Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek en van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering in verband met opneming daarin van bepalingen voor het geregistreerd partnerschap (23761)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1996-1997, pag. 1956-1963

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

15-07-1997

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

nr. 36, pagina 1956-1963

01-07-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 23761Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Stemming over de wetsvoorstellen: - Samenvoeging van de gemeenten Weert en Stramproy (25115); - Samenvoeging van de gemeenten Boxmeer en Vierlingsbeek (25184); - Wijziging van de Wet op het voortgezet onderwijs in verband met een nieuwe regeling van informatievoorziening en van de Wet van 7 juli 1993, Stb. 405, in verband met de besteding van nascholingsgelden (regeling informatievoorziening) (25198)Pagina 1956-1956
Presentie en opening (dinsdag 1 juli 1997)Pagina 1939-1939
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek en van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering in verband met opneming daarin van bepalingen voor het geregistreerd partnerschap (23761)Pagina 1956-1963
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek en van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering in verband met opneming daarin van bepalingen voor het geregistreerd partnerschap (23761)Pagina 1939-1946
Behandeling van het wetsvoorstel Instelling van vaste colleges van advies van het Rijk op het terrein van het Ministerie van Justitie (Wet adviesstelsel Justitie) (24881)Pagina 1999-2002
Behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake het vervaardigen, verhandelen, vervoeren, voorhanden hebben, dragen enz. van wapens en munitie (Wet wapens en munitie) (25413)Pagina 1993-1999
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Goedkeuring van de op 17 juli 1995 te Brussel tot stand gekomen Euro-Mediterrane Overeenkomst, waarbij een associatie tot stand wordt gebracht tussen de Europese Gemeenschap en haar lid-staten, enerzijds, en de Republiek Tunesië, anderzijds (24821); - Goedkeuring van de op 20 november 1995 te Brussel tot stand gekomen Euro-Mediterrane Overeenkomst waarbij een associatie tot stand wordt gebracht tussen de Europese Gemeenschappen en hun Lid-Staten, enerzijds, en de Staat Israël, anderzijds (25036)Pagina 1963-1967
Voortzetting van de behandeling van de wetsvoorstellen: - Wijziging van de Kieswet, houdende verlaging van de voorkeurdrempel (25221); - Wijziging van de Kieswet, houdende verlenging van de duur van de stemming tot acht uur 's avonds alsmede regeling van diverse andere onderwerpen (25227)Pagina 1946-1956
Behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake instelling van een college voor post- en telecommunicatiemarkt (Wet onafhankelijke post- en telecommunicatie-autoriteit) (25128)Pagina 1967-1973
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van bepalingen van de Mediawet, de Wet op de telecommunicatievoorzieningen en de Radio-Omroep-Zender-Wet 1935 in verband met de liberalisering van de mediawetgeving (24808)Pagina 1974-1993

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 48 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek en van het
Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering in verband met opneming daarin van
bepalingen voor het geregistreerd partnerschap (23761).De beraadslaging wordt hervat.Staatssecretaris Schmitz:Voorzitter! Voorafgaand aan mijn antwoord zou ik de Kamer willen bedanken
dat dit wetsvoorstel nog net voor het zomerreces kan worden behandeld. Wij
stellen dit zeer op prijs, ook in verband met consequenties voor inwerkingtreding.Ik wil voorafgaand aan mijn antwoord ook nog opmerken dat ik, luisterend
naar de inbreng van de Kamer in eerste termijn, mij weer het verschil in behandeling
tussen deze en de Tweede Kamer heb gerealiseerd. In de Tweede Kamer hebben
wij zeer uitvoerig naar aanleiding van de notitie leefvormen stilgestaan bij
een aantal onderdelen die in dit wetsvoorstel zijn vastgelegd. Ik denk daarbij
onder meer – ik kom daar uitgebreid op terug – aan de gevolgen
van de registratie die zich wel of niet zouden moeten uitstrekken tot de kinderen.
Mevrouw Michiels van Kessenich zei: er wordt slechts verwezen naar de notitie
leefvormen. Ik wijs erop dat het een zeer uitvoerige discussie is geweest
op grond waarvan wij later wetsvoorstellen bij de Tweede en de Eerste Kamer
hebben ingediend.Voorzitter! Ik wil een paar algemene opmerkingen maken. Vervolgens wil
ik ingaan op de vraag waarom dit wetsvoorstel zo is geredigeerd dat wij het
van toepassing willen laten zijn op mensen van gelijk en verschillend geslacht.
Daarbij wil ik ook ingaan op de aspecten van wat wij kortheidshalve de omzetting
hebben genoemd. Daarna wil ik het hebben over de gevolgen inzake kinderen,
waarover vooral mevrouw Michiels van Kessenich uitgebreid heeft gesproken,
over de verblijfstitel voor vreemdelingen en over de internationale aspecten.
Tenslotte zal ik nog iets over de voorlichting zeggen.Voorzitter! In zijn algemeenheid ben ik – dat moge uit mijn eerste
woorden duidelijk zijn geworden – blij dat wij dit wetsvoorstel thans
kunnen behandelen. Er zijn nog meer wetsvoorstellen op dit punt bij de Kamer
gearriveerd dan wel naar de Kamer onderweg. Wij proberen de ontwikkelingen
op het terrein van het familierecht zo goed mogelijk te volgen. Daarbij is
het uitgangspunt van het kabinet dat wij niet wild vooruit willen lopen op
allerlei ontwikkelingen die zich zomaar voordoen, maar dat de overheid op
een gegeven moment regelingen moet treffen voor ontwikkelingen die vrij algemeen
aanvaard worden en dat wij daarbij de rechtsgevolgen van dergelijke regelingen
zo goed mogelijk in wetten moeten vastleggen.Ik wil daarbij uitdrukkelijk zeggen dat ik, als wij verder gaan op het
terrein van personen- en familierecht, mij er heel wel van bewust ben dat
juist op dit heel gevoelige terrein sterk uiteenlopende opvattingen in de
samenleving bestaan. Ik denk aan het betoog van de heer Holdijk over wat wij
het instituut van het huwelijk noemen. Ik heb daarin zijn zorg beluisterd
dat er getornd wordt – laat ik het maar eenvoudig samenvatten –
aan de uniciteit van het huwelijk. De heer Holdijk refereerde er al aan dat
wij daarover ook hebben gedebatteerd in de Tweede Kamer. Was tot nu toe het
huwelijk de enige samenlevingsvorm die algemene erkenning kreeg, nu openen
wij ook de erkenning en bescherming van andere vormen. Je kunt zeggen dat
daarmee enigszins aan het huwelijk wordt getornd, in die zin dat wij volop
het huwelijk en de daarbij aanwezige relaties blijven respecteren, maar dat
wij er gelijkwaardige samenlevingsvormen naast zetten. Ook op dat punt wil
de overheid regelingen treffen en de rechtsgevolgen op een rij zetten.De heer Holdijk filosofeert wat over de kant die de ontwikkelingen opgaan.
Wordt straks het huwelijk de maatstaf of wordt het geregistreerd partnerschap
dat? Ik denk dat wij moeten afwachten, ook in internationaal verband. Ik kom
daar straks nog op terug. Wat mij betreft, blijft de essentie de duurzaamheid
van de relatie, die wij ook naar buiten willen regelen. Daarvoor hebben wij
nu dan verschillende vormen.De heer Staal gaat nog wat verder. Stel dat er via de adviescommissie-Kortmann
en het verdere debat in het kabinet voorstellen komen voor openstelling van
het huwelijk voor mensen van hetzelfde geslacht. Is het geregistreerde partnerschap
dan nog wel nodig? Ik zou niet zo graag vooruitlopen op die discussie. De
 commissie-Kortmann zal rapporteren. Wij hebben haar gevraagd
in augustus te rapporteren, maar ik denk dat het september wordt. Ik heb nog
geen inzicht welke kant de commissie-Kortmann uitgaat. Ik hoop en verwacht
dat er een zodanig gedegen advies uit komt, dat wij op grond daarvan ook in
het kabinet de discussie weer kunnen aangaan. Vervolgens moeten wij bezien
welke voorstellen wij naar het parlement willen sturen. Dit alles zal nog
behoorlijk wat tijd in beslag nemen. Het lijkt mij ook, dat wat internationaal
gebeurt van toepassing of van invloed kan zijn. Kortom, ik zou nu nog geen
voorspelling willen wagen. De vraag komt te eniger tijd wel degelijk aan de
orde.Het voorstel dat het vorige kabinet indiende betrof de samenlevingsvormen
voor mensen van hetzelfde geslacht. Waarom doen wij dat nu ook voor mensen
van verschillend geslacht? Mevrouw Michiels van Kessenich heeft haar teleurstelling
erover geuit, dat het wetsvoorstel van het vorige kabinet op dat punt is gewijzigd.
Dat is uiteraard haar goede recht. Het stelt mij wat teleur dat zij er direct
aan toevoegt, dat de consequenties onvoldoende doordacht zijn, alsof ik maar
even slordig een wijzigingetje in het wetsvoorstel heb aangebracht. Het kabinet
heeft heel principieel gekozen voor de vorm die aan de Kamer is voorgelegd.
Wij hebben eigenlijk een wat moeilijker weg gekozen. De weg die in het oorspronkelijke
voorstel was vervat, is vrij snel aanvaard door velen, maar wij hebben om
heel principiële redenen gekozen. De heer Staal sprak over de geobjectiveerde
gelijkheid. Wij hebben uitdrukkelijk gekozen voor de gelijkwaardigheid van
vormen, ook al kun je best vraagtekens zetten of veel mensen van verschillend
geslacht van het geregistreerd partnerschap gebruik zullen maken. Wij hebben
zoveel mogelijk de gelijkwaardigheid van huwelijk en geregistreerd partnerschap
willen bevorderen. Bij een ander onderdeel zal ik zo meteen wat royaler zijn
voor de heer Heijne Makkreel, maar dit is duidelijk geen weeffout van ons,
maar een bewuste keuze.Het interessante is dat ander landen ook een geregistreerd partnerschap
kennen, maar dat de Scandinavische landen dat alleen hebben voor mensen van
gelijk geslacht en Duitsland als er een Nederlander bij betrokken is alleen
een geregistreerd partnerschap van mensen van een verschillend geslacht erkent.
Wij hebben gehoord dat Frankrijk op dit punt wat voornemens heeft, maar welke
koers zal worden gevolgd, weet ik nog niet.Voorzitter! Ik kom tot wat ik kortheidshalve de "omzetting" noem. In de
bijdragen van verschillende woordvoerders is de vraag naar voren gekomen waarom
eigenlijk niet is gekozen voor de gemakkelijker weg van de overstap van geregistreerd
partnerschap naar het huwelijk. Ook hierbij heeft de heer Heijne Makkreel
de term "weeffout" genoemd. Bij nader inzien denk ik dat het wellicht beter
was geweest als wij ook op dit punt een wat gemakkelijker regeling hadden
getroffen. In de voorbereidende stukken heb ik al toegezegd dat wij dit onderdeel
wat vervroegd in de evaluatie kunnen meenemen. Wij zullen bekijken hoe dat
kan.Mevrouw Le Poole heeft heel terecht gevraagd wat wij eigenlijk gaan meten
in de evaluatie. Wat voor soort vragen komen er dan aan de orde? Ik noem er
een paar. Hoe vaak en in welke mate is er gebruikgemaakt van het geregistreerd
partnerschap, niet alleen door mensen van gelijk geslacht, maar vooral door
omzetting door mensen van verschillend geslacht? Om welke redenen heeft men
voor het geregistreerd partnerschap gekozen? Zijn dat principiële redenen
of stapt men over naar het huwelijk als men kinderen overweegt? Wat is een
probleem bij het ontbreken van een regeling voor de eenvoudige omzetting?
Tot nu toe voorzien wij een probleem, zoals de heer Heijne Makkreel al aangaf,
bij overlijden. Het kan dan een paar weken duren. Dat is inderdaad een praktisch
probleem. Wij moeten daarbij uitdrukkelijk naar de rechtsgevolgen kijken.
Dit soort vragen komen aan de orde in de evaluatie. Ik heb al gezegd dat wij
het onderdeel dat ik net noemde, er vervroegd uit willen lichten en dat wij
eventueel met een voorstel tot wetswijziging komen.Ik voeg hier een klein onderdeel aan toe. Mevrouw Le Poole stelde een
vraag over artikel 160 uit Boek 1 van het BW en met name over de kwestie van
de beëindiging van de alimentatie. Moet dan niet de advocatuur bij het
overleg betrokken worden, vroeg zij. Wij zijn ermee bezig, hierover een stuk
op te stellen en het overleg voor te bereiden. De rechterlijke macht is erbij
betrokken. Het lijkt echter inderdaad ook zinvol, te overleggen met de advocatuur.
De planning is zo dat het stuk direct na de zomer gereed zal zijn. Daarna
zullen wij het overleg voeren. Ik hoop dat er aan het einde van dit jaar of
het begin van het volgende jaar een nadere standpuntbepaling kan komen.Ik ga vervolgens zo uitgebreid en zorgvuldig mogelijk in op de met name
door mevrouw Michiels van Kessenich naar voren gebrachte bezwaren die zij
ziet in het geregistreerd partnerschap, en op de gevolgen die het geregistreerd
partnerschap heeft voor de kinderen. In het debat in de Tweede Kamer over
de notitie leefvormen is dit punt uitdrukkelijk aan de orde geweest. Mevrouw
Michiels van Kessenich noemt eigenlijk twee zaken. In de eerste plaats vroeg
zij of het non-discriminatiebeginsel niet oneigenlijk wordt toegepast. Ik
merkte dat ook anderen zich afvroegen of er strijdigheid is met het verdrag
over de rechten van het kind. Mevrouw Michiels van Kessenich noemde op dit
punt de artikelen 2, 3 en 18. Is het non-discriminatieartikel oneigenlijk
toegepast? Mevrouw Michiels van Kessenich zei dat twee partners van hetzelfde
geslacht altijd ongelijk zijn aan twee partners van verschillend geslacht,
omdat de eerstgenoemden geen kind kunnen krijgen. Dat is op zichzelf juist.
Ik stel er echter iets tegenover. Ik refereer hierbij aan een debat dat in
de Tweede Kamer is gevoerd over het afstammingsrecht. Dat debat zullen wij
hier nog voeren. In de Tweede Kamer is hierover tijdens het debat zeer uitvoerig
gesproken. Er waren verschillende fracties die vonden dat het kabinet wat
verder moest gaan dan het had voorgesteld. Het kabinet heeft overigens vastgehouden
aan de oorspronkelijke gedachte. Door een aantal fracties werd nadrukkelijk
de positie van de duomoeders – zo zal ik ze maar noemen – naar
voren gebracht. Stel dat twee vrouwen een geregistreerd partnerschap aangaan
en dat een ervan via kunstmatige donorinseminatie een kind krijgt. Haar relatie
tot het kind, in het kader van de opvoeding, de verzorging en de juridische
verhouding, is dan geregeld. Voor de andere vrouw is dat echter niet geregeld.
Zo'n situatie zou je ook kunnen hebben – ik vind niet
dat wij uitgebreid allerlei casusposities moeten bespreken – in het
kader van mensen van verschillend geslacht, daar waar om redenen dat de man
niet of verminderd vruchtbaar is, de vrouw ook een kind krijgt via kunstmatige
donorinseminatie.Wat ik uitdrukkelijk niet wenselijk zou achten, is dat binnen het geregistreerd
partnerschap er nog een soort onderscheid zit tussen mensen van verschillend
en mensen van gelijk geslacht. Dat hele debat over duomoeders en de wenselijkheid
die hier en daar onder woorden werd gebracht – het was zeker niet algemeen
aan de orde – om dat ook te regelen, is uitdrukkelijk de reden geweest
dat wij de commissie-Kortmann hebben gevraagd de verhouding tot de kinderen
ook in de advisering mee te nemen. Het is ons standpunt en dat van het kabinet
dat wij dat advies en de standpuntbepaling van het kabinet daarop zouden moeten
afwachten.Overigens is mij gemeld dat u in uw eigen rapport "Eén plus één
is samen" – ik kijk nu, via de voorzitter, naar mevrouw Michiels van
Kessenich – als CDA voorstelt, dat adoptie voor mensen van gelijk geslacht
wel degelijk opengesteld zou moeten worden. Dat is derhalve, ook in het kader
van afstammingsrecht en adoptie, een punt dat nog verder aan de orde zal komen.Nu dat verdrag voor de rechten van het kind, voorzitter. Mevrouw Michiels
van Kessenich heeft een drietal artikelen genoemd: artikel 2 is het verbod
van discriminatie ten opzichte van kinderen; artikel 3 geeft aan dat voor
staten bij alle maatregelen die zij betreffende kinderen hebben moeten treffen,
de belangen van kinderen altijd de eerste overweging zijn, en artikel 18 regelt
in feite het ouderlijk gezag. Er staat dan dat lidstaten alles moeten doen
wat in hun vermogen ligt om de erkenning te verzekeren van het beginsel dat
beide ouders de gezamenlijke verantwoordelijkheid dragen voor de opvoeding
en ontwikkeling van het kind.Eerst ga ik er even in het algemeen op in. Ik denk dat de verhouding van
de geregistreerde partners onderling en de verhouding tussen hen en derden
de essentie is van het wetsvoorstel betreffende het geregistreerd partnerschap.
Dat hoeft niet met zich te brengen dat in datzelfde wetsvoorstel ook de verhouding
tot de kinderen moet worden geregeld. Dat eist ook het verdrag voor de rechten
van het kind niet. Wat betreft de verhouding tot de kinderen in een heterofiel
geregistreerd partnerschap is en blijft de relatie immers niet anders dan
die van ongehuwd samenlevenden ten opzichte van kinderen, die overigens vaak
hun relatie met een samenlevingscontract hebben geregeld. Het feit dat er
een samenlevingscontract is, brengt ook niet mee dat de staat nu daarbij aan
de orde stelt, dat daar ook de verhouding tot de kinderen moet worden geregeld.Als ik het kort en wat technisch mag samenvatten, betreft artikel 2 het
non-discriminatie argument. De vraag is waar je dat mee moet vergelijken.
Mevrouw Michiels van Kessenich zet in haar inbreng kinderen die tijdens een
huwelijk geboren worden, op één lijn met kinderen uit een heterofiele
relatie in het geregistreerd partnerschap. Maar je kunt het ook andersom stellen:
je kunt ook kinderen uit een heterofiel partnerschap gelijk trekken aan de
kinderen die buiten het huwelijk in een samenlevingsvorm zijn geboren. Het
hoeft niet per se in deze wet geregeld te worden.Ten aanzien van artikel 3 kun je op zich een discussie aangaan of het
geregistreerd partnerschap wel een maatregel is betreffende kinderen en of
überhaupt dat artikel van toepassing is.Ten slotte gaat artikel 18 over het ouderlijk gezag. Daar komen wij zeker
nog over te spreken, want dat is geregeld in het bij uw Kamer voorliggende
wetsvoorstel over gezamenlijk gezag en gezamenlijke voogdij.Wat ik bestrijd, is dat wij de relatie tot kinderen in het geregistreerd
partnerschap hier zouden moeten regelen. Daaraan koppel ik dat wij daarover,
als het advies van de commissie-Kortmann komt en het kabinet daarover heeft
nagedacht en nadere voorstellen opstelt, in dat kader nog verder komen te
spreken. Dit overigens met de erkenning – ik ga ervan uit dat dit de
achtergrond is van de inbreng van mevrouw Michiels van Kessenich – dat
wij in zijn algemeenheid de zorg voor kinderen, heel essentieel, in ons totaal
van wetgeving moeten regelen en dat wij daar heel zorgvuldig mee moeten omgaan.
Ik betoog alleen, dat dit niet op deze plaats zou hoeven.Voorzitter! Mevrouw Le Poole heeft ook al in de schriftelijke inbreng
de aandacht ervoor gevraagd dat wij van vreemdelingen de verblijfstitel als
voorwaarde stellen. De commissie-Kortmann heeft in mei jongstleden, vooruitlopend
op verdere advisering, daarover gezegd weliswaar te begrijpen dat die verblijfstitel
wat eenvoudiger hanteerbaar is maar dat deze voorwaarde uit een oogpunt van
gelijkheid niet gesteld mag worden en dat ook hier de gelijkenis met het huwelijk
zou moeten worden doorgetrokken. Om die reden wil ik er graag de evaluatie
over de schijnhuwelijken bij betrekken.Ik ben in ieder geval bereid om voor het geregistreerd partnerschap naar
eenzelfde regeling als het huwelijk te kijken maar dan – en dat is voor
mij wel een essentieel – een regeling die ook voor onze burgerlijke
stand goed uitvoerbaar is. Het is namelijk heel lastig om die regeling van
schijnhuwelijken en dus van schijnregistraties uit te voeren. Ook om die reden
heb ik de evaluatie over de schijnhuwelijken wel nodig, opdat een nieuwe en
goede regeling kan worden opgesteld. Ik zeg de Kamer daar overigens bij toe,
dat wij dit zoveel mogelijk zullen bespoedigen omdat ik de zorgen begrijp
dat wij al gauw weer anderhalf jaar verder zijn als die evaluatie er pas half
1998 komt en er daarna nog nieuwe wetgeving komen. Nogmaals, ik heb die evaluatie
nodig om een zinvolle regeling te kunnen uitvoeren.Voorzitter! Mevrouw Michiels van Kessenich en mevrouw Le Poole hebben
gevraagd hoe dat geregistreerd partnerschap zich verhoudt in internationaal
verband. Mevrouw Michiels van Kessenich drukte zich wel erg sterk uit toen
zij stelde, dat dit gigantische problemen kan opleveren. Naar mijn mening
mogen wij dat toch wat relativeren, gezien de regelingen in het buitenland.
In Denemarken bestaan dergelijke regelingen al zo'n acht jaar, in Noorwegen
zo'n vijf jaar en in Zweden twee jaar. Ons is echter niets bekend over problemen
bij de mensen die geregistreerde partnerschappen zijn aangegaan in een van
die landen. Ik ben het overigens eens met de velen in deze Kamer die dat gevraagd
hebben, dat wij wel degelijk aandacht in Europees verband
hiervoor vragen. In de stukken is daar wat terughoudend op ingegaan op grond
van het feit, dat we weinig enthousiasme in Europese kring hebben ontmoet.
Ik zal overleg voeren met de Scandinavische partners om samen een plan de
campagne op te stellen om daarvoor de aandacht te vragen, wetend overigens
dat er nog heel wat water naar de zee moet stromen voordat we de Europese
Unie in breed verband verder krijgen. Wij moeten namelijk proberen om wat
stappen te zetten voor die erkenning, zeker als ook de Fransen voornemens
zouden hebben. Exact weten wij niet precies welke kant het opgaat, maar dan
is er toch een klimaat waarin anderen een koers varen van gelijkwaardige wetgeving
voor allerlei relaties. Dat zou dan toch ook meer internationaal moeten kunnen
worden aangepakt.Mevrouw Le Poole heeft gevraagd welke vragen er zoal spelen in het kader
van het internationaal privaatrecht en welke vragen bij de staatscommissie
voorliggen. Over een daarvan heeft zij al gesproken in het kader van de rechtsmacht
van de Nederlandse rechter ingeval van ontbinding van geregistreerde partnerschappen,
die mede door een vreemdeling zijn aangegaan. Het zou kunnen zijn dat ten
aanzien van de rechtsmacht een aanvullende bepaling nodig wordt geacht, maar
hiermee loop ik vooruit op datgene wat de staatscommissie mogelijk gaat adviseren.
Ik heb begrepen dat aan het eind van het jaar het advies van de staatscommissie
uitgebracht zal worden. Dat zal ik afwachten. Zo nodig zal ik wetswijziging
op dit punt bevorderen.Er zijn nog andere vragen gesteld in verband met het internationaal privaatrecht.
Er is gewezen op de mogelijkheid dat beide partners vreemdeling zijn dan wel
dat een van hen dat is. Welke vereisten gelden dan? Volgens het Nederlands
recht moet de vreemdeling 18 jaar zijn. Moet je die bepaling laten gelden
of moet je het recht van de vreemdeling toepassen?Een andere vraag betreft die van de toepassing van de vermogensrechtelijke
gevolgen voor het geregistreerd partnerschap. Moet je ook daarvoor het Nederlands
recht toepassen of kan er van een rechtskeuze sprake zijn? Ten slotte is er
de vraag, onder welke omstandigheden een in het buitenland aangegaan geregistreerd
partnerschap in Nederland moet worden erkend. Hiermee wordt gedoeld op de
situatie in Denemarken, Noorwegen, Zweden en Finland. Deze vragen spelen uitdrukkelijk
een rol bij het werk van de staatscommissie internationaal privaatrecht.Ik noemde al de wenselijkheid dat stappen worden gezet, ook al weten wij
dat nog een lange tijd nodig kan zijn. Steeds meer geldt in Europa het klimaat
dat het mogelijk maakt om te zeggen: ook andere relaties moeten erkend worden.
Naast het huwelijk hebben wij een andere vorm voor een erkende relatie en
het zou wenselijk zijn dat die andere vorm ook in het buitenland werd erkend.
Naar mijn mening moeten wij in dezen op zijn minst initiatief tonen, ook al
zal de voortgang op dit punt langzaam zijn.Voorzitter! Ten slotte heeft mevrouw Michiels van Kessenich nog aandacht
gevraagd voor de voorlichting in het algemeen. Zij vond dat het voor het publiek
helder moest zijn welke wetgeving tot stand zou zijn gekomen. Ik wijs erop,
dat een voorlichtingsproject al wordt voorbereid. Met dat project richt men
zich enerzijds tot het publiek in het algemeen en anderzijds tot beroepsgroepen
die zich met deze materie bezighouden. Het ligt in ons voornemen dat, als
de wet wordt aanvaard, royaal voor de inwerkingtreding – die is gepland
op 1 januari aanstaande – de gemeenten hierover een uitvoerige brief
van ons krijgen en dat hun voorlichtingsmateriaal ter beschikking wordt gesteld.
Op deze manier wordt aan de voorlichting die aandacht gegeven die bij deze
wetgeving nodig is.Voorzitter! Ik meen in vrij hoog tempo de door de Kamer gestelde vragen
te hebben beantwoord. Als ik niet op alle opmerkingen ben ingegaan, hoor ik
dat wel in tweede termijn.Mevrouw Michiels van Kessenich-Hoogendam (CDA):Voorzitter! Ik dank de staatssecretaris voor haar beantwoording. Over
één ding zijn wij het eens en ik was blij dit te kunnen constateren.
De staatssecretaris heeft namelijk gezegd: natuurlijk vind ook ik dat wij
heel zorgvuldig met kinderen moeten omgaan. Daarover zijn wij het dus volledig
eens. Alleen is de vraag: gebeurt dit met dit wetsvoorstel?De staatssecretaris heeft met de wetgeving aansluiting gezocht bij de
positie van kinderen die geboren worden uit een relatie van mensen die niet
gehuwd zijn of die alleen een privaatrechtelijke overeenkomst hebben. De staatssecretaris
wees erop, dat voor die kinderen niets is geregeld en dat zij zijn aangewezen
op bepalingen voor kinderen die buiten een huwelijk geboren worden. Ik wijs
er echter op, dat er sprake is van een essentieel verschil met deze groep.
Nogmaals, dat mensen onderling een afspraak maken, is iets waarbij men zich
moet neerleggen. Hier gaat het echter om een door de overheid erkende relatie.
Wij vinden dat wanneer de overheid een man-vrouwrelatie erkent, ook de positie
van de kinderen die in het geding zijn, geregeld moet worden. Je kunt niet
zeggen dat de positie van de kinderen in zo'n geval buiten het kader van de
regeling valt en dat daarvoor niets geregeld hoeft te worden. Wij vinden dat
bij de erkenning van de registratie van de man-vrouwrelatie ook de eventuele
kinderen kinderen moeten zijn van een "juridische" moeder en een "juridische"
vader. Op dit punt blijft er dus sprake van een belangrijk verschil van mening
tussen de staatssecretaris en mijn fractie.De staatssecretaris heeft erop gewezen dat binnenkort in ons huis het
wetsvoorstel inzake afstammingsrecht in behandeling zal worden genomen. Het
is al aanhangig; wij zullen het in september bespreken. Zij is natuurlijk
veel beter op de hoogte van wat daarin staat dan ik. Ik heb begrepen dat ook
de positie van duomoeders wordt geregeld. De staatssecretaris heeft een vergelijking
getrokken naar de verhoudingen binnen het geregistreerd partnerschap. Zij
zegt: bij duomoeders vindt kunstmatige inseminatie plaats; dat kun je natuurlijk
ook in een geregistreerd partnerschap krijgen. Zij wil dan ook geen verschil
maken tussen kinderen die via KI worden geboren en kinderen die op een andere
wijze worden geboren. Dat laat toch onverlet dat op deze kinderen de positie
van kinderen geboren binnen een huwelijk van toepassing kan worden verklaard.
Ook binnen huwelijken is KI-geboorte mogelijk. Waarom zou je die regeling
niet gewoon overzetten op kinderen die binnen een geregistreerd
partnerschap worden geboren? Wij zien daar eigenlijk helemaal geen probleem.Ik weet niet of ik de staatssecretaris goed heb verstaan, maar ik dacht
dat zij zei dat in Scandinavische landen het geregistreerd partnerschap alleen
openstaat voor paren van gelijk geslacht. Ik heb daarover een vraag gesteld
in de schriftelijke voorbereiding. In de nadere memorie van antwoord is op
mijn vraag geantwoord dat het geregistreerd partnerschap in de Scandinavische
landen ook openstaat voor paren van verschillend geslacht. Ik zou er graag
wat meer informatie over willen hebben.Wij sluiten ons aan bij de opmerking van mevrouw Le Poole dat er geen
enkele reden is om op de evaluatie te wachten met het opnemen van de eenvoudige
regeling die wij hebben bepleit voor de aansluiting van het geregistreerd
partnerschap op het huwelijk. Waarom moet je wachten tot het een of meer keer
fout is gegaan? Deze regeling kan nu al worden getroffen en zal zonder enige
twijfel tot een verbetering leiden.De staatssecretaris is ingegaan op problemen in internationaal verband,
maar ik vind dat zij er niet erg inhoudelijk op is ingegaan. De door mij geschetste
mogelijke casusposities heeft zij niet besproken. Zij heeft ook niet ontkend
dat die problemen zich kunnen voordoen. Zij heeft er eigenlijk alleen op gewezen
dat er zich in de Scandinavische landen nauwelijks problemen voordoen. Ik
wil dat op haar gezag aannemen; ik kan dat niet verifiëren. Ik denk dat
er een groot verschil is tussen de samenleving in de Scandinavische landen
en onze samenleving. Wij zijn veel meer geïnternationaliseerd dan de
landen in Scandinavië. Dat kan juist op dit punt doorslaggevend zijn.De staatssecretaris heeft in antwoord op mijn vraag om een toelichting
toegezegd dat er een behoorlijke toelichting komt. Ik zou er graag toch een
iets preciezer antwoord op willen hebben. Onze vraag was of er ook wordt gewezen
op de problemen en risico's die zich kunnen voordoen wanneer mensen dit geregistreerd
partnerschap aangaan.Uit de bijdragen in eerste termijn blijkt dat het overgrote deel van onze
Kamer, met uitzondering van klein rechts, er voorstander van is dat voor homofiele
relaties een wettelijke registratiemogelijkheid wordt opengesteld met daaraan
verbonden rechten en verplichtingen. Uit de bijdragen in eerste termijn blijkt
ook dat een grote meerderheid van de Kamer eigenlijk niet voelt voor openstelling
van het geregistreerd partnerschap voor man-vrouwrelaties. De VVD-woordvoerder
heeft gezegd dat zijn fractie het geregistreerd partnerschap eigenlijk alleen
wil voor mensen voor wie een huwelijksbeletsel bestaat, dus voor mensen die
niet met elkaar kunnen trouwen. Dat zijn homofiele paren en samenwonenden
die een te nauwe bloedverwantschap tot elkaar hebben. Deze laatste categorie
stond overigens eerst in het wetsvoorstel, maar is er bij de nota van wijziging
uitgehaald. De woordvoerster van de PvdA-fractie heeft gezegd dat het geregistreerd
partnerschap voor heterofiele paren voor haar fractie niet hoeft. De woordvoerder
van de D66-fractie heeft gesteld dat voor zijn fractie de gelijkstelling van
homofiele paren en man-vrouwrelaties zwaar weegt. Ik denk dat voor deze fractie
ook zwaar weegt de grote ongelijkheid die van het wetsvoorstel het gevolg
is ingeval er in een man-vrouwrelatie een of meer kinderen worden geboren,
waarop ik in eerste instantie heb gewezen. Ik noem de ongelijke positie tussen
de moeder en de vader. De moeder is juridisch ouder, de vader is niet juridisch
ouder. Hij is niet automatisch verplicht bij te dragen in het levensonderhoud.
Het kind kan niet automatisch van hem erven. Daar zijn allemaal rechtshandelingen
voor nodig. Het tweede grote verschil waartoe de invoering van dit wetsvoorstel
leidt, is het belangrijke verschil in rechtspositie tussen de kinderen die
in een huwelijk worden geboren en de kinderen die in een geregistreerd partnerschap
worden geboren.Wij vinden dit heel belangrijke bezwaren. Ik heb niet de indruk dat de
staatssecretaris hier in haar beantwoording aan tegemoet is gekomen. Behoudens
het antwoord van de staatssecretaris in tweede termijn, moet ik als standpunt
van mijn fractie naar voren brengen dat, hoezeer wij de wettelijke registratiemogelijkheid
voor homofiele paren met daaraan gekoppeld de rechten en plichten van het
huwelijk zouden willen steunen, dit voor ons onmogelijk is gemaakt, omdat
hieraan een onvoldoende uitgewerkte regeling van de registratie van man-vrouwrelaties
gekoppeld is.De heer Staal (D66):Voorzitter! Ik kan kort zijn. Dat sluit ook aan bij de eerste termijn,
waarin wij hebben aangegeven dit voorstel gaarne te steunen. Wij danken de
staatssecretaris voor haar adequate beantwoording.Het heeft inderdaad niet veel zin om nu vooruit te lopen op de resultaten
van de commissie-Kortmann. Het is echter wel goed dat de vraag op dit punt
is opgeworpen, zo begrijp ik ook van de staatssecretaris.Mevrouw Michiels van Kessenich sprak over de positie van de kinderen.
Ik gaf al aan dat de opmerking over de verdragen voor ons nieuw was. Zoals
wij de staatssecretaris begrijpen, scharen wij ons achter het standpunt dat
nadere wetgeving daarin wellicht nog voorziet. Het kan in elk geval op andere
plekken nog worden geregeld.Vanzelfsprekend begrijp ik het standpunt van mevrouw Michiels van Kessenich
over kinderen. Het is ook niet uit te sluiten dat na de nadere evaluatie van
deze regelgeving op dit gebied nog zaken moeten worden geregeld. Dit is wellicht
een open eind, maar dat weerhoudt ons er toch niet van om onze steun aan het
wetsvoorstel te geven. Voor ons geeft de geobjectiveerde gelijkheid immers
de doorslag.Wat de internationale aspecten betreft, wijs ik erop dat alleen al de
opsomming van de staatssecretaris over Duitsland en Frankrijk aangaf hoe verschillend
het kan liggen en hoe lastig het is om in Europees verband te wachten op gelijkheid.
Bij dit soort onderwerpen moet je vaak gewoon de ontwikkelingen in eigen land
bijhouden en regelingen treffen. Aan de hand van het bestaan van die regelingen
moet je wellicht bekijken wat je in Europees verband kunt doen. In dat opzicht
juichen wij het initiatief van de staatssecretaris toe om na te gaan of samenspraak
met de Scandinavische landen hierbij meer helderheid biedt, ook ten aanzien
van de gevolgen tussen landen, en wellicht tot meer steun kan leiden voor
een Europese gelijkschakeling.Dit alles brengt ons terug bij de aanvang van onze eerste termijn, waarin
wij zeiden dat wij deze wet graag tot stand zien komen. Nogmaals, het is van
belang dat dit gebeurt. Met respect voor andere levensbeschouwelijke opvattingen,
die hiermee ook niet weggeschoven worden, zien wij voldoende reden om tot
deze geobjectiveerde gelijkheid te komen.De heer Heijne Makkreel (VVD):Voorzitter! Ook ik dank de staatssecretaris voor haar antwoord.Ik wil nog reageren op haar opmerking, dat geen sprake is van een weeffout
maar van een bewuste keuze om de gelijkwaardigheid van partnerschap en huwelijk
tot uitdrukking te brengen. Wij zijn het eens als het gaat om de wens de gelijkwaardigheid
tussen partnerschap en huwelijk tot stand te brengen. Maar wij zijn het ten
principale oneens over de conclusie dat dit met het wetsvoorstel gebeurt.
In mijn optiek leidt de constructie in het wetsvoorstel juist tot ongelijkwaardigheid.
Wij hebben nu een geregistreerd partnerschap dat voor iedere relatie toegankelijk
is. Daarnaast hebben wij het huwelijk dat alleen toegankelijk is voor heteroseksuele
paren. Dat betekent dat er op die manier een duidelijke ongelijkheid tussen
huwelijk en partnerschap wordt geconstrueerd. Ik begrijp de verdediging van
de staatssecretaris dus niet. Ik constateer bovendien dat een groot deel van
de resterende discussie van vandaag het gevolg is van deze keuze. Mijn conclusie
dat er sprake is van een weeffout handhaaf ik dus ten volle.Niettemin ben ik van oordeel dat het beter is om een gordijn met weeffouten
voor het raam te hangen dan helemaal geen gordijn. Wij zullen het voorstel
toch steunen.Mevrouw Le Poole (PvdA):Voorzitter! Ik dank de staatssecretaris voor haar antwoorden. Die waren
wat mij betreft duidelijk en volledig. Ik zou hebben afgezien van een tweede
termijn, ware het niet dat ik mij daartoe enigszins voel uitgelokt door de
opmerking van mevrouw Michiels van Kessenich dat bijna alle andere partijen
liever zouden hebben gezien dat het geregistreerde partnerschap was beperkt
tot homoseksuele relaties en haar vraag waarom wij toch voor deze wet zijn.
Ik wil duidelijk stellen dat mijn fractie het wetsvoorstel steunt, vooral
met het oog op homoseksuele relaties. Wat betreft heteroseksuele relaties
merk ik het volgende op. Geen mens hoeft ervoor te kiezen om het op deze manier
te doen. Ik denk ook niet dat veel mensen dat zullen doen, want waarom zou
je dat doen, als je toch al tegen het huwelijk bent. Dan wil je helemaal niet
dat je relatie op deze manier door de Staat wordt bezegeld.De ongelijke gevolgen in de relatie ouder/kind, die voor het CDA zo vreselijk
zwaar wegen, hebben volgens mij niet de zwaarwegende consequenties die mevrouw
Michiels van Kessenich daaraan toekent. Het argument dat er strijd zou zijn
met geldende verdragen heb ik vandaag voor het eerst gehoord. Ik heb daar
nog niet echt over nagedacht, maar dat lijkt mij nogal ver gaan. Als je daarover
doordenkt, dan zou de overheid wellicht ook in strijd met de verdragen handelen
door niet automatisch een relatie te doen ontstaan tussen kinderen van ouders
die een samenlevingscontract hebben gesloten en hun ouders. Ook een samenlevingscontract
heeft allerlei door de overheid daaraan toegekende consequenties. Op het eerste
gezicht vind ik dit geen dusdanig zwaarwegend argument dat ik daardoor tegen
het wetsvoorstel zou moeten stemmen. De PvdA steunt het wetsvoorstel dus.De heer Holdijk (SGP):Voorzitter! Ik dank de staatssecretaris voor haar summiere reactie. Die
is in overeenstemming met mijn inbreng in eerste termijn. Zij gelieve daar
als zodanig geen kritiek in te beluisteren.In tweede termijn kom ik terug op mijn hoofdpunt van bezwaar. Dat cirkelt
rondom de vraag wat de standaard wordt voor toekomstige ontwikkelingen. De
staatssecretaris heeft zo ongeveer gezegd dat wij dat zullen moeten afwachten.
Dat onderstreept echter mijn gevoelens van onzekerheid die ik in eerste termijn
te berde bracht. Ik wil er nog twee aanvullende opmerkingen over maken.Als onze fracties het opnemen voor de exclusieve regeling van het huwelijk,
heeft dat natuurlijk bijbelse, maar ook traditionele wortels. Wellicht beseft
iedereen dat zonder dat ik dat met zoveel woorden zeg. Niet voor niets is
over de regeling van het huwelijk in de voorbije eeuwen sprake geweest van
een nauwe samenwerking tussen de Staat enerzijds en de christelijke kerk anderzijds.
Ik zeg dat nog maar eens, omdat ons motief om het voor deze regeling op te
nemen, niet is dat de werkelijkheid van het huwelijk altijd zulk een ideaal
of verheffend beeld zou vertonen. Helaas.Onze fracties hebben elk voor zich de problematiek van de niet-huwelijkse
samenlevingsvorm in de afgelopen jaren serieus genomen, en wel in die zin
dat elk zich met die problemen heeft beziggehouden en daarover heeft gepubliceerd
en gediscussieerd. De staatssecretaris zal begrijpen, dat men andere voorstellen
heeft gedaan dan de regering thans doet. Daarbij is niet alleen opgekomen
voor het bestaande, er zijn ook voorstellen gedaan die niet zodanig aan de
huwelijksregeling georiënteerd waren als met het voorliggende voorstel
het geval is. Dat was toch een van onze hoofdbezwaren. Het beantwoordt helaas
niet aan de constructieve manier waarop wij toch hebben getracht mee te denken.Ten slotte signaleer nog eens ik dat het voorstel hooguit een zeer partiële
oplossing behelst voor de veel bredere problematiek van de niet-huwelijkse
vormen van samenleving. Ook alle niet-geregistreerde vormen kunnen en zullen
namelijk gewoon blijven bestaan.Staatssecretaris Schmitz:Voorzitter! Het is goed dat mevrouw Michiels van Kessenich signaleerde
dat zorgvuldigheid inzake de positie van kinderen zowel de opzet is van de
CDA-fractie als van het kabinet. Wij verschillen alleen van mening over het
antwoord op de vraag waar die dan geregeld moet worden. De discussie over
het afstammingsrecht moet nog plaatsvinden. Over het gezamenlijk gezag zullen
wij hier ook nog spreken. Ik meen dat de overheid bij relaties die door de
overheid worden erkend – dat is haar stelling – wel degelijk zorgvuldig
met de positie en de situatie van kinderen omgaat. Ik denk dat wij daar wel
 degelijk regelingen voor hebben getroffen. Wij zeggen nu alleen
dat dit niet in dit wetsvoorstel geregeld hoeft te worden.Straks wordt het geregistreerd partnerschap geëvalueerd. De heer
Staal zegt dat wij niet helemaal moeten uitsluiten dat voor de kinderen toch
nog iets geregeld moet worden. Dat sluit ik inderdaad niet uit. Aan de commissie-Kortmann
hebben wij net gevraagd a. hoe het zit met de opvattingen over de openstelling
van het huwelijk, ook voor mensen van gelijk geslacht en b. hoe de commissie
de positie van kinderen beoordeelt. Afhankelijk van dat advies sluit ik zeker
niet uit dat wij wellicht ook in deze wetgeving nog wat moeten regelen. Het
is echter best mogelijk dat men uitdrukkelijk adviseert het huwelijk open
te stellen. Dan komt alvast de andere vraag van de heer Staal aan bod: wat
gebeurt er dan met het geregistreerd partnerschap; is dat dan een lang leven
beschoren? Hoe dan ook, de positie van de kinderen houdt onze aandacht. Ik
meen alleen dat wij dat niet nu in deze wet hoeven te regelen. Daarvoor hebben
wij alternatieven, waarin deze situatie goed is geregeld.Mevrouw Michiels van Kessenich heeft gevraagd waarom dit niet in het wetsvoorstel
geregistreerd partnerschap is geregeld. Dat staat uitdrukkelijk in relatie
met het feit dat ik binnen die wet geen onderscheid wil maken tussen gelijk
en verschillend geslacht. Ik kom zo nog even terug op de weeffout. Ik wou
zeggen "de weeffout van de heer Heijne Makkreel", maar hij zegt dat het onze
weeffout is.Mevrouw Michiels van Kessenich zei dat Zweden en Denemarken alleen een
wet hebben waarin een en ander voor het gelijke geslacht wordt geregeld. Ik
dacht even dat ik in de fout was gegaan, maar ik ben er achter gekomen hoe
het zit. In de memorie van antwoord staat het toch anders. Wij hebben in de
memorie van antwoord geschreven dat de Scandinavische landen hebben toegezegd
dat zij het Nederlandse wetsvoorstel, ook als het straks wet is, inclusief
de heterofiele relaties uitdrukkelijk zullen erkennen. Zij hebben zelf alleen
een wet ten behoeve van mensen van gelijk geslacht, maar zij zullen onze wet
in de eigen situatie erkennen.Mevrouw Michiels vond dat ik niet erg ben ingegaan op de casuspositie
van Duitsland. Ik heb dat vrij bewust niet gedaan. Ten aanzien van de kwestie
van de alimentatie kan ik zo snel niet overzien of een beroep op de Europese
regelgeving inzake het executieverdrag mogelijk is. De heer Heijne Makkreel
merkte terecht op dat wij mogen aannemen dat de Duitse rechter ook met verplichtingen
in Nederland rekening houdt.Mevrouw Michiels heeft ook het woord bigamie laten vallen en gevraagd
wat er gebeurt als je in Nederland een partnerschap aangaat en vervolgens
in Duitsland weer wilt trouwen. Los van de vraag wat ik daar echt van vind
als mensen dat doen, heb ik alleen maar te antwoorden wat de overheid van
de regelgeving vindt. Aangezien Duitsland uitdrukkelijk heeft gesteld dat
zij ons partnerschap zullen erkennen, vermoed ik dat dit niet echt een situatie
zal zijn die zich zal voordoen. Wij hebben echter niet voor niets over een
evaluatie gesproken. Wij zullen dan ook heel zorgvuldig moeten bekijken of
zich in de praktijk dergelijke problemen voordoen. Als die zich voordoen,
zullen wij de wet moeten repareren.Hoewel mij dat nogal voor de hand liggend lijkt, wil ik toch ingaan op
de vraag van mevrouw Michiels over de voorlichting. Zij had haar vraag gesteld
in de trant van: ga je het partnerschap alleen maar aanprijzen of wijs je
ook op de risico's. De overheid is uitdrukkelijk gehouden, te wijzen op de
gevolgen van een dergelijke wetgeving en dus niet alleen op de rooskleurige
kanten, maar ook op de eventuele nadelige gevolgen die daaraan verbonden zijn
en op de verhouding tot andere wetten. Wij moeten dus zo objectief mogelijk
voorlichten. Zij vraagt dat terecht.Op de vragen van de heer Staal over de kinderen en de evaluatie ben ik
al ingegaan. Ik zal bekijken op welke manier wij met wellicht de Scandinavische
landen stappen kunnen ondernemen om een bredere erkenning in Europees verband
te verkrijgen. Het zal wel lang duren voordat over het algemeen in Europees
verband de relatievormen als gelijkwaardig zullen worden gezien en erkend.De heer Heijne Makkreel heeft over een weeffout gesproken. Het zal duidelijk
zijn dat ik blij ben met zijn conclusie dat er een gordijn moet komen, hoewel
ik een gordijn nogal verhullend vind. Het kan ook een venster zijn dat meer
uitzicht naar buiten biedt. Het is maar net hoe je redeneert. Het huwelijk
is op dit moment, hangende de ontwikkelingen, alleen mogelijk voor mensen
van verschillend geslacht. Je kunt dan zeggen dat je het partnerschap daarnaast
hebt voor mensen van gelijk geslacht en dat je op die manier een soort van
evenwicht hebt. Zelf heb ik uitdrukkelijk gekozen voor het geregistreerde
partnerschap als een aan het huwelijk gelijkwaardig instituut voor beide groepen.
Misschien wordt het huwelijk in de toekomst verder opengesteld, zodat het
voor alle mensen toegankelijk is. Dat hangt echt af van het debat en de advisering.
Wij zijn het dus waarschijnlijk niet erg oneens, behalve dat wij het probleem
ieder van een andere kant benaderen. Ik ben wel blij met de steun die zijn
fractie aan het wetsvoorstel wil geven.Hetzelfde geldt voor mevrouw Le Poole. In eerste termijn heb ik enkele
toezeggingen gedaan waarop zij uiteraard kan rekenen.De heer Holdijk spreekt over een summiere reactie. Hij heeft gelijk als
hij zegt dat wij in de Tweede Kamer uitvoerig hebben gedebatteerd. Er zijn
in die zin gevoelens van onzekerheid dat er in de samenleving ontwikkelingen
gaande zijn waardoor wij naast het huwelijk, als relatie die men ook naar
derden en naar buiten werking wil laten hebben, andere vormen zetten. In die
zin wordt er best getornd aan oude zekerheden, maar ik heb in eerste termijn
al gezegd dat voor een samenleving de kern van de zaak is dat er duurzame
relaties zijn, dat daar zorgvuldig mee wordt omgegaan en dat, als mensen zo'n
duurzame relatie ook ten opzichte van derden willen bevestigen, de overheid
daar een regeling voor heeft. Dat lijkt mij de essentie. Waarom zouden wij
zo onzeker zijn door het feit dat wij onze relaties op verschillende wijzen
willen regelen? Daarbij blijft uiteraard het respect voor de opvattingen van
mensen over het huwelijk en dergelijke bestaan. Dat moeten wij zo houden en
zorgvuldig bewaren.Voorzitter! Ik denk dat ik daarmee de vragen heb beantwoord.De beraadslaging wordt gesloten.Het wetsvoorstel wordt zonder stemming aangenomen.De voorzitter:De aanwezige leden van de fracties van het CDA, de SGP, de RPF en het
GPV wordt conform artikel 121 van het Reglement van orde aantekening verleend,
dat zij geacht willen worden zich niet met het wetsvoorstel te hebben kunnen
verenigen.Ik schors de vergadering om de staatssecretaris van Buitenlandse Zaken
in de gelegenheid te stellen, zich bij de vergadering te voegen.De vergadering wordt van 13.30 uur tot 13.50 geschorst.De voorzitter:Ik moet de staatssecretaris verzoeken om in het vervolg toch sneller gevolg
te geven aan het verzoek om in deze Kamer te komen, vooral wanneer wij op
verzoek van de regering op de laatste dag voor het reces proberen een groot
aantal wetsvoorstellen te behandelen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-19961997-1956-1963.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl