ECLI:NL:RBGRO:2009:BH3612, Rechtbank Groningen, 10-02-2009, 10338 / FA RK 1608
Rechtbank Groningen — Uitspraak 
Datum: 2009-02-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Personen- en familierecht

Samenvatting: De ambtenaar van de burgerlijke stand heeft op grond van artikel 1:32 BW geweigerd een akte van huwelijksaangifte op te maken. De rechtbank acht, na onderzoek door een door de rechtbank ingeschakelde psychiater, voldoende aannemelijk geworden dat de man ondanks zijn cognitieve beperkingen, in staat is zijn wil ten aanzien van zijn huwelijksverklaring te bepalen. De geconstateerde beperkingen zijn geen absouluut huwelijksbeletsel.

RECHTBANK GRONINGEN
      Sector Civielrecht
    
    
    zaaknr.: 103338/FA RK 08-1607
    
    beschikking d.d. 10 februari 2009
    
    in de zaak van:
    
    
      [de man en de vrouw],
      beiden wonende te [adres],
      verzoekers,
      hierna te noemen verzoekers,
      advocaat mr. J. Doornbos,
    
    
    en
    
    
      de gemeente GRONINGEN,
      p/a 9700 RM Groningen, Postbus 30026,
      verweerster,
      hierna te noemen de ambtenaar van de burgerlijke stand,
      vertegenwoordigd door A.A.G. Laan en M.V.T.C. van Asten-van Mil.
    
    
    
    PROCESVERLOOP
    
    De rechtbank heeft op 14 oktober 2008 een tussenbeschikking gegeven. 
    
    Naar aanleiding van deze beschikking heeft dr. A.J. Tholen, psychiater, bij brief van 11 december 2008 verslag uitgebracht. 
    
    De ambtenaar van de burgerlijke stand heeft hierop gereageerd bij brief, binnengekomen ter griffie van de rechtbank op 16 januari 2009.
    
    Verzoekers hebben gereageerd bij brief, binnengekomen ter griffie van de rechtbank op 27 januari 2009. 
    
    
    RECHTSOVERWEGINGEN
    
    
      De rechtbank neemt hier over hetgeen is overwogen bij beschikking d.d. 14 oktober 2008.
      Het verzoek de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente Groningen te gelasten een akte van huwelijksaangifte op te maken is daarbij aangehouden. 
      Dr. A.J. Tholen, psychiater bij het universitair centrum psychiatrie te Groningen is verzocht onderzoek te doen naar de geestvermogens van [***] (de man). 
    
    
    
      Beoordeeld moet worden of sprake is van zodanig gestoorde geestvermogens dat de man niet in staat is zijn wil te bepalen of de betekenis van zijn (huwelijks-)verklaring te begrijpen.
      De rechtbank acht voldoende aannemelijk geworden dat de man, ondanks zijn cognitieve beperkingen, in staat is zijn wil ten aanzien van zijn huwelijksverklaring te bepalen.
    
    
    Zwaarwegend daarbij is de uitkomst van het onderzoek van dr. A.J. Tholen, psychiater bij het universitair centrum psychiatrie te Groningen, vervat in de brief van 11 december 2008, naar de geestvermogens van de man.
     
    
      Dr. Tholen is tot de volgende conclusie gekomen:
      "De [man] is, ondanks de ernstige cognitieve beperkingen als gevolg van dementie, voldoende in staat om zijn wil aangaande een huwelijksverklaring te bepalen. 
      Hij uit zijn wens daartoe en beseft in grote lijnen de betekenis voor de emotionele relatie. Onduidelijk is of hij enig besef heeft van de financiële consequenties en de gevolgen voor de relatie met zijn familie. Gezien de context lijken dat geen aspecten die een autonome besluitvorming en een ruime toepassing van zelfbeschikking zouden moeten verhinderen."
    
    
    Dr. Tholen acht de man voldoende in staat om, gezien de gehele context, de betekenis van zijn (huwelijks-)verklaring te begrijpen. 
    
    
      De rechtbank is van oordeel, gelet op het voorgaande, dat er - ondanks de beperkte cognitieve vermogens van de man en onduidelijkheid over de vraag of de man de gevolgen kan overzien - geen absoluut huwelijksbeletsel is. 
      De man wil graag in het huwelijk treden met [de vrouw] en kan dat ook verklaren. In zoverre houdt de rechtbank rekening met een wat ruimere toepassing van het zelfbeschikkingsrecht. 
    
    
    Beslist wordt als hierna is vermeld. 
    
    Omdat verzoekers op toevoeging procederen zullen de kosten van het deskundigenonderzoek voor rekening van 's Rijks kas worden gebracht. 
    
    
    BESLISSING
    
    gelast de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente Groningen een akte van huwelijksaangifte op te maken;
    
    bepaalt dat de kosten van het deskundigenonderzoek, uitgevoerd door dr. A.J. Tholen, psychiater, ten bedrage van € 892,50, uit 's Rijks kas dienen te worden voldaan, voor zover dat nog niet is geschied.
    
    
    
      Deze beschikking is gegeven door mr. C. van den Noort en uitgesproken door deze ter openbare terechtzitting van 10 februari 2009 in tegenwoordigheid van H.M. Kamphuis-van der Veer, griffier.
      lk
    
    
    
    
      De griffier deelt mede, dat partijen tegen deze beschikking in hoger beroep kunnen gaan bij het Gerechtshof te Leeuwarden. Dit beroep dient door partijen te worden ingesteld binnen twee weken na de datum van de uitspraak. Deze datum staat in de beschikking vermeld.
      Het beroep moet namens een partij worden ingesteld door een advocaat. Als u in aanmerking wilt komen voor door de overheid (gedeeltelijk) gefinancierde rechtsbijstand, dan kan uw advocaat daartoe namens u een verzoek indienen bij de Raad voor Rechtsbijstand. Uw advocaat kan u daaromtrent nader informeren.