Behandeling van het voorstel van rijkswet Het verlenen van toestemming aan Prins Maurits Willem Pieter Hendrik van Oranje-Nassau, Van Vollenhoven om een huwelijk aan te gaan met Marie-Hélène Angela van den Broek (6, R1608)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1997-1998, pag. 1-6

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

14-04-1998

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

nr. VV, pagina 1-6

31-03-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Troonrede (1ste vergadering; 16 september 1997)Pagina 1-1
Troonrede (1ste vergadering; 16 september 1997)Pagina 1-6
Behandeling van het voorstel van rijkswet Het verlenen van toestemming aan Prins Maurits Willem Pieter Hendrik van Oranje-Nassau, Van Vollenhoven om een huwelijk aan te gaan met Marie-Hélène Angela van den Broek (6, R1608)Pagina 1-6
Presentie en opening (dinsdag 31 maart 1998)Pagina 1-1
Troonrede (1ste vergadering; 16 september 1997)Pagina 1-1

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 59 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van:het voorstel van rijkswet
Het verlenen van toestemming aan Prins Maurits Willem Pieter Hendrik van Oranje-Nassau,
Van Vollenhoven om een huwelijk aan te gaan met Marie-Hélène
Angela van den Broek (6, R1608).De beraadslaging wordt geopend.De heer Van der Burg (CDA):Mijnheer de voorzitter! De Grondwet eist "dat iemand die het Koningschap
van de Koning kan beërven" wil hij zeker stellen dat hij zijn recht op
de troonopvolging en dat van zijn kinderen behoudt, bij de wet toestemming
vraagt voor zijn huwelijk (artikel 28). Het feit dat de Verenigde vergadering
thans een zodanige wet betreffende het aanstaande huwelijk van Z.H. Prins
Maurits van Oranje-Nassau, Van Vollenhoven met Marie-Hélène
van den Broek is voorgelegd, betekent dat de Koningin als Hoofd van Haar Huis,
deel uitmakend van de regering, met de regering geen enkel bezwaar van constitutionele
of politieke aard ziet.De Verenigde vergadering oefent vandaag haar medezeggenschap, verankerd
in de Grondwet, betreffende de troonopvolging uit. De Staten-Generaal, voorzitter,
hebben dat sedert de Grondwet van 1814 reeds veertien maal gedaan. Bij deze
toestemmingswet, de eerste sedert die ingediend bij Koninklijke boodschap
van 21 mei 1966 betreffende het huwelijk van H.K.H. Prinses Margriet met mr.
Pieter van Vollenhoven, geschiedt dit nu voor de oudste zoon geboren uit dit
huwelijk, Z.H. Prins Maurits van Oranje-Nassau, Van Vollenhoven vanwege zijn
voorgenomen huwelijk met Marie-Hélène van den Broek en wel volgens
de nieuwe procedure in de Verenigde vergadering der Staten-Generaal,
zitting houdend in het gebouw van de Eerste Kamer.Voorzitter! Vanaf het moment dat de verloving van Z.H. Prins Maurits met
Marie-Hélène van den Broek vorig jaar bekend werd gemaakt, is
van CDA-zijde met gelukwensen en verheugenis gereageerd op het voornemen om
in het huwelijk te treden. Dat de regering een toestemmingswet voor dit huwelijk
heeft ingediend, onderstreept dat ook de regering het van belang acht dat
Z.H. Prins Maurits voor de troonopvolging beschikbaar blijft. De CDA-fractie
verleent volgaarne instemming met dit huwelijk en moge Gods zegen op deze
verbintenis rusten.Voorzitter! Het Huis van Oranje-Nassau en het volk van Nederland zijn
in een historische band van eeuwen met elkaar verbonden. Die verbondenheid
brengt de Verenigde vergadering, die zich naar het laat aanzien met het voorstel
van wet geheel zal verenigen, vandaag opnieuw tot uitdrukking in een jaar
waarin de Vrede van Münster van 1648, het einde van de Tachtigjarige
Oorlog, herdacht wordt. Aan het begin van deze eeuwenoude band staat Prins
Willem van Oranje, de Vader des Vaderlands. Die band, voorzitter, wordt vandaag
herbevestigd in de eigen keuze van twee mensen om een huwelijksverbond aan
te gaan met toestemming van de Verenigde vergadering der Staten-Generaal.Voorzitter! Z.K.H. Prins Bernhard der Nederlanden heeft veel voor het
Koninkrijk der Nederlanden betekend in oorlogs- en vredestijd. Moge het hem
en zijn vrouw, H.K.H. Prinses Juliana, eens onze geliefde Koningin, gegeven
zijn dit huwelijk van hun kleinzoon mee te maken. Dat eventuele kinderen uit
het huwelijk van Z.H. Prins Maurits van Oranje-Nassau, Van Vollenhoven met
Marie-Hélène van den Broek de geslachtsnaam Van Lippe-Biesterfeld
Van Vollenhoven zullen gaan dragen, ziet de CDA-fractie als een eerbewijs
aan de grootvader van moeders zijde, wiens geslachtsnaam hier te lande daardoor
bewaard blijft.Voorzitter! Onze hartelijke gelukwensen vergezellen dit paar op hun verdere
levensweg. Gods onmisbare genade en zegen vergezellen hen daarbij!De heer Te Veldhuis (VVD):Mijnheer de voorzitter! De fracties van de VVD in de Eerste en de Tweede
Kamer feliciteren Prins Maurits en mevrouw Marie-Hélène Angela
van den Broek van harte met hun voornemen om in het huwelijk te treden. Wij
willen in het kader van dit wetsvoorstel, na de schriftelijke voorbereiding,
nog slechts één kanttekening plaatsen.Als medewetgever spreken wij ons uit over de burgerlijke en publiekrechtelijke
aspecten van dit huwelijk. Het is onze overtuiging dat de prins en mevrouw
Van den Broek vrij zijn in hun beslissing over een mogelijke kerkelijke inzegening
van hun huwelijk, op de manier zoals zij dat zelf wensen en het hun goeddunkt.
Beide fracties van de VVD zullen volgaarne en met overtuiging voor deze wet
stemmen. Wij wensen de prins en zijn aanstaande echtgenote een heel gelukkige
en voorspoedige toekomst toe.De heer Rehwinkel (PvdA):Mijnheer de voorzitter! De Eerste en de Tweede Kamer van de Staten-Generaal
zijn thans bijeen in een Verenigde vergadering. Dat is een bijzondere gebeurtenis.
Beide Kamers vergaderen immers niet vaak gezamenlijk. De jaarlijkse bijeenkomst
op de derde dinsdag van september, waarin de Troonrede wordt voorgelezen,
behoort tot de uitzonderingen.Ook het verlenen van toestemming aan een lid van het Koninklijk Huis tot
het aangaan van een huwelijk is een bijzondere gebeurtenis. Het is al meer
dan dertig jaar geleden dat voor een huwelijk van een troonopvolger parlementaire
goedkeuring werd gevraagd, namelijk in het geval van Prinses Margriet en mr.
Pieter van Vollenhoven, de ouders van Prins Maurits. In hetzelfde parlementaire
jaar werd wettelijke toestemming verleend voor het huwelijk van Prinses Beatrix
en de heer Claus von Amsberg. Prins Maurits is de eerste van de kleinkinderen
van Koningin Juliana en Prins Bernhard die in het huwelijk treedt. Samen met
zijn aanstaande echtgenote heeft hij aangegeven, prijs te stellen op wettelijke
toestemming. Hiertoe is vandaag deze Verenigde vergadering van de Staten-Generaal
bijeen.Artikel 28, derde lid, van de Grondwet schrijft voor dat over een huwelijkswet
zoals die nu aan de orde is, in Verenigde vergadering van de Staten-Generaal
wordt beraadslaagd en besloten. Tot 1983 vond een afzonderlijke behandeling
plaats door beide Kamers, zulks op basis van de toen geldende Grondwet. De
grondwetgever van 1983 meende dat behandeling in Verenigde vergadering noodzakelijk
was omdat moest worden voorkomen dat over een aangelegenheid als een koninklijk
huwelijk Eerste en Tweede Kamer onderling afwijkende besluiten zouden nemen.
Ook door deze recente grondwetswijziging is de Verenigde vergadering vandaag
een bijzondere gebeurtenis.Namens de fracties van de PvdA in Eerste en Tweede Kamer dank ik de regering
voor de beantwoording van de vragen, gesteld in het verslag betreffende de
rijkswet. Deze beantwoording is wat ons betreft afdoende. De fracties van
de PvdA werken graag mee aan het verlenen van toestemming voor het huwelijk
van Prins Maurits en mevrouw Marie-Hélène van den Broek. Wij
wensen beiden het geluk toe dat zij op dit moment uitstralen.Het lidmaatschap van het Koninklijk Huis is niet gemakkelijk. Leden van
het Koninklijk Huis leven niet altijd in een kasteel, maar altijd wél
in een glazen huis. Dat Prins Maurits en Marie-Hélène van den
Broek elkaar ook daarbij tot steun mogen zijn.De heer Rouvoet (RPF):Mijnheer de voorzitter! Graag lever ik namens de fracties van de RPF in
Eerste en Tweede Kamer een bijdrage aan dit unieke debat. Ik gebruik het woord
"uniek" niet vanwege de omvang van het voorliggende wetsvoorstel, al is het
beslist een van de kortste die ik tot nog toe onder ogen heb gehad. Ook gaat
het zelfs niet om de strekking van het voorstel: het verlenen van parlementaire
goedkeuring voor het voorgenomen huwelijk van een lid van het Koninklijk Huis.
Immers, daarmee is dit wetsvoorstel het vijftiende op rij sinds op 14 december
1815 toestemming werd verleend voor het huwelijk van de Prins van Oranje met
grootvorstin Anna Paulowna. Overigens bereikte die goedkeuring
pas negen jaar later het Staatsblad. Gelet op het bepaalde in artikel 2 van
het onderhavige wetsvoorstel – de wet treedt in werking met ingang van
de dag na de datum van uitgifte van het Staatsblad waarin zij wordt geplaatst –
en gelet op het feit dat de huwelijksdatum tegen eind mei is voorzien, is
de verwachting gewettigd dat het nu allemaal wel wat vlotter zal verlopen.
Nee, dit debat is uniek omdat het voor het eerst is, dat de goedkeuring door
de Staten-Generaal wordt gegeven in een Verenigde vergadering. Sinds 1983
eist de Grondwet dat, in het derde lid van artikel 28.Materieel maakt het overigens geen verschil ten opzichte van de situatie
in 1966, toen beide voorstellen van rijkswet, houdende verlening van toestemming
tot het aangaan van een huwelijk door respectievelijk Prinses Beatrix en Prinses
Margriet door beide Kamers der Staten-Generaal op de gewone wijze, dat wil
zeggen separaat, werden behandeld. Wat telt is dat de wetgever toestemming
voor een voorgenomen huwelijk dient te geven, althans voorzover het iemand
betreft die het koningschap kan beërven. Dat is volgens artikel 25 van
de Grondwet het geval tot in de derde graad van bloedverwantschap.Het doet de fracties van de RPF in de Eerste en de Tweede Kamer veel deugd,
dat Prins Maurits de wens te kennen heeft gegeven deze wettelijke toestemming
voor zijn huwelijk te verkrijgen. Waar in onze samenleving wel stemmen opgaan
om een procedure als deze, met nota bene een volwaardig politiek debat over
een voorgenomen huwelijk, als "uit de tijd" ter zijde te stellen, heeft de
prins er met zijn wens blijk van gegeven, het lidmaatschap van het Koninklijk
Huis en, breder, het instituut van het erfelijk koningschap, met de consequenties
ervan, serieus te nemen. Wij waarderen dat zeer en beschouwen dat als de koninklijke
weg.De regering schrijft geen beletsel te zien en daarom gaarne het wetsvoorstel
in te dienen. Daarmee heeft zij invulling gegeven aan haar eigen verantwoordelijkheid,
die overigens geheel onafhankelijk is van de wens van het betrokken lid van
het Koninklijk Huis.Wat is nu onze taak vandaag? Dr. E. van Raalte schrijft in zijn "Nederlandse
vorstelijke huwelijken en hun problematiek", uit 1964 alweer, dat de Staten-Generaal
"dienen op te treden als schutspatronen ten behoeve van de waardigheid en
de positie door het Koningschap hier te lande in te nemen". Hij citeert daarbij
prof. Struycken, die stelde dat zij daarbij "dusdanig hebben rekening te houden
met betrekking tot de persoonlijke hoedanigheden van degene met wie het huwelijk
zal worden aangegaan, dat niet een onwaardige aan ons Vorstenhuis wordt verbonden".Dat betekent overigens niet, om een derde hooggeleerde autoriteit te citeren,
te weten Van der Pot, "dat de goedkeuring uitdrukking moet zijn van een meer
of minder emotionele instemming met het te sluiten huwelijk", een gedachte
die in het handboek Van der Pot/Donner "zeer bedenkelijk" wordt genoemd.Dat betekent dat allerlei meer persoonlijke overwegingen en voorkeuren
terzake van kandidaten bij vorstelijke huwelijken, hoe begrijpelijk ook en
hoezeer ze ook mogen worden opgevat als uitingen van een warme betrokkenheid
bij en genegenheid voor het koningshuis, bij het al dan niet verlenen van
toestemming door de wetgever geen rol kunnen of mogen spelen, voorzover geen
sprake is van objectieve gronden die aan de waardigheid van het koningshuis
of andere zwaarwegende belangen van de Staat raken. Dat geldt ook op het punt
van de godsdienst.Ons land kent een lange traditie van verbondenheid tussen het koningshuis
en de protestants-christelijke godsdienst. Wij zijn daar dankbaar voor. Constitutioneel
is dit evenwel slechts gedurende één jaar relevant geweest en
dan ook nog eens alleen voorzover het het staatshoofd zelf betrof. Artikel
133 van de Grondwet van 1814 luidde: "De christelijke hervormde godsdienst
is die van den Souvereinen Vorst". Een jaar later werd deze bepaling in verband
met de vereniging van Noord- en Zuid-Nederland weer geschrapt.Concluderend, de fracties van de RPF in Eerste en Tweede Kamer zullen
door voor dit wetsvoorstel te stemmen hun medewerking verlenen aan het geven
van toestemming voor het huwelijk van Prins Maurits en mevrouw Marie-Hélène
van den Broek. Graag wil ik hun vanaf deze plaats van harte veel geluk wensen
met hun voorgenomen huwelijk en Gods rijke zegen over hun gezamenlijke toekomst.Mevrouw Tiesinga-Autsema (D66):Mijnheer de voorzitter! Romantiek, zo hoorde ik de heer Bolkestein afgelopen
zondag in het programma Het Buitenhof zeggen, hoort niet thuis in de politiek.
Er moet sprake zijn van zakelijkheid. Nee, zei zijn opponent Van Mierlo, emotionaliteit
hoort er zeker bij als het om mensen gaat. Je oplossing moet je koel presenteren,
maar hart en emoties horen erbij. En zo waar, buiten allerlei staatsrechtelijke
aspecten vandaag, is in deze Verenigde vergadering toch ook een zekere romantiek
aan de orde. Wij spreken over de toestemmingswet inzake het huwelijk van Prins
Maurits Willem Pieter Hendrik van Oranje-Nassau, Van Vollenhoven en mevrouw
Marie-Hélène Angela van den Broek.De fracties van D66 aan beide zijden van het Binnenhof heeft het wetsvoorstel
noch de toelichting door de regering daarop aanleiding gegeven tot het stellen
van vragen of het maken van opmerkingen. Wij werken van harte mee aan het
geven van toestemming voor dit huwelijk.Voorzitter! Spelen dan hart en emoties vandaag ook nog een rol? Welzeker.
Wij willen graag het aanstaande echtpaar van harte een onvergetelijke huwelijksdag –
of moet ik eigenlijk zeggen: huwelijksdagen? – toewensen en een lange
en gelukkige toekomst samen.De heer Holdijk (SGP):Voorzitter! Bij de behandeling van dit bijzondere wetsvoorstel in deze
bijzondere vergadering mag ik het woord voeren namens de beide Kamerfracties
van de Staatkundig Gereformeerde Partij.In de allereerste plaats zou ik willen opmerken dat de aanleiding tot
indiening van het onderhavige voorstel een buitengewoon verheugende is. Immers,
twee jonge mensen, van wie één deel uitmaakt van het Koninklijk
Huis en potentieel troonopvolger is, hebben te kennen gegeven voornemens te
zijn een wettig huwelijk aan te gaan om hun levens verder te delen. Dat is
maatschappelijk gezien heden ten dage geen vanzelfsprekendheid te noemen,
maar desniettemin is het een voorbeeld voor onze samenleving.
Wij willen hen gaarne reeds bij deze gelegenheid van harte gelukwensen met
dit voornemen.Dat zij voorts, overeenkomstig artikel 28, tweede lid, van onze Grondwet,
besloten hebben toestemming bij wet te vragen voor hun huwelijk, is op zichzelf
ook een feit dat tot dankbaarheid stemt. Dit geldt in versterkte mate voor
hun besluit om ook een kerkelijke inzegening van hun huwelijk te vragen.Artikel 28 van de Grondwet heeft, zoals bekend, in een wisselende redactie
steeds een plaats in de Grondwet gehad. Reeds in 1814 bepaalde de Grondwet
dat "voor wettige nakomelingen van de soevereine vorst worden gehouden alle
de zoodanige welke gesproten zijn uit een huwelijk aangegaan met onderling
goedvinden van Dezelven en de Staten-Generaal". Deze voorwaarde, die niet
alleen instemming van de vorst, maar ook van de Staten-Generaal voorschreef,
is uit het Bourgondische recht in het Nederlandse overgenomen.Voorzitter! Ik laat de bij de achtereenvolgende grondwetswijzigingen opgetreden
wijzigingen in de redactie thans buiten beschouwing. Het ging mij er slechts
om, aan te geven dat het voorschrift van artikel 28 in de kern van de zaak
zo oud is als de Grondwet zelve. De voornaamste ratio van deze bepaling is
onzes inziens hierin gelegen, dat troonopvolging een staatsbelang is. De status
van de troonopvolger is een publiekrechtelijke, een status gecreëerd
in het publieke belang. Afstand van het recht op troonopvolging is juridisch
mogelijk, doch voor de troonopvolgers bestaat er een sterk morele verplichting
hun positie zolang dat enigszins mogelijk is, te blijven bekleden. Het kabinet
heeft, aldus bezien, terecht het initiatief genomen tot indiening van een
wetsvoorstel ter goedkeuring van het voorgenomen huwelijk.Welke factoren kunnen en mogen een rol spelen bij de beoordeling van het
goedkeuringsvoorstel? A.A.H. Struycken noemde in 1928, in de tweede druk van
zijn handboek "Het staatsrecht van het Koninkrijk der Nederlanden" (pag. 342),
als eerste de persoonlijke hoedanigheden van degene met wie het huwelijk wordt
aangegaan, en als tweede, ingeval van een verbintenis met vreemde vorstenhuizen,
de belangen van staat en volk. Men zou de toetsstenen die Struycken aangeeft
politieke criteria kunnen noemen. Maar zijn de door hem genoemde criteria
de enige die politieke betekenis toekomt?Voorzitter! Wie maar enigszins op de hoogte is van de geschiedenis van
ons vaderland – dit jaar herdenken wij dat 350 jaar geleden met de Vrede
van Münster de Tachtigjarige Oorlog werd beëindigd – en van
het geboorte-uur van Nederland als soevereine natie, weet welk een uitermate
gewichtige rol daarbij de godsdienst heeft gespeeld. Zulk een weet ook welk
een beslissende rol daarbij ons Oranjehuis heeft gespeeld. De recente dissertatie
van dr. H. Klink, getiteld Opstand, Politiek en Religie bij Willem van Oranje
1559-1568, legt daarvan op een indrukwekkende wijze getuigenis af. Het is
deze geschiedenis van het ontstaan van Nederland als protestantse natie, die
bepalend is geweest voor de godsdienst van het regerend vorstenhuis. Het staatshoofd
heeft zich de eeuwen door verbonden geweten met de gereformeerde religie.
Mitsdien is er sprake van een eeuwenoude traditie, waarvan voorzover bekend
door slechts één persoon is afgeweken, dat de kroondrager of
-draagster en de troonopvolgers behoorden tot de Gereformeerde (Hervormde)
kerk in ons land. Na het herstel van onze onafhankelijkheid als natie in 1813
vond de grondwetgever het zelfs wenselijk, in de Grondwet van 1814 de bepaling –
artikel 133 – te doen opnemen, dat "de Christelijke Hervormde godsdienst"
die van de soevereine vorst was. Ook al verdween deze bepaling weer spoedig,
de traditie werd gehandhaafd. De echtgenoot of echtgenote van niet-protestantse
huize voegde zich in die traditie. Aan die traditie zijn wij, staatkundig
gereformeerden, zeer gehecht. Niet slechts vanuit een particulier gevoelen
maar ook vanuit politieke overwegingen, inherent aan onze visie op het welzijn
van land en volk.Voorzitter! De troonopvolger, voor wiens huwelijk toestemming wordt gevraagd,
is protestant, is dooplid van de Nederlandse Hervormde kerk. Zijn aanstaande
echtgenote is dat niet en zij heeft ook niet te kennen gegeven voor haar huwelijk
de eerder beschreven traditie te willen volgen. Nu het moment waarop toestemming
wordt gevraagd beslissend is en herstel door een latere goedkeuringswet niet
mogelijk is, staan wij voor een moeilijke politieke afweging. We hebben ons
in de hoedanigheid van volksvertegenwoordigers zowel te Holdijkonthouden van
oordelen over een particulier huwelijk als over het hart en de beleving van
de godsdienst van de personen die zulk een huwelijk aangaan.
Nu het hier een huwelijk van een troonopvolger betreft, is het ons onmogelijk
de godsdienstige overtuiging van de aanstaande echtgenote uitsluitend als
een privé-aangelegenheid te beschouwen, ook al onderkennen wij dat
vele protestanten in ons land een andere visie huldigen. Nog in 1963 bleek
zowel kabinet als parlement van oordeel, dat in bepaalde gevallen de religieuze
overtuiging een belemmering kan zijn om huwelijkstoestemming te verlenen.Voorzitter! Het mag als bekend worden verondersteld, dat onze partij vanuit
een diep respect voor het Oranjehuis op daartoe geëigende momenten blijk
geeft van een hechte verbondenheid met dat Huis. Niet voor niets worden Hare
Majesteit de Koningin en haar Huis in de zondagse eredienst van de kerken
waartoe wij behoren opgedragen in het gebed en wordt voorbede voor hen gedaan.
Het respect waarover ik sprak, geldt overigens evenzeer de familie van de
bruid.Met het oog op de constitutionele betekenis van het voorgenomen huwelijk,
kan het ons echter om politieke en historische redenen geen onverschillige
zaak zijn welke godsdienstige keuze de aanstaande echtelieden ieder voor zich
op dit moment hebben gemaakt. Het moge duidelijk zijn dat het ons ten zeerste
zou verheugen en tot grote dankbaarheid zou stemmen, indien de aanstaande
echtgenoten alsnog tot een eensgezinde keuze, in de lijn van het voorgeslacht
van de troonopvolger, zouden kunnen komen. Zulks tevens met het oog op de
opvoeding van kinderen die eventueel uit dit huwelijk geboren zouden worden.Als wij, gegeven de omstandigheden van dit moment, alles afwegend tot
onze grote spijt en met pijn in ons hart onze steun aan het voorgelegd wetsvoorstel
menen te moeten onthouden, kan ons dat niet verhinderen – dat ware ten
enenmale ondenkbaar – het aanstaande echtpaar van ganser harte Gods
zegen en genade op hun gezamenlijke verdere levensweg toe te wensen.Mevrouw Aiking-van Wageningen (groep-Nijpels):Mijnheer de voorzitter! De situatie rondom het voorgenomen huwelijk van
Prins Maurits Willem Pieter Hendrik van Oranje-Nassau, Van Vollenhoven met
Marie-Hélène Angela van den Broek, gezien tegen de achtergrond
van de geschiedenis en vooral de strekking van artikel 28 van de Grondwet,
geeft onze beide fracties aanleiding om met groot genoegen in te stemmen met
het desbetreffende wetsvoorstel en aldus de gevraagde toestemming te verlenen.
Vanaf deze plaats willen onze fracties de hartelijke gelukwensen uitspreken
voor het aanstaande bruidspaar.De heer Schutte (GPV):Mijnheer de voorzitter! Huwelijken van mogelijke troonopvolgers zijn in
ons land in deze eeuw tamelijk zeldzaam. Bijeenkomsten van de Verenigde vergadering
der Staten-Generaal, behalve op Prinsjesdag, eveneens. Maar een Verenigde
vergadering met het oog op een aanstaand huwelijk is niet eerder gehouden.
Alleen al om die reden is het goed het voorstel van rijkswet niet onbesproken
te laten.De leden van de GPV-fracties in beide Kamers zijn blij met dit voorstel.
Het is een reden tot vreugde als een lid van het Koninklijk Huis een huwelijk
wil aangaan. En het is een goede zaak dat hij hiervoor toestemming bij wet
vraagt. Voor erfopvolging kies je niet, daar kun je toe geroepen worden. Het
koningschap is geen subjectief recht waarvan je naar believen afstand kunt
doen, maar een publieke plicht. Uiteraard drukt deze plicht zwaarder naarmate
de kans groter is dat iemand daadwerkelijk tot het koningschap zal worden
geroepen. Maar het getuigt van respect voor ons constitutioneel bestel als
ook de vijfde in de orde van troonopvolging de bereidheid toont zo nodig voor
de opvolging beschikbaar te blijven.De vraag kan gesteld worden wat de positie van de wetgever is als toestemming
voor een huwelijk van een mogelijke troonopvolger wordt gevraagd. Er is wel
gesuggereerd dat het hierbij zou gaan om een achterhaald vereiste. Ik geloof
dat niet. Het is zeker waar dat een huwelijk van een koning of een mogelijke
troonopvolger veelal niet die verstrekkende staatkundige gevolgen heeft die
het in vroeger eeuwen vaak had, maar zo'n huwelijk kan ook in onze tijd wel
degelijk schadelijk zijn voor de belangen van het land of voor het aanzien
van het koningschap. Ik denk bijvoorbeeld aan een huwelijk van een Nederlandse
prins met een vrouw die een actieve rol speelt in het verzet tegen een regering
waarmee Nederland goede internationale betrekkingen onderhoudt.Ik kan het ook formuleren op de manier waarop mijn politieke voorman Jongeling
het deed bij de behandeling van de toestemmingswet voor het huwelijk van onze
huidige Koningin met Prins Claus. Zijn redenering was dat het normaal is dat
toestemming wordt verleend, tenzij door een huwelijk de uitoefening van de
constitutionele taak van de koning in het gedrang kan komen. Zo bezien, heeft
een toestemmingsvereiste zin. Het voorschrift is dan niet tijdgebonden maar
gebonden aan de inhoud van het ambt. Tegelijk betekent dat ook dat allerlei
overwegingen die niet te maken hebben met de inhoud van het koningschap bij
het beslissen over het verlenen van toestemming buiten beschouwing dienen
te blijven. Ook wat dit betreft, moeten wij onze constitutionele plaats kennen.Tegen deze achtergrond zou nog wel de vraag opgeworpen kunnen worden of
de term "toestemming" in dit verband gelukkig is. Een oppervlakkige lezer
zou daarin meer kunnen lezen dan kennelijk de bedoeling is. In werkelijkheid
gaat het meer om een verklaring van geen bezwaar van de wetgever dan om toestemming.Het zal duidelijk zijn, mijnheer de voorzitter, dat deze verklaring van
geen bezwaar onzerzijds zonder voorbehoud kan worden verleend en dat wij het
voorstel van rijkswet zullen steunen.Ten slotte wil ik namens onze fracties graag de wens uitspreken dat God,
die de Koning van alle koningen is, het huwelijk van Prins Maurits en mevrouw
Van den Broek zal zegenen.De heer T.J.M. Hendriks:Mijnheer de voorzitter! Als onafhankelijk lid van de Tweede Kamer wil
ik gaarne aan de beraadslagingen deelnemen. Zoals reeds is opgemerkt, betreft
dit een bijzondere rijkswet inzake het verlenen van toestemming voor het aangaan
van een burgerlijk huwelijk tussen een lid van het Huis van Oranje-Nassau,
Prins Maurits, en Marie-Hélène van den Broek, van
een Nederlandse familie met Europese allure, als u mij toestaat, dit op te
merken, voorzitter.De vaste commissie heeft vastgesteld dat er geen belemmeringen voor het
aangaan van dit burgerlijk huwelijk zijn. Haar oordeel is ook het mijne: ik
steun deze wet.Tot slot dank ik de commissie en de leden van de regering voor hun bijdrage
aan het onderzoek naar mogelijke belemmeringen voor het burgerlijk huwelijk
tussen Prins Maurits en Marie-Hélène van den Broek. Vanaf deze
plaats zend ik mijn gelukwensen naar het aanstaande bruidspaar en de wederzijdse
families. Ik hoop dat het een fijne en gezellige bruiloft mag worden.Minister Kok:Mijnheer de voorzitter! Ik dank de woordvoerders voor hun inbreng in deze
bijzondere zitting van de Verenigde vergadering. Het is een bijzonder moment
en het is ook een bijzonder onderwerp. Verschillende sprekers hebben er terecht
op gewezen dat het wetsvoorstel zeer sober is. In lijn daarmee kan de reactie
op hetgeen mondeling naar voren is gebracht ook sober zijn.De heer Schutte heeft er terecht op gewezen dat op het eerste oog het
begrip "toestemming" verkeerd kan worden geïnterpreteerd. Hij heeft opgemerkt
dat het eigenlijk om een verklaring van geen bezwaar gaat. Er mag echter geen
misverstand over bestaan dat die verklaring van geen bezwaar toch een positief
besluit van de Verenigde vergadering vraagt.Het kabinet heeft de wens van Prins Maurits om toestemming te vragen,
gerespecteerd. Wij hebben, alles in aanmerking nemend, geen enkele aanleiding
gezien daarbij enige aarzeling te vertonen. Wij hebben dus nu ook met vreugde
kunnen vaststellen dat, lettend op de geleverde inbreng, het voorstel dat
in de rijkswet is gedaan op een zeer brede instemming kan rekenen.Ik heb met teleurstelling kennisgenomen van de inbreng van de zijde van
de fracties van de SGP, hoewel ik uiteraard de eindconclusie respecteer die
men daar moet trekken. Ik ben zo vrij vanuit het kabinet op te merken dat
we het met de overwegingen die naar voren zijn gebracht en zeker met de conclusies
zoals ze zijn getrokken, zeer oneens zijn. Wellicht is het vanwege de waardigheid
van dit debat beter dat daar geen uitgebreide discussie over plaatsvindt.
Ik ben daar zeer voor geprepareerd als het wel zou moeten. Kijkend naar de
geschiedenis van Nederland is er, dacht ik, geen aanleiding om tot de conclusie
te komen dat Prins Maurits niet met iemand in het huwelijk zou kunnen of mogen
treden die rooms-katholiek is, maar ik ga daar niet op in.Ik stel vast dat er een ruime steun bestaat voor het aan de Kamers voorgelegde.
Ik stel ook met voldoening en dankbaarheid vast dat er heel veel goede wensen
zijn geuit aan het adres van het aanstaande bruidspaar. Ik wil mij daar van
de kant van het kabinet uiteraard gaarne bij aansluiten. Wij hopen van harte
dat de prins en zijn aanstaande echtgenote straks een zeer gelukkig en inhoudsvol
leven met elkaar zullen hebben en dat heel veel goeds hen op hun toekomstige
weg zal vergezellen.De voorzitter:Ik ga van de veronderstelling uit dat de leden van de Staten-Generaal
geen behoefte hebben aan een tweede termijn.De beraadslaging wordt gesloten.Het voorstel van rijkswet wordt zonder stemming aangenomen.De voorzitter:De aanwezige leden van de SGP in de Staten-Generaal wordt aantekening
verleend dat zij geacht wensen te worden tegen het voorstel van rijkswet te
hebben gestemd.Ik wens het aanstaande bruidspaar van harte geluk met het voornemen met
elkaar in het huwelijk te treden en ik wens het aanstaand bruidspaar een gelukkig
en gezegend huwelijk toe.Sluiting 12.38 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-19971998-1-6.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl