Behandeling van:  - het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 6 november 1997 te Straatsburg totstandgekomen Europees Verdrag inzake nationaliteit, en voornemen tot opzegging van de op 13 september 1973 te Bern totstandgekomen Overeenkomst inzake beperking van het aantal gevallen van staatloosheid (26990, R1647)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2000-2001, pag. 1663-1669

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

17-11-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

nr. 21, pagina 1663-1669

09-11-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 26990Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Justitie (VI) voor het jaar 2001 (27400 VI), en van: - de motie-Van de Camp over intensivering van bestrijding van criminaliteit (27400 VI, nr. 20); - de motie-Van de Camp/Dittrich over slachtofferzorg (27400 VI, nr. 21); - en 14 andere moties (27400 VI, 21 t/m 35 en 27400, 6)Pagina 1669-1676
Presentie en opening (donderdag 9 november 2000)Pagina 1587-1587
BIJVOEGSEL bij blz. 1588: Schriftelijke antwoorden van de minister en de staatssecretaris van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij op vragen, gesteld in de eerste termijn van de behandeling van de begroting van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij voor het jaar 2001 (27400 XIV)Pagina 1678-1686
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (donderdag 9 november 2000)Pagina 1676-1677
Regeling van werkzaamheden (donderdag 9 november 2000)Pagina 1613-1614
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar 2001 (27400 XIV); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Diergezondheidsfonds voor het jaar 2001 (27400 F)Pagina 1587-1613
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar 2001 (27400 XIV); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Diergezondheidsfonds voor het jaar 2001 (27400 F)Pagina 1614-1641
Behandeling van: - het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 6 november 1997 te Straatsburg totstandgekomen Europees Verdrag inzake nationaliteit, en voornemen tot opzegging van de op 13 september 1973 te Bern totstandgekomen Overeenkomst inzake beperking van het aantal gevallen van staatloosheid (26990, R1647)Pagina 1663-1669
Behandeling van: - het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 11 december 1997 te Kyoto totstandgekomen Protocol van Kyoto bij het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering (Trb. 1998, 170 en 1999, 110) (27089, R1652)Pagina 1641-1651
Behandeling van de wetsvoorstellen met betrekking tot: - sociale werkvoorziening (27167); - productaansprakelijkheid (27051); - Raad voor strafrechtstoepassing en jeugdbescherming (26871); - Arbeidsvoorwaarden rechterlijke macht (25947); - pensioenrechten bij scheiding (27049)Pagina 1587-1587
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Justitie (VI) voor het jaar 2001 (27400 VI)Pagina 1651-1663
Behandeling van: - de brief van het Presidium inzake het instellen van een tijdelijke commissie biotechnologie (27428, nr. 3)Pagina 1587-1587

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 42 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Goedkeuring
van het op 6 november 1997 te Straatsburg totstandgekomen Europees Verdrag
inzake nationaliteit, en voornemen tot opzegging van de op 13 september 1973
te Bern totstandgekomen Overeenkomst inzake beperking van het aantal gevallen
van staatloosheid (26990, R1647).De algemene beraadslaging wordt geopend.De heer Niederer (VVD):Mevrouw de voorzitter! Met het voorliggende Europees nationaliteitsverdrag
hebben we, naast het Verdrag van Straatsburg, een op de eisen van deze tijd
toegesneden Europees, zo u wilt, internationaal nationaliteitsrecht. Voeg
daarbij de Rijkswet op het Nederlanderschap, momenteel als wetsvoorstel nog
aanhangig bij de Eerste Kamer, en dan ontstaat een allesomvattend geheel.De vragen en opmerkingen van de VVD-fractie zijn in de nota naar aanleiding
van het verslag naar tevredenheid beantwoord. Toch heeft mijn fractie nog
een vraag over één van de uitgangspunten van het Europese nationaliteitsverdrag,
namelijk het tegengaan van staatloosheid. Tijdens de behandeling van het wetsvoorstel
tot wijziging van de Rijkswet op het Nederlanderschap heb ik een amendement
ingediend – dit is ook aangenomen – op artikel 14, eerste lid.
Dit artikel luidt: "Onze Minister kan de verkrijging of verlening van het Nederlanderschap intrekken, indien zij berust op een door de
betrokken persoon gegeven valse verklaring of bedrog dan wel op het verzwijgen
van enig voor de verkrijging of verlening relevant feit. De intrekking werkt
terug tot het tijdstip van verkrijging of verlening van het Nederlanderschap.
De intrekking is niet mogelijk, indien sedert de verkrijging of verlening
een periode van twaalf jaar is verstreken."Mijn amendement, voorzitter, voorziet in een uitzondering op juist deze
allerlaatste zin, voorzover het betreft veroordeelde oorlogsmisdadigers, luidende:
aan personen die zijn veroordeeld voor oorlogsmisdrijven dan wel misdaden
tegen de menselijkheid, moet te allen tijde het eenmaal verworven Nederlanderschap
kunnen worden ontnomen, ook indien dit Nederlanderschap langer dan twaalf
jaar geleden is verworven en zelfs ook wanneer betrokkene hierdoor staatloos
wordt. Mijn concrete en enige vraag aan de staatssecretaris is of hij het
Europese nationaliteitsverdrag en de Rijkswet op het Nederlanderschap op dit
punt met elkaar verenigbaar acht. Mocht dit niet zo zijn: voor welke juridisch
verantwoorde oplossing dient dan te worden gekozen?De heer Apostolou (PvdA):Voorzitter! In de debatten over de Rijkswet op het Nederlanderschap heb
ik namens de PvdA-fractie aangegeven dat het nieuwe Europees verdrag inzake
nationaliteit eerst behandeld zou moeten worden, alvorens wij de Rijkswet
op het Nederlanderschap gingen behandelen. Dat zou eigenlijk de juiste volgorde
zijn geweest, maar door omstandigheden is dit niet gelukt. Er is echter vastgesteld
dat de behandeling van dit verdrag op een later tijdstip geen consequentie
zou hebben voor onze nationale wetgeving. De staatssecretaris heeft ons een
uitvoerige brief doen toekomen over de verhouding van dit verdrag tot de Rijkswet
op het Nederlanderschap. De fractie van de PvdA verwelkomt dit Europees verdrag
inzake nationaliteit. Voor mijn fractie zou de consequentie van de bepalingen
van dit verdrag moeten zijn dat Nederland expliciet zou moeten kiezen voor
de afschaffing van de zogenaamde afstandseis. Dit verdrag maakt deze keuze
mogelijk. Helaas is het niet mogelijk gebleken de bepaling van de afstandseis
uit de kortgeleden aanvaarde Rijkswet op het Nederlanderschap te krijgen.
Er zijn wel bepalingen in de rijkswet gekomen die de meervoudige nationaliteit
mogelijk maken voor bepaalde categorieën. Dat is winst. Wat ook strookt
met het verdrag is de nu geldende circulaire, waarin uitzonderingsbepalingen
op de regel van de afstandseis zijn opgenomen. Ik wil hierbij herhalen dat
de staatssecretaris met zoveel woorden heeft gesteld, dat de huidige bepalingen
in de circulaire van kracht blijven.Mevrouw de voorzitter! Op twee punten wil ik de aandacht van de regering
vragen. Het eerste punt betreft het van kracht blijven van het verdrag van
1963, ook na goedkeuring van dit Europees verdrag inzake nationaliteit. De
regering stelt dat het beter is, deze twee verdragen naast elkaar te laten
voortbestaan. Het argument is dat van de militaire verplichtingen in geval
van meervoudige nationaliteit. Bij het verdrag van 1963 zijn enkele landen
partij die nog niet het nieuwe verdrag dat we nu behandelen, hebben geratificeerd.
Dat zal mogelijk consequenties kunnen hebben voor Nederlandse onderdanen die
twee keer in dienst zouden moeten. Dat is de argumentatie van de regering.
Mijn fractie is niet overtuigd van dit argument. Met de staatscommissie internationaal
recht is de fractie van de Partij van de Arbeid van mening, dat de regering
na goedkeuring van dit verdrag het verdrag van 1963 en de daaraan gekoppelde
protocollen moet opzeggen. Twee argumenten die ook door de staatscommissie
worden genoemd, zijn voor ons doorslaggevend. Het eerste argument: de twee
verdragen gaan uit van verschillende gezichtspunten. Het verdrag van 1963
wil meervoudige nationaliteit tegengaan. Dit verdrag staat neutraal tegenover
de meervoudige nationaliteit. Het is beter om een helder standpunt in te nemen,
en niet op twee gedachten te hinken. In onze nationale wetgeving hebben wij
de keuze gemaakt om meervoudige nationaliteit toe te staan, mits het bepaalde
categorieën betreft die zowel in de wet, als in de circulaire expliciet
worden genoemd. De militaire verplichtingen zijn van minder betekenis geworden,
nu de opschorting van de dienstplicht in Nederland geldt. Dat is mijn tweede
argument. Op dit moment zijn verschillende Europese staten bezig met de goedkeuringsprocedure
van dit verdrag. De staten die partij zijn bij het verdrag van 1963 zullen
ook partij bij dit verdrag worden. De bepalingen over militaire dienst die
in het verdrag van 1963 staan, zijn geïntegreerd in dit verdrag. Er is
naar mijn oordeel geen noodzaak om partij te blijven bij het verdrag van 1963.
Ik zou de regering dringend willen vragen, op dit punt de Kamer toe te zeggen
dat na ratificatie van dit verdrag het verdrag van 1963 en de daarbij behorende
protocollen worden opgezegd. De regering doet dat ten aanzien van de overeenkomst
van 1973 inzake de beperking van het aantal gevallen van staatloosheid, omdat
in dit verdrag de desbetreffende bepalingen om staatloosheid tegen te gaan,
zijn opgenomen. Dit voornemen van de regering heeft onze instemming. In het
verlengde daarvan pleiten wij voor opzegging van het verdrag van 1963 en de
daarbij behorende protocollen.Het tweede punt betreft de leges voor het verkrijgen van het Nederlanderschap.
Er wordt nu ƒ 500 gevraagd. In de nota naar aanleiding van het verslag
staat dat met de VNG zal worden bezien, of de thans geldende hoogte in redelijke
mate overeenkomt met de kosten, die de gemeenten en de IND daadwerkelijk maken
voor een naturalisatie en verkrijging van het Nederlanderschap via optie.
Wat is het resultaat van dat overleg? Mij lijkt ƒ 500 een hoog bedrag
voor de procedure, waarbij via optie het Nederlanderschap wordt verkregen.In verband met de kosten wil ik nog een punt naar voren brengen. Er is
nu een inburgeringtoets bij naturalisatie ingevoerd. Mijn fractie vindt dat
een goede zaak. Wat is de verwachting met betrekking tot de kosten voor vreemdelingen
die zich willen naturaliseren? Zullen ze straks geconfronteerd worden met
meer kosten? Is de staatssecretaris het met mij eens dat de kosten voor naturalisatie
ten principale niet moeten toenemen? De inburgeringstoets moet de vreemdeling
niet met extra kosten confronteren. Het verkrijgen van het Nederlanderschap
is door de fractie van de PvdA altijd gezien als een uiting van de wens van
vreemdelingen om te integreren en er bij te horen. Het opwerpen
van financiële obstakels voor naturalisatie is mijns inziens strijdig
met deze gedachte. Het verdrag stelt in het artikel inzake de tarieven, artikel
13, het volgende: "Elke staat die partij is, garandeert dat de tarieven voor
de verkrijging, het behoud, het verlies, de herverkrijging of de verklaring
van zijn nationaliteit redelijk zijn. Elke staat die partij is, garandeert
dat de tarieven voor een administratieve of rechterlijke toetsing geen belemmering
voor de aanvragers vormen."De regering heeft in de nota Meervoudige nationaliteit van 1991 gesteld
dat vreemdelingen die zich blijvend in Nederland vestigen, zonder veel rompslomp
en kosten de Nederlandse nationaliteit kunnen verkrijgen. Graag krijg ik een
toelichting op dit punt van de inburgeringstoets en de eventueel daaraan verbonden
kosten. Bij het debat over de Rijkswet op het Nederlanderschap in de jaren
zeventig en tachtig is herhaaldelijk stilgestaan bij dit aspect van de kosten.
De huidige kostenregeling is het resultaat van die discussie. Wij moeten nu
niet de weg opgaan van financiële belemmeringen voor het verkrijgen van
het Nederlanderschap.De heer Verhagen (CDA):Mevrouw de voorzitter! Ik had een déjà-vu-gevoel toen ik
de heer Apostolou hier zijn pleidooi hoorde houden voor de mogelijkheden terzake
van de dubbele nationaliteit en de beperking van de legeskosten. Ik zal dat
debat dat wij de afgelopen tien jaar hebben gevoerd, nu niet overdoen, maar
ik wil wel op basis van het verdrag van Straatsburg inzake de nationaliteit
enige opmerkingen maken, waarbij ik uiteraard ook betrek de brief van de staatssecretaris
over de uitwerking van de motie-Verhagen/Dittrich die is ingediend bij de
behandeling van de vorige wijziging van de Rijkswet op het Nederlanderschap.Allereerst zou ik graag van de staatssecretaris vernemen hoe de cijfers
die op dit moment wat betreft Nederland beschikbaar over de dubbele nationaliteit
zich verhouden tot die cijfers in andere Europese landen. Waaruit kan de eventuele
populariteit van het Nederlands staatsburgerscha worden verklaard wanneer
je een vergelijking maakt met andere landen?Mijn volgende punt betreft het blijven bestaan van het nieuwe verdrag
van Straatsburg inzake nationaliteit en het oude verdrag van Straatsburg op
basis waarvan de wetgeving in tal van Europese landen, waaronder Nederland,
is geregeld. Waarom is dit nieuwe verdrag niet zo vormgegeven dat het oude
kon verdwijnen? Je moet nu in wezen via het Weens verdrag van 1968 langs een
vrij ingewikkelde omweg bepalen in welke gevallen het oude dan wel het nieuwe
verdrag geldt, hetgeen mijns inziens toch wat verwarrend kan werken. Zijn
er landen die partij zijn bij dit verdrag inzake nationaliteit die het oude
verdrag wel gaan opzeggen? Is de enige reden waarom het oude verdrag blijft
bestaan erin gelegen dat er meer landen partij zijn bij dat oude verdrag dan
bij het nieuwe verdrag?In de schriftelijke voorbereiding is verder uitgebreid ingegaan op de
vraag of artikel 16 van de Rijkswet op het Nederlanderschap, waarin is vastgelegd
dat minderjarigen hun Nederlanderschap verliezen tezamen met dat van hun ouders
door een verklaring van de Nederlandse regering, gelet op artikel 7 overeind
kan blijven. Dat is ook één van de elementen die wij bij de
laatste wijziging van de Rijkswet op het Nederlanderschap uitvoerig besproken
hebben. Naar de mening van de CDA-fractie heeft de regering in de nota naar
aanleiding van het verslag voldoende overtuigend gemotiveerd dat dit inderdaad
het geval is. De CDA-fractie is daar blij mee, omdat die bepaling in artikel
16 van de rijkswet een juiste bepaling is.Bij de laatste wijziging van de Rijkswet op het Nederlanderschap is uitvoerig
stilgestaan, met name door collega Dittrich en door mij, bij het element van
het in dienst treden van een ander leger dan wel een buitenlandse paramilitaire
organisatie. Het amendement-Verhagen/Dittrich op dat punt is aanvaard. Er
is toen ook een motie ingediend met betrekking tot het zich aansluiten bij
paramilitaire strijdkrachten. De staatssecretaris heeft daarop geantwoord
dat formeel mogelijk is wat de meerderheid van de Kamer wenste. Hij stelde
daarbij dat het buitengewoon veel moeite zou kosten om de bewijslast te leveren,
etc. en dat hij er daarom de voorkeur aan gaf om af te zien van een bepaling
in de Rijkswet op het Nederlanderschap, die ook een verliesbepaling in zou
houden indien men zich aansloot bij een paramilitaire groepering die zou gaan
vechten tegen Nederlandse strijdkrachten. Ik heb toen tijdens dat debat uitvoerig
beargumenteerd dat wij het onacceptabel vinden dat iemand die in het bezit
is van de Nederlandse nationaliteit gaat vechten tegen Nederlandse soldaten.
Als wij Nederlandse militairen uitzenden in het kader van vredesmissies heeft
de CDA-fractie er absoluut geen behoefte aan dat mensen met een Nederlandse
nationaliteit op Nederlandse soldaten gaan schieten. Daar kan maar één
consequentie aan verbonden zijn en dat is het ontnemen van de nationaliteit,
want men voelt zich dan niet verbonden met Nederland. Die verbondenheid met
Nederland hangt ook samen met het verkrijgen van de Nederlandse nationaliteit.
Ik vind het absoluut onacceptabel dat iemand die zegt Nederlander te zijn
tegelijkertijd zijn andere nationaliteit de doorslag laat geven om op dat
moment te vechten tegen Nederlandse militairen die zijn uitgezonden op basis
van vredesmissies.De heer Apostolou (PvdA):Ik wil de heer Verhagen een vraag stellen ter verduidelijking. Hij had
het over paramilitairen. Voorzover ik weet zijn paramilitairen niet een normaal
leger.De heer Verhagen (CDA):Exact.De heer Apostolou (PvdA):U bent ervoor een Nederlander die zich aansluit bij een paramilitaire
strijdkracht de nationaliteit te ontnemen. Die Nederlander kan dan staatloos
worden. Wilt u dat?De heer Verhagen (CDA):Het zich aansluiten bij een paramilitaire strijdkracht heeft op zichzelf
niets te maken met het staatloos worden. De staatssecretaris heeft uiteindelijk
het oordeel aan de Kamer overgelaten met betrekking tot het toetreden tot
een vreemde krijgsmacht. Ook wat dat betreft geldt dat een verdrag altijd
boven een wet gaat. De heer Niederer heeft in dit verband gesproken over zijn
indertijd ingediende amendement over oorlogsmisdaden in relatie tot de werking
van dit verdrag. In dit verdrag staat heel duidelijk dat het mogelijk
is om iemand de nationaliteit te ontnemen indien hij vrijwillig in vreemde
krijgsdienst treedt en de essentiële belangen van de staat die partij
is ernstig schaadt. Maar ook daar staat in de toelichting dat het ontnemen
van de nationaliteit niet kan betekenen dat men staatloos wordt, behalve datgene
wat onder artikel 7, lid b, staat. Dat betekent dat de motie-Verhagen/Dittrich,
die door een meerderheid van de Kamer gesteund is, er niet toe leidt dat men
de nationaliteit verliest als dat betekent dat men daardoor tegelijkertijd
staatloos wordt. Maar het houdt wel in dat iemand die een dubbele nationaliteit
heeft, wel de Nederlandse nationaliteit ontnomen kan worden. Overigens waren
dat niet de bezwaren die de staatssecretaris verwoordde in zijn reactie op
basis van deze motie en op basis van het onderzoek. Het onderzoek toonde aan
dat tal van landen dit element wel degelijk betrokken hebben in hun wetgeving.
Het kost echter buitengewoon veel moeite om aan te tonen dat men zich daadwerkelijk
bij een paramilitaire organisatie heeft aangesloten. Dit is moeilijker aan
te tonen dan het in vreemde krijgsdienst gaan. Daarom wordt deze regel in
de praktijk nauwelijks toegepast. De redenering van de staatssecretaris kwam
er kort gezegd op neer dat het niet de moeite loont.Voorzitter! Ik denk dat het wel de moeite loont. Je maakt daarmee om te
beginnen duidelijk dat er aan het hebben van de Nederlandse nationaliteit
ook plichten verbonden zijn en verder kan het een afschrikkende werking hebben.
Vanwege dat gevoelen is in het verdrag dat we vandaag bespreken, expliciet
de mogelijkheid opengelaten onder artikel 7, lid 1, onder d, dat men de nationaliteit
kan ontnemen, indien door het gedrag de essentiële belangen van de staat
die partij is, ernstig geschaad worden. De CDA-fractie vindt dat dit het geval
is als iemand toetreedt tot een paramilitaire organisatie, bijvoorbeeld de
groepering Arkan.Voorzitter! Afsluitend vraag ik de staatssecretaris of hij wil toezeggen
dat hij de Rijkswet op het Nederlanderschap zal wijzigen in die zin dat bij
de verliesbepalingen wordt toegevoegd "gedrag dat de essentiële belangen
van het Koninkrijk ernstig schaadt". Ik vind de overwegingen van de staatssecretaris
enigszins begrijpelijk, maar ik acht de afschrikkende werking die het opnemen
van zo'n bepaling kan hebben van groter belang. Daarmee wordt duidelijk gemaakt
dat wij dit in Nederland niet tolereren. Ik vraag hem of hij dit wil overwegen
en ons tegemoetkomen. Dat kan door middel van een novelle, omdat de rijkswet
nog in behandeling is bij de Eerste Kamer. Ook door een wijziging van de rijkswet
kan gevolg worden gegeven aan deze wens van de CDA-fractie.Voorzitter! Ik hoop dat de staatssecretaris ons, gelet op de belangen
die hier op het spel staan, tegemoet wil komen. Ik overweeg anders in tweede
termijn een motie in te dienen.Staatssecretaris Cohen:Voorzitter! Het Europese nationaliteitsverdrag 1997 is aan deze Kamer
door de regering ter uitdrukkelijke goedkeuring voorgelegd. Wij hebben dat
gedaan omdat dit nationaliteitsverdrag een belangrijke mijlpaal is zowel voor
het volkenrecht als voor het Nederlandse nationaliteitsrecht. Tot nu toe waren
de volkenrechtelijke regels van het nationaliteitsrecht alleen bij stukken
en brokken te vinden in een groot aantal verdragen. Zo bepalen bijvoorbeeld
de Universele verklaring van de rechten van de mens, het verdrag inzake de
burgerlijke en politieke rechten en het verdrag inzake de rechten van het
kind ieder op hun eigen wijze dat eenieder recht heeft op een nationaliteit.
Het Vluchtelingenverdrag en de staatlozenverdragen bepalen dat de naturalisatie
van deze personen moet worden vergemakkelijkt. En in de verdragen tot uitbanning
van iedere vorm van rassendiscriminatie en vrouwendiscriminatie wordt aangegeven
welke handelingen in het nationaliteitsrecht als discriminatie moeten worden
aangemerkt.Voor andere onderwerpen waren de volkenrechtelijke regels inzake nationaliteit
tot nu toe minder duidelijk. Zo waren de regels inzake nationaliteit bij statenopvolging
nergens beschreven. Het uiteenvallen binnen Europa van meerdere federale staten
heeft de noodzaak van en de grote behoefte aan een coherente regeling overduidelijk
aangetoond. In het Europese nationaliteitsverdrag zijn deze beginselen van
het volkenrechtelijke nationaliteitsrecht geconsolideerd en nader uitgewerkt.
Daarmee is dit verdrag het eerste handvest van het nationaliteitsrecht in
zijn soort en dat is van wereldwijde betekenis.Het Europese nationaliteitsverdrag geeft beginselen en regels. Tot die
beginselen behoort enerzijds het recht van iedere staat om zelf te bepalen
wie zijn onderdanen zijn, onder inachtneming van volkenrechtelijke verplichtingen.
Anderzijds behoort daartoe de plicht van iedere staat om staatloosheid tegen
te gaan en te voorkomen, om iedere vorm van willekeur bij de verkrijging of
het verlies van de nationaliteit tegen te gaan en om ook in het nationaliteitsrecht
iedere vorm van discriminatie uit te bannen.Zo bepaalt het verdrag dat het huwelijk of de ontbinding daarvan tussen
een eigen onderdaan en een vreemdeling geen nationaliteitsrechtelijke gevolgen
van rechtswege mag hebben voor de andere partner. Naast de uniforme beginselen
geeft het verdrag ook harmoniserende regels. Die vormen een framework waarbinnen
iedere verdragsluitende staat zijn nationaliteitsrecht naar eigen believen
mag invullen. Een staat die buiten het framework van regels wil treden, zal
daartoe een voorbehoud moeten maken, wil hij er niet van beticht worden zijn
volkenrechtelijke verplichtingen niet na te komen.Hoe belangrijk het verdrag ook is, voor het Nederlandse nationaliteitsrecht
bevat het weinig nieuws. Tijdens de discussies over de wijziging van de Rijkswet
op het Nederlanderschap heb ik er regelmatig op gewezen dat ons nationaliteitsrecht
past binnen het kader van dit verdrag. Op verzoek van de Kamer heb ik een
jaar geleden – de heer Apostolou wees erop – op 11 oktober 1999
in een uitvoerige brief uiteengezet dat onze rijkswet, maar ook de wijzigingsvoorstellen
in lijn zijn met het verdrag dat wij vandaag bespreken.Dat de behandeling van het verdrag en de wijziging van de Rijkswet op
het Nederlanderschap niet gelijktijdig gebeurt of niet in omgekeerde volgorde,
is jammer. De invoering van de gewijzigde rijkswet zou er echter te lang door
zijn opgehouden. Het voorstel om het Europese nationaliteitsverdrag goed te
keuren, moge nationaal, zoals blijkt uit zowel de schriftelijke als de mondelinge
bijdrage, uiteindelijk toch een eenvoudige stap zijn, internationaal
is het een duidelijk signaal. Immers, daarmee wordt ook door Nederland het
belang aangegeven van het democratische en rechtvaardige stelsel van nationaliteitsregels
dat voor veel landen een toetssteen zal zijn bij de opbouw van een eigen nationaliteitsrecht.In het voorstel om het Europese nationaliteitsverdrag voor Nederland goed
te keuren, is tevens voorgesteld, de overeenkomst van Bern inzake staatloosheid
op te zeggen. De inhoud van die overeenkomst is in het nationaliteitsverdrag
opgenomen. Er is dus geen bijzondere reden, die overeenkomst voor Nederland
in stand te houden.Anders is dat op dit moment met het Verdrag van Straatsburg van 1963.
Ongenoegen, onder meer van Nederlandse kant, over de starre eis van enkelvoudige
nationaliteit die in dat verdrag was opgenomen, was de aanzet om tot dit nieuwe
Europese verdrag te komen dat zich geheel neutraal opstelt tegenover meervoudige
nationaliteit. Als zodanig zou het opzeggen van het verdrag van 1963 dan ook
voor de hand hebben gelegen. Maar het oude verdrag regelt ook tussen de verdragsstaten
de militaire verplichtingen van personen met meervoudige nationaliteit. Wie
in het land van zijn ene nationaliteit in dienst is geweest, is vrijgesteld
van dienstplicht in het andere land. Die regel geldt ook in het nieuwe nationaliteitsverdrag.Tussen staten die van het oude naar het nieuwe verdrag overstappen, is
er dus niets aan de hand. Maar zou Nederland het oude verdrag opzeggen, dan
ontstond met betrekking tot staten die niet of nog niet tot het nieuwe verdrag
zijn toegetreden een ongeregeld situatie. Weliswaar kent Nederland al sinds
een aantal jaren geen opkomstplicht meer, andere landen hebben een dergelijke
opkomstplicht wel, soms wel tot veertig jaar. Wie in de jaren tachtig in Nederland
in dienst is geweest en tot nu toe niet in de verdragsstaat van zijn andere
nationaliteit loopt dus de kans alsnog daar in dienst te moeten als Nederland
het verdrag van 1963 op zou zeggen. Om die situatie te voorkomen, zullen wij
met de opzegging moeten wachten totdat de bovengenoemde situatie van dubbele
dienstplicht zich niet meer voordoet. Omdat in het komende kalenderjaar een
groot aantal van de landen die tot het verdrag van 1963 waren toegetreden
tot ratificatie van het nieuwe nationaliteitsverdrag zullen overgaan, is er
alle reden, rond de jaarwisseling van 2001-2002 opnieuw te bezien of er reden
is, het oude verdrag van 1963 op te zeggen.De heer Verhagen (CDA):Voorzitter! Ik ben blij dat de staatssecretaris toezegt, periodiek te
zullen bezien of het oude verdrag kan worden opgezegd. Het blijft verwarrend.
Uit de redenering die de staatssecretaris volgt en gelet op het feit dat wij
geen dienstplicht meer hebben, maak ik op dat deze situatie in principe alleen
kan voorkomen, als men naast de Nederlandse nationaliteit nog twee andere
heeft.Staatssecretaris Cohen:Jawel.De heer Verhagen (CDA):Nee, die komt niet voor. De situatie die u schetst, kan alleen maar in
het geval van drievoudige nationaliteit voorkomen. Ik zou u willen verzoeken
na te gaan in hoeveel gevallen dat voorkomt, mede gelet op de huidige Rijkswet
op het Nederlanderschap waarin de mogelijkheden van meervoudige nationaliteit
aanmerkelijk beperkt zijn in vergelijking met eerdere voorstellen, zodat naar
mijn mening drievoudige nationaliteit helemaal niet of nauwelijks meer kan
voorkomen.Staatssecretaris Cohen:Voorzitter! Het is een tweetrapsredenering. Voorzover ik het kan overzien,
klopt de eerste trap niet. De heer Verhagen zegt terecht dat de opkomstplicht
in Nederland is opgeschort, maar het lijkt mij niet ondenkbeeldig dat een
bipatride Nederlander die in Nederland zijn dienstplicht heeft vervuld, bij
opzegging van het verdrag van 1963 in de komende jaren alsnog de dienstplicht
moet gaan vervullen in het land van zijn andere nationaliteit, want sommige
landen hebben een opkomstplicht tot een leeftijd van 40 jaar. Neem het voorbeeld
dat ik net gaf. Een bipatride Nederlander heeft tien jaar geleden op 18-jarige
leeftijd in Nederland zijn dienstplicht vervuld. Het land van zijn andere
nationaliteit kent een opkomstplicht tot een leeftijd van 40 jaar. Als wij
het verdrag van 1963 nu opzeggen, loopt die persoon dus nog twaalf jaar de
kans te worden opgeroepen in het land van zijn andere nationaliteit. Ten principale
zijn wij het eens. Wat mij betreft, zeggen we het verdrag ook zo snel mogelijk
op, alleen niet als wij ten aanzien van deze categorie nog het risico lopen
dat wij juist hebben willen uitsluiten.De heer Verhagen (CDA):Zodra de laatste persoon die in Nederland nog zijn dienstplicht heeft
vervuld 40 is geworden, kan het verdrag dus worden opgezegd.Staatssecretaris Cohen:Dat is één mogelijkheid. De andere mogelijkheid is, dat
de landen die het betreft al veel eerder het nieuwe verdrag hebben getekend.
Vandaar mijn voorstel om het volgend jaar opnieuw te bekijken en zo snel als
dat mogelijk is met inachtneming van deze argumentatie, het verdrag op te
zeggen.De heer Apostolou (PvdA):Voorzitter! Kan de staatssecretaris de Kamer een brief sturen met de stand
van zaken op dit moment, zodat wij over een jaar kunnen bekijken welke landen
het verdrag nog moeten goedkeuren, zodat wij het verdrag uit 1963 kunnen opzeggen?
Dat lijkt mij een goed idee.Staatssecretaris Cohen:Voorzitter! Kijken of ik die brief kan vermijden, want ik kan nu vertellen
voor welke landen het verdrag inmiddels al in werking is getreden. Dat zijn
Moldavië, Oostenrijk en Slowakije. Eergisteren heeft ook Tsjechië
het verdrag geratificeerd. Verwacht wordt dat Portugal dat binnenkort zal
doen. Het komende kalenderjaar zullen naast Nederland, ervan uitgaande dat
deze Kamer en de Eerste Kamer daarmee instemmen, vrijwel zeker nog zeven andere
landen ratificeren: Denemarken, Griekenland, Italië, Macedonië,
Noorwegen, Polen en Zweden. Kort daarna zullen, naar zij hebben aangegeven,
volgen Estonia, Letland, Litouwen, Malta, Oekraïne, Turkije, het Verenigd
Koninkrijk en Zwitserland. Dat is de stand van zaken op dit moment. Wat mij
betreft, kijken wij over een jaar of is gebeurd wat werd verwacht en of dat
voldoende is om het verdrag te kunnen opzeggen.De heer Apostolou (PvdA):Ik weet niet welke problematische landen overblijven, maar stel dat begin
2001 alle landen die partij zijn bij het verdrag van 1963 dit
hebben geratificeerd, dan zou de regering toch direct over kunnen gaan tot
het opzeggen van dat verdrag uit 1963? Dan hoeven we toch niet te wachten
tot over een jaar?Staatssecretaris Cohen:Ik zou willen wachten tot de jaarwisseling van 2001 en 2002 en dan willen
bekijken of dit het juiste beeld is en of daarmee het probleem dat ik heb
gesignaleerd, is opgelost.Voorzitter! Ik kom nu toe aan de vraag van de heer Niederer die er kort
gezegd op neerkomt, of de bepaling die totstandkomt bij aanvaarding van zijn
amendement op artikel 14 in overeenstemming is met het verdrag. De voorgestelde
verliesbepaling is geheel in overeenstemming met het verdrag. Op grond van
artikel 7, eerste lid, onder b, van het verdrag mag een lidstaat in zijn nationale
wetgeving een verliesbepaling opnemen op grond waarvan de nationaliteit van
rechtswege of op initiatief van overheidswege verloren gaat in geval van "de
verkrijging van de nationaliteit van de staat die partij is door middel van
aan de aanvrager toe te schrijven bedrieglijk gedrag, valse informatie of
verzwijging van enig relevant feit". Het verdrag noemt geen termijn waarbinnen
het verlies of de ontneming van de nationaliteit moet plaatsvinden. Ook bestaan
er geen algemene volkenrechtelijke regels betreffende verjaring in dergelijke
gevallen. Met name het volkenrechtelijk oorlogsstrafrecht kent traditioneel
geen verjaringstermijnen.Voorzitter! De heer Verhagen is van mening dat iemand het Nederlanderschap
moet worden ontnomen als hij in dienst treedt van een ander leger of paramilitaire
organisatie, met name in die gevallen waarin het niet leidt tot staatloosheid.
Het lijkt hem dat daarvan een afschrikkende werking uitgaat. In een brief
die ik hierover heb geschreven, staat dat het technisch mogelijk is om een
dergelijke bepaling in de wet op te nemen, maar dat om bewijstechnische redenen
de ontneming van het Nederlanderschap op grond van een dergelijke bepaling
niet of nauwelijks zal kunnen plaatsvinden. Uit ervaringen die Belgische en
Sloveense autoriteiten op dit punt hebben opgedaan, blijkt dat ook. Het lijkt
mij dan ook dat er geen sprake is van een afschrikkende werking en dat het
veeleer gaat om een symboolbepaling. Ik wijs er ook nog op dat in voorkomende
gevallen ook strafrechtelijke vervolging mogelijk is indien Nederlanders deelnemen
aan gevechtshandelingen tegen Nederlandse militairen. Als je het verlies hebt
uitgesloten voor degenen voor wie staatloosheid zou gelden, maar uitsluitend
behoudt voor degenen die deze of gene nationaliteit hebben, is de strafrechtelijke
bepaling echt afschrikkend. Je hebt dan de keuze te gaan wonen in het land
van je ene nationaliteit waar je niet het risico van vervolging op grond van
het Wetboek van Strafrecht loopt of in Nederland, waar je wél dat risico
loopt. Ik vind dus dat de symboolbepaling geen afschrikkende werking heeft
en ook omdat er een strafrechtelijke bepaling is die een dergelijke werking
wel kan hebben, handhaaf ik mijn standpunt dat wij daartoe niet moeten overgaan.De heer Verhagen (CDA):Als het volgens de staatssecretaris slechts een symboolwerking heeft,
waarom heeft hij dan ingestemd met het verdrag inzake de nationaliteiten?
Daar staat die bepaling expliciet in.Staatssecretaris Cohen:Als mogelijkheid. De mogelijkheid van een dubbele nationaliteit staat
er ook in.De heer Verhagen (CDA):Wij hebben ook nog het tweede protocol van Straatsburg waar u niet van
af wilt om voor u relevante redenen. De huidige wet is in lijn met dat protocol,
maar laten wij die discussie maar niet overdoen. Ik keer terug naar mijn onderwerp:
u hebt expliciet die mogelijkheid geaccordeerd in het verdrag inzake de nationaliteiten.
Verder doet de staatssecretaris alsof ik mij verzet tegen een afschrikkende
werking van het strafrechtelijk traject. Dat is in genen dele het geval. Daarenboven
wil ik een bepaling op het punt van de nationaliteiten om de afschrikkende
werking te vergroten.Staatssecretaris Cohen:Het verdrag maakt een heleboel mogelijk en daar maak je een keuze uit.
Het verdrag biedt een kader en daar blijven wij binnen. Wat betreft uw tweede
punt: ik haak alleen maar aan bij uw argumentatie. U zegt: ik wil dat vanwege
de afschrikkende werking. Ik heb duidelijk gemaakt dat een symboolbepaling
niet zo'n afschrikkende werking heeft en dat daarvoor te rade moet worden
gegaan bij het Wetboek van Strafrecht. Ik handhaaf kortom mijn bezwaren.Ten slotte, voorzitter, de leges. Artikel 13 bepaalt dat iedere staat
die partij is, moet garanderen dat de tarieven voor onder andere verkrijging
van een nationaliteit redelijk zijn. De vraag is wat dit betekent voor de
Nederlandse situatie. In Nederland worden slechts leges worden geheven voor
naturalisatie. Wij kennen twee soorten tarieven, het normale van ƒ
500 en het verlaagde van ƒ 250. Aan de hand van het inkomen van de
verzoeker op basis van de ABW geldende normbedragen wordt bepaald voor welk
tarief iemand in aanmerking komt. Die tarieven zijn neergelegd in het Besluit
naturalisatiegelden van 1997. Tevens wordt in dit besluit geregeld welke deel
van de leges bestemd is voor de burgemeester. Bij de totstandkoming van het
besluit heb ik de VNG toegezegd om een jaar na inwerkingtreding van dat besluit
te onderzoeken of het voor de burgemeester bestemde deel van de naturalisatieleges
kostendekkend is. Die evaluatie heeft inmiddels plaatsgevonden en ik kan u
alvast meedelen dat het voor de burgemeester noch het voor het rijk bestemde
deel kostendekkend is. Ik beraad mij nu intern op de wijze waarop de kosten
voor naturalisatie zoveel mogelijk gedekt kunnen worden zonder daarbij het
belang van de naturalisandus uit het oog te verliezen. Ik houd er ook rekening
mee dat met de inwerkingtreding van het wetsvoorstel Rijkswet op het Nederlanderschap
de naturalisandus ook iets zal moeten gaan betalen voor het afleggen van de
inburgeringstoets. Ik heb overigens gehoord wat de heer Apostolou daarover
heeft gezegd. Tot aan de mondelinge behandeling van het voorstel van Rijkswet
op het Nederlanderschap door uw Kamer ben ik ervan uitgegaan dat die inburgeringtoets
een mondelinge zou zijn. Over een prijsindicatie daarvoor kan ik wel iets
zeggen, want de kosten daarvan zullen wellicht tussen de ƒ 200 en ƒ
250 liggen. Nu aan die toets nog een schriftelijk deel moet worden toegevoegd,
is het niet ondenkbaar dat daar nog eens een extra bedrag in
de orde van grootte van ƒ 200 aan zou moeten worden toegevoegd.Voorzitter! Dat is zo'n beetje de stand van zaken, maar ik wil mij er
nog nader op beraden. In de eerste helft van het volgende jaar zal ik de Kamer
nader berichten over zowel de leges voor naturalisatie als over de kosten
van de inburgeringtoets.Volledigheidshalve wil ik er nog aan toevoegen dat, wanneer het voorstel
van Rijkswet op het Nederlanderschap in werking treedt, naast die leges voor
naturalisatie ook leges voor de optie zullen worden geheven. De reden daarvoor
is gelegen in het feit dat de optieprocedure wordt verzwaard. Van een eenzijdige
rechtshandeling wordt het een tweezijdige rechtshandeling. Het onderzoek dat
de burgemeester moet verrichten voordat hij een optie al dan niet kan bevestigen,
is veel uitgebreider dan thans het geval is. De leges worden geheven opdat
de burgemeester kostendekkend de aan de optie verbonden werkzaamheden kan
verrichten. Eerder heb ik al laten weten dat die leges gerelateerd zullen
zijn aan het gemeentelijke deel van de naturalisatieleges. Overigens speelt
zoals u weet bij de optie geen vraag van inburgering, zodat daarvoor geen
kosten hoeven te worden gemaakt.De heer Apostolou (PvdA):Voorzitter! Het is goed dat ook wij inzicht krijgen in dat onderzoek,
ook om te zien wat nu kostendekkend is en wat daaronder wordt verstaan. Wij
krijgen dus een brief daarover. Als de staatssecretaris die brief schrijft,
met welke intentie doet hij dat dan? Is hij het met mij eens dat ten principale
niet te hoge kosten mogen worden gevraagd, omdat dat een obstakel kan zijn
om de aanvraag in te dienen?Staatssecretaris Cohen:Wij zullen daarbij op de een of andere manier een evenwicht moeten zien
te vinden tussen de Scilla van de kostendekkendheid en de Charibdis van het
feit dat het niet afschrikkend moet zijn. Ik zal mij daar dus nog heel goed
op beraden!De voorzitter:Naar mij blijkt, bestaat er behoefte aan een tweede termijn. Die zal dan
worden gehouden na de afhandeling van de begroting van Justitie.De heer Verhagen (CDA):Heel kort!De voorzitter:Ik heb zeer ruim gelegenheid gegeven om te interrumperen. U hebt bijvoorbeeld
al langer geïnterrumpeerd dan sommige anderen het woord hebben gevoerd.De heer Verhagen (CDA):Alleen maar om een motie in te dienen!De voorzitter:Neen, alleen na de afhandeling van de justitiebegroting, zoals was afgesproken!De algemene beraadslaging wordt geschorst.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20002001-1663-1669.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl