Behandeling van:  - het wetsvoorstel Goedkeuring van de opzegging van het op 26 juni 1957 te Genève totstandgekomen Verdrag betreffende de wekelijkse rusttijd in de handel en op kantoren (Verdrag nr. 106, aangenomen door de Internationale Arbeidsconferentie in haar 40ste zitting); Trb. 1964, 61) (26988, R1645)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2000-2001, pag. 2604-2610

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

08-12-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

nr. 30, pagina 2604-2610

30-11-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 26988Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van: - het voorstel van (rijks)wet Goedkeuring van het op 17 juni 1999 te Genève tot stand gekomen Verdrag betreffende het verbod en de onmiddellijke actie voor de uitbanning van de ergste vormen van kinderarbeid (Verdrag nr. 182 aangenomen door de Internationale Arbeidsconferentie in haar zevenentachtigste zitting) (27100)Pagina 2545-2545
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter terzake gedane voorstellen (donderdag 30 november 2000)Pagina 2624-2625
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor het jaar 2001 (27400 XII); - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Infrastructuurfonds voor het jaar 2001 (27400 A)Pagina 2610-2621
Behandeling van: - het wetsvoorstel Goedkeuring van de opzegging van het op 26 juni 1957 te Genève totstandgekomen Verdrag betreffende de wekelijkse rusttijd in de handel en op kantoren (Verdrag nr. 106, aangenomen door de Internationale Arbeidsconferentie in haar 40ste zitting); Trb. 1964, 61) (26988, R1645)Pagina 2604-2610
Behandeling van: - de verslagen van de commissie voor de Verzoekschriften over een aantal in haar handen gestelde adressen (27464, nrs. 2 t/m 21)Pagina 2545-2545
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2001 (27400 XVI)Pagina 2567-2604
Behandeling van: - het wetsvoorstel Aanpassing van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek aan richtlijn nr. 97/7/EG van het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie van 20 mei 1997 betreffende de bescherming van de consument bij op afstand gesloten overeenkomsten (PbEG L 144) (26861)Pagina 2545-2545
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 28 november 2000 over verkeershandhavingPagina 2621-2624
BIJVOEGSEL (bij blz. 2546): - schriftelijke antwoorden van de minister en de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport op vragen, gesteld in de eerste termijn van de behandeling van de begroting van Volksgezondheid, Welzijn en Sport voor het jaar 2001 (27400 XVI)Pagina 2626-2638
Voortzetting van de behandeling van: - het wetsvoorstel Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2001 (27400 XVI)Pagina 2546-2565
Behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van bepalingen met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens (26410)Pagina 2546-2546
Behandeling van: - het wetsvoorstel Intrekking van de Wet ambtelijke grondslagen Wuv en Wubo (27453)Pagina 2546-2546
Presentie en opening (donderdag 30 november 2000)Pagina 2545-2545
Regeling van werkzaamheden (donderdag 30 november 2000)Pagina 2565-2567

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 42 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Goedkeuring
van de opzegging van het op 26 juni 1957 te Genève totstandgekomen
Verdrag betreffende de wekelijkse rusttijd in de handel en op kantoren (Verdrag
nr. 106, aangenomen door de Internationale Arbeidsconferentie in haar 40ste
zitting); Trb. 1964, 61) (26988, R1645).De algemene beraadslaging wordt geopend.De heer Mosterd (CDA):Mijnheer de voorzitter! Nederland is in het verleden bewust toegetreden
tot de groep van landen die het verdrag betreffende de wekelijkse rusttijd
in IAO-verband heeft ondertekend. De Nederlandse regering zag toentertijd
het belang van een internationale afspraak betreffende die rusttijden in de
handel en op kantoren in. Mijn fractie vindt het dan ook vreemd dat de regering
zonder overleg over wil gaan tot opzegging van het verdrag in
verband met de nieuwe Arbeidstijdenwet.De CDA-fractie wil, evenals bij de totstandkoming van de Arbeidstijdenwet
is gebeurd, het belang benadrukken dat zij hecht aan een collectieve wekelijkse
rustdag. Die collectieve rustdag achten wij van groot belang voor godsdienstige
en sociale aspecten in de samenleving. Het verdrag bepaalt dat de wekelijkse
rusttijd zoveel mogelijk moet samenvallen met de dag van de week die volgens
de traditie en de gebruiken van het betrokken land als rustdag is erkend.De CDA-fractie vindt dat deze bepaling minder duidelijk spreekt uit onze
nieuwe Arbeidstijdenwet. De nieuwe Arbeidstijdenwet heeft, juist naast andere
positieve regelingen betreffende de duur van de wekelijkse rusttijd, ook meer
mogelijkheden gebracht om wel op de zondag te werken. Bepaalde praktijkvoorbeelden
hebben dat ook al bewezen. De leden van de CDA-fractie begrijpen daarom niet
dat de regering in de nota naar aanleiding van het verslag ontkent dat door
de nieuwe Arbeidstijdenwet de bescherming tegen het moeten werken op zondag
minder is dan volgens het verdrag. Het verdrag is naar de mening van de CDA-fractie
daar explicieter in. Stel dat de regering gelijk heeft, dan blijven er in
onze visie nog minder redenen over om het verdrag op te zeggen. Welke zaken
zijn er die de Arbeidstijdenwet verbiedt en die het verdrag toestaat en omgekeerd?
Kan dan niet gesteld worden dat beide regelingen niet strijdig zijn, maar
elkaar kunnen aanvullen, zodat er geen reden is om het verdrag op te zeggen?De CDA-fractie betreurt het dat er geen overleg is geweest omtrent de
strijdigheid van de nieuwe Arbeidstijdenwet en het verdrag. Op dat moment
had immers bekeken kunnen worden hoe die strijdigheid te voorkomen was geweest.
Gevolg daarvan was geweest dat bij de discussies over de Arbeidstijdenwet
ook de internationale dimensie was betrokken en wellicht de noodzaak tot opzeggen
van het verdrag niet aan de orde was geweest. Het is toch te gek voor woorden
dat die discussie niet heeft plaatsgevonden en dat wij daar nu over moeten
beginnen?De CDA-fractie vindt dat ook bij uitleg over de reden van opzegging nog
steeds een negatieve signaalwerking blijft bestaan. Ook blijven wij het vreemd
vinden dat de Nederlandse Antillen niet opzegt en Nederland wel. De CDA-fractie
vindt dat er eerst overleg moet plaatsvinden in IAO-verband alvorens tot opzegging
van het verdrag over te gaan.Onze conclusie is dat wij, gelet op de huidige stand van zaken, de opzegging
van het verdrag niet kunnen steunen.De heer Van der Staaij (SGP):Mijnheer de voorzitter! Om maar met de deur in huis te vallen: de SGP-fractie
is onaangenaam getroffen door de opzegging van het op 26 juni 1957 te Genève
tot stand gekomen verdrag betreffende de wekelijkse rusttijd in de handel
en op kantoren. Wij hebben bij de schriftelijke voorbereiding al een aantal
procedurele en inhoudelijke bezwaren naar voren gebracht. Onze fractie is
door de beantwoording van de regering bepaald niet tevredengesteld.De procedure rond de opzegging van het verdrag verdient bepaald niet de
schoonheidsprijs, zoals de regering erkent. Dat is overigens nog zeer mild
uitgedrukt. In de eerste plaats is bij de totstandkoming van de Arbeidstijdenwet
over het hoofd gezien, dat als gevolg van een bepaling uit deze wet strijdigheid
zou ontstaan met het verdrag. Het verdrag gaat uit van een onafgebroken rusttijd
van minimaal 24 uur per week (een week zijnde een periode van zeven dagen),
terwijl de Arbeidstijdenwet in artikel 5.3, tweede lid, evenwel de gelegenheid
biedt de "wekelijkse rust" te koppelen aan een periode van negen dagen. De
regering gaat ervan uit dat deze bepalingen zich niet met elkaar verdragen
en hierin is dan ook aanleiding gevonden om het verdrag op te zeggen. Vervolgens
is het verdrag zonder voorafgaande goedkeuring van de Staten-Generaal opgezegd.
Dit is gebeurd door middel van een procedure die is gereserveerd voor buitengewone
gevallen van dringende aard. Dit terwijl toch al een aantal jaren in een bijlage
bij de begroting aangegeven staat, dat de vervaldatum voor de opzegtermijn
van dit verdrag in het jaar 2000 valt.Over deze voorgeschiedenis, dus in de eerste plaats het niet meenemen
van de strijdigheid met dit verdrag in het kader van de Arbeidstijdenwet en
in de tweede plaats het zonder voorafgaande goedkeuring van de Staten-Generaal
opzeggen, heb ik nog twee vragen. Kan de minister nader toelichten hoe deze
omissies zich konden voordoen? Heeft hij inmiddels maatregelen genomen om
herhaling van dit soort situaties te voorkomen?De ongelukkige voorgeschiedenis staat niet op zichzelf, maar is zeer relevant
voor de inhoudelijke discussie die wij vandaag voeren naar aanleiding van
het wetsvoorstel dat de goedkeuring van de opzegging beoogt. Wij moeten bij
de beoordeling van dit wetsvoorstel toch een open discussie kunnen voeren.
Als alles goed was gegaan, was bij de voorbereiding van de Arbeidstijdenwet
de nu vastgestelde strijdigheid van de bepaling over de wekelijkse onafgebroken
rusttijd met het verdrag reeds gesignaleerd. Zou de regering dan artikel 5.3
niet anders hebben geformuleerd? Nu dit is verzuimd, biedt de evaluatie van
de Arbeidstijdenwet een prima gelegenheid om de aanpassing aan het verdrag
alsnog plaats te doen vinden. Als de regering, ook al had ze onderkend dat
die strijdigheid er was, per se had willen komen met een rusttijdbepaling
die niet spoort met het verdrag, dan had daarover bij de totstandkoming van
de Arbeidstijdenwet gediscussieerd moeten worden. Die discussie is dus ten
onrechte niet gevoerd. Ik stel vast dat de parlementaire instemming met die
omstreden bepaling daarmee berust op een juridische dwaling. Het is naar onze
mening dus niet terecht om de aanvaarding van de bepaling van de Arbeidstijdenwet
nu als een onaantastbaar politiek gegeven te beschouwen. Dat is toch echt
de wereld op zijn kop zetten.Het effect van de ongelukkige gang van zaken mag volgens de SGP-fractie
niet zijn, dat het verdrag en de voorstanders van de handhaving daarvan in
een ongunstige positie worden gedrongen. Qua hiërarchie van regelgeving
en gelet op de welbewuste en jarenlange binding aan het verdrag, is het normaal
dat het verdrag voorrang heeft. De bewijslast ligt dus voluit bij de regering.
De regering moet met buitengewoon sterke argumenten komen die kunnen rechtvaardigen
dat Nederland zich onttrekt aan verdragsverplichtingen die
welbewust zijn aangegaan. Anders werken wij toch krachtig mee aan devaluatie
van verdragen? Het heeft er nu alle schijn van dat de regering een nogal gemakkelijke
weg heeft gekozen. Wij hebben even niet opgelet, toen hebben wij een nieuwe
wet aangenomen die strijdt met het verdrag en daarom zeggen wij nu maar het
verdrag op. Op zo'n nonchalante manier gaan wij toch niet met verdragen om?
Gaat hier niet het signaal van uit dat landen zich vrij gemakkelijk aan hun
verdragsverplichtingen kunnen onttrekken, als het even niet uitkomt? Wat vindt
de regering eigenlijk van het opstelling van de regering van de Nederlandse
Antillen, namelijk het streven om zich zoveel mogelijk te conformeren aan
de normen van de IAO, alsmede de wens om zoveel mogelijk de IAO-verdragen
door middel van binding daaraan te steunen?Daarmee kom ik ook op de waarde van dit specifieke verdrag en de signaalwerking
naar andere landen die uitgaat van de opzegging. Conform artikel 17 van het
verdrag worden alle leden van de IAO in kennis gesteld van de opzegging. Is
dat al gebeurd?Nederland is het eerste en enige land dat dit verdrag opzegt. Kennelijk
zijn er dus geen algemene ontwikkelingen die dit verdrag tot een achterhaald
document maken. Zijn er nu echt zodanig bijzondere, specifiek Nederlandse
ontwikkelingen dat wij daarin een bijzondere positie moeten innemen? Dat is
toch niet erg aannemelijk. Een IAO-werkgroep heeft nog niet zo lang geleden
vastgesteld dat het hier om een verdrag gaat dat wel degelijk actualiteitswaarde
heeft. De SGP-fractie vindt een bijzonder belang van dit verdrag gelegen in
de aanduiding van de bijzondere waarde van de wekelijkse rustdag, die ook
in het vierde van de Tien Geboden ten goede van de mens en de samenleving
verankerd ligt. Vanuit Gods Openbaring weten wij van een week van zeven dagen
en een wekelijkse rustdag. Het belang van de wekelijkse rustdag verdient dan
ook bijzondere bescherming. Door de opzegging van het verdrag wordt toch,
hoe dan ook, afbreuk gedaan aan de bijzondere, verdragsrechtelijk verankerde
positie die de zondag in Nederland heeft. Wij vinden dat een slecht signaal.Ik wil overigens niet beweren dat Nederland nooit meer een eenmaal ondertekend
verdrag mag opzeggen. Natuurlijk gaan de ontwikkelingen door, moeten sommige
verdragen worden bezien in de tijd dat ze zijn opgesteld, en kan ook een heroverweging
aan de orde zijn. Dat is echter niet zozeer de achtergrond van waaruit dit
voorstel is gekomen. De regering wijst erop dat ook in de Arbeidstijdenwet
nog steeds wordt uitgegaan van de zondag als rustdag. Geeft zij daarmee niet
aan dat zij nog steeds de strekking van het verdrag onderschrijft?De regering meent dat van de opzegging geen signaalwerking uitgaat omdat
ondubbelzinnig wordt uitgelegd dat Nederland het beschermingsniveau wordt
gehandhaafd. Dat argument klopt niet. De reden voor de opzegging is immers
dat Nederland niet langer het minimale beschermingsniveau kan garanderen voor
wat betreft de wekelijkse onafgebroken rusttijd. De regering kan dan toch
niet volhouden dat het beschermingsniveau gehandhaafd wordt?Is overigens in de visie van de regering ook nog andere regelgeving in
strijd met het verdrag, of zit de pijn alleen in artikel 5.3 van de Arbeidstijdenwet?
Hoe zit het bijvoorbeeld met de verruimde mogelijkheden voor zondagsopenstelling
die door de Winkeltijdenwet zijn gerealiseerd? Als de pijn alleen in artikel
5.3 zit, is de vraag relevant welke gewichtige belangen zijn gediend met de
onverkorte handhaving van artikel 5.3 van de Arbeidstijdenwet. In dit verband
is ook de vraag relevant waar de strijdigheid precies zit. Ik zou dat graag
scherper geformuleerd willen zien door de regering. Waarom kan artikel 5.3
vooralsnog niet zo worden gelezen en toegepast dat het binnen de grenzen van
het verdrag blijft? Dat zou tot gevolg kunnen hebben dat het artikel minder
mogelijkheden biedt dan werd aangenomen, maar dan hoeft toch van strijdigheid
met het verdrag niet altijd sprake te zijn.Het blijft buitengewoon schimmig waarom de regering zoveel gewicht toekent
aan de rusttijdbepaling van artikel 5.3 van de Arbeidstijdenwet dat het verdrag
daarvoor moet wijken. Welke concrete problemen ontstaan er nu werkelijk volgens
de regering als de Arbeidstijdenwet wordt aangepast aan het verdrag? De regering
wil niet de keuzevrijheid van werkgevers en werknemers beperken door de mogelijkheid
van een rusttijd van 60 uur in negen dagen te laten vervallen voor de sectoren
waarop het verdrag ziet. Waarom wil zij dat niet? Met het wettelijk uitgangspunt
dat er op zondag niet gewerkt wordt, is de waarde van de negendagenregeling
toch nu al betrekkelijk? Kan de regering concreet aanduiden waarom het voor
de sectoren waarop het verdrag ziet, nu daadwerkelijk van belang is om meer
ruimte te krijgen dan het verdrag biedt? Waarom hecht zij zo aan het beginsel
dat de Arbeidstijdenwet zoveel mogelijk algemeen toepasbaar moet zijn? De
negendagenregeling is toch in de eerste plaats geschreven voor bedrijven waar
in ploegendiensten volcontinu wordt gewerkt?Voorzitter! Ik pleit er nadrukkelijk voor om de opzegging van het verdrag
ongedaan te maken. Als de regering stelt dat in de praktijk de facto aan het
verdrag wordt voldaan, lijkt het ons het beste om de Arbeidstijdenwet aan
het verdrag en dus aan de geldende praktijk aan te passen. Op die manier kan
het verdrag blijven gelden en wordt een vergissing uit het verleden rechtgezet.De heer Van Middelkoop (RPF/GPV):Voorzitter! Ik kan mij aansluiten bij hetgeen de twee mij voorafgaande
sprekers hebben gezegd. Toch wil ik nog enkele opmerkingen maken namens onze
fracties. In 1994 bracht ik samen met mevrouw Van Nieuwenhoven als parlementair
waarnemer een bezoek aan de IAO-jaarvergadering in Genève. Daar bewaar
ik goede herinneringen aan, al was het maar vanwege de uitstekende ambtelijke
begeleiding die wij daar kregen. Toen kwam de gedachte bij mij op dat het
wel eens goed zou zijn om na te gaan of er dor hout zit in de verdragen die
Nederland ooit eens heeft ondertekend. Ik heb een motie met die strekking
ingediend en dat leidde tot een mooie notitie van de regering. Die notitie
heeft echter niet de passende parlementaire aandacht gehad die zij verdiende.
Dat raakt mij ook enigszins en daarom bied ik daarvoor excuses aan. Het departement
had keurig op een rijtje gezet welke verdragen Nederland heeft ondertekend
en welke wellicht zouden kunnen worden opgezegd. Hoe dan ook, de ironie leert
dat wanneer een verdrag echt moet worden opgezegd, ik mij genoopt voel om
daartegen verzet aan te tekenen. De minister zal mij die parlementaire vrijheid
niet willen ontzeggen. Er zijn overigens meer steken gevallen, ook bij de
regering. De hele gang van zaken rond de goedkeuring van dit verdrag verdient
geen schoonheidsprijs. Wel erken ik dat verdragen kunnen worden opgezegd met
het voorbehoud dat er nog een parlementaire goedkeuring moet volgen en dat
het verdrag niet zal worden opgezegd als die goedkeuring niet komt. In zekere
zin proberen wij nu een dergelijke situatie te bereiken.Nu de zaak zelf. Het gaat niet om dor hout; dat is niet alleen mijn constatering,
maar ook van de ILO zelf. Als dat het geval is, dan moeten wij het ook het
juiste gewicht toekennen. Als de ILO de inhoud van dit verdrag van betekenis
vindt en noodzakelijk acht voor de sociale rechtstaat, dan moeten wij zware
argumenten hebben om het verdrag op te zeggen, zeker als wij daarin alleen
staan. Natuurlijk kun je voorbehouden maken, maar laten wij reëel zijn:
die leest niemand. Het gaat erom dat Nederland, als dit verdrag wordt geschrapt,
niet meer op de lijst staat van landen die de constituerende partners vormen
van een belangrijke, internationaal vastgelegde sociale norm. Ook wordt deze
norm op tripartiete wijze opgesteld en gedragen. Ik denk zeker niet gering
over het werk van de ILO: daar wordt immers een internationaal fundament gelegd
voor belangrijke verdragen en rechten, in het bijzonder op het terrein van
de werknemersrechten en rechten van de vakbeweging.De minister zal straks zeggen dat het verdrag voor de Nederlandse rechtsorde
weinig betekent. Dat is echter onvoldoende reden om het op te zeggen. Ook
wij hebben onze bijdrage aan de internationale rechtsorde te leveren. De ILO
heeft belang bij een breed gedragen, internationale steun. De onderhavige
materie in het verdrag is, ongeacht de wat verouderde bepalingen en formuleringen,
hoogste actueel: wij praten over onthaasting, over psychische problemen ten
gevolge van stress, over rusttijden, inclusief de zondag. Ook om die reden
moeten wij voorzichtig zijn met het opzeggen van verdragen.Ik wil geen herhaling van de discussie over de plaats van de zondag zoals
die is gevoerd bij de Arbeidstijdenwet, maar kort gezegd boezemt de strekking
van het verdrag mij net iets meer vertrouwen in dan de Arbeidstijdenwet. Zelfs
wanneer de regering gelijk zou hebben met haar uitspraak dat de positie van
de werknemers met betrekking tot de zondag in de Arbeidstijdenwet beter is
geregeld, dan nog vind ik dat onvoldoende om het verdrag op te zeggen. Immers,
een internationale verdragsverplichting stelt een grens aan de mogelijkheden
tot aanpassing van de nationale wetgeving. Wat zal deze of een volgende minister
verhinderen om de Arbeidstijdenwet nog meer te liberaliseren als dit verdrag
is opgezegd? Deze minister zegt dat hij dat niet van plan is en dat neem ik
zonder meer van hem aan, maar voor een parlementariër is die garantie
niet voldoende. Waarom zouden wij ons beroven van een internationale verplichting
die een discipline oplegt en ervoor zorgt dat de Arbeidstijdenwet niet nog
meer wordt gewijzigd? En ook al wil de minister dit niet, wij kunnen altijd
zijn opvolger nog helpen met die discipline.In de nota naar aanleiding van het verslag staat dat de opzegging van
het verdrag zeker geen verruimende invloed heeft op de mogelijkheden om op
zondag te werken. Dat is mooi geformuleerd en letterlijk genomen nog waar
ook, maar het opzeggen van dit verdrag geeft carte blanche aan de wetgever.
Onze fracties willen die carte blanche niet geven. Als de keuze gaat tussen
een wijziging van de Arbeidstijdenwet, die naar mijn idee niet ingrijpend
hoort te zijn – collega Van der Staaij sprak daarover – met inachtneming
van de strekking van het verdrag zoals het er nu ligt, en intrekking van het
verdrag, kies ik voor het eerste.Minister Vermeend:Voorzitter! Om met de deur in huis te vallen: ik was inderdaad van plan,
de heer Van Middelkoop te herinneren aan zijn bijdrage over dor hout, maar
hij was mij voor. Hij kwam al tot de conclusie dat het geen dor hout was,
dus ik kon mijn bijdrage op dat punt achterwege laten.Ik ben het met de sprekers eens dat de procedure geen schoonheidsprijs
verdient. De heer Van der Staaij vroeg, welke consequenties ik trek uit deze
ongelukkige gang van zaken. Wij hebben in de schriftelijke behandeling toegegeven
dat dit inderdaad een ongelukkige gang van zaken was. Wat mij betreft, komt
deze ongelukkige gang van zaken niet meer voor.Had het anders gekund? Bij de drie sprekers spreekt natuurlijk de vrees
met betrekking tot de zondagsrust. Wij vinden dat de huidige Arbeidstijdenwet
voldoende waarborgen biedt voor eerbiediging van de zondagsrust. Maar, zei
de heer Van Middelkoop, dat kan wel zo zijn, maar ik heb nog liever het verdrag
achter de hand, want je weet maar nooit.De heer Van Middelkoop (RPF/GPV):Mag ik mijzelf even in bescherming nemen? Ik heb niet gezegd en ik wil
ook niet gezegd hebben, dat de Arbeidstijdenwet op het punt van bescherming
van de zondagsrust voldoende zou zijn. Daarover heb ik destijds net te veel
en te vaak gediscussieerd met minister Melkert. Ik heb wel gezegd dat ik de
discussie niet meer over wil doen. Mijn punt is dat ik die internationale
norm er graag bijhoud.Minister Vermeend:U zei dat u uiteindelijk toch liever de internationale verdragsbescherming
hebt tegenover ministers die meer zouden willen liberaliseren. Ik heb de letterlijke
tekst van uw betoog opgeschreven. De nationale wetgeving zou op dat punt volgens
u best een steuntje in de rug kunnen gebruiken. Ik heb altijd vertrouwen in
nationale wetgeving, want dat ben ik natuurlijk zelf. In zoverre is het niet
nodig, een beroep te doen op internationale verdragen. Overigens, als parlementen
het niet eens zijn met internationale verdragen, worden die niet gesloten.
De Kamer heeft dus het laatste woord.Waarom moet het verdrag worden opgezegd? Op de schriftelijke vragen daarover
zijn we uitvoerig ingegaan. Het is een verdrag dat dateert uit 1957. De heer
Van der Staaij heeft gezegd dat alle andere landen er geen moeite mee hebben.
Uit cijfers blijkt dat zes andere Europese landen partij zijn bij dit verdrag.
Mondiaal gezien heeft het verdrag natuurlijk wel actualiteitswaarde,
omdat er veel landen buiten de EU zijn die geen andere nationale of internationale
normen hebben ter bescherming van de wekelijkse rustdag. In zoverre is de
actualiteitswaarde daar groter dan in de Nederlandse situatie. We hebben natuurlijk
nationale regelgeving gemaakt. Aan de andere kant zijn er zoals gezegd zes
Europese landen partij bij dit verdrag, en een groot aantal andere landen
regelt dat nationaal. Wij hebben daarvoor nationale regelgeving in het leven
geroepen. Het verdrag dateert uit 1957. Die tijd is absoluut niet te vergelijken
met de huidige. De werktijden waren betrekkelijk eenvormig, zodat er een simpele
regelgeving kon worden ingevoerd. Het verdrag was toentertijd een logische
keuze. De huidige arbeidspatronen zijn echter veel flexibeler en pluriformer.
Er wordt veel meer flexibiliteit gevraagd. De opvattingen van de sociale partners
speelden uiteraard een rol bij de opzegging van het verdrag. De sociale partners
zijn alle geconsulteerd over de opzegging ervan, maar alleen de FNV heeft
gereageerd. De FNV kan de opzegging billijken, aangezien de Arbeidstijdenwet
ten aanzien van de in beginsel voorgeschreven wekelijkse rusttijd meer flexibiliteit
biedt dan het verdrag. Daar gaat het om. De sociale partners hebben niet laten
weten vrij breed van mening te verschillen met het kabinet over de opzegging
van het verdrag, ook vanwege de moderne arbeidstijden en de flexibiliteit
die op momenteel vereist is.De heer Van der Staaij – ik heb altijd veel bewondering voor zijn
juridische kennis van zaken – vraagt of het verdrag niet voldoende mogelijkheden
biedt om enerzijds de ATW zodanig aan te passen dat het verdrag in stand kan
blijven, terwijl er anderzijds sprake blijft van voldoende flexibiliteit.
Zo vertaal ik zijn betoog tenminste. Daar is naar gekeken, maar niettemin
zijn wij tot de conclusie gekomen dat er sprake is van een formele strijdigheid
tussen de Arbeidstijdenwet en het verdrag. De heer Van der Staaij gaf zelf
al aan dat het verdrag verplicht tot een rustperiode van 24 uur per zeven
dagen. De ATW kent een wekelijkse rust van 26 uur per zeven dagen, maar biedt
daarnaast de mogelijkheid van een rustperiode van 60 uur per negen dagen.
Daardoor is het mogelijk vierploegenroosters op te stellen. Voorts kan deze
bepaling ook in andere situaties worden toegepast. Formeel is de ATW in strijd
met het verdrag, alhoewel de rustperiode daarin materieel langer is dan het
verdrag voorschrijft. Dat is een juridische constatering. Er is bezien of
de ATW moet worden aangepast, maar het alternatief op dat punt is onaantrekkelijker
dan de optie van het opzeggen van het verdrag. Het verdrag is in 1957 tot
stand gekomen en biedt onvoldoende flexibiliteit, terwijl juist daar momenteel
om wordt gevraagd.De hamvraag is – de sprekers hebben die alle drie gesteld –
hoe het in dat kader staat met het belang van de collectieve rustdag. Ik heb
daar veel begrip voor. De heer Mosterd vraagt zich af je door het opzeggen
van het verdrag feitelijk gesproken, niet formeel, maar dan toch materieel,
geen afbreuk doet aan de collectieve rustdag. Ik benadruk – dat staat
ook in de stukken – dat het absoluut niet de bedoeling van het kabinet
is afbreuk te doen aan het belang daarvan. Het gaat feitelijk gesproken om
het vaststellen van een formele strijdigheid, zonder de bijbedoeling van het
afbreuk doen aan het belang van de collectieve rustdag. Het kabinet gaat ervan
uit dat de ATW daarvoor voldoende mogelijkheden en garanties biedt. Wij hebben
het verdrag daarvoor niet nodig. Er is een formele strijdigheid geconstateerd,
maar het verdrag is niet nodig om het belang te dienen van de mogelijkheden
van een collectieve rustdag. Wij hebben een keuze gemaakt. Aangezien het gaat
om een oud verdrag dat op een aantal punten gedateerd is, is de keuze die
wij hebben gemaakt te billijken. Ik voel mij ook gesteund door het feit dat
noch RCO, noch de andere sociale partners afwijzend hebben gereageerd op de
opzegging van het verdrag. Als er op dat punt ook maar enig licht tussen zou
zitten, hadden de sociale partners ongetwijfeld aan de bel gehangen. Dat is
echter niet gebeurd. Ik denk dan ook dat de vrees die hier naar voren is gebracht
en die ik overigens kan billijken, niet aan de orde is. Zeker niet wat deze
minister betreft.De heer Mosterd (CDA):Ik ben blij dat de minister expliciet zegt dat het absoluut niet de bedoeling
is om die collectieve rustdag onder druk te zetten. Hij zegt dat wij daarvoor
het verdrag niet nodig hebben. Dat begrijp ik. Als met die 24 uur in zeven
dagen en 60 uur in negen dagen niet wat verandert voor de collectieve rustdag,
kunt u wel zeggen dat wij het verdrag niet nodig hebben, maar dan kan ik ook
zeggen dat wij de opzegging ook niet nodig hebben.Minister Vermeend:Ik begrijp uw redenering. De ATW spreekt onder andere over 60 uur per
negen dagen en het verdrag verplicht tot een rustperiode van 24 uur per zeven
dagen. De heer Van der Staaij is een buitengewoon slim jurist. Hij zegt: als
u een beetje flexibel omgaat met dat verdrag en de ATW een beetje flexibel
aanpast, dan bent u er al. Ik vraag mij dat echter af. Als je formeel kijkt
naar de strikte bepaling in het verdrag en naar de ATW, dan kan ik niet anders
dan tot de conclusie komen dat er sprake is van een formele strijdigheid.
Juristen kunnen natuurlijk alles, die kunnen proberen om te passen en te meten
en uit te leggen en te interpreteren, maar er is gewoon sprake van een formele
strijdigheid. Ik heb al toegegeven dat het laat ontdekt is en dat de procedure
geen schoonheidsprijs verdient. Ik heb echter absoluut geen bijbedoeling als
het gaat om het belang van de collectieve rustdag. Maar als ik die afweging
moet maken, denk ik dat de opzegging valt te billijken, ook gezien het feit
dat het om een gedateerd verdrag gaat, dat in mijn optiek niet meer bescherming
biedt dan dit.De heer Van der Staaij (SGP):De minister zegt dat het een inhoudelijk verouderd verdrag is. Heeft hij
het dan alleen over het punt van die formele strijdigheid van artikel 5.3
van de Arbeidstijdenwet of gaat het ook verder? Die argumentatie kom ik verder
in de stukken niet tegen.Minister Vermeend:Het verdrag is tot stand gekomen in 1957 en toen was het een vooruitgang.
De tijd staat echter niet stil. Ik kan niet ingaan op alle bepalingen, maar
op dit punt is er sprake van formele strijdigheid.De heer Van der Staaij (SGP):Die strijdigheid gebruikt u ook als argumentatie voor de opzegging. Ik
ben er daarom vanuit gegaan dat dat het enige probleem is dat
kleeft aan het verdrag. Wat zou voor de sectoren waarop dit verdrag van toepassing
is, handel en kantoren, veranderen als je zou vasthouden aan deze bepaling?Minister Vermeend:Ik heb gezegd dat het artikel waarin het bijvoorbeeld gaat om de vierploegenroosters,
ook in andere situaties kan worden toegepast. Die bepaling in de ATW kan dus
in andere sectoren en situaties worden toegepast. Die is dus niet uitsluitend
beperkt tot de categorieën die u noemt.De heer Van der Staaij (SGP):Dat begrijp ik, maar het verdrag ziet wel uitsluitend op die twee sectoren.Minister Vermeend:Ja, maar het verdrag is daar vrij strikt in. Het is een strikt formeel-juridische
redenering. Ik begrijp wel dat u zegt dat ik wellicht met een zekere aanpassing
de ATW materieel in overeenstemming zou kunnen brengen met het verdrag. Dat
is ook overwogen. Maar in feite ben je dan bezig de ATW te hermodelleren naar
een verdragstekst die buitengewoon strak is geformuleerd. Over de ATW is overleg
geweest en overeenstemming bereikt met de sociale partners. Je zou de ATW
dan zodanig kunstmatig moeten aanpassen dat deze past binnen het verdrag.
We hebben die afweging gemaakt en vervolgens besloten om het verdrag op te
zeggen. Het verdrag heeft op zich in onze optiek geen meerwaarde meer op het
gebied van de bescherming die wij wensen. Wij hebben een voldoende bescherming
gerealiseerd op het gebied van de arbeidstijden. Bij het maken van de afweging
kiest het kabinet dan voor opzegging. Ik kan mij voorstellen, vanuit de gedachte
die de heer Van Middelkoop naar voren bracht, dat een meer liberaal getint
kabinet ervoor zou kiezen die bescherming te houden. Ik kom tot de conclusie,
gezien het feit dat de nationale wetgeving op dit moment voldoende bescherming
biedt, dat er geen reden is om het verdrag te handhaven.De heer Van der Staaij (SGP):Voorzitter! Ik kom nog eens terug op het andere argument dat de nationale
wetgeving toereikend is en een betere bescherming biedt. Is het niet merkwaardig
om die redenering te gebruiken om verdragen op te zeggen? Een verdrag biedt
alleen maar minimumnormen. Het is normaal dat de nationale wetgeving dezelfde
en zelfs wat uitgebreidere normen biedt. Is het dan niet merkwaardig dat we,
zelfs met de uitgebreide regeling in de Arbeidstijdenwet, niet kunnen voldoen
aan die paar minimumnormen die de landen met elkaar overeengekomen zijn in
het verdrag?Minister Vermeend:Mijnheer Van der Staaij, dat was in 1957!De heer Van der Staaij (SGP):Weet u uit welk jaar het EVRM is? Dat is ook een heel belangrijk verdrag.
Het jaartal zegt mij weinig.Minister Vermeend:Je kunt twee kanten op. Je kunt de ATW zodanig modelleren dat de formulering
weer in het keurslijf van het verdrag past. Je loopt dan echter toch weer
aan tegen de flexibiliteit van de huidige arbeidstijden, die niet vergelijkbaar
zijn met die uit 1957. We hebben doelbewust die afweging gemaakt. Je gaat
niet zomaar een verdrag opzeggen. Nederland heeft belang bij internationale
verdragen. Nederland is een steunpilaar van de IAO. Op zich moet je die afweging
maken. Als we tot de conclusie waren gekomen dat hier sprake was van een echte
meerwaarde van het verdrag ten opzichte van de nieuwe wetgeving die we in
al die jaren gemaakt hebben, dan was het verdrag niet opgezegd. We hadden
dan misschien gekozen voor een oplossing waarbij we het verdrag hadden gehandhaafd
en geprobeerd hadden de zaak te modelleren. Maar daarbij zouden we op het
punt van de huidige samenleving een aantal mogelijkheden verliezen op het
gebied van de noodzakelijke en gewenste flexibiliteit in allerlei sectoren.De heer Van Middelkoop (RPF/GPV):Voorzitter! Ik vind de afweging toch te eng. Het is te veel bekeken vanuit
de nationale optiek. Je hebt als land en partner in het hele IAO-gebeuren
een verantwoordelijkheid voor het gezamenlijk dragen van een in dit geval
kennelijk fundamentele norm. Sterker nog, alle IAO-verdragen bevatten fundamentele
normen. Alle zaken waar die verdragen over gaan, zijn gebaat bij een zo breed
mogelijke ondertekening. Dat kan in een aantal gevallen betekenen dat je de
zaak belangrijk genoeg vindt, al is die voor je eigen nationale wetgeving
niet echt nodig, en daarom toch een bijdrage wilt leveren aan de internationale
continuering van zo'n verdrag. Er zijn verdragen die echt overbodig zijn of
zijn geweest. Er zijn misschien wel verdragen geweest over de rusttijden van
lantarenopstekers. Je kunt die op een gegeven moment legitiem intrekken. Dat
geldt voor dit verdrag niet. Het is dan toch merkwaardig dat Nederland als
enige land een verdrag over een zaak die actueel is, rusttijden in een stressy
samenleving, opzegt.Minister Vermeend:Ik heb in het kader van het betoog van de heer Van der Staaij al gezegd
dat zes Europese landen partij zijn bij dit verdrag, dus de grote meerderheid
niet. Het verdrag is vooral mondiaal van belang voor die landen die geen nationale
of internationale normen hebben. Ik kan uw betoog heel goed volgen, maar ik
wil u de volgende vraag voorleggen. Stel dat wij in de huidige samenleving
zouden moeten onderhandelen over zo'n verdrag, dan zou een artikel zoals dat
toen tot stand gekomen zou zijn – 24 uur in zeven dagen – niet
tot stand komen. Die stelling zal de heer Van Middelkoop ongetwijfeld onderschrijven.
Als opnieuw zou worden onderhandeld – het is een verdrag uit 1957 –
en daarbij zou naar de huidige samenleving worden gekeken, dan hadden de partij
van de heer Van Middelkoop en de partij van de heer Mosterd wellicht ingestemd
met een ander verdrag dan het verdrag uit 1957.De heer Van Middelkoop (RPF/GPV):Excuses, maar dat zegt mij dus niks. Dat is hypothetisch. Je geeft dan
een oordeel in de geschiedenis.De minister heeft gelijk. Ik denk inderdaad dat het nu lastiger zou zijn
om een dergelijk verdrag, dat bijvoorbeeld in de Islamitische wereld al gauw
als te christelijk zal worden ervaren, op te stellen. Dat is voor mij en misschien
ook voor de minister een reden temeer om voorzichtig te zijn met afbraak,
wat het opzeggen van een verdrag toch in zekere zin is. Als meer landen ons
voorbeeld volgen, hou je op een gegeven moment niks meer over, terwijl een
nieuwe formulering lastig is. Ik vang de minister nu een beetje
met zijn eigen hypothese.Minister Vermeend:Ik hou van hypotheses.De heer Van Middelkoop (RPF/GPV):Ik doe mee.Dat is toch zo? Je raakt alleen maar dingen kwijt, terwijl er niks voor
in de plaats komt.Minister Vermeend:Onze nationale wetgeving is vanaf 1957 geëvalueerd. Thans is wetgeving
aangenomen die de waarborgen biedt die wij in 1957 hebben beoogd, maar die
door de verandering van de arbeidstijden en de verandering van de samenleving
zijn geëvalueerd. Ik constateer nu een formele strijdigheid. Dan moet
ik een afweging maken over de meerwaarde van het verdrag uit 1957. De heer
Van Middelkoop komt tot een andere afweging. Het verdrag kan opgezegd worden;
dat doe je niet lichtvaardig. Ik ben het met de heer Van Middelkoop eens dat
zeker Nederland, dat internationale verdragen hoog in het vaandel heeft en
altijd bereid is om die te tekenen, buitengewoon voorzichtig moet zijn met
het opzeggen van verdragen. Dat betoog onderschrijf ik. Weegt het kabinet
zo'n verdrag af tegen de nationale wetgeving, die behoorlijk veranderd is
en voldoende waarborgen biedt, dan beslist het voor die andere kant en niet
voor het moduleren van de ATW in het keurslijf van een verdrag uit 1957. Het
is een afweging geweest. Ik kan het billijken dat de heer Van Middelkoop vanuit
zijn optiek zegt: wees voorzichtig, het was een mooie bescherming; minister,
u moet ons niet kwalijk nemen dat wij vanuit onze optiek aan die rustdag een
buitengewoon belang hechten. Ik respecteer dat. Ik zeg heel nadrukkelijk dat
deze minister of het kabinet niet de intentie heeft om ook maar enig gram
af te doen aan het belang dat in dat verdrag op het punt van de collectieve
rustdag is geformuleerd.De heer Van der Staaij (SGP):De minister zegt dat wij het nu niet meer zo zouden willen, maar wij hechten
juist wel aan deze norm, aan die wekelijkse rusttijd, misschien nog wel meer
dan in de jaren vijftig.Landen zoals Frankrijk en Denemarken zijn toch nog steeds partij bij het
verdrag? Kampen zij niet met moeilijkheden? Of hebben zij veel minder behoefte
aan flexibiliteit dan Nederland?Minister Vermeend:Ik heb daar geen studie van gemaakt. Ik weet niet of de Franse regelgeving
strijdigheid vertoont met dit verdrag. Wij hebben de formele strijdigheid
ontdekt en die verdient geen schoonheidsprijs. Dat geef ik toe, maar ik weet
niet of de Fransen uiteindelijk dezelfde nauwkeurigheid betrachten. Ongetwijfeld
wel, maar daarop moet ik het antwoord echt schuldig blijven.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik stel voor, aanstaande dinsdag te stemmen.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt enkele minuten geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20002001-2604-2610.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl