16de vergadering; 28 januari 2003
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2002-2003, nr. 16 item 528-532

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

11-02-2003

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

nr. 16

28-01-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 
 Er is geen inhoudsopgave aanwezig.
 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 27844Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 516-517
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 511-516
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 528-532
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 532-552
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 559-559
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 504-511
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 559-559
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 497-497
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 522-528
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 517-522
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 498-504
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 497-498
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 516-516
16de vergadering; 28 januari 2003Pagina 552-559

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 36 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Aan de orde is de behandeling van: 
 
 het wetsvoorstel Regels
inzake de veiligheid en kwaliteit van lichaamsmateriaal dat kan worden gebruikt
bij een geneeskundige behandeling (Wet veiligheid en kwaliteit lichaamsmateriaal)
(27844).
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt geopend.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Le Poole (PvdA):
 
 Voorzitter. Ik spreek mede namens de fractie van GroenLinks. Mijn fractie
heeft al eerder aangegeven dat zij het eens is met de strekking van dit wetsontwerp.
Wij vinden het een goede zaak dat er een basis wordt gelegd voor regelgeving
die ertoe strekt om de veiligheid en kwaliteit van lichaamsmateriaal en daarvan
afgeleide producten, die bestemd zijn voor gebruik bij een geneeskundige behandeling,
te waarborgen. Gezien het toenemend gebruik van dit soort materiaal en de
risico's die daaraan verbonden zijn als de kwaliteit niet bewaakt wordt, is
hier niet sprake van overbodige regelgeving. Wij zijn het ook niet eens met
diegenen die betogen dat de afhandeling van dit wetsontwerp moet wachten op
allerlei andere regelgeving, zoals de Wet zeggenschap lichaamsmateriaal. Wel
willen wij graag weten wat de stand van zaken is met betrekking tot de benodigde
AMvB's en wanneer inwerkingtreding van de wet mag worden verwacht. Het lijkt
ons dat voortvarendheid op haar plaats is. Hetzelfde geldt voor de ontwerpwet
zeggenschap lichaamsmateriaal.
 
 Afgezien hiervan willen wij het vandaag alleen nog hebben over het amendement
van mevrouw Terpstra en anderen op artikel 9, waardoor het vereiste dat een
orgaanbank geen winstoogmerk heeft is afgezwakt. Immers, volgens de geamendeerde
tekst wordt slechts aan de functie orgaanbank van de rechtspersoon die erkenning
vraagt de eis gesteld, dat deze niet tot doel mag hebben het doen van uitkeringen
aan oprichters of aan hen die deel uitmaken van haar organen noch ook aan
anderen. Alleen aan de functie orgaanbank worden dus eisen gesteld en die
eisen sluiten bovendien niet uit dat er winst wordt gemaakt. Het enige vereiste
is dat de winst binnen de onderneming blijft. Wij zijn het wel met de regering
eens dat het uiteindelijk amendement een verbetering is vergeleken bij de
oorspronkelijke tekst. Maar dat betekent niet dat wij er gelukkig mee zijn.
Commerciële doeleinden kunnen dus toch een rol gaan spelen bij de orgaanbanken.
Hoe gaat de regering mogelijke misstanden, waar ook de demissionaire staatssecretaris
nog voor vreesde toen zij woordvoerder voor dit onderwerp in de Tweede Kamer
was, voorkomen?
 
 In antwoord op vragen meldt de regering dat het staatstoezicht op de Volksgezondheid
voldoende geoutilleerd is om vermenging van functies tussen orgaanbank en
andere onderdelen van de organisatie te voorkomen. Daar zouden we ook graag
meer over horen. Als ik het goed heb begrepen, toonde de staatssecretaris
zich enkele weken geleden ontevreden over de wijze waarop toezicht werd uitgeoefend
op medisch handelen dat resulteerde in de dood van patiënten. Er zou
meer en beter gehandhaafd moeten worden. Als de inspectie al problemen heeft
met het toezicht waarvoor zij in de eerste plaats is toegerust, is het moeilijk
te geloven dat er hier geen probleem ligt. We zouden dan ook graag wat meer
horen over de invulling van dit toezicht. Daarbij zouden wij ook graag een
nadere toelichting krijgen op de inhoudelijke expertise, die in dit geval
meer op bedrijfskundig, boekhoudkundig vlak dan op geneeskundig vlak ligt,
zo wil het ons voorkomen. De regering stelt in antwoord op onze vraag dat
het wetsvoorstel verder gaat dan de concept-richtlijn. Als ik het goed heb,
dan houdt die richtlijn in dat lidstaten zullen stimuleren dat de verkrijging
van weefsels en cellen zonder winstoogmerk plaatsvindt. Is de regering het
met ons eens dat het oorspronkelijke wetsvoorstel, dus voor de amendering,
beter aan deze richtlijn voldeed dan hetgeen voorligt? En heeft de regering
er ook ideeën over hoe zij aan de voorgestelde richtlijn gaat voldoen?
Wij wachten de voorstellen met belangstelling af.
 
 
 
 
 
 Mevrouw Dupuis (VVD):
 
 Voorzitter. De VVD-fractie is het in principe eens met de doelstellingen
van dit wetsvoorstel. Wel hebben wij nog een aantal vragen, voornamelijk over
het tempo van invoering van dit deel van de wetgeving en een aantal ons onduidelijke zaken. Ik stel voorop dat onze vragen in geen enkel
opzicht een politiek karakter hebben; het gaat om praktische aangelegenheden,
waarbij uiteraard een optimale regeling moet worden nagestreefd – en
dat hangt niet af van politieke voorkeuren. Wel moet de regeling uitvoerbaar
zijn, de medische sector niet te veel belasten, moet de privacy van de donoren
van het materiaal worden gerespecteerd en moet de afhandeling goed te controleren
zijn.
 
 Mijn tweede prealabele aandachtspunt is dat de wet het fenomeen "orgaanbank"
in het leven roept, niet te verwarren met een orgaancentrum dat valt onder
de Wet op de orgaandonatie (WOD). Ook is de orgaanbank iets anders dan de
bloedbank, terwijl bloed in feite ook een orgaan is in de zin der wet; opslag
van bloed wordt geregeld in de Wet op de bloedvoorziening. Er zullen straks
dus ten minste drie verschillende regimes zijn voor de opslag van menselijk
materiaal. Voor de VVD-fractie leidt dit tot een aantal vragen.
 
 Ik heb een aantal vragen en punten van aandacht en kritiek. De hoofdlijnen
staan in het schriftelijke verslag van mijn plenaire bijdrage. Dat is niet
alles, ik heb er nog wat vragen bij. Mijn eerste vraag betreft een vraag die
elk Eerste-Kamerlid zich zou moeten stellen. Wat is namelijk de precieze reden
voor deze wet? Welk probleem wordt ermee opgelost? Is er in de afgelopen jaren
zoveel misgegaan bij de opslag van menselijk materiaal? Is er echt reden tot
zorg? Deze vragen zijn wel degelijk reëel en relevant, omdat wij altijd
op onze hoede moeten zijn voor een overmaat aan regelgeving. Verder vraag
ik me af wat de status is van de Europese richtlijn. Als ik het goed begrijp,
gaat de wet wat verder. Is het niet verstandiger om te wachten tot hierover
in Europa meer consensus komt? Ik heb begrepen dat die er nog niet is en daarom
lijkt dit me een punt van aandacht. Moeten wij, zoals tegenwoordig zo vaak,
alweer zo ruim voor de muziek uitlopen?
 
 De volgende vraag is dan: kan dit probleem ook op een andere manier worden
opgelost? Is deze soort regelgeving, in een wet, nu echt de enige manier om
dit probleem – voor zover daarvan dus sprake is – op te lossen?
Kunnen wij niet misschien overwegen om de praktijk zelf aan te zetten tot
het produceren van regels en protocollen? Nergens blijkt dat de staatssecretaris
hiernaar heeft gestreefd en ik vraag mij echt af waarom dat het geval is.
Het is een frequent fenomeen in de gezondheidszorg, in een aantal gevallen
met echt gunstige resultaten. In het algemeen blijkt dat door de beroepsgroep
zelf opgestelde protocollen de meeste kans van succes hebben en echt werken.
Er zijn talloze voorbeelden van, die nu verder niet aan de orde zijn. Dat
het kan, is duidelijk en er is dus ervaring mee. Dit wetsvoorstel laat daarentegen
juist weinig ruimte voor zelfwerkzaamheid van de praktijk. Die praktijk heeft
echter zelf zo'n groot belang bij zorgvuldigheid dat je je niet kunt voorstellen
dat zij er niet op toeziet dat de hele zaak op fatsoenlijke, zorgvuldige en
veilige manier wordt geregeld. Je kunt je dan ook afvragen waarom niet is
volstaan met een door de inspectie aan te geven voorstel voor een reglement,
waarop de praktijk vervolgens kan reageren.
 
 Dat leidt tot de vraag of de overheid wel de meest geschikte instantie
is om vergunningen voor de orgaanbanken af te geven of te weigeren. Hoeveel
bureaucratie zit aan die beslissing vast? Op grond van welke expertise worden
de vergunningen verstrekt of geweigerd? Onze fractie wil dat weten om te kunnen
beoordelen of de bureaucratische ballast die dit wetsvoorstel meebrengt, niet
te groot wordt.
 
 Ik sprak al even over de drie verschillende opslagplaatsen voor menselijk
materiaal. Ze krijgen elk een eigen regiem. Gezien de algemene wens van de
Staten-Generaal om tot harmonisering van wetgeving te komen en deze zo overzichtelijk,
eenvoudig en helder mogelijk te maken, is dit een curieuze constructie. Is
het ook een werkbare constructie? Is zij controleerbaar? Is er wel goed gecheckt
met de verschillende belanghebbenden in de gezondheidszorg, zoals de directeuren
van de Nederlandse ziekenhuizen? Hoe werkt het regiem in de praktijk? Is het
bijvoorbeeld denkbaar dat in één gebouw, zoals een ziekenhuis
of een bloedbank, drie verschillende opslagplaatsen te vinden zijn met elk
een eigen protocol? Is de kans niet heel groot dat er voortdurend verwarring
ontstaat? Bij de opslag van menselijk materiaal wordt steeds weer hetzelfde
feit geconstateerd, namelijk dat de mensen aanzienlijke fouten maken, ook
als de regeling op zichzelf goed is. Als je met een gecompliceerde regeling
komt, heb je natuurlijk nog grotere kans dat het in de praktijk niet zo goed
gaat als je zou willen.
 
 In het voorlopig verslag is er ook op gewezen dat dit wetsvoorstel leidt
tot het reizen van lichaamsmateriaal. Dat is ook een curieus aspect. Het reizen
is weliswaar niet zo ernstig als vroeger, toen het wel gebeurde dat embryootjes
voor het anatomiepracticum in de kleine Fiat van de secretaresse van de hoogleraar
Anatomie werden vervoerd. Het betreft hierbij natuurlijk wel wat minder dramatische
delen van het menselijk lichaam. Toch vraag ik mij af hoe wij het ons moeten
voorstellen. Uiteraard is het logistiek allemaal mogelijk, maar is het nu
wel zo praktisch om het zo te regelen? Zou een en ander toch niet wat dichter
bij huis en wat minder ingericht kunnen worden?
 
 Een beoordeling van het wetsvoorstel is in feite toch nog heel lastig
voor de VVD-fractie. Weliswaar wordt een groot aantal AMvB's aangekondigd,
maar die zijn er nog niet. Bovendien is in memorie van toelichting of de memorie
van antwoord is niets te vinden over de vragen die ik net stelde. Kan de staatssecretaris
aanzienlijk meer inzicht geven over de feitelijke gang van zaken? Ik vraag
dit niet omdat het politiek gezien zo'n spannend onderwerp is, maar omdat
er gewoon een goede regeling moet komen.
 
 Het materiaal wordt natuurlijk altijd tijdelijk opgeslagen en met de bedoeling
dat het opnieuw gebruikt wordt. Hoe wordt de kwestie van de toegang tot en
de zeggenschap over het materiaal en de privacy geregeld, als dat eenmaal
is gebeurd? Deze kwestie behelst minstens de helft van de problematiek. Ik
zeg dit ook vanuit mijn ervaringen in mijn andere functie, omdat wij als Leidse
Commissie Medische Ethiek heel vaak gemerkt hebben dat er onder wetenschappelijk
onderzoekers buitengewone aandrang is om allerlei opgeslagen materiaal te
onderzoeken. Ik weet dat er wetgeving over is, maar dat is in de praktijk
niet bij iedereen bekend. Daardoor gebeuren er zaken waarvan je je kunt afvragen
of dat wel is wat wij bedoelen. 
 
 Er komt nu weer een groep materialen bij waar vast en zeker weer allerlei
wetenschappers op afstevenen om het DNA te bepalen. Het is bekend hoe groot
de drang is binnen de genetica om onderzoek te verrichten naar al het materiaal
dat voorhanden is. Dit is iets om je zorgen over te maken en nu moeten wij
een wetsvoorstel beoordelen waarbij deze hele zaak ontbreekt. De VVD-fractie
vindt dit een ernstige zaak. Wij hebben het dan nog niet eens over de mogelijke
belangstelling van Justitie. Ook daarvoor willen wij graag een aantal goed
sluitende regelingen hebben die misbruik en onjuist gebruik van de opgeslagen
materialen onmogelijk maken. Wat precies onder misbruik moet worden verstaan,
valt natuurlijk nader te definiëren.
 
 Juist op dit tweede punt willen wij een heldere regeling. Is er nu zo
veel haast bij dit stuk van de wetgeving dat er geen mogelijkheid is om op
dat belangrijke tweede stuk te wachten? Kan nog eens goed nagegaan worden
of de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO), de Wet medisch-wetenschappelijk
onderzoek met mensen (WMO) en wellicht ook de Wet op het bevolkingsonderzoek
(WBO) onderling sporen en of er een regeling gemaakt kan worden die klopt
met al die wetten?
 
 Ik wil nog een iets minder belangrijk probleem van wetstechnische aard
naar voren brengen. In artikel 3 staat een bepaling die in de Wet foetaal
weefsel thuishoort. Hoe logisch en begrijpelijk is dit? Ik moet er toch aan
refereren dat de wet in de praktijk gebruikt wordt door medici die in het
algemeen weinig belangstelling hebben voor wetten en regelgeving. De ziekenhuisdirecteuren
zullen dit dus goed in de gaten moeten houden. Ik vraag mij af of dit in de
praktijk allemaal goed zal gaan. Misschien kan een van de volgende commentatoren
op dit wetsvoorstel hier aandacht aan besteden.
 
 De voorlopige conclusie van de VVD-fractie is dat uiteraard niemand bezwaar
kan hebben tegen het doel van dit wetsvoorstel, maar dat de vorm nog erg onvolkomen
is. Mijn vraag aan de staatssecretaris is dan ook of er veel tegen zou zijn
om het wetsvoorstel, in afwachting van het tweede deel, eerst in het veld
neer te leggen voor nader commentaar. Mogelijk kan er met de inspectie overlegd
worden of dit voor hen uitvoerbaar en controleerbaar is. Mogelijk kan er dan
meteen gewerkt worden aan de regelingen over privacy en zeggenschap.
 
 
 
 
 
 De heer Van den Berg (SGP):
 
 Voorzitter. Ik spreek namens de fracties van de ChristenUnie en de SGP.
 
 Telkens worden wij geconfronteerd met snelle ontwikkelingen in de medische
wetenschap en dat heeft er toe geleid dat het gebruik van lichaamsmateriaal
bij geneeskundige behandelingen toeneemt. Voor patiënten biedt dat in
een aantal gevallen goede perspectieven. Tegelijkertijd ontstaat de noodzaak
om, ook vanuit het perspectief van de patiënt, te letten op de veiligheid
en de kwaliteit van het te gebruiken lichaamsmateriaal. Dit leidde ertoe dat
de Gezondheidsraad in 1994 al een advies uitbracht: naar goed gebruik, lichaamsmateriaal
in de gezondheidszorg. De conclusie was dat met name restmateriaal dat gebruikt
kan worden voor behandelingen van patiënten, vaak niet voldoende wordt
getest op de aanwezigheid van infectieuze agentia. Tijdens de behandeling
van de Wet op de orgaandonatie in de Tweede Kamer werd de noodzaak tot het
creëren van wettelijke waarborgen ten behoeve van de veiligheid en kwaliteit
al onderkend. De toenmalige minister van VWS zegde toe dit wettelijk te zullen
regelen. Vandaag is dan dit wetsvoorstel aan de orde. Hierin wordt geregeld
aan welke eisen in verband met de veiligheid en kwaliteit de verschillende
organisaties moeten voldoen bij het bewaren, bewerken en vervoeren van lichaamsmateriaal
dat bestemd is voor geneeskundige behandeling. Zien onze fracties het goed
dat dit wetsontwerp geen eisen stelt aan lichaamsmateriaal dat bestemd is
voor andere doeleinden, zoals medisch-wetenschappelijk onderzoek?
 
 Alle lichaamsmateriaal bestemd voor geneeskundige behandeling moet worden
aangeboden aan en bewaard door een door de minister van VWS erkende orgaanbank.
Onze fracties vinden het belangrijk dat er een wettelijk kader komt en waarderen
het positief dat dit voorstel er nu ligt. Het is immers veel te riskant dat
op dit moment de ter beschikking komende lichaamsmaterialen op diverse plaatsen
in een aantal ziekenhuizen worden opgeslagen. Ik weet niet hoe dit in de praktijk
gebeurt, maar ik heb er weleens verhalen over gehoord waarvan ik dacht: dit
is echt voor verbetering vatbaar; zo vraag je wellicht om problemen. Graag
vernemen wij van de staatssecretaris of, nu er op het ministerie van VWS nogal
wat financiële problemen zijn, wij de zekerheid hebben dat het staatstoezicht
op de volksgezondheid voldoende mogelijkheden krijgt voor een goede opsporing
van mogelijke overtreding, maar ook voor toezicht op de naleving van de wet.
Doordat er straks sprake is van een "orgaanbank" wordt het er naar de mening
van onze fracties niet doorzichtiger op. Straks zijn er verschillende opslagplaatsen
voor menselijk materiaal. Was het niet mogelijk geweest vanaf 1994 tot nu
een en ander te combineren? Zijn de mogelijkheden daartoe onderzocht en kan
dit in de toekomst worden gestroomlijnd?
 
 Wij hebben er goede nota van genomen dat de staatssecretaris benadrukt
dat ook een bedrijf met winstoogmerk een aanvraag kan doen voor een erkenning
als orgaanbank. Zij geeft verder aan dat de functie van orgaanbank dan niet
tot statutair doel mag hebben het doen van uitkeringen aan oprichters of aan
hen die deel uitmaken van haar organen, noch aan anderen. Dit is nog eens
bevestigd in de brief van 20 januari 2003 over inzicht in commercie op het
gebied van lichaamsmateriaal. Ik denk dat onze interpretatie juist is dat
toekomstige ouders, ook na de inwerkingtreding van de Wet veiligheid en kwaliteit
lichaamsmateriaal, kunnen besluiten om het navelstrengbloed van hun kind te
laten opslaan bij een commercieel bedrijf, als dit voldoet aan de voorwaarden
en een erkenning heeft. Kan de staatssecretaris bevestigen dat deze interpretatie
juist is?
 
 In een afzonderlijke wet zal zeggenschap worden geregeld, voor zover deze
niet al in andere wetten is geregeld. Deze vormt een sluitstuk op de andere
regelingen. Het gaat met name om de vraag wanneer en voor welke soorten later
gebruik van lichaamsmateriaal toestemming vereist, maar ook om de vraag welke
informatie daarbij verstrekt moet worden. Is de zojuist gegeven opsomming
volledig of komt er nog veel meer bij in de wet die te zijner tijd zal worden
voorgesteld?
 
 Uit de stukken blijkt dat dit onderwerp in Europa ook aan de orde is.
Ons is gebleken dat er niet veel vaart in de Europese wetgeving valt te bespeuren.
Is dit een kwestie van definities of liggen er andere problemen aan ten grondslag?
 
 
 
 
 
 De heer Werner (CDA):
 
 De CDA-fractie onderschrijft en onderkent de noodzaak tot het stellen
van regels inzake de veiligheid en kwaliteit van lichaamsmateriaal dat wordt
gebruikt bij een geneeskundige behandeling. De voorliggende wet kan dan in
beginsel ook op de steun van onze fractie rekenen. Het verleden heeft aangetoond
dat beroepsbeoefenaren niet altijd de risico's van het gebruik van lichaamsmateriaal
in geneeskundige behandelingen onderkennen. De opkomst van Sanquin in de nieuwe
wetgeving kwam voort uit de geschiedenis van bloedbanken, waarbij besmettelijke
ziekten werden overgedragen via onvoldoende in de preparatiefase getest en
getoetst bloed. Die ziekten waren bij het prepareren van het bloed niet onderkend.
Wie de geschiedenis van de opkomst van de botbanken kent, weet dat de orthopeden
beter hadden moeten luisteren naar de medisch microbiologen en de virologen
alvorens aan de toepassing van bot in geneeskundige behandelingen te beginnen.
 
 Tegen die achtergrond vinden wij het goed dat er een wettelijke regeling
is die de patiënt garandeert, dat het al dan niet bewerkte lichaamsmateriaal
dat in de patiëntenzorg wordt gebruikt kwalitatief goed is en zo goed
mogelijk volgens de stand van de wetenschap is getest op mogelijke ziektedragers.
De onderhavige wet biedt de minister een kader waarbinnen hij regels kan opstellen
voor het bewaren, bewerken en testen van lichaamsmateriaal op de aanwezigheid
van met name infectieziekten. De wet anticipeert zelfs al op de zich snel
uitbreidende mogelijkheden voor het gebruik van dit menselijke materiaal dankzij
de medisch-technologische ontwikkelingen, maar vooral door de biotechnologie
en de technieken rond de in toenemende mate opkomende tissue engineering. 
 
 De voorgestelde stapsgewijze en gefaseerde invoering spreekt onze fractie
dan ook aan, te beginnen met het kanaliseren van de opslag, zodat transparant
wordt wat er allemaal wordt bewaard en opgeslagen en potentieel ook kan worden
gebruikt in daartoe erkende orgaanbanken. De eisen waaraan die orgaanbanken
moeten voldoen zijn overigens nog lang niet altijd bekend. Er zal nog heel
veel wetenschappelijk onderzoek moeten worden gedaan om die eisen verder te
kunnen ontwikkelen.
 
 Onze fractie staat in beginsel eigenlijk altijd vrij kritisch tegenover
dit soort kaderwetgeving, waarin veel nog bij AMvB moet worden geregeld. Gelet
op het belang van de veiligheid van de patiënt en de ongekend snelle
en soms verrassende ontwikkelingen die zich in de toepassingsmogelijkheden
voordoen, is het goed dat er vast mogelijkheden en bevoegdheden zijn en er
niet op dat moment een vacuüm is. De wet maakt het mogelijk om als de
omstandigheden daar aanleiding toe geven in te grijpen en zo een maximale
garantie te bieden dat nog onbekende risico's die aan het gebruik verbonden
zijn minimaal worden.
 
 Na de schriftelijke voorbereiding resteren nog een paar vragen. De fractie
van het CDA beschouwt het met de Raad van State toch eigenlijk als een omissie
dat er nog geen wet is die de zeggenschap bij het gebruik van lichaamsmateriaal
regelt. Daarmede zijn een aantal zeer principiële aspecten van het gebruik
thans niet in discussie. Zij blijven op dit moment nog buiten beschouwing.
Wij vragen de minister, te bevorderen dat de aangekondigde Wet zeggenschap
lichaamsmateriaal zo snel mogelijk wordt ingediend. Bestaan de plannen om
die wet te maken nog? Het toenemend gebruik van allerlei nieuwe mogelijkheden
maakt een dergelijke regeling in mijn ogen urgent. Kunnen wij dit wetsvoorstel
nog tegemoetzien?
 
 Voorts wil de CDA-fractie aandacht vragen voor de groeiende ingewikkeldheid
van de regelgeving rondom de thematiek van het gebruik van weefsel. Er zijn
vele wettelijke regelingen in het geding. Ik noem de Wet op de orgaandonatie,
de Wet op de bloedbanken, de Geneesmiddelenwet en nu de Wet veiligheid en
kwaliteit lichaamsmateriaal, terwijl voorts Europese wetgeving in de maak
is. Om alles doelmatig, effectief, uitvoerbaar en controleerbaar te doen zijn,
vragen wij de staatssecretaris de regelgeving nog eens kritisch tegen het
licht te houden, teneinde in de toekomst een transparante werkmethode te kunnen
hanteren en te voorkomen dat mensen door de regels het doel niet meer zien.
Het kan in mijn ogen eenvoudiger, hetgeen de naleving en handhaving alleen
maar ten goede zal komen. Is de regelgeving voldoende doordacht in zijn onderlinge
samenhang?
 
 Wij menen dat het ter beschikking stellen van menselijk materiaal dient
te blijven berusten op het beginsel van donatie. Dat wil zeggen het vrijwillig
en om niet ter beschikking stellen van lichaamsmateriaal, dat gevrijwaard
dient te blijven van commercie. Het maakt daarbij niet uit of het gaat om
algemeen geaccepteerd gebruik van lichaamsmaterialen zoals organen, bloed
of bot, dan wel of het gaat om ethisch omstreden gebruik van bijvoorbeeld
foetaal weefsel. Wij menen dat het beginsel van donatie respect vraagt voor
het gebruik van lichaamsmateriaal. Dat moet ook gewaarborgd worden.
 
 Met de staatssecretaris zijn wij overigens van mening dat daarmee niet
gezegd is dat de orgaanbank in het geheel geen winst mag maken en dat zulks
ook niet uitgesloten behoeft te worden, zolang het winst maken geen doel op
zichzelf is en blijkens de statuten ook niet tot uitkering komt aan oprichters
of aan hen die deel uitmaken van haar organen noch aan anderen. Daarmee is
een duidelijke grens aangegeven wat betreft de commercialiteit. Met andere
woorden: eventuele winsten blijven in de onderneming, bijvoorbeeld voor het
doen van verder onderzoek. Deze stellingname laat voldoende ruimte aan maatschappelijk
verantwoord ondernemerschap. Onze fractie is dan ook van mening dat met de
huidige formulering van artikel 9, lid 1, ook de grens van dat ondernemerschap
is bereikt en dat verdere oprekking niet meer mag plaatsvinden.
 
 Mijnheer de voorzitter. Met deze inbreng menen wij te kunnen volstaan
en wij wachten met belangstelling het antwoord van de staatssecretaris af.
 
 
 
 
 
 De beraadslaging wordt geschorst.
 
 
 
 
 De voorzitter:
 
 De staatssecretaris zal na de dinerpauze antwoorden.
 
 
 
 
 
 De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.
 
 
 
 
 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-ek-20022003-16-528-532.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl