Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van een nieuwe regeling inzake inkomensvoorziening voor kunstenaars (Wet werk en inkomen kunstenaars) (29574)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 910-927

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

11-11-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 15, pagina 910-927

28-10-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29574Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Presentie en opening (donderdag 28 oktober 2004)Pagina 851-851
Behandeling van Brief van het Presidium bij het voorstel van de vaste commissie voor VROM om een onderzoek in te stellen naar de toekomst van het Besluit beheer sociale huursector (BBSH) (29846)Pagina 851-851
Bijvoegsel: Schriftelijke antwoorden van de bewindslieden van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, op vragen gesteld in de eerste termijn van de begroting 2005 van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en SportPagina 929-943
Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van een nieuwe regeling inzake inkomensvoorziening voor kunstenaars (Wet werk en inkomen kunstenaars) (29574)Pagina 910-927
Regeling van werkzaamheden (donderdag 28 oktober 2004)Pagina 876-877
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2005 (29800 XVI)Pagina 877-897
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2005 (29800 XVI), en van: - de motie-Arib over een plan van aanpak eerstelijnszorg (29800 XVI, nr. 36); - de motie-Arib over een wettelijke code voor instellingen in de gezondheidszorg (29800 XVI, nr. 37); - de motie-Arib over onderzoek naar juridische gevolgen van de WMO (29800 XVI, nr. 38) en van 23 andere moties (de nrs. 39 t/m 44, 46 t/m 66)Pagina 905-910
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 14 oktober 2004 over huwelijksmigratiePagina 902-904
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over het verslag van een algemeen overleg over huwelijksmigratie, te weten de motie-Dijsselbloem/Azough over huwelijksmigratie (19637, nr. 867)Pagina 905-905
Stemmingen over drie moties, ingediend bij het debat over het verslag van een algemeen overleg over de RAZEB, te weten: - de motie-Duyvendak over de rol van de regering als voorzitter van de EU (21501-02, nr. 580); - de motie-Van Dijk over uitstel van de besluitvorming over de toetreding van Roemenië (21501-02, nr. 582); - de motie-Van Bommel/Herben over de mogelijkheid tot het afwijzen van individuele kandidaat-Commissarissen (21501-02, nr. 585)Pagina 904-905
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (donderdag 28 oktober 2004)Pagina 927-928
Behandeling van: - het wetsvoorstel Aanpassing van enkele onderdelen van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering en enige andere wetten in verband met het nieuwe procesrecht (28863); - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet pleziervaartuigen in verband met de invoering van uitlaat- en geluidsemissienormen voor pleziervaartuigen en uitbreiding van de werkingssfeer van die wet tot voortstuwingsmotoren van pleziervaartuigen en waterscooters (29669)Pagina 851-851
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2005 (29800 XVI)Pagina 851-876
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 28 oktober 2004 over de RAZEBPagina 897-902

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 104 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van:het wetsvoorstel Vaststelling
van een nieuwe regeling inzake inkomensvoorziening voor kunstenaars (Wet werk
en inkomen kunstenaars) (29574).De algemene beraadslaging wordt geopend.De voorzitter:Ik deel mede dat mevrouw Van Gent mij heeft meegedeeld dat zij zich verontschuldigt
en dat zij haar naam van de sprekerslijst heeft geschrapt.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Mijnheer de voorzitter. Mevrouw Van Gent liet mij weten dat ik mede namens
haar mag spreken.Het verheugt de fractie van de PvdA dat wij vanavond over de WIK kunnen
spreken. Tot mijn vreugde hebben wij in Nederland nu een regeling waarin het
op een gewone manier mogelijk is een beroepspraktijk op te bouwen na jarenlange
ellende over BKR-regelingen en andere vormen om startende kunstenaars te ondersteunen
in de mogelijkheid een dergelijke praktijk van de grond te krijgen. Jarenlang –
betrokkenen waren toen nog op de bijstand aangewezen – moest door middel
van allerlei U-bochtconstructies worden geprobeerd ook die beroepsgroep een
gelegenheid te geven in de maatschappij goed te starten.Sinds 1 januari 1999 is het voor kunstenaars die de ambitie hebben
een beroepspraktijk te starten mogelijk een beroep te doen op de WIK. Dat
is een product van het paarse kabinet. Daaraan leverde met name mevrouw Van
Nieuwenhoven een grote bijdrage, gezamenlijk met een collega van de VVD-fractie
mevrouw Bischoff van Heemskerck. Zij hebben dat met veel plezier tot stand
gebracht. Ik hecht eraan dat nogmaals te zeggen, omdat dit werkelijk een verworvenheid
is.De kunstenaars krijgen de gelegenheid in maximaal 48 maanden te oefenen
in een renderende beroepspraktijk en het is de bedoeling dat zij aan het eind
van dat traject op eigen benen staan. Zij hebben maximaal tien jaar de tijd
om van die voorziening gebruik te maken. Dat betekent dat het voor nagenoeg
alle kunstenaars niet gaat om een achtereenvolgende periode van vier jaar,
maar dat het soms twee maanden zijn en soms een halfjaar. Daarna kunnen zij
weer enige tijd op eigen benen staan en van hun werk leven. Vervolgens maken
zij soms weer een jaar gebruik van de WIK.Dat het een succesvol traject is, blijkt uit de evaluatie en uit het feit
dat ongeveer 75% van de kunstenaars die uit de WIK uitstromen op eigen benen
kan staan. Dat is dus een succes. Wij spreken hier dan ook over een goed functionerende
en voor de overheid relatief goedkope regeling. Die is namelijk werkelijk
goedkoper dan de bijstand en dit traject leidt ertoe dat een behoorlijk aantal
mensen als kunstenaar hun brood kunnen verdienen. In de regel verdienen zij
geen dik belegde boterham, maar daar malen zij ook niet om. Kunstenaars doen
het namelijk toch altijd om de roeping van het vak en de kunst. Dat betekent
ook dat je te maken hebt met een zeer gemotiveerde doelgroep die alles probeert
om datgene te realiseren waarin hij gelooft.Wij hebben te maken met een gewijzigde WIK. De reden daarvan is dat de
oude regeling, met alle respect voor de initiatiefnemers, een oerwoud ofwel
een dwaalweg van bureaucratie was, met gigantische uitvoeringslasten waarvan
je je achteraf afvraagt hoe wij die met elkaar konden bedenken.Het doel is de wet enigszins te vereenvoudigen en dat gebeurt ook. Daarover
moet geen misverstand ontstaan. Tegelijkertijd is het doel ervoor te zorgen
dat de effectiviteit van het bevorderen van die zelfstandige bestaansvoorziening
wordt ondersteund. Dat kan een beroepsmatige activiteit zijn, van een actief
kunstenaar. Het kan ook via een renderende, al dan niet gemengde beroepspraktijk.
Kunstenaars kunnen op heel verschillende manieren hun brood verdienen, en
dat is maar goed ook.Wij vinden het hoog tijd dat de WIK wordt aangepast, zoals moge blijken
uit het feit dat wij bij een veegwet een amendement op de oude WIK hebben
ingediend, om in ieder geval de problematiek van de aftrekening wat te bekorten.
Dat was een doffe ellende. Kunstenaars kregen soms drie jaar na dato nog een
rekening van VROM, omdat achteraf bleek dat zij drie jaar tevoren een te hoge
huursubsidie hadden gehad. Dat mag in de nieuwe wet niet meer kunnen. Ik verzoek
de staatssecretaris, ervoor te zorgen dat de ellende uit het verleden straks
opgelost zal zijn.Indien de regeling beperkt was tot het afbreken van de administratieve
rompslomp, was de Partij van de Arbeid er heel tevreden mee geweest. Maar
nee, in het voorstel wordt een aantal extra maatregelen genomen. Een paar
daarvan vinden wij niet zo acceptabel. Ik maak daarover vijf opmerkingen.
De eerste gaat over de progressie-eis. Op zichzelf is het gezond om te kijken
of iemand het steeds beter doet. De tweede gaat over de wijze waarop wordt
vastgesteld of iemand op een goede manier bezig is, om naar een renderende
beroepspraktijk toe te groeien. De derde gaat over het flankerend beleid,
het projectengeld. De vierde gaat over het beroepskostenforfait. De vijfde
gaat over de overgangstermijn.Ieder jaar een beetje meer geld verdienen lijkt heel goed. Met de progressieve
inkomenseis kan de kunstenaar laten zien dat hij steeds beter zijn best doet
en steeds meer bereikt, als het zo zou zijn dat geld de uitdrukking daarvan
was en dat er sprake was van een aaneengesloten traject. Dat is echter helemaal
niet het geval. Je zou doordat de kunstenaar meer geld verdient moeten kunnen
zien dat hij het beter doet, maar ook dat is niet het geval. Meet je hoeveel
geld iemand verdient, dan meet je nog niet wat de kunstenaar doet. Zijn echtgenote
kan bijvoorbeeld een dagje langer gaan werken. Het zegt niets over de meerprestatie
van de kunstenaar. Het is een illusie om op zo'n manier te meten.Een tweede factor daarbij is dat bij een progressieve inkomenseis zoals
nu in het voorstel is opgenomen zich een vreemde situatie voordoet. Een kunstenaar
die wat meer verdient, die een beeld verkoopt, een aantal voorstellingen
geeft of een kortdurend engagement heeft, gaat uit de WIK. Hij verdient wel
meer, maar gaat op dat moment uit de WIK. In de regeling is vastgelegd dat
de periode dat je uit de WIK bent niet geldt. Als je dus kunt bewijzen dat
je het goed doet, telt dat niet. Dat is een beetje raar, sterker nog, een
beetje boel raar. Juist de WIK is bedoeld om te hiphoppen. Je gebruikt haar
alleen als het nodig is. Een kunstenaar komt dus in een onmogelijke spagaat.
Hij kan alleen maar in de WIK blijven als hij tijdens de WIK-periode steeds
meer verdient. Maar de periode waarin hij meer verdient telt niet. Ik ben
ervoor dat men kan zien of iemand zich goed ontwikkelt. Het is niet alleen
maar een feestje. Je moet dan wel een instrument nemen waaraan je dat kunt
afmeten. Met alle respect, de inkomenseis zoals daaraan nu vorm is gegeven,
kan daar niet aan voldoen. De PvdA vindt dus dat dit op een andere manier
moet worden gedaan.Hoe zou het dan wel kunnen? Wij vinden dat deze vorm van progressieve
inkomenseis niet past in de systematiek van de wet. Als mevrouw meer verdient,
zegt dat niets over de kunstenaar. Voor academieverlaters is het ook een belangrijk
probleem. Zij zullen vanaf het begin van de WIK-periode een bijbaan buiten
de kunst moeten nemen, omdat zij, in de meeste gevallen, nog geen kant-en-klaarproduct
hebben of hun prestatie nog moeten ontwikkelen. Bij de hoorzittingen hebben
wij een ontzaglijk leuke performer gezien, Wende, die precies uitlegde hoe
het werkt als je van de kleinkunstacademie af komt en je brood in de kunst
verdient. Voor een deel van het jaar doet zij dat, dus zij maakt niet steeds
gebruik van de WIK en wij zien haar op de televisie, maar het is inherent
aan haar beroepsgroep dat het werk af en toe wegvalt. En dan zou zij juist
op de momenten waarop het nodig is, niet in de WIK kunnen blijven. Dat kan
niet de bedoeling zijn, de beginnende kunstenaar zou de mogelijkheid moeten
krijgen om in enige rust een rendabele beroepspraktijk op te bouwen. Dat is
een andere vorm van progressie. Dit is overigens de reden waarom ik een amendement
heb ingediend om de eis van financiële progressie te schrappen die nu
in de wet geformuleerd is en die niet past in de systematiek en de bedoeling
van de wet. Daarvoor in de plaats wil ik wel een ander instrument, dat in
wezen ook al beschikbaar is. Ik vind het ook een beetje jammer om iets goeds
niet te gebruiken. Ik doel nu op de commissie Kunstenaars & CO, een commissie
die jaarlijks bekijkt of een kunstenaar serieus bezig is en de projectaanvragen
en het flankerend beleid toetst. Je zou deze commissie de vinger aan de pols
kunnen laten houden en er jaarlijks verslag van te doen. Zij kan er dan een
echt deskundig oordeel over geven of er sprake is van goed op weg zijn naar
een renderende beroepspraktijk. Ik vind ook dat de gemeenten hiervan kennis
moeten nemen, opdat zij kunnen beoordelen of de WIK doeltreffend wordt uitgevoerd.
Het college van B&W moet zich hier immers tegenover de gemeenteraad voor
verantwoorden.De heer Bruls (CDA):Voorzitter. Dit laatste deel van het betoog van mevrouw Noorman spreekt
mij wel aan, het sluit aan bij een eerdere opmerking van de CDA-fractie over
het maken van een plan van aanpak. Vindt zij dat een gemeente dan ook zou
moeten kunnen besluiten om na een goede afweging van het oordeel van het adviesorgaan
te stoppen met deze inkomensvoorziening, als de conclusie is dat het niets
wordt met het opbouwen van een inkomen? Dat doet de gemeente tenslotte ook
in het geval van mensen die op een andere inkomensvoorziening zijn aangewezen.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Ik ben het met u eens. Ik vind dat je best een dip mag hebben, want dat
kan de beste overkomen, maar als je een jaar lang gezellig op je rug hebt
gelegen en als er niets uit je vingers gekomen is of als je niet voldoet aan
de minimale inkomenseis, dan is het voor jou in ieder geval op dat moment
niet de goede weg. Wij moeten elkaar niet voor de gek houden. Maar als Kunstenaars
& CO hierbij wordt ingeschakeld, gaat het wel om het oordeel van een deskundige
instantie, van een commissie die er verstand van heeft. Dit geldt, met alle
respect, voor een gemeente natuurlijk niet echt. Bovendien doet Kunstenaars
& CO dit werk al; waarom zou je door verschillende instanties dubbel werk
laten doen? Ik verwacht overigens dat het niet al te vaak zal voorkomen, maar
zo'n deskundig oordeel is wel nodig.Voorzitter. Als de minister en de staatssecretaris niet helemaal gevoelig
zijn voor mijn argumenten, dan zal ik de Kamer vragen om daar iets aan te
doen, maar misschien is dat helemaal niet nodig ...Met het project voor flankerend beleid is toch iets raars aan de hand.
Er is in de begroting voor 2000 een budget van 6,1 mln voor gereserveerd,
in de begroting voor 2004 staat er nog 3,1 mln voor. Wat is er met dit geld
gedaan, waar is het gebleven? Het was uitdrukkelijk de bedoeling om geld beschikbaar
te stellen voor projecten om kunstenaars in de gelegenheid te stellen, een
renderende beroepspraktijk op te bouwen. Deze regeling is een beetje vergelijkbaar
met de regeling voor mensen in de bijstand, bedoeld om mensen met een uitkering
als zelfstandige aan de slag te laten gaan. Ook daarbij is soms een budget
nodig om zulke mensen in staat te stellen om investeringen te doen of een
cursus te volgen om voldoende deskundig te worden op het terrein waarop zij
hun brood willen verdienen. Het vreemde is dat het budget in de afgelopen
jaren gehalveerd is, terwijl het aantal kunstenaars in de WIK blijft stijgen.
Daarmee zijn wij heel gelukkig, zeker gezien het hoge rendement van de uitstroom
naar de renderende beroepspraktijk vanuit de WIK. Er is geen enkele reden
om daarop een rem te zetten. Ik vraag aan mevrouw de staatssecretaris hoe
het mogelijk is dat dit budget gehalveerd is. Het verhaal gaat dat daarvan
de ambtenaren van OCW betaald worden. Ik vind het een kromme constructie.
Daarvoor is immers een personeelsbudget! Flankerend beleid behoort niet uit
dit budget betaald te worden. Ik begrijp werkelijk niet waar dit vandaan komt.
Ik voelde mij daardoor ook enigszins overvallen. Hoe kan het dat dit budget
gehalveerd is? Het beroep op ondersteuning neemt immers toe als het aantal
kunstenaars groeit. Kortom, dat flankerend beleid is noodzakelijk. Wij willen
dat dit geld weer terugkomt, want dan hebben de mensen méér
kans om van kunst hun boterham te maken. Nederland heeft die cultuur echt
nodig. Daarvoor zijn mensen nodig die bereid zijn hun nek uit te steken en
keihard te werken, soms dag en nacht. Deze mensen hebben een
motivatie waarbij je je vingers kunt af likken. Dat moet gekoesterd worden.
Het is zeer waardevol.In de nieuwe wet wordt de mogelijkheid geboden om arbeidsreïntegratie
te laten verrichten door de centrumgemeente als duidelijk is dat een renderende
beroepspraktijk uit het kunstenaarsschap alleen niet goed of onvoldoende mogelijk
is. In het voorstel staat dat dit betaald moet worden uit het werkdeel van
het budget van de WWB van de centrumgemeente. Die gemeenten vinden dat niet
helemaal eerlijk. Waarom moeten zij dat doen als de regering daarvoor geen
extra geld beschikbaar stelt? Hoe motiveert de staatssecretaris dit? Of is
de regering van plan een aanpassing te doen in het verdeelmodel WWB, waardoor
de gemeenten gecompenseerd worden voor die extra uitgaven. Het staat immers
vast dat die zij uitgaven van tijd tot tijd moeten doen. Ik hoor graag de
reactie van de bewindslieden.Uit de evaluatie van de WIK blijkt dat de gemeenten en de kunstenaars
de maximale uitkeringstermijn van vier jaar – op te nemen in maximaal
tien jaar – te kort vinden. De regering stelt dat die periode voldoende
is. De factie van de PvdA heeft niet de neiging om de WIK te verlengen. Voorlopig
wil zij het houden zoals het nu is.De regering heeft ervoor gekozen om het beroepskostenforfait voor alle
kunstenaars gelijk te trekken. Er was een verschil tussen scheppende en niet
scheppende kunstenaars. Het gevolg daarvan is dat voor één groep
dit forfait is verlaagd. Dat lagere forfait betekent in de praktijk dat de
beeldend kunstenaars eerder op de bijverdiengrens van 125% komen. Zij kunnen
dus minder bijverdienen en minder investeren in een beroepspraktijk. Dat is
des te meer onbillijk omdat de beroepskosten van zowel beeldend kunstenaars
als van niet scheppende kunstenaars aanzienlijk zijn toegenomen. Dat heeft
te maken met automatisering, het gebruik van ICT-media en met het feit dat
een beeldend kunstenaar heel kostbare materialen nodig heeft om zijn producten
te kunnen leveren. Als de Kamer ertoe zou besluiten het beroepskostenforfait
op het hoge niveau vast te stellen, kost dat welgeteld precies € 22.750!
Dat is dus driekeer niks, geachte bewindslieden. Voor de kunstenaars is het
echter van vitaal belang. Ik vraag met klem dat forfait op het hoge niveau
vast te stellen. Ik heb daartoe een amendement voorbereid.In het jaar van de overgang van de oude naar de nieuwe wet ontvangt de
WIK'er in wezen een dubbel inkomen. In de oude wet was het inkomen gebaseerd
op een voorschot, een lening die pas na afloop van het jaar geheel of gedeeltelijk
werd omgezet in een uitkering. De inkomsten en onkosten van een kunstenaar
kunnen sterk variëren, waardoor pas aan het eind van het jaar verrekening
kan plaatsvinden. Op grond van de nieuwe wet wordt een uitkering over het
lopende jaar verstrekt en die valt in het eerste jaar samen met de oude regeling
waarin de lening voor het vorige jaar wordt omgezet in een uitkering. In antwoord
op vragen die ik hierover heb gesteld, heeft de staatssecretaris aangegeven
dat de WIK-uitkering voor 2004 geen onderdeel is van het verzamelinkomen.
Ik ontkom echter niet aan de gedachte dat dit toch een probleem kan zijn voor
een aantal regelingen, zoals de huursubsidie, de eigen bijdrage voor de kinderopvang
en kwijtscheldingsregelingen. De staatssecretaris heeft mij er niet van kunnen
overtuigen dat dit probleem zich niet voordoet. Is hij er zeker van dat samenloop
van de twee inkomensvoorzieningen geen problemen geeft voor subsidieregelingen
en dergelijke? Mochten er onverhoopt toch knelpunten blijken te zijn, is hij
dan bereid om daar een voorziening voor te treffen? Als de overheid meent
dat er een ander systeem ingevoerd moet worden – hoe welkom dat op zichzelf
ook is – mag de individuele kunstenaar daardoor niet in een ongemakkelijke
positie gemanoeuvreerd worden.De WWIK is een openeinderegeling. Iedereen die daarvoor in aanmerking
komt, krijgt de uitkering. Hoe is het dan mogelijk dat het budget krimpt?
Het kabinet verwacht vanaf 2005 een stabilisering van het aantal WWIK'ers
op 3000, maar op de begroting staat daarvoor een budget van 51 mln voor 2004
en van 39 mln voor 2005. Heeft dat te maken met de eenmalige samenloop van
twee uitkeringsjaren of is er sprake van een fundamentele daling van het aantal
uitkeringsgerechtigden? Als dat laatste het geval is, wordt dat nergens verklaard.
Graag helderheid op dit punt.De heer Bruls (CDA):Voorzitter. Dit wetsvoorstel is zowel qua naam als qua inhoud een verbetering
van de huidige wet. De titel "Wet werk en inkomen" geeft heel duidelijk aan
welke omslag er in het algemeen in het sociale stelsel nagestreefd wordt.
De nadruk wordt meer op activering gelegd. De Bijstandswet is omgezet in de
Wet werk en inkomen. Nu gaan wij van de Wet inkomensvoorziening kunstenaars
naar de Wet werk en inkomen kunstenaars. De evaluatie van de WIK heeft daar
een belangrijk aanzet toe gegeven, maar ook het algemene streven naar vermindering
van de administratieve lasten, naar deregulering en naar vereenvoudiging van
wet- en regelgeving speelt een rol. Nu telt het totale arbeidsinkomen van
de kunstenaar en de partner mee in plaats van alleen het inkomen of de omzet
uit de kunst. Mijn fractie vindt dit een logische aanpassing, gelet op de
systematiek in andere sociale wetgeving. Er komt een bruto-inkomenseis met
een progressief karakter. Naarmate men langer gebruikmaakt van de regeling,
zal men moeten voldoen aan een hogere bruto-inkomenseis. Geen boetemaatregelen
meer, doch een sluitende mogelijkheid voor de maatregel. Meer nadruk op het
inzetten op een renderende beroepspraktijk van de kunstenaar en als dat niet
lukt op een andere manier activering om in het eigen bestaan te kunnen voorzien.
Misschien wel de belangrijkste slag als het gaat om de administratieve lasten
wordt gemaakt met de maandelijkse bruto-uitkering. Dat betekent niet alleen
een vereenvoudiging voor de kunstenaar, maar ook voor de uitvoerende centrumgemeenten.De doelstelling van de WIK blijft tweeledig, zelfs hybride te noemen.
De wet beoogt enerzijds een inkomensvoorziening te geven aan startende kunstenaars
en anderzijds juist die kunstenaars te stimuleren een zelfstandige beroepspraktijk
op te zetten. Dus cultuur- en inkomensbeleid in één. Dat is
vrij uniek. Het is lastig om aan beide doelen tegemoet te komen in de wet.
Eigenlijk is er met de WWIK een derde doelstelling bijgekomen, veel nadrukkelijker
dan in de vigerende wet, namelijk begeleiding naar werk. Die driedubbele doelstelling
maakt de kracht van de wet uit, maar is tegelijkertijd ook de
zwakte van de wet. Het inzetten op meerdere doelen, die soms strijdig met
elkaar kunnen zijn, zal het de uitvoerders, ondanks alle vereenvoudigingen
en verbeteringen, niet veel gemakkelijker maken. Waarom heeft de regering
niet gekozen voor een inbouw in de Wet werk en bijstand van de huidige WIK
aan de hand van een aantal aparte hoofdstukken en artikelen? Waarom is het
onderdeel "stimulering van zelfstandig kunstenaarschap", dat een belangrijk
streven is van de regering, niet bij het beleidsterrein Cultuurbeleid ondergebracht?
Niet de minsten hebben daar ook op gewezen. De Raad van State heeft gevraagd
naar het waarom van een voortzetting van een aparte inkomensvoorziening voor
kunstenaars. Mijn fractie vindt die vraag, die een serieuze beantwoording
verdient, volkomen terecht.Allereerst ziet mijn fractie arbeid als meer dan alleen een manier om
het gezinsinkomen bij elkaar te krijgen, of dat gezin nu uit één
of uit twintig personen bestaat. Dat geldt voor elke vorm van arbeid, of het
nu om arbeid in loondienst gaat of om werken als zelfstandige. Arbeid draagt
namelijk ook bij aan participatie aan zelfstandigheid in de samenleving en
aan gemeenschapsvorming. Daarbij geldt dat die gemeenschap – meestal
de overheid – de verantwoordelijkheid heeft voor eenieder die er niet
in slaagt op eigen kracht in het bestaan te voorzien. Dat geldt voor iedere
Nederlander en dus zeker ook voor kunstenaars. Uitgangspunt is echter wel
dat elke burger in principe geacht wordt om zelfstandig in dat bestaan te
voorzien. Dat geldt ook voor elke beroepsgroep. Het uitgangspunt moet en kan
niet anders zijn dan dat in beginsel elke beroepsgroep dient te voorzien in
de noodzakelijke middelen van bestaan. In principe geldt daarom ook dezelfde
wet- en regelgeving voor iedereen, ook de sociale wetgeving. Toch ondersteunt
mijn fractie, alles afwegende, de noodzaak van een aparte inkomensvoorziening
voor kunstenaars zoals voorligt. Dat vindt zijn grondslag in de overtuiging
dat een goed kunstklimaat een bijdrage levert aan de culturele saamhorigheid
en de leefbaarheid van de samenleving. Kunstenaars hebben bovendien te maken
met een zeer specifieke markt, waarop de wetten van vraag en aanbod in zekere
zin gelden, maar wel vaak op een andere wijze werken dan in andere sectoren.Toch is er meer uitleg van de regering nodig over wat nu het principiële
en praktische verschil is met andere zelfstandige scheppende beroepen. Ik
denk aan een topsporter en aan een architect. Die beroepsgroepen zijn zeer
kundig om in lijn met dit wetsvoorstel uit te leggen waarom zoiets ook op
hen goed van toepassing zou zijn. Het argument dat het kabinet heeft gehanteerd
in de beantwoording van de vragen over dit thema, namelijk dat de uitspraken
over de levensvatbaarheid van een kunstpraktijk op voorhand niet gedaan kunnen
worden, vind ik eerlijk gezegd de dooddoener van dit wetsvoorstel. Noem mij
maar eens een zelfstandige beroepsgroep die op dit moment in deze economie
wel kan voorspellen waar hij over een jaar staat. Dat argument zal vervangen
moeten worden door andere argumenten. Ik nodig de regering uit om dat helder
neer te zetten. Het is namelijk belangrijk voor het draagvlak voor deze wet
in de samenleving.Kunstenaars in de WIK en WWIK zijn geen werklozen, maar personen die met
hun specifieke werkzaamheden nog niet voldoende inkomsten genereren om te
kunnen voorzien in de kosten van het levensonderhoud.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):U doet alsof de WIK zo vreselijk uitzonderlijk is, maar voor topsporters
is er toch ook een inkomensgarantie op landelijk niveau? De rijksoverheid
heeft daar heel zware subsidies voor uitgetrokken. In allerlei andere beroepsgroepen
is er sprake van zeer zwaar gesubsidieerde inloop- of instroomtrajecten, ook
op universiteiten. Het is toch niet zo dat de kunstenaars in Nederland de
enigen zijn die ondersteuning van de overheid krijgen in de opbouw van hun
beroepspraktijk?De heer Bruls (CDA):Bekeken vanuit het doel, het stimuleren van een zelfstandige beroepspraktijk,
heeft u gelijk dat er meer regelingen zijn. Het is wel uniek dat deze regeling
tevens een inkomensvoorziening voor het basisbestaan is. Als je niet op korte
termijn zelfstandig in je onderhoud voorziet, al of niet in een gemengde beroepspraktijk,
is er een voorziening. Dat is iets anders dan een sociale zekerheidsverzekering.
Dat is uniek.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Zij is er ook voor topsporters.De heer Bruls (CDA):Maar niet op deze manier.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Nee, op een eigen manier. U moet zich realiseren dat wij voor deze regeling
te maken hadden met een periode van 25 jaar van trial and error aangaande
de wijze waarop startende kunstenaars op enigerlei wijze worden gesubsidieerd
in het bereiken van het zelfstandige kunstenaarsschap. Dat gebeurt in alle
ontwikkelde landen. Ik begrijp uw vragen, maar ik hoop ook van u te horen
dat u de regeling koestert die kunstenaars in staat stelt om hun eigen weg
te gaan.De heer Bruls (CDA):Tel uw zegeningen, zou ik zeggen. Ik ben in het voortraject kritisch geweest,
want volksvertegenwoordigers moeten kritisch zijn op de effecten van elke
wet. De doelstellingen van de wet moeten bereikt worden. U hebt mij al horen
zeggen dat wij desalniettemin deze voorziening steunen. Als wij hadden gewild
dat hoofdelementen van deze wet bijvoorbeeld in de Wet werk en bijstand of
in het Zelfstandigenbesluit waren ingebouwd, hadden wij dat een jaar geleden
moeten doen. Wij kunnen niet deze wet terzijde leggen en vervolgens constateren
dat wij haar nodig hebben. Dat zou wel een heel aparte manier van besluitvorming
zijn. U kunt dus blijven bouwen op het CDA.Kunstenaars in de WIK, met één of twee W's, zijn geen werklozen,
maar personen die met hun specifieke werkzaamheden nog niet voldoende inkomsten
genereren om te kunnen voorzien in de kosten van het levensonderhoud. Als
er een beroep op de Wet werk en bijstand wordt gedaan, vervalt de ondersteuning
vanuit de WWIK. Dat neemt echter niet weg dat het in de Wet werk en bijstand
aangescherpte regime voor werkloze werknemers ook zijn weerslag moet vinden
in de regeling voor de kunstenaars. De CDA-fractie is het er dan ook zeer
mee eens dat de WWIK weliswaar vrijwillig, maar niet vrijblijvend is. Het
is van belang dat in de nieuwe WWIK zoveel mogelijk aansluiting wordt gezocht bij de WWB. Dat is met name van belang voor het maatschappelijk draagvlak
voor deze regeling niet alleen bij kunstenaars maar ook bij alle anderen die
een plek zoeken onder de zon.Een van de doelen van de WWIK is vermindering van de bureaucratie die
door de huidige WIK ontstaan is. In de nota naar aanleiding van het verslag
geeft de staatssecretaris aan dat de bureaucratie verminderd kan worden door
zoveel mogelijk binnen de voor de WWIK noodzakelijke kaders van verantwoordelijkheidsverdeling
tussen gemeenten en Rijk, de regels met betrekking tot toezicht en verantwoording
te verminderen en aan te sluiten bij de regelgeving in de WWB. Ik ben het
hier zeer mee eens. Kan de staatssecretaris verduidelijken hoe hij de vermindering
van regelgeving precies vorm geeft?De grotere nadruk op het zo snel mogelijk – maximaal een periode
van 48 maanden in een periode van 10 jaar – bereiken van uitkeringsonafhankelijkheid
door middel van een renderende beroepspraktijk als kunstenaar, vraagt om een
meer intensieve werkwijze van de centrumgemeenten. Het kabinet heeft aangegeven,
de gemeenten behulpzaam te willen zijn bij de organisatie van de werkzaamheden
en in overleg te treden met centrumgemeenten, VNG en de overige bij de uitvoering
van de WWIK betrokken instanties. Is dat overleg inmiddels in gang gezet?
Hoe gaat de ondersteuning er uitzien?De CDA-fractie ondersteunt de doelstelling van het kabinet om via een
progressieve inkomenseis, waarbij het totale inkomen van de kunstenaar en
de partner in aanmerking wordt genomen, toe te werken naar uitkeringsonafhankelijkheid.
Dat sluit ook aan bij andere wetgeving, met name de Wet werk en bijstand.
Het was ook wat vreemd dat een zo cruciaal element in eerste instantie niet
als de progressie-eis in de wet was opgenomen. Het is verheugend om te constateren
dat het verzoek van een aantal fracties, waaronder het CDA, om die progressie-eis
in de wet op te nemen bij nota van wijziging door het kabinet is overgenomen.
Desalniettemin kun je je afvragen of het wel werkt, zoals mevrouw Noorman
dat ook doet. Leidt het ertoe dat wij meer mensen die het kunstenaarspad op
willen gaan, daadwerkelijk stimuleren of prikkelen, in positieve en negatieve
zin, om de renderende beroepspraktijk tot stand te brengen? Ik zie ook wel
in dat nog meer reglementeren je misschien verder afbrengt van een van de
belangrijke doelen van de wet, namelijk het hanteren van minder regels. Ik
wil toch een poging wagen door op iets anders te wijzen.In de schriftelijke inbreng van mijn fractie heb ik ervoor gepleit om
afspraken tussen de kunstenaar en de uitvoerende centrumgemeente vast te leggen
in een plan van aanpak. Over de naam "plan van aanpak" hoeven wij niet te
stoeien. Ik hou mij altijd aanbevolen voor nog mooiere namen, maar ik wil
uitleggen wat ik daarmee bedoel.Het plan van aanpak moet beide partijen meer duidelijkheid bieden op de
weg naar een zelfstandige, al of niet gemengde kunstenaarspraktijk. Een dergelijk
plan van aanpak geeft duidelijkheid over de wederzijdse rechten en plichten
tussen de centrumgemeente en de kunstenaar. Elementen van zo'n plan kunnen
naar de mening van mijn fractie zijn: de globale doelstelling van de kunstenaar –
welk kunstenaarschap heeft iemand voor ogen? – de inspanningen die daarvoor
geleverd zullen worden, afspraken over toetsingsmomenten – niet elke
dag uiteraard, maar jaarlijks lijkt mij een redelijke termijn – een
het benodigde flankerende beleid. Een kunstenaar in wording heeft namelijk
ook recht op duidelijkheid over de ondersteuning waarop hij of zij gedurende
de periode dat hij zaken doet met een centrumgemeente, kan rekenen. Je kunt
zelfs op individueel niveau bij aanvang van de WWIK-uitkering prestatieafspraken
maken, over en weer. Naar mijn smaak kan jaarlijks worden beoordeeld of de
afgesproken prestaties zijn gerealiseerd. Als dat niet het geval is, is dat
niet gelijk een reden om de WWIK-uitkering te stoppen. Helemaal niet. Op dat
moment is het wel nodig om te bekijken waarom het nog niet zo opschiet met
die renderende kunstenaarspraktijk en welke acties genomen moeten worden door
de kunstenaar zelf of de centrumgemeente.Deze aanpak vergt natuurlijk deskundigheid van gemeente en kunstenaar.
Deze deskundigheid kan worden geleverd door het adviserende orgaan in de zin
van de wet, de Stichting kunstenaars & co, zoals mevrouw Noorman al zei.
Dit adviserend orgaan verricht namelijk al op grond van de wet een beroepsmatigheidstoets
ten behoeve van die gemeente. Op grond van diezelfde wet, de WWIK, levert
hetzelfde orgaan op verzoek van de gemeente ook jaarlijks voortgangsinformatie
over die beroepsmatigheid.Alles afwegende, is mijn fractie er geen voorstander van om alle gemeenten
daartoe te verplichten. Wij vinden wel dat de wet de mogelijkheid van een
dergelijk plan van aanpak, met wederzijdse afspraken, aan een gemeente moet
geven. Volgens ons is dat mogelijk op grond van artikel 20 lid 1 van de WWIK.
Ik ben zeer geïnteresseerd of de staatssecretaris dat ook zo ziet. Het
argument van het kabinet om de term "plan van aanpak" niet in de wet te verwerken,
was de vrees voor bureaucratie. Als wij aansluiten bij het adviserend orgaan
en de deskundigheid die de centrumgemeenten de afgelopen jaren al hebben opgebouwd,
lijkt mij die vrees niet terecht. Het plan van aanpak is hoogstens een formalisering
van afspraken, die toch onvermijdelijk gemaakt moeten worden wil je artikel
20 van de wet goed uitvoeren. Graag hoor ik hierop een reactie van de staatssecretaris.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Ik heb een aantal vragen aan de heer Bruls.Hij zegt dat hij de gedachte voor een progressie-eis onderschrijft: wil
het ergens toe leiden, dan moet het toch steeds een beetje beter gaan. Daar
kan ik mij iets bij voorstellen. Dat heb ik ook aangegeven. De heer Bruls
gaat echter voorbij aan het feit dat de wijze waarop dat in de wet is vormgegeven,
bijna per definitie niet kan leiden tot een financiële progressie van
de kunstenaar zelf. Op het moment dat de kunstenaar inkomen verdient of een
gedurende een bepaalde periode een contract heeft, valt hij niet meer onder
de WWIK. Die periode telt niet. Als de kunstenaar doet wat hij van de WWIK
moet doen, dan telt het dus niet. In de periode waarin hij even geen werk
heeft of een programma voorbereidt en dus niets verdient, moet hij een soort
progressief inkomen genereren. Dat kan bijna niet. Dat is het probleem. Ik
verzet mij niet tegen de gedachte, maar de vormgeving van de WWIK staat de uitvoering daarvan niet toe. Of je moet de pauzetijden meerekenen,
maar dan verdien je in wezen meer dan het minimumloon en dat past ook niet.
Ik vraag de heer Bruls om met mij mee te denken over een manier waarop je
het doel van de progressie-eis, namelijk dat het steeds beter gaat, in de
wet kunt verankeren. Dat moet een manier zijn die werkt, want dit werkt werkelijk
niet.De heer Bruls (CDA):Ik wil graag met u meedenken, maar ik ben een van die mensen die heel
slecht tegelijkertijd kunnen praten en denken. Ik begrijp uw stelling, maar
als je kiest voor een progressie-eis zul je bepaalde risico's moeten accepteren.
Het is de bedoeling dat wordt toegewerkt naar een hoger minimum inkomstenniveau.
Het kabinet is er overigens gedeeltelijk aan tegemoet gekomen door de verrekening
met het sociale minimum in de tussenliggende periode wat eenvoudiger te maken.
Maar dit alles laat onverlet dat de door u geschetste problemen niet tot ieders
tevredenheid kunnen worden opgelost. Belangrijker is echter dat kunstenaars,
die een beroep willen doen op deze wet, weten dat het de bedoeling is om steeds
meer eigen inkomsten te verwerven en zelfstandig te worden. Het is de bedoeling
dat zij geen beroep meer hoeven te doen op de WWIK. Ik zou er geen probleem
mee hebben als iemand na een jaar al zegt uit de WWIK te willen omdat hij
of zij een gemengde beroepspraktijk heeft. Verreweg het grootste deel van
de kunstenaars beschikt daarover. Er zijn zelfs kunstenaars die principieel
geen gebruik willen maken van de voorzieningen van de wet.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Ik zal dat niet bestrijden, maar het gaat mij erom dat de wet het niet
mogelijk maakt voor kunstenaars om aan de progressie-eis te voldoen. Zodra
je meer geld verdient, ga je uit de WWIK en dat telt dan niet. Als mensen
niet aan de progressie-eis voldoen, worden ze uit de WWIK gedrukt terwijl
zij goed verdienen. In dat geval zijn zij tijdelijk uit de WWIK. Dat is een
onoplosbaar probleem.De heer Bruls (CDA):Ik neem aan dat u uw vraag in eerste instantie aan de staatssecretaris
stelt. Overigens begrijp ik uw probleem, hoewel het niet iedereen zal treffen.
Ik blijf van menig dat het belangrijk is om de progressie-eis in de wet in
te bouwen. In het verleden lag onvoldoende nadruk op de noodzaak om inkomsten
te verwerven en aldus uit de WIK te geraken. Daar zou ik niet naar terug willen.Het is goed te constateren dat de mede door onze fractie gestelde vragen
over de verantwoordelijkheidsverdeling het kabinet ertoe hebben gebracht de
in het wetsvoorstel opgenomen verantwoordelijkheidsverdeling bij de toekenning
van de op arbeidsinschakeling gerichte middelen te heroverwegen. Middels een
nota van wijziging wordt de reïntegratiebevoegdheid alsnog neergelegd
wordt bij de centrumgemeenten en niet bij de woongemeenten van de kunstenaars.
Op die manier liggen reïntegratie en uitkeringsverstrekking in één
hand. Dat is belangrijk, ook al gaat het om een wet waaraan meerdere doelen
zijn verbonden. Hierdoor worden afstemmingsproblemen voorkomen en wordt de
effectiviteit van de regelgeving verbeterd.Mevrouw Vergeer (SP):Voorzitter. Mijn fractie is van mening dat de progressie-eis tot gevolg
kan hebben dat de kunstenaar te veel tijd moet investeren in bijbanen, waardoor
de artistieke ontwikkeling – het ontwikkelen van een artistiek ondernemerschap –
in gevaar kan komen. Het kabinet zegt dat de progressie-eis het volgende beoogt:
het creëren van voldoende zekerheid dat de kunstpraktijk zich zo zal
ontwikkelen dat de betrokkene zich daadwerkelijk als kunstenaar kan gaan vestigen.
Het voegt eraan toe dat daarbij maatvoering is geboden. Aan die maatvoering
ontbreekt het nu juist. Er zou toch een minimum aantal jaren moeten zijn waarin
kunstenaars zich zonder zorgen om eigen inkomsten moeten kunnen ontwikkelen.Het is ook heel vreemd dat het inkomen van de partner wordt betrokken
bij de progressie-eis. Als het werkelijk gaat om het leren, als kunstenaar
in eigen onderhoud te voorzien, hoe kan dan het inkomen van de partner meegeteld
worden? Het lijkt de regering niet zozeer te gaan om inkomsten uit een kunstenaarsbestaan,
maar om bijverdiensten in het algemeen. Die bijbanen laten juist minder tijd
over voor de ontwikkeling tot kunstenaar; een kunstenaar die van zijn inkomen
als kunstenaar kan leven. Van de beeldende kunstenaars heeft 70% permanent
een inkomen uit kunst dat beneden het bijstandsniveau ligt. Naar de mening
van het kabinet wordt daarmee de noodzaak van de gemengde beroepspraktijk
onderstreept. Dat is een juiste constatering, maar het werk dat de partner
verricht en waaruit inkomsten gegenereerd worden, heeft niets te maken met
het hebben van een gemengde beroepspraktijk van de kunstenaar zelf.De SP-fractie heeft ook zorgen over de middelen waarover de centrumgemeenten
beschikken om de kunstenaar te begeleiden. Die moeten namelijk betaald worden
uit het WWB-budget. Naar de mening van de SP moet de regering aangeven hoe
groot de lastenverzwaring is voor de gemeente en daarvoor budget beschikbaar
stellen.Aangezien alleen de uitkeringsmaanden tellen als periode waarbinnen aan
de inkomenseis moet worden voldaan in plaats van het gemiddelde van alle inkomsten
over het jaar, is het halen van de bedragen bijna onmogelijk. Bovendien is
die bepaling heel vreemd; als de kunstenaar door voldoende inkomsten tijdelijk
uit de WIK kan, toont hij juist in die periode aan dat hij op eigen benen
kan staan terwijl dat weer niet meetelt.Ten slotte is het teleurstellend dat het budget van het flankerend beleid
niet verhoogd maar juist sterk verlaagd is. Al met al zal deze wet niet bereiken
wat met de oorspronkelijke WIK beoogd werd, namelijk levensonderhoud leren
verwerven uit een beroepspraktijk. De regering kan helaas de zoveelste culturele
verschraling op haar conto zetten.De heer Weekers (VVD):Voorzitter. Ik schrok een beetje van de laatste woorden die ik hoorde;
alsof dit wetsvoorstel culturele verschraling met zich brengt. Naar mijn mening
is dat absoluut niet het geval. Men kan zich juist afvragen waarom een aparte
inkomensvoorziening in de sociale zekerheid voor kunstenaars gerealiseerd
moet worden. De regering geeft als antwoord op deze vraag –
die niet alleen door de VVD-fractie maar ook door de Raad van State gesteld
is – dat kunst een bijzondere waarde voor de samenleving heeft die vaak
onvoldoende tot uitdrukking komt in de marktwaarde. Met die redenering is
de VVD-fractie het van harte eens. Iedereen kent de waarde van kunst, maar
lang niet iedereen kent ook de prijs van kunst. De vraag is evenwel of het
vraagstuk met een vangnetregeling in de sociale zekerheid moet worden opgelost
of binnen het cultuurbeleid. Ik hoor hierop graag een reactie van de staatssecretaris
van OCW.De VVD-fractie vraagt zich dus af of een specifieke regeling moet gelden.
Thans geldt de WIK; deze is in de regeerperiode Paars 2 tot stand gekomen.
Dat was overigens niet zonder reden. De VVD-fractie vindt niettemin dat uiterst
terughoudend moet worden omgesprongen met aparte socialezekerheidsregelingen
voor specifieke beroepsgroepen, hoe waardevol ook. Ik heb niet voor niets
gewezen op de kritische vraagstelling terzake van de Raad van State, dat niet
het minste adviesorgaan van de regering is. Ook de VVD-fractie ziet echter
dat het voor jonge en startende kunstenaars moeilijk is om zonder hulp een
renderende beroepspraktijk op te bouwen. De VVD-fractie ziet graag dat mensen
zich optimaal kunnen ontplooien, juist in de prachtige beroepssector van de
kunst en cultuur. De VVD-fractie heeft op dit moment geen voorstel op zak
om onder de portefeuille cultuur iets hiervoor te organiseren, bijvoorbeeld
een beurzenstelsel of iets dergelijks. Daarmee kan vrij creatief worden omgesprongen.
Ik zou wel eens van de staatssecretaris van Cultuur willen weten hoe andere
landen, zeker die om ons heen, met dit vraagstuk omspringen. De VVD-fractie
heeft evenmin een voorstel op zak voor een nieuwe integrale regeling voor
startende ondernemers die verder zou gaan dan alleen maar kunstenaars, een
regeling dus die mensen de kans zou bieden in deze samenleving om eigen praktijken
op te bouwen in de sfeer van beeldende kunst en breder.Voorzitter. Wij starten vandaag niet vanuit een blanco situatie, want
wij hebben de WIK. Deze is dan ook het uitgangspunt van de redenering van
de VVD-fractie. De WIK heeft een aantal knelpunten die met de WWIK grotendeels
worden opgelost. Ik noem enkele elementen. De WIK kenmerkt zich door een zeer
bureaucratisch karakter. Er zitten onrechtvaardigheden in de regelgeving.
Er bestaat onvoldoende grond tot terugvordering wanneer de administratie van
de kunstenaar niet deugt. Er is een gebrekkige aansluiting bij andere regelgeving.
Er gaat onvoldoende stimulerende werking van uit voor het verwerven van neveninkomsten
of voor het uitbreiden van de beroepspraktijk. De WIK kent voorts een bepaalde
maximale uitkeringstermijn die ook tot problemen leidt. Uitgaande van de huidige
situatie met de WIK, moeten wij constateren dat de WWIK absoluut een verbetering
is. Met de WWIK wordt een groot deel van de zojuist genoemde knelpunten opgelost.
Wat dat betreft zijn wij dus positief kritisch gestemd.Ik wil enkele van de vragen en kanttekeningen noemen die de VVD-fractie
nog heeft. Wat de effectiviteit betreft, zegt het kabinet thans niet te kunnen
aangeven in hoeverre de uitgestroomde kunstenaars – en dan praten wij
dus over de WIK – die niet zijn teruggevallen op de bijstand een renderende
kunstenaarspraktijk hebben opgebouwd. Met andere woorden: wij weten niet waar
die mensen uiteindelijk gebleven zijn. Wij gaan er van uit dat zij een renderende
kunstenaarspraktijk hebben opgebouwd. Dan zou je kunnen zeggen dat de WIK
is geslaagd en dat doelstelling erachter is gehaald. Alleen, wij weten het
niet en dat is erg vervelend. Wij vinden dat straks met de WWIK het effect
wel moet worden gemeten. Wanneer mensen een aantal jaren van deze bijzondere
regeling gebruik hebben gemaakt, willen wij als VVD-fractie ook de zekerheid
hebben dat zij verder zijn gegaan in de beroepspraktijk. Immers, wij hebben
hen middels deze regeling de kans gegeven zich daarin te ontplooien. Het gaat
niet aan dat mensen die gedurende een zekere periode uit het in meerdere opzichten
veel strengere regime van de Wet werk en bijstand zijn gehaald en die de kans
kregen om zich onder een minder streng regime te ontplooien, uiteindelijk
toch elders werkbaar zijn dan in een kunstenaarspraktijk. Met andere woorden:
de VVD-fractie wil weten wat het effect is van dit specifieke beleid. Dat
kan de regering nu natuurlijk niet voorspellen, maar ik vraag de regering
om de toezegging dat zij dit in de gaten wil houden en dat zij de Kamer er
in de toekomst over wil informeren, op een geijkt evaluatiemoment. Ik zou
de regering willen vragen wanneer zij een geijkt evaluatiemoment aanwezig
acht.Voorzitter. Ik heb ook een vraag over de systematiek van de wet. Deze
hangt wederom samen met de zojuist benoemde effectiviteit en betreft de prikkel
die beoogt te stimuleren tot een steeds beter renderende beroepspraktijk.In de toelichting staan de woorden "vrijwillig maar niet vrijblijvend".
Het zal de Kamer niet verbazen dat dit woorden zijn die de VVD-fractie sterk
onderschrijft. Bij de vormgeving van deze prikkel lijkt het er echter op dat
deze verkeerd is weergegeven. Dan doel ik op de progressie-eis, die de VVD
op zichzelf heel goed vindt. Kunstenaars die hun eigen beroepspraktijk opstarten,
moeten op de een of andere manier geprikkeld worden om steeds meer omzet uit
die kunstenaarspraktijk te halen. Voorzover dat niet lukt, zullen zij in elk
geval ook moeten worden geprikkeld om neveninkomsten te verwerven.Daarbij doen zich twee vreemde fenomenen voor. Het eerste is het feit
dat de partnertoets wordt meegerekend, terwijl die helemaal niets te maken
heeft met de renderende kunstenaarspraktijk. Het tweede is het geval waarin
iemand even uit de WIK stapt doordat hij erbovenuit stijgt. Wanneer hij het
een zekere tijd van het jaar heel goed heeft gedaan, telt die periode niet
mee.Zou een kunstenaar er zelf voor kunnen kiezen, deze periode onder de werking
van de WWIK te laten vallen? Ik meen dat wij dan een mooi stelsel zouden hebben.
Ik kan mij voorstellen dat iemand een tijdlang aangewezen is op de WWIK, vervolgens
een bijzonder interessante opdracht krijgt en daaruit voldoende inkomen haalt
om op eigen benen te kunnen staan, maar na afloop van die opdracht opnieuw
moet uitzien naar nieuwe opdrachten. Wat gebeurt er wanneer dat niet onmiddellijk
lukt, maar wel weer na een aantal maanden? Misschien kan men de periode van
de opdracht wel laten meetellen in de totale periode van de WWIK en bij de
beoordeling van de progressiviteitstoets. Dan zou de betrokkene wel in de
regeling kunnen blijven, en kan deze gaandeweg steeds meer werk
maken van zijn kunstenaarspraktijk. Hierop krijg ik graag een reactie van
de staatssecretaris.De inkomsten van de partner zijn ook een vreemde eend in de bijt, waar
ik een beetje mee zit. Aan de ene kant vind ik wel dat wij zoveel mogelijk
moeten proberen aan te sluiten bij de Wet werk en bijstand. Wij kunnen niet
zeggen dat wanneer de partner van de kunstenaar wel over voldoende middelen
van bestaan beschikt, de kunstenaar op zichzelf, los van dat inkomen, dan
toch nog deze uitkering zou moeten genieten. Ik vind echter dat dit eigenlijk
niet past binnen een progressiviteitstoets in de zin van het opbouwen van
een kunstenaarspraktijk.Ik vraag de staatssecretaris of hij hiervoor een creatieve oplossing ziet,
door als het gaat om de hoogte van de WWIK-uitkering wel rekening te houden
met bepaalde andere omstandigheden – zoals de partnertoets – maar
als het gaat om de progressie in het opbouwen van de kunstenaarspraktijk meer
het oordeel van Kunst & Co bij de overwegingen te betrekken. Ik ben zoals
men ziet aan het zoeken naar mogelijkheden. Ik zie aan de non-verbale communicatie
van de staatssecretaris dat hij daar niet direct iets in ziet. Ik hoop dat
hij toch een beetje begrip heeft voor de worsteling die ik doormaak.Aan de ene kant vind ik dat je gelet op het inkomen best aansluiting mag
zoeken bij uitgangspunten van de Wet werk en bijstand, maar dat je de opbouw
van een renderende beroepspraktijk en de vraag of er voldoende toekomst zit
in de persoon van de kunstenaar niet kunt afleiden van een toevallige partner.
Vandaar dat mijn vraag is of Kunstenaars & Co hier een objectieve toets
zou kunnen zijn. Ik ben er niet over uit of dat het geval is en leg de worsteling
hier dan ook voor.De heer Bruls (CDA):Ik weet ook niet helemaal waar ik uit ben, maar op dit punt wel. Ik probeerde
namelijk betrekkelijk uitvoerig uit te leggen hoe ik mij die deskundigheidsrol
van Kunstenaars & Co. kan voorstellen, gegeven datgene wat wij in artikel
20 van de wet met alle toelichtingen al hebben. Dat zou namelijk het geheel
sluitend maken. Dan houd je je inkomenseisen, maar tegelijkertijd blijf je
rekening houden met de beroepsmatigheid. Ik ben overigens geneigd te spreken
van het vakmanschap van de kunstenaar. Dan heb je de zaken die u wilt, verenigd.
Spreekt dat idee u aan?De heer Weekers (VVD):De redenering spreekt mij wel aan, maar ik kan nog niet beoordelen in
hoeverre er licht zit tussen uw redenering, die van mij en die van mevrouw
Noorman-den Uyl. Ik hoor graag wat de reactie van de staatssecretaris daarop
is. Maar naar mijn idee voelen wij in deze Kamer allemaal dat spanningsveld
of die spagaat, namelijk dat wij niet allemaal de oplossing paraat hebben.
Wellicht konden wij de staatssecretaris voldoende voeden en is het voor hem
mogelijk zo meteen het ei van Columbus hier op tafel te zetten.De heer Bruls maakte ook een opmerking over Kunstenaars & Co. Zijn
andere opvatting, namelijk dat het heel verstandig is tot een plan van aanpak
te komen, deel ik. De VVN pleitte ook voor een plan van aanpak, ofwel een
soort ondernemingsplan. Mij verbaast dan wel dat het kabinet zegt dat dit
behoorlijk wat bureaucratie met zich meebrengt. Ik zie dat niet zo. Bovendien
vraagt het kabinet zich af of je dat wel van een beginnend kunstenaar kunt
verwachten. Naar mijn idee kun je dat zeker van hem verwachten. Wat dat betreft,
heb ik daarvan wellicht een hogere pet op dan de regering.Natuurlijk is het niet mogelijk alles te voorspellen wat in de toekomst
gebeurt, maar dat kunnen andere mensen die een zelfstandige beroepspraktijk
of onderneming opstarten evenmin. Nu weet ik dat het in de kunst nog wel wat
grilliger is. Dat ben ik ook wel met de staatssecretaris eens, maar ik ben
van mening dat het te kort door de bocht is te zeggen dat wij geen plan van
aanpak behoeven te vragen als het om kunstenaars gaat. Als je dat vraagt en
Kunstenaars & Co daarin ook een bepaalde rol geeft, kan dat naar mijn
idee leiden tot het sneller, beter en professioneler opzetten van een zelfstandige
beroepspraktijk. Ik verzoek het kabinet daarop een reactie te geven.Ik maak nog een opmerking over de bureaucratie. Een van de klachten van
de WIK was de bureaucratie. Daaraan wilde de regering iets doen. Dat blijkt
uit de memorie van toelichting. Tijdens de hoorzitting over de WWIK hoorden
wij onder andere dat er sprake is van bureaucratie. Het is nog sterker. Er
is namelijk sprake van een vergroting daarvan. Het kabinet geeft daarop wel
een antwoord, maar het geeft tegelijkertijd aan dat het een globaal antwoord
is en dat dit lastig is te beoordelen. Het verheugt mij overigens dat het
kabinet een deel van de bureaucratie en de overlap van loketten, waarop de
fractie van de VVD behoorlijk wat kritiek heeft gehad, als het gaat om de
reïntegratie heeft geschrapt, in ieder geval het loket van de woongemeente.
Het verheugt mij dat dit bij nota van wijziging is geregeld.Met mijn eerdere opmerking doel ik op het feit dat je naast het loket
van de centrumgemeente een loket van de eigen gemeente hebt, naast dat van
Kunstenaars & Co. De bureaucratie is dus lopende het wetgevingstraject
in ieder geval minder geworden. Toch vind ik het onbevredigend dat een van
de subdoelstellingen van de wet is het terugdringen van de bureaucratie en
dat uit de geluiden van de deskundigen kan worden opgemaakt dat die is vermeerderd.
Graag wil ik daarop nu een reactie van het kabinet. Tegelijkertijd vraag ik
het op de punten van bureaucratie en effectiviteit toe te zeggen een goede
monitor te doen en een evaluatie te houden. Ik ben namelijk van mening dat
wij voortdurend alert moeten zijn op onnodige bureaucratie.Ik maak nog een opmerking over misbruik en fraudegevoeligheid. De fractie
van de VVD heeft daarvoor ook in de voorbereiding van dit wetsvoorstel aandacht
gevraagd. Ik laat er overigens geen misverstand over bestaan dat wij ervan
uitgaan dat het overgrote deel van de aanvragers van de WWIK-uitkering enthousiaste
kunstenaars zijn die juist een renderende beroepspraktijk willen.Tevens gaan wij ervan uit dat er wat dat betreft in het beginsel niemand
op uit is misbruik te maken van deze regel. Tijdens de hoorzitting hebben
wij mensen gehoord en ook uit de praktijk ken ik mensen die bijzonder goed
gemotiveerd zijn, waar ik mijn petje voor afneem. Zij hebben even het opstapje
van een dergelijke voorziening nodig. Maar nogmaals, die zou ik liever zien
buiten de sfeer van de sociale zekerheid en in de sfeer van de cultuur.
Dat lijkt mij meer gepast. Op zichzelf heb ik er echter veel vertrouwen in.Dit ontslaat ons niet van de verantwoordelijkheid om voortdurend oog te
hebben voor mogelijk misbruik en mogelijke fraudegevoeligheid. Naar mijn oordeel
komt daarbij het volgende probleem naar voren. In de financieringssystematiek
van de Wet werk en bijstand zit al een ongelofelijke prikkel om aan fraudebestrijding
te doen en goed op te letten. Die prikkel is de 100% budgettaire verantwoordelijkheid
van gemeenten. Een gemeente moet zelf op de blaren zitten wanneer ten onrechte
uitkeringen worden verstrekt.Als ik het goed heb begrepen, ligt dit bij de WWIK volstrekt anders, omdat
die is gebaseerd op een declaratiestelsel. Daar zit geen prikkel in om gemeenten
hier in elk geval alert op te laten zijn. Hoe zit het dan met mogelijk calculerend
gedrag? In de hoorzitting is naar voren gekomen dat calculerend gedrag mogelijk
is en dat die mogelijkheid ook wordt gebruikt. Op zichzelf kan de mensen misschien
niet verweten worden dat zij calculeren, binnen de bestaande set van regels.
Toch vind ik dat voortdurend moet worden getracht om oneigenlijk gebruik tegen
te gaan en calculerend gedrag met als resultaat oneigenlijk gebruik voor te
zijn.Wat des te meer klemt is dat men in de centrumgemeente helemaal niet alert
is op mogelijk misbruik en mogelijke fraude. De fractie van de VVD heeft daar
niet als enige aandacht voor gevraagd. Ook de Raad van State heeft daarvoor
extra aandacht gevraagd. Het lijkt erop dat de regering erg goed van vertrouwen
is. Een boetebepaling is er niet. Voor fraude is er natuurlijk een strafrechtelijk
traject. Ik ga er ook van uit dat dit wordt gevolgd. In strafrechtelijke trajecten
in de Wet werk en bijstand is vaak sprake van drempelbedragen, afspraken en
richtlijnen met het openbaar ministerie. Onder bijvoorbeeld € 8000
of welk bedrag dan ook wordt het strafrechtelijk traject niet gevolgd. Ik
vind dat op elke euro die frauduleus wordt uitgegeven een sanctie moet volgen.
Als dat niet bestuursrechtelijk is, zou dat vanaf nul euro via de strafrechtelijke
weg moeten worden aangepakt. Ik verzoek de staatssecretaris, specifiek op
dit punt in te gaan. Zijn er afspraken met het openbaar ministerie? Is hij
voornemens goede afspraken te maken over een sluitende aanpak in sanctiebeleid?
Kan de staatssecretaris aangeven in hoeverre de maatregelen die volgens de
wet kunnen worden opgelegd vergelijkbaar zijn met die uit de Wet werk en bijstand?Het zal duidelijk zijn dat de fractie van de VVD de ontplooiing van kunstzinnig
talent niet de das om wil doen. Wij hebben liever dat die ontplooiing plaatsvindt
in de sfeer van de cultuur dan in de sfeer van de sociale zekerheid, maar
op dit moment is het niet anders. Vandaar onze instemming met de WWIK. Ik
heb mijn bedenkingen over de verhouding tussen cultuur en sociale zekerheid
aangegeven. Het denken mag wat ons betreft niet stil blijven staan. Verder
willen wij via een periodieke evaluatie weten wat het effect van deze wet
zal zijn, ook op de bureaucratie. En op termijn zouden wij nog willen bezien
hoe wij zouden kunnen komen tot een integratie in het systeem van de Wet werk
en bijstand, waarbij dan uiteraard ook het Bijzonder besluit zelfstandigen
betrokken zou moeten worden. Je moet het beste uit de mensen halen, dus ook
uit de kunstenaars.Voor de VVD-fractie is deze wet niet voor eens en voor altijd, maar op
dit moment zien wij dit als een wet die nodig is om het beste uit jonge kunstenaars
te halen. Kunst en cultuur moeten in ons land goed tot ontplooiing kunnen
komen en wij moeten mensen wegen bieden naar een zelfstandig en zinnig bestaan.Ten slotte moet ik zeggen dat ik bij de hoorzitting bijzonder getroffen
ben door de inbreng van de jonge zangeres Wende Snijders, die op een eigen,
beeldende wijze aangaf waarom een voorziening als deze belangrijk is. Het
zou verschrikkelijk jammer zijn als dergelijke talenten door een gebrek aan
voorzieningen niet tot ontplooiing konden komen.De vergadering wordt enkele minuten geschorst.Staatssecretaris Van Hoof:Mijnheer de voorzitter. Ik ben de Kamer erkentelijk dat zij overwegend
in positieve zin reageert op het voorliggende wetsvoorstel, zij het dat er
over het karakter van wetsvoorstel verschillende gedachten en filosofieën
zijn. De heer Bruls sprak over een enigszins hybride wetsvoorstel met in ieder
geval twee elementen. Misschien mag ik beginnen met te verwijzen naar mijn
inbreng toen ik hier in de Kamer namens mijn fractie de WIK mocht verdedigen?Ik heb toen gezegd dat de doelgroep van dit wetsvoorstel wordt bepaald
door een aantal elementen. Het gaat om in de markt komen, zijn en blijven,
om voldoende inkomen en om het culturele aspect. Dit is een bijzondere driehoek
waarin de problematiek is gesitueerd: kunst, markt en sociale zekerheid. Er
is sprake van een bijzondere situatie die bijzonder genoeg is om een apart
wetsvoorstel tot stand te brengen.Er moet een evenwicht bestaan tussen de drie elementen van de driehoek.
Bij de beoordeling van die elementen moet goed worden gekeken naar anderen
in soortgelijke omstandigheden. Het bewaren van het evenwicht en van de financiële
richtlijnen die daarbij horen, is de kunst.De bewindspersoon die toen op deze woorden reageerde, was minister Melkert.
Hij zei noemde de uitspraak "Het evenwicht bewaren is de kunst" een potentieel
historische uitspraak.Deze woorden geven wel aan waar de discussie om gaat. Wat is het specifieke
van de WWIK? Volgens mij zit dat in het spanningsveld tussen cultuurkunst
aan de ene kant en sociale zekerheid aan de andere kant. En dan is er nog
het marktelement dat hierbij een rol speelt. Het is goed om die drie elementen
te betrekken in de beantwoording van de vraag waarom er een aparte wet moet
zijn. Dat is nu juist vanwege die drie elementen en de onvergelijkbaarheid
met andere beroepen. Overigens zouden architecten hier ook onder kunnen vallen,
zo zeg ik tegen de heer Bruls. De heer Bruls begreep kennelijk goed de overgang
tussen de WIK en WWB.Ik ben het met de heer Weekers eens als hij zegt dat het een voorziening
is. De WWIK voorziet in inkomen op bepaalde momenten; niet meer en niet minder.
De WWIK meet dus niet de ontwikkeling als kunstenaar. De WWIK meet hooguit
de inkomsten en voorziet op bepaalde momenten in de mogelijkheid om onvoldoende
inkomsten aan te vullen. Dit element speelt ook een rol bij de discussie over
de progres sie. Het gaat dus om een aparte voorziening voor
mensen met een apart beroep. Een timmerman heeft een beroep en moet daarin
een baan zien te vinden. Een kunstenaar heeft een functie, een baan, maar
moet een inkomen zien te genereren. Dat is een wezenlijk onderscheid en op
grond daarvan is de WWIK verdedigbaar.Langzaam maar zeker hebben veel partijen waardering gekregen voor de WIK,
zoals is gebleken uit de evaluatie van die wet. Uiteindelijk heeft men de
WIK omarmd. Er zijn overigens ook wel kanttekeningen bij te plaatsen. De regeling
was te ingewikkeld, stimuleerde te weinig en de uitkeringssystematiek was
gecompliceerd. De uitkeringssystematiek van de WWIK is vereenvoudigd. Er wordt
daarmee een belangrijke bijdrage geleverd aan het terugdringen van de administratieve
lasten. De kunstenaar krijgt zijn bruto-uitkering netto uitbetaald. Dat is
een aanmerkelijke vooruitgang met het oog op belastinginning en premieheffing.
Bovendien is de ingebouwde prikkel van groot belang. Men heeft 48 maanden
om langzaam maar zeker een eigen inkomen te verwerven.Slechts een beperkt aantal kunstenaars kan alleen met hun kunstuitingen
een inkomen generen. De gemengde beroepspraktijk is dan meer regel dan uitzondering.
Bij de inkomensvoorziening moet daar ook rekening mee gehouden worden. De
prikkel wordt gevormd door de progressie-eis. Mevrouw Noorman heeft gezegd
dat de periode waarin een kunstenaar een opdracht heeft, niet meetelt voor
de vaststelling van de progressie-eis. Dat is echter niet juist. Bij de progressie-eis
wordt rekening gehouden met de 12 maanden die onmiddellijk voorafgaan aan
de datum waarop betrokkene de 12, 24 of 36 maanden WWIK-uitkering heeft ontvangen,
al dan niet aaneensluitend. Ik denk dat het goed is om het misverstand weg
te nemen dat daar geen rekening mee wordt gehouden.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):In de wet is sprake van uitkeringsmaanden. Als je niet in de WWIK zit
omdat je even aan het hiphoppen bent, heb je ook geen uitkeringsmaanden. Ik
heb het zo gelezen dat de progressie-eis alleen betrekking heeft op de maanden
dat daadwerkelijk een WWIK-uitkering wordt genoten.Staatssecretaris Van Hoof:Daar zit kennelijk een misverstand. Dat noopt mij om in ieder geval in
de tekst na te gaan of dit misverstand terecht is. De bedoeling is –
naar mijn inschatting is dat ook zo in de wet verwoord – dat bij die
progressie-eis naar de 12 maanden onmiddellijk voorafgaand aan de periode
van 12, 24 en 36 maanden uitkering wordt gekeken.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):De WWIK kan over 10 jaar lopen. Dat betekent dat de progressie-eis over
10 jaar zou lopen. Uit de definitie van de bedragen in de wet kan alleen maar
begrepen worden dat zij niet verder gaan dan de periode van maximaal 48 maanden.Staatssecretaris Van Hoof:De progressie-eis loopt niet over 10 jaar. De progressie-eis kan van toepassing
zijn in een periode van 10 jaar en kijkt naar de 12 maanden voorafgaand aan
het moment waarop de uitkering gedurende 12, 24 of 36 maanden al dan niet
aaneensluitend ontvangen is.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Maar dat is dus de grap. De progressie-eis telt alleen de maanden waarin
uitkering is ontvangen, al dan niet aansluitend in een bepaalde periode. De
maanden daartussen, niet aansluitend, waarop geen uitkering is ontvangen,
tellen niet mee bij de progressie-eis. Het zijn dus in wezen de lege maanden
die voor de progressie gelden. Dan doet het probleem zoals ik geschetst heb
zich voor. Ik zou willen dat wat u zegt waar is.Staatssecretaris Van Hoof:Het is ook waar. Ter verduidelijking: het gaat over 12 kalendermaanden.
Dat staat in artikel 11.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Een periode van 12 kalendermaanden waarin een WIK-uitkering is genoten,
al dan niet aansluitend. Dat betekent dat alleen de maanden gelden die WIK-maanden
zijn.Staatssecretaris Van Hoof:Nee, het betekent dat het gaat om de 12 aaneensluitende kalendermaanden
die in artikel 11 worden genoemd. Ik kan niet anders dan daarnaar verwijzen.
Wij kunnen hier welles/nietes spelen, maar dat heeft geen zin. Ik ben bang
dat het een misverstand is. Desnoods kom ik hier in tweede termijn nog op
terug. Ik denk echt dat dit de situatie is.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):De staatssecretaris zei dat het hier gaat om een voorziening. Dat betekent
dat het een inkomensvoorziening betreft, waarbij niet de progressie als kunstenaar
relevant is maar het meten in geld. Dat was het argument van de staatssecretaris
om aan te geven waarom het niet aan de orde is die progressie te meten, bijvoorbeeld
via Kunstenaars & Co. Dat klopt echter niet met andere wetgeving. Bijvoorbeeld
de bijstandsuitkering is ook een voorziening. Daar wordt wel degelijk gekeken
of iemand wel of niet solliciteert. Kortom, de effectiviteit van gedrag is
wel degelijk voor de overheid een maatstaf om te kijken of de verstrekking
of voorziening terecht is. De hoeveelheid geld die iemand binnen brengt is
dus niet de enige maatstaf.Staatssecretaris Van Hoof:Het is van tweeën een. Of mevrouw Noorman wil in de WWIK de toets
inbrengen die in de WWB zit – dan zou de WWIK ook ondergebracht kunnen
worden bij de WWB – of wij kiezen er met elkaar voor om een aparte voorziening
voor kunstenaars te hebben. In die voorziening wordt dan niet opgenomen de
toets voor het solliciteren, voor reïntegratie-eisen, voor verbetering
van de kwaliteit, voor opleiding en scholing, etc. die in de WWB is opgenomen.
Er is geen reden voor een aparte WWIK als die toets erin opgenomen wordt.
Ik denk dat er wel degelijk reden is om een aparte WWIK tot stand te brengen
en overeind te houden. Dat betekent ook dat wij langs die lijn de inkomensvoorziening
genereren, volgens een aantal bepalingen. Daar zitten de progressiebedragen
als prikkel in. Dat is het karakter van deze wet. Als randvoorwaarde voor
het in aanmerking komen van de voorziening is de toetsing door Kunstenaars
& Co opgenomen die een keer per jaar plaatsvindt, aan de hand waarvan
wordt vastgesteld of iemand wel of niet voldoet aan de beroepsmatigheidseis.
Dus het zijn twee elementen. Beroepsmatigheid aan de ene kant en inkomen aan
de andere kant. De prikkel voor dat inkomen is de progressie,
maar die progressie heeft niets van doen met de doelmatigheid. Die prikkel
is er alleen op gericht om in de sfeer van de heer Weekers mensen in de richting
van de arbeidsmarkt te geleiden. Ik probeer hiermee het verschil uit te leggen
tussen enerzijds de voorziening, ook met de WWB, en anderzijds de beroepsmatigheid.Tegen deze achtergrond moet het achterwege laten van de ruil met een grotere
beroepsmatigheidstoets door de stichting Kunstenaars & Co worden bezien.
Overigens zal mijn collega nog ingaan op de beroepsmatigheidstoets, want er
is in het kader van het flankerend beleid wel degelijk een soort plan van
aanpak aan de orde.De heren Weekers en Bruls zijn ingegaan op het plan van aanpak. Het is
zeer wel mogelijk om bij een ander beroep dan in de kunst een bedrijfsplan
te maken. Dan kunnen bijvoorbeeld doelstellingen worden afgesproken. Het maken
van afspraken zal in dit geval ingewikkeld zijn. Er worden dan afspraken gemaakt
met de gemeenten over de toekenning van de uitkering. Zij moeten daarover
dan een mening hebben. Dat betekent veel bureaucratie. De heer Weekers heeft
uitgelegd hoe een plan van aanpak functioneel kan zijn om vervolgens bij het
volgende onderwerp uit te leggen dat de bureaucratie teruggedrongen moet worden.
Er is dan toch wel enige spanning in zijn bijdrage. De bureaucratische rompslomp
telt zeker mee.Als iemand een timmerbedrijf begint, kunnen onder andere de omzet en de
winst geobjectiveerd worden. Het is de vraag of in een plan van aanpak voor
een kunstzinnige uitdrukking, de productie, het product, de waarde en de marktpositie
ervan geobjectiveerd kunnen worden. Als een centrumgemeente, die verantwoordelijk
is voor de uitkering, dat doet, ontstaat er een groot probleem. Een wezenlijke
vraag daarbij is ook of de overheid de kunstpraktijk moet goed- of afkeuren.
Dat is geen rol voor de overheid. De stichting Kunstenaars & Co toetst
de beroepsmatigheid.De heer Bruls (CDA):Waarom verzet u zich zo tegen het begrip "plan van aanpak"? Ik wil dat
begrip best schrappen. Ik citeer artikel 20, lid 1: het college kan aan de
uitkering verplichtingen verbinden die verband houden met de aard en het doel
van deze wet, die strekken tot vermindering of beëindiging van het beroep
op deze wet of verplichtingen die zij nodig achten voor een doelmatige bedrijfs-
en beroepsuitoefening. Het gaat dan echt niet over bedrijfs- of beroepsuitoefening
van het adviserende orgaan of van de gemeente zelf, maar over de bedrijfs-
of beroepsuitoefening van de kunstenaar. De gemeente kan wel degelijk verplichtingen
opleggen, uiteraard op advies van het orgaan. De gemeente heeft geen verstand
van de kunstdoelstelling op zich. Met de nadere invulling die ik eraan heb
gegeven, begrijp ik niet wat zich verzet tegen wat er al in de wet staat,
behalve dat dit een plus zou betekenen, omdat de rechten en plichten worden
vastgelegd. Dat zal voor de architect uit mijn voorbeeld anders uitpakken
dan voor de zangeres.Staatssecretaris Van Hoof:Ik begrijp goed wat de heer Bruls zegt en ik ben het bovendien ook nog
met hem eens. Ik begrijp dan ook niet waarom hij het zo expliciet opdringt.
Met verwijzing naar de tekst van het desbetreffende artikel, legt hij uit
dat het kan en dat de gemeente desgewenst plannen van aanpak of anderszins
afspraken kan maken. Hij heeft wat hij wil. Ik probeer uit te leggen dat ik
niet vind dat wij dit alle gemeenten via de wet moeten opleggen. Ik krijg
de indruk dat de heer Bruls van mening is dat dit altijd een onderdeel moet
uitmaken van het traject van de inkomensvoorziening door de desbetreffende
centrumgemeente. Ik vind dat niet, maar als een gemeente daadwerkelijk gebruik
wil maken van de optie die het desbetreffende artikel toelaat, wie ben ik
dan om mij daartegen te verzetten? Het staat immers in de wet, maar het is
niet verplicht. Dat is het verschil tussen de mening van de heer Bruls en
die van mij.De heer Bruls (CDA):Ik heb de afgelopen maanden progressie gemaakt. Het klopt dat ik het in
eerdere schriftelijke inbrengen nog had over een verplichting voor elke kunstenaar
en voor elke centrumgemeente. Ik sluit mij nu echter aan bij het begrip "kan",
zoals dat in artikel 20, lid 1, staat. Ik had eigenlijk verwacht dat de staatssecretaris
daarop "ja" zou zeggen. Ik was verrast door zijn uitvoerige betoog over iets
wat ik niet heb gezegd. Blijkbaar heb ik niet zo duidelijk gesproken.Staatssecretaris Van Hoof:Wij zijn het met elkaar eens dat de wetgeving op dit moment geen verplichting
tot een plan van aanpak bevat. Wij zijn het ook met elkaar eens dat de wetgeving
het opstellen van een plan van aanpak wel degelijk mogelijk maakt. Het kan
dus een rol spelen bij de toekenning, maar ook in het kader van flankerend
beleid. Daarin komt het al naar voren. Het lijkt mij daarom dat dit niet ons
grootste verschil van mening is, integendeel.Mevrouw Noorman vindt dat de forfaitaire aftrek van de beroepskosten op
het oude hoogste bedrag moet worden vastgesteld. Zij heeft daarvoor een amendement
ingediend waarin zij uitkomt op € 4538 per jaar. Dat is het bedrag
dat in de WIK voor de scheppende kunstenaars is opgenomen. Ik denk dat het
niet verstandig is om in de WWIK te werken met het bedrag dat in het amendement
wordt genoemd. Er is immers geen sprake van een benadeling. In de WWIK staat
namelijk dat de werkelijke kosten die hoger zijn dan het forfait in aanmerking
worden genomen. In die zin is er dus geen sprake van een potentieel nadeel.
Als wij niet uitkijken zal een verhoging van het forfait wel een soort extra
inkomensvoorziening worden en dat kan volgens mij niet de bedoeling zijn.
Ik heb begrepen dat in een van de brieven van de belangenorganisatie daadwerkelijk
is gezegd dat het de functie van een extra inkomensvorming heeft. Ik wil mij
daar toch zeer tegen verzetten. Als het de schijn heeft van een extra inkomensvoorziening,
die wij niet bedoeld hebben, werkt het dus verkeerd uit, terwijl het geen
potentieel nadeel heeft omdat de meerkosten boven het forfait daadwerkelijk
worden verrekend.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Ik ben het niet met de staatssecretaris eens. Het gaat hier om beroepskosten.
Als een lager tarief wordt geïntroduceerd, komt de bijverdiengrens van
125% dichterbij. Dat betekent ook dat de financiële ruimte veel kleiner
wordt. De kunstenaar kan dan minder bijverdienen en investeren in de beroepspraktijk.
Dat geldt vooral voor beeldende kunstenaars. Ik zie ook niet
de noodzaak van een verlaging. Ook voor niet-scheppende kunstenaars stijgen
de beroepskosten, onder andere door de komst van ICT en het gebruik van elektronica.Staatssecretaris Van Hoof:Het is geenszins mijn intentie om welk percentage dan ook te halen. De
gemaakte beroepskosten kunnen worden vergoed en daarom zie ik de noodzaak
van een verhoging niet in. Het kan echter niet de bedoeling zijn om langs
die weg een inkomensniveau te genereren dat wij niet hebben bedoeld. Daarom
ontraad ik aanneming van uw amendement.De voorzitter:Nog één korte interruptie. Denk aan de brief van mevrouw
Van Nieuwenhoven van afgelopen dinsdag!Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Er is geen sprake van een verhoging, maar van een verlaging. Voor beeldende
kunstenaars wordt het forfait verlaagd. Zij hebben nu wel het hoge tarief.
Ontkent u dat?Staatssecretaris Van Hoof:Nee, voor een deel niet.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Scheppende kunstenaars hebben nu het hoge tarief.Staatssecretaris Van Hoof:Ja, die wel.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Wij hebben het nu over een verlaging die door u wordt doorgevoerd en daar
maak ik bezwaar tegen. Op die manier wordt immers de ruimte om te investeren
in de beroepspraktijk beperkt. Er is dus wel degelijk sprake van een nadeel.Staatssecretaris Van Hoof:Als kosten worden vergoed, is er geen sprake van een voor- of nadeel,
ook niet als die kosten boven het forfaitaire bedrag uitkomen. Mevrouw Noorman
betrekt er allerlei andere elementen bij, maar dat wil ik dus niet. Het gaat
mij om het vergoeden van de gemaakte kosten. Niet meer en niet minder.Wat betreft de overgangsregeling heeft mevrouw Noorman gewezen op het
dubbele jaarinkomen en de gevolgen daarvan voor de eigen bijdrage huursubsidie
e.d. De WIK-uitkering die in 2004 als lening is uitbetaald, wordt in 2005
definitief gefiscaliseerd. Daarmee is het een belast inkomen over 2005 geworden
en niet over 2004. De uitkering in het kader van de WWIK in 2005 wordt direct
als een bruto belaste uitkering betaald. Dat betekent dus dat over 2005 twee
jaaruitkeringen gelijktijdig worden belast met alle negatieve fiscale gevolgen
van dien. Bovendien beïnvloedt dit de aanspraak op een inkomensafhankelijke
regeling als de huursubsidie, aldus mevrouw Noorman. Om dit te voorkomen is
met het ministerie van Financiën overeengekomen dat de in 2005 belaste
WIK-uitkering over 2004 als eindheffingsbestanddeel zal worden aangemerkt
waardoor zij niet meer meetelt voor het belastbare inkomen over 2005. Er is
dan geen sprake meer van een nadelig gevolg. Mevrouw Noorman vroeg of ik zeker
weet dat er dan niet alsnog problemen kunnen ontstaan. Dat weet ik natuurlijk
niet zeker, maar als dat gebeurt, zullen wij er naar kijken binnen de WWIK-systematiek
en het door mij geschetste fiscale regime.Ik kom op het punt van de arbeidsreïntegratie en de rol die de centrumgemeenten
spelen, en de mogelijkheden die zij hebben, om daarin te ondersteunen. In
de WWB zit een element dat geldt voor de reïntegratie van alle uitkeringsgerechtigden.
Vanuit die optiek moeten de budgetten bij de gemeenten worden gezien. Ik meen
dat er geen reden is om daar nog veel aandacht aan te besteden. Er is immers
geen sprake van extra werk voor de gemeenten dus zij hebben ook geen extra
kosten. Ik kijk verder naar het bedrag waar het om gaat. Dat is inderdaad
een bescheiden bedrag; afgezet tegen het totaal van ingeschrevenen in de WWB
en geëxtrapoleerd naar de ongeveer 3500 mensen die in het kader van de
WIK geregistreerd zijn, dan praten wij over 0,02% extra lasten. Het is dus
niet de moeite waard of zinvol om heel specifieke elementen in een verdeelmodel
onder te brengen omdat die in de plooien van het verdeelmodel kunnen verdwijnen.
Vanuit die optiek meen ik daaraan op dit moment niet de aandacht te hoeven
besteden waar onder meer mevrouw Noorman om heeft gevraagd.Mevrouw Noorman heeft ook gevraagd naar de openeindregeling en het budget.
De WIK is inderdaad een openeindregeling. Het budget wordt gedurende het jaar
bijgesteld aan de hand van ramingen en realisaties. Voor 2004 is het bedrag
van 38 mln euro in de ontwerpbegroting opgenomen. In de eerste suppletore
begrotingswet is dat bedrag verhoogd naar 50 mln euro. Ik sluit niet uit dat
ook in de tweede suppletore wet een aanpassing wordt doorgevoerd. In die zin
is voorzien in de financiën.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Begrijp ik goed dat het budget in de suppletore begroting is verhoogd
zodat de beoogde 3000 WIK'ers normaal betaald worden? Had ik het mis met mijn
interpretatie van die dubbeltelling?Staatssecretaris Van Hoof:Er lopen twee zaken door elkaar. Allereerst de dubbeltelling en het fiscale
effect voor de mensen die de uitkering hebben gekregen. Ik heb geprobeerd
uit te leggen welke afspraak daarvoor geldt en dat voor die groep geen nadelen
gelden. Ik heb ook uitgelegd dat ik het ten aanzien van allerlei inkomensafhankelijke
zaken niet zeker weet; zonodig zal ik daarnaar kijken. Dat betekent dat de
rechten voor mensen die voor een WIK-voorziening in aanmerking komen gewoon
gelden. Dat is een openeindregeling en naarmate daar meer beroep op wordt
gedaan, wordt een groter bedrag beschikbaar gesteld.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Ik heb aangegeven, dat in de ene begroting een bedrag van 51 mln euro
staat en in de begroting voor 2005 een bedrag van ongeveer 31 mln. Het gaat
om een substantieel ramingsverschil. Ik vroeg mij af wat daaraan ten grondslag
ligt.Staatssecretaris Van Hoof:Het gaat om dezelfde start als de jaren daarvoor. Op het moment dat het
voorziene bedrag onvoldoende is, moet een aanpassing plaatsvinden.Ik kijk nog even naar hetgeen ik van de heer Bruls heb meegekregen. Hij
vroeg ondermeer naar de ondersteuning. Is er sprake van ondersteuning vanuit
het ministerie aan de centrumgemeenten? Er is daadwerkelijk langs allerlei
wegen variërend van folders tot informatieverstrekking sprake van ondersteuning
en dat gebeurt in samenspraak met DIVOSA. Op dat punt kunnen zich
naar mijn gevoel geen problemen voordoen. Ik heb al antwoord gegeven op de
opmerkingen over het plan van aanpak en denk dat ik daar op dit moment niets
meer over hoef te zeggen. Is in de WWIK de vermindering van de regelgeving
conform de Wet werk en bijstand vormgegeven? Ja, daar waar analogie van toepassing
kan zijn, is de regelgeving analoog vormgegeven. Zo is voor de inkomens- en
vermogensbepalingen, voor zover deze van toepassing zijn, aangesloten bij
het regime van de WWB. Dat geldt ook voor de toezicht- en informatieparagrafen
en voor de boetes die geschrapt zijn, conform het regime van de WWB.Daarmee kom ik bij de heer Weekers die ten aanzien van de handhaving het
vraagstuk van de boete heeft opgebracht. Zoals gezegd is dat niet aan de orde
in de WWIK, naar analogie met de WWB waaruit de boetes zijn geschrapt. Als
er sprake zou zijn van fraudegevoeligheid en van het plegen van fraude –
daarbij moet u denken aan eenzelfde soort fraude als er onder de WWB wordt
gepleegd, bijvoorbeeld het niet opgeven van inkomsten van een partner –
dan gelden daar dezelfde maatregelen voor als bij de WWB. In die zin is er
geen reden om aanvullende afspraken te maken met het OM of om nader sanctiebeleid
te formuleren.De heer Weekers (VVD):Wij hebben vorig jaar bij de WWB ook de discussie gehad over eventuele
nadere afspraken met het OM. Het OM hanteert immers een ondergrens van aangifte.
Ik meen dat deze ergens in de orde van grootte van € 6000 à € 8000
ligt. Fraudegevallen onder die grens worden niet in behandeling genomen. Ik
heb toen al aangegeven dat ik dat onjuist vind, zeker nu de boetes niet meer
mogelijk zijn die voorheen in de Algemene bijstandswet wel mogelijk waren.
Wil de staatssecretaris in elk geval dat punt nog even oppakken en meenemen?
Ik kan mij namelijk voorstellen dat wij daarop vanavond geen antwoord meer
vinden.Staatssecretaris Van Hoof:Ik kan een dergelijke vraag natuurlijk niet afhouden. De vraag is duidelijk.
Ik neem dat punt mee.Dan kom ik bij de bijdrage van mevrouw Vergeer.De voorzitter:Mevrouw Vergeer heeft mij gevraagd om haar te verontschuldigen. Zij zal
uiteraard via de Handelingen volgen wat de antwoorden op haar vragen zijn.Staatssecretaris Van Hoof:Voorzitter. Ik denk dat deze antwoorden inmiddels gestalte hebben gekregen
in de beantwoording van de vragen van de overige leden.Ik kijk nog naar wat de heer Weekers heeft aangegeven. Hij heeft gevraagd
naar de effectiviteit en vooral naar de evaluatie. Als je naar een evaluatie
toe wilt, moet je mijns inziens de wet in ieder geval de kans geven om in
de volle omvang beslag te krijgen. Dat heeft alles te maken met het moment
van ingang en met het feit dat er voor een deel in het eerste jaar nog de
oude bedragen worden gehanteerd, terwijl de progressie pas daarna gaat werken.
Dat is dan ook de reden dat er in de wet zelf inmiddels een evaluatie na vijf
jaar is opgenomen. Dat lijkt mij ook de periode die wij nodig hebben, juist
om het effect van de progressie te kunnen meten. Dus ja, er is voorzien in
een evaluatie na vijf jaar.Wat de uitstroomgegevens betreft, is het moeilijk om gegevens over mensen
op tafel te krijgen, maar het is via de Belastingdienst en via de sofi-nummers
zeer waarschijnlijk mogelijk, de ontwikkeling van een persoon over een langere
periode te volgen, zij het dat ik daar wel wat kanttekeningen bij wil maken
op dit moment. De heer Weekers heeft gevraagd of wij de uitstroom kunnen meten
en of wij kunnen meten in hoeverre de wet effectief is geweest wat de doelstelling
betreft. Ik antwoord hem dat dat mogelijkerwijs langs deze weg kan, maar ik
weet niet zeker of dit volledig is. Ik zeg hem dan ook toe dat wij nog eens
zullen zien of er misschien andere elementen en mogelijkheden zijn om datgene
te bewerkstelligen wat hij vraagt. Hij zal het met mij eens zijn dat het in
het geval van iemand die zich niet meer meldt voor de WWIK en die verder ook
niet in beeld komt in het kader van de Wet werk en bijstand heel ingewikkeld
wordt uit te zoeken wat die persoon vervolgens is gaan doen, of hij nog kunstenaar
is en of hij via dat kunstenaarschap wel voldoende inkomen genereert, anders
dan misschien via de fiscale lijn. Ik zal dit nagaan, maar ik weet niet zeker
of dit ook effectief is. Ik heb al het nodige gezegd over het karakter van de wet, en over de samenloop
en de noodzaak tot andere activiteiten. Ik hoop dat ik daarmee de worsteling
van de heer Weekers voldoende gestuurd heb, zodat hij vanavond in alle rust
naar huis kan gaan met het gevoel dat dit toch misschien de beste manier is
om het te gaan doen. Of er op termijn een integratie van de WWB en het Besluit
zelfstandigen moet plaatsvinden durf ik nu niet te zeggen. Ik meen dat het
goed is, daar over vijf jaar maar eens naar te kijken in het kader van de
evaluatie.Ten slotte moet ik voor alle duidelijkheid nog iets zeggen over het amendement-Noorman
Den Uyl, waarin wordt geregeld dat de inkomenseis gelijk is aan die in de
WIK, namelijk dat voor ieder jaar dat een WWIK-uitkering wordt ontvangen een
inkomenseis van € 1089 wordt gehanteerd per kalenderjaar. Dit betekent
dat de progressie-eis uit de wet wordt gehaald, met de prikkel die daarvan
uitgaat. Mevrouw Noorman heeft gezegd te vinden dat het bedrag gelijk moet
blijven aan de situatie vorig jaar. Ik wijs haar erop dat het bedrag dat zij
noemt aanmerkelijk lager is dan in de oude WIK, omdat daarin alleen werd gesproken
over inkomsten uit kunstactiviteiten, terwijl dit nu veel breder is geformuleerd.
Haar voorstel is, hierbij nu inkomsten uit kunst en overige activiteiten te
betrekken. Bovendien spreekt zij van een kalenderjaar. Ook dat kan een behoorlijk
effect hebben. Om meer dan één reden ontraad ik ook dit amendement
met nadruk.Staatssecretaris Van der Laan:Mijnheer de voorzitter. Ik zal mij beperken tot de vragen over het flankerend
beleid, de verhouding met het cultuurveld en de verbindingen daarmee.Er zijn kritische vragen gesteld over het beschikbare bedrag voor flankerend
beleid. De reeks, die hierbij grillig verloopt, kan inderdaad de indruk wekken
als zou er worden bezuinigd op het flankerend beleid. Dat is niet het geval.
De situatie in 1999 en 2000 was dat er prognoses werden gehanteerd over de
mate waarin er sprake zou zijn van WIK'ers. Die prognoses zijn in het bijzonder
in 2000 veel te hoog vastgesteld, en er zijn ook geen bedragen
teruggevorderd van de gemeenten, omdat het een lumpsumuitkering aan de gemeenten
betrof. Dat is mazzel geweest voor de gemeenten in die jaren. Deze ervaring
heeft ertoe geleid dat men in 2001 en 2002 heeft gekozen voor een werkelijke
berekening van het werkelijke aantal WIK'ers. Dat kwam uiteindelijk neer op
een correcte uitgave van de bedragen. Er waren ter waarde van 4,7 mln aan
echte WIK'ers. In 2002 waren er dus minder WIK'ers, in totaal tot een bedrag
van 3,45 mln.Tegelijk had dat als nadeel dat pas achteraf bekend was hoeveel geld er
voor Kunstenaars & Co beschikbaar kon worden gesteld om het beleid te
voeren. Men moet zich realiseren dat niet elke WIK'er gebruikmaakt van het
geld van Kunstenaars & Co. Dat betekent dat het resterende geld al naargelang
de situatie meer of minder kan worden ingezet voor andere WIK'ers. Dat betekende
voor Kunstenaars & Co dat men achteraf moest constateren hoeveel geld
men feitelijk had en dat was behoorlijk ingewikkeld. Dat heeft ertoe geleid –
dat alles verklaart die wisselingen – dat men op basis van een aanname
heeft gezegd dat men uitgaat van een vast bedrag aan uitname uit het Gemeentefonds.
Die uitname hebben wij vastgesteld op 3 mln euro en dat zijn wij ingegaan
vanaf 2003. Kunstenaars & Co. heeft daarmee altijd een bedrag beschikbaar
ter waarde van 3 mln euro. Men hoeft ook bij een verdere terugloop van de
WIK'ers niet te vrezen dat men minder geld krijgt. Tot nu toe hebben wij nog
niet geconstateerd dat er grote problemen zijn bij een al te zeer uitlopend
bedrag naar boven. Dat hebben wij tot op dit moment nog niet aan de hand gehad.
Wij hebben in beginsel ook afgesproken dit vier jaar te doen. Dat betekent
dat 2006 het laatste jaar zal zijn. Begin 2006 zullen wij evalueren en nagaan
of dit een bevredigende constructie is.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Verwacht u dat, gezien het stijgend aantal WIK'ers, het bedrag waarover
u spreekt zal worden verhoogd?Staatssecretaris Van der Laan:In beginsel hebben wij afgesproken dat wij het hebben vastgesteld voor
vier jaar. Dat is ook de afspraak die wij gezamenlijk met het ministerie van
Sociale Zaken en het ministerie van OC&W hebben gemaakt. Indien er sprake
is van een substantiële stijging van het aantal WIK'ers zullen wij daar
weer gezamenlijk naar kijken. Voor 2003 en 2004 is dat nog niet het probleem
geweest. Mocht dat in 2005 of misschien in een voorspelling van 2006 wel het
geval zijn, dan besteden de beide ministeries daar weer aandacht aan. Dat
is niet de bedoeling. Er moet inderdaad sprake zijn van een substantieel probleem.
Het is niet zo dat, als de zaak wat ongelukkig uitkomt, wij meteen gaan schuiven.
Kunstenaars & Co. zal worden gevraagd binnen dit budget de programma's
voor de verschillende kunstenaars uit te voeren.Begin 2006 hebben wij in ieder geval de ervaring van 2005, waarin ook
de nieuwe situatie met betrekking tot de WW bekend is geworden. Dan weten
wij pas feitelijk aan het eind van 2005 wat daarvan het effect is. Dat mogelijke
effect kunnen wij ook begin 2006 meenemen.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Wat hanteert u als vuistregel om te beoordelen of het volume van het flankerend
beleid voldoende is per 100 WIK'ers? Ik probeer namelijk grip te krijgen op
uw uitgangspunt, want voor mij is volstrekt diffuus wat daar gebeurt. Ik begrijp
wel wat u toelicht, maar ik heb geen idee hoe u aan die bedragen komt. Het
is mij overigens ook niet duidelijk hoe u het financiert.Staatssecretaris Van der Laan:Het bedrag dat per WIK'er wordt vastgesteld, wordt samengesteld uit het
fictieve bijstandsbedrag alsof de WIK'er in de bijstand had gezeten. Dat bedrag
wordt per WIK'er als uitgangspunt genomen. Daar worden de uitvoeringslasten
af gehaald. Die worden overigens veroorzaakt door de uitvoeringsdiensten van
de gemeenten en niet door ambtenaren van de ministeries van OC&W of Sociale
Zaken. Die worden daaruit niet betaald. Dat trek je van elkaar af en dan houd
je een bedrag over. Dat wordt nu vastgesteld op 3 mln euro en daarbij gaan
wij uit van ongeveer 3500 WIK'ers. Dat rekensommetje levert het aantal per
WIK'er op. In de praktijk is de situatie dus dat doorgaans 50% van de WIK'ers
daadwerkelijk gebruikmaakt van de mogelijkheden van flankerend beleid. Feitelijk
heb je dat dubbele bedrag dan ter beschikking voor één WIK'er.
Op die manier wordt het vastgesteld. Dat is maar een rekenmethode.Het geld dat overblijft uit een fictieve bijstandsituatie minus de uitvoeringslasten
is beschikbaar. Je hebt WIK, de uitvoeringslasten gaan daarvan af. Daarvan
houd je een deel over. Dat komt toe aan Kunstenaars & Co. Dat is nu voor
3500 WIK'ers vastgesteld op 3 mln euro. Feitelijk is ongeveer het dubbele
beschikbaar.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Betekent dit dat u in het jaar 2000 oorspronkelijk uitging van 7000 WIK'ers?Staatssecretaris Van der Laan:Ik ben inderdaad van heel veel WIK'ers uitgegaan, op dat moment van 5000
WIK'ers.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Maar dan bent u onderweg toch wat budget kwijtgeraakt? Toen was er namelijk
een budget van 6,1 mln euro. Nu zit u op 3000.Staatssecretaris Van der Laan:Op 2500.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Dan zou het een hoger bedrag moeten zijn, maar dat is het niet.Staatssecretaris Van der Laan:Nee, dat is het niet. Ik heb nu niet de informatie voorhanden waaruit
blijkt of in die tijd ook sprake was van een feitelijk gebruik van 50% of
van een hoger aantal. In dat geval is het budget per kunstenaar feitelijk
niet achteruitgegaan. In de huidige situatie moet het mogelijk zijn 3500 WWIK'ers
te ondersteunen met 3 mln. Dat moet voldoende zijn voor het flankerend beleid.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):U bent vast wel bereid om de Kamer schriftelijk nader te informeren, zodat
wij een precies beeld hebben.Staatssecretaris Van der Laan:Ik ben bereid de Kamer schriftelijk te informeren over de feitelijke beschikbaarheid
van budgetten per WIK'er destijds, indien dat mogelijk is.Ik maak nog enkele aanvullende opmerkingen over het plan van aanpak in
relatie tot de gemeenten en Kunstenaars en Co. Binnen Kunstenaars en Co wordt
voor de WWIK in ieder geval al een plan van aanpak gemaakt. Er wordt gekeken naar de uiteindelijke situatie, aan het einde van de WWIK. Is men
dan in staat om in de eigen beroepspraktijk te voorzien, dan wel in eigen
inkomsten te voorzien? Daarom kan het in het plan van aanpak niet alleen gaan
over cursussen die puur zijn gerelateerd aan de kunstenaarsberoepspraktijk,
maar ook dicht bij het kunstenaarschap liggende zaken. Dat heeft ermee te
maken dat wordt geprobeerd een wat breder perspectief voor de kunstenaar te
bereiken. Ik kan mij dat voorstellen voor bijvoorbeeld designers die aan de
art-kant van het design zitten. Men kan ook meer aan de economische kant van
het design zitten. Kunstenaars en Co bekijken in hoeverre een economisch gelieerde,
dus niet op subsidie georiënteerde situatie voor de kunstenaar mogelijk
is. Dat kan betekenen dat er cursussen of begeleiding worden aangeboden die
niet strikt uitgaan van de kunstsector, maar meer de grenzen opzoekt.De heer Bruls (CDA):Er wordt dus een plan van aanpak gemaakt voor elke WWIK'er, elke kunstenaar
in de WWIK?Staatssecretaris Van der Laan:Er moet een onderscheid worden gemaakt met het plan van aanpak van de
gemeente. Voor de periode van de WWIK wordt een plan van aanpak gemaakt. Overigens
maakt de wet het mogelijk dat de gemeente ruimte krijgt om te anticiperen
op de periode na de WWIK. Daardoor kan de gemeente aansluiten bij de activiteiten
van Kunstenaars en Co. Het is de bedoeling dat Kunstenaars en Co dichter op
de gemeenten gaat zitten en dat een actievere samenwerking gaat plaatsvinden,
zodat de bijstandssituatie haast per definitie voorkomen wordt. Wij denken
dat het in deze situatie voldoende is dat het plan van aanpak van Kunstenaars
en Co voldoende is. Een tweede plan van aanpak, van de gemeente, leidt tot
bureaucratie en is niet noodzakelijk. De ontwikkeling van een kunstenaar kan
niet zo lang van tevoren worden bepaald. Wel kan door de ontwikkeling van
de kunstenaar het voor de gemeente logisch of verstandig worden om bijzondere
aandacht aan die kunstenaar te gaan besteden, ter voorkoming van doorstroming
naar de bijstand. Dat is dan een zaak van maatwerk ter plekke. Ik wil zeer,
zeer terughoudend zijn met het verplicht stellen. Het is elke keer een matrixsituatie.
Een plan is dan een overbodige last.De heer Bruls (CDA):Het is dus heel verstandig als de gemeente en Kunstenaars en Co één
plan van aanpak maken. Kan dat?Staatssecretaris Van der Laan:Ja. In het begin van de WWIK-situatie is de gemeente eigenlijk nog niet
in beeld. Dat kan tien jaar duren. Het is dan heel raar om in het allereerste
begin de gemeente er meteen al bij te betrekken. Dan geef je de kunstenaar
niet eens de potentie om in de bijstand te komen. In het begin moet het echt
aan Kunstenaars en Co worden overgelaten. Dat kan een periode van vier tot
tien jaar zijn. Als Kunstenaars en Co, ook met de jaarlijkse toets vanuit
de beroepspraktijk, constateert of er al dan niet voldoende aanleiding is
om uit te gaan van een beroepspraktijk voor de kunstenaar, dan heeft dat een
signaalfunctie voor de gemeente. Die kan dan vaststellen wanneer een bijstandssituatie
dreigt te ontstaan, waaraan extra aandacht moet worden besteed. Dan kan alsnog
door de gemeente, eventueel in gezamenlijkheid, een plan van aanpak worden
gemaakt.De heer Weekers stelde vragen over de beschikbaarheid van financiële
middelen en het stimuleren van doorstroming naar reguliere cultuurbudgetten.
Natuurlijk spreekt het vanzelf dat er al in de WWIK-periode uit verschillende
fondsen of via projecten geld aan een kunstenaar beschikbaar kan worden gesteld.
Een overgangsperiode betekent dus niet dat het gesubsidieerde culturele veld
pas aan het einde van de WWIK-periode in beeld komt. Niettemin stelt dit veld
wel de kwaliteitseisen, dus een WWIK'er moet om door te stromen uiteindelijk
wel aan die eisen voldoen. Indien dat om welke reden dan ook niet lukt, ontstaat
er een andere situatie en kan er voor de individuele WWIK'er een andere afweging
worden gemaakt. In hoeverre dit in het verband van startend ondernemerschap
en dergelijke kan worden geplaatst, hangt van de kunstenaar zelf af. Is het
iemand bij wie de economische potentie in zijn ambitie schuilt, dan is een
startend ondernemerschap logisch. Design heeft bijvoorbeeld veel potentie.
Is het een kunstenaar die zeer ingewikkelde installaties en een ruimte van
tien bij tien meter nodig heeft, dan is een eigen beroepspraktijk onwaarschijnlijk,
tenzij er een geldstroom uit de reguliere cultuurbudgetten komt. Ook hierbij
wordt maatwerk geleverd, dit wijst zich in de loop van een WWIK-periode vanzelf.
In zo'n geval kan een kunstenaar ook gewoon gebruik maken van allerlei regelingen
voor startende ondernemers. Kunstenaars en Co bereidt hen daar wel op voor,
dus hierin is allemaal voorzien.De vergadering wordt enkele minuten geschorst.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Voorzitter! Ik begin met de meest hete aardappel: de progressie in het
systeem. De staatssecretaris wil die progressie in geld meten en niet vanuit
een deskundig oordeel van Kunstenaars en Co.Ik heb gekozen voor een iets andere invalshoek. Dat heeft te maken met
mijn interpretatie van de wet. Ik meen dat de wijze waarop de progressie-eis
is vormgegeven, leidt tot verwrongen situaties. Ik heb een aantal argumenten
genoemd. Academieverlaters bijvoorbeeld kunnen eigenlijk niet voldoen aan
een progressie-eis over de 12 kalendermaanden onmiddellijk voorafgaand aan
de 13de uitkeringsmaand. Ik ga er gemakshalve vanuit dat zij het
eerste jaar in de WWIK zitten. Dat is meestal de situatie bij academieverlaters.
Als regel komt de ruimte om daaruit te hiphoppen wat verderop in het traject.In de wet staat dat men in ieder geval gedurende de periode van 12 kalendermaanden
onmiddellijk voorafgaand aan de 13de uitkeringsmaand in ieder geval € 2800
moet verdienen. Academieverlaters moeten dus een inkomen verdienen. Dat betekent
dat zij in beginsel buiten hun werksoort een dag per week betaald werk moeten
doen in de horeca of wat dan ook, anders kunnen zij dat inkomen niet genereren.
Dat gaat echt ten koste van de beroepspraktijk. De staatssecretaris heeft
hierop niet gereageerd.Verder staat er in de wet dat er in de 37ste uitkeringsmaand – dat
is dus na drie jaar uitkering – € 6000 moet zijn verworven
in de daaraan voorafgaande periode van 12 maanden. Een alleenstaande
WWIK'er krijgt 70% van het bijstandsniveau van de alleenstaande. Dat is iets
meer dan € 6000. Dat betekent dat de WWIK'er in het derde WWIK-jaar
al zijn hele WWIK-uitkering moet verdienen om in de WWIK te kunnen blijven.
Ik kan mij toch niet voorstellen dat de staatssecretaris dit bedoelt met progressie.
Kan hij hierop reageren?Verder verwijs ik naar mijn argumentatie met betrekking tot de vraag of
de maanden waarin iemand niet in de WWIK zat, ook gemeten worden. Dat zal
immers verderop in de WWIK-periode vaker het geval zijn. Als dat wél
gemeten wordt, is het relatief gemakkelijker om dat bedrag te genereren. Dat
hoeft echter niet het geval te zijn, want iemand kan ook vier aaneengesloten
WWIK-jaren hebben.De staatssecretaris heeft gezegd dat de niet-WWIK-maanden onderdeel zijn
van de progressie-eis en daar ga ik dan ook van uit. Ik blijf zitten met het
probleem dat een kunstenaar tussen de tweede en de derde periode van 12 maanden
al de volledige WWIK-uitkering voor een alleenstaande moet verdienen. Dat
legt volgens mij de bijl aan de wortel van de WWIK. Als ik het mis heb, hoor
ik het graag. De netto-bijstandsuitkering inclusief vakantiegeld voor een
alleenstaande is bijna € 14.000 en 70% daarvan is iets minder dan € 10.000.
Als je daar weer 70% van neemt, kom je uit op nagenoeg hetzelfde bedrag als
de WWIK-uitkering in het derde jaar. Hoe zit het dan in het vierde jaar? Ik
kan mij niet voorstellen dat een dergelijke progressie de bedoeling is.Ik heb al gezegd dat ik niet tegen het principe van progressie ben, maar
ik ben het niet eens met de wijze waarop zij nu wordt vormgegeven. Als de
interpretatie van de staatssecretaris van artikel 11 van de nota van wijziging
d.d. 20 augustus juist is, blijf ik van mening dat er twee belangrijke
knelpunten zijn, namelijk de positie van de academieverlater en de hoogte
van de uitkering in relatie tot de mogelijkheden om inkomen te genereren.Met mijn amendement wil ik de huidige situatie continueren. Als dit streven
beter tot zijn recht komt door een andere woordkeuze, ben ik daar volgaarne
toe bereid. Ik heb echter het flauwe vermoeden dat het negatieve advies van
de staatssecretaris vooral was ingegeven door zijn wens om vast te houden
aan het principe van progressie. Ik mag echter hopen dat die progressie een
andere opbouw krijgt dan nu wordt voorgesteld.De voorzitter:Mevrouw Noorman, u staat erbij alsof wij gezellig een nachtje artistiek
gaan doorhalen, maar een tweede termijn, zeker bij een wetsvoorstel zoals
dit, moet kort en kernachtig zijn. U hebt nu al bijna de helft van uw spreektijd
in eerste termijn gebruikt. Dat is geen goede manier om een debat te voeren
en ik verzoek u dan ook, snel af te ronden.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):U moest eens weten hoe graag ik in de auto stap om snel naar mijn bed
te gaan.De voorzitter:Even serieus, een tweede termijn moet kort en krachtig zijn.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Ik had het wel over een zeer belangrijk onderwerp, maar rond nu snel af.Ik ben teleurgesteld dat het beroepskostenforfait voor scheppende kunstenaars
verlaagd wordt. De staatssecretaris heeft de kritiek dat met deze verlaging
de marge in bestedingsruimte voor de beeldend kunstenaar komt te vervallen,
genegeerd. Juist voor kunstenaars met hoge beroepskosten is dat een probleem.
Het verhogen van dit forfait kost niet meer dan € 22.000. Over een
dergelijk bedrag kan de staatssecretaris best iets gracieuzer zijn.Ik ben heel benieuwd naar de nadere informatie die de staatssecretaris
van OCW ons heeft toegezegd over het flankerend beleid. Het budget is kennelijk
anders opgebouwd dan ik in eerste instantie heb begrepen. Ik neem aan dat
op grond van de nadere informatie de prognose helder zal zijn en ook een stijgende
lijn te zien zal geven. Ik had een motie voorbereid waarin ik de staatssecretaris
verzoek om het oordeel van Kunstenaars en Co jaarlijks aan de gemeenten ter
beschikking te stellen om zo de beroepsmatigheidseis en de beroepsontwikkeling
mee te nemen in de wijze waarop de doeltreffendheid van het gebruik van de
WWIK wordt gehanteerd. De staatssecretaris wijst dat af en zegt dat het de
gemeenten vrij staat die deskundigheid te benutten. Hij wil het niet op voorhand
dwingend opleggen. Hij wil het laten bij het oordeel van Kunstenaars en Co
dat een kunstenaar professioneel bezig is. Nou, dan zal ik die motie niet
indienen. Zo kan het ook, voorzitter. Trouwens, er was niemand om de motie
mede te ondertekenen. Ik heb overigens nog escapes als het antwoord van de
staatssecretaris straks niet bevalt.Ook had ik nog een tweede motie voorbereid met betrekking tot het flankerend
beleid en het budget. Die dien ik nog niet in. Ik wacht eerst het antwoord
van de staatssecretaris af. Ik dank beide staatssecretarissen voor de beantwoording
van mijn vragen. Ik hoop dat wij wat de progressie-eis betreft toch wat verder
komen dan de papieren die nu op tafel liggen.De heer Bruls (CDA):Voorzitter. Het was, ondanks sommige momenten van behoorlijk technische
diepgang, een goed debat. Het was ook erg leerzaam. Zelfs de opmerking van
mevrouw Noorman zojuist dat zij nog escapes weet als het gaat om moties die
niet worden ingediend. Voorzitter, u weet dat ik met u wel eens het debat
heb mogen voeren over het reglement van orde, maar ik moet nu bij mevrouw
Noorman na het debat te rade gaan om te horen waar zij op doelt. Ik dank beide
staatssecretarissen voor hun antwoorden. Staatssecretaris Van Hoof is voor
mij en voor de meeste debutanten hier inmiddels een goede bekende geworden.
Dat geldt niet voor de andere staatssecretaris, mevrouw Van der Laan. Zij
heeft mij in ieder geval aangenaam verrast door hier plompverloren het woord
WWIK'ers misschien wel vijftig keer te hanteren, met grote vanzelfsprekendheid.
Ik besef dat dit aan mij ligt. Waar wij allemaal ons best hebben gedaan om
te spreken over kunstenaars die gebruik maken van de WWIK, maakt zij het ons
heel gemakkelijk. Eigenlijk is het best een goed woord, als je het nuchter
bekijkt. Het is een woord dat zakelijk en lief tegelijk is. Misschien symboliseert
dat deze wet. Mij hebben de antwoorden van beide staatssecretarissen in ieder
geval verder op het pad gebracht dat mijn fractie voorstaat, namelijk om voor
deze wet te stemmen. Belangrijk is de balans waar de staatssecretaris het over had. Wat die balans betreft is er meer duidelijkheid ontstaan.
Enerzijds is er het belang van een inkomensvoorziening. Daar mag je eisen
aan stellen. Ik was wat minder gelukkig met de opmerking van mevrouw Noorman-den
Uyl dat het werken in de horeca ten koste van de kunstenaarspraktijk gaat.
Zeg dat maar tegen de man die zijn gezin probeert te onderhouden via dat werk.
Dat zijn uitlatingen die buiten deze zaal gedaan kunnen worden, maar die geen
recht doen aan het maatschappelijk draagvlak voor deze wet.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Er is niets mis met werken in de horeca. Maar als je een constructie maakt
om iemand die van de academie komt een kans te geven op een renderende beroepspraktijk,
is het voor alles van belang dat men alle tijd stopt in het verwerven daarvan.
Men moet geen tijd verloren laten gaan door andere werkzaamheden uit te oefenen.
Het doel is om zo snel mogelijk uit de WWIK te komen. Dat kan alleen als men
heel doelgericht met een heel laag inkomen van die WWIK gebruik maakt. Zo
is mijn opmerking bedoeld en niet anders. Ik zou het waarderen als u mijn
opmerking zo opvat.De heer Bruls (CDA):Goed zo. Dat is dan hersteld. Ik wijs er alleen op dat volgens mijn bescheiden
waarneming er meer mensen in dit land niet gebruik maken van de WWIK, die
toch kunstenaar willen worden. Voor die opstelling kan men ook kiezen. Gelooft
u mij maar, die verhalen hoor ik in alle varianten.De ene kant van de balans is de inkomensvoorziening. De andere kant is
het helpen van mensen om tot een zelfstandige al of niet gemengde kunstenaarspraktijk
te komen. Ik ben blij met de uitspraak ten aanzien van de mogelijkheden van
gemeenten om hier wat creatiever en beter mee om te gaan dan in het verleden.
Artikel 20, lid 1 biedt die momenten. Staatssecretaris Van der Laan zei in
dit verband dat de gemeenten op een later moment in die periode van 10 jaar
aan bod komen. Dat zie ik anders. Ik denk dat er een rol kan en moet zijn
voor de gemeenten vanaf het moment dat de WWIK wordt aangevraagd. Zij zijn
tenslotte de uitkeringsverstrekkers. Mij lijkt eerder dat de oproep moet worden
gedaan dat er sprake zal zijn van een nog inniger samenwerking tussen Kunstenaars
en Co, het adviserend orgaan, en de betreffende centrumgemeente. Het zou een
mooi pluspunt van deze wet zijn als de samenwerking, die nu al goed is, nog
inniger wordt.De heer Weekers (VVD):Voorzitter. U zult het niet geloven, maar ik zal het kort houden.De voorzitter:Dat geloof ik pas als u het kort heeft gehouden.De heer Weekers (VVD):U kent mij!Ik ben uitermate content met het antwoord van beide bewindslieden. Enkele
zaken komen terug. Ik heb de toezeggingen daarvoor genoteerd. Ik heb geen
behoefte aan het stellen van nadere vragen.De voorzitter:Ik geloof u.Staatssecretaris Van Hoof:Voorzitter. Ik dank de leden voor hun reactie. De heren Bruls en Weekers
achten hetgeen in eerste termijn is gewisseld voldoende adequaat. Dat verheugt
mij in hoge mate. Door de terminologie "WIK'ers" gaan er allerlei woordspelletjes
door mijn hoofd: WIK'ers en Weekers, wikken en wegen, maar dat terzijde.Mevrouw Noorman heeft haar standpunt over de progressie-eis herhaald.
Daarnaast heeft zij nog een opmerking gemaakt over academieverlaters. Uit
de Studentenmonitor 2003 blijkt dat 77% van de studenten aan het kunstvakonderwijs
al naast de studie werkt. Zij besteden gemiddeld 37 uur aan de studie en 11
uur aan werk. Het uitvoeren van meerdere activiteiten is dus eerder usance
dan uitzondering. Het is dan ook niet zo'n groot probleem als mevrouw Noorman
denkt. Ik hoop dat ik haar ongerustheid hiermee heb weggenomen.Ik probeer nog eenmaal duidelijkheid te verschaffen over de termijnen.
Het bereiken van de 13de, de 25ste en de 37ste uitkeringsmaand zijn de toetsmomenten.
De toets gaat over de 12 kalendermaanden onmiddellijk voorafgaand aan het
toetsmoment. Als in de 12 kalendermaanden alleen een WWIK-uitkering is genoten,
dan telt het inkomen over die 12 WWIK-maanden. Dat lijkt mij duidelijk. Als
in de beoordelingsperiode van 12 kalendermaanden voorafgaand aan het toetsmoment
vijf maanden geen WWIK-uitkering is ontvangen, bijvoorbeeld omdat men vijf
maanden voldoende heeft verdiend, dan telt het inkomen over de zeven WWIK-maanden
en de vijf WWIK-loze maanden mee. Dat staat in artikel 11, eerste lid, onderdeel
b.Dat moet gehandhaafd worden, want er speelt daarbij nog een aspect een
rol, te weten calculerend gedrag. Ik heb mij laten vertellen dat tijdens de
hoorzitting een kunstenaar nadrukkelijk heeft uitgelegd dat uitstel van een
betaling voor werk dat is geleverd, de zaak aardig kan beïnvloeden. Op
die manier komt calculerend gedrag tot stand en dat lijkt mij niet echt gewenst.
Het moet echt gaan zoals het hier is neergezet.Mevrouw Noorman heeft aangegeven hoe het in financiële zin uitpakt.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Ik denk dat de staatssecretaris mij met deze interpretatie heeft overtuigd.
Als dat zo is, dan zeg ik dat ook eerlijk. Zoals de staatssecretaris het nu
uitlegt, kun je het ook lezen. Ik ga daarvan uit.Dat stuk hebben we gehad. Dan houden wij het vervolg van zijn betoog over,
want daar heb ik wel een probleem mee.Staatssecretaris Van Hoof:Ik zei al dat ik niet helemaal hoopvol was, dus ik ben extra blij dat
het wel is gelukt.Dan het volgende probleem. Hoe zit het met het feit dat men bijna zijn
eigen uitkering zou moeten verdienen? Daar komt het een beetje op neer. De
WWIK-norm is op jaarbasis ongeveer € 8400 netto. Dat wordt afgezet
tegen de progressie-eis van € 6000 bruto. Ruwweg praat je dus over
de helft van de norm. Dat lijkt mij net een ander plaatje dan het plaatje
dat mevrouw Noorman in haar hoofd heeft. Wie weet, lukt het sop deze avond
ook wel een tweede keer om haar aan te reiken wat zij zoekt.Dan ga ik nog in op het amendement over de progressie. Mevrouw Noorman
zegt dat het niet haar bedoeling is om het nog erger te maken dan het was,
maar ook dan haalt zij de progressie er gewoon uit. Gezien het karakter van
de progressie-eisen en de noodzaak die daarbij volgens mij aan
de orde is, moge het duidelijk zijn dat die progressie naar mijn mening gewoon
aanwezig moet blijven.De motie over de activiteiten van de Stichting kunstenaar en Co was al
niet meer nodig. Ik ga hier bijna als een zeer gelukkig mens weg - en dan
denk ik ook aan de perceptie van mevrouw Noorman.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Dan ga ik de staatssecretaris ietsje ongelukkig maken.Kan de staatssecretaris de Kamer schriftelijk berichten wat volgens hem,
precies gecalculeerd, de uitkering van de WWIK is? Dat bepaalt voor mij immers
of ik de progressie in de bedragen passend vind of niet.Staatssecretaris Van Hoof:Misschien kan mevrouw Noorman het begin van haar interruptie even herhalen.
Ik was zo teleurgesteld dat het niet gelukt was.Mevrouw Noorman-den Uyl (PvdA):Zo snel gaat dat ook niet.De WWIK-uitkering van een alleenstaande is 70% van het 70%-bijstandsniveau
van een alleenstaande. Misschien ben ik naïef, maar volgens mij is dat
niet een bedrag van € 8400 netto per jaar. Ik vraag de staatssecretaris
daarom of hij ons op korte termijn een schriftelijk calculatie wil geven,
dan kan ik het amendement eventueel aanpassen.Staatssecretaris Van Hoof:Dan is bij dezen de toezegging gedaan.Staatssecretaris Van der Laan:Voorzitter. Ik wil nog een korte reactie geven op de bijdrage in tweede
termijn van de heer Bruls. In de pauze werd ik erop gewezen dat ik mij in
eerste termijn onduidelijk heb uitgedrukt over het plan van aanpak. Ik durf
het woord WWIK'er al bijna niet meer te gebruiken. Ik vind het zelf geen raar
woord. Volgens mij hoef je je helemaal niet te schamen als je in de WWIK zit,
integendeel.Uiteindelijk zal maar 50% van de mensen in de WWIK feitelijk gebruik maken
van het flankerend beleid dat wordt aangeboden door de Stichting kunstenaars
en Co. 50% van die categorie zal dus niet via Kunstenaars en Co met een soort
plan van aanpak te maken krijgen. In deze situatie zal de gemeente dus niet
via Kunstenaars en Co op alle WWIK'ers van haar of zijn gemeente zicht hebben.
In dat geval kom je uit bij de eigen keuze van de gemeente die daarop al dan
niet in een heel vroeg stadium activiteiten onderneemt. Ik heb begrepen dat
de heer Bruls het ermee eens is dat de gemeenten daartoe niet verplicht zijn
en dus een keuze kunnen maken.Voorzitter. Tot slot wil ik opmerken dat wij met onze WIK-regeling uniek
zijn in de wereld. In sommige andere landen is wel iets geregeld, maar dat
is fundamenteel anders dan wat wij hebben. In sommige landen is in totaal
niets geregeld in termen van inkomensvoorzieningen voor kunstenaars.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Als de door mevrouw Noorman gevraagde informatie op tijd binnen is, zal
aanstaande dinsdag worden gestemd. Volgende week zal op maandag plenair worden
vergaderd over de begroting van Buitenlandse Zaken. Die vergadering begint
om 10.15 uur en als de drie nu aanwezige leden voor dat tijdstip de presentielijst
hebben getekend, zijn er weer drie meer voor het quorum van 76. Misschien
luisteren er nog andere leden op dit moment mee!Sluiting 23.03 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-910-927.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl