Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Mediawet 2008 en de Tabakswet ter implementatie van de richtlijn Audiovisuele mediadiensten (31876)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


2009-2010
 12
 
 
 
 Audiovisuele mediadiensten
 Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging van de Mediawet 2008 en de Tabakswet ter implementatie
van de richtlijn Audiovisuele mediadiensten (31876).
 
 De beraadslaging wordt hervat.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Voorzitter. Dank dat de Kamer in de gelegenheid is om dit wetsvoorstel
nog dit jaar te behandelen. Het gaat om het in een wet omzetten van een richtlijn
van de Europese Unie, de richtlijn Audiovisuele mediadiensten. Aan het einde
van dit jaar zijn ook de twee jaar verstreken waarin wij dit zouden kunnen
doen. Anders zou actie moeten worden ondernomen vanuit Brussel, omdat wij
ons in Nederland niet overeenkomstig deze richtlijn gedragen. Mocht uw Kamer
besluiten om het voorstel vandaag te aanvaarden, dan zal dat niet het geval
zijn.
 Het wetsvoorstel gaat eigenlijk alleen over de commerciële omroep
en niet over de publieke omroep. Alles wat de Europese richtlijn van ons vraagt,
hebben wij reeds eerder in de Mediawet 2008 vastgesteld. Ik zeg "wij", maar
strikt genomen moet ik natuurlijk "u" zeggen. De Tweede en de Eerste Kamer
der Staten-Generaal hebben dat voor de publieke omroep zowel lineair als op
aanvraag reeds vastgesteld. Ik zal zo beginnen met een tweetal punten te bespreken
die door de verschillende leden van de Kamer in de eerste termijn aan de orde
zijn gesteld, namelijk de flitsregeling en, laat ik het met een knipoog naar
de heer Asscher samenvatten, de subsumptie.
 Daarnaast hebben onder anderen mevrouw Tan en de heer Slager punten naar
voren gebracht die betrekking hebben op de opvattingen ten principale van
de regering over de positie van de publieke omroep. Ik zal daar met alle plezier
mijn licht op laten schijnen. De heer Slager heeft een punt naar voren gebracht
over de alcoholreclame. Strikt genomen is het regime voor alcoholrecla­me,
namelijk het verbod tot 21.00 uur op alcoholreclame op de televisie zowel
voor commerciële als voor publieke omroepen, in 2008 door uw Kamer vastgesteld.
Ik zal er niettemin naar aanleiding van de opmerkingen op terugkomen.
 Allereerst het interessante onderwerp van de subsumptie. Ik probeer mijn
woordgebruik altijd aan te passen aan de plaatsen waar ik spreek, zo ook hier.
De heer Asscher vroeg zich af waar het woord vandaan komt. Laat ik zeggen
dat ik het heb van prof. dr. Dölle, lid van uw Kamer, die het eerder
heeft gebruikt. Het is overigens niet alleen maar terug te vinden in de wiskunde,
want met wat zoeken heb ik ook nog kunnen achterhalen dat prof. Hans Nieuwenhuis
in het juridisch studentenblad Ars Aequi van 2007 het heeft beschreven als:
rechtsvinding is voornamelijk een kwestie van subsumptie. Valt feit x onder
wettelijke regel y of z? Dus subsumptie, in goed Nederlands zou je zeggen:
moet een kwestie worden ondergebracht onder deze regel of onder die regel?
 Inderdaad is dat in dit geval geen theoretische kwestie, want het heeft
betrekking op de vraag welk onderdeel van de audiovisuele mediadiensten moet
worden ondergebracht onder artikel 7, tweede lid, van de Grondwet en welk
onderdeel onder artikel 7, derde lid. Men kent artikel 7, maar nog even in
vogelvlucht. Het eerste lid zegt dat niemand voorafgaande toestemming nodig
heeft om zijn gedachten of gevoelens te openbaren. Het tweede lid stelt dat
de wet regels stelt omtrent radio en televisie. Het derde lid stelt dat voor
het openbaar maken van gedachten of gevoelens door anderen dan de eerder genoemde
middelen, niemand vooraf verlof nodig heeft behoudens ieders verantwoordelijkheid
volgens de wet. Uit de context valt op te maken dat dit is opgesteld in een
tijd dat men zich niet heel veel andere vormen van openbaarmaking kon voorstellen
dan de drukpers (eerste lid), radio en televisie (tweede lid) of wel voorstellingen.
In het derde lid staat namelijk ook: "De wet kan het geven van vertoningen
toegankelijk voor personen jonger dan zestien jaar regelen ter bescherming
van de goede zeden." Kennelijk nam men dat op dat moment samen. Als er een
grondwetsherziening zou plaatsvinden, is dat wel een reden waarom ik mij zou
kunnen voorstellen dat er nog eens gekeken wordt of hier sprake is van een
volledige moderne weergave van de verschillende vormen van meningsuiting.
Ik wil wel benadrukken dat dit niet betekent dat datgene wat de wet voorstelt,
erop neerkomt dat wij de huidige Grondwet zouden willen oprekken, integendeel.
Ik denk dat het zeer goed verdedigbaar is en ik wil dus ook verdedigen dat
de televisie in al haar uitingsvormen onderdeel is van hetgeen er wordt bedoeld
in artikel 7, lid 2, van de Grondwet. De televisie valt ten volle onder wat
daar wordt gesteld over radio en televisie. Ik sta daarin niet alleen. Ik
zal later nog inhoudelijk ingaan op deze opvatting. Eerst geef ik echter de
gezagsargumenten. De Europese richtlijn zelf stelt in overweging nummer 17
dat voor audiovisuele mediadiensten op aanvraag geldt dat ze met televisie
te vergelijken zijn, bijvoorbeeld vanwege de aard en de wijze van toegang.
Dat is de opvatting van Europa. Er bestaat ook een publicatie uit 1982 van
Brenninkmeijer: Van drukpersvrijheid tot informatievrijheid, in het boek Grondrechten,
in de serie Staats- en bestuursrecht. Hij zegt hierin dat het begrip "televisie"
functioneel moet worden opgevat.
 Wat betekent dat nu? Ik heb even moeten zoeken totdat ik de begrippen
weer helemaal helder voor ogen had. Ik denk dat dit zo is en ik zal proberen
om ze hier helder uiteen te zetten. De audiovisuele diensten kunnen worden
onderscheiden in ten eerste lineaire diensten. Je kunt ernaar kijken of niet.
Als je er niet naar kijkt, kun je iets opnemen en op een ander moment ernaar
kijken. Met andere woorden: het gaat hier om televisie. Ten tweede zijn er
de niet-lineaire diensten die je op aanvraag kunt bekijken. De categorie van
de niet-lineaire audiovisuele diensten valt uiteen in twee categorieën.
De tweede categorie bevat YouTube, Hyves, spelletjes op het internet, multimediale
internetspelletjes en al dat soort activiteiten. Deze categorie valt niet
onder artikel 7, lid 2, van de Grondwet, want het gaat niet om televisieprogramma's.
 Daarnaast zijn er televisiediensten die wel onder artikel 7, lid 2, vallen.
De criteria daarvoor leid ik af uit de Europese richtlijn. Ze zijn als volgt:
de dienst moet het karakter van een televisiedienst hebben, het hoofddoel
moet het leveren van programma's zijn, er is sprake van redactionele verantwoordelijkheid
van een dienstaanbieder, het is een economische dienst in de zin van het EG-verdrag
en de dienst moet het karakter hebben van een massamedium. Alleen als aan
die vijf criteria is voldaan, is sprake van televisie. Ik ben
het eens met de heer Asscher, die zegt dat de consument op dit moment heel
goed weet of hij iets tot zich neemt via het internet of via de televisie.
Ik wil er wel op wijzen dat sprake is van convergentie in technische zin.
 Ik heb bijvoorbeeld thuis nu al een abonnement van Ziggo dat mij toestaat
om interactieve televisie uit te oefenen. Dat betekent dat ik naar de televisie
kijk, maar dan Uitzending Gemist zie op mijn televisie. Omgekeerd kun je op
de computer, dus via het signaal dat met het internet binnenkomt, naar Politiek
24 kijken en dat is echt een televisiekanaal. Het is op dit moment nog wel
zo dat die twee kabeltjes misschien niet altijd op dezelfde plek het huis
in komen, maar je ziet nu duidelijk convergentie ontstaan. Hoe het ook zij,
ik denk dat het voor het beschermen van de rechten en van de grondrechten
niet relevant is of iets op het ene scherm of op het andere geprojecteerd
wordt, maar dat je naar de functie en de aard van de activiteit zou moeten
kijken. Ik denk dat het heel goed mogelijk en ook verstandig is om de niet-lineaire
audiovisuele diensten op aanvraag, bijvoorbeeld Uitzending Gemist, te beschouwen
als vallende onder de reikwijdte van artikel 7, lid 2. Ik wil het hier op
dit punt bij laten en zet mijn betoog voort.
 Een tweede punt dat door vele leden is aangesneden, is de zogenaamde flitsenregeling.
De flitsenregeling heeft bijvoorbeeld betrekking op sportmomenten. Daarop
zitten rechten, maar niettemin mag volgens de Europese richtlijn een nieuwsprogramma
als een flits het nieuws van een sportmoment laten zien. In de richtlijn is
sprake van 90 seconden. Aanvankelijk was dit ook het voorstel van het kabinet
in de Tweede Kamer. Ik heb dus namens het kabinet voorgesteld om die flitsen
te beperken tot 90 seconden. Bij amendement is dat door de Tweede Kamer voor
uitzonderlijke situaties uitgebreid naar het dubbele daarvan: 180 seconden,
dus 3 minuten. Ik heb daarop toen een toelichting gegeven in een brief. Ik
dank voor de gelegenheid om hier nog eens in te gaan op de vraag waar het
verschil zit, allereerst procedureel. Ik heb aan het Commissariaat voor de
Media gevraagd om goed zicht te houden op de correcte uitvoering van de flitsenregeling.
Een flits kan dus niet langer zijn dan 90 seconden en alleen bij uitzondering
180 seconden.
 De heer Dölle en anderen vroegen vervolgens wat een uitzondering
is. Ik denk dat het goed is om daarvoor terug te gaan naar de bedoeling van
deze flitsenregeling. Bij een flits gaat het om nieuws, maar het risico is
natuurlijk dat je bij uitzending van een paar flitsen die allemaal drie minuten
duren, voordat je het weet een televisie-uitzending van tien minuten hebt
die strikt genomen niet meer het karakter heeft van "onderdeel van het nieuws".
Je brengt dan – interessant en voor mij als sportliefhebber ook boeiend –
amusement op televisie zonder dat daar rechten voor hoeven te worden betaald,
onder het motto van "nieuws". Dat kan de bedoeling niet zijn. Je moet het
criterium dus zo beperkt houden dat het werkelijk gaat om een nieuwsflits.
Ik heb in de Tweede Kamer het volgende voorbeeld gegeven: ik zou me kunnen
voorstellen dat bij de Olympische Spelen op één dag verschillende
Nederlanders een gouden medaille winnen. Als je dat nieuws wilt brengen, lukt
dat niet in anderhalve minuut. Dan heb je werkelijk iets langer nodig. Dat
zou dan maximaal het dubbele kunnen zijn. Ik zou me nog kunnen voorstellen
dat er in uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld in de voetbalcompetitie, hooguit één
keer per jaar aanleiding is om te zeggen: om het nieuws te kunnen brengen
over wat er die dag is gebeurd, heeft men werkelijk meer dan 90 seconden nodig.
Wat mij betreft, zou het echt daartoe beperkt moeten worden. Het NOS-journaal
zal dit misschien niet zo snel doen, maar deze regeling heeft natuurlijk ook
betrekking op alle commerciële aanbieders. Voordat je het weet, brengt
een slimmerik in een nieuwsprogramma allemaal flitsen van drie minuten van
alle interessante momenten uit diverse sportuitzendingen. Dan hol je de bedoeling
van de flitsenregeling echt uit. Het antwoord op de vraag van de heer Dölle
is dus dat ik dit zeer restrictief wil uitleggen.
 Er is misschien ook een tweede restrictie. De heer Dölle vroeg immers
ook naar andere sporten. Het moet in de rede liggen dat je iets alleen dan
zo'n groot nieuws vindt dat je er meer dan de normale tijd van de flitsenregeling
van 90 seconden voor nodig hebt als dat ook in andere media als zo'n groot
nieuws wordt beschouwd. Wat mij betreft, is het nadrukkelijk niet de bedoeling
dat je kunt zeggen dat er ook uitzonderlijke momenten zijn geweest bij het
basketbal, bij het zwemmen en bij het schaatsen. Het moet gaan om het soort
nieuws waarvan heel Nederland de volgende ochtend zegt: heb je gisteravond
in het nieuws gezien wat er is gebeurd? Het gaat dus om zeer uitzonderlijke
gevallen.
 Tot zover de twee punten die door verschillende leden zijn aangesneden.
Ik ga nu door met de afzonderlijke vragen, allereerst met de vraag van de
heer Asscher naar de betekenis van het woord "liberaal" in "het liberaal toepassen
van de richtlijn". Het was natuurlijk bedoeld als compliment. Ik bedoelde
"liberaal" in de zin van "ruimhartig". Ik had het dus niet over een restrictieve
toepassing, maar over een ruime toepassing. Daarmee wordt het compliment voor
liberalen alleen maar vergroot. Ik stelde "liberaal" dus niet gelijk met enige
politieke stroming. Ik zal proberen om die dubbelzinnigheid voortaan te vermijden.
 De heer Asscher vroeg terecht om precisering van de inwerkingtreding van
de wet en vroeg met name hoe die zich verhoudt tot het moment van productie.
Ik ben het eens met de impliciete strekking van de vraag, namelijk dat het
verbod moet gelden voor programma's waarvoor nog geen aanvang is gemaakt met
de totstandkoming op het moment waarop de wet in werking treedt. Het toezicht
daarop ligt, zoals altijd, bij het commissariaat.
 Dan de vragen van de heer Dölle. Ik ben reeds ingegaan op de subsumptie
en op de flitsenregeling. De heer Dölle vroeg ook hoe het zit met de
inventarisatie van de klachtenregeling in het buitenland. Ik had toegezegd
voor het eind van dit jaar met die inventarisatie te komen. Ik heb het goed
geverifieerd en dat zal nog steeds lukken. Dat kan dus niet lang meer duren.
Deze komt eraan.
 De opmerking van de heer Dölle over het schaarstemotief heb ik gezien
in de context van de discussie over het al dan niet onderbrengen van televisie
in lid 2, dan wel lid 3 van artikel 7 van de Grondwet. Daarop kom ik zo terug
bij de beantwoording van de vragen van mevrouw Tan en bij de behandeling van
de rol ten principale van de omroepen en de publieke omroep.
 De heer Slager kenmerkte het door mij gevoerde beleid als neoliberaal.
Uit zijn mond was dat volgens mij niet als compliment bedoeld. Ik weerspreek
dat ook. Als dit werkelijk liberaal beleid zou zijn, dan zou het fijn zijn
als hij de heer Asscher ook zou kunnen overtuigen dat dit liberaal
beleid is. Tot dusverre heeft de heer Asscher immers tegen dat beleid gestemd
bij gelegenheden. Er is in ieder geval in de Tweede Kamer door de VVD-fractie
regelmatig tegen gestemd. Misschien is dit dus een oproep van de heer Slager
aan de heer Asscher om dit beleid ook te ondersteunen of er is een verschil
in interpretatie van wat liberaal is.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 De heer Asscher wil natuurlijk gewoon het onderste uit de kan.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik wil niettemin in ernst ingaan op twee punten die u ter illustratie
hebt aangeroerd om te onderbouwen dat mijn beleid neoliberaal zou zijn. Allereerst
zei u: u hebt twee rechtse aspirant-omroepen toegelaten. Ik plaats hierbij
een kanttekening. Dit kan wellicht voor WNL een terechte kwalificatie zijn.
Zij hebben deze ook zelf zo gekozen. PowNed heb ik echter tot dusverre ervaren
als een antiautoritaire organisatie die niet op voorhand politiek te plaatsen
valt. Ik ga niet in op de casuïstiek, maar bij diverse kwesties was men
zeker niet altijd politiek plaatsbaar aan de rechterzijde.
 Het tweede punt dat de heer Slager aanbracht ter illustratie van het neoliberale
karakter van mijn beleid was dat ik LLiNK niet zou hebben toegelaten als omroep
en de TROS niet zou hebben weggestuurd als omroep. Ik wil hier toch de indruk
wegnemen dat het mij vrijstaat om naar believen omroepen toe te laten dan
wel weg te sturen. De TROS was een omroep die zich niet aan de Mediawet heeft
gehouden, zodat zij een zeer hoge boete heeft gekregen van het Commissariaat
voor de Media. Ik heb de voorzitter van de TROS, de heer Nijpels, en de directie
bij mij uitgenodigd om daarover een ernstig gesprek te voeren. Van hen heb
ik zwart op wit de verzekering gekregen dat zij dit in een nieuwe periode
niet zouden laten gebeuren. Zij hebben ook een functionaris aangesteld met
de specifieke taak om dergelijke overtredingen van de Mediawet voortaan te
voorkomen. Op basis daarvan heb ik het advies van het Commissariaat voor de
Media gevolgd om de getrokken gele kaart weer in de broekzak te steken en
de TROS, de grootste ledenomroep van het Nederlandse publieke bestel, een
erkenning voor de volgende periode te verlenen. Ik heb het Commissariaat voor
de Media wel gevraagd om zeer precies te bekijken of de TROS zich voortaan
ook aan de Mediawet houdt.
 De heer Slager sprak daarnaast over LLiNK. Dat is mij een politiek en
idealistisch zeer sympathiek gezelschap. Ik heb de makers ontmoet en het bestuur
en de directie gesproken. Het is werkelijk een zeer bewogen gezelschap, maar
het is niet aan mij om op basis van sympathie te bepalen welke omroepen er
toegelaten worden tot het stelsel. Men moet van drie instanties het groene
licht krijgen. LLiNK had echter van drie instanties het rode licht gekregen.
Het was financieel niet op orde en men had de zelfgestelde doelstellingen
niet waargemaakt. Dat was de opvatting van de Nederlandse Publieke Omroep,
de Raad voor Cultuur en het Commissariaat voor de Media. Ik had dus te maken
met drie stoplichten op rood en onze procedure staat niet toe om het opnieuw
te proberen. Een omroep heeft vijf jaar om het te proberen en dan wordt er
beoordeeld of de omroep aan de wettelijke criteria en aan de zelfgestelde
doelen heeft voldaan. Als dat niet zo is, dan valt het doek. Het is onmogelijk
om een omroep voorwaardelijk tot definitieve omroep te verheffen. Het enige
alternatief is voor het volle bedrag en voor de volle zendtijd voor vijf jaar
een erkenning verlenen. Dat kon ik op basis van alles werkelijk niet doen.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Verschuilt u zich nu niet een klein beetje achter die adviesgroepen? Uiteindelijk
moet u toch zelf beslissen? Vindt u nu zelf ook dat LLiNK geen toegevoegde
waarde had?
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Dat is niet gezegd. Het is geen kwestie van verschuilen, maar het is een
kwestie van rechtsstatelijkheid dat ik mij houd aan de procedure waarbij mensen
om advies wordt gevraagd. Deze adviesgroepen constateerden – ik doe
het even uit het hoofd, maar volgens mij weet ik het precies – dat men
een handelingsactiverende rol beoogde en dat men voorop wilde lopen met internetactiviteiten,
maar dat de internetactiviteiten van LLiNK niet voor, maar zelfs achterliepen
bij die van de meeste andere omroepen en dat het handelingsactiveren op geen
enkele manier uit de verf was gekomen. Dat zijn doelstellingen die men zichzelf
stelt. Ons stelsel werkt zo dat een aspirant-omroep de vrijheid heeft om zelf
aan te geven wat men meent toe te voegen aan het bestel. Dan wordt beoordeeld
of dat ook werkelijk potentieel een toevoeging is en aan het eind van die
vijf jaar wordt bekeken of men dat ook heeft waargemaakt.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Ik bedoelde te vragen of u vond dat LLiNK inhoudelijk een meerwaarde had
en niet of LLiNK nu wel of niet vooropliep met internetactiviteiten. In uw
brief aan de Tweede Kamer heeft u het er zelf over dat LLiNK onvoldoende toegevoegde
waarde heeft. Als ik de programma's zie, maar vooral hoor, dan vind ik ze
wel degelijk onderscheidend. Dat is mijn mening, maar ik vroeg of u dat zelf
ook vindt.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik wil zeker in deze Kamer heel precies zijn over mijn rol. Mijn rol is
niet om te bekijken of ik dat programma's vind met toegevoegde waarde, maar
om te bekijken of datgene waarvan de aspirant-omroep bij toetreding zelf heeft
aangegeven dat men het als hun toegevoegde waarde ziet, aan het eind van die
vijf jaar ook is waargemaakt. Dat doe ik natuurlijk mede gebaseerd op adviezen.
Het gaat er dus niet om of ik iets een mooi programma vind. Men had zichzelf
de twee doelstellingen gesteld die ik zojuist noemde, die toegevoegde waarde
hadden ten opzichte van de bestaande omroepen: het vooroplopen met internetactiviteiten
en het handelingsactiverend bezig zijn. Alle adviseurs zeggen hiervan dat
zij dit niet terugzien in hetgeen in die vijf jaar is geproduceerd.
 
 
 
 De heer
 Dölle
 CDA
 
 Ik heb nog een vraag die niet gaat over de kwestie pro-LLiNK of contra-LLiNK.
Ik grijp even terug op een debat dat hier is gevoerd over de Mediawet. Toen
is ook aan de orde geweest – ik vertaal het in de uitdrukkingen die
net zijn gebruikt – of een minister, als er bijvoorbeeld sprake is van één,
twee of drie rode stoplichten, een eigen afwegingsruimte heeft om, om redenen
die bij hem op dat moment de doorslag geven, een besluit te nemen dat anders
is dan de advisering? Of het wenselijk is, is overigens een heel andere vraag.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 In strikte zin kun je natuurlijk altijd contrair gaan. Het is overigens
wel zo dat je natuurlijk bij de bestuursrechter gedaagd kunt
worden omdat je je opvatting als bestuurlijke instantie, in dit geval als
minister, moet onderbouwen. In het verleden is er wel eens verdeeld geadviseerd
door de drie instanties die over toetredende omroepen moeten adviseren: de
Raad voor Cultuur, de Nederlandse Publieke Omroep en het Commissariaat voor
de Media. Dat biedt een bewindspersoon natuurlijk veel meer ruimte om een
knoop door te hakken. Als alle stoplichten op groen staan, is het echter zo
goed als onmogelijk om zonder novum alsnog te besluiten tot het niet-toelaten.
Als alle stoplichten op rood staan, zijn er weinig mogelijkheden tot toelaten.
 
 
 
 De heer
 Dölle
 CDA
 
 Het gaat mij inderdaad om de theoretische vaststelling en ik ben blij
dat het in die zin geen gebonden bevoegdheid is waarbij de minister alleen
een stempel kan zetten. Zijn macht neemt, net als bij de Koningin, toe als
de adviezen verdeeld zijn.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik dank u voor de vergelijking.
 De heer Slager heeft dit voorbeeld opgepakt om zijn standpunt over de
invloed van Europa in het algemeen hier aan de orde te stellen. Ik neem daarvan
kennis. Het heeft volgens mij niet zo veel zin om nu een debat over de reikwijdte
van Europa te voeren. Ik kan mij uit discussies in een andere context herinneren
dat een van de senatoren, als er iets speelde over het standpunt van de Eerste
Kamer, zei: laten wij nu niet elk debat beginnen met het ter discussie stellen
van de legitimiteit daarvan, want dan zijn wij snel klaar. Dat zeg ik hierbij
ook. Er is een Europese grondwet waaraan ook Nederland zich heeft gebonden.
De andere lidstaten hebben dat overigens ook gedaan. Het woord "grondwet"
wordt al door lichaamstaal gecorrigeerd. Excuus, het gaat om een grondwettelijk
verdrag. Wij moeten niet bij elke gelegenheid de legitimiteit daarvan ter
discussie stellen.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Het ging mij om het land-van-oorsprongbeginsel. Ik heb van de regering
een verhaal gehoord dat dit zijn nut heeft bewezen. Ik heb al in de schriftelijke
vragen gesteld: welk nut heeft het land-van-oorsprongbeginsel dan voor Nederland?
U vertelt het nu weer niet, dus ik vraag het nog een keer.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 In die context moet ik u het antwoord schuldig blijven. Ik zal dat straks
opzoeken en er in tweede termijn nog even op terugkomen.
 Wat het beginsel van het land van herkomst betreft, neem ik aan dat u
doelt op RTL. Ik ben weleens ondervraagd door een bekende journalist van het
RTL Journaal die vond dat wij iets anders moesten doen. Toen zei ik tegen
hem dat hij dan maar naar zijn eigen regering moest gaan. Dat moment van het
interview is helaas niet uitgezonden, maar de strekking is duidelijk. Wat
doet u dan bij ons? Dit zeg ik overigens over een omroep die veel bijdraagt
aan ons bestel. Het Journaal van RTL4 is vaak een van de eerste journaals
die allerlei politiek nieuws hebben. Complimenten daarvoor. Ik onderschrijf
de uitspraak dat de illusie dat men een Luxemburgse omroep is, een hoog gelegenheidsgehalte
heeft. Als u dat bedoelt, onderschrijf ik dat.
 Dan de discussie over het verbod op snoepreclame. De SP is daar heel consistent
in. Ik heb die discussie ook met de collega van de heer Slager in de Tweede
Kamer, de heer Jasper van Dijk, regelmatig mogen voeren. Ook daar pleit de
SP voor een verbod op reclame voor snoep. Ik maak daar inderdaad een andere
keuze in. Ik wil dat hier met alle plezier nogmaals onderbouwen, ook in algemene
zin. Ik vind pogingen om het menselijke gedrag te beïnvloeden door geboden
of verboden op het gebied van reclame in principe onwenselijk. Als wij vinden
dat mensen geen grote auto's zouden moeten kopen, vind ik dat geen reden om
reclame voor grote auto's te verbieden of te beperken. Dat geldt dus ook voor
snoep. We maken inderdaad een uitzondering voor alcohol voor kinderen en dat
komt omdat alcohol bij elke dosis een vergif is voor kinderen. Ik vind dat
je dat van snoep redelijkerwijs niet kunt volhouden. Natuurlijk is te veel
snoep slecht, maar één snoepje, daar is helemaal niets mis mee.
Dan vind ik het toch aan de ouders en aan anderen om ervoor te zorgen dat
kinderen niet te veel snoepen. Ik onderken volledig de problemen in verband
met obesitas en het belang van het bestrijden van overgewicht, maar ik vind
het te ver gaan om gebruik te maken van het recht dat de overheid heeft om
grenzen te stellen aan reclame, teneinde snoepreclame te verbieden. Daarmee
begeef je je op een hellend vlak. Dadelijk zijn het grote auto's, niet-geïsoleerde
huizen en allerlei andere objecten die vrij verkoopbaar zijn in een vrij land,
maar waar je geen reclame meer voor zou mogen maken. Ik respecteer dat men
daar anders mee omgaat en de SP is daar consistent in. Ik heb er vaker over
gesproken met vertegenwoordigers van de SP. Dit is de opvatting die ik heb.
 De heer Slager vroeg naar alcoholreclame en of ik die op het internet
ook zou willen verbieden. Ik ben daar niet voor, terwijl ik alcoholreclame
op televisie wel wil verbieden. Die is ook daadwerkelijk verboden tot negen
uur 's avonds voor de commerciële en de publieke omroep. Dat hoeft niet
van Europa, maar daartoe hebben wij vorig jaar besloten. Uw Kamer heeft daartoe
ook besloten. Een verbod op internet is niet handhaafbaar, zeker niet wanneer
de enige instantie die op de handhaving kan toezien, het Commissariaat voor
de Media is. Het verbod op kinderporno is een kwestie van strafrecht. Dan
kan de politie zo'n verbod gewoon proberen te handhaven, wat overigens ook
nog lastig genoeg is. Hoe zouden wij in naam van wie dan ook ervoor moeten
zorgen dat er op internet nergens reclame wordt gemaakt voor Heineken bier?
Ik denk niet dat we dat kunnen uitvoeren en het is nadrukkelijk niet de keuze
die wij gemaakt hebben.
 Ten slotte heeft mevrouw Tan een aantal vragen gesteld, allereerst over
de rol van de publieke omroep. Het is altijd een genoegen om mijn kijk daarop
uiteen te zetten. Ik heb één jaar in een land gewoond waar er
geen krachtige publieke omroep was, namelijk de Verenigde Staten. Ook daar
heb je een vrije pers. Zo kan het ook. Ik zeg niet dat het tot onacceptabele
toestanden zou leiden, maar het is wel een keuze. Daar heb je de grote zenders,
CBS, ABC, Fox News. Wij hebben een sterke publieke omroep die marktleider
is in die zin dat de meeste mensen ernaar kijken.
 De publieke omroep hanteert de bekende sandwichformule, waardoor mensen
niet alleen maar datgene tegenkomen wat ze verwachten te zien, maar ook nog
eens verrast worden en blijven hangen. Dan zien ze iets wat ze helemaal niet
van plan waren te zien, maar waarvan ze misschien wel zeggen: "goh, eigenlijk
is dit toch ook wel aardig". Dit doet zich soms zelfs binnen programma's voor.
De Wereld Draait Door is een snel amusementsprogramma, maar als je goed oplet,
komt er toch veel langs op het gebied van cultuur of actualiteit.
Ik vind dat zeer waardevol.
 De publieke omroep heeft bovendien een verbindend effect. Als je 's avonds
NOVA hebt gezien of Pauw & Witteman, dan mag je er toch wel van uitgaan
dat er de volgende dag op je werk een gesprek daarover ontstaat, omdat veel
andere mensen het ook gezien hebben. De publieke omroep heeft dus ook enigszins
het effect van een nationale huiskamer waar mensen elkaar treffen. Daar is
een hoop op af te dingen, maar toch zijn meer dan 3 miljoen mensen lid van
een publieke omroep. Daarmee is het een van de meest verankerde onderdelen
van onze samenleving. Ik weet wel dat niet ieder lid van een omroep heel bewust
heeft gekozen voor die specifieke omroep, maar al deed slechts de helft dat
wel, dan is de publieke omroep toch nog behoorlijk verankerd.
 De regering is daarom voorstander van een sterke publieke omroep. Een
sterke publieke omroep vereist de nodige middelen en daarom is er reclame
op de publieke omroep, die ongeveer voor een derde van de inkomsten van de
publieke omroep zorgt. Wij hebben die reclame gereguleerd en in zekere zin
beperkt. Leidt dat tot een ongelijk speelveld? Ja. Iedere publieke voorziening
leidt natuurlijk tot een ongelijk speelveld. Het publiek bekostigde onderwijs
bijvoorbeeld leidt tot een ongelijk speelveld voor de Leidse Onderwijsinstellingen,
de LOI. Dat is natuurlijk altijd zo. Het is een keuze. Je kunt het allemaal
aan de vrije markt overlaten, maar dat is niet de keuze die ik zou wensen.
 Is de publieke omroep wel publiek genoeg? Dat vind ik zeker. Laat ik twee
kengetallen noemen om dat punt te illustreren. Als je de publieke omroep vergelijkt
met de commerciële omroep in Nederland op het punt van zendtijd voor
nieuws, actualiteiten en serieuze informatie, dan is dat bij de publieke omroep
21%, bij de commerciële omroep 9%. Het is andersom als
je gaat kijken naar uit het buitenland ingekochte fictie. Dan hebben we het
over soaps, buitenlandse krimi's en zo. Dat percentage is bij de commerciële
omroep 45, dus bijna de helft, en bij de publieke omroep is het 10. Je ziet
dat er inderdaad een heel ander profiel ontstaat van wat men uitzendt en ik
vind inderdaad dat de publieke omroep essentieel anders is dan de commerciële.
 
 
 
 Mevrouw
 Tan
 PvdA
 
 Voorzitter. Ik wil even terug naar de kwestie van de speelvelden. De minister
zegt heel duidelijk dat er niet één speelveld is, maar dat er
verschillende speelvelden zijn. Hoe moeten die speelvelden zich dan van elkaar
onderscheiden? Onder wat voor criteria moet dat gebeuren? Het erkennen van
die verschillende speelvelden is één ding, maar dan is vervolgens
de vraag hoe zich dat tot elkaar moet verhouden en wie daarop toeziet.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik heb net geprobeerd te illustreren dat de commerciële omroep mag
uitzenden wat men wenst, dus voor de helft buitenlandse soaps en andere buitenlandse
programma's. Daar kan niemand enige eis aan stellen. Dat is de vrijheid die
de commerciële omroep heeft. Daar staat tegenover dat men dan ook geen
algemene middelen ontvangt om programma's te maken en dat men het van de reclame-inkomsten
moet hebben. Met de publieke omroep daarentegen maken wij prestatieafspraken.
Misschien kan ik uw vraag het beste beantwoorden door daar iets over te zeggen.
In de huidige prestatieovereenkomst die ik sluit met de publieke omroep staan
109 afspraken. Die gaan over heel veel: het aantal uren documentaires, het
budget, Nederlands drama, de registratie van culturele evenementen, het aandeel
sport, het bereik bij diverse doelgroepen, bijvoorbeeld mensen met verschillende
culturele achtergronden.
 De publieke omroep rapporteert elk jaar over de realisatie van al die
109 prestatieafspraken in zijn programmatische terugblik. Die staat op het
internet en is daar terug te zien. Dat is een mooi document dat op veel punten
een goede onderbouwing is van het belang van de publieke omroep. Ik hoop dat
die terugblik mevrouw Tan overtuigt, anders zou het jammer zijn. De publieke
omroep heeft heel veel werk aan die rapportage over 109 onderdelen. Het Commissariaat
voor de Media dat erop moet toezien, heeft er eveneens ongelofelijk veel werk
aan, dus ik hoop maar dat het de moeite waard is. Anders zouden we het aantal
onderwerpen in de prestatieafspraken iets moeten terugbrengen. Dat wordt ook
weleens geopperd. De visitatiecommissie heeft gepleit voor minder afspraken
op een hoger abstractieniveau, maar wel meetbaar en scherp. Laten we eerst
maar eens bekijken hoe we het precies gaan invullen bij de volgende prestatieovereenkomst.
Ik heb de neiging om het inderdaad tot een iets kleiner aantal te beperken
of tot een aantal kernwaarden, zoals programmatische verscheidenheid, journalistieke
en culturele impact en het bereiken van diverse publieksgroepen. Die zou ik
er graag in houden. De publieke omroep heeft het voortouw en komt in maart
van het volgend jaar met een concessiebeleidsplan. Op basis daarvan sluit
ik een nieuwe prestatieovereenkomst voor de periode 2011 tot en met 2016.
Die overeenkomst is de basis van het verschil tussen wat het is om een publieke
omroep te zijn en een commerciële omroep.
 Mevrouw Tan verwees naar een artikel van Tazelaar in de NRC. De strekking
van dat artikel is dat samenwerking tussen publieke omroepen en kranten principieel
verkeerd zou zijn. Daar ben ik het niet mee eens. Gisterenavond heb ik in
de Rode Hoed in Amsterdam uitgebreid gediscussieerd met de hoofdredacteur
van de NRC, waarbij dit ook aan de orde kwam. Ik denk dat zo'n samenwerking
nuttig kan zijn, mits het de juiste kaders heeft. Daar ziet het commissariaat
opnieuw op toe. Er worden met publieke middelen bijvoorbeeld bewegende beelden
gemaakt, zoals door het NOS Journaal. Kranten kunnen die gebruiken om ze in
een embedded player op hun websites aan te bieden. Dat lijkt mij meerwaarde
te hebben.
 
 
 
 Mevrouw
 Tan
 PvdA
 
 Ik heb gewezen op het commentaar in Sp!ts van Frank Volmer, directeur
van Telegraaf Media Nederland. Zijn kritiek is dat de publieke omroep met
publieke middelen oneerlijke concurrentie bedrijft als het gaat om al die
producten onder het audiovisuele aanbod, zoals de websites, het digitale themakanaal
en de mobiele applicaties. Hoe kijkt de minister aan tegen die kritiek op
het beleid over samenwerking tussen publieke omroep en andere media?
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik ben het niet in alle opzichten altijd met De Telegraaf eens, dat geldt
hier ook. Ik wil er met alle plezier op ingaan, maar dit alles ligt buiten
het thema van de wet die hier voorligt. Ik wil graag ingaan op de criteria
voor de samenwerking tussen kranten en de publieke omroep. Ik
ben gevoelig voor het punt dat daar waar de publieke omroep op websites reclame
aanbiedt, je je moet afvragen wat daarvan de maatvoering is en hoe dit zich
verhoudt tot de exploitatie van websites door commerciële kranten. Kranten
zijn, zoals u weet en dat wil ik graag zo houden, bedrijfsmatige en commerciële
organisaties. Daar wil ik nog naar kijken en ik kom erop terug.
 Ik vind het in zijn algemeenheid niet verstandig van de serieuze schrijvende
pers om de controverse met de publieke omroep te zoeken. Die trend hebben
wij de laatste tijd gehad. Ik denk dat men heel veel hetzelfde voorstaat,
de serieuze schrijvende pers en de serieuze omroep. Het gaat niet alleen om
de serieuze publieke omroep, maar ook om de serieuze commerciële omroep.
Er is sprake van een symbiose, omdat vaak 's avonds op de televisie wordt
teruggegrepen op artikelen die men 's ochtends in de krant heeft gelezen en
op het journalistieke werk uit de krantenwereld. Omgekeerd gaan de kranten
die je leest, leven omdat mensen al die bewegende beelden op het netvlies
hebben staan die zij op de televisie hebben gezien. Ik denk dat het veel beter
is, zoals de commissie-Brinkman heeft voorgesteld, om daar waar het kan de
samenwerking te zoeken tussen krant en omroep. Dat gebeurt ook al: de Volkskrant
met de VPRO op het gebied van de film; De Telegraaf met teams van de NOS op
het gebied van de Tour de France; de Volkskrant en de NCRV met het thema hart
en ziel en de NRC samen met de Wereldomroep op een aantal Engelstalige sites.
Er zijn dus veel goede voorbeelden te geven. Het is beter om dat verder uit
te zoeken dan om de controverse te zoeken tussen geschreven pers en de publieke
omroep.
 Mevrouw Tan heeft een vraag gesteld over de bescherming van minderjarigen
tegen ernstig schadelijk beeldmateriaal bij de mediadienst op aanvraag. Ook
heeft zij gevraagd wie daarop toeziet. Ik acht het onwenselijk dat minderjarigen
bloot worden gesteld aan beeldmateriaal dat voor hen ernstig schadelijk te
achten is. Het gaat er niet om of het een lineaire dienst is, dus klassieke
televisie, of een dienst op aanvraag. Voor de verspreiding van ernstig schadelijk
mediabeelden geldt in de huidige wetgeving voor zowel de publieke als de commerciële
mediadiensten via de lineaire diensten een verbod. Bij de klassieke televisie
is het dus sowieso verboden. Voor de publieke omroep gold dit ook al voor
de diensten op aanvraag. Dat hebben wij in de Mediawet 2008 geregeld. Wat
nieuw is, is dat conform de Europese richtlijn nu ook de commerciële
mediadiensten op aanvraag die onder de Mediawet vallen, niet zomaar ernstig
schadelijk beeldmateriaal mogen verspreiden. Als zij dat toch doen, moeten
zij dusdanige maatregelen treffen, dat het aanbod op zo'n manier beschikbaar
wordt gesteld dat jongeren onder de zestien jaar dat normaliter niet te horen
of te zien kunnen krijgen. Ik volg dus de richtlijn voor de publieke omroep
en die is strenger, omdat ik vind dat wij dat ook van een publieke omroep
kunnen vragen. Daarom is dat eerder in de Mediawet vastgelegd. Het Commissariaat
voor de Media ziet daarop toe.
 
 
 
 Mevrouw
 Tan
 PvdA
 
 De minister zegt dus dat de regering bewust heeft gekozen voor een verschil
in regimes voor de publieke omroep en de commerciële omroep als het gaat
over niet-lineaire diensten. De publieke omroep is aan strengere regels gebonden
dan de commerciële.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Nu dus niet meer, maar wij hadden dat al vooruitlopend op het consistent
maken met de Europese richtlijn voor de publieke omroep geregeld. Wij praten
hier alleen over de commerciële omroep.
 
 
 
 Mevrouw
 Tan
 PvdA
 
 Dat verschil is dus met deze nieuwe regeling vervallen. Het is nu gelijk.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ja, en dan verwijs ik naar wat ik zojuist heb gezegd.
 
 
 
 De heer
 Asscher
 VVD
 
 Voorzitter. Ik dank de minister voor zijn korte en bondige antwoord op
de vragen over dit wetsvoorstel. Die waren iets minder kort en bondig toen
wij de erkenningenwet en de Mediawet opnieuw gingen behandelen, maar dat ligt
voor de hand.
 De heer Slager, met wie ik over dit wetsontwerp sterk van mening verschil,
complimenteerde de minister als een neoliberaal. De minister wist niet helemaal
of dat jasje hem wel goed stond. Ik heb ook mijn twijfels daarover, want ik
heb deze minister nooit in een liberaal daglicht gezien.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Ik wil dit iets nuanceren. Ik heb alleen gezegd dat er een neoliberale
wind door Nederland waait. Dat is iets anders dan dat ik zou hebben gezegd
dat minister Plasterk neoliberaal zou zijn.
 
 
 
 De heer
 Asscher
 VVD
 
 Het zou heel mooi zijn als dat waar was, mijnheer Slager, maar met dit
kabinet merk ik daar heel weinig van.
 Een punt waarop ik de minister niet zo heel liberaal vind, is het vlammende
betoog dat hij weet te houden over de publieke omroep. Wij denken daar een
stuk genuanceerder over. Hij is een groot verdediger van de verzuiling die
wij nu kennen. De VVD is daar een stuk genuanceerder over. Ik hoor vertellen
over 109 prestatieafspraken. Hij wil daar wat aan doen en gaf daar twee voorbeelden
van, maar hij zegt dat het voortouw bij diezelfde publieke omroepen ligt.
Ik betwijfel of wij daarvan veel goeds moeten verwachten. Het zou in het kader
van vermindering van regelzucht mooi zijn als wij van die 109 prestatieafspraken,
er 100 zouden kunnen schrappen.
 Ik ga niet in op het gebruik van de subsumptie. Als de staatsrechtsgeleerde
Dölle die ook al heeft gebruikt, moet ik mij daar natuurlijk bij neerleggen,
maar ik kan mij niet bij alles neerleggen wat de minister heeft gezegd. Met
name niet bij het zeer belangrijke punt artikel 7, lid 2 en 3, van de Grondwet.
Hij heeft vijf criteria genoemd die Europa stelt, maar ik denk daar anders
over. Ik ben het met de minister eens dat sprake is van convergentie, maar
wanneer hij zegt dat het om de bescherming gaat van de rechten en de grondrechten,
dan komt bij ons de nadruk te liggen op de bescherming van onze Grondwet.
Ik blijf van mening dat die hier wordt opgerekt. De minister meldde ook dat
dit een mooi voorbeeld was van just-in-timemanagement, dat wij dit nog vlak
voor het reces in dit jaar kunnen behandelen. Natuurlijk geldt niet voor alle
wetgeving die wij vlak voor de kerst nog op wens van het kabinet behandelen
dat het just-in-time is. Die richtlijn was immers al eerder
bekend, dus wij hadden dat ook al veel eerder kunnen doen.
 Ik wil de minister een groot compliment maken voor zijn antwoord op de
vraag van de heer Slager. Ik schrok wel heel erg van de opmerking van de heer
Slager over hoe vreselijk het is dat links LLiNK het bestel moet verlaten,
dat de TROS mag blijven en dat er twee andere omroepen bij zullen komen. De
minister gaf er de enig juiste, en daarom misschien ook wel een beetje liberale,
reactie op, namelijk dat hij zich aan de wet houdt. Dat verwachten wij ook
van de minister. Het zou toch verschrikkelijk zijn als sympathie op dit gebied
een rol zou spelen? Dat zou betekenen dat wij overgeleverd zouden zijn aan
de bewindsman. Dat zouden wij niet willen. De bewindsman moet in deze de wet
volgen. Ik ben blij – daar complimenteer ik hem voor – dat hij
dat ook doet.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Vindt de heer Asscher dat de wet de minister geen andere mogelijkheden
gaf?
 
 
 
 De heer
 Asscher
 VVD
 
 Dat is een beetje vragen naar de bekende weg. Als er drie stoplichten
op rood staan, doe je er bestuurlijk gezien verstandig aan om die adviezen
te volgen. Het was heel helder en duidelijk dat de adviezen – er moeten
overigens wel heel veel adviezen gevraagd, namelijk drie – één
kant op wezen. Het gaat mij erom dat wij hier de erkenningenwet hebben behandeld
en aangenomen, met alle plussen en minnen. Dat de minister zich daar strikt
aan houdt, beschouw ik als normaal en ook een compliment waard.
 De conclusie van mijn fractie mag duidelijk zijn, namelijk dat wij dit
wetsvoorstel niet zullen steunen. Ik moet overigens zeggen dat de beantwoording
van de minister op tal van vragen bevredigend is, op één na,
namelijk die wat betreft de flitsen. Ik ben bang dat wij met die flitsuitzendingen
van 180 seconden vervallen in casuïstiek. Er worden aldoor voorbeelden
gegeven, maar niet vijf of zes regels waaraan die flitsuitzendingen van 180
seconden aan zouden moeten voldoen. Dat kan tot veel verwarring in het veld
leiden.
 
 
 
 De heer
 Dölle
 CDA
 
 Voorzitter. Ik dank de regering voor de beantwoording. Ik heb nog een
paar punten. Ik ben nu, om in de terminologie te blijven, gelinkt aan subsumptie.
Dat had ik ook niet gedacht. Wij bedoelen daar niets anders mee dan de vraag
of op de materie, lineaire en niet-lineaire audiovisuele mediadiensten, nu
artikel 7, lid 2, op ziet of artikel 7, lid 3, dus of je die onder het ene
of het andere lid subsumeert. Verder wordt daar niets mee bedoeld.
 Ik heb hier nog een vraag over. De minister zegt dat de materie zo veel
op televisie lijkt, dat deze onder lid 2 kan worden geschoven. Deze vertoont
volgens hem allerlei kenmerken die Europa ook al heeft opgesomd. De minister
is van mening dat deze niet onder artikel 7, lid 3, hoeft te worden geschoven,
waaronder popfestivals, cabaret, toneelvoorstellingen, straattoneel en andere
door hem geliefde activiteiten vallen. Dat geeft al aan dat beide opvattingen
verdedigbaar zijn. De ene opvatting is bijvoorbeeld door de huidige ombudsman
verdedigd en de andere door Hins en andere lieden. Beide mogelijkheden vallen
binnen de kring van mogelijke betekenissen. 
 Het gaat mij erom dat de minister duidelijk kiest voor artikel 7, lid
2, en dus voor de overheersing van wat op elkaar gelijkt. Hij zegt echter
niet wat daarvan de achtergrond is. Ik begrijp uit de stukken dat dit eigenlijk
is dat dit een massamedium betreft. Dat heeft een effect op de samenleving
en om daar regulerend in te kunnen optreden, hebben wij een wet nodig. Wij
hebben geen wet op het cabaret, geen wet op het toneel en geen wet op allerlei
andere manifestaties, maar wel een wet op televisie en radio. Historisch was
de reden daarvan dat de ruimte schaars was, dat daarom regels moeten worden
gesteld. Die reden geldt niet voor deze materie, die audiovisuele mediadiensten,
dus moet er een andere reden zijn. Dat kan Europa ons niet voorschrijven,
als ik het goed begrijp, maar het moet een afweging zijn van het kabinet.
Die is wat mij betreft zeer verdedigbaar, maar de minister moet deze wel noemen
en dat doet hij niet.
 Een tweede punt betreft de flitsen. Daar komt iets meer trechtervorming
in. De minister zegt dat het bij flitsen – althans zo vertaal ik het –
eigenlijk moet gaan om massasporten, sporten waar men de volgende dag over
praat. Dat is niet basketbal, maar bijvoorbeeld wel voetbal. Bij wielrennen
en schaatsen wordt het dubieus. Een tweede beperking is, zo hoor ik hem zeggen,
dat het technisch niet mogelijk moet zijn om die wedstrijdbepalende dimensie
in 90 seconden bij de consument te brengen. Heb ik dat goed begrepen, dat
het ook gaat om het criterium dat het technisch niet mogelijk is om de essentie
van die bijzondere gebeurtenis – vier Nederlanders winnen een onderdeel
van de Olympische spelen – naar de huiskamer te brengen, al zou dat
best in 90 seconden kunnen? Waar zit hem dat in? Ik weet dat dit casuïstiek
is, mijnheer Asscher. Wij moeten echter wel, omdat wij er anders gedonder
over krijgen. Dat is althans vrij waarschijnlijk. De vraag betreft ook de
nieuwswaarde: rellen hebben nieuwswaarde, gemiste strafschoppen weer niet.
Ik geloof dat de minister het zelf ook zo aanvoelt, als ik zo vrij mag zijn.
Daarom is de vraag of het niet beter is – ik weet overigens niet of
dat mogelijk is – dat het commissariaat of de minister in een beleidsregel
aangeeft wat zo'n beetje de grenzen zijn van dit in onze ogen gevaarlijke
amendement uit de Tweede Kamer.
 Het laatste punt is dat ik de minister ervoor dank dat ik van hem mocht
vernemen dat het onderzoek van de organisatie van weerwoorden in ons omringende
landen wellicht voor de kerst gereed is.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Voorzitter. Ik dank de minister voor zijn actieve manier van meedoen aan
dit debat, ook al in het begin. Ik was zelfs blij dat hij zat te schudden
toen ik het een en ander over LLiNK en de TROS riep. Dat is in elk geval veel
beter dan sommige van zijn collega's, die af en toe al twitterend naar leden
van deze Kamer zitten te luisteren.
 Ik wil nog even terug naar LLiNK. De minister heeft er gelijk in dat deze
omroep zijn oorspronkelijke doelstellingen niet heeft waargemaakt. Daar kunnen
wij niet onderuit. Er zijn intussen in dit land een heleboel omroepen die
hun oorspronkelijke doelstellingen al lang niet meer waarmaken. Ik hoef maar
de KRO, de TROS, de NCRV enzovoorts te noemen. Die hebben andere doelstellingen
en die worden gehonoreerd door dit kabinet. Zou het niet kunnen
zijn dat LLiNK in de afgelopen jaren weliswaar de oorspronkelijke doelstellingen
niet heeft gehaald, maar wel degelijk van toegevoegde waarde is gebleken?
Als dat het geval is, zou de minister ondanks die drie rode stoplichten misschien
dan over een parallelweg kunnen rijden om toch het doel te bereiken? Heeft
hij dat ooit overwogen?
 Ik kom nu op de reclame. Ik vind de manier waarop de minister daarover
praat erg liberaal. Het gaat niet lukken, het is niet uitvoerbaar en wij doen
het liever niet want wij moeten niet te bevoogdend zijn. Het gaat echter niet
alleen om snoep. Het gaat om reclame rondom jeugdprogramma's, rondom programma's
waar kinderen naar kijken die nog heel erg te beïnvloeden zijn. Daar
worden zaken tentoongesteld die slecht zijn voor hun gezondheid. In Scandinavië,
in Denemarken en in Engeland – de minister heeft het zelf allemaal aangegeven
in zijn schriftelijke antwoord – heeft men besloten om daar wel iets
aan te doen. In Nederland doet men er kennelijk helemaal niks aan en dat vind
ik jammer. Althans, niks is overdreven, want ik heb gelezen dat het Commissariaat
voor de Media erop gaat toezien dat bij de audiovisuele diensten op aanvraag
maatregelen worden genomen opdat de jeugd onder de zestien jaar producten
die hun ontwikkeling schaden niet te zien krijgen. Daarbij staat dan in een
schriftelijk antwoord: "Te denken valt daarbij aan pincodes of geavanceerde
identificatiesystemen waarover de ouders het beheer voeren." Dat antwoord
kregen wij en dat klinkt aardig, maar precies hetzelfde antwoord is op 7 mei
aan de Tweede Kamer gegeven. Mijn vraag aan de minister is of dat denken al
tot enig resultaat heeft geleid en, zo ja, of ik dan mag vernemen welk resultaat
dat was.
 In de nota naar aanleiding van het verslag van de Tweede Kamer stelt de
minister: "De regering is van mening dat het toezicht op de Nederlandse reclamecode
in het algemeen goed werkt." Wij hebben het nu over de websites waar ik het
over heb gehad. Voor de code voor voedingsmiddelen doet de regering dan een
dringend beroep op de voedingsmiddelenindustrie om een code aan te scherpen,
zodat ook kinderen tot twaalf jaar daaronder gaan vallen. Het gaat dus om
de bescherming tegen ongezond voedsel. Ook die mededeling is op 6 mei
van dit jaar precies zo gedaan, dus is mijn vraag opnieuw: is er intussen
al iets aan gedaan?
 Trouwens, het is natuurlijk mogelijk maar wel heel gemakkelijk dat men
bij voorbaat moet zeggen dat wij maar beter niet kunnen beginnen aan alcoholreclame
op internet, want die valt niet te controleren. Ik weet dat in Frankrijk bijvoorbeeld
alle alcoholreclame alleen maar pure productinformatie mag zijn. Geen spelletjes,
geen ringtones, geen popmuziek, helemaal niks van dat alles. Zou het mogelijk
zijn om daaraan in Nederland ook eens te denken? Dit geef ik de minister tot
slot in overweging.
 
 
 
 Mevrouw
 Tan
 PvdA
 
 Voorzitter. Dank aan de minister voor zijn zorgvuldige beantwoording.
Om misverstanden uit te sluiten, merk ik op dat de fractie van de PvdA groot
belang hecht aan de publieke omroep en aan de publieke functie. De minister
begon zijn beantwoording aan ons met het schetsen van de situatie in de Verenigde
Staten. Dat is niet dat waar de PvdA-fractie naar streeft, laat staan wat
zij als ideaalbeeld heeft, integendeel. Onze opmerkingen waren veeleer ingegeven
doordat wij veel van die publieke omroep verwachten, die publieke functie
hoog in het vaandel hebben en daar misschien ook strenge eisen aan stellen.
Wij denken dat dat moet mogen, gezien de positie die de publieke omroep in
het Nederlandse bestel heeft, met de bijbehorende financiële mogelijkheden
die de NPO krijgt.
 De minister heeft zijn visie geschetst op het huidige systeem. Hij heeft
inderdaad nog eens de 109 prestatieafspraken vermeld. Desondanks blijft bij
ons toch het beeld hangen dat dat onderscheid tussen de programmering van
de publieke omroep versus dat van de commerciële omroep toch niet zo
helder is. Wij hebben vragen gesteld over de verhouding van bijvoorbeeld de
aandacht voor allerlei sportevenementen versus de aandacht voor publieke aangelegenheden
en burgerschapszaken. Kennelijk ligt dat in die 109 prestatieafspraken allemaal
vast. Voor onze fractie was dat niet zo helder wanneer je als consument kennis
neemt van de programmering van de publieke omroep. Daarom ook haalden wij
dat ene artikeltje aan uit Het Parool waarin stond: "niemand weet toch wie
wat uitzendt". Het gaat niet om dat ene artikel, maar het is zo illustratief,
ook voor ons eigen beeld. Kennelijk herkennen grote delen van het Nederlandse
publiek toch niet zo goed wanneer zij nu naar de publieke omroep kijken en
wanneer naar de commerciële omroep, dus ondanks die 109 prestatieafspraken.
 Dat is de overstap naar het volgende. Heeft de publieke omroep niet ook
een fundamentele taak en functie als het gaat om de rol en de positie van
de journalistiek in de samenleving? Daarom haalden wij ook het artikel aan
van Geert Mak in de NRC, waarin hij met de metafoor van de rattenvanger van
Hamelen zegt dat die moordende concurrentie in medialand de commer­ciële
media ertoe drijft om heel erg in te spelen op de wensen van het publiek.
Dat is dus ook onze vraag. Mag van de publieke omroep, die naast de STER-inkomsten
voor tweederde wordt gefinancierd uit publieke middelen en waar die tucht
van de markt dus minder nijpend en minder groot is, niet juist worden verwacht
dat zij die journalistieke kwaliteiten hoog in het vaandel houdt?
 Vandaar ook de vraag, in het verlengde daarvan, hoe het komt dat het beeld
ontstaat dat bijvoorbeeld een commerciële omroep als SBS6 zich op dit
moment veel meer gelegen laat liggen aan het ontwikkelen van een verantwoordingssysteem
naar het publiek toe, terwijl de publieke omroep daar minder actief in is.
De publieke omroep heeft bijvoorbeeld ook een zelfreguleringsinstantie als
Mediadebat te kennen gegeven dat zij niet langer financiële steun zal
krijgen na volgend jaar, terwijl zo'n zelfreguleringsinstituut, voortkomend
uit de sector, toch ook door de publieke omroep zou worden gesteund. Dat de
overheid op een gegeven moment zegt ermee op te houden, kunnen wij ons voorstellen,
want zelfregulering betekent dat het van de sector is. Maar juist die sector
zal zich daarvoor dan toch verantwoordelijk moeten voelen en dat ook moeten
laten blijken in materieel opzicht?
 Verder hebben wij natuurlijk genoteerd dat de minister heeft gezegd dat
hij de websites met reclames van de NPO nog aan een nadere kritische beschouwing
zal onderwerpen. Dat is een goede zaak.
 Wij hebben al in eerste termijn aangegeven dat wij voor dit wetsvoorstel
zullen stemmen.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Voorzitter. Dank voor de opmerkingen, gemaakt in tweede termijn.
 Ik wil allereerst het onderwerp van de flitsregeling aansnijden, want
ik herken de zorg van de heer Dölle, de heer Asscher en anderen op het
punt van die flitsregeling. Dat was voor mij overigens aanvankelijk ook de
reden om in het wetsvoorstel überhaupt die flitsen te beperken tot 90
seconden. Ik heb in eerste termijn al geprobeerd aan te geven dat het nadrukkelijk
de bedoeling is om het hier te laten gaan om nieuwsflitsen en om te voorkomen
dat men op het glijdende vlak komt naar het, onder het motto van nieuws, geleidelijk
construeren van wat in feite een op sportamusement gerichte uitzending is.
Laat ik hierover allereerst een paar inhoudelijke opmerkingen maken.
 Ik ben het met de heer Dölle eens dat het dus moet gaan om zaken
die dusdanig nieuws zijn dat het inderdaad in een 90-secondenflits en eventueel
bij uitzondering een 180-secondenflits gaat om zo groot nieuws dat men er
in het land de volgende dag over praat. Dus dat beperkt het al tot een kleine
categorie van sporten.
 De heer Dölle vroeg of het technisch onmogelijk moet zijn om dit
in 90 seconden uit te zenden. Dat heb ik niet gezegd en ik denk ook niet dat
dat hanteerbaar is, want je kunt natuurlijk altijd heel korte momenten pakken,
zoals het finishmoment of het moment dat de bal over de lijn gaat, waardoor
het technisch wel zou kunnen. Ik denk dat het verstandig is om het zeer uitzonderlijke
karakter daarvan te benadrukken. Ik denk dat het, ook gegeven de zorg die
hier in de Kamer leeft, misschien toch verstandig is dat ik met het commissariaat
bespreek of men denkt voldoende houvast te hebben om die restrictie die u
en ik wensen, dus om het werkelijk tot uitzonderlijke gevallen te blijven
beperken, ook in de praktijk te hanteren. Mocht het tot de conclusie komen
dat een en ander te vaag is om dat te kunnen doen, dan moet daar een nadere
invulling aan worden gegeven. Dat zal ik dan doen in de vorm van een AMvB.
Die mogelijkheid wordt ook geboden met artikel 5.4, lid 7. Op die manier kunnen
wij dat beperken.
 Ik ga terug naar de volgorde van de sprekers. De heer Asscher vond de
109 artikelen van de prestatieovereenkomst wel wat veel. Hij was het eens
met wat ik impliciet in mijn eerste termijn al zei, namelijk dat er in een
volgende overeenkomst aanmerkelijk minder artikelen zouden moeten zijn. Dank
voor die steun.
 Ik blijf weerspreken dat wat bij dit wetsvoorstel gebeurt, namelijk het
beargumenteerd onder Grondwetsartikel 7, lid 2, brengen van televisie ook
op aanvraag, het oprekken van de Grondwet zou zijn. Dat is werkelijk niet
het geval. Ik zou daar ook niet bij in de buurt willen komen. De heer Asscher
baseert zich op die stelling om het wetsvoorstel niet te steunen, maar daarmee
onderbouwt hij niet heel erg dat hier sprake zou zijn van het oprekken van
de Grondwet. Dat is geenszins beoogd en ook geenszins het geval. Ik zal er
zo meteen in mijn reactie op de inbreng van de heer Dölle nog nader op
ingaan, maar ik heb al aangegeven op basis van welke vijf criteria ik meen
dat het totaal in de reden ligt om televisie, ook wanneer die op aanvraag
wordt geconsumeerd, onder Grondwetsartikel 7, lid 2, te houden.
 Aangezien ik net over de flitsregeling nog verder opheldering heb verschaft,
heb ik nog de stiekeme hoop dat wij de VVD-fractie er wellicht nog van kunnen
overtuigen om hiervoor te stemmen. Eenieder moet zijn eigen afweging maken –
daar wil ik niet in treden – maar ik zie niet in wat er niet liberaal
zou zijn aan het conform de Europese richtlijn maken van de Nederlandse wet
op dit punt. Ik heb nog een beetje hoop dat ik de VVD-fractie ook tot een
voorstem zou kunnen bewegen.
 De heer Dölle vroeg expliciet of de reden om televisie überhaupt
op deze manier te behandelen ligt in het massamediale karakter, aangezien
schaarste geen rol meer speelt. Dat wil ik bevestigen. Het gaat om het massamediale
karakter in combinatie met de maatschappelijke impact die het heeft. Daarin
verschilt het fundamenteel van bijvoorbeeld straattheater. Er is natuurlijk
een gradueel verschil, want je kunt een heleboel straattheater organiseren,
maar wat op de televisie komt, komt zomaar bij miljoenen huishoudens binnen.
 De heer Slager roert een goed punt aan, namelijk de vraag of er niet met
twee maten wordt gemeten tussen LLiNK en de bestaande omroepen. Het korte
antwoord is ja. Er wordt op basis van de erkenningenwet met twee maten gemeten.
Ik zal toelichten wat de gedachte van de wetgever – dat is de Kamer
zelf – daarin kennelijk is geweest. In die wet wordt ervan uitgegaan
dat je een redelijk bestendig systeem hebt waarin nieuwkomers slechts worden
toegelaten wanneer ze iets toevoegen aan de bestaande omroepen, terwijl bestaande
omroepen worden getoetst op een aantal criteria. Zo moeten ze voldoende leden
hebben, zich aan de wet houden et cetera. Ze worden echter niet opnieuw getoetst
aan de vraag of ze toegevoegde waarde hebben. Wat de heer Slager signaleert,
is dus terecht. De VPRO kan dan ook besluiten om de puntjes na "vrijzinnig",
"protestant", "radio" en "omroep" te verwijderen en totaal niet meer vrijzinnig
protestant te zijn. De AVRO kan besluiten om een profiel te kiezen van het
verspreiden van cultuur, dat de AVRO eerder niet had. Dat staat omroepen inderdaad
vrij.
 Ik kan mij heel goed voorstellen dat je een ander stelsel creëert
waarin je per vier jaar opnieuw zegt dat er sprake is van een totaal blanco
situatie, zoals dat bij de verkiezingen voor de Kamers der Staten-Generaal
geldt. Zo is het omroepstelsel volgens de huidige erkenningenwet echter niet
ingericht. Daarmee wordt een ongelijkheid gecreëerd, maar die is wel
bedoeld door de wetgever vanuit de gedachte dat een omroep niet voor vier
jaar wordt gecreëerd maar voor een langere periode en dat de spoeling
alleen maar wordt verdund wanneer daarmee werkelijk iets wordt toegevoegd
aan de bestaande omroepen. Op den duur zou dat echter geen stabiele situatie
opleveren, omdat je zo steeds meer omroepen erbij zou kunnen krijgen. Dat
is een van de vele redenen waarom wij ons nu gaan oriënteren op de toekomst
van de publieke omroep voor de volgende erkenningsperiode. Dan kan dit opnieuw
aan de orde komen.
 De heer Slager had een vraag over de pincodes. Daarbij is er wel sprake
van een resultaat. Die pincodes zijn er al en worden gebruikt door aanbieders
om de toegang voor minderjarigen te beperken.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Die functioneren ook?
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ja, die functioneren ook.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Dan gaat het alleen om audiovisuele media op aanvraag en niet om internet?
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Nee, dat gaat over media op aanvraag.
 De heer Slager meldde dat het gesprek over de code uit de sector zelf
over andere producten, waarbij het gaat om ongezonde voeding, in mei in gang
was gezet. Daar heb ik nu nog niets nieuws over te melden.
 Ik kom op het alcoholreclameverbod. De heer Slager vraagt naar het eventueel
beperken van alle alcoholreclame tot het verstrekken van sec informatie. Ik
weet dat er landen zijn die deze keuze maken. Die keuze maken wij hier niet.
Bacardi kan dus reclame maken waarin wordt benadrukt hoe gezellig het wordt
als je Bacardi tot je neemt. Dat zou onder de criteria van de heer Slager
waarschijnlijk verboden reclame zijn omdat daarmee niet alleen maar informatie
wordt verschaft.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 De minister zegt: dat doen wij niet. Wat is echter de reden waarom wij
een ander beleid voeren dan Frankrijk? Is dat het neoliberale gedachtegoed?
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik vind dat niet neoliberaal. Als Bacardi reclame maakt waarin wordt benadrukt
dat je leuke nachtfeesten kunt organiseren waarbij ook een slok Bacardi wordt
gedronken, of Heineken reclame maakt voor bier waarin iets anders wordt benadrukt,
dan moet dat kunnen, zolang dat niet gebeurt op momenten dat redelijkerwijs
kan worden verwacht dat kinderen televisie kijken. Dat is een keuze.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Dat is nou net het punt. Verleden week heb ik het volgende nog gedaan.
Als ik bij Bacardi, Heineken of waar dan ook intoets dat ik 25 ben, wordt
dat zonder meer geaccepteerd. Als ik even later intoets dat ik 88 ben, wordt
het ook geaccepteerd. Er is geen enkele controle. Elk kind van onder de 17
kan invoeren wat hij wil, dus worden zij geconfronteerd met al die heisa.
Als je de reclame beperkt tot sec informatie, gaan kinderen daar helemaal
niet meer naar toe en bescherm je hen daartegen.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Voor kinderen die invoeren ouder te zijn dan 17, zijn op internet wel
onwenselijkere dingen te vinden dan Bacardireclames. Zodra daarmee het strafrecht
wordt overtreden, moet er tot vervolging worden overgegaan. Dan zit je dus
in de politionele sfeer. Het is echter niet de taak van het Commissariaat
voor de Media om toe te zien op het volledige internet. Ik heb ook geen ander
instrument ter beschikking om daarop toe te zien en ben ook niet van plan
om dat te gaan doen.
 
 
 
 De heer
 Slager
 SP
 
 Daar gaat het dus om. De minister besluit dat het niet wettelijk wordt.
Hij verzoekt om een gedragscode, maar dat die gedragscode vervolgens met voeten
wordt getreden; ja, soit. Dat noem ik neoliberaal.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Nou, "soit" is niet mijn toevoeging. Als er een gedragscode is, mag van
serieuze bedrijven, in ieder geval de bedrijven waar wij invloed op hebben
of waar wij in Nederland mee in gesprek zijn, worden verwacht dat ze zich
aan een gedragscode zullen houden. Ik heb geen voornemen en ook niet het instrumentarium
om vervolging te gaan instellen op internetsites. Ik zie ook niet in hoe je
dat redelijkerwijs voor bierreclames en dergelijke zou kunnen of moeten doen.
Als je al vervolging op internetsites zou gaan aanbrengen, wat ik niet voorheb
en mijn rol ook niet is, dan zijn er nog wel ergere dingen te vinden om je
druk over te maken dan alcoholreclames.
 Over de gedragscode hebben ik gesprekken gevoerd. Medio september heb
ik de Tweede Kamer daarover geïnformeerd. De commerciële omroepen
hebben de gedragscode op hun website geplaatst. De commerciële omroepen
hebben mij laten weten hun gedragscode met regelmaat te evalueren. De eerste
gelegenheid daarvoor is eind volgend jaar. Onder de publieke omroep vallen
verschillende omroepen. Ik heb de NPO gevraagd om te komen met een gemeenschappelijk
raamwerk, om te voorkomen dat ik met iedere publieke omroep afzonderlijk daarover
codes zou moeten afspreken. Inmiddels heeft het College van Omroepen gehoor
gegeven aan mijn verzoek en is het gekomen met een raamwerk. De omroepen nemen
tot het einde van dit jaar – daar zijn we bijna – de tijd om het
raamwerk in te vullen en zullen in januari 2010 hun gedragscode op hun websites
plaatsen. Het ligt in de rede dat ook de publieke omroep daarvoor evaluatiemomenten
inplant. Dit is een iets uitgebreidere versie van wat ik zojuist zei, namelijk
dat ik strikt genomen nog geen nieuws heb. Het scheelt niet veel meer, want
in januari zal dit bekend zijn.
 Mevrouw Tan zei dat er – hoe zeg ik dat nu – geen helder onderscheid
is tussen de publieke en de commerciële omroep, althans dat dit onderscheid
niet altijd waarneembaar is. Ik heb geprobeerd om met getallen onderbouwd
aan te geven dat je in Nederland bij de een de helft van de tijd naar buitenlandse
ingekochte detectiveseries en soaps zit te kijken, en bij de ander voor maximaal
10% van de tijd. Bij de een zit je naar minstens twee keer zo veel
nieuws, actualiteiten en serieuze informatie te kijken als bij de ander. Het
verbaast mij dat er in de ogen van mijn eigen partij geen verschil is tussen
de publieke omroep en de commerciële omroep. Ik hoop dat ik het niet
zo hoef te begrijpen. Mevrouw Tan zegt dat de journalistieke kwaliteit hoog
in het vaandel moet worden gehouden. Natuurlijk moet die journalistieke kwaliteit
hoog in het vaandel worden gehouden! Ja, het RTL Nieuws is een uitstekend
journaal met hoge journalistieke kwaliteit, maar het grootste deel van de
informatie die ik tot mij neem wat betreft actualiteit en nieuws komt van
EenVandaag, Netwerk, NOVA, Pauw & Witteman en De Wereld Draait Door. Er
zit heel veel publieke omroep bij. Het verbaast me dus werkelijk dat dit niet
zichtbaar zou zijn. We kunnen de lat altijd hoger leggen en de publieke omroep
aanmoedigen tot nog betere prestaties. Er is bij de publieke omroep in eigen
kring natuurlijk ook altijd discussie over de vraag of het nog beter kan.
Ik vind echter dat men het verschil met commerciële omroepen zeer duidelijk
aanbrengt. En dat moet ook, want zoals door mevrouw Tan wordt benadrukt, heeft
men om die reden ook publieke financiering. Het mag dus worden verwacht.
 
 
 
 Mevrouw
 Tan
 PvdA
 
 Vandaar ook mijn verwijzing naar het artikeltje in Het Parool. Dat ging
over een steekproef waarin aan een aantal mensen is gevraagd in hoeverre ze
zich realiseerden waar ze naar keken. Het onderzoekje is illustratief voor
het feit dat het onderscheid tussen de programmering van NPO versus die van
de commerciëlen bij het publiek niet altijd even duidelijk
is; laat ik het zo maar stellen.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik vind het niet zo belangrijk of het publiek zich per programma realiseert
of het van de publieke omroep of van de commerciële omroep komt. Als
wij ons, wanneer we de tijd nemen om ernaar te kijken, maar realiseren dat
het wel uitmaakt en dat de kwaliteit en de programmering van de publieke omroep
niet hetzelfde zijn als die van menig commerciële zender. Nogmaals, dat
mensen op straat niet van ieder programma uit het hoofd weten door welke zendgemachtigde
het wordt uitgezonden, dat geloof ik onmiddellijk. Ik hoop echter dat de PvdA-fractie
het oordeel dat er geen verschil zou zijn tussen de commerciële en de
publieke omroep niet tot haar eigen oordeel maakt.
 
 
 Mevrouw Tan, een laatste interventie. Ik vraag de minister om vervolgens
af te ronden.
 
 
 
 Mevrouw
 Tan
 PvdA
 
 Het ging mij er alleen om, de minister deelgenoot te maken van het gevoelen
dat het niet altijd even duidelijk is. Kennelijk heeft bij de minister, door
de cijfers die hij tot zijn beschikking heeft en de discussies over de prestatieafspraken,
de indruk postgevat dat het verschil tussen de programmering en de kwaliteit
van de NPO versus de commerciëlen voor het publiek heel duidelijk waarneembaar
is. Bij onze fractie bestond de behoefte om het signaal te geven dat het niet
voor iedereen even duidelijk is. Daar wil ik het bij laten.
 
 
 
 Minister
 Plasterk
 
 Ik dank mevrouw Tan voor die toelichting. Ik had het artikel in Het Parool
gelezen en ik realiseer me dat niet iedereen op straat van elk programma paraat
heeft door wie het wordt uitgezonden. Ik sta in ieder geval voor mijn eigen
oordeel daarover, namelijk dat er duidelijk een verschil is. Ik heb dat niet
alleen met getallen onderbouwd; het is ook gebaseerd op mijn eigen oordeel
over de journalistieke producten die worden aangeboden.
 Zojuist sprak mevrouw Tan over de commerciële mediadiensten. Zij
vroeg of er enig verschil zou zijn tussen de behandeling van de commerciële
en de publieke omroep. Om misverstanden te voorkomen, wil ik nog eens helder
maken dat de publieke omroep op geen enkele manier een ernstig schadelijke
inhoud mag verspreiden. Dat is niet waar wij de publieke omroep voor hebben
en publiek voor financieren. Dat is eerder al in de Mediawet vastgelegd. De
commerciële omroep mag het bij diensten op aanvraag wel, onder voorwaarde
dat het technisch beschermd is. Als er bijvoorbeeld een dienst op aanvraag
wordt aangeboden met pornografie is dat toegestaan, zolang het binnen de grenzen
van het strafrecht blijft. Het moet echter wel technisch beschermd worden.
Dit is iets wat wij van de publieke omroep niet zouden accepteren. In die
zin is er dus wel een verschil.
 Voorzitter, ik denk dat ik door mijn beantwoording heen ben.
 
 
 De beraadslaging wordt gesloten.
 
 
 Het wetsvoorstel wordt zonder stemming aangenomen.
 
 
 De aanwezige leden van de VVD en de SP wordt conform artikel 121 van het
Reglement van Orde aantekening verleend dat zij geacht willen worden zich
niet met het wetsvoorstel te hebben kunnen verenigen.
 
 
 De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.