ECLI:NL:GHAMS:2001:AK3511, Gerechtshof Amsterdam, 17-04-2001, 0246/95
Gerechtshof Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2001-04-17 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Belastingrecht

Samenvatting: Nagegaan moet worden of het product Z sinaasappel de in de post 3004 omschreven objectieve eigenschappen vertoont, bezien in het licht van de ontwikkelingen in de geneeskunde. Zoals belanghebbende stelt, en de inspecteur niet betwist, is het vitamine C gehalte in het product duidelijk hoger dan voor algemene menselijk consumptie is vereist of aanbevolen. Verwezen wordt naar het arrest van het Hof van Justitie van 20 december 1998, in de zaak C-328/97, (UTC 2000/15*) waarin wordt overwogen dat dergelijke doses vitamine C niet alleen het menselijk lichaam resistenter maken tegen infecties en aan te bevelen zijn voor de behandeling van vermoeidheid, bloedarmoede en als aanvullende therapie bij ernstige of chronische ziekten, maar eveneens dienen ter bestrijding van ziektes als scheurbuik en het Moeller Barlow-syndroom. Hieruit volgt dat het product niet is aan te merken als een voedingssupplement in de zin van aantekening 1, sub a, bij Hoofdstuk 30, of als producten voor menselijke consumptie als bedoeld in post 2106 van het GDT, zoals de inspecteur voorstaat. Veeleer is het aan te merken als een product dat nauwkeurig omschreven therapeutische of profylactische kenmerken heeft, waarvan de werking zich in het bijzonder richt op de functies van het immuunsysteem van het menselijk organisme. Steun voor dit standpunt wordt mede gevonden in de registratie als geneesmiddel. Het product moet derhalve worden ingedeeld onder post 3004 50 10 van het GDT. Een dergelijke therapeutische of profylactische werking sluit tevens uit dat het product wordt ingedeeld onder post 2936 als vitamine.

TARIEFCOMMISSIE
    
    Uitspraak
    
    
      In de zaak nr. 0246/95 TC
      de dato 17 april 2001
    
    
    1. De procedure
    
    
      1.1.  Op 6 november 1995 is een beroepschrift ingekomen van A van B, belastingadviseurs te C namens de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid D te X, belanghebbende.
      Het beroep is gericht tegen de uitspraak van het hoofd van het douanedistrict X (thans Y: de inspecteur) van 26 oktober 1995, kenmerk xxx, waarbij het bezwaar van belanghebbende tegen de indeling in het Tarief van invoerrechten (het GDT) van de hierna te omschrijven goederen, werd afgewezen.
    
    
    1.2. Op 21 januari 1998 heeft de inspecteur een vertoogschrift ingediend. De gemachtigde heeft een conclusie van repliek genomen; de inspecteur heeft een conclusie van dupliek ingediend.
    
    
      1.3.  De mondelinge behandeling van de zaak heeft plaatsgevonden in raadkamer tijdens de zitting van de Tariefcommissie van 22 september 1998.
      Daar zijn verschenen H en I namens belanghebbende, en namens de inspecteur J en K, alsmede L, medewerkster van het Douanelaboratorium (hierna: het Laboratorium).
      Partijen hebben ter zitting een pleitnota overgelegd en voorgelezen.
    
    
    In verband met de gewijzigde samenstelling van de Tariefcommissie heeft op 6 maart 2001 een nieuwe mondelinge behandeling van de zaak plaatsgevonden. Daar zijn verschenen M en N namens belanghebbende, vergezeld van O, werkzaam bij de importeur; namens de inspecteur zijn verschenen J en P, medewerkster van het Laboratorium.  
    
    
      2. De vaststaande feiten
      2.1. Belanghebbende verzorgt regelmatig aangiften voor het vrije verkeer voor importeur E B.V. te F van geregistreerde en niet geregistreerde geneesmiddelen in kleinhandelsverpakking, van oorsprong en herkomst uit Zwitserland,
      Op 17 september 1994 heeft belanghebbende te X onder nummer yyy aangifte voor het vrije verkeer gedaan van een zending die in de aangifte werd omschreven als:
      "Andere producten voor menselijke consumptie elders genoemd noch  elders onder begrepen, t.w. Z sinaasappel"
      De goederen werden aangegeven onder post 2106 9099 092 001 van het GDT, waarvoor ten tijde van de invoer een landbouwheffing gold van f. 46,26 per 100 kg netto. 
      De goederen werden daadwerkelijk opgenomen en conform de aangifte bevonden. 
    
    
    
      2.2. Van een eerdere zending Z sinaasappel werd op 21 april 1994 een monster genomen en naar het Laboratorium gestuurd. De aangegeven goederencode was toen 3004 9019 090 902. 
      Op 15 juli 1994 maakte het laboratorium de uitslag van het onderzoek bekend: 
      	"Onderzocht product: Z sinaasappel
      	(...)
           	Het monster bestaat uit een product voor menselijke consumptie, elders genoemd noch elders onder begrepen: een voedingssupplement.
    
    
    
      Analyse                   Methode 	   	Bevinding (gewichtper-cen-ten) 
      Melkvet         		               		geen of minder dan 1,5
      Melkproteïne              	    		geen of minder dan 2,5
      Zetmeel/glucose                			geen of minder dan 5
      Saccharose/invert-
      suiker		       EEG VO 4154/87 	30 of meer, maar minder dan 50  
                                     				isoglucose
    
    
    Dit product komt niet in aanmerking voor heffing van verbruiksbelasting.
    
    
      Advies goederencode        : 2106.9099.092.001
      Advies aanvullende code  : 7002."
    
    
    2.3.  Belanghebbende heeft een bewijs van registratie door het College ter beoorde-ling van geneesmiddelen overgelegd; hierin is het product Z "E" bruistabletten met sinaasappelsmaak 1 g, werkzaam bestanddeel Acidum Ascorbicum, geregis-treerd onder nummer RVG zz en opgenomen onder letter V (vrije verkoop).
    
    
      Voorts heeft belanghebbende een specificatie overge-legd van het onderhavige product; hierin is de vol-gende samenstelling vermeld:
      "Composition
      1 effervescent tablet contains:
      		            	 Declaration   Actual weight
      Vitamin C      			 1000.0 mg
      - in form of ascorbic acid           	 	 1000.0 mg 
      Tartaric acid 			 1100.0 mg
      Sodium hydrogen carbonate               	 1100.0 mg
      Sorbitol                                    	 	 720.0 mg
      Mannitol                                    	 	 169.8 mg
      Aspartame                                    	 	 50.0 mg
      Polyethylene glycol 6000                     	 30.0 mg
      Sodium chloride                            	 	 20.0 mg
      Crospovidone                                 	 50.0 mg
      Polyvidone K 17                             	 	 100.0 mg
      Sucrose esters of fatty acids                  	 0.2 mg
      Apocarotenal 1% CWS 1)                      	 50.0 mg
      Orange flavour 55588/AP                     	 100.0 mg
      Mandarin flavour 84279/B                     	 10.0 mg
                                                   ________
             Weight of the effervescent tablet    4500.0 mg
    
    
    1) Apocarotenal: CI No 40820, EC No E 160 e "
    
    
      3. Het geschil
      In geschil is of de onderwerpelijke goederen moeten worden ingedeeld onder post 2106 90 99 van het GDT, zoals de inspecteur voorstaat, dan wel onder post 
      3004 50 10, hetgeen belanghebbende bepleit. 
    
    
    Voor de beslechting van het geschil zal de Tariefcommissie ook post 2936 27 00 van het GDT en Aantekening 1, letter c op Hoofdstuk 29 in de beschouwingen betrekken.
    
    Genoemde teksten luiden als volgt:
    
    
      Post 2106 90 99
      "2106		Producten voor menselijke consumptie, elders genoemd noch elders onder 
      			be-grepen:
       2106 10		- proteïneconcentraten en getextureerde proteïnestoffen:
      			(...)
       2106 90		- andere:
      			(...)
       			- - andere:
      2106 90 91	- - - bevattende geen van melk afkomstige 
      			vetstoffen, sacharose, isoglucose, glucose of zetmeel, of bevattende min-der dan 1,5 gewichtspercent van melk afkomstige vetstoffen, minder dan 5 gewichtspercenten sacharose of isoglu-cose, minder dan 5 gewichtspercenten glucose of zetmeel
      2106 90 99		- - - andere ";
    
    
    
      Post 2936 27 00
      "2936		provitaminen en vitaminen, natuurlijke of door synthese gereproduceerd (natuurlijke concentraten daaronder begrepen), alsmede 
      			derivaten daarvan, die hoofdzakelijk als vitami-nen worden gebruikt, ook indien deze stoffen onderling zijn vermengd of in op-lossing zijn gebracht:
      			(...)
      			- vitaminen en derivaten daarvan, niet vermengd
      		  (...)
       2936 27 00	- - vitamine C en derivaten daarvan
      		     (...)";			
    
    
    
      Post 3004 50 10
      "3004			Geneesmiddelen (andere dan producten bedoeld bij de posten 3002, 3005 en 3006), bestaande uit al dan niet ver-mengde producten voor therapeutisch of profylactisch gebruik, in afgemeten hoeveelheden, dan wel opgemaakt voor de verkoop in het klein:
      			(...)
       		3004 50		- andere geneesmiddelen, bevattende vitaminen of andere producten be-
       				  doeld bij post 2936:
    
     
    
      3004 50 10	- - opgemaakt voor de verkoop in het klein
                                   (...)".
    
    
    
      Aantekening 1, letter c, op Hoofdstuk 29
      "1. De posten van dit hoofdstuk hebben, voor zover uit de context niet het tegendeel blijkt, uitsluitend betrekking op:
      			(...)
      				"c) producten bedoeld bij de posten 2936 tot en met 2939, ethers en esters van suikers en zouten daarvan, bedoeld bij post 2940 en producten bedoeld bij post 2941, al dan niet chemisch welbepaald;"
    
    
    
    4. Het standpunt van belanghebbende
    
    
      4.1. Het ingevoerde product Z sinaasappel is naar zijn aard en samenstelling geen levensmiddel (voedingssupplement) maar een medicijn  bestemd voor profylactisch en therapeutisch gebruik. Een tablet bevat 1000.0 mg vitamine C (acidum ascorbium) en wordt gebruikt voor preventie en behandeling van vitamine C deficiënties. Met name is inname noodzakelijk bij
      - scheurbuik, Moeller-Barlow syndroom, bloeden van het tandvlees, wondgenezing en na operaties
      - langdurige infecties en koorts
      - darm- en ingewandsziektes, verzwakte absorptie, rokers
      - aanvullende therapie bij ernstige of chronische ziekten
      - vermoeidheid en bloedarmoede.
      - de bloedziekte metheamoglobineamie
      - heamodialyse.
    
    
    Het product is geregistreerd als geneesmiddel
    
    4.2. Er zijn diverse beslissingen over de indeling van dit soort producten. Zo heeft  het College van Chemici van de Customs Co-operation Council in haar sessie van 4 mei 1973 bepaald dat een preparaat dat één gram ascorbinezuur bevat en kennelijk bestemd is voor zieke mensen, ingedeeld moet worden onder (de toenmalige) post 3003; ook de Zollkreisdirektion Genf heeft in haar uitspraak op een bezwaarschrift van 12 juni 1995 inzake Z bepaald dat het product vanwege het hoge gehalte vitamine C ingedeeld moest worden onder post 3004. 
    
    
      Verwezen wordt ook naar het rapport ter terechtzitting behorende bij het arrest van het Hof van Justitie van 14 januari 1993 in de zaak C-177/91 en het arrest van 25  mei 1989 in de zaak Weber, nr 40/88, Jur. blz. 1414. In de uitspraak van de Tariefcommissie van 19 december 1994, zaak nr. 13045 is geoordeeld dat aan de registratie van een product als geneesmiddel een doorslaggevende betekenis dient te worden toegekend.
      4.3. Ter zitting van 6 maart 2001 wordt de aandacht gevestigd op het arrest van het Hof van justitie van 10 december 1998, nr. C-328/97 in een geding tussen Glob-Sped AG en Hauptzollamt Lörrach (UTC 2000/15).
      Het ging daar om de indeling van twee vitamine C bruistabletten. Ook bij deze producten was het vitaminegehalte duidelijk hoger dan de voor dagelijks econsumptie aanbevolen hoeveelheid. Het Hof oordeelde dat de producten de essentiële kenmerken vertonen voor indeling onder post 3004. 
    
    
    De dosis vitamine C is bijna 17 maal de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid vitamine C van 60 mg  - één tablet Z bevat 1000 mg; voorts is het als geneesmiddel geregistreerd en bezit het duidelijke therapeutische en/of profylactische eigenschappen. Gelet op de essentiële kenmerken van Z moet het product ingedeeld worden onder post 3004.
    
    5. Het standpunt van de inspecteur
    
    5.1. Uit indelingsregel 1 volgt dat wettelijk bepalend zijn voor de indeling de bewoordingen van de posten en de aantekeningen op de afdelingen of de hoofdstukken. Aantekening 1a op hoofdstuk 30 sluit voedingssupplementen uit en verwijst naar Afdeling IV van het GDT.  Naar aanleiding van haar analyse neemt het Laboratorium het standpunt in dat geen sprake is van een geneesmiddel met therapeutische of profylactische werking zoals bedoel in de Toelichting op post 3004, maar van een voedingssupplement.
    
    
      5.2. In de toelichting op post 2106 is één tarifering opgenomen, t.w. nr. 34, die over een soortgelijk product handelt. De basis voor deze tarifering is  Verordening (EEG) nr. 1464/87. Hierbij werd onder meer overwogen 
      -  dat het onderhavige product niet beantwoordt aan de voorwaarden van Aantekening 1 op Hoofdstuk 30 en derhalve niet kan worden aangemerkt als geneesmiddel van post 3003
      - dat het onderhavige product dat vitaminen en minerale zouten bevat, de kenmerken vertoont van een voedingssupplement bestemd om het menselijk organisme in goede gezondheid te houden en dat het derhalve daarom moet worden aangemerkt als een product voor menselijk consumptie.
      Het product Z is hiermee te vergelijken en moet derhalve ingedeeld worden onder post 2106
    
    
    
      5.3. Z is geregistreerd als geneesmiddel op de lijst V; dat wil zeggen dat het in aanmerking komt voor vrije verkoop, o.a. bij een apotheek, drogisterij en reformwinkels. Er is geen recept van een arts voor nodig.
      Ook uit de GN toelichting (EG) op hoofdstuk 30, Algemene opmerkingen, blijkt dat registratie als geneesmiddel niet doorslaggevend is voor indeling in hoofdstuk 30.
    
    
    
      5.4. Verwezen wordt naar het arrest van het Hof van Justitie van 6 november 1997, nr. C-201/96 waarin geoordeeld is dat het beslissend criterium voor de tariefindeling is gelegen in de objectieve kenmerken en eigenschappen zoals deze in de tekst van de GN posten zijn omschreven.
      Ter zitting van 6 maart 2001 wordt gesteld dat de communautaire en nationale rechtspraak op dit punt casuïstisch zijn. De criteria moeten worden uitgelegd in het licht van de ontwikkeling van de geneeskunde. Andere aspecten als de algemene presentatie en de registratie als geneesmiddel kunnen wel in een bepaalde richting wijzen, maar zij kunnen niet afdoen aan de essentiële kenmerken van het product.
    
    
    
      In Z zit een hogere dosis vitamine C dan de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid. Echter door inname hiervan wordt het menselijk organisme niet resistenter. Er kunnen ook geen specifieke ziekten mee worden behandeld. Uit de product informatie blijkt dat het wordt aanbevolen ter verbetering van de algehele conditie, net als voedingssupplementen. Ook ontbreekt een nauwkeurige omschrijving van de therapeutische of profylactische kenmerken van het product.
      Z beoogt de gezondheid in het algemeen te bevorderen. Dat is het essentiële kenmerk dat voedingssupplementen van geneesmiddelen onderscheidt. Z kan onder geen andere post worden ingedeeld dan post 2106.
    
    
    6.  De rechtsoverwegingen
    
    6.1. Nagegaan moet worden of het product Z sinaasappel de in de post 3004 omschreven objectieve eigenschappen vertoont, bezien in het licht van de ontwikkelingen in de geneeskunde.
    
    Zoals belanghebbende stelt, en de inspecteur niet betwist, is het vitamine C gehalte in het product duidelijk hoger dan voor algemene menselijk consumptie is vereist of aanbevolen. Verwezen wordt naar het arrest van het Hof van Justitie van 20 december 1998, in de zaak C-328/97, (UTC 2000/15*) waarin wordt overwogen dat dergelijke doses vitamine C niet alleen het menselijk lichaam resistenter maken tegen infecties en aan te bevelen zijn voor de behandeling van vermoeidheid, bloedarmoede en als aanvullende therapie bij ernstige of chronische ziekten, maar eveneens dienen ter bestrijding van ziektes als scheurbuik en het Moeller Barlow-syndroom. 
    
    6.2. Hieruit volgt dat  het product niet is aan te merken als een voedingssupplement in de zin van aantekening 1, sub a, bij Hoofdstuk 30, of als producten voor menselijke consumptie als bedoeld in post 2106 van het GDT, zoals de inspecteur voorstaat. Veeleer is het aan te merken als een product dat nauwkeurig omschreven therapeutische  of profylactische kenmerken heeft, waarvan de werking zich in het bijzonder richt op de functies van het immuunsysteem van het menselijk organisme. Steun voor dit standpunt wordt mede gevonden in de registratie als geneesmiddel. Het product moet derhalve worden ingedeeld onder post 3004 50 10 van het GDT.   
    
    6.3. Een dergelijke therapeutische of profylactische werking sluit tevens uit dat het product wordt ingedeeld onder post 2936 als vitamine.
       
    7. De proceskosten
    
    De Tariefcommissie acht termen aanwezig de inspecteur op de voet van artikel 11 b van de Tariefcommissiewet te veroordelen in de proceskosten, welke met toepassing van het Besluit proceskosten fiscale procedures worden vastgesteld op 3 (beroep, conclusie van repliek, tweemaal verschijnen ter zitting) x  0,25  (gewicht) x f 710,-- =  f 533,--.
    
    8. De beslissing
    
    
      De Tariefcommissie :
      - vernietigt de uitspraak, waarvan beroep;
      - bepaalt dat de goederen moeten worden ingedeeld onder post 3004  50 10 van het GDT;
      - veroordeelt de inspecteur in de proceskosten groot f 533,-- en wijst de Staat der Nederlanden aan deze aan belanghebbende te voldoen;
      - gelast de inspecteur het griffierecht ad f 150,-- aan belanghebbende te vergoeden.
    
    
    Aldus gewezen in raadkamer op 17 april 2001 door mr. A. Bijlsma, voorzitter, mrs. K. Kooijman en Th.J.G. Van Berkum, plaatsvervangende leden, in tegenwoordigheid van mr. L.G. Jobse als secretaris.
    
    
    De secretaris:                                       De voorzitter:
    
    
    
    
    De beslissing is in het openbaar uitgesproken ter zitting van 17 april 2001.