Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Een bijzondere voorziening voor de versnelde uitvoering van werken tot versterking van enige dijkvakken langs de Rijn en zijn zijtakken en langs de bedijkte Maas, alsmede van werken tot aanleg van kaden langs de onbedijkte Maas en langs een gedeelte van de Rijksweg A2 (Deltawet grote rivieren) (24109)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1994-1995, pag. 1110-1116

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

11-04-1995

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

nr. 26, pagina 1110-1116

11-04-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 24109Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van de wetsvoorstellen van (rijks)wet: Wijziging van de Schepenwet (23237, R1476); Wijziging van enige bepalingen in het Wetboek van Strafvordering en enkele andere wetten inzake de bewaring en de teruggave van inbeslaggenomen voorwerpen (23692); Partiële wijziging van het Wetboek van Strafrecht, het Wetboek van Strafvordering, het Burgerlijk Wetboek, het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering, het Wetboek van Koophandel en enkele andere wetten (23855)Pagina 1067-1067
Voortzetting van de behandeling van de wetsvoorstellen: Herinrichting van de Algemene Bijstandswet (Algemene bijstandswet) (22545); Invoering van een nieuwe Algemene bijstandswet (Invoeringswet herinrichting Algemene Bijstandswet) (22614)Pagina 1093-1110
26ste vergadering; 11 april 1995Pagina 1067-1067
Behandeling van de wetsvoorstellen: Herinrichting van de Algemene Bijstandswet (Algemene bijstandswet) (22545); Invoering van een nieuwe Algemene bijstandswet (Invoeringswet herinrichting Algemene Bijstandswet) (22614)Pagina 1068-1086
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Een bijzondere voorziening voor de versnelde uitvoering van werken tot versterking van enige dijkvakken langs de Rijn en zijn zijtakken en langs de bedijkte Maas, alsmede van werken tot aanleg van kaden langs de onbedijkte Maas en langs een gedeelte van de Rijksweg A2 (Deltawet grote rivieren) (24109)Pagina 1110-1116
Behandeling van: het wetsvoorstel Een bijzondere voorziening voor de versnelde uitvoering van werken tot versterking van enige dijkvakken langs de Rijn en zijn zijtakken en langs de bedijkte Maas, alsmede van werken tot aanleg van kaden langs de onbedijkte Maas en langs een gedeelte van de Rijksweg A2 (Deltawet grote rivieren) (24109)Pagina 1086-1093
Lijst van besluiten (dinsdag 11 april 1995)Pagina 1135-1135
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 11 april 1995)Pagina 1135-1136
Behandeling van het wetsvoorstel Regeling van de medezeggenschap van het overheidspersoneel in de Wet op de ondernemingsraden (23551)Pagina 1116-1135

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 45 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: 
 
 het wetsvoorstel Een bijzondere voorziening voor de versnelde uitvoering van
werken tot versterking van enige dijkvakken langs de Rijn en zijn zijtakken
en langs de bedijkte Maas, alsmede van werken tot aanleg van kaden langs de
onbedijkte Maas en langs een gedeelte van de Rijksweg A2 (Deltawet grote rivieren)
(24109).
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt hervat.
 
 
 
 
 
 Minister De Boer:
 
 Voorzitter! De minister van Verkeer en Waterstaat is helaas verhinderd
om bij dit debat aanwezig te zijn. Derhalve beantwoord ik de gestelde vragen
ook als minister van Verkeer en Waterstaat ad interim. In eerste instantie
dank ik de geachte afgevaardigden voor de complimenten die zij geuit hebben
ten aanzien van de voortvarendheid waarmee deze wet ter hand is genomen. Ik
ben ook heel blij dat men er begrip voor heeft getoond dat deze wet, die toch
het karakter van een noodwet heeft, ontworpen moest worden. Ik ga graag in
op een aantal principiële vragen. Die principiële vragen hebben
onder andere te maken met zaken die in het wetsvoorstel zijn opgenomen na
behandeling in de Tweede Kamer. De vragen hebben echter ook te maken met de
wet op zichzelf.
 
 In de Deltawet hebben wij getracht zoveel mogelijk problemen te vermijden
die de realisering van alle mogelijke waterstaatkundige werken in met name
Limburg en Gelderland zouden kunnen vertragen. Het is duidelijk dat de bestaande
wetgeving, met name de artikelen in de Wet op de ruimtelijke ordening en in
 de Onteigeningswet ons onvoldoende mogelijkheden gaven om
met de terminologie "dringend en dreigend gevaar" om te gaan. Met een aantal
artikelen zouden wij wel uit de voeten kunnen in dit soort zaken, maar als
het erop aan komt is het toch te vaag geformuleerd.
 
 Voordat ik inga op de gestelde vragen, wil ik een principieel onderwerp
behandelen. De heer Pitstra stelde aan de orde dat het buitengewoon pijnlijk
was dat een aantal mensen die wij kunnen categoriseren als dijkbeschermers
op een onheuse manier benaderd zijn, zelfs agressief benaderd zijn. Hij merkte
terecht op dat de ministers van Verkeer en Waterstaat en van VROM zich daar
niet schuldig aan gemaakt hebben. Hij vroeg echter ook of er wel voldoende
uitspraken waren gedaan om de mensen het gevoel te geven dat zij politieke
steun kregen. Wij hebben, mede namens een aantal kabinetsleden, onze afkeuring
hierover uitgesproken. Het is mogelijk dat die uitspraken niet duidelijk naar
buiten zijn gekomen. Daarom wil ik ons standpunt hier nog eens benadrukken.
 
 De heer Zijlstra heeft gesproken over de oorzaak van de ramp. Hij moet
van mij aannemen dat zelfs ik soms een aantal ambtenaren moet napraten. Als
mij gezegd wordt dat de problemen met het water niet zozeer te maken hadden
met de Deltawerken als wel met andere zaken, dan accepteer ik dat. Ik weet
wel heel zeker dat de problemen in ieder geval voor een groot deel veroorzaakt
zijn door fysieke ingrepen in het stroomgebied, door het bouwen van huizen,
parkeerterreinen en dergelijke. Een oorzaak was ook het feit dat het waterbergend
vermogen van de rivier aanmerkelijk verkleind is. Ook het klimaat heeft een
niet geringe rol hierin gespeeld. Kortom, het is een conglomeraat van oorzaken.
Wij hebben daarmee rekening te houden. Dat zullen wij in de komende periode
ook moeten doen.
 
 De heer Baarda heeft geïnformeerd naar de bestuurlijke constructie
in het vervolgtraject op de Deltawet grote rivieren, die vorm zou moeten krijgen
in een nota van wijziging op de wet op de waterkering. Hij heeft geciteerd
uit een brief van de Unie van waterschappen aan de Eerste Kamer, waarin de
unie het standpunt inneemt dat de doorbreking van de bestaande bestuurlijke
structuur en de verdeling van de verantwoordelijkheden op het gebied van de
waterkeringszorg niet langer moet duren dan nodig is voor de uitvoering van
de Deltawet.
 
 Kortom, de situatie van de verdeling tussen GS en de waterschappen is
voor dit moment akkoord, maar in de toekomst moeten we hier voorzichtig mee
zijn.
 
 Ook de heer Zijlstra heeft dit onderwerp genoemd. Hij heeft hierbij, evenals
anderen, ernstige twijfels geuit over de strekking van de motie-Van den Berg.
Hij vindt deze motie prematuur, zeker als het zou betekenen dat voor de regering
daarmee bepaalde andere oplossingen dan die welke de Unie van waterschappen
voorstaat, zouden zijn afgesneden.
 
 De motie-Van den Berg, mijnheer de voorzitter, spreekt uit dat voor deze
in de periode 1997-2000 uit te voeren projecten de planvaststellingsbevoegdheid
in het kader van de geïntegreerde procedure dient te worden toegekend
aan de waterschappen, conform de bestaande bestuurlijke organisatie van de
waterstaatszorg. Ik kan hier enkele algemene opmerkingen over maken.
 
 De door het IPO en de Unie van waterschappen gezamenlijk opgestelde model-voorbereidingsprocedure,
zoals die voor de onder de Deltawet grote rivieren vallende projecten zal
worden gehanteerd, zal in beginsel ook voor de projecten, vallende onder de
wet op de waterkering kunnen worden gevolgd. Ook in de geïntegreerde
wettelijke vaststellingsprocedure, op te nemen in de wet op de waterkering,
zullen GS een centrale coördinerende rol hebben te vervullen, zowel richting
gemeenten en waterschappen als richting eventuele andere betrokken instanties.
Onverminderd hun rol, ook in de voorbereidingsprocedure, zullen GS hun gewicht
moeten kunnen doen gelden bij ontbreken van consensus tussen betrokken overheden,
waaronder de provincie zelf, over eventuele na de voorbereidingsprocedure
resterende of nieuw opgekomen punten.
 
 Het is duidelijk dat in de constellatie meer aan de hand is dan bij de
normale goedkeuringsprocedure voor de dijkverbeteringsplannen, zoals nu geregeld
in de Waterstaatswet 1900 en in de ontwerp-wet op de waterkering. Dit hoeft
op zich niet direct uit te sluiten dat het uiteindelijke dijkverbeteringsplan
wordt vastgesteld door het waterschapsbestuur.
 
 Het betekent aan de andere kant wel dat de motie-Van den Berg slechts
op genuanceerde wijze uitvoerbaar zou zijn. Zo wordt gedacht aan de mogelijkheid
dat GS bij verschil van mening tussen GS en waterschapsbestuur aan het waterschapsbestuur
een bindende aanwijzing geven tot aanpassing of aanvulling van het plan op
zeer korte termijn. Het waterschapsbestuur is verplicht overeenkomstig die
aanwijzing het plan aan te passen, waarna GS kunnen goedkeuren. In deze opzet
wordt dus de motie ten principale uitgevoerd, maar is er aanvullend instrumentarium
voor GS om op korte termijn knopen te kunnen doorhakken.
 
 Bij het voorgaande past wel het nodige voorbehoud. Tenslotte is het overleg,
in de eerste plaats tussen de betrokken departementen, over dit punt nog gaande.
De bedoeling is wel dat de ministerraad in mei aanstaande een besluit neemt
over het ontwerp voor de bedoelde nota van wijziging op het voorstel van wet
op de waterkering.
 
 Voorzitter! Ik kom bij de vangnetbepaling. Deze bepaling staat aan GS
toe om af te wijken van wettelijke bepalingen die aan de dijkversterking in
de weg staan. De heren Baarda, Zijlstra, Pitstra en Veling hebben hier opmerkingen
over gemaakt. Het kan van belang zijn als in de betrokken regeling niet de
mogelijkheid is opgenomen van de bepaling ontheffing te verlenen, of er op
een andere in de wet aangegeven manier van af te wijken. In die gevallen geldt
artikel 2 van de Deltawet grote rivieren. Er kan de vereiste toestemming worden
gegeven door de vaststelling van het dijkversterkingsplan.
 
 Het in Trouw naar voren gebrachte bezwaar houdt in dat deze bevoegdheid
veel te ver gaat uit rechtsstatelijk oogpunt. In het recht voor buitengewone
omstandigheden komt soortgelijke bevoegdheid voor. Die is echter met meer
waarborgen omgeven. De aanbeveling in Trouw om met deze bevoegdheid terughoudend
om te springen, vinden wij absoluut terecht. Als GS dat niet doen, zou het
risico van vernietiging van zo'n besluit in beroep wel eens buitengewoon groot
kunnen zijn. Die bevoegdheid is, ook al gezien de zeer grote
steun die er in de Tweede Kamer voor bestond, niet te vuur en te zwaard bestreden.
Er is van uitgegaan dat GS de bevoegdheid zeer zorgvuldig zullen hanteren,
niet alleen vanwege het risico van vernietiging van een besluit in beroep,
maar vooral juist omdat het om zo'n zeer vergaande bevoegdheid gaat.
 
 Stel dat zo'n bepaling niet zou zijn opgenomen en dat zich onverwacht
een geval voordoet waarin een bepaling als hier bedoeld de uitvoering van
een dijkversterkingsplan onaanvaardbaar zou belemmeren. Als met het opzij
zetten van die bepaling de rechtsstaat zou worden aangetast of wezenlijke
belangen onaanvaardbaar zouden worden geschaad, zullen GS zich ongetwijfeld
van het gebruik van deze bevoegdheid onthouden. Niemand zal hen dat ook kwalijk
nemen. Het hoort ook zo. Is het zo dat het om een bepaling gaat waarbij zo'n
aantasting volstrekt niet aan de orde is, dan zou de wetgever wellicht verweten
kunnen worden dat hij niet de mogelijkheid tot doorbreking van die bepaling
heeft geschapen. Dit is een soort boemerangeffect. Het ene risico tegen het
andere afwegend, heeft het vertrouwen in de wijsheid van GS het gewonnen.
Ik weet dat dat vertrouwen in GS terecht is.
 
 
 
 
 
 De heer Zijlstra (PvdA):
 
 Voorzitter! Wellicht ter vermijding van een tweede termijn: Dit probleem
komt natuurlijk voor het zomerreces weer op de Tweede Kamer af en hier in
de Eerste Kamer in de herfst, als de zaken voor de periode 1997-2000 geregeld
moeten worden. Ik zou zeer ernstig in overweging willen geven om ervoor te
zorgen dat wij geen herhaling van zetten krijgen en dat de staatsrechtelijke
bezwaren die, door ons althans, nu schoorvoetend worden geaccepteerd, niet
nog eens tot een mogelijk verschil van mening en zelfs confrontatie leiden.
 
 
 
 
 
 Minister De Boer:
 
 Vindt u het goed, mijnheer Zijlstra, dat ik uw opmerkingen meeneem? Ik
heb begrepen wat u heeft gezegd. Deze bezwaren zijn door een aantal anderen
ook geformuleerd. Tussen nu en de zomer zijn we ook weer een aantal ervaringen
rijker. Het zou kunnen zijn dat we op basis van de ervaringen en van hetgeen
u zegt, de zaken nog eens bekijken. Ik wil op dit ogenblik echter nog geen
duidelijke uitspraak doen.
 
 Ik ga nu over naar de brief van het Nederlands juristencomité,
waaraan de heer Baarda gerefereerd heeft. Er zouden geen criteria zijn voor
de toepassing van het artikel. De tekst van het artikel zegt dat het artikel
alleen mag worden gebruikt als de betrokken bepaling de uitvoering van het
werk zo belemmert dat het volstrekt noodzakelijk wordt geacht om die bepaling
buiten toepassing te laten. Dat is een heel zwaar criterium dat ook door de
rechter kan worden getoetst. Dat geeft dus toch een basis voor een stukje
zekerheid. Met deze gezien de omstandigheden aanvaardbare inbreuk op het primaat
van de wetgever wordt het belang om veilig te kunnen wonen, zoveel mogelijk
gediend.
 
 Ik kom vervolgens bij de opmerking van de heer Zijlstra in relatie tot
de Grondwet en de opmerkingen die mijn collega Jorritsma hierover gemaakt
heeft. De heer Zijlstra sprak over de toevoeging aan de vangnetbepaling, over
strijd met de Grondwet en de internationale verplichtingen. Hij vroeg zich
af of deze toevoeging niet overbodig is, waarbij hij tevens vroeg over welke
voorbeelden het kon gaan.
 
 Bij de discussie in de Tweede Kamer ontstond gedurende de beraadslaging
twijfel over de vraag of de breed geformuleerde bevoegdheid van GS zou kunnen
betekenen dat de wet aan GS bevoegdheden toekent die de Grondwet en verdragen
te buiten gaan. Zo bezien zou de wet in strijd komen met de Grondwet als niet
de beperking van de tweede volzin was aangebracht.
 
 Een andere opvatting is dat, welke bevoegdheden de wet ook aan GS toekent,
GS zich altijd aan de Grondwet en aan verdragen moeten houden. Dat is de opinie
die de heer Zijlstra ongetwijfeld aanhangt. Wat er ook van deze discussie
zij, ik zie de toevoeging, ook al zou deze niet per se noodzakelijk zijn als
een belangrijk signaal aan GS dat hun bevoegdheden niet onbeperkt zijn. Dat
zal ook sporen met de eerder uitgesproken woorden van de heer Zijlstra. Voorbeelden
hieromtrent zijn dat GS niet kunnen afwijken van de Europese regelgeving over
aanbestedingen. Wat de Grondwet betreft kunnen GS bijvoorbeeld besluiten van
gemeenten niet aan preventief toezicht onderwerpen aangezien dit in strijd
zou komen met artikel 132.
 
 Door de heren Baarda, Hilarides en Veling zijn enkele opmerkingen gemaakt
die te maken hebben met de structurele oplossing van de wetgeving bij dit
soort zaken. De heer Baarda heeft gevraagd of de wet op de waterkering een
instrument zou kunnen zijn om goede en werkbare procedures te bewerkstelligen.
De heer Hilarides heeft ook om een structurele oplossing gevraagd in aansluiting
op de wet op de waterkering. De heer Veling vroeg om lessen voor vormgeving
in de toekomstige regeling op het gebied van de ruimtelijke ordening en van
verkeer en waterstaat.
 
 Op dit moment wordt zowel op het ministerie van VROM als op het ministerie
van Verkeer en Waterstaat heel hard gewerkt aan de voorbereiding van een wettelijke
regeling voor de zogenaamde tweede tranche van de dijkversterking. Het voortouw
ligt natuurlijk in eerste instantie bij het ministerie van Verkeer en Waterstaat.
Het gaat daarbij om de dijkversterkingen die gerealiseerd moeten worden in
de jaren 1997 tot 2000. Voor de regering staat vast dat wetgeving geboden
is om aanzienlijke versnelling te bewerkstelligen van de procedures die doorlopen
moeten worden voordat de dijkversterkingen feitelijk kunnen beginnen.
 
 Die aanzienlijke bekorting van de procedures zou naar ons gevoelen op
de volgende wijze kunnen plaatsvinden. Een heel belangrijk element is het
verplicht parallel schakelen van procedures. Mevrouw Tiesinga heeft zoëven
ook daaraan gerefereerd. Er wordt zeer veel tijdwinst geboekt als de procedures
met betrekking tot de dijkversterkingsplannen, de ruimtelijke-ordeningsprocedures
en de diverse vergunningprocedures tegelijk met de MER-procedure worden doorlopen.
Wat mij betreft, worden de MER-procedures geïntegreerd in de andere planvormen.
Dat is een eerste element van een in voorbereiding zijnde wettelijke regeling.
 
 Een tweede punt is dat er een overheidsinstantie wordt aangewezen die
is belast met de coördinatie van het hele proces en in dat verband ook
over coördinerende bevoegdheden beschikt. Tot die bevoegdheden reken
ik ook dat die instantie bij blijvend meningsverschil over de uitoefening
van bepaalde bestuurlijke bevoegdheden met andere overheden
kan spreken, ja hen zelfs kan overrulen.
 
 Een derde punt is dat er korte termijnen moeten worden gesteld aan de
bestuursorganen die beslissingen moeten nemen en aan de rechter die uitspraak
moet doen als beroep is ingesteld.
 
 Een vierde punt is dat in het verlengde van hetgeen ik zojuist heb gezegd
over die verplichte parallelschakeling van procedures er in de sfeer van de
rechtsbescherming concentratie van rechtsbescherming moet plaatsvinden door
gevoegde behandeling van alle beroepszaken tegen besluiten die nodig zijn
voor de versterking van het betrokken dijkvak. Ter bekorting van de totale
doorlooptijd zal ook één rechter moeten worden aangewezen die
in eerste en enige instantie is aangewezen voor de berechting van geschillen.
 
 Een vijfde en laatste punt van de regeling die nodig is om de vaart erin
te houden, blijft de onteigening. Wij hebben het plan om de duur van de administratieve
fase van onteigening die nu ongeveer 14 maanden duurt aanzienlijk te bekorten
tot ongeveer 3 maanden. De heer Zijlstra sprak al over een eventueel doemscenario.
 
 Met het samenspel van de zojuist genoemde wettelijke voorzieningen in
combinatie met een aantal organisatorische voorzieningen hopen wij te bereiken
dat het totaal van de procedures qua looptijd zo wordt bekort dat de dijkversterkingsprojecten
inderdaad in het jaar 2000 kunnen worden afgerond.
 
 Er is gevraagd naar de oplossing van de hoogwaterproblematiek. De heren
Baarda en Veling hebben naar een reactie gevraagd op de zienswijze van prof.
Nienhuis dat er vaker sprake zal zijn van hoogwaterstanden. Oplossingen zouden
niet alleen gevonden moeten worden in het verhogen van dijken, maar in internationaal
aanpakken van de stroomgebieden. Ik kan hierop antwoorden dat een eenduidige
oplossing voor de wateroverlast niet bestaat. Vele oorzaken maken vele oplossingen
nodig. Het is mijn overtuiging dat een oplossing gevonden moet worden in aanpassing
van het stroomgebied, in aanpassing van het menselijk gedrag in het overstromingsgebied
en zo nodig in het versterken van waterkeringen. De uitkomst van de studie
van de commissie-Boertien II voor de Maas is een voorbeeld van zo'n samengestelde
oplossing. Ik kom straks terug op de Internationale Rijncommissie.
 
 Er wordt niets opgelost zonder financiën. Derhalve heeft de heer
Hilarides gevraagd of er nu volledige overeenstemming is met de Unie van waterschappen
en het IPO over de financiën. Ik kan aangeven dat met Unie en IPO volledige
overeenstemming bestaat, met uitzondering van één punt van verschil
van inzicht met het IPO. Discussiepunt is het moment waarop de betaling door
het Rijk aan het IPO zou moeten plaatsvinden. Het Rijk is van mening dat betaling
moet corresponderen met het uitgavenritme van het IPO. Dat zijn zaken waarop
wij elkaar moeten kunnen vinden.
 
 De heer Baarda heeft gevraagd naar de financiering van de rijksbijdrage.
In de aanstaande Kaderbrief waarover de ministerraad binnenkort zal vergaderen,
zal worden aangegeven op welke wijze via de begroting van Verkeer en Waterstaat
een en ander precies zal worden geregeld.
 
 De heer Baarda vroeg ook naar de achtergrond van de maximale rijksbijdrage
van 100 mln. voor de kaden en de kwelwatervoorzieningen langs de onbedijkte
Maas. Dit bedrag is opgebouwd uit een bedrag van 68 mln. voor de aanleg van
kaden volgens het advies van de commissie-Boertien II en 35 mln. voor aanvullende
voorzieningen voor de interimperiode tot het moment waarop de rivieraanpassingen
gereed zijn. Het bedrag van 68 mln. is door de waterschappen aangegeven en
berust grotendeels op een studie naar een kadeplan dat door de Grontmij begin
jaren negentig in opdracht van de waterschappen is uitgevoerd. Het bedrag
van 35 mln. is eveneens afkomstig van de waterschappen.
 
 Het ligt niet voor de hand te verwachten dat de kosten van de kade-aanleg
sterk van genoemde bedragen zal afwijken zolang geen nieuwe criteria voor
het kadeontwerp gehanteerd zullen worden. In dit kader wijs ik erop dat het
hanteren van de oorspronkelijke criteria naar mijn mening van groot belang
is omdat alleen op die wijze invulling gegeven kan worden aan het advies van
de commissie-Boertien om primair door de rivieraanpassing tot waterstandsverlaging
te komen en aanvullend op de resterende knelpunten nog kaden aan te leggen.
Als wij niet oppassen, wordt door een al te voortvarende kadeaanleg de door
Boertien afgewezen strategie III, integrale kadeaanleg langs de Maas, gerealiseerd.
De koppeling tussen natuurontwikkeling en hoogwaterbestrijding wordt daarmee
onmogelijk gemaakt en wij vinden die toch buitengewoon noodzakelijk.
 
 Op de vraag van de heer Baarda of er ook financiën zijn voor niet
in het Deltaplan opgenomen projecten, moet ik zeggen dat de kosten voor het
Deltaplan worden gedragen door waterschappen en provincies. Het Rijk stelt
alleen een bijdrage beschikbaar voor de kaden langs de Maas en vergoedt aan
de waterschappen geheel en aan de provincie voor 70% de extra rentekosten
die gemoeid zijn met de versnelling van de investeringen. Er is dan ook geen
sprake van extra rijksmiddelen voor de door de heer Baarda genoemde kade in
Tuindorp en landbouwbedrijven in het overstromingsgebied van de Maas.
 
 De Millingse Bandijk is een rijksdijk. Het spreekt vanzelf dat het Rijk
daarom als waterkeringbeheerder voldoende geld vrijmaakt om deze dijk op korte
termijn te versterken.
 
 De heer Pitstra heeft een relatie gelegd tussen de knelpuntendiscussie
van de Betuwelijn en hetgeen waarmee wij vandaag bezig zijn. Ik kan hem zeggen
dat in het rapport van de commissie-Boertien I alle knelpunten op eenzelfde
wijze geïnventariseerd zijn als bij de Betuwelijn. Dat betekent dat ook
in de uitgekiende ontwerpen die nu gemaakt worden en voor een deel al gemaakt
zijn met name geld is uitgetrokken om die knelpunten conform de visie van
Boertien I uit te voeren. Na de decentralisatie van de rijksbijdrage waterkeringszorg
maakt ook dit geld deel uit van de storting in het Provinciefonds.
 
 Een aantal sprekers heeft erop gewezen dat de hoogwaterproblematiek voor
een deel een internationaal probleem is. Ik kan meedelen dat zowel in het
verlengde van de bijeenkomst in Arles, die inmiddels alweer is gevolgd door
een bijeenkomst in Straatsburg, waar de Europese Commissie gelden ter beschikking
heeft gesteld voor een aantal onderzoeken, als in het overleg binnen de internationale
Rijncommissie en in het Europees overleg dat is geïnitieerd door collega Ritzen, thans wordt getracht om actieprogramma's op te stellen
die zo snel mogelijk zicht geven op praktische resultaten. Wij moeten ons
echter wel realiseren dat een internationale benadering, hoe noodzakelijk
ook, niet van de ene dag op de andere tot stand komt. Het enthousiasme van
een aantal collega's sterkt wel mijn vertrouwen dat zij zich ons probleem
aantrekken en de noodzaak van een snelle aanpak daarvan onderkennen. De eerste
ervaringen zijn echt positief.
 
 De heer Hilarides heeft gevraagd naar de Europese aanbestedingsprocedure.
Toepassing van een verkorte procedure, minimaal 25 dagen, is mogelijk indien
er dringende redenen zijn. Het spreekt vanzelf dat daar in dit geval sprake
van is; de deltawet met zo verstrekkende gevolgen getuigt daarvan. De procedure
voorziet erin dat de aanbesteder, het waterschap, de dringende reden voor
een verkorte procedure aangeeft. De Europese Commissie toetst de argumenten
van het waterschap. Ik kan mij niet voorstellen dat de Europese Commissie
een ander standpunt zou innemen dan de waterschappen.
 
 Er is gevraagd wanneer de eerste schop in de grond gaat. Volgende week
dinsdag zal mevrouw Jorritsma bij Ochten de eerste schop in de grond steken.
Overigens hebben de waterschappen een nieuwe planning opgesteld en dus zal
op korte termijn een nieuwe reeks van data bekend worden, maar volgende week
begint het dus.
 
 De heer Pitstra heeft aandacht gevraagd voor de communicatiegroep en hij
heeft gevraagd naar de samenwerking tussen de projectgroep en de communicatiegroep.
In de projectgroep zitten overheden; in de communicatiegroep, vroeger adviesgroep
geheten, zitten de overige belanghebbenden. Natuurlijk heeft elke groep een
eigen verantwoordelijkheid, maar zij moeten wel communiceren. Collega Jorritsma
heeft al in de Tweede Kamer gezegd dat dit punt geregeld onderwerp van overleg
zal zijn in de stuurgroep deltaplan, opdat de zaken goed blijven lopen. Aan
degenen die zitting hebben genomen in de communicatiegroep, hebben wij toegezegd
dat zij bij voorkomende problemen contact met ons zouden kunnen opnemen. Wij
willen de gang van zaken dus in de gaten blijven houden. Signalen dat er iets
niet goed zou lopen, hebben ons tot nu toe niet bereikt en ik ga er dan ook
van uit dat het op dit ogenblik goed loopt. Nogmaals, in eerste instantie
zullen de communicatielijnen dus lopen van de communicatiegroep naar de projectgroep;
als die er niet uitkomt, voert de lijn naar de stuurgroep en uiteindelijk
zijn wij er nog.
 
 De heer Baarda heeft gesproken over de MER-plicht. Een officiële
reactie van de Europese commissie op de melding dat overeenkomstig het voorstel
geen MER-plicht zal gelden voor de dijkversterkingen waarop de regeling betrekking
heeft, is helaas nog niet ontvangen. Wel is daarover ambtelijk vooroverleg
gepleegd. Naar de indruk van de betrokken ambtenaren bestaat er in Brussel
begrip voor de regel. Hoe de Commissie zal besluiten moeten wij afwachten,
maar ik ga ervan uit dat zij het niet kan maken om ons alsnog een MER op te
dringen.
 
 De heer Pitstra heeft gevraagd of het bouwen in de uiterwaarden gewoon
doorgaat of dat er een restrictief beleid geldt. In Gelderland wordt gelukkig
zelden of nooit in de uiterwaarden gebouwd. Wel zijn er plannen voor en daarover
zijn wij nog met de provincie Gelderland in overleg. Dringender is het probleem
van het bouwen in de winterbeddingen van de Maas, een typisch Limburgs probleem.
In Limburg zijn geen dijken en dus ook geen uiterwaarden, maar wel winterbeddingen.
De grens daarvan is niet heel duidelijk. Met het provinciaal bestuur van Limburg
heb ik al ten tijde van de wateroverlast overleg gevoerd. Het provinciaal
bestuur voert nu een interim-beleid; er wordt dus niets toegestaan en op korte
termijn zullen wij nader met elkaar overleggen. Er zitten namelijk enkele
problemen vast aan het verbieden van het bouwen in de winterbedding, bijvoorbeeld
als er bestemmingsplannen zijn vastgesteld of bouwvergunningen zijn afgegeven.
Kortom, dat is onderwerp van overleg.
 
 Vele sprekers hebben gewezen op de beschouwing van prof. De Groot over
onteigeningen. Het kabinet deelt niet de opvatting dat niet mag worden onteigend
indien door een andere maar aanzienlijk duurdere oplossing onteigening kan
worden vermeden. Het blijft een kwestie van afwegen; soms kan het wel, soms
kan het niet. Uiteraard kan de rechter het resultaat van die afweging toetsen.
Bij de in de deltawet voorziene inbezitneming zal de Raad van State de noodzaak
toetsen in het kader van een beroep tegen het plan. Bovendien kan de gedupeerde
burger later nog een kort geding aanspannen. In de definitieve regeling zal
de onteigening een belangrijk element zijn. Het kabinet beraadt zich er nog
op.
 
 
 
 
 
 De heer Zijlstra (PvdA):
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik had mijn vraag ook bij interruptie kunnen stellen,
maar ik wilde de minister niet onderbreken.
 
 De bevoegdheid van GS geldt niet indien het buiten toepassing laten van
een wettelijk voorschrift in strijd zou komen met de Grondwet of enige internationaal-rechtelijke
verplichting. Ik begrijp nu uit de uitleg van de minister dat dit voornamelijk
bedoeld is als een schot voor de boeg van overijverige colleges van gedeputeerde
staten. Als dat de bedoeling is, had het net zo goed in de memorie van toelichting
kunnen staan.
 
 Deze toevoeging is gesuggereerd door de minister van Verkeer en Waterstaat
en toen door de Tweede Kamer overgenomen. Mijn vraag is nu: heeft er ook afstemming
plaatsgevonden met de ministeries van Algemene Zaken, van Justitie en van
Binnenlandse Zaken?
 
 
 
 
 
 De heer Pitstra (GroenLinks):
 
 Voorzitter! Het restaurant lokt en de maag knort, maar de plicht roept.
Dus toch nog enkele opmerkingen in tweede termijn.
 
 Er is ook door ons vrij stevige kritiek geuit. De heer Zijlstra zei al
dat het wetsvoorstel eigenlijk niet door de beugel kan. Ook mijn fractie heeft
op een aantal punten kritiek geuit. Eerlijk gezegd vind ik dat die kritiek
niet voldoende is gepareerd. Maar vanwege het belang van de zaak gaat het
mijn fractie te ver om te dreigen met tegenstemmen om verdergaande toezeggingen
af te dwingen. Vaak maken wij andere fracties daarover verwijten, maar het
geldt nu ook voor ons zelf.
 
 Op een aantal punten hebben wij nog geen antwoord gekregen. Ik loop ze
nog even langs.
 
 Ons hebben signalen bereikt die kennelijk nog niet bij de stuurgroep zijn
aangekomen. Is het niet verstandig om die signalen ook in
het parlement en vooral in de Tweede Kamer te bespreken?
 
 Is het vanwege de vele lagen in de procedure niet verstandig een rijksdienst
in het leven te roepen?
 
 Op de vraag naar de extra kosten van het slaan van meer damwanden heeft
de minister geantwoord dat die behandeld zijn in het rapport van de commissie-Boertien.
Ik meen dat in dat rapport de kosten van damwanden niet precies voor allerlei
dijkvakken zijn gekwantificeerd. Ik heb een berekening in een orde van grootte
gemaakt. Als in 30% van de dijkvakken sprake is van damwanden, kost dat 1
mld. meer. Ik heb gevraagd of deze berekening klopt. Volgens mij is het een
politieke keuze om dat naar voren te halen ter bescherming van de NLC-waarden.
Ik heb niet de indruk dat dit heel expliciet in "Boertien" staat.
 
 Ik heb nog een vraag gesteld over de zandige ondergrond en de prioriteitenstelling.
Ik heb aangegeven dat deze vraag schriftelijk beantwoord mag worden. Misschien
kan de minister aangeven dat dit ook gebeurt.
 
 Er is nog de technisch-juridische kwestie van de Nederlandse juristen
en het artikel in Trouw. Ik laat het er nu maar even bij zitten, want wij
komen nu toch niet verder. Wel merk ik nog op dat het Nederlands juristencomité
meent dat de bedoelde onteigening in strijd is met artikel 13 van het EVRM,
omdat er bij onteigening altijd een beroep op de rechter mogelijk moet zijn.
Ik begrijp dat de minister heeft gezegd dat dit ook altijd mogelijk is. Dus
er is geen sprake van strijdigheid met het EVRM? Ik wil graag dat de minister
hierop commentaar geeft.
 
 In verband met het restrictieve beleid bij Tiel, Druten en Zaltbommel
heb ik heel nadrukkelijk gezegd dat ik het onbestaanbaar vind, als daar gebouwd
kan worden. De minister heeft gezegd dat daarover nog overleg met GS gevoerd
wordt. Laat ik de minister dan aanmoedigen om op grond van haar verantwoordelijkheid
voor de RO-portefeuille in dezen krachtig stelling te nemen en dit soort bouwplannen
niet toe te staan.
 
 Ik heb zojuist al wat opgemerkt over de projectgroep en de communicatiegroep.
In de praktijk draait het er gewoon om of de waterschappen "Boertien" van
harte willen uitvoeren dan wel de bereidheid daartoe hebben. Voor sommige
waterschappen geldt dat ook; zij doen dat graag. Ik noem Dordrecht; daar is
het prima gebeurd. Er zijn echter toch nog steeds een aantal waterschappen
die het liever niet doen. Het is heel belangrijk dat er goed wordt nagedacht
over de procedures om dat heel goed te sturen. Ik denk aan een beperkt aantal
waterschappen die over grote stukken dijk gaan en die toch nog te weinig feeling
hebben met de criteria van "Boertien". Ik vind het goed als dit zo nodig regelmatig
in de Tweede Kamer aan de orde gesteld kan worden.
 
 
 
 
 
 Minister De Boer:
 
 Mijnheer de voorzitter! De heer Zijlstra heeft nogmaals gesproken over
de bevoegdheid van GS in relatie tot de Grondwet. Ik ben niet bij de discussie
in de Kamer geweest, maar als ik de teksten lees, kan ik de woorden van mijn
collega niet anders dan als volgt interpreteren. De bevoegdheid van GS wordt
behoorlijk opgerekt, maar alles heeft grenzen. Dit betekent dat GS de Grondwet
nooit opzij kunnen zetten. Er zit verder niets achter. De heer Zijlstra vraagt
of er overleg is geweest met Algemene Zaken dan wel met het ministerie van
Justitie. Ik weet dat niet. Maar als ik mij in die situatie verplaats, kan
ik mij voorstellen dat dit overleg er niet is geweest. Maar deze toevoeging
is puur om aan te geven dat alles grenzen kent, dus ook de opgerekte bevoegdheid
van GS. Nogmaals, er zit niets achter.
 
 De heer Pitstra heeft gesproken over stevig kritiek uiten. Ik heb uit
de eerste termijn afgeleid dat hier heel veel begrip is voor de wetgeving.
De woorden "het kan eigenlijk niet door de beugel" van de heer Zijlstra sloegen
met name op de vangnetbepaling. Welnu, daar ben ik op ingegaan. Op zichzelf
is het ook terecht dat de Eerste Kamer daar buitengewoon kritisch naar kijkt.
Als iets de taak van de Eerste Kamer is, is dit het wel. In de Tweede Kamer
moet er vrij snel gehandeld worden. Het is goed dat de Eerste Kamer daar nog
eens kritisch naar kijkt, in alle rust, zo wil ik eraan toevoegen.
 
 Ik wil nog even rustig van gedachten wisselen over de problemen van de
communicatiegroep. Met name met de natuur- en milieubeweging hebben wij afgesproken
dat zij zitting nemen in de communicatiegroepen. Die zouden functioneren als
een klankbordgroep, een adviesgroep, een meedenkgroep of welke naam men daar
ook voor kan bedenken. Wanneer er problemen zouden zijn, zouden zij contact
met ons opnemen. Daarom is uitdrukkelijk gevraagd. Dit hebben collega Jorritsma
en ik ook toegezegd. Juist op grond van die toezegging is de natuurbeweging
akkoord gegaan met deze hele constructie. Men heeft gezegd: oké, dan
durven wij het aan. Tot nu toe hebben wij geen enkele klacht vernomen.
 
 Maar gesteld dat er wel problemen zijn, dan kan ik mij heel goed voorstellen
dat de leden van de communicatiegroep, allen goede bestuurders, zich in eerste
instantie tot de communicatiegroep wenden om daar het probleem op te lossen
en als dat niet lukt, tot de stuurgroep. Als dat niet lukt, komt men bij ons.
Moeten wij dan onmiddellijk met dat soort zaken naar het parlement gaan? Dat
is mijns inziens niet zo geschikt en het ligt niet voor de hand. Ik heb dan
het gevoel dat het probleem steeds groter gemaakt wordt. Het kenmerk van het
oplossen van een probleem is evenwel dat dit klein gehouden wordt; je probeert
het in een vroeg stadium op te lossen. Ik ben zeker bereid om de Kamer van
tijd tot tijd op de hoogte te stellen van de gang van zaken bij de communicatiegroepen
en de projectgroep in het algemeen. Dit geldt ook voor mijn collega. Maar
om de Kamer op de hoogte te stellen op het moment dat er problemen zijn, is
niet helemaal volgens de manier waarop het moet. Maar misschien heeft de heer
Pitstra dit niet bedoeld of misschien heb ik zijn woorden niet goed geïnterpreteerd.
 
 Over de rijksdienst heb ik opgemerkt dat wij ons op het ogenblik buigen
over bekorting van procedures voor de toekomst. Daarbij bekijken wij inderdaad
de mogelijkheid om één overheidsinstantie aan te wijzen die
belast is met de coördinatie van het hele proces en in dat verband over
coördinerende bevoegdheden beschikt. Dat moet ook de instantie zijn die
op enig moment de andere kan overrulen. Ik weet dat dit niet helemaal datgene
is wat de heer Pitstra verwacht bij de rijksdienst, maar wij kunnen het er
wel over eens zijn dat er één instantie coördineert
en op een gegeven ogenblik een knoop kan doorhakken. Ik ben nog niet zo ver
dat ik alles op het centrale niveau wil zetten.
 
 De meer uitgebreide vragen over de damwand en de dijken met de zandige
ondergronden wil ik graag schriftelijk beantwoorden. Ik neem zonder meer aan
dat de heer Pitstra daar akkoord mee gaat.
 
 Ik kan nog aangeven dat wij overleg voeren over woningplannen van een
aantal gemeenten in het Gelderlandse. Op dit moment kan ik absoluut niet zeggen
wat daarvan het resultaat is. Anders zou ik vooruit lopen op dit overleg.
Op zichzelf heeft dit overleg een aantal haken en ogen.
 
 Het NJCM concludeert dat artikel 5 van het wetsvoorstel in strijd is met
artikel 13 van het EVRM, het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten
van de mens, aangezien in artikel 5 niet tot uitdrukking wordt gebracht dat
er een recht bestaat op toegang tot de rechter, die de rechtmatigheid van
de onteigening kan toetsen. Ik deel die zorg niet. Ondanks het feit dat dit
niet in de wettekst tot uitdrukking gebracht wordt, bestaat er namelijk wel
degelijk toegang tot de rechter. De burgerlijke rechter is immers ingevolge
zijn restbevoegdheid, die gebaseerd is op artikel 112 van de Grondwet, door
de uitsluiting van de administratieve rechtspraak bevoegd om te oordelen over
de rechtmatigheid van een last tot inbezitneming. Dit sluit aan bij de algemene
regeling waarbij de rechtspraak inzake onteigeningen is toebedeeld aan de
burgerlijke rechter. Het argument dat dit niet deugdelijk in de tekst van
het artikel tot uitdrukking komt, overtuigt mij er geenszins van dat dit in
strijd is met het EVRM. De zaak is volstrekt juist geregeld.
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt gesloten.
 
 
 
 
 
 Het wetsvoorstel wordt zonder stemming aangenomen.
 
 
 
 
 
 De vergadering wordt van 19.15 uur tot 20.45 uur geschorst.
 
 
 
 
 Voorzitter: Heijne Makkreel
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-19941995-26-1110-1116.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl