Behandeling van het voorstel van de Huishoudelijke Commissie tot Wijziging van het Reglement van Orde van de Eerste Kamer der Staten-Generaal (EK nr. 215)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1994-1995, pag. 1375-1380

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

06-06-1995

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

nr. 33, pagina 1375-1380

06-06-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Noot met rapporten van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrief van de genoemde ledenPagina 1395-1395
Behandeling van het voorstel van de Huishoudelijke Commissie tot Wijziging van het Reglement van Orde van de Eerste Kamer der Staten-Generaal (EK nr. 215)Pagina 1375-1380
Behandeling van het onderzoek van de geloofsbrieven voor de nieuw benoemde KamerPagina 1385-1385
Lijst van besluiten (dinsdag 6 juni 1995)Pagina 1393-1393
Gezamenlijke behandeling van de wetsvoorstellen: Goedkeuring van het op 31 januari 1993 te Parijs tot stand gekomen Verdrag tot verbod van de ontwikkeling, de produktie, de aanleg van voorraden en het gebruik van chemische wapens en inzake de vernietiging van deze wapens, met bijlagen (23910); Regels betreffende de uitvoering van het Verdrag tot verbod van de ontwikkeling, de produktie, de aanleg van voorraden en het gebruik van chemische wapens en inzake de vernietiging van deze wapens (Uitvoeringswet verdrag chemische wapens) (23911)Pagina 1371-1375
Het afscheid van de vertrekkende ledenPagina 1386-1393
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 6 juni 1995)Pagina 1393-1394
Stemming over het wetsvoorstel Wijziging van de Wet individuele huursubsidie (opname van een tegemoetkoming voor huishoudens die de effecten van maatregelen in de kinderbijslag ondervinden) (24079)Pagina 1380-1380
Behandeling van het wetsvoorstel Samenvoeging van de gemeenten Cothen, Langbroek en Wijk bij Duurstede (24053)Pagina 1371-1371
Stemming over het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op de studiefinanciering en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek in verband met de invoering van de prestatiebeurs, de vorm van de toelage en de leeftijd waarop aanspraak op studiefinanciering in het hoger onderwijs ontstaat (24094), en over de motie-Schuurman c.s. over de rechtszekerheid voor studenten (24094, nr. 261e)Pagina 1383-1385
Stemmingen over het voorstel van de Huishoudelijke Commissie tot Wijziging van het Reglement van Orde van de Eerste Kamer der Staten-Generaal (EK nr. 215)Pagina 1381-1382
Stemming over het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet op de studiefinanciering en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek in verband met de invoering van de prestatiebeurs, de vorm van de toelage en de leeftijd waarop aanspraak op studiefinanciering in het hoger onderwijs ontstaat (24094), en over de motie-Kuiper c.s. over het met een jaar uitstellen van de invoering van de wet (24094, nr. 261f); de motie-Schuurman c.s. over de rechtszekerheid voor studenten (24094, nr. 261e)Pagina 1380-1381

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 40 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Aan de orde is de behandeling van: 
 
 het voorstel van de
Huishoudelijke Commissie tot Wijziging van het Reglement van Orde van de Eerste
Kamer der Staten-Generaal (EK nr. 215).
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt geopend.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (PvdA):
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik wil mij vandaag bij deze behandeling beperken
tot de toelichting op en eventueel advies over ingediende amendementen. Ik
wil dat wel vooraf laten gaan door de opmerking namens mijn fractie, dat wij
veel respect hebben voor het werk aan de herziening van het Reglement van
orde dat door de Huishoudelijke commissie is verricht en voor haar bereidheid
om in gemeen overleg met ons een aantal wijzigingsvoorstellen over te nemen.
Verder is het passend om dank te betuigen aan de griffier van de commissie
voor Binnenlandse Zaken, mevrouw Hordijk, voor haar buitengewoon competente
en nauwgezette ondersteuning bij de voorbereiding van de amendementen.
 
 In de eerste plaats gaat het over het voorstel tot wijziging van artikel
12, lid 1, en daarmee in samenhang artikel 15, lid 2. Dat zijn de amendementen
op de stukken nrs. 215i en 215k. Het gaat over de waarneming van het voorzitterschap
zolang nog niet een voorzitter is gekozen, zoals zich dat dus volgende week
voordoet, maar ook voor het geval van zijn of haar vervanging tijdens de normale
vergadering. Daarbij heeft mijn fractie aansluiting gezocht bij de formulering
in het Reglement van orde van de Tweede Kamer. Zij heeft gekozen voor een
formulering waarbij de vervanging in de eerste plaats geschiedt door een oud-voorzitter,
zoals wij ook vandaag met groot genoegen kunnen vaststellen, of een oud-ondervoorzitter
als waarnemer. Dit heeft twee redenen. De eerste staat niet met zoveel woorden
in de toelichting, maar is door de heer Staal nog in het beraad daarover aangereikt.
Het kan zich voordoen, ook in onze Kamer, dat niet snel een voorzitter kan
worden gekozen omdat de voorbereidingen niet daartoe hebben geleid. Dan is
juist in dit soort wat onrustige omstandigheden de ervaring van een oud-voorzitter,
die kan waarnemen, van groot belang. De tweede reden die wel in de toelichting
geformuleerd is, komt erop neer dat zulk een formulering vrijwel helemaal
aan het begin van een zitting van deze Kamer het optreden voorkomt van een
voorzitter, behorend tot een partij of groepering aan welker grondwettelijke
houding min of meer ernstige twijfel mogelijk is.
 
 Dit soort pijnlijke scènes behoren zoveel mogelijk te worden voorkomen
en in elk geval voor zover dat in ons vermogen ligt. Dat zal niet gauw gebeuren.
Wij mogen hopen dat dit nog voor lange jaren een academische kwestie is, maar,
hoe raar het ook klinkt, procedureregels zijn er niet om in normale tijden
normaal functioneren mogelijk te maken, want dat lukt toch wel, maar juist
ter voorkoming van ongelukken en in ieder geval van voorzienbare extreme situaties.
Ik zeg daar overigens bij, dat als artikel 12, lid 1, in zijn gewijzigde vorm
niet zal worden aangenomen, de betekenis van het amendement voor artikel 15,
lid 2, ipso facto vervalt.
 
 Er ligt ook een voorstel tot wijziging van artikel 13, namelijk om lid
2 te doen vervallen, op stuk nr. 215j. Voor zover mij bekend, wordt de vertrouwensregel
in het Nederlandse recht nergens expliciet geformuleerd, noch in het constitutionele
recht noch in het verenigingsrecht. Dat zijn de terreinen waar die van toepassing
zou kunnen zijn. De vertrouwensregel is eenvoudig in confesso. Als er al over
vertrouwensregels iets bepaald wordt in de wet, is dat niet om duidelijk te
maken dat die bestaat, maar om duidelijk te maken, zoals in de Gemeentewet,
hoe die onder omstandigheden gehanteerd moet worden. Ik zou nog enig begrip
op kunnen brengen voor het opnemen van de vertrouwensregel met het oog op
de huidige formulering van het Reglement van orde van de Eerste Kamer. Daarin
staat namelijk expliciet dat de voorzitter voor vier jaar wordt gekozen. Dat
wordt nu echter niet meer expliciet gezegd. Nu gaat het om het beginsel van
verkiezing voor vier jaar en daarom is mijns inziens het opnemen van de vertrouwensregel
volstrekt overbodig geworden. Nogmaals, nu geldt: in confesso.
 
 Ik wijs er nog op dat een herziene versie van de tekst van de toelichting
vanmorgen is rondgedeeld. Er stond namelijk in de vorige versie een zetfout.
 
 Ten slotte wil ik iets zeggen over het voorstel tot wijziging van artikel
21. Wij stellen op stuk nr. 215l voor om lid 3 te laten vervallen. Om in een
Kamer van 75 leden met ongeveer 50 werknemers als Huishoudelijke commissie
te kunnen functioneren, lijkt mij het aantal van drie leden voor die commissie
voldoende. Dit geldt te meer daar binnenkort de Wet op de ondernemingsraden
hier gaat gelden en het overleg tussen personeel en de leiding van de Kamer
zal plaatsvinden met inschakeling van de griffier. Hij heeft in verband met
dit overleg sinds een aantal jaren een mandaatsbevoegdheid. Ook met het oog
hierop zou een commissie van meer dan drie leden nogal overtrokken zijn.
 
 Dit neemt niet weg dat in de praktijk de huidige situatie kan worden gecontinueerd.
Dat wil zeggen dat indien de Huishoudelijke commissie, hetzij incidenteel
hetzij permanent, advies nodig meent te hebben van leden, zij daartoe incidenteel
of permanent leden kan uitnodigen voor het bijwonen van de vergadering. In
feite hoeft er dan materieel aan de situatie niet zoveel te veranderen. De
deelnemers aan de vergadering die zijn uitgenodigd voor advies, fungeren in
de commissie echter niet als stemhebbend lid.
 
 Verder merk ik nog op, dat ik mij namens mijn fractie graag wil aansluiten
bij het gestelde in het amendement van de heer Talsma.
 
 
 
 
 
 De heer Talsma (VVD):
 
 Voorzitter! Ik begin mijn korte opmerkingen met een vraag aan de leden
van de Huishoudelijke commissie. Naar onze mening is tijdens de voorbereiding
een aantal punten niet voldoende besproken. Ons verzoek om de behandeling
van het voorstel nog aan te houden kreeg echter geen steun van de andere leden.
Ten aanzien van een punt wil ik nu nog graag een duidelijk antwoord hebben.
Wat gebeurt er als onvol doende geloofsbrieven zijn ingediend
om de Kamer te laten functioneren? Wat gebeurt er dus als het quorum niet
wordt gehaald? Ik geef toe dat het hierbij om een enigszins theoretische kwestie
gaat, maar ik wijs erop, dat dit punt met het oude reglement uitdrukkelijk
was geregeld. De tekst over dit punt is nu echter geschrapt. Wat betekent
dat precies? Hoe is de situatie nu? Graag krijg ik hierop een antwoord van
de commissie.
 
 Voorzitter! Evenals de heer Van den Berg wil ik kort commentaar leveren
op de ingediende amendementen. Ook ik begin met iets te zeggen over het gestelde
in het amendement onder i en – dat hangt ermee samen – het gestelde
in amendement k. Wij zijn niet zo erg gelukkig met de voorgestelde regeling.
Wij kenden de anciënniteitsregel en die heeft naar onze mening in dit
huis altijd goed voldaan. Het enkele feit dat de Tweede Kamer, hoe eerbiedwaardig
ook, op het onderhavige punt voor een andere regeling kiest, hoeft voor ons
nog niet met zich te brengen dat wij die Kamer in haar keus moeten volgen.
 
 De heer Van den Berg sprak over de fictieve situatie waarin een weinig
geschikt en weinig deugdelijk lid tijdelijk tot het voorzitterschap zou worden
geroepen. In die situatie zou het beter zijn een oud-voorzitter te nemen.
Deze situatie lijkt mij echter nog theoretischer dan die van het niet-halen
van het quorum. Er zou dan sprake moeten zijn van een in anciënniteit
oudste kamerlid dat niet zou voldoen aan de minimale eisen ten aanzien van
vergadertechniek. Zo iemand is allang uit ons midden verdwenen voordat het
tot een voorzitterschap komt. Daarom willen wij de geldende regel handhaven.
Wij zijn dus tegen het op dit punt voorgestelde amendement alsmede het daarmee
samenhangende onder k.
 
 Vervolgens wil ik iets zeggen over het amendement op stuk j. Inhoudelijk
zijn wij het over dit amendement eens. Er doet zich wel iets vreemds voor.
In het oude reglement werd uitdrukkelijk gezegd, dat het voorzitterschap door
het verlies van vertrouwen vervalt. De heer Van den Berg en de zijnen stellen
nu, dat deze regel niet meer moet worden opgenomen, maar dat die regel, zij
het ongeschreven, wel behoort te blijven gelden. Zo begrijp ik althans zijn
opmerkingen. Ik zie de heer Van den Berg nu bevestigend knikken. Mijn fractie
redeneert als volgt. Als wij in principe een regel willen handhaven, is dit
een uiterst – en naar mijn mening voor deze Kamer zelfs niet passend –
voorbeeld van technisch onjuiste regelgeving. Men wil namelijk een regel die
men in feite wil handhaven, afschaffen en in de toelichting zeggen dat men
de regel wel wil blijven toepassen. Wij kunnen onze steun aan dit onduidelijke
en onjuiste amendement niet geven.
 
 Mijn fractie is het eens met het gestelde onder punt 4. Ook naar onze
mening zou de Huishoudelijk commissie uit drie leden kunnen bestaan.
 
 Het slotvoorstel, dat door mij zelf is ingediend, betreft een tamelijk
redactionele kwestie. Als twee of drie commissies samen vergaderen en de oudste
voorzitter is verhinderd, is het de bedoeling dat eerst de voorzitters van
de andere commissies optreden en pas als die niet kunnen de eventuele ondervoorzitters.
Dit stond niet in de ingediende tekst.
 
 
 
 
 
 De heer Staal (D66):
 
 Voorzitter! Ook de fractie van D66 zal geen uitgebreide bijdrage leveren
bij de bespreking van het wel en wee van het Reglement van orde. Allereerst
wil ik een compliment maken aan het adres van de leden van de Huishoudelijke
commissie voor het werk dat zij hebben gedaan. Het is een goede zaak dat dit
soort procedurele zaken af en toe nader wordt bezien. Thans wil ik namens
D66 een reactie geven op de ingediende amendementen.
 
 Als ik het amendement op lid 2 van artikel 13 goed lees, kom ik tot het
standpunt dat het resultaat van de wijziging in feite geen verandering met
zich brengt. Met het noemen van het woord "vertrouwen" wordt nog eens benadrukt,
dat wisseling van het voorzitterschap te maken moet hebben met vertrouwen.
Je kunt je de vraag stellen: hoe zou dat anders kunnen? Wij gaan er vooralsnog
van uit dat de Huishoudelijke commissie niet voor niets voor deze formulering
heeft gekozen. Wij zijn het met die formulering niet oneens en wij willen
dan ook de commissie in haar voorstel in dezen volgen.
 
 Vervolgens wil ik iets zeggen over het amendement over het voorzitterschap.
Wij zien wel reden in aanneming van dit amendement, te meer daar hiermee een
oplossing gevonden kan worden voor de kwestie van de theoretische situatie
waarin, bij de wisseling van de samenstelling van de Kamers, onenigheid zou
bestaan over de vraag wie voorzitter moet worden. Gelukkig kun je tegenwoordig
voordat de stemmingen zijn gehouden al in de krant lezen wie dat is. Stel
echter dat zich de situatie voordoet dat dit niet in de krant te lezen is.
Dan zou het een goede zaak zijn als het voorzitterschap vervuld werd door
iemand die al eens eerder voorzitter is geweest. Ten aanzien van zijn persoon
is dan dus al eerder de vraag gesteld of hij voorzitter zou kunnen zijn. Maar
nogmaals, het gaat hierbij om een theoretische situatie. Dit is wel het standpunt
van de fractie, maar mevrouw Tiesinga hecht eraan, de argumentatie van de
heer Talsma te volgen.
 
 Uiteraard hangt het voorgaande samen met de wijziging van artikel 15,
lid 2. Artikel 21, lid 3, gaat over de samenstelling van de Huishoudelijke
commissie. De fractie van D66 zou graag zien dat het amendement ter zake niet
werd aangenomen. Waarom? Wij kunnen vaststellen dat de Huishoudelijke commissie
voortreffelijk heeft gewerkt. Er zijn uiteraard voldoende argumenten om te
zeggen dat een dergelijke commissie een draagvlak moet hebben. Dat kan het
geval zijn bij twee heel belangrijke zaken: de benoeming van hoge ambtenaren,
waarbij een selectiecommissie een rol zou moeten spelen, en de wijziging van
het Reglement van orde. Daartoe kan de Huishoudelijke commissie namelijk een
voorstel doen. Als er wel iets is dat de gehele Kamer aangaat, is dat wel
het Reglement van orde en daarom zou de Huishoudelijke commissie breder moeten
zijn samengesteld dan dit amendement doet vermoeden. Ook de argumentatie van
de VVD op dit punt kan ik niet helemaal volgen, gelet op de historie.
 
 Een tegenargument zou kunnen zijn: op het moment dat belangrijke zaken
aan de orde zijn, wordt daarvoor een commissie samengesteld. Wij twijfelen
er niet aan dat dit de bedoeling zal zijn, maar bij de opstelling van het
Reglement van orde gaat het ook om rechten.
 
 Er speelt wellicht nog iets anders mee. In de Huishoudelijke commissie
 komen ook allerlei praktische zaken dit huis betreffend aan
de orde. Kijkend naar het draagvlak kun je het volgende stellen. Als de commissie
in aantal wat breder is samengesteld, betekent dat dat er een gerede kans
is dat ook vrouwen deel uitmaken van de commissie. Gelet op het functioneren
van de huidige commissie is dat niet zonder positief effect. Wij zullen derhalve
niet met dit amendement instemmen.
 
 Ik kom op het amendement op artikel 92, tweede lid. Ook dit amendement
zullen wij niet volgen. Het zich richten tot de voorzitter en niet tot de
regering zou een aanslag kunnen betekenen op de levendigheid van het debat.
Wij geloven dat niet zo. Als het al te levendig wordt, hangt het af van de
souplesse van de voorzitter – wie zijn wij om daaraan te twijfelen? –
hoe soepel de regel wordt gehanteerd. Het is belangrijk om op het moment dat
het erop aankomt, uit te gaan van de staatsrechtelijke verhoudingen die wij
kennen. Binnen die verhoudingen is het zaak om ons als kamerleden te richten
tot de voorzitter.
 
 Het amendement van de heer Talsma inzake artikel 55 lijkt ons een technische
verbetering. Wij volgen het graag.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (PvdA):
 
 Ik denk dat ik de heer Staal even uit de droom moet helpen. Het amendement
over het spreken via de voorzitter bestaat niet meer. Sterker nog, het is
er nooit geweest.
 
 
 
 
 
 De heer Staal (D66):
 
 Ik wist niet dat mijn woorden zo snel effect hadden! Dat verheugt mij
zeer.
 
 
 
 
 
 De heer Tjeenk Willink:
 
 voorzitter
van de Huishoudelijke commissie
 
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik dank de Kamer voor haar inbreng bij de behandeling
van deze wijziging van het Reglement van orde en voor de gelegenheid –
de laatste mogelijkheid die er nog was – die zij aan de Huishoudelijke
commissie geeft om vanaf deze kant van de zaal de voorzittersstoel te bekijken
en de voorstellen te verdedigen.
 
 Ik maak een paar opmerkingen vooraf. De Kamer is meester over haar eigen
Reglement van orde. De Kamer bepaalt de inhoud, stelt het Reglement van orde
vast en kan te allen tijde van de bepalingen van het reglement afwijken indien,
zoals is gesteld in artikel 198, geen der leden zich daartegen verzet en indien
de afwijking niet in strijd is met het Statuut van het Koninkrijk, de Grondwet
of een andere wet. Hiermee is ook de rol van de Huishoudelijke commissie geschetst
bij deze wijziging van het Reglement van orde en bij toekomstige wijzigingen,
evenals bij de discussie over de voorgestelde amendementen. Het voorstel om
het Reglement van orde te wijzigen, is vrij aan het begin van deze zittingsperiode
uit de Kamer zelf voortgekomen. Dat was het voorstel-Postma/Van der Meer.
De Kamer in deze samenstelling heeft de grenzen van de herziening getrokken.
Het doet mij daarom genoegen dat het is gelukt om de openbare behandeling
van en de beraadslaging over de herziening nog door deze Kamer te doen plaatsvinden.
 
 De heer Talsma heeft opgemerkt dat een aantal voorstellen naar zijn oordeel
nog onvoldoende zijn bediscussieerd. Gelet op het tijdsverloop en de verschillende
fasen waarin de Huishoudelijke commissie heeft geopereerd, is de mogelijkheid
voor discussie zeer wel aanwezig geweest.
 
 De voorgestelde herziening is algemeen in die zin dat zij niet tot één
wijziging of enkele specifieke wijzigingen beperkt is gebleven. Het gehele
Reglement van orde is getoetst op interne consistentie en praktische bruikbaarheid.
Maar de Kamer heeft uitdrukkelijk uitgesproken dat aan een nieuwe opzet geen
behoefte bestond. Omdat de grens tussen aanpassing vanwege interne consistentie
en praktische bruikbaarheid enerzijds en een nieuwe opzet anderzijds nu eenmaal
vaag is, heeft de Huishoudelijke commissie een vraagpuntenlijst opgesteld,
die is voorgelegd aan het College van senioren en is besproken in de fracties.
Het College van senioren bracht over die lijst op 17 mei 1994, ruim een jaar
geleden, een positief advies uit. Bij de verdere voorbereiding van het voorstel
is de Huishoudelijke commissie van die vraagpuntenlijst uitgegaan, zij het
dat op enkele punten aanvullende wijzigingsvoorstellen werden gedaan en dat
een aantal andere onderwerpen uit de vraagpuntenlijst toch niet tot wijzigingsvoorstellen
heeft geleid. Voor de redenen daarvoor verwijs ik naar de memorie van toelichting.
 
 Naar aanleiding van de in het voorlopig verslag gemaakte opmerkingen en
gedane suggesties heeft de Huishoudelijke commissie een aantal nadere wijzigingsvoorstellen
en verbeteringen aangebracht, die oorspronkelijk niet in de vraagpuntenlijst
voorkwamen. Zij passen echter naar het oordeel van de Huishoudelijke commissie
geheel binnen deze algemene herziening.
 
 De Huishoudelijke commissie is er uiteraard verheugd over dat verreweg
de meeste voorstellen naar verwachting op instemming van de Kamer kunnen rekenen.
Dank ook voor het respect aan het adres van de Huishoudelijke commissie en
de griffier van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en de Hoge Colleges
van Staat, dat de heren Van den Berg en Staal hebben uitgesproken.
 
 Aan een aantal wensen die in de schriftelijke voorbereiding zijn ingebracht,
heeft de Huishoudelijke commissie gemeend niet te kunnen voldoen, ook gelet
op de eerder door de Kamer getrokken grenzen voor deze algemene herziening.
Enkele van deze wensen zijn thans in amendementen neergelegd. Op die amendementen
ga ik graag namens de Huishoudelijke commissie kort in.
 
 Ik begin met de amendementen op de stukken nrs. 215i en 215k, die met
elkaar samenhangen; geen i zonder k, en omgekeerd. In het algemeen merk ik
op dat de Huishoudelijke commissie in haar voorstellen tot wijziging van het
Reglement van orde niet heeft willen tornen aan de taak en de plaats van de
voorzitter. Dat zou naar het oordeel van de Huishoudelijke commissie de opzet
van het reglement hebben veranderd. Daarom is bijvoorbeeld ook in de artikelen
over de enquête die uit het Reglement van orde van de Tweede Kamer zijn
overgenomen, de aanduiding "Presidium" steeds vervangen door "voorzitter"
en niet door "College van senioren". Het systeem van het Reglement van orde
van deze Kamer is immers anders. Het onveranderd laten van de opzet van het
Reglement van orde vormt ook een van de argumenten om, na discussie en afweging
van de voor- en nadelen, geen wijziging in artikel 12 respectievelijk artikel
15 voor te stellen, hetgeen thans wordt gedaan in de amendementen op de stukken
nrs. 215i en 215k. Een dergelijke wijziging zou het systeem doorbre ken
dat in het reglement, ook impliciet, geen onderscheid wordt gemaakt tussen
grote en kleine fracties.
 
 Ik wijs er overigens op dat in het voorstel van de PvdA-fractie het bestaande
systeem van anciënniteit, dat de Huishoudelijke commissie wil handhaven,
wordt doorgetrokken naar de gezamenlijke commissievergaderingen in artikel
55. De Huishoudelijke commissie heeft dat voorstel overgenomen vanwege de
verhoogde praktische bruikbaarheid en de consistentie met de regeling voor
het tijdelijke voorzitterschap.
 
 De Huishoudelijke commissie twijfelt aan de effectiviteit van de voorgestelde
bepaling voor de vervanging tijdens de rit. Het voornaamste argument van de
indiener is de vrees dat de huidige bepalingen het mogelijk maken dat leden
wier loyaliteit aan de Grondwet kan worden betwijfeld, optreden als tijdelijk
voorzitter. Na ampele overweging deelt de Huishoudelijke commissie dat argument
niet. Er moet heel wat gebeuren voordat zulke leden oudste leden zijn geworden.
Dat ligt anders in het Europees Parlement, waar het oudste lid wordt gedefinieerd
naar leeftijd en niet naar anciënniteit. En dan heb ik het er nog niet
over dat het voorgestelde amendement er in theorie toe kan leiden dat de voorzitter
die wegens verlies van vertrouwen door de Kamer is ontslagen, onmiddellijk
moet optreden bij de keus van zijn opvolger.
 
 Dan kom ik op het amendement op stuk nr. 215j. Het argument voor de door
de Huishoudelijke commissie voorgestelde schrapping van de uitdrukkelijke
bepaling in het bestaande artikel 13, eerste lid, dat de voorzitter voor de
duur of verdere duur bij tussentijdse wisseling van de zitting, dus voor vier
jaar, wordt gekozen, berust op de overweging dat deze bepaling, zoals zij
nu luidt, in strijd was met de daaropvolgende bepaling, dat de voorzitter
kan worden ontslagen bij verlies aan vertrouwen. Aan de schrapping van die
bepaling kan dus in de visie van de Huishoudelijke commissie juist geen argument
worden ontleend om, zoals de heer Van den Berg voorstelt, ook lid 2 te schrappen.
Juist als de benoemingstermijn wordt open gelaten, bestaat behoefte aan een
bepaling van de gronden waarop de voorzitter kan worden ontslagen. De heren
Talsma, Staal en eigenlijk ook de indiener van het amendement zijn het eens
met de Huishoudelijke commissie, dat de benoeming in principe geldt voor de
hele zittingsperiode. Wij zijn het er ook over eens dat een toevallige kamermeerderheid
niet op grond van politieke opportuniteit de voorzitter moet kunnen ontslaan.
Nu er, ook in het verleden, discussie is geweest over de vraag of tussentijds
vervangen door de Kamer mogelijk is, is de Huishoudelijke commissie van oordeel
dat het amendement onder 215j geen verbetering, doch een verslechtering in
de zin van mogelijkheid voor discussie inhoudt. In ieder geval wijkt het amendement
af van hetgeen door de HC met haar voorstel ten aanzien van lid 1 wordt bedoeld.
 
 Dan kom ik op het amendement op stuk nr. 215l. In de memorie van antwoord
heeft de Huishoudelijke commissie al aangegeven, dat er geen reden is meer
dan twee ondervoorzitters te benoemen die "op diens verzoek of bij diens ontstentenis
de voorzitter kunnen vervangen". In de vorige zittingsperiode, de periode
voor de huidige zittingsperiode, heeft zich op een gegeven moment echter wel
de behoefte doen voelen om de voorzitter en ondervoorzitters in hun capaciteit
van Huishoudelijke commissie te doen bijstaan. Het is geen geheim dat die
behoefte aan het begin van de huidige zittingsperiode bij de voorzitter en
ondervoorzitters verminderd was. Maar ook toen heeft de Kamer, overigens om
enigszins andere reden dan in de voorafgaande zittingsperiode, gemeend dat
uitbreiding van de HC met twee adviserende leden wenselijk was. Die leden
hebben als gewone leden gefunctioneerd. Het is daarom, dat de Huishoudelijke
commissie heeft voorgesteld in het Reglement van orde de mogelijkheid van
uitbreiding van de HC expliciet vast te leggen. Mocht de Kamer, in tegenstelling
tot deze twee eerdere uitspraken, thans tot een ander oordeel komen op grond
van argumenten die door de indiener zijn genoemd, dan wel bij het standpunt
blijven op grond van de argumenten die de heer Staal naar voren bracht, dan
is dat voor de Huishoudelijke commissie, zeker als het tot een ander oordeel
zou leiden, een nieuw feit. Ik wijs de heer Staal er wel op dat de benoeming
van medewerkers in de voorgestelde wijzigingen hetzij wordt gemandateerd aan
de griffier, hetzij, zoals in de afgelopen periode verschillende malen is
gebleken, een zaak is van de Kamer zelf, daarin geadviseerd door het College
van senioren. Daarbij speelt de Huishoudelijke commissie wel een rol, maar
een bescheidener rol dan door de heer Staal werd gesuggereerd.
 
 Daarmee kom ik op het amendement op stuk nr. 215m. De meerderheid van
de Huishoudelijke commissie vraagt zich af of dit amendement nodig is. Dat
komt doordat het tweede lid aanvangt met de zin: bij ontstentenis van de in
het eerste lid genoemde voorzitters. Er is dus geen sprake van "voorzitter".
Derhalve is het de vraag of het bezwaar van de heer Talsma, waarvoor ik overigens
begrip heb, wel zo geldig en hard is en of zijn amendement, dat deze passage
nader verduidelijkt, nodig is.
 
 Dan kom ik op de eerste vraag van de heer Talsma: wat gebeurt er als er
onvoldoende geloofsbrieven zijn ingebracht nu ingevolge het voorgestelde artikel
I de bestaande artikelen 2 t/m 10 worden vervangen respectievelijk vervallen?
De Huishoudelijke commissie heeft langdurig over die vraag gediscussieerd.
In overgrote meerderheid heeft zij gezegd dat schrapping mogelijk is, met
erkenning overigens dat de huidige artikelen niet tot problemen aanleiding
hebben gegeven. Het antwoord is impliciet gelegen in het voorgestelde artikel
3: over de toelating van leden die benoemd zijn verklaard na periodieke aftreding
of ontbinding, beslist "voor zover mogelijk" de Kamer die op de dag der benoeming
zitting heeft voor zover mogelijk. De beslissing kan dus ook een beslissing
van de nieuwe Kamer zijn. Wij zijn het er overigens over eens, dat het door
de heer Talsma bedoelde geval zich waarschijnlijk niet zal voordoen. Als zich
niettemin een onduidelijkheid voordoet, staat niets in de weg om de huidige
regeling te volgen. Het is dus een kwestie van appreciatie.
 
 Mag ik ten slotte, mede namens de Huishoudelijke commissie, de griffiers
bedanken voor hun aandeel in de voorbereiding van deze wijzigingen in het
Reglement van orde?
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (PvdA):
 
 Mijnheer de voorzitter! Gehoord de reactie namens de Huishoudelijke
commissie van de heer Tjeenk Willink, merk ik op dat ik mijn gedachte handhaaf
dat de vertrouwensregel in het Reglement van orde onnodig is en daarin eigenlijk
niet thuishoort. De voorzitter van de HC twijfelt eraan dat dit zonder enig
misverstand vaststaat. Ik wil geen discussie bevorderen over de vraag of een
voorzitter ook om redenen van politieke opportuniteit verwijderbaar is. Als
dat kan worden voorkomen door handhaving van de bepaling, dat de voorzitter
niet anders dan door opzegging van vertrouwen uit zijn ambt kan worden ontheven,
dan trek ik mijn amendement op stuk nr. 215j liever in.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Aangezien het amendement-Van den Berg (stuk nr. 215j) is ingetrokken,
maakt het geen onderwerp van beraadslaging meer uit.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (PvdA):
 
 Voorzitter! Ik handhaaf de amendementen op de stukken nrs. 215i en 215k
die de vervanging van de voorzitter betreffen of de verkiezing van een tijdelijk
voorzitter. Het gaat mij er niet om, te voorkomen dat een voorzitter optreedt
die niet over grote vergadertechniek beschikt. Dat kan mij namelijk, eerlijk
gezegd, niet zoveel schelen. Dat is overigens nauwelijks te verwachten. Het
gaat mij wel om het voorkomen van de situatie waarin een voorzitter optreedt
aan wiens loyaliteit aan de Grondwet en de grondwettelijke beginselen onder
omstandigheden twijfel mogelijk is. Ik hoop nog steeds vurig dat die situatie
academisch blijft; ik wil haar absoluut niet meemaken.
 
 Tot slot kom ik op mijn amendement inzake de Huishoudelijke commissie.
De voorzitter van de HC geeft zelf al aan waarom dit wijzigingsvoorstel betrekkelijk
juist is. Niemand heeft bezwaar tegen adviserende leden. Als het gaat om belangrijke
beslissingen over de benoeming van medewerkers, komt de Huishoudelijke commissie
er niet of nauwelijks aan te pas. Ik wil dat voorstel, gehoord de discussie,
handhaven.
 
 
 
 
 
 De heer Staal (D66):
 
 Voorzitter! Ik kan de heer Van den Berg geruststellen: er komen in elk
geval geen nieuwe amendementen. Dat komt ervan, als je je oude lijstje meeneemt.
 
 Van onze kant hebben wij nog een vraag aan de Huishoudelijke commissie.
Ten aanzien van de vervanging van het voorzitterschap hebben wij het voortdurend
over theoretische kansen. Ons argument voor het amendement was de theoretische
kans dat er bij de wisseling van een Kamer een vervangend voorzitter is die
de eventuele woelige baren aankan, als er al niet direct een voorzitter voorhanden
is. Ik heb begrepen dat de Huishoudelijke commissie daar een nieuwe theoretische
kans tegenover zet: als een voorzitter die geen vertrouwen meer van de Kamer
geniet, wordt weggestuurd, is de kans theoretisch groot dat die terugkeert
als vervangend voorzitter om vervolgens de Kamer door de woelige baren te
leiden. Zonder het nu helemaal een groot kansspel te maken, ben ik toch geïnteresseerd
in het antwoord op de vraag welke theoretische kans het grootste is. Ik denk
namelijk dat wij het daarvan moeten laten afhangen.
 
 Wat de samenstelling van de Huishoudelijke commissie betreft, willen wij
nog eens benadrukken dat het uiteraard niet gaat om goede bedoelingen, adviseurschap
en dergelijke. Het gaat gewoon om het vastleggen van een recht. De samenstelling
zou qua draagvlak aanzienlijk verbeterd worden, als dit ook als recht terug
te vinden is in het Reglement van orde.
 
 
 
 
 
 De heer Tjeenk Willink:
 
 De heer Staal vroeg welke kans het grootste was; de kans dat een voorzitter
die het vertrouwen niet meer heeft, optreedt als voorzitter, of de kans dat...
 
 
 
 
 
 De heer Staal (D66):
 
 Of de kans dat bij de wisseling van de Kamer, wanneer er niet direct eenstemmigheid
is over de vraag wie voorzitter moet worden, er iemand komt die de Grondwet
geen goed hart toedraagt, om het zo maar eens te zeggen. Je hebt immers tijdelijk
een voorzitter nodig. Hoe groot is deze kans tegenover die andere kans?
 
 
 
 
 
 De heer Tjeenk Willink:
 
 Voorzitter! Ik kan heel kort zijn. Wat de laatste vraag betreft, moet
ik zeggen dat het in dit verband lastig is om aan kansberekening te doen.
Op een gegeven moment is het inderdaad een kwestie van afweging tussen de
kansen, waar de heer Van den Berg over heeft gesproken – wij hopen natuurlijk
allen dat die zich nooit zullen voordoen – en de systematiek in het
huidige Reglement van orde. Daarin speelt, anders dan in de Tweede Kamer,
anciënniteit een belangrijke rol. Wij hebben dat nu op voorstel van de
PvdA in artikel 55 ingevoegd. Verder bestaat de kans dat de Kamer een tijdelijk
voorzitter krijgt, waarin zij eerder het vertrouwen heeft opgezegd. Alles
wat ik hierover zeg, is speculatie.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (PvdA):
 
 Voorzitter! Het lijkt mij buitengewoon vreemd om aan te nemen dat een
voorzitter die ontslagen is, vervolgens kan optreden als waarnemend voorzitter.
Het opzeggen van vertrouwen gebeurt namelijk tijdens de vergaderperiode. Zodra
een voorzitter heeft moeten aftreden omdat hij het vertrouwen verloren heeft,
treedt normaal de eerste ondervoorzitter als voorzitter op. Dat probleem kan
zich dus zelfs theoretisch niet voordoen.
 
 
 
 
 
 De heer Tjeenk Willink:
 
 Dat is volgens mij een misverstand aan de kant van de heer Van den Berg.
Voor het systeem dat nu wordt voorgesteld, staat in artikel 14 dat, als de
voorzitter aftreedt, dan ook de ondervoorzitters aftreden. En dat lijkt mij
verstandig in verband met het politieke evenwicht. Er zijn dus niet automatisch
ondervoorzitters bij bijvoorbeeld de vergadering die moet leiden tot het kiezen
van een nieuwe voorzitter. Aangezien de oude voorzitter die het vertrouwen
heeft verloren, dan nog wel in de Kamer zit, bestaat de theoretische mogelijkheid
dat de verkiezing van zijn opvolger moet plaatsvinden onder die oude voorzitter.
 
 
 
 
 
 De heer Heijne Makkreel (VVD):
 
 Dat is geen theoretische mogelijkheid. Als dat geval zich voordoet, is
dat een zekerheid.
 
 
 
 
 
 De heer Tjeenk Willink:
 
 Door hetgeen de heer Talsma heeft gezegd, is mij gebleken dat er discussie
mogelijk is over de vraag of de nieuwe Kamer of de oude Kamer de geloofsbrieven
moet behandelen. Het is in ieder geval zo dat een meerderheid
van de Huishoudelijke commissie vond dat de artikelen 2, 3, 10 en 11 vereenvoudigd
konden worden. Zoals de regeling nu luidt, lijkt zij immers knap ingewikkeld.
Bovendien is, zoals de heer Talsma al zei, de kans dat de oude Kamer niet
in staat is om meer dan 38 leden toe te laten, nogal theoretisch. Als een
dergelijke situatie zich zou voordoen, staat de Kamer naar het oordeel van
de meerderheid van de Huishoudelijke commissie niets in de weg om een procedure
te volgen, zoals die nu tot in detail in de artikelen beschreven staat.
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt gesloten.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (PvdA):
 
 Ik wil graag een korte schorsing.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 U wilt toch geen schorsing om een derde termijn te arrangeren?
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (PvdA):
 
 Ik wil graag een paar minuten schorsing voor de stemmingen.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Er komt zo een schorsing. Misschien kunt u die schorsing gebruiken voor
uw schorsing, als u begrijpt wat ik bedoel. U kent de oude tijden nog; ik
houd van opschieten.
 
 De stemming over dit voorstel en de daarbij ingediende amendementen vindt
plaats na de overige stemmingen. Om gelegenheid te geven voor de voorbereiding
van de overige stemmingen en om de heer Tjeenk Willink de gelegenheid te geven
om een gedaanteverwisseling te ondergaan van voorzitter van de Huishoudelijke
commissie naar voorzitter van dit huis, stel ik voor om vijf minuten te pauzeren.
 
 
 
 
 
 De heer Schinck (PvdA):
 
 De gang naar de overkant vergt al minstens vijf minuten.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Ik hoop dat tien minuten voldoende is voor de PvdA.
 
 
 
 
 
 De vergadering wordt van 12.10 uur tot 12.25 uur geschorst.
 
 
 
 
 Voorzitter: Tjeenk Willink
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-19941995-33-1375-1380.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl