Vragen van het lid Schutte aan de minister van Binnenlandse Zaken, over zijn uitspraken inzake een mogelijke herziening van het kiesstelsel en invoering van een correctief referendum in relatie tot het regeerakkoord
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 1995-1996, pag. 340-342

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

03-10-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

nr. 7, pagina 340-342

03-10-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van het wetsvoorstel Regeling van een verzekering voor nabestaanden (Algemene nabestaandenwet) (24169)Pagina 389-400
7de vergadering; 3 oktober 1995Pagina 329-329
Vragen van het lid Schutte aan de minister van Binnenlandse Zaken, over zijn uitspraken inzake een mogelijke herziening van het kiesstelsel en invoering van een correctief referendum in relatie tot het regeerakkoordPagina 340-342
Vragen van M.B. Vos aan de minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, over de vergunningverlening voor export van zinkhoudend afval naar IndiaPagina 332-335
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Faillissementswet in verband met de sanering van schulden van natuurlijke personen (22969)Pagina 342-343
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Inwerkingtreding van en aanpassing van wetgeving aan de wijziging van de Faillissementswet in verband met de sanering van schulden van natuurlijke personen (Invoeringswet schuldsaneringsregeling natuurlijke personen) (23429).Pagina 343-343
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Huurprijzenwet woonruimte in verband met dure woonvoorzieningen voor gehandicapten (24076), en over de motie M.M. van der Burg over de uitvoering van de motie Van Otterloo/De Kok, 22815, nr. 33 (24076, nr. 7)Pagina 344-344
Algemene financiële beschouwingen naar aanleiding van de Miljoenennota voor het jaar 1996 (24400), en de behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Financiën (IXB) voor het jaar 1996 (24400-IXB); het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van de Nationale Schuld (IXA) voor het jaar 1996 (24400-IXA); het wetsvoorstel Wijziging van hoofdstuk IXA (Nationale Schuld) van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten voor het jaar 1994 (slotwet/rekening) (24303) begrotingPagina 344-389
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet Fonds economische structuurversterking (24146)Pagina 343-343
Vragen van Dankers aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, over de "Melkertbanen"Pagina 335-338
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Fonds economische structuurversterking voor het jaar 1995 (23900-E)Pagina 343-343
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 3 oktober 1995)Pagina 329-332
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 3 oktober 1995)Pagina 400-401
Vragen van het lid Van Heemst aan de minister van Verkeer en Waterstaat, over verkeersveiligheid, met name de toename van het aantal verkeersdodenPagina 338-340

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 27 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vragen van het lid Schutte aan de minister van Binnenlandse Zaken,
over zijn uitspraken inzake een mogelijke herziening van het kiesstelsel en
invoering van een correctief referendum in relatie tot het regeerakkoord.
 
 
 
 
 De heer Schutte (GPV):
 
 Mijnheer de voorzitter! Wat is de functie van een regeerakkoord? Antwoord:
een middel om de Kamer iets door de strot te duwen waarvoor zij zelf nooit
zou kiezen. Dat beeld kwam bij mij op toen de vice-premier de afgelopen dagen
bekende waarom hij meewerkt aan afspraken over het kiesstelsel en het referendum
en toen hij zei van zijn politieke vrienden in de Kamer hetzelfde te verwachten.
Hoezo dualisme?
 
 De afspraken in de leiding van het kabinet zijn door D66 juichend ontvangen
als de meest vergaande staatkundige vernieuwing sinds 1917. In werkelijkheid
betekent invoering van een gedeeltelijk districtenstelsel gewoon een stap
terug naar vóór 1917. Hoezo vernieuwing?
 
 Invoering van een referendum kan een nuttige aanvulling zijn op ons vertegenwoordigende
stelsel, maar niet elke regeling van het referendum is goed omdat het referendum
heet. Vraag: vindt de minister dat een regeerakkoord er niet toe mag dienen
om de Kamer buitenspel te zetten en dat daarom de reikwijdte van gemaakte
afspraken niet moet worden opgerekt, maar beperkt moet blijven tot wat partijen
zwart op wit hebben afgesproken? Erkent de minister dat het regeerakkoord
de coalitiefracties alle ruimte laat om concrete voorstellen tot wijziging
van het kiesstelsel af te wijzen? Het past toch in de beste tradities van
de VVD om kiesrechtvoorstellen af te wijzen als die ertoe leiden dat grote
partijen extra kansen krijgen ten koste van kleine partijen? Vindt de minister
het aanvaardbaar als invoering van een referendum over een PKB de besluitvorming
voor grote infrastructurele projecten verder zal vertragen? Is de oplossing
hiervoor: beperking van inspraakmogelijkheden, uit democratisch oogpunt gezien
niet erger dan de kwaal?
 
 
 
 
 
 Minister Dijkstal:
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik ben het niet helemaal eens met wat de heer
Schutte in zijn beginwoorden heeft gezegd. Hij sprak over de afspraken in
het regeerakkoord en dat die op zichzelf een aantasting zouden zijn van het
dualisme. Ik denk dat algemeen en op zichzelf aanvaard wordt dat er bij coalitieregeringen
een regeerakkoord is. Op basis daarvan wordt zo'n regering gevormd. Daarna
moet er natuurlijk in de verhouding tussen regering en parlement ruimte zijn
voor de eigen verantwoordelijkheid. Die kan, wat mij betreft althans, niet
verder gaan dan de afspraken die gemaakt zijn in het regeerakkoord, tenzij
men daarvan bewust en met alle consequenties vandien wil afwijken. Dat is
dan een politieke beslissing.
 
 In het kader van de nu geagendeerde onderwerpen is de vraag belangrijker
van de heer Schutte over het toch buitenspel zetten van de Kamer oftewel de
reikwijdtediscussie. Ik ben van mening dat het in eerste instantie aan het
kabinet is om te formuleren wat zij nu precies wil en daar de Kamer verder
over te informeren. Daar zal dan met de Kamer een volwassen politiek debat
over moeten plaatsvinden. Ik denk dat, in politieke zin, de drie regeringsfracties
gebonden zijn aan het regeerakkoord, maar het is inderdaad niet zo dat in
het regeerakkoord tot in de laatste details geregeld is wat de reikwijdte
moet zijn van een correctief wetgevingsreferendum. Iedereen kan dat nalezen.
Dat betekent impliciet dat er een zekere ruimte voor discussie is. Ik ga er
overigens wel van uit dat als je een handtekening zet onder een correctief
wetgevingsreferendum, dit wel iets moet omvatten. Als je het daarna stelselmatig
gaat afpellen en er niets meer onder valt, dan hoef je het ook niet te doen.
 
 Wat het kiesstelsel betreft denk ik dat er in die zin wat meer ruimte
is. Het regeerakkoord bevat op dat terrein vagere teksten. Wij hebben gemeend,
op grond van het regeerakkoord, te moeten nadenken over de vraag hoe het verder
moet. Ik zal, via het kabinet natuurlijk, met een voorstel naar de Kamer komen.
Daar kan dan een volwassen discussie plaatsvinden over wat er op dat terrein
allemaal zou moeten.
 
 Wat de PKB betreft verwijs ik naar de discussie die een halfjaar geleden
in de publiciteit gevoerd is, met deelname van meerdere woordvoerders op dat
terrein. Daarbij zijn, volgens mij, twee vragen aan de orde. De eerste vraag
is hoe tracéwetten, planologische kernbeslissingen en al dat type wetgeving
zich tot elkaar verhouden. Zou het niet verstandig zijn om dat op een andere
manier in Nederland te organiseren, misschien ook met verkorting van termijnen?
Als je dat doet, is het denkbaar om dit in een wet onder te brengen. Dan doet
zich de tweede vraag voor, en wel of het niet voor de hand ligt om het te
laten vallen onder een correctief wetgevingsreferendum.
 
 
 
 
 
 De heer Schutte (GPV):
 
 Voorzitter! Ik dank de minister. Ik ben het niet helemaal met hem eens,
maar ik zal mijn vragen nu richten tot de collega's.
 
 De heren Bolkestein, Te Veldhuis, Van Erp en ongetwijfeld nog meer woordvoerders
van de VVD-fractie hebben de laatste dagen herhaaldelijk uitgesproken dat
zij een gemengd kiesstelsel, dat leidt tot twee soorten kamerleden en een
extra barrière opwerpt voor kleine partijen, niet zullen aanvaarden.
Mag ik hun vragen te bevestigen dat dit het standpunt van de VVD-fractie is?
 
 Van de heer Ybema, prominent lid van de D66-fractie en voorzitter van
de vaste commissie voor Financiën, zou ik graag horen hoe hij zich voorstelt
dat belastingvoorstellen moeten worden behandeld als ruimte voor het houden
van een referendum moet worden ingeruimd.
 
 Ten slotte wil ik de D66-fractie confronteren met een recent artikel in
Demo, het blad van de jongerenorganisatie van die partij. Daarin staat
over het referendum te lezen: "Dit stokpaardje van D66 is wat ons betreft
een achterhaald middel om te komen tot bestuurlijke vernieuwing. Wie de burger
werkelijk bij de besluitvorming wil betrekken, doet dat niet achteraf maar
betrekt hem al in een vroeg stadium bij dit proces." Is dit signaal vanuit
de komende generatie democraten voor de D66-fractie geen aanleiding de stokpaarden
van haar partij nog eens te toetsen op het werkelijke gehalte aan bestuurlijke
vernieuwing en verbetering?
 
 
 
 
 
 De heer Remkes (VVD):
 
 Voorzitter! De VVD spreekt met één mond en spreekt ook in
alle duidelijkheid in dit opzicht. Het antwoord is dus: ja.
 
 
 
 
 
 De heer De Graaf (D66):
 
 Voorzitter! Ik wil graag de heer Schutte een tekst uit het regeerakkoord
voorhouden. Daarin staat uitdrukkelijk: "Wie greep wil krijgen op concrete
problemen, moet luisteren naar de burgers die ermee leven. De directe invloed
van de burgers op de machtsuitoefening wordt daarom op verschillende manieren
versterkt." Die intentie is in het regeerakkoord uitgesproken en daar zijn
het kabinet en de drie coalitiefracties aan gebonden. Vanuit die gedachte
dienen alle voorstellen ook ruimhartig te worden bezien en niet minimalistisch.
 
 Voor de opmerking in het blad van de jongerenvereniging van D66 geldt,
dat discussie ook in D66 mogelijk is. Dat geldt overigens tevens voor het
GPV, waarvan verschillende prominente leden zich uitdrukkelijk voor het referendum
hebben uitgesproken.
 
 Aan de minister van Binnenlandse Zaken heb ik een vraag. Is hij met mij
van mening dat de passages uit het regeerakkoord geen minimalistische benadering
toestaan maar een ruimhartige interpretatie vergt?
 
 
 
 
 
 Minister Dijkstal:
 
 Geen van beide, maar gewoon een volwassen, eerlijke, zakelijke en open
benadering.
 
 
 
 
 
 De heer Rehwinkel (PvdA):
 
 Mijnheer de voorzitter! Het kabinet gaat niet bepaald voortvarend om met
het onderwerp staatsrechtelijke vernieuwing; misschien de top van het kabinet
wel, maar het kabinet als geheel niet. Mogen wij ervan uitgaan dat wij bij
de behandeling van de begroting van Binnenlandse Zaken niet aan de hand van
uitgelekt nieuws discussiëren maar aan de hand van een kabinetsstandpunt?
 
 Is de minister van oordeel dat wij met elkaar met een open houding en
op basis van argumenten moeten discussiëren, dat wij bij alle onderwerpen
de argumenten de doorslag moeten laten geven en dat onderwerpen niet onbespreekbaar
moeten worden verklaard, zoals bijvoorbeeld met betrekking tot het kiesstelsel
door partijgenoten van de minister schijnt te zijn gebeurd?
 
 
 
 
 
 Minister Dijkstal:
 
 Voorzitter! Het is misschien niet voortvarend maar, gegeven de complexiteit
die blijkt uit de discussie van de afgelopen dagen, wel met grote zorgvuldigheid
van het kabinet. Het streven is er inderdaad op gericht om in de komende weken
met een nader standpunt over deze zaken te komen. Ik hoop voorafgaand aan
de behandeling van de begroting van Binnenlandse Zaken daar iets meer over
te kunnen zeggen.
 
 Hoe moet die discussie gevoerd worden? In het kabinet zelf proberen wij
dat met een open houding te doen op basis van argumenten en zonder dat iets
op voorhand onbespreekbaar is. Dat vind ik onze verantwoordelijkheid. Het
is aan de Kamer om te bepalen hoe zij de discussie daarover wil voeren. Ik
laat mij daar dus niet over uit, onverminderd hetgeen ik gezegd heb over de
status van een afspraak in het regeerakkoord.
 
 
 
 
 
 De heer Mateman (CDA):
 
 Mijnheer de voorzitter! Ik begrijp dat de heer Dijkstal het idee van een
referendum op zichzelf niet zo verstandig vindt, maar dat hij eraan gehouden
is om het regeerakkoord uit te voeren, zoals de heer Bolkestein in zijn plaats
dit weekeinde zo treffend heeft gezegd. Om hem uit de problemen te helpen,
leg ik hem het volgende citaat voor en vraag om zijn commentaar. Dat citaat
luidt aldus: "Het zou verstandig zijn als kamerleden zich niet zouden lenen
voor het in de steigers zetten van een ontwerp-regeerakkoord, waaraan zij
vervolgens met huid en haar gebonden zijn." Zou die zin de minister helpen?
En als dat niet zo is, herinner ik hem eraan dat het een citaat is uit de
mond van de heer Kok, gedateerd 5 juni 1985.
 
 
 
 
 
 Minister Dijkstal:
 
 Wat zal ik daar nu op zeggen? U vraagt wat ik ervan vind dat de heer Kok
dat indertijd gezegd heeft? Nu, ik vind "met huid en haar" iets te sterk uitgedrukt.
 
 
 
 
 
 De heer Marijnissen (SP):
 
 Mijnheer de voorzitter! Als ik goed geïnformeerd ben, heeft de minister
gezegd dat het referendum in ieder geval geen fopspeen mag worden. Verder
heb ik begrepen dat er drie zaken worden uitgesloten: het Koningshuis, begrotingen
en internationale verdragen. Indien het voorstel dat er nu is, reeds had bestaan
op het moment waarop deze Kamer besloot tot het ratificeren van het Verdrag
van Maastricht, zou het dan niet mogelijk zijn geweest er een correctief referendum
over te houden?
 
 
 
 
 
 Minister Dijkstal:
 
 Er wordt mij nu terecht toegefluisterd dat het kabinet nog geen voorstel
heeft gedaan, maar afgezien daarvan vallen volgens de redenering van de commissie-Biesheuvel –
en daar hebben wij ons een beetje op gebaseerd – internationale verdragen
erbuiten. Het is wel de vraag of dit dan ook geldt voor uit zulke verdragen
voortvloeiende wetgeving. Het is dus een beetje gecompliceerd en wij moeten
er bij gelegenheid maar verder over discussiëren.
 
 
 
 
 
 De heer Van der Heijden (CDA):
 
 Voorzitter! Ik zou graag iets aan de heer Bolkestein vragen. Ik heb begrepen
dat hij afgelopen zaterdag op een bijeenkomst van zijn partij grote bedenkingen
op dit punt had en dat de teneur van zijn verhaal was, de zaak
zo ver mogelijk terug te dringen. Zou hij nu al de grenzen durven aangeven
tot waar hij de gevaren van het referendum wil terugdringen?
 
 
 
 
 
 De heer Bolkestein (VVD):
 
 Dat zou ik best durven, voorzitter, maar toch doe ik het niet!
 
 
 
 
 
 De heer Koekkoek (CDA):
 
 Voorzitter! De minister van Binnenlandse Zaken heeft gezegd dat het kabinet
bij dit onderwerp met de grootst mogelijke zorgvuldigheid te werk gaat. Vindt
hij een wijziging van het kiesstelsel, die ertoe leidt dat er veel minder
ruimte voor kleine fracties zal zijn – die worden misschien wel gehalveerd –
een bijdrage aan staatsrechtelijke vernieuwing?
 
 
 
 
 
 Minister Dijkstal:
 
 Voorzitter! Die grootst mogelijke zorgvuldigheid verhindert mij, nu nadere
mededelingen te doen over verschillende kiesstelsels met al hun pro's en contra's.
Mij dunkt dat het ordentelijker is als het kabinet er een definitief standpunt
over inneemt en daarna de Kamer daarover informeert. Ik zie de heer Wolters
daar al reikhalzend naar uitkijken.
 
 
 
 
 
 De heer Van Boxtel (D66):
 
 Voorzitter! Wat de minister zegt, is ook de reden waarom mijn fractie
pas op de plaats maakt in deze premature discussie.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Dit lijkt mij geen vraag, maar een opmerking. Maar goed, dat mag ook in
een minuut.
 
 
 
 
 
 De heer Verhagen (CDA):
 
 Voorzitter! De minister van Binnenlandse Zaken stelde zojuist dat een
correctief referendum niet voor internationale verdragen geldt, maar dat dit
onverlet laat dat het op wetgeving zou kunnen worden toegepast die uit dergelijke
verdragen voortvloeit. Dit is naar mijn mening staatsrechtelijk onjuist, want
een verdrag legt de verplichting op, bepaalde wetgeving te vervaardigen, zodat
er geen referendum over gehouden kan worden.
 
 
 
 
 
 Minister Dijkstal:
 
 Voorzitter! Ik verheug mij nu reeds op het debat met de Kamer over alle
implicaties van het rapport-Biesheuvel, ook in deze moderne tijd waarin internationale
verdragen zo langzamerhand aanzienlijk van karakter zijn veranderd. Het lijkt
mij nu te vroeg om daar al verder over te discussiëren.
 
 
 
 
 
 De heer De Cloe (PvdA):
 
 Voorzitter! Ik heb de heer Koekkoek een opmerking over het kiesstelsel
horen maken. Ik zou hem willen vragen of het hem bekend is dat er met name
in zijn fractie naar buiten gebracht wordt, onder anderen door de heer Leers,
dat het een buitengewoon goed idee is, wat er nu naar voren gebracht is. Wordt
dit in die zin ook bevestigd door de CDA-fractie?
 
 
 
 
 
 De heer Koekkoek (CDA):
 
 Voorzitter! Ik dank de heer De Cloe voor deze vraag. Uitgelekt is de suggestie
van een beperking van de evenredigheid. Het idee dat in de CDA-fractie leeft,
is ruimte geven aan regionale kandidaten, maar met volstrekte handhaving van
de evenredigheid; zie het Duitse kiesstelsel.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 Ik stel vast, dat de 60 minuten van het vragenuur om zijn. Dit betekent
dat de heer Marijnissen en mevrouw Van Ardenne nu niet meer aan de beurt komen.
Zij hebben evenwel een scala aan mogelijkheden om hun vragen alsnog te stellen:
schriftelijk, in een algemeen overleg en, niet te vergeten, volgende week
weer bij het vragenuur. Dit heeft misschien de voorkeur van de heer Marijnissen.
Hij kan dan over hetzelfde onderwerp ook vragen stellen aan een minister die
nu niet aanwezig kon zijn.
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19951996-7-340-342.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl