ECLI:NL:RBASS:2004:AO5157, Rechtbank Assen, 09-03-2004, 19/035418-02
Rechtbank Assen — Uitspraak 
Datum: 2004-03-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht

Samenvatting: De rechtbank oordeelt dat verdachte niet als bestuurder kan worden aangemerkt. De rechtbank verstaat, overeenkomstig artikel 2.1.1 van het Arbeidstijdenbesluit vervoer, hetgeen daaronder wordt verstaan in de EG-verordening 3820/85. In die verordening is aangegeven dat bestuurder is degene die het voertuig bestuurt, zelfs gedurende een korte periode, of die zich in het voertuig bevindt om het in voorkomende gevallen te besturen. Hiervan is de rechtbank niet gebleken.
        Weliswaar kan verdachte als feitelijk leidinggevende van de onderneming worden beschouwd waarbinnen overtredingen van de arbeidstijdenregelgeving plaatsvinden, maar daarmee is nog niet gezegd dat, zoals is tenlastegelegd, verdachte zelf heeft gehandeld in strijd met deze regelgeving. Nog afgezien daarvan dat deze bepaling niet geldt voor de feiten 2., 4. en 5., ontbreekt een bepaling als artikel 8:1, tweede lid, van het Arbeidstijdenbesluit vervoer voor de feitelijk leidinggevende van de onderneming. 
        Slechts op de voet van artikel 51, tweede lid, van het Wetboek van Strafrecht, is het mogelijk om natuurlijke personen voor gedragingen begaan door rechtspersonen strafrechtelijk aansprakelijk te stellen. Dan dient echter niet sprake te zijn van een situatie van feitelijk leidinggeven aan de rechtspersoon, maar van feitelijk leidinggeven aan de verboden gedraging. Dat nu is niet tenlastegelegd.

RECHTBANK  ASSEN
    
    STRAFVONNIS van de meervoudige economische kamer  in de zaak van het openbaar ministerie tegen:
    
    
      [verdachte],
      geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1956,
      wonende te [adres].
    
    
    Het onderzoek ter terechtzitting heeft plaatsgevonden op 24 februari 2004.
    
    De verdachte is verschenen.
    
    De officier van justitie mr. A.M. de Vries acht hetgeen is tenlastegelegd wettig en overtuigend bewezen en vordert dat de rechtbank daarvoor een twintigtal geldboetes zal opleggen.
    
    1. TENLASTELEGGING
    
    De verdachte is bij dagvaarding tenlastegelegd, dat
    
    1. 
    
    
      verdachte, als bestuurder, althans als feitelijk leidinggever van de onderneming(en) [ondernemingen] - welke onderneming(en) werkgever(s) was/waren van nader te noemen werknemer-, op een of meer tijdstippen, althans op enig tijdstip in of omstreeks de periode van 17 maart 2002 tot en met 05 mei 2002, in de gemeente Emmen, althans in Nederland, 
      (telkens) niet heeft gehandeld overeenkomstig artikel 2.5:1 lid 4 van het Arbeidstijdenbesluit vervoer immers had [werknemer], zijnde werknemer (werkzaam in een of meer ondernemingen van verdachte), als bestuurder van een vrachtauto, als bedoeld in artikel 2.1:1 van voornoemd besluit, (telkens) binnen het grondgebied van 
      de Europese Gemeenschap, met dat voertuig, waarop de Verordening (EEG) nr. 3820/85 van toepassing was, (buitenlands) vervoer verricht in strijd met het bepaalde in artikel 8 van die genoemde Verordening, te weten:
      1) in de periode van 24 uur, aanvangende op 19 april 2002 te 01.55 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 3 uur en 40 minuten, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      2) in de periode van 24 uur, aanvangende op 01 mei 2002 te 08.55 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 3 uur en 55 minuten, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      3) in de periode van 24 uur, aanvangende op 03 mei 2002 te 22.30 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 3 uur en 35 minuten, in elk geval minder dan 8 uren;
      (de hier gebruikte termen, voorzover daaraan in het Arbeidstijdenbesluit 
      vervoer betekenis is gegeven, worden geacht in deze telastelegging in dezelfde 
      betekenis te zijn gebruikt);
    
    
    
    2. 
    
    
      verdachte, als bestuurder, althans als feitelijk leidinggever van de onderneming(en) [ondernemingen] -, welke onderneming(en) als werkgever is/zijn opgetreden, in of omstreeks 17 maart 2002 tot en met 5 mei 2002 te Emmen, althans in Nederland, in of op een of meer controlemiddel(len), te weten een of meer registratieblad(en), onjuiste gegevens en/of onjuiste aantekeningen (heeft gesteld of) doen stellen en/of heeft toegelaten dat zij daarin of daarop gesteld werden, immers 
      A) werd op het registratieblad gedateerd 19 maart 2002 (en gebezigd door 
         bemanningslid [werknemer]) in de zone voor de afstandregistratie (door de 
         tachograaf) een afstand van 595 kilometer -of daaromtrent- geregistreerd, 
         terwijl op dat registratieblad een afstand van 731 kilometer is genoteerd 
      en/of 
      B) werd op het registratieblad gedateerd 20 maart 2002 (en gebezigd door 
         bemanningslid [werknemer]) in de zone voor de afstandregistratie (door de 
         tachograaf) een afstand van 710 kilometer -of daaromtrent- geregistreerd, 
         terwijl op dat registratieblad een afstand van 843 kilometer is genoteerd 
      en/of
      C) werd op het registratieblad gedateerd 26 maart 2002 (en gebezigd door 
         bemanningslid [werknemer]) in de zone voor de afstandregistratie (door de 
         tachograaf) een afstand van 445 kilometer -of daaromtrent- geregistreerd, 
         terwijl op dat registratieblad een afstand van 758 kilometer is genoteerd
      en/of
      D) werd op het registratieblad gedateerd 04 april 2002 (en gebezigd door 
         bemanningslid [werknemer]) in de zone voor de afstandregistratie (door de 
         tachograaf) een afstand van 780 kilometer -of daaromtrent- geregistreerd, 
         terwijl op dat registratieblad een afstand van 884 kilometer is genoteerd 
      en/of 
      E) werd op het registratieblad gedateerd 09 april 2002 (en gebezigd door 
         bemanningslid [werknemer]) in de zone voor de afstandregistratie (door de 
         tachograaf) een afstand van 623 kilometer -of daaromtrent- geregistreerd, 
         terwijl op dat registratieblad een afstand van 753 kilometer is genoteerd;
    
    
    3. 
    
    
      verdachte, als bestuurder, althans als feitelijk leidinggever van de onderneming(en) [ondernemingen] - welke onderneming(en) werkgever(s) was/waren van nader te noemen werknemer-, op een of meer tijdstippen, althans op enig tijdstip in of omstreeks de periode van 17 maart 2002 tot en met 05 mei 2002, in de gemeente Emmen, althans in Nederland, (telkens) niet heeft gehandeld overeenkomstig artikel 2.5:1 lid 4 van het Arbeidstijdenbesluit vervoer immers had [werknemer], zijnde werknemer (werkzaam in een of meer ondernemingen van verdachte), als bestuurder van een vrachtauto, als bedoeld in artikel 2.1:1 van voornoemd besluit, (telkens) binnen het grondgebied van de Europese Gemeenschap, met dat voertuig, waarop de Verordening (EEG) nr. 3820/85 van 
      toepassing was, (buitenlands) vervoer verricht in strijd met het bepaalde in artikel 8 van die genoemde Verordening, te weten:
      1) in de periode van 24 uur, aanvangende op 18 maart 2002 te 21.30 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 2 uur en 40 minuten, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      2) in de periode van 24 uur, aanvangende op 20 maart 2002 te 18.45 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 3 uur en 15 minuten, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      3) in de periode van 24 uur, aanvangende op 21 maart 2002 te 18.45 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 2 uur en 50 minuten, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      4) in de periode van 24 uur, aanvangende op 03 april 2002 te 23.00 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 3 uur en 50 minuten, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      5) in de periode van 24 uur, aanvangende op 07 april 2002 te 21.30 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 3 uur en 55 minuten, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      6) in de periode van 24 uur, aanvangende op 24 april 2002 te 02.40 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 3 uren, in elk geval minder dan 8 uren en/of
      7) in de periode van 24 uur, aanvangende op 02 mei 2002 te 20.00 uur of 
         daaromtrent, zijnde het moment na een periode van dagelijkse/wekelijkse 
         rust, geen dagelijkse rusttijd als bedoeld in artikel 8 lid 1 van 
         voornoemde Verordening genoten, doch bedroeg de langste achtereenvolgende 
         rusttijd ongeveer 2 uur en 30 minuten, in elk geval minder dan 8 uren;
      (de hier gebruikte termen, voorzover daaraan in het Arbeidstijdenbesluit 
      vervoer betekenis is gegeven, worden geacht in deze telastelegging in dezelfde 
      betekenis te zijn gebruikt);
    
    
    4. 
    
    
      verdachte, als bestuurder, althans als feitelijk leidinggever van de onderneming(en) [ondernemingen] -, welke onderneming(en) als werkgever is/zijn opgetreden, in of omstreeks de periode van 17 maart 2002 tot en met 05 mei 2002 te Emmen, althans in Nederland, in of op een of meer controlemiddel(len), te weten een of meer registratieblad(en), onjuiste gegevens en/of onjuiste aantekeningen heeft doen stellen en/of heeft toegelaten dat zij daarin of daarop gesteld werden, immers 
      A) werd op het registratieblad, dat door [werknemer] werd gebezigd, vanaf 
         26 maart 2002 vanaf (ongeveer) 13.35 tot (ongeveer) 11.30 uur op 
         27 maart 2002, 
         in de tijdgroepenzone gedurende het tijdvak van (26 maart 2002 te) 23.20 
         uur tot (27 maart 2002 te) 11.30 uur wachttijd geregistreerd, terwijl die 
         [werknemer] in het laatstgenoemde tijdvak een vrachtauto had bestuurd, 
         althans geen wachttijd had genoten 
      en/of
      B) werd op het registratieblad, dat door [werknemer] werd gebezigd, vanaf 
         28 maart 2002 vanaf (ongeveer) 10.00 tot (ongeveer) 10.00 uur op 
         29 maart 2002, 
         in de tijdgroepenzone gedurende het tijdvak van (28 maart 2002 te) 21.05 
         uur tot (29 maart 2002 te) 10.00 uur wachttijd geregistreerd, terwijl die
         [werknemer] in het laatstgenoemde tijdvak een vrachtauto had bestuurd, 
         althans geen wachttijd had genoten
      en/of 
      C) werd op het registratieblad, dat door [werknemer] werd gebezigd, vanaf 
         03 april 2002 vanaf (ongeveer) 11.25 tot (ongeveer) 07.00 uur op 
         04 april 2002, 
         in de tijdgroepenzone gedurende het tijdvak van (03 april 2002 te) 19.30 
         uur tot (04 april 2002 te) 16.50 uur wachttijd geregistreerd, terwijl die
         [werknemer] in het laatstgenoemde tijdvak een vrachtauto had bestuurd, 
         althans geen wachttijd had genoten
      en/of 
      D) werd op het registratieblad, dat door [werknemer] werd gebezigd, vanaf 
         04 april 2002 vanaf (ongeveer) 06.50 tot (ongeveer) 04.00 uur op 
         05 april 2002, 
         in de tijdgroepenzone gedurende het tijdvak van (04 april 2002 te) 18.10 
         uur tot (05 april 2002 te) 04.00 uur wachttijd geregistreerd, terwijl die
         [werknemer] in het laatstgenoemde tijdvak een vrachtauto had bestuurd, 
         althans geen wachttijd had genoten,
      zulks terwijl die [werknemer] als werknemer werkzaam was in de onderneming van 
      verdachte;
    
    
    5. 
    
    
      zij in of omstreeks de periode van 17 maart 2002 tot en met 5 mei 2002 in de 
      gemeente Emmen, in elk geval in Nederland, als bestuurder, althans als 
      feitelijk leidinggever van de onderneming(en) [ondernemingen], welke onderneming(en) als werkgever is/zijn opgetreden,   niet alle registratiebladen na het gebruik ten minste één jaar in die onderneming(en) bewaard en/of op verzoek van de met de controle belaste ambtena(a)r(en), te weten een inspecteur van de Rijksverkeersinpectie, overgelegd of overhandigd, immers werd van bemanningslid [werknemer] over de periode van 18 maart 2002 tot en met 28 maart 2002 geen registratiebladen ter inzage afgegeven;
    
    
    Indien de tenlastelegging taal- en/of schrijffouten bevat, worden deze geacht te zijn verbeterd. De verdachte is daardoor blijkens het onderzoek ter terechtzitting niet geschaad in de verdediging.
    
    2. VRIJSPRAAK 
    
    De verdachte dient van het onder 1. tot en met 5. tenlastegelegde te worden vrijgesproken, omdat de rechtbank dit niet wettig en overtuigend bewezen acht.
    
    Aan verdachte is telkens tenlastegelegd dat hij, samengevat, als bestuurder, althans als feitelijk leidinggever van de onderneming, waarbinnen overtredingen van de arbeidstijdenregelgeving plaatsvonden, zich niet heeft gehouden aan de arbeidstijdenregelgeving.
    
    
      De rechtbank oordeelt dat verdachte niet als bestuurder kan worden aangemerkt. De rechtbank verstaat, overeenkomstig artikel 2.1.1 van het Arbeidstijdenbesluit vervoer, hetgeen daaronder wordt verstaan in de EG-verordening 3820/85. In die verordening is aangegeven dat bestuurder is degene die het voertuig bestuurt, zelfs gedurende een korte periode, of die zich in het voertuig bevindt om het in voorkomende gevallen te besturen. Hiervan is de rechtbank niet gebleken.
      Weliswaar kan verdachte als feitelijk leidinggevende van de onderneming worden beschouwd waarbinnen overtredingen van de arbeidstijdenregelgeving plaatsvinden, maar daarmee is nog niet gezegd dat, zoals is tenlastegelegd, verdachte zelf heeft gehandeld in strijd met deze regelgeving. Nog afgezien daarvan dat deze bepaling niet geldt voor de feiten 2., 4. en 5., ontbreekt een bepaling als artikel 8:1, tweede lid, van het Arbeidstijdenbesluit vervoer voor de feitelijk leidinggevende van de onderneming. 
      Slechts op de voet van artikel 51, tweede lid, van het Wetboek van Strafrecht, is het mogelijk om natuurlijke personen voor gedragingen begaan door rechtspersonen strafrechtelijk aansprakelijk te stellen. Dan dient echter niet sprake te zijn van een situatie van feitelijk leidinggeven aan de rechtspersoon, maar van feitelijk leidinggeven aan de verboden gedraging. Dat nu is niet tenlastegelegd. 
    
    
    3. BESLISSING VAN DE RECHTBANK
    
    Verklaart niet bewezen hetgeen verdachte onder 1. tot en met 5. is tenlastegelegd en spreekt verdachte mitsdien daarvan vrij.
    
    Dit vonnis is gewezen door mr. J.J. Schoemaker, voorzitter, en mr. W.M. van Schuijlenburg en mr. O.J. Bosker, rechters, in tegenwoordigheid van R.C. Sprong, griffier, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van de rechtbank op dinsdag 9 maart 2004, zijnde mr. Bosker buiten staat dit vonnis binnen de door de wet gestelde termijn mede te ondertekenen.-