Spoeddebat over het ontslagrecht
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2007-2008, pag. 1446-1456

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

26-11-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

nr. 20, pagina 1446-1456

07-11-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29544Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het ministerie van Buitenlandse Zaken (V) voor het jaar 2008 (31200 V)Pagina 1363-1402
Spoeddebat over het ontslagrechtPagina 1446-1456
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat van het Waddenfonds voor het jaar 2008 (31200 XI)Pagina 1414-1446
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Buitenlandse Zaken (V) voor het jaar 2008 (31200 V)Pagina 1403-1403
Aan de orde is de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 ter implementatie van richtlijn 2004/83/EG van de Raad van 29 april 2004 betreffende minimumnormen voor de erkenning en de status van onderdanen van derde landen en staatlozen als vluchteling of als persoon die anderszins internationale bescherming behoeft, en de inhoud van de verleende bescherming (PbEU L 304) (30925)Pagina 1406-1414
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 18 oktober 2007 over het Deltaplan inburgeringPagina 1404-1406
Regeling van werkzaamheden (woensdag 7 november 2007)Pagina 1402-1403
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 7 november 2007)Pagina 1456-1457
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 4 oktober 2007 over de voorwaarden ervaringsfase LZV'sPagina 1357-1363
Presentie en opening (woensdag 7 november 2007)Pagina 1357-1357
Bijlage 1: Bijvoegsel met Schriftelijke antwoorden van de minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer op vragen gesteld in de eerste termijn van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat van het Waddenfonds voor het jaar 2008 (31200 XI)Pagina 1458-1474

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 61 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het spoeddebat over het ontslagrecht.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Terwijl de fractievoorzitters op de Antillen zaten, kregen
wij in Nederland via de media een inkijkje in wat daar, aan de bar naar verluidt,
besloten werd. Wat voor mij hoopgevend begon – de heren Tichelaar en
Van Geel probeerden overeenstemming te bereiken over het ontslagrecht –
eindigde in een tropisch drama. Zelfs het CDA, klaarblijkelijk bevangen door
een zonnesteek, steunde zijn eigen minister niet meer.Daags daarna zei minister Donner dat er wat hem betreft niets veranderd
is. Volgens goed democratisch gebruik doen wij dat hier in de Kamer, in alle
openheid, niet in de media en zeker niet in een achterkamertje. Graag wil
ik van de minister en van de fracties van CDA en PvdA antwoord op de volgende
vragen.Achten zij het ontslagrecht allen, zoals de minister het formuleerde,
een zaak van het hele kabinet? Klopt het dat het oorspronkelijke plan van
minister Donner definitief naar de prullenbak is verwezen? Acht de PvdA het
denkbaar dat er een ander compromis komt? Op de Antillen is immers door fractievoorzitter
Tichelaar gezegd dat de coalitiepartijen er samen uit kunnen komen. Dit impliceert
toch dat de PvdA op zijn minst openstaat voor een compromis en dat er toch
wel iets verandert in het ontslagrecht?Dan heb ik nog een vraag aan de minister. Wat gaat hij nu doen? Zijn plan
is praktisch van tafel. Zijn fractievoorzitter is hem publiekelijk afgevallen.
Zijn achterban lijkt zaterdag tegen zijn ontslagplannen te gaan stemmen. Ik
vraag het hem, omdat ik tot mijn vreugde in de reactie van zijn eigen ministerie
op de evaluatie van de Visitatiecommissie emancipatie lees dat het huidige
ontslagrecht een drempel vormt voor de emancipatie van vrouwen. De vormgeving
van de ontslagbescherming is een belangrijke schakel in de verhoging van de
arbeidsparticipatie, aldus de minister in zijn brief van 1 november.
Ik neem aan dat de minister de daad bij het woord voegt en zijn plannen om
het ontslagrecht te hervormen doorzet.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Voorzitter. Het zoveelste spoeddebat over het ontslagrecht en er ligt
nog geen voorstel op tafel! De fractie van GroenLinks heeft er compleet genoeg
van. Ik zie de minister non-verbaal zoiets zeggen van: ik heb er ook genoeg
van. Ik heb toch een paar indringende vragen voor hem.Wie heeft nu de regie in deze kwestie? Wij zijn al maanden getuige van
het gedoe rondom het ontslagrecht. Het lijkt wel een beetje een soapserie,
en dan niet alleen Goede tijden slechte tijden, maar alleen slechte tijden.
Het is al zeker niet Onderweg naar morgen. Er is een soort patstelling. Het
is ook een soapserie zonder regisseur. Dat wordt, zo kunnen wij bijna dagelijks
in de krant lezen, een rommeltje. Daarom vraag ik wie nu eigenlijk de regie
in handen heeft. Zijn dat de fractieleiders van CDA en PvdA, die vandaag schitteren
door afwezigheid? Zij zijn natuurlijk aan het bijkomen van de diepzinnige
gesprekken op St. Eustatius, waar uiteindelijk niks uit kwam. Zij hebben wel
vanaf een zonnig eiland de minister teruggefloten. Ik zie grote koppen in
de krant: CDA aarzelt over ontslag van Donner. De heer Van Geel zegt in een
persconferentie op St. Eustatius dat de plannen aangepast moeten worden. Wat
doet minister Donner? Hij stuurt ons een studentikoze brief, waarin hij zich
er met een grapje vanaf probeert te maken. Zo gaan wij niet met elkaar om.
Ik vraag de minister hoe hij deze gebeurtenis op de Antillen beoordeelt. Laat
hij niet zeggen dat er eigenlijk niets is veranderd, want er is wel degelijk
iets veranderd. Na de Partij van de Arbeid en de ChristenUnie, die de minister
al keihard hebben laten vallen, heeft nu ook de heer Van Geel hem laten vallen.
Of ziet de minister dat geheel anders? Ook de heer Van Geel meent dat het
plan aangepast moet worden. De laatste stand van zaken is dat de minister
vindt dat het plan niet aangepast moet worden. Wij kunnen elkaar hierover
nog maanden en jaren bezighouden, maar ik baal ervan dat er nog 200.000 mensen
aan de kant staan te wachten totdat de minister met plannen komt om hen, conform
de participatietop, aan een baan te helpen. De minister kan nu al beginnen
met loonkostensubsidies, niemand die hem tegenhoudt. Maar de minister begint
nergens aan. Komt er deze week torentjesoverleg? Klopt dat, minister?Kan de minister het beeld ontkrachten dat hij als een bang konijntje in
de koplampen zit te staren van de auto die wordt bestuurd door de heren Tichelaar
en Van Geel?Ik wil zo snel mogelijk een wetsvoorstel op tafel van deze minister. Hij
zegt steeds dat het wetsvoorstel komt als de tijd er rijp voor is. Nu, het
fruit is al bijna aan het verrotten, want het is al bijna overtijd. Wanneer
komt de minister met dit wetsvoorstel? Of heeft hij zijn hoofd in de schoot
gelegd en is hij op zoek naar een nooduitgang, bijvoorbeeld in de vorm van
het burgemeesterschap van de gemeente Den Haag? Hoe lang moeten wij daar nog
op wachten?Wat wil de GroenLinks-fractie? Ik moedig de minister aan om zijn karwei
af te maken, zodat wij het huidige ontslagrecht, waar vooral advocaten beter
van worden, kunnen vereenvoudigen. Dan kunnen wij regelen dat jongeren en
andere nieuwkomers op de arbeidsmarkt beter worden beschermd tegen ontslag
en kunnen wij regelen dat werkgevers veel meer investeren in opleiding en
scholing van werknemers. Kortom, dan maken wij het eerlijker en rechtvaardiger.
De GroenLinks-fractie heeft al maanden geleden voorstellen
gedaan middels een artikel, maar de minister komt met niks. Dat kan toch zo
niet doorgaan? De minister moet als de donder aan de slag om de onderkant
op de arbeidsmarkt aan het werk te helpen. Met deze politieke spelletjes gaan
wij het echt niet redden.De heer Nicolaï (VVD):De soap die dit kabinet van de hervorming van het ontslagrecht heeft gemaakt,
dreigt slecht af te lopen voor minister Donner of voor het ontslagrecht. Het
eerste zou ik zeer betreuren, maar het tweede nog meer. Het zou slecht zijn
voor Nederland als niet tot versoepeling van het ontslagrecht overgegaan zou
worden. Het zou slecht zijn voor de economie en voor al die mensen die een
baan willen en nog niet aan de goede kant van de streep staan.Het vorige kabinet heeft deze belangrijke hervorming op het terrein van
de sociale zekerheid overgelaten aan het nieuwe kabinet. Minister Donner heeft
het opgepakt, maar het dreigt nu te mislukken.In deze, misschien wat donkere dagen voor de heer Donner, wil ik graag
namens de VVD-fractie een lichtpunt voor hem zijn. Wij roepen de heer Donner
op, door te gaan. De VVD-fractie staat achter hem.Ik heb drie vragen aan de minister. De fractievoorzitter van het CDA,
de heer Van Geel, heeft gezegd dat de steun voor het plan Donner is ingetrokken.
Wat doet de minister met deze uitspraak? Ik neem aan dat de minister het ermee
eens is dat de kern van het plan Donner is dat de werkgever de mogelijkheid
krijgt om de arbeidsovereenkomst te beëindigen en dan niet naar de rechter
hoeft. Blijft deze kern overeind in het voorstel zoals hij dat zal presenteren?
De heer Donner heeft steeds beaamd dat zonder versoepeling van het ontslagrecht
het participatieplan niet kan doorgaan, omdat dan een deel daarvan, namelijk
het werkgeversdeel, niet plaats zal vinden. Is hij het ermee eens dat als
het hart uit het plan valt, daarmee ook het participatieplan in duigen valt?Dit is een slechte soap, want wij staan hier bijna bij de ontknoping en
waar zijn de hoofdrolspelers? Waar zijn de heren Tichelaar en Van Geel, die
wij gevraagd hebben om bij dit debat aanwezig te zijn? Waarom durven zij wel
onder een palmboom tegen de pers te praten en niet hier, waarom wel op hun
eigen congres en niet in de zaal waar dat hoort?Ik heb daarom de volgende vragen aan de woordvoerders van het CDA en de
PvdA, de heer Van Hijum en mevrouw Hamer.Klopt het dat de heer Van Geel zijn steun voor het plan-Donner heeft ingetrokken?Klopt het dat de heer Tichelaar al eerder een veto tegen het plan-Donner
heeft uitgesproken en blij is met de winst die geboekt is na de uitlating
van de heer Van Geel?Klopt het dat de heer Van Geel vóór zaterdag duidelijkheid
wil omdat dan zijn CDA-congres plaatsvindt?Klopt het dat deze week weer achter de schermen vertrouwelijk overleg
in de coalitie plaatsvindt om hieruit te komen?De heer Fritsma (PVV):Voorzitter. Minister Donner heeft plannen met het ontslagrecht, de PvdA
en de ChristenUnie zetten vraagtekens bij die plannen, het CDA nu kennelijk
ook, dus is het wachten op minister Donner die de plannen wel zal bijstellen
zodat de hele coalitie tevreden kan zijn!De PVV wacht het resultaat van dit gênante gesteggel en gepolder
rustig af en kijkt uit naar het moment dat er eindelijk concrete plannen zijn.
Zij geeft dan graag aan wat zij van die plannen vindt, omdat zij de discussie
over het ontslagrecht en de belangen van werknemers natuurlijk wel belangrijk
vindt.Overigens heb ik namens de PVV al aangegeven waarop wij die plannen zullen
toetsen. Wij willen niet dat aan de financiële zekerheid en aan de rechtszekerheid
van werknemers wordt getornd. Als ontslagprocedures sneller kunnen zonder
dat dit gebeurt, is het wat ons betreft bespreekbaar.Mijn partij wil niet geassocieerd worden met de soap die de andere partijen
maken van het ontslagrechtverhaal. Zij betreurt het dat de kloof tussen burger
en politiek er met deze kinderachtige soap bepaald niet kleiner op wordt!
Hierbij wil ik het laten, voorzitter. Ik heb geen behoefte aan een tweede
termijn.De heer Ulenbelt (SP):Voorzitter. Wat spookten de fractievoorzitters van de regeringspartijen
nu eigenlijk uit op de Antillen? Van Geel van het CDA verklaarde dat de minister
zo snel mogelijk zijn plannen met het ontslagrecht moest aanpassen. Hij zei
ook te spreken namens Tichelaar van de PvdA en Slob van de ChristenUnie.Heeft de minister voorstellen, suggesties of zelfs maar een ideetje ontvangen
van deze drie fractievoorzitters gezamenlijk of afzonderlijk? Die vraag had
ik natuurlijk ook willen stellen aan die fractievoorzitters zelf. Zij zijn
echter niet komen opdagen bij dit debat. Wel een onduidelijke verklaring afleggen
op de Antillen, maar weigeren om in de Kamer duidelijkheid te bieden! Ik vind
dat nogal laf.Dus is mijn vraag aan mevrouw Hamer en de heer Van Hijum: Kunt u nu uitleggen
wat uw fractievoorzitters gezegd hebben en wat zijn de voorstellen om het
plan aan te passen? Vindt bijvoorbeeld het CDA nu ook dat de preventieve ontslagtoets
moet blijven bestaan?Ondertussen provoceert de minister erop los. Het congres van de Partij
van de Arbeid sprak zich ferm uit tegen de ontslagplannen en daarna zegt de
minister in een interview met het CNV doodleuk dat hij de preventieve ontslagtoets
zal afschaffen. Wil de minister dat hier herhalen, of liever nog wil hij afstand
nemen van die uitspraken?Het komende CDA-congres bespreekt drie resoluties over het ontslagrecht.
Het bestuur van die partij verwacht dat de minister rekening zal houden met
de zorgen over de discussie over het ontslagrecht zoals die ook in zijn achterban
aan de orde is. Komt de minister daaraan inderdaad tegemoet?Het lijkt er niet op, want ook nu provoceert de minister er weer op los.
Vanochtend zei hij in De Financiële Telegraaf dat als het ontslagrecht
wordt versoepeld de economie zal krimpen, bedrijven geen winst meer zullen
maken en dat zij naar het buitenland zullen verhuizen.Voorzitter. Dit ontslagplan moet in de ijskast, in een vrieskist van plaatstaal
met een heel zwaar slot. Ik zie geen enkel rationeel argument om de minister
zijn plan te laten doorzetten. Wil de minister soms op 24 november
meer mensen op de Coolsingel hebben dan zijn voorganger of provoceert hij
zijn eigen ontslag, zodat hij burgemeester van Den Haag kan worden?Minister Donner:In welk artikel van De Financiële Telegraaf zou ik gezegd hebben
dat de economie gaat krimpen als het ontslagrecht wordt versoepeld?De heer Ulenbelt (SP):Dat artikel stond gisteravond in de digitale uitgave van De Financiële
Telegraaf.Minister Donner:Maar stond daar in dat de economie gaat krimpen als het ontslagrecht wordt
versoepeld?De heer Ulenbelt (SP):Als het ontslagrecht níét zou worden versoepeld, zou de
economie krimpen. Ik heb zojuist het woordje "niet" vergeten.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Voorzitter. Ik heb het artikel bij me. Ik zal het aan de minister geven.
Dan kan hij lezen wat hij gezegd heeft. Dat was pittig.De heer Van Hijum (CDA):Voorzitter. Ik kan tamelijk kort zijn, want voor mijn fractie is er niet
zo heel veel aanleiding om vanavond dit debat te houden. Wij hebben in de
Kamer al verschillende malen gesproken over de voornemens tot herziening van
het ontslagrecht, mede naar aanleiding van de uitkomsten van de participatietop.
Namens de CDA-fractie heb ik aangegeven hoe wij op hoofdlijnen denken over
de adviesaanvraag van het kabinet aan de Stichting van de Arbeid. Wij hebben
ook aangegeven dat wij de inhoudelijke discussie willen voeren aan de hand
van het concrete en nader uitgewerkte voorstel van het kabinet. Uit de brief
van afgelopen maandag begrijpen wij dat het kabinet nog steeds aan dat voorstel
werkt. Langzaam maar zeker ontstaan gevoelens van ongeduld. Voor uitvoering
van de participatieagenda is namelijk duidelijkheid op dit punt nodig, maar
het lijkt mijn fractie toch verstandig om de inhoudelijke discussie te voeren
aan de hand van het voorstel dat wij tegemoet kunnen zien.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Zegt u dat de huidige plannen van minister Donner door het CDA worden
gedragen? Begrijp ik u zo goed?De heer Van Hijum (CDA):Ook in eerdere discussies met u heb ik verschillende malen aangegeven
hoe wij op hoofdlijnen denken over het gedane voorstel. Wat dat betreft is
er niet veel nieuws onder de zon. Wij hebben ook aangegeven welke vragen en
kanttekeningen wij hebben. Het kabinet kent die en het is nu aan zet. Het
lijkt mijn fractie verstandig om de verdere discussie te voeren aan de hand
van het voorstel van het kabinet en om elkaar niet nodeloos bezig te houden
met dit soort spoeddebatten.Mevrouw Koşer Kaya (D66):U laat uw minister bungelen. Uw fractievoorzitter heeft op de Antillen
herhaaldelijk dit onderwerp aangekaart. Sterker, uw fractievoorzitter heeft
gezegd dat hij de plannen van minister Donner niet ziet zitten. Ik wil van
u horen of het CDA de plannen van minister Donner nog steeds goed vindt. Of
vindt zij die niet goed?De heer Van Hijum (CDA):Ik zei zojuist dat er niet veel nieuws onder de zon is, maar er is ook
niet heel veel nieuws onder de Antilliaanse zon. De heer Van Geel heeft aangegeven
dat hij erop rekent dat het kabinet met een aangepast voorstel komt. Ik heb
namens mijn fractie al verschillende malen aangegeven dat ook wij ervan uitgaan
dat het kabinet rekening houdt met de zorgen en de kritiek die in de samenleving,
bij de vakbonden en ook bij andere geledingen leeft. De minister heeft zelf
herhaaldelijk aangegeven dat wat hem betreft het voorstel niet in beton is
gegoten en dat hij serieus rekening zal houden met kanttekeningen. Laten wij
het kabinet dan de ruimte geven om dat te doen en om met een inhoudelijke
uitwerking te komen.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik kan niet anders dan concluderen dat het CDA de plannen van minister
Donner zoals die nu ter tafel liggen, niet steunt.De heer Van Hijum (CDA):Ik laat die conclusie volledig voor rekening van mevrouw Koşer
Kaya. Ik heb aangegeven dat wij ook een aantal inhoudelijke punten hebben
waarmee het kabinet nog aan de slag zou kunnen: scholing, werk-naar-werkbegeleiding,
het op peil houden van kennis en vaardigheden; de zaken die werknemers sterk
maken in de dynamische arbeidsmarkt. Dat totale plan zien wij met vertrouwen
tegemoet.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):De heer Van Hijum doet nu toch iets naïever dan hij is. Het valt
mij op dat het CDA in de Kamer nu al wekenlang de minister een beetje laat
zwemmen en geen duidelijkheid geeft, dus hem eigenlijk laat verzuipen. De
minister moet van de woordvoerder van het CDA toch weten of u voor of tegen
die preventieve toets bent? Daar draait het om in dit debat. Welke boodschap
geeft u minister Donner mee, die aan het worstelen is wat hij verder met dit
voorstel moet en die gedumpt is door de PvdA en de ChristenUnie wat zijn voorstellen
betreft? De enige wanhopige die hij nog heeft, bent u. Alleen geeft u ook
geen duidelijkheid. Hoe zit het nu met die preventieve toets en het CDA? En
hoe zit het met de uitspraak van Van Geel op Sint Eustatius dat het een politieke
realiteit is dat de plannen van minister Donner aangepast moeten worden? Hoe
moeten ze volgens u aangepast worden? Dat kunt u nu meegeven. Anders staan
wij hier morgen of over twee weken weer. Dan kunnen wij toch niet langer blijven
doen?De heer Van Hijum (CDA):Wij hebben in een eerdere fase al aangegeven hoe wij tegen de hoofdlijnen
aankijken en waar wij de punten van aandacht en verbetering zien. Dat is niks
nieuws. Wij hebben een heel ambitieuze participatieopgave: 200.000 langdurig
werklozen aan de slag. Wij verwachten van het kabinet dat er een samenhangend
en compleet pakket komt waarmee wij invulling geven aan deze ambitie. Dan
wil ik buitengewoon graag met alle collega's de discussie daarover aangaan,
omdat alle voorstellen uiteindelijk in dat kader en dat perspectief moeten
worden bekeken.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):U heeft een aantal punten genoemd, maar daarover gaat de heftige discussie niet. Die gaat onder andere over de preventieve toets
en over de opmerkingen van mevrouw Hamer dat de plannen wel heel fundamenteel
moeten worden aangepast, omdat de PvdA er anders niet mee akkoord gaat. Ook
uw fractievoorzitter zegt dat. Ik wil nu van u horen welke boodschap u aan
minister Donner heeft over zijn plannen. Hij houdt tot nu toe zijn poot strak,
u geeft geen duidelijkheid en wij zitten hier met een complete patstelling.
Wat doet u met die preventieve toets? Is het ja of nee voor u?De heer Van Hijum (CDA):Ik kan herhalen wat ik heb gezegd. De participatieagenda is voor ons echt
leidend. Ik heb herhaaldelijk in het debat, ook met u, gezegd dat rechtsbescherming
voor ons ook een heel wezenlijk punt is en dat het kabinet op dat punt echt
een overtuigend verhaal moet hebben. Ook het Europees Sociaal Handvest heb
ik herhaaldelijk naar voren gebracht, dat ons verplicht werknemers te beschermen
tegen de willekeur van werkgevers. Wij zullen daarmee rekening moeten houden.
Maar laat alsjeblieft die bal bij het kabinet. Het kabinet moet met een voorstel
komen en dan gaan wij hier de discussie met elkaar aan.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Het kabinet moet natuurlijk niet met een voorstel voor Pietje Puk komen,
maar met een voorstel waarover enige politieke realiteit bestaat. De politieke
realiteit is dat de PvdA en de ChristenUnie het plan al gedumpt hebben. Hoor
ik u nu zeggen dat het voor het CDA ook van belang is dat de preventieve toets
wordt opgenomen in de ontslagbescherming? Wat zegt u nu eigenlijk? U zult
toch ook naar uw eigen achterban enige duidelijkheid moeten geven; nog sterker,
ook naar minister Donner? Mijn indruk is dat u hem toch een beetje laat stikken.De heer Van Hijum (CDA):Ook die conclusie is echt voor rekening van mevrouw Van Gent. Er is niks
nieuws onder de zon. De heer Van Geel heeft aangegeven dat hij rekent op een
aangepast voorstel. Ik heb zelf aangegeven dat wij ook erop rekenen dat het
kabinet op korte termijn met een voorstel naar de Kamer komt en dat daarbij
rekening wordt gehouden met zorgen en vragen die in de samenleving leven.
Wij rekenen op korte termijn op een voorstel van het kabinet waarin ook aandacht
wordt besteed aan de rechtsbescherming.De heer Ulenbelt (SP):Op de Antillen sprak de heer Van Geel, uw fractievoorzitter, mede namens
de heer Tichelaar en de fractievoorzitter van de ChristenUnie. Hun opvattingen
kennen wij. Van Geel sprak over "aanpassen". Heel Nederland maakt
daaruit op "aanpassen aan de wensen van de PvdA en de ChristenUnie".
Bent u dat met mij eens?De heer Van Hijum (CDA):Ik ga niet over de interpretaties van anderen. Ik geef aan dat hetgeen
de heer Van Geel heeft gezegd niet anders is dan hetgeen ik hier eerder in
debatten onder andere met u heb gezegd, namelijk dat wij erop rekenen dat
de minister in de nadere uitwerking van zijn voorstellen luistert naar de
vragen en de kritiek uit de samenleving. Ik heb zelfs gezegd dat ook wat ons
betreft er nog huiswerk te doen is met betrekking tot dit voorstel, zoals
het punt van de scholing en het weerbaar maken van werknemers op de arbeidsmarkt.
Daar wachten wij met heel veel belangstelling op. De nood is hoog en de participatieagenda
moet van de grond komen.De heer Ulenbelt (SP):Mogen wij dan de woorden van de heer Van Geel uitleggen als: het CDA wil
de preventieve ontslagtoets handhaven? Ja of nee? Dat ligt tot in het verlengde?
Dat kunt u toch gewoon zeggen? Dan bent u duidelijk tegen de minister, dan
geeft u hem een boodschap mee, dan weet hij wat hij niet in het nieuwe voorstel
moet zetten.De heer Van Hijum (CDA):De regering regeert, de Kamer controleert. De coalitiepartijen hebben
doelstellingen afgesproken, het kabinet staat voor de opgave om met een concreet
voorstel naar de Kamer te komen. Hier wordt dat voorstel getoetst aan de mate
waarin het aan die doelstellingen voldoet. Wij staan met elkaar voor de opgave
om 200.000 langdurig werklozen aan de slag te helpen. Dat is een ambitieuze
opgave. Wij zien dat voorstel met heel veel belangstelling tegemoet.De heer Ulenbelt (SP):Waarom moet de heer Van Geel dan op de Antillen spreken over het ontslagrecht
terwijl u hier in Den Haag bent? Ik begrijp van u dat de heer Van Geel maar
een beetje heeft zitten babbelen daar op de Antillen?De heer Van Hijum (CDA):Ik was daar niet bij. Ik denk dat er over veel zaken gesproken is. Het
lijkt mij niet dat daar onderhandeld wordt. Hier in de Kamer wordt gedebatteerd.
De minister, het kabinet doet een voorstel. Zo werken wij hier met elkaar.De heer Nicolaï (VVD):Dit kan niet. Er wordt nu opeens aan de mensen die interrumperen voorgehouden
dat de regering regeert en de Kamer controleert. Wie is er begonnen met de
rolwisseling? Dat zijn nu precies de fractievoorzitters van de PvdA en het
CDA. Ik kijk achterom maar ze zitten er niet. Zij hebben in de pers en achter
gesloten deuren, maar ook in het openbaar meerdere uitlatingen gedaan buiten
deze Kamer die niet hard worden gemaakt hier in de Kamer. Dat gaat een stap
te ver.Ik doe een heel dringend beroep op de woordvoerder van de fractievoorzitter
van het CDA, de heer Van Hijum, of hij duidelijkheid kan geven wat er bedoeld
is met "aanpassen". Ik vraag geen details tot achter de komma. Buiten
deze Kamer wordt er een nummer gemaakt door fractievoorzitter Van Geel: wij
staan niet achter het plan-Donner zoals het er ligt, het moet worden aangepast.
Ik hoor de heer Van Hijum praten over specifieke punten, scholing en weerbaarheid.
Zijn dat de aanpassingen waar hij aan denkt? Zegt hij daarmee namens zijn
fractie dat het hart van dit voorstel natuurlijk wel overeind moet blijven?
Met het hart bedoel ik de preventieve toets of preciezer gezegd: dat het niet
noodzakelijk is voor werkgevers om naar de rechter te gaan als zij een arbeidsovereenkomst
willen beëindigen.De heer Van Hijum (CDA):De heer Nicolaï zegt dat de fractievoorzitters er een nummer van
maken, maar hij maakt er zelf een nummer van door hier een spoeddebat over
aan te vragen. Ik geef aan dat datgene wat de heer Van Geel heeft gezegd in
geen enkel opzicht afwijkt van wat ik hier eerder namens de CDA-fractie naar
voren heb gebracht, ook in discussies met de heer Nicolai. Het lijkt mij buitengewoon zinvol om de inhoudelijke discussie over (onderdelen
van) de voorstellen echt te voeren op het moment dat er een concreet voorstel
van het kabinet ligt. Dan weten wij met elkaar waar het over gaat en wat de
maatregelen zijn. Dan weten wij of er tegemoet gekomen wordt aan de zorgen
die in de samenleving leven. Op dat moment ga ik zeer graag de discussie aan.
Die discussie gaan wij niet uit de weg.De heer Nicolaï (VVD):Dit zijn niet de regels van onze parlementaire democratie, want daarin
moeten de belangrijke opmerkingen in deze Kamer worden gemaakt en herhaald.
In de pers wordt verklaard dat het voorstel van minister Donner moet worden
aangepast. Wij willen dan weten wat de kern van de aanpassing is. De heer
Van Hijum noemt twee ondergeschikte punten. Mag ik daaruit concluderen dat
het CDA nog pal achter de kern van het plan-Donner staat: geen preventieve
toets, geen noodzaak om via de rechter een arbeidsovereenkomst te beëindigen?De heer Van Hijum (CDA):Ik heb al verschillende malen aangegeven waar onze aandachtspunten liggen.
Eerlijk gezegd begrijp ik niet zo goed dat de heer Nicolaï dat nu ineens
ondergeschikte punten noemt. Het zijn voor ons wezenlijke punten. Dan gaat
het over die rechtsbescherming, dan gaat over scholing en over het weerbaar
maken van mensen op de arbeidsmarkt. Wat de heer Van Geel heeft gezegd, wijkt
daar in geen enkel opzicht van af. Nogmaals, laten wij het kabinet laten regeren.
Ik heb de VVD ook nooit anders horen beweren dan dat de regering regeert en
de Kamer controleert.De heer Nicolaï (VVD):Maar wij proberen dan niet op deze manier onze eigen minister voor de
voeten te lopen door er in het openbaar zo over te filosoferen. Ik concludeer
dat de CDA-fractie niet achter het plan-Donner staat, maar niet loslaat het
hart van het voorstel: de preventieve toets en de niet-noodzakelijke gang
naar de rechter.De heer Van Hijum (CDA):Dit soort conclusies zijn werkelijk volledig prematuur en dragen weinig
bij aan het debat.Mevrouw Hamer (PvdA):Voorzitter. Ik hoor net dat ik een interessante kandidaat ben, maar ik
weet nog niet waarvoor!Voor onze fractie is er weinig aanleiding voor dit debat. Inmiddels heb
ik uit alle wandelgangen begrepen dat de grootste kritiek op de heer Tichelaar
is dat hij op de Antillen niet in de kroeg zat, en dat hij inmiddels bekend
staat als een klein beetje saai. Maar wij weten dat hij niet in de kroeg met
de heer Van Geel over het ontslagrecht heeft gesproken. Zoals wij hem zelf
hebben horen vertellen, is hij naar de Antillen gegaan voor de problematiek
van de Antillen en nergens anders voor.Verder is mij een paar keer gevraagd naar ons standpunt. Het standpunt
van de PvdA over het ontslagrecht is vrij consistent, dat heb ik al meerdere
malen verteld: wij hebben scherpe kritiek op de kern van het wetsvoorstel,
wij zullen daar in de huidige vorm niet mee instemmen, en wij willen eigenlijk
het liefste dat de minister vanaf morgen nog maar met één ding
bezig is: zorgen dat die 200.000 banen die in de Participatietop zijn afgesproken
er nu daadwerkelijk gaan komen. Wat ons betreft is welk voorstel voor het
ontslagrecht dan ook daarvoor niet nodig, en kan het gewoon zonder die aanpassing
vanaf morgen ter hand worden genomen. Sterker nog: wij vinden dat dat allang
had moeten gebeuren.De heer Ulenbelt (SP):In één van de vorige debatten zei mevrouw Hamer dat het
voorstel op zes punten zal worden beoordeeld. Maar nu zegt zij dat zij geen
enkel voorstel voor het ontslagrecht nodig heeft. Zegt zij nu met zoveel woorden:
trek dat ontslagplan nu maar in, ik praat er niet meer over?Mevrouw Hamer (PvdA):Die vraag heb ik al eerder beantwoord. Op de dag dat het verdeelde advies
van de Stichting van de Arbeid is uitgekomen, heb ik in alle kranten, en later
ook op uw verzoek, steeds gezegd dat ik geen behoefte heb aan een nieuw wetsvoorstel.
Er ligt nu een dermate verdeeld advies dat wat mij betreft de minister mag
werken aan een hoofdlijnennotitie, waarin hij nog eens uiteenzet hoe hij de
problemen op de arbeidsmarkt in de komende tijd ziet, en daar wil ik graag
over praten. Ik zie ook een aantal dingen, zoals een toenemend aantal flexwerkers.
Scholing is heel erg belangrijk, wij willen de mensen aan werk helpen, enzovoorts.
Maar als u het hebt over het ontslagrecht in engere zin, zit ik daar niet
op te wachten, en dat zeg ik al maanden.De heer Ulenbelt (SP):Dat is heel goed om te horen. Maar dan zult u het ongetwijfeld met mij
eens zijn dat wij aan de minister moeten vragen of hij in dat plan voor participatie
niets voorstelt over versoepeling van het ontslagrecht.Mevrouw Hamer (PvdA):U moet goed naar mij luisteren! Al die tijd heb ik al gezegd, geen behoefte
te hebben aan een wetsvoorstel op dit punt. Graag ontvang ik van de minister
een hoofdlijnennotitie, waarover wij dan hier een debat kunnen voeren, maar
dat is niets nieuws: dat is mij al tig keer gevraagd, en ik heb dat al tig
keer geantwoord. Daarom vind ik het ook zo jammer dat wij niet aan de slag
gaan met die 200.000 banen.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Wat vindt u van de opstelling van de CDA-fractie? Vindt u ook niet dat
de minister toch een beetje bungelt? U geeft absolute duidelijkheid, maar
dat doet de andere coalitiepartner niet. Zegt u nu eigenlijk: minister, stop
er maar mee, want dit wordt nooit wat?Mevrouw Hamer (PvdA):Wat ik tegen de minister heb gezegd, is precies hetzelfde wat ik nu net
op de vraag van de heer Ulenbelt heb geantwoord. Ik zal dat niet herhalen.
Wat ons betreft heeft het verdeelde advies van de Stichting van de Arbeid
precies dat laten zien wat ik u in het debat in juni heb voorgehouden. Ik
moet constateren dat er geen draagvlak is voor dit plan. Er is althans geen
overeenstemming. Dat heb ik steeds gezegd. U vraagt mij nu om een beoordeling
van de opstelling van het CDA. Ik denk dat het CDA redelijk consistent is
in wat het aldoor heeft gezegd. De heer Van Hijum heeft in juni al gezegd
kritiekpunten ten aanzien van dit plan te zien. Ik merk wel dat het rijtje
ietsjes aan het groeien is. Maar goed, er wordt ook heel veel
over geschreven. Er wordt geschreven dat er geen verband is tussen ontslagrecht
en arbeidsparticipatie. Ik denk dat ieders inzicht groeit.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Het lijkt mij toch wel belangrijk te weten hoe het zit. Ik vraag het op
een andere manier. Voert de coalitie deze week wel of niet topoverleg over
dit onderwerp? De spanning loopt hierdoor natuurlijk wel op. Minister Donner
zit hier te balen. Twee partijen laten hem nu al vallen, het CDA laat hem
bungelen. Als ik hem was, zou ik het niet pikken. Weet u meer van zo'n overleg?
U bent altijd heel openhartig, de kranten schrijven er al over, dus misschien
kunt u ons ook inlichten.Mevrouw Hamer (PvdA):Ik weet niet precies wat u mij nu vraagt. U moet de minister zelf vragen
of hij baalt. Volgens mij zit de minister vol energie om die 200.000 banen
te realiseren. Dat is eigenlijk voor mij het enige wat op de agenda staat,
in welke Kamer, in welk overleg, in welk Torentje of welke huiskamer dan ook
of weet ik veel waar.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik wil heel duidelijk van mevrouw Hamer horen of zij blijft bij haar standpunt
dat aan het ontslagrecht niet mag worden getornd; dan heb ik het niet over
flexwerkers of scholing.De heer Van Hijum merkte zojuist op dat er niets nieuws onder de zon is.
Daarmee gaf hij aan dat de plannen van de minister door kunnen gaan. Interpreteert
mevrouw Hamer deze opmerking op dezelfde manier?Mevrouw Hamer (PvdA):Eerlijk gezegd begin ik mij bij uw toonzetting een beetje af te vragen
of ik in een rechtbank of zo sta. Het is mij niet geheel helder wat u mij
nu precies vraagt.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Dan nog één keer. Wij hebben het nu over de modernisering
van het ontslagrecht.De voorzitter:Geen uitweidingen alstublieft.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Mevrouw Hamer begrijpt het niet, dus ik wil het haar kunnen
uitleggen. Het is niet de bedoeling dat zij denkt dat ik hier onaardige dingen
tegen haar zeg.Ten eerste vraag ik mevrouw Hamer of zij erbij blijft dat absoluut niet
aan het ontslagrecht mag worden getornd. Nogmaals, dan heb ik het niet over
flexwerkers of over scholing; dat heeft niet direct iets te maken met het
ontslagrecht.Ten tweede wil ik weten hoe mevrouw Hamer de opmerking van de heer Van
Hijum interpreteert. Hij merkte zojuist op dat er niets nieuws onder de zon
is. Daarmee gaf hij aan dat de plannen van de minister doorgang kunnen vinden.Mevrouw Hamer (PvdA):Ik kan mij een debatje herinneren met de heer Ulenbelt over de stalen
plaat van de heer Donner. Ik heb toen gezegd: dit geldt voor mijn fractie
ook. Ik blijf dus hetzelfde zeggen. Wij gaan niet akkoord met een verslechtering
van het ontslagrecht. Dat heb ik in juni gezegd, dat zeg ik nu weer. Ik weet
niet of ik het een keer voor u moet zingen.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Nee.Mevrouw Hamer (PvdA):Nee, liever niet? Ik zou het u ook niet aanraden. Punt is dat ik almaar
hetzelfde zeg. Dus wat wilt u nu nieuw van mij horen? Ik geef u gewoon hetzelfde
antwoord, zoals ik de heer Ulenbelt in al die vorige spoeddebatten ook al
heb geantwoord.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik zou graag ...De voorzitter:Nee, het woord is nu aan de heer Nicolaï.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Maar mijn vraag over de heer Van Hijum is niet beantwoord. Mevrouw Hamer
had het over een verslechtering ...De voorzitter:U heeft de gelegenheid gehad om vragen te stellen en mevrouw Hamer gaat
over haar eigen antwoorden. En nu gaat de heer Nicolaï het proberen.De heer Nicolaï (VVD):Het is voor mij toch wel verhelderend, zo zeg ik in de richting van mevrouw
Hamer. Zo precies hetzelfde als zij eerder heeft gezegd, is het voor mij overigens
niet, maar in ieder geval dank dat het mij nu duidelijker wordt. Zij neemt
nu namelijk gewoon afstand van het regeerakkoord. Daarin staat dat juist wel
gekeken wordt naar flexibilisering van het ontslagrecht omdat het belangrijk
is in verband met het functioneren van de arbeidsmarkt. Mevrouw Hamer zegt:
ik heb altijd al geroepen dat ik er helemaal niets voor voel. Daarmee geeft
zij vrij openhartig toe dat zij zich laat gijzelen door de bonden of door
de SP. Zij heeft altijd gezegd dat er draagvlak voor moest nu zijn. Nu de
bonden tegen zijn, gaat het feest niet door.Mevrouw Hamer (PvdA):U luistert niet goed, want u legt mij allemaal dingen in de mond die ik
niet heb gezegd. In regeerakkoord staat dat het ontslagrecht aan de orde komt
in de relatie tot de Participatietop. Dat is gebeurd. Daar hebben wij ruimte
voor gegeven. Wij hebben de minister gesteund in zijn verzoek voor een adviesaanvraag.
In het debat na de adviesaanvraag heb ik gezegd dat ik het advies van de Stichting
van de Arbeid zou afwachten en dat ik uitkomst aan de hand van zes criteria
zou beoordelen. Dat was de afspraak in het regeerakkoord en daar hebben wij
ons volledig aan gehouden.In juni heb ik gezegd dat voldoende maatschappelijk draagvlak en de uitvoerbaarheid
tot mijn zes criteria behoorden. Een dergelijk voorstel is alleen uitvoerbaar
als werkgevers en werknemers daar samen uitvoering aan willen geven. Ik heb
dit gezegd in een uitzending van Nova. Als u wilt, kunt u die nog eens terugkijken.
Vervolgens kwam de Stichting van de Arbeid met het meest verdeelde advies
dat zij ooit heeft uitgebracht. Dat kunt ook u niet ontkennen. Meteen daarna
heb ik de conclusie getrokken dat dit voorstel geen draagvlak heeft.Vervolgens hebben wij de zomerperiode gebruikt om het voorstel nog eens
te toetsen aan de zes criteria. Na de zomer heb ik keer op keer gezegd dat
wij fundamentele kritiek hebben op het hart van het voorstel, namelijk de
rechtsbescherming van de werknemers. Volgens mij is het dan niet mogelijk
om het voorstel snel op een enkel punt aan te passen. Dat is niet nieuw en
dat is heel iets anders dan dat ik mij zou laten gijzelen door wie dan ook. Ik laat mij al helemaal niet gijzelen door mijnheer Ulenbelt
of de andere leden van de SP-fractie. Zij hebben hier niets mee te maken.
Ik laat mij ook niet gijzelen door de bonden. Ik vind echter wel dat een dergelijke
hervorming alleen kan worden doorgevoerd als werkgevers en werknemers daar
samen achter staan.De heer Nicolaï (VVD):U geeft een lange uitleg.Mevrouw Hamer (PvdA):Al uw opmerkingen over wat ik gezegd zou hebben, klopten niet. Daarom
moet ik u op alles corrigeren.De heer Nicolaï (VVD):Daar ben ik u ook zeer erkentelijk voor. In mijn woorden hoor ik u toch
echt zeggen dat het feest niet doorgaat als een van de sociale partners zich
er niet geheel in kan vinden. De bonden hebben het voorstel afgewezen en dan
zeg ik dat u gegijzeld wordt door de bonden. Volgens mij moet de regering
doen wat zij moet doen, namelijk regeren. Het parlement heeft ook nog een
eigen verantwoordelijkheid.U legde zojuist een link met de Participatietop. Hoe waardeert u de opstelling
van de minister die steeds uitlegt dat het participatieplan staat of valt
met de versoepeling van het ontslagrecht? Het hele feest kan dus niet doorgaan
als die versoepeling niet doorgaat.Mevrouw Hamer (PvdA):Ik ga nog één keer in op uw opmerking over het gijzelen.
Ik heb niet gezegd dat de een of de andere partij ermee akkoord moet gaan,
maar dat zij het er samen over eens moeten zijn. Nu is er sprake van het andere
uiterste, want zij zijn het er samen helemaal niet over eens. Er is geen sprake
van dat de een of de ander het er een beetje mee eens is. Ik vind het buitengewoon
zorgelijk dat de sociale partners nog nooit zo verdeeld zijn geweest. Dat
is een maatschappelijk probleem.Laat ik heel helder zijn over de afspraken die op de Participatietop over
de 200.000 banen en het ontslagrecht zijn gemaakt: ik verschil fundamenteel
met de minister van mening over de relatie tussen die twee onderdelen. Elke
dag word ik hierin in de kranten bevestigd. Het ene onderzoek na het andere
verschijnt waaruit blijkt dat helemaal niet zeker is dat meer mensen worden
aangenomen als het ontslagrecht wordt versoepeld. Ik denk dat die banen ook
heel goed zonder die versoepeling kunnen worden gecreëerd. Ik denk zelfs
dat het noodzakelijk is dat kabinet onmiddellijk aan de slag gaat met het
creëren van die 200.000 banen. Daar hoeft echt niet langer mee gewacht
te worden.De heer Cramer (ChristenUnie):Voorzitter. Ik vervang mijn collega mevrouw Ortega-Martijn, die vastzit
in een voorbereidend gesprek van de onderzoekscommissie over het onderwijs.
Ik vind het fijn dat het debat op dit tijdstip van de avond kon plaatsvinden.
Dit gaf mij de gelegenheid om tussendoor naar de kerk te gaan, om daar een
dankdienst voor gewas en arbeid mee te maken.De aanleiding voor dit debat is wat mij betreft erg dun. Een collega doet
een uitspraak op de Antillen. D66 bewijst het besluitvormingsproces geen dienst
door een spoeddebat aan te vragen en de minister naar de Kamer te halen. Ik
denk dat de minister deze tijd veel beter had kunnen besteden door het oude
voorstel aan te passen. De fractie van de ChristenUnie ziet met spanning uit
naar het andere voorstel waarmee de minister zal komen.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik word genoemd door de heer Cramer en wil daarop reageren. Wij hebben
het vandaag over een van de belangrijkste maatschappelijke onderwerpen op
dit moment.De voorzitter:U moet geen algemene beschouwingen geven, maar gewoon kort spreken.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Het wordt kort. Ik zou het fijn vinden als ik mijn zin kan afmaken. Zo'n
maatschappelijk belangrijk debat hoort niet in de pers of in de achterkamertjes
gehouden te worden, maar in de Kamer. De PvdA heeft het referendum en het
Irak-onderzoek weggegeven. Ik hoop niet dat deze belangrijke democratische
werkwijze van de Kamer ook verkwanseld wordt.De heer Cramer (ChristenUnie):Volgens mij is er geen enkele sprake van verkwanselen of wat dan ook.
De fractie van de ChristenUnie is buitengewoon helder geweest in haar standpunt
over dit onderwerp. Wij wachten de voorstellen dus af en zullen deze beoordelen.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Dan moet de heer Cramer niet zeggen dat ik hierover geen spoeddebat had
moeten aanvragen. Dit soort zeer belangrijke debatten behoort hier gehouden
te worden. Dit moet niet in de pers of in de achterkamertjes gebeuren.De heer Cramer (ChristenUnie):Ik ben het uiteraard eens met mevrouw Koşer Kaya dat spoeddebatten
in de Kamer gehouden moeten worden. Dan moeten ze wel gaan over onderwerpen
en teksten die ertoe doen, niet over losse uitspraken die ergens buiten gedaan
zijn. Wij hebben het hier niet over de inhoudelijke tekst. Er is een uitspraak
gedaan door een collega. Wat mij betreft is dit niet een aanleiding voor een
spoeddebat. Ik ben daar volgens mij duidelijk in geweest.De heer Nicolaï (VVD):Mag ik uit de laatste zin van de heer Cramer opmaken dat de ChristenUnie-fractie
op dezelfde positie staat als de PvdA-fractie en de Partij van de Arbeid?
Hij zei namelijk: "Wij zullen het voorstel bekijken dat de heer Donner
naar de Kamer dreigt te sturen."De heer Cramer (ChristenUnie):Ja, dat heb ik zo geformuleerd: "het voorstel dreigt te sturen".
De heer Nicolaï hoort mij nu niet zeggen dat ik op het standpunt van
de PvdA sta. Wij zijn hierin buitengewoon kritisch geweest. De ChristenUnie
heeft de positie gekozen dat wij de voorstellen zullen beoordelen en het ontslagrecht
zoals de minister het voorstelt, niet gelijk zullen accepteren. Daarin zijn
wij vanaf het eerste moment helder geweest.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Ik heb twee vragen. Ten eerste: vindt de ChristenUnie ook niet dat het
allemaal wat lang duurt en dat het allemaal een bepaald zieligheidsgehalte
krijgt, en dat die 200.000 mensen een beetje de dupe worden van dit politieke
gesteggel? Ten tweede: vindt de ChristenUnie-fractie nog steeds de preventieve
toets heel belangrijk en wil zij die niet afschaffen?De heer Cramer (ChristenUnie):Laat ik kort zijn. Op de eerste vraag van mevrouw Van Gent is het antwoord:
ja, nee, ja. Op de tweede vraag is het antwoord: ja, nee.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):De heer Cramer staat helemaal te stralen omdat hij zo'n geinig antwoord
geeft.De heer Cramer (ChristenUnie):Dank u wel.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Ik geef u dat compliment graag. Zegt u nu eigenlijk ook: "Minister
Donner, houd er maar mee op en ga aan de slag met die 200.000 mensen"?De heer Cramer (ChristenUnie):Ik ga niet tegen ministers zeggen dat zij ergens mee moeten ophouden.
Wij hebben duidelijk gemaakt dat de ChristenUnie op dit punt een andere visie
heeft dan de minister. Wat betreft de vraag of het voor de 200.000 mensen
die aan de slag moeten, tijd wordt dat er echt iets gebeurt, ben ik het volstrekt
eens met hoe mevrouw Hamer het verwoordde: ja, dat wordt hoog tijd.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.De voorzitter:Ik verzoek de leden om de minister eerst uit te laten spreken, zodat het
antwoord dat hij wil geven, u allen bekend is. Wanneer hij klaar is, geef
ik gelegenheid voor een vragenronde. Anders lopen wij het risico dat elke
keer dat hij adem haalt, er iemand tussen springt.Minister Donner:Voorzitter. Ik dank de Kamer voor de gelegenheid om opnieuw over de voortgang
van de voorstellen over het ontslag te debatteren. Er is gesproken van "het
plan-Donner" en "de voorstellen-Donner". In antwoord op een
vraag van mevrouw Koşer Kaya constateer ik dat de door haar genoemde
voorstellen voorstellen van het kabinet waren. Zoals ook de Troonrede aangeeft,
gaat het om zaken die meer algemeen gedeeld worden.Op de mij via de Handelingen gestelde vragen heb ik naar beste weten geantwoord.
Men vroeg een brief van mij en ik heb een brief gezonden. Ik heb de heer Van
Geel begrepen zoals ik in de brief heb aangegeven. Ik begrijp uit de zojuist
gemaakte opmerkingen dat ik de signalen uit de Nederlandse Antillen goed heb
verstaan. Ik weet dat daar door sommigen een andere uitleg aan is gegeven,
maar ik kan daar geen verantwoordelijkheid voor nemen.De heer Ulenbelt stelde mij vragen naar aanleiding van een artikel, wat
ik aanvankelijk niet begreep omdat de titel niet geheel de lading ervan dekt.
Ik herken het interview inderdaad zoals ik dat gegeven heb. Ik constateerde
daarin dat wij in Nederland in de komende jaren met een reëel probleem
op het terrein van het arbeidsaanbod te maken krijgen. Als wij daar geen adequaat
antwoord op geven, dan zal dat op den duur economische gevolgen hebben. Dat
is een inzicht dat wij sinds Adam Smiths hebben. Ik constateer verder dat
de arbeidsreserve die wij bij eerdere conjuncturen hadden, er niet meer is.
Op zich is dat al voldoende economische reden om het arbeidsaanbod te verruimen.
De huidige groei heeft ondanks een zeer hoog aantal vacatures, bijna 150.000,
niet tot gevolg dat mensen die nu aan de rand van de arbeidsmarkt staan erin
meegezogen worden. Er moet dan ook een aantal maatregelen worden genomen.
In de adviesaanvraag aan de StAr is meegegeven dat onderdeel van de aanpak
moet zijn dat wordt gekeken naar de inrichting van de arbeidsovereenkomst.
In die zin is een- en andermaal aangegeven dat er momenteel nog weinig is.
Die 200.000 mensen komen onder de huidige omstandigheden niet op de arbeidsmarkt.
Een ingreep met loonkostensubsidies zou ruwweg 20 mld. per jaar kosten. Die
optie is minder goed voorstelbaar.In deze context staan de voorstellen van het kabinet. Ik heb dat een-
en andermaal verduidelijkt. Het is bekend dat ik naar aanleiding van de standpunten
van de Stichting van de Arbeid, en gehoord het maatschappelijk debat daarover,
doende ben met mij te bezinnen over de wijze waarop de participatiedoelstelling
gerealiseerd kan worden en tegelijkertijd recht gedaan kan worden aan de zorgen
van mensen – werknemers en anderen – in de samenleving. Ik zie
daartoe ook mogelijkheden. Ik heb dat deze week nog in een weerzien met het
midden- en kleinbedrijf en in een debat met de industriebond CNV aangegeven.
In elk geval zullen voorstellen van mijn kant eerst in het kabinet besproken
moeten worden. Ieder zal daarbij zijn deel van de oplossing moeten aandragen.
Ook om die reden kan ik hier geen opvattingen aangeven. Ik ben bereid om wezenlijke
stappen te zetten en daar is ook aanleiding voor. Er zijn naar mijn mening
goede mogelijkheden die recht doen aan de zorgen van werknemers en aan hetgeen
gesteld is over rechtsbescherming, die recht doen aan de behoefte tot vereenvoudiging
voor werkgevers en die het mogelijk maken om de participatiedoelstelling van
het kabinet te realiseren. Dank u.De heer Ulenbelt (SP):U presenteert de noodzaak van de versoepeling van het ontslagrecht als
een economische wetmatigheid. Heel veel mensen vinden u een goed jurist. Is
het boek van Adam Smiths het eerste boek wat u hierover heeft gelezen of heeft
u ook nog andere boeken gelezen? Volgens mij is wat u zegt gewoon economische
onzin. Mijn vraag is of de minister kan ophelderen wat er nu wel en niet in
de voorstellen staat. Laat ik hem één vraag stellen. Het struikelblok
is de preventieve ontslagtoets. Kan de minister een tipje van de sluier oplichten
en zeggen of die toets wel of niet in zijn voorstel komt?Minister Donner:Het laatste wat ik hierover heb gelezen, is het recente FNV-opinieonderzoek
naar de houding over het ontslagrecht. Daarin komt tot uitdrukking dat 60%
van de werkgevers meer werknemers zullen aanstellen als het ontslagrecht soepeler
is. Wat het tipje van de sluier betreft, dat zal ik niet oplichten.De heer Ulenbelt (SP):Ik val werkelijk bijna uit mijn broek!Minister Donner:Dat is geen aantrekkelijk gezicht!De heer Ulenbelt (SP):Beschouwt de minister een opinieonderzoek van de FNV onder
leden als een wetenschappelijke verhandeling over het ontslagrecht?Minister Donner:Neen, maar het is hetzelfde onderzoek dat de heer Ulenbelt mij voorhield
om te bewijzen dat er geen draagvlak is voor de voorstellen. Als hij het onderzoek
op dat punt gezag toekent, citeer ik het als bewijs. Dat hoeft ook niet wetenschappelijk
te zijn. De constatering is dat werkgevers inderdaad tot de conclusie komen
dat zij meer werknemers zullen aanstellen. Dit is alleen maar het laatste
onderzoek op dit terrein. Vorig jaar is er een onderzoek van de Universiteit
van Amsterdam uitgekomen waarin tot dezelfde conclusie wordt gekomen, een
en andermaal.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Ik heb toch een indringende vraag aan de minister. Hij legt een duidelijke
koppeling tussen de 200.000 en de aanpassing van de ontslagbescherming. Mevrouw
Hamer, vertegenwoordiger van een belangrijke coalitiepartner, zegt dat zij
fundamenteel met de minister van mening verschilt op dat punt, omdat het niets
met elkaar te maken heeft. Hoe kijkt de minister daar tegenaan?Daarnaast heb ik heel stellig de indruk dat de minister bungelt op dit
moment. Twee coalitiepartijen steunen hem niet en zeggen: weg met deze plannen.
Het CDA geeft geen helderheid, dus de minister bungelt en hij hangt bijna.
Hoe kijkt hij daar nu zelf tegenaan?Minister Donner:Dat moet je nooit aan de hangende persoon vragen, want die heeft daar
weinig zicht op.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Ik wil niet dat de minister gaat hangen, dus ik probeer hem een beetje
te helpen.Minister Donner:Ik beluister hoe mevrouw Van Gent het ziet; ik ervaar dat niet zo. Daarnaast
verwijs ik haar naar onder andere de Troonrede en de begrotingen die zijn
uitgegeven, waarin precies de relatie wordt gelegd zoals ik haar heb gelegd.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Er werd nadrukkelijk gesproken van de plannen van Donner. De minister
zei toen: neen, het zijn niet de plannen van Donner, het zijn de plannen van
het kabinet. Is dat nog steeds zo? Zijn de oorspronkelijke plannen van de
minister nog steeds de plannen van het kabinet of waren dat de plannen van
het kabinet? Zijn het nog de plannen van Donner?Minister Donner:Tenzij mevrouw Van Gent aanneemt dat de Troonrede uitsluitend van mijn
hand is, moet zij toch aannemen dat de plannen hier het kabinet betreffen.
Wat dat betreft ben ik daarvoor de eerstverantwoordelijke in het kabinet,
mede in het licht van de standpunten en het maatschappelijk debat, om te kijken
op welke wijze wij hier een verantwoorde oplossing kunnen vinden die recht
doet aan de participatiedoelstelling van het kabinet, aan de zorgen die zijn
uitgesproken, aan punten zoals rechtsbescherming maar ook aan punten zoals
de behoefte aan vereenvoudiging teneinde de weg te openen naar een hogere
participatiegraad. Ik zei net dat ik daartoe in ieder geval mogelijkheden
zie.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Begrijp ik de minister goed dat hij zegt dat hij simpelweg datgene uitvoert
wat in het coalitieakkoord is afgesproken?Minister Donner:Ik kan het niet anders zeggen dan ik het heb gezegd. Dit debat is er ook
omdat datgene wat de een zegt, anders wordt begrepen door anderen. Ik wil
dat voorkomen, dus laat ik het houden bij wat ik heb gezegd.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Dit is een heel simpele vraag die simpel met een ja of nee kan worden
beantwoord. Wij hebben toch ook de toezegging gekregen dat bewindslieden met
een ja of nee moeten antwoorden als er een directe vraag is gesteld? Mijn
vraag is nogmaals: voert de minister simpelweg het coalitieakkoord uit met
zijn plannen?Minister Donner:Het coalitieakkoord is uitgevoerd, onder andere met het houden van een
participatietop. In het kader van die participatietop is geconstateerd dat
een bepaalde doelstelling moet worden gehaald, willen wij voorwaarden scheppen
op punten zoals de houdbaarheid, ook van de AOW. Dit wordt uitgevoerd.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik wil een ja of een nee.De voorzitter:U hebt een vraag gesteld en de minister heeft geantwoord.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter, ik heb gevraagd om een ja of een nee.Minister Donner:Kan mevrouw Koşer Kaya concreet aangeven op welke passage zij doelt
bij haar vraag "voert u het coalitieakkoord uit?".Mevrouw Koşer Kaya (D66):De "flexibilisering en de betekenis van het ontslagrecht daarvoor".Minister Donner:Wat staat er daarvoor?Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik wil ook de hele zin voordragen, maar het blijft hetzelfde: "Tevens
zullen in de context van een beoogde verschuiving van baan- en uitkeringszekerheid
naar werk- en inkomenszekerheid aan de orde moeten komen de thema's arbeidsmarktbeleid,
scholing en opleidingen, WW en flexibilisering en de betekenis van het ontslagrecht
daarvoor." Het gaat dus om de flexibilisering van het ontslagrecht. Voert
de minister het coalitieakkoord uit?Minister Donner:Die zin wordt uitgevoerd.De heer Nicolaï (VVD):Dat is een hele geruststelling. Ik hoor de minister toch iets verder gaan
nu hij opeens "wezenlijke aanpassingen overweegt". Die woorden had
ik niet eerder op die manier van hem gehoord.Minister Donner:Die woorden heeft de heer Nicolaï ook nu niet van mij gehoord.De heer Nicolaï (VVD):Dat kunnen wij misschien nog terugvinden in de ongecorrigeerde handelingen.
Ik dacht oprecht dat ik minister Donner hoorde uitspreken dat hij wezenlijke
veranderingen overweegt. Dat zou een nieuw punt zijn. Mijn vraag is dan wat
er gebeurt met de kern van het voorstel. Daarbij gaat het om
de preventieve toets; werkgever en werknemer hoeven niet meer naar de rechter
voor het beëindigen van de arbeidsovereenkomst. Is dat zo'n wezenlijk
onderdeel dat de minister overweegt om niet meer te handhaven?Minister Donner:De zinsnede die ik heb gebruikt, is: "In ieder geval ben ook ik mijnerzijds
bereid tot wezenlijke stappen." Voor het overige kan ik geen antwoord
geven dan nadat ik daarover overleg heb gehad.De heer Nicolaï (VVD):Dezelfde vraag is dan: overweegt u deze wezenlijke stap? Als dat wegvalt,
valt ook de bijdrage weg die de werkgevers hebben toegezegd in het kader van
de Participatietop. De werkgevers hebben dat gezegd en dat geldt ook voor
minister Donner. Vreest de minister dat dan het participatieplan in duigen
valt?Minister Donner:In eerlijkheid, dat is een beschouwing over "wat als?". Vooralsnog
wil ik daarop geen antwoord geven. Dit heb ik geleerd van de oud-voorman van
de VVD, de heer Zalm: als-vragen moet je niet beantwoorden voordat ze aan
de orde zijn.De voorzitter:Daarmee denk ik dat wij dit debat kunnen beëindigen. Ik dank de minister
voor zijn beantwoording en sluit de vergadering.Sorry, zegt u het eens.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Krijgen wij geen tweede termijn? Ik wil een motie indienen.De voorzitter:U hebt, overigens als enige, nog 23 seconden over.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Dan zal ik mijn motie indienen in die 23 seconden.De voorzitter:Dat mag u.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Voorzitter. De spreektijd geldt voor de eerste termijn. Er wordt bij spoeddebatten
altijd wel een tweede termijn toegestaan.De voorzitter:Niet als u al uw spreektijd in eerste termijn hebt opgemaakt. Ik heb het
keurig bijgehouden en u staat echt helemaal op nul. Mevrouw Koşer Kaya
heeft nog enkele seconden over en kan één motie indienen. Wij
gaan echt niet nog een volledige tweede ronde houden.De heer Ulenbelt (SP):Voorzitter. U introduceert nu nieuwe regels. Ik zit hier pas een halfjaar,
maar in al die spoeddebatten die ik tot nu toe heb gehad, was de spreektijd
in eerste termijn drie minuten en in tweede termijn normaal gesproken een
derde van de eerste termijn. Die ontneemt u ons nu. Dat kan toch niet de bedoeling
zijn?De voorzitter:Ik ontneem u niets. Ik check even bij de andere fracties of er behoefte
is om een tweede ronde in te gaan met die ene minuut. Ik zie dat dat het geval
is. Dan is het woord aan mevrouw Koşer Kaya.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Mevrouw Hamer zegt dat niet aan het ontslagrecht mag worden
getornd, omdat de vakbonden dat niet willen. De heer Van Hijum zegt dat er
niets nieuws onder de zon is, waarmee hij aangeeft dat de plannen van minister
Donner kunnen doorgaan. Ik wil dat de coalitiepartijen nakomen wat zij in
het coalitieakkoord hebben afgesproken. Volgens mij voert de minister namelijk
het coalitieakkoord uit. Daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de handtekeningen van alle fractievoorzitters van de
coalitiepartijen onder het regeerakkoord staan;verzoekt de regering, zich op het punt van het ontslagrecht te houden
aan de afspraken van het coalitieakkoord,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Koşer Kaya en Nicolaï.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 116(29544).Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Voorzitter. Ik vind deze prestigestrijd die zich al weken afspeelt, politiek
geinig, maar maatschappelijk zeer ongewenst. Het is glashelder dat de fracties
van de PvdA en de ChristenUnie hun steun voor de plannen hebben ingetrokken.
De preventieve toets is uitermate belangrijk. De CDA-fractie lijkt het nog
in het midden te laten, maar laat de minister bungelen.Ik wil van minister Donner weten wanneer hij met zijn plannen komt. Het
lijkt trekken aan een "zwijgend paard", maar ik heb genoeg van dit
zwijgen. De minister moet over de brug komen met plannen. Hoe staat het met
de preventieve toets? Vormt die nog een discussiepunt? Vindt deze week tussen
de coalitiepartijen overleg plaats in het torentje of op een andere locatie
om uit deze patstelling te komen?De heer Nicolaï (VVD):Voorzitter. Ik raad de minister aan om zijn zegeningen te tellen. Hoe
vaak komt het immers voor dat juist vanuit de oppositie zo'n brede steun bestaat,
in elk geval van de kant van de fracties van D66 en de VVD, voor het beleid
waar de minister zich opnieuw in goede bewoordingen sterk voor heeft gemaakt,
namelijk belang van flexibilisering van het ontslagrecht. Ik wil hem een compliment
maken. Ik heb dat overigens niet van mijzelf, maar van een lid van het kabinet.
Ik juich het toe dat hij de flexibiliteit heeft van een loden deur bij 20
graden onder nul. Het gaat wel ergens over, namelijk dat mensen makkelijker aan de slag
moeten kunnen komen dan nu het geval is. Wij moeten niet allemaal maar blijven
zitten waar wij zitten. Wij moeten ruimte geven zodat mensen makkelijker een
baan kunnen krijgen, een baan die er is, maar waarvan de invulling wordt tegengehouden
door het systeem dat wij hebben. Ik sta dus voluit achter het streven van
minister Donner. Laat hij vooral de kern van het voorstel, namelijk dat werkgevers
niet meer naar de rechter hoeven wanneer zij tot overeenstemming kunnen komen
over ontslag en bij wet is geregeld welke vergoeding daarbij hoort, vasthouden.
Houdt u die kern keihard vast, mijnheer Donner. Wij staan achter u.De heer Ulenbelt (SP):Voorzitter. Ik dank mevrouw Hamer. In de loop van alle debatten wordt
haar standpunt steeds helderder, in elk geval voor mij. Dat stel ik heel erg
op prijs. Er is al zo veel gedraaid. Hierop draaien zal niet gaan. De CDA-fractie
geeft nu, weliswaar niet zo duidelijk als ik zo willen, aan dat zij het ontslagplan
eigenlijk niet ziet zitten. Welke conclusie verbindt de minister daar nu aan?
Wordt het nu echt niet eens tijd dat hij zijn hoofd uit de studieboeken economie
haalt en de politieke conclusie trekt dat hij op de verkeerde weg zit? Wordt
het niet tijd dat hij besluit om het plan in te trekken? De man van staal
wordt weer een zachte minister van SZW.Minister Donner:Voorzitter. In alle eerlijkheid, mijn judicium over de motie van mevrouw
Koşer Kaya is dat de regering zich zal houden aan de afspraken in het
coalitieakkoord. Dat heeft zij al herhaaldelijk gedaan. Het onderwerp is aan
de orde gekomen op de Participatietop.Wanneer komen de voorstellen? Ik heb al aangegeven dat het kabinet de
voorstellen doet. Het is derhalve een kwestie voor het kabinet, waarop ik
op dit moment geen antwoord kan geven. Ik zal proberen het te bespoedigen,
want het is zinvol om de kwestie te beslechten.Ik ben blij dat de heer Ulenbelt met zijn laatste opmerking, namelijk
dat ik met mijn hoofd vooral in de economische studieboeken zit, zijn eerdere
opmerkingen over mijn economische kennis herriep. Voor het overige zit ik
hier vooral om te doen wat in het algemeen belang is. Ik heb een- en andermaal
duidelijk gemaakt dat, ook als in eerste instantie in de samenleving bepaalde
opvattingen leven, het nog de verantwoordelijkheid van het kabinet blijft
om te doen wat nodig is om de toekomst zeker te stellen. Het moet niet alleen
uitgaan van de laatste opiniepeiling.De heer Ulenbelt (SP):Je kunt wel met je hoofd in de studieboeken zitten, maar daarmee is nog
niet gezegd dat je er ook iets van leert. De minister weet dat zijn voorstel
ertoe leidt dat van Nederland een land van wegwerpwerknemers wordt gemaakt.
Dat zit de mensen zo dwars. Als harde man moet hij dat inzien. Nederlanders
zijn heel trots op hun werk en willen graag werken. Hij moet er geen draaideurpersoneel
van maken.Minister Donner:Op dat punt zijn de heer Ulenbelt en ik het roerend eens. Dat zal niet
het geval zijn.De beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik dank de minister voor zijn beantwoording.Sluiting 23.41 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20072008-1446-1456.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl