Voortzetting van de behandeling van:  - de brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties met een kabinetsstandpunt ten aanzien van het rapport 'De Nederlandse Grondwet en de Europese Unie' (26200 VI, nr. 65, A);  - de brief van de minister van Justitie inzake versnelde implementatie EU-richtlijnen (21109, nr. 159);  - en de brief van de minister van Justitie inzake bijzondere totstandkomingsprocedures voor en parlementaire betrokkenheid bij gedelegeerde regelgeving (30800 VI, C).
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2006-2007, pag. 879-887

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

25-05-2007

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

nr. 29, pagina 879-887

15-05-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 30800-VIToon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 26200-VIToon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 21109Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Waterschapswet en de Wet verontreiniging oppervlaktewateren in verband met de modernisering en vereenvoudiging van de bestuurlijke structuur en de financieringsstructuur van waterschappen (Wet modernisering waterschapsbestel) (30601)Pagina 899-901
Voortzetting van de behandeling van: - de brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties met een kabinetsstandpunt ten aanzien van het rapport 'De Nederlandse Grondwet en de Europese Unie' (26200 VI, nr. 65, A); - de brief van de minister van Justitie inzake versnelde implementatie EU-richtlijnen (21109, nr. 159); - en de brief van de minister van Justitie inzake bijzondere totstandkomingsprocedures voor en parlementaire betrokkenheid bij gedelegeerde regelgeving (30800 VI, C).Pagina 879-887
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 15 mei 2007)Pagina 908-908
Lijst van besluiten (dinsdag 15 mei 2007)Pagina 907-908
Voortzetting van de behandeling van: - de brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties met een kabinetsstandpunt ten aanzien van het rapport 'De Nederlandse Grondwet en de Europese Unie' (26200 VI, nr. 65, A); - de brief van de minister van Justitie inzake versnelde implementatie EU-richtlijnen (21109, nr. 159); - en de brief van de minister van Justitie inzake bijzondere totstandkomingsprocedures voor en parlementaire betrokkenheid bij gedelegeerde regelgeving (30800 VI, C)Pagina 901-907
Behandeling van het voorstel tot wijziging van het Reglement Dienst Verslag en Redactie (Openbaarmaking ongecorrigeerde verslagen Tweede Kamer der Staten-Generaal) (XLIX, A)Pagina 879-879
Noot 1 (zie blz. 883): Overzicht bemoeienis Eerste Kamer met 'versnelde implementatie van EU-besluiten', met gebruik van de techniek van machtiging door de wetgever aan lagere regelgevers om nadere regels te stellen, ook als deze regels afwijken van de wet, of als deze regels wetsteksten buiten werking stellen, het een en ander in verband met het legaliteitsbeginsel en art. 81 GrondwetPagina 909-910
Voortzetting van de behandeling van: - de brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties met een kabinetsstandpunt ten aanzien van het rapport 'De Nederlandse Grondwet en de Europese Unie' (26200 VI, nr. 65, A); - de brief van de minister van Justitie inzake versnelde implementatie EU-richtlijnen (21109, nr. 159); - en de brief van de minister van Justitie inzake bijzondere totstandkomingsprocedures voor en parlementaire betrokkenheid bij gedelegeerde regelgeving (30800 VI, C).Pagina 893-899
Behandeling van: - het wetsvoorstel Uitbreiding en wijziging van de Wet milieubeheer in verband met de uitvoering van EG-verordening registratie, evaluatie en autorisatie van chemische stoffen (REACH) en de overheveling van de bepalingen van de Wet milieugevaarlijke stoffen naar de Wet milieubeheer, alsmede daarmee samenhangende wijzigingen van andere wetten (Uitvoeringswet EG-verordening registratie, evaluatie en autorisatie van chemische stoffen (REACH)) (30600); - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet adviesstelsel Justitie in verband met de permanente instelling van de commissie auteursrecht (30868); - en 2 andere wetsvoorstellen (30921 en 30941)Pagina 879-879
Presentie en opening (dinsdag 15 mei 2007)Pagina 879-879
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Waterschapswet en de Wet verontreiniging oppervlaktewateren in verband met de modernisering en vereenvoudiging van de bestuurlijke structuur en de financieringsstructuur van waterschappen (Wet modernisering waterschapsbestel) (30601)Pagina 887-893

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 55 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is (de voortzetting van) de behandeling van: de brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties met
een kabinetsstandpunt ten aanzien van het rapport "De Nederlandse Grondwet
en de Europese Unie" (26200 VI, nr. 65, A);de brief van de minister van Justitie inzake versnelde implementatie EU-richtlijnen
(21109, nr. 159);de brief van de minister van
Justitie inzake bijzondere totstandkomingsprocedures voor en parlementaire
betrokkenheid bij gedelegeerde regelgeving (30800 VI, C).(Zie vergadering van 14 maart 2006.)De voorzitter:Ik heet beide ministers van harte welkom in dit huis.De beraadslaging wordt hervat/geopend.Mevrouw Broekers-Knol (VVD):Mevrouw de voorzitter. Vorig jaar op 14 maart 2006 voerden wij in
deze Kamer een debat met de minister van Justitie over de versnelde implementatie
van EU-richtlijnen. Als woordvoerder van de VVD-fractie begon ik toen mijn
bijdrage met de vaststelling dat het onderwerp van de versnelde implementatie
van EU-richtlijnen niet nieuw is in deze Kamer en dat het in de zes jaar sinds
5 december 2000, de datum waarop de motie-Jurgens in deze Kamer is aangenomen,
niet stil geweest is rondom dit onderwerp.Ik zou het debat van vandaag met dezelfde constatering kunnen beginnen:
het onderwerp is niet nieuw en ook het afgelopen jaar, sinds maart 2006, is
het niet stil geweest rondom dit onderwerp. Zo stelde recent nog bij de behandeling
van de nieuwe Geneesmiddelenwet op 6 februari jongstleden de woordvoerder
van het CDA, de heer Van de Beeten, namens de overige woordvoerders het onderwerp
nadrukkelijk aan de orde. Het begint wat vermoeiend te worden dat na de motie-Jurgens
van december 2000 en na de motie-Jurgens van maart 2006, na het onderzoek
van Besselink c.s. uit 2002, na het onderzoek van Steunenberg en Voermans
uit 2005 en na het debat van vorig jaar maart we nu weer over hetzelfde onderwerp
debatteren, omdat we moeten constateren dat we nog geen stap verder zijn gekomen.
Ik noem maar als sprekend voorbeeld de Wet milieubeheer, met als onderwerp
luchtkwaliteit, die op dit moment bij deze Kamer in behandeling is. Ook in
dat wetsvoorstel wordt de delegatiewetgevingstechniek gehanteerd waartegen
deze Kamer bezwaar heeft, namelijk het wijzigen van de wet in formele zin
door lagere regelgeving. De behandeling van dit wetsvoorstel is inmiddels
aangehouden.De bijdrage van de VVD-fractie aan het debat van vandaag kan eigenlijk
heel kort zijn: de VVD-fractie wenst niet dat in strijd met artikel 81 van
de Grondwet bij wet wetgevende bevoegdheid aan een lagere regelgever wordt
gedelegeerd met een machtiging aan die lagere regelgever om af te wijken van
de wet in formele zin. De minister van Justitie heeft in maart 2006 toegezegd
dat hij artikel 34 van de Aanwijzingen voor de regelgeving in deze zin zou
wijzigen. Helaas moeten wij constateren dat dit nog niet is gebeurd, hoewel
wij inmiddels wel een brief hebben ontvangen waarin die intentie wordt uitgesproken.Dat brengt ons dan weer opnieuw terug naar de discussie, want het moge
duidelijk zijn dat in ieder geval de VVD-fractie niet rust vóór
een eind wordt gemaakt aan de met de Grondwet strijdige wetgevingstechniek
van buitenwerkingstelling van de wet in formele zin door AMvB's of zelfs ministeriële
regelingen, zoals werd voorgesteld in de Geneesmiddelenwet.Vandaag is zowel de minister van Binnenlandse Zaken als de minister van
Justitie aanwezig. Dat geeft goede hoop op een vruchtbare gedachtewisseling.
Het zou mooi zijn als wij vandaag tot een definitieve afronding van het onderwerp
kunnen komen in de zin dat recht wordt gedaan aan artikel 81 van de Grondwet
en deze Kamer niet meer met de stofkam door wetsvoorstellen hoeft te gaan
om delegatiebepalingen die een lagere regelgever machtigen om af te wijken
van de wet in formele zin te ontmaskeren. Voor de VVD is de inzet van het
debat van vandaag dat de regering onomwonden toezegt – en dat ook daadwerkelijk
uitvoert! – dat dit soort gewraakte bepalingen niet meer in wetsvoorstellen
zullen worden opgenomen.Wat is de achtergrond van de discussie? Nederland worstelt al een tijdlang
met het probleem dat er achterstanden zijn met de implementatie van EU-regelgeving.
Dat is overigens niet een louter Nederlands probleem, ook een niet onaanzienlijk
aantal andere lidstaten kampt ermee. Een oplossing zou wellicht kunnen zijn
om in Europees verband op langere implementatietermijnen aan te dringen, maar
ik vrees dat dat het probleem slechts verlegt. In mijn bijdrage aan het debat
van 14 maart 2006 haalde ik een artikel aan van Bovens en Yesilkagit
in het NJB van 11 maart 2005, getiteld "De invloed van Europese
richtlijnen op de Nederlandse wetgever". Zij stellen dat in Nederland
ongeveer 87% van de richtlijnen wordt omgezet via vormen van gedelegeerde
regelgeving, waarvan 44,5% bij ministeriële regeling en 30,3%
bij AMvB. In 13% van de gevallen worden richtlijnen via een wet in
formele zin geïmplementeerd. En die procedure duurt lang, gemiddeld 15
maanden. Die procedure wordt daarom aangevoerd als een van de belangrijkste
verklaringen voor vertraagde omzetting en vervolgens als argument gebruikt
om in implementatiewetsvoorstellen delegatiebepalingen op te nemen die een
lagere regelgever machtigen om af te wijken van de wet in formele zin. De
parlementaire behandeling zou oorzaak van de vertraging zijn. En dat, voorzitter,
is nu juist niet het geval! In het debat van 14 maart heb ik met een
aantal voorbeelden aangetoond dat de vertraging meestal veroorzaakt wordt
door de lange voorbereidingstijd van een implementatiewetsvoorstel ten departemente.De zorgen van mijn fractie over deze met artikel 81 van de Grondwet strijdige
wetgevingstechniek blijven echter niet beperkt tot de implementatie van EU-regelgeving.
Ook bij de behandeling van – ik noem het maar even "gewone"
wetsvoorstellen ter onderscheiding van implementatiewetsvoorstellen –
lijkt de gewraakte wetgevingstechniek ingang te vinden. Ik noem als voorbeeld
het wetsvoorstel Affectieschade. Er zijn overigens meer voorbeelden, zoals
onlangs de WIA. In het wetsvoorstel Affectieschade wordt uitgegaan van vaste
bedragen in geval van affectieschade. In de memorie van antwoord naar aanleiding
van het voorlopig verslag stelt de minister van Justitie doodleuk dat niet
valt uit te sluiten dat in de toekomst bij AMvB wordt gekozen voor een systeem
met gedifferentieerde bedragen. Dat betekent dus een afwijking van de wet
in formele zin. Hoe valt deze opvatting te rijmen met de brief van de minister
van Justitie van 9 maart 2006 waarin hij stelt dat "het kabinet
het niet wenselijk acht, vanuit een oogpunt van ordelijke wetgeving en de duidelijkheid daarvan, dat bij AMvB wordt afgeweken van de wet zelf
ook al is dit staatsrechtelijk niet ondenkbaar"? Graag een toelichting
van de minister.Die laatste zinsnede, "ook al is dit staatsrechtelijk niet ondenkbaar",
brengt mij meteen bij de brief van de minister van Binnenlandse Zaken van
24 april jongstleden In die brief stelt de minister van Binnenlandse
Zaken, naar ik begrijp mede namens de minister van Justitie: "De vrijheid
van de wetgever in formele zin brengt met zich dat hij de bevoegdheid heeft
om te bepalen dat een lagere regelgever materieel van de wet in formele zin
kan afwijken. Die afwijking vindt dan immers haar grondslag in de wet in formele
zin zelf." Even verder vervolgt de minister: " Waar de wetgever
vrij ruime mogelijkheden heeft om bepaalde bevoegdheden aan lagere regelgevers
te delegeren, zal hij immers ten minste ook de bevoegdheid hebben om op een
specifiek terrein en onder strikte voorwaarden aan de lagere regelgever de
mogelijkheid te geven van de wet af te wijken.." Voor de ministers is
dit laatste kennelijk staatsrechtelijk niet ondenkbaar, de VVD-fractie denkt
daar heel anders over. Mijn fractie vindt dit staatsrechtelijk volstrekt ondenkbaar!
Een wet in formele zin wordt gewijzigd door een actus contrarius, namelijk
een andere wet in formele zin, niets meer niets minder. De opvatting van de
ministers brengt met zich dat de wetgever in formele zin zichzelf de bevoegdheid
geeft om af te wijken van de Grondwet, want, zo zeggen de ministers, inhoudelijk
is de wetgever in formele zin vrij om te bepalen wat hij wil, en dat lijkt
ons in strijd met die Grondwet.In de brief van de minister van Binnenlandse Zaken van 11 mei jongstleden
lijkt deze opvatting genuanceerd te worden. De minister stelt namelijk aan
het eind van pag. 2, begin pag. 3 van de brief: "Aldus zal geen gebruik
worden gemaakt van bijzondere delegatiebepalingen die afwijking van de wet
toestaan..." Zien wij dit juist? Graag een reactie van de ministers.
Afwijking van de Grondwet in geval van noodsituaties kunnen de ministers buiten
beschouwing laten, want daarover gaat dit debat niet. Misschien kunnen de
ministers ook ingaan op de betekenis van de woorden "ten minste"
uit de aangehaalde passage van de brief van 24 april jongstleden. Welke
nog verdergaande bevoegdheid dan een lagere regelgever machtigen om af te
wijken van de wet in formele zin staat de ministers voor ogen?Bij brief van 13 februari jongstleden zet de minister van Justitie
zijn opvattingen uiteen over de parlementaire betrokkenheid bij gedelegeerde
regelgeving. De boodschap van de minister is duidelijk: een zo beperkt mogelijke
betrokkenheid, want anders leidt dat maar tot vertraging en andere ellende.
Mijn fractie onderschrijft de wenselijkheid van het vlot op orde brengen en
houden van het wetgevingsbestand; wie zou dat niet doen? Delegatie van regelgevende
bevoegdheid kan er echter nooit toe leiden dat bij AMvB of ministeriële
regeling wordt afgeweken van de wet in formele zin. De minister van Justitie
constateert ook zelf dat dit een minder gewenste ontwikkeling is, "gelet
op de geldende staatsrechtelijke verhoudingen". Dat klinkt omineus. Moeten
wij deze woorden zó opvatten dat de minister wijziging wil aanbrengen
in die geldende staatsrechtelijke verhoudingen? Dat lijkt mij niet, maar ik
hoor dat graag bevestigd door de minister.Over de door de minister gewenste verandering in de geldende delegatieprocedures,
zoals vermeld in de brief van 13 februari jongstleden, spreekt mijn fractie
zich op dit moment niet uit. Daarover zal nog een indringend debat met de
minister moeten worden gevoerd. Op dit moment volsta ik met de constatering
dat mijn fractie niet zonder meer de ideeën van de minister over de beperking
van de voorhangprocedure en de afschaffing van de nahangprocedure omarmt.Het onderwerp van de brief van 13 februari jongstleden brengt mij
tot de delegatie van bevoegdheden op Europees niveau. De Raad delegeert bevoegdheden
aan de Commissie – voldoende is dat de Raad in de basisregeling de voornaamste
elementen van de regeling aangeeft – en de Commissie stelt de uitvoeringsregeling
op. Die uitvoeringsregeling is op haar beurt onderworpen aan een van de drie
comitéprocedures die zijn neergelegd in het comitologiebesluit van
1987, dat opnieuw is vastgesteld in 1999. De democratische legitimatie van
op deze wijze tot stand gekomen uitvoeringsbesluiten is naar het oordeel van
mijn fractie ver te zoeken. Als vervolgens een op deze wijze tot stand gekomen
uitvoeringsbesluit in de Nederlandse wetgeving geïmplementeerd moet worden
door te bepalen dat de wet in formele zin gewijzigd of zelfs terzijde gesteld
kan worden door een AMvB of een ministeriële regeling – ik wijs
maar weer eens op het debat over de Geneesmiddelenwet van 6 februari
jongstleden – dan is de democratische legitimatie nihil. Dat kan niet
en dat mag niet.Alles overziend voorzitter, wil mijn fractie graag van beide ministers
bevestigd zien dat de regering de Staten-Generaal niet ziet als een hindermacht,
maar als de medewetgever wiens rol door de Grondwet is gewaarborgd. Die rol
als medewetgever zou in het geval van EU-regelgeving efficiënter en effectiever
kunnen zijn, als tevoren tijdig over voorgestelde EU-regelgeving overleg plaatsvindt
tussen regering en Staten-Generaal. Tweede en Eerste Kamer weten dan wat er
speelt, wat de bedoeling is en de regering weet hoe het parlement er in dit
stadium over denkt. Resultaat: 1) geen of minder problemen met en een snelle
parlementaire behandeling van de implementatiewetgeving; 2) een heldere parlementaire
procedure en kenbaarheid van de regelgeving. De rechtsstatelijke kwaliteit
van de regelgeving is dan, zoals het hoort, gewaarborgd door het primaat van
de wetgever en het legaliteitsbeginsel. Daarnaast zou het uiterst praktisch
zijn als de implementatiewetgevingsmachine in een zo vroeg mogelijk stadium
ten departemente wordt opgestart.Mevrouw de voorzitter, het moge duidelijk zijn dat de VVD niet van mening
veranderd is sinds 14 maart 2006. Ik heb het aan het begin van dit debat
al gezegd: mijn fractie wenst geen wijziging van de wet in formele zin door
een lagere wetgever, ook niet als het om implementatie van EU-regelgeving
gaat. De VVD heeft geen behoefte aan nadere regelgeving in de Grondwet met
betrekking tot de implementatie van EU-regelgeving, omdat zij de noodzaak
daartoe niet ziet. Goede afspraken tussen regering en Staten-Generaal, een
tijdig onderling overleg en een tijdige start van de implementatiewetsvoorstellen
door de departementen bieden naar het oordeel van mijn fractie een effectief
antwoord om EU-regelgeving tijdig "Grondwetproof" te implementeren.Voorzitter, wij wachten de reactie van beide ministers met belangstelling
af.De heer Van de Beeten (CDA):Voorzitter. Vooraleerst zou ik beide bewindslieden willen uitnodigen om
de Kamer later in de eerste termijn ruimhartig te bedanken voor de coulance
en largesse die zij heeft betracht bij de behandeling van dit wetsvoorstel
en bij de voorbereiding van dit debat, en voor haar terughoudendheid in de
kritiek op de voorbereiding daarop van de zijde van het kabinet. Ik hoop dat
het kabinet dat wil doen, want het is zeven jaar geleden dat wij de regering
via de motie-Jurgens hebben gevraagd om een studie naar de constitutionele
aspecten van de implementatieproblematiek. Dat heeft geleid tot het rapport
van de commissie-Besselink c.s., maar dat ligt er al vijf jaar. Deze Kamer
heeft de regering, ofwel achtereenvolgende kabinetten, bij herhaling gevraagd
om een reactie op dit rapport, zodat zij daarover met de regering van gedachten
kon wisselen. Bij herhaling zijn er gelegenheden geweest om hier nader over
te spreken. Uiteindelijk heeft de commissie van Justitie van deze Kamer maar
een datum bepaald voor de behandeling van deze materie en de regering uitgenodigd
om schriftelijk te reageren. Daarop volgde een brief van de minister van Binnenlandse
Zaken waarin naar onze smaak nogal weinig stond over het rapport van de commissie-Besselink.
Vervolgens kregen wij op verzoek een nadere reactie. Deze bereikte ons, tezamen
met de reactie van de minister van Justitie – let wel! – circa
24 uur voordat dit debat aanving. Niettemin zullen wij dit debat inhoudelijk
voeren, maar dit handelen van de regering verdient bepaald geen schoonheidsprijs.Wel moet worden gezegd – en dat maakt het een beetje triest –
dat regering en Kamer zo langzamerhand op één lijn zijn gekomen.
Met minister Donner van Justitie en met deze minister hebben recent wij naar
aanleiding van de Geneesmiddelenwet herhaaldelijk gediscussieerd over het
vraagstuk van delegatie in relatie tot de implementatieproblematiek. Lezing
van alle stukken maakt duidelijk dat de regering in de richting van de Kamer
is opgeschoven en dat ook de wijze van aanpak van beide partijen steeds meer
op één lijn is gekomen. Er blijft wel een belangrijk verschil
bestaan in de gekozen constitutionele invalshoek. Mevrouw Broekers signaleerde
ook al dat de regering in haar brieven vasthoudt aan de leer van het formele
wetsbegrip, zoals dat in de Grondwet zou zijn neergelegd en hier en daar in
de literatuur wordt verdedigd bij de uitleg van artikel 81 GW. Deze Kamer
zit in ieder geval bij de praktische uitwerking daarentegen wat meer op de
lijn van het materiële wetsbegrip, in die zin dat niet alleen de grondrechten
en het voorschrift met straffen te handhaven door wetten in formele zin een
grondslag moet worden gegeven, maar dat de wetgever in meer opzichten niet
de volle vrijheid heeft om zijn eigen bevoegdheid als het ware weg te delegeren.
Daar gaat het uiteindelijk om.Als ik naga wat hierover is gezegd, krijg ik de indruk dat zo langzamerhand
de volgende situatie is ontstaan: de regering zegt dat het glas halfvol is,
de Kamer zegt dat het glas halfleeg is. Beide partijen zeggen dus ongeveer
hetzelfde, in ieder geval wanneer het de praktische uitwerking in het wetgevingsproces
betreft. Dat is winst. Het is verder ook een goede zaak dat de minister van
Justitie in het kader van de Aanwijzingen voor de regelgeving in zijn brief
is ingegaan op de manier waarop de toezegging wordt nagekomen en de manier
waarop de inhoudelijke lijn van de debatten met de regering in praktische
zin wordt omgezet.Bij een aantal passages in de brief over de delegatieproblematiek wil
ik nog kanttekeningen plaatsen. Omdat de voorbereidingstijd zo kort was, de
problematiek niet alleen Justitie raakt, maar ook de Kamer en het wetgevingsproces
in het geheel, en de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken zich onvoldoende
met deze materie heeft kunnen bezighouden, lijkt het mij gewenst dat de brief
van de minister van Justitie in een later stadium in zijn volle breedte wordt
geagendeerd. Wij kunnen deze problematiek dan beter voorbereid nogmaals met
de woordvoerders van de commissies voor Binnenlandse Zaken, Justitie en Europese
Samenwerkingsorganisaties bespreken. De materie is namelijk te belangrijk
om vandaag af te doen.Wij kunnen vandaag wel constateren dat wij de problematiek op dezelfde
manier interpreteren, maar dat de delegatieproblematiek in het algemeen een
grondiger debat verdient. De minister van Justitie heeft een interessante
analyse gepresenteerd van de typen delegatiebepalingen uit het bestaande wettencorpus.
De uitvoerige bijlage bij het stuk verdienen verder zeker ook aandacht, omdat
de minister weliswaar heeft gezegd dat in de toekomst voorkomen zal worden
dat er te ver wordt gegaan met delegatievormen, maar dat hij het voor het
bestaande wettencorpus aan de departementen wil overlaten om opruiming te
houden. Zij moeten bepalen of het ongewijzigd moet blijven. In het debat van
maart 2006 is echter tegen de minister gezegd dat er ook teruggekeken moet
worden, omdat zelfs de Eerste Kamer te coulant is geweest met het toestaan
van delegatie. Er zal moeten worden bezien of de wetgever in het verleden
de fout in is gegaan.Ik proef uit de brief van de minister dat hij dat gevecht met zijn collega's
niet aan wil gaan, dan wel niet aandurft. Dat laatste kan ik nauwelijks aannemen
van deze minister, maar toch: wat is de reden dat hij zich zo opstelt? Mijn
inziens moeten wij echt proberen om de fouten die in het verleden zijn gemaakt,
te corrigeren. Ik roep de minister dan ook nadrukkelijk op om dat te doen.Het is niet langer toegestaan om met delegatiebepalingen af te wijken
van wetten in formele zin. Het is mij echter niet duidelijk of dat ook geldt
voor delegatiebepalingen die wettelijke bepalingen buiten werking stellen.
In voetnoot 6 van de brief van 11 mei staat hierover: "Daarmee blijft
de figuur buiten beschouwing die het mogelijk maakt dat formeel wettelijke
bepalingen buiten werking worden gesteld en in plaats daarvan bij AMvB of
ministeriële regeling regels worden gesteld." Als wij afspreken
dat het mindere, afwijken, niet mag, mag het meerdere, het buiten werking
stellen, ook niet. Misschien is dat een iets te eenvoudige gedachte, maar
wellicht dat de beide bewindslieden kunnen verduidelijken waarom ik dit verkeerd
zie. In ieder geval zou ik het onwenselijk vinden dat het mogelijk zou blijven.
Als dat zo is, moeten wij daarover echt nog eens grondig met elkaar spreken.Ik kom nu op een punt dat alleen zijdelings wordt behandeld in het rapport
van de commissie-Besselink en wel delegatie in Europese richtlijnen. Ik doe
dat, omdat ik bij de behandeling van de Geneesmiddelenwet werd geconfronteerd
met de noodzaak om een wet in formele zin te wijzigen, omdat de richtlijn
wordt gewijzigd. In die richtlijn was voorzien dat zij inhoudelijk kon worden
gewijzigd door middel van een comitologieprocedure. Ik heb mij
in deze procedure verdiept en ik heb de conclusie getrokken dat zich hier
op Europees niveau dezelfde problematiek voordoet als op nationaal niveau.In Europa is de problematiek echter nog een graad ernstiger omdat comités –
waarin geen nationale ambtenaren zitten, maar door de regeringen aangewezen
experts die geen andere status hebben dan dat zij expert zijn – met
de Commissie in overleg treden over door haar voorgestelde bepalingen. Als
die comités deze bepalingen goedkeuren kan de Commissie doorgaan met
deze uitvoeringsregeling, tenzij in bepaalde gevallen de Raad van ministers
met een gekwalificeerde meerderheid of het Europees parlement met een eenvoudige
meerderheid uitspreekt dat het op een andere wijze moet worden geregeld.Deze mogelijkheid speelt op een breed terrein van regelgeving. Omdat de
nationale regeringen hier op afstand staan als medewetgever, staan de nationale
parlementen als controleurs van de regeringen evenzeer buitenspel. Ik pleit
er met klem voor dat wij dit onderwerp nog eens grondig onderzoeken in samenspraak
met de commissies voor Binnenlandse Zaken, Justitie en Europese Samenwerkingsorganisaties.
Wij hebben hier namelijk een probleem bij de hand dat minstens zo ernstig
is als het probleem van de implementatie van delegatiebepalingen. De Kamer
moet hieraan zeker procedureel aandacht besteden, maar ik hoor toch nu al
graag van de bewindslieden of zij hierover een opvatting hebben. Zijn zij
bereid om hiernaar te kijken en dan in het bijzonder naar de spanning die
ontstaat tussen de Commissie en de comités aan de ene kant en de Raad
van ministers en het Europees parlement als verdragswetgever in de zin van
de EG- en EU-verdragen aan de andere kant? Een ambtenaar van Buitenlandse
Zaken zei mij in een discussie over de Geneesmiddelenwet dat een en ander
op gespannen voet zou kunnen staan met Europese verdragen.De heer Jurgens (PvdA):Voorzitter. Het is een voorrecht om vlak voor mijn afscheid van deze Kamer
een debat te mogen voeren over de Grondwet, een onderwerp dat mij steeds zeer
heeft geïnteresseerd. De heer Hirsch Ballin zal zich dat nog zeker uit
zijn jongelingsjaren herinneren; hij student, ik docent.In al onze debatten hierover heb ik steeds vier onderwerpen naar voren
gebracht. Het eerste is artikel 137, vierde lid van de Grondwet. Daarover
hebben wij in december 2004 met de eervoorganger van de minister van Binnenlandse
Zaken, de heer De Graaf, gediscussieerd. In dit debat was de vraag aan de
orde of de nieuwe Kamer een tweede lezing van een grondwetswijziging kan behandeling
na een tweede verkiezing. Het tweede onderwerp is artikel 91, derde lid. Hierover
hebben wij begin april met de minister van Binnenlandse Zaken gedebatteerd.
Wij hebben vandaag een discussie over een onderwerp, het derde, dat ik zelf
zal ophangen aan artikel 81 van de Grondwet. Ik zal het niet meer meemaken,
maar het laatste onderwerp, artikel 13 van de Grondwet, moet nog behandeld
worden. Hieraan heeft minister Hirsch Ballin destijds als lid van de Eerste
Kamer een bijdrage geleverd door het voorstel voor wijziging van artikel 13
van de Grondwet op de lange baan te schuiven. Dat hebben wij dus nog te goed.
Ik reken erop dat collega Franken hierbij de estafettestok zal overnemen.Al deze onderwerpen zijn sinds 1998 aan de orde. Ik heb inmiddels een
overzicht laten verspreiden dat ik de laatste dagen manmoedig heb opgesteld.
In dat overzicht ziet u terug wanneer de Kamer zich sinds 7 april 1998
met de versnelde implementatie van EU-besluiten heeft bemoeid. Dat overzicht
beslaat twee en een halve bladzijde met Kamerstukken. Het allerlaatste is
het huidige plenaire debat. In de brieven van de ministers van Binnenlandse
Zaken en Justitie die wij vandaag behandelen, is overigens valsheid in geschrifte
gepleegd, want die brieven zijn ons pas gisteren geworden terwijl 11 mei
als verzenddatum wordt vermeld. De heer Van de Beeten heeft hierop al op de
hem passende afgepaste wijze commentaar geleverd. Hoe het ook zij, het is
een lange lijst. Een opvallend element daarin, waarover ik mij zorgen maak,
is het functioneren van de overheidsdiensten. De verantwoordelijkheid voor
dit soort zaken berust bij twee ministeries, te weten Justitie en BZK. Er
zijn echter evenveel wetgevingsimperia als er departementen zijn. Zelfs binnen
departementen is er blijkbaar geen overeenstemming van beleid, want in februari
2006 heeft staatssecretaris Van Geel van milieu een wetsvoorstel ingetrokken
omdat er dergelijke bepalingen in stonden. In oktober 2006 heeft dezelfde
staatssecretaris een nieuw wetsvoorstel ingediend, waar die opnieuw in stonden.Voorzitter, ik stel voor, om het overzicht op te nemen als aanhangsel
bij de Handelingen. Anders moet ik alles voorlezen, en dat lijkt mij buitengewoon
vervelend.De voorzitter:Ik stel voor, te voldoen aan het verzoek van de heer Jurgens tot het doen
opnemen van een noot in de Handelingen met een overzicht van de bemoeienis
van de Eerste Kamer met versnelde implementatie van EU-besluiten.Daartoe wordt besloten.(De noot is opgenomen aan het einde van deze editie van de Handelingen.)1De heer Jurgens (PvdA):Voorzitter. Een zeer nuttige poging is er gedaan door minister Brinkhorst
van Economische Zaken. Hij heeft in 2004 geprobeerd een wetsvoorstel tot stand
te brengen over de totstandkoming en implementatie van EG-besluiten op het
terrein van energie, post en telecommunicatie. Daarin staat helaas ook de
gewraakte methode. Dat is de reden waarom wij ons toen per fractie tot de
overzijde hebben gewend – dat was een unieke gebeurtenis – om
aan onze geestverwanten aldaar te vragen, dit te willen tegenhouden. Ik heb
zelfs vanuit deze Kamer een brief aan de minister gestuurd met de mededeling
dat de Kamer zich daarover had uitgesproken. Een van de antwoorden van de
minister aan de Tweede Kamer was toen dat in hetzelfde wetsvoorstel in ieder
geval een garantie werd geboden dat tijdig wordt begonnen met het behandelen
van ontwerpbesluiten van de Europese Commissie. Daarin had hij wel weer gelijk.
Wanneer een en ander tijdig wordt doorgesproken, niet alleen in Brussel en
met de wetgevingsjuristen van het departement, maar ook met beide Kamers,
lijkt het mij dat de desbetreffende wetsvoorstellen snel door de Kamers kunnen
worden behandeld. Wij bleven ons verzetten tegen het voorstel van
de heer Brinkhorst. De achterliggende gedachte, namelijk eerder beginnen,
was echter uitstekend.Dan kom ik nu toe aan de brief van de minister van BZK. Daarin gaat het
onder meer om het principiële punt of deze methode van wetgeving überhaupt
toelaatbaar is. Haar voorganger, minister Klaas de Vries, heeft op verzoek
van de Eerste Kamer daarover een rapport gevraagd aan een tweetal juridische
faculteiten, te weten die van Utrecht en die van Rotterdam. Dit dikke rapport, "de
Nederlandse Grondwet en de Europese Unie", ligt er sinds mei 2002. Er
is een vaste afspraak dat, als aan de regering een advies wordt uitgebracht,
dit zal gebeuren binnen een redelijke termijn. Die termijn ligt op ongeveer
zes maanden. In het overzicht dat ik maakte, staan toezeggingen van opeenvolgende
bewindslieden van BZK dat het rapport het volgende voorjaar, dan wel over
een halfjaar of drie maanden zou verschijnen. Dat is toch wel een gênante
vertoning. Het moet toch mogelijk zijn om op zo'n rapport tijdig een reactie
te geven.Vandaag kunnen wij erover praten, en nu zegt de minister van BZK wel heel
gemakkelijk dat zij niet denkt aan voorstellen om de Grondwet te wijzigen.
Zij denkt dat dit niet nodig is. Als wij inderdaad uitgaan van de snellere
implementatie door eerder te beginnen, dan is het niet strikt noodzakelijk.
Er was destijds in het debat in de Kamer om gevraagd, teneinde in elk geval
een grondwettelijk gerechtvaardigde methode van afhandeling te realiseren,
als de snelle implementatie niet zou lukken. Daarvoor kunnen mogelijkheden
worden geschapen door wijziging van de Grondwet, zoals in de Franse situatie,
waar er verschil is tussen "domaines de la loi" en "ordonnances".
Het is dan mogelijk om sneller te werk te gaan wanneer gebruik wordt gemaakt
van ordonnances. Deze vervallen na een bepaalde tijd. Dit is allemaal geregeld
in artikel 37 en 38 van de Franse grondwet. Een soortgelijk voorstel voor
een nieuw artikel 89a in de Grondwet staat in het rapport-Besselink c.s. De
regering wil er niet aan, maar ik kan mij voorstellen dat dit iets is dat
een staatscommissie eventueel opnieuw zou moeten bezien.Als men niet deze weg opgaat, moet men zich houden aan de normale constitutionele
praktijk. Het is de vraag of deze methode daarbinnen valt. Vorige sprekers
hebben zich daarover reeds negatief uitgelaten. Ikzelf heb dat ook enige malen
gedaan. Minister Donner hield in het vorige debat vol dat artikel 81 niet
een materieel wetsbegrip bevat, maar daar gaat het niet om. De heer Hirsch
Ballin en ik weten beiden dat dit inderdaad niet het geval is. Het gaat echter
om het formele wetsbegrip, dat door mevrouw Broekers heel kort en krachtig
is samengevat: Als wij met elkaar een wet maken, is het niet aan anderen om
die wet te veranderen. Dat is het actus contrariusbeginsel. Een wet wordt
vastgesteld door regering en Staten-Generaal. Als je de wet wilt veranderen,
moet dat gebeuren door regering en Staten-Generaal. In de brief van 24 april
en in die van 11 mei staan moeizame passages, waarin de minister van
BZK schrijft dat de wetgever vrij is om te handelen. Er is alleen een grens
in de zin dat het geen blanco delegatie mag worden. Er wordt echter nergens
ingegaan op het betoog dat meerdere malen in deze Kamer is gehouden, noch
op het rapport-Besselink c.s., namelijk dat een en ander strijdig is met artikel
81. Als wij dit laten passeren betekent dit in feite dat twee partijen een
contract sluiten, maar binnen dat contract bepalen dat een van beide contractpartijen
daarvan mag afwijken, zonder de andere partij te raadplegen. Dat lijkt mij
geen goede wijze van omgaan met elkaar. De minister van Justitie stelt zich
op het standpunt dat het niet verstandig is om deze methodiek toe te passen,
wegens de overzichtelijkheid van de regelgeving. Ook minister Donner was bereid
om dat argument te onderschrijven. Daardoor kwamen wij tot hetzelfde resultaat,
maar op basis van verschillende argumenten. Het willen hanteren van een dergelijke
methode is naar mijn idee onconstitutioneel, omdat daarmee de dominantie van
de regering op het gebied van de regelgeving wordt onderstreept. Zij bepaalt
mede de inhoud van de richtlijn op grond waarvan deze techniek wordt toegepast.
Zij bepaalt het wetsvoorstel ter implementatie daarvan. Zij zou ook nog de
afwijking van dit wetsvoorstel mogen bepalen. Daarmee is de dominantie van
de regering op dit terrein wel erg ver doorgeschoten.In haar herziene standpunt uit 1994 heeft de regering een aantal strikte
beperkingen gesteld, aangezet door de minister van Justitie. De minister van
Binnenlandse Zaken hield zich gedurende die gehele periode op de vlakte. De
activiteit is uitgegaan van Justitie. Dat past ook, omdat Justitie de Aanwijzingen
voor de regelgeving pleegt te redigeren. Daarna zijn er opnieuw wetsvoorstellen
op de Kamer afgekomen, die de Raad van State en de Tweede Kamer waren gepasseerd.
Wij moesten telkens zeggen: wilt u deze bepalingen niet in werking laten treden,
want anders verwerpen wij het wetsvoorstel. Het is raar dat noch de Raad van
State noch de Tweede Kamer een mechanisme hebben ingebouwd om te voorkomen
dat zij de zaak zonder enige opmerking laten passeren, ook al doet de regering
hardnekkig hetzelfde en ook al voldoet zij niet aan haar eigen normen. Dat
verbaast mij met name van de Raad van State, en iets minder van onze collega's
van de overzijde.Ik denk, als je het lijstje beziet, dat er sprake is van een slechte coördinatie
binnen de regering. Ik hoop dat de minister van Justitie met zijn geestelijk
gezag zijn collega's zover zal weten te krijgen dat zij zich op dit punt beter
gedragen. De regering moet op dit punt eenheid tonen. Wij zullen nog moeten
praten over de vraag of artikel 33a, het nieuw voorgestelde onderdeel van
de Aanwijzingen voor de regelgeving, voldoende is. Met name gaat het daarbij
ook om voetnoot 6 in de brief van 11 mei, waarin de zaak meteen weer
onderuit wordt gehaald. Evenals de heer Van de Beeten zou ik op die vraag
een antwoord willen hebben.Een en ander moet bovendien niet in andere wetten voorkomen. Deze discussie
gaat over de implementatie van EG-besluiten, maar in het geval van de WIA
was er bijvoorbeeld helemaal geen sprake van een EG-besluit. Het was de minister
van SZW die dat deed. Ik herinner mij dat ik in deze Kamer, met instemming
van mevrouw Westerveld die het onderwerp behandelde, minister de Geus bij
interruptie heb gevraagd of hij niet vond dat wat hij voorstelde in strijd
was met de Grondwet. Zijn antwoord was kort en goed gezegd dat hij niet over
grondwetzaken ging en dat ik daarvoor zijn collega van grondwetzaken moest
hebben. Toen ik voorzichtig opmerkte dat misschien het afgelegd hebben van
een eed op Grondwet reden is om een opmerking uit de Kamer dat iets in strijd
met de Grondwet is serieus te nemen, antwoordde hij op de hem eigen wijze
dat hij dat dan wel morgen zou bekijken. Het wetsvoorstel is wel aangenomen.
Dat typeert de situatie waarin de Eerste Kamer terecht komt als er een wetsvoorstel
wordt behandeld dat grote politieke betekenis heeft. Wij staan
helemaal aan het eind van de rit. Het zou merkwaardig zijn geweest om te besluiten
de WIA niet in te voeren omdat er drie bepalingen in voorkomen die op ondergeschikte
punten in strijd zijn met artikel 81. In een dergelijke situatie moet de Eerste
Kamer niet worden gebracht. Zo'n bepaling moet van tevoren uit het voorstel
worden gehaald.Het beleid van de regering zoals uitgedrukt in de notities van 1999 en
2004 is sindsdien niet opgevolgd. Die beide kabinetsstandpunten, waaronder
die van 27 juli 2004, zijn in vele opzichten niet nagevolgd. Er bestaat
een verschil van mening over de principiële achtergrond hiervan met de
minister van BZK. In denk dat de Kamer zich er toch, nadat zij het antwoord
van de regering heeft gehoord, op moet bezinnen of zij zich vandaag niet nog
krachtiger moet opstellen op dit punt dan zij gedurende de afgelopen negen
jaar heeft gedaan. Ik hoop dat de minister die is belast met grondwetzaken
mijn overzicht van de bemoeienis van de Eerste Kamer voortaan op haar nachtkastje
zal hebben liggen om te voorkomen dat onder haar bewind zoiets ooit nog zal
voorkomen.Mevrouw De Wolff (GroenLinks):Voorzitter. Het was mij ook al opgevallen dat een brief die was gedateerd
op 11 mei 2007 ons pas gisteren rond 16.00 uur bereikte. De nogal lijvige
bijlage bij die brief zag ik pas vanmorgen in mijn postvakje liggen. Mijn
fractie was blij verrast door deze brief omdat alle gemarkeerde wijzigingen
en opmerkingen van de ambtenaren erin stonden. Aldus kregen wij de travaux
preparatoires van deze belangrijke brief ook toegezonden. Ik heb begrepen
dat het een misverstand was. Het was echter wel interessant om kennis te nemen
van al de gemarkeerde wijzigingen. Zo konden wij lezen dat er een zin is verwijderd
waarin stond dat voor zover de minister van Justitie bekend was de afwijkingsbepalingen
in de praktijk niet tot problemen hebben geleid. Dat roept de vraag op of
het de minister van Justitie bekend was dat die afwijkingsbepalingen wel tot
problemen hebben geleid en, zo ja, welke. Ik heb er zelf al een geconstateerd,
maar daar kom ik zo op terug.Mijn fractie heeft mij vanmorgen opdracht gegeven om in tweede termijn
een motie in te dienen waarin de regering wordt verzocht in het vervolg alle
stukken die naar deze Kamer worden gezonden te voorzien van de eerder aangebrachte
wijzigingen en opmerkingen van de ambtenaren. Ik verwacht eigenlijk dat de
minister na dit debat aanstaande vrijdag in de ministerraad zal voorstellen
om dat sowieso te doen, zodat de motie niet nodig is.Bijna acht jaar geleden hield ik hier mijn maidenspeech over het wetsvoorstel
26394. Dat wetsvoorstel bevatte een wijziging op de Werkloosheidswet, namelijk
de invoering van artikel 130 en verder. Artikel 130 van Werkloosheidwet komt
voor op de lijst die wij vanmorgen hebben gekregen, op pagina 12. Met dit
artikel werd een experimenteerbepaling opgenomen in de Werkloosheidswet om
activering van werkloze werknemers beter mogelijk te maken. Wij hebben toen
van harte met dit wetsvoorstel ingestemd met de gedachte dat deze bepaling
tijdelijk zou zijn en na verloop van tijd zou expireren als al de werklozen
geactiveerd zouden zijn. Dat was vijf later inderdaad het geval. De AMvB die
in strijd met de Werkloosheidswet, maar gefiatteerd door artikel 130, heeft
gegolden, is enkele jaren geleden ingetrokken. Het artikel bestaat echter
nog steeds.Ik vraag mij af of op die lijst van artikelen, waarvan er opmerkelijk
veel van het ministerie van SZW afkomstig zijn, meer van dat soort obsolete
bepalingen staan. Ik vind niet alleen dat wij in de toekomst niet meer van
dit soort afwijkingsbepalingen mogelijk moeten maken, maar ook dat wij de
bepalingen die in het verleden zijn aangenomen en obsoleet zijn geworden in
elk geval moeten opruimen. Daarnaast vind ik dat wij zeer kritisch moeten
zijn ten aanzien van de vraag of dergelijke artikelen nog bestaansrecht hebben.
Wat dat betreft vond ik de brief van 11 mei 2007 wat teleurstellend.
De ministers die zijn belast met de Grondwet en de wetgevingskwaliteit komen
eigenlijk niet verder dan het aan hun collega's van de vakdepartementen over
te laten om te bezien of zij een grote opruiming willen houden van dit soort
bepalingen. Ik denk dat deze Kamer daarvoor bij herhaling te duidelijk heeft
gemaakt dat zij dit soort afwijkingsbepalingen gewoonweg niet "mot".
Ik vraag de bewindslieden of zij een wat actievere rol willen spelen om ervoor
te zorgen dat hun collega's die grote opruiming houden.De heer Jurgens sprak net al over de WIA en het interessante debat dat
hij over de Grondwet had met minister De Geus. Het wekt bij mij vertrouwen
dat de heer De Geus is vervangen door de voormalige minister van Justitie.
Misschien kunnen wij dit soort debatten met de minister van SZW in het vervolg
op een wat zakelijkere manier voeren. Die kwestie met de WAO en de WIA was
meer dan een bedrijfsongeval. De Centrale Raad van Beroep is ons inmiddels
te hulp gekomen en heeft in een uitspraak van 2 maart 2007 het Schattingsbesluit
arbeidsongeschiktheidswetten als strijdig met de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering
bestempeld. Het Schattingsbesluit was gebaseerd op artikel 18 van de WAO waarin
de gewraakte afwijkingsbepaling staat. De Centrale Raad van Beroep vond echter
dat een beschikking van UWV op grond van dat Schattingsbesluit vernietigd
diende te worden omdat het te ver af stond van de bedoeling van de WAO. Waar
WAO staat, kan volgens mij overigens ook WIA worden gelezen.De vraag is of dat erg is. Dat is het geval. Het leidt er namelijk niet
alleen toe dat er ongeveer 30.000 dossiers opnieuw moeten worden beoordeeld,
wat een hoop werk is voor de uitvoeringsorganisaties, maar het is ook buitengewoon
slecht voor het aanzien van de wetgever. Ik noem dit voorbeeld om aan te geven
dat er in de praktijk wel degelijk problemen zijn en dat die problemen geen
kleine formele punten betreffen.Voorzitter. Ik sprak net over mijn maidenspeech. Toen ik vanmorgen enigszins
weemoedig tegen mijn geliefde zei dat dit waarschijnlijk de laatste keer is
dat ik op dit spreekgestoelte sta, vroeg hij of daar ook een term voor is
zoals maidenspeech. Ik kon niet verder komen dan "ouder, sadder and wiser
geworden vrouwenspeech". Het zou misschien ook zwanenzang kunnen zijn,
maar dat vind ik in combinatie met meisje toch weer wat meer naar de "De
dood en het meisje" ruiken. Sadder en ouder, daar kunt u niets aan doen.
Wiser ben ik in elk geval in zoverre geworden dat ik vind dat de Eerste Kamer
met dit soort dit soort debatten haar nut heeft bewezen. U weet dat mijn partij
de Eerste Kamer bij het grofvuil zou willen zetten. Met dit soort debatten
en de doortastendheid waarmee een aantal leden ervoor heeft gezorgd
dat dit punt op de agenda is blijven staan, vind ik dat de Eerste Kamer haar
meerwaarde heeft getoond.De heer Kox (SP):Voorzitter. In de motie-Jurgens c.s., die in 2006 Kamerbreed is aangenomen,
wordt de regering verzocht om te bevorderen dat op korte termijn in de Aanwijzingen
voor de regelgeving een duidelijke formulering wordt opgenomen dat een delegatie
van wetgevende bevoegdheid bij wet aan een lagere regelgever, welke de lagere
regelgever machtigt om af te wijken van de wet in formele zin niet is toegelaten.
Daar gaat dit debat eigenlijk over en over de vraag of de regering die motie
inmiddels heeft uitgevoerd. Het formele antwoord op die vraag is "nee".
Nadat wij gisteren de op 24 april jongstleden door minister Ter Horst
in het vooruitgestelde brief van haar collega van Justitie eindelijk ontvingen,
luidt het feitelijke antwoord naar de mening van mijn fractie "ja".
Minister Hirsch Ballin schrijft ons dat hij de Aanwijzingen voor de regelgeving
zodanig zal aanpassen dat alleen nog bij regelgeving die verband houdt met
noodsituaties of experimenteren delegatie met afwijkingsbevoegdheid aanvaardbaar
zal worden geacht. Naar de mening van mijn fractie wordt althans materieel
in verregaande mate tegemoetgekomen aan wat in de motie-Jurgens destijds werd
geformuleerd. Hoera!Goed werk vergt tijd. Zeven jaar doen over het laten doorsijpelen van
een dringende wens van deze Kamer in het beleid van de regering is echter
enigszins overdreven. Het overzicht van collega Jurgens is lachwekkend, ware
het niet dat het eigenlijk helemaal niet om te lachen is als drie pagina's
kunnen worden geschreven over treurige miscommunicatie tussen regering en
Eerste Kamer, waaraan de Eerste Kamer niet debet is. Opeenvolgende regeringen
wisten zeven jaar lang zo te handelen dat zij niet deden wat deze Kamer uitdrukkelijk
op goede gronden wilde, namelijk artikel 81 van de Grondwet zo uitleggen dat
afwijkende delegatie niet mag. Ook de brief van minister Ter Horst van 24 april
jongstleden hielp niet echt om duidelijkheid te krijgen, om het maar op een
vriendelijke manier te zeggen. Dat is pas gebeurd dankzij de brief die minister
Hirsch Ballin heeft ondertekend en wij 24 uur voor dit debat binnenkregen.
Daarvan kun je zeggen dat de gewenste duidelijkheid eindelijk wordt gegeven.
Het vervelende van die brief was alleen dat het oorspronkelijke verhaal dat
ik afgelopen weekend, net terug van vakantie, schreef, kon worden verscheurd.
Dat verhaal stond namelijk in het teken van de vraag hoe lang deze Kamer nog
kon tolereren dat de regering niet deed wat zij wilde. Dat heeft minister
Hirsch Ballin vakkundig ondervangen door de te zeggen: ik ga wel doen wat
jullie willen. Desalniettemin was het mij die extra moeite zeker waard, want
ik vind het fijn dat wij deze zaak hier vandaag met het afscheid van collega
Jurgens in het verschiet op een fatsoenlijke manier kunnen afronden. Het door
de minister van Justitie verschafte overzicht van gevallen waarin sprake is
van afwijkende delegatie laat overigens ook zien dat wij het hier niet over
een academische kwestie hebben. Minister Donner wist nog al eens iets in die
richting te suggereren. Hij zei dan bijvoorbeeld dat collega Jurgens iets
moest hebben om mee bezig te zijn. Inmiddels is gebleken dat dit "iets"
een pagina of 60, 70 aan samenvatting van wetgeving heeft opgeleverd. Wij kenden het standpunt van de vorige minister van Justitie, die ik zojuist
noemde, al: afwijkende delegatie mocht van hem wel, maar achtte hij niet wenselijk.
Daarmee ging hij al een stuk verder dan zijn voorgangers op Justitie en verder
dan tal van ministers van van alles en nog wat, die gretig gebruik hebben
gemaakt van de mogelijkheid tot afwijkende delegatie, zoals uit het overzicht
dat wij hebben gekregen, blijkt. Wat daarvan precies de impact is, is niet
zo gemakkelijk te doorgronden. Wij hebben het verhaal van collega De Wolff
over de WAO en de WIA gehoord. Daarvan is het duidelijk. Aan Van der Beeten
hebben wij te danken dat wij dat van de Geneesmiddelenwet boven tafel hebben
gekregen. De precieze impact van al die afwijkende delegatie is echter niet
duidelijk. Ik ga ervan uit dat er net iets meer wordt gedaan dan de minister
van Justitie in zijn brief stelt, namelijk dat hij zijn collega's vraagt om
het eens in de gaten te houden. Ik vraag de minister van Justitie om het zelf
in de gaten te houden. Dan heb ik er net iets meer vertrouwen in dat het ook
echt gebeurt. Ik wil ook een verslag van zijn bevindingen ontvangen, waarover
wij dan in deze Kamer kunnen debatteren. Wij moeten natuurlijk wel weten waar
die nimmer aflatende weigering van de regering om tegemoet te komen aan de
wensen van deze Kamer echt toe heeft geleid. Dan is duidelijk wat academisch
en leuk voor de theorie was en wat daadwerkelijk effect heeft gehad.Blijkens de brieven van beide ministers is de regering het er met deze
Kamer over eens dat artikel 81 de kern van de democratische legitimatie van
wetgeving is. Het lijkt erop dat regering en Senaat dat nu hetzelfde gaan
duiden. Eerder deden zij dat niet, zoals ik meldde door te verwijzen naar
de opvattingen van voormalig minister van Justitie Donner. Deze regering gaat
verder dan de vorige regering wilde gaan en zelfs verder dan de minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties getuige haar brief van 24 april
jongstleden aan deze Kamer wilde gaan. Dat vond ik opmerkelijk. Zij stelde
in genoemde brief immers nog dat artikel 81 niet verhindert dat in een wet
wordt bepaald dat lagere regelgeving tot afwijkende delegatie mag komen. Het
primaat van de wetgever stond volgens de brief van die minister afwijkende
delegatie niet in de weg, aangezien de Staten-Generaal zelf betrokken zijn
bij de totstandkoming van de wet in formele zin. Wat minister Ter Horst ons
nog op 24 april jongstleden schreef, was eigenlijk Donneriaans. Ik was
daarom werkelijk verbaasd over de brief van de minister van Justitie, niet
alleen omdat die zo laat kwam, maar vooral ook omdat die zo helder was en
omdat erin stond dat afwijkende delegatie niet meer werd toegestaan, tenzij
het om noodwetgeving en experimenten ging. Ik ga ervan uit dat de minister
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties het inmiddels helemaal eens
is geworden met de minister van Justitie. Zij schudt van nee. Dat kan betekenen
dat zij dat niet is of dat zij vindt dat de man achter het spreekgestoelte
er helemaal niets van snapt. Dat hoor ik zo meteen graag. Voor de Handelingen
is het wel goed om dit vast te leggen. Het leek mij in ieder geval een soort
vervroegde Pinksteren dat met steun van de goede hulp van de minister van
Justitie alle ministers ineens inzagen dat het natuurlijk waar was wat deze
Kamer altijd had gezegd, namelijk dat artikel 81 verbiedt dat wij er dit soort
praktijken op na houden. Ik wil wel duidelijk weten of de regering nu met
een mond spreekt, door wat dan ook geïnspireerd, als zij zegt dat afwijkende
delegatie niet meer voorkomt, behalve in de gevallen die mevrouw
Broekers noemde en waar wij het nu verder niet over hoeven te hebben.Het lijkt erop dat de regering alsnog bereid is, de motie-Jurgens uit
te voeren. Dat is een grote stap voorwaarts. Het is treurig dat het zo lang
heeft moeten duren, maar het is belangrijk dat deze stap nu wordt gezet, zeker
omdat de gehele discussie zich in de context van de implementatie van Europese
regelgeving heeft afgespeeld. Het verhaal van Rob van der Beeten over hoe
complex dat allemaal verloopt, was het vermelden bij deze gelegenheid waard.
Niet alleen wij weten niet wat er gebeurt, allerlei mensen weten niet wat
er gebeurt als er in comités in Brussel of elders regels worden opgesteld.
Daar komt geen politicus meer aan te pas. Wij hebben ook niet eens meer zicht
op de invoering ervan. Mevrouw Broekers zei al dat wij met de stofkam door
al die dingen moesten gaan. Dat is echt iets te veel van de kostbare tijd
van leden van de Eerste Kamer gevraagd. De kwestie, die al die jaren onder
leiding van collega Jurgens heeft gespeeld, was dus ook met het oog hierop
zeker niet academisch. Het is hard nodig dat de regering vandaag duidelijk
stelt wat de lijn is. Naar de mening van mijn fractie is dat geen afwijkende
delegatie. Afgelopen uit. Verder vraagt mijn fractie om een analyse en evaluatie
van waartoe afwijkende delegatie heeft geleid en om de eventueel noodzakelijke
opschoning van een aantal van die regels.Ik ben lang niet altijd voor allerlei Brusselse regelgeving, maar als
die er is, dient die snel te worden geïmplementeerd. Dat heb ik hier
meerdere malen gezegd. Als die snelheid echter ten koste van onze Grondwet
gaat, hoort in ieder geval deze Kamer als hoeder van de Grondwet op de rem
te gaan staan. Ik vind het erg belangrijk dat dit is gedaan en ik vind het
een groot compliment aan collega Jurgens waard. Dat maak ik hem dus ook. Ik
vind het verstandig dat de regering uiteindelijk eieren voor haar geld heeft
gekozen en niet alleen meer zegt dat zij de motie-Jurgens als een ondersteuning
van haar beleid beschouwt, zoals minister Donner altijd zei, maar er daadwerkelijk
naar handelt. Het is zaak dat wij nu duidelijkheid krijgen. Ik ga ervan uit
dat de regering na de in mijn ogen wel heldere brief van 11 mei jongstleden
dat in haar eerste termijn zal doen. Doet zij dat niet, dan zal de Kamer in
tweede termijn moeten nagaan of daar nog iets over geformuleerd en geformaliseerd
moet worden.De beraadslaging wordt geschorst.De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20062007-879-887.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl