Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de werknemersverzekeringswetten, de Coördinatiewet Sociale Verzekering, de Wet inkomstenbelasting 2001 en de Wet op de loonbelasting 1964 in verband met uitbreiding van de rechtsgevolgen van de verklaring arbeidsrelatie (Wet uitbreiding rechtsgevolgen VAR) (29677)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 961-972

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

12-11-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 17, pagina 961-972

02-11-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29677Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Justitie (met uitzondering van het deel Vreemdelingenbeleid) (VI) voor het jaar 2005 (29800 VI)Pagina 972-1003
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de werknemersverzekeringswetten, de Coördinatiewet Sociale Verzekering, de Wet inkomstenbelasting 2001 en de Wet op de loonbelasting 1964 in verband met uitbreiding van de rechtsgevolgen van de verklaring arbeidsrelatie (Wet uitbreiding rechtsgevolgen VAR) (29677)Pagina 961-972
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 2 november 2004)Pagina 1003-1005
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 2 november 2004)Pagina 950-952
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over Verkeersveiligheid, te weten: - de motie-Luchtenveld/Hermans over de maximumsnelheid van bromfietsers buiten de bebouwde kom (29398, nr. 17); - de motie-De Pater-van der Meer over het in beslag nemen van opgevoerde bromfietsen en scooters (29398, nr. 19)Pagina 953-953
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over het asielbeleid, te weten: - de motie-Vos over de feitelijke toegankelijkheid tot medische zorg (19637, nr. 856); - de motie-Vos over onafhankelijke positionering van medische advisering in vreemdelingenzaken (19637, nr. 857); - de motie-De Wit/Vos over medisch onderzoek ten behoeve van waarheidsvinding (19637, nr. 858) en 8 andere moties (de nrs. 836 en 860 t/m 865)Pagina 952-953
Presentie en opening (dinsdag 2 november)Pagina 947-947
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 14 oktober 2004 over innovatieve kinderopvangPagina 957-961
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van het Wetboek van Strafvordering en enkele andere wetten in verband met de regeling van bevoegdheden tot het vorderen van gegevens (bevoegdheden vorderen gegevens) (29441)Pagina 954-954
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Aanpassing van diverse wetten aan de Wet uniforme openbare voorbereidingsprocedure Awb (Aanpassingswet uniforme openbare voorbereidingsprocedure Awb) (29421)Pagina 953-954
Beëdiging van de griffier der KamerPagina 947-948
Stemmingen over moties, ingediend bij de begrotingsbehandeling van Koninkrijksrelaties, te weten: - de motie-Leerdam c.s. over technische assistentie en medefinanciering (29800 IV, nr. 8); - de motie-Leerdam c.s. over herziening van het belastingstelsel en belastinginning (29800 IV, nr. 9); - de motie-Leerdam c.s. over een structureel programma voor culturele uitwisselingen binnen het Koninkrijk (29800 IV, nr. 10) en en 4 andere moties (de nrs. 12 t/m 14 en 16)Pagina 954-955
Stemming over een motie, ingediend bij het begrotingsonderzoek over de begroting van Buitenlandse Zaken, te weten de motie-Van der Staaij c.s. over het Nederlandse standpunt ter zake van het EU-Commissierapport inzake Turkije (29800 V, nr. 46)Pagina 957-957
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van het Wetboek van Strafvordering (elektronische aangiften en processen-verbaal) (29438)Pagina 954-954
Stemmingen over moties, ingediend bij de begrotingsbehandeling van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, te weten: - de motie-Arib over een plan van aanpak eerstelijnszorg (29800 XVI, nr. 36); - de motie-Arib over een wettelijke code voor instellingen in de gezondheidszorg (29800 XVI, nr. 37); - de motie-Arib over onderzoek naar juridische gevolgen van de WMO (29800 XVI, nr. 38) en 27 andere moties (de nrs. 39 t/m 44, 47 t/m 51, 53 t/m 66, 68 en 69)Pagina 955-957
Vragen van het lid Van Baalen aan de minister van Justitie en de minister van Defensie over de eenheid van regeringsbeleid inzake het hoger beroep dat het OM heeft ingesteld tegen de vrijspraak in eerste aanleg van de sergeant-majoor der mariniers Eric O. (Mondelinge vragenuur)Pagina 948-950

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 142 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van:het wetsvoorstel Wijziging
van de werknemersverzekeringswetten, de Coördinatiewet Sociale Verzekering,
de Wet inkomstenbelasting 2001 en de Wet op de loonbelasting 1964 in verband
met uitbreiding van de rechtsgevolgen van de verklaring arbeidsrelatie (Wet
uitbreiding rechtsgevolgen VAR) (29677).De algemene beraadslaging wordt geopend.De voorzitter:Het moet mij van het hart, mijnheer Weekers, mevrouw Koer Kaya en mijnheer
Varela, dat u geen spreektijd hebt opgegeven. Dat maakt de planning moeilijk.
Ik ga ervan uit dat u ongeveer even lang het woord voert als de andere sprekers
die zich hiervoor hebben opgegeven.Ik vraag aan alle leden om bij wetsvoorstellen een reële tijdsindicatie
te geven, anders kunnen wij ons werk moeilijk plannen.De heer Omtzigt (CDA):Voorzitter. Het aan de orde zijnde wetsvoorstel voorziet in het aanbrengen
van een heldere scheiding tussen de kring van werknemers en zelfstandigen
zonder personeel. Na implementatie hebben werkenden vooraf zekerheid of er
al dan niet werknemerspremies dienen te worden afgedragen. Bij een verkregen
VAR-dga of VAR-wuo hoeven die niet meer te worden afgedragen en kan dat niet
achteraf zomaar worden gecorrigeerd. Uit die werkzaamheden vloeien geen uitkeringsrechten
meer voort voor de WW, de WAO en de Ziektewet. Die helderheid stellen wij
zeer op prijs, net als overigens vele zelfstandigen, die precies weten waar
zij aan toe zijn. Toch hebben wij nog een aantal vragen en opmerkingen.De eerste gaat over de doorlooptijd aan het eind van de VAR. Als er een
project is dat later in het jaar is gestart, kan het wenselijk zijn om de
VAR te verlengen en door te laten lopen na 31 december. Je kunt namelijk
de pech hebben dat je contract in november start in plaats van in februari.
Door een groot aantal organisaties is hierop aangedrongen. Wij hebben hierover
ook een brief gehad van het PZO. De CDA-fractie staat hier positief tegenover.
Wij horen graag een uiteenzetting van de minister en de staatssecretaris over
hoe zij dit voorstel zien.Als iemand een VAR heeft en het jaar daarop een andere VAR wordt afgegeven,
wordt de eerste VAR dan automatisch afgebroken? In hoofdstuk 4 van de memorie
van toelichting staat dat dit kan. Is er een garantie mogelijk om al eerder
een VAR te krijgen, zodat iemand die in november een opdracht heeft, in één
keer een VAR kan krijgen voor de periode november-december en voor de periode
vanaf januari? Hoe kan misbruik worden voorkomen, als iemand een VAR heeft
voor een tweede jaar die deze eigenlijk niet moet hebben? Kan deze alsnog
worden gestopt en zo ja, hoe?Dit wetsvoorstel is zonder evaluatie van de voorgaande wetgeving ingediend
en komt nu zonder deze evaluatie naar de Kamer. De evaluatie was voorzien
voor 1 januari 2004, maar is nooit uitgevoerd. Voor regering, Kamer en
betrokkenen was het duidelijk dat de huidige VAR niet functioneerde. Daarom deed de regering op 1 december 2003 een adviesaanvraag
bij de SER. Deze aanvraag ging over een meer fundamentele kwestie, namelijk
de definitie van de kring van werknemers. Het advies kwam op 18 juni
2004 binnen, maar de regering wacht met een reactie tot 1 april 2005.
Dit verdient geen schoonheidsprijs. De leden van de CDA-fractie wachten met
smart op de kabinetsreactie op het SER-advies en zullen de regering houden
aan de uitgestelde datum van 1 april 2005. Verder dient er uiterlijk
in 2007 een goede evaluatie van het thans voorliggende wetsvoorstel plaats
te vinden. Deze kan niet worden uitgesteld.Over de tijdstippen van de geldigheid en de inwerkingtreding maken wij
ook een opmerking. In de memorie van toelichting staat dat de VAR niet geldt,
als er betalingen worden gedaan die buiten de geldigheidsduur van de VAR vallen.
In voorbeeld 2 van de nota naar aanleiding van het verslag lijkt het alsof
de volgende algemene situatie zich voordoet. Betalingen na de geldigheid van
de VAR die zijn gedaan over werkzaamheden tijdens de geldigheid van de VAR,
vallen onder de bescherming van de VAR. Deze situatie is zeer wenselijk. Graag
horen wij hiervan een bevestiging.Er is ook nog enige onduidelijkheid over een procedure waarbij verlenging
van een VAR-dga of een VAR-wuo pas na 1 januari wordt toegewezen, bijvoorbeeld
wegens een bezwaarprocedure. De leden van de CDA-fractie gaan ervan uit dat
de VAR en haar rechtsbescherming in een voorkomend geval terugwerkende kracht
zullen hebben tot 1 januari, mits de nieuwe VAR voor 1 januari was
aangevraagd.Er bestaat misschien indirecte discriminatie door de ontsnappingsroute
van de Wet arbeid vreemdelingen (WAV), omdat alleen mensen die in Nederland
woonachtig zijn, een VAR-nieuwe stijl kunnen aanvragen. Anderen dienen bij
de inspecteur in Heerlen een verzoek in omtrent de aard van de arbeidsrelatie.Hierover hebben wij twee vragen. Wordt het gat tussen de rechtsbescherming
van de VAR voor inwoners van Nederland en anderen zo groot dat er na invoering
van de wet een concurrentievoordeel ontstaat voor inwoners, die zekerheid
vooraf kunnen bieden? Dat kan strijdig zijn met het non-discriminatieprincipe
van het Europees recht en dat zou iemand van buiten Nederland, bijvoorbeeld
uit Duitsland of België, kunnen aanvechten. Ontstaat er door de rechtszekerheid
van de procedure bij de belastinginspecteur een achterdeurmogelijkheid, waarmee
niet-ingezetenen de WAV kunnen omzeilen met een substituut-VAR, namelijk de
procedure in Heerlen, zodat zij rechtszekerheid hebben, ook al werken zij
feitelijk als werknemer? Graag horen wij hierop een reactie.Het laatste punt is dat de voorlichting snel op gang dient te komen, zeker
als het wetsvoorstel zoals beoogd op 1 januari 2005 in werking treedt.
Wij betreuren het dat het VAR-formulier nog niet beschikbaar is. Op de site
van de Belastingdienst kun je dit formulier en de toelichting netjes downloaden,
zoals je het kunt ophalen bij het lokale belastingkantoor, maar er staat niets
over de gevolgen die dit wetsvoorstel kan hebben voor bestaande VAR's. Dit
staat wel op de website van het ministerie van SZW. Er staat nog niets over
de VAR's voor volgend jaar. Aanvragen van vandaag zullen namelijk onder het
nieuwe regime vallen. Sterker nog: het aanvraagformulier en de folder verwijzen
samen ook nog vijftien keer naar de al afgeschafte WAZ. De voorlichting over
de afschaffing van de WAZ is geen voorbeeld van een geslaagde voorlichtingscampagne
van de overheid over de wijziging van de wet. De website moet dus snel worden
aangepast, evenals de formulieren. Dan kan overigens ook vermeld worden in
de toelichting dat er geen vrijstelling van werknemerspremies is, maar daardoor
ook geen recht op WW, WAO en ZW. Dat is wel zo eerlijk en helder naar de aanvrager
toe. Wij zullen de voorlichting en de beschikbare informatie nauwgezet en
kritisch blijven volgen. Als de antwoorden op de vragen net zo helder zijn
als het wetsvoorstel en zijn rechtsgevolgen, dan zal de VAR-nieuwe stijl een
flinke verbetering zijn ten opzichte van de huidige praktijk. Wij hopen dat
dan over twee jaar prompt te kunnen vaststellen.De heer Weekers (VVD):Voorzitter. De VVD-fractie heeft met tevredenheid kennisgenomen van de
Wet uitbreiding rechtsgevolgen VAR. Al lange tijd heeft mijn fractie bij monde
van mijn collega's Pieter Hofstra en Charlie Aptroot erop aangedrongen om
personen die arbeid verrichten op het grensvlak tussen ondernemerschap en
werknemerschap, meer duidelijkheid te bieden over de juridische status van
hun arbeidsrelaties en de gevolgen daarvan voor de fiscale en sociale wetgeving.
Wat dat betreft, zijn wij blij dat dit met het onderhavige wetsvoorstel lijkt
te worden gerealiseerd. Ik zeg bewust "lijkt", want het komt uiteindelijk
aan op de uitvoering.Ook al is de VVD-fractie wat dat betreft tevreden en ook al zal ik straks
nog enkele opmerkingen maken over de uitwerking en uitvoering, ik heb ook
nog een algemene opmerking over de positie van het zelfstandig ondernemerschap
in Nederland. Eigenlijk laat dit wetsvoorstel wederom zien dat de positie
van zelfstandigen niet sterk is en dat er veel moet worden gedaan om het ondernemerschap
aan te moedigen en om eventuele knelpunten om ondernemer te worden, op te
lossen. Wat dat betreft, lijkt het wetsvoorstel VAR vanuit een defensieve
invalshoek te zijn geschreven. Er mag overigens geen misverstand over bestaan
dat mijn fractie er grote waardering voor heeft dat dit nu eindelijk wordt
geregeld. Wij weten ook dat de minister van SZW dat voortvarend heeft gedaan.
Wat ons betreft, had het echter geschreven kunnen worden met wat meer ambitie
om het zelfstandig ondernemerschap te bevorderen en om de noodzakelijke flexibilisering,
zoals recent door de OESO is aanbevolen, te bewerkstelligen. Mensen hebben
ook in toenemende mate de behoefte om hun eigen leven te organiseren. Dat
vereist in toenemende mate de mogelijkheid van maatwerkcontracten. Wat dat
betreft, zie ik hierin ook een kans voor mensen die zonder werk zitten en
die zich, bijvoorbeeld na een behoorlijk arbeidzaam leven, opnieuw moeten
oriënteren op de arbeidsmarkt. Dan kan het zelfstandig ondernemerschap
de nodige uitdaging bieden. Er moet dan ook geprobeerd worden om deze groep
aan te moedigen om voor zichzelf te beginnen om zo uit hun uitkeringssituatie
te komen. Daar valt volgens mij nog een wereld te winnen. Ik wil in elk geval
graag van de regering vernemen hoe zij dit ziet en welke maatregelen
zij gaat nemen om de positie van de Nederlandse zelfstandigen te verbeteren
en om het ondernemerschap te bevorderen. Zou de regering specifiek kunnen
ingaan op de functie die het zelfstandig ondernemerschap kan hebben bij het
reïntegreren op de arbeidsmarkt?Ik maak een klein zijsprongetje naar de toetsingscriteria die gehanteerd
zullen worden. Daar krijg ik graag wat meer duidelijkheid over. Als je begint
als zelfstandige zonder personeel, dan ben je blij dat je met een opdracht
kunt beginnen. Natuurlijk hoop je het aantal opdrachtgevers behoorlijk te
kunnen uitbreiden, maar in elk geval zou je die start moeten kunnen maken.
Kan de minister wat meer duidelijkheid verschaffen over de toetsingscriteria?
In de toelichting wordt wel in algemene zin bij enkele criteria stilgestaan,
zoals de winst uit onderneming, de mate van zelfstandigheid, het ondernemersrisico,
het aantal opdrachtgevers, de tijd die aan de onderneming wordt besteed en
de aansprakelijkheid. Het is echter van groot belang dat er bij mensen die
een verklaring willen aanvragen en bij opdrachtgevers meer duidelijkheid bestaat
over de vraag hoe deze criteria straks ingevuld worden. Kan de regering daar
thans al op ingaan? Mochten de bewindslieden dat nu nog niet uitvoerig kunnen
doen, dan vraag ik ze om daar schriftelijk op terug te komen. Dan kunnen wij
daar in het licht van de zojuist gemaakte opmerkingen nog op terugkomen.De Verklaring arbeidsrelatie zal straks worden afgegeven door de Belastingdienst.
Op zichzelf is er niets mis met de Belastingdienst. De VVD-fractie vindt het
prima dat de Belastingdienst op verschillende terreinen taken van andere instanties
overneemt. Dat leidt alleen maar tot meer efficiency, want daardoor werken
instanties niet langs elkaar heen. Je kunt je echter afvragen of je bepaalde
zaken aan de markt kunt overlaten en in dit geval denk ik aan de accountants.
Accountants krijgen dagelijks de vraag voorgelegd of er sprake is van zelfstandig
ondernemerschap. Zij zijn het gewend om met toetsingscriteria te werken. Het
is te kort door de bocht om daar nu een amendement voor in te dienen, maar
de vraag is of het geen aanbeveling verdient om daar verder over door te denken.
Ik kwam op het idee van de accountants door de oliecrisis van 1973, toen de
regering brandstofbonnen uitdeelde. Ik was toen zes jaar en ik heb dat dus
al een klein beetje meegekregen. Ondernemers die veel op de weg zaten, konden
extra brandstofbonnen krijgen. Degenen die dat uitvoerden, waren de accountants,
omdat zij konden beoordelen of er sprake was van een bedrijfsmatig karakter.
Is het mogelijk om de Verklaring arbeidsrelatie te ontbureaucratiseren?Ik maak nog enkele specifieke opmerkingen over het wetsvoorstel. Om begrijpelijke
redenen heeft de regering aandacht geschonken aan het oneigenlijke gebruik
van de Verklaring arbeidsrelatie. Alleen is de regering een stukje te ver
doorgeschoten. Zij heeft de looptijd van de VAR beperkt tot één
kalenderjaar. Mijn fractie voelt meer voor een contract van langere en flexibeler
duur, waarbij de looptijd van de VAR overeenstemt met de vooraf afgesproken
duur van de opdracht. Wat mij betreft mag er best een horizonbepaling in worden
opgenomen. Dat geeft in elk geval meer zekerheid voor de betrokkene. De nu
voorgestelde systematiek zorgt alsnog voor onduidelijkheid over het al of
niet afdragen van premies op het moment dat een contract langer duurt dan
het lopende jaar. Dan moet er immers opnieuw een VAR worden aangevraagd. Met
het oog hierop heb ik samen met de woordvoerders van de PvdA, D66 en de LPF
een amendement ingediend dat flexibele contractsduur mogelijk maakt. De redactie
van het amendement is zodanig dat de contractsduur maximaal twee jaar kan
bedragen. Het staat de Belastingdienst overigens natuurlijk altijd vrij om
tussentijds een nieuwe beslissing te nemen als blijkt dat de feiten niet overeenkomen
met de inhoud van de VAR. Al met al denk ik dat de huidige wetgeving voldoende
ruimte bevat om oneigenlijk gebruik tegen te kunnen gaan.De vernieuwde VAR maakt het werkgevers mogelijk de Belastingdienst bij
twijfel over de verzekeringsplicht om uitsluitstel te vragen. Een opdrachtnemer
kan dezelfde vraag neerleggen bij het UWV of het ziekenfonds. Voor een correct
en evenwichtig beleid is het van groot belang dat de communicatie tussen deze
instanties over de vraag of een arbeidsrelatie wel of niet bestaat, goed verloopt.
Deze instanties kunnen immers verschillende criteria hanteren en zelf beslissen
over de manier waarop ze het uitvoeren. Onlangs werd in Het Financieele Dagblad
zelfs gesteld dat het wetsvoorstel inzake arbeidsrelaties zinloos zou zijn,
omdat deze drie instanties langs elkaar heen zouden werken. Is de regering
bereid om duidelijkheid te verschaffen over dit punt? Ik vraag dat, omdat
hierop in de nota naar aanleiding van het verslag onvoldoende werd ingegaan.Om de vernieuwde VAR tot een succes te maken moet er vanaf de inwerkingtreding
van de wet duidelijkheid bestaan over de manier waarop de wet wordt uitgevoerd.
Daarom vraag ik de regering om meer duidelijkheid te verschaffen over de toetsingscriteria.
In mijn inleiding heb ik al aangegeven dat het niet een te strak keurslijf
mag worden. Eventuele verzoeken voor een zelfstandig ondernemerschap moeten
namelijk zo snel mogelijk en uitgebreid mogelijk worden behandeld. Dat is
een impuls om in de arbeidsmarkt te reïntegreren.Een ander belangrijk punt is de toets van de authenticiteit van de VAR.
De opdrachtgever moet hierover absoluut zeker zijn. De regering geeft aan
dat de opdrachtgever de belastinginspecteur kan vragen of een VAR rechtsgeldig
is. Dat roept bij mij de nodige vragen op over de voorlichting. Zo hoor ik
graag hoe die eruit zal gaan zien en hoe de regering ervoor denkt te zorgen
dat het iedereen duidelijk is wat de uitbreiding van de rechtsgevolgen precies
behelst. Hoe kunnen opdrachtgever en opdrachtnemer verder het beste met het
probleem van de authenticiteit van de VAR omgaan?Mevrouw Smeets (PvdA):Voorzitter. Vanaf 1 januari gelden de VAR Winst uit onderneming en
de VAR Directeur grootaandeelhouder van de Belastingdienst als zelfstandigheidsverklaring
voor de sociale verzekeringswet. Sinds tweeënhalf jaar wordt er gebruikgemaakt
van deze VAR's en vandaag behandelen wij al een wetswijziging! Dat is redelijk
snel, maar de PvdA-fractie vindt dat die wetswijziging er zelfs wel wat eerder
had mogen komen. De roep om aanpassingen is namelijk groot.Veel zzp'ers klagen dat zij geen opdrachten krijgen, omdat de opdrachtgever
het risico van een naheffing niet wil lopen. De opdrachtgever wil namelijk
vooraf weten waarvoor hij of zij verantwoordelijk is, of liever gezegd: niet
verantwoordelijk voor is. De PvdA is dan ook blij dat er vanaf 1 januari
2005 een einde komt aan de onzekerheid voor de zzp'er en de opdrachtgever.
Mijn fractie kan zich dan ook in grote lijnen vinden in het voorliggende voorstel
om de rechtsgevolgen van de Verklaring arbeidsrelatie uit te breiden. Het
komt nu natuurlijk wel aan op een goede uitvoering. Een aantal sprekers voor
mij heeft dat ook al gezegd.De nieuwe VAR geldt steeds van 1 januari tot en met 31 december.
Het kan gebeuren dat een opdracht waarvoor een geldige VAR is afgegeven over
de kalenderjaargrens heengaat. Dit kan leiden tot het van toepassing zijn
van twee verschillende regimes op dezelfde opdracht. Dat spoort niet met de
doelstelling van de wet, namelijk het geven van duidelijkheid vooraf. De duidelijkheid
moet voor de hele duur van de opdracht gelden. Bovendien leidt het ontbreken
van een doorloopperiode tot onnodige extra administratieve lasten voor zowel
opdrachtgever als opdrachtnemer. Wij willen allemaal iets doen aan die administratieve
lasten. Daarom hebben wij samen met onder andere de VVD-fractie een amendement
ingediend om de doorloopperiode van een VAR voor opdrachten die over de kalenderjaargrens
heen gaan te verlengen met één jaar.Het volgende punt is de terugwerkende kracht voor beslissingen op bezwaar
en beroep. Indien een bezwaar dat is ingediend door een zelfstandige tegen
een afgegeven VAR gegrond wordt verklaard, krijgt de zzp'er een nieuwe VAR.
Volgens de nota naar aanleiding van het verslag heeft deze nieuwe VAR naar
haar aard pas werking vanaf de dagtekening van deze nieuwe beschikking. Dit
is niet de normale gang van zaken bij fiscale en sociale zekerheidsprocedures.
De PvdA-fractie pleit daarom voor terugwerkende kracht tot het moment van
de oorspronkelijke aanvraag. Wij vernemen graag de mening van de bewindslieden
over ons voorstel.De PvdA-fractie heeft vragen over het ongeldig verklaren van een VAR die
op oneigenlijke gronden is verkregen. De schuldige, opdrachtgever of opdrachtnemer,
moet zeker worden aangepakt, maar niet door de VAR met terugwerkende kracht
ongeldig te verklaren. Uiteraard kan wel onmiddellijk worden overgegaan tot
een herziening van de VAR waarbij deze wordt vervangen door een nieuwe. Als
dit wel met terugwerkende kracht gebeurt, blijft de mogelijkheid bestaan dat
een VAR achteraf ongeldig blijkt te zijn. Dan zijn wij weer terug bij af en
wordt er weer getornd aan de rechtszekerheid. In de wetstekst staat dat een
VAR ongeldig is, en dus ook met terugwerkende kracht ongeldig kan worden verklaard,
als de beschikking is gefalsificeerd. Wij willen graag weten wat onder een
vervalste VAR wordt verstaan.Een ander punt is de rol van de intermediairs bij het verkrijgen van opdrachten.
In de praktijk bestaan er vele vormen van bemiddeling. Daarbij zijn ook situaties
denkbaar waarin tussen de eindklant en de opdrachtnemer een aaneengeschakelde
keten van diverse intermediairs en opdrachtgevers zit. Kan de minister dit
nader toelichten? De rol van intermediairs is volgens ons complexer dan in
de nota naar aanleiding van het verslag wordt aangegeven. Het is jammer dat
het aanvraagformulier nog op zich laat wachten. Een helder en eenduidig aanvraagformulier
is essentieel voor de uitvoerbaarheid van de wet en de rechtszekerheid van
de aanvrager. De aanvrager moet het aanvraagformulier snel en naar eer en
geweten kunnen invullen.In 2007 worden de doeltreffendheid en de effecten van het wetsvoorstel
geëvalueerd. Bij deze evaluatie moet specifieke aandacht zijn voor het
registeren en analyseren van pogingen tot misbruik en oneigenlijk gebruik
van de VAR. Daarbij moet niet alleen naar de opdrachtnemer worden gekeken,
maar ook van de opdrachtgever. Wij kunnen ons voorstellen dat druk van de
werkgever ertoe kan leiden dat de werkgever op onjuiste gronden een VAR met
uitgebreide rechtsgevolgen verkrijgt.En dan het sluitstuk, of liever gezegd een goed begin, namelijk voorlichting.
Voorlichting is cruciaal. De tijd dringt. De voorlichting moet worden gecoördineerd.
De Belastingdienst, UWV en het ministerie zijn hierbij betrokken. Het aanwijzen
van een coördinerend verantwoordelijke is van wezenlijk belang. Er moet
ook specifieke voorlichting worden gegeven aan houders van een persoonsgebonden
budget. Zij treden immers vaak op als opdrachtgever. Wij moeten leren van
de communicatie over de Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen.
Er moet worden voorkomen dat er WAZ-achtige toestanden ontstaan.Mevrouw Koser Kaya (D66):Voorzitter. De onduidelijkheid over de fiscale en socialezekerheidskaders
voor zelfstandigen is onze fractie al jarenlang een doorn in het oog. Daarom
zijn wij blij met dit wetsvoorstel, al heeft het al met al lang op zich laten
wachten. Wij zijn er tevreden over dat er voor zelfstandigen en opdrachtgevers
op hoofdlijnen meer duidelijkheid zal ontstaan. De brief van 26 oktober
2004, een brief van een groot aantal maatschappelijke organisaties, waaronder
de vereniging PZO, geeft naar onze mening een goed beeld van de knelpunten
in het wetsvoorstel die nog overgebleven zijn na het verschijnen van de nota
naar aanleiding van het verslag.Voordat ik deze de revue laat passeren, vraag ik er nog aandacht voor
dat er in geldende wet- en regelgeving uitgegaan wordt van een stringent onderscheid
tussen werknemer- en ondernemerschap. Voor veel mensen is dit geen probleem,
maar er zijn toch ook veel mensen die kiezen voor een combinatie van beide
of die zich ergens op een grensvlak bevinden. Onze sociale zekerheid kan hier
slecht mee omgaan. Dit wetsvoorstel is een stap in de goede richting, maar
desalniettemin kijkt onze fractie uit naar het kabinetsstandpunt over de personenkring
van werknemersverzekeringen.Als eerste knelpunt noem ik de doorloopperiode en de geldingsduur van
de Verklaring arbeidsrelatie. Zoals anderen al hebben aangegeven, geldt de
nieuwe verklaring arbeidsrelatie voor een kalenderjaar. Dit kan problemen
opleveren bij opdrachten die op grond van een VAR-wuo of een VAR-dga in dat
kalenderjaar zijn begonnen, maar die doorlopen in een volgend kalenderjaar.
Daarom steunt onze fractie het amendement van de heer Weekers op dit punt.
Ik snap overigens wel dat de minister bang is voor oneigenlijk
gebruik, maar toch vraag ik me af of halvering van de geldigheidsduur van
de VAR van twee jaar uit een oogpunt van beperking van de administratieve
lasten wel zo'n verstandig idee is.Het tweede knelpunt, de gevolgen van bezwaar en beroep. Er wordt in de
nota naar aanleiding van het verslag de indruk gewekt dat de uiteindelijke
beslissing van de Belastingdienst, als deze zijn oordeel over de aangevraagde
VAR moet herzien, pas na dat herziene oordeel van kracht wordt. Oftewel, als
de Belastingdienst na een bezwaar pas na een halfjaar een VAR-wuo afgeeft,
wordt de aanvrager gedurende die periode beschouwd als iemand in loondienst,
terwijl de Belastingdienst door het afgeven van die verklaring juist aangeeft
dat dit niet zo is. Wij willen hierover daarom een duidelijke uitspraak van
de minister. Wat ons betreft moet er sprake zijn van terugwerkende kracht.Het derde knelpunt, de op oneigenlijke gronden verkregen VAR. Er staat
op blz. 14 van de nota naar aanleiding van het verslag dat in de controlefase
kan blijken dat er sprake is van een niet geldige VAR als deze op onjuiste
gronden is verkregen. Wij begrijpen dat misbruik moet worden bestreden, maar
het is nu juist de bedoeling om met deze wet meer duidelijkheid te verschaffen.
Opdrachtgevers moeten erop kunnen vertrouwen dat een overgelegde VAR rechtsgeldig
blijft en dat zij niet zelf een heel antecedentenonderzoek behoeven te doen.
Ook op dit punt moet de minister meer helderheid verschaffen.Ten slotte merk ik net als vorige sprekers op dat het voor het bedrijfsleven
belangrijk is dat de overheid duidelijk is in de communicatie over en in de
uitvoering van deze wet. De Belastingdienst en UWV moeten niet, net als vroeger,
elkaar tegenwerken en verschillende signalen geven. Daarom moet de regie bij
de Belastingdienst liggen.Voorzitter. Helaas moet ik in verband met verplichtingen in Rotterdam
eerder vertrekken. Ik zal rond vijf uur helaas moeten weggaan. Mijn excuses
daarvoor.De voorzitter:Het feit dat het in Rotterdam is, maakt veel goed.De heer Varela (LPF):Mijnheer de voorzitter. Pim Fortuyn stelde in het verleden altijd dat
in de toekomst iedereen ondernemer zou moeten worden van zijn eigen arbeid.
Daarmee liep hij ver vooruit op de gedachte dat werknemerschap een concept
van het verleden is en dat mensen in de toekomst vooral gebruik zullen maken
van individuele overeenkomsten tussen opdrachtgever en opdrachtnemer. De Lijst
Pim Fortuyn volgt hem hierin.Daarom hebben wij ons vanaf het begin altijd erg druk gemaakt over een
goede regeling voor mensen die zich als zelfstandige op de markt willen begeven.
Deze mensen en hun opdrachtgevers mogen nooit de dupe worden van onduidelijke
wetgeving waarbij verschillende overheidsinstanties een verschillende uitleg
geven van hun positie. Daarom hebben wij altijd een voorkeur gehad voor een
positieve omschrijving van hen die als zelfstandige kunnen worden aangemerkt.
Het zou zo simpel kunnen zijn als de definitie dat iedereen die geen arbeidscontract
heeft, in principe een zzp'er is. De opmerking van de minister in de nota
naar aanleiding van het verslag dat de LPF-fractie geen steun aan het wetsvoorstel
geeft, zien wij dan ook als een echte misser. Wij zijn wel degelijk voorstander
van dit wetsvoorstel, omdat het voor een betere rechtspositie van de zzp'er
en zijn opdrachtgever zorgt. Wij blijven echter bang dat deze regeling ervoor
zorgt dat een definitieve regeling op de lange baan geschoven wordt. Wij hopen
dat de minister deze angst bij mijn fractie kan wegnemen.Ondanks het feit dat wij blij zijn met deze regeling en het feit dat de
rechtspositie van de zzp'er en zijn opdrachtgever aanzienlijk verbeterd wordt
ten opzichte van de huidige situatie, blijven wij toch zitten met enkele vragen.
Het zijn vooral vragen van praktische en uitvoerende aard. Het belangrijkste
bezwaar bij de voorgestelde regeling betreft het feit dat de nieuwe VAR een
looptijd krijgt van een kalenderjaar. Andere fracties hebben daarover ook
gesproken. De reden hiervoor is dat de overheid haar eigen toegenomen risico
wat wil afdekken door de termijn te bekorten en uit praktische overwegingen
wil aansluiten bij de termijn die door de Belastingdienst gehanteerd wordt,
te weten het kalenderjaar. Nagenoeg alle bij deze wetgeving betrokken partijen
hebben gewezen op de problemen die dit oplevert voor de zzp'er en zijn opdrachtgever,
omdat veel, zo niet de meeste opdrachten over het kalenderjaar heen lopen.
Zo wordt de besparing die de overheid zichzelf toekent, een last voor het
bedrijfsleven dat met hogere administratieve lasten wordt geconfronteerd.
Gezien de kwetsbare economische situatie op dit moment vinden
wij het logischer, als de overheid er alles aandoet om de administratieve
lasten van het bedrijfsleven te verminderen. Wij vragen de bewindslieden dan
ook om een doorlooptijd van maximaal een jaar na verloop van het kalenderjaar
te overwegen.Ik benadruk hier nogmaals dat de LPF-fractie blij is met het wetsvoorstel
en de duidelijkheid die dit voor de betrokkenen meebrengt. Indien de voorgestelde
aanpassingen worden opgenomen, hebben wij een wetsvoorstel waarmee wij enige
tijd vooruit kunnen. Dat neemt echter niet weg dat nog wel het een en ander
aan voorlichting dient te gebeuren. Door de rammelende oude wetgeving omtrent
zzp'ers en de VAR is er grote onduidelijkheid in het veld. Gebleken is ook
dat de Belastingdienst en UWV beiden een andere insteek hebben bij de VAR.
Als de betrokken partijen zelf de voorlichting aan het publiek verzorgen,
is mijn grote angst dat het anders uitgelegd kan worden. Zou het geen goede
zaak zijn als een partij die zelf met zijn poten in de modder staat, bijvoorbeeld
de Vereniging Platform Zelfstandige Ondernemers, het voortouw en de coördinatie
van de voorlichting over de nieuwe VAR krijgt?De vergadering wordt van 16.45 uur tot 16.55 uur geschorst.Minister De Geus:Voorzitter. De staatssecretaris en ik zullen de beantwoording gezamenlijk
doen. Ik schiet als eerste in op de vraag naar de kring van werknemers. Door
de regering is als reactiedatum toegezegd 1 april aanstaande. In antwoord
op de vraag van de heer Omtzigt kan ik dat bevestigen. Ook zijn tweede vraag,
die betrekking heeft op de evaluatiedatum over twee jaar, kan ik bevestigend
antwoorden. Aan die datum wordt niet getornd.Hij heeft gesproken over de eventuele terugwerkende kracht. Het is van
belang om ons voor te stellen dat iemand bezwaar maakt dan wel in beroep gaat.
Wanneer dat wordt gehonoreerd, komt er in plaats van de bestreden beschikking
een nieuwe beschikking. Die heeft betrekking op dezelfde tijdsperiode als
de vernietigde beschikking. In dat geval bestaat er de facto terugwerkende
kracht. Alleen is dat in juridische zin niet het geval, omdat er altijd een
nieuwe beslissing nodig is. Daarom kun je niet spreken over een beslissing
die terugwerkende kracht heeft, maar moet je spreken over een in juridische
zin nieuwe beslissing als gevolg van een gehonoreerd bezwaar of beroep.De heer Weekers heeft een belangwekkend punt aangestipt over de reïntegratie
van arbeidsongeschikten en de rol van zelfstandig ondernemerschap. Het is
mij de laatste maanden duidelijk geworden dat wij te weinig doen om bij de
reïntegratie van gedeeltelijk arbeidsgeschikten het perspectief van ondernemerschap
helder voor ogen te stellen. Voor velen die nu in de WAO zitten is het helemaal
geen ideaalbeeld om terug te keren in loondienst. Juist voor deze groep kan
het heel interessant zijn om de stap te maken naar het ondernemerschap. In
dat verband is de stap naar duidelijkere en transparantere instrumenten voor
zelfstandigen zonder personeel ook voor deze groep zeer zinvol. Ik zeg graag
toe dat wij in de voorlichting over de reïntegratie van gedeeltelijk
arbeidsgeschikten en bij het promoten van ondernemerschap ook de werkwijze
rondom de VAR zullen verdisconteren.De heer Weekers (VVD):Ik ben de minister zeer erkentelijk voor deze toezegging. Ik zou het alleen
graag wat meer verbreed zien tot degenen die zijn aangewezen op een WW- of
een bijstandsuitkering. Zeker wanneer zij een bepaald arbeidsverleden en een
bepaalde leeftijd hebben, is het perspectief van zelfstandig ondernemerschap
of het op freelancebasis werken misschien ook een wenkend perspectief.Minister De Geus:Dat is zijn algemeenheid waar, maar wij zijn op dit moment druk bezig
met de hele herbeoordelingsoperatie. Hoewel dat vanmiddag niet het hoofddossier
is, neem ik de gelegenheid te baat om het in ieder geval op dat dossier te
enten. Ik deel uw visie en zal de betrokken instanties daarop attenderen.Ik kom op het amendement van de heer Weekers, dat van verschillende kanten
is ondersteund. Ik begrijp het goed en ik heb mijn gedachten laten gaan over
de problematiek die daarachter schuilgaat. Ik ontraad het amendement en zal
de heer Weekers trachten ervan te overtuigen dat het gesignaleerde probleem
langs een andere weg toch een behoorlijk eind kan worden opgelost.Het probleem met het amendement kleeft eigenlijk aan alle regelingen met
een tijdelijk karakter: het risico dat in het jaar T+1 een ander regime geldt
dan in het jaar T. Als er sprake is van tijdelijkheid is er altijd een potentieel
moment waarop van het ene naar het andere regime moet worden overgeschakeld.
Het kan niet de bedoeling zijn dat in het geval er door de Belastingdienst
een eerlijke beoordeling is gemaakt dat er in een bepaald jaar T+1 geen recht
is op een VAR zoals hier bedoeld, dan toch een vrijstelling wordt verleend
alleen vanuit het gegeven dat er een opdracht loopt. Dat zou een enorme partij
misbruik kunnen uitlokken. Het probleem dat terecht wordt gesignaleerd, is
dat een opdrachtgever en een opdrachtnemer met elkaar in gesprek zijnde voor
een zekere tijd moeten kunnen weten waar zij aan toe zijn. Als men een opdracht
aanvaardt rond deze tijd van het jaar, dan is het heel vervelend als men nog
in onzekerheid verkeert over het regime in het volgend jaar. Immers, op dit
moment moet een afspraak worden gemaakt.In het gros van de gevallen waarin in het jaar T een VAR wordt toegekend,
zal ook in het jaar T+1 een VAR worden toegekend. Voor de gevallen waarin
dat met recht en rede niet gebeurt, zou het niet goed zijn om misbruik mogelijk
te maken.Wij hebben vandaag scherp bekeken of de voorgestelde oplossing tot de
mogelijkheden behoort en technisch blijkt dat het geval te zijn. De datum
waarop betrokkenen een VAR kunnen aanvragen, wordt zover naar voren gehaald,
dat het reeds vanaf 1 juli van het jaar T mogelijk wordt om een VAR aan
te vragen voor het jaar T+1. Als daarbij in ogenschouw wordt genomen dat 99,8%
van de aanvragen binnen acht weken wordt behandeld, betekent dat dat er in
die gevallen rond 1 september duidelijkheid is voor de komende vier maanden
en voor het jaar daarna. De overgangsproblematiek waarop terecht wordt geduid,
zal in de praktijk enorm verlicht worden. Veel eerder dan 1 juli is het
niet mogelijk, omdat het natuurlijk ook gaat om schattingen van gegevens.
Betrok kene moet daar in zijn aanvraagformulier ook rekening
mee houden. Het kost ook wel wat meer in de uitvoering, maar wij zijn graag
bereid om aan de geschetste problematiek serieus tegemoet te komen. Vandaar
dat wij voorstellen om deze mogelijkheid in de uitvoeringspraktijk te treffen
en daarmee een oplossing te vinden voor het geschetste probleem.Het amendement moet ik werkelijk met de grootste klem ontraden. Het bergt
een serieus risico in zich dat precies gebeurt wat wij niet bedoelen: degenen
die, daartoe beoordeeld, geen recht hebben op een VAR, worden in de praktijk
toch vrijgesteld van belasting en premies. Dat zou echt een heel verkeerd
signaal zijn. Ik doe de heer Weekers deze serieuze handreiking. Dit raakt
toch wel een van de kernpunten van het wetsvoorstel.De heer Weekers (VVD):Ik ben de minister natuurlijk zeer erkentelijk voor zijn begrip voor het
amendement en voor het feit dat hij zelf aan het zoeken is naar mogelijke
oplossingen om de geschetste problematiek het hoofd te bieden.Ik wil de minister hierover twee vragen stellen. Hij zegt dat er een bepaald
probleem optreedt als er in het jaar T+1 een ander regime geldt. Maar eigenlijk
gaat het om de beoordeling of er sprake is van een opdrachtgeverschap of van
een soort werknemerschap dat min of meer ontweken wordt. Aan die feiten doet
het beleid als zodanig toch niets af? Kan de minister aan de hand van een
voorbeeld dat andere regime in het beleid nader duiden?De tweede vraag. De minister geeft aan dat, als je in juli start met je
zelfstandige onderneming, je al een verklaring voor het jaar daarop kunt aanvragen
en je er in het lopende jaar alvast op vooruit kunt lopen. Maar wat als de
opdracht start ergens in de loop van...De voorzitter:Ik begrijp dat het van belang is in dit debat, maar toch moet ik u vragen
om iets geconcentreerder en samenvattender te spreken.De heer Weekers (VVD):Anders gezegd: de minister biedt wel een oplossing voor de tweede helft
van het jaar T of T-1, maar hij biedt geen oplossing voor het geval dat een
bepaalde opdracht bijvoorbeeld nog in januari of februari doorloopt. Dan heb
je nog een nieuwe VAR nodig.Minister De Geus:Dat is juist. Als er een opdracht is die doorloopt over de jaargrens heen,
dan betekent dit dat een deel van de werkzaamheden vrijgesteld is van loon-
en premieheffing en een deel van de werkzaamheden niet. In de meeste gevallen
zal een VAR in het jaar T leiden tot het oordeel dat in het jaar T+1 de VAR
zal worden toegekend. Dan is er dus geen overgangsprobleem. Het gaat natuurlijk
om de opdrachten die over de jaargrens heen lopen en waarbij betrokkenen voor
het ene jaar wel en voor het andere jaar niet een VAR hebben gekregen. Van
belang is daarbij de duidelijkheid die de opdrachtgever en de opdrachtnemer
vooraf hebben zodat ze gezamenlijk niet in de problemen behoeven te komen.Kijkend naar de beoordeling van de Belastingdienst die ertoe leidt dat
in het jaar T+1 geen recht op een VAR bestaat, kan het, naar ik aanneem, nooit
de bedoeling zijn van de Kamer, dat die vrijstelling alsnog verleend wordt
voor gevallen die doorlopen. Dat zou namelijk een beoordeling inhouden die
op dat moment geen doel treft voor datgene wat overloopt. Andersom is de vraag
hoe opdrachtgever en opdrachtnemer tijdig kunnen weten waar zij aan toe zijn.
Vandaar dat wij hebben gekeken of wij zo ver mogelijk terug in de tijd kunnen
gaan teneinde een situatie te bereiken waarin opdrachtgever en opdrachtnemer
daaraan zekerheid kunnen ontlenen. Bij de VAR gaat het om bepaalde werkzaamheden
die betrokkene gaat verrichten. De beoordeling wordt dan vaak gemaakt op een
moment waarop er nog geen zicht is op concrete opdrachten die betrokkene gaat
verwerven. Die beoordeling vindt veeleer plaats aan de hand van de wijze waarop
betrokkene gaat werken. Mensen kunnen vanaf 1 juli aangeven dat zij in
het jaar T+1 op een bepaalde manier gaan werken. Als daarvoor een VAR kan
worden afgegeven, is er geen probleem. Als dat niet kan, moet de betrokkene
zijn opdrachtgevers melden dat hij is vrijgesteld tot 1 januari. Betrokkene
voldoet dan namelijk niet aan de eisen. Er komt altijd een keer een eind aan
een tijdelijke vergunning. Door zo ver mogelijk terug te gaan in de tijd worden
in de praktijk de problemen opgelost.Mevrouw Smeets (PvdA):Gesteld dat de beoordeling negatief is, dus dat de VAR voor het jaar T
en voor het jaar T+1 onterecht is afgegeven. In dat geval kan toch onmiddellijk
een herziening plaatsvinden? Dit kan weliswaar niet met terugwerkende kracht,
maar wel met het oog op de toekomst. Volgens mij wordt op die manier het probleem
opgelost.Minister De Geus:De kern van het voorstel is dat een eenmaal afgegeven verklaring zekerheid
biedt gedurende de periode waarvoor de VAR geldt. Er kan dus niet worden ingegrepen
ten nadele van betrokkene. Door de VAR voor de looptijd van toepassing te
verklaren, wordt een eind gemaakt aan de mogelijkheid dat het achteraf anders
wordt beoordeeld. Dan is het logisch dat er zware eisen worden gesteld aan
de toetsing.Voorzitter: Ten HoopenDe heer Weekers (VVD):Ik begrijp de beleidswijziging nog niet helemaal. Op een zeker moment
wordt bezien of iemand in aanmerking komt voor een VAR. Wanneer de feitelijke
werkzaamheden niet wijzigen, mag je ervan uitgaan dat de VAR ook voor het
volgende jaar afgegeven kan worden. Wat verzet zich tegen een doorlooptijd
van een jaar extra?Minister De Geus:Het gaat niet alleen om de feitelijke werkzaamheden, maar ook om de inrichting
van het werk. De Belastingdienst houdt zich niet het recht voor om in het
ene jaar het ene regime te laten gelden en in het andere jaar het andere.
Op grond van hetzelfde belastingregime vindt jaarlijks een beoordeling plaats.
De omstandigheden van betrokkene kunnen per jaar verschillen. Iemand kan bijvoorbeeld
van plan zijn om zijn werkzaamheden anders in te richten. Het werk dat hij
altijd thuis en bij verschillende cliënten deed, kan in het vervolg bij
een bepaalde cliënt onder leiding van een chef worden verricht. Op dat
moment kan niet gezegd worden dat de opdracht doorloopt en dat de vrijstelling
moet blijven gelden. De Belastingdienst moet op grond van de gegevens voor
het nieuwe jaar een eigen beoordeling kunnen maken. Alleen het
moment waarop dat gebeurt, moet zo ver mogelijk terug liggen in de tijd om
opdrachtgever en opdrachtnemer zekerheid te bieden. De kern van uw amendement
is om ruimte te laten voor een zekere overloop. We creëren door het voorstel
dat ik nu doe feitelijk een overloopsituatie van vier à zes maanden
desgewenst. Betrokkene weet dan wat de situatie is in het resterende deel
van het jaar T. Hij weet ook wat de situatie is in de daaropvolgende twaalf
maanden van het jaar T+1. De werkgever weet dat ook. We kunnen dat nog iets
makkelijker maken maar niet mooier.Mevrouw Smeets (PvdA):Voorzitter. Er is ons veel aan gelegen dat we een jaar doorlooptijd hebben.
Ik begrijp heel goed dat we moeten voorkomen dat hier oneigenlijk gebruik
van wordt gemaakt. Ik wijs op paragraaf 4.4 van de memorie van toelichting.
Daar staat duidelijk dat voor de periode tot de herziening de afgegeven VAR
blijft gelden, terwijl daarna de nieuwe VAR geldt. Dit geldt onder andere
indien de inspecteur is gebleken dat de feitelijke omstandigheden aanleiding
geven om een nieuwe VAR af te geven.Minister De Geus:De ene kant van mijn betoog van zojuist gaat over de situatie dat het
feitencomplex van het jaar T en van het jaar T+1 opvolgend beoordeeld worden.
Dat is een sequens van beoordelingen die horen bij de tijdelijkheid ervan.
Dat wordt gezet naast de situatie dat er achteraf oneigenlijk gebruik wordt
geconstateerd. Er wordt in de stukken aangegeven dat de VAR bij oneigenlijk
gebruik kan worden herzien. Dat heeft betrekking op de toekomende tijd. De
discussie ging de afgelopen maanden steeds over het volgende. Wat gebeurt
er als de Belastingdienst of het UWV constateert dat er sprake is van oneigenlijk
gebruik? Lopen betrokkene en de opdrachtgever dan nog het risico van allerlei
naheffingen? In het regime dat wij nu voorstellen, wordt dat risico niet gelopen.
Bij oneigenlijk gebruik wordt de VAR herzien per toekomende tijd. Dat blijft
overeind.Voorzitter. De heer Varela vraagt of de definitieve regeling op de lange
baan wordt geschoven. Dat is niet het geval. Collega Wijn en ik hebben alleen
de thematiek waarover het gaat in verschillende lagen onderscheiden. De eerste
laag was de praktische laag van het verbeteren van uitvoeringsregels. Dat
is toen direct ter hand genomen. Het tweede spoor was de wijziging van de
wet, die meer zekerheid biedt. We hebben dat vandaag aan de orde. Het is goed
om vast te stellen dat dit ook voor de Kamer in een behoefte voorziet. Het
derde spoor is de vrij fundamentele afweging naar de kring van verzekerden.
De Kamer weet dat dit nog verdere afweging vraagt. Wij hebben als reactiedatum
1 april van het volgende jaar gegeven. De zaak is daarmee niet op de
lange baan geschoven. Het derde spoor is wel degelijk in discussie en wat
het kabinet betreft geagendeerd.De heer Varela heeft verder gevraagd naar de voorlichting. Collega Wijn
zal op de verschillende voorlichtingsactiviteiten ingaan.De heer Varela heeft ook nog gevraagd naar de verzekeringsplicht. De beoordeling
hiervan is praktisch geregeld. Bij het eerste loket waar iemand komt, wordt
beoordeeld of de verzekeringsplicht aan de orde is. Deze beoordeling is leidend
voor de reactie aan het tweede loket, zodat de betrokkene niet bij verschillende
loketten verschillende beoordelingen krijgt. Dat was in de praktijk vaak een
doorn in het oog.De heer Varela (LPF):Ik wil de minister nog een vraag stellen over de nota naar aanleiding
van het verslag. Hij maakt daarin een onderscheid tussen intermediair en uitzendbureau.
Een intermediair brengt vraag en aanbod samen en hoeft daarom geen premie
te betalen, zo staat er in het verslag. Ook wordt ingegaan op de rol van een
soort van bemiddelaar, die de opdrachtnemer en de opdrachtgever samenbrengt.
Vervolgens brengt de bemiddelaar de opdracht in rekening bij de opdrachtgever.
Hij krijgt de rekening van de zzp'er. Letterlijk staat er dat deze bemiddelaar
wordt aangemerkt als een privaatrechtelijke dienstbetrekking. De bemiddelaar
wordt onder dezelfde noemer gebracht als een uitzendbureau. Heb ik dit verkeerd
gelezen?Minister De Geus:Nee, u leest dit goed. Juist omdat gevraagd werd naar het verschil tussen
een intermediair en een bemiddelaar, hebben wij dat goed uitgeschreven. Daardoor
wordt duidelijk gemaakt dat er situaties zijn waarin de activiteiten zodanig
in opdracht en onder regie van een bepaalde persoon worden verricht, dat niet
gesproken kan worden van arbeid niet zijnde arbeid in loondienst.De heer Varela (LPF):De rol van de intermediair snap ik. Hij brengt vraag en aanbod samen.
Van een uitzendbureau begrijp ik dat ook nog. De zzp'er is dan zogenaamd in
dienst bij dat uitzendbureau. Maar deze bemiddelaar zorgt er eigenlijk alleen
voor dat er een opdracht wordt verkregen. Hij brengt dat in rekening bij de
opdrachtgever en krijgt een rekening van de zzp'er. Ik snap dan niet waarom
deze bemiddelaar onder dezelfde noemer wordt gebracht als het uitzendbureau
en daardoor toch premies en loonheffing moet betalen.Minister De Geus:Wij moeten ons niet blindstaren op het woord "bemiddelaar". Dat wekt de
suggestie dat het om een persoon gaat die tussen de partijen staat. In de
door u geschetste casus gaat het juist niet om een persoon die tussen de partijen
staat, maar nadrukkelijk om een persoon die onder het directe gezag van de
opdrachtgever in wezen zijn chef verkoop buitendienst is. Zo kan ik het in
huiselijke termen het beste zeggen.De heer Varela (LPF):Ik ken iemand die zorgt voor opdrachten voor timmerlieden enzovoorts.
De zzp'ers brengen dat bij hem in rekening en hij brengt dat vervolgens weer
in rekening bij de opdrachtgever. Zoals de situatie nu is, hoeft hij niet
allerlei premies en loonheffingen te betalen. Onder de nieuwe VAR wel.Minister De Geus:Het is de vraag of zo'n figuur valt onder de definitie van bemiddelaar
zoals in de nota is beschreven. Zo'n persoon kan daarbuiten vallen en dat
kan ook zo blijven. In de schriftelijke antwoorden ging het om de zojuist
door mij beschreven situatie. Ik sluit niet uit dat dit afwijkt van uw praktijkvoorbeeld.Staatssecretaris Wijn:Voorzitter. Ik zal de sprekerslijst aflopen, want clustering naar subonderwerp
was te lastig. Ik zal bij de beantwoording proberen aan te geven wie nog meer die vraag heeft gesteld. De heer Omtzigt krijgt daardoor wat meer
eer dan de heer Varela, maar hij kan dat vast billijken.De heer Omtzigt heeft gevraagd naar de rechtsbescherming van de in het
buitenland wonende opdrachtnemer en het verschil tussen een in het buitenland
wonende opdrachtnemer en een opdrachtnemer in het binnenland. Een in het buitenland
wonende opdrachtnemer is in Nederland als ondernemer aan te merken, als de
werkzaamheden hier te lande belastbare winst opleveren. De aanvraagprocedure
voor de VAR loopt doorgaans via Winterswijk, en daar is men niet ingesteld
op in het buitenland wonende opdrachtnemers. Dit kan wel bij de inspecteur
buitenland in Heerlen, de inspecteur die alle buitenlandse belastingplichtigen
onder zich heeft. Men kan daar een Verklaring arbeidsrelatie aanvragen. De
inspecteur in Heerlen is competent om de werkzaamheden in Nederland te kunnen
beoordelen en om na te gaan of die gekwalificeerd moeten worden als belaste
winst uit onderneming. Dat heeft ermee te maken dat buitenlandse opdrachtnemers
een beperkte belastingplicht hebben en dat je dat afzonderlijk moet beoordelen.
Net als de binnenlandse opdrachtnemer kan de buitenlandse opdrachtnemer een
specifieke arbeidsrelatie met een opdrachtgever apart voorleggen aan de inspecteur
van de opdrachtgever, met de vraag of die arbeidsrelatie wordt aangemerkt
als een dienstbetrekking. Dat is de uitgebreidere toets waar je voor kunt
kiezen. Daarmee wordt naar onze mening recht gedaan aan verschillen in rechtspositie,
zodat er geen sprake is van discriminatie.De heer Omtzigt vraagt of niet-ingezetenen met de VAR de Wet arbeid vreemdelingen
kunnen omzeilen, zoals bij de aloude discussie of je een werkvergunning hebt,
als je een sofi-nummer aanvraagt. Ik zal aan de Belastingdienst vragen om
op de VAR die is afgegeven door de inspecteur buitenland in Heerlen, expliciet
te schrijven dat deze geen betrekking heeft op de positie van deze persoon
wat betreft verblijf of het recht op arbeid. Ik zeg tegen de Belastingdienst
dat op de VAR die aan een buitenlandse opdrachtnemer wordt gegeven, in duidelijke
taal wordt gezet dat deze niets zegt over de verblijfsstatus en de vraag of
iemand legaal in Nederland mag werken. Een VAR mag nooit een excuus zijn om
een illegaal aan het werk te helpen. Ik vond dit wel een scherp punt.Dan de communicatie. Er staat nog niets op de internetsite, daar heeft
de heer Omtzigt gelijk in. Dat is een gruwelijk dilemma. Als wij het wel op
de internetsite zetten, kan ik mij voorstellen dat er wordt gezegd: nou nou,
u zet het nu wel op de internetsite, maar mogen wij er nog wat over zeggen,
voordat het allemaal breed wordt gecommuniceerd? Dan zou de Kamer weer beledigd
zijn dat het op de site wordt gezet, terwijl zij er nog geen oordeel over
heeft uitgesproken. Formeel zetten wij het op de site op het moment dat de
wet volledig is aangenomen, zoals wij ook altijd doen bij het belastingplan.
Dan zal de site er volledig over informeren. Daarmee wordt geen verwarring
gecreëerd. Ik zal de Belastingdienst wel vragen of het mogelijk is om
al wat opmerkingen op de site te zetten, als de Kamer het hopelijk volgende
week dinsdag heeft aangenomen, zodat men weet dat er nieuwe regelgeving aankomt.
Het nieuwe formulier komt pas beschikbaar op het moment dat het wetsvoorstel
als geheel is aangenomen. Aanvragen tot 1 januari 2005 vallen dan onder
het overgangsrecht.De heer Omtzigt (CDA):Ik wil graag een bevestiging op mijn vraag of uitbetaling van de VAR buiten
de termijn van de VAR voor werkzaamheden die binnen de VAR plaatsvinden, altijd
onder de rechtsbescherming van de VAR vallen. Dat werd alleen uit een voorbeeld
duidelijk en in de memorie van toelichting stond het tegenovergestelde.Staatssecretaris Wijn:Ik kan hierop meteen antwoord geven. Dat luidt: ja.De heer Omtzigt (CDA):Dat is een heel helder antwoord. Dank voor die informatie. Ik hoop dat
er ook een stickertje bij komt dat de WAZ is afgeschaft, zodat alle hoofdstukken
over de WAZ in de folders die nog op de site staan, ongeldig worden verklaard.
Dan wordt het buitengewoon helder voor iedereen.Staatssecretaris Wijn:De portee daarvan kan ik niet helemaal overzien, omdat ik niet weet in
hoeverre er bij de WAZ nog zaken uit het verleden spelen. De essentie van
de interruptie is dat de onduidelijkheid daarover moet worden weggehaald.
Daar zal ik toe verzoeken bij de Belastingdienst.De zienswijze dat betalingen die gedaan worden na het einde van de geldigheid
van de VAR, maar die zien op een periode waarvoor de VAR wel gold, onder de
VAR vallen, is juist. Het briefje met die mededeling kwam nu net op mijn netvlies.Er werd ook gevraagd hoe het nou gaat vanaf 1 januari 2005. Vanaf
1 januari 2005 worden aan VAR's die zijn afgegeven voor 1 januari
2005 ook de uitgebreide rechtsgevolgen gegeven. Voorwaarde is wel dat aan
de voorwaarden van de nieuwe wetgeving wordt voldaan, zoals het tonen van
een kopie van het identiteitsbewijs – ik zeg er voor het gemak maar
even bij: aan twee zijden te kopiëren – en een kopie van de getoonde
VAR.De heer Weekers vroeg of het niet door accountants kan worden uitgevoerd.
Ik was zelf wel vier in 1973. Ik kan me de benzinebonnen dus niet goed herinneren.
Ik dacht dat wij hetzelfde bouwjaar hadden, maar dat ligt iets anders. Laten
wij het voorlopig maar door de Belastingdienst laten uitvoeren. Die heeft
ook de expertise en de ervaring. Zeker als je praat over zekerheid vooraf,
houd ik dat graag aan ons. Dat werkt ook zo met andere zekerheden vooraf die
wij vanuit de Belastingdienst geven. Bij de aangifte IB wordt achteraf vastgesteld
of iemand daadwerkelijk een ondernemer is. Ik denk dus dat een ander uitvoeringsorgaan
nu niet efficiënt zou zijn. Wij bekijken bij de Belastingdienst wel of
er meer horizontale vormen van toezicht mogelijk zijn, waarbij dus sprake
is van uitbesteding. Een voorbeeld daarvan is het grijze kenteken voor gehandicapten.
De busjes worden dan omgebouwd voor rolstoelvervoer. Dat wordt slechts door
een beperkt aantal garagebedrijven in Nederland gedaan. Onze inzet is dat
wij wat minder zwaar controleren als een busje door zo'n garagebedrijf is
omgebouwd. Dat is dus een andere vorm van toezicht. Als één
garagebedrijf het fout doet, verpest die het meteen voor de andere, want dan
gaan wij er zelf weer fors op zitten. Wij bekijken dus wel of wij bepaalde
controles kunnen verminderen of zelfs achterwege kunnen laten als wij het
toezicht elders neerleggen. Zo maken wij ook met grotere bedrijven
afspraken over tegemoetkomingen richting expatriots. Als het gaat om bepaalde
grote bedrijven die hun organisatie en administratie goed hebben afgebakend,
doen wij dat ook wel eens. Het zit dus wel in het achterhoofd, maar laten
wij het nu nog maar even niet doen.Mevrouw Smeets vroeg wat een vervalste VAR is. Daarvan is sprake in de
nota naar aanleiding van het verslag. Dat is elke VAR die niet is afgegeven
door de Belastingdienst. Het gaat dus om iemand die een VAR namaakt of die
het over zichzelf verklaart. Dan is de VAR overigens nietig en treden de rechtsgevolgen
niet in.Over de indieningstermijn heeft minister De Geus al het een en ander gezegd.
Ik dank de Belastingdienst voor de souplesse om het ook vanaf 1 juli
mogelijk te maken en om de uitvoeringskosten daarvan te plooien binnen de
overige uitvoeringskosten.Er is opgemerkt dat de beslismodule niet openbaar wordt gemaakt. Als de
gebruikelijke ja/nee-vragen van de Belastingdienst je zouden kunnen vertellen
wat de uitkomst was, was het nog wel makkelijk. Het is echter bekend en het
is ook schriftelijk aan de orde gekomen dat de VAR ook een zekere weging in
zich heeft, waarbij gekeken moet worden naar bepaalde omstandigheden. Er komt
straks een lijst met vakjes die je aan moet kruisen en je moet wat bedragen
invullen. Dat wordt dan toch ook afgewogen. Als wij die volledige afweging
bekendmaken, geven wij ook onze handhavingsstrategie bloot. Dat is het geheim
van de smid. Daar zitten ook de handhavingsstrategie en de risicoanalyse in.
Dat houden wij dus graag voor ons om daarmee anticipatiegedrag te voorkomen.Is de vraag over ingrijpen in een afgegeven VAR al behandeld door minister
De Geus? Mevrouw Smeets kijkt niet-begrijpend. Laat ik het dan toch maar even
zeggen. Als de Belastingdienst er op grond van nadere informatie achterkomt
dat een lopende VAR-wuo moet worden ingetrokken, dan kan de Belastingdienst
een nieuwe VAR afgeven. Voor de opdrachtgever brengt dat geen verandering,
want hij heeft bij aanvang een geldige VAR gezien. De VAR-houder, dus de opdrachtnemer,
kan die oude VAR-wuo dan niet meer gebruiken. Hij moet wel de opdrachtgever
inlichten en die moet alles aanpassen. Blijft de VAR-houder echter werken
bij de opdrachtgever, dan geldt vanaf de datum van de intrekking natuurlijk
wel de nieuwe VAR. Het is aan de werknemer – dus de opdrachtnemer –
om de opdrachtgever – dan min of meer de werkgever – in te lichten.
De opdrachtgever blijft dus beschermd op basis van de VAR die hem is getoond.Mevrouw Smeets (PvdA):Heeft de Belastingdienst ook de taak om de opdrachtgever ervan in kennis
te stellen dat er een andere beschikking aan ten grondslag ligt?Staatssecretaris Wijn:Dat is een beetje lastig. Ik weet niet of onze systemen die informatie
hebben. Bij winst uit onderneming val je niet in de loonbelasting. Ik denk
dat wij niet in staat zijn om die koppeling te leggen. Als u een winst-VAR
haalt en u hebt veel opdrachtgevers, dan weten wij natuurlijk niet wie uw
klanten zijn. De Belastingdienst kan dat praktisch niet uitvoeren.De heer Weekers (VVD):Voorzitter. Ik dank de bewindslieden voor het antwoord. Zij gaven de nodige
duidelijkheid en kwamen tegemoet aan bepaalde bezwaren, maar nog niet op alle
punten.Ik begin met het bevorderen van het zelfstandig ondernemerschap en de
mogelijkheden die de VAR biedt voor de reïntegratie. Ik ben in elk geval
tevreden met de toezegging van de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
dat hij dat zal uitzetten bij UWV. Hij neemt dat ook mee in de verdere discussie
over de reïntegratie van gedeeltelijk arbeidsgeschikten. Ik ga er overigens
van uit dat dit ook gebeurt bij de reïntegratie van mensen die vanuit
een andere situatie weer actief willen worden op de arbeidsmarkt en die graag
het zelfstandig ondernemerschap aangrijpen. Ik mag echter aannemen dat wij
daar in een ander verband nader over zullen spreken.Het is van belang dat heel duidelijk wordt wanneer je in aanmerking komt
voor een VAR. Die criteria moeten niet dermate knellend zijn dat het verkrijgen
van een VAR lastig wordt. Ik wil vooral het reïntegratieaspect daarbij
betrekken. Mensen zijn blij als zij met één opdracht kunnen
beginnen. Een VAR moet dan ook niet bij voorbaat worden afgewezen wanneer
er sprake is van minder dan drie opdrachten. Ik kan mij voorstellen dat dit
van tijd tot tijd wordt getoetst, zodat mensen kunnen groeien in het zelfstandig
ondernemerschap. Je kunt je ook afvragen of bepaalde andere criteria in de
fiscaliteit, die nu overigens niet ter discussie staan, belemmerend werken.
Nu beide bewindslieden hier aan tafel zitten, is het goed om dat even in hun
midden te leggen. Ik heb het over het urencriterium van 1200 uur, waarvoor
de zelfstandigenaftrek geldt. Die aftrek zou de reïntegratie kunnen belemmeren.Het is verder de vraag of er nog andere fiscale criteria zijn, die belemmerend
werken. Overigens staan die nu niet ter discussie. Zo hoor ik graag van de
bewindslieden of het urencriterium van 1200 bij de zelfstandigenaftrek wellicht
een belemmering is voor reïntegratie. Ik vraag mij verder meer in het
bijzonder af of het mogelijk is om gedeeltelijk arbeidsongeschikten en mensen
die geen 1200 uur aan hun onderneming kunnen besteden omdat zij in de loop
van het jaar een zelfstandige onderneming starten, tegemoet te komen. Een
antwoord van de bewindslieden op deze vragen voert ons te ver, maar dat neemt
niet weg dat ik deze vragen onder hun aandacht wil brengen.Ik begrijp de staatssecretaris zo dat het denken over de mogelijk rol
van de accountant niet stil staat. Zo sprak mij zijn voorbeeld van horizontale
vormen van toezicht zeker aan. Is het mogelijk om deze vorm van toezicht uit
te breiden naar de VAR? Ik vraag dit in het besef dat het hiervoor nu nog
te vroeg is. Kan dit punt worden meegenomen in de evaluatie?De staatssecretaris zegt dat hij op dit moment geen al te duidelijke uitspraken
wil doen over de criteria, omdat het daardoor mogelijk wordt dat mensen door
te anticiperen op deze criteria hun relatie zo vorm kunnen geven dat ze onder
de door hen gewenste regeling komen te vallen. Ik vind dat daar op zichzelf
helemaal niets mis mee is en daarom nodig ik de staatssecretaris nogmaals
uit om dieper in te gaan op de beslismodule. Hij hoeft daarbij niet in te
gaan op de werkwijze van de fiscus als hij maar de criteria verheldert aan
de hand waarvan mensen kunnen bepalen of ze wel of niet in aanmerking
komen voor een van de mogelijke VAR's.Ten slotte zeg ik nog iets over de doorlooptijd en mijn amendement. Ik
ben de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid erkentelijk voor zijn
poging om ons tegemoet te komen en voor zijn begrip voor de geschetste problematiek.
Ik ben door zijn opmerkingen echter nog niet overtuigd. Zo begrijp ik zijn
argument nog steeds niet helemaal dat er op een tijdstip T+1 van een ander
regime sprake zou kunnen zijn. Volgens mij houdt hij onnodig vast aan de te
conservatieve systematiek van het wetsvoorstel. Op zichzelf verzet zich namelijk
maar heel weinig tegen het verlengen van de doorlooptijd met een extra jaar.
Bij een tussentijdse beoordeling van veranderde feiten en omstandigheden kan
immers altijd een nieuwe beslissing worden genomen. Ook met het oog op de
noodzaak om de administratieve lasten te verlichten lijkt het mij beter om
het wetsvoorstel in geamendeerde vorm aan te nemen.Mevrouw Smeets (PvdA):Voorzitter. Ik bedank de staatssecretaris en de minister voor hun beantwoording.
Ik heb daar goed kennis van genomen, maar ik vind het toch nog steeds jammer
dat het aanvraagformulier pas in een heel laat stadium bekend is geworden.
Overigens is de voorlichting volgens de PvdA-fractie sowieso een zorgenkindje.
Wij vinden dan ook dat hier nu echt werk van gemaakt moet worden door UWV
en de Belastingdienst. Overigens laat dit onverlet dat de brancheorganisatie
ook haar verantwoordelijk moet nemen.In eerste termijn heb ik gevraagd om in de evaluatie in 2007 aandacht
te besteden aan misbruik en oneigenlijk gebruik. Kunnen de bewindslieden alsnog
een antwoord op deze vraag geven?De minister is de Kamer tegemoetgekomen met zijn voorstel om de doorloopperiode
niet in september maar in juli in te laten gaan. Dat is op zich een mooie
geste. Ik denk echter dat dit het probleem van de zzp'ers en de opdrachtgevers
niet helemaal oplost. Ik wil toch die doorloopperiode verlengen tot een jaar.
Ik heb in mijn interruptie op het betoog van de heer Weekers al opgemerkt
dat er tot herziening kan worden overgegaan als blijkt dat er oneigenlijk
gebruik wordt gemaakt. Dat kan niet met terugwerkende kracht, maar het geldt
voor de toekomst. Dat is wat ons betreft een voldoende waarborg.De heer Varela (LPF):Voorzitter. Ik wil voordat wij gaan stemmen over deze wet een brief van
de minister ontvangen waarin hij het verschil aangeeft tussen een intermediair,
een uitzendbureau, en een bemiddelaar of commissionair. Het is mij niet duidelijk
hoe het zit met allerlei premies en loonheffingen.Ik schets een situatie. Een bemiddelaar krijgt een opdracht van het bouwbedrijf
Heijmans om vijftig bouwvakkers te zoeken. Deze zorgt ervoor dat deze zzp'ers
aan de slag kunnen bij Heijmans. Vervolgens factureert de bemiddelaar € 2000
aan Heijmans en krijgt hij een factuur van de zzp'er van € 1500.
Die € 500 steekt hij in zijn zak, meer doet hij niet. Ik wil graag
weten of deze bemiddelaar premieplichtig is of niet.Minister De Geus:Voorzitter. Ik zal op twee punten nader ingaan. Ik was even bang de heer
Varela vroeg om een compleet handboek van alle casuïstiek. Ik kan de
concrete vraag die hij heeft gesteld natuurlijk beantwoorden. Ik zal dat schriftelijk
doen. Dat antwoord kan de Kamer deze week tegemoet zien. Dat is dus voor de
stemmingen van aanstaande dinsdag. Er zijn heel veel situaties die in de praktijk
moeten worden beoordeeld. De vraag of ergens sprake is van zelfstandig ondernemerschap
en van recht op een VAR is hier niet echt aan de orde. Het gaat hier meer
om de vraag wat een eenmaal gegeven beoordeling betekent voor de risicoperiode.
Ik zal antwoord geven op de vraag van de heer Varela. Dat antwoord zal de
genoemde specifieke situatie betreffen.De heer Weekers en mevrouw Smeets hebben gezegd dat de handreiking hen
niet heeft overtuigd. Volgens hen is het geen finale oplossing voor de problematiek
waar de zzp'ers zich soms voor gesteld zien. Ik wil een poging wagen om uit
te leggen waarom dit het uiterste is wat wij kunnen doen in het kader van
deze faciliteit. In de situatie die ik schetste, heb ik het woord "regime"
gebruikt. Als niet-fiscalist moet men oppassen om dit woord te gebruiken,
want het zegt iets over de wijze waarop de Belastingdienst situaties beoordeelt.
Die wijze verandert natuurlijk niet vanuit jaar één of jaar
twee. Vanuit het regime dat hier is gesteld, kan echter wel voor jaar T een
andere beschikking worden afgegeven dan voor het jaar T+1. Het kan zijn dat
iemand voor het ene jaar wel een VAR krijgt en voor het andere jaar niet.
Binnen hetzelfde fiscale regime kan er een verschillende beslissing worden
genomen voor het jaar T en voor het jaar T+1. Wij praten dus over de situatie
waarin er voor het jaar T vrijstelling van het betalen van loonbelasting en
premies geldt. In dat jaar is een opdracht begonnen die doorloopt in het jaar
erna. Nu heeft de Belastingdienst van de betrokkene een aanvraag gekregen
om op basis van de gegevens die hij heeft verstrekt, voor het jaar T+1 opnieuw
een verklaring af te geven. Het is mogelijk dat het oordeel van de Belastingdienst
voor het jaar T+1 negatief uitvalt, want de wijze waarop de aanvrager werkt,
de feiten en omstandigheden kunnen veranderd zijn.Nu pleit de heer Weekers ervoor om de verklaring door te laten lopen hoewel
de aanvrager er volgens de Belastingdienst geen recht op zou hebben, met het
oog op het comfort van een doorlopende opdracht voor de opdrachtgever en degene
die de opdracht aanneemt. Het grote bezwaar is dat de Belastingdienst, die
de situatie dan al voor het nieuwe jaar heeft beoordeeld, de verklaring ondanks
een negatief oordeel zou moeten laten doorlopen. De heer Weekers wijst erop
dat er bij oneigenlijk gebruik onmiddellijk ingegrepen zou kunnen worden,
maar in het geval van een doorlopende opdracht zou dat dan ook meteen op 2 januari
moeten worden gedaan. De Belastingdienst kan immers met verwijzing naar zijn
beoordeling aangeven dat er voor het aanstaande jaar geen recht meer is op
een VAR, zodat er sprake is van oneigenlijk gebruik, omdat hij inmiddels een
beschikking heeft afgegeven. Dit betekent dat ingrijpen op grond van oneigenlijk
gebruik niet doeltreffend is.Er kan sprake van zijn dat iemand voor een bepaald tijdstip recht heeft
op vrijstelling van het betalen van belasting en premies en
daarna niet meer, of andersom. Dat is door de aard van ons stelsel niet te
vermijden. Het gaat erom dat wij de situatie zo makkelijk, zo comfortabel
mogelijk maken, met zo weinig mogelijk overgangsproblemen. Voor een deel moet
de betrokkene die problemen zelf oplossen. Dat is goed mogelijk als hij zeer
tijdig van tevoren weet hoe de zaak moet worden aangepakt. Wel, wij hebben
bekeken hoe ver wij in redelijkheid terug kunnen gaan; 1 juli is dan
het beste moment als start van de periode waarin de VAR-aanvrage behandeld
kan worden. Dit gaat in 99,8% van de gevallen in acht weken, zodat er eind
augustus duidelijkheid bestaat. Hoe was het ook alweer? Leuker kunnen wij
het niet maken, wel makkelijker...Staatssecretaris Wijn:Voorzitter. Ik begrijp wel waarom de heer Weekers ons als hoofdpunt vraagt,
inzicht te geven in de beslismodule, maar dat is juist het hele probleem.
Het is een tamelijk complexe zaak. Wil je kunnen beoordelen of er sprake is
van winst uit onderneming, dan moet je weten hoeveel winst er gemaakt is en
in hoeverre men zelfstandig ondernemer is. Men wil meestal als ondernemer
aangemerkt worden omdat men geen WW- en WAO-premies wil betalen. Beschikt
de onderneming over kapitaal, in de vorm van geld of in de vorm van goederen?
Hoeveel tijd wordt er in de onderneming gestoken? Wat is de omvang van de
werkzaamheden, zowel in tijd als in geld uitgedrukt? Hoeveel klanten heeft
de onderneming? Hoe presenteert de onderneming zich? Loop je ondernemersrisico?
Ben je aansprakelijk voor alle schulden van de onderneming? Wat gebeurt er
als je ziek bent? Heb je vakantiedagen? Kortom, je moet hierbij een trits
aan vragen kunnen beantwoorden. En vervolgens is het een kwestie van afweging.
Wij praten nu over personen die inkomstenbelasting moeten betalen, het zijn
geen mensen die zich als rechtspersoon presenteren. Was het dus maar zo gemakkelijk
dat je kunt zeggen dat iemand die voldoet aan de eis van 1225 uur werken om
de zelfstandigenaftrek te kunnen krijgen, automatisch een IB-ondernemer is.
Dat behoeft niet automatisch zo te zijn. Sterker nog: wij hebben de vraag
of iemand een zelfstandigenaftrek heeft, losgekoppeld van de vraag of iemand
een VAR krijgt. Eigenlijk is het pleidooi een grote schreeuw om een stroomschema
met ja- en nee-vragen. Uiteindelijk kom je terecht in een hokje met "wel een
arbeidsrelatie" of "geen arbeidsrelatie". Zo gemakkelijk is het echter niet.
Dan moet je dus zaken wegen. Misschien zullen wij zeggen dat je het maar moet
laten lopen als men onder een bepaald bedrag blijft. Dat gaan wij echter niet
bekend maken. Dat is de reden die eraan ten grondslag ligt. Voor de rest begrijp
ik dat wij elkaar goed hebben verstaan.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik stel voor, volgende week dinsdag over het wetsvoorstel te stemmen.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt van 17.59 uur tot 19.15 uur geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-961-972.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl