Behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (XV) voor het jaar 2007 (30800 XV); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Spaarfonds AOW voor het jaar 2007 (30800 E)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2006-2007, pag. 1161-1188

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

21-11-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

nr. 17, pagina 1161-1188

25-10-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 30800-XVToon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 30800-EToon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van: - het rapport Brand cellencomplex Schiphol-Oost (24587, nr. 191); - de regeringsreactie op het rapport Brand cellencomplex Schiphol-Oost (24587, nr. 199)Pagina 1242-1255
Presentie en opening (woensdag 25 oktober 2006)Pagina 1161-1161
Regeling van werkzaamheden (woensdag 25 oktober 2006)Pagina 1188-1188
Behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (XV) voor het jaar 2007 (30800 XV); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Spaarfonds AOW voor het jaar 2007 (30800 E)Pagina 1161-1188
Behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Belastingplan 2007) (30804); - het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten ter vermindering van administratieve lasten (Wijzigingsplan 'Paarse krokodil') (30577)Pagina 1233-1242
Voortzetting van de behandeling van: - het rapport Brand cellencomplex Schiphol-Oost (24587, nr. 191); - de regeringsreactie op het rapport Brand cellencomplex Schiphol-Oost (24587, nr. 199)Pagina 1190-1233
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 25 oktober 2006)Pagina 1256-1256
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 10 oktober 2006 over het Programma versterking opsporing en vervolgingPagina 1188-1190

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 329 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van:het wetsvoorstel Vaststelling
van de begrotingsstaten van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
(XV) voor het jaar 2007 (30800 XV);het wetsvoorstel
Vaststelling van de begrotingsstaat van het Spaarfonds AOW voor het jaar 2007
(30800 E).De algemene beraadslaging wordt geopend.De voorzitter:Vandaag hebben wij een heel drukke vergaderdag, zodat ik heel streng moet
zijn met het aantal interrupties en de lengte ervan.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Voorzitter. De premier heeft brieven geschreven aan de kiezer, en vorige
week gepubliceerd, waarin hij zo wat bespiegelingen de revue laat passeren.
Nu wil het geval dat mijn fractie de afgelopen jaren veel brieven heeft ontvangen
van de kiezer. Vele daarvan waren direct of indirect gericht aan het adres
van minister De Geus. Het zijn brieven van herkeurde WAO'ers die geen werk
vonden, van oudere werknemers die 500 sollicitatiebrieven schreven, maar geen
uitnodiging kregen, van vrouwen die stopten met werken, omdat de kinderopvang
te duur was, en van mensen die in armoede terechtkwamen en afhankelijk werden
van de voedselbank. Laten wij nu de balans opmaken, aan het einde van deze
kabinetsperiode. Hoe succesvol is dit kabinetsbeleid geweest?Ik begin bij de ouderen. De minister had daarvoor een mooie doelstelling:
de dalende trend van de arbeidsparticipatie van ouderen zou in 2007 zijn gekeerd
in een stijgende trend. Dat was natuurlijk een inkoppertje, want er was helemaal
geen dalende trend. In de zomer van 2002 was 2,7% van de 55-plussers
werkloos. Nu, vier jaar later, is dat 5,6%, meer dan twee keer zo hoog.
Bovendien blijkt uit cijfers van het SCP dat de groep 55- tot 64-jarigen nu
de groep is met het grootste armoederisico. Dat is niet ouderen langer aan
het werk helpen, maar mensen aan hun lot overlaten.Het aantal volledig arbeidsongeschikten moet omlaag. Per jaar mochten
er niet meer dan 25.000 mensen bij komen, een mooi streven, vooral als je
dat kunt bereiken met veiliger werkomstandigheden, betere begeleiding van
zieke werknemers en goede zorg in het algemeen. Maar dat gebeurde niet. Wat
de minister deed, was de definities aanpassen, zodat vrijwel niemand meer
volledig arbeidsongeschikt werd. Sinds de invoering van de aangepaste definities
in oktober 2004 is het aantal nieuwe arbeidsongeschikten pijlsnel gedaald.
Hiep hiep hoera! Maar wat is er gebeurd met de herkeurde WAO'ers? Van de 65.000
mensen die bij de herkeuringen hun uitkering geheel of gedeeltelijk hebben
verloren, heeft minder dan 20% werk gevonden. De rest is teruggevallen
op de bijstand, of zelfs dat niet, omdat zij vanwege de partnertoets daar
geen recht op hebben. Dat is niet arbeidsgehandicapten aan
het werk helpen, maar dat is ze goedkoper aan de kant laten staan.De afgelopen jaren waren beslist niet makkelijk. Dat geldt zeker voor
degenen onder ons die van een uitkering rond moeten komen. In de verkiezingsstrijd
van 2002 zei de minister: "De koppeling tussen lonen en uitkeringen ligt
voor mij heel principieel. Ik vind voor mijzelf dat ik geen verantwoordelijkheid
kan dragen in een kabinet, als daar aan de koppeling zou worden gerommeld,
dus dat doe ik niet." Toch liet hij de koppeling los, en bevroor de uitkeringen.
Waarom? Wat zegt deze belofte over het CDA? Als beloftes van de vorige verkiezingscampagne
niet worden waargemaakt, wil ik weten hoe dat in de toekomst gaat. Uiteindelijk
moesten velen hun toevlucht zoeken tot voedselbanken. Tussen 2002 en 2006
kwamen er 100.000 huishoudens bij die in armoede leven, een stijging van 20%.
Een op de acht kinderen leeft in Nederland in armoede, en 10% van de
gezinnen heeft grote financiële problemen.Enkele brieven die wij hebben ontvangen van de Nederlandse kiezer hebben
wij in een boekje opgenomen: Brieven van de kiezer, gericht aan Aart-Jan de
Geus. De auteurs van die brieven staan voor honderden anderen die geleden
hebben onder de gevolgen van dit kabinetsbeleid. Het is mij een eer het eerste
exemplaar via de voorzitter aan de minister aan te bieden. Alle Kamerleden
zullen eveneens een exemplaar van dit boekje ontvangen.De voorzitter:Het document "Van de kiezer aan Aart-Jan de Geus" zal ter inzage
worden gelegd bij het Centraal Informatiepunt van de Kamer.(Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt)Mevrouw Bussemaker (PvdA):Voorzitter. Er komt een aantal ingrijpende ontwikkelingen op ons af. Allereerst
wil ik het hebben over de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt. De
economie trekt aan. Er ontstaan tekorten op de arbeidsmarkt, maar er ontstaat
ook een steeds grotere mismatch op de arbeidsmarkt. Er dreigen zeer ernstige
tekorten in de zorg, het onderwijs, de techniek, de horeca en de bouw. Alleen
al om de tekorten in de zorg op te vangen, zouden alle leerlingen die nu van
school komen in de zorg moeten gaan werken. In 2010 zullen wij een tekort
hebben van 75.000 hoger opgeleiden. Als de werkgelegenheid met 1% stijgt,
ontstaan alleen al in het mkb 65.000 vacatures. Tegelijkertijd slagen wij
er niet in jongeren te interesseren voor de beroepen waar vraag naar is. Zij
kiezen liever voor ICT en sport of zij willen met hun hoofd werken in plaats
van met hun handen. Er blijft op deze manier een hardnekkige groep werkloze
jongeren over. Als wij niet uitkijken, hebben wij straks vele jongeren in
de uitkering en halen werkgevers mensen uit Polen en straks uit Roemenië
en Bulgarije. De instroom uit Polen is al met 30% toegenomen. Ik vraag
de minister en de staatssecretaris wat hun verwachtingen zijn ten aanzien
van Roemenië en Bulgarije.Om nu iets te doen, doe ik een aantal voorstellen onder de noemer "handen
aan de ploeg". Centraal staat dat vraag en aanbod op de arbeidsmarkt
beter op elkaar afgestemd moeten worden. Tot voor kort stond Nederland op
de vierde plaats op de ranglijst van best opgeleide beroepsbevolkingen. Nu
is Nederland gezakt naar de negende plaats. Er moet dus meer geïnvesteerd
worden in scholing en werk. Daarbij gaat het om goede beroepsvoorlichting
voor jongeren, als snuffelstages en concrete werkkansen via opleidingen, het
maken van afspraken tussen onderwijsinstellingen en werkgevers over de overgang
van leren naar werk. Daarin ligt een mooie uitdaging voor de projectdirectie
Leren & Werken. Daarin past ook de stageproblematiek. Nog steeds worden
niet alle middelen die zijn gereserveerd na de werktop in 2005 besteed. Dat
moet nu gebeuren. Het is onacceptabel als dat nog langer op zich laat wachten.
Ten aanzien van stages pleit de PvdA-fractie ervoor dat bedrijven op elke
vijftig werknemers een structurele stageplek creëren, waarbij de overheid –
het zal niemand verbazen dat ik dat zeg – het goede voorbeeld moet geven.De certificering van leerwerkbedrijven is ons nog steeds een doorn in
het oog. Het gaat veel te omslachtig en veel te bureaucratisch. Het moet voor
een bedrijf gemakkelijker worden om zich aan te melden als leerwerkbedrijf.
Alle ondernemers die hun bedrijf openstellen om leerlingen op te leiden, moeten
in aanmerking komen voor fiscale vergoedingen. Echter, voor stages moeten
er wel jongeren zijn. In de metaalsector is nu al te zien dat die jongeren
niet te vinden zijn. In dat kader moeten ook de prestaties van het CWI omhoog.
Het komt te vaak voor dat het CWI geen kandidaten kan leveren voor leerbanen
en stages.Ik doe daarnaast concreet het voorstel, een bonus toe te kennen voor degenen
die een diploma halen en een jaar werken in een sector waar grote tekorten
zijn. Zo kan men een deel van de studiefinanciering versneld afbetalen. De
KWB's of de Raad voor Werk en Inkomen zouden sectoren kunnen aanwijzen waar
dit voor gaat gelden. Met werkgevers zouden prestatieafspraken gemaakt kunnen
worden om mensen met een uitkering naar werk te helpen. Jongeren krijgen met
enige drang een aanbod, omdat zij een uitkering hebben, voor een stage of
leerwerkbaan in een sector waar vraag is naar arbeid, waar mogelijk met perspectief
op een reguliere baan. Werkgevers die hieraan meewerken, worden naar prestatie
beloond. Dus dat is boter bij de vis. Ik vraag de minister en de staatssecretaris
om een offensief te beginnen om mensen aan het werk te krijgen, met name in
de sectoren waar zo veel vraag naar is en dit alles onder de noemer "handen
aan de ploeg".De heer Van der Sande (VVD):Mevrouw Bussemaker spant het paard achter de wagen. De bonus is toch het
feit dat iemand werk heeft en dat hij verder kan groeien? Zij zegt hiermee
dat hij net zo goed de opleiding hamster aaien kan volgen. Hij krijgt daar
geen werk in, maar hij hoeft niet bang te zijn. Pas op het moment dat hij
iets gaat doen waarin hij werk krijgt, krijgt hij een extra bonus. Maar hij
wordt niet gestraft als hij die cursus hamster aaien gaat volgen. Dat zou
zij moeten doen.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik vind dat iedereen de opleiding mag kiezen die hij wil. Er is nog altijd
een vrije onderwijskeuze. De heer Van der Sande heeft het volgens mij over
een andere groep. Hij heeft het over mensen met een uitkering. Daarvan heb
ik gezegd dat enige drang toegepast mag worden. Ik dacht dat de VVD de partij
van de vrijheid was en het zou mij zeer verbazen als wij hier een debat gaan
voeren over de vrije onderwijskeuze. Ik wil, en dat moet de VVD volgens mij
aanspreken, dat vooral in het mkb de grote problemen en tekorten
worden opgelost. Dan hoeven wij straks geen mensen uit Polen en Roemenië
te halen, terwijl hier jongeren zonder werk aan de kant zitten. Dat lijkt
mij een belang dat wij met zijn allen delen.Voorzitter. De re-integratie loopt niet goed. Mensen blijven te lang in
de uitkering en lopen dood in bulktrajecten, terwijl er enorme tekorten zijn.
De IRO, afgedwongen door de Kamer, is een groot succes. Dat is het goede nieuws.
Mijn fractie is blij dat zij mede aan de wieg heeft gestaan van dit emancipatie-instrument.
De IRO moet voor iedereen die dat wil toegankelijk zijn. Ondertussen zijn
er groepen die nog steeds niet profiteren van de economische opleving. Ik
noem in het bijzonder de groep oudere werknemers. De heer Nijpels van de regiegroep
Grijs heeft het voorstel gedaan om de belasting voor werkende mensen van 65
jaar en ouder fors te verlagen tot de eerste schijf. Wij staan sympathiek
tegenover voorstellen om werken op vrijwillige basis na je 65ste mogelijk
te maken. Onze eerste zorg ligt echter bij de oudere werknemers die ontslagen
zijn en ondanks een grote inzet geen kansen krijgen. Het aantal ouderen dat
langer dan één jaar in de WW zit, is met 16% gestegen.
Dat is alarmerend. Ik bepleit in concreto een bonus voor werkgevers die ouderen
in dienst nemen, analoog aan de no-riskpolis die wij voor jongeren kennen.Het is onvergeeflijk dat de wachtlijsten in de sociale werkvoorziening
opgelopen zijn tot meer dan 15.000. Tegen die achtergrond vind ik pleiten
voor meedoen en participatie wat goedkoop. Hier ligt echt een urgent probleem.
Ik vind dat de wachtlijsten in de sociale werkvoorziening voor juli 2007 weggewerkt
moeten zijn. Daarom hebben wij een amendement ingediend dat aansluit bij een
amendement dat door de CDA-fractie is ingediend. Kunnen de bewindslieden toezeggen
dat zij alles in het werk zullen stellen om de wachtlijsten te beëindigen?
Daarbij kunnen voorstellen van diverse partners worden betrokken. Ik denk
daarbij aan Borea. Wij moeten er nu voor zorgen dat de wachtlijsten niet toenemen
maar afnemen.Wajong'ers en kinderen met een REC- of een praktijkschoolachtergrond zijn
buitengewoon kwetsbaar. Zij hebben vaak moeite met het vinden van stages en
werk. Ik krijg graag de toezegging dat de bewindslieden meer werk zullen maken
van stages voor deze groep kwetsbare jongeren. Daarnaast worden goede scholingsinstellingen
met opheffing bedreigd. Kan de regering verzekeren dat instellingen, zoals
de Stichting Sterk in Werk, een beroep kunnen blijven doen op Wajong-scholingssubsidies
en dat bestaande expertise niet teniet wordt gedaan? Anders zou de kans op
arbeid en stages voor deze kwetsbare groep verminderd worden.Over de positie van herkeurde WAO'ers heb ik het al gehad. Daar hebben
wij bij de algemene politieke beschouwingen aandacht voor gevraagd. Toen hebben
wij een motie ingediend met het verzoek om werkhervatting te stimuleren en
in verband daarmee de TRI te verlengen. De CDA-fractie was toen tegen, maar
gelukkig is zij nu om, gezien het amendement dat mevrouw Verburg op dit vlak
heeft ingediend. Het CNV heeft recentelijk een publicatie doen verschijnen
over de positie van herkeurde WAO'ers. Het beeld dat daaruit opdoemt, is diep
triest. Men loopt vast in voorschriften, regels en starheid. De aanbevelingen
van het CNV zijn interessant. Ik vraag de bewindslieden om een reactie daarop,
in het bijzonder op het voorstel om herbeoordeelden te scholen voordat zij
moeten solliciteren. Dat geldt vooral voor mensen die al zeer langdurig een
uitkering hebben. Een andere aanbeveling is om meer voorlichting te geven
aan werkgevers en werknemers over re-integratiemogelijkheden. Ook is er een
voorstel om herbeoordeelden die na een tijd zoeken geen werk hebben gevonden
een gesubsidieerde baan aan te bieden. Dat is de manier voor hen om werkervaring
op te doen. Nu het kabinet heeft toegezegd dat de uitkering van mensen in
de IVA wordt verhoogd van 70 naar 75% verzoek ik ten slotte nogmaals
dringend om dat ook voor WAO'ers te doen.Mevrouw Verburg (CDA):Voorzitter. Ik begrijp dat mevrouw Bussemaker weer bezig is om aan haar
no-riskpolis en -maatschappij te bouwen – overal een no-risk, overal
een garantie, overal van dit en overal van dat – terwijl zij tegelijkertijd
voor maatwerk pleit in de re-integratie. Zij vindt een IRO prima. Dat betekent
dat wordt gekeken waar de mensen staan, hoe hun kansen zijn op een baan en
hoe werkzoekenden en banen bij elkaar kunnen worden gebracht. Nu zegt zij
dat wij alle herbeoordeelde mensen eerst weer een tijd moeten gaan scholen
voor ze gaan solliciteren. Hoe zit dat nu eigenlijk?Mevrouw Bussemaker (PvdA):Dan kan binnen de IRO. Ik vind het interessant dat het CNV stelt dat voor
mensen die al heel lang in een WAO-uitkering zitten het re-integratietraject
vaak te kort is. Dat weten wij allemaal en dat is ook het verhaal dat ik steeds
van arbeidsdeskundigen hoor. Je zou die mensen echt perspectief moeten willen
geven. Is mevrouw Verburg het niet met mij eens dat dit kabinetsbeleid totaal
mislukt is op het punt van de herkeuringen? Het was de bedoeling om mensen
aan werk te helpen, maar een zeer beperkt percentage ervan heeft uiteindelijk
werk gevonden! Is zij het niet met mij eens dat wij er alles aan zouden moeten
doen om dat te verbeteren?Mevrouw Verburg (CDA):Maar wij doen niet anders dan er alles aan te doen om mensen weer aan
de slag te helpen. Maar u houdt mensen niet alleen in de uitkering, geeft
ze zelfs niet de kans maar verplicht ze wel om als ze in de re-integratie
komen eerst weer een paar jaar naar school te gaan, en vervolgens wacht hun
een subsidiebaan! U duwt mensen in een hoekje en wil ze daar houden en wil
ze een leven lang afhankelijk laten blijven van allerlei etiketten; een WAO-etiket,
een subsidie-etiket, ik weet niet wat voor etiket! Zeg nu eens dat u er voorstander
van bent dat mensen hun arbeidskansen en hun talenten benutten! Dan zullen
wij elkaar beter vinden, maar ik hoor van u alleen maar chagrijn en geen enkele
verbetering die er wel is als je naar buiten kijkt en op straat met mensen
spreekt!Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik had nu zo gehoopt dat mevrouw Verburg in al deze jaren nog iets van
haar sociale achtergrond van het CNV had overgehouden en eens goed had willen
luisteren naar die verhalen van het CNV. Zij zeggen: wij willen mensen aan
het werk helpen, net als de PvdA dat wil en net, naar ik hoop ook mevrouw
Verburg wil! Maar zij moet toch constateren dat 80% van de mensen geen
werk heeft gevonden met als resultaat dat zij in de bijstand zijn gekomen?
Ik vind dat wij er dan ook alles aan moeten doen om hun kansen
op werk te vergroten. Dat kan via een IRO voor sommigen, dat kan met scholing
voor anderen en als dat niet lukt, moet ervoor worden gezorgd dat mensen in
ieder geval werken en dat ze niet thuis achter de geraniums blijven zitten,
want dat is blijkbaar wat mevrouw Verburg wil.Voorzitter. Ik zie graag dat de minister reageert op de stimulansen voor
sociale ondernemingen. Dat zijn commerciële bedrijven die kwetsbare groepen
in dienst nemen en daardoor extra kosten hebben. Zij worden nu van het kastje
naar de muur gestuurd en hebben weinig toekomst. Mevrouw De Vries van de VVD
en ik hebben een motie ingediend waarin wordt gevraagd om te bezien hoe die
sociale ondernemingen kunnen worden ondersteund in hun opbouwfase en om de
gedachte van social return daarbij te betrekken. Ik constateer dat deze motie
maar half is uitgevoerd en ik vraag concreet om de mogelijkheden voor een
waarborgfonds te onderzoeken en te bezien hoe bij aanbestedingen het sociaal
rendement van ondernemingen kan worden meegewogen bij de vormgeving.Dan de id-banen. Ik moet daar kort over zijn, maar er ligt een nijpend
probleem bij de schoolconciërges die via het sectorfonds Onderwijs een
structurele reguliere baan zouden krijgen aangeboden, maar wat niet gelukt
is omdat er een probleem is over de btw. Die mensen lopen dus vast in Haagse
regelgeving, tussen verschillende ministeries en regels en ik verzoek de minister
om dat nu te regelen. Ik heb daarom een amendement ingediend, zodat de schoolconciërges
kunnen blijven en de mensen een kans op arbeid houden.Ten slotte in dit rijtje de diversiteit op de arbeidsmarkt. Mijn fractie
heeft daartoe verleden week een concreet voorstel gepresenteerd waarin onder
andere de optie is opgenomen om bedrijven te vragen in jaarverslagen op te
nemen wat zij doen aan diversiteitsbeleid. Want, maatschappelijk verantwoord
ondernemen begint bij jezelf. Ik heb daar graag een reactie op en constateer
dat bij de presentie van dit voorstel de voorzitter van de SER, Alexander
Rinnooy Kan, heeft gepleit voor een proef met anoniem solliciteren. Als het
kabinet het niet doet, zouden de initiatieven dus nog wel eens uit onverwachte
hoek kunnen komen! Wij komen overigens binnenkort zelf nog met een initiatiefnota
op dit punt.Ik kom nu bij het onderwerp levensloop en gezinsbeleid. Het spijt mij
dat ik het moet zeggen, maar het kabinet-Balkenende is een machokabinet. Nederland
scoort nog altijd slecht op het terrein van gelijke beloning en posities van
vrouwen.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Is mevrouw Bussemaker het met mij eens dat de plannen voor anoniem solliciteren
nergens anders toe leiden dan dat wij nog eens in ons vooroordeel worden bevestigd?
Deze plannen zijn het gevolg van het onvermogen van het kabinet en de werkgevers.
Zij nemen hun verantwoordelijkheid niet, maar verzinnen dit soort "witte
mensen plannetjes" om de allochtoon zijn naam te laten schrappen of de
oudere zijn leeftijd.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Het plan voor anoniem solliciteren is niet in onze brochure opgenomen.
Daarin is een aantal zeer concrete en naar mijn mening beter werkbare voorstellen
opgenomen. Ik vind het wel interessant dat nota bene de voorzitter van de
Sociaal Economische Raad dit probleem zo nijpend vindt. Hij heeft veel internationale
ervaring en zegt dat ervaring in andere landen leert dat dit systeem werkt.
Daarom zeg ik tegen het kabinet: als u zelf geen maatregelen neemt, zouden
die wel eens uit een andere hoek kunnen komen. Misschien is het wel nodig
om met dit soort middelen te werken.Mevrouw Koşer Kaya (D66):In het Financieele Dagblad werd vorige week geconstateerd dat het systeem
van anoniem solliciteren helemaal niet zo goed werkt in het buitenland. Los
daarvan, zal mevrouw Bussemaker mij aan haar zijde vinden als zij het kabinet
en de werkgevers vraagt om hun verantwoordelijkheid te nemen en hier echt
werk van te maken, maar dan niet door zo'n plannetje te lanceren.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Mevrouw Koşer Kaya en ik hebben samen met de ChristenUnie enkele
maanden geleden hiervoor voorstellen gedaan. Ik ben blij dat ik haar aan mijn
zijde vind en dat wij op welke wijze dan ook, de strijd tegen discriminatie
en voor diversiteit aangaan.Ik herhaal dat het kabinet-Balkenende een machokabinet is. De beloningsverschillen
zijn nog steeds groot, vrouwen werken in Nederland veel in deeltijd en zij
komen nog steeds niet op topposities. In Nederland werkt nog steeds 60%
van de vrouwen in deeltijd. Ik zou graag weten hoe het regeringsbeleid uitwerkt
voor deeltijders. Ik denk daarbij aan de WIA en het zorgstelsel. Willen de
bewindslieden verkennen of de maatregelen van de afgelopen jaren een positief
of negatief effect hebben op deeltijders? Daarbij denk ik ook aan de demonstratie
van thuiszorgmedewerkers van gisteren, want zij vallen hier ook onder.Dit kabinet heeft het af laten weten met de kinderopvang. Er is geen beleid
of slecht beleid ontwikkeld. Gelukkig heeft de minister toegegeven dat de
kinderopvang een dieptepunt in zijn politieke carrière is. Hij kan
dit nog een beetje goed maken door nu met een oplossing te komen voor het
probleem dat als gevolg van het faillissement van Kids Concern is ontstaan.
Hierdoor worden 1000 ouders gedupeerd. Ik vraag nu om een concrete oplossing
voor dit probleem.Ik vind dat de levensloopregeling verbeterd moet worden. Ik ben zeer benieuwd
waar het CDA mee komt, want een aantal voorstellen die wij bij de wet hebben
ingediend, is toen niet doorgegaan door het ontberen van de steun van het
CDA en de VVD. Ik begrijp dat het CDA nu ook verbeteringen wil op het terrein
van scholings- en zorgverlof. Wij zullen die vanzelfsprekend steunen.Ik vraag het kabinet ook eens te kijken naar het voorstel van de heer
Bovenberg om de stortingen in de levensloop als een uitkeringsloon vrij te
stellen van de premieheffing werknemersverzekeringen.Wil de minister ingaan op het ouderschapsverlof? Ik begrijp dat hij vorige
week heeft gezegd dat er meer moet worden geïnvesteerd in betere verlofregelingen,
omdat de huidige verlofregelingen in de eerste levensjaren van het kind nog
te kort zijn in Nederland. Het is jammer dat hij dit een paar weken voor het
einde van deze regeringsperiode zegt, maar ik vraag hem toch om daar nu op
verder te gaan en te bekijken hoe wij dit kunnen verbeteren.Ik wil graag weten hoeveel verzekeringsmaatschappijen intussen kredietfaciliteiten
aanbieden. Dit is met name van belang voor jonge gezinnen met
kinderen of met een kinderwens.Ik vind het onbegrijpelijk dat mantelzorgers nog steeds geen recht op
kinderopvang hebben. Het is echt onzin dat het nu al kan, want ik kan tal
van voorbeelden geven waar dit niet opgaat. Wij willen toch dat mensen arbeid
en zorg combineren en gebruik kunnen maken van kinderopvang. Waarom wil de
minister dit niet? Wil hij nu een zorgzame samenleving of is hij hier ook
al ver verwijderd van de oorsprong van zijn partij?Voorzitter. Het zal niemand verbazen dat ik vind dat er een levensloopregeling
voor zelfstandigen moet komen. De minister wil dat al twee jaar lang niet
doen, maar inmiddels wil ook de CDA-fractie dat die regeling er komt. De minister
heeft nu dus de kans om het te regelen.Er moet echt een fonds komen voor zwangerschapsverlof voor zelfstandigen.
Ik was vorige week dan ook zeer teleurgesteld door de brief van de staatssecretaris.
Mijn fractie zal een initiatiefwetsvoorstel indienen om het te regelen.De hele Kamer heeft lang gestreden voor de komst van vrouwenvakscholen.
Uiteindelijk zijn die ondergebracht bij re-integratiebedrijven als Calder
Groep. Ik heb begrepen dat er niets over is van de 9 mln. die naar dit bedrijf
is gegaan en dat de vrouwen zijn ontslagen, waarmee feitelijk afscheid is
genomen van het concept. In Suriname richten vrouwenvakscholen echter nieuwe
scholen op. Als wij zo doorgaan, moeten wij straks van Suriname leren hoe
het beter moet. Dat is onaanvaardbaar. Ik heb op dit punt dan ook een amendement
ingediend.De PvdA-fractie geeft de voorkeur aan een gerichte koopkrachtverbetering
voor bijzondere groepen boven een algemene verhoging van 1%. Vooral
de groep 65-plussers komt er bij het kabinet bekaaid af, hetgeen nog eens
is bevestigd door onderzoek van het Nibud. Een van de conclusies van dat onderzoek
is namelijk dat ouderen met alleen AOW erop achteruit zijn gegaan. Met het
oog hierop stelt mijn fractie voor om een langdurigheidstoeslag in te voeren
voor alleenstaande ouderen met alleen AOW. Daardoor zouden zo'n 250.000 mensen
er per jaar ongeveer € 150 bij krijgen; zij hoeven dan niet langer
hun hand op te houden bij de sociale dienst.In Den Haag loopt een experiment voor mensen met onvolledige AOW. Zij
krijgen van de SVB hun volledige AOW uitbetaald, hetgeen mogelijk is doordat
de gemeente aan de SVB uitbetaalt. Het is een kostenneutrale regeling die
ervoor zorgt dat mensen met een onvolledige AOW niet langer door de bureaucratische
molen hoeven en ook hun hand niet meer hoeven op te houden bij de gemeente.
Ik zou graag zien dat vanaf 1 januari 2008 alle gemeenten op deze manier
gaan werken.De WW-premies zijn nog steeds hoger dan nodig is om ze kostendekkend te
laten zijn. Waarom verlagen wij de WW-premies niet met 5% in plaats
van met 1,35%, zoals de FNV recentelijk heeft voorgesteld? Als de minister
werkgevers en werknemers zo blij maakt, laat hij toch nog een mooie erfenis
voor de polder achter.Mevrouw Verburg (CDA):Voorzitter. Ik kijk vandaag namens mijn fractie zowel terug als vooruit.
Ik begin met terugkijken. Bij de start van het kabinet-Balkenende I bevond ons land zich op de rand
van een recessie. Uiteindelijk is het een economische depressie geworden.
De signalen stonden allemaal verkeerd en de samenleving deed, net als wij
hier in Den Haag, alsof de zon altijd zou blijven schijnen, ook al stond er
een economische terugslag voor de deur, compleet met een sterke groei van
de werkloosheid. Toch heeft het kabinet-Balkenende toen durven zeggen dat
de samenleving toe was aan een aantal hervormingen en vernieuwingen. Die waren
nodig om ervoor te zorgen dat het Nederlandse sociale beleid, de zekerheidsstelsels
en de zorgstelsels op de langere termijn duurzaam, solidair en betaalbaar
zouden blijven.Dit departement, deze minister en staatssecretaris, hebben aan die hervorming,
vernieuwing en verduurzaming een enorme bijdrage geleverd. Zij hebben de Wet
werk en bijstand vernieuwd, waardoor mensen de kans krijgen om aan de slag
te gaan. Zij hebben gemeenten gestimuleerd om daaraan een bijdrage te leveren.
Ik denk verder aan de veranderingen in de WW en de WAO, waardoor de nadruk
kwam te liggen op arbeidsgeschiktheid in plaats van op arbeidsongeschiktheid.
Mensen krijgen daardoor nieuwe kansen en worden niet langer, voorzien van
een etiket, in een of ander traject gezet.Ik moet in dit verband ook de Arbeidsomstandighedenwet, de Arbeidstijdenwet
en het participatieoffensief noemen. Er zijn in een moeilijke tijd allerlei
maatregelen getroffen, zoals de Wet op de kinderopvang, die ervoor zorgen
dat de stelsels bij de tijd zijn gebracht. Deze stelsels zijn gericht op mensen,
zodat maatwerk mogelijk is, zowel in uitkeringen als in bejegening en participatie.
Hulde daarvoor! Vandaag staan wij er daarom ook een stuk beter voor dan bij
de start van het kabinet-Balkenende I. Ik illustreer dit aan de hand van een
simpel cijfer. Toen werd verwacht dat er in 2007 nog 395.000 WW-uitkeringsgerechtigden
zouden zijn; op dit moment is de prognose nog niet de helft van dat aantal,
namelijk 185.000. Dit betekent dus 50% winst, omdat 50% van
de mensen geen beroep hoeft te doen op de WW. Hetzelfde is aan de hand bij
de Wet werk en bijstand, waar de prognose bij de start van deze kabinetsperiode
was, dat er dit jaar 411.000 WWB'ers zouden zijn. De prognose voor dit jaar
is nu dat er 100.000 WWB'ers minder zijn, namelijk 311.000.De heer De Wit (SP):Heb ik goed begrepen dat u het over vernieling had, of sprak u over vernieuwing?Mevrouw Verburg (CDA):Ik sprak over vernieuwing.De heer De Wit (SP):Wat vindt mevrouw Verburg ervan, vanuit haar sociale en CDA-achtergrond,
dat minister Zalm dit kabinetsbeleid recent heeft getypeerd als een snoeihard
VVD-beleid?Mevrouw Verburg (CDA):Ik heb het de heer Zalm niet horen zeggen, en ik weet ook niet of hij
het zo gezegd heeft. Mensen die langdurig in een uitkeringssituatie zitten,
hebben daardoor maatschappelijk ook minder perspectief, en worden geconfronteerd
met armoede en eenzaamheid. Als je dit durft om te draaien en durft in te
zetten op participatie, ontplooiing, en weer meedoen in de maatschappij, dan
is dat geen snoeihard VVD-beleid, maar een beleid dat gericht is op een toekomst
waarin iedereen weer mee kan doen. Dat is wat dit kabinet heeft
gedaan.De heer De Wit (SP):Kan mevrouw Verburg het ook waarmaken dat iedereen nu weer mee kan doen?
U heeft dan wel de cijfers over de werkloosheid genoemd, maar op dit moment
is de situatie rond de WAO, waar mevrouw Bussemaker in dit debat al over heeft
gesproken, en de bijstand niet rooskleurig. Waar zitten die verbeteringen
dan eigenlijk? Waar zit die enorme vooruitgang, bijvoorbeeld voor mensen met
een laag inkomen?Mevrouw Verburg (CDA):Nu snoert u het al weer in, omdat u voelt dat u met uw vraag de verkeerde
kant op gaat. Drie à vier jaar geleden was de verwachting dat er 395.000
WW-gerechtigden zouden zijn. Voor 2007 is het perspectief dat het er 185.000
zullen zijn; dat is minder dan de helft. Alle andere mensen zijn aan het werk
en doen weer mee. De prognose was 411.000 uitkeringsgerechtigden in de bijstand.
Nu blijkt dat het er 311.000 zijn. Dit betekent dat er 100.000 minder mensen
zijn met een uitkering en daarmee 100.000 mensen meer die perspectief hebben.
Als uw vraag is of wij er dan zijn, zeg ik: neen. Dan kom ik toe aan wat er
nu verder zou moeten gebeuren.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Het is maar hoe je rekent. De discussie daarover hebben wij ook bij de
algemene politieke beschouwingen gevoerd. Ik constateer dat het aantal mensen
met een WW-uitkering alleen maar is toegenomen. U laat zich juichend uit over
het aantal mensen dat niet meer in de WW zit. Wat vindt u ervan dat het percentage
WW'ers dat langer dan een jaar in de WW zit is toegenomen met 7%? Voor
de groep oudere werknemers ligt dit percentage zelfs op 16, mede dankzij het
beleid van uw kabinet.Mevrouw Verburg (CDA):Dat laatste bestrijd ik zeer. Het feit dat mensen langer in de WW zitten
heeft te maken met het feit dat wij door een economisch dal zijn gegaan. Een
van de kenmerken van een economisch dal is dat er minder werk wordt aangeboden
en dat meer mensen dus werkloos worden en helaas zijn aangewezen op een WW-uitkering.
Loopt u nu eens door Den Haag of Amsterdam of een andere stad; je komt geen
winkel voorbij of er worden mensen gevraagd. U hebt zojuist zelf een heel
betoog gehouden over de urgentie van werken in de zorg. De vraag is er, het
herstel is er en nu is het zaak om mensen die nog een uitkering hebben, op
een goede en effectieve manier naar een baan te leiden. Dan is iedereen blij:
werkgevers, werknemers en naar ik hoop ook de PvdA-fractie.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Wij zijn altijd blij met economisch herstel, maar ik constateer dat het
feit dat mensen het afgelopen jaar langer in een uitkering zijn gebleven niet
alleen wordt veroorzaakt door de economische situatie, maar ook door het gebrek
aan investeringen in kansen op de arbeidsmarkt en aan concrete re-integratie
bij dit kabinet.Mevrouw Verburg (CDA):Ik vind het jammer dat mevrouw Bussemaker maar door die negatieve bril
blijft kijken. Ik heb het de afgelopen jaren met haar betreurd dat er steeds
re-integratiebudget overbleef, zowel bij de gemeenten als bij het UWV. Wij
hadden graag gezien dat het allemaal benut was en dat alle mensen via een
re-integratietraject weer aan het werk zouden zijn gegaan. Dat was helaas
niet het geval en dat is dan ook de reden om nu te kijken naar een re-integratieoffensief.
Het gaat wel beter, maar wat de CDA-fractie betreft nog niet goed genoeg.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Ik wil mevrouw Verburg een vraag stellen over de solidariteit. Zij noemt
het beleid van het kabinet in de afgelopen jaren duurzaam, solidair en betaalbaar.
Daarvoor heeft zij grote hulde. Solidariteit betekent toch dat je, als je
keuzes moet maken in een tijd dat het slecht gaat, niet die mensen de rekening
laat betalen die echt aan de onderkant zitten, met de allerlaagste uitkeringen,
de allerlaagste inkomens? In Nederland groeien 400.000 kinderen op in armoede.
Het is nu wel gebeurd dat die mensen de rekening moeten betalen, maar je zou
in die situatie het geld daar moeten weghalen waar het zit. Waarom heeft het
CDA dat niet gedaan? Ik begrijp niet dat mevrouw Verburg daar hulde voor heeft.
Dat is toch schandelijk?Mevrouw Verburg (CDA):Ik erken dat het CDA nooit zo ver wil gaan als GroenLinks, dat ervoor
pleit dat alles 10% hoger moet en dat ook nu weer met allerlei radicale
voorstellen komt. Wij sturen op maatwerk en investeren daar ook gericht in.
Maatwerk bij het ondersteunen van gezinnen met kinderen door gezinscoaches,
maar ook maatwerk via een schuldhulpverleningstraject voor mensen die in de
problemen komen vanwege schulden of verslaving. Dat is veel effectiever dan
het grotere gooi- en smijtwerk. Wat mij betreft, mag GroenLinks dat doen,
maar volgens het CDA zet het geen zoden aan de dijk.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Dat "gooi- en smijtwerk" slaat helemaal nergens op. Wat wij
willen, is echte solidariteit organiseren en dat betekent dat de mensen die
zich dat kunnen permitteren, inleveren voor diegenen die zich eigenlijk niets
meer kunnen permitteren in Nederland. Ik wil u een ding indringend vragen.
Waarom heeft het CDA in de afgelopen jaren ervoor gekozen om de mensen met
de allerlaagste inkomens, de mensen die het in Nederland het allermoeilijkst
hebben, de dikste rekening te laten betalen? Waarom hebt u dat gedaan? Dat
is toch geen solidariteit, mevrouw Verburg?Mevrouw Verburg (CDA):Voorzitter. Dat is feitelijk onjuist, maar ik realiseer mij en ik accepteer
inmiddels dat GroenLinks en ook de PvdA en de SP hun eigen cijfers produceren
en hun eigen conclusies trekken. Kijk naar nationale onderzoeken en kijk ook
naar internationale rapporten. Wij hebben een moeilijke periode gehad, er
was veel kritiek, dit kabinet heeft het aangedurfd om in die moeilijke tijd
die hervormingen toch te doen en wij krijgen nu door organisaties als de OESO,
de IMF en de EU een pluim op onze hoed. Ik weet niet of het mevrouw Van Gent
opvalt, maar er zijn landen om ons heen die bij ons kijken hoe wij dat aanpakken.
Ik zeg er echter bij: het is wat de CDA-fractie betreft nog niet goed genoeg
en daarom zou ik graag doorgaan met mijn inleiding om concrete voorstellen
te doen.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Voorzitter...De voorzitter:Mevrouw Van Gent, u hebt straks uw eigen termijn nog.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Ik krijg gewoon geen antwoord, voorzitter. Dit is blijkbaar te pijnlijk
voor het CDA. Dat snap ik ook wel.Mevrouw Verburg (CDA):Wij hebben gezien dat het de afgelopen jaren beter is gegaan en gelukkig
maar, want er hebben te veel mensen lang geen kans gekregen door de economische
terugval, door die recessie of zelfs de economische depressie. Nu gaat het
beter en nu is wat ons betreft ook met het oog op de toekomst een participatie
en ontplooiingsagenda nodig. Wat wij willen, is kansen bieden en maatwerk
leveren en daarom stellen wij een re-integratieoffensief voor. Ik noem u de
voorstellen daarin. Wij beginnen bij de sociale werkvoorziening. Daar is gisteren
nog een rapport over verschenen, maar ook de SV-bedrijven geven aan dat zij
het erg moeilijk hebben. De wachtlijsten lopen op. Ondanks de aangenomen motie-Verburg
zien wij dat 40% van de WSW-geïndiceerden langer dan een jaar
moet wachten. Sommigen wachten twee tot drie jaar en sommigen zelfs meer dan
drie jaar, tot maximaal vijf jaar. Dat is een sociaal-maatschappelijk probleem.
Wat doet de staatssecretaris om ervoor te zorgen dat WSW-geïndiceerden
maximaal twaalf maanden moeten wachten op plaatsing? Daarbij vinden wij als
CDA dat er meer geïnvesteerd moet worden. Dat is dan een bijdrage aan
het terugdringen van de wachtlijstproblematiek. Wij hebben voorgesteld om
25 mln. toe te voegen aan het basisbudget voor de socialewerkvoorziening.De heer Van der Sande (VVD):Voorzitter. Mevrouw Verburg zei in een tussenzinnetje dat er gisteren
een rapport is uitgekomen. Dat is juist. Wat vindt mevrouw Verburg daarvan,
zeker in relatie tot de dekking die zij voor de 25 mln. extra heeft geboden?
Volgens mij staan die haaks op elkaar.Mevrouw Verburg (CDA):RWI-rapporten brengen wij niet uit, maar ik heb niet zo gek veel nieuws
in het RWI-rapport gevonden. Daarin staat iets over indicatie en dat detachering
en begeleid werken moeten worden gestimuleerd. Daar is mijn fractie het mee
eens. Wat is nieuw? Nieuw zou zijn als de Raad voor werk en inkomen met werkgevers-
en werknemersorganisaties afsprak dat detacheringen worden omgezet in normale
banen, zodat mensen die bij voorbeeld al acht jaar gedetacheerd werk in hun
bedrijf doen, de kans krijgen om hun motivatie en inzet ook in een gewone
baan te beleven. Dat had ik vernieuwend gevonden in een dergelijk rapport.
Nu juich ik dat ook nog toe.De heer Van der Sande (VVD):Fantastisch, daar ben ik het helemaal mee eens, maar laten wij wel zijn:
de middelen die daarvoor beschikbaar waren, sluist u weg en zet u anders in.
Dat lijkt mij niet de juiste gang van zaken in het licht van het enthousiasme
waarmee u dit wilt bereiken.Mevrouw Verburg (CDA):Dat doe ik niet, want uit de begroting valt op te maken dat de bedoeling
was om de socialewerkvoorziening al per 1 januari 2007 te moderniseren.
Aangezien het kabinet gevallen is en er vervroegde verkiezingen zijn, is afgezien
van vernieuwing in 2007. Daardoor kan in de ogen van mijn fractie het basisbudget
worden verruimd en een bijdrage worden geleverd aan het wegwerken van de wachtlijsten.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik ben blij dat mevrouw Verburg de wachtlijsten in ieder geval ook wil
wegwerken. Is zij het met mij eens dat de wachtlijsten mede als gevolg van
de afschaffing van de SPAK zijn ontstaan? Zo ja, is zij het dan ook met mij
eens dat de SPAK volledig moet worden gecompenseerd om de wachtlijsten binnen
korte tijd weg te kunnen werken?Mevrouw Verburg (CDA):Vorig jaar hebben wij het hier ook over gehad. De SPAK is een probleem.
Dat hoort mijn fractie telkens. Zij ziet wel dat het kabinet voor 2006 op
uitdrukkelijk verzoek van de Kamer 35 mln. extra aan de SPAK heeft besteed
en in de antwoorden op de begrotingsvragen heeft gesteld, dit structureel
te doen. Daarmee is volgens mijn fractie de SPAK-problematiek niet meer de
urgentste.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Daarmee laat de CDA-fractie de socialewerkvoorziening dus gewoon met een
gat van 45 mln. zitten, afgezien van wat er aan oplopende kosten bijkomt.
Daarmee zijn de praatjes van mevrouw Verburg over het terugdringen van de
wachtlijsten mooi, maar waarschijnlijk zonder resultaat.Mevrouw Verburg (CDA):Ik doe een beroep op mevrouw Bussemaker om dit concrete voorstel toch
te steunen. Ik reken erop. Mijn fractie zal laten zien dat het werkt.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Dan doe ik het verzoek aan mevrouw Verburg om mijn voorstel te steunen,
want dan kunnen wij de handen ineenslaan en echt iets aan de wachtlijsten
doen.Mevrouw Verburg (CDA):Ik heb van u nog geen voorstel gehoord of gezien en, zoals altijd, beoordeelt
mijn fractie alle voorstellen op hun merites en hun haalbaarheid.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Het is een amendement.De heer Slob (ChristenUnie):Het is terecht dat mevrouw Verburg een punt van de wachtlijsten maakt.
Het zou mooi zijn als wij probeerden, elkaar te vinden om daar wat aan te
doen, want elkaar vliegen afvangen, schiet volgens mij niet echt op. Gemeenten
zelf doen hier ook heel actief iets aan. Zij proberen soms heel creatief te
zijn, want dit is een nijpend probleem. Sommige gemeenten willen een deel
van hun W-budget tijdelijk gebruiken om heel concreet iets aan het wegwerken
van de wachtlijsten te doen. Is mevrouw Verburg het met mijn fractie eens
dat daar wij die daar dan ook tijdelijk de ruimte voor moeten bieden?Mevrouw Verburg (CDA):Ik ben blij dat de heer Slob dit aansnijdt. Mijn fractie is op dit vlak
voor twee punten. In de eerste plaats vindt zij dat mensen met een WSW-indicatie,
die nog niet aan de slag kunnen, in een re-integratietraject in de socialewerkvoorziening
moeten worden opgenomen. Als gebruik wordt gemaakt van de infrastructuur van
het WSW-bedrijf, kunnen mensen ook voorbereid worden op het echt aan de slag
gaan. Verder vindt mijn fractie dat de infrastructuur van de sociale werkvoorziening zo waardevol dat zij tegen gemeenten zegt dat zij
die vooral moeten benutten voor een re-integratietraject, ook voor mensen
die langdurig aan de zijlijn staan, bij voorbeeld in het kader van sociale
activering, voor zover dat kan. Wij willen echter de WSW en de Wet werk en
bijstand wel zorgvuldig van elkaar gescheiden houden.De heer Slob (ChristenUnie):Als men dan tijdelijk toch een deel van het W-budget daarvoor zou willen
gebruiken, om iets te doen aan de nijpende wachtlijsten, vindt u dan ook dat
wij daarin enige soepelheid moeten betrachten?Mevrouw Verburg (CDA):Ik stel vast dat dat mogelijk is. Gemeenten kunnen besluiten om een deel
van het W-deel te gebruiken om mensen die wachten op plaatsing in het kader
van de WSW tijdelijk een re-integratietraject aan te bieden. Ik wil er echter
voor waken om die twee budgetten te gaan vermengen en daarmee het risico te
lopen dat het een overloopt in het ander. Dat vind ik een groot risico. Benutten
voor de re-integratie en de voorfase vinden wij echter prima.Ik kom bij mijn tweede punt. Mevrouw Bussemaker heeft gesproken over jongeren
en kansen voor jongeren. Wij vinden dat voor jongeren in een opleiding moet
gelden dat talenten en carrièrekansen veel dichter bij elkaar moeten
worden gebracht. Hans de Boer heeft met zijn Taskforce Jeugdwerkloosheid al
geconstateerd dat op sommige scholen nog te veel pretpakketten worden aangeboden,
die niet leiden tot grote kansen op de arbeidsmarkt. Wij willen dat de minister
toezegt dat zijn Directie Werken en Leren ervoor gaat zorgen dat beroepsopleidingsinstituten
veel meer gaan bekijken wat er gebeurt op de arbeidsmarkt, hoe zich de vraag
ontwikkelt en waar in de toekomst carrièremogelijkheden liggen. Wij
willen dat beroepskeuzeadviseurs en decanen onder voorlichting van de Raad
voor Werk en Inkomen en het Researchinstituut voor Onderwijs en Arbeidsmarkt
in Maastricht een mooie combinatie volgen, zodat er heel gericht kan worden
geadviseerd aan jongeren wat hun talenten zijn en waar hun carrièrekansen
liggen. Wanneer wij die twee bij elkaar brengen, kan daaruit komen welke opleiding
zij zouden moeten gaan volgen.De heer Van der Sande (VVD):Dat klinkt heel mooi. In mijn beleving zouden decanen dit al moeten doen.
Het lijkt mij heel onverstandig als zij dat niet doen. Dat betekent dat zij
hun werk niet goed doen. Wat gebeurt er echter wanneer een jongere zo'n advies
niet opvolgt en toch een hamsteraaicursus wil gaan volgen bij het roc?Mevrouw Verburg (CDA):Die jongere maakt het zichzelf heel moeilijk. Hij heeft wellicht al problemen
thuis. Wanneer men beroepskeuzeadviseurs, decanen en de arbeidsmarktverkenningen
dichter bij elkaar brengt en ook onderwijsinstellingen daarop aanspreekt,
verwachten wij dat er veel minder mismatch zal zijn en dat veel meer jongeren
gewoon gericht een opleiding kunnen volgen om daarna te starten met een mooie
carrière die hun perspectief biedt.De heer Van der Sande (VVD):Wat gebeurt er wanneer een jongere het advies aan zijn laars lapt?Mevrouw Verburg (CDA):Wij hebben vertrouwen in mensen, zoals de VVD dat normaal gesproken ook
heeft. Opleidingsinstituten vinden het mooi wanneer hun leerlingen na afronding
van de opleiding ook maatschappelijk hun weg vinden en een loopbaan kunnen
bereiken. Daar zit nu een mismatch. Los die op. Ik zeg nog helemaal niet dat
er dan allerlei sancties moeten komen. Ik kom jongeren tegen op opleidingen
die hartstikke gemotiveerd zijn en die graag aan de slag willen, en die het
als een steuntje in de rug ervaren als zij ook in die richting geadviseerd
worden.Wij zouden graag willen dat de individuele re-integratieovereenkomst (IRO)
voor iedereen kan gaan gelden. Wij willen dan ook af van het in groepsverband,
per kavel aanbesteden door het UWV. Wij willen graag vanaf 1 januari
2007 voor iedereen een individuele re-integratieovereenkomst. Dat zouden wij
ook willen bij gemeenten, al realiseren wij ons dat wij de Wet werk en bijstand
op afstand hebben gezet. Ik vraag de staatssecretaris om bij gemeenten aan
te dringen op individuele re-integratieovereenkomsten, waar ook scholing en
opscholing deel van uitmaken. Wij zien nu heel goede trajecten in het kader
van work first. Dat vinden wij uitstekend, maar laten wij ook kijken naar
de arbeidsmarkt en ons erop richten hoe wij ook uitkeringsgerechtigden en
een grote vraagontwikkeling in bijvoorbeeld de zorg of het onderwijs bij elkaar
kunnen brengen. Het budget kan daarbij geen probleem zijn, want vorige jaar
bleef er met de meeneemregeling 500 mln. over in het werkdeel van de gemeenten.VerburgIk kom op het punt van de herbeoordeelde WAO'ers. Mevrouw Bussemaker noemde
hierover zojuist de meest sombere cijfers. Wij hebben het hierover al eerder
gehad. Bij die gelegenheid heeft de minister toegegeven dat dit een moeilijk
traject is, maar dat er ook gekeken moet worden naar de mensen die nog in
een re-integratietraject zitten. Sommige mensen doen daar twee jaar over en
zijn op dit moment nog bezig om nieuwe kansen te realiseren. Dit traject wil
de CDA-fractie optimaliseren. Eerder hebben wij het in de Kamer gehad over
een tijdelijk regeling inkomensvoorziening. Ik herinner mij nog dat wij hierbij
in Kamerverband goed hebben opgetrokken. Het betreft een tijdelijke regeling
die kan voorkomen dat mensen die een scholing volgen, halverwege dit traject
geen WW-uitkering meer hebben en naar de bijstand moeten, met alle gevolgen
van dien. Om de kansen voor deze mensen te optimaliseren, willen
wij deze tijdelijke regeling veel effectiever inzetten. Laten wij hiervan
gebruik maken, niet alleen voor scholing, maar ook voor een re-integratietraject,
zodat mensen hun kansen optimaal kunnen benutten zonder bijvoorbeeld twee
weken voordat het re-integratietraject is afgerond, nog naar de bijstand te
moeten.De heer De Wit (SP):Herinnert mevrouw Verburg zich de datum 13 december 2005 nog?Mevrouw Verburg (CDA):Nee.De heer De Wit (SP):Dat was de datum waarop ik een motie indiende om de TRI-regeling, waarover
u het nu hebt, te gebruiken voor mensen die zijn herbeoordeeld en een lagere
uitkering krijgen. Ik stelde toen voor, deze regeling te gebruiken om te voorkomen
dat deze mensen direct in de WW of de bijstand terechtkomen als het even niet
lukt met de re-integratie. Ik stelde voor om de periode met zes maanden te
verlengen. Daar heeft mevrouw Verburg toen tegen gestemd.Mevrouw Verburg (CDA):Ja, dat heb ik gedaan omdat uw voorstel toen niet helemaal recht deed
aan wat wij beogen. Als mensen een WW-uitkering hebben en zij kunnen dat recht
doen herleven of intensiveren, vinden wij dat prima. Het gaat er ons echter
nu om, dat mensen niet halverwege of net voor het einde van een re-integratietraject
nog een beroep moeten doen op de Wet werk en bijstand. WW-rechten benutten
en daarbij intensief begeleid worden en scholing volgen, daarmee is niets
mis. Die regeling is zeer waardig, zeker omdat dit een inkomensafhankelijke
regeling is.De heer De Wit (SP):Eigenlijk vertelt u niets nieuws, want deze zaak is al eerder besproken.
Mijn voorstel was toen om de periode te verlengen. Het grote probleem voor
mensen ligt bij het vinden van werk na de herbeoordeling. Door deze periode
te verlengen, zijn mensen in staat rustig te solliciteren, zonder ernstige
inkomensachteruitgang maar mét de overbrugging. Op die manier kunnen
zij bezien of het inderdaad lukt om die baan te vinden, waarvan alle geleerden
beweren dat zij die zouden moeten kunnen vinden.Mevrouw Verburg (CDA):Mijn fractie vindt het een goede zaak als mensen dit kunnen doen op basis
van een WW-uitkering, omdat dit een inkomensgerelateerde uitkering is. Wij
stellen nu voor om dit niet alleen voor scholingstrajecten mogelijk te maken,
maar ook voor de reguliere re-integratietrajecten. Wij willen dus de TRI-regeling
toepassen om te voorkomen dat mensen, als hun uitkering of WW is afgelopen,
in de bijstand terechtkomen.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Volgens mij kan dit voor een belangrijk deel al. Mevrouw Verburg had er,
als zij op dit punt écht iets wil, beter aan gedaan de heer De Wit
en de motie van de fractie van de PvdA bij de algemene politieke beschouwingen
te steunen.Mevrouw Verburg weet verder net als ik dat uit de meest recente cijfers
blijkt dat nog geen 20% van de mensen na herbeoordeling werk heeft
gevonden. Wanneer vindt zij dat de herbeoordeling in termen van participatie
geslaagd is? Welk percentage vindt zij daarvoor nodig?Mevrouw Verburg (CDA):Mijn fractie spreekt liever over mensen dan over cijfers.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Bij hoeveel mensen vindt zij de herbeoordeling geslaagd?Mevrouw Verburg (CDA):Wij willen een zorgvuldig traject waarbij tijdens de herbeoordeling een
fatsoenlijke bejegening plaatsvindt. Na de herbeoordeling moet er een aaneengesloten
traject zijn met een re-integratievisie en een re-integratiecoach et cetera.
Mensen mogen niet eerst lang moeten wachten, daarna plotseling weer opgeschrikt
raken et cetera. De zorgvuldigheid van dit proces is cruciaal. Mét
mevrouw Bussemaker vind ik dat de re-integratietrajecten en de begeleiding
zodanig maatwerk moeten zijn, dat mensen daadwerkelijk weer aan de slag kunnen.
Ik neem namelijk aan dat mevrouw Bussemaker dit ook wil. Waar liggen de kansen?
Wat is er nodig om iemand daar naar toe te laten gaan? Mevrouw Bussemaker
spreekt over resultaten, maar nog heel veel mensen zitten in zo'n re-integratietraject.
Zij zijn nog bezig met het verzilveren van hun kansen.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Mevrouw Verburg heeft wel heel veel woorden nodig om aan te geven dat
zij die mensen eigenlijk in de steek laat. Dat stelt mij zeer teleur.Mevrouw Verburg (CDA):Ik ga hier niet meer op in. Mevrouw Bussemaker benadrukt wederom de negatieve
kant van de zaak, terwijl wij bezien hoe wij kansen voor mensen kunnen creëren
en hoe die optimaal kunnen worden verzilverd. Ik kan mevrouw Bussemaker wat
dit betreft blijkbaar niet tevreden stellen, maar als je er zo negatief in
staat, wil ik dat ook niet.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik wil graag een positief antwoord. Als mevrouw Verburg dat geeft, constateer
ik dat zij echt iets wil doen.Mevrouw Verburg (CDA):De staatssecretaris en de minister moeten ervoor zorgen dat re-integratiebedrijven
eigen initiatief van werkzoekenden niet frustreren. Wij horen uit de praktijk
dat, als mensen in een re-integratie­traject zitten en zelf een baan zoeken,
zij daar iets extra's voor moeten doen en dat re-integratiebedrijven of het
UWV dat frustreren. Graag een verbod daarop.Allochtone werkzoekenden die in een individueel re-integratietraject zitten,
vragen ook bijzondere aandacht. Allochtoon ondernemerschap moet worden gestimuleerd.
Wij zien ook graag dat allochtone bedrijven als stagebedrijf in aanmerking
kunnen komen. Het CWI doet er goed aan ouderen te re-integreren. Er zijn 300
consulenten vrijgemaakt. Er is via de nieuwe ESF-subsidie blijkbaar iets extra's
mogelijk. Kan de staatssecretaris aangeven hoe hoog het budget is en wat dit
betekent per oudere werkzoekende? Wil de staatssecretaris toezeggen dat oudere
werknemers die zonder werk komen te zitten vanaf de eerste dag een beroep
kunnen doen op actieve bemiddeling door het CWI? Wij verzoeken de minister
nog eens in te gaan op de groei van het aantal Wajong'ers. Wat denkt de regering
te doen aan het bevorderen van participatie en ontplooiing van
Wajong'ers? Ten slotte willen wij graag dat de trajecten in de keten korter
worden. Wil de staatssecretaris garanderen dat mensen nog maaréén
keer hun gegevens hoeven uit te leveren en bij gemeenten en CWI niet meer
van het ene naar het andere loket worden gestuurd? Dit re-integratieoffensief
wil ik graag aan de collega's doen toekomen.De voorzitter:Het document "Kansen bieden en maatwerk leveren" zal ter inzage
worden gelegd bij het Centraal Informatiepunt van de Kamer.(Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt)Mevrouw Verburg (CDA):Voorzitter. Wij vinden voorts dat een aantal voorwaarden moet worden gesteld
als het gaat om participatie, re-integratie, meedoen en ontplooiing. De eerste
voorwaarde is dat mensen arbeid en andere taken in het leven op een goede
manier moeten kunnen combineren. Een van de mogelijkheden daartoe is de levensloopregeling.
Die is begin dit jaar van kracht geworden. De regeling vindt langzamerhand
haar "weggetje", al kan zij zich nog niet verheugen in een grote
populariteit. Met het oog daarop hebben wij onze ervaringen in de praktijk
gebundeld en naar oplossingen gezocht. Mensen vinden de regeling soms erg
ingewikkeld. De regeling moet bekender en eenvoudiger worden en het moet aantrekkelijker
worden om eraan deel te nemen. Ik heb daarvoor een dozijn voorstellen. Kortheidshalve
zou ik het desbetreffende stuk ook aan de Handelingen willen toevoegen. Ik
verzoek de minister op de voorstellen te reageren.De voorzitter:Het document "Een Dozijn voor de Levensloop" zal ter inzage
worden gelegd bij het Centraal Informatiepunt van de Kamer.(Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt)De heer Slob (ChristenUnie):Ik ken de voorstellen niet concreet, maar ik heb er iets over gelezen
in de krant. Is het niet trekken aan een dood paard? Als je naar de cijfers
kijkt, moet het besef doordringen dat het niet goed gaat met de regeling.
De schatting was dat dit jaar 1,9 miljoen mensen zouden meedoen. Het zijn
er tot nu toe 350.000. Wij zitten dus een heel eind van die schatting af.
Ik heb gelezen dat voor volgend jaar zelfs een deelname van 3 miljoen mensen
is ingeboekt. Hoe groot is de kans daarop volgens mevrouw Verburg, kijkend
naar de lapmiddelen die zij aandraagt? Of is het misschien beter een veel
fundamentelere keus te maken en ons te realiseren dat dit niet is wat wij
hebben bedoeld? het misschien beter de spaarloonregeling aan te scherpen en
daarop in te zetten?Mevrouw Verburg (CDA):Ik geef de heer Slob toe dat de regeling zich nog niet kan verheugen in
grote belangstelling en enthousiasme. Ik wijs er wel op dat de regeling is
ingevoerd in een periode waarin heel veel nieuws is ingevoerd, een nieuwe
arbeidsongeschiktheidswetgeving, een nieuwe basiszorgverzekering enzovoort,
en dat mensen het daarom even wilden afwachten. Nu is het tijd om ervoor te
zorgen dat de levensloopregeling meer aandacht en belangstelling krijgt. Als
wij dan vanuit de praktijk horen dat de regeling belemmerend is, omdat men
naar de werkgever moet, hier toestemming moet krijgen en daar een handtekening
moet halen enzovoorts, vragen wij ons af of het ook eenvoudiger kan. De kern
van de levensloopregeling blijft echter overeind: naar eigen keuze combinaties
maken van arbeid en zorg, arbeid en scholing, arbeid en flexibel pensioen
of deeltijd of arbeid en een eigen bedrijf starten. En dat is zo waardevol
dat het CDA vindt dat de deze regeling toekomst moet hebben. Wij willen die
toekomst graag mede creëren.De heer Slob (ChristenUnie):Ik ontzeg niemand het recht hoopvol de toekomst in te kijken en toch bepaalde
verwachtingen te hebben. De vraag is natuurlijk wel hoe reëel die verwachtingen
zijn. Wij zijn nu zowel met de spaarloonregeling als de levensloopregeling
bezig. U hebt zelf ook wel eens gesuggereerd dat wij misschien op een van
beide moeten inzetten. Zouden wij niet die discussie moeten voeren voordat
wij weer een aantal jaren doormodderen?Mevrouw Verburg (CDA):Werknemers kunnen nu kiezen tussen de spaarloonregeling en de levensloopregeling.
Wij zien dat mensen weten wat de spaarloonregeling is en dat ze liever even
houden wat zij hebben. Op dit moment doen 350.000 mensen wel ervaring op met
de levensloopregeling. Wij willen dat aantal vergroten. Ik weet niet of wij
de 3 miljoen halen. Eerlijk gezegd en in alle nuchterheid, ik denk niet dat
wij dat volgend jaar halen. Wij willen wel ervoor zorgen dat de levensloopregeling
aantrekkelijker, eenvoudiger en daardoor ook populairder wordt.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Heeft mevrouw Verburg bij haar voorstellen, die ik met belangstelling
tegemoet zie, ook een financiële dekking aangegeven?Mevrouw Verburg (CDA):Wij constateren dat dit jaar het budget voor de levensloopregeling niet
helemaal – laat ik het eufemistisch zeggen – wordt benut. Wij
zien dat er ook voor volgend jaar ruimte is. Ik nodig graag het kabinet uit
om te reageren op onze voorstellen en om te kijken op welke wijze het zou
kunnen.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik vraag dit aan mevrouw Verburg omdat wij vandaag nog zaken kunnen doen.
Ik heb nog amendementen liggen die ik bij de behandeling van het wetsvoorstel
had opgesteld. Die kunnen wij hierbij of vanavond bij het Belastingplan betrekken.
Dan kunt u daadwerkelijk volgend jaar iets verbeteren aan de levensloopregeling.Mevrouw Verburg (CDA):Ik zie het met belangstelling tegemoet.De heer De Wit (SP):Mevrouw Verburg stelt de Kamer wel voor een groot probleem. Zij overlegt
een rapport en vraagt een reactie aan de minister, maar wij weten helemaal
niet wat erin staat. Ik heb alleen mevrouw Verburg vanmorgen op de radio gehoord.
Ik vind het een moeilijke manier van doen.Laat ik één ding vragen. Het grote probleem bij de levensloopregeling
is nu dat alleen de elite het kan betalen. Wat doet zij om het voor de mensen
met een laag inkomen ook mogelijk te maken? Staan er voor hen ook voorstellen
in?Mevrouw Verburg (CDA):Dat is een mythe die wij graag doorprikken. Het is een regeling voor iedereen.
Iedereen kan inleggen en iedereen kan afspraken met zijn of haar werkgever
maken. Er kunnen overwerkuren, bonussen of gratificaties worden ingelegd.
Ook de werkgever heeft de mogelijkheid om iets extra's te doen in centen in
plaats van in procenten. Het is dus een mythe om te zeggen dat het niet kan
voor lager opgeleiden. Ik wijs er bovendien op dat het ook voor mensen die
nog niet zo lang aan het sparen zijn, aantrekkelijk kan zijn om gebruik te
maken van de ouderschapsverlofkorting. Daarin investeren wij dan met elkaar.De heer De Wit (SP):Waarom denkt mevrouw Verburg dat er zo weinig mensen deelnemen? Is dat
omdat zij het niet weten of is het inderdaad een kwestie van centen, van het
niet kunnen betalen en niet kunnen reserveren daarvoor?Mevrouw Verburg (CDA):Nee, het is geen kwestie van centen. Begin van dit jaar zijn veel nieuwe
dingen ingevoerd. Mensen hebben dat even afgewacht. Wij horen uit de praktijk
wel dat mensen sommige zaken als complex ervaren. Als de regeling zo veelzijdig
is maar blijkbaar te complex georganiseerd, doen wij gerichte praktische voorstellen
om haar eenvoudiger te maken en de aantrekkelijkheid te verhogen. Wij doen
ook voorstellen om de regeling fiscaal aantrekkelijker te maken. Wij proberen
zo de regeling wel populariteit te bezorgen en voor de vele komende jaren
wel aantrekkelijk te maken.Een ander punt om arbeid en zorg te combineren, is de kinderbijslag. Wij
willen dat de komende periode de kinderbijslag verder wordt verhoogd, evenals
de kindertoeslag, waarmee wij ouders willen tegemoetgekomen, een deel inkomensafhankelijk,
en een deel inkomensonafhankelijk. Het CDA is inmiddels gelukkig niet meer
de enige partij die het gezin en kinderen belangrijk vindt, zodat wij daarvoor
wellicht een meerderheid kunnen vinden.De heer Van der Sande (VVD):Wilt u dat per 1 januari 2007 in laten gaan?Mevrouw Verburg (CDA):Nee, per die datum is er een verhoging van de kinderbijslag met 125 mln.
Maar wij hebben het over de komende periode. Stap voor stap zou de kinderbijslag
moeten worden verhoogd, met name voor het eerste kind, en in 2008 komt de
kindertoeslag, die wij dan gelijk meenemen.De heer Van der Sande (VVD):Staat dat niet in uw verkiezingsprogramma? Maar hebben wij daar geen verkiezingen
voor, gevolgd door onderhandelingen? Is het niet raar om dat nu alvast te
regelen, omdat u daarvoor na de verkiezingen misschien geen meerderheid hebt?Mevrouw Verburg (CDA):Zo staan wij niet in de campagne, en zo sta ik niet in de Kamer. Wij willen
in de aanloop naar 22 november de kiezer duidelijkheid bieden. Dit is
een kans voor andere fracties om die helderheid te bieden. Dit voorjaar heeft
mijn college, Margreeth Smilde, samen met de heer Van der Vlies en de ChristenUnie
een motie ingediend voor een structurele verhoging van de kinderbijslag in
de komende jaren. Daar heeft de PvdA-fractie toen tegen gestemd. Nu zien wij
in de toelichting op de Kieswijzer dat de PvdA vindt dat de kinderbijslag
omhoog moet. Wij willen bekijken of wij het nu wel met elkaar eens kunnen
worden, in het belang van gezinnen met kinderen.De heer Van Schijndel (Groep Eerdmans/Van
Schijndel):Uiteraard gaan de belangen van gezinnen met kinderen iedereen ter harte.
U begon met een kenschets van het hervormingsbeleid van de afgelopen jaren,
maar u stelt nu een aanzienlijke uitbreiding van een overheidsregeling voor,
die veel kosten met zich zal brengen. Vanaf welk kind zou dit moeten gelden?
Zijn er grenzen aan verbonden? Wat zou het moeten kosten?Mevrouw Verburg (CDA):Het antwoord op de eerste vraag is "nee": wij willen de participatie
vergroten via maatwerk in re-integratie. Maar daar zijn wel voorwaarden voor
nodig, zodat wij nu naar het hoofdstuk arbeidsvoorwaardenscheppend beleid
gaan, waarin wij het belangrijk vinden dat mensen arbeid en zorg kunnen combineren,
evenals de opvoeding van kinderen. Het is moeilijk aan te geven om welke bedragen
het precies gaat: als ik probeer een meerderheid in deze Kamer te krijgen,
is dat nog onderwerp van overleg. Maar het gaat wel om enkele honderden miljoenen
in de komende jaren.De heer Van Schijndel (Groep Eerdmans/Van
Schijndel):Is het niet beter om te werken met algemene maatregelen? Geef mensen,
dus ook de gezinnen, meer geld door de belastingen te verlagen.Mevrouw Verburg (CDA):Het CDA is het daar niet mee eens. De samenleving mag zichtbaar maken
dat het verzorgen en opvoeden van kinderen belangrijk is, en dus wordt gefinancierd.
Dit is vanaf de jaren vijftig van de vorige eeuw een goed gebruik. De kinderbijslag
is een maatschappelijk gebaar naar ouders met kinderen. Vanaf 2008 komt daar
de inkomensafhankelijke kindertoeslag bij. Wij willen dat graag zo houden,
omdat wij ons realiseren dat sommige mensen geen belasting betalen. Voor die
mensen heeft belastingverlaging geen zin.De heer Van der Vlies (SGP):Mevrouw Verburg noemt een maatregel voor 2008. Dat is een zaak van het
nieuwe kabinet, maar je kunt nu al een piketpaal slaan natuurlijk. In de voorstellen
van mevrouw Verburg mis ik een element dat er zeker niet aan mag ontbreken,
namelijk het opheffen van de algemene heffingskorting. Het verdwijnen van
de algemene heffingskorting is toch gekoppeld aan het verhogen van de kinderbijslag
en de kindertoeslagen? Dat heb ik toch goed beluisterd bij de algemene financiële
en politieke beschouwingen? Toen heb ik in een interruptiedebatje met de collega's
van mevrouw Verburg gezegd dat dit niet rondloopt, dat daarmee niet dezelfde
mensen worden bereikt. Daar moet mevrouw Verburg wel op ingaan. Zij pleit
voor een gezinsvriendelijk beleid, maar die hoeksteen is zij aan het lospeuteren.Mevrouw Verburg (CDA):Wij hebben al eerder gezegd dat wij blij zijn dat er ook bij andere fracties
warme belangstelling is voor het gezinsbeleid. Dat zeg ik niet tegen de heer
Van der Vlies, want wij kennen zijn partij als een gezinsvriendelijke partij.
Het CDA kiest voor modern gezinsbeleid. Te zien is dat zowel mannen als vrouwen in toenemende mate zorg en betaalde arbeid combineren. Tegen
die achtergrond vinden wij het gerechtvaardigd om de arbeidsparticipatie te
stimuleren en tegelijkertijd te investeren in zaken als levensloop en kinderbijslag.
Het CDA wil de algemene heffingskorting de komende twintig jaar afbouwen vanaf
de 1990-generatie. Daarbij gaat het om mensen die vanaf 1990 18 jaar of ouder
zijn geworden. Dat betekent dat wij meeademen en meebewegen met de wensen
in de samenleving. Daarmee geven wij het moderne gezinsbeleid handen en voeten.
Men mag zelf kiezen hoe men arbeid en zorg combineert, waarbij de arbeidsparticipatie
van vrouwen wordt ondersteund.De heer Van der Vlies (SGP):U beseft dat dit een inperking betekent van de keuzevrijheid van mensen
die het gezin op een andere, meer traditionele manier willen blijven runnen.
Dat was indertijd toch een geweldig belangrijk punt voor het CDA? Dat heb
ik toch goed onthouden? Ik loop hier al een poosje rond, dus dat kan ik mij
goed herinneren.Mevrouw Verburg (CDA):Gezinsbeleid is en blijft een belangrijk punt voor het CDA. Het is goed
om dat hier te markeren. Maar de tijd staat niet stil. Wij vinden dat wij
moeten inspelen op de wensen van moderne gezinnen, waarbij arbeid en zorg
door zowel mannen als vrouwen – zowel vaders als moeders – wordt
gecombineerd. Wij willen investeren in de participatie van vrouwen op de arbeidsmarkt
en vinden dat algemene heffingskortingen stap voor stap, uitgesmeerd over
twintig jaar en vanaf een zekere leeftijd moeten worden afgebouwd om de kansen
van vrouwen op de arbeidsmarkt en de kans op zelfredzaamheid van vrouwen te
vergroten.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik ben het volledig met de heer Van der Sande eens dat dit soort voorstellen
voor 2008 en verder bij de formatie thuishoren. Wij gaan de discussie op dat
punt graag aan mochten wij daarvoor uitgenodigd worden. Ik ben echter wel
benieuwd, nu mevrouw Verburg over het verkiezingsprogramma van het CDA begint,
hoe zich dat financieel verhoudt tot de heffingskorting waar de heer Van der
Vlies het over had. Eerst haalt het CDA meer dan € 2000 bij gezinnen
weg met de heffingskorting en vervolgens geeft het een cadeautje van € 150.
Dat is wel een beetje goedkoop.Mevrouw Verburg (CDA):Dit is evident voor de manier van redeneren van mevrouw Bussemaker en
haar fractie. Ik zeg net dat wij de heffingskorting in twintig jaar gaan afbouwen.
Dat betekent € 100 per jaar. Dat doen wij vanaf de 1990-generatie.
De berekening van mevrouw Bussemaker dat het gaat om € 2000 klopt
niet met het voornemen van het CDA.De heer Slob (ChristenUnie):Ik wil het nu niet over de algemene heffingskorting hebben. Het is bekend
dat wij wat dat betreft fundamenteel van mening verschillen met het CDA. Wel
wil ik opmerken dat het grote financiële gevolgen heeft, ook al kun je
het uitzetten in de tijd. Ik heb nog een vraag over het voorstel van mevrouw
Verburg voor de begroting van volgend jaar. Wij vinden het een sympathiek
voorstel. Wij pleiten zelf ook voor een verhoging van de kinderbijslag, vooral
voor jonge kinderen. Wat is nu de route waarlangs u dit wilt realiseren, onder
meer in het kader van de begroting? Wat is nu concreet uw vraag aan het kabinet?
Dat is mij even ontgaan. Het zou plezierig zijn als wij deze week al met elkaar
zaken kunnen doen.Mevrouw Verburg (CDA):Regeren is vooruitzien. Dat geldt ook voor dit jaar waarin wij bezig zijn
met de begroting voor volgend jaar. Wij denken vooruit. Volgend jaar stijgt
de kinderbijslag. In 2008 komt de kindertoeslag. Wij willen dat beide structureel
stap voor stap worden verhoogd. Ik zal daar in de tweede termijn ook een concrete
motie over indienen.De heer Slob (ChristenUnie):Op dit moment hebt u dus geen concrete vraag aan de regering. U leest
puur een stukje voor uit het verkiezingsprogramma. Dat is op zich interessant.
Daar staat natuurlijk nog wel meer in, maar ik begrijp dat wij er op dit moment
even niets mee doen.Mevrouw Verburg (CDA):Dit is een voornemen van het CDA. Die wens is uitvoerig verwoord in ons
verkiezingsprogramma. Ik heb net ook toegelicht dat wij dat willen om die
keuze en die combinatie voor ouders, mannen en vrouwen, beter mogelijk te
maken. Ik heb net al aangegeven dat de PvdA-fractie dat dit voorjaar niet
wilde maar nu, gelet op de toelichting bij de Kieswijzer, blijkbaar wel. Ik
stel dus voor om als Kamer te proberen dat dezer dagen vast te leggen. Dan
is dat richtinggevend voor welk nieuw kabinet dan ook na 22 november.Voorzitter: WeisglasMevrouw Van Gent (GroenLinks):Wij hebben het nu over vergezichten en de jaren die na ons komen. Dat
is een beetje over het graf heen regeren. Ik vind deze verkiezingsretoriek
prachtig. Er wordt 127 mln. uitgetrokken om de kinderbijslag volgend jaar
te verbeteren. Gezinnen met kinderen worden daar € 5 per maand beter
van. Dat geldt voor alle gezinnen, dus ook voor de rijke gezinnen die dat
geld helemaal niet nodig hebben. U hebt het steeds over solidariteit. Zou
het niet goed zijn als wij het komende jaar al boter bij de vis doen? Ik heb
daartoe een amendement ingediend. Het doel daarvan is dat de armste kinderen
in Nederland er volgend jaar een substantieel bedrag bij krijgen om hun achterstand
in te lopen. Het gaat om € 300 per jaar in plaats van om € 5
per maand. Dan neemt u uw eigen woorden echt serieus. Alleen kijken naar de
jaren die voor ons liggen, is wel erg goedkoop.Mevrouw Verburg (CDA):Wij hechten veel waarde aan steun voor gezinnen met kinderen. Dat doen
wij voor een deel inkomensonafhankelijk, de kinderbijslag, en voor een deel
inkomensafhankelijk. Dat is nu nog de kinderkorting, maar dat wordt per 1 januari
2008 de kindertoeslag. Daar zijn wij erg blij mee. Die kindertoeslag willen
wij ook verhogen. Wij vinden die combinatie van inkomensafhankelijk en inkomensonafhankelijk
belangrijk. Het is een maatschappelijke bijdrage aan de kosten voor het krijgen
en opvoeden van kinderen.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Dat was de vraag niet. Met die maatschappelijke bijdrage aan de kosten
voor het opvoeden van kinderen ben ik het op zichzelf eens. Ik vind wel dat
je daarin een keuze moet maken. Waarom zou je de rijke gezinnen ook € 5
per maand geven? Die gezinnen zitten daar helemaal niet op
te wachten. U weet net zo goed als ik dat een bepaalde groep mensen het op
dit moment heel moeilijk heeft. Waarom zet u het geld dat nu beschikbaar is
niet veel gerichter in? Op die vraag krijg ik graag nu een antwoord en niet
pas in 2008.Mevrouw Verburg (CDA):Het is heel simpel. De kinderbijslag en de kinderkorting hebben wij nu
al. De kinderkorting is inkomensafhankelijk. Straks krijgen wij de kindertoeslag
en die is ook inkomensafhankelijk. Dat is een verbetering. Wij kiezen voor
een steun die deels inkomensonafhankelijk en deels inkomensafhankelijk is.
Ik vind het prima dat u een andere keuze maakt. Wij kiezen daar niet voor.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Ik was blij dat u eindelijk die aanrechtsubsidie wilde afschaffen, maar
vervolgens komt u met allerlei plannen om dat weer ongedaan te maken. De emancipatie
van de vrouw blijft dus een probleem. Ik heb net uw pamflet Kansen bieden
en maatwerk gekregen. Ik heb er een blik op geworpen, maar ik heb niet één
nieuw onderdeel gezien. Dat hebben wij allemaal al eerder voorgesteld.De voorzitter:U hebt uw eigen termijn. Alleen een vraag!Mevrouw Koşer Kaya (D66):Wat is dit nu precies? Dit lijkt mij een beetje goedkope verkiezingsstunt!Mevrouw Verburg (CDA):U mag uw oordelen en beoordelingen hebben, ik heb nog nooit een voorstel
langs zien komen waarin wordt opgeroepen om ervoor te zorgen dat schooldecanen,
opleidingsorganen en verkenners van de arbeidsmarkt veel gerichter met elkaar
samenwerken en ervoor zorgen dat talenten en ontplooiings- en carrièrekansen
met elkaar gebundeld worden. Ik heb nog nooit het pleidooi gehoord voor iedereen
een IRO. Hier is alleen gezegd dat een IRO mogelijk moet zijn en dat mensen
zelf moeten kiezen, wij willen vanaf 1 januari voor iedereen een IRO,
zodat wij af komen van de bulk en het veilen van groepen uitkeringsgerechtigden.
Zo staat het plan nog vol met andere maatwerkoplossingen en wij denken –
zo wordt het ook in de praktijk beleefd – dat dit een belangrijke bijdrage
kan zijn aan gerichte re-integratie en ontplooiings- en participatiekansen
van de mensen die wij op het oog hebben.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Met de IRO is D66 al heel lang bezig geweest en natuurlijk
willen ook wij dat iedereen daar gebruik van kan maken. Ik heb echter nog
andere punten. Allochtone werkzoekenden moeten speciale aandacht krijgen.
Ik geloof dat ik de afgelopen twee jaar hier voortdurend om heb gevraagd.
Re-integratiebedrijven mogen niet het eigen initiatief van werkzoekenden bij
re-integratie frustreren. Ook dit heb al veel eerder aan de orde gesteld.
Re-integratie van ouderen idem. Zo gaat dat maar door, ik heb niets nieuws
gelezen...De voorzitter:En ik hoor in uw vraag ook niets nieuws. De heer Van der Sande!De heer Van der Sande (VVD):Het gemak waarmee je de kop van de Telegraaf kan halen! Daarvoor wil ik
het CDA toch wel een compliment geven. Wij gaan het even over de kinderbijslag
hebben, want dat is natuurlijk niets nieuws zoals wij nu ook constateren.
Daarom daag ik mevrouw Verburg ook uit om echt iets te doen en niet hier niet
alleen vrijages met wie dan ook te plegen. Als zij echt iets wil met de kinderbijslag,
laat zij dat dan ook doen per 1 januari 2007. Kom daar met voorstellen
voor en ga niet eerst even kijken of de PvdA hier wel aan wil meedoen.Mevrouw Verburg (CDA):Ik tel mijn zegeningen, want ik had er niet op gerekend dat ook de VVD
dit voorstel sympathiek zou vinden. Ik zie met een gerust hart de verdere
behandeling tegemoet nu ik merk dat ook de VVD er sympathiek tegenover staat!De heer Van der Sande (VVD):Ik moet mevrouw Verburg weer een compliment geven, want in de eerste plaats
beantwoordt zij de vraag niet en in de tweede plaats trekt zij een conclusie
uit iets wat niet naar voren is gekomen en heeft zij toch het gevoel dat zij
daarmee weg kan komen. Laten wij wel zijn, kinderbijslag is van de vorige
eeuw, in deze eeuw gaat het om het op een juiste wijze regelen van de kinderopvang.
Zij weet hoe de VVD daarover denkt. Ik vind dat wij elkaar hier wel serieus
moeten nemen. Als u zegt dat u dit nu uit het verkiezingsprogramma wil regelen
omdat u uit de stemwijzer opmaakt dat de PvdA dat ook wil, dan zeg ik: mevrouw
Verburg, kom op, dan ook per 1 januari 2007 als dit zo belangrijk voor
u is!Mevrouw Verburg (CDA):Dit kabinet investeert het volgend jaar veel in kinderen: 125 mln. extra
in de kinderopvang, 125 mln. extra voor de kinderbijslag. Dat is een stap
voorwaarts, maar dan zijn wij er nog niet. Wij willen graag richtinggevend
zijn, ook voor een volgend kabinet, en wij willen daarover graag een uitspraak
doen als wij daar een meerderheid voor kunnen vinden in deze Kamer. Niks meer
en niks minder, maar wel een belangrijke en richtingbepalende uitspraak, want
dat zou betekenen meer geld voor kinderbijslag en meer geld voor de kindertoeslag!De voorzitter:Neen, mevrouw Verburg gaat door, u bent in deze ronde al geweest. Het
voorzitterschap is een groot continu geheel!Mevrouw Verburg (CDA):Voorzitter. Ik heb nog een punt dat te maken heeft met een goede combinatie
van arbeid en zorg. Ik wil niet verhelen dat er in onze fractie gisteren grote
vreugde was toen de FNV een rapport presenteerde en aangaf dat de kinderopvang
niet gratis zou moeten maar dat er een inkomensafhankelijke bijdrage zou moeten
worden gevraagd. Bovendien vond de FNV dat ouders zelf het soort kinderopvang
zouden moeten kunnen kiezen. Dus niet allemaal in centra, niet allemaal op
een manier. Gelet op de goede verhoudingen tussen de PvdA en de FNV rekenen
wij erop dat ook de PvdA zal inzien dat de basisvoorziening en de gratis kinderopvang
die ons met elkaar zo'n 6 mld. per jaar zal gaan kosten niet de juiste weg
is en dat je veel meer maatwerk nodig hebt. Ik roep hier dan ook graag de
PvdA op om, zoals wel vaker, heel goed te luisteren naar de FNV, sterker nog,
om het goede voorbeeld van de FNV te volgen.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Mag ik mevrouw Verburg oproepen om ook naar het CNV te
luisteren, bij voorbeeld als het spreekt over herkeurde WAO'ers? Zij komt
nu met een bedrag van 6 mld. Ik moet helaas constateren dat mevrouw Verburg
net als de premier moeite heeft met het lezen van kleine lettertjes, anders
zou zij wel weten dat het bedrag van 6 mld. uit de lucht is gegrepen en niet
klopt. Wij willen, net als de FNV, overgaan naar een basisvoorziening. Als
mevrouw Verburg zo graag dat nieuwe gezinsbeleid wil, daag ik haar uit om
zich daarbij aan te sluiten.Mevrouw Verburg (CDA):Geen haar op ons hoofd die daar aan denkt. Wij vinden dat er keuzevrijheid
moet zijn voor de ouders en tripartiete financiering. Uit onderzoeken blijkt
dat ouders gratis kinderopvang niet nodig vinden. Zij zijn van mening dat
die het breed heeft, best iets meer kan betalen aan de kinderopvang. De vraag
is nu welke kinderopvang wij willen, hoe wij dit organiseren en wie wij daarvoor
benaderen. Wij wachten op de CPB-doorrekening die morgen komt. Dan weten wij
precies wat de PvdA voor de kinderopvang uittrekt en of dit voldoende is.Ik noem nog een aantal andere punten die de participatie kunnen bevorderen.
Dit is onder meer het zwangerschapsverlof voor vrouwelijke ondernemers en
meewerkende partners. Mevrouw Halsema is zo vriendelijk geweest om de motie
aan te houden die zij wilde indienen tijdens de algemeen politieke beschouwingen.
Wij zouden hier bij de behandeling van de begroting van het ministerie van
Sociale Zaken en Werkgelegenheid op terugkomen. Wij trekken hier samen in
op. Wij horen graag welke oplossing de minister voorstaat nu de rechtsgang
van de vrouwelijke ondernemer is geweest en het hof een uitspraak heeft gedaan.
Wij willen dat dit vanaf 1 januari 2007 is geregeld. Daarom dring ik
erop aan dat de minister met een concreet voorstel komt. Het heeft nu lang
genoeg geduurd.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Heeft mevrouw Verburg de brief van de minister van afgelopen vrijdag gelezen
waarin hij schrijft dat hij niets zal doen? Ik heb een amendement ingediend,
omdat ik vind dat dit nu geregeld moet worden. Ik ben blij dat mevrouw Verburg
die mening deelt.Mevrouw Verburg (CDA):Mevrouw Bussemaker heeft gelijk, maar dit was bij de algemeen politieke
beschouwingen al duidelijk. Ik verwacht dat mevrouw Van Gent en ik elkaar
weten te vinden – net zo goed als de heer Verhagen en mevrouw Halsema
elkaar wisten te vinden tijdens de algemeen politieke beschouwingen –
om dit effectief – al dan niet in een motie – vast te leggen.
Er komt een regeling voor het zwangerschapsverlof van vrouwelijke ondernemers
en meewerkende partners.Wij zijn nog steeds verklaard tegenstander van agressieve leenreclames.
Wat heeft de regering hieraan gedaan? Afhankelijk van het antwoord overwegen
wij om een motie in te dienen.Mijn collega Mosterd heeft zich samen met andere collega's in de Kamer
al een aantal jaren ingezet voor het pensioen van vrouwen die voor 1981 zijn
gescheiden. Vorig jaar is hierover een motie ingediend. De minister heeft
toegezegd om de motie uit te voeren, maar tot nu toe is er nog niets gebleken
van een concrete uitwerking. Daarom is er een amendement Mosterd/Verbeet ingediend.
Deze Kamerleden hebben zich de afgelopen jaren sterk gemaakt voor dit dossier.De heer De Wit (SP):Ik vind dit een prima idee. Als het amendement wordt uitgevoerd, krijgen
betrokkenen een eenmalige uitkering. Ik ben benieuwd naar de fiscale gevolgen
van die uitkering.Mevrouw Verburg (CDA):Het amendement ziet erop dat er de uitkering over twee jaar wordt uitgesmeerd.
Ik ga ervan uit dat dit fiscaal een netto uitkering is. Anders zullen wij
de minister op dit punt nog bevragen. Ik weet het niet zeker, daarom is het
goed dat u hiernaar informeert.De heer Van der Sande (VVD):De dekking voor dit amendement op stuk nr. 12, 32,5 mln., wordt gevonden
in het budget voor het re-integratiebeleid. Staat dat niet op gespannen voet
met het streven van uw fractie om meer mensen aan werk te helpen door re-integratietrajecten?
U constateert namelijk niet alleen dat er sprake is geweest van onderbenutting,
maar dat daarvan ook in de komende jaren sprake zal zijn. Moeten wij er niet
juist voor zorgen dat het hele budget wordt ingezet voor re-integratie? Volgens
mij is het een ondeugdelijke dekking, die laat zien dat in ieder geval het
CDA niet alles op alles zet om mensen aan het werk te krijgen.Mevrouw Verburg (CDA):Er mag geen misverstand over bestaan dat het CDA mensen aan het werk wil
helpen. Van het W-deel bleef de laatste jaren veel geld over, opgeteld was
dat in 2005 niet minder dan 0,5 mld. Omdat het de verwachting is dat er in
2007 niet 411.000 mensen in de WWB zullen zitten maar 311.000, is het gerechtvaardigd
om iets van dat budget te gebruiken voor mensen die al zo lang aan de verkeerde
kant van de streep staan.De heer Van der Sande (VVD):Het is een sympathiek idee, maar de dekking wordt gevonden in de verkeerde
post. Juist ook de CDA-fractie zou ervoor zorg moeten dragen dat gemeenten
al het beschikbare geld gebruiken voor de mensen die nog steeds
in de kaartenbakken zitten. Het is een goede zaak dat het er niet 411.00 maar
311.000 zijn, maar dat zijn er natuurlijk nog steeds veel te veel.Mevrouw Verburg (CDA):311.000 mensen zijn inderdaad heel veel mensen. Maar aan het einde van
deze kabinetsperiode tel ik ook mijn zegeningen: het zijn er minder dan voorspeld
bij de invoering van de WWB en minder dan na een economische recessie met
hoge werkloosheid mag worden verwacht.De VVD-fractie was met mijn fractie een voorvechter van het idee om de
verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de WWB bij de gemeenten neer te
leggen. Het valt mij dan ook van u tegen dat u mij oproept om gemeenten te
dwingen het hele budget te besteden. Ik ben bereid om een dringend appel te
doen op gemeenten om mensen met dat geld aan de slag te helpen, maar dwingen
is natuurlijk helemaal het verkeerde woord. Het is de verantwoordelijkheid
van gemeenten en wij kunnen ze hoogstens op die verantwoordelijkheid aanspreken.De heer Van der Sande (VVD):Het woord dwingen heb ik niet gebruikt. Ik constateer alleen maar dat
dit geld benut moet worden voor het doel waarvoor het is bedoeld en dat uw
fractie 32,5 mln. uit dit budget haalt. Niet meer en niet minder!Mevrouw Verburg (CDA):Ik ben het met u eens dat gemeenten het budget moeten benutten. Omdat
het gemeenten de afgelopen twee jaar niet is gelukt om het budget op te maken
en het overschot inmiddels 500 mln. bedraagt, durf ik de stelling wel aan
dat het ze de komende twee jaar ook niet zal lukken.Voorzitter. De pilot van de SVB om de onvolledige AOW op verzoek van een
gemeente aan te vullen, verdient het om over alle gemeenten uitgerold te worden.
De SVB heeft ons een brief gestuurd, waarin staat dat veel gemeenten hiervoor
belangstelling hebben. Ik vind dat de SVB deze mogelijkheid aan alle gemeenten
moet aanbieden. De SVB moet dus op deze manier gaan werken, behalve wanneer
een gemeente expliciet aangeeft dat ze zo niet wil gaan werken. Voorwaarde
is dan wel dat de SVB zo'n gemeente attendeert op het aantal onvolledige AOW-uitkeringen.
Het is namelijk wel zaak dat iedereen met onvolledige AOW wordt bereikt.Als de privacywetgeving in de weg staat dat mensen een aanvullende bijstandsuitkering
krijgen of dat een gemeenten ouderen bereiken met gerichte armoedepreventie
dan wel eenzaamheidspreventie, moet deze wetgeving opzij worden geduwd. Ouderen
moeten immers krijgen waar ze recht op hebben en dat betekent dat het niet-gebruik
moet worden teruggedrongen.Waarom wil de minister van SZW nogmaals een pilot-onderzoek doen naar
het participatiebudget voor mensen met een arbeidshandicap? Wij hebben een
amendement ingediend om de vrijwillige inzet en participatie van kansarme
vrouwen in achterstandsposities te bevorderen. Het gaat vaak om vrouwen die
in wijken van steden in een isolement verkeren. Daar zijn laagdrempelige voorzieningen
en wij willen graag dat tot 2010 niet 50.000 maar 100.000 vrouwen bereikt
worden. De CDA-fractie heeft op dit punt ook een amendement ingediend.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Dit klinkt mij sympathiek in de oren. Maakt mevrouw Verburg zich net als
ik zorgen over de integratie van de vrouwenvakscholen? Die bereikten namelijk
ook die groep vrouwen. Wij zij daarin samen opgetrokken.Mevrouw Verburg (CDA):Ik was een beetje verbaasd over het voorstel van mevrouw Bussemaker. Een
aantal jaren geleden is hierover, onder anderen met u en mevrouw Noorman,
veel gesproken. De vrouwenvakscholen zijn volgens mij geleidelijk opgenomen
in andere onderwijsopleidingen; mevrouw Bussemaker wil dat nu echter weer
terugdraaien. Dit lijkt mij geen goed idee, verbeteringen zijn prima, maar
ik weet niet of het verstandig is om iets te herintroduceren wat met veel
moeite is geïntegreerd.Dan kom ik nu op het punt van de handhaving. Er zijn vragen gesteld over
het vrije verkeer van werknemers. Wij zitten middenin dit traject. Hierover
wordt veel overleg gevoerd met de sectoren, de sociale partners en de staatssecretaris.
De CDA-fractie vindt het belangrijk dat de handhaving van de wetgeving in
Nederland, zoals de arbowetgeving, de Wet minimumloon, en de handhaving van
de wetgeving met betrekking tot zaken als grijswerken en zwartwerken, stevig
is. Een goede handhaving zorgt er namelijk voor dat er zowel draagvlak is
onder het vrije verkeer van werknemers als onder de sociale zekerheid en het
solidaire voorzieningenstelsel. Wij hebben een voorstel gedaan voor de versterking
van de handhaving, waarvan wij denken dat het een bijdrage zou kunnen leveren
aan de handhaving en aan het draagvlak onder de sociale zekerheid en het vrije
verkeer van werknemers. Wat vindt de staatssecretaris van dit voorstel? Als
hij ervan overtuigd is dat er voldoende budget en ruimte is voor een handhaving
die vertrouwen biedt, zijn wij bereid om het amendement in te trekken. Wij
willen op dat punt dan wel duidelijke toezeggingen hebben.De heer De Wit (SP):Voorzitter. De bewindslieden verwachten een balans, zo hoorde ik de minister
vanmorgen op de radio zeggen. Welnu, die kan hij krijgen; daar gaan we. In
een land waar de winsten stijgen en het geld in de directiekamers over de
plinten klotst, nemen de armoede en de onzekerheid toe. Werk boven inkomen,
dat was het motto van de minister. Het is geworden: geen werk en geen inkomen.
Dat is de uitkomst bij het opmaken van de rekening.De minister heeft benadrukt het sociale gezicht van de coalitie te willen
zijn. Ontkoppeling van lonen en uitkeringen zou hij niet meemaken. In dat
geval zou hij de eer aan zichzelf houden en aftreden. De koppeling is gedurende
twee jaar ongedaan gemaakt. De minister is blijven zitten. Is dat onwaarheid
spreken, is het overmacht of is het gewoon een kwestie van slappe knieën
en niet durven doorzetten?Onder dit kabinet is de armoede toegenomen. Het aantal mensen met schuldsanering
is verdubbeld. Voedselbanken breiden uit en het aantal ouderen dat op bijstand
is aangewezen neemt toe. Onder dit kabinet is de werkloosheid gestegen. Bij
het aftreden van dit kabinet is de werkloosheid hoger dan bij het aantreden.
Er zijn meer langdurig werklozen, vooral ouderen. Onder dit kabinet zijn meer
mensen aangewezen op tijdelijke contracten. Zij zijn wegwerpmedewerkers geworden.
De wachtlijsten in de sociale werkvoorziening zijn langer dan
ooit. Re-integratiebureaus bieden geen werk, alleen onzinnige cursussen. Werkdagen
van 12 uur, werkweken van 60 uur, het is allemaal mogelijk sinds de wijziging
van de Arbeidstijdenwet.Arboregels bieden minder bescherming. Vervroegd uittreden is alleen nog
mogelijk voor de elite. De WW is verslechterd, de WAO afgeschaft en vervangen
door een regeling die geen fatsoenlijke verzekering tegen arbeidsongeschiktheid
biedt. De werknemer staat er op de minlijn. Onder dit kabinet is de sociale
zekerheid gesloopt. De onzekerheid is gegroeid, het kabinet bleek geen kabinet
van bezieling, maar een kabinet van vernieling. Er is heel wat kapotgemaakt,
wat ons allen lief is. Het sociale gezicht van de minister in 2002 bleek een
masker dat hij snel daarna heeft afgerukt.De herbeoordeling in de WAO tegen onbillijke eisen in het schattingsbesluit
is het meest onbeschaafde wat dit kabinet heeft aangericht. Wij kennen nu
de gevolgen van de herbeoordelingsoperatie. Een kwart van de herbeoordeelden
is de uitkering kwijt. 15% heeft een aanmerkelijk lagere uitkering.
Slechts 5% van degenen die herbeoordeeld zijn en die geen werk hadden
op het moment van de herbeoordeling, heeft nu een vast contract. 59%
van alle herbeoordeelden moet rondkomen van minder dan € 900 in
de maand. Toen begin 2005 de eerste resultaten van de herbeoordelingen bekend
werden, zei de minister deze slachting een droom te vinden. Hij sprak over
droomcijfers. Vindt de minister dat nog steeds? Moet hij niet eindelijk erkennen
dat die herbeoordeling voor tienduizenden mensen een nachtmerrie is geworden?De herbeoordeling heeft niet alleen pijnlijke gevolgen voor de mensen
in de WAO. Er zijn nog veel meer dingen aan de hand. Het UWV staat nummer
2 op de lijst van de Nationale ombudsman als het gaat om klachten tegen de
overheid. Het UWV zet artsen in die niet geregistreerd zijn als verzekeringsarts.
Het UWV is door de Centrale Raad van Beroep gemaand tot aanpassing van het
keuringssysteem. Het UWV weigert opening van zaken te geven over het keuringssysteem.
De Stichting tot Bescherming van Arbeidsongeschikten wordt tegengewerkt door
het UWV. Het UWV procedeert tegen de klippen op. Veel herbeoordeelden hebben
niet de middelen om tot de laatste rechterlijke instantie door te gaan. Zij
die wel alles uit de kast halen, hebben vaak succes. Dat roept de vraag op
hoe het nu zit met de rechten van de herbeoordeelden die geen geld hebben
om een advocaat te betalen en een onafhankelijke verzekeringsarts in te schakelen.Dan de artsen bij het UWV. In augustus 2006 werd een rapport van de Nederlandse
Vereniging van Verzekeringsgeneeskundigen op hun website gepubliceerd. Het
rapport is dan een jaar oud. Volgens het rapport zegt 47% van de verzekeringsartsen
dat zij vanwege de regelgeving keuringen verrichten tot schade van de betrokkenen.
34% meent dat de grenzen van professionaliteit, ethiek en rechtvaardigheid
worden overschreden. Als bijna de helft van de UWV-artsen zegt dat de herbeoordeling
tot schade van de betrokkenen is, dan is er toch iets goed mis? Het rapport
is bewust achtergehouden. Ik citeer: het rapport is toen niet actief in de
publiciteit gebracht, omdat naar het oordeel van de Nederlandse Vereniging
van Verzekeringsgeneeskundigen de heftigheid van de publieke discussie in
die periode over de herbeoordelingen in de weg zou staan aan een genuanceerd
gebruik van de resultaten. Einde citaat. En nog een citaat: de resultaten
van het onderzoek zijn wel in die tijd onderdeel geweest van de bespreking
tussen het UWV en Sociale Zaken, dus het ministerie, en zij zijn gebruikt
om een meer gedragen invulling van de sociaal-medische functie van het UWV
vorm te geven. Einde citaat.Het is een mondvol, in ieder geval de afzwakking van de reden waarom het
niet gepubliceerd is. In die periode heeft de Kamer met de minister gesproken
over onrust onder de verzekeringsartsen. Dat ging over een ander rapport,
zij het soortgelijk als wat hier aan de orde is. De minister kende het rapport
waaruit ik net citeerde en wat onlangs in de publiciteit is gekomen. Waarom
heeft hij dat toen niet aan de Kamer gestuurd? Waarom heeft de minister deze
wezenlijke informatie aan de Kamer onthouden? Na de commotie over het ontslag
van een UWV-directeur zou het UWV extern onderzoek laten doen naar de beschuldigingen
over de huisvestingsproblema­tiek. Het UWV werd ook geconfronteerd met
een strafrechtelijk onderzoek door het Openbaar Ministerie. Wat is er van
die twee onderzoeken terechtgekomen? De Kamer heeft inmiddels meer dan een
jaar voorbij zien gaan, maar er nog niets over gehoord. Wil de minister haar
hierover informeren?Het UWV haalt de termijn waarop de herbeoordelin­gen moeten worden
afgerond niet. De minister noemt in zijn brief daarvoor geen oorzaak. Hij
noemt ook geen nieuwe datum waarop de herbeoordelingen wel zijn afgerond.
Wat is hier aan de hand?Het UWV is verworden tot een grote bureaucratische moloch waar de menselijke
maat volledig zoek is. Artsen worden gedwongen om zich als robotten te gedragen
en het laatste wat kennelijk telt, zijn de mensen die er werken of ervan afhankelijk
worden. Dat moet en kan anders. Laten wij beginnen met het afschaffen van
de callcenters. De arbeidsbemiddeling, hulp bij het vinden van werk, indicatie
voor scholing en uitvoering daarvan moeten volgens de SP-fractie terug naar
de gemeenten, dicht bij de mensen, de menselijke maat dus.De huidige praktijk van de herbeoordelingen tast het vertrouwen in het
UWV aan. Het keuringssysteem is onderwerp van strijd. Ik verzoek de minister
om een onafhankelijke commissie in te stellen die een oordeel gaat vellen
over de herbeoordelingspraktijk.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Hoor ik goed dat de SP-fractie wil dat de uitvoering van werk en inkomen
bij de gemeenten wordt ondergebracht? Dat heb ik vorig jaar voorgesteld. Ik
dacht dat de heer De Wit daar toen helemaal niet zo'n voorstander van was.De heer De Wit (SP):Nee, hoor, daar is mijn fractie al heel lang voorstander van. Dat staat
zelfs in het verkiezingsprogramma van de SP, zoals ik u al zei. De kritiek
op het UWV vanwege het mislukken van de arbeidsbemiddeling en re-integratie
door CWI-UWV zal u niet onbekend in de oren klinken. Volgens ons zijn de gemeenten
aangewezen om dit te doen.Als de minister niet bereid is om een commissie in te stellen, verzoek
ik de Kamer om de instelling van een parlementair onderzoek.Waarom is er geen concreet plan om de 430.000 kinderen uit de armoede
te halen? Waarom wordt de kinderbijslag niet inkomensafhankelijk gemaakt?
Waarom krijgen niet alle werkzoekende 40-plussers een re-integratieadviseur?
Waarom zijn er geen mogelijkheden om werkloze 40-plussers om te scholen, zodat
de benodigde kwalificaties kunnen worden gehaald? Waarom kan het afspiegelingsprincipe
bij ontslag geen rol spelen bij het vervullen van aanvragen van grotere vacatures?
Juist op het moment dat de herbeoordeling van WAO'ers kritisch moet worden
bestudeerd, wordt de subsidie aan een organisatie als de Landelijke Vereniging
van Arbeidsongeschikten beëindigd. Mijn fractie is van mening dat die
behouden dient te blijven. Ik heb daarvoor dan ook een amendement ingediend.In het land heerst een groot gevoel van rechtsongelijkheid nu de mensen
die in de WIA zitten en volledig arbeidsongeschikt zijn, hun uitkering zien
stijgen van 70 naar 75%. Waarom gebeurt dat niet voor de mensen die
in de WAO zitten en volledig arbeidsongeschikt zijn? Zij verkeren in precies
dezelfde omstandigheden. In het CDA-verkiezingsprogramma staat die verhoging
ook. Wat dat betreft, kunnen wij zaken doen, mits de minister daar ook toe
bereid is.Het Verenigd Koninkrijk gaat de arbeidsmigratie vanuit Roemenië en
Bulgarije aan banden leggen. Wat doet het kabinet per 1 januari 2007
met de instroom van mensen uit deze landen? Komen er voorstellen om de tewerkstellingsvergunningen
voor mensen uit deze landen aan te passen?De heer Van der Sande (VVD):Voorzitter. De vrijages tussen de Partij van de Arbeid en het CDA zijn
begonnen. Dat blijkt wel deze morgen. Wij moeten alleen wel constateren dat
zij nog een beetje heimelijk zijn, want af en toe wordt er nog wat lelijk
gedaan. Over de kinderbijslag, de levensloop, het AOW-gat, de aanvulling van
de pensioenen, het IRO-traject, TRI en zwangerschap van vrouwelijke ondernemers
zijn de Partij van de Arbeid en het CDA het echter gewoon eens. Eigenlijk
hebben wij dus nog maar een vraag: wordt het minister Verburg en staatssecretaris
Bussemaker of minister Bussemaker en staatssecretaris Verburg? Het spijt mij
voor deze minister. Dat is in ieder geval wat tot nu toe uit het debat naar
voren is gekomen.De heer Slob (ChristenUnie):De heer Van der Sande spreekt dit uit op een manier alsof hij dat een
heel plezierige ontwikkeling vindt.De heer Van der Sande (VVD):Ik meen dat het land daar niet echt blij mee zal worden. Het gaat er ook
alleen maar om wat de PvdA en het CDA hier naar voren brengen. Het gaat er
niet om wat de kiezer uiteindelijk zal bepalen. De vrijage was zo helder dat
ik die toch nog even voor iedereen een keer wilde blootleggen.Laten wij ons bepalen tot datgene waarvoor wij hier vandaag werkelijk
bij elkaar zijn, de begroting voor het jaar 2007 en een terugblik op wat wij
tot nu toe hebben gedaan. Wij kunnen constateren dat er uitstekende prestaties
zijn behaald op het vlak van werk en inkomen. Of het nu gaat om de Wet werk
en bijstand, om aanpassingen in de WW, de nieuwe WIA, de Pensioenwet, de sterk
vereenvoudigde Arbowet, de Arbeidstijdenwet of de toekomstige participatiebanenwet,
het zijn allemaal duidelijke verbeteringen op het vlak van werk en inkomen.
De VVD geeft dan ook een dikke pluim aan de bewindslieden voor een uitstekend
liberaal beleid. Dat is natuurlijk van onze staatssecretarissen te verwachten.
Niet alleen staatssecretaris Van Hoof heeft aan dit dossier gewerkt, maar
ook toenmalig staatssecretaris Rutte. Het is ook goed om te zien hoe de minister
hiermee omgaat. Wij hadden de minister graag nogmaals willen nomineren als
liberaal van het jaar, maar die titel heeft hij al een keer verworven. Ik
zou graag zien dat hij die voor een tweede keer kreeg, maar dat wordt onmogelijk,
aangezien hij de vorige prijs niet in ontvangst heeft willen nemen. Dat gaat
dus helaas niet door!Laten wij nog eens even zien waartoe het beleid heeft geleid. De Nederlandse
economie, wat hier ook wordt gezegd, staat er structureel veel beter voor
dan vier jaar geleden en veel beter dan wij toen hadden verwacht. In 2007
zijn er positieve koopkrachtplaatjes, het producentenvertrouwen staat op recordhoogte,
het consumentenvertrouwen is hoog en de koopbereidheid is zeer hoog. Verder
zijn consumenten optimistisch over de toekomst en bedraagt de economische
groei maar liefst 3% in 2007. Voor de eerste keer dalen alle uitkeringen
over de gehele linie. Er zijn 20.000 mensen minder in de bijstand en 150.000
mensen minder met een uitkering voor arbeidsongeschiktheid. De werkloosheid
daalt ook nog eens met meer dan 50.000. Het is goed om deze cijfers nog eens
te onderstrepen. Dat is de harde werkelijkheid, hoe men die ook ziet.Na dit positieve verhaal moet ik zeker tegenover de minister aangeven
dat een van de zaken waarvan onvoldoende werk is gemaakt gedurende dit kabinetsbeleid
de arbeidsmobiliteit is en, in combinatie daarmee, de hervorming van het ontslagrecht.
Bijna drie jaar geleden is er een groeibrief verschenen waarin dit een belangrijk
punt was. Voordien bracht de commissie-Rood advies uit en bracht onze Kamercommissie
een werkbezoek aan Denemarken. Verder is er een advies van de STAR gekomen
en zou ook de SER met een advies komen bij het advies over de WW, maar dat
advies is uitgebleven, ook bij het middellange termijnadvies van de SER. Nu
is het nog steeds onduidelijk of er ooit een advies van de SER zal komen.
Dat is een gemiste kans van de minister voor open doel, weliswaar een van
de weinige kansen die gemist zijn. Als je een kans voor open doel mist op
een cruciaal moment, is dat killing.Daarom komen wij maar zelf met een vijfpuntenplan om te zorgen dat de
lead blijft waar die hoort, namelijk niet bij de sociale partners maar hier
in deze Kamer, zeker wanneer men er polderend niet uit kan komen. Ik overhandig
dit plan aan de voorzitter zodat het kan worden opgenomen in de Handelingen
en kan worden uitgedeeld.De voorzitter:Het document "VVD kiest voor arbeidsmobiliteit, 5 puntenplan"
zal ter inzage worden gelegd bij het Centraal Informatiepunt van de Kamer.(Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt)De heer Van der Sande (VVD):Ons eerste punt is de opstelling van het beste team, ofwel zorgdragen
dat de werkgever kan bepalen met wie hij wil gaan voetballen. Ik hoef maar
te wijzen op Marco van Basten en de discussies in het land over de opstelling
van het team. Uiteindelijk gaat het erom dat men de beste mensen bij elkaar
zet die samen het beste team vormen. Het tweede punt betreft minder administratieve rompslomp, ofwel het nu
eindelijk eens afschaffen van de preventieve ontslagtoets door het CWI. Dat
betekent ook heldere afspraken maken, dus niet alleen naar de kantonrechter
gaan als men van elkaar af wil komen – dat levert alleen maar druk op
de rechterlijke macht – maar het in de wet opnemen van een ontslagvergoeding.
Zekerheid bieden is natuurlijk wel van belang; het kan niet van één
kant komen. Een hogere WW-uitkering in de eerste maanden is essentieel, net
als de overgang van werk naar werk, met intensieve begeleiding voor diegenen
die net werkloos zijn geworden. Het doel is immers om de insider-outsiderproblematiek
op te lossen en de arbeidsmobiliteit te vergroten. De insider-outsiderproblematiek
houdt in dat mensen die eenmaal een vast contract hebben blijven zitten waar
zij zitten en zich niet verroeren omdat zij niet weten wat er daarna gebeurt,
terwijl de outsider langs de kant staat te wachten totdat hij alsjeblieft
ook een keer mag deelnemen. In de Flexwet blijkt dit niet goed te werken,
want te weinig mensen krijgen een vast contract na drie maal een jaarcontract.
Dit is niet in het belang van de werkgever en ook niet in het belang van de
werknemer. Zij hebben er beiden belang bij dat er een goede regeling komt
die ervoor zorgt dat de arbeidsmobiliteit omhoog gaat en dat Nederland op
dit vlak een volwassen economie krijgt.Ik kom op de aanpak van de armoede. De schuldenproblematiek die daarmee
zeer nauw samenhangt, is een groot probleem in Nederland. Wij zijn vergeten
dat wij eerst moeten sparen voordat wij zaken aanschaffen. Lenen is het credo,
en dit brengt mensen in de problemen. Er wordt te weinig van schuldhulpverlening
gebruikgemaakt en de bestaande regelingen worden onvoldoende benut. Ik geef
enkele cijfers om dit te onderbouwen. Van de klanten van de voedselbanken
heeft 83% schulden. Slechts 36% van deze mensen maakt gebruik
van hulp bij het aflossen van deze schulden. Van deze klanten maakt 27%
gebruik van de bijzondere bijstand, 25% van het kwijtschelden van gemeentelijke
belastingen en van hen heeft 95% geen baan. Er blijkt hier iets aan
de hand te zijn dat onthutsend is. De middelen die er zijn, worden namelijk
onvoldoende gebruikt. Gemeenten kunnen de doelgroep niet bereiken die zij
zouden moeten bereiken en voedselbanken kunnen dit ook onvoldoende. Iedereen
probeert het en doet zijn best, maar het lukt niet. Er staat alweer een nieuwe
campagne op stapel, waarvoor de staatssecretaris de gunning nog moet plegen.
Wij moeten er voor waken dat het daarmee niet gaat als met de campagne tegen
overgewicht. Die sloeg niet aan bij de personen waar het om ging. De heer
Weekers heeft daarover tijdens het wetgevingsoverleg gesproken.De VVD-fractie vindt het noodzakelijk dat er op het terrein van de schuldensanering
een maatschappelijke discussie wordt opgestart. Er moet voor worden gezorgd
dat het belang ervan ingezien wordt en dat successen gedeeld en getoond worden.
Particulier initiatief moet worden ingezet om deze problematiek op te lossen.
Dat kan alleen met aansprekende personen, die als een boegbeeld willen gaan
fungeren om deze problematiek bij de horens te pakken en bij een breed publiek
bekend te maken. Een goed voorbeeld moet je af en toe in het buitenland zoeken.
Ik noem het "debt diet" waar Oprah Winfrey in haar shows veel aandacht
aan besteedt. Het gaat dus over een "schuldendieet". Meer dan 1
miljoen Amerikanen hebben een contract gesloten om mee te werken aan de vermindering
van hun schulden, uit eigen initiatief en met hulp van veel deskundigen. De
VVD-fractie is er een groot voorstander van om ervoor te zorgen dat de overheid
het gaat stimuleren, niet gaat sturen, dat iets dergelijks in Nederland wordt
opgezet. De fractie wil hiervoor ook geld vrijmaken; daarvoor is een amendement
rondgedeeld. Er moet een schuldendieetkoning of -koningin benoemd worden,
die ervoor moet zorgen dat er een goed programma komt waaraan mensen met schulden
vrijwillig kunnen deelnemen. Het gaat dan niet alleen om een programma dat
leuk is om te zien, maar ook om een programma waarin mensen aan de hand worden
genomen om hun schuldenprobleem stap voor stap op te lossen. Een team van
experts, mogelijkheden voor telefonische informatie en een website met aanwijzingen
en hulpmiddelen moeten daarbij beschikbaar zijn. De VVD-fractie roept het
kabinet op om hiermee iets te gaan doen.De heer De Wit (SP):Denkt de heer Van der Sande daarbij aan een televisieprogramma?De heer Van der Sande (VVD):Dat maakt mij niet veel uit. Het gaat er mij niet om een televisieprogramma
te maken, maar om geld vrij te maken om een gebundeld programma neer te zetten,
dat geleid wordt door iemand die daarvoor wil gaan staan; een boegbeeld waaraan
mensen zich kunnen optrekken.De heer De Wit (SP):Stel dat dit programma op Nederland 1 wordt uitgezonden. Als deze mensen
overschakelen naar Nederland 2, zien zij daar de reclames voor lenen van het
bekende bureau met de woekerrentes. Zouden wij die reclames in het kader van
de integrale aanpak dan ook niet moeten verbieden?De heer Van der Sande (VVD):Daarover hebben wij het al eerder gehad en wij kunnen daarover nu weer
hetzelfde wisselen; dat vind ik niet erg. Drank is in de Verenigde Staten
ook een tijdje verboden. Dat leidde er niet toe dat mensen minder gingen drinken.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Nee, zij gingen méér drinken.De heer Van der Sande (VVD):Juist, zij dronken meer; dank u wel mevrouw Van Gent, u helpt mij heel
goed. Het verbieden van reclames voor lenen zorgt er dus niet voor dat mensen
minder gaan lenen. Je moet ervoor zorgen dat de behoefte weggehaald wordt
om te lenen. Dat is iets heel anders dan het verbieden van reclame en het
daarna ondergronds laten voortwoekeren Er zijn maatregelen genomen om ervoor
te zorgen dat deze reclames voor zover mogelijk objectief zijn en de informatie
verschaffen die wij nodig vinden. Je moet het probleem aan de voorkant aanpakken
en niet aan de achterkant.Mevrouw Bussemaker (PvdA):De heer Van der Sande stelt dat je de oorzaak waarom iemand gaat lenen
en in de schulden komt, moet wegnemen. Dus je zou de inkomens aan de onderkant
iets kunnen verbeteren.De heer Van der Sande (VVD):Als mevrouw Bussemaker dat wil, dan moet zij dat proberen.Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik heb gevraagd wat de heer Van der Sande daaraan wil doen.De heer Van der Sande (VVD):Er zijn allerlei maatregelen genomen die nog niet voldoende worden benut.
Uit onafhankelijk onderzoek blijkt dat van degenen die bij de voedselbank
komen 27% gebruik maakt van de bijzondere bijstand. Slechts 25%
maakt gebruik van de mogelijkheid van het kwijtschelden van gemeentelijke
belastingen. Van deze mensen heeft echter 95% niet eens een baan! Het
lijkt wel alsof ik alleen met mevrouw Verburg in Rotterdam, Amsterdam en Den
Haag ben geweest, maar ik heb op de ruiten ook bordjes zien hangen waarop
verkopers worden gevraagd. Laten wij de problematiek dus aanpakken waar dat
nodig is. Het heeft geen zin mensen rustig in de hoek te laten zitten en ze
meer centjes te geven, want het komt op die manier echt niet goed.Mevrouw Bussemaker (PvdA):De heer Van der Sande wil dus ook het niet-gebruik tegengaan. Dan vindt
hij mij aan zijn zijde. Het lijkt mij wel nuttig daarin te investeren. Dat
is beter dan allerlei televisieprogramma's te betalen vanuit de begroting
Sociale Zaken.De heer Van der Sande (VVD):Het woord "programma" kan uitermate verwarrend zijn. Het kan
om een tv-programma gaan, maar ook om een programma dat helemaal is ingekapseld.
Het gaat mij er niet om een tv-programma te sponsoren. Er moet sprake zijn
van een integrale aanpak. Ik denk aan een programma waar mensen aan kunnen
deelnemen op basis van een contract dat zij hebben getekend. Daar moet dan
in staan dat zij hun schulden willen verminderen en dat zij daar hulp voor
nodig hebben. Ze krijgen vervolgens hulp van een team van experts. Dat team
gaat die mensen helpen door ze aan de hand mee te nemen. Ze moeten eerst in
zicht brengen waar ze hun geld aan uitgeven, hoe ze dat uitgeven en of dat
niet op een andere manier kan. Ook moet duidelijk worden welke schulden ze
hebben en hoe ze hun inkomen kunnen verhogen. Een boegbeeld kan daarbij helpen
via ondersteuning. Wij hebben daar een goed voorbeeld van. Ik ben benieuwd
hoe de regering hierop reageert.Wij hebben ook nog een aantal verzoeken. Het eerste heeft betrekking op
de markt voor persoonlijke dienstverlening. Ondanks veel druk vanuit de Kamer,
zeker ook vanuit de VVD, worden er te weinig acties in gang gezet voor het
ontwikkelen van de markt voor persoonlijke dienstverlening. De verruiming
van twee naar drie dagen als je iemand wit bij je wilt laten werken, is leuk,
maar blijft onvoldoende. De Kamer heeft het RWI om advies op dit punt gevraagd,
maar helaas laat dit nog even op zich wachten. Pas de nieuwe Kamer kan zich
over dat advies buigen. Wellicht kunnen wij op korte termijn toch nog iets
bereiken. Diensten op het vlak van de persoonlijke dienstverlening zijn in
België btw-vrij. Ziet het kabinet mogelijkheden om diensten in en om
het huis, zoals schoonmaken, het uitlaten van de hond, verzorging, strijken
en het oppassen op de kinderen, verricht door een ondernemer voor een particulier,
btw-vrij te laten plaatsvinden?Mevrouw Bussemaker (PvdA):Ik ben het met de heer Van der Sande eens dat er te weinig gebeurt op
het vlak van de persoonlijke dienstverlening. Is hij het met mij eens dat
het voorstel van het kabinet om de regeling voor diensten aan huis van twee
naar drie dagen uit te breiden het zwart- en grijswerken eerder zal doen toenemen
dan afnemen?De heer Van der Sande (VVD):Dat heeft met de moraal te maken. Het is blijkbaar normaal dat je, als
je geld verdient, dat niet opgeeft aan de belastingdienst. Dat probleem voorkom
je niet door het instellen van een regel. Dat lukt alleen maar door achter
elke schoonmaakster die wit wordt betaald door degene bij wie zij schoonmaakt,
iemand van de belastingdienst neer te zetten die checkt of de inkomsten worden
opgegeven. Je kunt ook de werkgever opzadelen met een heleboel rompslomp.Mevrouw Bussemaker (PvdA):In de praktijk blijkt dat dit kabinetsvoorstel het grijs en zwart werken
alleen maar doet toenemen. Daar kun je toch niet mee akkoord gaan?De heer Van der Sande (VVD):Ik geef net aan dat dit niet in dit voorstel staat, dat het gaat om personen
die zelf bepalen of zij de inkomsten uit hun werkzaamheden willen aangeven.
Daar kan ik niet in treden. Als je het wilt, zou je de capaciteit van de Belastingdienst
kunnen uitbreiden om dit veel meer te controleren, maar dit vind ik op dit
moment niet het belangrijkste.De levensloopregeling is niet echt een succes gebleken. De VVD was ook
niet himmelhoch jauchzend bij de invoering van deze regeling. Wij moeten wel
constateren dat een deel van de werkende bevolking hiervan wordt uitgesloten,
een in onze ogen ongewenste ongelijkheid. Zou het mogelijk zijn om zodra blijkt
dat wij toch doorgaan met deze regeling, haar ook open te stellen voor ondernemers
zoals dga'ers, zzp'ers en freelancers?Ik heb zojuist geleerd dat je eigenlijk gewoon vandaag al moet regelen
wat in je verkiezingsprogramma staat, dus ik overweeg serieus om een motie
in te dienen om de bijstand voor personen jonger dan 27 jaar af te schaffen,
want dit staat ook in het verkiezingsprogramma van de PvdA, dus ik voel dat
hier een meerderheid voor te vinden is. Wat vindt de regering hiervan?Ten slotte nog een punt dat zeker niet het belangrijkste is. Verleden
jaar hebben wij erover gesproken dat de naam van het ministerie eigenlijk
uit de ouwe doos komt en dat het eigenlijk het ministerie van Werk en Inkomen
zou moeten heten. Ik verzoek de bewindslieden, dit op te nemen in het overdrachtsdossier,
opdat wij dit kunnen regelen bij de kabinetsonderhandelingen, waarbij wij
afspraken moeten maken voor de toekomst, zo zeg ik nog tot mevrouw Verburg.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Voorzitter. Met een spreektijd van tien minuten voor de behandeling van
deze begroting is het nog wel een uitdaging om de balans op te maken van de
invloed van vier jaar VVD, CDA en een beetje D66 op Sociale Zaken. Het mag
wat mij betreft voortaan ook wel het ministerie van Werk en Inkomen heten,
maar dan moet werk natuurlijk wel lonen en moet iedereen wel een goed inkomen
kunnen krijgen, ook degenen die nu aan de kant staan.Mijn conclusie is dat de balans van de afgelopen vier jaar geen fraai
beeld oplevert. De verzorgingsstaat kraakt in zijn voegen,
de uitkeringen zijn te laag en het perspectief op werk is zeer slecht, zeker
voor degenen die zich op een grote afstand van de arbeidsmarkt bevinden. Er
wordt keihard gesnoeid, er worden allerlei maatregelen afgekondigd en uitgevoerd
met snoeiharde consequenties voor degenen die ermee geconfronteerd worden.
Dit is niet de verzorgingsstaat waarvan GroenLinks een voorstander is, want
wij willen mensen gewoon veel meer perspectief, scholing en garantie op werk
geven, ook degenen die er nu moeilijk tussen kunnen komen, zoals ouderen,
gehandicapten, vrouwen en mensen die al langdurig in de bijstand zitten.Ook bij armoede en koopkracht is het beeld niet fraai, in de afgelopen
vier jaar zijn de verschillen tussen arm en rijk toegenomen. Het aantal mensen
dat in armoede leeft, is gestegen en tegelijkertijd is het aantal miljonairs
in Nederland met tienduizenden toegenomen. 430.000 kinderen groeien op in
armoede en de voedselbanken floreren. De koopkrachtplaatjes zijn duidelijk:
met name rijke gepensioneerden en bovenmodale kostwinners hebben geprofiteerd
van vier jaar Balkenende, alleenstaanden en mensen met een laag inkomen zijn
de dupe. En dan zijn er nog de maatregelen waarover de koopkrachtplaatjes
in alle talen zwijgen, om het zo maar eens te zeggen: hogere huren, minder
huurtoeslag, minder bijzondere bijstand, no-claim in de zorgverzekering en
sanering van de WAO en de WW, zonder werkgarantie. Dit laatste hakt er natuurlijk
flink in. Hier kan deze minister van Sociale Zaken toch onmogelijk trots op
zijn. Wat vindt hij hier nu zelf van? Ik mag toch aannemen dat zijn vermogen
tot zelfkritiek niet helemaal verdwenen is.Ook de coalitie is enorm tevreden. Mevrouw Verburg is trots en vindt het
allemaal geweldig wat er gebeurt. De heer Van der Sande vindt dat ook. Dat
verbaast mij niet, want de VVD heeft tenslotte ook Zalm in de geledingen.
Het CDA heeft die snoeiharde bezuinigingen de afgelopen jaren wel allemaal
laten gebeuren. Nu wordt dan een hele trits van plannen aangeboden. Het klinkt
allemaal mooi: tienpuntenplan, twaalfpuntenplan, dertien voorstellen. Het
gebeurt wel met een bijna lege portemonnee. Dit is weer het zoveelste voorbeeld
van het gratis medeleven dat het CDA toont. De timing is natuurlijk perfect.
Ik begrijp ook wel dat het nog even vlak voor de verkiezingen moet gebeuren.
Het sociale masker wordt tot en met 22 november opgezet. Daarna ziet
men wel weer hoe men het gaat invullen. Wij weten natuurlijk hoe dat gaat.
Ik vind het heel treurig. Ik hoop van harte dat de kiezers er doorheen zullen
prikken. En mijnheer Mosterd, u zit hier nu namens het CDA, ik beloof u dat
ik al mijn energie erin zal steken om die wat verdoezelende boodschap te ontmaskeren
en om in de verkiezingsstrijd helder aan te geven dat de werkelijkheid helaas
voor de groepen die het zo moeilijk hebben, heel slecht is en dat uw partij
er geen bal aan heeft gedaan de afgelopen jaren. Sterker nog, u zat erbij
en keek ernaar. U hebt geaccepteerd dat vooral aan de onderkant de hoogste
rekening betaald moest worden voor de economische recessie en dat het geld
niet is weggehaald waar het zit.De fractie van GroenLinks kiest voor een heel andere realiteit. De fractie
van GroenLinks kiest keihard voor solidariteit. Na jaren waarin de verschillen
tussen arm en rijk zijn gegroeid, is het de hoogste tijd om te repareren.
En niet pas in 2008, 2009, 2010 en verder. Wij willen repareren in 2007, dus
nu. Wij willen dat in de eerste plaats door meer werk en werk dat loont. Mensen
die niet meer kunnen werken, verdienen in mijn ogen een extraatje. Wij moeten
dat nu gaan regelen. Daarom hebben wij drie amendementen gemaakt die generieke
lastenverlichting schrappen en gericht het geld inzetten op de armoedebestrijding.
Dat is werkelijk concreet organiseren van solidariteit.Mijn eerste amendement betreft de AOW. Nu wordt voorgesteld om alle AOW'ers € 4
per maand erbij te geven. Dat geldt dus ook voor beroemde AOW'ers in Nederland,
zoals minister Bot, oud-minister Brinkhorst, de heer Bolkestein en koningin
Beatrix. Ik misgun het die mensen niet, maar van hen weten wij ook dat zij
die € 4 helemaal niet nodig hebben. Zij zitten er helemaal niet
op te wachten. Voor hen is het misschien een glaasje wijn, terwijl het voor
degenen die het echt nodig hebben, betekent dat zij wat boodschappen kunnen
doen. Ik stel dan ook voor om dat extraatje AOW, waarvoor 129 mln. wordt uitgetrokken,
gerichter in te zetten voor de armste AOW'ers, dus mensen zonder of met een
klein aanvullend pensioen. Als mijn amendement het haalt, zouden deze mensen € 96
tegemoet kunnen zien in plaats van de schamele € 4 per maand voor
allemaal.Mijn tweede amendement gaat over de kinderbijslag, waarvoor 127 mln. wordt
uitgetrokken door het kabinet. Dat betekent dat alle gezinnen er € 5
per maand bij krijgen. Dat is te gek voor woorden. Een gezin met een heel
goed inkomen gaat toch wel op de wintersport, terwijl het voor ouders met
een laag inkomen warm eten op tafel kan betekenen. Zij hebben elke keer weer
die zorg. Ik stel voor om die 127 mln. gerichter in te zetten voor de armste
kinderen in Nederland, die groep van ruim 400.000 kinderen. Wij hebben daarover
al een paar keer gesproken. In ons voorstel krijgen die € 290 per
jaar erbij in plaats van die schamele € 5 per maand.Van GentMijn andere amendement betreft de energiepremie, waarover wij het vaker
hebben gehad. Daarvoor wordt 375 mln. uitgetrokken, wat inhoudt dat alle huishoudens
in Nederland zo'n € 52 tegemoet kunnen zien. Dat zijn u, voorzitter,
en ik, dat zijn de mensen in vak K, dat zijn mijn collega's en veel mensen
buiten deze Kamer, die eigenlijk heel goed verdienen: zij krijgen allemaal
die € 52. Maar daar zitten zij eigenlijk helemaal niet op te wachten,
terwijl juist de arme gezinnen extra geld broodnodig hebben
om de winter door te komen. Ik stel daarom voor om in plaats van die ene euro
per week voor alle huishoudens, een extraatje in het leven te roepen van € 400
per arm huishouden, dat zij als boter bij de vis meteen krijgen. Dat is geen
gratis medeleven, dat zijn concrete maatregelen. In totaal gaat het hierbij
om zo'n 631 mln., wat geen kattenpis is. Dat bedrag willen wij zo snel mogelijk
inzetten voor diegenen, die het het allermoeilijkst hebben in Nederland. Ik
reken op warme steun van mijn collega's, want wij kunnen niet alleen zeggen
dat wij het in een volgende periode beter gaan aanpakken, dat kan vandaag
beginnen.Wij krijgen een soort bombardement van voorstellen over ons heen: de onvolledige
AOW, de levensloop, de WAO, de WSW, de kinderbijslag en de IRO's. Prachtig
allemaal, maar het zijn wel voorstellen die de afgelopen jaren al door de
oppositie zijn gedaan, waar de coalitie hautain niet aan heeft meegedaan.
Maar goed, beter laat dan nooit, wij zullen die voorstellen serieus bekijken.
Wel valt het mij wat tegen dat de meeste ervan toch een lege dop zijn, waarvan
wij op korte termijn niet echt beter worden.Morgen komen de CPB-cijfers naar buiten, wat altijd heel spannend is.
Ik kan alvast een heel klein tipje van de sluier oplichten: hoogstwaarschijnlijk
zal blijken dat GroenLinks wederom de echte partij van de arbeid is, waarop
wij uitermate trots zijn.GroenLinks is ervoor dat, als mensen in de WAO worden goedgekeurd, hun
uitkering pas wordt afgepakt als zij weer ander werk hebben gevonden, een
standpunt dat wij altijd hebben gehanteerd. Ik was een klein beetje verheugd
toen ik hoorde dat ook het CDA iets aan deze vreselijke praktijken wilde doen.
Mensen worden wel goedgekeurd, hun uitkering wordt afgepakt, maar zij hebben
geen werk gevonden. De nu gepresenteerde plannen vallen mij vies tegen, want
zij voegen niets toe aan de huidige asociale praktijk.Ook wij maken ons zorgen over de enorme wachtlijsten in de WSW. Wij verwachten
daarom dat er morgen concrete plannen op tafel komen. Met mevrouw Verburg
zal ik met nadere initiatieven komen voor zwangerschapsverlof voor vrouwelijke
ondernemers, want het kabinet laat het erbij zitten.Minister De Geus zei al vrij snel na zijn aantreden dat de emancipatie
is voltooid. Deze houding is desastreus gebleken. GroenLinks heeft de balans
van vier jaar De Geus op emancipatiezaken opgemaakt. Ik heb een schoolrapport
gemaakt, want het is herfstvakantie, dan komen ze los. Het is een treurig
rapport met feiten over vier jaar emancipatiebeleid: economische zelfstandigheid,
arbeidsparticipatie, vrouwen aan de top, ongelijke beloning enzovoorts. Helaas
moet ik vaststellen dat het eindoordeel van de emancipatieacademie volstrekt
onvoldoende is. Er is nog een opmerking van de juf, maar de conclusie is niet
dat de minister blijft zitten – dat zou hij wel willen – maar
dat hij van school wordt gestuurd na de herfstvakantie, want hij heeft er
niets van gebakken. Wij hebben inmiddels al een vacature laten opstellen:
gezocht minister van emancipatie. Ik roep mijn vrouwelijke collega's op –
maar mannen zijn daarbij ook van harte welkom – om het machobeleid van
dit kabinet een halt toe te roepen. Daarom zeg ik: vrouwen in de Kamer, pikken
wij het nog langer dat dit zo gaat? Ik stel voor om met elkaar een coalitie
te sluiten van links tot rechts, van macho tot "macha". Ik hoop
dat het met het komende kabinet beter wordt, want het is treurig gesteld met
ons emancipatiebeleid. Ik zal hierover morgen een motie indienen. Wij moeten
maar eens de touwtjes in handen nemen en stappen zetten om te komen tot een
beter emancipatiebeleid. Ik overhandig dit document aan u, voorzitter, en
aan de minister.De voorzitter:De documenten "Gezocht: Minister van Emancipatie" en "De
Emancipatie Academie, Rapport voor schooljaren 2003-2006" zullen ter
inzage worden gelegd bij het Centraal Informatiepunt van de Kamer.(Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt)Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Vorig jaar presenteerde ik bij de begrotingsbehandeling van
Sociale Zaken namens de fractie van D66 het pamflet "De zekerheid van
werk". Ik ben blij dat rechts en links daar inmiddels stukken van hebben
overgenomen. Daarin stelde ik onder meer voor om het ontslagrecht te moderniseren.
Ik heb toen ook aangegeven waarom dit noodzakelijk is, maar ik zal het hier
nog kort herhalen.De eerste reden om de arbeidsmarkt soepeler te maken is het belang om
meer mensen aan het werk te krijgen. Dit is een gevolg van twee niet te stoppen
ontwikkelingen: toenemende internationale concurrentie en vergrijzing. Hoe
slagvaardiger onze ondernemers daarbij opereren, hoe groter de kansen die
de globalisering hun biedt.Ten tweede vertoont ons huidige arbeidsstelsel weinig sociale trekken.
Vaak leidt onze ingewikkelde wetgeving tot slepende en psychisch zware conflicten
tussen werkgevers en werknemers. De flexibele arbeidsmarkt is socialer omdat
mensen sneller weten waar zij aan toe zijn. Bovendien sluit ons huidige stelsel
bepaalde groepen mensen uit, omdat het ontslaan van mensen met een vast contract
erg kostbaar is in vergelijking met mensen met een tijdelijk contract. Het
tijdelijk personeel loopt daarmee veel meer de kans om ontslagen te worden.
Dankzij deze ongelijkheid is een tweedeling op de arbeidsmarkt ontstaan tussen
insiders, de mensen die genieten van de voordelen van een vast contract, en
outsiders, de mensen die deze voordelen niet hebben.De laatste reden om te kiezen voor een flexibele arbeidsmarkt is de verantwoordelijkheid
die wij als generatie moeten nemen om onze kinderen niet met schulden op te
zadelen. Wij staan er vaak niet bij stil, maar onze welvaart is gebaseerd
op het rentmeesterschap van onze ouders en grootouders. Zij investeerden in
ons onderwijssysteem, onze infrastructuur, onze gezondheidszorg en in onze
sociale zekerheid. Ook onze kinderen hebben dit recht en dat verplicht ons
om maatregelen te nemen waardoor de welvaart evenredig tussen de verschillende
generaties wordt verdeeld. Het flexibiliseren van de arbeidsmarkt is een manier
om deze verantwoordelijkheid te nemen.Inmiddels zijn wij bijna een jaar verder. De SER heeft vorige week vrijdag
een eerste deel van het middellangetermijnadvies vastgesteld. Zoals iedereen
kon zien aankomen, konden werkgevers en werknemers het niet eens worden over
de kwestie van het ontslagrecht. Het tweede deel van het middellangetermijnadvies
zal straks in december meer duidelijkheid moeten geven. Ik vind dat ronduit
teleurstellend. De werknemersorganisaties zouden juist vanwege de hiervoor
genoemde redenen een voortrekkende rol kunnen spelen. Zij steken
echter liever het hoofd in het zand. Al naar gelang de verkiezingsuitslag
zullen zij een positie innemen. Dat de toekomst van het ontslagrecht afhangt
van de coalitie die na de verkiezingen zal worden gevormd, is natuurlijk niet
meer dan logisch, maar al die vertragingstactieken, zonder kleur te bekennen,
dragen ertoe bij dat outsiders het moeilijk blijven houden op de arbeidsmarkt.
Dat zijn de vrouwen, de ouderen, de jongeren en de allochtonen. Daarmee kom
ik bij de verantwoordelijkheid van de overheid en de werkgever. Net zoals
ik de vakbond en links en rechts durf aan te pakken, durf ik dat ook bij de
overheid en de werkgever. Zij moeten eens kleur bekennen en concrete doelen
formuleren. Zij moeten het lef hebben om te zeggen dat zij hierop mogen worden
afgerekend. Dan hebben wij niet het zoveelste project nodig. Nederland is
al één groot projectland. Dat kost ons bakken met geld.Flexibilisering is niet alleen nodig in het ontslagrecht. Dankzij toenmalig
D66-minister Wijers kunnen wij tegenwoordig 's avonds boodschappen doen en
op veel plaatsen in ons land op zondag winkelen. Flexibiliteit wordt steeds
meer de norm. Werknemers hebben het druk en kunnen het zich niet permitteren
om de hele dag, vaak tevergeefs, te wachten op de loodgieter, de monteur of
de bezorger van de meubels. Om nog maar te zwijgen over de gesloten deur van
de huisarts en andere voorzieningen in de gezondheidszorg en bij de overheid.
Ik heb het idee dat de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid dit nu
ook onderkent. Daar ben ik blij om. Althans, ik heb met instemming zijn uitlatingen
in Het Financieele Dagblad van vorige week donderdag gelezen.Ik roep de minister op om vervolgstappen te zetten, want enkel de opmerking
dat de regels zijn aangepast is niet voldoende. Ik verwacht van de minister
een actieve rol. Wil hij bezien hoe wij de door onze D66-minister Wijers ingeslagen
weg verder vorm kunnen geven? Wij kunnen natuurlijk niet op de stoel van de
individuele ondernemer en vaak ook niet op de stoel van de dienstverlenende
instantie zitten, maar de regering kan wel degelijk een rol spelen bij de
overheid en in de zorg. Graag hoor ik van de minister welke stappen hij gaat
zetten. Ik merk nu reeds op dat ik een motie zal indienen als ik het antwoord
onvoldoende vind.Een ander punt waar wij al langer aandacht voor vragen, is het werkgelegenheidsbeleid.
Er gaat al jarenlang te veel geld naar re-integratiebureaus. De collega's
hebben al verschillende voorbeelden gegeven van situaties waarin het mis gaat.
Ook gaat er te veel geld naar ondoelmatige uitvoerders, zoals UWV en CWI.
Per saldo creëren wij met de inzet van vele honderden miljoenen aan belastinggeld
bedroevend weinig extra werkgelegenheid. Wie doen wij hiermee een plezier?
UWV en CWI brengen mensen niet aan de slag en daar verdienen de re-integratiebureaus
leuk aan. De mensen bij die instanties doen hun werk ongetwijfeld naar eer
en geweten. Ik betwijfel echter of zij het leuk vinden om van de ene werknemer
naar de andere te hoppen, zonder dat zij echt werk van werk kunnen maken.De overheid kan haar geld maar één keer uitgeven en dan
zie ik dat toch het liefst op een effectieve manier gebeuren. Bepalend voor
de effectiviteit is of het beleid meer mensen aan het werk helpt. De vele
goede hervormingen van de afgelopen jaren hebben ertoe bijgedragen dat de
economie weer is opgekrabbeld, maar de uitvoeringsinstellingen in de sociale
zekerheid zijn te veel buiten schot gebleven. Wat mijn fractie betreft kan
de uitvoering van re-integratie en inkomen door één activeringsloket
bij de gemeente worden gedaan. Dan weten mensen waar zij aan toe zijn en dan
wordt het geen circus. Zij krijgen één op één
begeleiding. Bovendien kunnen wij dan controleren waar het geld blijft. Dan
hoeven wij ook niet van de ene subsidie naar de andere subsidie te gaan om
mensen aan het werk te krijgen.Dat wil niet zeggen dat wij bezuinigen op het werkgelegenheidsbeleid,
integendeel. In ons verkiezingsprogramma trekken wij er flink wat geld voor
uit, maar dan wel op een manier die wat oplevert, namelijk lastenverlichting.
In de komende kabinetsperiode kunnen wij er beter voor zorgen dat wij de belastingtarieven
verlagen: met 2% in de eerste en de tweede schijf en met 1%
in de derde schijf. Maar daar blijft het niet bij. Een verhoging van de arbeidskorting
zorgt ervoor dat werknemers, zeker werknemers aan de onderkant van de arbeidsmarkt,
betaalbaar worden voor werkgevers. Deze maatregelen zorgen ervoor dat werk
gaat lonen en dat de armoedeval wordt aangepakt. Op die manier zorgen wij
er ook voor dat mensen echt perspectief op een baan hebben en maken wij ze
niet afhankelijk van uitkeringen, subsidies en bureaucratische instellingen.
Met D66, dat heeft mijn partij in het verleden vaak genoeg bewezen, heeft
de economie toekomst.In april 2005 heb ik mij sterk gemaakt voor mensen die te ziek zijn om
voor een of meer kleine kinderen te zorgen. Destijds verzocht ik de regering
om deze mensen een sociaal-medische indicatie te geven zodat zij in aanmerking
konden komen voor een bijdrage in de kosten voor kinderopvang via de gemeenten.
De desbetreffende motie is aangenomen. Ouders die op basis van een sociaal-medische
indicatie recht hebben op een financiële bijdrage van het Rijk ontvangen
die nu via de gemeenten. De gemeenten ontvangen hiervoor een niet geoormerkte
bijdrage via het Gemeentefonds. Nu blijkt dat het in de praktijk nog veel
problemen oplevert, terwijl het toch vaak gaat om gezinnen waarvan een partner
fulltime werkt en de andere thuis is maar absoluut niet in staat is om voor
de kinderen te zorgen. D66 wil deze bijdrage niet langer via de gemeenten
laten lopen, maar net als de werkgeversbijdrage – waar ik de afgelopen
tijd al zo vaak voor gepleit heb en gelukkig is die er eindelijk – via
de Belastingdienst laten uitkeren. Graag ook hierop een reactie van de minister.
Indien nodig zal ik ook hierover in tweede termijn een motie indienen.Ten slotte emancipatie waarover al veel is gesproken. Ik sluit mij daarbij
aan, maar het zijn wel de vrouwen die na echtscheiding in de bijstand terecht
komen, het zijn de vrouwen die onvoldoende pensioen opbouwen, het zijn alleenstaande
vrouwen die het meest gebruik maken van voedselbanken en ondertussen vinden
wij wel dat € 853 bruto per maand economische zelfstandigheid betekent.
Ik heb daar inmiddels een sik van. Ik vind dat het nu tijd wordt om de mouwen
op te stropen, die vrouwen echt aan het werk te helpen en om ervoor te zorgen
dat zij daar ook een echte keuze in hebben en geen keuze krijgen opgelegd
door de werkgever, de overheid of de maatschappij!Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Het is natuurlijk ernstig dat mevrouw Koşer Kaya er een sik van
heeft gekregen, maar het is wel terecht. Haar partij heeft
echter ook in dit kabinet gezeten. Die bedragen voor economische zelfstandigheid
en voor de uitkeringen zijn alleen maar lager geworden, ook voor die arme
bijstandsmoeders. Waarom heeft zij toen die sik niet gekregen en er wat aan
gedaan?Mevrouw Koşer Kaya (D66):U was altijd aanwezig bij de discussies die wij hierover hebben gevoerd
en weet dus dat ik dit voortdurend aan de orde heb gesteld. Sterker nog, ik
heb ervoor gezorgd dat er bijvoorbeeld voor allochtone vrouwen eindelijk een
regiegroep komt die inzet op onderwijs, stages en banen. Ook die desbetreffende
motie is aangenomen en uitgevoerd. De volgende termijn zal ik controleren
of die resultaten zijn geboekt waarom ik heb gevraagd!Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Het gaat mij niet om de volgende termijn, maar om de afgelopen jaren.Mevrouw Koşer Kaya (D66):En het afgelopen jaar heb ik dit voor elkaar gekregen!Mevrouw Van Gent (GroenLinks):De afgelopen jaren zijn juist deze groepen er door het kabinetsbeleid
slechter van geworden. Dan had u toch al veel eerder moeten zeggen: dat pik
ik niet langer, of de uitkeringen voor deze mensen gaan omhoog of het bedrag
voor die economische zelfstandigheid wordt hoger en anders gaan wij weg, houden
wij ermee op!Mevrouw Koşer Kaya (D66):Voorzitter. Mevrouw Van Gent zoekt de oplossing altijd in het verhogen
van de uitkeringen. Ik zoek de oplossing in het sterk maken van de vrouwen
zelf zodat zij zelf voldoende inkomen kunnen genereren. Door onderwijs, stages
en banen! Daar heb ik mij ook voor ingezet en zij weet dat dankzij mijn inzet
die werkgeversverplichting er inmiddels is, dat dankzij mijn inzet die regiegroep
allochtone vrouwen er is. U weet dat ik slechts twee jaar in deze Kamer ben.
Kunt u nagaan wat in vier jaar tijd door mij bewerkstelligd wordt!Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Maar...De voorzitter:Neen, wij houden ermee op, de grens van bescheidenheid is wel bereikt!
Ik geef het woord aan de heer Varela.De heer Varela (LPF):Voorzitter. Aan het einde van een kabinetsperiode en bij gebrek aan interessante
ambities voor het nieuwe begrotingsjaar vind ik het wel prettig om even stil
te staan en terug te kijken naar vier jaar ministerschap van de heer De Geus
en zijn VVD-collega's de staatssecretarissen Rutte en Van Hoof.De sociale zekerheid is teruggebracht tot de lean machine dit het hoort
te zijn. Iedereen is er inmiddels van doordrongen dat werk de norm hoort te
zijn en het hebben van een uitkering een uitzonderingssituatie is die vooral
niet te lang moet duren. In alle onderdelen van de sociale zekerheid is er
meer beweging gekomen. Mensen komen er moeilijker in en gaan er weer eerder
uit. De doorstroming is dus toegenomen.Dit komt vooral tot uitdrukking in de Wet werk en bijstand. Deze nieuwe
wet is de kroon op het werk van dit kabinet. Niet alleen de gebruikers van
de WWB begrijpen dat werken de norm is, ook de intermediairs weten dit. Wij
zagen hier onlangs een voorbeeld van toen een deelnemer aan het programma
De gouden kooi van de gemeente Almere te horen kreeg dat zij niet langer recht
heeft op een uitkering in het kader van de WWB omdat zij niet beschikbaar
is voor de arbeidsmarkt. Een dergelijke houding van een gemeentelijke sociale
dienst zou vijf jaar geleden nog ondenkbaar zijn geweest. Door de budgettering
van het gebruikersdeel van de nieuwe bijstandswet zijn de gemeentelijke sociale
diensten meer dan ooit doordrongen van het feit dat een bijstandsuitkering
geen beloning voor thuiszitten is.Ik heb echter de indruk dat er de laatste tijd nog maar weinig progressie
zit in de doorstroming naar werk. Het beroep op de Wet werk en bijstand lijkt
te stabiliseren doordat mensen minder gemotiveerd zijn en tegelijkertijd is
het aanbod aan de onderkant van de arbeidsmarkt toegenomen nu groepen zeer
werkwillige Polen zich aanbieden voor werk waarvoor de gemiddelde Nederlandse
bijstandstrekker zijn of haar neus ophaalt. Ik krijg hier graag een reactie
op van de bewindslieden. Herkennen zij dit beeld dat veel gemeenten onvoldoende
gemeenten gebruikmaken van de mogelijkheden om bijstandsgerechtigden gericht
aan het werk te zetten op straffe van verlies van de uitkering?Wij zijn blij met de vernieuwing van de arbeidsongeschiktheidswetgeving.
Het was weliswaar niet onze eerste keus, dat was de invoering van een systeem
van risque professionnel, maar wij hebben toch de indruk dat het hele model
van de Wet poortwachter tot aan de WIA nu een logisch geheel is. Het belangrijkste
kenmerk van dit model is dat het mensen die dat nog kunnen, stimuleert om
actief te blijven. Ook hier is werken de norm en thuiszitten de uitzondering.
De mensen die belast zijn met de uitvoering van deze wetgeving zijn doordrongen
van het feit dat zij alles op alles moeten zetten om mensen aan het werk te
krijgen en te houden. Wij zijn dan ook van mening dat de overheid alles in
het werk moet stellen om de re-integratieregelingen zo optimaal mogelijk te
laten werken. Vooral de mensen die al langer in de oude WAO zaten en die na
de herkeuringsoperatie weer aan het werk moeten, iets dat wij van harte ondersteunen,
moeten ruimhartig worden geholpen om weer aan het werk te gaan.In het verleden hebben wij in dit kader wel eens gepleit voor onderzoek
naar de mogelijkheid om gedeeltelijk arbeidsongeschikten een gelijke kans
op de arbeidsmarkt te geven door het toekennen van een soort loonsubsidie
aan een werkgever die hen in dienst neemt. Hoe denkt de minister over de kansen
van gedeeltelijk arbeidsongeschikten op de arbeidsmarkt? Deelt hij de gedachte
dat een loonkostensubsidie een goed middel is om de concurrentiekansen van
deze arbeidsongeschikten gelijk te trekken aan die van mensen die gezond zijn
van lijf en leden?Bij al deze mooie resultaten wil ik toch nog een aantal kanttekeningen
plaatsen. In de eerste plaats bij de levensloopregeling. Wij vragen ons nog
steeds sterk af of de lagere inkomens wel de middelen hebben om hier geld
voor te reserveren.Wil de minister tijdens het reces nadenken over een nieuwe ontslagregeling.
Hij hoeft wat ons betreft hiermee niet te wachten op de adviezen van de SER,
want die zullen waarschijnlijk een verdeeld beeld laten zien.
Het flexibiliseren van de arbeidsmarkt was een uitgangspunt van dit kabinet,
maar dit belangrijke onderdeel daarvan is helaas blijven liggen. Het is duidelijk
dat het aannemen van personeel, vooral aan de onderkant van de arbeidsmarkt,
de kwetsbare groepen van slecht opgeleide allochtonen en jongeren, wordt gehinderd
door het feit dat ondernemers bang zijn dat zij niet meer van deze mensen
af kunnen komen als zij niet bevallen of de economie tegen zit. Het ontslagrecht
moet dus worden gemoderniseerd. Flexibel ontslagrecht is ook in het belang
van werknemers, omdat men dan sneller een nieuwe baan kan vinden.Het beeld is wisselend, maar beide bewindslieden krijgen wel een voldoende
van mijn fractie. Zij krijgen een voldoende, omdat hun inspanningen over het
algemeen de sfeer in de sociale zekerheid hebben verbeterd. Niet langer leeft
het gevoel dat uitkeringstrekkers zielige mensen zijn die doodgeknuffeld moeten
worden, maar dat het mensen zijn die gestimuleerd moeten worden om, ondanks
alle tegenslag, het beste uit zichzelf te halen. Dat gevoel is ook doorgedrongen
tot het uitvoerende deel van het systeem en dat is pure winst.De heer Slob (ChristenUnie):Voorzitter. De Kamer heeft in de afgelopen jaren vaak met de regering
gediscussieerd over de koopkracht. Sommigen van ons hebben de herinnering
daaraan vast nog scherp op het netvlies staan, want soms waren het behoorlijk
heftige discussies. Ik weet niet of minister De Geus last heeft van nachtmerries,
maar als dat zo is, kan ik mij voorstellen dat die koopkrachtdiscussies daarin
voorkomen.Het kabinet heeft de Kamer en de samenleving beloofd dat de koopkracht
in 2007 zou verbeteren, na een periode dat iedereen de broekriem flink heeft
moeten aanhalen. Ik was dan ook benieuwd naar de begroting en, ja wel, daar
stond het eindelijk: in 2007 gaat iedereen er ongeveer 1% op vooruit.
Dat is goed nieuws, maar is het ook genoeg voor een alleenstaande ouder om
de extra huurkosten op te vangen? Is het genoeg voor een AOW'er zonder pensioen
om er de extra energiekosten van te kunnen betalen?Uit bestudering van de cijfers en dan vooral de koopkrachttabellen bleek
ons dat het cadeau toch wel iets goedkoper is dan gedacht, zeker als je het
afzet tegen de periode 2003-2007. Alleenstaande ouders die het minimumloon
verdienen, zijn er tussen 2003-2007, ondanks de koopkrachtverbetering, op
achteruit gegaan. Dat geldt ook voor alleenstaanden die op het sociaal minimum
leven. Met het oog hierop hoor ik graag van het kabinet waarom het niet gericht
heeft ingezet op koopkrachtverbetering van mensen die al op het sociaal minimum
leven.Wat is de uitkomst van het overleg met de CG-raad over mogelijkheden om
de koopkracht van chronisch zieken, gehandicapten en Wajong'ers te verbeteren?
Tijdens de algemene politieke beschouwingen heeft mijn fractie een motie ingediend
om de inkomenspositie van jonggehandicapten te verbeteren. Helaas is deze
motie verworpen. De CG-raad heeft voorstellen gedaan voor de verbetering van
de koopkracht van chronisch zieken en gehandicapten. Er zijn dus ideeën
genoeg, maar wat gaat het kabinet concreet doen voor deze groepen? In het afgelopen jaar is het aantal bijstandsgerechtigden gedaald. Daar
mogen wij blij om zijn. Gemeenten hebben hieraan een flinke bijdrage geleverd
door actief aan de slag te gaan met de WWB. Mijn fractie had destijds de nodige
aarzelingen bij de WWB, maar ik moet nu toegeven dat gemeenten het met overtuiging
hebben opgepakt. Aangezien het aantal bijstandsgerechtigden daalt, is het
begrijpelijk dat het macrobudget voor het I-deel daalt. Het is echter niet
te begrijpen waarom kleine gemeenten onevenredig worden gekort.Het is schrijnend om te zien hoe het in de praktijk uitwerkt. Ter illustratie
verwijs ik naar Groningen. Alle Groningse gemeenten, behoudens de hoofdstad,
krijgen namelijk te maken met een gemiddelde korting op het I-deel van 16%,
terwijl het macrobudget met 4,2% daalt. Kennelijk heeft de staatssecretaris
als enige aanwijzingen dat de arbeidsmarkt in Groningen volgend jaar "booming"
wordt. Mijn fractie vindt dit verwonderlijk. Daarnaast hebben gemeenten geen
vooraankondiging ontvangen van deze forse korting en is de beslissing vrij
laat bekend gemaakt. Je kunt je afvragen of dit nog wel behoorlijk bestuur
mag worden genoemd.Waarom heeft de staatssecretaris voor deze verdeling gekozen? Onderkent
hij met de fractie van de ChristenUnie de risico's die deze korting met zich
brengt voor gemeenten in Groningen en elders in het land. Tijdens een spreekbeurt
gisteren bleek ons bijvoorbeeld dat deze problematiek ook in Elburg speelt.
Ook hier liggen de banen niet voor het oprapen. Ik heb begrepen dat de staatssecretaris
niet van plan is om deze gemeenten te compenseren. Wij dachten daar als eerste
aan, maar wellicht is het ook mogelijk om de korting voor kleinere gemeenten
over meerdere jaren te spreiden.Mevrouw Verburg en anderen hebben terecht aandacht gevraagd voor de wachtlijsten
in de WSW. Dit is een vraagstuk waar wij samen verantwoordelijkheid voor moeten
voelen, aangezien het probleem eerder groter dan kleiner wordt. Het is ongelooflijk
dat mensen zo lang moeten wachten op een plaatsje. Het gaat ook vaak om jonge
mensen die uit het praktijkonderwijs komen en dan datgene wat in hen geïnvesteerd
is weer kwijtraken, omdat ze thuis komen te zitten. Dit geldt echter niet
alleen voor hen. De fractie van de ChristenUnie vindt het van groot belang
dat er iets aan dit probleem gebeurt. Zoals ik in de interruptie tijdens het
betoog van mevrouw Verburg al aangaf, moet er extra geld komen. Daarnaast
is het ook belangrijk dat gemeenten ruimte krijgen om een gedeelte van hun
W-budget in te zetten, om een sluitende aanpak en een snellere instroom te
realiseren. Inmiddels heb ik begrepen dat er vorige week door de leden Van
Hijum en Verburg een amendement is ingediend, dat dit zelfs wettelijk mogelijk
moet maken. Dit lijkt mij een uitstekend amendement, en de fractie van de
ChristenUnie zal het van harte ondersteunen. Laten wij alles uit de kast halen
om de wachtlijsten die er zijn zo snel mogelijk weg te werken.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Deze woorden over de WSW zijn uit het hart van de fractie van GroenLinks
gegrepen. Uit een bericht dat gisteren in het Dagblad van het Noorden stond,
heb ik begrepen dat de WSW zo veel problemen oplevert, omdat de nieuwe cao
nog niet wordt gecompenseerd, wat weer extra geld kost en weer een extra financieel
probleem oplevert. Vindt u ook dat de staatssecretaris daarover opheldering
moet geven?De heer Slob (ChristenUnie):Ik begrijp dat u via mij deze vraag wilt stellen.Mevrouw Van Gent (GroenLinks):Het heeft te maken met het totale plaatje van de financiering van de WSW.
Dit hakt er weer behoorlijk in, en ik neem aan dat u het met mij eens bent,
dat hier een oplossing voor moet komen.De heer Slob (ChristenUnie):Ik heb duidelijk gezegd dat wij op alle fronten moeten inzetten, en dat
er geen mogelijkheid onbenut gelaten mag worden. Laten wij dit probleem dan
met elkaar oplossen. Het kan niet zo zijn dat zo veel mensen zo lang moeten
wachten op een plek. Wij weten allemaal dat dit een ontzettend kwetsbare groep
is, die zo snel mogelijk geholpen moet worden. Ik vind het echt onbegrijpelijk
en diep droevig dat alle inzet van de afgelopen jaren tot dit soort resultaten
heeft geleid.Mevrouw Verburg (CDA):Ik dank de heer Slob voor de ondersteuning die hij voor het amendement
van de CDA-fractie heeft uitgesproken. Ik heb hem blijkbaar niet helemaal
goed verstaan toen hij mij deze vraag stelde; mijn verontschuldigingen daarvoor.De heer Slob (ChristenUnie):Het is plezierig om dat te horen. Er is al een paar weken iets aan de
hand met het geluid, dus misschien heeft het daaraan gelegen. Wij hebben elkaar
in elk geval weer gevonden.De PvdA-fractie heeft vanochtend een interessant boekje met brieven van
burgers overhandigd aan de minister van SZW. Ook wij ontvangen veel brieven,
vooral van deze groep burgers. Vaak kunnen deze mensen niet eens een computer
aanschaffen of een internetaansluiting betalen. Daarom maken zij nog gebruik
van de oude manier van communiceren, namelijk per brief. Het zijn vaak heel
schrijnende brieven. Kort geleden ontvingen wij een brief van een 24-jarige
vrouw die een zware vorm van reuma had. Zij schreef dat zij dolgraag wilde
werken, maar dat zij zoveel pijn heeft dat het echt niet gaat. Zij werd tot
haar schrik voor 80 tot 100% goedgekeurd. Wij spreken hier niet over
individuele "gevallen", maar ik ben toch benieuwd wat de minister
met dit soort geluiden uit de samenleving doet. Denkt hij ook wel eens na
over de zin en de onzin van het huidige schattingsbesluit? De gegevens van
UWV wijzen uit dat na acht maanden ongeveer 20% van de mensen die hun
WAO-uitkering geheel of gedeeltelijk hebben verloren en die nog geen baan
hadden, alsnog een baan hebben gevonden. Dit betekent dat 80% nog geen
baan heeft gevonden. Denkt de minister dat dit nog gaat lukken? Als dat niet
zo is, moeten wij met elkaar een stapje terug doen.Over de levensloopregeling zeg ik: beter ten halve gekeerd dan ten hele
gedwaald. De cijfers wijzen uit dat het niet goed gaat. Er is niet veel fantasie
voor nodig om te zeggen dat dit waarschijnlijk nooit meer wat zal worden.
Naar schatting zouden er in 2006 1,9 miljoen mensen meedoen, maar dat blijken
er maar 350.000 te zijn. In 2009 zouden dat er 3 miljoen moeten zijn. Er zijn
prachtige tienpuntenplannen, maar wat wij ook aandragen, het blijft aanmodderen.
Volgens mij moeten wij gewoon een keuze maken. Voor mijn fractie betekent
dat: stoppen met de levensloopregeling en zwaarder inzetten op de spaarloonregeling.
Wij hebben een voorstel ingediend om spaardagen te kunnen realiseren, aanvullend
op de spaarloonregeling. Op basis van vrijwilligheid kan men maximaal tien
vakantiedagen inleveren of extra werken met als beloning een belastingkorting
van 50% analoog aan de spaarloonregeling. Dat lijkt ons een prima voorstel.
Het kabinet subsidieert verlof, maar wij stimuleren werk. Dit zou het kabinet
en ook collega's moeten aanspreken.Voorzitter. Ik kom op de kinderopvang. Het wordt steeds populairder om
geld in de kinderopvang te steken. Of dat daadwerkelijk tot een verhoogde
arbeidsparticipatie van vrouwen leidt, wat de beoogde doelstelling is, is
nog de vraag. Bij de mensen met de laagste inkomens is potentieel de grootste
stijging van de arbeidsparticipatie te bereiken. Dat geeft de regering ook
zelf aan. Wat doet dan het kabinet? Kijk naar de voorstellen: het gaat de
hoogste inkomens extra geld geven voor de kinderopvang. Dat is niet wat je
noemt een gerichte maatregel. Waarom kiest het kabinet voor een maatregel
die niet het gewenste effect zal sorteren? Wij zijn van mening – en
dat zeggen wij al sinds jaar en dag – dat ouders keuzevrijheid moeten
hebben. Zij moeten zelf kunnen kiezen hoe zij hun kind opvangen en waar zij
het laten opvangen. Dat vinden wij rechtvaardig en daarom pleiten wij als
sinds jaar en dag voor het kindgebonden budget. Wij blijven dat hier ook herhalen.
Het is moeizaam allemaal, maar wij merken wel dat sommige partijen hun houding
wat aan het veranderen zijn. Ik denk aan D66, die het nu in haar verkiezingsprogramma
heeft opgenomen. Als D66 voor is, dan zal Mark Rutte wel snel gaan volgen
en dan komen wij weer een stukje verder. Wij blijven volhouden: het kindgebonden
budget doet het meeste recht aan de keuzevrijheid van ouders.Mevrouw Koşer Kaya (D66):Is het de bedoeling dat het kindgebonden budget – ik zal het maar
persoonsgebonden budget noemen – aan de ouders wordt gegeven die werken
en niet de ouders die thuis hun eigen kinderen opvoeden?De heer Slob (ChristenUnie):Het is de bedoeling dat het aan de ouders wordt gegeven die zelf mogen
kiezen hoe zij hun werk en de opvang van hun kinderen gaan combineren. Het
kan zijn dat zij de opvang voor een gedeelte zelf doen. Gedeeltelijk werken,
gedeeltelijk thuis misschien. Het kan zijn dat zij daar anderen voor inschakelen,
maar niet de georganiseerde kinderopvang. Zij kunnen ook voor de georganiseerde
kinderopvang kiezen, waar nu al overheidsgeld in gaat zitten. Kortom, geef
hen gewoon die vrijheid. Niet zo betuttelend vanuit de overheid gaan zeggen
wat zij wel of niet moeten doen.Mijn laatste opmerking betreft Grijs Werkt. Wij hebben bij de algemene
politieke beschouwingen een motie ingediend, ik dacht samen met het CDA, om
ervoor te zorgen dat die taskforce langer blijft bestaan en tot prioritaire
doelstelling krijgt, de werkloosheid onder 45-plussers terug te dringen. Wij
zullen uiteraard de uitwerking van deze motie met gepaste belangstelling kritisch
blijven volgen. Daarnaast zijn er echter ook structurele maatregelen nodig
om het urgente probleem van de ouderenwerkloosheid aan te pakken. Wanneer
verliest het kabinet eens zijn aversie tegen loonkostensubsidie? Wij zijn
van mening dat een afdrachtskorting voor het in dienst nemen van 45-plussers
belemmeringen kan wegnemen die er nu gewoon aantoonbaar zijn.
Wordt het niet eens tijd dat wij dat met elkaar erkennen en dat wij de SPOK
weer gaan introduceren?De heer Van der Vlies (SGP):Voorzitter. Het jaar 2007, waar wij over spreken, wordt naar verwachting
een jaar van economische groei. Na een aantal magere jaren die hier en daar
best pijn deden, hoopt de SGP-fractie dat alle burgers kunnen delen in de
daaraan hopelijk verbonden toenemende ruimte en welvaart. Ik doel dan op de
gehandicapten, chronisch zieken, ouderen en uitkeringsgerechtigden die het
in de achterliggende jaren best moeilijk hadden. Daar hebben wij bij herhaling
aandacht voor gevraagd en dat zullen wij absoluut ook blijven doen. Voor de
werkzoekenden wil mijn fractie voorkomen dat zij van de arbeidsmarkt worden
verdrongen door bijvoorbeeld Poolse werknemers. Ook andere lidstaten van de
EU, zoals Groot-Brittannië, maken terugtrekkende bewegingen. Wat mijn
fractie betreft, worden de grenzen niet per 2007 volledig opengesteld voor
arbeiders van buiten, om het zo te zeggen.Mijn fractie heeft het gezin hoog in het vaandel. Om die reden staat mijn
fractie zeer kritisch tegenover de formele kinderopvang en de inrichting daarvan,
de financiering daarvan. Waar in de begroting van 2004 nog 238 mln. stond,
is dat bedrag voor de begroting van 2007 opgelopen tot 1,5 mld., meer dan
zes keer zoveel. Grootouders die in het verleden altijd gratis en naar ik
aanneem met veel liefde oppasten, worden nu aangemoedigd om via een gastouderbureau € 1000
tot € 5000 per jaar te verdienen. Op de site de-kindercompany.nl
staat dat openlijk. Ik citeer: "Bij veel gezinnen past oma (of een ander
familielid) op de kinderen als de ouders werken. Oma ontvangt hier vaak geen
vergoeding voor. Af en toe een bloemetje is vaak al voldoende. Maar waarom
zou u oma niet gewoon betalen voor al haar goede zorgen? Want dankzij de Wet
Kinderopvang is het mogelijk oma te belonen terwijl u dit niets hoeft te kosten!"
Mijn fractie vraagt zich af waar wij in ons land nu eigenlijk mee bezig zijn.
Het is toch onbegrijpelijk dat de overheid eraan bijdraagt dat op deze wijze
veel geld wordt weggezet, om maar niet te spreken van "weggegooid"?
Vindt de minister dit nu een doelmatige wijze van besteding van overheidsgeld?
Is hij niet voornemens, aan dit soort bestemmingen paal en perk te stellen?
Dit sterkt mijn fractie alleen maar meer in de overtuiging dat de overheidsbijdrage
aan kinderopvang moet worden stopgezet en moet worden omgezet in het door
onze fractie al jarenlang bepleite kindgebonden budget.De SGP-fractie vindt de stijging van de kinderbijslag positief, al moet
die volgens haar nog veel hoger worden. Zij heeft een vergelijkend onderzoek
gedaan naar de kinderbijslag in de EU-lidstaten. Daaruit blijkt dat Nederland
heel laag scoort. Ik verwelkom daarom het plan van het CDA en de voorstellen
die mevrouw Verburg zojuist heeft gedaan, mits dat plan niet aan de afschaffing
van de heffingskorting gekoppeld is, zoals het CDA tot onze verbouwereerdheid
ook voorstelt. Mijn fractie bevreemdt het dat Nederland vrijwel als enige
land kinderbijslagbedragen naar landen buiten de Europese Unie exporteert.
Er gaan veel uitkeringen naar Turkije en Marokko, terwijl soms niet eens zeker
is of de kinderen echt bestaan. Gezien de veel lagere koopkracht in die landen,
is de kinderbijslag onevenredig hoog ten opzichte van de uitkering voor kinderen
die in Nederland wonen. Bovendien is de controle op de rechtmatigheid erg
moeilijk. Daarom stelt mijn fractie voor om de export van kinderbijslagbedragen
in te tomen. In het verkiezingsprogramma van het CDA wordt daar ook voor gepleit.Het tegengaan van de vergrijzing houdt de gemoederen bezig. De SGP-fractie
wil die niet oplossen door het afpakken van de heffingskorting of verplichte
staatscrèches, maar ziet meer in het opnieuw gaan werken aan respectievelijk
het bevorderen van de 40-urige werkweek en de flexibilisering van de pensioenleeftijd.
Is de regering bereid om bij het najaarsoverleg in te zetten op deze thema's,
waaronder de 40-urige werkweek, die er dan geleidelijk aan kan komen?Het AOW-spaarfonds is een aantal jaar geleden, in 1998, ingesteld om de
AOW op termijn, vanaf 2020, betaalbaar te houden. Echter, het spaarfonds zet,
anders dan de naam doet vermoeden, geen geld opzij voor toekomstige vergrijzingskosten.
De stortingen in dit fonds worden namelijk meteen teruggeleend aan de overheid.
Feitelijk wordt er dus niets gereserveerd, maar tijdelijk anders bestemd.
Vanaf 2020 mag het ministerie van SZW uit dat fonds putten om de AOW-premie
te dempen, maar zal de staatsschuld navenant stijgen. Dat is toch gek. Ik
noem dat een boekhoudkundige truc. Hoe zit dat precies? Moeten wij daar niet
anders mee leren omgaan?De levensloopregeling en het herkeuringsdossier baren ook mijn fractie
zorgen. Er zijn voorstellen over gedaan en puntenplannen voor ingediend. Wij
wachten de ontwikkelingen en de discussie graag af, maar ook mijn fractie
bereiken schrijnende signalen van herkeurden die toch niet aan een passende
baan weten te komen. Daar moeten wij niet in berusten.In de achterliggende kabinetsperiode is er best het een en ander gebeurd
waarvoor ik complimenten maak. Bepaalde dingen zijn niet overeenkomstig de
wens van mijn fractie gebeurd. Zo heb ik een pittige discussie met de minister
en de staatssecretaris gehad over bij voorbeeld de plaats van de zondag als
rustdag versus de zes werkdagen van de week. Ook heb ik met de minister een
appeltje geschild over de legaal geworden arbeid in de prostitutie. Die zit
mij nog steeds dwars.Voorzitter. U hebt zojuist een opmerking gemaakt over het feit dat er
grenzen zijn aan bescheidenheid. Ik wil mij daar natuurlijk naar gedragen
en ik spreek de wens uit dat ik binnen die grenzen blijf, maar ik permitteer
mij toch één opmerking. Ik waardeer het dat mevrouw Van Gent
vanochtend een wezenlijke bijdrage heeft geleverd aan mijn politieke marktwaarde.
Als ik haar functie-eisen in de advertentie bezie, is er maar één
conclusie gerechtvaardigd: daar pas ik perfect in. Ik dank haar daarvoor!De heer Van Schijndel (Groep Eerdmans/Van
Schijndel):Voorzitter. Het departement van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft
de afgelopen jaren een spilfunctie vervuld bij het grote project van de hervorming
van onze verzorgingsstaat. Tijdens de algemene beschouwingen heb ik waardering
uitgesproken voor de minister-president omdat hij zich ondanks de felle kritiek
op al die hervormingen niet van de wijs heeft laten brengen.
De zeeën gingen soms hoog, maar wat moest gebeuren is grotendeels tot
stand gebracht. Daarom past hier ook een woord van waardering voor de hier
aanwezige bewindslieden.Het grootse departement van Sociale Zaken en Werkgelegenheid kent vele
beleidsterreinen, die ik niet allemaal zal bespreken. Ik beperk mij tot een
aantal opmerkingen over het thema arbeidsmarkt en migratie. Mijn fractie,
die zich heeft bekend tot de politieke partij EénNL, is voorstander
van een zeer selectief arbeidsmigratiebeleid. Bevordering van een hoge binnenlandse
arbeidsparticipatie staat voor ons voorop. Perspectief op een baan is voor
allen in de samenleving van fundamenteel belang. Voor werkzoekende migrantenjongeren
is het uit een oogpunt van integratie essentieel. Daarom gaat het ons ook.
Wij willen voorkomen dat een allochtone onderklasse straks onze buurten onveilig
maakt. Wie geen perspectief biedt, zal storm oogsten.Dat betekent dat de arbeidsmarkttoets, c.q. de vacaturemeldplicht moet
worden gehandhaafd. Wij zien dat in 2005 alleen al in de land- en tuinbouw
circa 25.000 tewerkstellingsvergunningen zijn verstrekt, met name aan Polen.
Dit is echt de omgekeerde wereld. Eerst moeten de kaartenbakken van de CWI's
worden leeggemaakt, dan pas valt aan het hierheen halen van buitenlanders
te denken. Nu hoor ik de staatssecretaris denken: maar die tomaat moet wel
worden geplukt. Zo is het ook, maar dat betekent dat bij weigering van werk
de uitkering moet worden stopgezet, zo eenvoudig is het. Als je daarmee eenmaal
stevig bezig gaat, weet men snel genoeg dat het menens is. Wij moeten nu eindelijk
eens door de zure appel heen willen bijten. "Wie zijn zoon liefheeft,
kastijdt hem", zo staat in de Schrift. Ik kijk nu even naar de minister,
de heer Van der Vlies, de heer Slob en misschien naar de voorzitter.Wat ik vraag, is dus niet het betrachten van een onbetamelijke hardheid,
maar doen wat nodig is, in het belang van werkzoekende Nederlanders en de
samenleving als geheel. Er geldt dan voor ons het principe "eigen werklozen
eerst". Wat mij betreft mag dat ook zijn "eigen Marokkanen eerst".
Graag krijg ik daarop een reactie van de regering.Als wij dit alles niet doen, kunnen wij de verzorgingsstaat onmogelijk
overeind houden. Voor sommige liberale vrienden in dit huis is dat misschien
geen probleem; de gewenste Verelendung van het sociale stelsel zet toch wel
in. Mijn fractie vindt die zienswijze niet alleen onwenselijk, maar vooral
ook onrealistisch. Hoogte en duur van uitkeringen zijn voor ons niet sacrosanct,
maar aan het terugbrengen ervan zijn wel grenzen. Het is irreëel om te
menen dat men via een fors hogere arbeidsmigratie een veel bescheidener sociale
zekerheid kan afdwingen. Die twee processen zullen allesbehalve synchroon
lopen. Doordat de sociale zekerheid voor het merendeel in stand blijft, zullen
de zogenaamd moeilijke gevallen in een uitkering blijven zitten, omdat zij
worden verdrongen door werklustige buitenlanders, met alle maatschappelijke
kosten en gederfde levensvreugde van dien. Graag krijg ik hierop een reactie
van de regering.Voor zover arbeidsmigratie aan de orde is, heeft te gelden dat toegang
tot de Nederlandse arbeidsmarkt niet gelijkstaat aan toegang tot onze sociale
voorzieningen. Indien internationale verplichtingen daaraan in de weg staan,
moeten zij worden aangepast. Wij leven in een wereld die mondialiseert. De
tijden veranderen. Mijn fractie is bepaald niet onder de indruk van de waslijst
van oude verdragen die zich mogelijk verzetten tegen het onthouden van toegang
tot ons sociale stelsel. De politieke en juridische discussie zal daarover
gevoerd moeten worden. Deze discussie zal ook moeten gaan over het malle stelsel
dat wij in Nederland begin jaren vijftig hebben ingevoerd, waardoor verdragsrecht
zonder meer geldt als hoger recht dan de eigen wet. Het principe van onze
fractie is dat internationale verplichtingen dienstbaar behoren te zijn aan
het oplossen van binnenlandse problemen. Wij hopen dat de regering dit standpunt
deelt. Ik vraag hierop een reactie.Afgelopen zondag konden wij in The Observer lezen dat de Britse regering
van plan is om Roemenen en Bulgaren na de toetreding tot de Europese Unie
slechts beperkt toe te laten tot de Britse arbeidsmarkt. Door schade en schande
is men in het Verenigd Koninkrijk wijs geworden. Ook Nederland is wijzer geworden,
want de CPB-cijfers uit 2003 zijn verre overtroffen. Ik noem nog een ander
voorbeeld. Ik las in de Volkskrant dat de minister voor Vreemdelingenzaken
en Integratie tijdens een spreekbeurt gisteren heeft gezegd dat zij de toetreding
van de tien nieuwe lidstaten in 2004 achteraf betreurt. Voor de bühne
worden nu gevoelens geëtaleerd waar de burger niets voor koopt. Minister
Verdonk was er zelf bij toen hierover werd besloten in het kabinet. Zij heeft
toen niet met haar portefeuille gezwaaid.De voorzitter:Ik laat u uitspreken, maar u spreekt tijdens de behandeling van de begroting
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid met andere bewindslieden. U hebt het
nu over een persoonlijke uitlating van de minister voor Vreemdelingenzaken
en Integratie.De heer Van Schijndel (Groep Eerdmans/Van
Schijndel):Ik begrijp de voorzitter, maar het gaat hierbij wel om een uitspraak van
een zittend minister. Laat ik er slechts van zeggen dat ik het goedkoop en
eigenlijk ongepast vind om afstand te nemen van deze beslissing van het kabinet,
genomen terwijl zij er zelf bij was.Het lijkt mij de hoogste tijd voor de regering om openheid van zaken te
geven. De snelle besluitvaardigheid van de regering-Blair staat namelijk in
schril contrast met het getalm van onze regering. Per 1 januari 2007
treden Roemenië en Bulgarije toe tot de Europese Unie, maar een prognose
van de te verwachten toestroom naar Nederland is er nog steeds niet. De regering
laat het ook volkomen onduidelijk of, en zo ja, wanneer de Bulgaren en Roemenen
onze kant op mogen komen. Mijn fractie vindt dit absoluut onacceptabel. Het
gaat erom hoe ons land er in de toekomst komt uit te zien. Het gaat om integratie
door arbeidsparticipatie. Dit zijn onderwerpen die ook in de verkiezingsstrijd
aan de bevolking moeten worden voorgelegd. Daarom wil ik dat de regering toezegt
dat zij binnen twee weken een prognose van, en een standpunt over de migratieregels
voor Bulgaren en Roemenen aan de Kamer stuurt.Dit te meer omdat de regering ernaar streeft de grenzen na 1 januari
open te gooien voor Polen en inwoners van zeven andere Oost-Europese landen.
Dit besluit kan worden uitgesteld tot 2011 en volgens onze fractie moet dit
ook gebeuren. In Duitsland gebeurt dit eveneens. Bovendien is de regering
voornemens de mogelijkheid te creëren om seizoenswerkers uit alle landen
van de wereld naar Nederland te halen. Dit nog in aanvulling
op een eerder ingevoerde kennismigrantenregeling die zó fraudegevoelig
is dat een deel van deze kenniswerkers nu aan de slag is in de kassen van
het Westland en op andere plaatsen die niets hebben uit te staan met de kenniseconomie.
Ik overweeg in mijn tweede termijn over deze problematiek een motie in te
dienen.Ik kom tot een afsluiting. Het kabinet-Balkenende heeft het imago dat
het een stikt immigratiebeleid voert, maar dit is welbeschouwd onzin. Er is
sprake van lichtzinnigheid bij de toelating van arbeidsmigranten. Nederland
is daarvoor eerder erg op de koffie gekomen. Dat mogen wij niet nog eens laten
gebeuren.De algemene beraadslaging wordt geschorst.De voorzitter:Hiermee zijn wij gekomen aan het einde van de eerste termijn van de Kamer.
De minister en de staatssecretaris zullen morgenmiddag antwoorden.De vergadering wordt van 13.30 uur tot 14.10 uur geschorst.De voorzitter:De ingekomen stukken staan op een lijst die op de tafel van de griffier
ter inzage ligt. Op die lijst heb ik voorstellen gedaan over de wijze van
behandeling. Als aan het einde van de vergadering daartegen geen bezwaren
zijn ingekomen, neem ik aan dat de Kamer zich met de voorstellen heeft verenigd. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20062007-1161-1188.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl