Vragen van het lid Hamer aan de minister van Financiën, de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de Minister voor Vreemdelingenzaken en Integratie over de uitspraken van de minister van Financiën inzake het niet bekostigen van nieuwe scholen met te veel achterstandsleerlingen (mondelinge vragenuur)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2003-2004, pag. 2163-2169

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

11-12-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

nr. 31, pagina 2163-2169

02-12-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Stemmingen over moties, ingediend in het debat over het rookbeleid, te weten de motie-Schippers c.s. over ventilatie en luchtzuivering (29200 XVI, nr. 54), de motie-Schippers c.s. over het uitzonderen van zorginstellingen (29200 XVI, nr. 55), de motie-Schippers c.s. over een ruimer en objectiever criterium voor horeca-activiteiten (29200 XVI, nr. 56) en 6 andere motiesPagina 2176-2177
Stemmingen over moties, ingediend in het debat over gesubsidieerde arbeid, te weten de motie-Bussemaker c.s. over behoud van gereserveerde middelen (29200 XV, nr. 20), de motie-De Wit c.s. over inzicht in het aantal gesubsidieerde banen (29200 XV, nr. 21) en de motie-Van Gent c.s. over I/D'ers en WIW'ers (29200 XV, nr. 22)Pagina 2174-2174
Stemmingen over moties, ingediend in het debat over het Europees Stabiliteitspact, te weten de motie-Vendrik over herziening van het Stabiliteits- en Groeipact (21501-07, nr. 423), de motie-Van As over het opschorten van EU-afdrachten (21501-07, nr. 425) en de motie-De Grave c.s. over het opnemen van een procedure tot naleving in de Europese Grondwet (21501-07, nr. 426)Pagina 2182-2182
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging en aanvulling van het Wetboek van Strafrecht en enige andere wetten in verband met terroristische misdrijven (Wet terroristische misdrijven) (28463)Pagina 2189-2224
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2004 (29200 VIII)Pagina 2177-2179
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van het Toetredingsverdrag Europese Unie (28972), te weten de gewijzigde motie-Van Bommel over opheffing van de deling van Cyprus (28972, nr. 14)Pagina 2173-2173
Vragen van het lid Hamer aan de minister van Financiën, de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de Minister voor Vreemdelingenzaken en Integratie over de uitspraken van de minister van Financiën inzake het niet bekostigen van nieuwe scholen met te veel achterstandsleerlingen (mondelinge vragenuur)Pagina 2163-2169
Vragen van het lid Van Haersma Buma over de financiering van illegale activiteiten door legale dierenbeschermingsorganisaties (mondelinge vragenuur)Pagina 2169-2171
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Waterleidingwet (eigendom waterleidingbedrijven) (28339)Pagina 2186-2189
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Penitentiaire beginselenwet in verband met de verruiming van de mogelijkheden van meerpersoonscelgebruik (28979)Pagina 2180-2180
Presentie en opening (dinsdag 2 december 2003)Pagina 2163-2163
Stemmingen over moties, ingediend in het debat over het stankbeleid, te weten de motie-Koopmans c.s. over het brengen van niet-concentratiegebieden onder de werkingssfeer van de wet (29200 XIV, nr. 55) en de motie-Van den Brink c.s. over een onafhankelijke contra-expertise (29200 XIV, nr. 56)Pagina 2174-2174
Stemmingen over moties, ingediend in het debat over de bereikbaarheid van de ziekenzorg, ambulancezorg en de traumazorg, te weten de motie-Kant/Nawijn over uitvoering van de investeringsrichtlijn (27295, nr. 57), de motie-Nawijn over een gegarandeerd basispakket in alle kleine ziekenhuizen (27295, nr. 58), de motie-Schippers/Arib over instelling van een Zorgkamer bij de rechtbank (29200 XVI, nr. 30) en 3 andere motiesPagina 2173-2174
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van de begroting van Justitie voor het jaar 2004 (29200 VI), te weten de motie-Van der Laan/Wolfsen over het evalueren van de reclasseringsinterventies (29200 VI, nr. 55)Pagina 2181-2182
Stemmingen over moties, ingediend in het debat over het bordeelverbod en de mensenhandel, te weten de motie-Arib over intensivering van vervolging van personen die misbruik maken van prostituees (25437, nr. 32), de motie-Arib over een actieplan van de betrokken ministeries en de gemeenten (25437, nr. 33), de motie-Rouvoet c.s. over een landelijk toetsingskader op het prostitutiebedrijf (25437, nr. 34) en 13 andere motiesPagina 2174-2176
Stemmingen in verband met de Implementatie van het kaderbesluit van de Raad van de Europese Unie betreffende het Europees aanhoudingsbevel en de procedures van overlevering tussen de lidstaten van de Europese Unie (Overleveringswet) (29042), en over de gewijzigde motie-Van der Laan/Griffith over opname in het Schengen Informatie Systeem (29042, nr. 19), de motie-Van der Laan/Vos over een stelsel van minimumrechten (29042, nr. 18) en 3 andere motiesPagina 2180-2181
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 2 december 2003)Pagina 2171-2173
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 2 december 2003)Pagina 2224-2225
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 20 november 2003 over het wapenexportbeleidPagina 2182-2186
Behandeling van Zesde herziening PKB Tweede Structuurschema Verkeer en Vervoer (SVV-2) (verlenging geldigheidsduur) (29301)Pagina 2182-2182
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Landinrichtingswet en enige andere inrichtingswetten (positie van de Centrale Landinrichtingscommissie) (28967)Pagina 2177-2177
Stemmingen over moties, ingediend in het wetgevingsoverleg over Cultuur en Media (29200 VIII), te weten de motie-Van Nieuwenhoven over het definitieve budget van het MCO (29200 VIII, nr. 83), de motie-Van Nieuwenhoven c.s. over bezuinigingen op taken van de Wereldomroep (29200 VIII, nr. 84) en 10 andere motiesPagina 2179-2180
Stemmingen over moties, ingediend in het debat over de externe veiligheid van Schiphol, te weten de motie-Samsom/Duyvendak over het risico op een vliegtuigramp met veel doden (26959, nr. 55) en de motie-Duyvendak c.s. over een milieueffectrapportage (26959, nr. 56)Pagina 2176-2176

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 49 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het mondelinge vragenuur, overeenkomstig
artikel 136 van het Reglement van orde.Vragen van het lid Hamer aan de minister van
Financiën, de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de minister
voor Vreemdelingenzaken en Integratie over de uitspraken
van de minister van Financiën inzake het niet bekostigen van nieuwe scholen
met te veel achterstandsleerlingen.Mevrouw Hamer (PvdA):Voorzitter. Ik begin met een bedankje aan de heer Zalm. Hij weet het misschien
niet, maar ik heb enkele malen geprobeerd een debat te voeren
met minister Verdonk en minister Van de Hoeven over de integratie. Het is
mij niet gelukt via de Kamer, maar het lukt mij wel via de heer Zalm. Dank
daarvoor, maar daarmee is de heer Zalm nog niet van mij af.De uitspraken van de heer Zalm van het afgelopen weekend zijn van belang.
Ik begin met de vraag aan de heer Zalm in welke hoedanigheid hij heeft gesproken.
Heeft hij gesproken als minister van Financiën, die eerst begon met het
afknijpen van het taalonderwijs en nu ook het onderwijs aan kinderen met een
achterstand onmogelijk wil maken? Sprak hij als vice-premier namens het kabinet?
Hoe kan het dan dat hij met een voorstel terugkomt dat door de vakminister
eerst voor honderd procent was afgewezen? Of sprak hij als partijleider van
de VVD? Zo ja, van welke VVD; die van Clemens Cornielje of die van mevrouw
Hirsi Ali? Zie ook de berichten in de Volkskrant vanochtend.Wat bezielt de vice-premier van ons land om de vrijheid van onderwijs
te vergelijken met het apartheidsregime in Zuid-Afrika? Is dat niet de wereld
op zijn kop zetten? Gaat de afkeer van islamitische scholen zo ver dat kinderen
met een achterstand in nieuwe wijken straks helemaal geen onderwijs meer zullen
krijgen? Scholen in die wijken kunnen nooit beloven dat hun populatie niet
vooral uit kinderen met een achterstand zal bestaan. Wil hij de huidige zwarte
scholen nog zwarter maken? Dat zijn dan de enige scholen die deze kinderen
nog kunnen opvangen, want nieuwe scholen mogen zich daar niet meer op richten.Waarom kiest minister, partijleider en vice-premier Zalm niet voor een
benadering die wij hebben gekozen, namelijk het aanspreken van alle scholen
op het opnemen van kinderen met een achterstand? Alle scholen zouden een acceptatieplicht
moeten krijgen, zolang de grondslag wordt gerespecteerd. De minister wil artikel
23 van de Grondwet ontlopen en zegt dat de CDA-fractie een en ander beperkt
tot artikel 23. Waarom gaan wij de discussie daarover niet voluit met elkaar
aan?Wat vindt de minister van de uitspraken van vanochtend van de VVD-prominenten?Aan minister Van der Hoeven vraag ik: klopt het dat OCW inzage had in
de tekst die de heer Zalm afgelopen zaterdag heeft uitgesproken? Wat vindt
zij van zijn uitspraken? Hoe verhoudt de lijn die de heer Zalm heeft neergezet
zich met de uitspraken van de minister Van der Hoeven dat zwarte scholen niet
per se een probleem zijn voor de integratie en dat zij islamitisch onderwijs
niet wil verbieden, omdat dit discriminatie zou kunnen inhouden? Vindt zij
niet dat taalonderwijs de allerbeste oplossing is om integratie te bevorderen?
Nu hier toch deze drie bewindslieden zitten, kan zij haar collega's niet aanspreken
voor extra geld?Wat vindt minister Verdonk van de vergelijking van de vrijheid van godsdienst
met het apartheidsregime? Eerder vond zij zwarte scholen een probleem voor
integratie en daarmee week zij af van het standpunt van minister Van der Hoeven.
Geldt dat nog steeds of zijn zij het inmiddels eens met elkaar? Hoe kijkt
minister Verdonk aan tegen de ontwikkeling van de herzuiling van bijvoorbeeld
katholieke scholen? Die bouwen hun identiteit namelijk juist weer op om islamitische
kinderen te weigeren.Minister Zalm:Voorzitter. Allereerst spreek ik mijn erkentelijkheid uit voor het bedankje
dat ik van mevrouw Hamer kreeg.Zoals haar niet ontgaan is, heb ik gesproken op een VVD-bijeenkomst. De
strekking van mijn opmerking was juist om een suggestie te doen om het conflict
uit de loopgraven te halen. Dat conflict dreigde in deze Kamer te ontstaan
over de wijze van onderwijsbeleid voeren, al dan niet binnen artikel 23. Wij
kennen in het onderwijs namelijk bepaalde bekostigingscriteria die onomstreden
zijn. Dat zijn de bekende 1.9 en 1.25. Het is voorstelbaar dat er niet een
of ander kleurcriterium of religieus criterium wordt gehanteerd.Er is nu evenwel een definitie van achterstandskinderen. Die definitie
is rechtens een tijd in gebruik, zonder dat iemand een beroep op de rechter
doet, omdat dit indirecte discriminatie zou zijn of aantasting van de vrijheid
van godsdienst.Volgens mij zou het interessant zijn om te kijken of je datzelfde criterium
ook zou kunnen gebruiken bij stichtingsnormen. Die normen zijn nu louter kwantitatief.
Je zou je dus kunnen voorstellen dat wij er in ieder geval niet op uit zijn
om scholen te doen stichten die bewust als beleid louter achterstandskinderen
als doelgroep hebben. Die suggestie heb ik dus gedaan.Voorts heb ik gezegd dat het kabinet dit onderwerp bespreekt en dat de
minister van Onderwijs binnenkort namens het kabinet met een standpunt komt.
Aldus zal geschieden.Mevrouw Hamer (PvdA):De minister zegt dat hij louter achterstandskinderen bedoelt. Heeft hij
daarbij een percentage in gedachten? De minister heeft ook gezegd dat het
hem wel degelijk gaat om het islamitische onderwijs. Ik heb namelijk zijn
speech en daarin staat dat islamitisch onderwijs slecht voor de integratie
is. Hij zegt nu wel dat hij geen kleur als criterium wil hanteren, maar hij
wil wel een godsdienst als criterium hanteren.Minister Zalm:Nee, dat wil ik niet. Mijn probleem met islamitische scholen is niet zozeer
dat zij de islamitische, boeddhistische of hindoeïstische of welke overtuiging
dan ook zijn toegedaan, maar wel dat je een dergelijke school de facto louter
toegankelijk maakt voor achterstandskinderen. De discussie moet daarover gaan
en dus niet over de islam, het hindoeïsme of het boeddhisme. Nogmaals,
het gaat om het feit dat louter achterstandskinderen als doelgroep worden
gekozen. Dit is ook het probleem waar het om gaat. Dit is een probleem van
integratie. Immers, als je bewust scholen creëert waar alleen maar achterstandskinderen
toegang tot hebben, bevorder je de integratie niet.Mevrouw Hamer (PvdA):Het is toch niet zo dat islamitische scholen aan hun kinderen eisen dat
het achterstandskinderen zijn? De minister moet toch ook weten dat er wijken
zijn waarin zwarte openbare scholen, bij de islamitische scholen juist de
goede kinderen wegzuigen? Dat zijn helemaal geen kinderen met een achterstand.
Het zijn vaak kinderen van hoger opgeleide allochtone mensen. Wat denkt de
minister nu met dit voorstel op te lossen?Minister Zalm:Als die scholen niet overwegend 1.9-kinderen hebben en het om ouders gaat
die hier geboren zijn of een hoge opleiding hebben –
u kent de criteria voor de 1.9-kinderen nog beter dan ik – vallen die
niet binnen deze gedachtegang.Mevrouw Hamer (PvdA):Uw kabinet heeft voorstellen in voorbereiding om juist de 1.9-leerlingen
af te schaffen. U zou met andere criteria komen op basis van reële achterstand.
Daar past dit beleid toch niet in?Minister Zalm:Dat is weer een ander dossier. Dit criterium passen wij in ieder geval
sinds jaar en dag legitiem toe op de bekostiging van het onderwijs. Ik zie
dus niet in waarom het een rare gedachte is om het ook toe te passen op stichtingsnormen.Minister Van der Hoeven:Voorzitter. Mevrouw Hamer heeft mij allereerst gevraagd of ik inzage had
in de tekst van minister Zalm. Die had ik niet, maar die heb ik nu wel. Ik
weet dus waaruit zij citeert. Toen wist ik dat niet; dat kan uiteraard ook
niet.Over integratie en achterstanden hebben wij uitgebreid gesproken in de
Kamer. Vanuit de optiek van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
vormt de concentratie van achterstandsleerlingen een probleem. Daar waren
wij het met de Kamer over eens. Ik heb ook gezegd dat de huidige gewichtenregeling
kritisch wordt bekeken om er iets aan te doen. Natuurlijk moet kritisch worden
bekeken hoe die in de praktijk uitwerkt. Wij willen ook manieren vinden om
bij de toedeling van de middelen beter aan te sluiten bij de feitelijke achterstanden
van leerlingen. De scholen hebben de opdracht om aandacht te besteden aan
actief burgerschap. Dit is van wezenlijk belang voor integratie. Ook wordt
met gemeenten en onderwijsorganisaties overlegd over convenanten met betrekking
tot een meer evenredige spreiding van leerlingen. Daar ben ik mee bezig ter
voorbereiding van de kabinetsreactie op het advies over artikel 23 van de
Onderwijsraad. Dat ontvangt de Kamer binnenkort. In de notitie wordt natuurlijk
in het kader van artikel 23 een aantal zaken in kaart gebracht, zoals de juridische
haalbaarheid van het een en ander en de beleidsmatige voor- en nadelen. Dit
heeft de heer Balemans uitvoerig toegelicht tijdens het debat.Ik ben het roerend met mevrouw Hamer eens dat integratie begint met het
spreken van de taal van het land waarin je woont.Mevrouw Hamer (PvdA):Dat is een kans om meer om geld te vragen.Minister Verdonk:Voorzitter. Mevrouw Hamer heeft mij vragen gesteld over de vrijheid van
godsdienst versus apartheid en over mijn mening over de herzuiling van katholieke
scholen. Voorts zou ik hebben gezegd dat zwarte scholen een probleem vormen
voor de integratie. Vanuit integratieperspectief is het heel duidelijk dat
zwarte scholen een probleem zijn. Je kunt van integratie spreken als kinderen,
autochtone en allochtone, met elkaar spelen en bij elkaar op school zitten.
Zwarte scholen onderscheid ik dan nog van achterstandsscholen.Voor mij is de term "gedeeld burgerschap" heel belangrijk. Ik ben dan
ook blij dat dit in de kerndoelen van het ministerie van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap voor het onderwijs zal worden opgenomen. Ik heb toegezegd dat
ik begin volgend jaar een brief over integratie zal rondsturen. Bij die brief
zijn ook andere bewindspersonen betrokken. Ik zal er als coördinerend
minister voor Integratie voor zorgen dat die brief verschijnt. De brief zal
gaan over segregatie en over problemen in achterstandswijken die te maken
hebben met integratie.Mevrouw Hamer (PvdA):Voorzitter. Ik begrijp dat de heer Zalm als een soort verbinder boven
de partijen heeft gesproken. Het verbaast mij toch dat hij niet terugkomt
op wat hij heeft bedoeld met zijn uitspraak dat onderwijsvrijheid te vergelijken
is met het apartheidsregime. Hij en minister Van der Hoeven gaan hier niet
op in. Ik ben benieuwd of de fracties van het CDA en andere christelijke partijen
deze uitspraak beschouwen als die van een verbinder of als die van iemand
die de zaken toch bewust op scherp aan het zetten is.De minister zegt voorts dat hij het probleem wil oplossen met criteria
die de Kamer heeft besloten af te schaffen met het oog op het creëren
van een nieuw systeem. Hoe rijmt hij dat met de door hem gedane uitspraken
op televisie en in kranten, dat het hem wel degelijk te doen is om het islamitisch
onderwijs en dat hij dit louter en alleen voorstelt om de discussie over artikel
23 te ontlopen? Hij zegt dit er zelf eerlijk bij, maar toen mevrouw Van der
Hoeven de woorden "artikel 23" in de mond nam, gebaarde hij dat hij dat wilde
ontlopen. Hij is ook niet ingegaan op mijn vraag wat hij vindt van de uitspraken
van prominente VVD'ers dat zijn voorstel in strijd is met de Grondwet. Ik
zie die vraag graag door minister Zalm en door minister Verdonk beantwoord.Minister Zalm:Voorzitter. Ik heb niet gezegd dat de vrijheid van onderwijs vergelijkbaar
is met de situatie in Zuid-Afrika. Ik heb gezegd dat de redenering dat je
makkelijker kunt integreren als je eerst segregeert, er bij mij niet ingaat.
En ik heb gezegd dat dit mij aan Zuid-Afrika deed denken.Mevrouw Hamer (PvdA):Voorzitter. Ik heb de letterlijke tekst van de minister voor me. Ik neem
aan dat een rekenmeester als hij bekend is met de volgorde der dingen en het
verband dat daardoor ontstaat. Hij zegt in een blokje van vier zinnen dat
islamitische scholen slecht zijn voor de integratie, dat de redenering dat
je makkelijker kunt integreren als je eerst segregeert, er bij hem niet in
gaat, dat dit in Zuid-Afrika niet werkte, en dus ook niet in Nederland. De
minister wil nieuwe islamitische scholen verbieden, en dat is nu juist in
strijd met de vrijheid van godsdienst. Er is dus wel degelijk een verband.Minister Zalm:Ik heb niet gezegd dat ik islamitische scholen zou willen verbieden. De
kern van mijn uitspraak is dat scholen die zich louter op achterstandskinderen
richten, die als doel hebben om alleen maar achterstandskinderen toe te laten,
terwijl ze ook nog groeperingen met een mono-etnische achtergrond aanspreken,
niet bevorderlijk zijn voor de integratie. Vandaar de gedachte om los van
religie en dat soort zaken een criterium te vinden, aansluitend op wat wij
bij de bekostiging van het onderwijs al kennen, namelijk het bekende 1.9-criterium,
dat inhoudt dat je bij de stichting van nieuwe scholen niet
alleen op de aantallen let, maar ook op een overmatig aantal 1.9-kinderen
in de populatie. Als er daarvan sprake is, is het blijkbaar het doel, achterstandkinderen
te verzamelen in een nieuw op te richten school. Het lijkt mij dat de overheid
niet gehouden is, daaraan medewerking te verlenen.Mevrouw Hamer (PvdA):Misschien kunt u mij vertellen waar die kinderen dan wel heen moeten.
Ik heb citaten van u uit de Volkskrant, uit Trouw etc. waarmee u wel degelijk
aangeeft dat u het u een ongenoegen geeft dat er islamitische scholen worden
opgericht. U moet de boel dus niet verdraaien. Maar wat nog belangrijker is,
waar moeten die 1.9-kinderen dan heen?Minister Zalm:Voorzitter. Mevrouw Hamer had beter even de website gerritzalm.nl kunnen
opzoeken, want daar is de precieze tekst van mijn toespraak te vinden.Mevrouw Hamer (PvdA):Die tekst heb ik voor me.Minister Zalm:Kijk eens aan. Dan is het volgens mij ook glashelder, wat ik beweerd heb.Mevrouw Hamer (PvdA):Maar u zegt nu weer iets anders dan wat er in uw tekst staat.Minister Zalm:Nee, dat is niet zo.Mevrouw Hamer (PvdA):Ik denk van wel.Minister Zalm:Dan houdt het op.De voorzitter:Ik geef het woord nu even aan minister Verdonk om de vraag te beantwoorden
die nog aan haar is gesteld.Minister Verdonk:Voorzitter. Ik neem aan dat mevrouw Hamer de vraag over de mensen in de
VVD met een andere mening bedoelde, toen zij aangaf dat zij dezelfde vraag
aan mij wilde stellen.Mevrouw Hamer (PvdA):Ja.Minister Verdonk:Wel, zeker ook in de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie is het gebruikelijk
dat er verschillende standpunten zijn. Mijn standpunt als minister voor integratiebeleid
is heel duidelijk, ik vind gedeeld burgerschap de belangrijkste waarde, de
belangrijkste doelstelling die wij zouden moeten nastreven.Mevrouw Hamer (PvdA):U vindt het dus niet erg dat uw eigen partijgenoten de volgende kwalificaties
gebruiken: "Het geeft geen pas om van tevoren kwade trouw te veronderstellen,
groepen verdacht te maken, te schofferen en het gebruik van grondrechten te
verbieden dan wel te beperken." Dat doet u dus niet?Minister Verdonk:Nee, ik voel me daar niet door aangesproken. Dat doe ik niet.Mevrouw Hamer (PvdA):Dat is fijn voor de mensen die deze brief hebben geschreven. En kunt u
mij dan misschien vertellen wat er met die 1.9-kinderen gaat gebeuren als
het voorstel van minister Zalm wordt aangenomen? Er stond onlangs nog een
mooi voorbeeld in de krant over een school in Utrecht: wit begonnen, zwart
geëindigd.Minister Verdonk:Daar kan ik nu nog niet op ingaan. Ik heb gezegd dat ik de Kamer een brief
over integratie zal aanbieden, op te stellen in nauwe samenwerking met een
aantal andere ministers, onder wie de minister van Onderwijs.Mevrouw Hamer (PvdA):Maar waarom kan de heer Zalm er dan wel over praten?Minister Verdonk:De heer Zalm heeft alleen een suggestie gedaan.Mevrouw Hamer (PvdA):Dan kunt u op uw beurt toch een suggestie doen over wat er voor die 1.9-kinderen
moet worden gedaan?Minister Verdonk:Nee, want de suggestie van de heer Zalm gaan wij verder onderzoeken en
ik kom daar nog op terug.De voorzitter:Dan kan nu de heer De Vries, die al bij de interruptiemicrofoon staat,
desgewenst de vraag beantwoorden die mevrouw Hamer aan zijn fractie heeft
gesteld. Ik zal overigens niet hetzelfde vragen aan alle andere fracties waaraan
mevrouw Hamer deze vraag gesteld heeft.De heer Jan de Vries (CDA):Voorzitter. De CDA-fractie heeft de woorden van de heer Zalm gekenschetst
als een persoonlijke hartenkreet op een VVD-partijcongres. Dat recht ontzeggen
wij hem niet, maar laat het duidelijk zijn: de CDA-fractie heeft geen behoefte
aan een schoolstrijd of een strijd tegen islamitische scholen en ook niet
via een omweg, zoals de heer Zalm voorstelt. Laten wij het integratiedebat
voeren over de werkelijke vraagstukken die ertoe doen. Dat is de taalachterstand,
dat is de schooluitval en dat is ook de wijze waarop scholen invulling kunnen
geven aan het burgerschap en het overdragen van waarden en normen. Wij hopen
dat het kabinet dit ook deelt.Mevrouw Lambrechts (D66):Voorzitter. De fractie van D66 heeft een beetje moeite met hartenkreten
die alleen elders worden geuit, maar in deze Kamer niet te horen zijn. Als
de heer Zalm zegt dat de stichting van scholen niet meer wordt bekostigd als
het zwarte scholen worden, hoor ik graag van hem wat wij doen met de scholen
die al zwart zijn. Een school is een levend geheel. Een school die vandaag
niet zwart is, die 50% of 75% wit is, kan morgen zwart zijn. Wat doen wij
daarmee? Hoe wil de heer Zalm ervoor zorgen dat de kinderen die elders geplaatst
moeten worden, ook elders opvang krijgen? Ik hoorde hem ook zeggen dat hij
eigenlijk vindt dat religieuze richting geen grondslag moet zijn voor het
stichten van scholen, dat het gaat om de aantallen leerlingen en de cumulatie
van achterstanden. Dat debat willen wij hier dolgraag voeren. Het onderwerp
heeft overigens eerder hier op de agenda gestaan. Vinden wij nu eindelijk
de VVD-fractie aan onze zijde, als wij dat debat voeren? Ja of nee?Minister Zalm:Wat doen wij met scholen die al zwart zijn? Ik heb daarvoor geen oplossingen.
Ik heb mijn opmerkingen toegespitst op het stichten van scholen die zich louter
op achterstandsgroepen richten. Ik acht dat geen goede start voor een nieuwe
school. Er is een groot verschil tussen bewust alleen de populatie willen
aanspreken die al problemen heeft met integratie en waarvan de kinderen ook
als achterstandskind worden gekwalifi ceerd, en het per ongeluk
"verzwarten" van een school.Ik heb over de stichtingsnormen niet gezegd dat het louter om religieuze
criteria moet gaan, juist om het probleem rond artikel 23 van de Grondwet
te vermijden. Ik meen dat het kabinet gehouden is om oplossingen te zoeken
binnen het huidige artikel 23. Mijn constructieve suggestie was ook bedoeld
om een uitweg te zoeken die voorkomt dat men bewust achterstandsscholen sticht
en waarbij men niet artikel 23 van de Grondwet behoeft te bruuskeren.Mevrouw Lambrechts (D66):Het grote problemen in de steden is op dit moment dat scholen die lange
tijd wit waren, binnen no time zwart worden. Dat is een veel groter probleem
dan scholen die bij stichting al zwart zijn. De minister zegt dat het geen
probleem is. Zij mogen dus wel zwart zijn, maar alleen niet zwart gesticht
worden.Minister Zalm:Daarvoor heb ik geen suggestie of oplossing naar voren gebracht. Naarmate
ik meer gezegd had, zou ook de kritiek vanuit de Kamer groter zijn geweest.
Ik vond dit al een beetje vooruitlopen op de muziek. Ik vond het echter interessant
om in het licht van het probleem van artikel 23 van de Grondwet, waarover
wij elkaar te veel de kop inslaan, een oplossing te suggereren die in elk
geval niet het religieuze karakter de boventoon laat voeren, maar zich puur
richt op de kern van de zaak. Als te veel achterstandskinderen bij elkaar
worden gezet, creëert dat een probleem. Als een school nog moet worden
gesticht, is het voor de overheid te overwegen of zij wil meewerken aan de
oprichting van een school die in haar aard en aan te trekken populatie een
achterstandsschool is.De heer Slob (ChristenUnie):Wij hebben de afgelopen weken in de Kamer en ook erbuiten heftige debat
gevoerd over het islamitisch onderwijs en artikel 23 van de Grondwet. De storm
was even geluwd en het wachten was op de kabinetsreactie op het rapport van
de Onderwijsraad. Wij kennen minister Zalm als een verstandig man. Daarom
heeft het ons verbaasd dat juist hij de publiciteit heeft gezocht en voordat
de kabinet reactie er is, opnieuw de discussie losmaakt met alle reacties
van dien. Daardoor worden de loopgraven juist niet overbrugd, maar verder
uitgediept. Waarom heeft hij er niet voor gekozen om zijn bijdrage gewoon
en heel constructief in het kabinet neer te leggen, waarna het kabinet met
één mond sprekend naar buiten kan komen om het debat hier verder
te vervolgen?Minister Zalm:Ik heb met mijn suggestie niet artikel 23 van de Grondwet op de agenda
gezet, want ik wil artikel 23 juist buiten de agenda houden. Wel wil ik dat
wij een onderwijsbeleid voeren dat ook de integratie bevordert, binnen artikel
23 van de Grondwet. Daar was mijn suggestie voor bedoeld, namelijk om binnen
dit artikel 23 een weg te vinden die voorkomt dat er weer nieuwe, bewust gecreëerde
achterstandsscholen ontstaan. De minister van Onderwijs zal met haar nota
komen en dan kunt u uiteindelijk zien wat er van die suggestie is overgebleven.De heer Slob (ChristenUnie):Ik hoop dat de minister van Onderwijs met een kabinetsnota komt, niet
met "haar" nota maar met een nota namens het gehele kabinet. Minister Zalm
weet natuurlijk dat hij met zijn suggesties ook de discussie raakt rond artikel
23. Het is dan toch veel beter dat je dit integraal meeneemt? Ik vind zijn
aanpak, eerlijk gezegd, onverstandig.De voorzitter:Ik constateer dat dit geen vraag is.De heer Jan de Vries (CDA):Wij kennen minister Zalm van Financiën als een minister die hecht
aan feiten en cijfers. Als partijleider kennen wij hem iets minder goed –
misschien is hij inmiddels ex-partijleider, maar dat is ter beoordeling aan
de VVD. Als minister Zalm nu kijkt naar de feiten en de cijfers, als het gaat
om islamitische scholen maar ook als het gaat om scholen die veel achterstandsleerlingen
hebben, is het dan zo dat die scholen in de ogen van de heer Zalm minder presteren
daar waar het gaat om de integratiedoelstelling en om de onderwijskwaliteit?
Kan hij die feiten en cijfers ook aan de Kamer overleggen?Minister Zalm:Laat ik daar het volgende op zeggen: "Er is echter een belangrijk verschil
met de katholieke of de protestantse zuil van vroeger. Er is veel minder diversiteit
aan inkomen en opleiding en bovendien zijn er in de islamitische zuil subzuilen
qua land van herkomst. De zuil wordt dan een gevangenis van achterstand."
Over die tekst, uitsproken op het CDA-congres, ben ik gaan nadenken.De heer Jan de Vries (CDA):De heer Zalm loopt om de vraag heen, want dat betekent dat hij in dit
geval wel degelijk ook doelt op islamitische scholen en dat hij vindt dat
het oprichten van islamitische scholen verboden of tegengegaan zou moeten
worden. Dan nog is er de volgende vraag, als wij kijken naar de feiten daar
waar het gaat om het onderwijs – daar spreken wij vanmiddag over en
daar heeft de heer Zalm afgelopen zaterdagmiddag over gesproken. In welk opzicht
blijven deze scholen achter als het gaat om de integratiedoelstelling en om
de onderwijskwaliteit?Minister Zalm:Wat vindt de heer De Vries dan van het citaat dat ik zo-even gaf?De heer Jan de Vries (CDA):Ook de CDA-fractie vindt dat islamitische scholen en ook andere islamitische
organisaties wel degelijk een taak hebben om bij te dragen aan de integratie
van bevolkingsgroepen, ook van islamitische bevolkingsgroepen, in onze samenleving.
Dat vragen wij van iedere school en dat vragen wij ook van islamitische scholen.
Voor die verantwoordelijkheid staan wij met elkaar en wij zullen moeten zorgen
dat die verbinding ook gelegd wordt. Echter, het opleggen van een verbod op
sommige islamitische scholen, zoals de minister dit eigenlijk voorstaat –
dat hebben wij althans mogen begrijpen uit zijn verhaal – is in onze
ogen niet de oplossing.Minister Zalm:Mijn redeneertrant is dat ik geen bezwaar heb tegen religieus onderwijs.
Ik heb dat zelf ook mogen genieten. Het gaat dan ook niet om de religieuze
component. Waar ik bezwaar tegen heb, is dat er scholen worden opgericht die
zich louter richten op de doelgroep achterstandskinderen – dat is namelijk
niet bevorderlijk voor de integratie – en dat is vaak bij islamitische
scholen het geval. De kern van de zaak zit echter niet in het
religieuze punt. De kern van de zaak zit in het verzamelen van achterstandskinderen
in één school als doelbewuste politiek en daar heb ik mijn bedenkingen
bij.Mevrouw Vos (GroenLinks):Voorzitter. Wij hebben het geluk om vandaag twee politieke leiders van
de VVD in ons midden te hebben. Ik wil hen dan ook beiden vragen om te reageren
op het volgende...De voorzitter:Ik weet niet precies op wie u doelt, maar ik wijs erop dat ik de heer
Van Aartsen heb afgemeld vanwege familieomstandigheden.Mevrouw Vos (GroenLinks):Dat had ik helaas niet begrepen. Het betekent dat ik in die zin mijn interventie
moet aanpassen, want dan is de heer Zalm toch de onbetwiste leider van de
VVD die hier vandaag in de Kamer aanwezig is.Ik wil minister Zalm voorleggen wat door een aantal prominente VVD-leden
is geschreven. Zij schrijven: Van oudsher is de VVD een hecht bastion tegen
betutteling van individuen door een uitdijende overheid. De laatste tijd lijkt
de Tweede-Kamerfractie van de VVD echter geen argument te dol om een van de
pijlers van de burgerlijke vrijheden in de Nederlandse samenleving te ondermijnen.
Echte liberalen koesteren de vrijheid van onderwijs.Voorzitter. Graag vraag ik de heer Zalm als een van de politiek leiders
van de VVD om hierop te reageren. Eveneens vraag ik de vice-fractievoorzitter
van de VVD hierop te reageren. Tegen degene die de heer Van Aartsen vandaag
vervangt zeg ik nog het volgende. In feite wordt door minister Zalm iets voorgesteld
dat onuitvoerbaar is. Als het de VVD-fractie niet gaat om het bestrijden van
islamitische scholen, maar om het bestrijden van achterstanden, waarom heeft
zij dan niet de initiatieven van leden van deze Kamer, onder meer van die
van de fractie van GroenLinks, gesteund die juist wel tot doel hebben de segregatie
tegen te gaan en om scholen en gemeenten te verplichten plannen op te stellen
voor de bestrijding van segregatie? Graag krijg ik op dit punt duidelijkheid
van de VVD-fractie.De voorzitter:In aanvulling op mijn vorige opmerking zeg ik nog dat de heer Van Aartsen
afwezig is vanwege familieomstandigheden. Ik geef de heer Zalm nu het woord
als minister van Financiën en niet als leider of functionaris van welke
partij dan ook.Minister Zalm:Voorzitter. Het citaat is van iemand die zich richt tot de VVD-fractie
en daar maak ik geen deel meer van uit. Wel wil ik kwijt dat de vrijheid van
onderwijs onverlet laat dat wij stichtingscriteria voor scholen hebben. Die
betreffen nu enkel het aantal leerlingen. Ik acht het geen aantasting van
de vrijheid van onderwijs als je een kwalitatief criterium zou opnemen, een
criterium dat niet te maken heeft met religie, niet met levensovertuiging,
maar wel met het percentage achterstandskinderen.De voorzitter:Mevrouw Bibi de Vries kan als vice-fractievoorzitter van de VVD antwoorden
op de haar gestelde vragen.Mevrouw Bibi de Vries (VVD):Voorzitter. Het is bekend dat de VVD-fractie niet wil tornen aan artikel
23. Dat hebben wij al meerdere malen in deze zaal kenbaar gemaakt. Het gaat
er ons om de integratie mogelijk te maken en onderwijs is daarbij belangrijk.
Ik ben zeer blij dat minister Van der Hoeven heeft gezegd dat zij de suggesties
van de Kamer in aanmerking zal nemen.Mevrouw Vos (GroenLinks):Ik vroeg juist waarom de VVD, juist omdat bevordering van de integratie
zo belangrijk is, niet een motie van GroenLinks heeft gesteund. Er zijn echter
meer voorstellen geweest om juist de integratie te bevorderen en de segregatie
in het onderwijs te bestrijden. Met de steun van de VVD-fractie was de meerderheid
van de Kamer voor de voorstellen geweest.Mevrouw Bibi de Vries (VVD):Voorzitter. Wij zijn ontzettend voor integratie en niet voor segregatie.
Die lijn blijven wij volgen. Hier heb ik verder niets aan toe te voegen.Mevrouw Kraneveldt (LPF):Voorzitter. Graag daag ik minister Zalm uit tot het geven van de exacte
cijfers met betrekking tot de islamitische scholen. Welke bestaande islamitische
scholen hebben volgens hem het bewuste beleid waarmee men zich alleen richt
op de 1.9-leerling? Met die 1.9-leerling wordt de school nog geen vetpot,
gelet op de energie die je in een achterstandsleerling moet steken. Daarom
zou ik niet weten welke islamitische scholen op dit punt een bewust beleid
voeren. Volgens mij ziet de minister spoken. Dat is punt één.
Dan punt twee.Wanneer gaat het kabinet nu eens met één mond spreken en
niet met drie monden? Wat mij betreft zijn de uitspraken met de mond van de
heer Zalm alleen voor de Bühne gedaan. Als het gaat om daadwerkelijke
oplossingen heb ik hem nog niet gehoord. Ik vind dat hij zich niet moet bemoeien
met het vakgebied van zijn collega Van der Hoeven. Ik roep hem dan ook op
om bij zijn leest te blijven. Ik wil namelijk graag uitspraken over onderwijs
horen van de minister van Onderwijs en niet van de minister van Financiën
of andersom.Minister Zalm:Voorzitter. Als ik daaraan gevolg kan geven, ga ik nu weer zitten.Mevrouw Kraneveldt (LPF):Ik heb u ook een vraag gesteld en ik vind dat u zich er nu wel heel gemakkelijk
vanaf maakt. U spreekt wel voor de Bühne, maar ik ken u niet als laf.
Daarom vind ik dat u mij een antwoord schuldig bent.Minister Zalm:Voorzitter. Ze wil van mij toch iets horen over onderwijs.Mevrouw Kraneveldt (LPF):Voor de laatste keer dan.Minister Zalm:Oké. De vraag over de exacte cijfers zult u aan de minister van
Onderwijs moeten stellen. Ik ben wel een cijferfetisjist, maar deze cijfers
ken ik niet. Het zou mij wel verbazen als op islamitische scholen niet een
overweldigend aantal 1.9-kinderen zou zitten.Mevrouw Vergeer (SP):Voorzitter. Ik heb een aantal vragen voor de minister voor Vreemdelingenzaken
en Integratie, mevrouw Verdonk. Er zijn zwarte openbare scholen, zwarte PC-scholen,
zwarte rooms-katholieke scholen en zwarte islamitische scholen. Ik neem aan
dat de minister het met mij eens is dat al deze schoolsoorten niet goed zijn
voor de integratie in Nederland, omdat het een vorm is van apart houden van leerlingen die juist kennis zouden moeten maken met autochtone kinderen.Uit het inspectierapport blijkt dat islamitische scholen voor een deel
jongens en meisjes gescheiden houden. Soms moeten zij zelfs door verschillende
deuren de school binnen. Dat is toch niet in overeenstemming met de Nederlandse
normen en waarden van emancipatie en gelijkheid van mannen en vrouwen. Daarop
krijg ik graag het commentaar van de minister.Op de islamitisch scholen zitten heel weinig kinderen met een ander geloof,
wat ook niet bevorderlijk is voor tolerantie, respect en kennis maken met
andere culturen. Ook daarop krijg ik graag het commentaar van de minister.Minister Verdonk:Voorzitter. Ik ben het met mevrouw Vergeer eens dat het niet uitmaakt
of je een zwarte rooms-katholieke school hebt, een zwarte islamitische school
of een zwarte protestantse school, want uit integratieoptiek streef ik daar
niet naar. Uit integratieoptiek moet je ervoor zorgen dat verschillende mensen
vanuit verschillende bevolkingsgroepen met elkaar omgaan. Dat geldt zeker
voor kinderen.Mevrouw Vergeer zegt dat het gescheiden houden van jongens en meisjes
op islamitische scholen niet overeenkomt met de Nederlandse normen en waarden.
Er zijn altijd scholen geweest waar meisjes en jongens apart zitten. Het gaat
om de inhoud van het onderwijs op dat moment. Ik zal daarop terugkomen in
de integratiebrief, want ik ben er ook heel benieuwd naar.Er zitten op de islamitische scholen alleen maar kinderen met het islamitische
geloof, zo zegt mevrouw Vergeer. Uit integratieoptiek gaat het mij erom zoveel
mogelijk mensen met verschillende achtergronden bij elkaar te brengen om ervoor
te zorgen dat wij onze doelen op het gebied van integratie bereiken, namelijk
dat men Nederlands spreekt en dat men kennis heeft van en leeft naar de basale
normen en waarden.Mevrouw Van Nieuwenhoven (PvdA):Voorzitter. Ik wil de minister van Financiën vragen waarom het hem
zoveel moeite kost om te herhalen wat hem kennelijk zo makkelijk uit de mond
rolde in het VVD-congres toen hij sprak over islamitische scholen.Ik wil de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap vragen of zij
het zowel inhoudelijk als procedureel 100% eens is met alles wat minister
Zalm vanmiddag in de Kamer heeft gezegd.Minister Zalm:Voorzitter. Wilt u nu dat ik de integrale tekst van mijn toespraak voorlees?Mevrouw Van Nieuwenhoven (PvdA):De minister begrijpt heel goed wat ik bedoel.Minister Zalm:Het is inderdaad mijn rotsvaste overtuiging dat islamitische scholen slecht
zijn voor de integratie. Bedoelt u dat bijvoorbeeld?Mevrouw Van Nieuwenhoven (PvdA):Ja.Minister Zalm:Ja, dat is mijn overtuiging. Ik weet ook dat artikel 23 van de Grondwet
het niet mogelijk maakt om scholen op grond van hun religieuze karakter te
verbieden. Dat zou ik ook niet willen.Mevrouw Van Nieuwenhoven (PvdA):Waarom zegt u dat dan?Minister Zalm:Mijn probleem met de islamitische scholen zit niet in het godsdienstige
karakter. Door de doelgroep die men aanspreekt is er per definitie een verzameling
achterstandskinderen op een school. Dat is mijn probleem.Minister Van der Hoeven:Voorzitter. De minister van Financiën heeft uitdrukkelijk aangegeven
dat hij geen bezwaar heeft tegen religieus onderwijs. Hij heeft ook uitdrukkelijk
aangegeven dat de oplossingen moeten worden gezocht binnen het huidige artikel
23 van de Grondwet. Dat onderschrijf ik. Ik heb gezegd – daarbij vind
ik de heer Zalm aan mijn zijde – dat het erom gaat achterstanden aan
te pakken en integratie te bevorderen. Ik heb u toegezegd dat ik in mijn reactie
op het advies van de Onderwijsraad over artikel 23 op al die onderwerpen terugkom.Mevrouw Van Nieuwenhoven (PvdA):De minister van Financiën suggereert dat een islamitische school
sowieso een verzameling van achterstandskinderen is. Bent u het ook daarmee
100% eens?Minister Van der Hoeven:Laat ik even over de feitelijke situatie spreken. De islamitische scholen
hebben een achterstandspercentage – het betreft de 1.9-leerlingen –
dat varieert tussen de 95 en 100.Mevrouw Van Nieuwenhoven (PvdA):Zijn er geen andere scholen in Nederland waar dat ook voorkomt?Minister Van der Hoeven:Een groot aantal, honderden RK-scholen, PC-scholen en openbare scholen
zitten in diezelfde situatie. Dat is de feitelijke situatie. De vraag is op
welke manier je ervoor gaat zorgen dat integratie bevorderd wordt. Daar hebben
wij het over en daar gaan wij oplossingen voor zoeken. Het is goed om de diverse
oplossingsrichtingen te bekijken op hun waarde, haalbaarheid en beleidsmatige
consequenties. Namens het kabinet zal ik daarover bij de Kamer terugkomen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20032004-2163-2169.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl