ECLI:NL:RBARN:2012:BW9326, Rechtbank Arnhem, 04-06-2012, 229359
Rechtbank Arnhem — Uitspraak 
Datum: 2012-06-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Gedaagde heeft apparatuur onder eigendomsvoorbehoud aan eiser geleverd en eiser heeft facturen niet betaald. Het eigendomsvoorbehoud kan aan eiser worden tegengeworpen omdat aan hem geen beroep op goede trouw (art. 3:86 lid 1 BW) toekomt. Vordering tot teruggave van de apparatuur afgewezen.

Vonnis
      RECHTBANK ARNHEM
    
    
    Sector civiel recht
    
    zaaknummer / rolnummer: 229359 / KG ZA 12-241
    
    Vonnis in kort geding van 4 juni 2012
    
    
    in de zaak van
    
    
      [eiser],
      eiser in conventie,
      verweerder in reconventie,
      advocaat mr. W.D. van Doorn te Amsterdam,
    
    
    tegen
    
    
      de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
      [gedaagde] OPTIEK SERVICE B.V.,
      gevestigd te [werknemer],
      gedaagde in conventie,
      eiseres in reconventie,
      advocaat mr. J.W. Damstra te Apeldoorn. 
    
    
    
    Partijen zullen hierna [eiser in conventie] en [gedaagde in conventie] Optiek Service genoemd worden.
     
    
    
      1.	De procedure
      1.1.	Het verloop van de procedure blijkt uit:
      -	de dagvaarding
      -	de mondelinge behandeling
      -	de pleitnota van [eiser in conventie]
      -	de pleitnota van [gedaagde in conventie] Optiek Service
      -	de eis in voorwaardelijke reconventie.
    
    
    1.2.	Ten slotte is vonnis bepaald.
    
    
    
      2.	De feiten
      2.1.	Op 25 januari 2012 is bij [gedaagde in conventie] Optiek Service  een Autorefractor Huvitz en een Lensmeter besteld voor een bedrag van € 8.925,00 inclusief BTW. [gedaagde in conventie] Optiek Service heeft de apparatuur bij [betrokkene 1] Opticiens C.V. (hierna te noemen: [betrokkene 1] Optiek) afgeleverd. 
    
    
    2.2.	Op de pakbon, die met een ‘H’ is ondertekend, staat onder meer het volgende:
    
    
      (…)
      Reg. 	Artikelnr.	Omschrijving	Aantal	
      1	AU 004	Autorefractor Huvitz HRK 7000 a SN 7HA12AAT19	1,00	st.
      2	LE 006	Lensmeter Huvitz HLM 7000 SN 7LM1120149		1,00	st.
      		betaling  € 4000,= + BTW en volgende deel € 3500,=
      spullen blijven eigendom van [gedaagde in conventie] optical totdat men alles heeft betaald. 		
      (…)
    
    
    2.3.	Op 31 januari 2012 heeft [gedaagde in conventie] Optiek Service [betrokkene 1] Optiek een factuur ten bedrage van € 8.925,00 inclusief btw (€ 7.500,00 exclusief btw) gezonden voor de door haar geleverde apparatuur.
    
    2.4.	Vervolgens heeft [gedaagde in conventie] Optiek Service [betrokkene 1] Optiek op 14 februari 2012 een herinnering gezonden. 
    
    2.5.	Met ingang van 1 maart 2012 heeft de heer A.A. [betrokkene 1] (hierna te noemen: [betrokkene 1]) als vennoot de commanditaire vennootschap [betrokkene 1] Opticien B.V. zaakdoende aan het [adres] tegen een koopprijs van € 70.000,00 en een contante nabetaling van € 3.000,00 aan [eiser in conventie] verkocht. 
    
    2.6.	In de koopakte staat onder meer het volgende:
    
    
      (…)
      C. OMSCHRIJVING VAN HET VERKOCHTE; GOEDEREN
      Het verkochte omvat de goederen zoals deze aan partijen genoegzaam bekend zodat zij daarvan geen nadere omschrijving verlangen. 
      Van de tot het verkochte behorende goederen worden in deze akte uitdrukkelijk genoemd:
      -	de inventaris, zoals die thans aanwezig is;
      -	alle apparatuur (optisch, werkplaats, huishoudelijk en administratief) en machines, zoals die thans aanwezig zijn;
      -	(…)
    
    
    
      D. OMSCHRIJVING VAN HET VERKOCHTE; SCHULDEN
      Het verkochte omvat geen schulden. (…)
    
    
    
      G. LEVERINGS- EN ONDERNEMINGSHANDELINGEN
      (…)
      3. (…) De verkoper vrijwaart de koper voor alle aan de koper niet bekende rechtsvorderingen van de zijde van een schuldeiser die betrekking hebben op de periode vóór de hierna onder H. vermelde overnamedatum. (…)
    
    
    
      H. OVERNAMEDATUM
      1. De koop van de onderneming vindt plaats naar de toestand van de goederen en de rechtsverhouding per één maart tweeduizend twaalf (01-03-2012), hierna te noemen de overnamedatum. (…)
      2. Alle lasten, schulden en eventuele vorderingen welke zijn aangegaan voor één maart tweeduizend twaalf 
      (01-03-2012) zijn en blijven voor rekening van verkoper. (…)
    
    
    
      K. GARANTIES; DE GOEDEREN
      1. Alle over te dragen goederen behoren zowel in juridische als in economische zin aan de verkoper toe en zijn in zijn bezit. Deze goederen zijn niet bezwaard met beslagen, pandrechten en retentierechten noch met enig ander beperkt recht. (…)
    
    
    2.7.	Op het moment van het sluiten van de koopovereenkomst en het ondertekenen van de depotakte was [betrokkene 1] ongeneeslijk ziek. 
    
    2.8.	Op 22 of 23 maart 2012 hebben twee personen in opdracht van [gedaagde in conventie] Optiek Service de autorefractor van het merk Huvitz, type HRK 7000A en de lensmeter, merk Huvitz, type HLM7000 uit de winkel aan het [adres] meegenomen.
    
    2.9.	[eiser in conventie] heeft [gedaagde in conventie] Optiek Service bij fax van 27 maart 2012 gesommeerd de apparaten binnen twee dagen in de winkel terug te bezorgen. [gedaagde in conventie] Optiek Service heeft aan deze sommatie geen gehoor gegeven. Op diezelfde dag heeft [gedaagde in conventie] Optiek Service het volgende aan [eiser in conventie] geschreven:
    
    Wij hebben uw fax ontvangen en zijn het niet eens met de beschuldigingen. Wij hebben het uit handen gegeven, aan onze rechtbijstandsverzekering en dit kost tijd.
    
    Wij zijn van mening dat (…) [eiser in conventie], bij de heer [betrokkene 1] moet zijn, daar er spullen zijn verkocht welke niet van de heer [betrokkene 1] zijn, dus zijn verklaring van juridisch en economisch zin niet bezwaard zijn van enig recht is incorrect, daar deze nog nooit betaald zijn aan ons en gezien onze leveringsvoorwaarden dan nog steeds van ons zijn. 
    
    2.10.	Tussen partijen heeft nog een verdere correspondentie plaatsgevonden. 
    
    2.11.	Op 3 april 2012 is [betrokkene 1] overleden. 
    
    
    3.	Het geschil in conventie en in voorwaardelijke reconventie
    
    3.1.	[eiser in conventie] vordert dat de voorzieningenrechter, bij vonnis, uitvoerbaar bij voorraad, [gedaagde in conventie] Optiek Service zal bevelen om binnen 48 uur na betekening van het in deze te wijzen vonnis in de onderneming van [eiser in conventie] aan het [adres] terug te bezorgen de autorefractor van het merk Huvitz, type HRK 7000a en de lensmeter, merk Huvitz, type HLM 7000, op straffe van verbeurte van een dwangsom van € 9.000,00 met veroordeling van [gedaagde in conventie] Optiek Service in de proceskosten. 
    
    3.2.	[eiser in conventie] legt aan zijn vordering ten grondslag dat hij met de overname van [betrokkene 1] Optiek eigenaar is geworden van de autorefractor en de lensmeter. Tegenover het ingeroepen eigendomsvoorbehoud beroept [eiser in conventie] zich op de derdenbescherming zoals bedoeld in artikel 3:86 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek. Hij stelt dat hij er op mocht vertrouwen dat [betrokkene 1] de apparatuur aan [gedaagde in conventie] Optiek Service had betaald, aangezien dit uitdrukkelijk in de notariële koopovereenkomst staat. 
    
    3.3.	[gedaagde in conventie] Optiek Service voert verweer. Ten eerste betwist zij het spoedeisend belang van [eiser in conventie] bij de vorderingen en ten tweede is zij van mening dat [eiser in conventie] geen derdenbescherming op grond van artikel 3:86 lid 1 BW toekomt, nu hij niet te goeder trouw is. Mocht de voorzieningenrechter de vorderingen van [eiser in conventie] toch toewijzen, dan vordert [gedaagde in conventie] Optiek Service in voorwaardelijke reconventie dat zij de apparatuur alleen aan [eiser in conventie] dient af te geven als [eiser in conventie] haar een bedrag van € 8.925,00 betaalt. Indien en voor zover de voorzieningenrechter niet overtuigd is van de kwade trouw van [eiser in conventie] en de vorderingen van [eiser in conventie] toewijst, dan vordert zij dat [eiser in conventie] wordt veroordeeld om zekerheid te stellen middels een bankgarantie of depot onder een notaris ten bedrage van het openstaande factuurbedrag, welk bedrag opeisbaar zal zijn indien een van de partijen beschikt over een vonnis dat in kracht van gewijsde zal zijn gegaan dan wel indien partijen alsnog onderling tot overeenstemming mochten komen. 
    
    3.4.	Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan. 
    
    
    
      4.	De beoordeling in conventie en in voorwaardelijke reconventie
      4.1.	Het spoedeisend belang bij de vorderingen vloeit in voldoende mate voort uit de stellingen van [eiser in conventie]. Het verweer van [gedaagde in conventie] Optiek Service dat [eiser in conventie] de apparatuur voor de uitoefening van zijn bedrijf blijkbaar niet nodig heeft, nu de apparatuur eind maart 2012 is meegenomen en [eiser in conventie] nu pas teruggave van de spullen verlangt, wordt gepasseerd. [eiser in conventie] heeft ter mondelinge behandeling voldoende gemotiveerd betoogd dat het kort geding pas onlangs aanhangig is gemaakt omdat de jurist van de rechtsbijstandverzekeraar van [gedaagde in conventie] Optiek Service hem om uitstel heeft gevraagd. 
    
    
    4.2.	Tussen partijen is niet in geschil dat de onderhavige apparatuur door [gedaagde in conventie] Optiek Service in de winkel van [betrokkene 1] Optiek onder eigendomsvoorbehoud is geleverd en dat de factuur van 31 januari 2012 onbetaald is gebleven. Dit betekent dat de eigendom van de apparaten bij [gedaagde in conventie] Optiek Service is blijven rusten. 
    
    4.3.	[gedaagde in conventie] Optiek Service kan het eigendomsvoorbehoud niet aan [eiser in conventie] tegenwerpen als [eiser in conventie], die onder meer alle apparatuur in de winkel van [betrokkene 1] Optiek per 1 maart 2012 van [betrokkene 1] heeft overgenomen, een beroep op artikel 3:86 lid 1 BW toekomt. Die bepaling regelt dat ondanks de onbevoegdheid van de vervreemder de overdracht geldig is, indien de overdracht anders dan om niet geschiedt en de verkrijger te goeder trouw is.  
    
    4.4.	In deze procedure gaat het met name over de vraag of [eiser in conventie] te goeder trouw is. [gedaagde in conventie] Optiek Service heeft dat betwist. Ter zitting heeft [medewerker A], een medewerker bij [gedaagde in conventie] Optiek Service verklaard dat [eiser in conventie] zelf telefonisch bij haar de bestelling heeft geplaatst. Verder heeft de [medewerker B], ook een medewerker bij [gedaagde in conventie] Optiek Service, ter zitting verklaard dat hij de autorefractor en lensmeter persoonlijk aan [eiser in conventie] heeft afgegeven en dat [eiser in conventie] onder zijn toeziend oog de pakbon (rov. 2.2.) heeft getekend. [eiser in conventie] was kortom op de hoogte van het eigendomsvoorbehoud. Tot slot heeft [gedaagde in conventie] Optiek Service betoogd dat [eiser in conventie] vóór november 2011 de sleutel van de winkel van [betrokkene 1] heeft gekregen en dat [eiser in conventie] had kunnen en moeten constateren dat de factuur niet betaald was, nu het incassobureau in de periode voor de overname van de winkel – zowel telefonisch als schriftelijk – veelvuldig contact met [betrokkene 1] Optiek heeft gezocht om de factuur te innen. 
    
    4.5.	Op grond van artikel 3:86 lid 1 BW dient [eiser in conventie] de omstandigheden te stellen die rechtvaardigen dat hij [betrokkene 1] Optiek voor bevoegd mocht houden en die uitsluiten dat hij reden had aan diens bevoegdheid te twijfelen. Als de gestelde omstandigheden een beroep op goede trouw kunnen dragen, dan rust de bewijslast ter zake van de onjuistheid van die stellingen op [gedaagde in conventie] Optiek Service. 
    
    4.6.	Met betrekking tot het beroep op de goede trouw heeft [eiser in conventie] betoogd dat hij in januari 2012 met [betrokkene 1] heeft afgesproken dat [betrokkene 1] nog een autorefractor en lensmeter bij [gedaagde in conventie] Optiek Service zou bestellen, nu dit voor hem een voorwaarde was om tot overname van [betrokkene 1] Optiek over te gaan. Verder heeft hij betoogd dat hij op 31 januari 2012 het voorlopige koopcontract heeft getekend en dat hij op 1 maart 2012 naast de koopsom nog € 3.000,00 contant aan [betrokkene 1] heeft betaald voor de door [betrokkene 1] bestelde apparatuur. Daarnaast heeft [eiser in conventie] gesteld dat [betrokkene 1] in de koopakte ook heeft gegarandeerd dat alle over te dragen goederen zowel in juridische als in economische zin aan hem toebehoren en in zijn bezit zijn en tot slot heeft de advocaat van Shaik ter mondelinge behandeling nog verklaard dat hij de notaris voor de overdracht heeft gebeld om te vragen of [betrokkene 1] de factuur van [gedaagde in conventie] Optiek Service had voldaan, waarop de notaris antwoordde dat [eiser in conventie] zich daarover geen zorgen hoefde te maken, nu in de koopakte stond dat [betrokkene 1] aansprakelijk bleef voor schulden ontstaan vóór 1 maart 2012.  
    
    4.7.	Naar het voorlopig oordeel van de voorzieningenrechter kunnen de door [eiser in conventie] genoemde omstandigheden het beroep op de goede trouw niet, althans onvoldoende, dragen. In het bijzonder staat de mededeling van de notaris vlak voor de overdracht daaraan in de weg. Op de vraag of de apparatuur was betaald is door de notaris immers niet bevestigend geantwoord. Zonder daarop nader in te gaan, mocht [eiser in conventie] er dan ook niet vanuit gaan dat [betrokkene 1] tot vervreemding van de autorefractor en lensmeter gerechtigd was. Dat [betrokkene 1] in de relatie tot [eiser in conventie] aansprakelijk was voor schulden ontstaan voor 1 maart 2012 doet daaraan niet af. Het beroep op artikel 3:86 lid 1 BW gaat dan ook niet op. De vordering zal worden afgewezen. 
    
    4.8.	Nu de vordering in conventie wordt afgewezen, wordt aan de vorderingen in voorwaardelijke reconventie niet toegekomen.
    
    
      4.9.	[eiser in conventie] zal als de in het ongelijk gestelde partij in de proceskosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van [gedaagde in conventie] Optiek Service worden gelet op de nauwe samenhang tussen de vorderingen in conventie en de vorderingen in voorwaardelijke reconventie begroot op:
      - griffierecht		€ 	575,00
      - salaris advocaat		816,00
      Totaal		€ 	1.391,00 
    
     
    
    
      5.	De beslissing
      De voorzieningenrechter
    
    
    
      in conventie en in voorwaardelijke reconventie
      5.1.	wijst de vorderingen af,
    
    
    
    5.2.	veroordeelt [eiser in conventie] in de proceskosten, aan de zijde van [gedaagde in conventie] Optiek Service tot op heden begroot op € 1.391,00.
    
    Dit vonnis is gewezen door mr. S.C.P. Giesen en in het openbaar uitgesproken op 4 juni 2012.
    
    Coll: cl