Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van boek 2 van het Burgerlijk Wetboek in verband met de implementatie van richtlijn nr. 2005/56/EG van het Europese Parlement en de Raad van de Europese Unie betreffende grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen (PbEU L 310) (30929)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2007-2008, pag. 227-235

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

17-10-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

nr. 4, pagina 227-235

25-09-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 30929Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 6 september 2007 over cultuurbeleidPagina 210-218
Presentie en opening (dinsdag 25 september 2007)Pagina 195-195
Vragen van het lid De Roon (PVV) aan de minister van Justitie en de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over de berichtgeving dat 160 kilo heroïne kwijt is geraakt bij de politie (mondelinge vragenuur)Pagina 203-205
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 13 september 2007 over CITES-handhavingPagina 222-227
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van boek 2 van het Burgerlijk Wetboek in verband met de implementatie van richtlijn nr. 2005/56/EG van het Europese Parlement en de Raad van de Europese Unie betreffende grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen (PbEU L 310) (30929)Pagina 227-235
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 25 september 2007)Pagina 235-237
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 12 september 2007 over de Landbouw- en VisserijraadPagina 218-222
Vragen van het lid Arib (PvdA) aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over meisjesbesnijdenis (mondelinge vragenuur)Pagina 195-199
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 25 september 2007)Pagina 205-210
Vragen van het lid Ulenbelt (SP) aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over de immigratie van Polen, Roemenen en Bulgaren en de sociale gevolgen daarvan (mondelinge vragenuur)Pagina 201-203
Vragen van het lid Nicolaï (VVD) aan de staatssecretaris van Buitenlandse Zaken en de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over uitspraken van de staatssecretaris over zijn collega van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer Donner, over diens houding ten aanzien van het ontslagrecht ('Donner is zo inflexibel als een loden deur bij 20 graden onder nul') (mondelinge vragenuur)Pagina 199-201

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 63 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging
van boek 2 van het Burgerlijk Wetboek in verband met de implementatie van
richtlijn nr. 2005/56/EG van het Europese Parlement en de Raad van de Europese
Unie betreffende grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen (PbEU
L 310) (30929).De algemene beraadslaging wordt geopend.Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA):Voorzitter. Vrij verkeer van goederen en diensten betekent dat het core
business van de EU is om belemmeringen voor fusies en overnames weg te nemen.
Zouden er in EU-verband dergelijke consolidaties niet gefaciliteerd worden,
dan kom je op achterstand bij grote markten, zoals de Verenigde Staten, waar
dit allemaal wel mogelijk is.Nu zijn er fusies in allerlei soorten en maten. Die moeten ook goed van
elkaar onderscheiden worden. Een aandelenfusie, waarbij er vaak een overnemende
partij is, is heel wat anders dan een juridische fusie, waarbij in beginsel
voor de werknemers alle rechten behouden blijven. In een EU-context kan dit
voor complicaties zorgen. Daarom is het van belang dat een en ander goed wordt
gedicht en daarbij is EU-regelgeving onontbeerlijk.Daarbij speelt een rol dat Europese regels geformuleerd worden die wij
in onze regelgeving moeten implementeren. Dit is voor het CDA een uitgelezen
moment om te bewerkstelligen dat het voor Nederlandse bedrijven gemakkelijker
wordt om te fuseren met andere bedrijven en om zich vervolgens in Nederland
te vestigen. Met andere woorden: wij hebben bij de behandeling van het wetsvoorstel
bekeken hoe wij de kans kunnen grijpen om het Nederlandse vestigingsklimaat
voor het bedrijfsleven te verbeteren.Hoe zorgen wij ervoor dat met de richtlijn meer grensoverschrijdende fusies
in Nederland mogelijk zijn, opdat de economische activiteit voor Nederland
behouden wordt? Allereerst is het wetsvoorstel uitdrukkelijk toegesneden op
bv's en nv's. De richtlijn laat echter onomwonden toe dat dit breder geïnterpreteerd
wordt. Dit hoeft de Nederlandse regering dus niet te beletten om verdere stappen
te nemen, juist om de Nederlandse concurrentiepositie te verbeteren. Zo zouden
grensoverschrijdende fusies ook betrekking kunnen hebben op co-operaties,
op toekomstige maatschappelijke ondernemingen, op personenvennootschappen,
op stichtingen, op verenigingen en op "open end"-beleggingsinstellingen.
Mijn fractie heeft dan ook behoefte aan een nadere toelichting van de minister.
Immers, waarom is er niet gekozen voor een bredere toepassing van de richtlijn?Ik wil even nader ingaan op de "open end"-beleggingsinstellingen.
Er is voor gekozen om die niet onder de richtlijn te laten vallen. Wij vinden
dat echter een gemiste kans. Wij willen Nederland toch een financieel knooppunt
laten blijven en wij willen niet dat alle financiële instellingen naar
Luxemburg vertrekken. Het is dan ook belangrijk dat de beleggingsinstellingen
zich senang voelen in Nederland. Wat ons betreft, zijn beleggingsinstellingen
een belangrijke financieringsbron voor ondernemingen. Dit klemt te meer, nu
de "open end"-beleggingsinstellingen langs een omweg al kunnen fuseren,
bijvoorbeeld op basis van de SE-verordening. Op die manier is een grensoverschrijdende
fusie mogelijk, waarbij een Europese vennootschap ontstaat. De CDA-fractie
vindt het eigenlijk onbevredigend dat "open end"-beleggingsinstellingen
langs een omweg een grensoverschrijdende fusie kunnen aangaan, maar dat hun
de directe weg daarvoor onthouden wordt.De minister zegt dat hij er geen behoefte aan heeft om gebruik van de
fusieregels voor beleggingsinstellingen mogelijk te maken. Zo merkt hij op
dat er op het ogenblik geen aanwijzingen voor zijn dat de andere lidstaten
de bepalingen inzake de grensoverschrijdende fusies wel toepassen. Onze voorkeur
gaat ernaar uit dat in dezen geen afwachtende houding wordt aangenomen. Wij
willen gewoon dat het Nederlandse vestigingsklimaat op orde wordt gehouden,
opdat fusie ook tot de mogelijkheden behoort voor de "open end"-beleggingsinstellingen.
Immers, het bedrijfsleven vraagt erom. Daarom hebben wij hierover een amendement
ingediend.Hoe kunnen wij er verder voor zorgen dat de richtlijn meer grensoverschrijdende
fusies in Nederland mogelijk maakt? In het wetsvoorstel worden bijbetalingen
van meer dan 10% van het nominale bedrag van de aandelen uitgesloten.
Volgens ons belemmert de richtlijn een grotere bijbetaling echter niet. Ook
de Adviescommissie Vennootschapsrecht ziet geen bezwaren tegen een hogere
bijbetaling. Deze bijbetaling beschermt immers vooral de kleine aandeelhouders,
in het bijzonder wanneer er sprake is van een ruilverhouding waarbij zij geen
recht hebben op een aandeel in de verkrijgende vennootschap. Wij kunnen ons
voorstellen dat een hogere bijbetaling mogelijk zou moeten zijn als dit op
basis van de wetgeving in andere lidstaten ook mogelijk is. Wij vragen de
minister om een reactie hierop.Naast deze opmerkingen over voorgestelde maatregelen heeft de CDA-fractie
nog een aantal losse opmerkingen. Wat betreft de minderheidsaandeelhouders
achten wij het bevredigend dat deze een mogelijkheid hebben om uit de verdwijnende
vennootschap te stappen onder betaling van een schadeloosstelling. Het Nederlandse
vennootschapsrecht biedt geen uittreedrecht bij nationale fusies. Wij delen
de mening van de minister en van de adviescommissie dat op termijn meer eenheid
in de uittreedrechten van aandeelhouders gewenst is. Wij kunnen ons dus vereenzelvigen
met het standpunt van de minister.De werknemersmedezeggenschap kan worden gezien als een complicatie voor
de fusieregeling. De Adviescommissie vennootschapsrecht heeft terecht op de
complexiteit van deze materie gewezen. De CDA-fractie is daarom verheugd over
de voorgestelde regeling. Partijen kunnen nu zelf kiezen om het resultaat
van de onderhandelingen over de medezeggenschap vast te leggen
in de statuten of om de referentievoorschriften rechtstreeks toe te passen.
Hierdoor wordt voorkomen dat een fusie niet doorgaat op grond van problemen
ten aanzien van de medezeggenschap. Dat is een goede zaak. Met dit wetsvoorstel
is een evenwichtig gevonden tussen enerzijds het tot stand brengen van een
flexibele wettelijke regeling en anderzijds het recht doen aan de belangen
van de werknemers.Met de implementatie van de richtlijn voor de grensoverschrijdende fusies
wordt voor een behoorlijk deel tegemoet gekomen aan de inspanning die wij
moeten verrichten om de Lissabon-agenda te vervolmaken. Wij leveren een belangrijke
bijdrage aan de internationale samenwerking tussen ondernemingen en de concurrentie
van de rechtsvormen. Naar onze mening biedt het wetsvoorstel Nederland voldoende
instrumenten om zich als aantrekkelijk vestigingsland te profileren. De wijze
waarop de richtlijn in Boek 2 titel 7 van het BW wordt vertaald, ondersteunt
de mening van de minister dat het behoud van de concurrentiepositie mede afhankelijk
is van goed wetgevingsbeleid. Wij achten dit een goede zaak. Wij kunnen ons
echter voorstellen dat nog een stapje verder op dit terrein zou kunnen worden
gezet.De heer Teeven (VVD):Voorzitter. De VVD-fractie streeft altijd naar een optimaal vestigingsklimaat
voor ondernemers in Nederland. Deze richtlijn van het Europees Parlement en
de Raad van de Europese Unie inzake grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen,
ook wel aangeduid als de tiende Vennootschapsrichtlijn, voorziet in regels
voor fusies van rechtspersonen die onder deze richtlijn vallen. Er staat in
dat wordt beoogd, de grensoverschrijdende samenwerking tussen ondernemingen
te vergemakkelijken door in alle lidstaten het instrument van de grensoverschrijdende
juridische fusie aan te reiken. Dit leidt tot de aanpassing van artikel 7
van Boek 2 van het BW. Het wetsvoorstel voorziet in regels voor de fusies
van rechtspersonen die onder de richtlijn vallen. Voor Nederland betreft dit
de naamloze vennootschappen en de besloten vennootschappen. Tevens zullen
de voorgestelde regelingen van toepassing zijn op de in Nederland gevestigde
Europese coöperatieve vennootschappen, de zogenaamde SCE's.Ter gelegenheid van de implementatie heeft het kabinet er niet voor gekozen
om grensoverschrijdende fusies van rechtspersonen die niet onder de richtlijn
vallen, te regelen. Stichtingen en andere rechtspersonen blijven buiten schot.
De eerste vraag van mijn fractie gaat daarover. Had het niet in de rede gelegen
om verenigingen, stichtingen en openbare personenvennootschappen ook onder
de regeling te laten vallen? Mijn fractie verzoekt de minister, de Kamer op
de hoogte te stellen van de stand van zaken ten aanzien van het eventueel
implementeren van een wettelijke regeling voor de fusie en splitsing van personenvennootschappen.
Kan de minister van Justitie al iets zeggen over de uitkomsten van het onderzoek
waarvan wordt gesproken in de nota naar aanleiding van het verslag?De werkgeversorganisatie VNO-NCW heeft, zoals de minister ongetwijfeld
weet, er zorgen over geuit of de thans in te voeren wetgeving een logisch
en consistent geheel vormt met de bestaande wetgeving. Ontstaan er geen discrepanties
door de implementatie van de richtlijn? In dit stadium van het wetgevingsproces
doet zich tevens de vraag voor of de voorgestelde implementatie goed aansluit
bij artikel 48 van het EG-verdrag, waarin een ruim vennootschapsbegrip wordt
gehanteerd. Waarom heeft de regering niet gekozen voor dat ruime vennootschapsbegrip?Met het oog op het amendement van mevrouw Van Vroonhoven vragen wij de
minister hoe in andere lidstaten wordt omgegaan met het bieden van faciliteiten
aan openeind-beleggingsinstellingen. Worden openeind-beleggingsinstellingen
daar uitgesloten van grensoverschrijdende fusies? Zo ja, wat is daarvan de
reden? Hoe staat het met die vergelijking in internationaal verband?Het wetsvoorstel grensoverschrijdende fusies biedt bescherming aan minderheidsaandeelhouders
die als gevolg van de fusie aandeelhouder worden van een buitenlandse vennootschap.
Wij zijn daar blij mee. Als zij tegen de fusie hebben gestemd, kunnen zij
hun aandelen tegen schadeloosstelling aanbieden. Dat is een goede regeling.Ik verzoek de heer Kalma, in eerste termijn in te gaan op het amendement
dat hij zal indienen. Mijn fractie is van oordeel dat in de richtlijn een
regeling is getroffen voor de werknemersmedezeggenschap. Wat is dan nog het
belang van het amendement van de heer Kalma? Wij denken dat de regeling die
thans is opgenomen in de richtlijn, aangevuld met de jurisprudentie zoals
die zich heeft ontwikkeld, voldoende bescherming aan werknemers biedt als
hun vennootschap wordt overgenomen door een buitenlandse vennootschap.Wat betreft de overdrachts- en omzetbelasting zijn er met betrekking tot
de juridische fusie ook fiscale faciliteiten. Wij vinden dat een goede zaak,
ongeacht of sprake is van een grensoverschrijdende fusie.Tegenover de lasten als gevolg van de richtlijn staan mogelijk ook forse
besparingen. Dat moge blijken uit het gegeven dat het bedrijfsleven indertijd
sterk heeft aangedrongen op de vaststelling van de richtlijn. Kan de minister
aangeven, ook voor de fijnproevers die de totstandkoming van deze wet volgen,
waar die besparingen voor ondernemers te vinden zijn? Dat is goed voor de
vergroting van het draagvlak voor het wetsvoorstel, dat er overigens toch
wel is.Wij onderschrijven het belang van de vergemakkelijking van de grensoverschrijdende
samenwerking tussen ondernemers door middel van het instrument van de grensoverschrijdende
juridische fusie binnen lidstaten van de EU. De juridische fusie is een gunstig
instrument voor de werknemers van de betrokken rechtspersonen, aangezien zij
met behoud van alle rechten en verplichtingen mee overgaan; ook daarom mijn
vraag aan de heer Kalma om daarop in te gaan.Onze fractie zal dit wetsvoorstel dan ook graag steunen. Naar ons oordeel
draagt het bij aan een goede concurrentiepositie van Nederland.De heer De Roon (PVV):Voorzitter. Mijn fractie onderschrijft het belang om de grensoverschrijdende
samenwerking tussen ondernemingen te vergemakkelijken. De EU heeft ons daartoe
het instrument van de grensoverschrijdende juridische fusie aangereikt. Het
is een goede zaak dat de regering de uitwerking van dat instrument
in het Nederlandse recht met dit wetsvoorstel nastreeft. Niettemin resteert
een aantal vragen.Ik sluit aan bij de vraag van mevrouw Van Vroonhoven waarom geen bredere
toepassing van deze richtlijn op coöperaties, verenigingen, stichtingen
enzovoorts wordt nagestreefd. Waar wachten wij wat dat betreft op?Dan kom ik op de benadeling van de minderheidsaandeelhouder bij een binnenlandse
fusie in vergelijking met de minderheidsaandeelhouder bij een buitenlandse
fusie. Ik begrijp op zich heel goed dat het wetsvoorstel helemaal niet over
die binnenlandse fusies gaat, maar misschien kan de minister toch iets meer
inzicht geven in de manier waarop hij tegen deze posities aankijkt. De minister
lijkt de noodzaak van een uniforme regeling voor minderheidsaandeelhouders
in Nederlandse vennootschappen wel te onderschrijven, maar hij is van mening
dat pas op termijn meer eenheid in uitkoop- en uittreedrechten gewenst is.
Er zijn berichten over verhardende overname- en fusiepraktijken. Is de minister
van oordeel dat dit noopt tot bespoediging van het realiseren van meer eenheid
op dit punt? Wil hij sneller de positie van minderheidsaandeelhouders bij
binnenlandse fusies versterken?Op grond van het voorgestelde artikel 333h, lid 1, Boek 2 van het Burgerlijk
Wetboek moet een aandeelhouder tegen het fusievoorstel hebben gestemd om gebruik
te kunnen maken van het recht op schadeloosstelling. Aandeelhouders laten
zich vaak in de eerste plaats leiden door financiële motieven. Er is
gezegd dat het voorgestelde artikel een prisoner's dilemma creëert voor
de aandeelhouder. Als de aandeelhouder verwacht dat andere aandeelhouders
tegen zullen stemmen, zal hij wellicht ook tegenstemmen. Doet hij dat niet,
dan heeft hij als enige geen recht op schadeloosstelling. Als de aandeelhouder
echter verwacht dat andere aandeelhouders vóór de fusie zullen
stemmen, kan hij nog steeds overwegen een tegenstem uit te brengen. Immers,
als de fusie doorgang vindt, verliest hij het recht op schadeloosstelling
niet. Het lijkt er dus een beetje op dat het uitbrengen van een tegenstem
de financieel veiligste optie is. Er is dan ook geopperd om aandeelhouders
de mogelijkheid te geven om ook voor een fusie te stemmen zonder het recht
op schadeloosstelling te verliezen. Wat is de visie van de minister?In de memorie van toelichting gaat de regering ervan uit dat uit de notulen
van de algemene vergadering van aandeelhouders te achterhalen is wie tegen
heeft gestemd. Dat moet je kunnen bewijzen, wil je aanspraak maken op schadeloosstelling.
Institutionele beleggers maken in de praktijk gebruik van de mogelijkheid
om op afstand te stemmen via een corporate governance dienstverlener. Zo iemand
krijgt een steminstructie mee om op de algemene vergadering van aandeelhouders
te stemmen. Zo'n dienstverlener treedt vaak op namens meerdere partijen en
brengt in voorkomende gevallen namens hen zowel voor- als tegenstemmen uit.
Daarbij wordt niet verteld namens wie dat gebeurt. Dat zou betekenen dat uit
de notulen niet kan worden opgemaakt wie een tegenstem heeft uitgebracht,
terwijl dat wel van belang is, wil je op die schadevergoedingsregeling aanspraak
kunnen maken. Is dit geen essentieel punt om mee te wegen bij het voorgestelde
artikel 333h? Als dit ongewijzigd wordt ingevoerd, zou het recht op schadeloosstelling
van institutionele beleggers niet altijd kunnen worden ingeroepen, omdat zij
hun tegenstem niet kunnen aantonen. Hoe kijkt de minister tegen dit probleem
aan? Is dit geheel voor het risico van de institutionele beleggers? Moet de
praktijk, waarin de corporate governance dienstverleners niet vermelden namens
welke partijen zij voor dan wel tegen hebben gestemd, zich misschien aanpassen
aan dit wetsvoorstel?De heer De Wit (SP):Voorzitter. Grensoverschrijdend juridisch fuseren was technisch gezien
al mogelijk, maar het was niet eenvoudig. Voor lidstaten afzonderlijk is het
niet eenvoudig te regelen dat bij grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen
bepaalde algemene belangen zijn gewaarborgd. Op zichzelf is daarin al een
rechtvaardiging te vinden voor de richtlijn vanuit Europa. In ieder geval
wordt op deze wijze getracht, de positie van minderheidsaandeelhouders, alsook
de medezeggenschap voor werknemers beter te waarborgen. Het ligt voor de hand
dat aandeelhouders die tegen de fusie hebben gestemd, het recht moeten hebben
om uit te treden wanneer de verkrijgende vennootschap niet-Nederlands is.
Wanneer deze vennootschap immers verder gaat op een manier die de aandeelhouders
in het geheel niet voor ogen hadden, is het recht uit te treden onder betaling
van een schadeloosstelling een reële optie. Een aandeelhouder kan volgens
mijn fractie bezwaarlijk worden gedwongen, aandeelhouder te worden van een
onderneming naar vreemd recht. Er is wel gewezen op het gevaar dat minderheidsaandeelhouders
de fusie kunnen vertragen door niet akkoord te gaan met het voorgestelde bedrag
tot schadeloosstelling, maar dat risico moeten wij dan maar nemen. Indien
de vennootschappen gezamenlijk besluiten dat de schadeloosstelling door de
verkrijgende vennootschap wordt betaald, kan de fusie alsnog doorgaan zonder
al te grote vertraging. Toch een vraag aan de minister. Als een Nederlandse
vennootschap de verkrijgende vennootschap is, is dan in het wetsvoorstel geregeld
dat de minderheidsaandeelhouders van de buitenlandse vennootschap gecompenseerd
kunnen worden? Kan de uitspraak van de buitenlandse vennootschap dat de verkrijgende
Nederlandse vennootschap de schadeloosstelling zal betalen, in Nederland worden
afgedwongen? Voorziet de minister in het algemeen problemen wanneer de ene
vennootschap toezegt dat de verkrijgende vennootschap de minderheidsaandeelhouders
schadeloos zal stellen?Als ik het goed begrijp, verandert deze richtlijn niets aan de toepasselijkheid
in Nederland van de Wet op de ondernemingsraden. Graag hoor ik dat nog eens
van de minister. Het gaat dus in feite alleen om het recht om invloed uit
te oefenen op de samenstelling van het bestuur of van het toezichthoudend
orgaan. Klopt dat? De medezeggenschap is wel heel erg ingewikkeld geregeld,
en lastig te doorgronden. De SP-fractie maakt zich zorgen over het behoud
van een voldoende niveau van medezeggenschap. Zij is van mening dat het niveau
van medezeggenschap van een in Nederland gevestigde vennootschap nooit minder
mag zijn dan wat op grond van de Nederlandse regelgeving is gewaarborgd. Medezeggenschap
van werknemers is van groot belang, en mag niet worden wegonderhandeld en
van minder belang worden geacht door de algemene vergadering van aandeelhouders.Wij hebben in het verslag de vraag gesteld wat er gebeurt indien de werknemers
niet tevreden zijn, omdat hun medezeggenschap wordt ingeperkt. Het antwoord
is niet erg bevredigend: een meerderheid van de leden van de bijzondere onderhandelingsgroep
kan instemmen met een vermindering van de medezeggenschap. De werknemers van
de verdwijnende rechtspersoon kunnen er dan op achteruit gaan, en hebben dan
gewoon pech gehad. Klopt dat?Wanneer partijen er niet uitkomen, gelden de referentievoorschriften.
Houdt dit in dat de meest gunstige bepalingen dan gelden? Bijvoorbeeld: wanneer
men in land A zes leden van een bestuursorgaan mag kiezen en in land B maar
vijf, mag men dan in de verkrijgende vennootschap zes leden kiezen? Graag
een reactie van de minister.Daarnaast blijkt het mogelijk te zijn dat de werknemers van een bedrijf
in Nederland dat is gefuseerd met een buitenlands bedrijf, minder medezeggenschap
hebben dan werknemers van een bedrijf dat niet gefuseerd is met een buitenlandse
onderneming. Dit zou niet de bedoeling moeten zijn. Waarom wordt er niet dwingendrechtelijk
opgenomen dat steeds het meest gunstige niveau aan medezeggenschap wordt verzekerd
bij fusie? Werknemers van Nederlandse vennootschappen mogen niet de dupe worden
van grensoverschrijdende fusies en minder medezeggenschap overhouden dan wanneer
niet was gefuseerd, of wanneer er was gefuseerd met een Nederlandse vennootschap.
Graag het oordeel van de minister hierover.De heer Kalma (PvdA):Voorzitter. De PvdA-fractie is, zoals wij eerder duidelijk hebben gemaakt,
van mening dat implementatie van de onderhavige richtlijn de werking van de
interne markt zal verbeteren en zal bijdragen aan het behalen van de Lissabon-doelstellingen.
Wij danken de minister voor de beantwoording van onze vragen. Die beantwoording
achten wij in veel opzichten bevredigend. Wij zien geen reden om het debat
voort te zetten, op één punt na.Dat betreft de regeling van de medezeggenschap in het geval van grensoverschrijdende
fusies binnen de EU, zoals voorzien in artikel 333k van het wetsvoorstel.
Nieuwe, door dergelijke fusies tot stand gekomen vennootschappen worden krachtens
de richtlijn gebonden aan de regels met betrekking tot medezeggenschap die
in het land van statutaire vestiging van kracht zijn. Het is echter mogelijk
dat een of meer van de fuserende ondernemingen in het land van herkomst aan
verdergaande medezeggenschapsregels gebonden waren of dat het betreffende
medezeggenschapsregime in andere opzichten onbevredigend is. In dat geval
dient over de medezeggenschap onderhandeld te worden, onder het beding dat,
als die onderhandelingen mislukken of als de nieuwe vennootschap van onderhandeling
wenst af te zien, de regels gaan gelden die voor dat geval zijn opgenomen
in de richtlijn betreffende de medezeggenschap van werknemers bij de Europese
vennootschappen.Volgens de richtlijn grensoverschrijdende fusies dienen onderhandelingen
in drie gevallen plaats te vinden. Ten eerste: als een van de deelnemende
vennootschappen meer dan 500 werknemers heeft; voor grotere ondernemingen
dienen namelijk zwaardere medezeggenschapsregels te gelden. Ten tweede: als
het land van statutaire vestiging van de uit de fusie resulterende vennootschap,
dus van de verkrijgende vennootschap, werknemers minder zeggenschap toekent
dan de EU-landen waar de door de fusie verdwijnende vennootschappen gevestigd
waren; in de richtlijnen wordt dat "meer" en "minder"
nader omschreven. Ten derde: als het land van statutaire vestiging, dus van
de verkrijgende vennootschap, aan werknemers van vestigingen in andere EU-landen
niet dezelfde rechten toekent als aan de werknemers van de verkrijgende vennootschap.Naar de stellige indruk van de PvdA-fractie voorziet het wetsvoorstel
in de eerste twee gevallen, maar niet in het derde geval. De FNV heeft een
vergelijkbare opvatting aan de minister kenbaar gemaakt. De beantwoording
van onze vragen in dezen vinden wij voor een deel onduidelijk en als geheel
nogal onbevredigend. Waarom is dit onderdeel van de richtlijn niet in het
wetsvoorstel verwerkt? Waarom schrijft het wetsvoorstel conform de richtlijn
niet voor dat met de betrokken werknemers onderhandeld moet worden als de
wetgeving van het land van de verkrijgende vennootschap er niet in voorziet
dat de werknemers van buitenlandse vestigingen aan de in de wet geregelde
medezeggenschap op gelijke voet kunnen deelnemen?De toelichting op artikel 333k suggereert dat Nederland aan dat geval
niet toekomt, omdat – kort gezegd – de Nederlandse structuurregeling
qua niveau van medezeggenschap altijd hoger scoort dan de medezeggenschapsregelingen
van de andere EU-lidstaten. Die stelling is misschien op zich al betwistbaar,
omdat de Nederlandse structuurregeling de optie geeft om op het wettelijk
stelsel zodanig te variëren dat het medezeggenschapsniveau van deze vennootschap
juist lager is dan voorafgaand aan de fusie gold bij een of meer van de andere
fusiepartners. Afgezien daarvan miskent deze stelling dat de Nederlandse structuurregeling
alleen voorziet in medezeggenschap van de in de Nederlandse vestigingen van
de vennootschap werkzame werknemers. De duidelijke strekking van artikel 16
van de richtlijn is naar ons idee – dit is ons belangrijkste punt –
dat ook de werknemers van de verkrijgende vennootschap die werken in vestigingen
in andere lidstaten, kunnen deelnemen aan de medezeggenschap bij die vennootschap.Verder komt het ons voor dat in onderdeel b ten onrechte verwezen wordt
naar de artikelen 153 en 263. In die artikelen wordt alleen de verplichting
geregeld om opgave te doen van het feit dat de vennootschappen aan de toepassingscriteria
van de structuurregeling voldoen. In de context van onderdeel b gaat het echter
om de substantie van de medezeggenschap van werknemers bij de benoeming van
commissarissen volgens de structuurregeling. Deze is voor de nv geregeld in
artikel 158 en voor de bv in artikel 268. Moet niet naar die artikelen worden
verwezen? Ik overweeg om een amendement in te dienen dat beide zaken ondervangt
en ik ben benieuwd naar de reactie van de minister. Met deze bijdrage hoop
ik ook de vraag van de VVD-fractie te hebben beantwoord.De heer Teeven (VVD):Regelt de jurisprudentie dit soort zaken niet reeds? Begrijp ik het goed
dat de heer Kalma die kwestie in de wet wil regelen en dat hij die dus niet
wil overlaten aan de rechter?De heer Kalma (PvdA):Als het een dermate belangrijk onderdeel is, vraag ik mij af waarom het
niet expliciet terugkomt in het wetsvoorstel.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.Minister Hirsch Ballin:Voorzitter. Dank voor de onverwacht intense bespreking van dit wetsvoorstel
ter implementatie van richtlijn 2005/56/EG. Ik waardeer de intense belangstelling
van de Kamer, omdat het vennootschapsrecht behoort tot de onderdelen van de
wetgeving die belangrijk zijn voor het functioneren van ons sociaal-economisch
leven. Het behoort tot de verantwoordelijkheid die de minister van Justitie
draagt voor rechtspleging en rechtshandhaving. Deze wetgeving maakt het mogelijk
dat ons sociaal-economisch bestel functioneert. Hoewel ik aan het aantal mensen
op de publieke tribune zie dat de belangstelling wat minder is dan voor sommige
andere onderwerpen, mag het maatschappelijk belang van dit voorstel niet worden
onderschat.De verantwoordelijkheid voor wetgeving op het gebied van privaat recht
betreft de kwaliteit van de maatschappelijke ordening. Die ordening moet duidelijkheid
scheppen in de verhouding tussen burgers en bedrijven en moet bijdragen aan
een effectieve beslechting van geschillen. Het Burgerlijk Wetboek is daarom
een van de terreinen van wetgeving waaraan ik mij voorstel om de komende maanden
aandacht te besteden. Het gaat bij de inrichting van het vennootschapsrecht
en bijvoorbeeld het consumentenrecht om het gestalte geven aan maatschappelijk
evenwicht. De regeldruk moet niet te groot worden. Justitie levert daaraan
een bijdrage met wetgeving zoals die over de samenval van de fiscale en commerciële
jaarrekening met betrekking tot de gegevensverstrekking. Ik noem ook de onderwerpen
van vennootschaps- en jaarrekeningenrecht, waar zowel de commissie-Frijns
als de Sociaal-Economische Raad over zal adviseren. Ik stel mij voor, bij
komende gelegenheden met de Kamer over ontwikkelingen in het vennootschapsrecht
in gesprek te gaan.Het wetsvoorstel over de juridische fusie past in de ontwikkelingen in
het vennootschapsrecht. Het draagt bij aan een flexibeler gebruik van rechtsvormen
en aan vermindering van de administratieve lasten, zoals alle sprekers hebben
opgemerkt. Ik noem als voorbeeld de situatie waarin internationaal opererende
ondernemingen hun organisatie herstructureren of wanneer vennootschappen die
in verschillende EU-lidstaten, de Europese Economische Ruimte daaronder begrepen,
samen een internationaal opererende onderneming wensen te vormen. Het voorstel
bouwt voort op de richtlijn, waaraan Nederland een belangrijke bijdrage heeft
geleverd. Het wetsvoorstel biedt een goed voorbeeld van een evenwichtige regeling
van de verhoudingen. Voor de werknemers biedt artikel 333k een uitwerking
van artikel 16 van de richtlijn over de bescherming tegen onevenredig verlies
van zeggenschapsrecht. De heer Kalma heeft daarover gesproken. Ik kom daarop
terug. Ook worden minderheidsaandeelhouders beschermd door een schadeloosstellingsregeling.De hoofdlijn van de regeling, zoals vervat in de richtlijn en het wetsvoorstel,
is vrij simpel en overzichtelijk. Het maakt een grensoverschrijdende fusie
mogelijk van kapitaalvennootschappen. Er worden voorzieningen getroffen voor
de bescherming van minderheidsaandeelhouders, omdat die tenslotte door zo'n
grensoverschrijdende fusie in een ander rechtsstelsel terechtkomen. Dit was
een van de punten die in de discussie werden opgeworpen. Daarvoor wordt een
procedurele regeling getroffen en in de mate waarin het binnen het kader van
de richtlijn mogelijk is, wordt rekening gehouden met de medezeggenschap van
werknemers.Omdat dit zo'n complexe materie is, er moet worden ingehaakt op de eigenaardigheden
van het Nederlandse vennootschapsrecht en er moet worden geanticipeerd op
situaties die de buitenlandse vennootschappen betreffen waarmee de fusie tot
stand komt, is de regeling ook in technische zin gecompliceerd. Er is intens
aan gewerkt, maar de heer Kalma legt terecht de vinger bij enkele wat minder
gelukkig geformuleerde bepalingen. Artikel 333k, tweede lid, onderdeel b,
bevat een verwijzing die weliswaar slaat op de materie waarom het gaat, maar
die preciezer kan worden geredigeerd ten aanzien van de artikelen. Nu we bij
de kwestie van wetstechnische precisie zijn gekomen, lijkt dit mij het goede
moment om verdere discussie hierover te voorkomen. Bij dezen overhandig ik
aan de voorzitter de desbetreffende nota van wijziging ter wijziging van artikel
333k, tweede lid, onderdeel b.De voorzitter:Ik stel vast dat de nota van wijziging aan de Kamer is aangeboden en derhalve
deel uitmaakt van de wet.Minister Hirsch Ballin:De leden Van Vroonhoven, Teeven en De Roon vroegen waarom het toepassingsbereik
van de wetgeving ter implementatie van de richtlijn niet kan worden uitgebreid,
opdat de grensoverschrijdende fusie van ook andere rechtsvormen, zoals verenigingen,
mogelijk wordt gemaakt. Kan er, gelet op artikel 48 van het EG-verdrag geen
discrepantie ontstaan?Hiervoor zijn een paar redenen. De EU-richtlijnen zijn alleen van toepassing
op kapitaalvennootschappen. De formele reden is dus dat wanneer een richtlijn
wordt geïmplementeerd, het ook moet gaan om de implementatie van die
richtlijn. Dit wordt in het algemene wetgevingsbeleid wel tot uitdrukking
gebracht in de Aanwijzingen voor de regelgeving. Dit maakt deze vraag echter
niet minder relevant, want desalniettemin zou de gedachte kunnen ontstaan
om verder te gaan. In de Europese Unie bestaat voor de juridische fusie van
kapitaalvennootschappen een gelijkluidende nationale regeling, als uitvloeisel
van de Derde Richtlijn. Daar bouwt deze grensoverschrijdende regeling, de
Tiende Richtlijn, op voort. Dat geldt echter niet voor de andere rechtsvormen.
In Nederland hebben we nationaal het toepassingsbereik uitgebreid tot andere
rechtsvormen, maar in andere lidstaten hoeft dit niet het geval te zijn. Dat
betekent dat het nationale recht van een buitenlandse vereniging die, bijvoorbeeld,
met een Nederlandse vereniging fuseert, heel andere of wellicht geen voorschriften
kent ten aanzien van de fusie, zoals de inrichting en openbaarmaking van jaarstukken
of schuldeiserbescherming. Anders gezegd, het probleem zit niet aan onze kant,
maar aan de kant van de andere lidstaten waarop zo'n uitgebreidere regeling
betrekking zou moeten hebben. Het is maar afwachten, en dus in het
duister tasten en een risico, hoezeer dit in de praktijk effect heeft.Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA):Voorzitter. Om een concreet voorbeeld te noemen: een goededoelenstichting,
met zowel Duitse als Nederlandse fondsen, moet in Nederland en in Duitsland
een eigen stichting oprichten; het zou haar goed uitkomen als er één
grensoverschrijdende stichting mogelijk was, die aan alle regels voldeed en
geen twee juridische poten diende te hebben vanwege de bankrekeningen en de
fondsen die toevallig vanuit twee verschillende lidstaten komen.Minister Hirsch Ballin:Ik begrijp waarom mevrouw Van Vroonhoven dit punt aansnijdt. Er kan inderdaad
behoefte bestaan aan de mogelijkheid van een grensoverschrijdende rechtspersoon.
Dan zullen er echter andere wegen moeten worden bewandeld dan in het voorliggende
wetsvoorstel.In het vennootschapsrecht kunnen wij voortbouwen op de Derde Richtlijn.
Deze heeft geleid tot verregaande harmonisatie van de rechtsstelsels van de
lidstaten waartussen zich grensoverschrijdende fusies afspelen. Voor andere
rechtsvormen geldt dat niet, want het kan zelfs om rechtsvormen gaan die in
andere lidstaten niet voorkomen. De voorliggende regeling voor kapitaalvennootschappen
heeft alleen zin als de landen van herkomst van de fuserende vennootschappen
vergelijkbare regelingen kennen. Die garantie is er niet voor andere rechtspersonen.
Er is bij de totstandkoming van de richtlijn op geïnsisteerd dat het
uit het toepassingsbereik van de Derde Richtlijn moet kunnen worden afgeleid.
Dat laat onverlet dat er meer mogelijkheden zijn.Het is altijd mogelijk dat stichtingen uit verschillende landen samen
een nieuwe stichting oprichten en daarin hun belangen en taken inbrengen.
Dan gaat echter wel het voordeel van deze fusieregeling voor vennootschappen
teloor. Een andere mogelijkheid is het omzetten van de andersoortige rechtspersoon
in een nv en vervolgens, volgens de overal in de EU gelijkluidende regels,
een fusie met een andere kapitaalvennootschap. Als men de vennootschapsstructuur
minder passend vindt, kan men er daarna voor kiezen om de vennootschap in
een andere rechtspersoon om te zetten. Op deze manier kun je feitelijk hetzelfde
resultaat bereiken, met als voordeel dat je bij de fusie kunt voortbouwen
op de regels voor een rechtspersoon die in alle lidstaten gelijkluidend zijn.Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA):De minister verwijst nu onder meer naar de maatschappelijke onderneming.
Het voorliggende wetsvoorstel ziet niet op de mogelijkheid dat een dergelijke
onderneming fuseert met een buitenlandse vennootschap. Dat probleem kan worden
opgelost door deze onderneming om te zetten in een bv en na de fusie weer
te veranderen in een maatschappelijke onderneming.Minister Hirsch Ballin:Dat behoort tot de mogelijkheden als men kiest voor een rechtspersoon
naar Nederlands recht. Overigens is dat een minder omslachtige weg dan mevrouw
Van Vroonhoven misschien denkt.Deze benadering is zeker niet onlogisch, want bij de fusie moeten de onderliggende
regels voor de fuserende rechtspersonen gelijk zijn. Dat is per definitie
het geval bij een fusie van twee dezelfde rechtspersonen naar Nederlands recht.
Wij kunnen ons deze mogelijkheid veroorloven voor grensoverschrijdende fusies
van vennootschappen, omdat daarbij hetzelfde recht geldt. Voor andere rechtspersonen
is deze mogelijkheid nog niet in zicht. Men zal er in die gevallen dus voor
moeten zorgen dat de onderliggende rechtsregels voor de fungerende rechtspersonen
gelijkluidend zijn. Dat kan door beide rechtspersonen om te zetten in vennootschappen.
Daarna is, zoals ik al zei, omzetting in andere rechtsvormen mogelijk.Het is overigens geen aritmetische juridische oefening die tot een merkwaardig
resultaat leidt. De fusie is immers een rechtshandeling die een heleboel andere
rechtshandelingen, zoals de overdracht van eigendom en de overgang van contractuele
verantwoordelijkheden, in zich absorbeert. Dat is mogelijk doordat de fuserende
rechtspersonen aan hetzelfde onderliggende recht onderworpen zijn. Wat op
het eerste gezicht een ongerijmdheid lijkt, is dus goed te verklaren door
het verschil tussen een fusie, die eenheid van onderliggend recht veronderstelt,
en de afzonderlijke overdracht van rechten en goederen. De afzonderlijke overdracht
vereist namelijk per overdracht de nodige waarborgen voor wederpartijen en
derden.De heer Teeven (VVD):Deze uitleg van de minister begrijp ik, maar ik heb nog de volgende vraag.
Als je dit zou uitbreiden voor verenigingen en je kijkt naar het Belgisch
recht, waar de vereniging bekend is, zou je daarbij natuurlijk altijd rekening
houden met het beletsel dat de rechtssystemen op elkaar afgestemd zijn. Voor
een aantal landen binnen de Europese Unie zou je zo kunnen bereiken dat ook
in dat verband fusies mogelijk zijn tussen rechtspersonen, althans waar de
rechtsstelsels wel vergelijkbaar zijn. Die zijn immers niet in alle lidstaten
verschillend.Minister Hirsch Ballin:Ik geloof dat de heer Teeven hetzelfde punt van de andere kant benadert.
Welnu, zo'n situatie zou zich kunnen voordoen. Waarschijnlijk deed die zich
voor tussen Nederland en België in 1830 c.q. 1839. Ik doel op de gelijkluidende
regelingen in beide landen. In dat geval zou dat ook mogelijk zijn bij andere
rechtspersonen. Dit is bij ontstentenis van EU-richtlijnen die een dergelijke
situatie creëren, op het ogenblik een theoretische situatie. Zou er ooit
een situatie voordoen dat ook andere rechtspersonen op dit punt gelijkgesteld
zouden kunnen worden, dan zou dat natuurlijk anders liggen.Daarmee is niets gezegd over het punt dat mevrouw Van Vroonhoven meer
specifiek heeft aangesneden, de beleggingsinstellingen. Het voorgestelde artikel
333b, tweede lid, is de uitvoering van artikel 3, vierde lid, van de richtlijn.
Inderdaad is er een uitzondering gemaakt voor de beleggingsinstellingen. Die
worden uitgezonderd van het toepassingsbereik van de richtlijn en die zijn
opgenomen op dringend verzoek van enkele lidstaten, in het bijzonder het Verenigd
Koninkrijk. Eerder waren die instellingen ook uitgezonderd van het toepassingsbereik
in de Dertiende Richtlijn inzake overnamebiedingen.Strikt genomen staat het Nederland vrij om het toepassingsbereik van de
nationale wet uit te breiden tot deze beleggingsinstellingen. De richtlijn
is niet van toepassing, maar ik lees daarin, evenmin als mevrouw Van Vroonhoven,
een verbod om dat te doen. De strekking van de uitzondering, ook gelet op
de ontstaansgeschiedenis van de richtlijn, is immers niet dat
die instellingen erbuiten moeten blijven, maar dat er geen verplichting wordt
opgelegd om die mee te nemen in het toepassingsbereik van de richtlijn. Bovendien
heeft mevrouw Van Vroonhoven terecht opgemerkt dat een "open end"-beleggingsinstelling
als naamloze vennootschap, waarbij aandeelhouders een bijzonder recht hebben
op het doen inkopen door de vennootschap van aandelen, wel van de SE-regeling
gebruik mag maken.Het punt is vooral de praktische betekenis van zo'n regeling. Geeft dat
andere lidstaten de mogelijkheid dat zij deze uitbreiding niet regelen? Wij
weten dat het Verenigd Koninkrijk dit niet doet. Dat lag ook voor de hand,
want het was vooral de wens van het Verenigd Koninkrijk dat deze uitzondering
werd opgenomen. Duitsland heeft het ook niet gedaan. Wij moeten nog afwachten
wat andere lidstaten zullen doen. Bij deze stand van zaken en gelet op de
inhoud van artikel 3, vierde lid, van de richtlijn hebben wij de uitbreiding
ook niet overwogen.Het is dus de vraag of er behoefte aan is. Mocht de inschatting worden
gemaakt dat dit wel van betekenis is, dan moet ik opmerken dat ik tegen een
amendement op dit punt geen overwegende bezwaren heb. Het oordeel daarover
laat ik dus graag aan de Kamer over. Wel noem ik nog enkele redactioneel-technische
punten waaraan aandacht besteed kan worden. Dit merk ik overigens ter zijde
op.Gezien het feit dat de richtlijn beleggingsinstellingen uitzondert, is
het bijvoorbeeld te overwegen om in afdeling 3A op te nemen dat het juist
wel mag. In de toelichting kan in ieder geval worden aangegeven dat mag worden
gefuseerd met de tegenhanger in de Europese Unie, zoals is gedefinieerd in
artikel 3, vierde lid, van de richtlijn. Misschien zou ook in het amendement
kunnen worden opgenomen dat een "open end"-beleggingsinstelling
nu mag fuseren met een kapitaalvennootschap naar het recht van een andere
lidstaat van de Europese Unie en het doel van de Europese Economische Ruimte.
Daarbij kan weer worden aangesloten bij de tekst van artikel 3, vierde lid,
van de richtlijn. Dit zijn enkele opmerkingen over de redactie van het amendement.
De kern is uiteraard de beoordeling of hier behoefte aan is en de wijze waarop
wij de situatie moeten interpreteren.Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA):Van het aanbod van de minister om met zijn ambtenaren door te nemen hoe
het amendement tekstueel in elkaar zit, opdat alles technisch goed loopt,
maak ik van harte gebruik.Minister Hirsch Ballin:Waarom maken wij de bijtelling van 10% in geld niet mogelijk? De
Derde Richtlijn, die inhoudelijke regels geeft voor fusie, zou zich niet verzetten
tegen een hogere bijbetaling, zo zei mevrouw Van Vroonhoven. Dat is op zichzelf
juist, maar wij hebben dit bij de invoering van de regels voor fusie niet
gedaan. Het lijkt mij verstandig om het ook nu niet te doen. De centrale regel
bij fusies is per slot van rekening aandelen voor aandelen. De bijbetaling
is bedoeld voor de gevallen waarin de ruilverhouding tussen de aandelen in
de verdwijnende vennootschap en de verkrijgende vennootschap geen afgerond
getal oplevert, bijvoorbeeld het geval waarin men voor tien aandelen in de
verdwijnende vennootschap 3,4 aandelen van de verkrijgende vennootschap uitgereikt
krijgt. Dan kan bijbetaling praktisch noodzakelijk zijn.De Derde Richtlijn noemt in artikel 4, eerste lid, maximaal 10%
van het totaal, niet 10% per aandeel of per aandeelhouder. Artikel
30 van de Derde Richtlijn geeft de mogelijkheid om een hoger percentage betaling
toe te staan. Wij hebben dat destijds uitdrukkelijk niet gedaan, om de juridische
fusie te onderscheiden van andere instrumenten. Finland en Zweden hebben het
wel gedaan. Betaling vindt bijvoorbeeld ook plaats bij uitkoop, maar die regeling
is met eigen waarborgen omkleed. Betaling vindt vaak plaats bij de aandelenfusie,
waarbij voor de aandelen cash wordt geboden, of andere aandelen. In zo'n geval
kan de aandeelhouder zelf bepalen of hij op het bod ingaat. Voor dat bod zijn
immers ook Europese regels tot stand gekomen met een eigen rechtsbescherming.Ik kom bij de vraag of het niet wenselijk zou zijn als voor het einde
van de verzetprocedure zou vaststaan hoeveel aandeelhouders willen terugkeren
en dus hoeveel geld er overblijft voor de verkrijgende vennootschap. Artikel
333d geeft aan dat de fuserende vennootschap een voorstel moet doen voor de
hoogte van de schadeloosstelling. De accountant moet ook verklaren dat het
eigen vermogen van de verkrijgende vennootschap bij het maximale aantal minderheidsaandeelhouders
dat vertrekt, voldoende is om de nominale waarde van de nieuw uitgereikte
aandelen te dekken. Men weet dus van tevoren hoeveel geld er maximaal uit
de vennootschap vertrekt.Schuldeisers hebben vanaf het moment van openbaarmaking een maand te tijd
om in verzet te gaan. Gaan zij in verzet, dan mag de fusie niet worden voltooid
totdat er over het verzet is beslist. Meestal stelt de vennootschap een bankgarantie.
Verder zit er tussen de publicatie van het voorstel en het besluit tot fusie
ten minste 30 dagen. De aandeelhouders weten voordat zij het besluit over
de fusie nemen, of crediteuren zich hebben verzet en of de vennootschap bijvoorbeeld
bankgaranties heeft moeten stellen. Dat kan hun beslissing beïnvloeden,
waarbij ook de financiële positie van de overige fusiepartners een rol
kan spelen.Als wij nu de verzettermijn zouden verlengen tot na de vergadering waarin
over het voorstel wordt beslist, kan de aandeelhouder niet meer van zijn besluit
terugkomen als hij merkt dat crediteuren geen vertrouwen hebben. Dat betekent
dat er een onzeker moment wordt ingebouwd wanneer de beslissende vergadering
van de aandeelhouders plaatsvindt, hetgeen een goede afweging van de belangen –
en dus van de besluitvorming – frustreert. Daarom ben ik van mening
dat verlenging van de verzettermijn onwenselijk is, waarbij ik nog aanteken
dat de praktische betekenis van dit hele geval ook beperkt is. Bij splitsing
komt crediteurenverzet vaker voor dan bij fusie. Dat ligt in de aard van de
verandering besloten. Bij fusie is de nieuwe vennootschap, de verkrijger,
groter. Men kan zich het omgekeerde geval eigenlijk alleen voorstellen als
een fusiepartner er heel slecht voorstaat, zodat de verkrijgende vennootschap
minder waarborgen voor betaling zal bieden. Dan is het echter de vraag waarom
de aandeelhouders van de rijkere partner überhaupt met zo'n fusie zouden
instemmen. In het geval van een fusie vergt een goede beoordeling van de situatie
daarom dat de verzettermijn niet verder ligt dan de datum van de vergadering
van aandeelhouders. Hier ligt dus een kenmerkend verschil met andere situaties.Ik heb al even aangeduid dat het mogelijk maken van de grensoverschrijdende
fusie een praktisch voordeel heeft. Dat is te danken aan de gelijkheid van
de onderliggende rechtsstelsels, zodat een vennootschap naar Nederlands recht
in een soortgelijke positie verkeert als een onderneming naar het recht van
een van de andere EU- of ERR-lidstaten. In deze situatie is het aantrekkelijk
om tot fusie over te gaan. De heer Teeven vroeg waaruit de besparingen bestaan.
Deze bestaan bijvoorbeeld uit het feit dat niet langer, zoals bij een bedrijvenfusie,
ieder actief en ieder passief afzonderlijk moet worden overgedragen. Dat is
kostenbesparend. Er is sprake van lagere bureaucratische kosten en minder
notariskosten. Daarom is het goed om deze mogelijkheid te openen waar dat
mogelijk is. Vandaar deze wetgeving ter implementatie van de Europese richtlijn.De heer Teeven heeft een spiegelbeeldige vraag gesteld met betrekking
tot de splitsing van personenvennootschappen. Bij de behandeling van het wetsvoorstel
tot invoering van titel 7.13 zijn wij nader op deze kwestie ingegaan. Het
voorstel is aanhangig bij de Kamer. Navraag heeft mij geleerd dat het verslag
binnenkort kan worden verwacht. Wij zullen dan nader kunnen ingaan op dit
onderwerp.De heer De Roon heeft een vraag gesteld met betrekking tot de situatie
van aandeelhouders die bij volmacht stemmen. Zij kunnen bij hun volmacht een
steminstructie geven. Daarbij kunnen zij tevens aangeven dat deze in de notulen
dient te worden opgenomen. Het probleem is dus oplosbaar wanneer men aangeeft
wat de inhoud van de volmachten is op basis waarvan wordt gestemd.De heer De Roon heeft de vraag gesteld waarom een koppeling is gelegd
met het tegenstemmen door de minderheidsaandeelhouder. Als dat niet zou gebeuren,
zou het systeem niet kunnen functioneren. Iedere aandeelhouder die minder
dan 50% heeft, is strikt genomen een minderheid. Indien men zou kunnen
voorstemmen en vervolgens vertrekken, zou dit een soort vertrekpremie betekenen
voor degene die wel de fusie mede bewerkstelligt maar er vervolgens, om het
zo maar uit te drukken, met de schadeloosstelling vandoor kan gaan. Dat kan
niet de bedoeling zijn van deze regeling. Ik veronderstel dat dit eenieder
duidelijk zal zijn. Daar komt nog bij dat de regeling een bescherming wil
bieden tegen misbruik van de fusie. Hij is dus niet bedoeld als een algemene
uittreedkeuze. Het moet echt beperkt blijven tot de gevallen waarin de minderheid
door de meerderheid wordt gedwongen. Als ondanks de inspanningen van de minderheid
de fusie toch doorgaat, geldt deze regeling. Daaraan ligt dus een innerlijke
logica ten grondslag.Ik sprak zojuist over de gelijkheid van de onderliggende rechtsstelsels.
Dat hebben wij te danken aan het EU-recht. Voor de juridische context waarin
de rechtspersoon functioneert, is daarvan geen sprake. Er zijn verschillen
in bijvoorbeeld het onroerendgoedrecht, medezeggenschapsrecht en contractenrecht
dat geldt in de verschillende lidstaten. In deze situatie verdienen minderheden
een bijzondere bescherming. Deze afweging is in deze richtlijn dan ook gemaakt.
Minderheden behoeven in deze situatie een bescherming die niet hoeft te bestaan
bij nationale fusies. Binnen het Nederlandse of een andere nationaal rechtsstelsel
verandert in dit opzicht niets.De heer Teeven heeft de vraag gesteld hoe het in andere lidstaten is gesteld
met de beleggingsinstellingen. Daarop ben ik al ingegaan in het licht van
de opmerking die mevrouw Van Vroonhoven hierover heeft gemaakt.De heer De Wit heeft de opmerking gemaakt dat de medezeggenschap niet
mag worden wegonderhandeld. Hij stelt dat het niveau gelijk moet blijven en
vraagt waarom dan niet voor het beste niveau wordt gekozen. Ik wijs wat dat
betreft op artikel 16 van de richtlijn. Dat moeten wij implementeren op de
manier zoals dat artikel is komen te luiden. De regeling kan inderdaad leiden
tot een vermindering van medezeggenschap als de bijzondere onderhandelingsgroep
in de daar aangeduide situatie daartoe bij gekwalificeerde meerderheid besluit.
Daar heeft de heer De Wit gelijk in, maar het omgekeerde kan ook het geval
zijn. Het resultaat van dit proces kan ook zijn dat meer medezeggenschap tot
stand komt. Wij kunnen niet met dwingendrechtelijke regels afwijken van wat
in artikel 16 van de richtlijn is neergelegd.De heer Kalma heeft ook gesproken over de medezeggenschap. Hij overweegt
op dat punt een amendement in te dienen. Hij vraagt of artikel 16, tweede
lid, onder a en b, goed is omgezet. Ik denk het wel, maar dit vergt enige
toelichting. Ik verwijs ook naar mijn opmerkingen in de richting van de heer
De Wit in dit kader. Het gaat om het geval dat er geen vennootschap is met
meer dan 500 werknemers, maar wel medezeggenschap in één van
de fusiepartners. Als sprake is van meer dan 500 werknemers, geldt wat ik
zojuist zei in reactie op de opmerkingen van de heer De Wit. Als dat niet
het geval is, volgen onder bepaalde omstandigheden onderhandelingen: er is
dan medezeggenschap in één van de fusiepartners tussen bestuur
en werknemersvertegenwoordigers van de fuserende vennootschappen, ten eerste
als het vestigingsland geen gelijkwaardig niveau van medezeggenschap kent,
zoals één van de deelnemers, of als werknemers in andere vestigingen
buiten het vestigingsland niet dezelfde medezeggenschapsrechten kunnen uitoefenen.
De vraag is of de strekking van onderdeel b van deze bepaling luidt dat onderhandelingen
ook moeten plaatsvinden indien het recht in de lidstaat van de vestiging wel
in een gelijkwaardig niveau van medezeggenschap voorziet, maar er niet in
voorziet dat werknemers van in andere lidstaten gelegen vestigingen kunnen
deelnemen aan de medezeggenschap. Dat is denkbaar, maar volgens mij zou die
uitleg onder omstandigheden tot onnodig verlies van medezeggenschap leiden.
Geen enkele lidstaat van de EU heeft een regeling waarmee werknemers uit andere
landen kunnen deelnemen aan de medezeggenschap. Verder hebben de lidstaten
de onderhandelingsgevallen zo veel mogelijk beperkt uit een oogpunt van lastenbeperking
voor kleinere ondernemingen. Daarom is deze regeling ook beperkter dan de
SE-regeling. Er is een regeling voor grote ondernemingen met meer dan 500
werknemers en kleinere, met minder werknemers. De lidstaten hebben gekozen
voor het naast elkaar opnemen van twee gevallen waarin onderhandelingen nodig
zijn, namelijk als er geen sprake is van hetzelfde niveau van medezeggenschap
of als er geen recht is voor werknemers uit derde landen. Dat leidt tot een
prikkel om of een hoog niveau te hebben, of rechten voor werknemers in het
buitenland. Pas je beide gevallen tezamen toe, dan zullen ook
bij een hoog niveau van medezeggenschap nog onderhandelingen moeten plaatsvinden.
Dat is eigenlijk raar. Het feit dat nergens zo'n grensoverschrijdende deelname
van werknemers bestaat, betekent dat altijd onderhandelingen nodig zijn, ongeacht
het beschermingsniveau. Ik probeer met de heer Kalma mee te denken. Ik zou
mij kunnen voorstellen dat werknemers er bij onderhandelingen dan alleen nog
maar op vooruit kunnen gaan, maar dat is niet het geval. Het is niet zo dat
bij onderhandelingen alleen maar meer medezeggenschap opbloeit. Een en ander
kan ook tot verlies van medezeggenschap leiden. Stel dat een structuur-nv
met een Engelse vennootschap fuseert. Als men zich in Nederland vestigt, zou
het feit dat wij geen regeling kennen op basis waarvan ook de Engelse werknemers
een ondernemingsraad hebben en dan mee kunnen stemmen, betekenen dat onderhandelingen
zouden moeten plaatsvinden. Dan heb je de situatie dat de medezeggenschap
in één van de fusiepartners, aan de Nederlandse kant, en het
niveau van bescherming in het vestigingsland wel even hoog zijn, maar omdat
de werknemers naar Brits recht niet kunnen meestemmen, volgen onderhandelingen.
Dan voeren de Britse leden de boventoon. Zij wensen geen medezeggenschap,
want ook de heer Kalma weet uit zijn studie van de arbeidsverhoudingen, al
is dat in onze ogen misschien wat merkwaardig, dat men in het Verenigd Koninkrijk
geen medezeggenschapsrechten wil. Dat betreft een andere taakopvatting van
de vakbonden. Zij zullen dat sterk tegengaan. In een dergelijke situatie zal
dus de Nederlandse zaak het onderspit delven en verdwijnt de Nederlandse structuurvennootschap,
ondanks het feit dat de verkrijgende vennootschap zich in Nederland vestigt.
Er is dus in deze situatie, die absoluut niet hypothetisch is, helemaal geen
vermeerdering van medezeggenschapsrechten, maar een feitelijke vermindering
als gevolg van het onderhandelingsproces. Als er helemaal geen uitkomst zou
zijn van onderhandelingen, gelden de referentievoorschriften. Als het aantal
Britse werknemers veel groter is dan het Nederlandse aantal, geldt de Nederlandse
regeling evenmin en kan men op die manier de structuurregeling in Nederland
ontwijken. Dan kan niet de bedoeling zijn van de heer Kalma. Ik wijs er bovendien
nogmaals op dat de regeling in het wetsvoorstel zich houdt aan hetgeen in
de richtlijn is vervat. Er is lang over nagedacht, inclusief een analyse van
allerlei situaties waarin zich dit kan voordoen. Noch bij de totstandkoming
heeft men iets beters kunnen bedenken, noch wij bij de implementatie van deze
richtlijn.De heer Kalma (PvdA):Dit nodigt op zichzelf uit tot reflectie. In de nota naar aanleiding van
het verslag is sprake van het prikkelen van de medezeggenschap en het prikkelen
tot uitbreiding ervan. Waarom zou die prikkel niet kunnen bestaan zowel in
het op een hoog niveau brengen of houden van de nationale medezeggenschap
als in het uitbreiden van de werking naar andere landen waar vestigingen van
het bedrijf zich bevinden? Waarom is het of-of en niet en-en?Minister Hirsch Ballin:In het systeem van de omschrijving van de situatie waarin de onderhandelingen
verplicht zijn, is als het ware ook een institutioneel prikkelende situatie
aanwezig in de richting die de heer Kalma bedoelt. In andere situaties is
dat buitengewoon onzeker. Ik gaf zojuist een voorbeeld waarin de feitelijke
uitwerking heel goed de andere kant op kan gaan. Nog afgezien van de vraag
of wij de richtlijn daarmee goed implementeren en niet het verwijt op ons
laden dat wij te ver gaan of eisen stellen die de zaak uit balans brengen,
is het zeer de vraag of daarmee een goed doel gediend zou zijn. Hoezeer ik
ook de reflectie begrijp achter de vraag of het niet over de gehele linie
kan, als hier een regeling staat die onderhandelingen vraagt in een specifieke
situatie, mag je in de situatie waarop de regeling betrekking heeft, ook productieve
onderhandelingen verwachten, terwijl dat in andere situaties zeer onzeker
is.De heer De Wit vroeg wat er gebeurt als één van beide landen
van vestiging die erbij betrokken zijn, een vordering van schadeloosstelling
wordt toegewezen tegen de verkrijgende vennootschap. Daarover gaat artikel
10, derde lid, van de richtlijn. Indien een procedure over schadeloosstelling
voor de fusie is afgerond, is er geen probleem. Anders moeten de aandeelhouders
van beide fusiepartners hebben ingestemd en betaalt de uit de fusie ontstane
vennootschap. In het wetsvoorstel is de regeling zo uitgevoerd dat er geen
fusie is voordat de schadeloosstelling rond is of aandeelhouders hebben ingestemd.
Dat dit wordt bereikt, is één van de effecten van artikel 133i,
vierde lid.De voorzitter:Ik constateer dat er geen behoefte is aan een tweede termijn. Ik dank
de minister voor de gegeven antwoorden.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik neem aan dat wij volgende week over het wetsvoorstel kunnen stemmen.Sluiting 21.05 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20072008-227-235.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl