Vragen van het lid Samsom aan de staatssecretaris van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer en de minister van Justitie over het 'niet vervolgen van milieuovertredingen bij de reactor in Petten' (mondelinge vragenuur)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 2043-2048

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

29-12-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 31, pagina 2043-2048

07-12-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in vergadering

Behandeling van de brief van het Presidium over een onderzoek van de Algemene Rekenkamer naar de effecten van een nieuwe wijze van premie-inning sociale verzekeringen (29529, nr. 20)Pagina 2054-2054
Behandeling van het verslag van een algemeen overleg met de minister van Justitie over no cure, no pay (29800 VI, 26824, nr. 67)Pagina 2069-2071
Vragen van het lid Samsom aan de staatssecretaris van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer en de minister van Justitie over het 'niet vervolgen van milieuovertredingen bij de reactor in Petten' (mondelinge vragenuur)Pagina 2043-2048
Stemming over een motie, ingediend bij de behandeling van de begroting van Verkeer en Waterstaat, te weten: de motie-Slob c.s. over een oplossing voor de spoortunnel Delft (29800 XII, nr. 32)Pagina 2054-2054
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet voorkoming verontreiniging door schepen, de Wet verontreiniging zeewater en de Scheepvaartverkeerswet in verband met de instelling van de Nederlandse exclusieve economische zone en enkele andere onderwerpen (28984), en over de motie-Dezentjé Hamming/De Krom over een centrum voor veiligheid en milieu op zee in Den Helder (28984, nr. 7)Pagina 2054-2054
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 7 december 2004)Pagina 2082-2084
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet studiefinanciering 2000 in verband met invoering prestatiebeurs in een deel van de beroepsopleidende leerweg en meeneembaarheid studiefinanciering voor deze leerweg in het buitenland (29719)Pagina 2055-2069
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over de Staat van de Unie, te weten de gewijzigde motie-Van der Laan/Van Baalen over een vredesregeling voor Cyprus (29803, nr. 15)Pagina 2054-2055
Presentie en opening (dinsdag 7 december 2004)Pagina 2043-2043
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 7 december 2004)Pagina 2051-2051
Vragen van het lid Kant aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de boven verwachting stijgende ziekenfondspremies (mondelinge vragenuur)Pagina 2048-2051
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over de Personeelsbrief Defensie, te weten: - de motie Aasted Madsen-van Stiphout c.s. over een onderscheiding voor deelnemers aan VN-missies waarvoor de Nobelprijs is uitgereikt (29800 X, nr. 20); - de motie-Eijsink/Veenendaal over introductie van het "up-or-out-systeem" in het personeelsbeleid (29800 X, nr. 21);de motie-Eijsink/Veenendaal over een veteranennota (29800 X, nr. 22); - de motie-Eijsink/Karimi over het genderbeleid binnen het Defensieapparaat (29800 X, nr. 23); - de motie-Veenendaal/Herben over een onderscheiding voor nog in leven zijnde veteranen uit WO-II (29800 X, nr. 25); - de motie-Veenendaal c.s. over een "tropenjarenregeling" voor uitgezonden militairen (29800 X, nr. 26)Pagina 2051-2052
Stemmingen over moties, ingediend bij de behandeling van de begroting van Defensie, te weten: - de motie-Kortenhorst c.s. over een planstudie met betrekking tot een ander type patrouillevaartuig (29800 X, nr. 34); - de gewijzigde motie-Herben over de geplande reductie van personeel (29800 X, nr. 45); - de motie-Herben over externe advisering door een wetenschappelijk instituut (29800 X, nr. 36); - de motie-Van Baalen over het doorrekenen van de GOSKM-studie door een onafhankelijke instantie (29800 X, nr. 37); - de motie-Van Baalen/Eijsink over het formeren van een kleine commissie van onafhankelijke deskundigen (29800 X, nr. 38); - de motie-Van Baalen/Timmermans over postume onderscheiding van generaal Sosabowski (29800 X, nr. 39); - de motie-Van Baalen over stationeren van de NH90-helikoptervloot op De Kooy (29800 X, nr. 40); - de motie-Van Bommel/Van Velzen over de Nederlandse deelname aan de ontwikkeling van de JSF (29800 X, nr. 41); - de motie-Van Bommel/Van Velzen over het ontwikkelen in in internationaal verband van nieuwe wapensystemen (29800 X, nr. 42); - de motie-Van Bommel/Van Velzen over het uitzenden van Nederlandse militairen naar gebieden waar verarmd uranium is gebruikt (29800 X, nr. 43); - de motie-Karimi over de te volgen procedure bij speciale operaties (29800 X, nr. 44)Pagina 2052-2054
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen in verband met het verbeteren van enkele onvolkomenheden in de regels over de voorwaardelijke machtiging en de observatiemachtiging (29363)Pagina 2071-2082
Stemmingen in verband met het voorstel van (Rijks)wet Wijziging van de Schepenwet in verband met de totstandkoming van de Rijkswet Onderzoeksraad voor veiligheid en de invoering van een nieuwe regeling van tuchtrechtspraak voor de scheepvaart (29476, R1754)Pagina 2054-2054

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 47 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het mondelinge vragenuur, overeenkomstig
artikel 136 van het Reglement van orde.Vragen van het lid Samsom aan de staatssecretaris
van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer en de minister
van Justitie over het "niet vervolgen van milieuovertredingen
bij de reactor in Petten".De heer Samsom (PvdA):Ik heb ook vragen voor de minister van Buitenlandse Zaken, maar naar ik
heb begrepen, zal de minister van Justitie namens zijn collega van Buitenlandse
Zaken antwoorden. Ik ga daarvan maar uit.De voorzitter:De minister van Buitenlandse Zaken heeft zich inderdaad afgemeld, omdat
hij in het buitenland is. "Dat hoort zo," hoor ik de minister van Justitie
zeggen.De heer Samsom (PvdA):Voorzitter. Meer dan een jaar geleden vond een omvangrijke politiecontrole
plaats op het terrein van de kernreactor in Petten. Daar bleek nogal wat mis.
De staatssecretaris schrijft daarover 15 juni jongstleden in een brief
aan de Kamer dat er overtredingen zijn geconstateerd van milieuwetten. Wat
heet! In de woorden van een betrokkene zijn er Oost-Europese toestanden aangetroffen.
De inmiddels gelekte dagvaarding leest als een schelmenroman.
Zwavelzuur wordt bewaard op een onbeschermde bodem, zonder benodigde brandblussers
in de buurt; een bak met gif dreigt over te lopen als het regent, omdat het
dak lekt; opslagkasten voor gasflessen roesten weg; gebouwtjes zijn niet van
het voorgeschreven beton, maar gewoon van hout; opslaggebouwen zijn verdwenen
en vervangen door zeecontainers, en afval slingert overal rond.Laat ik duidelijk zijn, voordat er misverstanden ontstaan: hier dreigt
geen nucleaire explosie. Wij hebben het hierbij echter wel over het terrein
van een kerncentrale, waar orde, netheid en veiligheid tot in de vezels van
de bedrijfsvoering horen te zitten. Dan is het voorgaande dus een zeer zorgelijke
constatering. Hoe heeft het zover kunnen komen? De verklaring daarvoor moet
in ieder geval voor een deel worden gevonden in de jarenlange slechte handhaving.
Illegale schuurtjes worden immers niet in één dag gebouwd. Met
regulier toezicht op de reactor had er natuurlijk al veel eerder ingegrepen
kunnen en moeten worden. Blijkbaar ontbrak het toezicht. Vandaar mijn eerste
reeks vragen aan de staatssecretaris voor milieu. Vindt de staatssecretaris
dat hierbij sprake is geweest van adequate reguliere handhaving? Zo nee, waarom
heeft hij dan niet eerder ingegrepen vanuit zijn verantwoordelijkheid voor
het tweedelijnstoezicht? De gemeente heeft de staatssecretaris daarom zelfs
expliciet gevraagd. Hij wist toen al van de situatie op het terrein en nog
steeds heeft VROM geen actie ondernomen. Waarom niet? Is de staatssecretaris
van plan om alsnog in te grijpen? Zo ja, op welke manier dan? Of is de bewindsman
misschien van mening dat hierbij wel sprake was van adequate handhaving? In
dat geval vraag ik hem expliciet of hij handhaving op het terrein van een
kerncentrale door één externe consultant, die tegelijkertijd
ook degene is die de vergunning opstelt, als een adequate reguliere handhaving
beoordeelt.Hoe het ook zij met de reguliere controle, op 29 september vorig
jaar trof justitie een groot aantal overtredingen aan.De voorzitter:Mijnheer Samsom, u moet een beetje op uw tijd letten. U heeft nog een
halve minuut.De heer Samsom (PvdA):Ik zal mijn vragen formuleren.Voorzitter. Justitie stelde een dikke dagvaarding op en op 25 maart
van dit jaar zou de zaak voor de rechter komen. Eind goed, al goed, zou je
denken. Maar niets is minder waar, want vóór de zitting werd
de dagvaarding door het OM ingetrokken. Tot op heden is zij niet opnieuw uitgeschreven.
Zoiets roept vragen op. De afgelopen weken heb ik de feiten eens nauwkeurig
onderzocht en op een rij gezet. Ik heb daarover de volgende reeks vragen aan
de ministers van Justitie en van Buitenlandse Zaken.Klopt het dat de Europese Commissie over deze kwestie in februari 2004
contact heeft opgenomen met Buitenlandse Zaken met het verzoek om van vervolging
af te zien? Wat is het antwoord van Buitenlandse Zaken op dat verzoek geweest?
Klopt het dat het ministerie van Buitenlandse Zaken schriftelijk dan wel mondeling
aan Euratom heeft laten weten dat het zich op het standpunt stelde dat de
Nederlandse justitie in deze kwestie geen zeggenschap heeft en dat de zaak
aan het Europees Hof van Justitie moet worden voorgelegd? Wie heeft er in
deze kwestie eigenlijk het laatste woord over die vervolging? Dat is toch
gewoon Justitie of – specifieker – het OM, zoals het hoort in
een rechtsstaat?Klopt het dat Justitie na de interventie van Buitenlandse Zaken heeft
besloten om de dagvaarding tijdelijk in te trekken of had Justitie daarvoor
eigenstandige redenen? Zo ja, welke dan? Waarom heeft Justitie niet gewoon
besloten om de zaak door te zetten waarna de Nederlandse rechter eventueel
de immuniteitskwestie die zou spelen, zou kunnen voorleggen aan het Europees
Hof via een prejudiciële vraag? Klopt het dat op dit moment zelfs wordt
aangestuurd op seponering, al dan niet met daaraan verbonden voorwaarden?
De hamvraag waar het in dit debat om gaat is natuurlijk de volgende. Is de
minister bereid om via een aanwijzing of anderszins alsnog het recht zijn
beloop te laten en de dagvaarding gewoon weer in te dienen?Staatssecretaris Van Geel:Voorzitter. Allereerst wil ik zeggen dat ik de waarneming van de heer
Samsom volledig deel dat hier de nucleaire veiligheid van de centrale niet
aan de orde is en dat er geen gevaar voor burgers is ontstaan buiten de locatie.
Hij weet dat wij hier de afgelopen jaren buitengewoon veel energie in hebben
gestoken en hij wijst ook op de rapportage over de voortgang van de verbetering
van de algemene veiligheidscultuur op dit terrein, die ik regelmatig aan de
Kamer stuur.Natuurlijk is het bijna een retorische vraag dat je ervan uit mag gaan
dat de rest spic en span is wanneer een bedrijf als dit een grote verbeterslag
maakt met de veiligheidscultuur in de centrale zelf. Daar bestaat geen enkele
twijfel over. Ik betreur het zeer dat die verantwoordelijkheid niet is uitgebreid
naar andere aspecten die te maken hebben met het terrein van de betreffende
locatie. Had dit anders gekund en wat heb ik vervolgens gedaan? Tot 1 maart
van dit jaar was de handhaving verdeeld over de Kernfysische Dienst, die de
nucleaire veiligheidsaspecten handhaafde, en de inspectie, die de overige
aspecten op dat terrein handhaafde. Het is helder dat dit een slagje beter
had gekund. Daarbij is wel van belang dat het toenmalige kabinet, ook aangespoord
door de Kamer, prioriteit heeft gegeven aan toezicht op transporten van kernafval
en handhaving ten opzichte van bedrijven die handelen in radioactief besmet
schroot. Ik weet echter dat kiezen, verliezen is.Als je constateert dat er problemen zijn, in dit geval via de milieupolitie,
is de vraag relevant wat wij vervolgens hebben gedaan. Ik wijk nu af van de
constatering die impliciet in de vraagstelling van de heer Samsom aanwezig
is. Wij hebben er vervolgens voor gezorgd dat op die locatie nog maar één
instelling aanspreekbaar is voor alle aspecten van handhaving op die locatie.
Dat is de Kernfysische Dienst. Deze structuurwijziging hebben wij al in maart
van dit jaar doorgevoerd. In januari en februari heeft de inspectie onderzoek
gedaan bij de gemeente Zijpe naar de uitvoering van de VROM-taken. Daarbij
is ook het handelen van de gemeente Zijpe in relatie tot de locatie en de
activiteiten rond deze locatie aan de orde geweest. Wij hebben uitvoerige
afspraken gemaakt over verbeterpunten, zoals meer terreincontroles, kritischer
controleren, het hanteren van een handhavingsstappenplan, vergunningverlening
en het scheiden van handhaving. Na het doorvoeren van deze verbeteracties,
die ook zijn uitgevoerd, moet de gemeente in beginsel in staat zijn om dat
adequate niveau van vergunningverlening en handhaving te realiseren.Ik kan mij nog herinneren dat mevrouw Spies tijdens het AO over deze kwestie
vragen heeft gesteld over de contacten die wij hebben om juist dit proces
te verbeteren. Met respect voor de vragen die vandaag zijn gesteld, constateer
ik dat dit echt oud nieuws is. Wij hebben dit met elkaar besproken en de verbeteracties
zijn doorgevoerd. Ik heb vervolgens een gesprek met de burgemeester gevoerd
om te bekijken hoe wij dat in het vervolg nog beter kunnen doen. Dat persoonlijke
gesprek heeft plaatsgevonden om ervoor te zorgen dat er afstemming bestaat
tussen het eerstelijns toezicht op de inrichting door de gemeente en de Kernfysische
Dienst en ons tweedelijns toezicht op de gemeente.De afspraak die wij inmiddels met de gemeente Zijpe hebben gemaakt, onmiddellijk
nadat wij deze problemen constateerden, is dat er eens per jaar een gezamenlijke
inspectie wordt uitgevoerd door de gemeente en de Kernfysische Dienst ter
controle van de niet-nucleaire aspecten bij bedrijven op de onderzoekslocatie
Petten. Vervolgens vindt er een afstemmingsoverleg plaats tussen de gemeente
en de Kernfysische Dienst. Wij hebben afgesproken dat wij elkaar volledig
informeren over de bevindingen tijdens de talloze reguliere inspecties die
ook van belang kunnen zijn voor andere instanties. Bij wijzigingen in de niet-nucleaire
onderdelen van de inrichtingen waarop de gemeente toezicht houdt, zal de Kernfysische
Dienst de gemeente adviseren indien de nucleaire veiligheid aan de orde kan
zijn. Nadat de overtredingen zijn geconstateerd, is de structuur op een adequate
wijze aangepast. Er zijn afspraken gemaakt om ervoor te zorgen dat dit in
het vervolg niet meer voorkomt.Minister Donner:Voorzitter. Ik spreek hier namens zowel Buitenlandse Zaken als Justitie.
In die hoedanigheid kan ik meedelen dat de Commissie inderdaad contact heeft
opgenomen met Buitenlandse Zaken. Er is vervolgens een aantal besprekingen
geweest waarin onder andere de vraag over de zetelovereenkomst aan de orde
is gekomen. De Commissie heeft het standpunt ingenomen dat het hier om een
vervolging gaat van de Europese atoomcommissie. Ik weet niet wat de huidige
naam is, want er is sprake van een rechtsopvolging met de recente verdragen.
Ik doel op het Euratom-verdrag en de Euratom-organisatie. Wij hebben daar
in 1961 een zetelovereenkomst mee gesloten. Die kunt u vinden in het Traktatenblad
onder nummer 142 van de jaargang 1961. Ingevolge die overeenkomst geldt immuniteit
voor de onderdelen van de Euratom-organisatie in Nederland.Binnen Nederland speelt nog wel de vraag wie dat vaststelt en op welke
wijze dat moet gebeuren. Dat is op dit moment echter niet reëel aan de
orde. Het betreft echter wel een overeenkomst met de Nederlandse staat. Als
het misgaat, kan de Nederlandse rechter dat eventueel vaststellen. Het is
echter primair een zaak van de Nederlandse overheid, want daar is de overeenkomst
mee gesloten. Als de overheid van mening is dat dit onder de immuniteit valt,
is het aan de overheid om ervoor te zorgen dat er niet wordt vervolgd. Dat
is op dit moment nog volstrekt niet aan de orde. Zoals aangegeven, is de dagvaarding
tijdelijk ingetrokken. De beslissing of er moet worden doorgezet, is niet
aan de orde.De staatssecretaris heeft al gezegd welke materiële besprekingen
er zijn gevoerd. De Commissie heeft gezegd welke maatregelen zij wil nemen
en heeft de bereidheid getoond om de gebleken zaken te herstellen. Zij is
ook bereid om voor de toekomst afspraken te maken over inspectie en over de
wijze waarop men zich houdt aan de Nederlandse vergunningsvoorschriften. Dat
zal zijn beslag kunnen vinden in een compliance-overeenkomst tussen het Openbaar
Ministerie en de instelling zelf waarin dat soort zaken wordt geregeld. Dan
is ook voor de toekomst verzekerd dat dit beter kan worden verantwoord dan
tot dusver het geval was.De heer Samsom (PvdA):De staatssecretaris van VROM zegt dat het oud nieuws is en dat deze zaken
zijn opgepakt. Ik heb een brief van de gemeente Zijpe van 1 november
2004 waarin wordt bericht dat de staatssecretaris de gemeente heeft laten
weten dat er geen financiële ondersteuning kan worden gegeven voor de
noodzakelijke verbetering van de handhaving op dat terrein. Dat is de handhaving
die nu plaatsvindt. U zegt dat die adequaat is, maar de belangrijkste partner
in dat spel, de gemeente Zijpe, spreekt dat tegen. Dat de handhaving niet
in orde is, blijkt ook uit het feit dat de ene externe consultant die verantwoordelijk
is gesteld voor de handhaving, ook betrokken is bij het uitschrijven van vergunningen?
Wat heet onafhankelijke handhaving! Wat is uw reactie op de brief van de gemeente
Zijpe?De ministers van Buitenlandse Zaken en van Justitie, verenigd in één
persoon, hebben mijn vragen samengevoegd en beantwoord. Daaruit maak ik alleen
maar op dat u van plan bent om inderdaad te seponeren en dan vervolgens een
compliance-overeenkomst over het vervolg te sluiten. Dat juich ik toe. Het
ontslaat de Nederlandse rechtsstaat alleen niet van de plicht om ernstige
strafrechtelijke feiten te vervolgen. Op mijn vraag daarover is geen antwoord
gegeven. U zegt dat het een kwestie van immuniteit is. Ik ken het zelfde Traktatenblad.
In bijlage 3, artikel 3 staat dat de Nederlandse Justitie de gelegenheid heeft
om binnen het centrum op te treden, zo zij dat redelijkerwijs nodig acht.
Op dit terrein is dus helemaal geen sprake van immuniteit. Ik hoor graag van
u dat u het recht gewoon zijn loop laat, los van wat er in de toekomst wordt
verbeterd. Ook hoop ik dat u deze tijdelijk ingetrokken dagvaarding alsnog
indient, zodat vervolging plaats kan vinden.Drie partijen zijn tegelijkertijd gedagvaard. Als u er een laat lopen,
kunt u er zeker van zijn dat de andere drie zich beroepen op het gelijkheidsbeginsel.
Dan is in Petten dus helemaal niets meer over aan justitiële handhaving.
Dat is zorgwekkend.Staatssecretaris Van Geel:De heer Samsom brengt twee constateringen met elkaar in verband, terwijl
dat helemaal niet hoort. Ik heb gezegd dat ik uitvoerig heb gesproken met
het gemeentebestuur van Zijpe om de samenwerking die er tussen verschillende
toezichthoudende instanties, gemeenten en Rijk is en moet zijn, te intensiveren
en af te stemmen. Ik heb een aantal elementen uit dat gesprek
geciteerd. Het was buitengewoon bevredigend. Het heeft tot goede oplossingen
en constateringen mijnerzijds geleid. Het gemeentebestuur heeft mij in dat
gesprek gevraagd of ik nog wat centen had, aangezien het een kleine gemeente
betreft en het hulp nodig heeft bij de uitvoering van de eerstelijnstoezichttaken,
niet zijnde kernfysische elementen. Ik ben zeer terughoudend geweest en heb
gezegd dat ik daar niet aan kon beginnen vanwege de fundamentele taakverdeling
tussen het Rijk en andere overheden ten aanzien van de verantwoordelijkheid
voor handhaving. Ik heb beloofd om na te gaan of subsidie is te verstrekken
in het kader van de programmafinanciering Externe veiligheidsbeleid andere
overheden. Dat zijn de potjes voor het gladstrijken van moeilijke dingen.
Ik heb echter per brief kenbaar moeten maken dat ik had geconstateerd dat
de financiële middelen waren uitgeput, althans voor dit jaar. Ik heb
gezegd dat er geen financiële middelen meer in dat fonds zaten. Dat heeft
niets, maar dan ook niets te maken met de afspraken van afgelopen jaar en
de structuurwijziging die wij hebben doorgevoerd én uitgevoerd. Die
zijn niet inadequaat geweest. Het gemeentebestuur heeft gewoon gevraagd of
ik nog wat centen had om het te helpen, maar die centen heb ik helaas niet.Minister Donner:De heer Samsom heeft het verdrag in mijn ogen enigszins lapidair bekeken.
De regeling inzake immuniteiten en voorrechten berust op een apart protocol
bij het Euratomverdrag. Dat is uitgewerkt in de brief van 25 juli 1961.
Toen is er een briefwisseling geweest tussen de Nederlandse regering en de
Europese Commissie. De heer Samsom zal het wel hebben gelezen, want het staat
in de aanhef van bijlage III. In artikel 3 wordt inderdaad meegedeeld dat,
onverminderd het bepaalde, de autoriteiten de gelegenheid krijgen om op te
treden indien dat redelijkerwijs kan worden verwacht. Dan gaat het om het
geval dat er bij voorbeeld een moord is gepleegd in het reactorcentrum. Die
kan dan worden onderzocht. Dergelijke zaken spelen nu niet. In dezen gaat
het om een geschil tussen het reactorcentrum en de Nederlandse overheid. Als
er een verschil van mening is over de uitleg van de zetelovereenkomst en de
immuniteit terzake, geldt artikel 18. Daarin staat dat uitsluitend het Hof
van Justitie van de Europese Gemeenschap bevoegd is ten aanzien van elk geschil
met betrekking tot de uitleg van dit verdrag. Daar gaat het om bij immuniteiten.
Het gelijkheidsbeginsel geldt derhalve ook niet, omdat met de andere bedrijven
op het terrein geen sprake is van een immuniteitsovereenkomst. Hier geldt
dat wat verschillend is, verschillend behandeld moet worden. Anders discrimineer
je. In deze zaak is dát het gelijkheidsbeginsel. Ik heb aangegeven
dat de beslissingsvolgorde is: sepot of niet, vervolging of niet. Als sprake
is van immuniteit, weet ik zelfs niet of dat formeel een sepotbeslissing is.
De vraag is of Nederland wel kán vervolgen. Ik zeg nogmaals dat het
een verantwoordelijkheid is van de Nederlandse staat. In die zin is het niet
zo dat een strafbaar feit is gepleegd. De Nederlandse staat heeft een afspraak
gemaakt. Afspraken zijn er om na te komen.De voorzitter:Ik ga over tot een aantal aanvullende vragen.Mevrouw Spies (CDA):Dank u wel, voorzitter. Ik heb maar één feitelijke vraag.
De heer Samsom beschikt kennelijk over een uitgelekte dagvaarding, maar ik
moet mij baseren op een artikel uit de Volkskrant van afgelopen zaterdag.
Wat is op dit moment de feitelijke situatie op het terrein? Is het spul opgeruimd
nadat de overtredingen zijn geconstateerd? Het gaat mij in eerste instantie
om de zorg voor de milieusituatie en de veiligheidssituatie ter plekke.Staatssecretaris Van Geel:Nadat de overtredingen zijn geconstateerd, hebben de vier bedrijven die
het betreft, verbeterplannen opgesteld. Deze waren volledig gericht op de
implementatie van de aspecten van de richtlijnen die te maken hebben met de
opslag van – in het bijzonder – chemicaliën en natuurlijk
ook op andere veiligheidsvoorschriften die aan de orde zijn. Ik zei al eerder
al dat er niets nieuws onder de zon is. In juni heb ik u geïnformeerd.
De gezamenlijke inspectie op 20 april van gemeente, arbeidsinspectie
en KFD heeft uitgewezen dat de implementatie van de plannen opschoot bij met
name NRG en GCO en dat die wat trager verliep bij ECN. Onlangs is geconstateerd
dat de verbeteringen met uitzondering van ECN correct waren uitgevoerd. Dit
is mijn laatste informatie naar aanleiding van de vraag van mevrouw Spies.De heer Duyvendak (GroenLinks):Dank u wel, voorzitter. Al jarenlang zijn er grote problemen ten aanzien
van wat in het debat rond de kerncentrale in Petten de veiligheidscultuur
is gaan heten. Minister Pronk heeft het als zodanig benoemd. In de centrale
speelde dit al jarenlang. Nu blijkt het ook buiten de centrale aan de orde
te zijn. Het wordt glashelder dat de veiligheidsproblemen alles te maken hebben
met gebrekkige handhaving, of gebrekkige mogelijkheden tot handhaving. Wij
weten allemaal dat waar niet goed gehandhaafd wordt, de veiligheidscultuur
op de loop gaat. Mijn vraag aan de minister van Justitie is, of hij bezig
is de handhaving en de sanctiemogelijkheden fors te vergroten. De bazen daar
moeten weten dat zij op hun sodemieter krijgen als zij niet echt handhaven.
Het kan niet nog jaren zo doorgaan in Petten.Minister Donner:In mijn antwoord aan de heer Samsom heb ik al aangegeven dat het Openbaar
Ministerie bezig is om terzake afspraken te maken, ook voor de toekomst. Dit
gebeurt mede op basis van de gesprekken die hebben plaatsgevonden met de Europese
Commissie. Verruiming van de sanctiemogelijkheden is niet mogelijk, omdat
de zetelovereenkomst van 1961 geldt. Wij kunnen natuurlijk ten oorlog trekken
tegen de Europese Unie. Dat is het enige wat rest. Of wij moeten de verdragen
met de Europese Unie opzeggen en eruit stappen.De heer Duyvendak (GroenLinks):Dat is mij toch net even te gemakkelijk. Wij constateren dat er grote
problemen zijn om te handhaven bij zoiets cruciaals als een kerncentrale.
Wij hadden het in het verleden wel eens over een atoomvrijstaat. Ook als de
Kernfysische Dienst gebreken constateert, lopen wij tegen problemen aan. Mijn
vraag is, of de minister bereid is de verdragen zodanig open te breken dat
wij wel in kunnen grijpen. Op het terrein van kernenergie kunnen
wij ons dit niet veroorloven.Minister Donner:Zo ziet u hoe sommige dingen met hun woorden weglopen. U heeft hier één
betoog gehoord hoe sinds de problemen gebleken zijn, deze opgelost worden.
Van een vrijstaat is geen sprake. Er zijn wel geregeld afspraken gemaakt en
de Staat zal die moeten handhaven. Ondanks de verdragen worden de problemen
opgelost. Wij zullen ook verder afspraken maken. U moet ook niet meteen het
hele verleden erbij halen. Natuurlijk zullen er op gezette tijden dit soort
problemen zijn. In dit geval was er geen sprake van wat in de kranten werd
afgeschilderd als Oost-Europese toestanden. Er zijn een aantal problemen gebleken.
Die problemen worden verholpen. Tussen de organisaties worden daarover afspraken
gemaakt.De heer Van der Ham (D66):Over alles wat ook maar iets met nucleair afval of nucleair materiaal
te maken heeft, mag niet de schaduw van de twijfel hangen. Niet in de centrale,
maar ook niet erbuiten. Dat moeten wij niet willen. Als wij zien dat relatief
kleine overtredingen worden gemaakt in de veiligheidscultuur, dan is het toch
logisch om te zoeken naar oplossingen waarbij lik op stuk of direct een tic
op de vingers kan worden gegeven. Nu kan dat niet.De minister verwijst steeds naar het verdrag dat in 1961 is gesloten.
Is de regering bereid om dat verdrag aan de orde te stellen en op een aantal
punten open te breken, zodat sneller lik op stuk kan worden opgetreden bij
een kerncentrale?Minister Donner:Het gaat niet alleen om een verdrag met deze instelling. Natuurlijk kunnen
wij zeggen dat wij de reactor niet meer wensen en het contract met Euratom
opzeggen. Zolang daar echter een vestiging van Euratom, tegenwoordig van de
Europese Unie, is, geldt daarvoor het algemene protocol over immuniteit en
voorrechten van de organen van de Europese Gemeenschap, die in alle lidstaten
immuun zijn voor de strafrechtelijke vervolging van de autoriteiten daar.
Dat betekent niet dat zij ongestraft blijven. Het zijn zaken die spelen voor
het Hof in Luxemburg. Dat systeem hebben wij geaccepteerd. Dat algemene systeem
kan ik niet voor een lik-op-stukbeleid veranderen.Ik heb zojuist al gezegd dat evenals voor overheden in Nederland, wanneer
dit soort problemen blijken, gewerkt wordt aan de correctie ervan en aan afspraken
over inspectie in de toekomst op het terrein en een effectieve manier van
controle daar. Een ding kan echter niet. Wij kunnen geen sancties opleggen,
want dat stuit af op de immuniteit.De heer Van der Ham (D66):Nog los van de vraag of het kan, vindt u het wenselijk? U kunt zich daar
dan hard voor maken in Europa. U kunt een proces ingaan om dat ter discussie
te stellen, zodat wij kleine overtredingen sneller kunnen afstraffen.Minister Donner:Ik acht dat niet wenselijk, want de problemen worden opgelost. Ik heb
het strafrecht nodig om op een gegeven moment een onwillig paard te laten
drinken. Dat is hier echter niet nodig.Mevrouw Van Velzen (SP):In 1961 is een overeenkomst getekend tussen Nederland en de Europese Commissie
over de vestiging van deze onderzoeksreactor. In 1962 is er een aanvullend
verdrag gekomen over de veiligheidsbepalingen. In het verdrag staat van alles
en nog wat, maar vooral dat de Europese Commissie zelf kan besluiten of zij
een onaangekondigde inspectie accepteert en zelf kan afmeten of het conform
de Nederlandse wetgeving is.De Volkskrant, waarop de vragen zijn gebaseerd, meldt dat Euratom onaangekondigde
inspectie blijft weigeren. Vindt de staatssecretaris het acceptabel dat deze
instantie zelf bepaalt of zij een inspectie conform de Nederlandse wetgeving
vindt en dat zij vervolgens zelf bepaalt of zij de inspectie accepteert?Staatssecretaris Van Geel:Wij leggen de laatste hand aan de vergunningverlening. Men weet dat, omdat
ik in juni gerapporteerd heb over de stand van zaken. In die vergunningverlening
hebben wij geprobeerd om over een aantal punten die nu zijn genoemd, goede
en duidelijke afspraken te maken, niettegenstaande de inhoud van het protocol
dat de immuniteit regelt. Bij de afspraken zoeken wij de randen op van wat
kan, om het in niet-juridische termen te zeggen. In de vergunning staat dat
de toegang van de toezichthouders tot de hogefluxreactor te allen tijde verzekerd
dient te zijn. En verder: indien vanwege gevaarzetting of dreigend ongeval
maatregelen door het bevoegd gezag moeten worden verlangd, dient verzekerd
te zijn dat die maatregelen geëffectueerd kunnen worden door de vergunninghouder,
in dit geval NRG. In een brief van 11 mei is door het GCO nogmaals aangegeven
dat het KFD altijd toegang heeft tot de reactor. Verder is in de vergunningverlening
geregeld dat een maand nadat de vergunning van kracht is geworden de vergunninghouder
moet meedelen hoe is verzekerd dat de maatregelen die het bevoegd gezag eventueel
oplegt, kunnen worden geëffectueerd. Wij hebben, met andere woorden,
maximaal getracht om ook in de vergunningverlening een aantal essentiële
dingen te regelen, niettegenstaande de inhoud van de immuniteit die in het
protocol is geregeld.Mevrouw Van Velzen (SP):Mag ik concluderen dat in de vergunning die nu in wording is het verdrag
uit 1962 waaraan ik net refereerde, nietig wordt verklaard?Staatssecretaris Van Geel:Niet het formele protocol, en daarmee de afspraken, maar wel de afspraken
die daarop vervolgens zijn gemaakt met het bedrijf zelf. Dat is niet ten principale,
maar op praktische gronden afgesproken. Dat is iets anders dan een wijziging
van het protocol. Thans vinden overigens ook al onaangekondigde inspecties
plaats.De heer Wolfsen (PvdA):Volgens de minister van Justitie is er een dagvaarding uitgebracht. Het
OM heeft zich blijkbaar op het standpunt gesteld dat er wel vervolgd zou kunnen
gaan worden. Nu is het debat gaande over de vraag of de immuniteit wel of
niet van kracht is. Hoe gaat dat verder? Ik neem aan dat het OM, als het de
Commissie niet kan overtuigen, de zaak voorlegt aan het Europese Hof. Als
dat niet gebeurt, kan de minister ons dan op de hoogte stellen van de uitkomst
van die onderhandelingen, zodat de Kamer de minister eventueel ergens toe
kan bewegen?Minister Donner:Er vindt nu de discussie plaats over de wijze waarop de problemen kunnen
worden opgelost. Het recht is gediend met handhaving van de regels. Als over
de reikwijdte van de immuniteit vragen ontstaan, is het aan de Nederlandse
overheid om die zaak voor het Europese Hof te brengen, en niet aan het Nederlandse
OM om de zaak voor de Nederlandse rechter te brengen. Dit alles is het gevolg
van artikel 18 van de zetelovereenkomst. Mijn belang is om die vraag niet
op de spits te drijven, want dan zijn we met Prinzipienreiterei bezig. Het
gaat mij om de handhaving van de regels die, zoals aangegeven, de goede kant
uitgaat.De heer Wolfsen (PvdA):Handhaving is prima, maar het vermoeden bestaat dat er ernstige strafbare
feiten gepleegd. Vervolging bleek onmogelijk, zodat ik aan u vroeg of u ons
wilt berichten van de uitkomst van de discussie.Minister Donner:Dat wil ik gaarne doen, maar u kunt dat ook in de krant lezen.De voorzitter:Omdat het zonde zou zijn van de intensieve coaching door mevrouw Van Velzen,
geef ik de heer De Wit nu de gelegenheid een vraag te stellen.De heer De Wit (SP):Terecht alle credits waar ze horen! De uitleg van de staatssecretaris
roept een vraag op. Als de verdragen uit 1961 en 1962 in stand blijven, en
er worden in een vergunning enkele zaken vastgelegd, dan is die vergunning
daarmee in strijd. Wat is dan de waarde van die vergunning?Staatssecretaris Van Geel:U stelt dat die vergunning in strijd is met het protocol, maar dat zie
ik niet in. In het protocol is aangeven dat toestemming moet worden verleend.
Als het bedrijf nu zegt dat die toestemming wordt verleend en dat dat in de
vergunningverlening mag worden opgenomen, zie ik niet in waarom dat met elkaar
in strijd zou zijn.De heer De Wit (SP):U gebruikte het woord "onverlet". U moet heel uitdrukkelijk zeggen dat
nu kan worden afgeweken in de vergunning die wordt afgesproken.Staatssecretaris Van Geel:Dat klopt in de kern. Ik dacht overigens dat ik het woord "niettegenstaande"
heb gebruikt. NRG is de vergunninghouder bij de nieuwe vergunning, en GCO
is de eigenaar. De vergunning wordt verleend aan NGR, mede op verzoek van
de IAEA. Het protocol geldt voor de eigenaar, maar de vergunning voor de exploitant
en daar hebben wij de zojuist genoemde afspraak mee gemaakt. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-2043-2048.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl