Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 14 oktober 2004 over basisvorming
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 1013-1016

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

17-11-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 18, pagina 1013-1016

03-11-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 26733Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2005 (29800 VIII)Pagina 1032-1055
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 14 oktober 2004 over basisvormingPagina 1013-1016
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Justitie (VI) voor het jaar 2005 (29800 VI)Pagina 1055-1082
Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Justitie (deel vreemdelingenzaken) (VI) voor het jaar 2005 (29800 VI)Pagina 1007-1013
Presentie en opening (woensdag 3 november 2004)Pagina 1007-1007
Regeling van werkzaamheden (woensdag 3 november 2004)Pagina 1031-1032
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 3 november 2004)Pagina 1082-1082
Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2005 (29800 VIII)Pagina 1016-1031

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 37 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het debat naar aanleiding van een algemeen
overleg op 14 oktober 2004 over basisvorming.Mevrouw Lambrechts (D66):Mijnheer de voorzitter. De basisvorming verdwijnt en scholen krijgen meer
ruimte. De ruimte die scholen wordt geboden, moet wat D66 betreft ook echt
vrije ruimte zijn. Het is niet de bedoeling dat de zogenaamde vrije ruimte
onmiddellijk weer wordt opgevuld door sturende, modieuze en didactische onderwijsmethodes,
zoals het natuurlijke en het competentiegerichte onderwijs, "het nieuwe geloof",
aldus een treffende typering in Het Onderwijsblad van 23 oktober jl.
Het gaat dan om het nieuwe geloof dat aan alle scholen als zaligmakend wordt
voorgehouden, terwijl die aanpak zich nog helemaal niet heeft bewezen. Bij
het beroepsonderwijs kan men zich hierbij iets voorstellen, maar in de hele
breedte van de onderbouw van het voortgezet onderwijs niet.Ik heb de minister horen zeggen dat zij dit niet dwingend oplegt. Dat
is in dit geval onvoldoende. Die les hebben wij kunnen leren van de tweede
fase en van het toen ook verheerlijkte onderwijsconcept van zelfstandig leren.
Er zijn veel manieren om scholen en leerkrachten gek te maken en te indoctrineren,
wetgeving is daar maar een van.Naast het bewaken van de ruimte die scholen wordt geboden, moet natuurlijk
ook volstrekt helder worden gemaakt hoe de overheid vanuit haar grondwettelijke
taak kwaliteit wil waarborgen. Het zit voor ons op drie kernpunten, te weten
de rol van de toezichthouder – in dit geval de Onderwijsinspectie –
het vasthouden aan bekwaamheidseisen voor de leerkrachten en het bewaken van
de doorstroomrelevantie van de examens.Daartoe heb ik de volgende motie geformuleerd, mede namens mevrouw Vergeer
en mevrouw Kraneveldt, die ik hierbij indien.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de basisvorming verdwijnt en de onderbouw van het voortgezet
onderwijs wordt hervormd;verzoekt de regering, te bewerkstelligen dat de ruimte die scholen en
leerkrachten geboden wordt ook echte ruimte is en dat deze ruimte niet onmiddellijk
weer wordt opgevuld met nieuwe en sturende modieuze didactische onderwijsmethodes;Lambrechtsverzoekt de regering, te bewerkstelligen dat er voldoende waarborgen
komen voor het behoud van de kwaliteit van het onderwijs door: - een heldere en eenduidige toezichthoudende rol van de onderwijsinspectie,- vast te houden aan de vakbekwaamheidseisen van docenten conform
de wet BIO,- het bewaken van het civiele effect en
de doorstroomrelevantie van de (centrale) examens in het voorgezet onderwijs,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Lambrechts, Vergeer en Kraneveldt.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 24(26733).Mevrouw Azough (GroenLinks):Ik heb sympathie voor deze motie, maar ik begrijp niet waarom die enigszins
verdoezelende woorden bevat als "sturende modieuze didactische onderwijsmethodes".
Als de indieners dat weghalen, kan de hele Kamer het met deze motie eens zijn.Mevrouw Lambrechts (D66):Dan zou ik de kern uit deze motie halen, dus ik begrijp niet waarom mevrouw
Azough mij dit vraagt. Het gevraagde staat in de motie omdat ik langs meerdere
wegen en ook nog na het debat in de Kamer – ik noem een leerkracht in
het Utrechts Weekblad, een ingezonden brief in Het Onderwijsblad en een opiniërend
artikel, maar ook leerkrachten op de werkvloer – te horen heb gekregen
dat met kracht van wetgeving deze modieuze concepten worden neergelegd. Dat
is de strekking van mijn verhaal: de ruimte die wordt geboden, moet echte
ruimte zijn voor de leerkracht op de werkvloer, zodat daar kan worden bekeken
wat de gewenste didactische aanpak voor de leerling is.Mevrouw Vergeer (SP):Mijnheer de voorzitter. De SP-fractie is heel blij dat het vmbo eindelijk
de lang gewenste vrijheid krijgt om praktisch ingestelde leerlingen niet uit
boeken maar in een realistische omgeving te laten leren. De tweehonderd verontruste
directeuren en de motie-Marijnissen vroegen daar ook dringend om. Ook de Taakgroep
Basisvorming wijst op deze noodzaak.Merkwaardig genoeg vormen de nu voorgestelde veranderingen echter de kern
van alle nieuwe voorstellen voor de gehele onderbouw. Met het afschaffen van
de basisvorming wordt de onderbouw inderdaad bevrijd van het keurslijf van
een te breed spectrum van afzonderlijke vakken en bevoegdheden, maar wat daarvoor
in de plaats komt, is het niemendalletje van de bekwaamheidseisen. De school
kan straks met onbevoegde leraren aan de slag. Als ik het heel extreem zeg,
kan een aardrijkskundeleraar voortaan ook Nederlands geven, een tekenleraar
wiskunde en een gymleraar natuurkunde. Voorwaarde is niet langer dat iemand
voor een bepaald vak heeft gestudeerd en daarvoor een lesbevoegdheid heeft
gehaald, maar dat hij les kan geven. Het loslaten van de bevoegdheden gaat
hand in hand met de modieuze opvatting van het vak van leraar als procesbegeleider.
Mevrouw Lambrechts wees daar zojuist ook al op. De docent van de toekomst
behoeft volgens de nieuwe opvattingen niet zozeer kennis over te dragen als
wel de leerling te begeleiden in zijn proces van verwerving van kennis en
vaardigheden. Het is naar mijn idee een soort van huiswerkbegeleiding die
nauwelijks tot de lestaken gerekend kan worden. Niet alleen de kwaliteit van
het onderwijs loopt daarmee gevaar, ook de inzet van de docent. Het lijkt
eigenlijk een uitgeklede variant van het studiehuis, maar dan nu met oppassers
in plaats van bevoegde docenten. De SP-fractie heeft daarom de motie-Lambrechts
medeondertekend.Minister Van der Hoeven:Mijnheer de voorzitter. Er is een uitgebreid debat geweest met de Tweede
Kamer over de verandering van de onderbouw in het voortgezet onderwijs. Ik
zal niet alles herhalen, alhoewel de uitspraken van mevrouw Vergeer daartoe
aanleiding kunnen geven. Ik bewerk mij tot de opmerking dat zij wel een zeer,
zeer gechargeerd beeld geeft van de werkelijkheid en van de wijze waarop het
debat toen is gevoerd.Mevrouw Vergeer (SP):Ik gaf al aan dat ik inderdaad chargeer als ik zeg dat een aardrijkskundeleraar
Nederlands mag geven enzovoort. Maar mag het of mag het niet in de nieuwe
opvattingen? Het is natuurlijk de vraag of de scholen het verstandig vinden,
maar dat is iets anders.Minister Van der Hoeven:Ik zal die vraag beantwoorden in mijn commentaar op de motie van mevrouw
Lambrechts. Daarbij is die vraag eigenlijk aan de orde.Ik kom daarmee meteen op de motie. Ik vind de motie overbodig. Ik zal
ook aangeven waarom ik de motie overbodig vind, maar ik wil beginnen met iets
anders waarover ik het zeer met mevrouw Lambrechts eens ben. Het moet niet
gebeuren dat de ene collectieve aanpak – ik chargeer nu ook een beetje –
voor een andere collectieve aanpak wordt ingeruild. Dat willen wij niet. Dat
wilt u niet en dat wil ik ook niet. Dat doet namelijk totaal geen recht aan
de vrijheid voor de scholen die wij hier willen regelen. Op dat punt ben ik
het zeer met mevrouw Lambrechts eens. Ik heb ook het artikel over competentiegericht
leren, het nieuwe geloof, gezien. Alleen al de titel! Het is echt onzin. Als
een school een keuze maakt die past bij de leerlingen, bij de school, bij
het team en bij het onderwijs dat een school wil geven en die keuze is competentiegericht
onderwijs, dan is dat een keuze van het team. Het team kan even goed kiezen
voor een andere aanpak die traditioneler is en met een meer disciplinaire
benadering. Het is aan de school. Ik hecht er zeer aan om dat nog eens te
zeggen.Wat nodig is om ervoor te zorgen dat die echte ruimte er is en blijft,
kun je niet met wetgeving afdwingen. Je maakt het met de wetgeving mogelijk,
maar juist in de communicatie erover – en dan staan wij hopelijk aan
dezelfde kant van de kar – moeten wij duidelijk maken wat onze bedoelingen
zijn op dit punt.De voorzitter:Mevrouw Lambrechts mag één vraag stellen. Wij gaan niet
voorafgaand aan de begrotingsbehandeling nog een heel debat voeren, al is
daarmee misschien het onderwerp basisvorming verdwenen uit het begrotingsdebat.Mevrouw Lambrechts (D66):Dat is misschien een beetje toeval, voorzitter.Ik kom even terug op de vrije keuze van de school. Wij hebben ook afgesproken
dat er ruimte moet zijn voor de professionaliteit van de docent. Ik krijg
in een of twee weken tijd vier of vijf brieven. Niet alleen in het genoemde
blad, maar ook in andere ingezonden stukken in de krant lees ik dat leerkrachten
het ervaren als een nieuwe wet die van bovenaf wordt opgelegd, omdat er een
ondersteunende organisatie is, het APS, die dit met kracht
bij de scholen neerlegt en zegt hoe zij het moeten doen. Er ligt een rapport
van Meijerink, waarvan ik in alle kranten lees dat het door de minister en
de Kamer van harte wordt gesteund, waarin dit ook staat. De toon is dus gezet.
Dan is al weer de sfeer geschapen die ook bestond bij de tweede fase, namelijk
dat het zo moet gebeuren, ook al zeggen wij in besloten kring dat er keuzes
zijn.Minister Van der Hoeven:Wij zeggen dat niet in besloten kringen, wij zeggen dat hier in alle openbaarheid.
Ik roep de Kamerleden echt op te benadrukken dat wij die vrije ruimte willen
en dat het aan de scholen zelf is om die keuzes te maken. Als de scholen een
keuze maken, moeten zij ervoor zorgen dat die verantwoord wordt aan leerlingen
en ouders. Dat zij dit samen met het team doen, is echt een kwestie van de
scholen zelf. De scholen hebben de vrije ruimte om te kiezen voor een eigen
pedagogisch-didactisch model. Laten wij dat nu niet dichtregelen. De keuze
is aan de scholen zelf, daarover geen misverstand. De inrichting van de wetgeving
zal de mogelijkheden daartoe bieden. En wat de communicatie betreft, vind
ik het belangrijk dat wij het punt blijven benadrukken. Scholen moeten zich
afvragen welke keuzes zij maken. Daar draait het om!Mevrouw Vergeer (SP):Ik ben het helemaal met de minister eens. Daarom is het ook zo goed dat
wij hier benadrukken dat die ruimte er moet zijn.Hoe gaat het echter in de praktijk? De achtergronddocumenten gaan uit
van een bepaalde onderwijsvisie: competentiegericht leren en dan verschijnen
er leerboeken op de markt die dat brengen. Ik kom net van school, ik zit nog
maar twee jaar in de Tweede Kamer, ik heb het een jaar of vijf geleden meegemaakt.
De lesmethodes die wij op dat moment gebruikten, werden vernieuwd en die waren
allemaal in die nieuwe stijl. Dat is niet geëntameerd door de docenten
of de scholen, dat kwam heel ergens anders vandaan. Dat is het punt wat mevrouw
Lambrechts en ik hier aan de orde willen stellen. Het is heel goed als de
minister nog eens met nadruk zegt dat de achtergronddocument geen rol hoeven
te spelen bij de keuzes die de scholen maken. De minister moet ook aangeven
waarom zij zoveel nadruk krijgen, want dat klopt dan niet.Minister Van der Hoeven:Ik heb in een eerdere vergadering al tegen mevrouw Vergeer gezegd dat
de achtergronddocumenten alleen maar achtergronddocumenten zijn, méér
niet. Zij zijn eraan toegevoegd omdat ons vanuit het onderwijs gevraagd werd
die informatie te geven. Als men het niet gebruikt, legt men het naast zich
zeer. De status van de achtergronddocumenten is nul komma nul! Zij zijn slechts
informatief, punt uit!Ik ga verder met de motie en wel met de positie van de onderwijsinspectie.
De onderwijsinspectie is er voor toezicht en voor het waarborgen van de kwaliteit.
Andere bestuurlijke verhoudingen kunnen natuurlijk wel leiden tot een andere
werkwijze van de inspectie. Wij zijn hierover met de inspectie in gesprek.
Als die andere werkwijze – meer proportioneel toezicht – een feit
moet worden, wordt de Kamer geïnformeerd over de wijze waarop dat zal
worden ingevuld. Gelet op de toezeggingen die ik ook op dit punt in het debat
heb gedaan, meen ik dat de motie overbodig is.Het derde verzoek van de motie is, vast te houden aan bekwaamheidseisen
van docenten conform de Wet BIO. Wij hebben net met elkaar de Wet BIO afgesproken.
De huidige bepalingen van de Wet BIO maken het mogelijk om meer in een team
te gaan werken onder de voorwaarde dat de betreffende leraar uiteindelijk
bevoegd moet zijn voor het hele nieuwe vak waarmee hij bezig is. En de vraag
is, of elke leraar die in een team voor een leergebied werkzaamheden verricht
voor alle onderdelen bevoegd moet zijn, of moeten alle bevoegdheden in het
team beschikbaar zijn.Mocht de Wet BIO aanpassingen behoeven, dan wordt dat meegenomen en dat
verloopt dan ook via de Tweede Kamer. De Kamer heeft alle mogelijkheden om
op dat moment aangegeven wat zij wil. Kortom, op dit onderdeel is de motie
niet nodig. De Kamer heeft immers een rol in het wetgevingstraject en kan
inderdaad controleren of de bepalingen met betrekking tot de bevoegdheden
naar voldoening worden uitgewerkt. Bovendien kan zij amenderen. Ik kijk uiteraard
naar hetgeen in de aandachtspunten staat. Ik heb de Kamer op dat punt reeds
gezegd dat ik de zaken die in het debat gewisseld zijn, zal meenemen bij de
nadere uitwerking op wetstechnisch terrein.Het laatste punt betreft het bewaken van het civiele effect en de doorstroomrelevantie
van de (centrale) examens in het voortgezet onderwijs. De voorstellen voor
de onderbouw staan los van de examens, in die zin dat ze geen invloed hebben
op het civiele effect en de doorstroomgarantie van de examens. Ik houd vast
aan centrale examens. Ik houd vast aan het civiele effect. Ik houd vast aan
de doorstroomgarantie van de examens. Het gaat om de eerste voorwaarde tot
instroom in het vervolgonderwijs. Dit deel van de motie is, gelet op mijn
toezeggingen, overbodig.Ik vat samen. Het eerste, tweede en vierde punt vind ik overbodig, omdat
ik er toezeggingen over heb gedaan. Het derde punt, over de vakbekwaamheidseisen,
is overbodig omdat de Kamer voldoende mogelijkheden in haar wetgevende taak
heeft om hierop te kunnen terugkomen bij het wetgevingstraject. Ik ontraad
de motie.Mevrouw Vergeer (SP):Ik had de vraag al gesteld. Mogen aardrijkskundeleraren wiskunde geven?
Mogen gymnastiekleraren natuurkunde geven? Mag dat volgens de nieuwe voorstellen
voor de onderbouw?Minister Van der Hoeven:Ik heb echt een heel lang antwoord nodig voor deze vraag. Wij hebben erover
gesproken. Als mevrouw Vergeer wil dat dat debat herhaald wordt, dan moet
zij dat maar zeggen. Mij lijkt dat niet goed. Er komt nog een wetgevingstraject
aan de orde. Als in een team gewerkt wordt, dan accepteren wij dat een leraar
ook een ander vak geeft onder de verantwoordelijkheid van de leraar die de
bevoegdheid wél heeft. Dit zijn zaken die in het wetgevingstraject
nog uitgebreid aan de orde zullen komen. Dan moet de Kamer ook zeggen hoever
zij op dit punt wil gaan. Het kan niet op deze manier, zonder dat wij op een
fatsoenlijke manier praten over de consequenties van een en ander.Mevrouw Vergeer (SP):Het antwoord op de vraag luidt dus: ja, een gymnastiekleraar
kan natuurkunde gaan geven.Minister Van der Hoeven:Ik verzet mij tegen deze enorm gechargeerde manier van denken. Wat mogelijk
gemaakt kan worden als wij dit verder uitwerken, is dat er in teams gewerkt
wordt en dat binnen die teams alle competenties, disciplines en bevoegdheden
aanwezig zijn. Net als nu onder verantwoordelijkheid van een bevoegde leraar
in een aantal gevallen onbevoegd lesgegeven wordt, zal dat ook straks tot
de mogelijkheden behoren. De voorwaarden waaronder dat kan, zijn onderwerp
van het wetgevingstraject. Ik ontraad de motie.De beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik stel voor, volgende week dinsdag over de motie te stemmen.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-1013-1016.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl