Behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van de Wet inzake bloedtransfusie (23805)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1996-1997, pag. 3801-3810

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

12-02-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

nr. 50, pagina 3801-3810

06-02-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 23805Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Stemmingen in verband met: - het wetsvoorstel Nieuwe regels over het verstrekken van huursubsidies (Huursubsidiewet) (25090), en over: - de motie-Jeekel c.s. over terugdringen van het niet-gebruik van huursubsidie (25090, nr. 58); - de motie-Hofstra c.s. over ongelijke behandeling van huurders en eigenwoningbezitters (25090, nr. 59); - en twee andere motiesPagina 3814-3818
Regeling van werkzaamheden (donderdag 6 februari 1997)Pagina 3810-3812
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet inzake bloedtransfusie (23805)Pagina 3818-3818
Behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van de Wet inzake bloedtransfusie (23805)Pagina 3801-3810
Lijst van ingekomen stukken (donderdag 6 februari 1997)Pagina 3818-3819
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over de beleidslijn "Ruimte voor de rivier", te weten: de motie-Huys/Blauw over de nadere uitwerking van de beleidslijn "Ruimte voor de rivier" (18106, nr. 73)Pagina 3818-3818
Presentie en opening (donderdag 6 februari 1997)Pagina 3795-3795
Voortzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Wijziging van de Wet balansverkorting geldelijke steun volkshuisvesting (matiging huurstijging) (24874)Pagina 3795-3801
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op het basisonderwijs, de Interimwet op het speciaal onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs en de Wet op het voortgezet onderwijs inzake het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (Gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid) (24778)Pagina 3813-3814
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Aanpassing van de belastingbepalingen in de Provinciewet aan bepalingen in de Gemeentewet en de Waterschapswet, alsmede wijziging van de formele belastingbepalingen in de Gemeentewet en de Waterschapswet (24771)Pagina 3812-3813

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 57 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging
van de Wet inzake bloedtransfusie (23805).De algemene beraadslaging wordt geopend.Mevrouw Swildens-Rozendaal (PvdA):Mijnheer de voorzitter! Ik kan het kort houden. Wij zijn
verplicht om de Europese richtlijnen te implementeren. Wij zijn daar overigens
al een beetje mee aan de late kant. Dat daarmee de ruimte voor nationaal beleid
wordt ingeperkt, dienen wij te accepteren, of wij daar nu gelukkig mee zijn
of niet. Als wij spreken over bloedproducten in ruime zin, staat daarbij altijd
het uitgangspunt van veiligheid voorop. Ervaringen met menselijke drama's
ten gevolge van onveilige bloedproducten staan ons allen immers helaas nog
helder voor ogen. Het is dan ook niet voor niets dat het uitgangspunt voor
het beleid in ons land is: zelfvoorziening en vrijwillige donatie om niet.
De voorgestelde harmonisatie houdt een wederzijdse erkenning in van de nationale
controleautoriteiten van de lidstaten ten aanzien van de kwaliteit en de veiligheid.
Voor registratieplichtige bloedproducten die onder het geneesmiddelenregime
gaan vallen, zullen geen handelsbeperkingen bestaan wanneer zij in een lidstaat
zijn vrijgegeven.Ook voor de zogenaamde tussenproducten en grondstoffen, waarop de richtlijn
niet van toepassing is en harmonisatie niet heeft plaatsgevonden, bloedproducten
dus ter bereiding van geneesmiddelen, mag niet opnieuw screening worden verlangd
als de stof in de lidstaat waar zij in de handel is gebracht reeds aan een
gelijkwaardige screening is onderworpen. Nu de minister ten aanzien van grondstoffen
en tussenproducten wel wettelijk een invoerbepaling mogelijk wil maken, tenzij
zij bereid zijn uit plasma van vrijwillige donoren die om niet hebben gedoneerd
en tenzij screening op overdraagbare ziekteverwekkers heeft plaatsgevonden
op een manier die kwalitatief overeenkomt met de werkwijze zoals wij die in
Nederland kennen, vraag ik de minister toch hoe die laatste beoordeling plaatsvindt.
Dat doet de Nederlandse autoriteit natuurlijk, maar in hoeverre wordt daarbij
afgegaan op de opstelling van de betrokken lidstaat die, als dezelfde producten
ook daar verwerkt worden in registratieplichtige eindproducten, daarin natuurlijk
een eigen controletaak heeft? Met andere woorden, hoe vindt de toetsing in
de praktijk plaats?Dat als voorwaarde voor het kunnen implementeren van dergelijke producten
wordt gesteld dat bloed om niet is afgestaan, juicht mijn fractie natuurlijk
alleen maar toe. Dat kan er mede toe bijdragen dat ook in de andere lidstaten
donatie om niet wordt gestimuleerd. Door registratieplichtige bloedproducten
onder het geneesmiddelenregime te laten vallen, verdwijnt ook het alleenrecht
van de regionale bloedbanken en het CLB op bereiding van bloedproducten en
kunnen ook andere bedrijven op commerciële basis registratieplichtige
producten bereiden en verhandelen.Inzameling van bloed mag alleen plaatsvinden door de bloedbanken en het
CLB. Dat geschiedt dus om niet. Hun producten worden tegen kostprijs geleverd,
dus ook de grondstoffen en tussenproducten die zij leveren aan commerciële
bedrijven die hun eindproducten met winst kunnen verkopen. Dat kan weliswaar
niet in Nederland, want voor alle bloedproducten en dus ook de registratieplichtige
geldt dat zij hier slechts tegen kostprijs geleverd mogen worden, maar wel
in het buitenland, binnen en buiten Europa. Ook als wij binnen Europa zouden
bereiken dat het beginsel van donatie om niet wordt omarmd, dan nog is het
de vraag of hetzelfde kan worden bereikt met het beginsel van non-commercie.
Ik spoor de minister aan om zich daarvoor in te blijven inzetten. Ik weet
dat zij het reeds doet, maar toch. Ook dan staat artikel 31 er niet aan in
de weg om naar landen buiten Europa met winst producten te leveren. Niet alleen
met het oog op het veiligstellen van de zelfvoorziening van bloedproducten
in eigen land, maar ook ten behoeve van het draagvlak onder de donoren die
uit altruïstische motieven hun bloed afstaan, lijkt het toch van het
allergrootste belang dat met het leveren van grondstoffen en tussenproducten
aan commerciële bedrijven terughoudend wordt omgegaan. Ik vraag de minister
of zij het met mij eens is.Ook het importeren van grondstoffen ten behoeve van commerciële productie
van registratieplichtige producten in Nederland kan ertoe leiden dat de zelfvoorziening
in de exporterende lidstaten zo niet onder druk komt te staan – daar
waakt de autoriteit ter plaatse wel over – dan wellicht toch bijdraagt
aan het niet vrijwillig om niet doneren van bloed in dat land.Voorzitter! Ik wil absoluut niet gezegd hebben dat onze zorg voor het
overeind houden van zelfvoorziening en donatie om niet in Nederland en, naar
ik vurig hoop, het realiseren van hetzelfde principe in Europa, ertoe zou
moeten leiden dat men elders in de wereld verstoken blijft van wellicht broodnodige
bloedproducten uit deze grote regio. Maar wat steekt, is dat daarbij winst
gemaakt wordt met producten die uiteindelijk geproduceerd zijn met door donoren
onbaatzuchtig afgestaan bloed. Ik ontvang graag een reactie van de minister.Over de in artikel 29 voorgestelde delegatiebepalingen kan ik helemaal
kort zijn. Mijn fractie geeft er de voorkeur aan uitvoering van bindende Europese
regels, waarbij bovendien van de wet kan worden afgeweken, bij formele wet
te regelen.De bescherming van de consument is steeds belangrijk. In 1990 hebben wij
de richtlijn productaansprakelijkheid geïmplementeerd en die is inmiddels
ook opgenomen in het nieuw Burgerlijk Wetboek. Bij de producent berust de
aansprakelijkheid voor producten, en dat betreft een risicoaansprakelijkheid.
Een uitzondering is echter gemaakt voor de zogenaamde "ontwikkelingsrisico's"
bij de ontwikkeling van producten waarvan de risico's niet geheel zijn te
overzien door de beperkingen van de actuele technologie. Daar waren redenen
voor, maar mijn fractie en de fractie van D66 hebben zich er steeds uitdrukkelijk
tegen verzet. De consument verdient optimale bescherming, ook en juist als
hij in de ontwikkelingsfase als proefkonijn functioneert. Het toenmalige kabinet
heeft toegezegd zich er bij de evaluatie van die richtlijn in 1995 voor in
te zetten dat verdere harmonisatie in de door ons voorgestane zin zou plaatsvinden.
Daarom heeft mijn fractie toen een amendement ingetrokken, waar ook de fractie
van D66 zich achter had gesteld. Helaas heerst er sindsdien radiostilte. Ik
verzoek de minister om in samenspraak met de minister van Justitie ons erover
te informeren hoe een en ander er nu voorstaat, al hoeft dat niet per se meteen
vandaag te gebeuren.De heer Van Boxtel (D66):Voorzit ter! Het wetsvoorstel over de bloedtransfusie gaat
niet over de op handen zijnde reorganisatie van het Centraal laboratorium
voor de bloedtransfusie en de twintig bloedbanken. Daarover hebben wij eind
1996 al een algemeen overleg met de minister gevoerd en daarvan worden wij
ook keurig op de hoogte gehouden. Het gaat hierbij wel om de wettelijke verankering
van de Europese richtlijn 381 van 14 juni 1989. Het doet mij deugd dat wij
deze richtlijn zo'n acht jaar later implementeren. De molens malen langzaam,
maar ze malen. De vraag is in hoeverre de verwerking van de richtlijn en de
aanpassing van de wet zich verhouden tot de Nederlandse principes rondom bloed.
Die principes in Nederland zijn: donatie om niet, aflevering tegen kostprijs
en zelfvoorziening.Voorzitter! Het principe van donatie om niet is een groot goed. De bereidheid
om bloed te geven is ingebakken in de Nederlandse cultuur van medemenselijkheid.
Het tegen betaling afstaan kan gezien worden als strijdig met de menselijke
waardigheid. Het afstaan om niet lijkt ook een betere garantie te zijn voor
de veiligheid van het materiaal. Een bijkomend argument is dat indien er meer
betaald wordt, de bereidheid om gratis af te staan zou kunnen afnemen. In
de ons omringende landen in de Europese Unie wordt daar soms anders over gedacht.
In Duitsland wordt op dit moment zo'n 50 D-mark aan onkosten betaald voor
het geven van bloed. De onlangs in Dublin aanvaarde resolutie, die wij op
3 december jl. hebben gekregen, wijst er de lidstaten nogmaals op dat donatie
om niet bevorderd moet worden.Het zijn mooie intenties, maar de tekst heeft een hoog inspanningsgehalte
en een laag resultaatsgehalte. Ik citeer: "verzoekt derhalve: - de lidstaten hun beleid, procedures en programma's, gericht op de veiligheid
van de bloedtransfusieketen, te herzien in het licht van de conclusies en
aanbevelingen van het colloquium van Adare (...) teneinde de doelstellingen
van deze resolutie te helpen verwezenlijken;- de Commissie dringend
voorstellen in te dienen ter ondersteuning van de lidstaten om een gecoördineerde
aanpak op het gebied van veiligheid van bloed en bloedproducten te krijgen
in het licht van het colloquium van Adare over de veiligheid van en de zelfvoorziening
met bloed als basis voor haar werkzaamheden."Nogmaals, het is een mooie tekst, goede intenties, maar... Wat is de minister
van plan tijdens het Nederlandse voorzitterschap als vervolgstap te bereiken?
Kan zij hierop ingaan?De richtlijn 89/381 wordt door de Europese Commissie nogal frivool uitgelegd.
De plasma-industrie is zich internationaal aan het reorganiseren, maar blijft
werken met betalingen. In Duitsland vreest men voor de werkgelegenheidsaspecten,
maar dat lijkt mij in het licht van de tekst van de resolutie een oneigenlijk
argument. Deelt de minister die opvatting? Ik wil hier overigens niet de suggestie
neerleggen dat uit betaling verkregen bloed per definitie grotere veiligheidsrisico's
kent. Het is bekend dat de risico's toch groter zijn. Zolang de Europese Commissie
niet tot volledige harmonisatie van beleid kan komen, is de vraag of zij het
beperkt tot eisen van minimumniveau (kwaliteit, herkomst, controle en dergelijke)
en of zij regelgeving van lidstaten of regels van andere intergouvernementele
organisaties die strengere regels willen stellen met het oog op bescherming
en bevordering van de rechten van de patiënten, kan blokkeren. Ik geef
een voorbeeld. Het verdrag van de Raad van Europa inzake "human rights and
biomedicine" bevat enige bepalingen die ook tot de bevoegdheid van de Europese
Unie zouden kunnen worden gerekend. Een van die bepalingen is de eis dat lichaamsmateriaal
om niet wordt afgestaan. Dat slaat dus ook op bloed. Hoe kijkt de minister
hier tegenaan?De diverse EU-resoluties zeggen wel te streven naar donoren om niet, maar
deze "eis" wordt niet gekoppeld aan de toetsingscriteria voor registratie
van bloedproducten op Europees niveau. Is de minister in dit verband in ieder
geval bereid te bevorderen dat relevante informatie op etiket en bijsluiter
bij bloedproducten wordt opgenomen, zodat in ieder geval voor de patiënt
en de arts duidelijk is wat de herkomst is van het product en er ook keuzemogelijkheden
ontstaan? Kies je voor een commercieel verkregen product of een om niet verkregen
product? Dat is van belang voor de consument.Voorzitter! Onlangs stond in de Haagsche Courant dat uit onderzoek van
de Groningse universiteit was gebleken dat wij over enkele jaren in Nederland
te maken krijgen met een tekort aan bloed en bloedproducten. Op dit moment
zijn wij nog praktisch geheel self-supporting, zowel op het gebied van bloed
als op het gebied van bloedproducten. Dat blijkt uit de informatie die wij
altijd krijgen van het CLB. De verwachting is zelfs dat op het gebied van
plasma (voor stollingsfactor VIII) in 1996 100% uit Nederland komt van onbetaalde
vrijwillige donoren. Maar een jaarlijkse daling van 5000 donoren gekoppeld
aan een toename van het aantal personen boven de 70 (veelal patiënten)
lijkt erop te wijzen dat wij de verkeerde kant opgaan. Klopt die veronderstelling
en, zo ja, wat kan de minister eraan doen om dat tij tijdig te keren? Nu geeft
minder dan 5% van de Nederlandse bevolking tussen de 20 en 70 jaar bloed.
Hoe krijgen wij dat percentage omhoog? Het zou toch verkeerd zijn als Nederland
structureel aan "bloedarmoede" zou gaan lijden. Een campagne "Er moet bloed
vloeien" is dan op haar plaats.Voorzitter! Ik kom over de wetstekst zelf te spreken. De fractie van D66
is ingenomen met de nota van wijziging van 26 september 1996. Hierin is de
suggestie van D66 om in artikel 29, derde lid, een algemene maatregel van
bestuur – die regels ter uitvoering van onder het EU-verdrag totstandgekomen
bindende regelingen stelt – te laten volgen door een wetswijziging,
overgenomen. Toch blijft het juridisch-wetstechnisch maar ook inhoudelijk
een vreemde handelwijze. Kan de minister aangeven waarom niet meteen tot wetsaanpassing
kan worden gekomen? Dat kan toch redelijk snel.Dan nog een vraag over artikel 29f. Mag je nu zonder toestemming van de
patiënt een post-marketing surveillance doen? Wij lezen die vrijheid
in die bepaling en menen dat er geen vrijbrief mag worden gegeven voor dergelijke
onderzoeken zonder dat de patiënt daarvoor toestemming heeft verleend.Kort en goed, de fractie van D66 heeft verder geen dringende opmerkingen
over deze wetsaanpassing. Echter, uit mijn bijdrage zal zijn gebleken dat
wij zorgen houden over de totstandkoming van een effectief Europees beleid,
gericht op een systeem van bloed verkrijgen om niet.De heer Passtoors (VVD):Mijnheer de voorzitter! De wijziging van de Wet inzake bloedtransfusie
die thans voor ons ligt, is gericht op implementatie van de Europese richtlijn
van 1989 over farmaceutische specialiteiten, uit menselijk bloed of plasma
bereide geneesmiddelen en reclame ervoor. De fractie van de VVD kan zich vinden
in de wijze waarop de richtlijn is verwerkt en in de wijze waarop de minister
onze vragen hierover heeft beantwoord.Bloedproducten worden volgens EG-recht – en nu volgens Nederlands
recht – gezien als reguliere geneesmiddelen binnen een vrije EU-binnenmarkt.
De fractie van de VVD onderstreept nogmaals het belang van vrijwillige donatie,
van de aflevering tegen kostprijs en van de voortdurende kwaliteitsbewaking
van bloedproducten in Nederland, maar vooral ook elders. Zolang de zelfvoorziening
niet 100% is, zijn de lidstaten en ook wij afhankelijk van de kwaliteitscontrole
elders, nu geregistreerde bloedproducten zonder invoervergunningen kunnen
worden ingevoerd. Vertrouwen in de verdragspartners alléén is
onzes inziens niet voldoende. Is de minister bereid om in Europees verband
extra aandacht te geven aan deze controle op de controle van de kwaliteit
en vooral de veiligheid van bloedproducten?Voorzitter! Kan de minister aangeven wat de stand van de wetenschap is
ten aanzien van in laboratoria bereid bloedplasma, bijvoorbeeld via recombinant-DNA?
Biedt dit op termijn – en, zo ja, op welke termijn – soelaas met
betrekking tot de veiligheid en de mate van zelfvoorziening, hier en elders?De minister stelt naar aanleiding van het verslag voor om in een gewijzigd
artikel 29, lid 2, bij AMvB van deze wet te kunnen afwijken indien krachtens
EG-verdrag nadere bindende regels inzake bloedproducten tot stand zijn gekomen.
Voorzitter! Mijn fractie vindt dit op zich geen gelukkige wettelijke constructie.
Hoewel bindende EU-richtlijnen van een hogere orde zijn dan de Nederlandse
wetgeving, is zorgvuldigheid bij de implementatie van groot belang. Ook de
Raad van State had hiertegen ernstige bedenkingen, maar vindt de aanvullende
oplossing die de minister in het derde lid voorstelt – het betreft een
direct aansluitend wetsvoorstel om een en ander te regelen – nog nét
acceptabel. Wij zijn zeer benieuwd naar de reactie van de minister op de hierover
door collega's van PvdA en D66 gemaakte opmerkingen. Zou er sprake zijn van
een dergelijke AMvB, dan kan deze mogelijkheid alleen worden benut wanneer
écht snelheid vereist is en wanneer de AMvB uitsluitend de regels bevat
die in de richtlijn zijn opgenomen, niets meer en niets minder. Eventueel
kunnen daarna, in het wetsvoorstel, aanvullende zaken worden geregeld voorzover
die voor Nederland van belang zijn. Een dergelijke AMvB zou onzes inziens
door middel van een lichte voorhangprocedure aan de Kamer moeten worden voorgelegd.Mevrouw Mulder-van Dam (CDA):Mijnheer de voorzitter! Bij het aanvaarden van de richtlijn in 1989 spraken
de lidstaten van de EG af dat er gestreefd diende te worden naar zelfvoorziening
met betrekking tot bloed en bloedproducten, uitgaande van vrijwillige, niet-betaalde
donaties. De fractie van het CDA betreurt het dat de tijd die ligt tussen
het aanvaarden van deze richtlijn in 1989 en de implementatie daarvan in de
wijzigingsvoorstellen betreffende de Wet inzake bloedtransfusie in januari
1997, toch nog te kort is gebleken om de Europese Commissie ervan te overtuigen
dat het ook voor de fractie van het CDA belangrijke principe "donatie om niet"
geen streven moet blijven maar uitgangspunt dient te zijn in de EU voor uit
menselijk bloed of plasma bereide geneesmiddelen. De gebeurtenissen rondom
de besmettingen met het HIV-virus geven nog eens aan dat de grootst mogelijke
zorgvuldigheid geboden is als het gaat om het gebruik van bloed en bloedproducten
als geneesmiddel en dat donatie om niet daarbij een belangrijke schakel vormt.In de brief van 14 januari jl. met betrekking tot het Nederlandse voorzitterschap
schrijft de minister dat zij, mede naar aanleiding van de uitkomsten van de
bijeenkomst in Adare, over de veiligheid van en zelfvoorziening met bloed
"zo nodig" overweegt om voor de Gezondheidsraad van juni 1997 een resolutie
op te stellen, waarin de Europese Commissie wordt aangespoord om adequate
actie te ondernemen. Daarbij zal, naast het aanpassen aan de nieuwste ontwikkeling
van selectiecriteria en screeningstesten, met name de donatie om niet in de
EG voor het kabinet prioriteit hebben.De heer Roscam Abbing schrijft in Medisch Contact, een blad dat waarschijnlijk
ook door de heer Van Boxtel met veel plezier is gelezen...De heer Van Boxtel (D66):Het is mevrouw Roscam Abbing!Mevrouw Mulder-van Dam (CDA):Sorry, hoe kan ik dat vergeten! Mevrouw Roscam Abbing schrijft in Medisch
Contact onder de titel "Europese Unie, wordt de patiënt daar beter van?",
dat er lidstaten zijn waar ondanks de aantoonbare veiligheidsrisico's plasmadonoren
worden betaald. De Europese Commissie belijdt met de mond de voor de patiënt
noodzakelijke veiligheid van bloedproducten, maar handelt er niet daadwerkelijk
naar. De fractie van het CDA dringt er daarom bij de minister op aan alles
in het werk te stellen om gedurende het Nederlandse voorzitterschap dit aangelegen
punt te regelen en de richtlijn aan te scherpen. Wanneer vindt het kabinet
of de minister het nodig om een resolutie in te dienen? Zij schrijft dat zij
dat eventueel overweegt. Het voorzien van informatie op etiket of bijsluiter
bij bloedproducten zou volgens mevrouw Roscam Abbing in ieder geval een goede
tussenoplossing kunnen zijn als de eerste optie niet gehaald wordt. Wat vindt
de minister van deze suggestie?Ik wil er bij de behandeling van dit wijzigingsvoorstel nog eens de nadruk
op leggen dat deze voorstellen alleen betrekking hebben op een deel van het
in te zamelen bloed en eruit bereide bloedproducten, namelijk de registratieplichtige
producten. Belangrijk is en blijft dat het door donoren beschikbaar gestelde
bloed ons land in staat stelt en blijft stellen, voor het overgrote deel van
de benodigde soorten bloedproducten zelfvoorzienend te zijn. Het vrijwillig
donorschap om niet, een daad van medemenselijkheid, blijft daarom van essentiële
betekenis.De heer Van der Does, directeur van de Bloedbank Leidschenhage, stelt
dat er een tekort dreigt te komen aan voldoende donoren als
er niet tijdig voldoende nieuwe aanmeldingen komen. Ook de heer Van Boxtel
wees daar al op. Deelt de minister deze visie? Zo ja, ligt daar dan een taak
voor de overheid, bijvoorbeeld door middel van voorlichting, of bijvoorbeeld
voor het Rode Kruis of de bloedbanken om hier iets aan te doen? Zou nu al
eigenlijk niet tot actie moeten worden overgegaan om straks niet geconfronteerd
te worden met een eventueel tekort?Hoewel in het schriftelijk verslag de fractie van het CDA met betrekking
tot dit onderwerp al heeft ingestemd met de voorgestelde wijzigingen, leidt
de beantwoording door de minister van door collega's gestelde vragen tot enkele
nadere vragen. Met betrekking tot de controle op bloedproducten schrijft zij
in de nota, dat in artikel 4 van de richtlijn partijgewijze controle mogelijk
is, terwijl daarnaast wordt opgemerkt dat contra-expertise voor vrijgegeven
partijen niet tot de mogelijkheden behoort. Zit daar geen tegenstelling in?
Tevens vragen wij ons af of deze vrijgiftebepalingen ook gelden voor landen
buiten de EU en, zo ja, welke garanties daar bestaan voor de controle op bloedproducten.Nu wij in de Kamer een aanzet hebben gegeven aan de reorganisatie van
de bloedtransfusieorganisatie in ons land, waarbij ook de commerciële
activiteiten van het CLB zijn betrokken, vraagt de fractie van het CDA zich
af of dit nog consequenties heeft voor de wet die wij op dit moment wijzigen.
Ik sluit mij overigens aan bij de vragen die mevrouw Swildens heeft gesteld
over het commercieel gebruik van om niet gegeven bloed.Overigens blijft de steun van de fractie van het CDA voor deze wijzigingsvoorstellen
onveranderd en stemmen wij van harte in met de nota van wijziging, vooral
de aanpassing van artikel 29.De vergadering wordt van 11.40 uur tot 11.47 uur geschorst.Minister Borst-Eilers:Mijnheer de voorzitter! Ik zou willen beginnen met te zeggen dat ik blij
ben dat alle woordvoerders duidelijk de principes hebben onderstreept die
bij de bloedtransfusiefilosofie in Nederland horen: de vrijwillige donatie
en tegelijkertijd donatie om niet. Dat zijn heel belangrijke uitgangspunten,
niet alleen vanwege de ideële aspecten. Ik ben het ermee eens dat als
donoren zouden constateren dat er ook in de Nederlandse situatie sprake zou
zijn van betaling, dit de wens om te doneren duidelijk zou doen afnemen. Maar,
zoals door diverse woordvoerders is geconstateerd, heeft dit ook een veiligheidsaspect.
De veiligheid begint eigenlijk al bij de selectie van de donor. Het is bekend
dat in de categorie donoren die bloed geven uit niet zozeer ideële overwegingen
maar vooral om er geld aan te verdienen, juist meer mensen worden aangetroffen
die allerlei ziekten hebben of onder de leden hebben. Ik hoef daar verder
geen nadere toelichting op te geven; wij kennen die categorieën vooral
van de beelden uit de Verenigde Staten. Overigens was die onveiligheid van
dat type donoren in het verleden ernstiger dan tegenwoordig, omdat nu in het
proces voor de productie van plasmaproducten, die wij tegenwoordig geneesmiddelen
moeten noemen, een zogenaamde virusinactivatie is opgenomen die eigenlijk
een heel grote, bijna 100%, veiligheid garandeert. Desalniettemin houden wij
in Nederland toch vol dat wij, ook vanwege de veiligheid, de donatie om niet
absoluut prefereren.Ik wil eerst ingaan op de vragen over de wijze waarop de beoordeling plaatsvindt,
ook van grondstoffen en hoe wij ons eventueel baseren op het oordeel van andere
lidstaten, kortom hoe de hele controleprocedure in elkaar zit. Mevrouw Swildens
was de eerste die daarnaar vroeg. Het kan zijn dat een vrijgifte in de praktijk
door Nederland gebeurt omdat het gaat om een partij die nog niet binnen de
EU is vrijgegeven. Men weet dat er dan een hele procedure op gang komt waarbij
het laboratorium voor geneesmiddelen en medische hulpmiddelen van het RIVM
een belangrijke rol speelt. Dat voert de controles uit betreffende de voorschriften
van de EU die neergelegd zijn in de zogenaamde notes for guidance. Pas als
dit allemaal in orde is bevonden, wordt een vrijgiftecertificaat verstrekt.
Dat gebeurt namens de hoofdinspecteur voor de farmacie en de medische technologie.Wanneer een partij elders binnen de EU is vrijgegeven, kan die partij
op de markt worden gebracht zonder tegenbericht. De fabrikant moet die partij
aanmelden met een kopie van het vrijgiftecertificaat van de vrijgevende instantie
uit een van de andere lidstaten. Maar ook hier gaan wij na of er reden is
om zo'n tegenbericht te geven. Het RIVM gaat namelijk na of die vrijgifte
inderdaad gedaan is volgens de notes for guidance, dus volgens de door de
EU aangenomen procedure. Als dat niet uit het certificaat blijkt, wordt er
een tegenbericht uitgebracht en gaat het RIVM nader onderzoek daarnaar doen.De verschillende instanties die dit binnen de EU doen, zoals het RIVM
en onze inspectie die daarin een rol spelen, hebben jaarlijks met elkaar een
bijeenkomst, de zogenaamde batch-releasebijeenkomst. Zij spreken met elkaar
over de werkwijze en welke problemen en knelpunten zij ondervinden. De notes
for guidance kunnen op grond van die ervaringen worden aangepast. Als de herkomst
van binnen de EU is, is het systeem sluitend en kunnen wij er goed vertrouwen
in hebben.Door sommige leden zijn echter ook vragen gesteld over de procedure als
iets komt van buiten de EU. Er zijn berichten over landen buiten de EU, vooral
arme landen, waar mensen toch weer betaald worden voor hun bloed. Dat geeft
op zichzelf al een verhoogd risico op besmetting, al wordt dat risico steeds
meer van theoretische aard. Als het gaat om kort houdbare bloedproducten,
kan ik kort zijn. De minister van VWS zal dan zeker geen invoervergunning
verlenen, want voor deze producten zijn wij zelfvoorzienend. Het gaat dan
om de rode bloedcellen, de bloedplaatjes en dergelijke. In de lang houdbare
bloedproducten zijn wij nog niet helemaal zelfvoorzienend, al gaat dat ook
ieder jaar beter. Een vergunning van de minister van VWS is daarvoor vereist.
Aan die vergunning kunnen voorwaarden worden verbonden. De Nederlandse minister
is daar redelijk vrij in. Uit een oogpunt van bescherming van de volksgezondheid
kunnen eisen worden gesteld bij de import van een grondstof of van producten
van buiten de Unie. Dat kan ook gaan over de aard van de donatie. Geëist
kan worden wordt aangetoond dat het om vrijwillige donaties gaat; ter bescherming
van de gezondheid kan dan de vergunning niet worden verleend als daar niet
aan voldaan wordt.De heer Van Boxtel (D66):Zijn die nadere voorwaarden er al of zijn ze in voorbereiding?Minister Borst-Eilers:Dit doet zich pas voor als een partij plasma of plasmaproducten, grondstoffen
of (half)bewerkte producten, wordt aangeboden van buiten de Unie. Daarvoor
kunnen per geval eisen worden gesteld.De heer Passtoors (VVD):De minister zegt nadrukkelijk dat Nederland daarvoor specifieke regels
heeft. Als de producten van buiten de Unie in een ander land van de Unie binnenkomen,
kunnen dus problemen ontstaan.Minister Borst-Eilers:Daar heeft u het volgende punt te pakken. Daar zit misschien de zwakte
van het geheel. Als het eenmaal een geregistreerd product of geneesmiddel
is in een ander land van de Unie, kunnen wij daar niet nog eens een extra
eis overheen leggen. Wij importeren factor VIII direct uit de Verenigde Staten.
Daarbij stellen wij sinds jaar en dag de eis dat het gaat om vrijwillige donaties.
De mensen van het Centraal laboratorium voor de bloedtransfusie in Amsterdam
zijn zich ter plekke op de hoogte gaan stellen van de gang van zaken, niet
alleen wat de donoren betreft, maar ook inzake de verdere processen.Dit brengt mij bij de verdere gang van zaken in Europa. De ministers van
volksgezondheid zijn in Dublin overgegaan tot het aannemen van teksten, die
zojuist door de heer Van Boxtel zijn voorgedragen. Het is gebeurd op grond
van de conferentie van technische experts in Adare. Bij de Commissie hebben
wij erop aangedrongen echt krachtige stappen te zetten. Het leek er aanvankelijk
op dat de Commissie daar niet toe zou overgaan. In het licht daarvan heb ik
datgene opgeschreven waar mevrouw Mulder aan refereerde. Ik overweeg om op
de EU-gezondheidsraad van 5 juni opnieuw een resolutie aan te nemen. Dit is
overigens niet de meest ideale weg, want op een gegeven moment ligt er dan
een stapel resoluties, zonder dat de Commissie echt in beweging komt. Nu wij
voorzitter zijn, heb ik ook de andere weg bewandeld, namelijk mij rechtstreeks
met commissaris Flynn in verbinding gesteld en er bij hem op aangedrongen
dat er echt iets moet gebeuren. In november hebben wij een eerste gesprek
gehad. Dat heeft niet direct tot toezeggingen van zijn kant geleid. Vervolgens
heb ik op 27 januari een bijeenkomst georganiseerd van een soort uitgebreide
trojka van volksgezondheidsministers. Dat betrof niet alleen de ministers
van volksgezondheid van Ierland en Luxemburg, maar ook nog de daaropvolgende
voorzitters uit het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en zelfs Oostenrijk. In
informele sfeer hebben wij goed besproken wat nu onze prioriteiten zijn voor
het komend halfjaar, het volgende halfjaar en de rest. Ik heb toen gezegd,
en dat is door mijn collega's omarmd, dat mijn hoogste prioriteit ligt bij
de bloedtransfusie en de tweede bij organen en weefsels. Ook op dat laatste
punt spelen de veiligheid en het non-commerciebeginsel. Dat moet daar misschien
nog dringender worden geregeld dan bij het bloed, omdat het daar als het ware
nog meer voor de hand ligt. De collega's hebben mij ook gemachtigd om mij
met nog meer kracht tot commissaris Flynn te wenden. Jongstleden dinsdag ben
ik bij hem in Brussel geweest. Tot mijn vreugde heeft hij inderdaad gezegd:
als er zo breed zo over gedacht wordt, dan neem ik die prioriteiten over.
Ik heb hem daarbij ook technische deskundigheid uit Nederland toegezegd, want
ik merkte dat het daaraan haperde. Men had onvoldoende deskundige staf om
er iets aan te doen. Hij heeft dat ook geaccepteerd. Zoals het er nu voorstaat,
komt commissaris Flynn tijdig in de loop van dit halfjaar met voorstellen,
zodat wij op 5 juni ook echt een stap verder kunnen zetten.Wij moeten na dit alles niet denken dat al onze wensen een, twee, drie
voor elkaar komen. Wij zijn al geruime tijd bezig met pogingen om "donatie
om niet" als registratievereiste vast te leggen in de Europese verplichtingen
terzake. Daar hebben wij nog steeds geen succes mee gehad. Zo heeft mijn Duitse
collega nog eens tegenover mij bevestigd, zoals een van de afgevaardigden
al opmerkte, dat met name in Duitsland allerlei kleinere plasmafabriekjes
aan donoren een vergoeding geven die niet alleen kan worden getypeerd als
onkostendekking maar meer als een vorm van betaling. Men heeft in Duitsland
heel veel moeite om daarvan af te stappen. Ik ben het met de heer Van Boxtel
eens dat de werkgelegenheid in dit opzicht geen hard argument is. Het is echter
niet eenvoudig om dat van hieruit in Duitsland even aan te passen, zelfs niet
als je voorzitter bent. Er is wel nog een tweede mogelijkheid, namelijk om
af te spreken dat het op het etiket wordt vermeld. Daarop wil ik mij dan ook
gaan concentreren. Dan hebben wij in ieder geval nog iets bereikt. Dat andere
pad zullen wij overigens nog wel verder blijven bewandelen.Ik kom dan op het belangrijke punt van artikel 29, tweede en derde lid.
Mevrouw Swildens sprak daarbij de voorkeur uit voor formele regeling bij wet.
Ik beluister ook bij de andere woordvoerders dat zij mijn voorstel van nu
niet helemaal ideaal vinden. Het is ook niet echt de koninklijke weg om zo'n
wijziging bij wet via een lagere vorm van regelgeving te regelen. Ik heb er
intern nog eens overleg over gehad. Een richtlijn wordt natuurlijk voorafgegaan
door een ontwerprichtlijn. Je ziet dat al een hele tijd aankomen, want ook
in Europa malen de molens niet zo snel. Bij nader inzien denk ik dan ook dat
het mogelijk is om af te stappen van de AMvB-weg en het meteen langs de koninklijke
weg te doen, althans als ook de Kamer bereid is om zo'n wetsvoorstel met spoed
te behandelen. Ik kondig nu dan ook aan dat ik een nota van wijziging zal
indienen die technisch vrij eenvoudig zal zijn. Het komt, als ik het nu goed
begrijp, neer op het schrappen van het tweede en derde lid van artikel 29.
Deze nota van wijziging zal de Kamer wellicht nog voor de stemmingen kunnen
bereiken.De voorzitter:Voor de goede orde meld ik even dat de stemmingen, zoals nu is voorzien,
reeds tussen 14.00 uur en 14.30 uur zullen plaatsvinden.De heer Van Boxtel (D66):Voorzitter! Wij hebben er acht jaar over gedaan om deze wijziging door
te voeren. Het lijkt mij dat de stemmingen hierover wellicht ook na het krokusreces
kunnen plaatsvinden.De voorzitter:Zeker. Ik had echter het idee dat de minister doelde op de stemmingen
van vandaag. Vandaar mijn feitelijke mededeling, maar de heer Van Boxtel heeft
gelijk.Minister Borst-Eilers:Ik had eigenlijk de stemmingen van dinsdag in het hoofd.De voorzitter:Na de afronding van het debat zullen wij zien wat wij met de stemmingen
over dit wetsvoorstel doen.Minister Borst-Eilers:Voorzitter! Dan kom ik op een ander onderdeel van artikel 29. De heer
Van Boxtel vroeg of het mogelijk is post-marketingonderzoeken zonder toestemming
van de patiënt te houden. Wij hebben het daarbij over de Wet op de geneesmiddelenvoorziening.
Die is in dit geval ook van kracht op de bewaking, dus de post-marketing surveillance
van uit bloedplasma bereide geneesmiddelen. In het Besluit registratie geneesmiddelen
staat in artikel 29 dat bedoelde informatie in zodanige vorm wordt opgevraagd
en verstrekt dat de anonimiteit van degene te wiens naam gegevens zijn geregistreerd,
wordt gewaarborgd. In dat geval is er geen toestemming van de patiënt
vereist. Dat levert dan ook geen belemmering op voor het PMS-beleid. Er is
wel sprake van een aanvulling, want in enkele gevallen is dat misschien wel
nodig. Als er persoonsgegevens moeten worden opgevraagd, in aanvulling op
de verkregen anonieme informatie, dan kunnen die alleen worden opgevraagd
en verstrekt in spoedeisende gevallen en indien ze naar het oordeel van het
College ter beoordeling van geneesmiddelen volstrekt onmisbaar zijn voor een
zorgvuldige beoordeling van de bijwerkingen. In dat geval is wel toestemming
van de patiënt vereist. Wij volgen hier de regels van de Wet op de geneesmiddelenvoorziening.De heer Van Boxtel (D66):Voorzitter! Heeft de patiënt dan altijd het recht om die toestemming
wel of niet te geven, of mag dat in spoedeisende gevallen worden overgeslagen?Minister Borst-Eilers:Neen, persoonsgegevens kunnen alleen in dringende gevallen worden opgevraagd,
als ze onmisbaar zijn, maar daarvoor is wel toestemming van de patiënt
vereist. Het systeem is gericht op de anonieme gegevensverstrekking.De heer Van Boxtel en mevrouw Mulder hebben gesproken over een mogelijk
tekort aan bloeddonoren. In Groningen is daar een onderzoek naar verricht.
Dat is een eenzijdig onderzoek geweest, omdat het vooral ging om de vraag
om welke redenen een donor het donorschap beëindigt. Er is bekeken, gelet
op wat men nu ziet en dat doortrekkend naar de toekomst en rekening houdend
met demografische verschuivingen, hoeveel donoren men op den duur zal kwijtraken.
Op weg naar 2000 zouden zo'n 10.000 donoren het donorschap beëindigen
in de regio Groningen. Het verslag van dit onderzoek wordt echter beëindigd
met de mededeling dat het belangrijk is om een soortgelijke exercitie voor
de instroom in te zetten. Dan is een saldering mogelijk. Dan kun je zien wat
er echt aan de hand is.Toch zijn er aanwijzingen, gezien de toenemende vraag en de verschuivingen
in de demografie, de vergrijzing van de bevolking met name, dat er een donorentekort
zou kunnen optreden als wij niet actief blijven werven. De bloedbanken houden
wel regelmatig campagnes. Ze monitoren hun donorenbestand. Van tijd tot tijd
gaan ze er weer tegenaan. Dat is enkele jaren geleden ook in Utrecht gebeurd,
met heel veel succes. Als er straks één nationale organisatie
is, dan kan dat ook landelijk gebeuren, alhoewel er veel voor is te zeggen
om een en ander op regionale leest te schoeien. Ik zeg de Kamer graag toe
dat wij het ook op landelijk niveau goed zullen bijhouden. Wij zullen dus
niet wachten totdat er sprake is van een dramatische daling. Ook nu houden
de regionale bloedbanken voortdurend de vinger aan de pols. Van tijd tot tijd
voeren ze een aansprekende actie. Wij zijn inderdaad voor de kort houdbare
bloedproducten zelfvoorzienend en dat willen wij natuurlijk heel graag zo
houden.Op het ogenblik wordt zo'n 64% van de behoefte aan stollingsfactor VIII
uit het Nederlands plasma gedekt. Verder komt 22% uit de recombinant factor
VIII. Dan blijft er zo'n 15% over – dit zijn cijfers over 1996 –
waarbij factor VIII van buiten Nederland moet worden ingevoerd. Wij verwachten
dat voor 1997 het gebruik van de recombinant factor VIII zal toenemen tot
zo'n 30%. Dat betekent dat er zo'n 5% tot 10% import overblijft. Dat zal toch
binnen afzienbare tijd tot nul terug kunnen lopen.De heer Passtoors vroeg ook nog naar de stand van de wetenschap wat betreft
het maken van kunstplasma en plasmaproducten, ook met die nieuwe recombinanttechnieken.
Voor factor VIII is dat dus heel goed mogelijk. Voor andere producten is,
voorzover mij op dit moment bekend is, nog geen echte voortgang te melden.
Er wordt zelfs gekeken naar een vervanging van rode bloedlichaampjes. Dat
wordt dan kunstbloed genoemd. Die wetenschap gaat ook maar heel mondjesmaat
vooruit. Zodra er betekenisvolle veranderingen optreden, zullen wij dat via
de Gezondheidsraad gesignaleerd krijgen en dan zal ik de Kamer daar uiteraard
van op de hoogte brengen.De heer Van Boxtel heeft gelijk dat het verdrag inzake human rights and
biomedicine, in de wandeling het bio-ethiekverdrag genoemd, van de Raad van
Europa een belangrijke bepaling bevat in artikel 21 van hoofdstuk 7 op het
punt van het verbieden van winst maken op delen van het menselijk lichaam.
Dat verdrag ligt er wel, maar dat moet nog worden ondertekend. In maart of
april zal het bij alle lidstaten ter ondertekening voor liggen. Vervolgens
moet het dan geratificeerd worden. Reeds na de ondertekening zijn de lidstaten
echter al moreel verplicht om zich daaraan te houden. Ik kan dus nog tijdens
het Nederlandse voorzitterschap, als de lidstaten van de Raad van Europa dit
verdrag ondertekend hebben, dat in het kader van de Europese Unie als een
extra argument aanvoeren voor hetgeen wij zo graag willen bereiken.Mevrouw Swildens heeft nog gesproken over de productaansprakelijkheid.
Ik ben blij dat zij al op voorhand zei dat ik daar niet heden antwoord op
hoef te geven. Ik weet inderdaad dat er een toezegging is en ook dat er radiostilte
is ingetreden. Ik zeg graag toe dat ik bij mijn collega van Justitie zal navragen
hoe het staat met de evaluatie en die toezegging. Ik zal haar vragen om de
Kamer daarover te informeren.De heer Passtoors (VVD):De aansprakelijkheid houdt natuurlijk ook in dat het op een of andere
wijze gehonoreerd moet kunnen worden. Kunt u ook in de reactie daarop meenemen
hoe het zit met landen van buiten de EU die het product bereid hebben, maar
niet goed? Hoe kan de aansprakelijkheid dan te gelde worden
gemaakt?Minister Borst-Eilers:Ik zal de collega van Justitie vragen om dat punt ook mee te nemen. Dan
kunnen wij er samen naar kijken, want dat heeft waarschijnlijk ook voor het
onderwerp dat wij vandaag bespreken betekenis. Vandaar dat het punt vandaag
ook aan de orde is gesteld.Mevrouw Mulder heeft nog gevraagd of de herstructurering van de bloedvoorziening
gevolgen gaat hebben voor het onderwerp van vandaag. Ik kan haar antwoorden
dat dat niet zo is. Wat nu geldt voor het CLB, geldt straks voor de totale
organisatie. Dat blijft dus allemaal ongewijzigd.Mevrouw Swildens-Rozendaal (PvdA):Ik had de minister een vraag gesteld over het volgende dilemma. Wij kunnen
wel vinden dat wij de mensen elders in de wereld registratieplichtige producten
niet mogen onthouden, maar dit kan uiteindelijk ten koste gaan van de zelfvoorziening
en het "om niet"-beginsel in eigen land en in Europa. Het is dus meer een
ethisch dilemma. Wij vinden dat deze producten wel beschikbaar gesteld moeten
worden, maar het heikele punt is dat dit misschien wel gebeurt tegen zeer
hoge prijzen omdat wij daar dan geen grip op hebben. Daarnaast kunnen die
producten bereid en verhandeld worden dankzij de vrijwillige donatie.Minister Borst-Eilers:Mevrouw Swildens had mij gevraagd of ik het ermee eens was dat wij hier
terughoudend mee moesten zijn. Dat is zeker het geval. De realiteit is dat
wij een zekere hoeveelheid rode bloedcellen overhouden omdat wij, gezien de
behoefte aan plasmaproducten, bij donoren iets meer bloed afnemen dan nodig
is om in onze eigen behoefte aan rode bloedcellen te voorzien. Al enkele malen
hebben donaties van rode bloedcellen plaatsgevonden aan voormalig Joegoslavië
en andere landen in Europa waar problemen ontstaan door oorlogshandelingen.
Er is ook een contract met de bloedbank in New York, die tegen een vergoeding
rode bloedcellen van ons afneemt. Vervolgens komen deze volgens de in Amerika
gebruikelijke regels in ziekenhuizen en bij patiënten terecht.Op het punt van het plasma zijn wij nog steeds een ontvangende partij.
Het moment dat wij dat niet meer zijn, zie ik niet een, twee, drie aankomen:
nu al nemen wij iets meer bloed af van donoren dan strikt nodig is om in onze
eigen behoefte aan rode bloedcellen te voorzien en als wij meer recombinant-DNA-producten
hebben, kunnen wij ook minder bij donoren afnemen. Daardoor zou ook het mogelijke
toekomstige donorentekort in een iets gunstiger licht komen te staan, maar
desalniettemin wil ik waakzaam blijven.Mijnheer de voorzitter! Ik kan meedelen dat ik nu al een nota van wijziging
kan overhandigen, die als volgt luidt. "Het voorstel van wet wordt als volgt
gewijzigd: In de in artikel I, onderdeel 1, voorgestelde wijziging van artikel
29 vervallen het cijfer 1 voor het eerste lid, en het tweede en derde lid."
Ik hoop dat het de Kamer geheel duidelijk is dat dit precies klopt met wat
ik zojuist heb toegezegd.Mevrouw Swildens-Rozendaal (PvdA):Ik heb behoefte aan een tweede termijn, alleen al om mijn grote waardering
uit te spreken voor de opstelling en het antwoord van de minister, maar ook
voor de overtuigende manier waarop zij een en ander brengt. Dat stemt hoopvol,
ook gezien haar niet aflatende inzet voor Europa. Wij zullen die op de voet
volgen en wij hopen dat wij gedurende het proces informatie van de minister
mogen ontvangen.Wij zijn hiermee niet helemaal vrij van zorgen. Ondanks de uiteenzetting
van de minister over de toetsing die hier en elders plaatsvindt, is het toch
duidelijk wat het zwakke punt is: de import van grondstoffen vanuit landen
buiten Europa door een lidstaat die wel tot registratie overgaat, maar daarbij
wellicht niet het "om niet"-beginsel als voorwaarde hanteert. De zelfvoorziening
in Europa en de mogelijkheden voor de commercie binnen en buiten Europa kunnen
door de zwakste schakel binnen Europa of daarbuiten, ten koste gaan van de
zelfvoorziening elders in de wereld. Er zijn plaatsen in de wereld waar men
nu al niet om niet doneert. Het vergroten van de kans dat men daar wel om
niet gaat doneren, is daardoor niet aanwezig. Ik vind toch dat Europa de morele
plicht heeft het "om niet"-beginsel in de eigen lidstaten krachtig te hanteren
en de voorwaarden te creëren waardoor dit ook elders in de wereld zal
worden gehanteerd. Wij hoeven niet eens zover te kijken. De laatste berichten
uit Albanië zijn natuurlijk al gruwelijk. En wat nog verder van huis
gebeurt, kunnen wij ons voorstellen. Dat wil ik de minister meegeven, zeker
tijdens het voorzitterschap. Het gaat niet alleen om Nederland, het gaat niet
alleen om Europa. Het gaat in feite om hetgeen wij wereldwijd wenselijk achten.
Het gaat uiteindelijk om mensen.Ik ben blij met de vanzelfsprekendheid waarmee de minister zegt dat waakzaamheid
bij het vrijgeven van grondstoffen aan de orde is. Met haar nota van wijziging
om een en ander nader uit te werken, zo nodig bij formele wet, zijn wij uiteraard
zeer blij. Ik kan de minister toezeggen dat wij in ieder geval de intentie
hebben in dat soort gevallen snel tot behandeling over te gaan. Misschien
kan de Kamer regelmatig op de hoogte gehouden worden van de conceptrichtlijnen.
Het is natuurlijk altijd een kwestie van onderhandelen. Je kunt daaruit nooit
de optimale zekerheid putten dat het dat zal worden. Je mag het onderhandelingsproces
ook niet verstoren. Als wij daar echter prudent mee omgaan, dan meen ik dat
dit een snelle behandeling in de Kamer kan bevorderen.Dan kom ik op de productaansprakelijkheid. Tegenover de heer Passtoors
merk ik op dat als het om gewone producten of grondstoffen gaat, de importeur
wordt gelijkgesteld aan de producent. Hij is bijvoorbeeld onvindbaar, in Haïti
of elders. Het ging de heer Van Boxtel en mij echter vooral om de productaansprakelijkheid
in de zin van ontwikkelingsrisico's. Ik ben blij met de toezegging van de
minister dat zij ons het antwoord waarop wij zitten te wachten, naar ik aanneem
op korte termijn, zal verschaffen.De heer Van Boxtel (D66):Voorzitter! Ik sluit mij aan bij het compliment dat mevrouw Swildens tegenover
de minister heeft gemaakt. Ik zou het haast een warmbloedige betrokkenheid
bij dit dossier willen noemen. Dat is ook echt van belang.
Ik heb nog een paar kleine puntjes.De bloedproducten die van buiten de EU worden ingevoerd – die komen
binnen in een land buiten de EU en worden door Nederland geïmporteerd –
kunnen wij nu niet controleren. Ik zoek toch nog naar een wijze waarop je
daarbij een extra veiligheidsklep kunt inbouwen. Misschien is het mogelijk
om in de onderhandelingen op Europees niveau te zeggen dat je echt safety
first wilt hebben, op Europees niveau en in andere landen. Misschien moeten
wij een voorbehoud maken als dat niet gegarandeerd kan worden of er in Nederland
een extra mechanisme tussen schuiven.Hulde voor alle initiatieven richting commissaris Flynn! Ik meen dat de
manier waarop dat gebeurt, heel mooi is. Dat geeft mij nog meer vertrouwen
dan het toewerken naar een nieuw resolutietekst. Die levert wel weer een mooie
inspanning op, maar ik heb liever dat op dit soort onderhandelingen harde
afspraken volgen dan mooie woorden voor de bühne. Ik hoop dat dit in
ieder geval kan leiden tot de tussenstap waar mevrouw Mulder over sprak, namelijk
de registratie. Als daarover afspraken kunnen worden gemaakt, zodat voor de
artsen en consumenten zichtbaar wordt waar spullen vandaan komen, dan is dat
een mooie stap.Met artikel 29 van de nota van wijziging zijn wij het van harte eens.
Ook van onze kant doen wij de toezegging om dan snel en adequaat te handelen.De minister heeft ook een opmerking gemaakt over het verdrag over bio-ethiek.
Ik hoop dat het lukt in deze periode. Als dat aangenomen wordt, vloeien daar
vanzelfsprekend verplichtingen uit voort voor de Europese Unie om het beginsel
van om niet bloed verschaffen in te voeren.Ik ben het helemaal met de minister eens dat er mogelijk op termijn een
bloedtekort is, maar dat wij vooral regionale acties moeten blijven doen om
te werven. Als er op landelijk niveau regelmatig op wordt aangedrongen, bij
voorkeur in de persoon van de minister, wordt die boodschap ook wel duidelijk.
Ik heb de titel al gesuggereerd: Er moet bloed vloeien. Wij hebben dat vorig
jaar ook gedaan bij de Wet op de orgaandonatie. Het besef dat wij elkaar hard
nodig hebben, moet doordringen bij het publiek.De heer Passtoors (VVD):Voorzitter! Hartelijk dank aan de minister. Ik wens haar heel veel succes
met alle plannen die zij zo duidelijk naar voren heeft gebracht. Ik feliciteer
haar ook met dat eerste succesje met commissaris Flynn. Ik denk dat wij op
de goede weg zijn, zoals de collega's al zeiden.Ik benadruk dat wij niet alleen kijken naar de Nederlandse situatie. Wij
spreken over de patiënt waar ook in Europa of in de wereld. Met bloed
moet de veiligheid vooropstaan. Het is een veel te gevoelig onderwerp. De
patiënt moet de zekerheid hebben dat het veilig is wat hij krijgt. Het
is al erg genoeg dat hij het nodig heeft op bepaalde momenten.De opschorting van de dienstplicht heeft uiteraard ook gevolgen voor de
voorzieningen. Een snelle actie van "Er moet bloed vloeien" lijkt mij dan
ook op zijn plaats. De VVD is erg blij dat de minister de koninklijke weg
wil volgen met de wijziging. Wij zullen er gaarne aan meewerken om de snelheid
te bevorderen, als dat nodig is.Mevrouw Mulder-van Dam (CDA):Voorzitter! Ik dank de minister voor de antwoorden en voor de inzet bij
de Europese collega's om te blijven zoeken naar mogelijkheden om het "om niet"-principe
te realiseren. Wij hopen dat zij er tijdens het Nederlandse voorzitterschap
in slaagt om de tussenoplossing te realiseren die zij net heeft beschreven,
in de vorm van informatie op etiketten of bijsluiters. Dat zou al een mooi
succes zijn en een stap op weg naar dat principe, waar wij met z'n allen naar
blijven streven. Ik ondersteun haar inzet om te zorgen voor voldoende donoren,
niet alleen nu, maar ook in de toekomst. Dat zou eigenlijk de vorm moeten
krijgen van permanente voorlichting. Een reorganisatie van de bloedtransfusie
zou hierbij een steun kunnen zijn.Minister Borst-Eilers:Mijnheer de voorzitter! Ik dank alle woordvoerders hartelijk voor de vriendelijke
en ondersteunende woorden die zij tot mij gericht hebben.Mevrouw Swildens constateerde dat er toch nog een zwakke stee in het geheel
is. Als er import is van buiten Europa en een van de andere lidstaten heeft
de registratieprocedure gedaan, terwijl die andere lidstaat wat minder hecht
aan de principes die ons zo dierbaar zijn, dan is zij bang dat er op die manier
producten in Nederland komen die wij eigenlijk liever niet zouden willen hebben.Ik heb al gezegd dat er behalve registratie ook nog de stap van vrijgifte
is. Het RIVM verdiept zich dan in de manier waarop dat is gebeurd, ook als
het product elders is geregistreerd. Het certificaat wordt goed bestudeerd.
Als daar twijfel over is, kan de vrijgifte nog worden geblokkeerd om eerst
nader onderzoek te doen. Uiteindelijk kan dat met argumenten tot een weigering
leiden.Ook een Europese Unie zonder enig onderling vertrouwen is gewoon niet
mogelijk. Dat geldt niet alleen voor bloedproducten, maar ook voor andere
geneesmiddelen en ook voor voedsel. Men kan zeggen dat men met de BSE-affaire
gezien heeft hoe men elkaar kan vertrouwen. Toch geeft dit soort incidenten
natuurlijk in alle lidstaten een impuls om wat serieuzer met de betrouwbaarheid
om te gaan. Er zijn natuurlijk al enkele lidstaten: Frankrijk, Duitsland en
Ierland, die een affaire gehad hebben rond het bloed. De betrokken ministers,
voorzover zij überhaupt het vege lijf hebben kunnen redden, zijn natuurlijk
erg geschrokken van de hele zaak. Ierland zit er zelfs nog middenin. Het besef
dat biologische producten altijd een risico blijven dragen en dat men alles
moet doen om dat risico zo klein mogelijk te maken, dringt dus steeds breder
door.Zowel mevrouw Swildens als de heer Passtoors heeft gewezen op het internationale
aspect. Ik ben mevrouw Swildens dankbaar voor het argument dat zij heeft genoemd.
Wij hebben, ook ten bate van het stimuleren van zelfvoorziening elders in
de wereld, de morele plicht om de goede lijn te volgen. Ik denk dat dit een
goed extra argument in het debat kan zijn.Ik ben ook blij met de toezegging die mevrouw Swildens expliciet heeft
gedaan. Ik neem aan dat die door alle collega's van haar in
de Kamer wordt gesteund. Ik doel op de toezegging om in het geval van een
noodzakelijke wetswijziging op grond van nieuwe richtlijnen ook snel tot behandeling
over te gaan. Ik zal graag trachten om de Kamer van conceptrichtlijnen op
de hoogte te houden, zodat het denken in de Kamer al kan beginnen voordat
de stukken in hun definitieve vorm voor komen te liggen.De heer Van Boxtel heeft over de zwakke schakel gesproken. Ik denk dat
ik ook hem met de net gemaakte opmerking van repliek heb gediend.De heer Van Boxtel heeft wederom aangedrongen op de nationale campagne
met de mooie titel "Er moet bloed vloeien". Hij verwacht dat ik met die woorden
op het televisiescherm zal verschijnen om de bevolking toe te spreken.De heer Passtoors heeft ook op een zo nodig snelle campagne aangedrongen.
Hij merkte nog eens op dat wij met het vervallen van de dienstplicht een aantal
automatische donaties kwijt zijn geraakt. Dat is inderdaad waar.Mevrouw Mulder heeft opnieuw benadrukt dat de etikettering als tussenoplossing
nagestreefd moet worden. Zij gaat er terecht van uit dat de verdere stappen
in het komende halfjaar nog niet genomen kunnen worden.Tot slot dank ik alle woordvoerders voor hun instemming met de nota van
wijziging. Ik denk dat wij op dit punt op een goede manier tot elkaar zijn
gekomen.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:De instemming van de woordvoerders zal naar verwachting vanmiddag bij
de stemming ook formeel door de Kamer bekrachtigd moeten kunnen worden. De
andere fracties moeten uiteraard in de tussenliggende periode ook even de
gelegenheid hebben om, formeel gezien, naar de nota van wijziging te kijken.
Die gelegenheid zal hun geboden worden.Ik stel voor, vanmiddag te stemmen over het wetsvoorstel.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt van 12.28 uur tot 14.15 uur geschorst.Voorzitter: BukmanDe voorzitter:De ingekomen stukken staan op een lijst die op de tafel van de griffier
ter inzage ligt. Op die lijst heb ik voorstellen gedaan over de wijze van
behandeling. Als aan het einde van de vergadering daartegen geen bezwaren
zijn ingekomen, neem ik aan dat de Kamer zich met de voorstellen heeft verenigd. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19961997-3801-3810.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl