Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van enige bepalingen van de Wet verontreiniging oppervlaktewateren in verband met de zuivering van stedelijk afvalwater en toekenning bevoegdheid aan waterschapsbesturen tot vergunningverlening (27615)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2001-2002, pag. 2823-2831

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

04-01-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

nr. 38, pagina 2823-2831

19-12-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 27615Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 6 december 2001 over de HanzelijnPagina 2816-2818
Stemmingen over drie moties, ingediend tijdens het debat over de HSL-Oost, te weten: - de motie-Van der Steenhoven/Stellingwerf over het baanvak Utrecht-Driebergen (22026, nr. 148); - de motie-Feenstra c.s. over monitoring van de benodigde capaciteit op het tracé Utrecht-Arnhem-Duitse grens (22026, nr. 149); - en 1 andere motie (22026, nr. 150)Pagina 2837-2837
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van enige bepalingen van de Wet verontreiniging oppervlaktewateren in verband met de zuivering van stedelijk afvalwater en toekenning bevoegdheid aan waterschapsbesturen tot vergunningverlening (27615)Pagina 2823-2831
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 2001 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (28147); - Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Infrastructuurfonds voor het jaar 2001 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (28148)Pagina 2819-2823
Behandeling van het wetsvoorstel Wet op het onderwijstoezicht (27783),en van: - de motie-Rabbae over toegankelijkheid van de rapporten van de onderwijsinspectie (27783, nr. 31); - de motie-Rabbae over extra toezicht op scholen (27783, nr. 32)Pagina 2831-2834
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Aanvulling van titel 7.1 (Koop en ruil) van het nieuwe Burgerlijk Wetboek met bepalingen inzake de koop van onroerende zaken alsmede vaststelling en invoering van titel 7.12 (Aanneming van werk) (23095)Pagina 2836-2836
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 2001 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (28147)Pagina 2838-2838
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (voorwaardelijke machtiging) (27289)Pagina 2866-2887
Debat over de Europese top in LakenPagina 2840-2863
Stemmingen over vier moties, ingediend tijdens het debat over milieuhandhaving: - de motie-Feenstra over recycling van luierafval (22343, nr. 59); - de motie-Klein Molekamp c.s. over de Covra (22343, nr. 60); - de motie-Poppe/Van der Steenhoven over de ACN-fabrieken (22343, nr. 61); - en een andere motie (22343, nr. 62)Pagina 2837-2837
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 4 december 2001 over de HSL-OostPagina 2813-2816
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 6 december 2001 over de HSL-ZuidPagina 2811-2813
Stemmingen over twee moties, ingediend tijdens het debat over de Najaarsnota, te weten: - de motie-Vendrik over een eventueel optredende onderuitputting post-Najaarsnota (28118, nr. 3); - de motie-Bakker c.s. over het structureel maken van aangebrachte amendering (28118, nr. 4)Pagina 2836-2836
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van de begroting van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (28000 VII), te weten: - de motie-Van der Hoeven c.s. over de Wet gemeentelijke herindeling Den Haag en omgeving (28000 VII, nr. 10)Pagina 2836-2836
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 11 december 2001 over milieuhandhavingPagina 2807-2811
Stemming over een motie, ingediend tijdens het debat over de Hanzelijn, te weten: - de motie-Feenstra c.s. over de tunnelvariant voor het tracédeel passage IJssel (27569, nr. 3)Pagina 2837-2838
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wet op het onderwijstoezicht (27783), en over: - de gewijzigde motie-Rabbae over toegankelijkheid van de rapporten van de onderwijsinspectie (27783, nr. 36); - de gewijzigde motie-Rabbae over extra toezicht op scholen (27783, nr. 37)Pagina 2838-2840
Regeling van werkzaamheden (woensdag 19 december 2001)Pagina 2835-2836
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (woensdag 19 december 2001)Pagina 2887-2887
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 13 december 2001 over de positie van algemene ziekenhuizenPagina 2863-2866
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de begroting van de uitgaven en ontvangsten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 2002 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (28136)Pagina 2834-2835
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 2001 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (28136), en over: - de motie-Visser-van Doorn/Van der Vlies over financiering van restauratieprojecten (28136, nr. 5)Pagina 2840-2840
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Infrastructuurfonds voor het jaar 2001 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota) (28148)Pagina 2838-2838
Presentie en opening (woensdag 19 december 2001)Pagina 2807-2807

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 62 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging
van enige bepalingen van de Wet verontreiniging oppervlaktewateren in verband
met de zuivering van stedelijk afvalwater en toekenning bevoegdheid aan waterschapsbesturen
tot vergunningverlening (27615).De algemene beraadslaging wordt geopend.De heer Herrebrugh (PvdA):Voorzitter. De PvdA heeft grote bezwaren tegen dit wetsvoorstel. De bezwaren
richten zich tegen de kern ervan: de overheveling van de zorgplicht, de verantwoordelijkheid
voor het zuiveringsbeleid van het algemeen politieke bestuur, in dit geval
de gemeenten, naar het functioneel bestuur van de waterschappen. Wij vinden
dat wij met betrekking tot bevoegdheden voor functionele bestuurslagen zeer
terughoudend moeten zijn. Als het niet gaat over de directe functie van de
bestuurslaag, zul je elke keer opnieuw de overweging moeten maken waarom een
taak door dat bestuur dient te worden uitgeoefend en niet kan blijven of ondergebracht
kan worden bij een algemene democratische bestuurslaag.Waterschappen hebben in het kader van de veiligheid een aantal verregaande
verantwoordelijkheden en bevoegdheden op het gebied van het waterkwantiteitsbeheer.
Zij hebben die gekregen vanuit de veronderstelling dat veiligheid met betrekking
tot de waterstaatkundige organisatie, onder andere terugvoerende op systematieken
van dijkaanleg en dijkonderhoud, zo essentieel is voor ons bestaan dat deze
uit het beoordelingskader van het algemeen politiek bestuur naar dat van een
afgescheiden functioneel bestuur kon worden verplaatst. Gedachten daarover
zijn, ook binnen onze partij, in ontwikkeling. Een en ander zal nog wel eens
aan de orde komen bij de herziening van delen van het waterschapsbestel die
het komende jaar verwacht kan worden, onder andere op basis van kabinetsstandpunten
over de rapportages van de commissies-Toonen en -Togtema. Overigens, wanneer
kunnen wij die kabinetsstandpunten verwachten?Waterkwaliteitsbeheer behoort naar onze mening niet tot de zaken die vanuit
die overweging moeten worden afgescheiden van het algemeen politiek bestuur.
Ook organisatorisch en operationeel staat nu niets de samenwerking bij en/of
uitvoering van afvalzuivering door andere dan de politieke bestuurslagen in
de weg. Op dit moment lopen nog een aantal onderzoeken naar de vraag in welke
mate het Rijk sturing moet geven aan waterkwaliteitsbeheer. Een interdepartementale
werkgroep is onder andere bezig met het opzetten van een visie van de rijksoverheid.
Wij vragen ons af of het wel zinnig is het wetsvoorstel in
deze fase te behandelen.De heer Van den Berg (SGP):De heer Herrebrugh zegt iets nogal verstrekkends. Hij vraagt zich af of
het waterkwaliteitsbeheer behoort bij het functioneel bestuur. Welnu, sedert
wij de Wet verontreiniging oppervlaktewateren hebben is het nooit anders geweest
dan dat het waterkwaliteitsbeheer – let op mijn woorden: ik heb het
niet over zuiveringsbeheer – in handen is geweest van waterschappen
en zuiveringschappen. Dat onderdeel van het wetsvoorstel is niet anders dan
een vastlegging van een situatie die overal in Nederland zo is, door niemand
wordt betwist en eigenlijk altijd zo is geweest.De heer Herrebrugh (PvdA):De verantwoordelijkheid van de waterschappen in het kader van de WVO voor
het oppervlaktewaterkwaliteitsbeheer blijft staan. De vraag is waar in de
keten de knip moet worden gemaakt. Die keten is te vinden in de zuivering.
Er zijn gedachten om bijvoorbeeld de riolering onder beheer en verantwoordelijkheid
van waterschappen te brengen. Dat zou ons al helemaal te ver gaan. Als je
je afvraagt waar de knip in de verantwoordelijkheid moet komen, moet dat ergens
voor of na de zuivering zijn. Dat betreft dan niet zozeer de installatie,
maar de politieke algemene verantwoordelijkheid. Wij zeggen dat de knip simpel
cijfermatig en technisch bij het effluent op het oppervlaktewater moet liggen.
Daar kan het waterschap zijn verantwoordelijkheid uitvoeren in het kader van
de vergunningverlening, de bemonstering, het toezicht en de heffingen. Wij
vinden echter niet dat de politieke verantwoordelijkheid voor de zuivering
en daarmee voor het effluent naar de waterschappen kan gaan. Die kan nog steeds
het best bij de algemene politieke bestuurslaag worden ondergebracht. Je kunt
dan discussiëren of dat de provincie of de gemeente moet zijn. Voorlopig
berust zij bij de gemeente. Ik zie geen directe aanleiding waarom de politieke
verantwoordelijkheid niet door die bestuurslaag kan worden opgenomen.De heer Van den Berg (SGP):Ik kom terug op mijn vraag. Eerder in zijn betoog sprak de heer Herrebrugh
over kwaliteitsbeheer, maar hij bedoelt zuiveringsbeheer.De heer Herrebrugh (PvdA):Mijn verontschuldigingen voor dat misverstand.De heer Van de Berg (SGP):Het is in deze discussie heel relevant.Dan mijn tweede punt. In het begin van zijn betoog zei de heer Herrebrugh
dat de kern van het wetsvoorstel is: de overheveling van bevoegdheden met
betrekking tot het zuiveringsbeheer naar de waterschappen. Ik wijs erop dat
het niet een kwestie is van overheveling. Deze taak was tot nu toe helemaal
niet wettelijk geregeld en dus kan er niets overgeheveld worden. De taak wordt
nu voor het eerst wettelijke toegekend, overeenkomstig de feitelijke situatie
die wij overal kennen. Daarom begrijp ik niet dat de heer Herrebrugh principiële
bezwaren tegen het wetsvoorstel heeft.De heer Herrebrugh (PvdA):Nu staan niet de zuiveringstaken van de waterschappen ter discussie. Wij
hebben er volledig begrip voor dat de installatie zelve in het beheer van
het waterschap kan zijn respectievelijk door het schap geëxploiteerd
kan worden. Het gaat nu om de politieke verantwoordelijkheid en de beslissende
bevoegdheid van het algemeen bestuur. De vraag is of die bij het functioneel
bestuur van het waterschap moet komen te liggen. Dat waterschappen hun toezichthoudende
functie op grond van de WVO met betrekking tot de ontvangsten en het oppervlaktewater
uitvoeren, is logisch. Dat is inderdaad de praktijk. Dit staat in de wet en
verder heeft dit te maken met de toezichthoudende functie ten aanzien van
het effluent van het oppervlaktewater. Voor ons is ten principale een andere
vraag aan de orde. Ik ga niet een groot betoog over Thorbecke houden, maar
de vraag is of de algemene politieke verantwoordelijkheid van het algemeen
bestuur ondergraven moet worden en of het nodig is die over te dragen aan
een functioneel bestuur.De heer Klein Molekamp (VVD):Gelukkig zegt de heer Herrebrugh nu: dit is logisch. Daarmee geeft hij
bijna aan dat hij dit wel een logisch wetsvoorstel vindt. Hij wil echter een
discussie voeren over de bestuurssamenstelling van waterschappen. Ik wijs
erop dat dit onderwerp binnen een beperkte periode op de politieke agenda
komt. Het is volstrekt nieuw dat de Partij van de Arbeid zich volledig keert
tegen de waterschappen in hun huidig functioneren. Over de bestuurlijke samenstelling
komt dus nog een uitvoerig politiek debat. Ik vind dat dat niet bij de behandeling
van dit wetsvoorstel moet worden gevoerd. Ik ben dus blij met de opmerking
van de heer Herrebrugh, waarmee hij zegt: gelet op de bestaande systematiek
is dit een logisch wetsvoorstel.De heer Herrebrugh (PvdA):Nee, dat is het gelet op de techniek, het toezicht, de heffingen en de
controle op het effluent naar de zuivering. Natuurlijk wil ik een algemeen
politiek debat voeren over plaats en functie van het functioneel bestuur,
zijnde de waterschappen, in onze nationale democratie. Eigenlijk vind ik dat
het voor ons liggende wetsvoorstel al een kapstok voor dat debat biedt. Daarom
had ik graag gezien dat dit wetsvoorstel aan de orde was geweest bij de discussie
over de functie en de plaats van bijvoorbeeld de bestuurslagen.De voorzitter:Zullen wij terugkeren naar het wetsvoorstel zelve? Dat bespreken wij namelijk
nuDe heer Herrebrugh (PvdA):Ik heb gezegd, voorzitter, dat de fractie van de Partij van de Arbeid
grote bezwaren heeft tegen de kern van het wetsvoorstel.Het amendement van de heer Biesheuvel c.s. met betrekking tot een tegemoetkoming
aan een aantal bezwaren nodigt natuurlijk zeer uit tot instemming. De vraag
is of het iets oplost bij het ontstaan van een conflict tussen beide bestuurslagen.
In het amendement wordt gezegd dat bij gebrek aan overeenstemming binnen de
termijn, beide besturen gehoord, gedeputeerde staten beslissen. Ik neem aan
dat gedeputeerde staten daarmee handelen als uitvoerders van de provincie
en daarmee voor dit soort besluitvorming verantwoordelijkheid tegenover provinciale
staten afleggen. Daarover heb ik nog niets van de indieners gehoord. Of vinden
zij dat er voor gedeputeerde staten een aparte verantwoordelijkheid moet zijn?
Hoe verhoudt zich het geven van deze bevoegdheid aan de provincies c.q. gedeputeerde staten tot de algemene rol die de provincies als toezichthoudend
orgaan op de waterschappen hebben of tot hun rol met betrekking tot de regelgeving
daarvoor?Voorzitter. Ik heb al gezegd grote bezwaren tegen de kern van het wetsvoorstel
te hebben. Het amendement komt in bepaalde mate aan onze bezwaren tegemoet.
Alvorens mijn oordeel over het amendement te geven, wil ik het antwoord van
de staatssecretaris hierover horen.De heer Van den Berg (SGP):Voorzitter. Het wetsvoorstel dat wij nu behandelen, is voor de bestuurlijke
organisatie van de waterkwaliteitszorg zeer belangrijk. Het bevat twee elementen
die in die zin nieuw zijn, dat ze tot nu toe niet of niet op deze wijze in
de wetgeving vastlagen. Het betreft in de eerste plaats de rechtstreekse toekenning
van de passieve waterkwaliteitszorg, de vergunningverlening enz., aan de waterschappen.
Tot op heden wees de wet deze taak toe aan de provincies, die haar konden
doordecentraliseren. Dat is in alle delen van het land inmiddels gebeurd.
Nu trekt de wetgever daaruit de consequentie dat deze taak rechtstreeks aan
de waterschappen kan worden toegekend. Eigenlijk had het al veel eerder kunnen
en misschien ook moeten gebeuren. Reeds bij de behandeling van de Waterschapswet
werd in de Eerste Kamer de uitdrukkelijke toezegging gedaan dat dit op enig
moment op deze wijze verankerd moest worden. Het heeft al met al vrij lang
geduurd.Het tweede element is het feit dat deze wet voor het eerst een stukje
van de actieve kwaliteitszorg, zijnde het zuiveringsbeheer, uitdrukkelijk
wettelijk regelt. Ik had bezwaar tegen de terminologie van de heer Herrebrugh,
die zei dat deze taak werd overgeheveld. Er wordt niets overgeheveld, het
was tot nu toe niet wettelijk vastgelegd. Nu wordt voor het eerst in de WVO,
die tot nu toe alleen de passieve waterkwaliteitszorg regelde, een stukje
actieve kwaliteitszorg daadwerkelijk geregeld, zijnde het zuiveringsbeheer
van het stedelijk afvalwater.Helaas heeft dit erg lang geduurd. Al vóór de Vierde nota
waterhuishouding werd aangegeven dat dit moest gebeuren, mede in het kader
van de zogenaamde afhaakproblematiek. Waarom heeft het eigenlijk zo lang moeten
duren? Ik weet wat er achter ligt, namelijk discussies met VROM, maar ik betreur
het dat deze logische wetgeving zo lang op zich heeft laten wachten. Maar
goed, het wetsvoorstel ligt nu voor ons en het zal duidelijk zijn dat mijn
fractie er verheugd over is.Ik plaats nog een enkele kanttekening. Bij de rechtstreekse toekenning
aan de waterschappen van het passieve waterkwaliteitsbeheer rijst de vraag
of bij de waterschappen geen vermenging van verantwoordelijkheden kan optreden.
Ik noem de vergunningverlening, de exploitatie van de zuiveringsinstallatie,
de handhaving en controle, enz. Wat de regering daarover meldt, is op zichzelf
toereikend om mogelijke problemen te ondervangen. Ook bij andere overheden
gaan wij steeds meer toe naar een ook fysieke scheiding tussen vergunningverlening
en controle. Wij hebben het lozingenbesluit, het toezicht milieu-inspectie,
enz. Wij bevelen een personele of functionele scheiding aan tussen vergunningverlening
en handhaving. Ook de Unie van waterschappen heeft samen met de VNG in de
gezamenlijke brief aangegeven dat nog meer stappen zullen worden gezet om
belangenverstrengeling te voorkomen. Ik heb er alle vertrouwen in dat men
dit serieus zal doen. Wij zullen het te zijner tijd beoordelen.Het grootste deel van mijn resterende betoog wil ik wijden aan het andere
element, het politiek meest gevoelige element, namelijk het nieuwe artikel
15a, waarin het zuiveringsbeheer rechtstreeks wordt toegekend aan de waterschappen,
althans als uitgangspunt. Die oplossing vind ik op zichzelf zeer goed. Vanuit
de bijzondere positie van de waterschappen in het watersysteem en hun verantwoordelijkheid
voor de aansluitpunten met de waterketen, is het heel verstandig om deze taak
aan de waterschappen toe te kennen. Ik zeg echter niet dat ten principale
altijd het zuiveringsbeheer door waterschappen moet worden uitgevoerd. Het
is niet zo'n kerntaak als de veiligheid en het watersysteembeheer. Vanwege
de aansluiting van systeem en keten vind ik het echter heel belangrijk dat
de primaire taak op dit punt bij de waterschappen zelf ligt. Ik ben het er
dus mee eens dat het wetsvoorstel een opening biedt om, als het waterschap
daar zelf mee instemt, andere oplossingen te vinden uit een oogpunt van een
doelmatig zuiveringsbeheer. Het is voor mij ook evident dat de gemeenten daarbij
een belangrijke rol spelen. Ik ben er dus voor dat in goed onderling overleg
andere oplossingen kunnen worden gevonden. Het is goed dat wij dat ook duidelijk
vastleggen en dat de rol van de provincie bij geschillen tussen gemeente en
waterschap duidelijk naar voren komt. Vandaar dat ik het amendement van collega
Biesheuvel heb medeondertekend. De belangrijke rol van de provincie als toezichthouder
en reglementeerder van waterschappen blijft in het wetsvoorstel immers wel
een beetje buiten beeld. Daarvoor vraag ik de aandacht van de staatssecretaris.
Via het amendement komt dat in ieder geval wel naar voren. Je kunt je zelfs
de vraag stellen of het in ons wettelijk systeem past dat deze taak bij wet
rechtstreeks aan de waterschappen wordt gegeven. Sommigen hebben daarbij gewezen
op artikel 133 van de Grondwet waarin staat dat de provincies de taken van
de waterschappen bepalen. Ik wijs er dan op dat in dit artikel ook uitzonderingen
zijn toegestaan en dat artikel 2 van de Waterschapswet uitgaat van het decentralisatiebeginsel.
Het wetsvoorstel is duidelijk in lijn met dat beginsel. Vandaar dat mijn fractie
op dit punt zeker met het wetsvoorstel kan instemmen, inclusief de aanvulling
die het amendement daarop biedt. Ik heb overigens nog een kleine vraag, die
ik ook met de eerste indiener heb besproken, namelijk of het amendement niet
op een tweetal meer technische punten een aanpassing van het wetsvoorstel
nodig maakt. Dat betreft met name de onderdelen A en G met de definitieomschrijving
waarin verwezen wordt naar artikel 15a. Dat wordt nog bekeken.Ik vraag nog aandacht voor de afhaakproblematiek, waarvoor een apart wetsvoorstel
was ingediend. Dat maakte het mogelijk om met subsidies te bevorderen dat
ook bedrijven zich niet onttrekken aan de afvalwaterzuiveringsinstallaties
van de waterschappen met alle gevolgen voor kapitaalvernietiging en dergelijke
van dien. In hoeverre is van die mogelijkheid gebruikgemaakt? Ik neem ook
aan dat die mogelijkheid blijft bestaan. Was dat een serieuze
aanzet voor de oplossing van de problematiek, of speelt de problematiek nog
steeds? Ik noem in dit verband ook de relatie met de wet markt en overheid.
Ik ga daar nu niet verder op in, want het wetsvoorstel is inmiddels hier in
procedure genomen. Het is echter goed dat de Kamer kijkt naar de relatie tussen
beide zaken.Dan kom ik op de mogelijkheid van het sluiten van sale- en leasebackcontracten,
die juist bij zuiveringsinstallaties frequent voorkomen. Ik wijs op de actuele
discussie over Delfland. Mijn fractie vindt deze contracten ethisch geen aanvaardbare
oplossing, althans voorzover daarmee alleen belastingvermijding wordt beoogd;
daarover wil ik helder zijn. Ik heb dat al eerder in ander verband aangegeven.
Voor gemeenten en provincies heeft het ministerie van BZK een circulaire doen
uitgaan waarin staat dat deze constructies ongewenst zijn en dat het ministerie
zo nodig het toezichtinstrumentarium zal toepassen als deze toch worden gehanteerd.
Maar wat is de situatie bij de waterschappen? In persberichten heb ik gelezen
dat Verkeer en Waterstaat zich zou beraden over een boodschap op maat. Is
daar ooit iets mee gedaan? Hoe staat de staatssecretaris er tegenover als
provincies hun toezichtsinstrumentarium toepassen als de waterschappen deze
constructie toch aanwenden? Is daarover ook overleg met haar gevoerd?Ik ben erkentelijk voor de beantwoording van de schriftelijke vragen in
het verslag, hetgeen met betrekking tot de glastuinbouw ook geleid heeft tot
een nota van wijziging.Ik wijs ook nog op de kwestie van de individuele behandelingen afvalwater
(IBA's), een problematiek die ook elders voortdurend aan de orde is. Bij nota
van wijziging is een bijzondere regeling getroffen voor de verontreinigingsheffing
voor het afvalwater, afkomstig uit IBA-systemen. Het lijkt mij een goede zaak
dat de geavanceerde IBA-systemen, die een hoog zuiveringsrendement kennen,
op deze wijze voor een relatief laag forfait in aanmerking komen.De heer Biesheuvel (CDA):Voorzitter. De CDA-fractie ziet ook een groot aantal voordelen in dit
wetsvoorstel en hoopt dat het snel wet kan worden. Over de vergunningverlening
wordt meer helderheid verschaft. Ons heeft vanaf het begin aangesproken dat
de zorg voor de zuivering van het stedelijk afvalwater nu ook duidelijk in
de wet is verankerd. Dat is de feitelijke situatie. Er komt geen overdracht.
Dat is ettelijke malen gezegd. In de waterketen was al duidelijkheid over
de riolering en de drinkwatervoorziening. Er is nu ook duidelijkheid over
de zuivering van het stedelijk afvalwater. Gezien de brief van de VNG en de
Unie van waterschappen, waar ik dadelijk nog dieper op inga, denken wij dat
de praktijk hier goed mee uit de voeten kan. De heer Van den Berg heeft zojuist
zeer goed aangegeven hoe artikel 15a in het wetsvoorstel gelezen moet worden.
De verantwoordelijkheid van de overheid voor het zuiveren van stedelijk afvalwater
is daarin helder omschreven, evenals het geheel of gedeeltelijk uitbesteden
daarvan.Bij de wetsbehandeling werd enige verwarring gesticht, althans bij een
aantal fracties, waaronder de onze, over de brief van de VNG van 13 maart
2001. Het is terecht dat vele collega's gebruik hebben gemaakt van de schriftelijke
behandeling om te vragen hoe het precies zit. Er werd bijvoorbeeld gevraagd
of de zuiveringstaak niet gekoppeld zou moeten worden aan de rioleringstaak
van gemeenten en hoe het staat met het afhaken door gemeenten als het gaat
om het beheer van zuiveringsinstallaties. De staatssecretaris heeft daar zeer
adequaat op geantwoord.Wellicht heeft de VNG toen eieren voor haar geld gekozen en samen met
de Unie van waterschappen op 1 november jl. een brief gestuurd die meer duidelijkheid
verschaft. Het heeft ons in ieder geval deugd gedaan dat beide partijen uitdrukkelijk
uitgesproken hebben dat het optimaliseren van het waterketenbeheer vooropstaat.
Het milieuhygiënisch verantwoord uitvoeren van het zuiveringsbeheer tegen
de laagste maatschappelijke kosten staat eveneens voorop. Het is helder dat
beide partijen ook een plicht aan zichzelf opleggen om de riolerings- en zuiveringsplannen
op elkaar af te stemmen. Dat zou wel eens kunnen leiden tot een gemeenschappelijk
afvalwaterplan. Het zou heel mooi zijn als wij dat nog konden beleven. Laat
het maar groeien tot een gemeenschappelijk afvalwaterplan.Uit de brief hebben wij ook begrepen dat er behoefte was aan een betere
omschrijving van de voorwaarden, waaronder gemeenten aan doelmatiger oplossingen
mogen werken. Dat is de reden geweest dat een aantal collega's en ik een amendement
hebben ingediend, waarin ook een duidelijke rol voor gedeputeerde staten is
weggelegd.Nog niet zo lang geleden kwam er vervolgens een brief van de gemeente
Amsterdam. Die wil het wat kalmer aan doen, omdat er al zoveel studies plaatsvinden.
Ik voel mij daar wat minder door aangesproken. Je kunt de theoretische vraag
stellen of de Dienst waterbeheer en riolering zou zijn opgericht op basis
van het amendement dat wij nu hebben ingediend. Maar goed, de Amsterdamse
situatie kent een heel lange geschiedenis. Het viel mij overigens op dat de
brief van de gemeente Amsterdam van 5 december jl. niet ondertekend was door
het Hoogheemraadschap Amstel, Gooi en Vecht, terwijl de wethouder van Amsterdam
wel heel vaak spreekt alsof hij dat ook namens het hoogheemraadschap doet.
Ik ben in ieder geval blij dat collega Herrebrugh het amendement als een bruggetje
ziet om eventueel toch steun te kunnen geven aan het wetsvoorstel. Zo heb
ik het begrepen. Als het amendement ook daartoe kan dienen, dan ben ik hem
daar uiteraard heel dankbaar voor.De heer Herrebrugh (PvdA):Het kan ook een ophaalbrug zijn. De klep kan omhoog of omlaag. In het
derde lid van uw amendement staat dat een dergelijk besluit slechts kan worden
genomen als zulks aantoonbaar doelmatiger is. Welke criteria gelden voor het
begrip "aantoonbaar"?In lid 4 handelt het over een beslissing van GS. Moeten zij op dat punt
verantwoording afleggen aan provinciale staten?De heer Biesheuvel (CDA):Het amendement is niet bedoeld om het wetsvoorstel breder te maken dan
nu het geval is. In feite worden in het amendement de voorwaarden nog eens
nadrukkelijk vastgelegd.De heer Herrebrugh (PvdA):Dat is de klep in de brug waarover ik zojuist sprak.De heer Biesheuvel (CDA):Precies. Als een gemeente een verzoek doet en het waterschap is het daarmee
eens, dan is er geen probleem. Als het waterschap het er niet mee eens is,
dan wordt het verzoek voorgelegd aan gedeputeerde staten. Er is daarvoor een
termijn genoemd. De beslissing van gedeputeerde staten heeft de rechtskracht
die in de Algemene wet bestuursrecht is geregeld. De verdere procedure hoeven
wij hier niet te bespreken.Nogmaals, het is volstrekt niet de bedoeling van dit amendement om het
wetsvoorstel breder te maken dan nodig is. Daarom noemde ik de casus van de
Dienst waterbeheer en riolering. Stel dat de gemeente Amsterdam dat nu zou
vragen, past dit dan binnen het amendement? Uit de toelichting op het wetsvoorstel,
waarop wij met het amendement nauw aansluiten, proef je dat dit een uitzonderingssituatie
betreft. Ik denk zelf dat een aanvraag van de gemeente Amsterdam ook met dit
amendement kan worden ingewilligd en ik weet wel zeker hoe gedeputeerde staten
van Noord-Holland uiteindelijk zouden hebben beslist.Collega Van den Berg is uitgebreid ingegaan op de sale- en leasebackconstructie.
Was dit wetsvoorstel strikt nodig om Delfland, die daar het verste mee is,
die mogelijkheid te bieden? Had het ook zonder dit wetsvoorstel gekund? Dat
is mij niet helemaal helder. Wij hebben van Delfland een uitgebreid juridisch
advies gekregen over de feitelijke uitvoeringstaak, het onderscheid tussen
beheer en exploitatie, de bevoegdheden van vergunningverlening en het instellen
van heffingen. Dit advies, van prof. Drupsteen, is zeer interessant.Dit wetsvoorstel krijgt de steun van mijn fractie en het zal, door dit
amendement en de steun daarvoor van de PvdA-fractie, nog mooier worden.De heer Klein Molekamp (VVD):Voorzitter. Er is lang gesleuteld aan het voorliggend wetsvoorstel, maar
het is nu, wat de burger betreft, duidelijk dat de publieke verantwoordelijkheid
van de zuiveringstaak bij de waterschappen ligt. Dit ligt ook in lijn met
eerdere discussies die wij in dit huis hebben gevoerd: de waterschappen en
zuiveringsschappen – zolang zij nog bestaan – zijn met deze taak
belast. Inmiddels hebben de waterschappen bewezen dat zij deze taak goed kunnen
uitvoeren, want in vergelijking met twintig jaar geleden is de kwaliteit van
het oppervlaktewater aanzienlijk verbeterd. Aan de ene kant verdienen de waterschappen
hiervoor een compliment, aan de andere kant hebben burgers en bedrijven hiervoor
een forse prijs betaald. Kosteneffectiviteit speelt voor de VVD-fractie een
grote rol, zeker bij een belangrijk onderwerp als zuivering. Waterschappen
moeten hun uitvoeringstaak kunnen uitbesteden, als daaraan duidelijke voordelen
zijn verbonden. Fiscale constructies mogen daarbij echter geen doel op zich
zijn; dat is een andere vorm van uitbesteden. Er mag ook geen enkel misverstand
over bestaan dat de publieke verantwoordelijkheid bij de waterschappen blijft,
ook bij het uitbesteden van een aantal taken. Zij moeten daarop ook door de
overheid en bedrijven kunnen worden aangesproken.Het is uiterst belangrijk dat er geen rivaliteit ontstaat tussen gemeenten
en waterschappen. Wij weten allemaal dat voor de verbetering van de waterkwaliteit
de komende tijd grote investeringen in zowel riolen als waterzuiveringsinstallaties
moeten worden gedaan. Belangrijk is dat deze op elkaar worden afgestemd, zodat
kostenbesparingen bereikt kunnen worden. In dat licht is het ook van belang
dat de VNG en de Unie van waterschappen zich gezamenlijk tot de Kamer hebben
gericht. Zij gaven daarbij aan dat een verbetering op dit punt hun gemeenschappelijke
verantwoordelijkheid beter zou benadrukken. Collega Biesheuvel heeft dit in
iets gemodificeerde vorm opgepakt en ik verleen graag steun aan zijn amendement.
De heer Biesheuvel sprak in dit kader van een brug en de heer Herrebrugh over
een ophaalbrug. De laatste weet echter dat het accent bij de ophaalbrug ligt
op de brug en niet op het water. De "waterkloof" wordt overbrugd met een ophaalbrug
en ik ben blij dat hij die symboliek heeft gebruikt. Los van de opstelling
van de VNG, valt het bezwaar van de gemeente Amsterdam prima binnen dit amendement.
Wat dat betreft, wordt er in het amendement recht gedaan aan de noodzakelijke
samenwerking tussen waterschap en gemeente. Met dit wetsvoorstel wordt nog eens vastgelegd hoe om te gaan met de monopoloïde
situatie die in de waterzuivering kan ontstaan. Mijn fractie acht daarom benchmarking
van groot belang. Hoe denkt de staatssecretaris dat te realiseren? Het bedrijfsleven
en anderen hebben de vrees uitgesproken dat een monopolie tot kostenverhoging
zal leiden. In dat kader vindt mijn fractie het van belang dat er een evaluatie
wordt ingebouwd, juist gericht op artikel 15a, om te kijken of er inderdaad
geen onnodige kostenverhogingen zijn en er geen misbruik wordt gemaakt van
die situatie. Gezien de kritische kanttekeningen van derden willen wij dat
dit in de wet wordt vastgelegd.Hoe ziet de staatssecretaris de dubbelrol van het waterschap als vergunningverlener
en exploitant? Is objectiviteit in de milieuhandhaving gegarandeerd? Ik vind
dat een uitermate belangrijk punt omdat wij bij andere dossiers hebben gemerkt
dat twee petten tot misverstanden kunnen leiden.De PvdA-fractie legt dit wetsvoorstel veel breder uit dan wordt bedoeld.
Het wetsvoorstel gaat vooral over de verdeling van de verantwoordelijkheden.
De bezwaren van de PvdA-fractie zijn meer gericht op de bestuurssamenstelling.
Ik zou het jammer vinden als om een reden die niets met dit wetsvoorstel te
maken heeft, de PvdA-fractie ertegen zou stemmen. Dan kan er namelijk bestuurlijke
onduidelijkheid worden gecreëerd, waarmee niemand in de samenleving is
gebaat.De heer Herrebrugh (PvdA):Onze bezwaren houden geen verband met de discussie over de bestuurssamenstelling.
Ik heb alleen gezegd dat het zinniger zou zijn om deze punten, mede gezien
deze wet, in te brengen in de discussie volgend jaar. Daarbij is onder andere
ook in een breder kader de bestuurssamenstelling aan de orde.De heer Klein Molekamp (VVD):U begon uw betoog met te zeggen dat u bezwaren had tegen het wetsvoorstel
vanwege het functionele bestuur van de waterschappen. Het is echter slechts
in beperkte mate een functioneel bestuur. Het is een gemengd bestuur. Over
de vraag in hoeverre dat gehandhaafd moet blijven of moet veranderen, gaan
wij nog serieus discussiëren. Uit uw betoog heb ik opgemaakt
dat als het geen functioneel bestuur is, u in wezen geen bezwaar hebt tegen
het wetsvoorstel.De heer Herrebrugh (PvdA):Deze redengeving kan ik niet volgen. Als het geen functioneel bestuur
is, is het een algemeen politiek bestuur. Ik zal niet het hele principe van
Thorbecke uitleggen. Het bestuur valt dan of onder de provincie of onder de
gemeente. Als ik praat over het bestuur, bedoel ik de functionele bestuurslaag
van de waterschappen. Dat is wat anders dan de samenstelling van het bestuur
van de functionele bestuurslaag zelf.De heer Klein Molekamp (VVD):De motie-Poppe hebt u nooit gesteund. U brengt dus echt een nieuw element
in de discussie.De heer Herrebrugh (PvdA):In die motie werd uitgegaan van het opheffen van de waterschappen. Ik
heb in mijn betoog benadrukt dat de functionaliteit met betrekking tot het
kwantiteitsbeheer van het water, met name in het kader van de veiligheid,
bij de waterschappen thuishoort. De knip waar de verantwoordelijkheden behoren
te liggen bij functioneel bestuur beoordelen wij anders dan u.De heer Klein Molekamp (VVD):Ik zou bijna zeggen dat vanwege de beperktheid van het wetsvoorstel het
amendement-Biesheuvel gesteund door enkele anderen een duidelijke handreiking
aan de heer Herrebrugh is, gezien zijn inhoudelijke bezwaren. De essentie
van de ophaalbrug is elkaar te kunnen vinden, hetzij op de linker-, hetzij
op de rechteroever.Mijn fractie is voornemens dit wetsvoorstel te steunen met inachtneming
van de gemaakte kanttekeningen.Mevrouw Augusteijn-Esser (D66):Mevrouw de voorzitter. De wijziging van de Wet verontreiniging oppervlaktewateren
is volgens de fractie van D66 vooral noodzakelijk om enerzijds de verantwoordelijkheid
van de overheid voor de zuivering van het afvalwater vast te leggen en anderzijds
om de bestuurlijke organisatie van de waterzuivering beter te regelen. Wij
kunnen dan ook in grote lijnen instemmen met dit wetsvoorstel. Ik heb nog wel een vraag aan de staatssecretaris. Op dit moment wordt
gewerkt aan de uitkomst van een drietal studies, te weten van het interdepartementale
project institutionele aspecten van het waterbeheer, de raad voor het openbaar
bestuur en het project netwerksectoren van het ministerie van Economische
Zaken. Kunnen de uitkomsten van die studies nog van invloed zijn op dit wetsvoorstel?
Heeft de staatssecretaris overwogen, te wachten met de indiening tot de uitkomsten
van die studies?Zaak is namelijk om de taken van het hele waterbeheer, dus zowel de kwantiteit
als de kwaliteit, maar ook de waterzuivering bij elkaar te brengen. De fractie
van D66 is daarvan altijd een voorstander geweest. In de praktijk blijkt het
bij vele waterschappen al zo te werken. Dat veronderstelt wel de wil tot samenwerking,
zeker tussen gemeenten en waterschappen die verantwoordelijk worden voor die
zuiveringstaak. Gezien de ontvangen reacties is het mijns inziens nodig dat
de staatssecretaris daarop ingaat.In hoeverre kunnen de voorwaarden ten aanzien van de kosten, namelijk
maatschappelijk zo laag mogelijke kosten, worden nagekomen en gegarandeerd?
Veel reacties veronderstellen een belangenverstrengeling als het waterschap
vergunningverlener en uitvoerder is. Een van de waterschappen veronderstelt
zelf dat de verplichting tot het opstellen van een integraal afvalwaterplan
door gemeenten en waterschappen samen een oplossing kan zijn. Het amendement
van de heer Biesheuvel komt daaraan mijns inziens tegemoet. Ik hoor graag
het commentaar van de staatssecretaris hierop. Wij overwegen, dit amendement
inderdaad te steunen.Zoals gezegd, kan de fractie van D66 zich vinden in het uitgangspunt dat
de zorgplicht voor het zuiveringsbeheer bij de waterschappen wordt gelegd.
Wij constateren dat dit conform de Vierde nota waterhuishouding is.Staatssecretaris J.M. de Vries:Voorzitter. Ik dank de leden voor hun beschouwingen in eerste termijn.
Ik zal eerst wat algemene opmerkingen maken over het wetsvoorstel, vervolgens
zal ik ingaan op specifieke vragen en ten slotte zal ik en detail ingaan op
de ingediende amendementen.Een belangrijke conclusie uit de regeringsbeslissing Vierde nota waterhuishouding
was dat een goede samenwerking tussen de gemeente en het waterschap bij de
zuivering van stedelijk afvalwater buitengewoon belangrijk is. Het doel van
de samenwerking is een vanuit milieuoptiek optimale uitvoering van rioleringsbeheer
en zuiveringsbeheer tegen de laagste maatschappelijke kosten. Een heldere
taakafbakening en verdeling van verantwoordelijkheden is hierbij van het grootste
belang. Daarom wordt in de regeringsbeslissing aangekondigd dat de verantwoordelijkheid
voor het zuiveren van het stedelijke afvalwater bij de waterschappen, belast
met waterkwaliteitsbeheer, dient te rusten. Met dit wetsvoorstel wordt invulling
gegeven aan dit door de Kamer gesteunde voornemen. Overigens is het niet veel
meer dan het vastleggen van de bestaande praktijk.De uitvoering van het zuiveringsbeheer tegen de laagste maatschappelijke
kosten vergt een voldoende hoog schaalniveau en een afweging op regionale
schaal. De schaalgrootte van het waterschap – in Nederland zijn er 27,
belast met het waterkwaliteitsbeheer – is hiervoor bij uitstek geschikt.
De schaalgrootte van de ruim 500 gemeenten sluit naar het oordeel van de regering
onvoldoende aan bij de wens om de zuiveringstaak op regionale schaal, die
de schaal van de gemeente overstijgt, te organiseren. Dit uitgangspunt van
efficiency is geheel in lijn met de ontwikkeling sinds het van kracht worden
van de WVO in 1970, waarbij reeds voordien bestaande gemeentelijke zuiveringen
geleidelijk naar de waterschappen zijn overgegaan. Thans zijn er geen gemeenten
en provincies meer die het zuiveringsbeheer verrichten. Het zuiveringsbeheer
vereist ook een toenemende technische deskundigheid die slechts op regionale
schaal is te organiseren. De wettelijke lozingseisen aan de zuiveringsinstallaties
zijn in de afgelopen jaren ook steeds strenger geworden en hebben vaak gevraagd
om miljoeneninvesteringen.Het wetsvoorstel houdt in dat gemeenten niet zonder de medewerking van
andere decentrale overheden kunnen afhaken van de zuivering van het waterschap.
De regering is van mening dat dit in het belang is van het
doelmatige zuiveringsbeheer tegen de laagst mogelijke maatschappelijke kosten.
Als een gemeente zonder meer zou kunnen afhaken van de zuiveringsinstallatie
van het waterschap, dan zou dit leiden tot kapitaalvernietiging en afwenteling
van de kosten op de overblijvende gebonden lozers. De besparing op de lokale
lasten in één gemeente gaat dan gepaard met een verhoging van
de lokale lasten van de burgers van andere in het gebied van het waterschap
gelegen gemeenten.Er kunnen zich overigens ook situaties voordoen waarbij de zuivering van
stedelijk afvalwater op grote zuiveringsinstallaties van het waterschap niet
doelmatig is; hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan het buitengebied.
De betrokken gemeenten en het waterschap kunnen dan besluiten dat de zuivering
van dat stedelijk afvalwater geschiedt door bijvoorbeeld IBA's die bij de
gemeenten of een andere instelling in beheer zijn. Het onderhavige wetsvoorstel
maakt dit mogelijk. Het amendement van de heren Van den Berg, Biesheuvel en
Klein Molekamp werken die mogelijkheid nader uit door het toezicht van de
provincie bij een verschil van inzicht te regelen. Ik zeg alvast dat ik tegen
dit amendement geen bezwaren heb. De betrokken gemeente en het waterschap
moeten hiertoe echter wel een gezamenlijk besluit nemen. De gevolgen van een
dergelijk besluit moeten niet alleen op gemeentelijke maar ook op regionale
schaal worden bezien. Het doel is dat gekozen wordt voor de beste oplossing
tegen de laagst mogelijke maatschappelijke kosten. Het lijkt mij dat de hoogte
van lokale lasten een item is dat ook de PvdA-fractie na aan het hart ligt.
Er moet nu eenmaal gezuiverd worden en het zuiveringsproces wordt steeds ingewikkelder.
Door schaalvergroting proberen wij de doelmatigheid te bevorderen, maar uiteraard
kunnen met het oog op diezelfde doelmatigheid afwijkingen zinvol zijn. Nu
wordt in de wet vastgelegd wat reeds maatschappelijk gebruik is.Naast het door een gemeente laten uitvoeren van de zuivering van stedelijk
afvalwater maakt het onderhavige wetsvoorstel het mogelijk dat het waterschap
de feitelijke zuivering van stedelijk afvalwater geheel of gedeeltelijk uitbesteedt.
Het gaat hier om de uitbesteding van feitelijke werkzaamheden waarbij geen
afbreuk mag worden gedaan aan de verantwoordelijkheid van het waterschap.
Een voorbeeld van gehele uitbesteding van zuiveringsactiviteiten is de te
realiseren zuiveringsinrichting in de Harnaspolder. Bouw, financiering en
realisatie van die inrichting worden door het Hoogheemraadschap Delfland geheel
uitbesteed aan een derde. Het waterschap moet wel te allen tijde zijn overheidsverantwoordelijkheid
kunnen blijven waarmaken. Het hoogheemraadschap blijft beheerder van de persleidingen
die het afvalwater naar de zuiveringsinstallatie brengen. Dat betekent dat
Delfland de verontreinigingsheffing kan blijven opleggen. Op basis van het
voorgestelde artikel 3, derde lid, van de WVO is gewaarborgd dat Delfland
beschikt over de vergunningverlenende bevoegdheid.Naast gehele uitbesteding biedt het wetsvoorstel de mogelijkheid van een
gedeeltelijke uitbesteding. Een voorbeeld hiervan is het gebruik van de restcapaciteit
van een particuliere zuivering. Ik vind het zeer belangrijk dat waterschappen
zelf kunnen bepalen dat ze tot gehele of gedeeltelijke uitbesteding overgaan
en dat dat niet wordt belemmerd door de wet. Ook hier geldt dat het milieubelang
zo goed mogelijk moet worden gediend tegen zo laag mogelijke maatschappelijke
kosten. Dit wetsvoorstel geeft de randvoorwaarden aan waarbinnen de waterschappen
tot een dergelijke uitbesteding kunnen overgaan. Verder wordt de wettelijke
bevoegdheid tot vergunningverlening geregeld in het geval van uitbesteding.In het wetsvoorstel is naar aanleiding van de door diverse leden gestelde
vragen een bijzondere regeling opgenomen met betrekking tot het afvalwater
van IBA-systemen. Er is nu nog enige onduidelijkheid over de vraag of huishoudens,
die een IBA-systeem bezitten met een hoog zuiveringsrendement, toch nog voor
drie vervuilingseenheden moeten worden aangeslagen of dat een aanslag voor
één vervuilingseenheid mogelijk is. Door de wijziging, opgenomen
in dit wetsvoorstel, zal aan die onduidelijkheid een einde worden gemaakt.
Bij geavanceerde IBA-systemen met een hoog zuiveringsrendement zal sprake
zijn van een aanslag voor één vervuilingseenheid.De heer Herrebrugh heeft in zijn betoog nogal krachtige woorden gesproken.
Ik hoop dat ik hem ervan kan overtuigen dat het wetsvoorstel een gegroeide
maatschappelijke praktijk regelt. Als het wetsvoorstel niet wordt aangenomen
zullen zaken als de aanslag bij IBA-systemen, het forfait voor de glastuinbouw,
de vergunningverlening en de heffingsmogelijkheden bij uitbesteding niet wettelijk
worden geregeld. Het wetsvoorstel pretendeert wellicht minder dan de heer
Herrebrugh denkt. Wij proberen een aantal waarborgen in te bouwen en ik hoop
dat hij de brug, die wordt geslagen door het amendement-Biesheuvel c.s., wil
gebruiken. Op het ogenblik zijn 27 regionale waterschappen belast met het
kwaliteitsbeheer over de zuivering. Het gaat daarbij om 500 gemeenten die
een zorgplicht hebben met betrekking tot de riolering. Het transport van het
afvalwater geschiedt met behulp van een leidingenstelsel op regionale schaal.
Meerdere gemeenten zijn gekoppeld aan één rioleringsysteem.
Ik noem als bijvoorbeeld de nieuw te bouwen rioolwaterzuivering in de regio
Den Haag. Die zuivering is niet alleen voor de gemeente Den Haag; er zullen
nog twaalf andere gemeenten op worden aangesloten. Het zou jammer zijn als
deze mogelijkheden wettelijk niet worden gebruikt.In de bestaande situatie is door de provincie als algemeen bestuur de
zuiveringstaak opgedragen aan de waterschappen. Het wetsvoorstel is geheel
in lijn met de thans bestaande praktijk, er worden geen gemeentelijke bevoegdheden
overgeheveld. In het wetsvoorstel wordt de bestaande praktijk wettelijk vastgelegd.De heer Van den Berg heeft gevraagd naar de afhaaksubsidies. In een beperkt
aantal gevallen zijn dergelijke subsidies verleend. Het totaal heb ik momenteel
niet voorhanden, maar het gaat niet om tientallen. Er wordt in ieder geval
in een behoefte voorzien.De heer Van den Berg (SGP):De essentie van mijn vraag betreft de problematiek als zodanig. Is er
nog steeds sprake van een probleem? Is het instrument van subsidie wel voldoende?Staatssecretaris J.M. de Vries:Ik kan dat zo niet uit mijn hoofd zeggen. Ik zal dit punt laten uitzoeken
en de Kamer daarover schriftelijk informeren.Een aantal leden heeft vragen gesteld over de functiescheiding van vergunningverlening
en zuiveringstaak. Allereerst merk ik op dat veel rioolwaterzuiveringen op
rijkswateren lozen. De minister of de staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat
verleent in dat geval de WVO-vergunning voor het effluent van de inrichting.
Daarbij doet zich dus geen vermenging van functies voor. Met betrekking tot
de situatie waarin de kwaliteitsbeheerder zichzelf de vergunning verleent,
zie ik gelet op de uitvoeringspraktijk geen reden om tot een functiescheiding
over te gaan. Met het oog op het functionele karakter van het waterschap zou
misbruik door belangenverstrengeling veronderstellen dat het waterschap de
specifieke taken waarvoor het is opgericht bewust zou frustreren.Daarnaast zijn er andere waarborgen om misbruik te voorkomen. In het Lozingenbesluit
stedelijk afvalwater staat een concrete normstelling voor het effluent van
de rioolwaterzuivering. Deze Europese normstelling moet een op een in de WVO-vergunning
worden opgenomen; het waterschap kan dus slechts in zeer beperkte mate de
inhoud van de vergunning met betrekking tot lozingseisen bepalen. Ook is het
waterschap in geval van samenloop verantwoordelijk voor de kwaliteit van het
ontvangende oppervlaktewater. Het lozen van een zo schoon mogelijk effluent
is derhalve in het eigen belang van het waterschap. Daarbij is aan de orde
dat onnodig vervuild effluent kan leiden tot extra waterbodemverontreiniging.
Het waterschap moet dat voor eigen kosten oplossen.Bij de totstandkoming van de WVO-vergunning is de uitgebreide openbare
voorbereidingsprocedure van de Algemene wet bestuursrecht van toepassing zodat
derden gemakkelijk inzicht kunnen krijgen in de kwaliteit van de zelfregulering
en zo nodig door middel van beroep en bezwaar invloed kunnen uitoefenen. De
milieu-inspectie voert tweedelijnstoezicht uit op de vergunningverlenende
en handhavende taken van het waterschap. Het lijkt mij dat wij hiermee flink
wat "firewalls" hebben opgericht om te voorkomen dat de twee taken onnodig
ineen lopen of leiden tot belangenverstrengeling. Tot nu toe is daarvan ook
nooit sprake geweest.De heer Van den Berg heeft een vraag gesteld over de sale- en leasebackconstructies
in het algemeen. Ik heb inmiddels een brief gekregen van de provincie Zuid-Holland.
Het gaat met name over Delfland dat een brief aan de minister van Binnenlandse
Zaken heeft gestuurd. Er zijn geen bevoegdheden om het de waterschappen niet
mogelijk te maken. Dezer dagen gaat een brief uit naar de Unie van waterschappen
en de afzonderlijke waterschappen met de aankondiging dat ik een wijziging
in de Waterschapswet zal aanbrengen waardoor sale- en leasebackconstructies
niet meer mogelijk worden gemaakt. Ik deel het oordeel van de heer Van den
Berg.De heer Van den Berg (SGP):Wil de staatssecretaris een afschrift van de brief aan de Kamer zenden,
zodat wij van de ontwikkelingen op de hoogte zijn?Staatssecretaris J.M. de Vries:Vanzelfsprekend.De heer Klein Molekamp (VVD):Ik neem aan dat u er vooral bezwaar tegen heeft als die sale- en leasebackconstructies
tot doel hebben de fiscale aanslag te ontlopen. Als er een andere reden is,
bijvoorbeeld kosteneffectiviteit, dan heeft u er geen bezwaar tegen?Staatssecretaris J.M. de Vries:Het gaat mij om het Amerikaanse systeem met cross-borderleases. Het is
niet de bedoeling dat Amerikaanse belastingwetgeving gebruikt wordt, ook al
is het doel nobel, namelijk het laag houden van de kosten voor de burgers.De heer Biesheuvel heeft gevraagd of de situatie in Amsterdam strookt
met het wetsvoorstel. De constructie van Amsterdam wordt door dit wetsvoorstel
niet in de weg gestaan. Alle mogelijkheden voor samenwerking en afstemming
blijven bestaan. Het wetsvoorstel wil daaraan een wettelijk draagvlak geven.
Een integraal afvalwaterplan, zoals voorgesteld, is een gedachte die in de
brief van de Unie van waterschappen en de VNG is genoemd. Ik ondersteun die.
Men moet in dat proces groeien. De heer Klein Molekamp stelde een vraag over het wettelijk vastleggen
van de benchmark. Instanties proberen bij de les te blijven, gaan benchmarken.
De waterschappen zijn er uitstekend mee bezig. Een wet moet iets regelen om
te voorkomen dat bepaalde zaken die mensen niet welgevallig zijn, gebeuren.
Ik vind de benchmark een goede zaak. Men is ermee bezig. Ik zie geen aanleiding
het in de wet te zetten.De heer Klein Molekamp (VVD):De staatssecretaris citeert mij niet juist. Mijn fractie acht benchmarking
van groot belang. Hoe denkt de staatssecretaris dit te realiseren? Er kan
ook voor een evaluatiemoment worden gekozen. Er vindt overleg met de waterschappen
plaats. Ze kunnen regelmatig rapporteren. Ik kan vier varianten voorstellen,
een wettelijke regeling is er een van. Ik heb het niet uitgesproken.Staatssecretaris J.M. de Vries:Dan bied ik mijn nederige excuses aan. Ik vind de lijn van de waterschappen –
om de drie jaar een benchmark, extern – een goede lijn. Wij hebben het
eerste rapport gehad, met de titel: Zuiver afvalwater. Ik zou dit voorlopig
willen volgen. Er moet veel tegelijk bij de waterschappen en de zuiveringschappen
gebeuren.Mevrouw Augusteijn heeft een vraag gesteld over de studies die in de waterketen
worden ondernomen. Deze studies zijn nog niet klaar. Hoe kan de samenwerking
worden gestimuleerd? Dat zullen wij nagaan. Thans is er geen reden de afhandeling
van dit wetsvoorstel op het antwoord te laten wachten. Medio dit jaar verwachten
wij de eerste resultaten van de studies. Ik wijs erop dat het hier om een
beperkte wijziging gaat en dat de studies in ieder geval geen reden zijn de
afhandeling van het wetsvoorstel op te houden. Later krijgen wij met een groter
proces te maken. Dat komt de hele WVO aan de orde. Met deze wijziging is om
allerlei moverende redenen al de nodige tijd heengegaan. Ik ben de Kamer ervoor
erkentelijk dat wij de wijziging in ieder geval vandaag kunnen behandelen.Voorzitter. Ik kom vervolgens toe aan een reactie op het door de heer
Biesheuvel c.s. ingediende amendement. De heer Van den Berg heeft aangegeven
nog iets aan de techniek van het amendement te willen doen.
Daarover heeft mij een korte briefing bereikt, maar aangezien die kennelijk
niet juist was, is die weer weggenomen.De heer Van den Berg (SGP):Voorzitter. Enig nader overleg tijdens deze vergadering wees uit dat het
wetsvoorstel als gevolg van het amendement op stuk nr. 8 op twee andere punten
een technische aanpassing moet ondergaan. Het leek het meest praktisch, dat
ook in de vorm van een amendement te doen. Dat wordt voorbereid of is zojuist
ingediend. Op deze manier kan het probleem dat ik heb gesignaleerd worden
weggenomen.Staatssecretaris J.M. de Vries:In mijn inleiding heb ik al gezegd geen probleem met het amendement te
hebben. Ik neem aan dat die technische wijziging niet de essentie van het
amendement aantast. Bij de stemming zal de juiste tekst van het amendement
beschikbaar zijn. Het oordeel erover laat ik aan de Kamer.De heer Klein Molekamp vraagt met zijn amendement de werking van de hele
wet te evalueren. Dat vind ik veel gevraagd. Ik meen evenwel dat een dergelijke
evaluatie niet de bedoeling van de heer Klein Molekamp was, maar dat het hem
ging om de samenwerking. Misschien kan de evaluatie daarom beperkt worden
tot het desbetreffende artikel en wordt niet de hele wet onder de loep genomen.De heer Klein Molekamp vraagt ook de wet reeds na drie jaar te evalueren
en om dat vervolgens om de vier jaar te doen. Daar heb ik een beetje moeite
mee. Het betreft namelijk een breed terrein en ik vind dat de heer Klein Molekamp
toch al buitengewoon snel wil evalueren. Een evaluatie na vier jaar lijkt
mij meer in de rede liggen. Zo nieuw is alles ook weer niet. Na vier jaar
levert een evaluatie ook meer op. Ik wijs er nog op dat men bij een evaluatie
na vier jaar, daarmee na drie jaar moet beginnen. Bij een evaluatie over drie
jaar, moet je al na twee jaar beginnen en ik verwacht dat een evaluatie dan
weinig oplevert.Ik vraag mij daarnaast af waarom de heer Klein Molekamp de evaluatie structureel
wil laten uitvoeren. Er verandert heel veel in deze wereld. Met de gedachte
zelve heb ik geen probleem. Als de heer Klein Molekamp bij motie wil vragen
het desbetreffende artikel te evalueren, zeg ik: u weet dat het kabinet moties
die door de Kamer worden aangenomen, moet uitvoeren. Op die manier krijgt
hij precies hetzelfde, want wij nemen een aangenomen motie serieus. Ik vind
het echter wat ver gaan om het doen van een evaluatie in de wetstekst vast
te leggen, zeker als wordt bepaald dat die om de zoveel jaar moet worden herhaald.
Op zichzelf kan ik de heer Klein Molekamp volgen en zijn gedachte wijs ik
niet af, maar ik vraag hem na te gaan of hij die anders zou kunnen verpakken.De heer Klein Molekamp (VVD):Voorzitter. Een gedachtewisseling in dit huis heeft tot doel naar elkaars
argumenten te luisteren. Dat kan betekenen dat je je laat overtuigen. Het
amendement was bedoeld om de werking van hoofdstuk IIc over de zuivering van
het stedelijk afvalwater, in het bijzonder artikel 15a, te evalueren en dus
niet de hele wet. Als de staatssecretaris zegt: een periode van drie jaar
is daarvoor te kort, doe het na vier jaar, dan laat ik mij graag overtuigen.
Wat betreft het voorstel om het eenmalig te doen, laat ik mij ook graag overtuigen.
De vraag of het met een amendement of met een motie moet worden geregeld,
moet ik even tot mij laten doordringen. Ik heb in ieder geval wat tijd nodig
om het amendement in een motie om te zetten, terwijl het debat thans wordt
afgerond. Kan ik achteraf nog een motie indienen?De voorzitter:Moties moeten tijdens een debat worden ingediend. Amendementen kunnen
tot de stemming worden ingediend.Staatssecretaris J.M. de Vries:Als de heer Klein Molekamp wil overwegen af te zien van het amendement,
zeg ik toe dat over vier jaar een evaluatie van hoofdstuk IIc, met name artikel
15a, zal verschijnen.De heer Klein Molekamp (VVD):Met deze toezegging ga ik gaarne akkoord. Ik trek het amendement in.De voorzitter:Het amendement-Klein Molekamp (stuk nr. 9) is ingetrokken.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik neem aan dat wij na de middagpauze over het wetsvoorstel kunnen stemmen.De heer Herrebrugh (PvdA):Naar analogie van de brug en de klep vraag ik mij af of er iets tegen
is om morgen te stemmen.De voorzitter:Daar is op zichzelf niets op tegen, maar mij is door alle fracties uitdrukkelijk
verzocht om steeds alles wat tot en met die ochtend is besproken, af te handelen
met stemming aan het begin van de middagvergadering.De heer Herrebrugh (PvdA):Er zijn nog twee amendementen van de heer Van den Berg die ik wel even
wil zien.De voorzitter:Ik neem aan dat de staatssecretaris daar ook op wil reageren.De heer Van den Berg (SGP):Op het door mij aangekondigde amendement heeft de staatssecretaris reeds
gereageerd. Er is geen sprake van een tweede amendement van mijn hand. Wat
mij betreft kan er vanmiddag worden gestemd.De heer Herrebrugh (PvdA):Ik vraag nadrukkelijk om stemming morgen.De voorzitter:Ik stel voor, morgen over het wetsvoorstel te stemmen.Daartoe wordt besloten. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20012002-2823-2831.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl