de voorzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Regels inzake de aanspraak op een financiële tegemoetkoming in de premie van een zorgverzekering vanwege een laag inkomen (Wet op de zorgtoeslag) (29762);het wetsvoorstel Regeling van een sociale verzekering voor geneeskundige zorg ten behoeve van de gehele bevolking (Zorgverzekeringswet) (29763).
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 2336-2365

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

06-01-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 35, pagina 2336-2365

15-12-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29762Toon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 29763Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 7 december 2004 over bouwregelgevingPagina 2332-2333
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de Ruimtelijke Ordening (verjaring van en heffing bij planschadevergoedingsaanspraken, alsmede planschadevergoedingsovereenkomsten) (29490)Pagina 2333-2335
de voorzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Regels inzake de aanspraak op een financiële tegemoetkoming in de premie van een zorgverzekering vanwege een laag inkomen (Wet op de zorgtoeslag) (29762);het wetsvoorstel Regeling van een sociale verzekering voor geneeskundige zorg ten behoeve van de gehele bevolking (Zorgverzekeringswet) (29763).Pagina 2336-2365
Behandeling van de wetsvoorstellen: - Regels inzake de aanspraak op een financiële tegemoetkoming in de premie van een zorgverzekering vanwege een laag inkomen (Wet op de zorgtoeslag) (29762); - Regeling van een sociale verzekering voor geneeskundige zorg ten behoeve van de gehele bevolking (Zorgverzekeringswet) (29763)Pagina 2291-2322
Voortzetting van de behandeling van de wetsvoorstellen: - Regels inzake de aanspraak op een financiële tegemoetkoming in de premie van een zorgverzekering vanwege een laag inkomen (Wet op de zorgtoeslag) (29762); - Regeling van een sociale verzekering voor geneeskundige zorg ten behoeve van de gehele bevolking (Zorgverzekeringswet) (29763)Pagina 2323-2332
Noot 1: memo met variant PvdAPagina 2367-2369
Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (woensdag 15 december 2004)Pagina 2365-2366
Presentie en opening (woensdag 15 december 2004)Pagina 2291-2291
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 9 december 2004 over de Milieuraad van 20 december 2004Pagina 2335-2336
Regeling van werkzaamheden (woensdag 15 december 2004)Pagina 2323-2323

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 201 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voorzetting van de behandeling van:het wetsvoorstel Regels inzake de aanspraak op een financiële tegemoetkoming
in de premie van een zorgverzekering vanwege een laag inkomen (Wet op de zorgtoeslag)
(29762);het wetsvoorstel Regeling van een sociale
verzekering voor geneeskundige zorg ten behoeve van de gehele bevolking (Zorgverzekeringswet)
(29763).De voorzitter:Ik stel mij voor, dat wij de bewindslieden in de gelegenheid stellen zoveel
mogelijk per thema te beantwoorden en na elk thema te bezien of er nog vragen
zijn blijven liggen.De algemene beraadslaging wordt hervat.Minister Hoogervorst:Voorzitter. Ik dank de Kamer voor haar uitgebreide inbreng in eerste termijn,
die weer een schakel is in een lange reeks die begonnen is in april van dit
jaar toen een hoofdlijnendebat is gevoerd. Daarnaast is sprake geweest van
een uitgebreide schriftelijke uitwisseling en van een wetgevingsoverleg. Dit
alles culmineert nu in dit debat. Het onderhavige wetsvoorstel is een grondige
behandeling waard, aangezien het hierbij naar alle waarschijnlijkheid gaat
om het voorlopig einde van een historisch proces dat zo'n 30 jaar heeft geduurd.
Het feit dat het hierbij om historische wetgeving gaat, blijkt ook wel uit
de bomvolle publieke tribune waar men allemaal ademloos afwacht hoe dit gaat
aflopen. Die overweldigende belangstelling is er waarschijnlijk in gelegen
dat er zo weinig ruzie over het onderhavige wetsvoorstel is geweest.Voorzitter. In eerste termijn zijn er gemengde reacties geuit op dit wetsvoorstel,
hetgeen ook niet anders dan te verwachten is bij een dergelijk ingrijpend
wetsvoorstel. Hoewel ik veronderstel dat er bij de stemming niet echt een
Kamerbrede meerderheid voor dit wetsvoorstel zal zijn, hebben toch vrijwel
alle partijen een aantal positieve punten genoemd die in dit wetsvoorstel
liggen besloten. Ik noem het opheffen van het steeds meer kunstmatige onderscheid
tussen particuliere verzekering en ziekenfondsverzekering, hetgeen de transparantie
zal doen vergroten die op haar beurt weer zal zorgen voor meer concurrentie
op de zorgverzekeringsmarkt. Verder zullen er door het opheffen van het onderscheid
minder ongerijmde inkomenseffecten bestaan, waarvan nu sprake is bij een overgang
van een ziekenfondsverzekering naar een particuliere ziektekostenverzekering en vice versa. Verder zal er als gevolg van dit wetsvoorstel sprake
zijn van een zich veranderende solidariteit die meer opgebouwd is rond het
principe van draagkracht naar huishouden in plaats van het principe van geïndividualiseerde
inkomensvorming. Ik meen dat hierdoor de inkomenssolidariteit sterker wordt
dan in de bestaande situatie, al zijn er nog wel opmerkingen te maken over
specifieke groepen. Een ander voordeel van de nieuwe wet is dat een heleboel
mensen die nu opgesloten zitten in hun particuliere verzekering omdat ze slechte
risico's vormen, straks door de acceptatieplicht vrij kunnen gaan kiezen voor
verzekeraars.Naar mijn indruk zijn wij er in geslaagd om in dit wetsvoorstel een juist
midden te vinden tussen enerzijds sociale ankers en anderzijds marktprikkels.
De belangrijkste sociale ankers zijn natuurlijk die van de acceptatieplicht,
het verbod op premiedifferentiatie tussen gezond en ongezond en de inkomenssolidariteit
zoals die in de zorgtoeslag tot uitdrukking komt. Ik heb er al eerder op gewezen
dat wij straks een verplichte ziektekostenverzekering zullen hebben. In het
wetsvoorstel is een aantal sociale ankers opgenomen waar wij trots op mogen
zijn. In veel landen kan men daar een voorbeeld aan nemen.Tegelijkertijd proberen wij marktprikkels te introduceren. Er komt een
homogene markt voor risicodragende zorgverzekeraars. De beweeglijkheid van
patiënten neemt fors toe door het wegvallen van risicoselectie. Door
het wegvallen daarvan kunnen verzekeraars zich nog maar op twee manieren onderscheiden,
namelijk service en kostenbeheersing door een doelmatige zorginkoop. De meeste
partijen erkennen dat dit een belangrijke doelstelling van deze wet is.Door de verhoging van de nominale premie heeft de verzekerde meer belang
bij een zoektocht naar de zorgverzekeraar met de beste prijs-kwaliteitverhouding.
De afgelopen jaren hebben wij dit bij de verhoging van de nominale premies
al zien gebeuren en dat zullen wij nu ook weer zien. Verzekeraars krijgen
er meer belang bij om de concurrentie op te voeren.In het wetsvoorstel is een goede balans gevonden tussen sociale waarborgen
en marktoriëntatie. Dat geldt ook voor de manier waarop de premie wordt
geheven. Als wij ons alleen hadden laten leiden door ideologische uitgangspunten
en blind waren geweest voor de gevolgen, was er een volledig nominale premie
gekomen. Dat vonden wij echter een te grote stap. Die stap was ook niet nodig
voor het inbouwen van een behoorlijke financiële prikkel. Wij hebben
gekozen voor het introduceren van een inkomensgerelateerde werkgeverspremie
die ongeveer 50% van de kosten dekt. Daarnaast komt er een rijksbijdrage voor
5% van de kosten om de premievrije verzekering van kinderen op te vangen.
Tot slot komt er een nominale premie waarmee 45% van de kosten wordt gedekt.
Ook dit achten wij een evenwichtige maatvoering.Kortom, wij hebben een goed evenwicht weten te vinden tussen sociale elementen
enerzijds en marktprikkels anderzijds.Mevrouw Smits (PvdA):Gaat u nog in op mijn vragen op dit punt? Als het voor het kostenbewustzijn
nodig is om die nominale premie zo hoog te stellen, zou dat ook op andere
terreinen moeten gelden, zoals voor wegen, onderwijs of politie-inzet.Minister Hoogervorst:Tijdens het wetgevingsoverleg ben ik daar uitgebreid op ingegaan. Ik heb
gezegd dat er geen wetenschappelijke theorie is op grond waarvan onweerlegbaar
kan worden bewezen dat de nominale premie 1050 euro moet zijn en niet 500
euro of 2000 euro. Wij hebben getracht om een evenwicht te vinden tussen hetgeen
verantwoord is en het inbouwen van voldoende prikkels. In uw voorstellen daalt
de nominale premie vergeleken met de huidige situatie. Dan kun je niet verwachten
dat er op dat punt nog concurrentie zal zijn. Ik wil niet zeggen dat er geen
prikkels kunnen zijn. Die nemen echter wel af. Wij hebben besloten om er 1000
euro van te maken. Wij vinden het inderdaad heel erg belangrijk dat er meer
kostenbewustzijn ontstaat in de gezondheidszorg. Daarom maken wij de prijzen
zo reëel mogelijk. Dat doen wij echter niet dogmatisch. Dan hadden wij
er immers 2021 euro van gemaakt.Mevrouw Smits (PvdA):Ik heb de minister gevraagd waarom Nederland zo excentriek is. Alleen
Zwitserland en Nederland doen het op deze manier. Waarom rekenen wij niets
voor de aanleg van wegen? Waarom heffen wij niet overal tol? Waarom betalen
wij niets voor scholen? Waarom wel voor de zorg?Minister Hoogervorst:Ik kan alle begrotingen van de collega's nalopen. Er zijn wegen waarvan
de Kamer zegt dat daadwerkelijk gebruik beprijsd moet worden. Daarbij gaat
het dus ook deze richting op. Misschien volgt de rest ook nog. Hoewel de totale
verzekeringsplicht ook elders te vinden is, is de Nederlandse sociale zekerheid
echter vrij uniek in Europa. De PvdA staat altijd vooraan om dat ook zo te
houden. In de meeste opzichten steken wij immers enorm positief af ten opzichte
van de rest van Europa. Ik noem de hoogte van het sociaal minimum en de toetredingsvoorwaarden
voor de WAO. Die behoren tot de ruimste van Europa. Mevrouw Smits kan mij
beter niet uitnodigen tot een discussie op dat punt.Mevrouw Smits (PvdA):Dat doen wij al jaren. Dat leidt echter nergens toe. Kan de minister ingaan
op het belang van een goed geregeld, publiek en solidair gezondheidszorgsysteem?
De minister doet daar afbreuk aan met de hoge nominale premie. Hij moet die
buiten het systeem om compenseren via de zorgtoeslag. Die brengt bovendien
allerlei bureaucratische nadelen met zich. Het levert werkgelegenheid op,
namelijk vijfhonderd banen. De heer Bert Bakker zegt echter terecht dat het
ook 10 miljoen mensen aan het infuus legt.Minister Hoogervorst:Ik vind het vreemd dat ik deze discussie met de PvdA-fractie moet aangaan.
Tijdens het eerdere hoofdlijnendebat stak die fractie immers, met de nodige
mitsen en maren, positief in op het idee van concurrentie tussen verzekeraars
met een rol voor de nominale premie. Het enige meningsverschil is dat over
de maatvoering. In sommige varianten van de PvdA-fractie wordt de nominale
premie verlaagd. Wie op de langere termijn meer concurrentie wil organiseren
en stimuleren, heeft echter een hogere nominale premie nodig. Mevrouw Smits
wijst ook op de administratieve rompslomp bij de zorgtoeslag. Ik verzeker
mevrouw Smits dat het repareren van inkomens ook een behoorlijk
lastige affaire wordt. Ook aan haar voorstel zit dus de nodige bureaucratische
ellende vast. Wij kunnen elkaar wat dat betreft de hand schudden.Tijdens het wetgevingsoverleg is uitgebreid van gedachten gewisseld over
het vraagstuk publiekrechtelijk versus privaatrechtelijk. Ik heb toen een
aantal piketpalen geslagen. Ik stel vast dat veel woordvoerders daar waarde
aan hechten. Ik heb gezegd geen problemen te verwachten. Als die er toch komen,
staan een aantal sociale randvoorwaarden, verankerd in de wet, voor mij voorop.
Mevrouw Smilde en de heer Rouvoet hebben daaraan gerefereerd. Ik denk dat
onze manier van opereren, in zeer goed overleg met de Europese Commissie,
de kans op schade tot zeer geringe proporties terugbrengt.De heer Heemskerk kijkt uit naar schadeclaims en dergelijke. Ik houd mij
daar nog niet zo verschrikkelijk mee bezig. Heb ik overigens bij de keuze
voor een publiek stelsel garanties dat er geen private verzekeraar naar de
rechter loopt omdat die in een socialistisch systeem gedwongen wordt dat al
zijn investeringen van de afgelopen dertig teniet doet?Mevrouw Kant (SP):Die kans loopt u dus niet, want dan hebben wij een publiekrechtelijk stelsel.
Volgens de Europese regels mag de Nederlandse overheid daar ook voor kiezen.Minister Hoogervorst:Dat mag ook wel, maar misschien dat een private verzekeringsmaatschappij
vindt dat hij als het ware wordt genationaliseerd.Mevrouw Kant (SP):Dat kan hij wel zeggen, maar heeft daar geen enkele reden voor!Minister Hoogervorst:Ik denk ook dat het niet erg waarschijnlijk is, misschien even waarschijnlijk
als de rampspoed die de heer Heemskerk op zich heel rustig bracht. Hij is
bezorgd over schadeclaims. Ik kan mij over van alles bezorgd maken, welke
keuze ik ook maak. Ik heb ondertussen wel geleerd dat ook dit onderdeel is
van het vak.Mevrouw Kant (SP):Een publiekrechtelijk stelsel is in die zin Europa-proof dat er geen problemen
kunnen ontstaan met de mededingingswetgeving en dat is natuurlijk de kern
van het probleem. Als de overheid kiest voor een publiekrechtelijk sociaal
stelsel, dan loopt zij dat soort risico's niet. De minister zegt dat hij die
risico's heeft beperkt en er zich dan ook geen zorgen over maakt. Dat mag
en dat heeft hij ook goed uitgelegd, maar dan moet hij niet zeggen dat er
ook risico's zijn als wordt gekozen voor een publiekrechtelijk stelsel, want
dat is gewoon niet juist!Minister Hoogervorst:Mevrouw Kant heeft in zoverre gelijk dat als wij er een volledig sociaal
systeem van zouden maken – ik zal het maar het SP-model noemen –
wij inderdaad geen problemen met Europa hoeven te verwachten, maar ik zeg
er direct bij dat daarmee enkele verzekeraars het huidige leven onmogelijk
zal worden gemaakt en dat die dan ook wel degelijk grond kunnen hebben om
naar de rechter te gaan met een schadeclaim omdat zij bijvoorbeeld wel 30
jaar lang hebben geïnvesteerd in een private markt.De heer Heemskerk (PvdA):Dan gaan verzekeraars inderdaad misschien een schadeclaim indienen, want
zij hebben ergens voor getekend en dat wordt gewijzigd. Ook ik ben de minister
zeer erkentelijk voor zijn toezegging dat als het moet het verzekeringsstelsel
weer publiekrechtelijk zal worden gemaakt. Dat kan volgens hem omdat dit in
het verleden ook al is gedaan. Ik heb van Duivesteijn begrepen dat de Kamer
moet doorvragen. Welnu, kan de minister geen voorzichtige indicatie geven?
Waar zit volgens hem dat risico nu en om welke bedragen kan het gaan?Minister Hoogervorst:Ik heb daar geen flauwe notie van, maar als ik er al iets over zou kunnen
zeggen, zou ik het natuurlijk niet doen, want dat zou uitlokking zijn. Ik
heb er geen enkele indicatie van dat het ook zal gebeuren. Er zijn zo van
die dingen die ook ik niet kan voorspellen, al valt het niet mee om dat te
moeten erkennen!Voorzitter. De heer Heemskerk vraagt zich af of door de keuze voor de
privaatrechtelijke vormgeving enkele publieke garanties niet meer kunnen worden
gegeven. Ik dank dat dit reuze meevalt. Er is een groot aantal amendementen
ingediend. Met vele ben ik het niet eens, maar bovendien raken ze niet de
kern van de wet. Vergt dit nu zo'n enorme cultuuromslag van de ziekenfondsen
die actief zijn op de markt? Ook dit lijkt mij reuze mee te vallen, want ik
merk in de praktijk dat particuliere verzekeraars het veel enger vinden dan
de ziekenfondsen. De particuliere verzekeraars zijn immers gewend om op een
heel andere manier te werken. Zij werken bijvoorbeeld met collectieve contracten.
Daar wordt op de een of andere manier nu toch een bres in geslagen, want niemand
kan meer gedwongen worden om met zo'n collectief contract mee te doen. Risicoselectie
wordt als route afgesneden, terwijl dat nu toch de hoofdroute is van de particuliere
verzekeraars. Ziekenfondsen daarentegen hebben nu al ervaring met zorginkoop.
Ze bakken daar misschien nog te weinig van, maar ze kunnen in ieder geval
op die manier doorgaan. Ik heb ook sterke indicaties dat alle ziekenfondsen
zullen doorgaan als onderlinge waarborgmaatschappij; ze zullen niet ineens
winstbeogende organisaties worden. Qua cultuur hoeft men zich dus niet al
te veel aan te passen, men hoeft zich daarover ook geen zorgen te maken.De omschrijving van de zorgplicht in de wet verandert niet ten opzichte
van de huidige situatie. Ik heb uitgelegd waarom ik denk dat deze wet niet
de geschikte plaats is voor gezondheidsdoelstellingen; die staan om dezelfde
reden ook niet in de huidige Ziekenfondswet. Het politieke proces rond de
pakketbeslissingen blijft precies hetzelfde als in het huidige systeem. De
globale criteria in het amendement op stuk nr. 33 herken ik – ze komen
volgens mij van Dunning – en ik heb er geen bezwaar tegen; we gaan dus
iets toevoegen.Nu de geschillenbeslechting door een publiek orgaan als het CBZ. Sommigen
zeiden al dat de gang van zaken er idyllisch lijkt, maar dat het allemaal
niet zo snel gaat. In de private praktijk blijken er nu niet veel conflicten
rondom de geschillenbeslechting met de huidige instrumenten. Ik denk niet
dat het nodig is om dit publiekrechtelijk te verankeren, want er kan inderdaad
een arbitrageprocedure worden afgesproken. Men kan elkaar ook beconcurreren
in de sfeer van serviceverlening. De Rekenkamer mag naar alle publieke randvoorwaarden blijven kijken; ik
zou het veel te ver vinden gaan als zij gaat kijken naar de bedrijfsvoering
van de verzekeraars. De PVK let daar natuurlijk wel op om verschillende redenen,
maar men kan via de minister controleren of de verevening goed wordt uitgevoerd,
evenals de zorgplicht en verder alles wat publiek is verankerd.De heer Heemskerk (PvdA):Voorzitter. Heeft de Algemene Rekenkamer nu de taak om de subsidiestromen
tussen vereveningsfonds en verzekeraar te volgen, of niet?Minister Hoogervorst:Nee, zover gaat dat niet, maar de Rekenkamer kan wel beoordelen of de
verevening op een juiste manier wordt uitgevoerd.De heer Heemskerk (PvdA):Er is dus een pot met geld van 14 mld euro, er bestaat een formule om
die te verdelen onder de verzekeraars, maar het houdt daar op; men treedt
niet een onderneming binnen. De Algemene Rekenkamer zou dat in onze ogen wel
kunnen doen, want ze beschikt over alle mogelijke geheimhoudingsbeperkingen.
Er wordt immers nogal wat geld heen en weer gepompt tussen overheid en zorgverzekeraars.Minister Hoogervorst:De Rekenkamer kan op macroniveau inspectie uitvoeren met betrekking tot
de werking van het vereveningssysteem.Mevrouw Smilde (CDA):Voorzitter. Ik heb een vraag over de expertise van het CVZ binnen de geschillenbeslechting.
Komt de minister daar nog op terug?Minister Hoogervorst:Ik wil dat niet wettelijk, dwingend opleggen, maar kan me voorstellen
dat zorgverzekeraars die hulp inroepen; er is daar immers wel wat expertise
aanwezig.Mevrouw Smilde (CDA):In dat geval wil ik wel wat meer zekerheid voor de verzekerden dat zij
die expertise kunnen inroepen. Het CVZ is er nu eenmaal en heeft expertise
in huis over verstrekkingen. Ik kan me voorstellen dat dit wel wordt ingevoerd
in de geschillenbeslechting.Minister Hoogervorst:Er komt een procedure voor geschillenbeslechting. Ik denk dat wij daarmee
kunnen volstaan. Zorgverzekeraars moeten verder zelf bepalen of en, zo ja,
welke expertise ze inroepen. Ik kan mij voorstellen dat zij hiervoor een beroep
doen op het CVZ, want dat is een instelling waar veel kennis aanwezig is.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):De minister wil niet dat de Algemene Rekenkamer onderzoek doet naar de
doelmatigheid en de rechtmatigheid. Ik begrijp dat niet, omdat hiermee veel
publieke middelen mee gemoeid zijn. Verder past een dergelijk onderzoek goed
bij de taken van de Algemene Rekenkamer en heeft zij ook zelf aangegeven dat
zij het nuttig en nodig vindt. Wat is uw reden om dit niet te willen?Minister Hoogervorst:De zorgverzekeraars krijgen met heel veel vormen van toezicht en controle
te maken. Ik noem de accountants, de bestaande toezichthouders en de nog op
te richten zorgautoriteit. Er is dan ook zeker geen sprake van een toezichtsluw
onderdeel van de Nederlandse economie. De Algemene Rekenkamer kan de publieke
randvoorwaarden van dit stelsel blijven volgen. De regering heeft echter wel
gekozen voor een systeem waarin partijen door te concurreren op de markt moeten
bewijzen dat ze doelmatig werken. Dat is de reden dat er grenzen zijn gesteld
aan het onderzoeksgebied van de Algemene Rekenkamer.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):U wilt het dus niet, omdat de zorgverzekeraars het niet willen. De Rekenkamer
kan en wil het doen, maar omdat de zorgverzekeraars het niet leuk vinden,
staat u het niet toe.Minister Hoogervorst:Ik sta volgens mij niet bekend als iemand die danst naar de pijpen van
de zorgverzekeraars. Ik doe het dan ook niet, omdat zij het niet willen, maar
omdat ik het zelf niet wil. U ben het waarschijnlijk niet eens met mijn keuze,
maar ik heb wel gekozen voor een systeem waarbinnen marktwerking onder sociale
randvoorwaarden een belangrijke plaats heeft. Daarbij past geen "dichtgereguleerd"
systeem.Voorzitter. De heer Heemskerk heeft wederom betoogd dat de mogelijkheid
van verticale integratie moet worden beperkt. Hij noemde het voorbeeld dat
Menzis het Academisch Ziekenhuis Groningen opkoopt. Ik denk dat Menzis niet
beschikt over voldoende geld voor zo'n aankoop, maar in principe is dit een
voorbeeld van een situatie die kan leiden tot ingrijpen door de zorgautoriteit.
Er zou dan immers zo'n marktmacht ontstaan dat het de vraag is of er nog wel
sprake is van een gezonde situatie.De heer Heemskerk (PvdA):Ik ben het met u eens en het zal dan ook wel goed geregeld zijn in de
Mededingingswet. In de Ziekenfondswet staat echter: geen instellingen in eigen
beheer, tenzij... Dat is de reden dat ik u vraag om de NMa of de zorgautoriteit
de mogelijkheid te geven om vooraf te toetsen of de markt dichtgegooid wordt
door de oprichting door een zorgverzekeraar van een instelling. Dat zou zeer
onwenselijk zijn, want een Groningse burger heeft dan geen andere keus om
lid te worden bij die ene verzekeraar.Minister Hoogervorst:Wij zullen hierover natuurlijk een principiële discussie voeren bij
het debat over het wetsvoorstel over de zorgautoriteit. Ik kan nu echter al
wel zeggen dat de zorgautoriteit het recht moet krijgen om bij de aankondiging
van de oprichting van een instelling onderzoek te doen als er volgens haar
sprake is van de ontwikkeling van aanmerkelijke marktmacht. Het is dus meer
dan toezicht achteraf. Over de precieze voorwaarden van marktmacht moeten
wij nog eens goed discussiëren bij de behandeling van de wet over de
zorgautoriteit.Mevrouw Kant heeft gevraagd waarom geen lessen worden getrokken uit ervaringen
met marktwerking bij kraamzorg en thuiszorg. Ik heb de indruk dat de ervaringen
met kraamzorg en thuiszorg, waarmee het overigens op dit moment heel redelijk
gaat, in het collectieve geheugen van mijn ambtelijk apparaat is opgeslagen.
Waarschijnlijk is zij het er niet mee eens, maar mevrouw Kant zal moeten toegeven
dat de markt van tevoren goed bestudeerd is, hetgeen blijkt uit de toegestuurde
studies en marktanalyses, over het deel van de electieve zorg
dat in principe liberaliseerbaar is. Bovendien wordt een heel geleidelijke
aanpak gevolgd: beginnen met 10%, daarna evalueren en vervolgens verder kijken.
Er is dus geen sprake van wilde toestanden. Wij gaan niet onvoorbereid zomaar
wat liberaliseren.Mevrouw Kant (SP):Dat heb ik ook niet beweerd. Marktwerking is in de kraamzorg en de thuiszorg
geïntroduceerd en het experiment in de thuiszorg is niet voor niets gestaakt.
Er traden ongewenste effecten op. Het is vreemd dat de effecten en de resultaten,
positief of negatief, nooit gedegen geanalyseerd zijn. Op die manier had bezien
kunnen worden waarmee rekening gehouden moet worden bij het zetten van een
dergelijke stap. Het is onbegrijpelijk dat dat niet gebeurd is.Minister Hoogervorst:Ik ben dat echt niet met u eens. Ten eerste hebben wij ingegrepen bij
de thuiszorg; het experiment is daar gestaakt. Ten tweede hebben wij de les
geleerd dat alvorens te liberaliseren, grondig onderzoek verricht moet worden.
Als wij liberaliseren, dan doen wij dat geleidelijk. Die belangrijke lessen
hebben wij geleerd.Mevrouw Kant (SP):Welke prikkels tot een bepaald gedrag, mechanisme en effect hebben geleid,
is nooit gedegen geanalyseerd. Het is vreemd om dan toch vervolgstappen te
zetten. Natuurlijk deden zich effecten voor die direct aanleiding gaven tot
het stoppen van het project, maar een minister moet toch geïnteresseerd
zijn in een gedegen analyse van de achtergronden, zeker voordat hij een vervolgstap
zet?Minister Hoogervorst:Ik nodig mevrouw Kant echt uit om alle stukken die wij ter voorbereiding
van de liberalisering aan de Kamer hebben gezonden nog eens te bekijken. Het
is heel veel informatie en bovendien komt er een zorgautoriteit. Mevrouw Kant
kan echt niet beweren dat wij onvoorbereid beginnen. Dat is een valse voorstelling
van zaken.Mevrouw Kant (SP):Dat vraag ik ook niet. Ik heb dat niet beweerd. Ik vraag waarom niet alsnog
een gedegen analyse van de experimenten kan worden uitgevoerd. Ik heb het
ministerie gebeld om te achterhalen wat hierover bekend is en welke onderzoeken
verricht zijn. Die bestaan gewoon niet.Minister Hoogervorst:Ik laat nog eens naar het punt kijken.Zowel de heer Van der Vlies als mevrouw Kant heeft gevraagd naar de werking
van de IGZ. Deze moet haar werk kunnen doen. Ik ben het daar van harte mee
eens en daarom is de IGZ buiten de wind van de stevige taakstelling voor mijn
departement gehouden. Ik verwacht dat aan het einde van deze periode 15% minder
mensen in dienst zijn van mijn departement dan bij het aantreden van Balkenende
I. IGZ werkt bovendien aan een omslag: minder ondersteunende staf en meer
effectieve inspectiecapaciteit. Een andere manier van werken is daar ook bij
aan de orde: meer vertrouwen op indicatoren uit het veld en het tot stand
brengen van zelfrapportage. Deze ontwikkeling is op het ministerie van SZW
al geruime tijd gaande en is ook tot de IGZ doorgedrongen. Op deze manier
moet de Inspectie echt efficiënter toezicht houden.Mevrouw Schippers heeft betoogd dat de liberalisering van het zorgaanbod
een complexe operatie is. Zij verwacht dat ik dat nauwgezet zal monitoren.
Daarmee ben ik het natuurlijk helemaal mee eens. In het voorjaar zal ik de
Kamer een notitie doen toesturen waaruit blijkt hoe de eerste fase van de
liberalisering zal worden geëvalueerd. Daaruit moeten lessen worden getrokken
voor volgende stappen. Ik ga dit dus heel zorgvuldig aanpakken.Zowel mevrouw Tonkens als mevrouw Kant heeft zorgen geuit over "voorrangszorg"
of "voorkruipzorg"; dat laatste is natuurlijk nog vreselijker dan het eerste.
Verzekerden zouden volgens hen voorrang krijgen als zij kiezen voor een polis
met een hogere premie. Alle zorg moet, ongeacht de hoogte van de premie, binnen
redelijke termijn worden geleverd. Extra snel zorg leveren tegen een hogere
premie mag gewoon niet. Dat is verboden op basis van art. 13 van de Zvw. Daarin
staat dat de premie alleen maar mag worden gedifferentieerd naar de inhoud
van het pakket, het eigen risico en de collectiviteit. Andere mogelijkheden
zijn er niet, en daarom is het amendement van mevrouw Kant niet nodig. Zij
vreest bovendien dat er grote verschillen zullen ontstaan tussen klassenzorg
en standaardzorg. De basiskwaliteit moet altijd worden gegarandeerd. Ook in
de huidige ziekenfondsverzekering bestaat al onderscheid in de service, zonder
dat dit tot extreme situaties heeft geleid. Mochten er toch extreme situaties
ontstaan, dan kunnen wij natuurlijk alsnog ingrijpen. Ik zie dat echter niet
gebeuren.Mevrouw Kant (SP):De minister zei: alle zorg moet binnen een redelijke termijn, binnen de
normen die daarvoor zijn gesteld, worden geleverd. Waar staat dat in de wet?Minister Hoogervorst:Dat zei ik wel, maar ik heb niet gezegd dat het zo in de wet staat.Mevrouw Kant (SP):Daarom vraag ik het ook.Minister Hoogervorst:Daarover kom ik zodadelijk nog te spreken.Mevrouw Kant (SP):Dus het is niet zo. In dat licht bestaat weldegelijk het risico dat zorgverzekeraars
verschillende premies gaan vragen voor een verschillende service. Verzekeraars
kunnen dan polissen aanbieden op basis waarvan men sneller wordt geholpen
dan anderen.Minister Hoogervorst:Een verzekeraar mag niet twee polissen aanbieden, één met
een korte wachttijd en één met een lange wachttijd. Verzekeraars
concurreren nu ook al op wachtlijstbemiddeling, wat een zegen is voor de Nederlandse
bevolking. Die concurrentie zou best nog wel groter mogen worden. Verzekeraars
kunnen zeggen: ik heb slimme mensen in dienst en die zorgen ervoor dat u snel
wordt geholpen. Dit heeft heel goed geholpen bij het reduceren van de wachtlijsten
en het vullen van gaatjes in de ziekenhuisproductie. Laten wij dat nu niet
gaan verbieden. Dan zijn wij misschien wel allemaal gelijk, maar moeten wij
ook allemaal wachten. Dat lijkt mij niet de bedoeling.De heer Omtzigt heeft op stuk nr. 40 een amendement ingediend. Daarin
zegt hij: ik wil niet dat de minister het verzekerde pakket stiekem kan veranderen
met ministeriële regelingen, dus het moet zoveel mogelijk
per AMvB worden geregeld. Ik vat het maar even huiselijk samen. Bepaalde zaken,
zoals de GVS-lijst, moet ik vrijwel maandelijks aanpassen. De heer Omtzigt
zal niet van mij verlangen – dat staat ook niet in het amendement –
dat ik de Kamer elke maand met allerlei AMvB's ga lastigvallen. Met zijn amendement
zoekt hij een soort tussenvorm. In een AMvB die naar verwachting wordt voorgehangen,
wordt geregeld voor welke zorgvormen ministeriële regelingen zijn toegestaan.
Daarmee kan ik wel leven. De Kamer weet dan precies wat er gebeurt.De heer Van der Vlies heeft in de eerste termijn een amendement ingediend
over het opnemen van huisartsen, verloskundigen en kraamzorg in het pakket.
Hij wil de formulering van artikel 10 aanpassen, onder andere door het begrip
"integrale eerstelijnszorg" op te nemen. Ik zal eerlijk zijn. Ik geloof niet
dat de wet om zeep wordt geholpen als dit amendement wordt aangenomen, maar
het leidt toch eigenlijk alleen maar tot verwarring. Waarom wordt de specialistische
zorg dan niet genoemd? Dat is de hoofdmoot van de kosten van het verzekerde
risico. Ik begrijp niet waarom het dan niet in het amendement staat. Waarschijnlijk
is er iemand bang dat er geen beroep meer op hem wordt gedaan als zijn beroepsgroep
niet specifiek wordt genoemd. Dat acht ik zeer onwaarschijnlijk voor de huisarts,
voor de verloskundige en voor de kraamverzorging. Wat voegt dat nu toe?De heer Van der Vlies (SGP):Het is in ieder geval onschuldig. Als het in de wet kan, is de KNMG tevreden.Minister Hoogervorst:Het is lelijk. U doet altijd van die mooie dingen, maar dit is lelijk.De heer Van der Vlies (SGP):Wat moet ik daar nu mee, zo tegen het kerstreces? Dit is een afknapper!Er is over nagedacht. Wij hebben in de inspraak een bericht gekregen van
de KNMG. Ik loop niet aan het lijntje bij de KNMG. Ik heb een zelfstandig
oordeel. Ik dacht dat de KNMG echt een punt had, over functiegerichte aanspraken.
Er moet geen misverstand bestaan over de poortwachtersfunctie en de samenhang
in de functies daarbinnen. Er mag ook geen versnippering ontstaan. Het moet
daarom benoemd worden zoals ik dat voorstel. Aan die argumentatie heb ik weinig
toe te voegen. Ik vind het een schitterend amendement.Minister Hoogervorst:Voorzitter. Ik heb in mijn inleiding iets vergeten. Verschillende Kamerleden
hebben hun bezorgdheid geuit over hun mogelijkheid om hun mening over de verschillende
amendementen die nog binnenkomen te vormen. Ik wil zorgen dat de Kamer voor
het weekend, vrijdag, nog een schriftelijk commentaar krijgt op alle amendementen
die ik nog niet heb becommentarieerd. Ik heb begrepen dat de heer Van der
Vlies zijn amendement nog aanpast.De heer Van der Vlies (SGP):Dat is inmiddels gebeurd.Minister Hoogervorst:Dan zal ik het amendement nog even meenemen in mijn schriftelijke commentaar.
De leden kunnen er dan zaterdag nog eens goed over nadenken.Nog minder bezwaar is er tegen het amendement op stuk nr. 21 van de heer
Van der Vlies, maar het is echt overbodig. Met dat amendement wil hij wettelijk
vastleggen dat er een vergoeding van 100% voor acute zorg ontstaat. Op pagina
28 van de nota naar aanleiding van het verslag heb ik uiteengezet, dat volgens
de huidige wettekst de verlening van acute zorg altijd in natura geschiedt
dan wel via 100% restitutie. Daarover is geen misverstand mogelijk.Mevrouw Tonkens heeft herhaald wat zij in het wetgevingsoverleg naar voren
heeft gebracht over het wettelijk verankeren van normen voor bereikbaarheid
en wachttijden in de zorg. Zij heeft op stuk nr. 30 een amendement ingediend.
Ik kan daar een lang verhaal over houden, maar dat komt er toch op neer dat
dit type normen fluïde zijn. Bijvoorbeeld de rekennormen geven een grofmazige
algemene termijn. Voor alle aandoeningen is er een maximale gelijke wachttijd
van zeven weken. In de huidige praktijk is de wachttijd vaak korter. De wetenschap
is voortdurend in beweging. Wij moeten dan niet in een AMvB een heel gedetailleerde,
starre, bureaucratische regeling ontwerpen, die alleen maar tot een hoop juridisering
leidt. Daar moeten wij de zorgsector niet mee opzadelen.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):De minister heeft erg de neiging om allerlei dingen bureaucratisch te
noemen. Die hebben wij misschien allemaal. Ik zie hier echter het bureaucratische
totaal niet van in. De rekennormen zijn er al. Als zij inhoudelijk niet goed
zijn, kunnen zij misschien worden bijgesteld. Het betekent niets anders dan
dat je in de wet zegt dat er maximale wachttijden zijn zoals elders vastgesteld,
bijvoorbeeld via de Treek-normen. Daar is toch niets bureaucratisch aan? Het
is alleen maar een waarborg dat er iets is geregeld ter zake van een norm
voor wachttijden en dat je als cliënt iets weet van wat de grens is en
waar je recht op hebt.Minister Hoogervorst:Ik denk dat dit, behalve veel juridisering, weinig toevoegt aan de huidige
praktijk. Als je nu naar de rechter gaat met de klacht dat je niet tijdig
wordt geholpen, kan de rechter ook naar dit soort normen kijken. Ik zie er
de meerwaarde niet van in.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):Ik zou het willen omdraaien. Juist als er geen normen zijn op bijvoorbeeld
dit punt, krijg je heel veel juridisering, want dan zegt de rechter: het is
nogal ingewikkeld en ik weet niet waar ik het aan zou moeten toetsen. Juist
als je dit eenvoudig in een wet vastlegt, gaat het in voorkomende gevallen
juridisch veel sneller en vlotter en ook minder bureaucratisch en minder juridiserend.Minister Hoogervorst:Ik ben het daar niet mee eens. Je zult dan wettelijk moeten gaan vastleggen
wat aanvaardbaar is en wat niet aanvaardbaar is. Je nodigt daarmee uit tot
een gemakkelijke gang naar de rechter die eigenlijk niet nodig is, zeker niet
in de huidige omstandigheden.De heer Heemskerk (PvdA):Wij praten hier, in het kader van bereikbaarheid, niet over openbaar vervoer
en bustijden. Ook praten wij, wat mijn fractie betreft, niet over de normering
van wachttijden tot achter de komma. Juist omdat de minister zegt dat mensen
wellicht naar de rechter zullen stappen, is het voor de rechter belangrijk
om een afwegingskader te hebben. Omdat de minister het niet aangeeft en de
Kamer zich er niet over uitspreekt, blijft er onduidelijkheid
bestaan over wat nu een enigszins aanvaardbare wachttijd is en wat bereikbare
zorg is. Hoe wordt, met andere woorden, de zorgplicht van de verzekeraar geconcreti-
seerd?Minister Hoogervorst:Op grond van het Burgerlijk Wetboek moet zorg terstond worden geleverd
maar binnen de grenzen van redelijkheid en billijkheid. Wat willen wij nog
meer?De heer Heemskerk (PvdA):Dan zeg ik dat de rechter daar een ongelooflijke kluif aan heeft, omdat
wij er geen scherpere maatschappelijke normen voor durven te formuleren. Gooi
het maar in mijn pet: het moet een beetje redelijk geregeld zijn en het moet
zo snel mogelijk. Dat is toch vager dan vaag?Minister Hoogervorst:Er staat "terstond".Mevrouw Kant (SP):Die regel wordt dan dagelijks overschreden, want het is iets dat in de
praktijk niet zo is. Het is waar dat de wachtlijsten en de wachttijden enorm
zijn verbeterd, zeker voor levensbedreigende ziekten, maar dat wil niet zeggen
dat het niet nog voorkomt. Het komt nog steeds voor dat er onaanvaardbaar
lange wachttijden zijn en wij vinden met z'n allen dat dit niet mag voorkomen.
Ik zie werkelijk niet in waarom u dat niet zou willen vastleggen in een algemene
maatregel van bestuur, zoals mijn amendement op stuk nr. 11 vraagt, zodat
je het indien nodig, gelet ook op de veranderende stand van de wetenschappen
en van de medische kennis, kunt aanpassen. U voert als argument aan dat u
het niet allemaal wilt regelen, maar gelukkig regelt u ook het pakket helemaal
en wij discussiëren er regelmatig over of dat nog wel adequaat is.Minister Hoogervorst:Ik zit in een kabinet dat niet alles dicht wil regelen. Er zijn al wettelijke
garanties in het huidige Burgerlijk Wetboek en alles dat wij erbij gaan verzinnen,
leidt tot een hoop juridisering maar niet tot oplossing van het probleem.Voorzitter. Er zijn veel vragen gesteld over het persoonsgebonden budget
(PGB), met name in verband met het overbrengen van een deel van de kortdurende
GGZ naar de ziektekostenverzekering. Vele woordvoerders zijn ongerust dat
het gebruik van het PGB ingesnoerd zal worden. Ik weet hoe populair het PGB
in deze Kamer is. Ik wil hierbij het volgende toezeggen; staatssecretaris
Ross heeft er gisteren in een algemeen overleg al over gesproken. Mijn uitgangspunt
is dat alle behandelingen die niet onder geneeskundige zorg vallen en die
nu in de AWBZ via een PGB worden gefinancierd, allemaal in de AWBZ blijven
zodat het PGB een volwaardige rol in de AWBZ kan blijven spelen. Vóór
de zomer zullen wij de consequenties daarvan precies in kaart brengen. Ik
kan deze zorgen van de Kamer dus wegnemen.Mevrouw Schippers heeft gevraagd of ik een toekomstvisie wil geven met
betrekking tot de vraag, of het PGB ook een rol kan spelen in de cure. De
sector van de cure is natuurlijk een heel andere dan die van de care. Het
lijkt mij wel de moeite waard om dat grondig te exploreren. Daarvoor is echter
wat tijd nodig. Ik zou de Kamer daarover later schriftelijk willen berichten.Er is mij veel aan gelegen als ik de problemen van de heren Rouvoet en
Van der Vlies op een fatsoenlijke manier zou kunnen oplossen. Wat zou ik kunnen
doen? Er zijn twee problemen: de prolifepolissen en de kwestie van de premies
van de gemoedsbezwaarden. Op suggestie van de heer Omtzigt ben ik bereid om
de zwangerschapsonderbreking in een subsidieregeling te handhaven, zodat die
niet in het verzekeringspakket komt en geen verzekerde aanspraak wordt. Dat
maakt allemaal niet vreselijk veel uit, maar voor de heer Van der Vlies en
de heer Rouvoet wel. Ik zou dat gebaar willen maken want ik begrijp hun gevoelens.
Natuurlijk zijn er nog enkele onderdelen in het pakket waartegen mensen bezwaar
kunnen hebben, maar het vervelendste is er toch uit.Ik heb er geen enkel bezwaar tegen als zorgverzekeraars een polis aanbieden
waarin IVF niet zit. Voor de rest heeft dat geen financiële consequenties
want de premie zal hetzelfde zijn. Het gaat echt over minuscule bedragen.
Het is niet alleen aan de desbetreffende mensen om aan te tekenen dat zij
het als een prolifepolis te beschouwen, ook de verzekeraar kan het als zodanig
aanbieden. Daartegen is geen bezwaar.De heer Van der Vlies (SGP):De minister zegt dus dat ook de verzekeraar actief de markt op kan met
een polis waarin die prestatie niet is opgenomen, zonder premieconsequenties?Minister Hoogervorst:Ja.De heer Van der Vlies (SGP):De minister maakt een beweging in de richting van wat ik heb gevraagd,
namelijk om de verzekeraars binnen bandbreedte die mogelijkheid te geven.Minister Hoogervorst:Ja, het kan, maar men betaalt precies dezelfde premie. Het is immers nauwelijks
uit te rekenen over hoeveel premieverschil het gaat. Men betaalt dus precies
dezelfde premie als bij een normale polis.De heer Van der Vlies (SGP):Dat heb ik goed begrepen, maar het is een andere polis?Minister Hoogervorst:Ja, die ruimte bied ik en dat is een vooruitgang ten opzichte van de huidige
Ziekenfondswet. Daarin kan het namelijk niet.De heer Van der Vlies (SGP):Ik noteer dat.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Ook ik waardeer die ruimte. Ik moet er nog even over nadenken hoe dat
precies gaat werken.Ik had nog een vraag over de subsidieregeling voor abortus provocatus.
Ik heb altijd begrepen dat de subsidieregeling die nu onder de AWBZ hangt,
ziet op de abortus zoals die verricht wordt in de klinieken. Maar wij kennen
ook de situatie in de ziekenhuizen. Het basispakket ziet op alles wat in ziekenhuizen
gebeurt. Zie ik het goed dat de minister dit onderscheid niet zomaar kan wegnemen
in de nieuwe situatie?Minister Hoogervorst:Ik moet daarop terugkomen, want ik weet het niet precies.Ik kom bij de kwestie van de gemoedsbezwaarden. Ik wil dat aanbieden,
maar dan moet er wel een vervangende belasting worden betaald. Dat gebeurt
in de huidige Ziekenfondswet ook. Voor de gemoedsbezwaarden die nu ziekenfondsverzekerden
zijn, ontstaat er zelfs een voordeel ten opzichte van de huidige
situatie. De huidige premievervangende belasting is hoger dan de toekomstige
zal zijn, doordat de werkgeverspremie wordt verlaagd in het nieuwe stelsel.
Voor de ziekenfondspatiënten is er in ieder geval een vooruitgang. Dat
is de grootste hap. Voor de particulieren is het een ander verhaal. Zij komen
in het systeem en zullen premievervangende belasting moeten betalen. Daar
kom ik niet onderuit; ik kan er ook geen uitzondering voor bieden. U heeft
in uw amendement voorgesteld om er een soort spaarrekening van te maken. Dat
gaat erg ver. Het is administratief zeer bewerkelijk en leidt dan ook tot
het nabootsen van de kostenverzekering in het klein. Ik ben wel bereid om
de premievervangende belasting dezelfde bestemming te geven zoals nu al geldt
voor de AWBZ-premievervangende belasting, te weten het Algemene Fonds Bijzondere
Ziektekosten (AFBZ). Desnoods dien ik daartoe een nota van wijziging in. Die
handreiking wil ik u doen. Denkt u er nog even over na. Ik ben overigens van
mening dat het totale pakket bepaald niet slecht is, al geef ik toe dat voor
de particulier verzekerden een andere situatie ontstaat.De heer Rouvoet is verder ingegaan op zijn idee van een premiekorting
voor gezond gedrag. Als ik er positief over oordeel, zou het dan niet uiteindelijk
in de wet kunnen belanden, zo vroeg hij. Ik wil het goed bekijken en neem
het mee bij de Preventienota. Als er iets uit komt, zal ik dat te zijner tijd
graag verwerken in de Zorgverzekeringswet. Ik geef nu een duiding waarvan
ik de waarschijnlijkheid op dit moment niet kan beoordelen, maar ik zal er
met een positieve houding naar kijken.De heer Rouvoet (ChristenUnie):Ik heb mij inderdaad afgevraagd of, als wij iets in die richting willen
doen bij de behandeling van de Preventienota, het nodig is om daarvoor nu
al een grondslag te bieden in de wet. Mag ik de minister zo verstaan dat,
als wij volgend jaar bij de bespreking van de Preventienota – misschien
kan het iets eerder, maar ik moet er nog even over nadenken – tot de
conclusie komen dat dit een begaanbare weg is, het nog wetstechnisch kan worden
meegenomen voordat de wet in werking treedt?Minister Hoogervorst:Als er een goed idee uit komt, wil ik het zo snel mogelijk realiseren
in de wet. Maar ik wil niet meer verwachtingen wekken dan ik nu doe. Ik weet
niet of het zal gebeuren. Als er goede ideeën uit komen, zal ik het zo
snel mogelijk doen. Wellicht lukt het nog net.Ik kom bij het buitenland. Mevrouw Schippers heeft mij gevraagd om nog
eens helder uit te leggen hoe het precies zit met al die mensen in het buitenland.
Dat aantal valt overigens mee. Het is allemaal hogere techniek. Ik vraag mij
wel af op welke termijn u dat wilt hebben. De hoofdlijn is dat voor de Zorgverzekeringswet
zijn verzekerd de mensen die in Nederland wonen, mensen die in het buitenland
wonen, maar in Nederland werken en mensen die leven in het buitenland met
een verdragsdekking, dus alle Europese landen plus landen zoals Marokko en
Turkije. Het geldt voor de gezinsleden van in het buitenland wonende werknemers
en zelfstandigen, alsmede verzekerden en degenen die recht hebben op een Nederlands
pensioen of uitkering en die geen pensioen of uitkering hebben in hun woonland.
Nu zijn particulier verzekerden nog niet verplicht verzekerd voor de AWBZ,
maar dat gaat wel gebeuren. Men zal dan via het woonlandbeginsel een vergoeding
ontvangen. Er komt nog een fatsoenlijke overgangsregeling voor de bestaande
gevallen, maar die moet ik nog ontwerpen. Als zij gereed is, zal ik de Kamer
schriftelijk informeren over alle gevolgen en over de manier waarop de overgangsregeling
gaat werken.Er zijn door onder anderen de heer Omtzigt vragen gesteld over de samenloop
van no claim en eigen risico. Uit het wetsvoorstel blijkt niet duidelijk wat
er in die samenloop voorgaat. Wij zouden weer in allerlei discussies over
bijvoorbeeld huisartsen kunnen verzeilen, dus ik zal het maar goed regelen.
Ik regel gewoon dat no claim eerst komt en dan eigen risico. Ik zal op dit
punt met een nota van wijziging komen.De heer Omtzigt vroeg mijn mening over zijn amendement, waarmee hij de
zorgverzekeraar de mogelijkheid biedt om voor verzekerden die voor een eigen
risico hebben gekozen, de premiekorting op te laten lopen met het aantal jaren
waarvoor dat eigen risico geldt. Ik vind dat een moeilijke zaak. Ik weet ook
niet hoe ingewikkeld dit voor zorgverzekeraars is en in hoeverre men hiervan
gebruik zou maken. Je zou kunnen zeggen dat dat amendement mensen een beetje
vastzet in hun verzekering. De heer Omtzigt deed de suggestie dat er een notitie
wordt gemaakt van een eventueel opgebouwde forse korting, als je uit je verzekering
treedt. Je kunt echter de andere verzekeraars niet verplichten om die korting
over te nemen. Ik ben niet sterk tegen deze suggestie, maar ik laat het oordeel
aan de Kamer over.De heer Omtzigt (CDA):Ik ben blij dat u hebt aangegeven dat eerst de no claim volloopt en dan
het eigen risico. Dat maakt het een stuk helderder. Ik heb in dit licht net
als de heer Heemskerk gevraagd of de verzekeraar mag differentiëren in
het eigen risico. Kunt u ons, voordat wij komen te spreken over de invoeringswet,
er nog even over informeren wat er volgens u in het eigen risico mag lopen?Minister Hoogervorst:Mijn eerste neiging is om te zeggen dat een zorgverzekeraar dat eigen
risico vrijelijk mag invullen. Ik denk evenwel dat dit vreselijk ingewikkeld
is en dat een zorgverzekeraar daar ook niet echt een transparant aanbod voor
kan doen. De zorgverzekeraar zou bijvoorbeeld een vrijwillig eigen risico
kunnen aanbieden, waarvan de huisarts of specialistische zorg is uitgesloten,
maar het lijkt mij ingewikkeld. Ik kom hier graag nog schriftelijk op terug.De heer Heemskerk (PvdA):Tegen de heer Omtzigt wil ik nog zeggen dat, als je het eigen risico kunt
laten oplopen, het verschil tussen gezonde en zieke mensen verder zal toenemen.
Gezonde mensen gaan dan namelijk minder betalen, omdat hun eigen risico lekker
oploopt.Van de minister wil ik weten of hij het oordeel over de opzegtermijn waarvan
in het amendement sprake is, ook aan de Kamer overlaat. Eerst heeft hij voorgesteld,
het mogelijk te maken dat de opzegtermijn voor het eigen risico een jaar verlengd
wordt, maar dat haalt hij er nu uit.Minister Hoogervorst:Ik zou graag zien dat de verzekeraar de mogelijk heid heeft
om een zekere opzegtermijn te handhaven, omdat het risico van zelfselectie
anders erg groot wordt. Bovendien zal de verzekeraar dan ook eigenlijk niet
in staat zijn om een betekenisvolle korting voor een eigen risico te geven.
Het lijkt mij niet in orde dat iemand die voelt aankomen dat het mis gaat,
nog even snel zijn eigen risico kan opzeggen.De heer Bakker heeft gerefereerd aan een teletekstbericht over het gebruik
van de no claim. De aantallen die daarin genoemd zijn, komen overeen met wat
ik de Kamer heb gemeld over het vermoedelijke gebruik van de teruggaveregeling,
namelijk dat ongeveer de helft van de 8 miljoen verzekerden in aanmerking
zal komen voor een vorm van no-claimteruggave.Tijdens het wetgevingsoverleg heb ik al duidelijk gemaakt dat ik een rol
zie voor de collectiviteiten. Bij die gelegenheid heb ik tevens aangegeven
begrepen te hebben dat het etalageartikel moeilijk hanteerbaar zou zijn voor
verzekeraars en dat ik derhalve niet afkerig zou zijn van een aanpassing van
de wet die erop neer zou komen dat via een zeker percentage kortingen kunnen
worden gegeven, ook met het oog op de uitvoerbaarheid van de regeling. Mevrouw
Schippers heeft een amendement ingediend waarin dat wordt geregeld en waarbij
uitgegaan wordt van een kortingspercentage van 10 over de nominale premie.
In het wetgevingsoverleg heb ik het gehad over een kortingspercentage van
5. Aangezien de nominale premie ongeveer de helft van de totale premiekosten
is, komt het dus ongeveer overeen. Ik meen dat er in het systeem stabilisatoren
zitten die een automatische rem zullen zijn op onverantwoorde kortingspercentages.
Het risicovereveningsmechanisme maakt het onmogelijk om voor heel gezonde
werknemerspopulaties grote kortingen te geven, aangezien men voor die werknemers
geen bijdrage krijgt uit het vereveningsfonds. Daarnaast is het waarschijnlijk
dat wanneer men gebruik gaat maken van kruissubsidiëring waarbij de last
wordt afgewenteld op de verzekerden die geen onderdeel zijn van een collectiviteit,
dit gedrag afgestraft zal worden binnen de concurrentieverhoudingen waarin
men verkeert. Niettemin zou ik de indiener van het amendement het volgende
willen voorleggen. Daar er sprake zal zijn van een nieuwe markt kunnen er
in het begin toch fouten worden gemaakt. Ik zou er toch behoefte aan hebben
dat het amendement mij de mogelijkheid geeft om in het geval er sprake is
van kruissubsidiëring, mij via bijvoorbeeld een AMvB in staat te stellen
er nadere regels aan te verbinden om te kunnen optreden. Dat geeft een extra
waarborg om zeker in de beginperiode van de marktwerking eventueel in te grijpen.
Als dat eraan zou worden toegevoegd, zou ik met dat amendement kunnen leven.De heer Bakker (D66):Mevrouw Schippers moet als indienster van het amendement zelf maar reageren
hierop. U suggereert om het te regelen via een AMvB. Zou het evenwel niet
meer voor de hand liggen om het aan de zorgautoriteit over te laten? Die moet
namelijk in het bijzonder toezien op eerlijke concurrentie.Minister Hoogervorst:Dat zou heel goed kunnen. Over de precieze maatvoering moet ik nog nadenken.
Ik wil er in ieder geval wel een instrument voor hebben.De heer Heemskerk (PvdA):Ik geloof dat het Stalinistische gereedschapskistje van deze minister
weer wat voller wordt. Ik vind het wel heel terecht dat wij een rem inbouwen,
want het is namelijk toch een groot risico op risicoselectie. Daarom heb ik
een heel simpele vraag aan de minister. Waar begint volgens hem een collectiviteit?
Is dat bij twee personen?Minister Hoogervorst:Zo diep heb ik er nog niet over nagedacht.De heer Heemskerk (PvdA):Ik kan met mijn partner naar een verzekeraar stappen om een collectieve
polis aan te vragen. Dan kan ik zeggen: verlaag die premie maar met 10%, want
wij zijn hartstikke gezond en wij sporten veel. Ik wil duidelijke omschrijving
van het begrip "collectiviteit" voordat wij hierover kunnen stemmen. Waar
ligt de grens, bij 2 of 3 personen?Minister Hoogervorst:Ik vraag mij af of u hiermee niet een punt heeft. Ik kom hier nog op terug.Mevrouw Kant (SP):Met het etalageartikel, dat u echter uit de gereedschapskist heeft gedonderd,
kon dit voorkomen worden. Dat was een waarborg, maar die is vrij gemakkelijk
overboord gegooid. Oorspronkelijk waren er blijkbaar goede redenen om dit
wel in de wet te regelen. Wat was eigenlijk het bezwaar tegen dat artikel?
Het lijkt mij heel goed werkbaar.Minister Hoogervorst:Ik had er goed mee kunnen leven als de wet op dat punt niet gewijzigd
was, maar ik constateerde een bepaald verlangen in de Kamer. Wij moeten afwachten
of daar uiteindelijk een meerderheid voor is. Ik heb aangegeven onder welke
voorwaarden dit voor mij aanvaardbaar is. De interventie van de heer Heemskerk
zet mij echter wel aan het denken.De grens van 10% van het nominale deel van de premie, dus 5% van het geheel
aan kosten, slaat geen enorm gat in de wet, zeker niet in vergelijking met
de kortingen waarvan nu sprake is. De wet kent ook een uitdrukkelijk verbod
op risicoselectie.Mevrouw Kant (SP):U geeft geen antwoord op mijn vraag wat er mis is met dat artikel. Het
etalageartikel biedt wel de gewenste waarborg om dit soort risicoselectie
te voorkomen. Het is spijtig dat u daar zo gemakkelijk afstand van neemt.Minister Hoogervorst:Met de genoemde voorwaarden is de kans op risicoselectie zeer gering.Mevrouw Schippers (VVD):Als het etalageartikel wordt gehandhaafd, hebben wij wel een waarborg,
namelijk dat er dan geen collectiviteiten zullen ontstaan.De minister heeft gezegd dat de heer Heemskerk een punt heeft. Wordt met
de verevening risicoselectie nu voorkomen of niet? Ik betrap de minister op
een inconsistentie. Of je gaat ervan uit dat er geen risicoselectie in dit
systeem mogelijk is en dan concurreren verzekeraars ongeacht de kenmerken
van mogelijke klanten. Of je gaat ervan uit dat er toch een vorm van risicoselectie
kan optreden en dan zullen jonge, gezonde mensen aantrekkelijk zijn voor een
verzekeraar. Dat zou echter betekenen dat het vereveningssysteem niet goed
werkt, terwijl dat toch een van de pijlers van het nieuwe stelsel is.Minister Hoogervorst:Ik denk dat de risico's betrekkelijk gering zijn vanwege een goed functionerend
vereveningssysteem. Ik heb al gezegd dat wij de komende jaren goed de vinger
aan de pols moeten houden, omdat er nieuwe populaties bijkomen. Tijdens de
overgangsperiode wil ik voorzichtig zijn om het systeem niet aan onnodige
krachten bloot te stellen. Ik heb geen overdreven angst voor een iets liberaler
regime voor collectiviteiten – dat klinkt overigens een beetje tegenstrijdig –
maar dan wel met waarborgen, zoals de grens van 10% van het nominale deel
van de premie en de mogelijkheid om in te grijpen bij het vermoeden van kruissubsidiëring.
Met mevrouw Schippers ben ik van mening dat de markt een zeer belangrijke
rol zal spelen.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):Mag ik concluderen dat de minister het etalageartikel in de wet wil laten
staan? Wordt door het aannemen van het amendement-Schippers premiedifferentiatie
niet alsnog toegestaan?Minister Hoogervorst:Premiedifferentiatie heb ik altijd toegestaan. Vanaf het begin is er de
mogelijkheid van collectiviteit geweest. Die brug ben ik nu niet ineens overgegaan.
Heb ik de huidige wet even lief als die inclusief het amendement-Schippers?
Ik kan met beide wetten uitstekend leven, met de gemaakte kanttekeningen.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):Het voorstel van de minister is om het etalageartikel in de wet te laten.
Dat wordt alleen anders als de Kamer daartoe beslist. Als het etalageartikel
in de wet blijft, is premiedifferentiatie geen issue. Er kan immers voortdurend
gelijkgeschakeld worden.Minister Hoogervorst:Ik neem het amendement niet over. Ik dien ook geen nota van wijziging
in. Het is aan de Kamer.De heer Omtzigt vraagt of iemand bij het verlaten van de collectiviteit
de aanvullende verzekering niet moet kunnen voortzetten. Iemand zit in een
collectiviteit vanwege de korting. Ik neem aan dat iemand alleen weggaat als
er elders betere voorwaarden zijn. Bij een vrijwillige keuze kan het niet
zo zijn dat de wet ervoor moet zorgen dat mensen de aanvullende verzekering
behouden. Het is een andere kwestie als er door het aannemen van een bepaald
amendement een ontkoppeling ontstaat tussen aanvullende verzekering en basisverzekering.
Ik ben geen voorstander van dat amendement.De heer Omtzigt (CDA):De minister spreekt van iemand die de collectiviteit verlaat. Ik noemde
echter het voorbeeld van iemand die ontslagen wordt of in de WAO geraakt.
Die is geen werknemer meer en valt dus uit de collectiviteit. De basisverzekering
kan in dat geval voortgezet worden. Het is echter bijzonder vervelend als
de aanvullende verzekering niet voortgezet kan worden, ook zonder de korting
die uit de collectiviteit voortkomt. Is het recht op het voortzetten van de
verzekering gegarandeerd? Of neemt de minister maatregelen om dat te garanderen?Minister Hoogervorst:Dat is niet gegarandeerd. Hier geldt de algemene situatie betreffende
de aanvullende verzekeringen. Ik heb daarover eerder uitgebreid met de Kamer
gesproken. In dit geval moet een aanvullende verzekering gezocht worden. In
de praktijk blijken daarbij nauwelijks problemen op te treden. Slechts in
ongeveer 1% van de gevallen wordt immers een risicoselectie toegepast. Ik
kan mij voorstellen dat in de huidige collectiviteit voor mensen die inactief
worden, in de WAO geraken of met pensioen gaan, geregeld is dat die in de
aanvullende verzekering kunnen blijven. Dat is een onderdeel van de arbeidsvoorwaarden.De heer Bakker (D66):Dat kan wellicht verondersteld worden ten aanzien van iemand die in de
WAO geraakt of die met pensioen gaat. Er zijn echter ook mensen die gewoon
van baan veranderen en die wellicht in een andere collectiviteit kunnen intreden.
Wellicht komen zij ergens terecht waar geen collectiviteit geldt. De aanvullende
verzekering is echter steeds essentiëler geworden. Mensen die in verzekeringstermen
een brandend huis zijn, willen wij niet de mobiliteit op de arbeidsmarkt ontnemen.
Dat is reden om iets te regelen.Minister Hoogervorst:Het betreft hier aanvullende verzekeringen. Ik kan daar betrekkelijk weinig
over regelen. Misschien is dit een goed argument om niet te snel in een collectiviteit
te stappen, maar om een eigen polis te kiezen. Mensen zijn dan volledig mobiel
en kunnen zonder probleem zo vaak als wij willen van baan veranderen.De heer Bakker (D66):De minister kan het ook regelen conform het amendement van de heer Omtzigt.Minister Hoogervorst:Ik zou dan ingrijpen in aanvullende verzekeringen op een wijze die in
strijd is met alle Europese wetgeving. Ik kan geen plicht opleggen aan een
particuliere verzekeraar.De heer Omtzigt (CDA):Bij particuliere verzekeringen heeft de verzekeraar geen eenzijdig recht
om een verzekering op te zeggen, behoudens het geval van een misdrijf begaan
tegen de verzekeraar. Het gaat dan om een verzekering op het huis, een reisverzekering,
noem maar op. De verzekeringsnemer, de collectiviteit, verschilt in dit geval
echter van de verzekerde. Daarom geldt het niet. Dat kan de minister toch
wettelijk regelen? Voelt hij daar ook voor?Minister Hoogervorst:Voorzitter. Dit gaat mij even de pet te boven en het lijkt mij dan ook
verstandiger om het antwoord hierop mee te nemen in de brief die u vrijdag
toch al van mij krijgt.Mevrouw Smilde vroeg naar de gedragscode van Zorgverzekeraars Nederland.
Als het goed is, heeft ook de Kamer die ontvangen. Bij de overgang van het
oude naar het nieuwe systeem per 1 januari 2006 zal huidige verzekerden
voor 1 november dit jaar een volledig non-select integraal aanbod worden
gedaan van hoofd- en aanvullende verzekering dat zo goed mogelijk aansluit
bij de huidige dekking. Als verzekerden niet reageren worden zij geacht in
te stemmen met dat aanbod. Er moet nog wel worden bezien of dit alles volgens
de regels is, ook die op het punt van de mededinging, maar met het oog op
de keuzevrijheid zal expliciet worden gewezen op de mogelijkheid om naar een
andere verzekeraar over te stappen. Dit gaat natuurlijk ook voor de publiekrechtelijke
verzekeringen op. Hiermee is volgens mij wel gebleken wat ik allang vermoedde,
namelijk dat bij de overgang van het oude naar het nieuwe stelsel
een zeer ruimhartig beleid zal worden gevoerd en dat de overgang niet zal
worden benut om mensen uit die aanvullende verzekering te knikkeren. Ik verwacht
op dit punt dus geen problemen. Personen die nu onder een publiekrechtelijke
regelingen vallen – gemeenten, provincies, politie – zullen bij
de overgang het aanvullende deel van hun verzekering behouden. Wel wordt de
technische invulling daarvan nog nader bekeken. Zo nodig ben ik bereid de
door de ZN geaccordeerde gedragslijn door middel van regelgeving te verankering
in de invoeringswet.Mevrouw Smilde (CDA):Dat lijkt mij uitstekend, maar ik had ook nog een vraag gesteld over de
periode na de overgang wanneer een verzekerde dan naar een andere verzekeraar
wil gaan.Minister Hoogervorst:Ik dacht niet dat de gedragscode ook slaat op de periode na de overgang.
Ook in eerdere gedachte- en stukkenwisselingen heb ik u al gezegd dat het
aannamebeleid van verzekeraars zeer ruimhartig is en dat nauwelijks sprake
is van risicoselectie, maar het blijft het een of het ander: het is een aanvullende
verzekering of een wettelijke verzekering. Verzekeraars gaan al behoorlijk
ver in hun huidige beleid. Ik wil hen niet dwingen om zaken die wij willens
en wetens niet wettelijk hebben willen regelen via pseudo-wetgeving alsnog
te regelen.De heer Omtzigt sprak over jongeren die 18 jaar worden en hun gebit niet
meer verzekerd hebben. ZN heeft gemeld dat zorgverzekeraars bereid zijn om
zich committeren aan regels van een maatschappelijk aanvaardbaar acceptatiebeleid.
Het accepteren van 18-jarigen voor een aanvullende verzekering valt daar ook
onder.Ik kom op de koppeling of ontkoppeling, waarover ik verschillende malen
met de Kamer heb gediscussieerd. Ik denk dat niemand kan voorspellen wat er
in de een of de andere situatie gebeurt, maar ik weet wel wat er in de huidige
situatie gebeurt. Op dit moment is er sprake van een ruimhartig anti-risicoselectiebeleid.
Men kan er van zeggen wat men wil, maar in de praktijk is het toch vrij ruimhartig.
Ik heb het gevoel dat dit komt omdat verzekeraars geneigd zijn om het pakket
als een geheel te zien. Daarbij weten ze dat ze voor de grote risico's worden
bijgespekt door het risicovereveningsfonds, dat hen in staat stelt een zeker
verlies te nemen. Ik vind het nog steeds plausibel dat de verzekeraar bij
een verplichte wettelijke ontkoppeling – of dat Europeesrechtelijk fraai
is, is trouwens nog een tweede – met andere ogen naar mensen gaat kijken
die slechts een aanvullende verzekering willen. De Kamer moet zich afvragen
of zij dat wel wil. In de huidige situatie is er nauwelijks risicoselectie,
dus je weet wat je hebt, maar je weet niet wat je krijgt. Men is gewaarschuwd.De heer Heemskerk (PvdA):Dat klinkt allemaal heel dreigend, maar juist de aanvullende markt zal
meer kostendekkend worden. De concurrentie zal er toenemen, daarom moet die
markt ook zo klein mogelijk worden gehouden. Ik wil met mijn amendement alleen
regelen dat mensen die een basisverzekering en een aanvullende verzekering
hebben en naar een andere basisverzekering willen, niet door hun verzekeraar
worden gedwongen om hun oude aanvullende verzekering op te zeggen. Ik wil
dus de hele markt voor aanvullende verzekeringen opblazen noch stimuleren,
ik wil dat mensen die naar een goede nieuwe basisverzekeraar gaan, hun aanvullende
verzekering kunnen behouden.Minister Hoogervorst:Ik begrijp het amendement, het heeft een zekere plausibiliteit en wordt
gesteund door patiëntenorganisaties. De laatste worden echter ook wat
ongerust als de consequenties worden uitgelegd. Maar ja, u bent gewaarschuwd.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):Zoals de heer Heemskerk de bedoeling van zijn amendement uitlegt, kan
er toch geen extra risicoselectie ontstaan?Minister Hoogervorst:Dat denk ik wel, want verzekeraars kunnen blijven zitten met verliesgevende
aanvullende verzekeringen. Dat betekent dat zij anders gaan kijken naar mensen
die zich daarvoor aanmelden.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):U zegt dat ze gaan denken dat ze klanten zullen verliezen die voor de
aantrekkelijke helft weglopen. Maar u zegt ook dat ze waarschijnlijk vooral
gaan concurreren op aanvullende verzekeringen. Dat is misschien juist die
aantrekkelijke helft.Minister Hoogervorst:Tja... Maar ze gaan waarschijnlijk toch met andere ogen naar klanten kijken
als ze het gevoel hebben zelf met de ellende te moeten blijven zitten en dezen
voor de goedkope premie naar een ander gaan.De leden Smilde en Heemskerk vroegen nogmaals aandacht voor de problematiek
van onverzekerden. Ik denk dat er in ieder geval bij de overgang niets bijzonders
gaat gebeuren, er zal niet ineens een groot gat vallen bij de verzekeraars.
Aan het verzoek om een evaluatie, met de vermelde elementen, wil ik graag
voldoen. In ieder geval vind ik dat de praktijk goed moet worden gemonitord,
om te bezien of er grotere problemen zullen ontstaan dan nu het geval is.
Ik denk niet dat het dienstig is om hiervoor meteen al zware middelen in te
zetten, terwijl we al zoveel aan ons hoofd hebben. Toch ben ik bereid om toe
te geven dat ik dit als mogelijk groot probleem identificeer. Ik zeg toe dat
ik dit goed zal monitoren, zodat snel kan worden ingegrepen als er problemen
ontstaan.Mevrouw Smilde (CDA):Daarin kan ik meegaan. Er is nu natuurlijk een groep die helemaal niet
wordt bereikt met het huidige stelsel. Het lijkt mij dat er daarom een bepaalde
clementieperiode moet komen voordat die forse boete wordt opgelegd, juist
vanwege de monitor. Ik ben het op zich met u eens dat er niet meteen te zwaar
moet worden ingezet, maar in zo'n geval is clementie ook passend.Minister Hoogervorst:Daar kan ik mij iets bij voorstellen. Er moet natuurlijk rekening worden
gehouden met de omstandigheden waarin mensen verkeren. In de overgangsfase
zal men volgens mij iets coulanter moeten omgaan met de uitvoering dan later
als iedereen op de hoogte kan zijn van de veranderingen.Mevrouw Smilde (CDA):Ik ben tevreden met uw toezegging voor de evaluatie. Ik besef verder ook
dat u niet een heel leger aan mensen op deze groep kunt afsturen. Ik wil echter wel dat in de tussenperiode clement met mensen wordt omgegaan
die onverhoopt onverzekerd zijn.De heer Heemskerk (PvdA):Ik bedank de minister voor deze toezegging. Het CVZ moet eventuele sancties
afzwakken. Dat moet zeker gebeuren bij de sancties voor mensen die zodanig
in de war zijn dat zij zichzelf niet kunnen verzekeren. Zijn er regels die
het mogelijk maken om de sancties voor bijvoorbeeld deze groep mensen naar
beneden bij te stellen of is hier sprake van willekeur?Minister Hoogervorst:Willekeur moet natuurlijk worden voorkomen en er zullen hiervoor vermoedelijk
dan ook interne beleidsregels in het leven moeten worden geroepen. Het kan
immers niet zo zijn dat een dakloze een hoge boete krijgt, omdat hij toevallig
het Postbus 51-spotje niet heeft gezien. Ik zal de Kamer hierover nader informeren.Voorzitter. In mijn inleiding heb ik mijn oordeel gegeven over de amendementen
inzake geschillenbeslechting. De heer Heemskerk en mevrouw Tonkens hebben
in dit verband ook gesproken over het inbouwen van adviesrecht voor de verzekerdenraad
op het polisbeleid van de verzekeraar. Artikel 28 waarborgt een redelijke
mate van invloed van verzekerden op het beleid van de zorgverzekeraar. Deze
invloed is overigens groter dan onder de huidige Ziekenfondswet. Het is mogelijk
om in een AMvB hiervoor regels vast te leggen. Ik wil dat op dit moment niet
doen, omdat ik niet de indruk heb dat het slecht gaat. Verder kan ik mij voorstellen
dat de inspraak van verzekerden een onderdeel wordt van de concurrentie tussen
verzekeraars.De heer Heemskerk (PvdA):Ik vroeg niet om aanvullende regelgeving. Ik vroeg of een verzekeraar
de verzekerdenraad serieus neemt en of met deze raad gesproken zal worden
over majeure poliswijzigingen en strategische wijzigingen bij de keuze van
te contracteren zorginstellingen.Minister Hoogervorst:Ik denk dat u gelijk heeft.Voorzitter. Mevrouw Kant heeft de vrees geuit dat verzekeraars te veel
mogelijkheden krijgen om de professionele autonomie van de zorgaanbieders
aan te tasten. Ik denk dat die vrees ongegrond is, omdat de verzekeraar geen
zeggenschap heeft over de professionele beroepsuitoefening van zorgaanbieders.
De zorgaanbieders kunnen verder op de kwaliteit van hun werk worden aangesproken
via de kwaliteitswet voor zorginstellingen, de wet BIG en de IGZ. Bovendien
kan een zorgverzekeraar het oordeel van een zorgaanbieder niet zomaar opzij
zetten. De verzekeraar kan dat alleen doen als hij daarin gesteund wordt door
het deskundige oordeel van een verzekeringsarts.Bij een geschil over een prestatie kan de verzekerde dus niet zomaar aan
de kant worden gezet. Ik heb eerder de indruk dat verzekeraars vaak heel slecht
controleren of bepaalde behandelingen in het pakket zitten. Zo is het mijn
indruk dat de besnijdenis van jonge jongetjes in bijna alle gevallen wordt
gedeclareerd via het ziekenfonds, ook al mag dat niet. Overigens is het mijn
bedoeling om aan deze gang van zaken een einde te maken.Mevrouw Kant heeft gevraagd naar de mogelijkheid dat tijdens een geschil
geen zorg wordt verleend: wat als iemand acute zorg nodig heeft? Acute zorg
of zorg die op redelijk korte termijn verleend moet worden, zal altijd door
de zorgverlener geboden worden. Het gaat dus alleen om de kwestie: wie betaalt?
Geen ziekenhuis zal iemand weigeren omdat er sprake is van een geschil. Een
geschil over electieve zorg moet evenwel aan de hand van een ordelijk proces
behandeld kunnen worden, want anders staat de verzekeraar altijd op volledige
achterstand. Ik heb dan ook geen behoefte aan een amendement op dit punt.De voorzitter:Kan de minister een indicatie geven van de tijd die hij nodig heeft? Ik
moet beslissen of de eerste termijn al dan niet moet worden onderbroken voor
een pauze. Ik doe het liever niet, maar wij moeten het ook weer niet te gek
maken.Minister Hoogervorst:Ik kan in ongeveer vijftien minuten klaar zijn. Ik moet nog wel spreken
over de zorgtoeslag en daarbij gaat het over inkomens. Dat onderwerp is interruptiegevoelig.De voorzitter:Als u zegt dat u in vijftien minuten klaar kunt zijn, met wat interrupties,
dan kan daarna de staatssecretaris ook antwoorden in ongeveer vijftien minuten.
De eerste termijn kan dan rond 19.30 uur worden afgerond, waarna geschorst
kan worden voor een dinerpauze. Naar mijn inschatting is niet veel tijd nodig
voor een tweede termijn, maar ik vind het niet nodig om ons te haasten door
om 19.30 uur aan de tweede termijn te beginnen. Wij mikken dus met zijn allen
op uiterlijk 19.30 uur.Mevrouw Kant (SP):Ik wil een opmerking maken over mijn amendement dat beoogt te voorzien
in de situatie dat patiënten tijdens een geschil verstoken blijven van
de voorgeschreven of aanbevolen zorg. De minister zegt dat dringende zorg
wel verleend wordt, maar ik ken het voorbeeld van een kankerpatiënt die
een speciale vloeibare voeding nodig heeft en die niet krijgt. In dergelijke
situaties kan een patiënt niet wekenlang wachten op een beslissing. Ik
begrijp daarom niet wat het bezwaar is van de minister tegen mijn amendement.Minister Hoogervorst:Het is niet de bedoeling dat een patiënt na behandeling met een hoge
rekening wordt opgezadeld omdat achteraf vastgesteld wordt dat hij geen recht
had op die behandeling of op een andere manier behandeld had moeten worden.
Het gaat ook om bescherming van de patiënt tegen zichzelf.Mevrouw Kant (SP):Dat is ook niet mijn bedoeling.Minister Hoogervorst:Als alles altijd maar vergoed moet worden, dan kan er nooit sprake zijn
van een geschil. De patiënt bepaalt in dat geval waar hij recht op heeft.
Wij hebben dan geen wet nodig, want alles gaat vanzelf.Mevrouw Kant (SP):Nee, de patiënt bepaalt niet waar hij recht op heeft. De deskundige
voorschrijver bepaalt of de patiënt iets nodig heeft. Als de verzekeraar
daar vervolgens anders over denkt, kan de situatie ontstaan waarin iemand
voor een bepaalde periode noodzakelijke zorg moet ontberen. Het gaat er niet
om dat patiënten denken dat zij alles maar vergoed kunnen krijgen. Er
kunnen heel schrijnende situaties ontstaan.Minister Hoogervorst:Om die reden is de beslechtingprocedure in het leven geroepen. Deskundigen
hebben het ook niet altijd goed. Huisartsen verwijzen mensen door terwijl
dat eigenlijk niet nodig is.Mevrouw Kant (SP):U kunt de actie van de huisartsen er wel bijhalen, maar daar gaat dit
niet over. U hebt geen antwoord op mijn voorbeeld – soms moet een voorbeeld
worden genoemd om de zaak duidelijk te maken – van die kankerpatiënt
die weken vloeibare voeding ontbeert. Dat kan een heel schrijnende situatie
zijn waarvoor u geen oplossing biedt. Die oplossing wordt met mijn amendement
geboden.Minister Hoogervorst:Ik kan nu niet treden in individuele gevallen. Ik heb aangegeven, dat
zorg bij acute nood over het algemeen geleverd wordt.Mevrouw Schipper heeft gezegd dat zij bij een aantal verzekeraars zorgen
ontwaart over het risicovereveningssysteem. Zij vraagt mij om die zorgen serieus
te nemen. Ik doe dat graag. Ik werk heel constructief samen met de verzekeraars
om de schoonheidfoutjes eruit te halen, maar zeker in de overgangsfase zullen
wij ons best doen om alles zo goed mogelijk te regelen. Vooralsnog bestaat
daarom nog behoefte aan ex post vereveningsmechanismen. In zijn amendement
op stuk nr. 38 pleit de heer Omtzigt voor het afbouwen van de generieke verevening;
ook mevrouw Schippers heeft daarover gesproken. Dat streven ondersteun ik.
Het oordeel over dit amendement laat ik aan de Kamer.Mevrouw Smits (PvdA):Vindt de minister vijf jaar niet te kort?Minister Hoogervorst:Die termijn betreft alleen de generieke verevening; wij houden nog andere
instrumenten over.Met zijn amendement op stuk nr. 41 wil de heer Omtzigt voorkomen dat de
reserves in het vereveningsfonds groter worden dan noodzakelijk. Ik kan mij
in dit amendement vinden.De heer Heemskerk was verbaasd dat op basis van de regionale vereveningscriteria
het verschil tussen de Bijlmer en Aerdenhout maar 100 euro is. Ook ik vond
dat opmerkelijk. De Bijlmer is tegenwoordig natuurlijk ongeveer even groen
als Aerdenhout, maar er woont daar toch een ander deel van Nederland. Het
regiocriterium is eigenlijk het sluitstuk van het vereveningssysteem. Er zitten
nog veel meer elementen in, zoals het percentage WAO'ers en andere sociaal-economische
criteria, die zwaar meewegen. Het regiocriterium zorgt voor de "icing on the
cake" maar is niet de kern van de verevening.De heer Heemskerk (PvdA):Het vereveningssysteem wordt geëvalueerd door internationale experts.
Ons bereikten berichten dat de grotestedenproblematiek in het vereveningsfonds
onderbelicht blijft. Kan de minister toezeggen dat wordt gekeken naar mogelijke
regionale verfijningen?Minister Hoogervorst:Ik was even bezorgd: er dreigde een wet door de Kamer te gaan waarbij
de onderbelichting van de grotestedenproblematiek niet de aan de orde was
gekomen. Ik waardeer deze poging van de heer Heemskerk; wij zullen dit meenemen
in de evaluatie. De heer Deetman is waarschijnlijk weer bezig geweest.Mevrouw Kant vroeg welke garantie er is dat er geen publieke middelen
weglekken. In het kader van de invoeringswet kunnen wij daarover nog nader
spreken. Het belangrijkste is dat er een garantie is ingebouwd dat publiek
opgebouwde middelen gedurende tien jaar niet kunnen weglekken naar de particuliere
sfeer in de vorm van winstuitkering. Verder is er nog het toezicht van de
PVK.De voorzitter:Mevrouw Kant, ik wil graag iets meer tempo houden.Mevrouw Kant (SP):Ik snap het gewoon niet.Minister Hoogervorst:Tien jaar lang mag er geen geld uit de reserves van de ziekenfondsen worden
uitgekeerd in de vorm van winstuitdeling aan particulieren. Dat geld moet
in de onderlinge waarborg blijven.Mevrouw Kant (SP):Ik begrijp dat men het tien jaar kan wegzetten en dan alsnog gebruiken.Minister Hoogervorst:Tegen die tijd is er natuurlijk een heel ander systeem. Dit punt komt
echter terug in de invoeringswet, dus dan kunnen wij er nog nader over praten.De heer Omtzigt (VVD):Over de collectiviteiten heb ik nog gevraagd of de zeldzame aandoeningen
mee verevend zouden worden en wanneer wij de eerste evaluatie van de internationale
expertgroep tegemoet zouden kunnen zien.Minister Hoogervorst:Ik zal beide vragen in de tweede termijn moeten beantwoorden.Mevrouw Smilde zet vraagtekens bij de voorlichtingstaak van het CVZ ex
artikel 65. Ik vind het CVZ als pakketbeheerder ook geschikt voor het beheren
van de voorlichting. Als het college dat niet doet, zal ik het op mij moeten
nemen. Het maakt mij niet zo vreselijk veel uit. Ik laat het aan de Kamer
over.Mevrouw Smilde heeft een aantal punten genoemd die in een evaluatie aan
de orde moeten komen. Ik neem die graag over. Zij anticipeert al op een veegwet.
Ik heb traumatische herinneringen aan een veegwet. Ik ben toen ik nog op Sociale
Zaken zat daar in de Tweede Kamer een keer hard voor aangepakt. Zo'n wet kon
toen niet. Ik ben blij dat het weer mag.Mevrouw Schippers stelde een vraag over de ontduiking van de verzekeringsplicht.
Dat zullen wij via een fiks hoge boete moeten ontmoedigen, tenzij er sprake
is van onverwijtbaar onverzekerd zijn.Ik zal het restitutieamendement van mevrouw Schippers graag monitoren.De staatssecretaris zal ingaan op de uitvoeringstechniek van de zorgtoeslag
en de kwestie van de huishoudens. Dat is allemaal hogere techniek. Ik ga in
op de commentaren van de verschillende partijen.Ik begin met het alternatief dat de PvdA heeft ingediend. Er is creatief
werk verzet. Ik hoop dat mevrouw Smits te spreken is over de ondersteuning
door mijn departement. Zij heeft een mooie poging gedaan om ongeveer hetzelfde
en een hier en daar vanuit het standpunt van de PvdA nog wat beter koopkrachtbeeld
te fabriceren, zonder gebruik van een zorgtoeslag. Zij is daar op zichzelf
in geslaagd.Waarom doen wij dat nu niet? De heer Bakker heeft gezegd dat hij niet
iedereen aan het infuus wil. Dat vond ik wel een mooie beeldspraak. Hij zou
het inkomensbeleid liever via de fiscaliteit voeren. Daar valt
veel voor te zeggen, maar wij merken in toenemende mate dat het fiscaal instrument
voor de inkomenspolitiek voor de onderkant van het inkomensgebouw bot is geworden.
De mensen aan de onderkant betalen eenvoudigweg nog nauwelijks belasting.
Het wordt steeds moeilijker om langs die weg inkomens te repareren.Bij een nominale premie van 1000 euro à 1100 euro, zoals wij voorstellen,
is dat vrijwel onmogelijk. Wij moeten naar een ander instrument grijpen, de
zorgtoeslag. De PvdA heeft een alternatief gevonden waarin dat nog net niet
nodig is. De heer Rouvoet deelt in die eer. Ook de ChristenUnie heeft daaraan
meegewerkt. Hoe komt het plaatje dan toch rond? De nominale premie wordt veel
lager vastgesteld dan wij hebben gedaan. In een paar varianten is het om het
gewenste koopkrachtbeeld te fabriceren nog nodig om die nominale premie te
verlagen. Dat is niet de route die wij kiezen.Ik verzeker de voorstanders van dit alternatief dat zij met hun systeem
in de toekomst – waarin er sprake zal zijn van oplopende premies, want
dat zal geen partij kunnen tegenhouden – schipbreuk zullen lijden op
het punt van het inkomensbeleid. Ik had dan ook verwacht dat de PvdA-fractie
een instrument als de zorgtoeslag, dat met name geschikt is om aan de onderkant
van het inkomensgebouw op krachtige wijze de koopkracht te repareren, met
open armen zou ontvangen. Dit bleek echter niet het geval te zijn. Nu, zo
had ik als liberaal ook nooit gedacht dat ik 6 miljoen mensen aan het infuus
zou leggen ...Ik denk evenwel dat je in de toekomst grote problemen met dit
alternatief krijgt en ik heb dan ook een stil vermoeden dat de PvdA-fractie
stiekem hoopt dat het allemaal wel aangenomen wordt.Nader ingaande op de manier waarop het alternatief vorm is gegeven, constateer
ik dat er sprake is van een goed argument waar het de zorgtoeslag betreft.
Hoewel wij het op een manier gaan doen, zeker onder deze staatssecretaris,
waarbij het allemaal reuze meevalt, is het niettemin een hele operatie, waarvoor
een paar honderd ambtenaren moeten worden ingeschakeld. Als het niet nodig
was geweest, had ik het liever niet gedaan. Echter, wat de fracties van PvdA
en ChristenUnie voorstellen, is toch ook bepaald niet eenvoudig. Ten eerste
hangt hierbij de premie af van het aantal mensen op een polis. Het betekent
dat alle personen in een huishouden op dezelfde polis moeten gaan staan, want
anders kan geen verzekeraar er nog een touw aan vastknopen en weet hij niet
welke premie hij moet vragen. Dit betekent dat het onmogelijk wordt voor de
diverse leden van het huishouden om er zelfstandige besluiten over te nemen.
Bij de werkgevers ontstaan forse complicaties, want zij moeten rekening gaan
houden met de gezinssamenstelling bij het vaststellen van de desbetreffende
premie en de hoogte van de premieafdracht. Nog vervelender is dat de werkgever
onmiddellijk de mutaties moet weten en verwerken. Hij moet als het ware op
de hoogte zijn van alle echtscheidingen om te kunnen bepalen welke premieafdrachten
hij moet verrichten. De verschuldigde premie is continu afhankelijk van de
gezinssituatie. De werkgever maar ook de ontvanger van deze premie moeten
de mutaties dus meewegen. Elk jaar zijn er in Nederland 400.000 mensen betrokken
bij scheiding en huwelijk. Bij die groep zullen de premies dan gedurende het
jaar gaan wijzigen. Dat is wel erg ingewikkeld.Mevrouw Smits (PvdA):Volgens mij weet elke werkgever het wel wanneer een werknemer van hem
huwt, want dan is er meestal een vrije dag en een bloemetje. Dat lijkt mij
dan ook niet het probleem.Minister Hoogervorst:Het is administratief een zeer bewerkelijke operatie. Ik heb dan ook twee
redenen om de voorstanders van dit alternatief te vragen er nog eens goed
over na te denken. Immers, zij kunnen het koopkrachteffect misschien op korte
termijn wel repareren zonder zorgtoeslag, maar ook in hun systeem zal dit
op termijn niet meer kunnen. Zij kunnen het voorts alleen doen door de nominale
premie flink terug te dringen. Daarvan begrijp ik dat het een politieke keuze
is, maar dit vermindert enorm de financiële prikkels die wij juist in
het stelsel willen aanbrengen.Voorzitter: HamerMinister Hoogervorst:Voorzitter. Mevrouw Smits heeft aandacht gevraagd voor een aantal specifieke
groepen. Zij had het over twee zelfstandigen. Ik moet die twee zelfstandigen
overigens complimenteren, want in de huidige situatie hebben zij de goedkoopste
verzekering gevonden die beschikbaar is in Nederland. Bij de berekening van
de premie voor de Zvw wordt er echter ten onrechte van uitgegaan dat zij een
nominale werkgeverspremie moeten betalen van 2200 euro. Doordat zij namelijk
een zeer lage winst hebben, gaan zij minder dan 400 euro voor het werkgeversdeel
betalen.Er is in het algemeen gevraagd naar de positie van de zelfstandigen, ook
door de heer Bakker. Ik heb de Kamer de overzichten daarvan toegestuurd. Er
zijn groepen zelfstandigen die er zeer op vooruitgaan, met uitzondering van
de alleenstaande zelfstandigen. Er zit alleen een probleem rond het minimum.
Zelfstandigen met het inkomen van de twee die door mevrouw Smits genoemd werden,
zouden al in aanmerking komen voor aanvullende bijstand, want zij zitten onder
het bijstandsniveau. Een bedrijf kan echter nooit jaar in jaar uit onder het
sociale minimum zitten. Dan moet iemand ophouden als zelfstandige te werken
en een baan zoeken. Dit lijkt mij geen structureel probleem.Mevrouw Smits heeft tijdens de schriftelijke voorbereiding en in het wetgevingsoverleg
de aandacht gevestigd op een aantal bijzondere groepen: Wajong'ers, jongeren
met het jeugdminimumloon, alfahulpen en oorlogsgetroffen. Ook de heer Omtzigt
heeft hierover gesproken. Ik ben ook zoek naar een oplossing voor dit probleem
en vertrouw erop dat ik die zal vinden. Ik ben bereid die aan de Kamer aan
te bieden tijdens de invoeringswet; niet als onderdeel van die invoeringswet
maar parallel daaraan, zodat de Kamer zich daarover een oordeel kan vormen.
De heer Omtzigt kan er zeker van zijn dat bij de invoeringswet bekend is hoe
wij de grootste problemen hebben opgelost.De heer Omtzigt heeft een amendement ingediend dat ertoe strekt een voorhangprocedure
van twee weken in te voeren. Ik kan mij daarin goed vinden. Ik vraag hem,
het kabinet de gelegenheid te geven om bij de presentatie van de begroting
een finaal voorstel te doen voor de zorgtoeslag. Mochten wij in de
zomer nog wat extra geld vinden om koopkrachtproblemen op te lossen, dan zal
hij ons toch niet de gelegenheid willen ontnemen om dan het beeld compleet
te maken!Mevrouw Smits (PvdA):Ik hoor wel wat de minister zegt tegen de heer Omtzigt, maar wij hebben
een eenvoudige oplossing voorgesteld. Ik begrijp niet waarom de minister wil
wachten tot de invoeringswet. Er kan namelijk iets versleuteld worden aan
het drempelinkomen. Waarom kiest de minister niet voor die oplossing?Minister Hoogervorst:Ik heb daarnaar natuurlijk gekeken, want het is helemaal geen onzinnige
suggestie. Als ik het drempelinkomen verlaag, profiteren daarvan ook veel
mensen die daar helemaal geen behoefte aan hebben. Op die manier wordt er
geld verspild. Ik wil het schaarse geld dat ik tot mijn beschikking heb, liever
focussen op de echte probleemgroepen. Ik heb al aangegeven hoe ik met de Wajong'ers
denk uit te komen en ik verwacht dat ik op het gebied van het jeugdminimumloon
ook wel een oplossing vind.Mevrouw Smits (PvdA):Mag ik dan vragen aan welke groepen dat geld dan zou worden verspild?
Ik ken die groepen niet.Minister Hoogervorst:Er is sprake van een doortikeffect naar alle inkomens. Een kleine verlaging
van het drempelinkomen kost al snel 400 mln euro.Mevrouw Smits (PvdA):Mag ik dit misschien op papier krijgen? Ik begrijp wel wat de minister
zegt. Hij ziet het probleem van de Wajong'ers en van de jonge werkenden. Ik
ben hem daarvoor erkentelijk. Deeltijdwerkenden worden met de oplossing van
de minister echter niet bereikt. Dat gebeurt wel als het drempelinkomen wordt
verlaagd, in welke constructie dan ook.Minister Hoogervorst:De meeste deeltijdwerkenden zitten in een gezinssituatie. Ik heb aangegeven
wat daarmee gebeurt. Inderdaad gaan deeltijdwerkers erop achteruit, maar in
het huidige systeem was sprake van overtrokken solidariteit.Mevrouw Smits (PvdA):Ik heb die specifieke groep genoemd want de minister denkt steeds aan
zijn eigen omgeving. Ik heb gesproken over iemand die in de bijstand zit met
een uitkering van 70% en die in deeltijd 80% van het minimum gaat verdienen.
Dat is een heel reële situatie. Die wordt in het nieuwe systeem ontzettend
benadeeld!Minister Hoogervorst:Een alleenstaande die 70% van het minimumloon verdient, gaat er 0,8% op
achteruit. Bij 80% gaat hij er 0,3% op achteruit en bij 90% 0,1% op vooruit.
Het zijn geen grote effecten die niet kunnen worden meegenomen in het algemene
koopkrachtbeleid.Mevrouw Smits (PvdA):Ik hoor die cijfers nu voor het eerst. Die krijg ik ook graag op papier.Minister Hoogervorst:Ik zal u deze cijfers alsook die over de kosten van een verlaging van
het drempelinkomen doen toekomen.De heer Omtzigt (CDA):Dank u voor uw toezegging om er in de zomer goed naar te kijken. Wij hebben
er twee andere opmerkingen over gemaakt. Zult u kijken hoe deze zorgtoeslag
kan worden verankerd in de socialezekerheidswetgeving? Ik heb u ook gevraagd
om een reactie op het plan om elke vier jaar of bij een nieuwe kabinetsperiode
een SER-advies te vragen? Zult u bij dat plan, naast het plan dat u heeft
toegezegd met dank voor de reparatie met de nultarieven, ook met andere reparaties
komen? Dat heeft u net toegezegd. Hoe vindt de verankering in de socialezekerheidswetgeving
plaats en wat vindt u van het idee van een SER-advies, juist om deze zorgtoeslag
een duurzaam karakter te geven?Minister Hoogervorst:Wat de bijzondere groepen betreft, verstaan wij elkaar goed.Voor de verankering van de zorgtoeslag in de socialezekerheidswetgeving
verwijs ik naar de Wet op de zorgtoeslag zelf. Dat is een socialezekerheidswet.
Toevallig bemoeit de staatssecretaris van Financiën zich ermee, maar
in een van de beginregels van de Zorgverzekeringswet staat dat het een socialezekerheidswet
is. De zorgtoeslag is dus wettelijk verankerd. Ik ben graag bereid om een keer per vier jaar de percentages van de zorgtoeslag
te evalueren om te kijken hoe die wet uitpakt; dit is naar analogie van de
Wet op het minimumloon. Dat wordt overigens niet ter advisering aan de SER
voorgelegd. De SER maakt nog steeds elke vier jaar een middellangetermijnvisie
ten behoeve van het kabinet, waarin meestal ook aandacht wordt besteed aan
het minimumloon. Ik kan mij voorstellen dat de SER, die ongetwijfeld meeluistert,
het zelf op de agenda van die middellangetermijnvisie zal willen plaatsen.
Misschien moeten wij kijken naar een nota van wijziging om de vierjaarlijkse
evaluatie van de zorgtoeslag vast te leggen.Mevrouw Schippers heeft gewaarschuwd voor het risico dat werkgevers straks
én de inkomensafhankelijke bijdrage van 6% én de verplichtingen
uit de CAO moeten betalen. Ik heb begrepen dat zij daarop wil terugkomen.
Ik erken dat er een probleem is. Het zal mogelijk moeten zijn om er in de
invoeringswet een mouw aan te passen, maar ik merk wel wat de Kamer hiervan
vindt.Mevrouw Tonkens heeft voorgesteld om de no claim niet te verrekenen met
de zorgtoeslag. Als de no-claimteruggaaf niet in mindering wordt gebracht
op de standaardpremie, betekent dat een hogere zorgtoeslag voor alle zorgtoeslagontvangers,
dus niet alleen de lagere inkomens. Dat zal op de een of andere manier moeten
worden gecompenseerd. Ik geloof niet dat wij er echt veel mee opschieten,
tenzij ik een grote zak geld zou hebben om dit allemaal op te vangen. Die
heb ik echter niet. Er heerst een nogal hardnekkig beeld dat het compensatiepakket
vooral bij hogere inkomens terecht zou komen. Dat is niet zo. Wij hebben in
totaal 2,1 mld voor de zorgtoeslag beschikbaar en daarnaast 0,9 mld voor fiscale
maatregelen. Slechts een klein deel van de zorgtoeslag, namelijk 0,3 mld,
komt terecht bij de bovenmodale inkomens. Van het fiscale compensatiepakket
slaat ook het grootste deel neer bij de lagere inkomens. Uit de koopkrachtplaatjes
blijkt echter ook dat er voor de middengroep met kinderen een meevallertje
zal zijn. Wij kunnen die groep die nu gebukt gaat onder een zware premielast,
ook wel eens wat gunnen; ik doe dat in ieder geval wel.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):Uit onze berekening – die heb ik nog wel voor de minister –
komt dat met dit wetsvoorstel 500 mln cadeau wordt gedaan aan de mensen met
een bovenmodaal inkomen. Het gaat dus niet over de middeninkomens. Kan de
minister nog daarop ingaan?De minister heeft ook nog gezegd dat, als je de no claim niet zou verrekenen
in de normpremie, dat tot een hogere zorgtoeslag voor iedereen leidt. Misschien
zou je dat op een andere manier kunnen verrekenen, als dat het enige probleem
is. Door de no claim wel te verrekenen, verhoogt de minister nu de premie
voor mensen met veel zorgkosten.Minister Hoogervorst:Toch komt het er gewoon op neer dat er meer zorgtoeslag moet worden uitgekeerd
en dat daarvoor additionele middelen beschikbaar moeten zijn, die ik niet
heb.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):De minister heeft er dus eigenlijk geen principieel bezwaar tegen, maar
hij vindt het wel een probleem dat het leidt tot een hogere zorgtoeslag.Minister Hoogervorst:Ik vind het ook een minder zuivere manier van redeneren en bovendien heb
ik geen geld.Het is voor mij verleidelijk om in reactie op de vraag over het geld dat
naar de hogere inkomens zou gaan, te zeggen dat ik hier in mijn brief van
vrijdag op zal ingaan. Ik ben echter bang dat mijn ambtenaren die brief niet
meer af krijgen, want dat is al over twee dagen. Ik moet hen ook niet overladen
met dingen. Het belangrijkste is dat ik de Kamer goed voorlicht over de amendementen
en dergelijke. Dit is een punt dat in de schriftelijke voorbereiding uitgebreid
aan de orde had kunnen komen. Voor een antwoord op de vraag kan mevrouw Tonkens
ook gewoon naar de inkomensplaatjes kijken. Als het waar is wat zij zegt,
dan zou daar een zwaar denivellerend beeld uit moeten blijken. Dat is echter
niet het geval.Mevrouw Schippers heeft gesuggereerd om het minimumbedrag dat aan zorgtoeslag
wordt uitgekeerd, te verhogen. Dat bedrag is nu 2 euro per maand. Als je daarnaar
kijkt, moet je inderdaad zeggen dat dit een beetje bijzonder is. Ik sta receptief
tegenover eventuele plannen van de Kamer op dit punt, vooral omdat het hierbij
niet zozeer om de onderkant, maar meer om de bovenkant van het inkomensgebouw
gaat.Tot slot kom ik op de vraag van de heer Omtzigt of ik een nieuw voorstel
van werkgevers en werknemers ken over een premieverdeling tussen hen. Het
antwoord is nee en ik wil er ook niet meer naar kijken. Het is te laat. Het
loket is dicht. Het woord is nu aan de Tweede Kamer. Laten wij alsjeblieft
in dezen het regeren niet weer in handen van de sociale partners geven.De heer Bakker (D66):Ik zou nog graag van de minister vernemen wat zijn commentaar is op de
brief van de heer Van Boxtel rondom de restitutie in natura en de sterke positie
die zorgaanbieders krijgen in de onderhandelingen met zorgverzekeraars. Letterlijk
zegt de heer Van Boxtel: daardoor dreigt een kostenexplosie.Minister Hoogervorst:Ik heb de brief zelf niet gelezen maar wel het artikel daarover in de
krant. De crux van zijn verhaal is dat de contracteerverplichting helemaal
wordt opgeheven, waarbij hij de situatie schetst dat de zorgverleners geen
contracten meer willen sluiten. Ik vind dat de heer Van Boxtel wel wat meer
vertrouwen in eigen kunnen moet uitstralen. Een goede verzekeraar moet het
zeker lukken. Bovendien geldt dat voor 90% van de ziekenhuisproductie nog
gewoon sprake is van vaste prijzen. De onderhandelingen behoeven dus niet
zo ingewikkeld te zijn. Volgens mij willen ziekenhuizen graag van hun diensten
af, dus ik begrijp eerlijk gezegd niet waar dat verhaal van de heer Van Boxtel
vandaan komt.Mevrouw Kant (SP):Ik zou nog graag een antwoord krijgen op mijn vraag over uw voornemen
om zorg als gevolg van terrorisme uit te sluiten.Minister Hoogervorst:Mochten zich dergelijke omstandigheden onverhoopt voordoen, dan zal ik
dat uit het zorgverzekeringsfonds moeten bekostigen. Dan wordt het als het
ware uit het collectief betaald. Het is dus niet zo dat wij de ziekenhuizen
dicht doen in het geval van een terroristische aanslag.Mevrouw Kant (SP):Waarom is deze uitsluitingsgrond überhaupt noodzakelijk?Minister Hoogervorst:Omdat het een standaardbepaling is in de wereld van het verzekeringswezen.De voorzitter:Voordat ik het woord geef aan de staatssecretaris, vraag ik de Kamer of
zij ermee akkoord kan gaan dat de staatssecretaris niet meer aanwezig zal
zijn bij de tweede termijn, hetgeen dan wel betekent dat ik de leden de ruimte
geef om eventuele afrondende vragen in deze eerste termijn aan hem te stellen.
Ik constateer dat de Kamer hiermee akkoord gaat.Staatssecretaris Wijn:Voorzitter. Deze geste stel ik buitengewoon op prijs. Ik zal er alles
aan doen om kort doch uitputtend te antwoorden.Mevrouw Tonkens vroeg of de uitvoeringskosten van de zorgtoeslag niet
aan de hoge kant zijn. Die kosten bedragen 72,6 mln euro, dus 10% lager dan
mevrouw Tonkens suggereerde. Het lijkt een hoog bedrag maar als je het bijvoorbeeld
vergelijkt met de uitvoeringskosten voor de huursubsidie komt het al in een
ander perspectief te staan. De huursubsidie kost 36 euro per aanvraag in de
uitvoeringskosten, terwijl met de zorgtoeslag een bedrag van 12 euro is gemoeid
waar het gaat om de uitvoeringskosten. Gerelateerd aan het uitgavenbedrag
zijn die kosten niet buitenproportioneel. Hiervoor is straks 500 fte nodig,
aangezien het zal gaan om een behoorlijk geautomatiseerd proces. Bovendien
is er sprake van administratieve lastenverlichting voor werkgevers. Zij moeten
op dit moment nog de ziekenfondsregeling uitvoeren. Dat betreft een jaarlijkse
toetsing of iemand al dan niet ziekenfondsverzekerd is. Bovendien wordt er
vaak aan particulier verzekerden nog eens een vrijwillige tegemoetkoming gedaan.
Werkgevers kunnen straks gewoon 6% maal 30.000 euro intoetsen. Ook gelet op
het huidige aantal rijksbijdragen, zoals de MOOZ, zal er straks sprake zijn
van een behoorlijke vereenvoudigingsslag. De heer Bakker sprak
in dit verband van een infuus. Inderdaad is een aantal van 6 miljoen mensen
met zorgtoeslag ook wat veel. Misschien vinden wij nog een manier om dat aantal
wat lager te stellen, maar in ieder geval mogen zij straks hun eigen infuus
kiezen.Mevrouw Smits (PvdA):Dat is een interessante opmerking. U overweegt dus om dat aantal naar
beneden te brengen.Staatssecretaris Wijn:Deze opmerking tussen neus en lippen door mag geen eigen leven gaan leiden.
6 miljoen is behoorlijk veel, maar ik verwijs naar het inkomensbeleid dat
u zojuist uitvoerig met minister Hoogervorst heeft besproken. Ik wilde alleen
maar zeggen dat wij er vergeleken met de huidige situatie fors op vooruitgaan.
Ik heb ook de kosten per rechthebbende op de toeslag wat willen relativeren.De heer Bakker (D66):Het zou het mooiste zijn als wij de zorgtoeslag kunnen onderbrengen in
het fiscale systeem. U en ik weten dat dit politiek gevoelig ligt, maar het
zou een stuk eenvoudiger zijn.Staatssecretaris Wijn:Ik spreek namens een coalitiekabinet en ik trap niet in uw val. Dit heeft
ook te maken met de verzilveringsproblematiek en negatieve belastingen. Overigens
gaat het om een aparte dienst binnen de Belastingdienst. Men maakt in behoorlijke
mate gebruik van de bestaande ICT-infrastructuur. Het inkomensbegrip wordt
centraal beoordeeld.Mevrouw Smits ging ervan uit dat het partnerbegrip uit de Wet op de inkomstenbelasting
wordt gebruikt. Dat is niet helemaal het geval. In de AWIR hanteren wij een
iets ruimer partnerbegrip, namelijk het huishoudensbegrip. Mevrouw Smits heeft
een aantal voorbeelden genoemd waar ik even op inga. Een ouder die samenwoont
met een kind van boven de 18 jaar kan voor de inkomstenbelasting kiezen voor
een fiscaal partnerschap. In dat geval geldt dat ook voor de AWIR. Kiezen
zij daar niet voor, dan zijn zij ook voor de AWIR geen partners. Bij twee
samenwonende broers ligt het anders. Ook als zij in het kader van de wet IB
niet voor een fiscaal partnerschap opteren, worden zij voor de AWIR toch als
fiscale partners beschouwd als zij langer dan zes maanden samenwonen.Het derde voorbeeld betrof een echtpaar met een inwonende mantelzorger
waarvan een van de partners overlijdt. Als de overlevende partner en de mantelzorger
langer dan zes maanden een gezamenlijke huishouding voeren, worden zij voor
de AWIR als partners beschouwd. Er moet dan wel sprake zijn van een gezamenlijk
huishouding. Bij een contractuele relatie is het dus anders. In grote lijnen
wordt er aangesloten bij de bestaande praktijk van de huursubsidie en de kinderopvang.
In het kader van de AWIR wordt naar een harmonisatie van het begrip "huishouden"
gestreefd.Mevrouw Smits (PvdA):Voorzitter. Ik ben blij met de manier waarop de staatssecretaris het nu
formuleert, behalve dat hij het niet over de mantelzorger moet hebben, maar
over de zorgbehoevende.Staatssecretaris Wijn:De overlevende partner is degene die de mantelzorg krijgt.Mevrouw Smits (PvdA):Ik begrijp dat het bijstandsbegrip "samenwonen" niet geldt. Bij een contractuele
relatie die de betrokkenen zelf vorm kunnen geven, blijft de tandenborstelcontrole
dus achterwege. Dat vind ik wel belangrijk.Staatssecretaris Wijn:Inmiddels heb ik geleerd dat men in de fiscaliteit altijd trucs vindt
om langs contractuele weg de geest van een wet te omzeilen. Wij komen over
de precieze vormen bij de AWIR te spreken. Contractuele constructies moeten
wij echter niet hebben. Ik geef een voorbeeld. Twee partners wonen samen,
de een is hartstikke rijk en de ander is hartstikke arm. In dat geval wordt
geen zorgtoeslag gegeven als deze partners een contract maken en doen alsof
de een de ander verzorgt in het kader van mantelzorg. De hoofdlijn is zoals
ik die net heb aangegeven.Mevrouw Smits (PvdA):Ik spits mijn vraag toe. In het wetgevingsoverleg wuifde de staatssecretaris
mijn opmerking weg. Nu hoor ik echter een iets nadere specificering. Ik heb
toen al gevraagd om na te denken over het regelen van de specifieke situatie
waarin overduidelijk sprake is van mantelzorg. Wij willen niet dat als mensen
gaan zorgen voor elkaar zij de zorgtoeslag niet krijgen.Staatssecretaris Wijn:Ik heb in het wetgevingsoverleg geprobeerd om een grapje te maken over
bigamie. Ik vind het echter weldegelijk een serieuze problematiek. Ik ben
ervan overtuigd dat de wijze waarop ik de derde casus heb omschreven de mantelzorg
niet in de weg staat. Dat willen wij geen van beide.Hoe geef je door dat er een partnerwijziging optreedt? Dat moeten de mensen
zelf doen. Als een relatie op de klippen loopt, moet men aan de Belastingdienst
doorgeven dat er een einde is gekomen aan het partnerschap. De Belastingdienst
krijgt elke dag de mutaties in het GBA aangeleverd. Wijzigingen in het samenwonen
via het GBA krijgen wij dus binnen. Op termijn wordt het nog helderder als
het burgerservicenummer er komt. Op basis van de eigen signalen reageren wij
actief richting het huishouden. Bij overlijden werkt die automatische signalering
reeds. Voor de rest moet de betrokkene het zelf regelen.Kan er niet sneller worden ingespeeld op inkomenswisselingen dan op jaarlijkse
basis? De zorgtoeslag is gerelateerd aan het jaarinkomen. Wij sluiten immers
aan bij de fiscaliteit. Voorafgaand aan een jaar moet iemand dus een schatting
maken van wat in dat jaar wordt verdiend. Ik raad mensen altijd aan om dat
realistisch te doen. Men moet zich niet al te rijk rekenen met de toeslag
die ontvangen kan worden. Die raad volgen de mensen ook wel op. Gemiddeld
krijgen de mensen iets terug van de belasting in juli. Er zijn ook mensen
die moeten bijbetalen, met name genieters van box 3. In het algemeen hebben
mensen echter de neiging om zich niet te rijk te rekenen. Mensen moeten een
realistische inschatting van hun inkomen maken voor de zorgtoeslag.Grote groepen mensen kennen in een jaar geen substantiële wijzigingen,
zoals 65-plussers. Iemand die een substantiële inkomenswijziging ervaart,
kan dat bij de Belastingdienst aangeven. Op termijn, waarschijnlijk nog niet
in 2006, kan dat via internet. Zelfstandigen die veel schommelingen kennen
in hun inkomen zijn daaraan gewend. Op termijn gaan wij door de SUB-Walvis-operatie
een link leggen met de UWV. Omdat de polisadministratie daar
regelmatig wordt bijgewerkt, kunnen wij bij signalen dat er echt iets aan
de hand is eigener beweging aangeven dat het opgegeven inkomen aangepast moet
worden.Er is nog geen polisadministratie als de zorgtoeslag moet worden aangevraagd.
Wij hebben vanaf 1 januari 2006 de polisadministratie tot onze beschikking.
Als wij alles aan elkaar kunnen koppelen, worden huursubsidie, kinderopvang
en zorgtoeslag uit de polisadministratie actief gebruikt. Dat zal nog niet
lukken in het eerste jaar.De heer Omtzigt (CDA):Denkt u dan aan 2007?Staatssecretaris Wijn:Dat vermoed ik wel!De heer Omtzigt vroeg welke maatregelen worden genomen om ervoor te zorgen
dat de zorgtoeslag in december 2005 daadwerkelijk kan worden uitbetaald. Wij
hebben er binnen de Belastingdienst een nogal fors opgetuigde werkgroep op
gezet, zoals wij dat overigens doen met alle grote projecten. De ervaringen
die wij op dit moment opdoen met de wet Kinderopvang zullen daarbij uiteraard
worden betrokken. Er zit ook een strakke tijdsplanning op. Zodra wij indicaties
krijgen dat het niet goed gaat, zullen wij maatregelen nemen. Meer kan ik
er op dit moment niet over zeggen.Mevrouw Smits vroeg of wij met het terugvorderen van te veel betaalde
Awir-toeslagen net zo streng zullen zijn als bij fiscale terugvorderingen.
Ik heb begrepen dat ik in eerste instantie dingen strakker moet formuleren.
In de Awir is geregeld dat terugbetalingen binnen twee maanden moeten geschieden.
Bij ministeriële regeling zullen wij nadere regels stellen, waarbij onder
andere kan worden gedacht aan terugbetalingsregelingen. Ik kan op dit moment
niet meer zeggen dan dat wij daarbij niet alleen zullen kijken naar het fiscale
terugbetalingsregime maar bijvoorbeeld ook naar de praktijk bij de huursubsidie.
Het zal wel ietsje minder stringent worden dan het fiscale regiem, maar ook
dat zou ik graag verder willen bespreken bij de behandeling van de Awir, want
natuurlijk is het de bedoeling om zoveel mogelijk te harmoniseren als het
gaat om de kinderopvang, de huursubsidie en de zorgtoeslag.Mevrouw Smits (PvdA):Ik begrijp in ieder geval dat uw grondhouding is om het de mensen heel
gemakkelijk te maken. U zei dat mensen meer gewend zijn aan teruggave van
de Belastingdienst, maar lang niet iedereen van die 6 miljoen is dat gewend.Overigens neem ik aan dat u het cederen fijn gaat promoten.Staatssecretaris Wijn:Wij maken het mogelijk, maar als het gaat om de zorgtoeslag zou u deze
vraag eerder aan minister Hoogervorst moeten stellen. Het mogelijk maken van
cederen – het overdragen van de zorgtoeslag aan de verzekeraar –
heeft ook te maken met de transparantie, marktwerking en kostenbewustzijn
die wij willen creëren.Ik wil nog even terugkomen op de terugbetaling. Als de Kamer ons meer
ruimte biedt om bijvoorbeeld de te veel gekregen zorgtoeslag in het ene jaar
te verrekenen met een in het daarop volgende jaar te verstrekken huursubsidie,
dan geeft ons dat in ieder geval een meer comfortabel gevoel. Ook dit wil
ik graag verder bespreken bij de behandeling van de Awir. De fiscaliteit is
vooralsnog uitgangspunt, maar het zal wel ietsje soepeler worden.De heer Omtzigt (CDA):Ik ben blij dat u er alles aan doet om het zo simpel mogelijk te maken,
maar betekent dat ook dat wij met ingang van 2006 één redelijk
kort formulier zullen krijgen waarin de aanvragen voor de kinderopvang, de
huursubsidie en de zorgtoeslag zijn gecombineerd of is het de bedoeling om
die regelingen nog een tijdje naast elkaar te laten en om gescheiden kanalen
te laten bestaan om partnerwijzigingen en dergelijke door te geven?Staatssecretaris Wijn:Ik heb daar op dit moment nog geen afgerond antwoord op en ook daar zou
ik graag bij de behandeling van de Awir op terug willen komen als wij ook
over de onderlinge samenhang tussen die toeslagen praten. De kinderopvang
is natuurlijk wel wat apart, omdat daar veel meer gegevens voor nodig zijn,
waarin bovendien ook veel meer variatie zit. We zijn ook echt van mening dat
toeslagen en subsidies apart moeten worden aangevraagd, om de mogelijkheid
open te laten voor mensen om bijvoorbeeld van subsidie af te zien. Laten we
hierop terugkomen. We zorgen er in ieder geval voor dat dit inzichtelijker
wordt gemaakt. Misschien zullen enkele toeslagen worden gecombineerd op één
aanvraagformulier. We zijn het op dit moment nog allemaal aan het bekijken.Nogmaals bedankt voor uw geste!De vergadering wordt van 19.30 uur tot 20.45 uur geschorst.De voorzitter:Ik wil u vragen om u in tweede termijn te beperken tot enkele afrondende
opmerkingen en het indienen van moties. Ik vraag dat, omdat er een uitgebreide
eerste termijn is geweest.Mevrouw Tonkens (GroenLinks):Voorzitter. Deze minister en ik hebben één ding gemeen:
wij ergeren ons er allebei aan dat politiek nogal eens ontaardt in de drie
R'en. Dat zijn niet de drie R'en Ruimte, Rekenschap en Resultaat, maar die
drie andere R'en Rampen, Rellen en Ruzies. De minister wordt nogal eens naar
de Kamer geroepen voor rampen, rellen en ruzies en niet zo heel vaak om zaken
die hem echt aan het hart gaan. Ik weet dat hem dat ergert. Het ergert mij
ook.De minister wil die ergernis ook met dit wetsvoorstel voorkomen. Dat is
hem in het verleden met andere wetten wel gelukt, maar ik ben bang dat het
hem met deze wet niet zal lukken. In deze wet wordt namelijk erg veel niet
geregeld, onduidelijk geregeld, vrijgelaten, aan de concurrentie tussen verzekeraars
overgelaten of privaatrechtelijk geregeld. Het resultaat hiervan is dat de
politiek, inclusief de minister, nauwelijks een vinger in de pap heeft.In het begin van mijn eerste termijn voorspelde ik dat het citaat in de
NRC over de woningbouwcorporaties over tien jaar van toepassing is op de zorg.
De strekking van dat citaat is dat de politiek en de overheid, in dit geval
de minister, van alles willen veranderen, maar dat dat niet gaat, want ze
gaan er niet meer over. Ik voorspel de minister dat wij het in de toekomst
vooral zullen hebben over de drie verkeerde R'en, dus niet
over Ruimte, Rekenschap en Resultaat, maar over Rampen, Rellen en Ruzies.
Naar aanleiding van rampen, rellen en ruzies tussen verzekeraars en verzekerden
en tussen verzekeraars en zorgverleners zullen wij dan telkens weer de minister
naar de Kamer moeten roepen.Zo moet het niet en dat is het grote bezwaar van mijn fractie tegen dit
wetsvoorstel. Daarnaast hebben wij natuurlijk allerlei andere bezwaren, maar
die heb ik al eerder genoemd. Ik zal ze niet herhalen, want dat zou maar tot
verveling leiden. Het is spijtig dat de minister een hoop van onze ontzettend
goede voorstellen niet overneemt. Maar ook dat zal ik niet herhalen om te
voorkomen dat mijn bijdrage al te saai wordt.Ik maak de minister één compliment en wel over zijn oordeel
over het amendement-Schippers, het amendement dat beoogt het etalageartikel
weg te halen. Hij neemt dat amendement namelijk niet over en laat het oordeel
over dit amendement aan de Kamer. Ik hoop dan ook dat mijn collega's zo verstandig
zullen zijn om dit amendement niet te steunen. De minister is in ieder geval
zo verstandig om het niet over te nemen!Ik zal één motie indienen en wel een motie over een onderwerp
dat de minister zelf voortdurend moeilijk noemde. Ik doel op de risicoselectie.
Hoe wordt die vormgegeven en wordt het basispakket nu wel of niet gekoppeld
aan de aanvullende verzekering? De minister heeft gezegd dat hij niet weet
wat de beste optie is, omdat het zo slecht voorspelbaar is dat hij hierover
eigenlijk geen harde uitspraken kan doen. In mijn motie verzoek ik de regering
om twee jaar na ingang van deze wet de risicoselectie te evalueren.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de regering beoogt om in het nieuwe zorgverzekeringsstelsel
risicoselectie voor het basispakket uit te sluiten;overwegende dat risicoselectie in het nieuwe zorgverzekeringsstelsel niet
op voorhand geheel uit te sluiten is omdat het een onbedoeld bijeffect kan
zijn voor bijvoorbeeld collectieve contracten en (ont)koppeling van het basispakket
en aanvullende verzekeringen;verzoekt de regering, twee jaar nadat de zorgverzekeringswet is ingegaan
te onderzoeken of en in welke mate er risicoselectie plaatsvindt door onder
andere collectieve contracten en (ont)koppeling van het basispakket en aanvullende
verzekeringen, en de Kamer daarover te informeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Tonkens, Kant, Heemskerk, Rouvoet
en Van der Vlies.Zij krijgt nr. 46(29763).Mevrouw Kant (SP):Voorzitter. Als ik mijn conclusie over het zorgstelsel en de nieuwe plannen
moet samenvatten, dan zal het niet verbazen dat die luidt: te veel markt,
te veel bureaucratie en te weinig solidariteit. In deze ene zin staat de mening
van mijn fractie. Ondanks de debatten en een groot wetgevingsoverleg –
het gaat ook over heel veel – heb ik toch het onbestemde gevoel dat
wij, los van de politieke kleur, nog maar moeilijk de consequenties van dit
wetsvoorstel kunnen overzien. Op een hoop dingen moeten wij waarschijnlijk
terugkomen om punten bij te stellen, nogmaals, ongeacht de politieke kleur.
Het gaat mij ook allemaal wel wat snel.Het bevreemdt mij dat een weg wordt ingeslagen op het gebied van marktwerking
waarmee toch wel wat ervaring is opgedaan, terwijl er niet serieus gekeken
wordt naar de ervaringen daarmee tot nu toe. De minister zegt dat hij nog
wel even kijkt naar hetgeen gebeurd is, maar die toezegging is mij echt te
mager. Om die reden dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging, overwegende dat er eerder is geëxperimenteerd met marktwerking in
de thuiszorg en al langer marktwerking aanwezig is in de kraamzorg;overwegende dat uit deze ervaringen belangrijke lessen kunnen worden getrokken;verzoekt de regering, onderzoek te doen naar de gevolgen van deze eerder
geïntroduceerde marktwerking in de zorg,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Kant en Tonkens. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 47(29763).Mevrouw Kant (SP):Ik vat nog een keer samen wat de keuze van mijn fractie zou zijn: één
verzekering voor iedereen, verplichte verzekering en inkomensafhankelijke
premies, gewoon geregeld via de belasting. Door de huidige plannen kan daarbij
flink de bezem: geen no claim, geen extra eigen risico, geen verschillende
polissen en geen concurrerende winstmakende verzekeraars, sterker nog, helemaal
geen verzekeraars. De minister heeft op dat punt nog niet gereageerd. Misschien
kan hij dat straks nog even doen.De heer Heemskerk (PvdA):Voorzitter. Ik vond het debat met de minister teleurstellend omdat ik
het idee heb dat wij de kern van het debat niet geraakt hebben. De kern van
het debat is de vraag of de verzekeraars moeten verworden tot ondernemingen
die een subsidie krijgen, waarbij het vereveningsfonds waarborgt dat zaken
niet uit de hand lopen en verder bemoeien wij ons daar niet mee – de
minister houdt die lijn consequent aan – of bepaalt de Kamer dat zorgverzekeraars
echt andere instellingen zijn, die met elkaar concurreren binnen het publieke
domein. In het licht van deze laatste optie zijn extra waarborgen voorgesteld
in geval de zaak misloopt, bijvoorbeeld in het amendement-Tonkens. De minister
is in dat kader gevraagd naar de concrete invulling van de zorgplicht. Het
is jammer dat dit kernpunt onvoldoende aan de orde is gekomen.
Er hadden lessen uit het verleden moeten worden getrokken, bijvoorbeeld uit
het beleid ten aanzien van de woningbouwcorporaties. Daarover hebben wij nu
Kamerbreed twijfels en spijt. De beslissing die wij nemen is niet voor nu,
maar voor een markt over tien jaar. Als er dan een grote markt van schadeverzekeraars
is ontstaan, krijgen wij spijt. De zorg is dan namelijk duurder geworden doordat
er geen druk meer zit op de instellingen. Dit alles wil ik markeren in drie
moties. De eerste gaat over de schadeverzekeraarsmarkt.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het voor een goed functionerende inkoopmarkt van belang
is dat het aandeel restitutiepolissen niet te hoog wordt;voorts overwegende dat hierover in de wet en in de toelichting niets is
opgenomen;verzoekt de regering, de Kamer jaarlijks te informeren over het aandeel
van de restitutiepolissen in het geheel, zowel landelijk als per provincie,
en daarbij aan te geven in hoeverre de gewenste inkoopmacht op elk van de
(deel)markten nog is gegarandeerd,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Heemskerk. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 48(29763).De heer Heemskerk (PvdA):Mijn tweede motie betreft de Wet marktordening zorg. Met de heer Bakker
zeg ik dat wij een sterke toezichthouder nodig hebben die vooraf dingen kan
doen: het OPTA-model.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat in een nieuw verzekeringsstelsel zorgverzekeraars historisch
bepaalde, dominante regionale posities hebben;voorts overwegende dat in een nieuw verzekeringsstelsel wettelijke eisen
aan zorgverzekeraars ten aanzien van zorginstellingen in eigen beheer worden
geliberaliseerd;constaterende dat in de huidige Ziekenfondswet zorgverzekeraars geen zorginstellingen
in eigen beheer mogen hebben, tenzij dit nodig is om markten open te breken
dan wel in schaarste te voorzien;constaterende dat ruime toetredingsmogelijkheden essentieel zijn voor
goed functionerende onderhandelingen tussen zorgverzekeraars en zorginstellingen;roept de regering op, in de Wet marktordening zorg de markttoezichthouders
toe te rusten met wettelijke mogelijkheden voor een ex ante toetsing van zorginstellingen
in eigen beheer, op basis van het bovengenoemde "nee tenzij"-uitgangspunt,
en met wettelijke mogelijkheden om een pluriform regionaal aanbod van diverse
zorgverzekeraars te bewerkstelligen, verdergaand dan de huidige bepalingen
hierover in de Mededingingswet,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Heemskerk, Schippers en Bakker.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 49(29763).De heer Heemskerk (PvdA):Het onderwerp instellingen in eigen beheer wordt volgens mij een belangrijk
punt in het nieuwe stelsel.Ik sluit af met een motie over de geschillencommissie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het voor de verzekerden van belang is dat geschillencommissies,
zoals die in de Zorgverzekeringswet worden genoemd, een goede en eerlijke
behandeling van geschillen verzorgen;verzoekt de regering, in de algemene maatregel van bestuur, genoemd in
artikel 113, lid 2, in elk geval regels op te nemen die betrekking hebben
op de samenstelling van de commissie, op de termijn van de uitspraak door
de commissie en op het al dan niet hanteren van klachtgeld;verzoekt de regering, daarbij in elk geval de volgende uitgangspunten
mee te nemen: - in de commissie neemt in elk geval een vertegenwoordiger
van de verzekerden zitting;- er geldt een maximale termijn voor de
uitspraak;- het heffen van klachtgeld moet zo veel mogelijk worden
beperkt,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Heemskerk. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 50(29763).Mevrouw Smits (PvdA):Voorzitter. Ik vond het nogal verrassend om de minister te horen zeggen
dat hij als liberaal toestaat dat 10 miljoen mensen aan het infuus gaan.Minister Hoogervorst:6 miljoen!Mevrouw Smits (PvdA):Nee, het zijn 6 miljoen huishoudens en 10 miljoen mensen. Dat scheelt
weer 4 miljoen. Voorts zei hij dat de PvdA het systeem afwijst waarmee de
koopkracht zo mooi tot in lengte van jaren gerepareerd zou kunnen worden.
De heer Hoogervorst wordt socialist en mevrouw Smits liberaal. Als wij er
nu nog een heel mooie zorgverzekering mee zouden krijgen, zou ik die positiewisseling
voor lief nemen, maar dat is natuurlijk veel te mooi om waar te zijn.De hoge nominale premie die het kabinet in rekening wil brengen is echt
een kardinale fout. De kosten worden niet echt zichtbaar, zoals het kabinet
zegt te willen. De concurrentie wordt er niet speciaal door bevorderd. Het
kan ook en misschien zelfs beter met een lagere nominale premie. Wij hebben een voorstel gedaan om binnen de financiële kaders van
het kabinet de concurrentie tot stand te brengen en de Wet op de zorgtoeslag
overbodig te maken. De nieuwe basisverzekering is de PvdA zeer lief, maar
de uitwerking die het kabinet kiest is omslachtig, bureaucratisch, administratieve
lasten verzwarend en zij gaat gepaard met onnodige lastenverschuivingen, onnodige
lastenverlichting voor de hoogste inkomens ad 900 mln en een inkomensachteruitgang
voor kwetsbare groepen. Dat vinden wij een groot probleem.De fractie van het CDA, de heer Omtzigt en ook de minister spraken hun
erkentelijkheid uit voor onze creativiteit in het amendement. Ik dank hen
daarvoor. Ik doe toch een beroep op hen om zich nog eens te bezinnen op wat
zij aan het doen zijn. Ik vind het laten doorlopen van de zorgtoeslag tot
inkomens tot 40.000 euro niet zo sociaal en ook niet nodig. De lastenverlichting
van 900 mln voor huishoudens die het niet nodig hebben zet ik veel liever
gerichter in. Dat kan worden gecombineerd met de bijzondere groepen waarover
wij hebben gesproken. De minister geeft al aan dat hij iets wil doen voor
de Wajong'ers en de minimumjeugdloners. Over de alleenstaande deeltijdwerkers
heb ik hem nog niet echt gehoord. Dat vinden wij een probleem. Vandaar de
volgende motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat door de gekozen systematiek van de Zorgverzekeringswet
en de Wet op de zorgtoeslag specifieke groepen verzekerden, onder wie ouderen,
alleenstaande ouders, alleenstaanden die voor een minimumloon in deeltijd
werken, Wajong'ers en zelfstandige ondernemers, aanzienlijk financieel nadeel
ondervinden;van mening dat dit inkomenseffect voor mensen met een inkomen tot modaal
niet aanvaardbaar is;verzoekt de regering, zodanige maatregelen te nemen dat de negatieve inkomenseffecten
bij de invoering van beide wetten volledig ongedaan worden gemaakt,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Smits, Tonkens en Kant. Naar mij
blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 21(29762,29763).De heer Van der Vlies (SGP):De inzet is duidelijk. Daar heb ik ook heel veel sympathie voor. Overigens
heeft de minister toezeggingen gedaan, als ik goed heb geluisterd, maar dat
ter zijde. Wij hebben nu te maken met de motie die is ingediend.In het dictum staat "volledig ongedaan worden gemaakt". Dat is nogal een
pretentie. Qua ambitie is dat oké, maar de pretentie dat dit op individueel
niveau volledig ongedaan kan worden gemaakt, zie ik technisch nog niet zitten.Mevrouw Smits (PvdA):Het zou in ieder geval kunnen door uit te gaan van lage nominale premies.
Daarvoor verwijs ik naar de rekenvariant subvariant 1. Daarin zijn ze niet
opgenomen, op twee probleemgroepen na. Dat is via de fiscaliteit heel eenvoudig
te repareren.Ik heb de minister wel horen zeggen dat hij erop terugkomt in het totale
koopkrachtbeeld. Dat leidt natuurlijk in de totaliteit tot andere uitkomsten.
Ik weet niet goed wat de inzet van de minister is. Ik probeer helder te krijgen
dat in ieder geval geen nadelige inkomsteneffecten worden gecreëerd als
gevolg van de combinatie van de twee wetten. Zo kan het wel.De Wet op de zorgtoeslag wordt uitgewerkt in de Algemene wet inkomensafhankelijke
regelingen (AWIR). Die wordt nog in de Kamer behandeld. Ik heb al eerder gezegd
dat wij de samenhang willen zien. In andere onderdelen van de AWIR is sprake
van grote inkomensverschuivingen, van lage inkomens naar hoge. Daar is mijn
fractie niet dol op.Ik wijs nog op de vragen die wij hebben gesteld en nog moeten worden beantwoord.
Wij zien de reacties op alle amendementen tegemoet, meer speciaal op het amendement
over het drempelinkomen. Wij begrijpen het doortikeffect heel goed. Ik verwacht
eigenlijk van de minister dat hij daar een oplossing voor verzint. Gebeurt
dat niet, dan moeten wij hem daarbij maar weer helpen.De voorzitter:Naar ik heb begrepen, zal de heer Van der Vlies tevens de bijdrage van
de heer Rouvoet verwoorden, die thans afwezig is wegens dringende verplichtingen
elders.De heer Van der Vlies (SGP):Mevrouw de voorzitter. De heer Rouvoet moest in de dinerpauze naar een
vergadering in dit huis, waar hij bij aanwezig diende te zijn. Op zijn verzoek
zal ik één punt namens hem naar voren brengen, indien hij inmiddels
nog niet teruggekeerd mocht zijn.Ik zeg allereerst de minister dank voor zijn beantwoording. Deze beantwoording
was opnieuw, evenals bij het wetgevingsoverleg, helder. Natuurlijk is niet
alles nu tot op het naadje nauwkeurig onder woorden te brengen en is het al
helemaal niet met een schaartje te knippen. Over de hoofdmomenten en wat betreft
de inzet bij dit wetgevingstraject heeft de minister echter duidelijke uitspraken
gedaan. Ik zeg de minister vooral dank voor de wijze waarop hij is ingegaan
in zijn reactie op enkele amendementen die ik indiende, waarvan ik er één
mede namens collega Rouvoet indiende. Ik heb dit antwoord van de minister
als een oprechte poging ervaren elkaar te naderen en, kan het zijn, te vinden
op een thema dat een beetje specifiek is en waar op verschillende wijzen tegenaan
wordt gekeken in de samenleving. Ik vind het dan van prudentie, oprechtheid
en integriteit getuigen als een minister zegt: oké, ik neem dat zo
serieus dat ik ook mijnerzijds een uiterste poging wil doen om het te regelen.
Dat waarderen wij bijzonder. Hoe de eindafweging op enig moment ook zal worden
ten aanzien van de wet en de verdere trajecten, ik zal dit altijd bij mij
houden en daar waar dat nuttig en nodig is, zal ik het ook publiekelijk verantwoorden
en doorgeven.Ten aanzien van het amendement op stuk nr. 32 dat ik mede namens collega
Rouvoet indiende – het betreft, kort gezegd, de opgeschoonde polis –
heeft de minister twee voorstellen gedaan. Dit betreft in de
eerste plaats het via een subsidieregeling in de AWBZ houden van de abortus
provocatus. In de tweede plaats is het voorstel dat verzekeraars voor een
enkele prestatie een afwijkende polis mogen aanbieden en dat zij daar actief
mee mogen zijn. Dat is een omslag in het denken ten opzichte van de huidige
wettekst en daar moeten wij de minister erkentelijk voor zijn. Het staat vervolgens
nog niet in de wet en om dat te regelen heb ik het amendement op stuk nr.
32 opnieuw gewijzigd. Het amendement op stuk nr. 32 betrof al een wijziging
van het amendement op stuk nr. 23, maar nu is een wijziging op het amendement
op stuk nr. 32 onderweg die de premiedifferentiatie die wij erin hadden zitten,
eruit haalt. Immers, daar had de minister grote bezwaren tegen.Mevrouw Kant (SP):Met alle begrip voor uw principiële stellingname op dit punt, wringt
er bij mij toch iets en ik voel in de staart van het debat alsnog de behoefte
om daar een vraag over te stellen. U vindt dat zo'n polis mogelijk moet zijn.
Maar wat zou u ervan vinden als ik namens een bevolkingsgroep zeg dat er ook
een polis moet zijn die vergoeding uitsluit van de kosten die gemaakt moeten
worden voor kinderen die niet gevaccineerd zijn? Het gaat mij niet om dit
ene voorbeeld, maar om de principiële benadering die u nu voor één
punt van zorg hanteert, terwijl ik die benadering ook voor andere punten van
zorg om principiële redenen zou kunnen hanteren.De heer Van der Vlies (SGP):Dat signaal heb ik onderkend, niet alleen in uw bijdrage, maar ook in
andere bijdragen, bijvoorbeeld in die van de heer Bakker en in de reactie
van de minister. De minister verantwoordde er zich immers ook in het wetgevingsoverleg
over door zich af te vragen, als hij dit deed voor mensen met deze visie op
bepaalde prestaties, wat hij vervolgens moest doen ten aanzien van iemand
die zich meldt met een fundamenteel bezwaar aangaande een andere prestatie.
Het doorslaggevende argument daartegen is dat er nu een polis bestaat voor
de situatie die ik graag gecontinueerd zie worden. Ik was wel gevoelig voor
wat de heer Bakker vanmiddag zei. Ik weet niet meer of hij daarbij een voorbeeld
gebruikte, maar je kunt je theoretisch voorstellen dat er op enig moment iemand
is onder de bevolking – het kan ook een bevolkingsdeel betreffen –
die zich in geweten bezwaard voelt over een bepaalde prestatie. Ik zou vinden,
vanuit mijn fractie, dat je dan een maximale poging zou behoren te doen om
daaraan tegemoet te komen. Zo gaan wij in dit land met minderheden om. De
minister heeft overigens terecht gezegd dat het stelsel niet diffuus moet
worden en dat het niet moet worden lek geschoten. U hoort mij daar dus niet
over. Er bestaat nu een prolifepolis en laat die gecontinueerd mogen worden.
Dat indringende verzoek doe ik hier in de Kamer. De heer Wiegel heeft dezer
dagen in een reactie op de discussie in de Kamer nog gezegd: til er niet te
zwaar aan, technisch is het heel gemakkelijk te regelen.De voorzitter:Ik stel voor dat de heer Van der Vlies zijn betoog afrondt.De heer Van der Vlies (SGP):Ik vind dit een fundamentele vraag, voorzitter, waarop ik graag een antwoord
geef.De voorzitter:Ik heb begrepen dat dit punt ook in eerste termijn al gewisseld is.De heer Van der Vlies (SGP):Ik heb bij deze geprobeerd daarop een eerlijk antwoord te geven.Ik wijs op de vraag van de heer Rouvoet over de financiering van de abortus,
in het onderscheid tussen abortus in klinieken en in ziekenhuizen die een
erkenning hebben op dat punt. Dat is in ieder geval verschillend geweest,
maar het kan zijn dat het in de loop van de laatste jaren al bijeengebracht
is. Wij hebben het zicht daarop niet meer. De minister heeft toegezegd dit
even uit te zoeken.Dan kom ik bij het amendement over gemoedsbezwaarden tegen elke vorm van
verzekering. Ook daar wil de minister ons graag tegemoetkomen. Ik ben hem
daar echt erkentelijk voor. Hij vindt echter de route van het amendement op
stuk nr. 31 te ingewikkeld. Hij wil liever geen nieuwe gebonden spaarrekening
introduceren en stelt een afstorting via de AWBZ in het AOW-spaarfonds voor
dat al bestaat voor eenzelfde doelgroep. Hij is zelfs bereid daarvoor een
nota van wijziging in de Kamer neer te leggen. Die wil ik graag zien en zal
daarop hoe dan ook reageren. Een significant nadeel van die constructie is
dat de persoon in kwestie er pas bij kan komen vanaf zijn 65st levensjaar.
Als iemand echter ver daarvoor zware ziektekosten te dragen heeft, zou hij
op dat moment van dat spaartegoed willen profiteren. Mijn amendement stelt
voor om de helft voor hem gereserveerd te laten en de andere helft naar de
solidariteit te laten gaan. Iemand zou voor het 65st levensjaar daarbij moeten
kunnen komen. Tegen dat licht handhaaf ik voorlopig mijn amendement met de
erkenning dat het een ingewikkelde materie is en technisch wel wat voeten
in de aarde heeft. Ik erken dat, maar ik zie geen betere oplossing. Ik heb
al gezegd dat ik uiteraard beschikbaar ben voor elke technische vervolmaking.Mevrouw Smilde (CDA):Mevrouw de voorzitter. Ook ik dank de bewindslieden hartelijk voor de
beantwoording van de vragen, zowel vandaag als bij het WGO. De minister heeft
ook een aantal toezeggingen gedaan. De wet is belangrijk voor mijn fractie.
Ik wil nog op een paar punten ingaan.Wij zijn erg blij met de gedragscode van de zorgverzekeraars bij de overgang
van het oude naar het nieuwe systeem op het punt van de aanvullende verzekering.
De minister zegt dat het mogelijk is om daarvoor regels te geven in de invoeringswet.
Wij zullen die gedragscode bekijken en kunnen er altijd nog op terugkomen.Wij hebben begrepen dat bij de overgang naar een andere zorgverzekeraar
in het nieuwe systeem de acceptatie van de aanvullende verzekering steeds
een punt zal zijn. Naar ons gevoel kun je met de ontkoppeling die is voorgesteld
in het amendement van de heer Heemskerk gemakkelijker switchen van standaardverzekering,
ook in verband met de aanvullende verzekering. Wij zijn vooralsnog geneigd
dit te volgen en bij de evaluatie te bekijken hoe het uitpakt.Ik heb op het laatste moment een amendement ingediend, omdat ik wat teleurgesteld
was over de zeer summiere beantwoording van de minister over de geschillenbeslechting. Wij gaan ervan uit dat er eerst een heroverwegingsprocedure
plaatsvindt: laagdrempelig, tussen de verzekerde en de verzekeraar, intern,
zonder toeters en bellen. Daarin zullen naar onze mening de meeste problemen
kunnen worden opgelost. Als dat niet gebeurt, is het voor de verzekerde van
belang dat er een wettelijk verankerde geschillenbeslechting is. Wij hebben
geprobeerd dat uit te drukken via de arbitrageregeling. Ik hecht aan de positie
van het CVZ daarboven, simpelweg omdat er functiegerichte aanspraken en geschillen
kunnen ontstaan. Dan is er deskundig advies van het CVZ nodig. Natuurlijk
heeft de verzekerde in elke fase recht op het advies van het CVZ, maar wij
vinden het niet nodig om dat al in eerdere fasen verplicht te stellen. In
de zware arbitrageprocedures ligt zo'n verplicht advies van het CVZ wel in
de rede. Dit alles is ter bescherming van de verzekerde. Nogmaals, wij redeneren
vanuit zijn positie.Wij zijn er nog niet. Daarom zijn wij heel blij met de toezegging van
de minister dat het punt van de evaluatie wordt meegenomen. Wij zullen goed
opletten of er bij de invoeringswet nog puntjes op de i moeten worden gezet
die wij vandaag wellicht zijn vergeten. Een goede wet vereist een meer dan
goede en zorgvuldige invoering. Daarmee gaan wij ons bezighouden.De heer Omtzigt (CDA):Voorzitter. Ook ik dank de minister hartelijk voor zijn uitgebreide en
heldere antwoorden en voor zijn verduidelijkingen en toezeggingen tijdens
het debat. Wij hebben twee zeer vruchtbare debatten gevoerd over deze belangrijke
materie. Het zal niet de laatste keer zijn. Wij zullen nog een invoeringswet
krijgen, maar wij hebben hier een heel belangrijke stap gezet.Mijn fractie is bijzonder tevreden met de toezegging dat zwangerschapsafbreking
op de huidige manier gefinancierd blijft. Zij is twee andere fracties erkentelijk
dat zij premiedifferentiatie op basis van dingen die wel of niet in de polis
zitten niet meer in hun amendement hebben opgenomen.De minister komt ook tegemoet aan de gemoedsbezwaarden. Wij hebben net
de discussie tussen hem en de heer Van der Vlies gehoord. Er bestaat enige
onduidelijkheid over de vraag of de gemoedsbezwaarden na de nota van wijziging
voor hun 65ste bij hun gespaarde tegoed kunnen komen, als zij hoge ziektekosten
hebben. Kan de minister daarover uitsluitsel geven alvorens hij een nota van
wijziging naar de Kamer stuurt?Wij zijn ook erkentelijk voor de notitie inzake het eigen risico. Die
hoeft wat ons betreft niet aanstaande vrijdag binnen te zijn; het mag ook
wat later. Wij zien daarin graag wat het premieverlagende effect is van een
eigen risico en wat de mogelijkheden zijn voor de verzekeraars om te differentiëren
bij de optelling van het eigen risico.Ook de nota van wijziging op de Wet op de zorgtoeslag, waarvan de minister
toezegt elke vier jaar een evaluatie daarnaar uit te voeren, zien wij met
zeer grote belangstelling tegemoet. Wat ons betreft, verankert dat deze belangrijke
zorgtoeslag beter.Mevrouw Kant (SP):Ik begrijp iets niet van het CDA. Tot nu toe heeft men in alle verkiezingsprogramma's
en alle debatten een garantie geëist dat de zorgtoeslag minimaal aan
een percentage van het inkomen is gebonden. Daarin is men altijd duidelijk
geweest. Nu is er hét debat en dan is men niet duidelijk. Het wordt
weer vooruitgeschoven. Dan wordt er gezegd: dat regelen wij wel in de uitvoeringswet.
Wanneer gaat het CDA dit eindelijk een keer voor de mensen binnenhalen?De heer Omtzigt (CDA):Dit wetsvoorstel haalt de zorgtoeslag binnen. Die is na aanname van deze
wet op 1 januari 2006 een feit. De motie die ik straks zal indienen,
verheldert hoe het tijdspad er volgens de CDA-fractie uit zal zien: eerst
vaststelling van de zorgtoeslag, een definitieve vaststelling van de percentages
en daarna het pakket met noodzakelijke compensatiemaatregelen in de Belastingwet.De voorzitter:Ik zie dat u nog een vraag wilt stellen, mevrouw Kant. U hebt al een vraag
gesteld en daarop een helder antwoord gekregen. Ik geef nu de heer Heemskerk
het woord.Mevrouw Kant (SP):Nee, ik heb geen helder antwoord gekregen. Mijn vraag is namelijk waarom
het niet in dit wetsvoorstel geregeld is. Ik heb niet zo'n heel goede ervaring
met het CDA.De voorzitter:Ik heb het woord aan de heer Heemskerk gegeven.Mevrouw Kant (SP):Voorzitter. Het spijt mij, maar dit is een wetgevingsoverleg waarbij cruciale
vaststellingen gedaan worden over dingen die in het wetsvoorstel geregeld
worden.De voorzitter:Dit is een tweede termijn na een wetgevingsoverleg en een langdurig debat.
Wij zouden deze tweede termijn kort houden; dat was ook met u afgesproken.
De heer Heemskerk krijgt nu het woord.De heer Heemskerk (PvdA):Met mevrouw Kant constateer ik toch dat de echte kenmerken van de zorgtoeslag
naar achteren geschoven worden; de duidelijkheid blijft uit. Geldt dat ook
voor het eigenrisicoamendement dat de heer Omtzigt ingediend heeft? Hij verwijst
nu naar een notitie die gaat komen, maar betekent dat concreet dat hij zijn
variant op het eigen risico en het amendement daarbij handhaaft?De heer Omtzigt (CDA):Ik handhaaf mijn amendement op het eigen risico. Bij het eigen risico
heb ik twee opmerkingen gemaakt. Een over het amendement en een over de manier
waarop het eigen risico door verzekeraars wordt ingevuld. Daarover is een
notitie toegezegd, waarover ook de heer Heemskerk vragen heeft gesteld bijvoorbeeld
met betrekking tot de huisarts. Ik kan mij voorstellen dat die meegenomen
worden. Die twee zaken staan op zich los van elkaar. Ik stelde één
aanvullende vraag over het premie-effect, waarover de heer Heemskerk samen
met een aantal andere mensen ook een vraag stelde.Ik dien in totaal vier moties in. De eerste gaat over de Zorgverzekeringswet.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat Omtzigtcollectieve contracten een nuttig onderdeel vormen
van de nieuwe zorgverzekering; van mening dat aan mensen die deelnemen aan een collectief contract de
nodige rechtszekerheid moet worden geboden bij het verlaten van een collectief
contract;verzoekt de regering, vóór de behandeling van de Invoeringswet
met een voorstel te komen waarmee het mogelijk wordt om de aanvullende verzekering
voor ziektekosten in een collectief contract te behouden bij het verlaten
van de collectiviteit,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Omtzigt en Bakker. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 51(29763).De heer Omtzigt (CDA):Mijn tweede motie gaat over het vereveningssysteem en zeldzame aandoeningen.
De minister heeft gezegd dat hij hier in tweede termijn op terugkomt. Aangezien
wij daarna geen moties meer kunnen indienen, doe ik het nu. Het zou evenwel
fantastisch zijn, als deze motie dan overbodig blijkt te zijn.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat een goed functionerend vereveningssysteem van cruciaal
belang is voor de werking van de Zorgverzekeringswet;van oordeel dat met zeldzame aandoeningen vaak hoge kosten zijn gemoeid;verzoekt de regering, zeldzame, kostbare aandoeningen mee te nemen in
een vereveningssystematiek,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Omtzigt en Bakker. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 52(29763).De heer Omtzigt (CDA):Mijn derde motie gaat over maatschappelijke ondernemingen en mijn laatste
motie over de Wet op de zorgtoeslag.De Kamer,gehoord de beraadslaging,van mening dat de maatschappelijke onderneming een waardevolle rol kan
vervullen in de gezondheidszorg;van oordeel dat maatschappelijke ondernemingen vanuit een gelijkwaardige
positie moeten kunnen deelnemen aan de gereguleerde marktwerking;verzoekt de regering, vóór de behandeling van de Invoeringswet
met een voorstel te komen waarmee een gelijk speelveld tussen maatschappelijke
ondernemingen en ondernemingen met een winstoogmerk wordt gecreëerd,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Omtzigt, Schippers en Bakker.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 53(29763).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de Zorgverzekeringswet onlosmakelijk verbonden is met
de invoering van de Wet op de zorgtoeslag;voorts overwegende dat: - bewust is gekozen voor een zorgverzekering
met een zorgtoeslag die inkomenssolidariteit vorm geeft;- bij volledige
nominalisering van de premie, de door huishoudens te dragen genormeerde premielasten
op maximaal 10% werden gesteld, wat neerkomt op een percentage van 5 in het
huidige wetsvoorstel;van mening dat: - de draagkracht van huishoudens bepalend is
voor de hoogte van de zorgtoeslag;- bij de vormgeving en invoering
van de zorgtoeslag er samenhang moet zijn tussen de Invoeringswet van de Zorgverzekeringswet,
de Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen en het belastingplan;verzoekt de regering, voor de behandeling van de Invoeringswet een voorstel
te doen voor de percentages van de zorgtoeslag die recht doen aan de draagkracht
van huishoudens en deze vast te stellen voor de gehele kabinetsperiode, en
een verankering in de socialezekerheidswetgeving te bewerkstelligen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Omtzigt. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 22(29762,29763).Mevrouw Smits (PvdA):Ik begrijp dat de heer Omtzigt een en ander zeker wil stellen, maar hoe
kan hij dit moment dan nu laten passeren? Hij kan toch die zekerheid nu krijgen?
Waarom stelt hij dat weer op termijn? Welke garantie hebben wij als PvdA dat
de CDA-fractie straks niet opnieuw zegt: wij zien over een paar maanden wel
weer verder?De heer Omtzigt (CDA):Deze motie geeft voor ons een duidelijk tijdspad aan over hoe tot de definitieve
invoering van deze voor ons belangrijke wet overgegaan wordt. Voor de meeste
wetten staan in 2006 nog helemaal geen percentages vast. Met de motie leggen
wij een duidelijk tijdspad neer. De mensen zullen op tijd zekerheid hebben.
Wij dringen aan op een verankering in de socialezekerheidswetgeving en een
duidelijke vaststelling voor de gehele kabinetsperiode. Hiermee maken wij
een duidelijk statement.Mevrouw Smits (PvdA):Wij hebben hier een wetsvoorstel waarin percentages staan. Dus het is
wettelijk verankerd. Wat de heer Omtzigt nu zegt is: wij gaan over een paar
maanden alles opnieuw bekijken, want wij willen die wettelijke verankering
en die compensatie. Of je vindt het goed wat er nu ligt of niet. Dan kun je
niet zeggen: over een paar maanden zien wij wel weer.Mevrouw Kant (SP):Ik begrijp oprecht niet wat de heer Omtzigt nu wil. Het betreft hier een
aangelegen punt voor het CDA. Dus waarom regelt hij dit nu
niet meteen?De voorzitter:Ik geef de heer Omtzigt de kans om de laatste keer een poging te wagen
om het uit te leggen. Anders zult u er echt mee moeten leven.Mevrouw Kant (SP):Maar dan moet u mij wel mijn vraag laten afmaken. Wij hebben als het gaat
om het CDA niet zulke goede ervaringen als er iets vooruitgeschoven worden.
Dan is er blijkbaar een reden waarom men het niet wil of mag regelen van de
coalitie.De heer Omtzigt (CDA):Wij geven aan dat de toeslag er komt op 1 januari 2006. En het moet
ook u aanspreken dat de koopkracht van huishoudens daarmee effectief beschermd
wordt. U geeft ook een aantal zaken aan die iets later geregeld zullen worden.
In de motie maken wij duidelijk hoe tot de definitieve vaststellingen gekomen
zal worden. Op een zorgvuldige manier. Wij hebben er alle vertrouwen in dat
dit gaat lukken.Mevrouw Schippers (VVD):Voorzitter. Ik dank de minister voor de antwoorden. In het bijzonder wil
ik zijn ambtenaren bedanken die ons tijdig uitgebreid van informatie hebben
voorzien.Na de uitgebreide uitwisseling van gedachten in het hoofdlijnendebat het
wetgevingsoverleg en het debat van vandaag, zijn wij nog steeds erg enthousiast
over deze wet die in onze ogen een grote vooruitgang betekent. Gezien de tijd,
beperk ik mij tot het indienen van een drietal moties.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in de Zorgverzekeringswet is bepaald dat de werkgevers
50% van de macrolasten betalen;constaterende dat in verschillende CAO's afspraken lopen over betaling
van kosten van de gezondheidszorg voor werknemers;van mening dat het ongewenst is dat de werkgever dubbel, namelijk via
de Zorgverzekeringswet en via de CAO, wordt aangeslagen voor de gezondheidszorgkosten
van zijn werknemers die worden verzekerd via de Zorgverzekeringswet;verzoekt de regering, in de overgangswet ter zake een bepaling op te nemen,
waardoor de CAO-afspraken worden gesaldeerd met de werkgeversbijdrage,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Schippers en Bakker. Naar mij
blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 54(29763).De Kamer,gehoord de beraadslaging,van mening dat de administratieve lasten in deze kabinetsperiode moeten
worden teruggedrongen met 25%;overwegende dat aan de Zorgverzekeringswet veel lagere regelgeving is
gekoppeld die onvermijdelijk is, maar dat daarmee de administratievelastendruk
die de Zorgverzekeringswet zal veroorzaken niet goed valt in te schatten in
dit stadium;verzoekt de regering, in alle regelgeving die nog in het kader van de
Zorgverzekeringswet moet worden ingevuld de administratieve lasten tot een
minimum te beperken en gelijktijdig met de indiening van de invoeringswet
zoveel mogelijk aan te geven wat de administratieve lasten zijn voor burgers,
verzekeraars en de overheid in het huidige en het nieuwe stelsel,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Schippers, Omtzigt en Bakker.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 55(29763).De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het persoonsgebonden budget de patiënt Schippersde
gelegenheid biedt om zelf zorg op maat in te kopen; overwegende dat de patiënt hiertoe pas overgaat als de zorg die de
zorgverzekeraar heeft ingekocht, onvoldoende tegemoetkomt aan de wensen van
de patiënt;overwegende dat het persoonsgebonden budget dus een goed instrument is
om de markt te laten werken;tevens overwegende dat in de Zorgverzekeringswet is gekozen om de zorgverzekeraar
namens de verzekerde zorg in te laten kopen en als de verzekeraar hierin faalt
de verzekerde – anders dan in de AWBZ – de mogelijkheid heeft
om van zorgverzekeraar te veranderen;overwegende dat de zorg die via de Zorgverzekeringswet loopt andere kenmerken
heeft dan de AWBZ-zorg waarvoor het persoonsgebonden budget nu een aantrekkelijke
rol vervult;verzoekt de regering, te onderzoeken wat de voor- en nadelen zijn van
opname van de mogelijkheid om te kiezen voor een persoonsgebonden budget in
de Zorgverzekeringswet, en daarover de Kamer te informeren gelijktijdig met
de indiening van de invoeringswet,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Schippers, Smilde en Bakker. Naar
mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 56(29763).De heer Bakker (D66):Voorzitter. Ik zal geen moties indienen. Ik maak slechts een enkele afrondende
opmerking. De antwoorden van de minister waren in veel opzichten verhelderend
en daar dank ik hem voor.De minister meende dat ik de zorgtoeslag liever in de fiscaliteit opgenomen
had gezien, maar dat dit niet kon omdat dit instrument door de verzilveringsproblematiek
een beetje bot was geworden. Ik sprak echter over de fiscaliteit in brede
zin, inclusief de zorgtoeslag. Ik zou het wel mooier vinden als wij die toeslag
te zijner tijd onder kunnen brengen in de Wet op de inkomstenbelasting.Ik heb een aantal moties medeondertekend. Ik hecht vooral aan de motie
van de heer Heemskerk over de positie van de zorgautoriteit. Ik dank de minister
voor zijn toezegging inzake het persoonsgebonden budget. Hij heeft een verstandige
lijn gekozen bij het tegemoetgekomen aan de verzoeken van de heren Van der
Vlies en Rouvoet.Volgend jaar moeten de precieze parameters voor de zorgtoeslag ingevuld
worden. In eerste termijn heb ik de uitgangspunten daarvoor geschetst. Ik
kom op een van die uitgangspunten terug. Degenen met een middeninkomen komen
er in dit geheel goed vanaf. Als het kabinet echter geld nodig heeft, zie
ik het snel gebeuren dat er zo aan de knoppen wordt gedraaid dat deze mensen
de dupe worden. Ik vraag het kabinet om voor ogen te houden dat juist beoogd
is dat deze groep er in dit kader goed vanaf komt, omdat mensen met een middeninkomen
in het zorgstelsel nu in een aantal opzichten te duur uit zijn. Mevrouw Smits
en anderen vinden dat specifieke groepen tegemoet moeten worden gekomen. Die
afweging moet uiteindelijk worden gemaakt.De minister heeft in eerste termijn gereageerd op de brief van de heer
Van Boxtel namens Menzis. Hij had de brief toen nog niet geheel gelezen. Ik
heb de brief inmiddels aan de minister overhandigd. Ik vind de redenering
in de brief plausibel. Ik vraag de minister om in tweede termijn of later
schriftelijk hierop te reageren.Ik heb geen antwoord gekregen op de vraag over patiënten- en consumentenorganisaties
op het gebied van de informatie aan verzekerden. Ik doel op de transparantie
die wij allemaal zo nodig vinden.Ik heb in eerste termijn gezegd wat de geschillenregeling betreft veel
te voelen voor de benadering van de heer Heemskerk. Het moet goed geregeld
zijn. Mevrouw Schippers heeft een punt met haar vraag waarom een privaatrechtelijk
systeem met een publiekrechtelijke geschillenregeling wordt opgezadeld. Op
tal van andere terreinen gebeurt dat ook niet, bijvoorbeeld als iemand elders
in de markt iets koopt of verkoopt. Een parketvloer kan kromtrekken. De zorg
is echter geen parketvloer. Er zijn grote publieke belangen in het geding.
Mevrouw Smilde heeft inmiddels een amendement ingediend om te zoeken naar
een wettelijke verankering in de sfeer van het publiekrecht. Ik wil nog eens
goed nadenken of dat laatste niet de voorkeur moet krijgen.De heer Van der Vlies (SGP):Ik wil een verzuim goed maken door te melden dat het amendement op stuk
nr. 44 inmiddels mede is ondertekend door mevrouw Smilde van het CDA.De heer Heemskerk (PvdA):De heer Bakker brengt de vraag naar voren waarom bij een privaatrechtelijke
inrichting publiekrechtelijke organen betrokken moeten worden. Die moeten
er volgen hem buiten gehouden worden. Het gaat volgens hem om gewone ondernemingen.
Op dat punt verschillen wij van mening. Ik ben het daarnaast eens met de benadering
van mevrouw Smilde. Wij moeten goed bekijken of wij de amendementen wellicht
kunnen kortsluiten. In eerste instantie moet een verzekerde proberen om er
met een verzekeraar uit te komen. Als die het afwijst en het een verstrekkingenverschil
betreft, moet het CVZ er een advies over geven. Ik denk dat wij eruit kunnen
komen.De heer Bakker (D66):Dat verheugt mij.De voorzitter:Ik schors de vergadering tot 21.50 uur om de minister de gelegenheid te
geven zijn beantwoording op orde te brengen.De vergadering wordt van 21.40 uur tot 21.50 uur geschorst.Minister Hoogervorst:Voorzitter. Ik dank de Kamer voor haar inbreng in tweede termijn en vooral
voor de vriendelijke woorden die van verschillende zijden richting mijn ambtenaren
zijn uitgesproken. Ik stel dat zeer op prijs. Ik heb er ook van staan te kijken
hoe goed en snel het werk is geweest dat zij de afgelopen maanden hebben geleverd
en heb al tegen ze gezegd dat hoe hoger de werkdruk is hoe hoger de kwaliteit
van het werk lijkt, hetgeen wellicht een verkapt dreigement is geweest om
de werkdruk op mijn departement vooral hoog te houden.Mevrouw Tonkens en ik delen inderdaad een afkeer van de drie R'en, Rampen,
Rellen en Ruzies. Ik ben haar erkentelijk dat zij, ondanks het
feit dat haar fractie deel uitmaakt van de oppositie, zeer terughoudend is
met het mij naar de Kamer roepen vanwege vermeende rampen, rellen of ruzies.
Toch sprak zij de vrees uit dat deze wetgeving in de nabije toekomst nog wel
eens aanleiding kan zijn voor een van die drie R'en. Mevrouw Kant had ook
een onbestemd gevoel over deze wet, want welke toekomst gaan wij nu tegemoet?
Het is waar, het is een grote en historische stap. Toen ik aan deze klus begon,
werd mij dat van vele kanten afgeraden en had ik ook wel een enigszins onbestemd
gevoel, maar wat mij vooral houvast heeft gegeven is de ontdekking en vervolgens
de overtuiging dat deze wet niet alleen een vrucht is van het huidige regeerakkoord,
maar ook van 20 tot 30 jaar nadenken en in de laatste 10 jaar oefenen in de
praktijk. Reeds nu hebben wij risicodragende ziekenfondsen die reeds nu met
elkaar concurreren. Reeds nu hebben wij een vereveningssystematiek die reeds
nu goed werkt. Dat heeft mij het comfortabele gevoel gegeven dat het niet
zomaar een stap in het duister was. Natuurlijk blijven er onzekerheden, maar
als je daar niet mee kunt leven, moet je ook niet regeren. Volgens mij is
er in ieder geval voldoende houvast om de toekomst met vertrouwen tegemoet
te zien.Ik heb te weinig verstand van woningcorporaties om te kunnen beoordelen
of dat allemaal wel zo slecht gaat. Met deze wet hebben wij in ieder geval
nog tal van publieke aangrijpingspunten waarmee wij zeker de sociale solidariteit
stevig vorm zullen kunnen blijven geven.Mevrouw Tonkens heeft een motie ingediend waarin wordt gevraagd om het
element van de risicoselectie na twee jaar te evalueren. Ik heb er op zich
geen bezwaar tegen als deze motie wordt aangenomen.Mevrouw Kant heeft nog eens heel kernachtig haar bezwaren tegen deze wet
uitgedragen. Wij hebben een goed debat gehad maar hebben elkaar niet kunnen
overtuigen, hetgeen overigens ook wel redelijk voorspelbaar was.Mevrouw Kant heeft mij ook in een motie verzocht om alsnog lessen te trekken
uit en onderzoek te doen naar de eerder geïntroduceerde marktwerking
in de zorg. Zoals ik al eerder in mijn betoog duidelijk heb gemaakt, vind
ik dat naar de verdere liberalisering van het zorgaanbod al zoveel studies
zijn verricht en we zo voorzichtig te werk gaan, dat het me niet nodig lijkt
om nog weer eens in het verleden te duiken, temeer daar we er echt wel lessen
uit hebben getrokken.De heer Heemskerk zei de kern van de discussie te hebben gemist: zijn
die verzekeraars nu gewoon ondernemingen die we subsidie geven of niet? In
ieder geval denk ik dat we geen gewone markt scheppen. Ja, er zijn marktelementen;
ja, er is concurrentie, maar er is niet voor niets sprake van een gereguleerde
marktwerking, er zijn ontzettend veel publieke waarborgen die voorkomen dat
de zaak ontspoort.De heer Heemskerk diende verder nog een aantal moties in. In zijn eerste
verzoekt hij mij om het aandeel van de restitutiepolissen in het geheel te
onderzoeken en de Kamer daarover jaarlijks te informeren. Het lijkt mij ook
interessant om dat te onderzoeken. Ik weet niet of dat jaarlijks zou moeten,
maar ik ben bereid om dit te onderzoeken en dit soort informatie aan de Kamer
te verstrekken.Zijn tweede motie geeft nadere bepalingen voor de samenstelling en dergelijke
van de geschillencommissies. Volgens mij veronderstelt deze motie dat zijn
amendement op stuk nr. 34 wordt aanvaard. Ik heb die aanvaarding om moverende
redenen ontraden. Ik denk dat de praktijk van de geschillenbeslechting in
de particuliere verzekeringsmarkt geen aanleiding geeft om dit allemaal zo
gedetailleerd te regelen.Zijn motie over het markttoezicht lijkt me prematuur: de Wet marktordening
gezondheidszorg komt binnenkort naar de Kamer. Ik gaf al aan dat ik in ieder
geval een ex ante-toetsing wenselijk acht, dus ik denk dat de wet in de geest
van deze motie zal zijn. We moeten dit gewoon nader bespreken als het wetsvoorstel
daar is.Verder vond ik het vrij opmerkelijk dat de heer Heemskerk in zijn tweede
termijn helemaal geen eindoordeel over deze wet gaf. We zullen dat volgende
week wel zien.De heer Heemskerk (PvdA):Voorzitter, de minister daagt mij uit. Er zijn een aantal prachtige amendementen
van bijvoorbeeld mevrouw Smits en mijzelf ingediend, die ervoor zorgen dat
de zorgplicht wel degelijk zwaarder wordt verankerd. Als die worden aangenomen,
is dat een verbetering. Als er helemaal niets gebeurt met, bijvoorbeeld, de
prachtige motie van mevrouw Smits over inkomensgaranties, dan is het wetsvoorstel
onveranderd. Dan hebben wij er te weinig vertrouwen in dat de markt voldoende
waarborgen kent; dan blijven de zorgverzekeraars en de andere instellingen
pure schadeverzekeraars.Minister Hoogervorst:In dat geval denk ik dat het einde van deze wedstrijd minder spannend
wordt dan ik had gehoopt. Dan had De Telegraaf van vanochtend toch een behoorlijk
voorspellend vermogen...Mevrouw Smits vraagt de regering in een motie om alle negatieve inkomenseffecten
bij de invoering van beide wetten volledig ongedaan te maken. Dat zal zelfs
een kabinet met de PvdA erin nooit lukken! Deze motie is toch echt te veel
gevraagd.Mevrouw Smits (PvdA):De minister doet dus niets, omdat er sprake is van een doortikeffect.
Is zijn creativiteit op? U doet echt niets met het drempelinkomen?Minister Hoogervorst:Ik ben niet van plan om iets met het drempelinkomen te doen. Ik denk namelijk
dat ik de meeste problemen kan oplossen zonder het drempelinkomen te verlagen.
Ik heb de Kamer verder al toegezegd dat ik bij de behandeling van de invoeringswet
zal aangeven wat ik denk te kunnen doen voor de belangrijkste groepen die
ik eerder in het debat heb genoemd.Voorzitter. De heren Rouvoet en Van der Vlies heb ik inderdaad nadere
informatie toegezegd over abortussen die in het ziekenhuis worden uitgevoerd
en die niet onder de subsidieregeling vallen. Bij abortussen in ziekenhuizen
gaat het uitsluitend om zwangerschapsonderbreking op medische indicatie. Thans
valt die zorg onder de aanspraak op ziekenhuiszorg zoals geregeld in de Ziekenfondswet.
Deze zorg valt daarom in de zorgverzekeringswet onder de aanspraak op geneeskundige
zorg. Ik vermoed dat dit niet op bezwaren zal stuiten.De heer Van der Vlies heeft een amendement ingediend over wat ik maar
de opgeschoonde polis zal noemen. Voor zover ik nu kan beoordelen doet dit
amendement recht aan de opmerkingen die ik hierover eerder
vandaag heb gemaakt. Ik ben blij dat wij dit probleem hebben opgelost.De nota van wijziging inzake gemoedsbezwaarden zal wellicht niet helemaal
tegemoetkomen aan de wensen van de heer Van der Vlies. Het is waar dat je
alleen na je 65ste de vruchten kunt plukken van dat sparen, dat in deze nota
van wijziging mogelijk wordt gemaakt. Het is toch een belangrijk gebaar in
zijn richting, want ook al wordt het voor de particulier verzekerde iets slechter,
het wordt wel iets beter voor de ziekenfondsgerechtigde die het al die jaren
zonder tegemoetkoming heeft moeten doen. Zij gaan nu immers een lagere premie
betalen en dat moet de heer Van der Vlies ook wat waard zijn.Mevrouw Smilde heeft aangekondigd dat zij voor het ontkoppelingsamendement
van de heer Heemskerk zal stemmen. Ik heb niets toe te voegen aan wat ik hierover
heb gezegd. Ik zal afwachten wat de uitkomst van de stemmingen is. Verder
zal ik de risicoselectie laten evalueren.De heer Heemskerk (PvdA):Voor de handelingen merk ik op dat ik een nieuw amendement zal indienen
met daaronder de handtekening van mevrouw Smilde. Zij stemt dus niet alleen
voor dit amendement, haar naam staat er ook onder!Minister Hoogervorst:Dan krijgt dit wetsvoorstel dus toch een nieuwe kans van de PvdA!Mevrouw Smilde heeft op stuk nr. 45 een amendement ingediend. Het is mijn
eerste indruk dat dit een verstrekkend amendement is. De gang naar de burgerlijke
rechter wordt door dit amendement namelijk opzij gezet ten gunste van een
bindende arbitrageregeling en dan nog wel bij een publiekrechtelijk lichaam.
Ik zal dit amendement met de minister van Justitie bespreken, maar ik kan
nu al wel zeggen dat dit mijn eerste indruk is. Ik vind dat vreemd, omdat
het altijd het CDA is geweest dat zo sterk aandrong op het privaatrechtelijke
karakter van dit wetsvoorstel. Dit amendement staat daar haaks op.Mevrouw Smilde (CDA):Het is niet de bedoeling om hierbij een publiekrechtelijk lichaam te betrekken.
Integendeel, ik sluit aan bij het privaatrechtelijke karakter van het wetsvoorstel.
Ik regel met dit amendement alleen maar dat tijdens de arbitrage advies moet
worden gevraagd aan het CVZ. Dat is alles. Het is gewoon een privaatrechtelijke
arbitragecommissie zoals staat in het wetboek van rechtsvordering. Ik sluit
juist aan bij het privaatrechtelijke karakter van de wet.Minister Hoogervorst:Toch wordt verplicht gesteld dat advies wordt ingewonnen bij het CVZ terwijl
dat een publiek lichaam is. Ik zeg niet dat een en ander heel zondig of slecht
is, maar het past niet goed in het karakter van deze wet waar de CDA-fractie
warm voorstander van is. Ik wil de juridische consequenties van een en ander
nog toetsen bij de collega van Justitie. Ik zal vrijdag nadere mededelingen
hierover doen.De heer Omtzigt heeft nog een aantal moties ingediend. In een daarvan
word ik verzocht, met een voorstel te komen waarmee het mogelijk wordt om
de aanvullende verzekering voor ziektekosten in een collectief contract te
behouden bij het verlaten van de collectiviteit. Ook dit voorstel stelt een
forse ingreep voor, zelfs als voor een publiekrechtelijke vormgeving wordt
gekozen. Aanvullende verzekering is per definitie privaatrechtelijk. Het verplichten
van een verzekeraar tot aanbieden gaat heel ver. Ik vraag mij af of dit volgens
het Europees recht mogelijk is. In de motie wordt mij verzocht om voor een
bepaalde datum met een voorstel te komen. Ik ben bereid om de motie nader
te bezien en ik zal de Kamer schriftelijk daarover informeren. Een en ander
lijkt mij onwenselijk.In de volgende motie staat dat de werking van de zorgverzekeringswet voor
een goed functionerend vereveningssysteem van cruciaal belang is. Ik ben het
daarmee eens. Verder staat in de motie dat met zeldzame aandoeningen vaak
hoge kosten zijn gemoeid en daarom wordt de regering verzocht om zeldzame,
kostbare aandoeningen mee te nemen in de vereveningssystematiek. Het ligt
niet voor de hand om bij de vereveningssystematiek een aparte ingang te maken
voor zeldzame aandoeningen; deze doen immers in de wet van grote getallen
nauwelijks mee. Ook hebben mensen met een zeldzame chronische ziekte grote
kans dat zij in een FKG of DKG worden ingedeeld omdat er vaak sprake is van
co-morbiditeit, een samenloop met andere ziektes. Ik ben bereid om toe te
zeggen met zorgverzekeraars naar de FKG's en DKG's te kijken. Er is mij ook
gevraagd hoe vaak er geëvalueerd wordt. Het risicovereveningssysteem
wordt na twee en na vijf jaar door internationale experts geëvalueerd.
In de overgangsperiode wordt de vereveningssystematiek elk jaar geëvalueerd.
Ik zeg dus toe dat ik in die overgangsperiode speciale aandacht aan het door
u gesignaleerde mogelijke probleem geef. Ik bezie of een nadere verfijning
nodig is.In een motie word ik verzocht om voor de behandeling van de invoeringswet
met een voorstel te komen om een gelijk speelveld te creëren tussen maatschappelijke
ondernemingen en ondernemingen met een winstoogmerk. Ik kan u meedelen dat
ik door beide zijden wordt belaagd met het verwijt dat de een voordeel heeft
boven de ander. Dat is een goed teken van marktwerking volgens mij. Ik ben
graag bereid om nog eens in een notitie uiteen te zetten wat mogelijke problemen
zijn en of er nog wat moet gebeuren.In de volgende motie van de heer Omtzigt staan een paar punten die ik
niet goed snap, maar die vallen onder de overweging. Het betreft die percentages
van 10 en 5. Ik ga daar even aan voorbij want dat punt is niet zo belangrijk
voor dit moment. Uit de motie proef ik vooral de zorg dat die zorgtoeslag
op een achternamiddag om zeep kan worden geholpen, omdat de percentages in
AMvB's worden vastgesteld. In antwoord op de heer Bakker heb ik al gezegd
dat het voor een liberaal als ik best wat is om 6 miljoen mensen – om
met de woorden van de heer Bakker te spreken – aan het infuus van de
zorgtoeslag te leggen. Is dit werkelijk nodig? Ik heb natuurlijk exercities
uitgevoerd: hoe zou ik de zorgtoeslag kunnen terugbrengen, of zelfs helemaal
overbodig kunnen maken? In het licht van de argumenten die ik eerder vanmiddag
heb genoemd, ben ik tot de conclusie gekomen dat wij niet zonder dit instrument
kunnen. Het fiscale instrumentarium om indien nodig aan de onderkant van het
inkomensgebouw reparaties uit te voeren, is vrijwel uitgeput. In het systeem
zoals dat wordt voorgesteld door de PvdA-fractie, is wellicht in het begin geen zorgtoeslag nodig, maar die wordt op den duur toch onvermijdelijk.
Het uitgangspunt van het kabinet is dat dit een waardevol instrument is dat
in stand moet blijven; daaraan hoeft niet te worden getwijfeld.In de motie wordt gezegd dat de draagkracht van huishoudens bepalend is
voor de hoogte van de zorgtoeslag. Dat is correct. In tegenstelling tot het
verleden wordt in deze wet uitgegaan van het huishouden bij het bepalen van
de draagkracht en niet van het individu. Voor het CDA waarachtig toch geen
onbelangrijke zaak. Dat er samenhang is tussen zaken als de zorgtoeslag, de
Zorgverzekeringswet, de algemene wet inkomensafhankelijke regelingen en het
belastingplan, wordt terecht geconstateerd.Het eerste verzoek in de motie is om een voorstel te doen voor een percentage
van de zorgtoeslag dat recht doet aan de draagkracht van huishoudens. Dat
is geen enkel probleem; dat wordt juist de kern van zaak. Vervolgens wordt
echter ook gevraagd om dat percentage vast te stellen voor de gehele kabinetsperiode.
Het is mij niet duidelijk wanneer ik het voor het eerst zou moeten vaststellen;
dat staat in ieder geval niet in deze motie. In augustus neemt het kabinet
de stand op van de ontwikkeling van de koopkracht en de economie. Op dat moment
zouden wij tot de conclusie kunnen komen dat er aan de onderkant zo veel problemen
zijn dat een extra inspanning met betrekking tot de zorgtoeslag nodig is.
Het is belangrijk dat het kabinet daarbij de nodige flexibiliteit behoudt
om een nadere bijstelling te doen, in samenhang met alle andere maatregelen
die wij nemen. Daarbij zijn wij gehouden aan het creëren van een evenwichtig
koopkrachtbeeld. Overigens ben ik het eens met de opmerking van de heer Bakker
dat het niet de bedoeling kan zijn dat het relatieve voordeel dat voortvloeit
uit het repareren van het historische nadeel voor de middengroepen, in augustus
weer ongedaan wordt gemaakt. Op dat moment moet de regering tot een definitief
oordeel komen. Ik kan mij echter niet voorstellen dat wild in percentages
zal worden gesneden.De CDA-fractie heeft gevraagd: kunt u zorgen voor een nadere wettelijke
verankering van die zorgtoeslag, bijvoorbeeld in de socialezekerheidswetgeving?
Ik ben bereid daarover na te denken. Ik heb al gezegd dat de Wet op de zorgtoeslag
zelf een soort sociale verzekering is. Ik heb dat ook expliciet in de wet
geschreven. Misschien kan mijn collega van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
er in zijn jaarlijks terugkerende Sociale nota aandacht aan besteden.Ik voel er niet voor het percentage voor de hele kabinetsperiode vast
te schroeven. Daarmee wordt het kabinet heel veel flexibiliteit ontnomen,
ook als het wat extra's met de zorgtoeslag wil doen. In de periode tot vrijdag
wil ik nog wel even bekijken hoe ik over de wens van de fractie van het CDA
om het een en ander wettelijk iets steviger te verankeren, die spreekt uit
de motie, verdere gedachten kan ontwikkelen. Er is echter geen grond voor
gebrek aan vertrouwen dat de zorgtoeslag even een vluggertje is en maar een
of twee jaar blijft bestaan.Mevrouw Kant (SP):Vertrouwen is mooi, maar garanties in de wet vind ik toch echt beter.
Een minimumgarantie in de wet is echt veel beter. De minister zegt wel dat
hij bij een vast percentage niets extra's kan doen, maar als er een minimum
in de wet wordt vastgelegd, kan hij wel degelijk iets extra's doen.Het CDA wil dat eigenlijk wel. Dat is in alle debatten duidelijk geworden,
ook vandaag. Blijkbaar heeft men echter niet het lef om het op dit moment
te doen. De minister wil het helemaal niet. Hij heeft daar zijn politieke
redenen voor. Als men politiek een minimumpercentage wil regelen, wat is dan
de juiste plaats daarvoor? Dat is toch deze wet?Minister Hoogervorst:Wij spreken over de zorgnormkosten. Een minimumpercentage regelen zal
het laatste zijn wat mevrouw Kant wil, want het gevolg zou zijn dat de mensen
steeds meer zelf moeten betalen.Mevrouw Kant (SP):Nee, de minister weet heel goed wat ik bedoel. Een minimale zorgtoeslag
is een maximumpercentage. Hij moet geen spelletje spelen over woorden. Als
je een grens wilt stellen, een bodem waar men niet door mag zakken, moet dat
in deze wet worden geregeld. Toch?Minister Hoogervorst:Dat denk ik niet. Men mag ervan uitgaan dat de regering hier op een verstandige
manier mee zal omgaan. Wij hebben ook een hele belastingwetgeving, die elk
jaar wordt aangepast, nooit om de mensen kwaad te doen in hun inkomen, maar
juist om hun inkomen wat op te krikken. Het vastleggen van een bepaald percentage
tot in de eeuwigheid is valse illusies geven. Het gaat erom of de zorgtoeslag
voldoende wettelijk verankerd is. Mijn hartgrondige overtuiging is dat dit
het geval is. Ik wil graag nog even kijken of ik nog iets meer comfort in
de wetgeving kan bieden. Ik ben er echter van overtuigd dat wij in dit zorgsysteem
niet buiten de zorgtoeslag kunnen. Degenen die dit systeem helemaal niet willen
zouden op een gegeven moment waarschijnlijk toch behoefte krijgen aan een
dergelijk instrument. Veel mensen aan de onderkant zijn niet meer via de fiscaliteit
te bereiken.Mevrouw Schippers verzoekt de regering bij motie om in de overgangswet
een bepaling op te nemen waardoor de werkgevers niet het risico lopen om twee
keer geschoren te worden, via de CAO en via de wettelijke bepaling. Ik sta
sympathiek tegenover dit voorstel. De Kamer heeft zelf altijd de gelegenheid
een amendement op de invoeringswet te produceren. Als de motie op voldoende
steun kan rekenen, zal ik haar echter graag uitvoeren.Ik ben graag bereid tegemoet te komen aan de motie over de administratieve
lasten. Wij verrichten thans een grote inspanning om de zorgverzekeringswetten
zoveel mogelijk te gebruiken om de administratieve lasten verder te beperken.
Ik moet nog aan een zware taakstelling voldoen. Ik hoop dat dit debat die
taakstelling niet te veel heeft verzwaard; ik zie bij mijn ambtenaren echter
geen overdreven ongeruste gezichten.Ik kom bij de motie waarin ik word verzocht de voor- en nadelen van het
opnemen van een persoonsgebonden budget in de Zorgverzekeringswet op een rijtje
te zetten en daar, tezamen met de Invoeringswet, de Kamer over te informeren.
Welnu, ik acht dit een goede zaak. Ik denk overigens dat de werkdruk voor
mijn ambtenaren voorlopig nog wel aanhoudt, als ik dit zo zie.De heer Bakker heb ik deels al beantwoord. Hij heeft de vrome wens uitgesproken
dat zorgtoeslag en belastingen uiteindelijk samen zullen komen.
Het is in ieder geval zo dat daar waar het betreft het lastenplaatje rond
de invoering van deze wet, de zorgtoeslag is meegerekend als een lastenverlichting.
Dat gaat dus al de goede kant op.Over de brief van zorgverzekeraar Mensis zal ik de Kamer graag schriftelijk
informeren.Over de rol van de patiëntenorganisaties in het bevorderen van transparantie
heb ik in de aanloop naar dit debat uitgebreid van gedachten gewisseld met
de Kamer. Ik zet daar heel stevig op in. Zowel de Consumentenbond als de NPCF
heeft nu al een grote rol om vooral rond de Zorgverzekeringswet de inzichtelijkheid
voor de consumenten te verhogen.De voorzitter:Ik geef de heer Heemskerk gelegenheid een opmerking over enkele amendementen
te maken.De heer Heemskerk (PvdA):Voorzitter. Ik meld u dat ik een aantal handtekeningen heb verzameld onder
verschillende amendementen, zodat de stemming erover toch nog spannend wordt.De amendementen op de stukken nrs. 14, 16 en 34 worden mede getekend door
de leden Tonkens en Kant. Het amendement op stuk nr. 19 wordt mede getekend
door de leden Smilde, Tonkens en Bakker.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Aanstaande vrijdag zal de Kamer de reacties op amendementen ontvangen.
De stemmingen zullen dan in principe aanstaande dinsdag plaatsvinden.Sluiting 22.25 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-2336-2365.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl