Voortzetting van de behandeling van het voorstel van wet van de leden Duivesteijn en Hofstra tot wijziging van de Wet bevordering eigenwoningbezit (verruiming en vereenvoudiging van de werking van de Wet bevordering eigenwoningbezit) (29917)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2005-2006, pag. 4249-4263

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

12-04-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

nr. 67, pagina 4249-4263

05-04-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29917Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van het voorstel van wet van de leden Duivesteijn en Hofstra tot wijziging van de Wet bevordering eigenwoningbezit (verruiming en vereenvoudiging van de werking van de Wet bevordering eigenwoningbezit) (29917)Pagina 4249-4263
Presentie en opening (woensdag 5 april 2006)Pagina 4229-4229
Voortzetting van de behandeling van het voorstel van wet van het lid Crone houdende regels inzake de toegankelijkheid, veiligheid, bereikbaarheid en redelijke prijsstelling van basisbetaaldiensten (Wet toegankelijkheid en bereikbaarheid basisbetaaldiensten) (29688)Pagina 4263-4283
Regeling van werkzaamheden (woensdag 5 april 2006)Pagina 4247-4249
Behandeling van het Verslag van een algemeen overleg gehouden op 26 januari 2006 over de nota 'Het Rijk rond schulden' (24515, nr. 73), alsmede het debat naar aanleiding van een vervolg-algemeen overleg op 23 maart 2006 over de nota 'Het Rijk rond schulden'Pagina 4229-4237
Behandeling van de brief van de minister van Verkeer en Waterstaat over de stand van zaken rond de uitvoering van de aanbevelingen van de Tijdelijke Commissie Infrastructuurprojecten (TCI) (29283, nr. 39)Pagina 4237-4247
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter terzake gedane voorstellen (woensdag 5 april 2006)Pagina 4283-4283

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 203 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van:het voorstel van wet van de leden Duivesteijn en Hofstra tot wijziging van
de Wet bevordering eigenwoningbezit (verruiming en vereenvoudiging van de
werking van de Wet bevordering eigenwoningbezit) (29917).(Zie vergadering van 4 april 2005.)De algemene beraadslaging wordt hervat.De heer Duivesteijn:Voorzitter. Mede namens mijn zeer gewaardeerde collega-initiatiefnemer,
bedank ik de Kamer bijzonder veel voor de bijdragen die in de eerste termijn
en daarvoor al zijn geleverd. In zekere zin kunnen wij volgens mij op een
redelijk ontspannen manier aankijken tegen de behandeling van de beginselen,
de principes van de wet. Wij hebben in het verleden natuurlijk vrij uitvoerig
over de noodzaak en de wenselijkheid van het bevorderen van het eigenwoningbezit
gesproken in de Kamer. Het eerdere initiatiefwetsvoorstel was nadrukkelijk
afkomstig van Kamerleden die zitting hadden in de fracties van de PvdA, de
VVD, het CDA en D66. Je kunt dus stellen dat er sprake is van een breed gedragen
voorstel. De heer Hofstra en ondergetekende hebben met elkaar aan een verbetering
van dat initiatiefwetsvoorstel gewerkt. Het is geen geheim dat wij daarbij
contact hebben gehad met andere Kamerleden, omdat wij eraan hechtten dat het
initiatiefwetsvoorstel breed door de Kamer werd gedragen. Het idee dat het
eigenwoningbezit moet worden bevorderd, wordt inmiddels inderdaad breed gedragen.
Dit zeg ik vooral tegen de heer Van Bochove.Het is goed en wellicht het meest kansrijk als niet alleen de initiatiefnemers
zich kunnen vinden in het voorstel – dat zou geen meerderheid opleveren –
of de fracties van de initiatiefnemers – het is prettig als die meegaan –
maar ook anderen. Wij hebben de intentie om in de eerste en de tweede termijn
en in de periode daartussen een voorstel te formuleren dat zo breed als mogelijk
wordt gedragen. Dit zeg ik ook tegen de minister en dus tegen de regering.
Wij hechten eraan, na te gaan hoe wij met elkaar een structuur kunnen bedenken,
die niet alleen werkt, maar ook heel snel kan worden ingevoerd. Dat lijkt
mij het voordeel van de huidige regeling. Wij hebben de contouren van een
wetsvoorstel. Het gaat vooral om de vraag of wij het met elkaar over de uitgangspunten
en over de dekking van het voorstel eens kunnen worden en of dat voldoende
is om op niet al te lange termijn het voorstel definitief vast te stellen
en in te voeren. Om zeer veel redenen is dat belangrijk, niet zozeer voor
ons, als wel voor de praktijk van de volkshuisvesting en niet alleen voor
de mensen die er direct profijt van hebben: de starters, maar ook voor degenen
die werkzaam zijn in de volkshuisvesting. Ik benadruk zo meteen waarom dat
het geval is.Wij hebben met elkaar over de beginselen van deze wet gesproken. Dat is
het probleem niet. Wij moeten juist constateren dat er een grote overeenstemming
over bestaat. Eén fractie heeft daar andere opvattingen over: de fractie
van de Socialistische Partij, afgekort de SP. Wij hebben mogen meemaken dat
aan deze kant van het spreekgestoelte mevrouw Van Gent en mevrouw Van Velzen
aan mij hebben gevraagd wat ik er vanuit mijn sociaal-democratische opvattingen
van vond. Laat ik hier een persoonlijke opmerking over maken. Ik ben een ongelooflijk
groot voorstander van progressieve samenwerking. Een kabinet van een dergelijke
signatuur lijkt mij geweldig. Over de bijdragen van de fracties van GroenLinks
en de SP was ik alleen niet direct enthousiast.De initiatiefnemers en GroenLinks hebben als het erop aankomt geen grote
verschillen van mening. Als je het met elkaar eens bent over de doelstellingen,
zou je wat meer vrolijkheid en enthousiasme mogen verwachten bij het omarmen
van ons voorstel. Ik respecteer het dat de SP een opvatting heeft die daarvan
sterk afwijkt. Ik ben natuurlijk de allerlaatste om daarover in negatieve
zin te spreken, maar ik begrijp niet dat de leden van die fractie niet willen
meewerken aan het betaalbaar maken van koopwoningen. Wij weten allemaal dat
de woningmarkt op dit moment buitengewoon problematisch is. In 1998 kon men
nog voor € 137.000 een woning kopen. In 2004 lag die grens al bij € 210.000.
Er is dus een enorme prijsexplosie geweest. Wij hebben ook een aantal grafieken
opgenomen waaruit blijkt dat koopwoningen op het moment dat de heer Hofstra
en ik met ons initiatief begonnen nog beschikbaar waren voor lagere inkomensgroepen.
Inmiddels moeten wij constateren dat zelfs de lagere middengroepen en de midden-middengroepen
al niet meer aan de bak kunnen komen. Er is dus sprake van een heel groot
en structureel probleem. Daar moeten wij voor openstaan. Het gaat hier niet
meer om een politieke kwestie, maar om de vraag of wij mensen kunnen helpen
die een vrije keuze willen tussen huur en koop. Dat moet niet worden gedicteerd
door de markt of door de staat. Mensen moeten hierin hun eigen verantwoordelijkheid
kunnen nemen. Ik zeg altijd: als er alleen maar koopwoningen waren, zou ik
morgen een huursubsidieregeling verzinnen. Het gaat namelijk om het principe
van de vrije keus. Wij proberen het structurele probleem met deze regeling
op te lossen.Hoe kijken wij nu aan tegen generieke regelingen en tegen maatwerk? De
heer Van Bochove heeft gezegd dat er een veelvoud aan regelingen is en heeft
gevraagd naar onze opvatting hierover. Die opvatting is heel eenvoudig. Ik
maak de vergelijking met het zorgstelsel. Daarbij is sprake van een basispakket,
waarnaast men zelf het pakket kan optuigen met aanvullende verzekeringen.
Wij zeggen dat hier een generieke regeling moet gelden die voor iedereen gelijk
is. Dat is het basisconcept dat vanuit de overheid wordt gegarandeerd. Dat
is goed geregeld voor huurwoningen. Met de huurtoeslag geldt
een basisregeling, die principieel de toegankelijkheid tot de woningmarkt
verzekert. Dat is het uitgangspunt. Dat basispakket willen wij goed organiseren.Het is interessant dat de minister met de wethouders van de grote steden
over dat basispakket is overeengekomen wat een sociale koopwoning is. Die
woning heeft een prijsdefinitie gekregen. Het is natuurlijk de doelstelling
dat corporaties zo veel mogelijk van die sociale koopwoningen zullen bouwen
in de komende jaren. De doelstelling is ook dat ook andere private partijen,
niet-corporaties, voor een vergelijkbare prijs dergelijke woningen bouwen.
Dat zou ik graag zien. Indertijd kenden wij de primeurwoningen. In allerlei
gemeenten zien wij initiatieven ontstaan, ook van kleine bouwers, die toch
mogelijkheden zien om dit soort woningen te bouwen voor die prijs.Nu doet zich het volgende dilemma voor. Wij hebben een prijs gedefinieerd
voor de sociale koopsector – dat is toch de kern van het voorstel –
en die prijs is al niet meer bereikbaar voor mensen met het inkomen waarop
je je daarbij richt. Je moet immers al een inkomen hebben dat boven de € 40.000
uit komt. Dat is extreem; dat hebben wij nog nooit meegemaakt. Vroeger was
de huursubsidiegrens een heel mooie grens; de mensen daaronder werden gesubsidieerd
via de premiekoop-A-regeling of de premiekoop-B-regeling. Nu zie je dat die
lagere middeninkomens – € 40.000 is geen klein inkomen meer –
de sociale koopwoningen al niet meer kunnen kopen. Dat is ook de reden waarom
wij zeggen dat er een verantwoordelijkheid van de staat ligt om het mogelijk
te maken dat mensen op grond van financiële termen in aanmerking komen
voor een bijdrage van de staat. Dat is de generieke bijdrage.Ik heb een staatje laten uitdelen dat al bij het voorstel zit, maar dat
nu in kleur is uitgevoerd en daardoor beter tot zijn recht komt. Daarop zie
je dat wij die twee speerpunten hebben. Er is de maximale koopprijs die door
de minister gedefinieerd wordt. Wij doen dit niet, want dat is altijd een
politieke beslissing, in overleg met de gemeenten. Het is een beslissing die
gebaseerd is, zo nemen wij aan, op de reële bouwpraktijk en op wat er
in de markt mogelijk is. Daar komt een fictieve prijs uit; het zal nooit helemaal
marktconform zijn. Deze fictieve prijs betekent voor gemeenten vervolgens
dat zij in hun programma afspraken kunnen opnemen over het te bouwen aantal
woningen. Daarbij kunnen zij een versleuteling toepassen met de bouw van duurdere
woningen. Zo gaat het in de praktijk; dat is het ijkpunt. Wij willen dat toegankelijk
maken; dat is het beginsel. Wij noemen dit het basispakket.Verschillende woordvoerders hebben erover gesproken dat je voor dit bedrag
niet overal terecht kunt. Nu, dat klopt, maar dat is nu juist de markt. Wij
komen niet aan de markt, want met die generieke regeling gaan wij niet als
het ware invloed uitoefenen op de markt. Nee, wij hebben een regeling die
voor heel Nederland geldt en de verschillen blijven daarmee bestaan, zoals
zij op dit moment bestaan. Als ik bijvoorbeeld morgen een woning in Groningen
zou kopen – ik ben nog niet op de gedachte gekomen – zal deze
een stuk groter zijn dan wanneer ik in Amsterdam of in Den Haag een woning
zou kopen, omdat daar de prijsverhoudingen anders liggen. Ik begrijp ook best
dat mijn collega Hofstra dáár woont, terwijl ik heel klein hier
woon. Wij laten dus in feite de verschillen met deze regeling intact en volgens
mij is dat ook goed. Je gaat niet interveniëren in de markt; je blijft
heel nadrukkelijk op afstand staan. Je hebt een regeling, waarvan je voor
jezelf het idee hebt dat deze voor iedereen toepasbaar is. Vervolgens kom
je op knelpunten. Ik denk dat je eigenlijk pas dan op knelpunten komt en die
knelpunten moet je oplossen; dat heet maatwerk. Wij willen een generieke regeling
waarvan je in zorgverzekeringstermen kunt zeggen: je hebt het basispakket
geregeld en dan zijn er knelpunten.De heer Hermans (LPF):De heer Duivesteijn zegt: "Wij komen niet aan de markt". Dat
doe je echter per definitie wel. Op het moment dat je ingrijpt in prijzen
en zaken gaat subsidiëren, kom je wel degelijk aan de markt en zullen
er ook effecten zijn. Het feit dat er effecten zijn, betekent dat je aan de
markt komt. Ik denk dat de heer Duivesteijn iets anders wil zeggen.De heer Duivesteijn:Dat wil ik dan wel weten.De heer Hermans (LPF):Wat u wilt zeggen, is dat u het door die generieke maatregel aan de markt
overlaat om de woningen meer in Groningen en Zeeland te laten ontstaan. U
gaat er daarbij van uit dat het zich hopelijk zelf kan corrigeren. Per definitie
bent u echter met de markt bezig en beïnvloedt u de markt.De heer Duivesteijn:Nee. Ik probeer toch onze stelling te verdedigen dat wij niet aan de markt
komen. Natuurlijk, iedere interventie is een interventie, in welke situatie
dan ook. Je komt echter niet aan het principe van de markt; je komt niet aan
het beginsel van de markt. Er zijn verschillen en die verschillen hef je niet
op. De verschillen zou je opheffen, indien je handelt zoals indertijd Luchtenveld
voorstelde, toen hij aangaf dat je regionale verschillen moet toepassen. Nee,
die verschillen laten wij allemaal bestaan en in die zin kom je niet aan de
markt. De markt heeft ervoor gezorgd, samen met het overheidsbeleid, dat door
de extreme prijsstijgingen en het wegvallen van subsidiemogelijkheden een
heel grote groep Nederlanders op geen enkele manier meer in staat is een woning
te kopen. Dat is een feitelijke marktsituatie. Wat wij doen, is er via het
basispakket voor zorgen dat de groep die de mogelijkheid krijgt om te kopen
dat ook gaat doen. Als wij deze regeling morgen doorvoeren, zou iedereen in
Nederland daarvan gebruik kunnen maken. Je moet er overigens niet aan denken
dat dat ook gebeurt! Wij interveniëren dus niet in de markt zelf, wij
tillen het niveau op basis waarvan mensen kunnen toetreden omhoog. Daarmee
wordt de toegankelijkheid tot de markt vergroot, iets wat wij allemaal willen.Met deze regeling willen wij op geen enkele manier interveniëren
in bijzondere omstandigheden. In Amsterdam zul je dus altijd een kleinere
woning kopen. De woordvoerder van de VVD zei dat voor die prijs alleen woningen
van maximaal slechts 80 m2 kunnen worden gekocht. Ik herinner hem
eraan dat ik meen 70% van de Amsterdamse woningvoorraad bestaat uit
woningen van gemiddeld 60 m2, wat dramatisch klein is. Daar wonen
dus ook nog eens gewoon gezinnen, weet ik uit ervaring. Als het in de Amsterdamse
situatie zou gaan om woningen van 80 m2 zou Amsterdam er kwalitatief
gezien geweldig op vooruit gaan. Voor mijnheer Hermans is 80 m2
misschien iets te klein, maar heel veel mensen zouden met 20 m2
erbij erg gelukkig zijn. Een goede woning van 80 m2,
gerelateerd aan een marktprijs van rond de € 180.000 – een
heel reëel bedrag – zou al een geweldige verbetering van de huidige
omstandigheden in Amsterdam zijn.Als zo'n basisregeling er eenmaal is, kun je gaan variëren. Eigenlijk
is het vanaf dat moment voor alle gemeentes veel gemakkelijker om te gaan
variëren naar bijzondere omstandigheden. In Den Haag zijn in de voorraad
veel woningen aanwezig binnen het segment van € 180.000. Vaak zijn
dat huurwoningen. Maar in de binnenstand van Den Haag zal die prijs hoger
liggen. Het is voor de gemeente Den Haag dus heel interessant om voor de binnenstad
een bijzondere regeling te maken, dus om corporaties daar kortingen te laten
verlenen, kortingen die later worden terugbetaald zodat er geen maatschappelijk
kapitaal verloren gaat. Verder is het goed mogelijk om met erfpachtconstructies,
zoals in Zaanstad, heel specifieke situaties te verbeteren.Wij willen geen concurrentie met de bestaande startersleningen. Als dat
instrument recht van bestaan heeft, is dat prima, want daar zijn mensen alleen
maar mee geholpen. Wij willen een algemene regeling. Als deze regeling er
is, zal de startersregeling veel specifieker worden. Je ziet nu al dat zij
zich sterk beweegt in het segment van € 180.000 tot € 240.000.
Het laatste bedrag is de grens van de Nationale Hypotheek Garantie (NHG),
en daarbij gaat het om een heel andere categorie mensen. In onze interpretatie
van sociale woningbouw is het niet nodig om dat te subsidiëren, maar
als andere instellingen of gemeentes van mening zijn dat je op dat punt moet
stimuleren, zijn wij de laatsten om daartegen te zijn.Voorzitter. Aan ons als initiatiefnemers is een aantal vragen gesteld
over aanbod. Ik heb de neiging om die vragen door te geleiden naar de persoon
aan mijn rechterkant, namelijk minister Dekker. Dat is degene die de macht
heeft om het aanbod te vergroten. Ook wij vinden dat het aanbod vergroot moet
worden. Wij kunnen dan ook alleen maar sympathiek staan tegenover de doelstellingen
van dit kabinet om in 2010 de woningvoorraad te hebben vergroot. Sterker nog,
dat willen wij graag. Het is heel belangrijk, ook voor de ontspanning van
de woningmarkt, waardoor prijzen niet meer extreem stijgen. Dat is eveneens
in het belang van de regeling. Met deze regeling willen wij een middel creëren
waardoor het aanbod dat er is daadwerkelijk vrij kan komen. Dat is het leuke
van de regeling. Het wordt voor corporaties of projectontwikkelaars eenvoudiger
om voor deze categorie per jaar een aantal woningen te bouwen, omdat zij niet
meer te maken hebben met het onrendabel aftoppen met extreme bedragen. Dus
deze regeling scheelt de corporaties iedere dag geld, omdat het geld naar
het subject gaat. Dat betekent dat zij een woning kunnen bouwen tegen een
prijs die reëler is. Deze regeling is niet alleen een stimulans voor
een starter; zij is wel degelijk een stimulans voor de opdrachtgever tot het
bouwen van woningen om aanbod te creëren. De tweede categorie moeten
wij ook niet onderschatten, namelijk de woningcorporaties die in het bezit
zijn van huurwoningen. Die willen hun bezit natuurlijk niet onder de prijs
verkopen en ook niet alleen maar met extreme kortingen. Deze regeling zet
wat dat betreft ook een standaard. Ik kan mij voorstellen dat een corporatiedirecteur
met deze regeling veel gemakkelijker over zal gaan tot het verkopen van huurwoningen,
waarmee geld wordt geactiveerd. Het vergroten van aanbod is dus niet alleen
te realiseren door het bouwen van woningen, maar ook door het in de markt
zetten van een middel waardoor anderen stappen gaan zetten die leiden tot
aanbodvergroting. Het is onze overtuiging dat met deze regeling niet alleen
starters geholpen zijn, maar dat een proces op gang wordt gebracht dat een
doorstroming creëert van huur naar koop.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Dat is zeer lovenswaardig. Ik hoop van harte dat corporaties bereid zijn
om woningen te verkopen. Tegelijkertijd is door de indieners voorgesteld om
een bestemmingsheffing in te voeren op het moment dat BEW-Plus een succes
wordt. Is daarover overleg gepleegd met de corporaties? Zijn de corporaties
bij invoering van een dergelijke bestemmingsheffing nog wel bereid om een
deel van hun bezit te verkopen?De heer Duivesteijn:Het beantwoorden van die vraag laat ik graag aan mijn collega Hofstra
over. Hij is namelijk expert in het geld terughalen bij anderen. Ik probeer
op dat punt wat bescheiden te zijn. Je praat dan ook over de dekking, zowel
op korte als op lange termijn. Het is voor ons belangrijk dat gekozen is voor
de weg van de stimulans. Wij zijn het bij voorbeeld niet eens met mevrouw
Van Gent over het fenomeen kooprecht. Dat is trouwens een theoretische mogelijkheid.
Ik heb dat ooit provocerend opgenomen in het initiatiefwetsvoorstel IKB –
de individuele koopbijdrage – dat ten grondslag ligt aan deze regeling.
In de praktijk is het echter niet mogelijk. Je kunt wel onteigenen, maar je
kunt niet zo maar over een bezit van private partijen beschikken. Het is anders
dan wat Thatcher indertijd deed, maar toen ging het om gemeentewoningen. Die
woningen waren in handen van de overheid en daar kun je ook als overheid over
beschikken. Dat is hier niet het geval. Het is een wens, maar het is geen
instrument dat je kunt inzetten. Je moet het langs de lijn van stimuleren
doen en onze stelling is dat je hier verschillende partijen tegelijkertijd
mee stimuleert.Daarmee zijn wij in algemene lijnen ingegaan op het fenomeen van beschikbaarheid
van woningen en aanbodvergroting. Wij erkennen volledig dat er verschillen
zijn. In Groningen en Friesland is de kans groter. Wij waren er erg tevreden
over dat 20% van wat op basis van de oude regeling is uitgegeven in
Zuid-Holland is uitgegeven. Het kan hier snel omslaan. Als de migratie afneemt,
treedt er een ontspanning op de woningmarkt op. Dat heeft direct een effect
op leegstand, doorstroming en verkoopmogelijkheden. Dat effect is vooral heel
sterk in deze regio. Ik wil niets afschuiven, maar de regering is echt verantwoordelijk
voor zaken als aanbodvergroting. Het is dan ook belangrijk dat daar de initiatieven
vandaan komen. Wij kunnen dat niet doen en dat willen wij trouwens ook niet.Mevrouw Veenendaal (VVD):U hebt u intensief voorbereid met de hulp van het ministerie. Ik ben het
met u eens dat de aanbodzijde veel groter moet zijn. Wij hebben daartoe ook
een motie ingediend bij de behandeling van de VROM-begroting. Ik heb in mijn
inbreng duidelijk gemaakt welke problemen corporaties hebben als zij hun woningen
willen verkopen. Wat was de reactie van het ministerie daarop, toen u met
uw voorstel bezig was? Het feit dat het voor corporaties heel problematisch
is om die huizen te verkopen vanwege alle achterliggende regelgeving,
is toen zeker aan de orde geweest.De heer Duivesteijn:Wij hebben volledige, ambtelijke ondersteuning gekregen, waarvoor ik de
minister overigens mede namens mijn collega hartelijk dank. Die steun was
buitengewoon professioneel. Ik kan met een gerust hart zeggen dat wat wij
presenteren goed doordacht is. Wij hebben er verder absoluut niet op die manier
over gesproken. Als een dergelijke vraag al beantwoord zou moeten worden,
dan zou de minister dat moeten doen. Wij hebben natuurlijk wel een opvatting
over de manier waarop je corporaties kunt stimuleren om hun bezit te verkopen.
Wij denken toch dat het beste middel een basissubsidie is, waardoor de individuele
onderneming het als rendabel beschouwt om woningen over te dragen. Nu is het
gat extreem groot. Het gaat vaak om € 50.000 tot € 70.000.
De woningmarkt is niet voor niets in elkaar gestort. Men ziet het toch min
of meer als het weggooien van geld.Mevrouw Veenendaal (VVD):U komt vooral met voorbeelden van huizen die nu voor grote bedragen in
de markt staan. U merkt terecht op dat de woningvoorraad in Amsterdam qua
vierkante meters redelijk klein is. In Bos en Lommer zijn die woningen wel
voor dit bedrag beschikbaar. Daar heeft de woningcorporatie besloten woningen
samen te voegen, omdat de mensen die willen kopen meer vierkante meters willen
hebben. Daar zouden de kleine woningen misschien wel onder kunnen vallen.
Het probleem is alleen dat het zo vreselijk omslachtig is om ze kwijt te raken.
Daar heb je een corporatie die het best zou willen, maar het duurt te lang
voordat die corporatie die slag kan maken. Vervolgens heb je te maken met
de regelingen van VROM: 70% aan de eigen bewoner, 80% aan een
derde en 90% als groep. Dan pakken corporaties liever die 90%,
omdat zij moeten investeren in herstructurering. Ik vind dat daarvoor een
veel betere oplossing moet komen. Ik ben er alleen maar mee gediend als deze
regeling een enorm succes wordt. De heer Duivesteijn zei net dat hij niet
wil dat iedereen komt, maar ik zou graag willen dat juist wel iedereen komt.
Ik wil graag een regeling waarin dit wordt geregeld. Dat was de insteek van
mijn inbreng.De heer Duivesteijn:Ik denk dat wij dan nog even moeten doorpraten over de dekking, want dan
is er nog een financieel probleem. Het interessante van deze aanpak is ook
dat hij veel geld vrij kan maken. Je moet hier op een goede manier over kunnen
fantaseren.Als kooprecht niet de mogelijkheid is, en tot nu toe staat de Europese
juridische wetgeving dit niet toe, moet je zoeken naar een hefboom die je
kunt gebruiken. Ik heb daar net over gesproken. Ik denk dat dit een hefboom
kan zijn. Ik probeer mij bijvoorbeeld te verplaatsen in opdrachtgevers die
zich bezighouden met herstructurering. Als je werkt aan de herstructurering
van bijvoorbeeld de westelijke tuinsteden of zuidwest Den Haag en dit instrument
is beschikbaar, kun je de burgers toch de mogelijkheid bieden om hun eigen
woning te kopen. In het transformatieproces van de herstructurering kunnen
de burgers als het ware worden verleid om daarin mee te gaan. Op dit moment
ontstaat er op veel plaatsen een patstelling doordat mensen zeggen: ik word
er altijd slechter van, want de huur gaat omhoog en ik kan de woning niet
kopen. Nu is er in ieder geval het perspectief dat er naast een "betaalbare"
huur een "betaalbare" koopwoning kan worden aangeboden. Door dit
hefboomeffect kan een aantal processen op gang worden gebracht.Als je dit instrument niet hebt, mag je verwachten dat er overal stagnatie
optreedt, dat sociale koopwoningen niet gebouwd worden, dat hele categorieën
huurwoningen niet verkocht kunnen worden doordat ze niet gekocht kunnen worden.
De categorie mensen die wel een forse prijs voor een woning wil en kan betalen,
is niet geïnteresseerd in een woning van 80 m2. Daardoor zul
je snel terugvallen op de mensen die nu in die woningen wonen. Daar is natuurlijk
niets mis mee, want het zijn goede woningen. Het zijn ook normale wijken waarin
velen van ons zijn opgegroeid en daar is ook niets mis mee. Ik zie dat de
heer Verdaas het nu ook begrijpt.De heer Verdaas (PvdA):Voorzitter. Ik reageerde met lichaamstaal op de opmerking van de heer
Duivesteijn dat er met de mensen die in die wijken opgroeien, niets mis is,
maar er zijn natuurlijk uitzonderingen.De heer Duivesteijn:Wij hebben gesproken over de beginselen van de wet, het aanbod, de transformatie
en de verschillende regelingen naast elkaar. In de richting van de minister
zeg ik nogmaals dat het niet onze bedoeling is om initiatieven over te nemen
of om ervoor te zorgen dat initiatieven geen recht van bestaan hebben. Zeker
niet. Voor ons is het uitgangspunt dat er een generieke regeling ontstaat
waarvoor de rijksoverheid verantwoordelijkheid neemt. Vervolgens kunnen wij
hierop variëren. Dit mag een veelvoud van regeling opleveren.De regeling die wij voorstellen is in principe hetzelfde als de regeling
die wij eerder al hadden, zij het dat er allerlei grenzen zijn aangepast.
Het essentiële verschil met het vorige voorstel is dat wij nu proberen
aan te sluiten op de praktijk van de Nationale Hypotheek Garantie. Wij hebben
besloten tot een forse vereenvoudiging door zo min mogelijk regelgeving bij
de rijksoverheid onder te brengen. De Nationale Hypotheek Garantie wordt straks
eigenlijk de eigenaar van de regeling. Zij zullen namelijk in de praktijk
met deze materie moeten gaan werken.Voorzitter. Ik denk dat het moment is gekomen om het stokje over te dragen
aan mijn collega. Hij kan dan wat dieper ingaan op de praktijk.De heer Hermans (LPF):In eerste termijn heb ik gevraagd waarom in de wet geen einddatum is opgenomen.
Ik begrijp uit zijn woorden dat de heer Duivesteijn ervan uitgaat dat deze
regeling langere tijd zal bestaan, maar dat neemt niet weg dat de regeling
op een gegeven moment overbodig kan worden. Op welk moment gaan wij dat evalueren
of toetsen? Ik vraag dat, omdat mijn fractie niet een regeling wil steunen
die ook doorloopt wanneer de noodzaak daarvoor is verdwenen.De heer Duivesteijn:Na drie jaar moeten wij de wet evalueren en op dat moment wordt er natuurlijk
ook getoetst of de regeling nog nodig is. Wij hebben geen einddatum in het
wetsvoorstel opgenomen. Persoonlijk vind ik dat het een structurele regeling
zou moeten worden. Het is namelijk heel gek dat wij het al zo lang zonder
een goede regeling doen. Ik stam uit een traditie in de volkshuisvesting
waarin het vanzelfsprekend was dat er regelingen waren voor alle soorten premiekoopwoningen
en dat starters aan de bak werden geholpen.Dat er zo veel regelingen zijn, roept geen irritatie op, maar wel dat
heel veel van die regelingen voortkomen uit initiatieven van goedwillende
bestuurders, directeuren en wethouders. Dat is op zichzelf natuurlijk lovenswaardig,
maar het leidt er wel toe dat sommige gemeenten wel en andere gemeenten geen
goede regelingen hebben. Dat is een vreemde zaak en een generieke regeling
is dan ook nodig, zolang de markt zo ongezond is dat ze die producten niet
zelf kan leveren.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Wat gaan de indieners doen om van deze wet wel een succes te maken? Gaan
zij een voorlichtingscampagne organiseren?De heer Duivesteijn:Ik heb met mijn collega afgesproken dat hij huis aan huis gaat folderen.
Dan is hij van de straat en hebben wij niet langer last van hem.Onder staatssecretaris Remkes was een goede voorlichtingscampagne opgezet.
Die campagne was dan ook niet de reden dat de wet geen succes werd. Wij werden
toen ingehaald door de prijsstijgingen. Die liepen gierend uit de hand en
stijgingen van 10% waren geen uitzondering. Het gebrek aan succes van
de vorige wet was dan ook onze voorzichtigheid. Wij hadden heel veel beperkende
bepalingen opgenomen, omdat wij het onverantwoord vonden dat iedereen zomaar
een woning zou kunnen kopen. Daarin zijn wij geslaagd? Wij zijn toen dus door
de prijsstijgingen ingehaald en dat onderkennen wij nu.Wij hebben van de Nationale Hypotheek Garantie heel goed begrepen dat
het in deze sector, waar heel veel geld wordt verdiend, blijkbaar heel gemakkelijk
moet worden verdiend. Men vond het erg moeilijk om al die formuliertjes in
te vullen. Door nu juist over te stappen op de systematiek van de Nationale
Hypotheek Garantie en door de denkwijze en de berekeningswijze daarvan over
te nemen, maak je de dingen heel eenvoudig. Zij moeten toch Nationale Hypotheek
Garantie hebben, dus er wordt gekeken naar alle voorwaarden zoals het onderhoud
en de kredietwaardigheid van de klanten. Al die voorwaarden zijn eigenlijk
van toepassing. Dan hoeven zij alleen nog maar te zeggen: verrek, u kunt het
niet betalen, maar daar hebben wij een oplossing voor. Zo eenvoudig is het.
Dat hoor de je Belastingdienst niet zeggen, maar ons wel. Zo eenvoudig is
het bij ons.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Terecht heeft de indiener aan het begin gezegd dat er een heleboel regelingen
zijn die complementair aan elkaar kunnen zijn en die elkaar kunnen versterken
of verscherpen, zoals de starterslening. Hoe wordt een starter straks nog
wijs uit alle verschillende regelingen? Hoe zorgen wij ervoor dat iemand die
een huis wil kopen, voor het eerst die markt betreedt en geen ervaring heeft
met alle verschillende regelingen, er straks wijs uit wordt? Hoe komt hij
uiteindelijk bij de plannen van de indiener terecht?De heer Duivesteijn (PvdA):Als de regeling er is, ga je ook kijken of je er wel of geen gebruik van
kunt maken. Dat is nu eenmaal de natuur van gemeentebestuurders en corporatiedirecteuren.
Ik kan mij goed voorstellen dat een wethouder deze regeling zal neerzetten
in de markt en de productieslag ook zal maken, en dat hij vervolgens in maatwerk
echt intelligent gaat nadenken over de categorie mensen die hij wil bereiken
en de categorieën woningen die hij extra wil subsidiëren. Het woud
dat er nu is, bestaat uit een veelvoud van pogingen om een paar starters aan
de bak te laten komen. Dat woud is straks een veelvoud van verbeteringetjes
die alleen horen bij bijvoorbeeld een middensegmenthypotheek. Die blijft bij
deze regeling gewoon bestaan. Daar bieden wij geen oplossing voor. Amsterdam
heeft met deze regeling een mogelijkheid om mensen tot € 180.000
aan de bak te helpen met een inkomen van € 38.000. Zij stoppen dan
het geld in het middensegment om de bovenkant op te lossen. Op hetzelfde moment
zullen zij niet zeggen: wij gaan die onderkant doen. Neen, want dat is geregeld.
Dat is die basiszorg.Mevrouw Veenendaal (VVD):Het laatste stukje van dit verhaal vind ik heel interessant. De heer Duivesteijn
spreekt nu van 180. In de regeling staat 171.De heer Duivesteijn:Het is 171. Ik rond altijd af naar boven.Mevrouw Veenendaal (VVD):Dat is prima. Dat merkte ik net ook al: van € 38.000 naar € 40.000.
Dat werd ook afgerond naar boven. Dat maakt niet uit; wij hebben het dus over
dezelfde cijfers. Als de heer Duivesteijn het heeft over de middensegmenthypotheek
van de gemeente Amsterdam, bedoelt hij dan dat via het Rijk € 171.000
zou kunnen worden gefinancierd en daar bovenop bijvoorbeeld € 40.000
tot € 50.000 via de gemeente, zodat iemand tot € 220.000-€ 230.000
kan kopen? Of bedoelt hij dat niet?De heer Duivesteijn:Dat is volgens mij niet nodig. Iemand die een woning kan kopen in het
middensegment, heeft een vrije forse kredietwaardigheid. Die komt dan boven
de grens die bij ons 171x is. Ik zeg voor het gemak telkens 180. Hij heeft
dus de kredietwaardigheid om een dergelijke woning te kopen, maar niet de
maximale financieringslast die de NHG voorschrijft, dus de kredietwaardigheid
om de top te kunnen kopen. Ik heb het dan over het bedrag van € 180.000
tot € 240.000. Hij wordt als het ware op dat moment via die sprong
geholpen. Hij krijgt hier geen basissubsidie voor. Hij wordt aan de bovenkant
geholpen.Mevrouw Veenendaal (VVD):Ik ga even terug naar de € 171.000 en de € 38.000.
Dat is in principe modaal, wat betekent dat ongeveer 50% van de Nederlandse
werkende bevolking dat of minder verdient. € 38.000 is dan het gemiddelde.
Ik heb in mijn betoog gevraagd of de indieners cijfers hebben over die groep
mensen, of zij kopen en wat zij dan kopen. Ik vind dat belangrijk om te weten
als wij tot deze regeling overgaan. Ik had daarover nog geen informatie gekregen.
Mijn tweede vraag gaat over de kwestie van het onderhoud. Ik weet dat hier
in Den Haag bijvoorbeeld een blok woningen van een corporatie is verkocht
dat in een slechte staat van onderhoud verkeerde. Deze woningen zijn voor
heel weinig geld aan bewoners verkocht. Zij moesten de woningen herstructureren
en verbouwen, wat ongeveer € 140.000 kostte. Voor deze groep zou
dit natuurlijk ook een ideale oplossing zijn. Ik ben zo bang dat deze groeperbuiten valt, omdat het onderhoud zo belangrijk is voor het garantiefonds.De heer Duivesteijn:Op het laatste punt, en met name de hele onderhoudssystematiek, zal de
heer Hofstra uitvoerig ingaan. Je moet er inderdaad niet aan denken dat wij
allemaal verpauperde woningen gaan subsidiëren; daar is niemand bij gebaat.In ons nader verslag is een schema opgenomen waarin wij hebben aangegeven
wat de verkopen in de afgelopen jaren zijn geweest. Daaruit blijkt dat er
van de verkochte woningen in de eerste drie kwartalen van 2005 ongeveer 46.000
binnen het bereik van deze regeling vielen. Het stemt ons optimistisch dat
op de normale markt al een redelijke hoeveelheid woningen verhandeld wordt
die binnen het bereik valt, terwijl de markt nog niet toegankelijk is voor
de starter. Met deze regeling maken wij de markt ook voor deze laatste groep
toegankelijk.Wij hebben de vorige keer theoretische exercities losgelaten op de vraag
wat de waarde is van corporatiewoningen; daar zit immers de grootste voorraad
goedkope woningen. Het gaat dan over de 20% verkoop van huurwoningen
waar mevrouw Veenendaal in haar eigen motie over spreekt. Er is geen sprake
van dat het hier alleen maar gaat over woningen van € 300.000; heel
veel woningen zitten in dit prijssegment of zouden daarbinnen gehaald kunnen
worden door het verstrekken van een korting die later, bij de verkoop wordt
terugbetaald. Ik heb de exacte cijfers niet bij de hand, maar wij praten dan
over heel grote delen van de woningvoorraad. De vraag is dus niet zozeer of
er voldoende woningen in het prijssegment zijn, maar veel meer of ze gebouwd
worden en of ze worden vrijgegeven.Mevrouw Veenendaal (VVD):U hebt dus geen exacte cijfers over de combinatie van de koopprijs en
het inkomen in de afgelopen jaren?De heer Duivesteijn:Nee, dat matcht dus niet. Het schema in ons nader verslag is helder. Daarin
wordt de financieringsgrens aangegeven die maximaal wordt toegestaan. Mensen
die aan de bovenkant van de huursubsidie zitten, kunnen een woning kopen van € 120.000;
daar koop je niets voor. Binnen ons systeem kunnen zij doorgroeien naar die € 171.000.Mevrouw Veenendaal (VVD):Als je dezelfde berekening erop loslaat bij funda, de Postbank of om het
even welke andere bank, bij een jaarinkomen van € 38.000, dan is
financiering van een bedrag van € 171.000 mogelijk en acht de bank
betrokkene geschikt om die financiering op te brengen. Hoeveel mensen met
een jaarinkomen tussen de € 28.000 en € 38.000 kopen een
huis, en wat voor woning kopen zij dan? Met zo'n vergelijking zou je heel
goed kunnen zien of deze regeling hout snijdt.De heer Duivesteijn:Dat zou ik nog eens precies moeten laten nagaan. De Postbank en andere
banken hebben daar vaak een heel eigen beleid in. Kort geleden zijn de normen
zelfs nog eens verscherpt; mensen met een lager inkomen kunnen nog minder
kopen vanwege de koopkrachtperspectieven. Wij staan daar positief tegenover,
omdat wij vinden dat mensen geen onverantwoorde risico's moeten nemen. Het
nadeel is dat je dan minder verkoopt. Wij willen de Nationale Hypotheek Garantie
ook als een soort kwaliteitsbasis zien.Ik stam nog uit de tijd van de noodkopers. In de stadsvernieuwing was
dat een ramp. Deze regeling mag er nooit toe leiden dat men onverantwoord
gaat kopen; dat zou een schrikbeeld zijn. Ik zal schriftelijk op uw vraag
reageren.Mevrouw Veenendaal (VVD):Ik heb gisteren de toets op het inkomen gedaan. Die was toen al met alle
correcties aangepast. Ik heb de toets gisteren gedaan, en kwam toen op deze
bedragen uit.De heer Hofstra:Voorzitter. Ik dank de collega's voor de constructieve inbreng in de eerste
termijn. Aansluitend op de meer algemene reactie van collega Duivesteijn,
laat ik nog een paar concrete zaken de revue passeren.Collega Van Bochove vroeg of een eenduidige regeling niet een utopie is.
Wij realiseren ons dat er een verhouding bestaat tussen prijs en woonvorm,
en dat geeft heel grote differentiaties per regio in ons land. Mevrouw Veenendaal
zei dat je voor de genoemde prijs slechts in vier provincies een rijwoning
kunt kopen. De realiteit is dat je in de rurale gebieden van ons land voor
die prijs inderdaad een rijwoning kunt kopen, terwijl je voor die prijs in
de stad vaak een appartement hebt. De eerste BEW-regeling sloeg niet alleen
in grote mate aan in Zeeland en Noord-Nederland, maar ook in Zuid-Holland.
Met name de steden Den Haag en Rotterdam hebben er vrij sterk gebruik van
kunnen maken. Met dit wetsvoorstel bieden wij voor het hele land een basisregeling,
waarvan iedereen gebruik kan maken. Er is daarbij sprake van gelijke behandeling.
Regio's, dat wil zeggen corporaties, maar ook gemeentebesturen of provinciebesturen,
kunnen maatwerk leveren door er een schepje bovenop te doen, daar waar de
spanning hoger is en de prijzen dus ook hoger liggen. Al die initiatieven
die wij kennen, maken dat mogelijk.Misschien zijn de prijzen over een paar jaar weer hoger, maar als het
beleid van de minister slaagt, gaan de prijzen de komende jaren waarschijnlijk
omlaag. Hoe dan ook, er is nu een heel duidelijke dynamiek in de regeling
gebracht. Het gaat automatisch goed. Een en ander heeft wel financiële
consequenties. Als de prijzen dalen, gaat het systeem mee, en als de prijzen
stijgen, gaat het systeem ook mee. Mede wegens de beheersing van de budgettaire
kant hebben wij de principiële keuze gemaakt om op een aantal punten
in de wet knoppen aan te brengen waarmee de minister van jaar tot jaar bepaalde
zaken kan regelen. De regeling is dus dynamisch, en past zich vanzelf aan
de marktontwikkelingen aan. De regeling is ook beheersbaar. Als er te veel
vraag zou zijn, kunnen wij bezien wat er dan moet gebeuren.Er is voorzien in de evaluatie waarom de heer Hermans vroeg. Wij moeten
onder ogen zien dat de wet zichzelf over een aantal jaren misschien overbodig
maakt, zeker als het totale huisvestingsbeleid slaagt. Als wij overgaan van
beperkt gebruik naar een wellicht heel intensief gebruik, zit daar nog een
heel politiek debat tussen. Het lijkt ons niet verstandig om nu alles in detail
vast te leggen.Er zijn ook vragen gesteld over de hypotheekvormen, in de trant van: waarom
wordt dit allemaal vrijgelaten? Welnu, de vrijheid is in deze regeling niet
100%. Allereerst schrijven wij voor dat de rentevastperiode
tien jaar moet zijn. Daarna mag het vijf jaar zijn, maar kortere perioden
worden niet toegestaan. De becijfering geschiedt op basis van annuïteit.
In die redenering betaalt men steeds een constant bedrag; eerst vooral rente,
maar gaandeweg ook aflossing. Men mag echter wel vrij de hypotheekvorm kiezen
waarbij de Nationale Hypotheek Garantie, waar wij gemakshalve sterk bij aansluiten,
twee belangrijke randvoorwaarden stelt. In de eerste plaats mag er nooit worden
gekozen voor meer dan 50% aflossingsvrij. Dat vormt een zekere bescherming
tegen helemaal niets aflossen. In de tweede plaats mag een beleggingshypotheek
die je kiest– sommige mensen prefereren dit en er zijn tijden dat dit
wel aantrekkelijk is of lijkt – nooit van een hoger rendement uitgaan
dan 8%. Dat zijn twee beschermende randvoorwaarden waarmee wij denken
te voorkomen dat mensen keuzes gaan maken die voor henzelf heel slecht zouden
kunnen uitpakken.Verschillende collega's hebben het punt van de prijsopdrijving naar voren
gebracht. Zo-even was er ook al discussie over de vraag in hoeverre de markt
wordt aangetast. Als de markt en het aantal woningen waar het om gaat een
gegeven zou zijn en je gaat eenzijdig subsidiëren, dan zul je theoretisch
heel snel tot de conclusie kunnen komen dat er prijsopdrijving zal ontstaan.
Wij zeggen echter heel duidelijk dat de aanbodkant primair is in het hele
verhaal. Wij zien in het ruimtelijkeordeningsbeleid dat de minister bezig
is de procedures aan te pakken en de bouwprogramma's. Wij kunnen de aanbodkant
met deze wet niet regelen. Zo simpel is het leven helaas niet. De minister
is bezig om de aanbodkant te bevorderen. Dus er komen woningen bij.Vergeet ook niet dat wij door deze regeling zelf weer iets nieuws aanjagen.
Op het moment dat een huurwoning te koop wordt aangeboden, wordt het aanbod
vergroot. Tot nu toe is een huurwoning een huurwoning en die kun je niet kopen.
Als je hem wel kunt kopen, is dat een verruiming van de markt. Financieel
wordt er geld vrijgemaakt. De corporatie kan dat geld goed gebruiken om elders
weer een nieuwe woning te realiseren, hetzij huur, hetzij koop. Wij schatten
in dat deze regeling toch ook in sterke mate kan zorgen voor het aanjagen
van het aanbod. Daardoor verwachten wij dat het prijsopdrijvende effect niet
groot zal zijn. Je kunt voorts de kleine aantallen noemen. De vorige regeling
werd zo beperkt gebruikt dat het effect per definitie daardoor al klein was,
maar wij hopen natuurlijk op een interessantere regeling.De heer Hermans (LPF):Voorzitter. De heer Hofstra spreekt hier zijn verwachting uit en ik deel
die hoop met hem. Ik weet dat er op het ministerie van VROM ten aanzien van
dergelijk beleid modellen worden gedraaid, waarbij je een verwachting enigszins
kunt onderbouwen. Is dat ook het geval bij het voorstel van de heer Hofstra?
Ligt er meer aan dat voorstel ten grondslag dan alleen een verwachting?De heer Hofstra:Nee, moet ik zeggen. Ik acht deze kwalitatieve redeneringen op zichzelf
allemaal plausibel. Over uw vraag hoe het kwantitatief zit en of er ook modelberekeningen
voor zijn gedaan, moeten wij ons even verstaan met onze ambtelijke ondersteuning.
Ik zeg u graag toe dat als daar materiaal over beschikbaar is, dat wij dat
alsnog aan de Kamer zullen doen toekomen. Op dit moment heb ik het niet bij
de hand.Zijn er op dit moment niet heel veel procedurele tegenwerpingen als u
uw woning wilt verkopen? Vooral mevrouw Veenendaal heeft daar aandacht voor
gevraagd. Natuurlijk heeft een directie of een raad van toezicht van een corporatie
de taak om de zaak goed te besturen, dus het kan best zijn dat zij zeggen:
de woningen mogen wel of niet verkocht worden. De huurders hebben daar indirect
eveneens een zekere inbreng in, omdat er een informatieplicht is. Het is in
tegenstelling tot wat gisteren werd gesteld, niet zo dat gemeenten of het
Centraal Fonds voor de Volkshuisvesting iedere keer toestemming zouden moeten
geven voor de verkoop van een huurwoning. Als het wel zo was – maar
het is gelukkig niet zo – dan zouden wij dat heel snel moeten veranderen.Mevrouw Veenendaal (VVD):Mijnheer Hofstra, u doet al wat langer volkshuisvesting en u begrijpt
waarschijnlijk wel dat een corporatie die ook in de toekomst zaken zal moeten
doen met een gemeente, altijd overleg zal plegen met die gemeente, alleen
al om de verstandhouding goed te houden. Als je huurwoningen verkoopt, dan
zal de gemeente daar altijd inspraak in willen hebben, want zij raakt een
deel van haar voorraad kwijt. Vervolgens is het ook zo dat VROM precies dezelfde
analyse maakt, dus het is wel degelijk zoals ik het geschilderd heb. Sterker
nog, ik heb met meerdere corporatiedirecteuren hierover gesproken en zij hebben
mij allemaal verteld, onafhankelijk van elkaar, dat het zo loopt. Ik ben het
helemaal met u eens dat wij daar dan misschien wat aan zouden moeten doen,
maar dat was ook de reden waarom ik het ingebracht heb.De heer Hofstra:Ik blijf er toch bij dat het niet zo zwart-wit is. Er zijn situaties waarin
al die regels nodig zijn, omdat daar nadrukkelijk afspraken over zijn gemaakt.
Maar in heel veel situaties geldt dat niet, hoeft de gemeente het niet goed
te keuren en hoeft het Centraal Fonds het niet goed te keuren. Corporaties
willen misschien niet altijd wat wij hier willen, maar goed, dat moet op een
gegeven moment ook nog kunnen. Het is wel zo dat het ministerie op zeker moment
een stempel moet zetten en dat duurt af en toe nog wel eens erg lang. Wij
zouden aan de minister kunnen vragen of het misschien wat sneller kan. Ik
denk dus dat het op dat punt niet zo zwart-wit is. Wij moeten er als Kamer
aandacht voor houden, maar dat gaat verder buiten het bestek van dit directe
wijzigingsvoorstel.De heer Van Bochove heeft gevraagd of het principieel wel zo verstandig
is om ook de aflossing voor subsidie in aanmerking te laten komen. Dat zou
erop lijken dat het kweken van vermogen gesubsidieerd wordt. Ik heb van de
heer Van Bochove begrepen dat hij dit niet zo verstandig vindt. Daar kun je
verschillend tegen aankijken, maar onze redenering is de volgende. Het maakt
niet uit of je aflossing of rente betaalt, want je moet het in beide gevallen
betalen. Je kunt bijvoorbeeld de aflossing niet achterwege laten. Als de redenering
is dat een betaalbare woning bij deze systematiek van Nibud en de Nationale
Hypotheek Garantie op een bepaald bedrag neerkomt, moet dat wel op tafel komen.
Als wij de aflossing eruit zouden halen, zouden wij het rentedeel moeten verhogen.
Het is dan lood om oud ijzer. Overigens kan ik melden dat het
Centraal Planbureau al bij de vorige versie van de wet nadrukkelijk heeft
geadviseerd om dit wel zo op te nemen in de systematiek in die zin dat het
aflossingsdeel daarvoor in aanmerking komt.Min of meer in het verlengde hiervan heeft de heer Van Bochove een vraag
gesteld over de situatie, wanneer men na vijftien jaar afkoopt. Wij hopen
en verwachten dat een groot aantal mensen dan niet meer onder deze regeling
valt. Immers, in de meeste gevallen zal het inkomen van de jonge starters
zijn gestegen. In dat geval vallen zij buiten de regeling en hebben zij geen
recht meer op subsidie. Er is gezegd: na het vijftiende jaar wordt het contant
gemaakt door het af te kopen, waarvan men de helft krijgt. Men krijgt dus
niet alles waar men recht op heeft. Ik begrijp van de heer Van Bochove dat
hij zich afvraagt of men dat deel dan niet verplicht gaat aflossen, zodat
de lasten direct lager worden. Daar is iets voor te zeggen met het oog op
bescherming van de mensen die gebruik maken van de regeling. Toch vind ik
dit als liberaal ingaan in de keuzevrijheid van de mensen. Vandaar dat wij
vragen: waarom zullen wij dat voorschrijven? Wij vinden dat de mensen dat
zelf maar moeten regelen.Eerder heb ik al gezegd dat je binnen de criteria van de NHG een hypotheek
mag hebben die je 50% aflost. Daar komt nog een fiscaal aspect bij.
Als je namelijk aflost, loopt de rente terug. Als je morgen gaat bijlenen,
krijg je de renteaftrek niet meer terug. Als wij voorstellen dat het afgelost
moet worden, is de vraag hoe lang wij dat doen. Wanneer de tijd is afgelopen,
gaat men toch naar de bank om meer hypotheek te vragen. Wij denken tegen deze
achtergrond dat het toch verstandiger is, deze regeling te handhaven.De heer Van Bochove (CDA):Mijn redenering is dat het in dit geval voornamelijk om mensen gaat die
uiteindelijk niet in staat zijn om het probleem zelfstandig op te lossen.
Na vijftien jaar constateer je dat zij eigenlijk nog in de regeling zouden
moeten meelopen. Het zijn dus mensen bij wie nog enige zorg voor de betaalbaarheid
gewenst en noodzakelijk is. U hebt daar nu een passende oplossing voor gevonden.
Je loopt het risico dat je, als je dat geld niet besteedt aan de aflossing,
met een aantal jaren alsnog in problemen verzeild raakt. Ik vraag mij af of
wij het paard dan niet achter de wagen gespannen hebben. Dit heb ik gisteren
betoogd. Immers, gedurende een aantal jaren hebben wij ervoor gezorgd dat
die mensen een woning konden kopen, maar wij hebben ze ook een klein beetje
in de problemen gebracht door ze de vrijheid te geven om het afkoopdeel dat
zij feitelijk nodig hebben, aan andere dingen te besteden.De heer Hofstra:Ik zie ook wel in dat dit zich kan voordoen. In dit verband wijs ik op
de inbreng van de SP-fractie in eerste termijn. De woordvoerder zat gisteren
op de toer dat de vraag is of de mensen niet in verleiding gebracht worden
en of zij niet de verkeerde dingen doen.De heer Van Bochove (CDA):U doet mij onrecht om mij daarmee te vergelijken.De heer Hofstra:Ik zeg dit omdat van die zijde op dit punt nogal wat is ingebracht. Ik
hoop wel dat wij het erover eens zijn dat wij door de aanhaking aan de systematiek
van de Nationale Hypotheek Garantie allerlei zorgvuldigheden hebben ingebouwd
aangaande de hypotheekvorm en de financiering in totaliteit. Als je je dus
afvraagt hoe je het precies moet doen, is dit nog wel een aandachtspunt. Dat
ben ik met u eens. Het gaat dus om de vraag of dit onderdeel al dan niet wordt
voorgeschreven. Ik herhaal dat wij ervoor gekozen hebben om dat niet te doen,
omdat wij van mening zijn dat mensen een eigen verantwoordelijkheid kunnen
en moeten nemen.De heer Van Bochove (CDA):U zegt toch ook dat het eigenlijk een aandachtspunt is.De heer Hofstra:Dat ben ik met u eens. Het is ook goed dat wij dit nu bespreken. Ik heb
nog een keer onze afweging aangegeven. Ik kan mij ook heel goed voorstellen
dat iemand daar net iets anders tegen aankijkt en dat het dubbeltje de andere
kant op valt.Voorzitter. Ik kom te spreken over de leeftijdsgrenzen en misschien wat
algemener over gelijke behandeling van huurders en kopers. Een aantal woordvoerders
heeft dit gisteren naar voren gebracht. Bij de leeftijdsgrens moet er echter
sprake zijn van een misverstand. In onze regeling wordt de leeftijd minimaal
18 jaar. Deze regeling geldt ook al voor de huurtoeslag. Daartussen bestaat
dus geen verschil; dat is hetzelfde.De heer Van Bochove (CDA):Als je 18 bent, heb je recht op huurtoeslag. Dat ben ik met u eens. In
de huurtoeslag zijn echter nog twee systemen: de huurtoeslag tot 23 jaar en
de huurtoeslag vanaf 23 jaar. Vanaf de leeftijd van 23 jaar kun je pas een
volwaardige of ruime woning kopen. In dat opzicht is er wel degelijk onderscheid
in de categorie gemaakt.De heer Hofstra:Dat mag zo zijn, maar wij hebben ervoor gekozen, de grens toch bij de
leeftijd van 18 jaar te leggen. Misschien dat die andere dankzij voortschrijdend
inzicht nog eens kan worden doorgevoerd in het systeem van de huurtoeslag.De heer Van Bochove (CDA):Dat is boeiend. Dat noteer ik even. Ik zal hier in een volgend debat nog
eens over van gedachten wisselen met de woordvoerder van de
VVD-fractie.De heer Hofstra:Anders kan worden bepleit om een categorie van 18 tot 23 jaar in deze
regeling in te bouwen, maar daardoor wordt die extra ingewikkeld. Die categorie
zou een soort juniorsubsidie krijgen.De heer Van Bochove (CDA):Ik begrijp de haasje-overtactiek in deze discussie heel goed. De heer
Hofstra lokt mij uit door te zeggen dat hij de grens er helemaal uithaalt
en volwaardige participatie aan de woningmarkt vanaf de leeftijd van 18 mogelijk
maakt. Ik ben het daarmee eens, maar pas daarop de haasje-overtactiek toe
door te stellen dat wellicht in het systeem van de huurtoeslag hetzelfde moet
gelden en dat wij het daar nog maar eens over moeten hebben. De heer Hofstra
doet ten aanzien van dit dossier aan uitlokking. Ik praat daar graag nog eens
over.De heer Hofstra:Om ons voorstel iets logischer te maken, kan ik de Kamer melden dat ook
de regeling van de Nationale Hypotheek Garantie in deze leeftijdsgrens voorziet.
Als wij daarvan afwijken, hebben wij dus net zo goed een probleem. Overigens
is het niet onze opvatting dat de huurtoeslag en alle daarvoor te hanteren
criteria een op een van toepassing moeten zijn op deze regeling. Wij hebben
over de aangepaste regeling ook gezegd dat het criterium wordt gehanteerd
dat de betaalbare koopwoning bereikbaar moet zijn. De heer Duivesteijn heeft
al uitvoerig betoogd hoe dat dan werkt. De minister stelt daar in ISV-kader
een bedrag voor vast. Verder hebben wij de Nationale Hypotheek Garantie en
daaronder zitten Nibud-normen, zodat kan worden uitgerekend op welk bedrag
iemand uitkomt. Het zou heel toevallig zijn als dat bedrag precies spoorde
met het maximum van de huurtoeslag. Misschien dat dat weer gebeurt als de
huizenprijzen de komende jaren weer dalen. Nu ligt dat punt in ieder geval
hoog. Als iemand op een punt helemaal aan de rechterkant van de grafiek, die
net is toegelicht, zit, kan die zonder subsidie een bepaalde woning kopen.
Als je naar beneden gaat, kom je het punt tegen vanaf waar iemand in aanmerking
komt voor huurtoeslag. Dat hoeft dus niet een op een samen te vallen, vinden
wij.Sommige fracties hebben gesproken over de hypotheekrenteaftrek in het
kader van de afstemming op fiscale en andere bestaande regels. Laat ik het
mede namens collega Duivesteijn op de opmerking houden dat wij van de fiscale
regels die nu gelden zijn uitgegaan en dat wij geen behoefte aan speculaties
op veranderingen van die regels hebben. Het systeem sluit daar dus gewoon
bij aan. Door de fiscale regels die voor de aftrek van de hypotheekrente gelden,
wordt de groep mensen waarover wij het hebben, altijd relatief karig bedeeld.
Met deze regeling wordt geprobeerd, die groep een extra zetje te geven. Zij
zorgt voor een aanvulling. Wij hebben geen behoefte om uit te gaan van veranderingen
van die regels. Dat geldt ook voor andere fundamentele regels in ons land.
Er is bijvoorbeeld eigendomsrecht. Dat recht maakt het volgens ons niet mogelijk
en in ieder geval niet zinvol om te stellen dat alle huurders in dit land
het recht hebben om hun eigen woning te kopen. Dat zou een soort nationalisatie
van corporatiebezit betekenen of hoe je dat ook wilt noemen. Dat gaat ons
veel te ver. Die suggestie deed de fractie van GroenLinks gisteren, geloof
ik.Bijna alle fracties hebben gevraagd hoe het met de budgettaire vergelijking
van de voorstellen van de initiatiefnemers met de starterslening zat. Die
is veelvuldig genoemd. Ik loop ook al weer wat jaartjes mee. Als je hoort:
60 mln. structureel of 70 mln. ineens, denk je: hier klopt iets niet. Ik neem
aan dat de collega's ook wel begrijpen dat hoe je het ook regelt en doet,
geld niet verdampt, maar er ook niet spontaan bij komt. Hoe je het ook doet,
op de ene of de andere boekhoudkundige manier, het is altijd even duur. Gaat
u zich dus niet blindstaren op dat ogenschijnlijk heel grote verschil. Wij
beschouwen de starterslening nadrukkelijk als nuttige aanvulling die men op
maat kan toepassen. Vaak financieren de gemeenten die. Overigens geldt die
regeling voor koopsommen tot € 240.000. In onze ogen is dat een
soort oversubsidie. Er zijn gemeenten die erover hebben gedacht om ermee op
te houden, omdat het te duur werd. Ik geloof dat Almere daar bij zat. Ongeveer
60 gemeenten zitten in die regeling. Wij hebben in ons land weliswaar minder
gemeenten dan vroeger, maar het zijn er nog altijd zo'n 450. Er bestaan dus
zeer duidelijke verschillen, ondanks het basisrecht dat iedereen heeft. De
financieringsopzet is dus anders, maar ik herhaal dat dit niet uitmaakt voor
het totale effect. Wij hebben een zeer creatieve minister van Financiën,
dus het maakt niet uit. Het komt allemaal op hetzelfde neer.Dat brengt mij bij de dekking. Wij hopen nu allen dat deze regeling effectiever
zal zijn. Bij de vorige regeling was het budget geen probleem, gelet op de
kleine aantallen. Er was zelfs sprake van onderuitputting op het budget. Wij
hopen dat het budget wel een probleem zal worden na een bescheiden aantal
jaren. Daar zal dan ongetwijfeld een fors politiek debat over moeten plaatsvinden
om te bepalen hoe wij dit willen aanpakken. Daarom hebben wij gezegd dat wij
onderscheid moeten maken tussen de korte en de lange termijn. Voor de korte
termijn hebben wij twee belangrijke bronnen voor de financiering aangegeven.
De ene bron is de huurtoeslag. Dat is nogal simpel. Als men nu huurtoeslag
krijgt en als men straks deze subsidie krijgt, mag men die natuurlijk tegen
elkaar wegstrepen in ons voorstel. Vrijval daar wordt gewoon gebruikt voor
deze financiering. De andere bron zou het fonds voor de ISV zijn. Wij hebben
nu al enkele malen gezegd dat de betaalbare koopwoning ook in dat kader wordt
gedefinieerd. Dat is ook het fonds dat gemeenten kunnen gebruiken om zaken
aan te jagen. Als men huurwoningen gaat verkopen, kan men juist op dit vlak
weer nieuwe zaken aanjagen. Dat ligt dus sterk voor de hand.Hierbij is de praktische opmerking gemaakt dat dit geld allemaal al is
belegd. Nu weten de initiatiefnemers veel, maar niet precies hoe veel de grootboekrekening
bij het departement op dit punt bedraagt. Wij meenden dat hierin voor de komende
jaren nog wel ruimte zou zitten, maar dat moet misschien nog nader worden
bezien. Wij blijven wel van mening dat dit op de begroting van VROM de meest
gerede post is om bij aan te sluiten.Mevrouw Veenendaal (VVD):Ook naar mijn informatie zijn de ISV-gelden al toegewezen en zijn de contracten
daarvoor al getekend. Dat heb ik de minister horen zeggen in een overleg.
Ik neem dus aan dat dit aan de orde is. Hebt u een alternatieve mogelijkheid
die u wilt bezien? De ISV is hard nodig. Daarop is ook al een
keer bezuinigd. Dit zou dan ook niet mijn eerste keuze zijn geweest. Wat is
het alternatief daarvoor?De heer Hofstra:Ik kan nu wel allerlei posten op de begroting gaan noemen, maar het is
zeer de vraag of wij hierover als initiatiefnemers gelijk denken, dus ik weersta
die verleiding. Misschien is het verstandig om aan te sluiten bij de opmerking
van de fractievoorzitter van het CDA dat wij extra geld moeten zien te creëren
om de starters te helpen. Dit is een startersregeling. Met andere woorden,
misschien moeten ook de Kamer en de minister zich er sterk voor maken om hiervoor
een oplossing te vinden.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Het lijkt mij goed dat de minister ons er duidelijkheid over geeft in
hoeverre het ISV-budget is verdeeld. Stel dat het nog niet helemaal vastligt
en dat hierin dus ruimte zit om te schuiven in de besteding van posten, hoe
zorgen wij er dan voor dat geld dat bij de verkoop van woningen door corporaties
terechtkomt bij stedelijke vernieuwing, waardoor het terecht is dat er wordt
bespaard op het ISV-budget? Hoe gaat u ervoor zorgen dat dat zal plaatsvinden?De heer Hofstra:De Kamer kent het staatje, waarin de bedragen tot in eurocenten precies
zijn opgenomen. Daaruit blijkt dat het gaat om heel bescheiden bedragen voor
de komende vijf jaar, oplopend tot 11 mln. over de gehele periode. Gelukkig
is het ISV-budget tamelijk hoog. Misschien is het hierin toch wel in te passen.
Wij zijn uitgegaan van een instroom van 500 per jaar en 5000 in tien jaar.
Dan gaat het om substantiële bedragen, in de orde van grootte van 60
mln. per jaar. Daarvan zeggen wij dan ook dat wij dit principieel heel anders
moeten gaan benaderen. De corporaties zitten er warmpjes bij. Zij beuren elk
jaar 10 mld. vanuit de huuropbrengsten. Zij hebben vervolgens 6 mld. nodig
om daar hun dienstverlening tegenover te stellen, zodat er 4 mld. overblijft.
Nu is er gisteren op gewezen wat corporaties allemaal moeten doen en wat wij
vinden dat zij verder nog zouden moeten doen. Zij hebben dus heel veel te
doen, maar 4 mld. is ook heel veel geld.Wij zeggen dat daar waar nu in de Woningwet de gehele sociale huursector
verbonden is met het begrip huur, je dit zou moeten durven verbreden tot huur
en goedkope koop of, zoals collega Duivesteijn het noemt, sociale koop. Als
je die verruiming zou aanbrengen, is het volgens mij heel logisch om te zeggen
dat hoeveel geld er ook precies is en waar het ook allemaal voor wordt gebruikt,
dit voor een deel moet neerslaan bij de koopsector. Het zou dan ook voor een
groot deel in die sector zelf gefinancierd moeten kunnen worden. Wij vinden
het niet opportuun om thans te bespreken hoe dit moet, bijvoorbeeld via een
heffing zus of een heffing zo. Immers, het debat over de regeling zelf en
of deze substantieel zal doorlopen, wordt over een aantal jaren hier nader
gevoerd. Dan is het ook veel reëler om al die concrete mogelijkheden
onder ogen te zien.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Dat begrijp ik. Ik begrijp ook dat het eerste jaar de bedragen waarschijnlijk
niet zo substantieel zijn. Dat doet echter in de afweging van de PvdA-fractie
niet af aan het feit dat er wordt geknabbeld, weliswaar voor tweederde van
de kosten, aan het ISV-budget. Daar maken wij ons terecht zorgen over, want
wij vinden het ontzettend belangrijk dat die investeringen doorgaan. Ik begrijp
dat u de rekening wilt neerleggen bij de corporatiesector, in die zin dat
als zij verkopen, er ruimte is. Komt u nu echter concreet met een voorstel,
bijvoorbeeld richting de minister, om ergens vast te leggen, bijvoorbeeld
bij de BBSH-herziening of op wat voor manier dan ook, dat de meeropbrengsten
van verkoop niet zozeer bij het ISV terechtkomen als wel bij de stedelijke-vernieuwingsgelden?De heer Hofstra:Hopelijk is mevrouw Kruijsen het met mij eens dat het ISV het meest voor
de hand ligt. Immers, wat gemeenten op dit vlak ook willen doen, zoals vernieuwing
van oudere stadswijken: het betreft zaken die hier toch heel dicht bij liggen.
Als je de huurwoningen op grote schaal kunt verkopen, genereert dat ook nieuw
geld. Wij kunnen het niet anders zien dan dat het daar als het meest logische
onder valt. Nu, als er niet zoveel beschikbaar is en er zou nog wat verschil
zijn, dan zou ik zeggen: laten wij ons met elkaar sterk maken voor een stukje
extra geld voor dit onderwerp.De heer Van Bochove (CDA):Ik wil nog even terug naar de opmerking van de heer Hofstra over de financiering
op lange termijn. Ik vind dat hij zich wat gemakkelijk van deze zaak afmaakt
en ik zou hem nadrukkelijk willen uitnodigen om op dit punt wat specifieker
te zijn dan te zeggen dat wij het in de toekomst wel zien. Zo kan ik de wet
betaalbaarheidsheffing straks ook wel afdoen. Waarom zouden wij die überhaupt
behandelen? Wij zien het in de toekomst wel. Ik wil, als je aan een regeling
begint, een stukje zekerheid hebben. Als hij een voorstel doet op dat punt,
mag ik hem uitnodigen om ons wat meer zekerheid te verschaffen, als het gaat
om de financiering en vooral om de positie van de corporaties daarin. Hij
gaat tot nu toe in zijn antwoord wat gemakkelijk voorbij aan de vraag hoe
je de corporaties zou kunnen verplichten. Hij komt niet verder dan een soort
morele oproep. Ik wil graag nader en beter onderbouwd zien hoe hij de regeling
uiteindelijk via bijdragen van corporaties denkt te financieren.De heer Hofstra:Er wordt nu een vergelijking gemaakt met de betaalbaarheidsheffing. Ik
hoop evenwel dat wij het erover eens zijn dat wat betreft urgentie er een
groot verschil bestaat tussen de betaalbaarheidsheffing waar nu over wordt
gesproken, ook in de Kamer, en deze regeling. Immers, wij hebben hier nog
een groot aantal jaren te gaan voordat wij in de tweede fase komen. Ik begrijp
best dat het redelijk is, als u vraagt of het wat concreter kan. Het begint
echter met de principiële discussie of wij het reëel vinden dat,
daar waar het in Nederland altijd alléén bij huur ging over
de beschermde sector, dit nu verbreed wordt van huur naar goedkope koop. Als
wij het daarover eens zouden zijn – dat hoop ik van harte – kunnen
wij er verder over redeneren hoe je dit zou kunnen doen. Wij hebben heel bewust
gezegd dat wij nu de eerste termijn doen. Het betekent dat er nog een tweede
termijn komt. Wij zijn graag bereid om te kijken of wij nog wat concreter
aan de Kamer kunnen voorleggen hoe wij dit zien, maar dan wel vanuit deze
centrale en principiële redenering, althans als het aan ons ligt.De heer Van Bochove (CDA):Die redenering wil ik wel volgen, want ik denk dat het
in mijn eerste termijn wel gebleken is dat ik daar sympathiek tegenover sta.
Het is echter van betekenis om daar richting de tweede termijn wat concreter
in te zijn en daar nodig ik u dan ook toe uit, omdat er een aantal belangen
in dit traject meespelen. Dat zijn de belangen van het ISV op de lange termijn;
daar is al op geduid. Het betreft echter ook het belang van de positie van
de zelfstandige onderneming die corporatie heet. Ik vind dat dit op een evenwichtige
manier moet worden afgestemd. Om die reden verwees ik naar een andere discussie.De heer Hofstra:Akkoord.Mevrouw Kruijsen vroeg of hierover overleg is met de corporaties. Zij
kent de bekende regel dat je niet met een kalkoen moet spreken over het kerstmenu.
Het lijkt mij niet juist om met de corporaties te onderhandelen, aangezien
híer het politieke primaat ligt. Wij verklaren ons graag bereid om
vóór de tweede termijn met een wat concretere uitwerking te
komen, ook omdat wij tussentijds met de minister zullen spreken over de dekkingsmogelijkheden.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Misschien kunt u dan ook mijn vraag beantwoorden of de bestemmingsheffing
een positieve prikkel is om tot verkoop over te gaan.De heer Hofstra:Wij zullen dat punt expliciet meenemen in de nadere uitwerking.Ik kom toe aan het beroemde artikel 22. Zuiver formeel-juridisch geformuleerd:
een hardheidsclausule zit in zijn algemeenheid in de regeling, zij het dat
je die alleen maar kunt gebruiken als er een artikel is waarvan de uitvoering
tot discussie leidt. Als artikel 22 wordt weggehaald, kun je daarover geen
discussie meer voeren, zodat de hardheidsclausule daar niet op terug kan slaan.
Wil je de hardheidsclausule toepassen, dan moet je wel een artikel hebben.
Artikel 22 bestaat nu uit twee leden. Het eerste lid achten de indieners zeer
principieel: als je met behulp van deze regeling een huis koopt, koop je ook
een huis en dan ben je ook eigenaar. Overigens: de Nationale Hypotheek Garantie
heeft ook eisen op dat punt, die wij naast ons voorstel willen leggen. Het
zou namelijk best kunnen zijn dat die elkaar overlappen, zodat je een van
tweeën kunt laten vallen. Dan zou ik ons artikel liever handhaven, dan
staat dat duidelijk in de wet.De redactie van het tweede lid is eufemistisch uitgedrukt voor verbetering
vatbaar. Daar staat namelijk dat je binnen tien jaar niet mag verkopen. Dat
artikel moet qua redactie nader worden bekeken. Er loopt nog een discussie
over de vraag of zo'n artikel eigenlijk moet worden opgenomen. Wij achten
het wenselijk om de redactie van dat tweede lid van artikel 22 nader te bezien;
de Kamer hoort daar nader over.Ik kom toe aan het opknappen van huizen: kun je onder de regeling een
krot kopen en na verloop van tijd, met gebruikmaking van deze financiële
regeling, in een mooi, goed onderhouden huis wonen? Ja, dat kan, zeggen wij.
Wij willen ook zeker geen betutteling, wij willen zeker niet zeggen dat dat
niet mag. Maar je moet dan wel voldoen aan de eisen die de NHG op dat punt
stelt. Is dat wat je koopt, ook al is het een slecht onderhouden huis, een
goede, evenwichtige optie? Vervolgens kun je volgens die regels een soort
verbeteringsplan hebben, waarop je geld kunt lenen, zodat je weer keurig in
de regeling mee kunt lopen. Dat geld moet in depot blijven, totdat je kunt
aantonen dat het werk is uitgevoerd. Je kunt grootschalig verbouwen en opknappen
in het totaalpakket, zij het dat dat binnen de door mij genoemde regels moet
passen.Mevrouw Veenendaal (VVD):Als een aantal jongeren een huis opknappen, waarin ieder van hen gaat
wonen, kunnen zij dan gebruik maken van deze regeling?De heer Hofstra:Ja, dat kan, tenzij u verder gaat naar zwart en grijs. Er moeten namelijk
wel bonnen komen. De regeling maakt het mogelijk een slecht onderhouden huis
te kopen en het op te knappen.Mevrouw Veenendaal (VVD):Op het moment dat mensen zelf de werkzaamheden uitvoeren, is er geen bon,
hoogstens één voor het materiaal, wat kan betekenen dat het
huis goedkoop kan worden aangeschaft, terwijl het werk dat over en weer bij
elkaar wordt gedaan erg belangrijk is. Je ziet dat heel veel mensen dat hier
graag willen, maar het kan niet, omdat zij op die manier bij een laag inkomen
daar net niet aan toekomen.De heer Hofstra:Dat kan, alleen moet dat geld dan wel in depot. Het wordt niet op voorhand
verstrekt. Men moet dan aantonen dat er bijvoorbeeld nieuwe balken of dakpannen
zijn besteld. Vervolgens kan het allemaal binnen de regels.Mevrouw Veenendaal (VVD):Dat gebeurt ook bij nieuwbouw. Dan is er ook bij de bank een depot en
moet de aannemer steeds zijn rekeningen laten zien. U bedoelt dus dat dit
op precies dezelfde manier mogelijk is. Dat geldt dan ook voor een huis waarvan
men technisch gezien niet in staat zou zijn om het te kopen. Dat kan dan vastgesteld
worden via rapportages. Hebt u enig idee of het heel omslachtig is om dat
soort rapportages te krijgen? Er moet natuurlijk een taxatie plaatsvinden
met het oog op de toekomstmogelijkheden.De heer Hofstra:In het algemeen kan gesteld worden dat de Nationale Hypotheek Garantie
vrij simpel werkt, zoals blijkt uit de reacties uit de financiële sector.
Daarom zijn wij zo blij dat dit instrument volledig aansluit bij de regeling.Gevraagd is of met deze regeling het verpauperen en verloederen van buurten
wordt bevorderd. Wij menen dat dit niet het geval zal zijn. Immers, je kunt
de regeling alleen maar gebruiken binnen verantwoorde financieringsstructuren.
Via de Nibud-normen en de normen van de Nationale Hypotheek Garantie is het
allemaal evenwichtig. Dus er is geen noodzaak om het onderhoud te veronachtzamen.
Het onderhoud is ook meegenomen in de financiële opzet. Daar wordt geld
voor gereserveerd.Tot slot kom ik op het lang verwachte punt van de woonwagens. Gelukkig
gaat het om kleine aantallen. Bij de Nationale Hypotheek Garantie is ook daar
een regeling voor. Die is wel gesplitst voor de kavel waarop de woonwagen
wordt geplaatst en de woonwagen zelf. Dan gelden voor beide maximale bedragen.
Bij elkaar opgeteld, is dat ruim € 100.000. De woonwagens vallen
gewoon onder de regeling. Ik heb begrepen van de kant van de Nationale Hypotheek
Garantie dat er elk jaar zo'n vijf aanvragen doorgaan. Dus
wij moeten maar niet te lang bij dit onderwerp stilstaan.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Het bedrag is € 103.000 als grond en woonwagen bij elkaar worden
opgeteld. Daarvoor kun je geen kwalitatief goede woonwagen neerzetten. Gaan
wij ervoor zorgen dat er ook daadwerkelijk goede woonwagens komen? De vraag
is of dat in dit wetsvoorstel geregeld moet worden of via de Nationale Hypotheek
Garantie. Misschien kan de minister daar haar licht over laten schijnen. Mijn
eerste vraag is of u bereid bent het totaalbedrag als maximum te nemen, waarbij
de bedragen voor standplaats en woonwagen bij elkaar worden opgeteld en niet
uitgegaan wordt van alleen het bedrag voor de standplaats of voor de woonwagen.
Mij werd erop gewezen dat het hier niet alleen om woonwagens gaat, maar ook
om woonboten.De heer Hofstra:Wat moet ik hierover zeggen? Voor € 100.000 kun je een prachtige
camper kopen. Dan heb je ook geen kavel nodig. Ik denk echter dat wij nu als
initiatiefnemers moeten zeggen dat de regeling daar niet voor bedoeld is.
Het gaat om een relatief klein aantal woonwagens. De Nationale Hypotheek Garantie
heeft er een regeling voor. Ik heb begrepen dat wel eens creatief wordt omgegaan
met het optellen van de twee bedragen voor kavel en woonwagen, waarbij het
ene misschien wat goedkoper wordt gemaakt en het andere wat duurder. Het lijkt
mij niet zo efficiënt om daarvoor in deze regeling een aparte passage
op te nemen.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Geldt dat ook voor de woonboten?De heer Hofstra:Op die vraag moet ik het antwoord even schuldig blijven.Mevrouw Kruijsen (PvdA):Dat geeft niets. Dat komt dan nog wel in de tweede termijn.De heer Hofstra:Wij zullen even uitzoeken hoe het met woonboten zit. In het gros van de
gevallen zal het hier toch hopelijk om gewone woningen gaan.De heer Van Bochove (CDA):In eerste termijn heb ik gesproken over de aankoopsom plus een toeslag.
Ik heb gezegd dat ik graag met de initiatiefnemers van gedachten wissel over
het aspect van de toeslag. In de nota naar aanleiding van het verslag staat
ook dat het een politiek debat moet zijn. Ik heb een aantal bezwaren opgesomd.
Kunnen wij die grens niet maximeren, bijvoorbeeld op 10%?De heer Hofstra:De minister kan jaarlijks een aantal dingen bepalen. Het is ook denkbaar
dat dit wordt gemaximaliseerd. In 2005 zaten wij op 8,8%. De actualisatie
voor 2006 leidt op grond van wat wij weten tot 9,85%. Als je nu een
maximum van 10% stelt, kun je er volgend jaar dus al overheen gaan.
Daarmee doe je afbreuk aan de centrale doelstelling van het bereikbaar maken
van een betaalbare woning. Dan kijken wij liever of er genoeg mogelijkheden
zijn om de zaak goed beheersbaar te houden. Daarvoor moeten wij wel de spelregels
afspreken. Je zou aan contingentering kunnen denken. Laten wij hopen dat er
veel vraag komt, maar op een gegeven moment kan best serieus overwogen worden
om te kijken hoe wij dat precies gaan doen. Wij zijn graag bereid om te bezien
hoe wij daar tot de beste oplossing kunnen komen. Ik denk dat er alle gelegenheid
is om daar in tweede termijn nog eens nader over te praten. Wij willen met
de minister ook nog wat dingen bespreken.Voorzitter. Ik heb al gezegd dat wij graag bereid zijn tot nader overleg,
zowel met de collega's als met de minister. Wij zijn nog niet klaar, maar
toch dank ik de minister al voor de verleende ambtelijke ondersteuning.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.Minister Dekker:Voorzitter. Ik heb waardering voor het vele werk dat de indieners, de
heren Duivesteijn en Hofstra, hebben verzet. Net als zij hecht ik veel waarde
aan het eigen woningbezit. Het wijzigingsvoorstel richt zich op het verhogen
van het bereik en het vereenvoudigen van de uitvoering van de Wet bevordering
eigen woningbezit. Ik wil dit voorstel in verband brengen met de problematiek
van de starters op de woningmarkt. De BEW richt zich namelijk op mensen die
voor het eerst een woning kopen. Dit kunnen mensen zijn die voor het eerst
zelfstandig een woning betrekken en wel in de koopsector, die doorstromen
van een huurwoning naar een koopwoning of die de eigen huurwoning kopen. De
BEW richt zich dus op deze groep koopstarters.Ik herken de problemen die starters ondervinden, niet alleen in de koopsector,
maar ook in de huursector. Op de woningmarkt is te weinig doorstroming en
daardoor zijn met name de kansen voor starters afgenomen. Het woningtekort
is op dit moment ongeveer 2,5% en mijn inzet is erop gericht om dit
in 2010 te hebben teruggebracht tot 1,5%. Een ruimer aanbod is noodzakelijk
om starters meer kansen te geven. Dit doe ik onder meer door meer ruimte te
bieden – met de Nota Ruimte hebben gemeenten meer mogelijkheden gekregen
om te bouwen – door het extra woningaanbod te stimuleren, woningbouwafspraken
met diverse gemeenten te maken om 445.000 woningen te bouwen tot 2010, het
huurbeleid te moderniseren, prijs en kwaliteit van de woning weer in overeenstemming
te brengen, investeren in huurwoningen aantrekkelijker te maken en herstructurering
en verbetering van de woonkwaliteit en de leefbaarheid van de wijken.Vooral door de nieuwbouw zullen het aanbod en de keuzevrijheid op de woningmarkt
worden vergroot. Hiervan zullen ook de starters de vruchten plukken, ongeacht
of zij een huur- of een koopwoning zoeken.Afgelopen najaar heb ik tijdens de begrotingsbehandeling toegezegd dat
ik zou bezien wat ik extra kan doen voor koopstarters. Ik heb de Kamer toen
een brief toegezegd over dit onderwerp. Die brief zal de volgende elementen
bevatten. In de eerste plaats de consequenties van het afschaffen van de overdrachtsbelasting
voor starters zoals ook gevraagd in de motie-Van Bochove c.s. Daarnaast een
overzicht van de bestaande mogelijkheden zoals de Nationale Hypotheek Garantie,
verkoop met korting door corporaties en starterleningen van gemeenten via
SVn. In de derde plaats de uitwerking van twee sporen die ik heb genoemd,
namelijk corporaties de mogelijkheid bieden om de 10% korting op de
verkoopprijs in te zetten voor goedkope leningen en de mogelijkheden
onderzoeken om de knelpuntenpot van het BLS in te zetten voor de ondersteuning
van starters.De problematiek van starters is eind vorig jaar aan bod gekomen tijdens
de bestuurdersconferentie. Ik heb de Kamer tijdens de begrotingsbehandeling
al gezegd dat ik de uitwerking van de opties wil bespreken op de volgende
bestuurdersbijeenkomsten die zijn gepland voor mei aanstaande. Van sommige
bestuurders heb ik een voorstel mogen ontvangen voor de inzet van de knelpuntenpot
voor starters. Doordat de bestuurdersconferentie van mei naar juni is verzet,
heb ik nog niet met de bestuurders over dit onderwerp kunnen spreken.Het zou goed zijn als corporaties meer woningen te koop zouden aanbieden.
Het gaat dan vaak om betaalbare woningen. Ik zie dat veel corporaties ook
stappen in die richting zetten, vaak in samenhang met instrumenten als verkoop
onder voorwaarden of andere verkoopvormen om de woning tegen een lagere prijs
aan te bieden. Mijn lijn is wel dat de verantwoordelijkheid voor de verkoop
van woningen ligt bij de corporaties en natuurlijk bij de gemeenten die een
gemeentelijke woonvisie hebben. De minister van VROM is niet verantwoordelijk
voor de verkoop.Voor het bestrijden van de problematiek van starters staan in principe
twee wegen open, namelijk aanbodverruiming en vraagondersteuning. Voor starters
op de markt van koopwoningen is een groter aanbod van woningen cruciaal. Het
doel van meer geschikt aanbod kan worden bereikt door aanbodverruiming op
lokaal niveau te stimuleren. Dat hogere aanbod kan komen uit nieuwbouw en
uit de verkoop van huurwoningen. De toename van de woningvoorraad is een structurele
manier om het aantal voor starters geschikte woningen te verhogen. Ik ben
het volledig eens met de woordvoerders die aangeven dat alleen het bouwen
van meer woningen een structurele oplossing kan bieden voor de problemen.Met vraagondersteuning wordt vooral de betaalbaarheid verbeterd. Hiermee
komt de woning eerder binnen het bereik van starters. Vraagondersteuning op
grote schaal heeft het nadeel dat het in een krappe markt de huizenprijzen
kan opdrijven en dat het de kansen voor anderen op de woningmarkt verlaagt.Aanbodverruiming behoort tot de kern van mijn beleid, zoals de heer Hofstra
nog eens heeft onderstreept. Ik streef naar een ruimere en meer ontspannen
woningmarkt in 2010. Daarvoor is het van het grootste belang dat de nieuwbouwproductie
omhoog gaat, zodat er inderdaad in totaal 445.000 woningen bijkomen. Vandaar
ook dat ik in eerste instantie heb gekeken hoe ik met de knelpuntenpot BLS
het aanbod kan aanjagen.De problemen voor starters op de woningmarkt zijn op dit moment groot,
zeker op bepaalde plekken in het land. Dit besef ligt eigenlijk ook ten grondslag
aan het initiatiefwetsvoorstel. Het realiseren van meer aanbod om deze knelpunten
op te lossen is een kwestie van geduld. Er gaat een aantal jaren voorbij voordat
de aanbodstimulering effect sorteert. Als de nieuwbouw zich ontwikkelt volgens
de woningbouwafspraken, stevenen wij inderdaad af op die verlaging van het
woningtekort. Dat betekent dat aanbodverruiming niet onmiddellijk verandering
zal brengen in de problemen die vooral starters ondervinden op de woningmarkt.Mevrouw Veenendaal (VVD):U bent inderdaad niet verantwoordelijk voor de verkoop van woningen van
corporaties. In eerste termijn heb ik erop gewezen dat de regelgeving voor
die verkoop wel een probleem kan zijn. Kunt u op een of andere manier stimuleren
dat de beperkingen die corporaties worden opgelegd voor de verkoop van woningen
aan zittende huurders, worden versoepeld? Ik noemde al enkele voorbeelden.
Daaraan kan ik ook de regelgeving van VROM toevoegen voor het voorkomen van
het weglekken van kapitaal. Kunnen die regels en de bijbehorende percentages,
70, 80 en 90, zo worden veranderd dat het voor corporaties gemakkelijker wordt
om woningen aan zittende huurders te verkopen?Minister Dekker:De regelgeving voor verkoop is enkele jaren geleden gewijzigd. Verkoop
aan huurders is gewoon mogelijk. Daarvoor is geen toestemming vooraf nodig,
mits de korting maar niet hoger is dan bepaalde percentages. Als een corporatie
besluit tot verkoop, moet dat besluit natuurlijk wel zijn voorgelegd aan de
raad van commissarissen en de raad van toezicht. Die verkoop is immers de
uitwerking van het beleid van een corporatie. Een corporatie heeft een bepaalde
positie in de gemeente. Met het oog op die positie besluit een corporatie
natuurlijk om wel of niet het woningaanbod te vergroten door zelf woningen
te verkopen. Ik zie niet in welke beperkende spelregels hier van toepassing
zijn. Die beperkingen moet ergens anders worden veroorzaakt. Ik ben bereid
om dat na te gaan, want wij moeten wel de feiten kennen voordat wij er eventueel
iets aan kunnen doen.Mevrouw Veenendaal (VVD):In het begin van uw beantwoording noemde u zelf die percentages. Ik ben
het verder met u eens dat een corporatie zijn bezit zo goed mogelijk moet
beheren om te kunnen investeren. Een corporatie zal dan ook bijna altijd kiezen
voor verkoop tegen 90%. Dat wil zeggen voor de verkoop aan projectontwikkelaars
of de verkoop in een groter verband. Daardoor wordt de zittende huurder op
achterstand geplaatst, want de corporatie mag hem slechts 70% vragen.
Ik denk dat wij eens kritisch naar deze commerciële overwegingen moeten
kijken. Ik heb geen oplossing paraat, maar wij moeten hierover wel goed nadenken,
want het doel van het wetsvoorstel is immers om meer huizen voor de doelgroep
beschikbaar te krijgen. Als er geen huizen beschikbaar zijn, kan men immers
ook niet gebruikmaken van de regeling waarover wij nu debatteren.Minister Dekker:Ik ben bereid om kritisch te bekijken waar het echt effecten zou kunnen
hebben. Of het binnen dit wetsvoorstel zo'n effect heeft, waag ik nog te betwijfelen.
Het is een van de onderdelen van de drie punten die ik noemde, zoals ik koopstarters
zie. Nogmaals, ik waag te betwijfelen of het hier echt effect voor heeft.
Ik zeg toe dat ik kritisch zal nagaan wat het dan is, wat de betekenis daarvan
is, of het inderdaad op de betekenis van dit wetsvoorstel van toepassing is
en of het nadelen heeft. Zo sprak mevrouw Veenendaal er toch over?Mevrouw Veenendaal (VVD):Het staat niet in dit wetsvoorstel, want de indieners verwijzen naar de
minister omdat zij er zelf niet direct de oplossing voor hebben. Zij vinden
ook dat het bij de minister ligt. Daarom vraag ik er heel duidelijk naar,
omdat ik denk dat het een nauwe relatie heeft.Minister Dekker:Dan hebben wij het op het juiste punt gemarkeerd.Voor het oplossen van de problemen van starters op de woningmarkt is het
verhogen van het aanbod cruciaal. Het introduceren van nieuwe generieke, vraagondersteunende
instrumenten is in het algemeen, hoe begrijpelijk soms ook, niet de beste
weg. Nieuwe generieke, vraagondersteunende instrumenten kunnen op een krappe
markt de huizenprijzen opdrijven en daarmee de effecten van de ondersteuning
deels tenietdoen en de betaalbaarheid doen afnemen voor hen die niet in aanmerking
komen voor ondersteuning. Ik ben, gezien de zwaarte van de startersproblematiek,
echter wel bereid om te zoeken naar vraagondersteunende maatregelen die specifiek
terechtkomen bij groepen die moeite hebben met de toegang tot de woningmarkt.
Op die manier blijft het prijsopdrijvende effect beperkt en komt de steun
terecht waar hij nodig is. Er bestaan verschillende mogelijkheden om starters
via de vraagzijde te ondersteunen. Ik noem er twee: de BEW-Plus van de initiatiefnemers
Duivesteijn en Hofstra en de startersleningen van de SVn. Kort geef ik de
voor- en nadelen aan van deze opties.Ik begin met het initiatiefwetsvoorstel BEW-Plus dat wij vandaag bespreken.
De BEW-Plus behelst in het kort het verhogen van de maximale lening van € 104.000
naar € 171.000 en het verhogen van de maximale inkomensgrens van
circa € 25.000 belastbaar inkomen (circa € 27.000 bruto)
naar een bruto-inkomen van € 38.000. Daarnaast wordt de uitvoering
van de regeling door de financier eenvoudiger gemaakt door de nauwere aansluiting
bij de normen van de Nationale Hypotheek Garantie. Ik vind de BEW-Plus een
interessant en sympathiek voorstel. Als grootste voordelen zie ik een groter
bereik van de regeling zodat meer mensen de overstap naar een koopwoning kunnen
maken, en een belangrijke vereenvoudiging die de regeling voor de koper inzichtelijker
en voor de financier of tussenpersoon gemakkelijker uitvoerbaar zal maken.
Ik zie ook enkele zorgpunten. De BEW-Plus zou wel eens meer aantrekkingskracht
kunnen hebben dan de indieners zich nu voorstellen. Dat, plus het feit dat
het een generieke openeindregeling is, betekent dat er behoorlijke budgettaire
risico's aan kleven. Het is een uniforme regeling die weinig mogelijkheden
biedt voor lokaal maatwerk.Ik zet de starterslening daar tegenover. Gemeenten kunnen via de SVn startersleningen
verstrekken. Een starterslening is een aanvullende lening bovenop een reguliere
lening om de aankoop van het eerste huis mogelijk te maken. De starterslening
is in het begin rente- en aflossingsvrij. Zodra het inkomen het toelaat, wordt
gestart met het betalen van rente en aflossing. Momenteel verstrekken zo'n
tachtig gemeenten de startersleningen. Dat aantal is groeiende.De heer Van Bochove (CDA):De minister zei dat BEW-Plus een generieke openeinderegeling is. In alle
stukken die ik heb gelezen, gaat het om maximaal 500 woningen per jaar. Ieder
jaar komen er 500 woningen bij, dus aan het einde van het traject zit je op
5000. Dat lijkt mij toch een redelijk gesloten regeling. Wat is een generieke
openeinderegeling in dit verband? Ik word nu eigenlijk een beetje onrustig.Minister Dekker:Dat werd ik ook toen ik het las. De getallen die de heer Van Bochove noemt,
zijn afkomstig van de eerste taxaties. Er zouden wel eens veel meer mensen
op deze regeling af kunnen komen. Zoals de heer Duivesteijn mij toefluistert,
is er het risico van succes. Dat kan. Wij kunnen dan blij zijn dat het zo
is, wij kunnen verheugd zijn dat het eindelijk op gang komt, maar dan denk
ik dat ik toch wel mag zeggen dat het een openeinderegeling is.De heer Van Bochove (CDA):Pas op dat moment ontstaat toch de politieke discussie of je deze geweldige
generieke regeling zodanig moet uitbreiden dat je tot meer dan 500 per jaar
komt? Dan ontstaat er een politieke discussie over de vraag hoe ver je met
je budgetten wilt gaan. In dit opzicht noem ik het toch nog steeds een gesloten
regeling.Minister Dekker:Wij kunnen de regeling nog steeds typeren als een openeinderegeling. Je
moet op enig moment ook bezien, gezien de budgettaire consequenties, of je
grenzen stelt, wat de betekenis van die grenzen zijn en of die politiek gedragen
worden; ik geef toe dat de politiek daar op een later moment over moet spreken.De SVn heeft mij gevraagd of ik bereid ben de inzet van gemeenten voor
startersleningen te matchen, te verdubbelen. Daarvoor zou een eenmalige bijdrage
van ongeveer 80 mln. nodig zijn. Met dit bedrag zou de gemeentelijke inzet
van zo'n 10.000 leningen verhoogd kunnen worden met nog eens ongeveer 10.000
startersleningen. Ik heb de SVn toegezegd dat ik dit voorstel zal meenemen
in het totaal. Daarvoor moet uiteraard de dekking bezien worden.DekkerTot de sterke punten van de startersleningen reken ik het volgende. Startersleningen
maken lokaal maatwerk mogelijk in de vormgeving van de regeling en in de ondersteuning
van specifieke groepen. Deze leningen kunnen heel specifiek worden gemaakt
en alleen daar ondersteuning bieden waar het nodig is. Startersleningen sluiten
aan bij een bestaande en goedlopende uitvoeringspraktijk, namelijk die van
de SVn. Maar wat zijn de nadelen van dit soort leningen? Door het lokale maatwerk
kan de startersregeling per gemeente verschillen wat betreft de doelgroep,
het type woning, de hoogte van de lening. Hierdoor is er geen sprake van een landelijke, uniforme regeling zoals de BEW-Plusregeling. De starterslening
zal niet overal beschikbaar zijn; niet iedere gemeente wil of kan meedoen,
waardoor landelijke dekking mogelijk niet wordt bereikt.Ik draag de BEW-Plusregeling, maar ook de startersleningen een warm hart
toe. Het zijn goede instrumenten om op dit moment de starters te ondersteunen.
Ik denk ook dat de verschillende instrumenten heel goed naast elkaar kunnen
bestaan en complementair kunnen zijn. Net als de startersleningen zou de BEW-Plusregeling
een begrensd instrument moeten zijn, wellicht naar aantallen – hierover
hebben wij een politieke discussie – en wellicht ook in de tijd gezien
de ontwikkeling van de woningmarkt. Op grond van budgettaire overwegingen
en ontwikkelingen op de woningmarkt kan dit ook gewenst zijn. Verder constateer
ik dat een aantal gemeenten met startersleningen verder gaat dan de BEW-Plusregeling.
In die gemeenten is het mogelijk om steun te krijgen bij aankoop van duurdere
woningen dan ingevolge de BEW-Plusregeling mogelijk is. Op deze manier zorgen
de startersleningen ervoor dat lokaal maatwerk wordt ingezet.De financiële dekking van de verschillende opties is nog niet geregeld.
De middelen die de SVn heeft gevraagd voor de startersleningen zijn op dit
moment niet beschikbaar. Wat betreft de BEW-Plus moet ik tot mijn spijt constateren
dat de indieners nog geen goede dekking leveren. Deze taak wordt min of meer
op mijn bord gelegd, want het ISV is in de contracten belegd tot en met 2010.
De huurtoeslag is wel een heel specifieke manier. Ik ben wel bereid erover
na te denken, en na te gaan wat de mogelijkheden voor dekking zijn. Ik zou
het echter ook zeer op prijs stellen als de indieners zelf nog eens over de
dekking nadachten. Daarbij wil ik wel de andere manieren van ondersteuning
van starters betrekken en de verschillende varianten nader bezien, onder meer
op kostenefficiëntie, effectiviteit en uitvoerbaarheid. Mijn voorstel
is daarom, de voorjaarsnota af te wachten. Dan ontvangt de Kamer van mij de
brief over de starters, met daarin de beoordeling van de verschillende varianten.
Deze informatie kan de Kamer dan gebruiken bij het nemen van een besluit over
de BEW-Plus.De heer Van Bochove (CDA):De minister begon haar eerste termijn met de toezegging aan de Kamer dat
er een brief zou komen over de startersregeling. Zij eindigt haar antwoord
met een brief over de startersregeling bij de voorjaarsnota. Praten wij dan
over een en dezelfde brief?Minister Dekker:Zeker, voorzitter. Ik had al toegezegd dat ik die brief zou sturen. Dat
hele pakket wil ik opsturen in relatie tot de voorjaarsnota.Voorzitter. Ik kom tot een afronding. Ik sta positief tegenover het ondersteunen
van starters. Ik heb de Kamer hierover een brief toegezegd, waarin ik mijn
inzet zal uiteenzetten. De BEW-Plus wil ik in samenhang zien met de andere
instrumenten van startersondersteuning. Ik vraag u dan ook om te wachten tot
het verschijnen van de voorjaarsnota, voordat u een besluit neemt over deze
BEW-Plus. Ik dank u.De algemene beraadslaging wordt geschorst.De voorzitter:Hiermee zijn wij gekomen aan het einde van de eerste termijn. Zoals afgesproken,
doen wij de tweede termijn op een nader te bepalen moment, in overleg ook
met de initiatiefnemers.De vergadering wordt van 16.10 uur tot 19.00 uur geschorst.Voorzitter: Hamer 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20052006-4249-4263.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl