Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake de bevordering van integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur met betrekking tot beschikkingen of overheidsopdrachten (Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur) (26883)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2001-2002, pag. 1576-1587

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

02-07-2002

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

nr. 32, pagina 1576-1587

18-06-2002

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 26883Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Herdenking naar aanleiding van het overlijden van het oud-lid van de Eerste Kamer de heer M.C. BatenburgPagina 1536-1536
Behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake de bevordering van integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur met betrekking tot beschikkingen of overheidsopdrachten (Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur) (26883)Pagina 1555-1563
Stemming in verband met het wetsvoorstel houdende regels inzake handelingen met geslachtscellen en embryo's (Embryowet) (27423)Pagina 1536-1537
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake de bevordering van integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur met betrekking tot beschikkingen of overheidsopdrachten (Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur) (26883)Pagina 1576-1587
Lijst van besluiten (dinsdag 18 juni 2002)Pagina 1587-1587
Behandeling van het wetsvoorstel Wet op het onderwijstoezicht (27783)Pagina 1546-1555
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van de Gerechtsdeurwaarderswet en enkele andere wetten in verband met enige technische aanpassingen (27845); - Samenvoeging van de gemeenten Echt en Susteren (28012); - Wijziging van de Wet toezicht kredietwezen 1992 in verband met de Invoering van bedrijfseconomisch toezicht op instellingen voor elektronisch geld (28189); - Wijziging begroting VROM 2002 (voorjaarsnota) (28303)Pagina 1523-1523
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Bestrijdingsmiddelenwet 1962 (implementatie biociden richtlijn) (27085)Pagina 1537-1546
Presentie en opening (dinsdag 18 juni 2002)Pagina 1523-1523
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (dinsdag 18 juni 2002)Pagina 1587-1588
Behandeling van: - de Uitvoeringswet Internationaal Strafhof (28098, R1704); - het wetsvoorstel Aanpassing van het Wetboek van Strafrecht, het Wetboek van Strafvordering en enige andere wetten aan de Uitvoeringswet Internationaal Strafhof (28099)Pagina 1523-1532
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wet op het onderwijstoezicht (27783)Pagina 1563-1576
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Bestrijdingsmiddelenwet 1962 (implementatie biociden richtlijn) (27085)Pagina 1532-1536

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 63 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Regels inzake de bevordering van integriteitsbeoordelingen
door het openbaar bestuur met betrekking tot beschikkingen of overheidsopdrachten
(Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur) (26883).De beraadslaging wordt hervat.Minister De Vries:Mijnheer de voorzitter. Mede namens collega Korthals zeg ik de Kamer dank
voor de wijze waarop zij aandacht aan dit wetsvoorstel heeft besteed. Het
is naar de opvatting van het kabinet een buitengewoon belangrijk wetsvoorstel.
Ik zal eerst ingaan op de vragen van de heren Holdijk en Van Heukelum over
de meerwaarde van dit wetsvoorstel ten opzichte van het reeds bestaande instrumentarium.
Het kabinet beschouwt de beheersing van criminaliteit, al dan niet in georganiseerd
verband, als een brede maatschappelijke opdracht. Het is natuurlijk ook een
opdracht voor het kabinet en andere overheden. Dan gaat het niet enkel om
de strafrechtelijke handhaving en de politiële en justitiële aanpak,
maar juist ook om de intensivering van preventie, zowel door politie en justitie
als door het bestuur. Criminaliteitsbeheersing begint bij preventie. Wij zijn
dan ook van mening dat de bestuurlijke preventie van georganiseerde criminaliteit
moet worden versterkt. In deze benadering vullen de strafrechtelijke en bestuurlijke
aanpak elkaar aan.Het bestuur dient een actieve rol te vervullen als het gaat om de daadwerkelijke
bestuurlijke handhaving. Dat houdt in dat men meer dan voorheen een proactieve
en preventieve houding moet kiezen. Een noodzakelijke voorwaarde is natuurlijk
dat het bestuur dan kan beschikken over een goede integrale informatiepositie
en op basis daarvan gericht op beleidsdoelen kan sturen. Om bestuurlijk effectief
te kunnen optreden en te komen tot een meer slagvaardig en offensief handhavingsbeleid
is het noodzakelijk om de binnen het bestuursorgaan beschikbare gegevens meer
dan tot nu toe te ontsluiten en met elkaar in verband te brengen. Meer inzicht
aan het begin van het bestuurlijk handelen moet erop gericht zijn om de achterkant
beter in de gaten te kunnen houden.De doelstelling van het wetsvoorstel is naar het oordeel van het kabinet
helder. Er wordt een nieuw bestuurlijk instrument geïntroduceerd dat
de versterking van bestuurlijke preventie mogelijk maakt, enerzijds door het
verschaffen van een formele weigerings- en een intrekkingsgrond en anderzijds
door het ten behoeve van de bestuurlijke besluitvorming ontsluiten van politiële,
justitiële, financiële en andere gegevens uit gesloten informatiebronnen.
Daarmee is tevens het antwoord gegeven op de vraag wat de meerwaarde is.Het BIBOB-gedachtegoed past uitstekend in het huidige tijdsgewricht waarin
de rol, de taak en de verantwoordelijkheid van het openbaar bestuur op tal
van terreinen steeds vaker onder een vergrootglas worden gelegd. Het instrumentarium
heeft als oogmerk, bestuursorganen een concreet handvat te bieden om hun rol
en verantwoordelijkheid ten aanzien van het vergroten van de veiligheid in
het algemeen – juist in deze tijd van groot belang – alsmede het
terugdringen van georganiseerde criminaliteit in het bijzonder te kunnen waarmaken.
Het BIBOB-instrumentarium biedt het bestuur immers de mogelijkheid om in zijn
relatie met derden, zoals het geval is bij vergunningverlening, subsidieverlening
en opdrachtverstrekking, te voorkomen dat onbewust, dan wel onbedoeld
criminele activiteiten worden gefaciliteerd.De heer Pastoor merkt op dat de Wet BIBOB naar zijn opvatting te veel
een raamwet is. Er is veel delegatie van regelgeving naar AMvB's en ministeriële
regelingen. Dat is bezwaarlijk, zo meent hij, want wezenlijke kenmerken van
de regelgeving komen pas later tot stand en dat kan de toets aan artikel 8
van het EVRM wellicht niet doorstaan. Het is waar dat de Wet BIBOB een aantal
grondslagen kent om nadere regels te stellen bij AMvB. Dat betekent overigens
niet, zoals de heer Pastoor opmerkt, dat de essentialia er niet in zouden
zitten. Dat is wel degelijk het geval, met name de criteria en de instelling
van het bureau. De keuze om een aantal onderwerpen uit te werken in een AMvB,
in het bijzonder het aanwijzen van ZBO's, inrichtingen en sectoren, is ingegeven
door de noodzaak om soepel te kunnen inspelen op maatschappelijke ontwikkelingen.
De reikwijdte van het BIBOB-instrumentarium kan door wijziging van een AMvB
makkelijker worden aangepast dan bij wetswijziging het geval zou zijn. Voor
de volledigheid merk ik op dat de genoemde onderwerpen zullen worden samengevoegd
in één besluit. Er komen dus niet vier verschillende algemene
maatregelen van bestuur. Dat besluit dient na bespreking in de Tweede Kamer
eerst in concept te worden voorgelegd aan de beide Kamers der Staten-Generaal.
Naar verwachting nog deze week zal dit kunnen gebeuren. Beide Kamers hebben
dan vier weken de tijd om een en ander te bestuderen.De opmerking van de heer Pastoor dat de uitwerking in de algemene maatregel
van bestuur pas later dan de wet in werking zal treden zodat de wet niet volledig
is, is niet juist. De inwerkingtreding van het besluit zal worden gekoppeld
aan het moment waarop de Wet BIBOB in werking treedt, voor zover het betreft
de artikelen waaraan het besluit uitwerking geeft. Het tijdstip van inwerkingtreding
van de Wet BIBOB kan pas worden vastgesteld als duidelijk is geworden of over
de wet een referendum moet worden gehouden en, zo ja, wat daarvan de uitslag
is. Ik begrijp dat in de toekomst voor deze mogelijkheid minder ruimte zal
bestaan. Wat betreft de toets van de gekozen verdeling van onderwerpen in de wet
en een algemene maatregel van bestuur aan artikel 8 van het EVRM, waarin het
recht op bescherming van de persoonlijke levenssfeer is gewaarborgd, merk
ik het volgende op. De uitvoering van het wetsvoorstel BIBOB, met name het
onderzoek door het bureau BIBOB, heeft ongetwijfeld consequenties voor de
persoonlijke levenssfeer van personen die onderwerp zijn van het onderzoek
en over wie in het advies van het bureau gegevens worden opgenomen. Op de
persoonlijke levenssfeer wordt derhalve in enige mate inbreuk gemaakt, hetgeen
vragen bij de heer Pastoor oproept over de verenigbaarheid van de wet met
artikel 8 van het EVRM. In het algemeen sluit dat artikel niet geheel uit
dat op de persoonlijke levenssfeer inbreuken worden gemaakt. Het stelt hieraan
evenwel grenzen. Ze moeten ondermeer in een democratische samenleving noodzakelijk
zijn ter bescherming van een aantal in artikel 8 van het verdrag omschreven
belangen. Daaronder valt de voorkoming van strafbare feiten. Uit de jurisprudentie
van het Hof in Straatsburg vloeit verder voort dat de bepalingen die het grondrecht
beperken, moeten voldoen aan de eisen van proportionaliteit en subsidiariteit.
Om toepassing te kunnen geven aan het BIBOB-instrument dient te zijn voldaan
aan de voorwaarden zoals die in het voorliggende wetsvoorstel zijn opgenomen.
Dit betekent dat het bestuursorgaan of de aanbestedende dienst een ernstig
gevaar ziet kleven aan het verstrekken van een vergunning of subsidie resp.
een overheidsopdracht. Ten aanzien van de kring van personen die onderwerp
kunnen zijn van screening door het bureau BIBOB bevat het wetsvoorstel zelf
een afbakening om ervoor te zorgen dat die kring niet onnodig groot wordt.
Hiermee wordt beoogd het onderzoek door het bureau BIBOB proportioneel te
doen zijn. In dit verband is het van belang erop te wijzen dat de kring van
mogelijk te onderzoeken personen niet onbeperkt is. Niet iedere burger wordt
meegenomen bij een BIBOB-onderzoek. Er dient steeds sprake te zijn van enige
betrokkenheid bij een strafbaar feit dat in relatie staat tot de door het
bestuursorgaan te verlenen subsidie. Bezien vanuit artikel 8 van het EVRM
is de inbreuk op de persoonlijke levenssfeer gelegitimeerd te noemen. De inbreuk
is immers bij wet in formele zin voorzien en in een democratische samenleving
noodzakelijk, in het bijzonder met het oog op het voorkomen van strafbare
feiten.Naast een afbakening van de omvang van de mogelijk te onderzoeken groep
personen is de inbreuk op de persoonlijke levenssfeer van de onderzochte personen
eveneens beperkt en proportioneel. Zo worden ondermeer door het bureau BIBOB
in beginsel aan derden geen gegevens verstrekt die het heeft verkregen ten
behoeve van zijn screening en advisering.Ik denk dus dat ik vast moet stellen dat het wetsvoorstel in zijn algemeenheid
een afgewogen systeem van checks and balances bevat wat betreft de verhouding
tussen algemeen en individueel belang.Verder is gevraagd of er, gelet op de beginselen van proportionaliteit
en subsidiariteit, geen ruimte is voor aarzelingen over het begrippenkader.
Het betreft immers niet-objectieve criteria, zoals die in artikel 3 zijn geformuleerd.
De mate van het gevaar wordt vastgesteld aan de hand van feiten en omstandigheden.
Die moeten erop wijzen of redelijkerwijs doen vermoeden dat betrokkene in
relatie staat tot strafbare feiten als in de wet bedoeld. De woorden "feiten"
en "omstandigheden" duiden op concrete indicaties van betrokkenheid bij strafbare
feiten. Met andere woorden: het gaat om objectieve feiten en omstandigheden
die kunnen blijken uit verschillende gegevens waarover het bestuursorgaan
zelf kan beschikken. Ik denk met name aan open bronnen, maar de feiten en
omstandigheden kunnen natuurlijk ook pas naar voren komen na raadpleging door
het bureau van justitiële en politiële gegevens, zoals al dan niet
onherroepelijke veroordelingen, aangegane transacties en opsporings- en vervolgingsacties.
Het ernstige gevaar van misbruik van vergunning of subsidie dient altijd gebaseerd
te zijn op feiten en omstandigheden op grond waarvan het redelijke vermoeden
bestaat dat betrokken aanvrager in relatie staat tot strafbare feiten.De heer Van Heukelum vroeg nog naar de meerwaarde van ernstig gevaar ten
opzichte van het begrip gevaar. Door middel van het invoegen
van het woord ernstig in het gevaarscriterium heeft de Tweede Kamer tot uitdrukking
willen brengen dat het bestuursorgaan het criterium uit de wet slechts dan
mag toepassen indien sprake is van meer dan gemiddeld gevaar dat met behulp
van een vergunning of subsidie criminele activiteiten worden ontplooid. Indien
het bestuursorgaan niet kan vaststellen of sprake is van ernstig gevaar, kan
het de vergunning of subsidie verlenen, maar dan wel onder voorwaarden.De heer Platvoet heeft gevraagd of de wet waterdicht is om stromannen
te kunnen achterhalen. Het BIBOB-instrumentarium strekt zich niet alleen uit
tot de aanvrager, maar ook tot eenieder die invloed op of zeggenschap heeft
over een onderneming. Dit kan dus ook een stroman zijn. In dezen zal het bureau
eenzelfde werkwijze hanteren als thans al gebeurt in het systeem Vennoot.De heer Holdijk heeft gevraagd of het wetsvoorstel wel effectief te noemen
is in die zin dat het waarborgen biedt uit een oogpunt van strafrechtelijke
bescherming in de zin van artikel 6 van het EVRM, mede gezien het punitieve
karakter van de intrekking. De kwalificatie die de heer Holdijk geeft aan
de intrekking van een subsidie of vergunning, te weten punitief, deel ik niet.
Met evenveel recht zou je kunnen zeggen dat een intrekking een reparatoire
sanctie is en dan staat sanctie tussen aanhalingstekens. Het belang van dit
punt is als volgt. Reparatoire sancties, ook wel herstelsancties, zoals bestuursdwang,
beogen geen leed toe te voegen en gelden niet als strafmaatregelen. Maatregelen
die dit wel beogen zoals een bestuurlijke boete, worden aangemerkt als punitieve
sancties en worden in de rechtspraak op een lijn gesteld met echte straffen,
waarvoor de eisen van artikel 6 van het EVRM gelden. In dat geval moet onder
meer een onafhankelijke rechtsgang open staan die aan bepaalde eisen voldoet,
zoals de eis dat binnen een redelijke termijn wordt beslist. Verder geldt
dan een aantal strafrechtelijke waarborgen zoals de onschuldpresumptie en
het zwijgrecht.Of de intrekking van een vergunning of subsidie inderdaad als een punitieve
sanctie moet worden aangemerkt, staat niet vast. Uit de jurisprudentie blijkt
dat dit van geval tot geval moet worden vastgesteld. De wijze waarop een bestuursorgaan
uiteindelijk een vergunning of subsidie intrekt, kan onder omstandigheden
wellicht leiden tot het oordeel dat de intrekking punitief is. Indien de intrekking
van de beschikking bijvoorbeeld verder gaat dan voor het herstel van een rechtmatige
toestand noodzakelijk is, kan de rechter hierin een bestraffend element aanwezig
achten en de maatregel als punitief aanmerken.Hoewel het dus niet op voorhand duidelijk is of de intrekking van een
vergunning krachtens de Wet BIBOB al dan niet als een punitieve maatregel
moet worden beschouwd, gaan wij er zekerheidshalve van uit dat artikel 6 van
het EVRM van toepassing is. Omdat tegen een belastende beschikking op grond
van de Wet BIBOB de normale bestuursrechtelijke rechtsgang open staat, te
weten bezwaar bij het bestuursorgaan met daarna de mogelijkheid van beroep
bij de bestuursrechter, voldoet het nieuwe systeem uit het oogpunt van rechtsbescherming
aan de eisen van artikel 6 van het EVRM.Concluderend meen ik dus te kunnen vaststellen dat ondanks de mogelijkheid
van discussie over het karakter of de aanduiding van de sanctie, in ieder
geval de Wet BIBOB niet in strijd kan zijn met het EVRM, maar veel zal afhangen
van de manier waarop de betrokken bestuursorganen daaraan uitwerking geven.De heer Pastoor heeft gevraagd of de regering de begeleidingscommissie
zoals bedoeld in artikel 25 niet zou moeten omvormen tot een meer bestuurlijk
orgaan. Zou de regering de commissie niet meer "body" en zeggenschap op het
terrein van bestuurlijke begeleiding moeten geven? De commissie waarover de
heer Pastoor spreekt heeft tot doel het goede functioneren van het bureau
zoveel mogelijk te bevorderen. Met het oog op die rol hebben vertegenwoordigers
van de organisaties die het bureau gegevens moeten verstrekken, van de bestuursorganen
en aanbestedende diensten, zitting in de begeleidingscommissie. Daarnaast
hebben vertegenwoordigers van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en
van Justitie zitting in die commissie. De leden van de begeleidingscommissie
bespreken ervaringen op het terrein van de BIBOB-advisering met elkaar en
wisselen ook gegevens uit over de toepassing van het volledige BIBOB-instrumentarium.
Aldus kan de gegevensverstrekking worden geoptimaliseerd en kunnen BIBOB-adviezen
beter worden afgestemd op de gebleken behoefte van de gebruikers. De rol van
de begeleidingscommissie zou ik er daarom een van operationele controle willen
noemen. Het gaat om de bewaking van de effectiviteit van het instrumentarium.
Op deze manier is het ook mogelijk om gaandeweg de vinger aan de pols te houden.
Een verdergaande rol dient niet aan deze commissie gegeven te worden; in ieder
geval geen rol als toezichthouder – wij spraken hierover reeds in de
memorie van antwoord – maar een meer bestuurlijke rol evenmin. Deze
ligt juist uitdrukkelijk bij de minister van Justitie als politiek verantwoordelijke
voor het bureau. Ik wijs in dit verband met name op artikel 21 waarin de algemene
leiding, de organisatie en het beheer van het bureau aan die minister zijn
toebedeeld. Het spreekt overigens voor zich dat ook de minister van Justitie
zich in die bestuurlijke rol laat voeden door zijn eigen vertegenwoordiger
en de BZK-vertegenwoordiger in de begeleidingscommissie. In onze ogen is daarom
wel degelijk sprake van een duidelijke opdrachtomschrijving van de commissie,
zij het een andere dan de heer Pastoor voor ogen heeft.Zoals gezegd wordt via de weg van de begeleidingscommissie de vinger aan
de pols gehouden ten aanzien van de toepassing van het BIBOB-instrumentarium.
Daarbij gaat het ook om vragen zoals de voorbereiding van lokale instanties
op de toepassing van dit instrument, de wijze waarop de geheimhouding is geregeld
en de zorgvuldigheid die hoort bij de toepassing van een dergelijk instrument.
De heer Terlouw vroeg terecht veel aandacht voor dit punt. Mijn collega van
Justitie zal straks dieper ingaan op de wijze waarop dit instrument vanuit
Den Haag zal worden bevorderd op lokaal niveau. Het tussentijds volgen van
het instrument is echter niet voldoende. Om die reden is voorzien in een formeel
evaluatiemoment. De heer Van Heukelum vroeg of dat betekent dat wij het bureau
BIBOB bij een slecht resultaat zullen opheffen. Dat zou inderdaad
de meest verstrekkende consequentie kunnen zijn; deze is overigens in het
algemeen aan evaluaties inherent. Op de vraag op welke wijze in dat geval
moet worden omgegaan met de medewerkers van het bureau merk ik op dat daarvoor
de bij de rijksdienst gangbare procedures bij reorganisatie van toepassing
zullen zijn, maar dat de kwaliteit van de medewerkers die voor dit bureau
voorzien zijn geen aanleiding geeft tot grote vrees als het mocht komen tot
een beëindiging van de werkzaamheden van het bureau. De heer Terlouw
heeft erop gewezen dat als tussentijds blijkt dat op het functioneren van
de wet aanmerkingen te maken zijn, er niet gewacht mag worden op de evaluatie.
Er moet een bereidheid zijn om ook tussentijds in te grijpen. Ik kan u verzekeren
dat die bereidheid volop aanwezig is.De heer Pastoor heeft gevraagd naar de stand van zaken met betrekking
tot informatie die omtrent ondernemingen in het buitenland dient te worden
verkregen: is onder het Spaans voorzitterschap reeds enige vooruitgang op
dit punt te melden? Het is op dit moment niet mogelijk om het BIBOB-instrumentarium
uit te venten en internationale informatie-uitwisseling uniform te regelen.
Dit soort onderwerpen wensen landen zelf te regelen. Het is wel mogelijk om
in bilateraal verband hierover afspraken te maken. Ik heb reeds eerder tot
uiting gebracht dat ik het belang onderschrijf om te komen tot een internationale
uitwisseling van gegevens die voor de uitvoering van de BIBOB-wetgeving van
belang zijn. Om deze uitwisseling daadwerkelijk te bewerkstelligen, streef
ik er allereerst naar om met andere landen op dit terrein afspraken te maken.
In dit verband heb ik het onderwerp reeds aan de orde laten stellen in regulier
overleg op directeur-generaal niveau met vertegenwoordigers van de Duitse
en Belgische ministeries van Binnenlandse Zaken. Daarbij is afgesproken om
in bilateraal verband te laten onderzoeken, in hoeverre het mogelijk is om
te komen tot een verdrag dat onder meer mogelijkheden biedt om in het kader
van de BIBOB-wetgeving gegevens uit te wisselen met Duitsland en België.
Ik ben verder voornemens om het onderwerp in het komende reguliere overleg
met Frankrijk aan de orde te stellen. Met het oog op de toekomstige uitbreiding
van de Europese Unie stel ik de uitwisseling van BIBOB-gerelateerde gegevens
ook aan de orde in overleg met toekomstige lidstaten. Het is bijvoorbeeld
mijn bedoeling om het onderwerp een plaats te geven in een medio dit jaar
met Slowakije te sluiten memorandum of understanding. Ten slotte ben ik voornemens,
het gedachtegoed BIBOB alsmede de noodzakelijke bestuurlijke informatie-uitwisseling
EU-breed aan de orde te stellen. Naar mijn mening is het Nederlands EU-voorzitterschap
in 2004 de meest effectieve plaats daarvoor. Teneinde een en ander te realiseren,
zullen ruim voorafgaande aan deze datum via de reguliere Europese overleggen
waarin het ministerie van BZK participeert, nader te definiëren activiteiten
worden ondernomen.De heer Platvoet ging indringend in op de vraag of Amsterdam zijn slagvaardigheid
in het Wallenproject wel kan behouden. Dit hele BIBOB-project is veel aan
Amsterdam verschuldigd. De met name in Amsterdam ontwikkelde en inmiddels
op bescheiden schaal door andere gemeenten overgenomen benadering, kan worden
geduid als de brede bestuurlijke aanpak van georganiseerde criminaliteit.
Het BIBOB-instrumentarium maakt daar onderdeel van uit. De in Amsterdam met
de bestuurlijke aanpak van georganiseerde criminaliteit opgedane ervaringen
zijn recent. Tezamen met ervaringen elders zijn zij bekeken, ontsloten en
gebundeld in een door BZK en de VNG opgestelde Handreiking bestuurlijke aanpak
van georganiseerde criminaliteit. Deze handreiking is en wordt verspreid onder
alle burgemeesters, zodat het ontwikkelde gedachtegoed ook in andere gemeenten
kan worden geoperationaliseerd. Daarnaast wordt dit gedachtegoed aan het lokale
bestuur overgedragen in een aantal medio dit jaar door de VNG te organiseren
burgemeesterbijeenkomsten. De in genoemde handreiking opgesomde mogelijkheden
kunnen voor het overgrote deel worden uitgevoerd zonder dat daarvoor toegang
moet worden verkregen tot gesloten politie- en andere, zoals justitiële
en fiscale, informatiebronnen. Ter concretisering en uitvoering van bepaalde
niet BIBOB-gerelateerde onderdelen van de brede bestuurlijke aanpak van georganiseerde
criminaliteit is het gewenst dat niet alleen Amsterdam, maar alle gemeenten
de beschikking moeten kunnen hebben over een ontheffing ter zake van gegevens
uit gesloten bronnen die analoog is aan die welke aan Amsterdam wordt verleend
tot aan de inwerkingtreding van de Wet BIBOB. Om dit mogelijk te maken, wordt
momenteel onderzocht op welke wijze, onder welke voorwaarden, met welke waarborgen
de operationalisering van de verstrekking van die gegevens kan worden vormgegeven.
Bezien wordt daarbij tevens welke maatschappelijke belangen van veiligheid,
privacy en rechtsbescherming hierbij in het geding zijn. Ik ben er zeker van
dat het verstrekkingenregime hiervoor via een wijziging van de Wet op de politieregisters
geschikt kan worden gemaakt. Zolang de hiervoor bedoelde algemene mogelijkheid
om informatie te verstrekken in het kader van genoemde brede bestuurlijke
aanpak van georganiseerde criminaliteit er nog niet is, zal aan Amsterdam
ontheffing worden verleend, teneinde op de ingeslagen weg te kunnen voortgaan.
Mijn collega van Justitie zal ingaan op de relatie van deze brede bestuurlijke
aanpak met het BIBOB-instrumentarium.Minister Korthals:Voorzitter. Nu mijn collega van BZK zijn beantwoording sneller heeft voltooid
dan voorzien, kan ik wat uitgebreider spreken.De voorzitter:Welke maatstaf hebt u gehanteerd?Minister Korthals:Die van gezamenlijk zo'n anderhalf uur. Alle gekheid op een stokje, voorzitter,
ik zal het ook kort houden.Als minister van Justitie zie ik toenemende behoefte elkaars integriteit
te kennen. Niet alleen de overheid, maar ook het bedrijfsleven heeft behoefte
aan relevante informatie. Dit is enerzijds volstrekt legitiem, anderzijds
betreft het vaak privacygevoelige informatie. Ik zie het als mijn taak, dit
in goede banen te leiden. Naast BIBOB ligt er ook een ander wetsvoorstel dat
ertoe strekt, de reikwijdte en betrouwbaarheid van de verklaring van geen
bezwaar respectievelijk te vergroten en te verbeteren. Hoofddoel
van deze en andere instrumenten is een uitgebalanceerd informatieverstrekkingsregime,
in ieder geval voor zover het gesloten overheidsbronnen betreft. Bij de BIBOB-systematiek
is dat naar mijn mening goed gelukt. Een landelijk gespecialiseerd bureau
fungeert niet alleen als kwaliteitsbewaker bij het gebruik van dit instrumentarium,
maar bovenal al sluis tussen alle informatiebronnen en de bestuursorganen.
Het stelt hiermee de overheid in staat, de integriteit van de aanvrager dan
wel gegadigde mee te nemen in haar overwegingen.Graag sta ik nog stil bij de treffende formulering in de memorie van toelichting:
het is onbevredigend dat de overheid enerzijds veel tijd, energie en geld
steekt in de opsporing en vervolging van strafbare feiten en anderzijds het
risico loopt ongewild direct of indirect criminele organisaties en activiteiten
te faciliteren. Het openbaar bestuur wil zijn verantwoordelijk nemen. Met
tal van lokale projecten worden de huidige mogelijkheden gebruikt om de strijd
tegen criminaliteit en overlast in al hun verschijningsvormen aan te gaan.
Projecten zoals die in Amsterdam en Venlo laten zien dat deze aanpak effectief
kan zijn, maar frustrerend voor de initiatiefnemers is dat zij niet voldoende
weigerings- of intrekkingsgronden hebben en dat zij ook niet over voldoende
informatie kunnen beschikken. Dit wetsvoorstel voorziet zowel in het een als
in het ander. In aanvulling op het betoog van collega De Vries merk ik op
dat ik er werkelijk van overtuigd ben dat dit wetsvoorstel hoogst noodzakelijk
is. Daarom ga ik graag in op de door de leden gestelde vragen.De heer Pastoor vraagt zich af of het bestuursrecht en het strafrecht
niet te veel samensmelten, vooral gelet op de positie van de officier van
justitie. De aanpak van de georganiseerde criminaliteit langs de bestuurlijke
weg is complementair aan de strafrechtelijke aanpak. In tegenstelling tot
de strafrechtelijke aanpak, die zich met name richt op bewijsgaring en uiteindelijk
sanctionering, biedt de bestuurlijke aanpak mogelijkheden om achterliggende
factoren, gelegenheden en gelegenheidsstructuren van criminaliteit aan te
pakken en te elimineren. De bestuursrechtelijke aanpak moet dan ook worden
gezien als een criminaliteitspreventief instrument.Verder is het niet zo dat de beoordeling van strafrechtelijke criteria
zou zijn voorbehouden aan de strafrechter. Sinds lange tijd worden beslissingen
door bestuursorganen genomen op grond van strafrechtelijke gegevens. Gewezen
kan worden op onder meer beslissingen in het kader van de Drank- en horecawet
en op beslissingen in het kader van het verlenen van vervoersvergunningen.
Ook kan ten aanzien van het overheidspersoneel tot rechtspositionele beslissingen
worden gekomen op grond van strafrechtelijke gegevens. Dergelijke beslissingen
van bestuursorganen kunnen door de betrokkene ter toetsing worden voorgelegd
aan de bestuursrechter.Voorts wil ik opmerken dat het bureau BIBOB geen veldonderzoek verricht.
Het bureau beperkt zich tot het verzamelen van gegevens die elders reeds zijn
geregistreerd. Daarmee onderscheidt de rol van dit bureau zich van die van
de officier van justitie. De officier verzamelt gegevens met het oog op het
rondkrijgen van het bewijs in het kader van een strafzaak tegen een verdachte.
Voorts is de informatie die de officier van justitie ter beschikking krijgt
uit het advies niet verzameld met het oog op een strafvorderlijk doel. Het
oordeel van de officier van justitie over de bestuurlijke informatie die uit
het BIBOB-advies is verkregen, doet niets af aan de bewijslast waaraan in
het strafrechtelijk traject moet zijn voldaan. Een eventuele conclusie van
het bureau dat sprake is van ernstig gevaar, kan dus niet als bewijs dienen.
Naar onze mening zijn op grond van bovenstaande redenen het bestuursrecht
en het strafrecht niet te veel samengesmolten.De heer Platvoet refereert aan de regeling die inhoudt dat de betrokkene
kennis kan nemen van de onderzoeksresultaten van het bureau voordat advies
wordt uitgebracht. Hij vraagt hoe en wanneer de betrokkene de resultaten te
zien krijgt. De betrokkene krijgt inzicht in de relevante gegevens voordat
het bureau een negatieve beslissing gaat geven. Het bureau zou zich immers
op foutieve gegevens kunnen baseren, omdat die fout zijn aangeleverd. Het
is dan ook van belang dat de betrokkene zich daarover kan uitlaten. Hij kan
ook anderszins zijn mening geven. Deze zienswijze betrekt het bureau bij zijn
overwegingen. Het bureau zal een onjuiste zienswijze van betrokkene niet in
het advies weergeven, zoals een onjuiste visie met betrekking tot een geregistreerd
gegeven. Als deze registratie in objectieve zin blijkt te kloppen, hoeft het
bureau niet te melden dat betrokkene een andere mening is toegedaan. Het bureau
zal de mening van betrokkene vermelden in het advies voor zover die ter zake
is. Ten overvloede wijs ik erop dat het bureau uitsluitend beschikt over door
anderen verstrekte en geregistreerde gegevens. Andere inlichtingen worden
bij het opstellen van het advies niet betrokken ofte wel: meningen die niets
te maken hebben de verstrekte gegevens, zijn niet relevant.De heer Platvoet vraagt ook of voor betrokkene de mogelijkheid bestaat
om onrechtmatigheden ter toetsing aan de rechter voor te leggen voordat het
advies wordt afgegeven. Indien de betrokkene volhardt in zijn zienswijze,
zal het bureau daarvan melding maken in zijn advies als dit relevant is voor
het uiteindelijke advies. Het bureau hoeft niet te wachten met het afgeven
van zijn advies totdat de rechter een uitspraak heeft gedaan over het betwiste
punt. Dit is overigens nauwelijks mogelijk, gelet op de termijn waarbinnen
het advies moet worden afgegeven. Daarentegen zal ook het bestuursorgaan zich
van dit betwiste punt rekenschap moeten geven alvorens de aanvraag van een
vergunning of subsidie te weigeren. Het bestuursorgaan loopt immers het risico
een schadevergoeding te moeten betalen indien de beslissing op onjuiste gronden
is gebaseerd, terwijl het op de hoogte was van het betwiste punt.De heer Platvoet vraagt verder of het voorstelbaar is dat artikel 4.11
in de BIBOB-procedure van toepassing wordt verklaard. In dit artikel wordt
aangegeven dat van het horen van betrokkene kan worden afgezien met het oog
op spoed, herhaling van zetten of de situatie dat het beoogde doel slechts
zou kunnen worden bereikt door betrokkene niet in kennis te stellen. Het is
op zichzelf voorstelbaar dat deze bepaling in de BIBOB-procedure wordt toegepast.
Het is echter evident dat het voornemen om een negatief advies te geven diep
ingrijpt in de mogelijk heden van de betrokkene. Dit betekent
dat het bureau feitelijk niet om de hoorplicht heen kan. Op dit moment kan
ik geen situaties bedenken die toepassing van artikel 4.11 rechtvaardigen.De heer Holdijk vraagt naar de uitleg over de doorberekening van de kosten
van zowel het bestuursorgaan als het bureau BIBOB. De wet schrijft voor dat
bestuursorganen een bijdrage in de kosten van het advies betalen. Primair
idee hierachter is dat hiermee een financiële drempel wordt opgeworpen
als extra waarborg voor het subsidiariteitsbeginsel: men moet het bureau alleen
bevragen als andere instrumenten tekortschieten. Als bij de vergunningverlening
leges worden geheven, wat niet altijd het geval is, staat het het bestuursorgaan
inderdaad vrij de kosten van het advies deels of geheel door te berekenen.
Als doorberekening niet mogelijk of gewenst is, zal het bestuursorgaan voor
andere financiering dienen te zorgen.De heer Holdijk vraagt tevens naar de tariefstelling. De algemene maatregel
van bestuur voorziet in de wijze waarop dit dient plaats te vinden. Er wordt
rekening gehouden met de werkelijke kosten en het aantal adviezen van voorgaande
en komende jaren. Momenteel is een enquête uitgezet bij toekomstige
gebruikers om een mogelijke bijdrage voor te leggen. U kunt denken aan een
basistarief, maar dan wel van enkele honderden euro's. Ook wordt eraan gedacht
dit tarief te verhogen bij aanbestedingen, omdat de onderzoekslasten dan doorgaans
hoger liggen. De voorziene evaluatie zal ook zien op deze tariefstelling.De heer Van Heukelum maakt zich zorgen over de daadwerkelijke handhaving
van de geheimhoudingsplicht. Ook de heer Terlouw spreekt zijn zorgen hierover
uit. In de memorie van antwoord heb ik aangegeven dat het bestuursorgaan de
gegevens zodanig moet opslaan dat deze in voldoende mate zijn beveiligd. Er
mag immers niet meer inbreuk op de persoonlijke levenssfeer worden gemaakt
dan noodzakelijk is voor een goede uitvoering van de BIBOB. Om die reden hebben
wij een geheimhoudingsplicht opgenomen. Schending van deze verplichting tot
geheimhouding kan ingevolge het Tweede Boek, artikel 272 van het Wetboek van
Strafrecht leiden tot strafrechtelijke vervolging. Bovendien kan, indien deze
schending leidt tot benadeling van de natuurlijke persoon of de rechtspersoon
waarop de op onrechtmatige wijze bekendgemaakte gegevens betrekking hebben,
de benadeelde partij in een civielrechtelijke procedure schadevergoeding vorderen.
Deze juridische sancties zijn naar onze mening voldoende reden om zorgvuldig
met de opslag en verstrekking van gegevens om te gaan. In de voorlichtende
sfeer zullen de bestuursorganen nadrukkelijk hierop worden gewezen. Ook zal
het bureau in de samenwerkingsovereenkomsten met de bestuursorganen die gebruik
maken van het BIBOB-instrument nadrukkelijk wijzen op de geheimhoudingsplicht.
Ik wijs er nog op dat het bureau SBA van de gemeente Amsterdam bij de uitvoering
van zijn taken een zeer terughoudend inzagebeleid heeft gehanteerd en zelfs
nog hanteert. Dat wijst erop dat gemeenten wel degelijk het belang van de
geheimhoudingsplicht inzien.Ik kom nu op een belangrijk punt waarvoor alle sprekers aandacht hebben
gevraagd. Hoe verhoudt zich de keuze voor een landelijk bureau tot lokale
behoeften en verantwoordelijkheden of zoals de heer Witteveen het heeft verwoord:
krijgen de gemeenten die een informatiebehoefte hebben wat zij willen, niet
meer en niet minder? Andere fracties, waaronder GroenLinks en D66, hebben
hier ook aanverwante vragen over gesteld. Ik probeer alle aspecten te beantwoorden.
Ik begin met drie punten te benadrukken: 1. Het BIBOB-instrument
is aanvullend op andere, lichtere instrumenten.2. Het BIBOB-instrumentarium
is er voor en door bestuursorganen.3. Het bureau helpt desgevraagd
bij zowel de brede toepassing als het vaststellen van het gevaar.Graag sta ik stil bij de toepassing van de wet, waar de heer Witteveen
en ook de heer Terlouw naar vroegen. Bestuursorganen dienen zelf het BIBOB-instrumentarium
te operationaliseren; ik zou haast zeggen internaliseren. Belangrijk voor
een adequate toepassing is dat het ingebed wordt in een brede bestuurlijke
aanpak van criminele activiteiten. Kernwoorden daarbij zijn: integrale aanpak,
samenwerking tussen overheden en optimaliseren van huidige instrumenten. BIBOB
vervangt dus ook niet de Amsterdamse werkwijze, waar de heer Platvoet voor
vreesde, maar vult deze aan. Een doorlichting van een buurt of branche kan
leiden tot een integrale aanpak, bijvoorbeeld het opkopen van panden, en het
toepassen van het BIBOB-instrumentarium. Bestuursorganen hoeven dit niet alleen
te doen. Daarom vindt ook voorlichting plaats over wat zij zelf kunnen doen
zowel buiten als binnen het wettelijk kader van BIBOB. Dat is het afgelopen
jaar al gebeurd door regionale bijeenkomsten voor zowel bestuurders als ambtenaren.
Meer dan de helft van de burgemeesters en andere bestuurders en enkele honderden
ambtenaren zijn voorgelicht over alle aspecten. Daarnaast is er een helpdesk
operationeel en is in nauwe samenwerking met gemeenten een handreiking voor
toepassing in de maak. Als ze aan de slag willen, kunnen bestuursorganen niet
zomaar een BIBOB-advies aanvragen. Eerst zal het bureau met het desbetreffende
bestuursorgaan een samenwerkingsovereenkomst sluiten. Zodoende is extra gewaarborgd
dat het bestuursorgaan op een zorgvuldige wijze het BIBOB-instrumentarium
gaat toepassen.Belangrijk aandachtspunt is dat het bestuursorgaan het instrument niet
bureaucratiseert door standaard een BIBOB-advies aan te vragen. Daarom is
een beleidslijn nodig waarin indicatoren aangeven wanneer er reden is om de
integriteit nader te onderzoeken. Het bureau heeft modelbeleidslijnen in ontwikkeling.
Uit de contacten met de toekomstige gebruikers en uit de eigen testfase blijkt
dat er al veel winst is te behalen in het maken van het eigen huiswerk door
gemeenten en andere bestuursorganen. Het bureau heeft voor een aantal vergunningsstelsels
al de "best practices" verzameld en zal dat ook voor de andere onderdelen
doen. Maar de ervaring bij de gemeenten die dit al doen, is dat er een aanvulling
nodig is in de vorm van zowel een wettelijke weigeringsgrond bij vermoeden
van misbruik als ook de daarvoor nodige informatiepositie. Voordeel voor een
kleine gemeente kan erin gelegen zijn dat het evenwicht al verstoord wordt
bij een enkele facilitering, terwijl grote gemeenten nu op een stelselmatige
manier buurten kunnen aanpakken.Ik kom nu op een veelgehoorde zorg: de slagkracht van vooral de nu al
actieve gemeenten versus de bureaucratisering van een landelijk bureau. Ik
denk overigens dat dit op een misverstand berust. Ten eerste lopen nu actieve
gemeenten juist op tegen de juridische grenzen die BIBOB wegneemt. Na de inwerkingtreding
kunnen zij wel snel aan de slag, omdat hun bestuurlijke aanpak al goed is
ontwikkeld. Noemenswaardig is dat een aantal actieve gemeenten een eigen kopgroep
heeft gevormd waar BIBOB gezamenlijk wordt geoperationaliseerd. Dat gebeurt
dan in samenspraak met het bureau. Zoals de heer Platvoet het verwoordde:
zij wachten ook met smart op de toekomst. Ten tweede behouden zij niet alleen
hun slagkracht, maar wordt deze zelfs versterkt. Zij krijgen immers een wettelijke
weigeringsgrond en toegang tot tal van gesloten bronnen. Extra voordeel is
dat screening niet alleen op de aanvrager ziet, maar ook op het netwerk eromheen.
Alleen Amsterdam heeft nu zelf de bevoegdheid bronnen te bevragen die straks
via het bureau bevraagd worden. Dit mogelijke nadeel van een tussenschakel
valt mijns inziens in het niet bij de genoemde voordelen van de wet.In aanvulling hierop ga ik graag nader in op de waarborg van een adequate
werkwijze van het bureau. Het bureau heeft twee taken: het adviseren omtrent
het gevaar en het begeleiden van bestuursorganen bij de toepassing, inclusief
voorlichting over andere, lichtere instrumenten. Bij beide taken staat steeds
voorop dat het bureau afstemt op de behoefte van het bestuursorgaan; ik zou
bijna zeggen de behoefte van de klant. Ik noem drie belangrijke punten. Ten
eerste zal het bureau kennis krijgen van de lokale omstandigheden door het
dossier van het bestuursorgaan. Bij ontvangst van het advies staat het overigens
het bestuursorgaan vrij het advies zelf te interpreteren naar de lokale situatie
of af te zetten tegen andere belangen. Ten tweede is het screeningsproces
zo ingericht dat er geen tijd verloren gaat met het onnodig bevragen van bronnen.
De informatie wordt gewogen, waarbij relevantie, actualiteit en gewicht bepalend
zijn voor het op te stellen advies. Ten derde noem ik het advies zelf. Dat
zal zo opgesteld worden, dat de motivering voor de mate van gevaar bruikbaar
is voor het bestuursorgaan in zijn eigen beschikking. Gemeenten krijgen dus
de informatie die zij nodig hebben en niets meer of minder.De heer Pastoor (CDA):Mijnheer de voorzitter. Ik dank beide ministers hartelijk voor de zeer
uitvoerige antwoorden die zij hebben gegeven. Ik had bij de minister van BZK
zelfs het gevoel dat hij vragen van mij herformuleerde waardoor er nieuwe
vragen ontstonden die ik niet gesteld had, maar die hij wel beantwoord heeft.
Hartelijk dank daarvoor. Dan gaat het vooral over de problematiek van de toetsing
aan artikel 8 EVRM, waar de minister buitengewoon uitvoerig op ingegaan is.Dat brengt mij meteen bij een punt dat daar een onderdeel van vormde.
Ik heb de wet een "omranding zonder essentialia" genoemd. Ik geef graag toe
dat een enkel punt als essentieel aangemerkt kan worden, zoals de criteria.
Maar de onderwerpen waar het echt om gaat, de sectoren en de inrichtingen,
zijn zeker essentialia en die komen niet voor in de wet. Dat is een heel apart
verschijnsel. Ik ben enigermate gerustgesteld doordat de minister heeft gezegd
dat de AMvB's in één besluit ondergebracht zullen worden. Dat
is voor de leesbaarheid een belangrijk gegeven. Dat antwoord is een winstpunt
in de discussie.Dan kom ik bij de begrippen uit artikel 3. Ik ben wat dat betreft enigermate
gerustgesteld. Ik zeg nadrukkelijk "enigermate" omdat er een vorm van subjectiviteit
blijft. In een aantal gevallen zal de meetlat er iedere keer langs gelegd
moet worden. Bijvoorbeeld als de minister zegt dat hij onder ernstig gevaar
verstaat een meer dan gemiddeld gevaar, dan is dat natuurlijk even subjectief
als het basisbegrip. Hoe het ook zij, de toelichting van de minister zal deel
uitmaken van de wetsgeschiedenis en zal zeker een begin van opheldering geven.Met betrekking tot de begeleidingscommissie waar de minister over sprak,
had ik een doel neergezet waar de bal alleen nog ingetrapt behoefde te worden,
niet door een wetswijziging of iets van dien aard voor te stellen maar door
te suggereren dat artikel 25, waarin staat dat de ministers een regeling moeten
maken op dat punt, benut zou worden om een iets meer bestuurlijk karakter
te geven – iets meer body, zoals de minister zei – aan de functie
die de begeleidingscommissie moet hebben. De minister is iets opgeschoven
in mijn richting door te zeggen dat de begeleidingscommissie een operationele
controle kan verrichten. Gelegd naast de tekst van de wet, is dit net iets
meer. Er ontstaat dus een begin van gelukkig zijn op dit punt, maar slechts
een begin.Minister De Vries:"Gelukkig" is ook een relatief begrip!De heer Pastoor (CDA):Inderdaad.Ik ben erg gelukkig met het gegeven dat de minister aan het slot van zijn
beantwoording heeft gezegd dat hij met name in de grensprovincies druk bezig
is met het bereiken van overeenstemming met Duitsland en België over
het verkrijgen van gegevens in de BIBOB-sfeer. Dat is een voortzetting van
hetgeen in de onderliggende stukken door de minister als perspectief is geschetst.Ten slotte herhaal ik de opmerking waar ik ook mee begonnen ben, dat wij
van harte instemmen met deze wet.De heer Holdijk (SGP):Voorzitter. Ook mijnerzijds past dank aan beide bewindslieden voor hun
reacties op onze inbreng in eerste termijn. Ik leg de vinger nog bij enkele
daarvan. De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft een
betoog gehouden, dat al eerder in de stukken is opgenomen, omtrent de effectieve
rechtswaarborgen voor degenen die voorwerp van onderzoek zijn in relatie tot
artikel 6 van het EVRM. Ik stem hem toe dat de intrekking van een vergunning
op subsidie niet per definitie een punitief karakter heeft. Ik ben echter
ook nog niet zo ver dat ik zeg dat dit dus geen strafmaatregel is. Juist wanneer
intrekking is gebaseerd op strafrechtelijke gegevens en overwegingen, zal
de gedachte al snel uitgaan naar het punitieve karakter van zo'n intrekking,
maar dat hoeft niet voor ieder geval te gelden.Voor de rechtsgang in die situatie wordt verwezen naar het bestuurs procesrecht. Die staat inderdaad open, maar stel je voor dat dit
niet zo was. Ik herhaal niet de bedenkingen die ik daarbij in eerste termijn
heb genoemd. Zowel degenen die voorwerp van onderzoek zijn als de bestuursrechter
zullen in dit opzicht tegen bepaalde klippen in de wetgeving op kunnen lopen.Het deed mij genoegen dat deze zelfde minister voor het karakteriseren
van de gegevens die gehanteerd worden, sprak over objectieve feiten en omstandigheden.
Dat vind ik ook de enig juiste omschrijving. Ik ben blij dat ik niet weer
de uitdrukking "objectiveerbare gegevens" gehoord heb. Ik hoop dat die vanaf
nu ook niet meer wordt gehanteerd.Ik dank de minister van Justitie voor zijn uiteenzetting over de doorberekening
van kosten van advisering en onderzoek. Bij de algemene maatregel van bestuur
kunnen wij daarop wellicht terugkomen.Het is wellicht overbodig om te zeggen – ik wil echter ieder misverstand
hierover uitsluiten – dat onze fracties niet twijfelen aan de goede
bedoelingen van de wetgever en ook niet aan de mogelijkheid dat het wetsvoorstel
effectief kan zijn. Daarom heeft men mij ook niet de stelling horen betrekken
dat het wetsvoorstel in goede bedoelingen is blijven steken. Dat zou ik dan
hebben moeten zeggen.In mijn bijdrage in eerste termijn heb ik wel sterk de nadruk gelegd op
de effectiviteit van het wetsvoorstel voor de rechtsbescherming van de onderzochte
personen en van de gescreende bedrijven, vooral als daarbij de intrekking
van een vergunning of subsidie aan de orde is. Ik heb ook de positie van de
derde belanghebbende genoemd. Daarover zeg ik zo direct nog iets. Natuurlijk
beseffen wij dat het hierbij om deelaspecten van het wetsvoorstel gaat, maar
dat zijn zeker geen ondergeschikte of verwaarloosbare aspecten. Ik hoop dat
wij het daarover eens zijn.Nu het wetsvoorstel verschillende doelstellingen heeft – het bevorderen
van integere besluitvorming en preventie van criminaliteit in algemene zin –
dreigt steeds de vermenging van de rechtssferen van het bestuursrecht en strafrecht.
Dat kan haast niet anders. Deze rechtsgebieden vertonen ieder hun eigen karakteristieken
en worden gekenmerkt door onderscheiden waarborgen. Wij betreuren het daarom
per saldo toch wel dat de regering zich het advies van de Raad van State niet
meer aangetrokken heeft. Ter vaststelling van de mate van gevaar als bedoeld
in artikel 3 adviseerde de Raad van State immers een weigeringsgrond op te
nemen, zoals dat is gebeurd in de Wet bijzondere opsporingsmethoden. Die is
dus niet gebaseerd op vermoedens en al zeker niet op vermoedens omtrent wellicht
in de toekomst te plegen strafbare feiten, maar op een veroordeling op grond
van strafbare feiten zoals bedoeld in artikel 67, eerste lid, van het Wetboek
van Strafrecht. Het lijkt mij onbetwistbaar dat dit aanknopingspunt in bepaalde
opzichten misschien minder effectief zou zijn geweest voor het wetsvoorstel,
maar tegelijkertijd zou het een aanzienlijk grotere rechtszekerheid hebben
gewaarborgd.Om alle misverstand te voorkomen, meld ik dat onze fracties er bij dit
pleidooi voor rechtsbescherming niet op uit zijn om malafide figuren in bescherming
te nemen.Is het nu wel zo verstandig om zo sterk de nadruk te leggen op preventie
van criminaliteit in het algemeen, al dan niet georganiseerd? Ik doel dan
natuurlijk vooral op criminaliteit waarbij het gaat om feiten die niet in
relatie staan tot de gefaciliteerde activiteit. Minister De Vries begon zijn
betoog met te zeggen dat de beheersing van de criminaliteit in brede zin ook
langs bestuurlijke weg een opgave is die de regering zichzelf stelt. Dat is
helemaal niet verkeerd. Daar kunnen onze fracties mee leven. Daar kunnen wij
ons ook allerlei voorbeelden bij voorstellen, ook het voorbeeld dat de minister
van Justitie onlangs gaf, namelijk om huiseigenaren bestuurlijk fiscaal tegemoet
te komen wanneer hun woningen aan bepaalde veiligheidseisen voldoen. Dat is
allemaal denkbaar, maar op dit vlak acht ik toch grote voorzichtigheid geboden
indien het in het kader van het onderzoek ter vaststelling van de mate van
gevaar gaat om vermoedelijk te plegen strafbare feiten.De heer Platvoet (GroenLinks):Ik ken de heer Holdijk als een man van de goede exegese en dat bedoel
ik niet ironisch. In het begin van zijn betoog zei hij dat hij er blij mee
was dat werd gesproken van feiten en omstandigheden en niet meer van objectiveerbare
gegevens. Hij heeft terecht kritiek op deze wetstekst. Vindt de heer Holdijk
een vermoeden een feit of omstandigheid?De heer Holdijk (SGP):Ja, zeker. Een vermoeden is ook strafrechtelijk gezien voldoende grondslag
om een onderzoek in te stellen. In dit verband lijkt mij dat zeker op zijn
plaats. Het betekent niet dat afgezien kan worden van de eis dat aannemelijk
gemaakt moet worden dat er feiten en omstandigheden voor dat vermoeden bestaan.
Je moet steeds een stap terug, maar het moet aannemelijk te maken zijn dat
er goede gronden voor een vermoeden zijn, ook al spreken wij dan nog lang
niet van een verdenking.Voorzitter. De positie van de derde belanghebbende en de toets op de integere
besluitvorming van het bestuursorgaan heb ik aan de orde gesteld uit een oogpunt
van meer algemeen belang, waarvoor de heer Platvoet met concrete voorbeelden
ook de aandacht heeft gevraagd. Private personen en bedrijven zouden misschien
ook wel willen kunnen beschikken over de informatie en het advies van het
bureau BIBOB. Als je zo de nadruk legt op de algemene doelstelling van criminaliteitspreventie
in brede zin, dan zou je bijna kunnen vragen waarom zulke informatie alleen
voor het bestuur gereserveerd moet worden. Waarom zouden particulieren met
die informatie ook niet gediend zijn? Een extra screening zou dan echt een
preventief middel worden om criminaliteit te voorkomen. Ik besef dat wij dan
inmiddels een heel eind buiten de kaders van dit wetsvoorstel zijn beland.
Als je zozeer de nadruk legt op preventie van criminaliteit in meer brede
zin, dan zou je ook moeten zeggen dat deze informatie ter beschikking van
burgers moet komen.Heeft de gedachtewisseling van vandaag ons gerustgesteld? Ik ben geneigd
te zeggen, evenals de heer Pastoor dat hiervoor deed: enigermate. Gerustgesteld
zullen wij pas zijn als de praktijk ons geruststelt. Die zal de toetssteen
vormen. Met het oog daarop heb ik aandacht gevraagd voor een aantal knelpunten
die onze fracties menen te signaleren. Dat alles samengenomen, zal ons er
niet toe brengen onze steun aan dit voorstel te onthouden.De heer Terlouw (D66):Mijnheer de voorzitter. De bewindslieden hebben vrij kort geantwoord op
de gestelde vragen, maar mijns inziens wel heel volledig. Daarmee bedoel ik
niet alleen dat op alle concrete vragen een antwoord is gekomen, zeker op
mijn vragen, maar dat ik ook bij beide bewindslieden een interpretatie, een
filosofie heb gehoord van waaruit het wetsvoorstel is opgesteld en van waaruit
het zal worden uitgevoerd. Zoals ook uit deze korte gedachtewisseling vandaag
wel blijkt, kun je de dingen nooit helemaal precies vastspijkeren. Dat hangt
af vanuit welke instelling je dat doet, ook als het gaat om de bescherming
enerzijds van de rechtsstaat en anderzijds van de particuliere levenssfeer
van mensen. Ik was zeer tevreden over wat ik hoorde van de bewindslieden.
Het geeft mij het gevoel dat het een goed wetsvoorstel is en dat het een goed
soort uitvoering kan krijgen.Wij hebben een oud Nederlands spreekwoord: voorkomen is beter dan genezen,
wat uit de geneeskunde afkomstig zal zijn, maar wat een zeer brede toepassing
kan krijgen, bijvoorbeeld bij overstromingen of bescherming tegen criminaliteit.
Wij leven in een tijdsgewricht, waarin mensen met criminele bedoelingen een
breed instrumentarium ter beschikking krijgen van mogelijkheden door de telematica,
de telecommunicatie en de computers. Daartegen zul je je teweer moeten stellen.
Voorkomen is dan altijd beter dan genezen. Vanuit die filosofie heb ik het
wetsontwerp graag begroet.Vanmiddag heb ik kort over twee dingen gesproken. Het eerste was de inbreuk
op de persoonlijke levenssfeer. De rechtsbescherming van personen is zeer
belangrijk. De bewindslieden vinden dat ook. Het is mij opnieuw duidelijk
geworden dat inbreuk daarop alleen onder voorwaarden kan en dat het proportioneel
moet gebeuren. Er is ook eerlijk toegegeven door de minister van Binnenlandse
Zaken dat er inbreuk zal worden gepleegd op de persoonlijke levenssfeer. Dat
zal echter met mate gebeuren. Misschien kan er aan toegevoegd worden dat het
zo moet gebeuren dat men bijna altijd kan zeggen: je hebt het ernaar gemaakt.
Dat zal niet in 100% van de situaties het geval kunnen zijn. Een enkele keer
zal men het mis hebben. Het moet zo zijn dat men het er bijna altijd naar
heeft gemaakt. Men moet aanleiding hebben gegeven, zodat het algemeen belang
beschermd moet worden ten koste van de persoonlijke levenssfeer. Dat is een
goede benadering.Ik heb ook de vraag gesteld hoe andere bestuursorganen hiermee omgaan,
met name de gemeenten. Die vraag is beantwoord door de minister van Justitie.
Het antwoord stelt mij tevreden. Er is goed over nagedacht. Er zal op worden
toegezien dat het niet disproportioneel gebeurt en dat het niet tot te veel
bureaucratie gaat leiden. Het moet werkelijk een bruikbaar instrument worden.
Ik ben dankbaar voor dit antwoord. Ik zie de uitvoering van het wetsvoorstel
met vertrouwen tegemoet.De heer Van Heukelum (VVD):Voorzitter. Ik dank de bewindslieden voor de uitgebreide beantwoording.
Al mijn vragen zijn beantwoord. Ik heb daar geen opmerking over.Ik heb voor de behandeling van het wetsvoorstel in dit huis een tijdje
nagedacht over de vraag hoe zinvol de behandeling is. Moet ik daar wel aan
meedoen? Er is een buitengewoon uitgebreide schriftelijke voorbereiding geweest.
Het is ook uitgebreid behandeld in de Tweede Kamer. Toch is het goed dat wij
hier met elkaar gesproken hebben, zeker omdat de bewindslieden een aantal
punten heel adequaat hebben behandeld. Bij het voorbereiden van deze wet heb
ik van meerdere kanten wat aarzelingen gehoord. Het ging dan niet over de
doelstelling. Iedereen was het erover eens dat de overheid een aantal middelen
moet hebben om dit te kunnen realiseren. De aarzeling lag in de vraag of het
bureau nodig is.Wie doordenkt en vandaag heeft geluisterd, merkt dat deze aarzeling vooral
op emotie is gestoeld. Iedereen is het met de doelstelling eens. Moet het
echter zo? Voor mij is de meerwaarde van het debat dat de bewindslieden hebben
aangetoond dat het geen kwestie van emotie is. Er is rationeel aangetoond
dat dit het meest wenselijke en juiste instrument is voor de regering. Wat
dat betreft dank voor deze uiteenzetting. Het zal duidelijk zijn dat mijn
fractie het wetsvoorstel steunt. Ik heb een vraag over de opslag en geheimhouding van gegevens bij bestuursorganen
en andere instanties. De minister van Justitie geeft aan dat als het fout
gaat, er sprake is van schending van het geheim met mogelijke strafrechtelijke
gevolgen. De benadeelden kunnen middels een civiele procedure hun recht proberen
te halen. Dat is de straf achteraf. Als je de mensen bang genoeg maakt, zullen
zij het misschien niet doen. Het vormt echter geen garantie dat een en ander
kan worden voorkomen.Ik ben blij dat de minister heeft aangegeven dat hij de bestuursorganen
nog eens nadrukkelijk zal informeren. Ik ga ervan uit dat de minister zo veel
gezag heeft en dat men zo "bang" is voor de bewindsman dat men zal luisteren.
Ik zou het echter op prijs stellen als bij de evaluatie van de wet over twee
jaar dit aspect nadrukkelijk meegenomen zal worden.De heer Platvoet (GroenLinks):Voorzitter. De Kamer is zeer welwillend en complimenteus als het de beide
bewindslieden betreft. Ik hoop niet dat dit te maken heeft met het feit dat
beiden demissionair zijn. Dat zou ertoe leiden dat veel bewindslieden gaan
verlangen naar een demissionaire status. Dat zou voor de volgende ministersploeg
overigens wellicht niet slecht zijn. Ik neem echter aan dat het vooral te
maken heeft met de inhoud en met de wijze waarop er geantwoord is. Niet al
mijn vragen zijn overigens beantwoord. Mijn complimenten geef ik dus met mate.Ik stel enige punten aan de orde. De minister sprak met zeer veel aplomb
over "feiten en omstandigheden". Wij zijn dat ook van hem gewend. Feiten en
omstandigheden, punt uit. Dat laat onverlet dat bij goede lezing van artikel
3, met zinsneden als "redelijkerwijs doen vermoeden" en "indirect leidinggeven",
duidelijk is dat de wettekst elementen bevat die ruimte voor interpretatie
geven. Wat betekent indirect leidinggeven? Probeer dat maar eens hard te maken.
Ik volg dat wel, want ik zie ook wel in dat het in het kader van het gebruikte
instrumentarium heel nuttig kan zijn, maar je moet wel erkennen dat er een
ruimte in zit. De minister van Justitie zei ook dat het advies van het
bureau niet de status heeft van een strafrechtelijk bewijs. Formeel is dat
zo en ik denk dat het inhoudelijk ook zo is. Het advies bevat een redenering
op grond van artikel 3 en ik denk dat het onvoldoende hard zal zijn voor een
strafrechtelijk bewijs. Dat is althans mijn interpretatie van zijn antwoord.
Is hij het daarmee eens?Ik dank minister Korthals voor zijn duidelijke antwoord op de vragen over
de privacy. Hij zei dat hij zich niet kan indenken dat het bureau om de hoorplicht
heen zal kunnen gaan. Het lijkt mij belangrijk om dat duidelijk te stellen,
want dat is een essentiële voorwaarde voor de "checks and balances",
voor het advies en de positie van de betrokkene zelf.Ik heb de beperking van de sectoren nog aan de orde gesteld. Ik heb gevraagd
naar de ratio om de sectoren te beperken tot ICT, milieu en bouw. Ik koppel
het even aan het antwoord van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
op de vraag van de heer Pastoor. De AMvB wordt in één pakket
aangeboden. Er is gekozen voor die methode om er soepel mee om te kunnen gaan.
Aan de hand van recente ontwikkelingen kunnen er dan aanpassingen plaatsvinden.
Dan vind ik de verwijzing naar het onderzoek in het kader van de commissie-Van
Traa van acht jaar geleden niet de meest krachtige verdediging. Ik zal een
voorbeeld geven. Waarom komen de aanbestedingen van de sector defensie hiervoor
niet in aanmerking? Niet alleen tegenstanders van de huidige defensiepolitiek
zullen constateren dat er het nodige op de sector valt aan te merken als het
gaat om zaken die hiermee samenhangen. Ik kan mij echter voorstellen dat wij
dan de internationale overeenkomsten wat verder moeten uitbreiden dan misschien
alleen België en Duitsland. De minister zei ook dat het pakket er snel
aankomt en dat de voorhangprocedure binnen vier weken gerealiseerd kan zijn.
Moet ik dat letterlijk opvatten? Wordt die voorhangprocedure in het reces
in werking gesteld of heb ik dat verkeerd begrepen en wordt het toch over
het reces heen getild?Ik heb nog een vraag aan de minister van Justitie over de bestuursovereenkomst
die het bureau gaat sluiten met overheidsorganen die een beroep willen doen
op het werk van het bureau. Als een gemeente een advies wil inwinnen bij het
bureau, moet er eerst een bestuursovereenkomst gesloten worden alvorens het
traject in werking kan worden gesteld. Stel dat het gaat om kleinere gemeenten
die misschien één keer een akkefietje hebben waarvan ze vinden
dat het bureau moet worden ingeschakeld. Is de minister niet bang dat het
een overbodig zware optuiging is?Ik vind dat er goed is geantwoord op de vragen over de Amsterdamse situatie.
Ik heb alleen ook nog een vraag gesteld over de meldingsplicht van de notaris
in het geval van onroerendgoedtransacties die niet in de haak zijn. Daar is
geen reactie op gekomen. Er is evenmin een reactie gekomen op mijn stelling
dat de driehoek ook een rol zal moeten vervullen bij de inzet van het BIBOB-instrumentarium.Minister De Vries:Voorzitter. Ik ben erkentelijk voor de brede steun die in de Kamer is
uitgesproken voor het wetsvoorstel. De heer Terlouw was zeer rond en duidelijk,
terwijl anderen termen gebruikten als "wij zullen onze stem aan dit wetsvoorstel
niet onthouden". Dat laatste klinkt wat zuiniger, maar ik meen te kunnen constateren
dat de gehele Kamer van menig is dat dit wetsvoorstel moet worden aanvaard,
gezien de noodzaak om ook bestuurlijk het nodige te doen om criminaliteit
te voorkomen. Ik begrijp niet zo goed de aarzelingen van de heer Holdijk op
dit punt. Dit instrument hebben wij in Nederland tot nu toe node ontbeerd.
In de praktijk zal moeten blijken of de vormgeving en de uitwerking die wij
aan dit instrument hebben gegeven tijdbestendig zijn. De minister van Justitie
en ik zullen uiteraard de vinger aan de pols houden, maar ik denk dat dit
een doorbraak kan zijn waarbij de bestuurlijke praktijk een belangrijke rol
wordt gegeven bij het voorkomen en bestrijden van criminaliteit. De heer Holdijk
is daar natuurlijk ook niet tegen en daarin kunnen wij elkaar vinden.De heer Pastoor is tevreden dat er één AMvB komt. Ook aan
het adres van de heer Platvoet zeg ik dat een AMvB het makkelijker maakt om
aanpassingen aan te brengen als dat nodig is. De heer Pastoor is ook enigszins
gerustgesteld door mijn woorden over het begrippenkader van artikel 3. Ik
weet niet zeker of de heer Pastoor nu ook "meer dan gemiddeld" gelukkig aan
het worden is. Hopelijk zullen wij aan de hand van dit criterium op een goede
manier de praktijk kunnen ingaan. Ik wijs erop dat het moeilijk is om formuleringen
te vinden die meer houvast geven. Het moet gaan om objectieve feiten en omstandigheden
die tot een bepaald oordeel aanleiding geven.Dat deze wet over de grenzen heen haar werking zal moeten krijgen, staat
als een paal boven water. Er is veel belangstelling uit het buitenland voor
dit instrument en er is ons veel aan gelegen om met onze buurlanden snel tot
zaken te komen.De heer Pastoor vraagt zich wat betreft de begeleidingscommissie af of
het niet mogelijk is er een ministeriële regeling ex artikel 25 van te
maken om de commissie ook in bestuurlijk opzicht meer body te geven. Als ik
de bedoeling van die commissie in ogenschouw neem, meen ik dat de grondslag
van artikel 25 daarvoor te smal is. Het gaat in dat artikel immers met name
over de wijze waarop en de frequentie waarmee de directeur overleg moet voeren
met de begeleidingscommissie. Ik geloof niet dat dat kan leiden tot een regeling
op basis waarvan de begeleidingscommissie bestuurlijke bevoegdheden worden
verleend. Wij zullen overigens ook het werk van de begeleidingscommissie de
komende jaren scherp in het oog moeten houden.De heer Holdijk is nog teruggekomen op de discussie over punitief en reparatoir.
Wij hebben gekozen voor een rechtsgang die aan alle kwaliteitsnormen voldoet.
De heer Holdijk zegt dat de bestuursrechter ongetwijfeld nog weleens tegen
de klippen zal oplopen. Dat sluit ik niet uit, maar ik heb goede hoop dat
die klippen in het algemeen op een goede manier zijn vermeden. Wij zullen
moeten afwachten hoe dat in de praktijk uitpakt. Ik ben optimistischer dan
de heer Holdijk. Hij is in enigermate gerust gesteld, zegt hij. Dit is waarschijnlijk
ook niet meer dan gemiddeld, maar het stemt tot vreugde dat hij zijn steun
kan geven.De heer Terlouw heeft dit ook heel royaal gedaan. Ik ben hem erkentelijk
voor zijn opmerking over het feit dat onze uiteenzetting heeft aangegeven
op grond van welke filosofie wij deze materie hebben aangepakt.
Het gedachtegoed is betrekkelijk nieuw, er is hard aan gewerkt, lang over
nagedacht en veel over gestoeid. Er zijn moeilijke vragen beantwoord als:
hoe doe je dit, waar situeer je dit, welke bevoegdheden moeten er zijn, wie
moet toegang hebben tot, enz.Nu ik in tweede lezing met dit wetsvoorstel ben geconfronteerd –
want het is al meer dan een half jaar geleden dat het in de Tweede Kamer is
behandeld – kom ik tot de conclusie dat wij erop kunnen vertrouwen dat
wij met dit wetsvoorstel de overheden een belangrijk instrumentarium in handen
geven om te voorkomen dat ondergrondse criminaliteit te veel kansen krijgt
om zich bovengronds te nestelen.Ook de heer Van Heukelum heeft aangegeven dat deze gedachtewisseling nuttig
is geweest, ondanks het feit dat de schriftelijke voorbereiding zeer uitgebreid
was. Hij stelt vast dat geprobeerd is heel rationeel aan te tonen dat wij
hier niet zo maar met een oprisping te maken hebben, maar dat wij hebben geprobeerd
de problematiek heel systematisch uit te werken. Ik ben hem daarvoor zeer
erkentelijk.De heer Platvoet heeft een vraag gesteld over de feiten en omstandigheden.
Nogmaals, hoe moet je het anders doen? Dit is niet eenvoudig. Hij heeft gevraagd
of wij nog meer kunnen opnemen in de algemene maatregel van bestuur, bijvoorbeeld
de sector defensie. Veel is denkbaar, maar wij hebben naar prioritaire onderwerpen
gekeken waaraan met name bij het lokaal bestuur veel behoefte bestaat. Ik
denk dat wij onze handen de komende tijd vol hebben om dit instrument tot
wasdom te laten komen. Er zijn natuurlijk gemeenten die zich hierop al voorbereiden,
maar het vergt toch wel het een en ander om je dit instrument eigen te maken.
Ik denk dat wij met de gekozen onderwerpen onze wagen voor de komende jaren
behoorlijk hebben beladen. Later zal moeten worden bezien of er een uitbreiding
nodig is en hoe.Interessant is dat de heer Platvoet zelf al aangeeft dat wij bij defensieaanbestedingen
meteen al met het buitenland te maken hebben. Dit is in de praktijk op het
ogenblik nog lastig.De heer Platvoet (GroenLinks):Voorzitter. De minister zegt dat dit vooral een instrument is voor gemeenten,
maar het is een instrument dat ook door de landelijke overheid kan worden
gebruikt. Minister Korthals heeft gezegd dat er een traject is ingezet om
gemeenten te doordringen van dit instrument en de mogelijkheden en kansen
die het biedt. Geldt dit ook voor de ministeries die aanbestedingen doen in
talloze sectoren? De minister kiest er drie uit, maar een gemeente doet geen
aanbestedingen in de defensiesfeer.Minister De Vries:Dit is zeker het geval. Wij zullen dit overal bevorderen waar het kan
worden toegepast, maar dit neemt niet weg dat de gekozen sectoren voorlopig
de kar al aardig beladen. De heer Platvoet noemt een sector waarin heel veel
aanbestedingen in het buitenland moeten plaatsvinden. Zolang wij geen kans
hebben gezien om daarvoor met elkaar een eenvormige aanpak te kiezen, is die
sector niet de eerste waaraan wij denken, maar ik sluit niet uit dat in de
toekomst na evaluatie en voortschrijding van het BIBOB-gedachtegoed andere
sectoren hierbij op een effectieve wijze kunnen worden betrokken. Het is in
ieder geval van belang om een optimaal instrumentarium te ontwikkelen om problemen
tegen te gaan.De heer Platvoet (GroenLinks):Het actieve scholings- en overtuigingstraject is ook ingezet in de richting
van de landelijke overheid?Minister De Vries:Ja, de heer Korthals heeft mij zojuist toegefluisterd dat hij daar zeer
actief mee bezig is. Het is ook een zaak die door het bureau bevorderd dient
te worden. Wij hebben de VNG daarvoor niet nodig, hoewel het materiaal dat
samen met de VNG ontwikkeld is ook elders zijn nut zal bewijzen.De vraag die de heer Platvoet heeft gesteld over de AMvB zal straks door
de heer Korthals worden beantwoord.Minister Korthals:Voorzitter. In vervolg op hetgeen collega De Vries heeft gezegd over het
ministerie van Defensie geef ik aan dat niet de aanbestedende dienst maar
de sector wordt aangewezen. De minister van Defensie kan als aanbestedende
dienst op het terrein van ICT, bouw en dergelijke ook een BIBOB-advies aanvragen.De heer Van Heukelum heeft gesproken over de garantie dat de geheimhoudingsplicht
niet overschreden wordt. Een absolute garantie is nooit te geven. Ik ben ongelooflijk
blij met het gezag dat hij mij toeschrijft door te veronderstellen dat degenen
die geheimhouding moeten betrachten, zich alleen al bij mijn aanblik daaraan
zullen houden. Ik kan hem niet geheel garanderen dat die situatie nog lang
duurt maar wellicht kan hij daaraan zijn bijdrage leveren. Ik ben zeker bereid
om dat punt te betrekken bij de evaluatie.In het vuur van mijn betoog heb ik in eerste termijn wellicht een bepaald
punt niet geheel correct weergegeven. Het betreft het horen op het advies.
Ik heb wellicht gesproken over "het bureau" in plaats van over "het bestuursorgaan".
Inzicht in het advies wordt niet voorgelegd aan de betrokkene voordat het
wordt afgegeven door het bureau. Het bureau is namelijk een adviesorgaan,
geen beslisorgaan. Het beslisorgaan – dus het bestuursorgaan –
is de instantie die moet horen. Mocht ik dit verkeerd hebben gezegd aan het
begin van mijn eerste termijn, dan corrigeer ik dat bij deze.Gevraagd is of de notaris geen meldingsplicht moet krijgen als hij constateert
dat in een onroerendgoedtransactie geld wordt witgewassen. Er komt een Europese
richtlijn waarin wordt bezien of en in hoeverre notarissen mogelijk frauduleuze
handelingen moeten melden. Probleem daarbij is, hoe een frauduleuze handeling
kan worden herkend en hoe zich de plicht tot melden verhoudt tot de geheimhoudingsplicht
van de notarissen. Deze onderwerpen behoeven nog het nodige onderzoek. Er
is wel een Europese richtlijn die zegt dat voor bepaalde transacties boven
bepaalde bedragen een meldingsplicht moet worden gecreëerd. Die geldt
overigens niet alleen voor notarissen, maar ook voor advocaten.Verder is gevraagd of wij het voorhangen van de AMvB's over het zomerreces
heen willen tillen. Het conceptbesluit wordt nog deze week verzonden aan de
Tweede en Eerste Kamer. Dat komt neer op ruim twee weken voor het reces van
de Tweede Kamer en ruim drie weken voor het reces van de Eerste
Kamer. Volgens de aanwijzingen voor de regelgeving is dat toegestaan. Gelet
op de gelijktijdige inwerkingtreding met de wet moet nu de procedure echt
in gang worden gezet.De heer Platvoet vroeg nog of de overeenkomst voor de kleine gemeenten
niet te zwaar zal zijn. De samenwerkingsovereenkomst ziet op concrete werkafspraken
en is mede bedoeld voor zorgvuldige toepassing. Voor kleine gemeenten is er
een standaardversie gemaakt of in wording.Moet de driehoek invloed hebben op het BIBOB-instrument, werd nog gevraagd.
Er is uitsluitend een juridische rol voor de officier van Justitie vastgelegd.
In het driehoeksoverleg kan hij het openbaar bestuur, ofwel de burgemeester,
tippen over de noodzaak van een BIBOB-adviesaanvrage. Omgekeerd kan de burgemeester
het driehoeksoverleg gebruiken om de officier van Justitie te vragen of het
nodig is een BIBOB-advies te vragen.Ten slotte nog iets over het strafrechtelijk bewijs. De wijze waarop dit
werd weergegeven, stemt overeen met mijn bedoelingen.De beraadslaging wordt gesloten.Het wetsvoorstel wordt zonder stemming aangenomen.De voorzitter:Ik feliciteer de bewindslieden van harte met de unanieme aanvaarding van
dit wetsvoorstel.Sluiting 22.30 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20012002-1576-1587.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl