Voortzetting van de gezamenlijke behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Economische Zaken (XIII) voor het jaar 2006 (30300 XIII) en het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Fonds economische structuurversterking voor het jaar 2006 (30300 D)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2005-2006, pag. 996-1036

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

14-11-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

nr. 17, pagina 996-1036

03-11-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 30300-XIIIToon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 30300-DToon publicaties die dit dossier behandelen
Kamerdossier 30091Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de gezamenlijke behandeling van het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Economische Zaken (XIII) voor het jaar 2006 (30300 XIII) en het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Fonds economische structuurversterking voor het jaar 2006 (30300 D)Pagina 996-1036
Noot bij blz. 996: schriftelijke antwoorden van de minister en de staatssecretaris van Economische Zaken op vragen gesteld in de eerste termijn van de behandeling van de begroting van Economische Zaken voor het jaar 2006 (30300 XIII)Pagina 1064-1068
Presentie en opening (donderdag 3 november 2005)Pagina 975-975
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 6 oktober 2005 over de versterking van de economische structuur (ICES) en over investeringen in de kennis en kennisinfrastructuur (KIS)Pagina 991-996
Regeling van werkzaamheden (donderdag 3 november 2005)Pagina 991-991
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter terzake gedane voorstellen (donderdag 3 november 2005)Pagina 1062-1063
Behandeling van het wetsvoorstel Verlenging van de werking van krachtens de In- en uitvoerwet ten aanzien van de invoer en uitvoer van goederen gestelde regels (30204), het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 3 mei 1996 te Straatsburg tot stand gekomen Europees Sociaal Handvest (herzien), met Bijlage, en van het op 9 november 1995 te Straatsburg tot stand gekomen Aanvullend Protocol bij het Europees Sociaal Handvest betreffende een systeem voor collectieve klachten (Trb. 2004, 13 en Trb. 2004, 14) (29941) en het wetsvoorstel Goedkeuring van het op 13 mei 2004 te Straatsburg tot stand gekomen Protocol nr. 14 bij het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, betreffende wijziging van het controlesysteem van het Verdrag (Trb. 2004, 191 en 285) (30089, R1788)Pagina 975-975
Debat over tegenstrijdige uitspraken ten aanzien van terreurdreiging en de mogelijke noodzaak voor (nood)wetgeving met betrekking tot terreurPagina 1036-1062
Behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake de openbaarmaking van beloningen bij rechtspersonen of organisaties die deel uit maken van rechtspersonen die volledig of in aanzienlijke mate uit publieke middelen worden gefinancierd of die zijn aangewezen, voorzover deze beloningen het gemiddelde belastbare loon per jaar van ministers te boven gaan (Wet openbaarmaking uit publieke middelen gefinancierde topinkomens) (30189)Pagina 975-991

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 216 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de gezamenlijke behandeling van:het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van
Economische Zaken (XIII) voor het jaar 2006 (30300 XIII);het wetsvoorstel Vaststelling van de begrotingsstaat van het Fonds economische
structuurversterking voor het jaar 2006 (30300 D).De voorzitter:Door mij zijn schriftelijke antwoorden ontvangen van de minister van Economische
Zaken op vragen, gesteld in eerste termijn.Deze antwoorden zullen worden opgenomen in een bijvoegsel van de Handelingen
van deze vergadering.(Het bijvoegsel is opgenomen aan het eind van deze editie)1De algemene beraadslaging wordt hervat.Minister Brinkhorst:Voorzitter. Ik ben de Kamer zeer erkentelijk voor haar bijdrage in eerste
termijn. Misschien is het goed dat ik eerst iets zeg over de opbouw van mijn
verhaal. Ik begin met het internationale speelveld waar de Nederlandse economie
mee te maken heeft. Ik zal daarbij ingaan op een aantal concrete ervaringen
in de afgelopen paar weken, toen ik met een grote handelsmissie op reis ben
geweest naar Japan en India.In de tweede plaats zal ik iets zeggen over de gevolgen en welke aanzetten
dat naar mijn oordeel moet betekenen voor de agenda in Nederland en in de
EU. Ik zal dus ingaan op de consequenties daarvan en de rol van het ministerie
van Economische Zaken daarbij.In de derde plaats zal ik spreken over een aantal specifieke acties op
het terrein van Economische Zaken. Daarbij doel ik op de onderwerpen slimmer
en meer werken, excellentie en innovatie, duurzaamheid en de marktordening.
In het kader van de marktordening zal ik op een aantal deelgebieden ingaan,
waaronder de problematiek van het aanbesteden in het mkb, de mededingingswetgeving
en de PBO's.Aan het eind van mijn betoog zal ik een aantal afsluitende opmerkingen
maken. De staatssecretaris zal uiteraard uitvoerig ingaan op de vele vragen
op het terrein van het ondernemingsklimaat. Vanzelfsprekend zal hij ook de
vragen beantwoorden die onder die bredere context vallen waarop ik zojuist
heb gedoeld.Aan het begin van mijn betoog heb ik gezegd dat ik de afgelopen twee weken
in Japan en in India ben geweest. Ik heb geconstateerd dat er wel wat aan
de hand is in de wereld. Het is belangrijk om dat aan het begin van dit debat
over Economische Zaken aan de orde te stellen. In antwoord op de vraag van
de heer Vendrik over Teheran en Iran merk ik op dat ik dit land voorlopig
niet zal bezoeken. Daarover hoeft hij zich dus geen zorgen te maken. Een voorgenomen
missie van het Nederlands Centrum voor Handelsbevordering is voorshands uitgesteld,
omdat die gezien de recente ontwikkelingen aldaar op dit moment minder effectief
wordt geacht.Mijn bezoek aan Azië heeft mij wel gesterkt in mijn ideeën over
de ontwikkelingen in de wereldeconomie.De heer Vendrik (GroenLinks):Het doet mij deugd om te horen dat de minister voorlopig niet naar Teheran
en Iran zal gaan. Zijn argumentatie begrijp ik echter niet. Hij spreekt van
een te geringe mate van effectiviteit van de handelsmissie. Ik neem aan dat
het in eerste instantie gaat om de prioriteit die de Nederlandse regering
met dit signaal overbrengt aan de regering van Iran. Dat is een politieke
keuze die is gericht op mensenrechten, uitspraken over Israël enzovoort.
Mag ik de opmerking van de minister als zodanig interpreteren?Minister Brinkhorst:Om die reden ben ik mijn interventie daarmee begonnen. Als ik dat als
een posterioriteit beschouwde, zou ik daarover een slotopmerking hebben gemaakt
alsof het een voetnoot was.Ik heb opgemerkt dat mijn bezoek aan Azië mij heeft gesterkt in mijn
ideeën over de ontwikkelingen in de wereldeconomie. Het is vooral intrigerend
dat India in een relatief korte periode, namelijk tien tot hooguit vijftien
jaar, niet langer kan worden beschouwd als een klassiek ontwikkelingsland.
Ook in Nederland hebben wij altijd de neiging om in schema's te denken: de
ontwikkelingslanden en de ontwikkelde landen. Voor India gaat dat absoluut
niet meer op. Daar is inmiddels sprake van een serieus opkomende markt. Uit
een recent rapport van de grote Amerikaanse investeringsbank Goldman Sachs
blijkt dat India in het jaar 2035 de derde economie in de wereld kan vormen.
Dat land komt dan na de VS en China. De premier van India heeft zijn land
kort geleden een slow moving elephant economy genoemd. Het is bekend dat het
nogal wat verschil maakt als een olifant eenmaal van de grond komt. Ook is
duidelijk dat de eerste stofwolken van het overeind komen van dat beest in
Azië al heel duidelijk zichtbaar zijn.Tijdens die bezoeken waren twee zaken opvallend. In de eerste plaats was
dat de geweldige inzet van veel individuen die gepaard ging met het streven
naar excellentie. Er was sprake van een enorme drive en passie bij mensen
om te ondernemen, te innoveren en grenzen te verleggen. De redenering daarvoor
is heel eenvoudig: vandaag is beter dan gisteren en morgen is beter dan vandaag.
Die mentaliteit is overal in India en China duidelijk voelbaar. In Japan is
de enorme drive naar excellentie opvallend. De mensen daar willen hun taken
beter doen dan anderen.In de tweede plaats was de netwerkeconomie opvallend. Markten over de
hele wereld raken steeds meer met elkaar verbonden. Een land als India concurreert
al lang niet meer op grond van laagwaardige arbeid en dat geldt nog meer voor
China. Wij moeten nu eindelijk een keer het beeld uit ons hoofd zetten dat
ze daar vooral bamboefluitjes en rotanstoelen produceren. Op technologisch
en dienstverlenend vlak spelen deze landen een steeds grotere rol. De concurrentie
op kennis, kunde en inhoud scherpt de geest en stimuleert een race naar de
top. Dat is geen race to the bottom, zoals in het antiglobaliseringskamp nog
wel eens valt te beluisteren. Interessant was in dat verband een opmerking
van de CEO van een van de grootste Indiase bedrijven, het bedrijf TATA, dat
binnen vijf jaar tot de tien grootste global multinationals zal behoren. Hij
merkte op dat hij er over dacht om een deel van zijn hoofdkantoor naar Nederland
te outsourcen. Wij denken altijd over outsourcen van Nederland naar India.
Hier wordt ge-outsourced van India naar Nederland, omdat men denkt dat bepaalde
activiteiten beter hier kunnen worden verricht dan in India. Ik verwijs ook
naar de enorme order van 400 mln. voor het inbouwen van milieuvriendelijke
lpg-tanks, waarover het Financieele Dagblad gisteren berichtte. Dat is een
van de resultaten van onze handelsmissie.Burgers en bedrijven in Japan en India zijn zich zeer bewust van de ontwikkelingen
in derde landen en zij handelen daar ook naar. Globalisering wordt in toenemende
mate in die landen gezien als een kans op een betere toekomst.De heer Irrgang (SP):De minister heeft in Deloitte Magazine gezegd: met angst kun je mensen
niet motiveren. Geldt die uitspraak ook voor de waardering van de ontwikkelingen
in China en India? Je ziet namelijk vaak dat er een soort angstbeeld wordt
opgeroepen dat wij in Nederland onze banen verliezen. Ik ben blij dat de minister
het voorbeeld noemde van de outsourcing naar Nederland. Mag ik dus van hem
begrijpen dat hij dus niet bang is voor die ontwikkeling?Minister Brinkhorst:De heer Irrgang zit op het goede spoor. Met angst kun je mensen niet motiveren.
In Nederland kom ik nog te vaak tegen dat men te angstig is voor de toekomst
en dat men de ontwikkelingen in China, India en andere ontwikkelingslanden
als een bedreiging ziet in plaats van als een kans en een uitdaging. In mijn
visie is het inderdaad een uitdaging. Ik kom verderop in mijn betoog nog te
spreken over de vraag hoe wij er verder op moeten reageren. Voor niets gaat
namelijk de zon op. Wij kunnen niet blijven zitten waar wij zitten en verder
dat proces door laten gaan. Dus wij moeten wel reageren. Na veertig, vijftig
jaar kunnen onder andere degenen, tot wie ik ook behoor, die van mening zijn
dat armoede in de wereld moet worden bestreden, eindelijk zien dat de armoede
in India en China effectief terugloopt. In de afgelopen tien jaar zijn er
300 miljoen mensen minder onder het bestaansminimum gekomen. Dat komt omdat
ze deel zijn geworden van een globaliserende economie. Er zijn nog steeds
heel veel problemen in China en India, maar de kern is dat het een ontwikkeling
is van de hoop en niet van de angst.De heer Irrgang (SP):De afgelopen jaren heeft het kabinet de mensen veel angst aangejaagd.
Daarbij is ook wel eens verwezen naar China, ook door deze minister. Ik mag
het dus goed begrijpen dat de minister in de toekomst niet meer naar de ontwikkeling
in China en India zal verwijzen om afbraak van de sociale zekerheid in Nederland
te legitimeren?Minister Brinkhorst:De heer Irrgang is kort lid van deze Kamer. Hij zou mij maar een keer
moeten aangeven wanneer ik ooit het woord angst heb gebruikt in verband met
de ontwikkelingen in India en China. Ik ben geen angsthaas, mijnheer Irrgang.
Degenen die in dit land er voortdurend de nadruk op leggen dat dit kabinet
angst aanjaagt, hebben het bij het verkeerde eind. Het gaat om inspiratie
en om uitdaging. Ik hoop dat het de laatste keer is dat ik deze opmerking
van de heer Irrgang hoor.De heer Vendrik (GroenLinks):Het was nota bene uw partijgenoot, die leuke minister voor Bestuurlijke
Vernieuwing, die toch laatst zei: dit kabinet jaagt mensen angst aan? Dus
het is een van uw naasten in dit kabinet die dit zei. Ik begrijp dat de mededeling
die u hier zo emotioneel doet, overigens waardering daarvoor, vooral bedoeld
is voor de heer Pechtold.Minister Brinkhorst:Ik kan mij niet voorstellen dat de heer Pechtold ooit over mij zou zeggen
dat ik mensen angst aanpraat, dus ik vrees dat de heer Vendrik inderdaad aan
het verkeerde adres is.De heer Irrgang (SP):In Tegenlicht van 12 september vorig jaar zei u dat de Chinezen harder
en sneller zullen lopen en ons uiteindelijk voorbijgaan en dat
u dat niet wilt. Ik vind dat een vorm van bangmakerij. Ik vind het hartstikke
mooi als de Chinezen ons voorbijlopen. Er wonen een miljard mensen. Ik hoop
dat zij ons voorbijlopen.Minister Brinkhorst:De heer Irrgang is toch van mening dat welvaart en groei van de Nederlandse
economie een essentiële voorwaarde is voor het behoud van het socialezekerheidsstelsel?
Dat is misschien een van de weinige dingen waarover hij en ik het eens zijn.
Als ik wijs op het feit dat de Chinezen harder lopen, is dat een uitdaging
voor Nederland en geen verzoek om te blijven zitten waar je zit. Het verschil
tussen de SP en het kabinet is dat de heer Irrgang vindt dat wij moeten blijven
zitten waar wij zitten, dat globalisering een bedreiging is en dat outsourcing
gestopt moet worden. Dat vind ik eigenlijk conservatief en dat ben ik nooit
geweest, ook niet toen de heer Irrgang nog niet geboren was.De voorzitter:Vorig jaar ging het ook zo en ik vind dit soort opmerkingen tegenover
volwaardige leden van de Kamer zo flauw. U heeft er een handje van om te zeggen:
ook toen u nog niet geboren was. Doet u dat toch niet. De jongere leden kunnen
met z'n allen veel onvriendelijker zijn over uw leeftijd dan u in uw eentje
over hun leeftijd.Minister Brinkhorst:Daar hebt u helemaal gelijk in, maar ik houd van een aangenaam en spannend
debat, zoals u weet. Ik vind het boeiend dat ik nu al voor de derde keer een
interruptie van de heer Irrgang heb gekregen.De heer Irrgang (SP):Dit is mijn laatste, als de minister mij niet verder uitdaagt. Ik hoop
dat de Chinezen nog heel lang harder zullen lopen, want een land dat heel
arm is, moet wat mij betreft harder groeien dan ons land. Daar worden de inkomensverschillen
in de wereld kleiner van en dat vind ik een goede zaak.Minister Brinkhorst:Daarover zijn wij het eens. Als u dat nu meteen had gesignaleerd, en niet
op zo'n verdedigende toon, dan waren wij het met elkaar eens.Wat zijn de gevolgen van de gesignaleerde ontwikkelingen voor Nederland
en voor Europa? Er is naar mijn gevoel een scherpe inzet, gericht op excellentie
en het ontwerpen van een netwerkeconomie. Er moet een moderne beleidsagenda
worden neergezet voor de Europese Unie en daarmee voor Nederland. Oude reflexen
uit de negentiende eeuw, die ook heden ten dage nog wel eens de kop op dreigen
te steken, zoals het protectionisme, voldoen niet langer in de eenentwintigste
eeuw.In dit tweede blokje zal ik ingaan op wat dit alles betekent voor de Europese
Unie en voor Nederland. De gesignaleerde ontwikkelingen in Europees verband
zijn belangrijk voor Nederland, omdat wij al vijftig jaar op constructieve
wijze een grote Europese markt hebben ontwikkeld, die met alle onvolmaaktheden
steeds verder dient te worden ontwikkeld. Daarmee hebben wij een belangrijk
startpunt voor verdere ontwikkelingen.Natuurlijk zijn er ook problemen met die markt. De staatssecretaris zal
nog reageren op de brief die de heer Kortenhorst heeft gestuurd over ontwikkelingen
rond het level playing field en dergelijke. Het uitgangspunt is dat het vervolmaken
van de interne markt een belangrijk element is om te reageren op ontwikkelingen
in India en Japan, die ook inzien dat Europa een grote markt is. Het wonderlijke
is dat wij dat zelf vaak niet zien. Men kan van de Japanners en Indiërs
niet verwachten dat zij Europeser zijn dan de Europeanen zelf. Als wij die
grote Europese markt verwezenlijken en inhoud geven, hebben wij gezamenlijk
het grootste handelsblok in de wereld, met 450 miljoen inwoners. Wij moeten
zorgen dat dit ook inderdaad gebeurt.Op onderdelen van die markt zijn wij veel te veel intern gericht geweest.
Dat heeft ook geleid tot het afschermen van bepaalde markten. Ik denk dan
aan de ontwikkeling van de Europese landbouwpolitiek in de laatste veertig
jaar.Nogmaals, hoewel die interne markt nog verre van perfect functioneert
en wij nog veel moeten doen aan een aantal punten, zoals het ontwikkelen van
de Europese dienstenrichtlijn, is het ook om die reden van grote betekenis
om te pleiten voor een nieuwe fase in het Europese eenwordingsproces. In die
nieuwe fase moet de Europese Unie de ramen openzetten en zich openstellen
voor buitenlandse producten en diensten door een grotere externe gerichtheid
aan de dag te leggen. Dat slaat ook direct op de lopende WTO-ronde.Interessant is dat volgens het recente Four-futuresscenario van het Centraal
Planbureau de scenario's die het meest zijn gericht op openheid tot oplopend
1% structurele groei opleveren. Scenario's die zijn gericht op een
besloten Europa en op het behouden van de bestaande gerichtheid van Europa
komen minder hoog uit. Om die reden zullen wij in de komende periode de openheid
naar buiten moeten benadrukken. De Doha-ronde heet niet voor niets de ontwikkelingsronde.
Dat geeft zowel kansen voor de minst ontwikkelde landen als voor opkomende
markten. Beide zijn wezenlijk voor ons. De inzet van het kabinet zal dan ook
zijn: het vergroten van de toegang tot onze markten en niet te zware verplichtingen
voor ontwikkelingslanden, waarbij wij natuurlijk een onderscheid moeten maken
tussen de verschillende soorten ontwikkelingslanden. Daar zal de Europese
Unie nog het nodige voor moeten doen. Dat zijn de lessen die wij moeten leren
van de periode die wij hebben meegemaakt met Japan en India.De heer Vendrik (GroenLinks):U verwees zojuist naar het Four-futuresrapport van het CPB. Het meest
open scenario zou het hoogste groeipercentage opleveren. Van u als milieuminister
mag ik dan toch tegelijkertijd vernemen dat precies dat scenario tot een enorme
toename van de milieudruk leidt? Juist u als minister van duurzame groei,
volgens mij nog steeds groene groei, zou dat ook hier naar voren moeten brengen.Minister Brinkhorst:U zult mij niet horen pleiten voor het Global-Economyscenario. Ik pleit
voor het Strong-Europescenario. Dat is een van de twee scenario's waarvoor
een grote groei wordt voorzien. In het Strong-Europescenario is uitdrukkelijk
rekening gehouden met het aspect duurzaamheid. Daarin is sprake van een volwassen
klimaat- en milieupolitiek. Ik kom straks nog even terug op de energiedimensie
en de duurzaamheid. Ik ben het met u eens: het is van groot belang niet alleen
naar het handelsaspect te kijken maar ook naar de milieudimensie. Wij waren
beiden in Cancun. Wij weten beiden dat er vooral in ontwikkelingslanden,
maar ook in de VS en Japan, grote reserves zijn om die duurzaamheidsdimensie
als een onderdeel van de WTO te behandelen.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb gisteren gevraagd om een opheldering van de woorden van staatssecretaris
Nicolaï over de inzet van de Nederlandse regering voor het komende WTO-overleg.Minister Brinkhorst:De staatssecretaris zal op dat specifieke punt ingaan, maar de algemene
lijn van het beleid van het kabinet is zoals ik net heb gezegd.Voorzitter. De recente Europese top in Hampton Court heeft een aantal
belangrijke economische thema's binnen de context van de internationalisering
geplaatst. Ik denk aan de voorzieningszekerheid van de energie, het belang
van economische migratie en aan de hervorming van universiteiten. Overigens
wil ik in Europees verband graag een belangrijk punten maken van het gelijke
speelveld. Veel landen liggen niet op schema bij de liberalisering van hun
netwerksectoren. Zo heeft bijvoorbeeld één derde van de Europese
Unie van vijftien nog niet de vereiste telecomwetgeving geïmplementeerd.
Een vergelijkbare ontwikkeling zien wij helaas op energiegebied. Ik werk er
hard aan om deze vormen van concurrentievervalsing in Europees verband tegen
te gaan. Mede door de inspanningen van Economische Zaken heeft de Europese
Commissie besloten om de landen die de energiemarktrichtlijnen nog niet of
niet goed hebben geïmplementeerd voor het Europese Hof te dagen. Ik heb
ook een aantal MOU's gesloten met buurlanden over samenwerking op energiegebied.
Op die wijze hopen wij het gelijke speelveld verder te kunnen versterken.
Wat is tegen die achtergrond van de Europese ontwikkelingen het beeld van
Nederland op economisch gebied? Als wij in Nederland een uitdagende samenleving
willen hebben, zullen wij meer van die globalisering moeten profiteren. Daarom
moeten wij werken aan nieuwe arrangementen en moeten wij proberen nieuwe evenwichten
in onze economie te bereiken. Dat betekent in de eerste plaats dat wij een
flexibele economie moeten hebben met een sterke overheid. Wij wensen geen
Amerikaanse toestanden. Het kabinet werkt daaraan op de terreinen van de VUT
en prepensioenen, de WAO, de WW, de nieuwe Zorgwet. Wij hebben al die hervormingen
beschreven in het Nationaal Hervormingsprogramma Lissabon dat op 12 oktober
jongstleden uitvoerig in een AO aan de orde is geweest. Alle landen stellen
die programma's op. Vervolgens worden die uitvoerig besproken en beoordeeld.
Bijna twaalf van die programma's zijn inmiddels ingediend, bijna veertien
dagen nadat wij dat AO hebben gehad! Dit is een van de belangrijkste instrumenten
waarmee de Europese Unie de concurrentiekracht in de afzonderlijke lidstaten
als geheel wil versterken. Ik wijs in dit verband ook naar de bijdrage van
de heer Ten Hoopen, maar ik begrijp dat de heer Aptroot mij hierover wil interrumperen.De heer Aptroot (VVD):Voorzitter. Ik mis toch iets in dat uitgebreide verhaal van de minister
en dat betreft nu net een punt van het kabinetsbeleid waarover de VVD-fractie
niet tevreden is. Ik doel op het inflexibele ontslagstelsel waar met name
het mkb veel last van heeft. Als de minister nu zo'n uitvoerig verhaal houdt
over globalisering en ziet hoe groot de concurrentie wordt, waarom pakt het
kabinet dit eindelijk niet eens aan, opdat het mkb veel sneller de omvang
van de werknemers kan aanpassen?Minister Brinkhorst:U zult weten dat het kabinet deze problematiek nadrukkelijk aan de orde
heeft gesteld in zijn aanvrage van een middellangetermijnadvies aan de SER.
Als dat advies er is, zal het zo snel mogelijk daarna met een reactie komen.Voorzitter. Het tempo in Europa op dit terrein moet inderdaad omhoog.
De heer Ten Hoopen sprak over de sense of urgency. Mijn conclusie is dat in
een groot aantal Europese landen parallel wordt gedacht, of men door rechts
of links wordt geregeerd. De landen die het eerst en het scherpst reageren,
liggen ook het beste op koers. Ik denk aan de Scandinavische landen, Ierland,
voor een deel Spanje en zeker niet in de laatste plaats Nederland. Het hervormingsbeleid
van dit kabinet in de afgelopen jaren heeft ons klaar gemaakt voor een aantal
ontwikkelingen, met name op het gebied van de concurrentiepositie in de Europese
Unie en in Nederland. Het ministerie van EZ wordt terecht vereenzelvigd met
de hervormingen van dit kabinet, maar die vloeien direct voort uit de uitdagingen
die ik net noemde.Mevrouw Smeets (PvdA):De minister spreekt mooie woorden over de hervormingsagenda. In mijn bijdrage
heb ik gevraagd of hij zich realiseert wat dit betekent voor de individuele
ondernemer. Het is mooi om er macro-economisch tegenaan te kijken, maar vertaal
het nu eens naar die individuele ondernemer. Wij staan zeker achter enkele
voorgestelde maatregelen, maar alles gaat te snel en is te veel!Minister Brinkhorst:Ik denk dat een echte ondernemer altijd actief zal reageren op uitdagingen.
Die globalisering en de ontwikkelingen in de wereld om ons heen zijn niet
te keren. De beste ondernemers zullen daar ook het best op reageren. De staatssecretaris
zal nog uitvoerig ingaan op hetgeen dit kabinet zoal doet om een goed ondernemersklimaat
te ontwikkelen. Straks zal ik nog iets zeggen over uw verwijt inzake grote
versus kleine ondernemers. Het is essentieel dat het ondernemersklimaat wordt
verbeterd en dat is dan ook een heel belangrijke zorg van dit kabinet.Voorzitter. Met het oog op de toekomst zullen structuren moeten worden
doorbroken. Naast de globalisering wil ik ook de vergrijzing noemen. De minister
van EZ is zowel voor producenten als voor consumenten een belangrijk aanknopingspunt.
U kunt zeggen dat wij in het verleden misschien te vaak waren gericht op het
behartigen van de aanbodzijde van de economie. Ik denk dat zowel de aanbod-
als de vraagzijde het algemeen belang vertegenwoordigen.De gedachte van mevrouw Smeets dat ik alleen voor het grootbedrijf werk,
werp ik verre van mij. Een groot deel van mijn inspanningen richten zich op
het mkb en de starters. Ik denk aan de WBSO waarvan 70% naar het midden-
en kleinbedrijf gaat. Ik denk aan de innovatievouchers, een nieuw instrument
dat erg wordt gewaardeerd en dat met name is gericht op het mkb. Verder gaat
in totaal 60% van alle researchuitgaven naar het mkb. Er is dus geen
sprake van dat dit kabinet of deze minister speciaal naar het grote bedrijfsleven
kijken.Mevrouw Smeets (PvdA):Uit het antwoord op de feitelijke vragen blijkt dat het grootbedrijf een
groter voordeel heeft bij de lastenverlichting dan het midden- en kleinbedrijf.
Dit zijn gewoon feiten.Minister Brinkhorst:Daar is geen sprake van. De staatssecretaris zal uitvoerig op de verschillende
onderdelen ingaan. Wij doen juist op dit terrein heel veel voor het mkb, omdat
wij ons realiseren dat het mkb een belangrijke drager van de welvaart is.
Mevrouw Smeets moet zich niet door beelden laten leiden die geen recht doen
aan de werkelijkheid.Mevrouw Smeets (PvdA):Het is toch vreemd dat alle woordvoerders aan het debat gisteren hebben
gesproken over het mkb en over de steun voor het mkb. Ziet de minister dit
ook als de rode draad van het debat gisteren?Minister Brinkhorst:Dit is zeker waar, daarom zal de staatssecretaris een groot deel van haar
betoog aan dit onderwerp wijden. Ik hechtte eraan hier ook kort op in te gaan,
omdat mevrouw Smeets zich zo nadrukkelijk tot mij richtte. Ik heb twee belangrijk
feiten genoemd, namelijk dat 70% van de WBSO naar het midden- en kleinbedrijf
gaat, net als 60% van de middelen voor research en onderzoek. De innovatievouchers
waar ik al over sprak, zijn een groot succes en zijn door mij opgezet.Los van die deelbelangen agendeer en initieer ik nieuwe ontwikkelingen.
Dit heeft er bijvoorbeeld toe geleid dat dit kabinet mensen stimuleert om
langer te werken. Verder kunnen er nu veel meer mensen aan de slag vanuit
een uitkeringssituatie.De arbeidsparticipatie van vrouwen staat ook hoog op de agenda. Ik denk
dat wij daarmee op de goede weg zijn, maar wij zijn er nog niet. Dit geldt
zowel voor de randvoorwaarden als de kinderopvang als voor de in Nederland
heersende cultuur. Hoe komt het toch dat er zo weinig Nederlandse vrouwen
aan de top zijn? Dit heeft toch ook te maken met het feit dat zij worden ontmoedigd
om meer dan in deeltijd te werken. Dit is natuurlijk een individuele keuze
en er is geen sprake van dat ik iemand zou willen verplichten om vijf dagen
in de week te werken. Ik vind het echter wel opvallend dat aan de top van
de Indiase centrale bank vrouwelijke economen belast zijn met monetaire zaken
en dat de top van het Indiase ministerie van Economische Zaken voor een deel
uit vrouwen bestaat, zij werken allen vijf dagen per week, terwijl er tijdens
de ontmoeting met president Poetin er geen enkele vrouw namens de top van
het Nederlandse bedrijfsleven aanwezig was. Ik denk dat wij de discussie over
de arbeidsparticipatie van vrouwen aan de top van het bedrijfsleven in Nederland
hiermee gemarkeerd is. Dit is geen verwijt aan welk individuele vrouw dan
ook, maar het valt mij op dat Nederlanders zich op de borst kloppen over hun
hoge arbeidsparticipatie, maar dat het resultaat daarvan voor vrouwen aan
de top van het Nederlandse bedrijfsleven zo ver achterblijft. Ik ben van mening
dat juist vrouwen daar een belangrijke rol kunnen spelen.De heer Aptroot (VVD):Kan de minister aangeven hoe de verhouding tussen mannen en vrouwen is
in de top van zijn ministerie?Minister Brinkhorst:De heer Aptroot heeft hier een punt. Ik zou graag zien dat die verhouding
verbetert en ik probeer dit ook te bevorderen. Niet alleen de staatssecretaris
is vrouw, maar ook de plaatsvervangend directeur-generaal Economische Politiek,
de directeur Marktwerking en de directeur van het Agentschap Telecom. Ik zou
graag willen dat dit verder wordt uitgebreid en ik klop mij zeker niet op
de borst. Ik signaleer en agendeer en constateer dat dit in Nederland een
probleem is.De heer Vendrik (GroenLinks):In het beroemde interview in Het Financieele Dagblad stond het net iets
anders. Daar ging de minister toch echt in de aanval met zijn opmerking dat
al die vrouwen eigenlijk een beetje lopen te zeuren. Dat vrouwen in deeltijd
willen werken, vind deze oudere heer een beetje gezeur.De voorzitter:Mijnheer Vendrik, nu doet u het zelf. Het is nu echt afgelopen met die
leeftijdsgrapjes.Minister Brinkhorst:Voorzitter. Ik ben het helemaal met u eens. Leeftijd speelt bij mij nooit
een rol.Wat de heer Vendrik zegt, is een parodie op de werkelijkheid. Ik ben niet
verantwoordelijk voor de kop van dat interview. Hij moet zich dan ook beperken
tot de tekst van het interview. Ik heb daarin met geen woord gerept over zeurende
vrouwen. Ik heb er alleen maar op gewezen dat het klimaat, de cultuur in Nederland
zo is dat er te vaak afwijzend wordt gereageerd op de wens om naar een topfunctie
toe te werken en dat te combineren met een gezinssituatie. Nederland loopt
op dit punt niet alleen achter bij India en de Verenigde Staten, maar ook
bij andere Europese landen. In dit interview heb ik de discussie hierover
proberen aan te moedigen, net zoals ik dat twee jaar geleden heb gedaan door
het thema langer werken te agenderen.De heer Vendrik (GroenLinks):De minister gebruikt de woorden klimaat en cultuur. Misschien kan hij
beter beginnen met het beleid. Ik denk dan bijvoorbeeld aan het mislukte beleid
voor de kinderopvang, waarvan vooral vrouwen de dupe zijn die in de toekomst
voor topfuncties in aanmerking zouden kunnen komen.Minister Brinkhorst:Het kabinet heeft wel degelijk geïnvesteerd in kinderopvang. Kortgeleden
is hiervoor nog eens 200 mln. extra uitgetrokken. Verder werkt het kabinet
aan de uitvoering van de motie van de heer Van Aartsen. Uiteindelijk zullen
wij echter zowel de cultuur als de structuur moeten veranderen.Het kabinet heeft in andere dossiers ook een initiërende rol kunnen
spelen. Ik denk dan bijvoorbeeld aan de Waddenzee en Borssele en de doorbraak
in de bestaande arrangementen voor de aardgasmeevallers. Voortaan gaat meer
geld, namelijk 50%, van de meevallers naar de zachte infrastructuur,
kennis en innovatie, in plaats van naar de harde infrastructuur. Daarmee hebben
wij in het voorjaar en deze zomer een belangrijke impuls gegeven aan de economische
structuurversterking.Nederland staat voor belangrijke uitdagingen. Deze uitdagingen moeten
wij ook het hoofd bieden door jongeren te inspireren het beste uit zichzelf
naar boven te halen. Het kabinet investeert 180 mln. in de vmbo-scholen en
lesmateriaal voor het mbo. Dat geld wordt onder meer gebruikt voor arbeidspleksimulaties,
het vernieuwen van lokalen en leertrajecten in bedrijven. Op deze
manier moet de uitval worden teruggedrongen en jongeren de kans krijgen het
beste in zich naar boven te halen.De hervormingen van het kabinet beogen de productiviteitsgroei te bevorderen
en een versterking van het groeivermogen op lange termijn te garanderen. Overigens
reikt het belang van die economische groei veel verder dan louter en alleen
pecunia, het geld. Uit recent onderzoek van professor Benjamin Friedman van
Harvard University blijkt dat in samenlevingen waar de groei stagneert, problemen
als etnische spanningen, discriminatie en intolerantie sneller en agressiever
de kop op steken. Tegen die achtergrond is economische groei de smeerolie
van de maatschappij. Ervoor zorgen dat er meer smeerolie in de raderen van
de economie terechtkomt, is dus onze tweede rol.Tegen de heer Van den Brink kan ik zeggen dat de statistieken laten zien
dat het met de conjunctuur weer de goede kant opgaat. Het producentenvertrouwen
is toegenomen. Wij zitten nu op het hoogste niveau sinds 2001. De zakelijke
dienstverlening is positief: 40% van de ondernemers verwacht een hogere
omzet. Het consumentenvertrouwen is licht toegenomen. De werkloosheid lijkt
gestabiliseerd. Het aantal uitzenduren is toegenomen. De futureprijs voor
olie vertoont een dalende trend. En ook het beeld in Duitsland, onze belangrijkste
afzetmarkt, is weer positiever, evenals in de Verenigde Staten.In december krijgen wij nieuwe cijfers van het CPB. De heer Vendrik vroeg
mij naar de nieuwe directeur. Ik kan hem antwoorden dat ik iedere sollicitatie
met belangstelling afwacht.De heer Vendrik (GroenLinks):Het was een serieuze vraag, want directeur van het CPB is geen onbelangrijke
positie. Deze minister gaat hierover. Kan hij misschien tekst en uitleg geven
over de gang van zaken na het vertrek van de heer Don? Wat moet die nieuwe
directeur zijn? Hoe ziet deze minister dat? Ik weet dat het CPB een zbo is
en dat de minister op afstand staat, maar hij is toch een beetje "de
baas". Hij moet het arbeidscontract met de persoon in kwestie goedkeuren.Minister Brinkhorst:Dit geeft mij de gelegenheid om nog eens publiek mijn waardering te uiten
voor het werk dat de heer Don de afgelopen elf jaar heeft gedaan. Hij heeft
het CPB als een onafhankelijke, zeer zelfstandige organisatie neergezet. Hij
is gezaghebbend en vanuit zijn rol als adviseur voor de samenleving als geheel
van buitengewone betekenis. Als wij een tweede Don zouden kunnen krijgen,
zou ik buitengewoon tevreden zijn. Er zijn sollicitaties mogelijk. Ik begrijp
uw belangstelling hiervoor. Ik wacht de sollicitaties met belangstelling af.De heer Vendrik (GroenLinks):Speelt partijpolitiek of de partijpolitieke achtergrond van de toekomstige
directeur op een of andere manier een rol bij deze sollicitatie of is dat
geheel uitgesloten?Minister Brinkhorst:Er kan geen sprake zijn van uitsluiting op grond van criteria als partijlidmaatschap,
gezindte, sekse of religie. Iedere vorm van discriminatie moet ook bij de
benoemingsprocedure voor een belangrijke functie als deze worden uitgesloten.De heer Van den Brink is van mening dat de burger te veel de hand op de
knip legt. De macrocijfers geven hem daarin ongelijk. Er is ontspaard en volgend
jaar zal de koopkracht naar verwachting weer toenemen. De consumptie neemt
waarschijnlijk met 1% toe. Ik ben het wel met hem eens dat wij het
vertrouwen van de consument verder moeten zien te stimuleren. Het belangrijkste
element daarbij is het schetsen van een aanlokkelijke toekomst waarin iedereen
naar zijn of haar vermogens actief aan de maatschappij kan bijdragen.Ik denk dat Nederland en de Europese Unie op dit moment op een kruispunt
staan. De te volgen richting wordt niet bepaald door de ouderwetse links-rechtstegenstelling
in de politiek. Het kruispunt waar wij nu op staan, betreft de vraag of wij
willen vasthouden aan het oude of dat wij burgers en bedrijven perspectief
willen bieden op een betere toekomst door modernisering van bestaande arrangementen
en instrumenten. Het kabinet kiest voor het laatste. De heer Ten Hoopen vroeg
of het gevoel van urgentie wel voldoende was. Het kabinet heeft de urgentie
steeds benadrukt, heeft daar perspectief aan gekoppeld en actie op ondernomen.
Ook in Europees verband benadrukken wij die urgentie. Het kabinet werkt daartoe
aan een duurzame economie in de breedste zin van het woord, dus op het gebied
van milieu, maatschappelijk draagvlak en betaalbaarheid.Het volgende onderdeel betreft de specifieke acties waar EZ een speciale
rol in moet spelen.De heer Ten Hoopen (CDA):Ook in Europees verband?Minister Brinkhorst:Natuurlijk. Ik word beheerst door mijn denken dat wij deel zijn van een
globaliserende wereld. Daarin is Europa essentieel en daarbinnen heeft een
Nederland een speciale uitdagende rol en een speciale visie. Daar horen acties
bij. Ik kan mijn acties niet los zien van het Europese kader. Dat is de modernisering
waar de Nederlandse economie voor staat.De heer Ten Hoopen (CDA):Ik onderschrijf dat. Ik heb ook betoogd dat het gaat om de kansen en mogelijkheden
die er zijn. Het gevoel van urgentie moet zich vertalen in acties in Europa.
Is er zoiets als een gezamenlijk denken over de concurrentieverhoudingen binnen
Europa? De concurrentie in Europa is wel van belang, maar er moet wel een
faire competitie zijn die Europa verder brengt en niet achterop. Kunt u zeggen
welke acties worden ondernomen op dit terrein?Minister Brinkhorst:Als wij Hampton Court nog niet achter de rug hadden, zou ik daar aarzelender
op reageren. De twee grootste economieën in continentaal Europa, Frankrijk
en Duitsland, zijn de afgelopen jaren geen voorbeelden geweest van gedrag
dat past binnen Europees verband. Politiek leiderschap moet ook economisch
gerechtvaardigd zijn. In Duitsland zijn door het vorige kabinet verschillende
hervormingen ingezet die inzet zullen zijn voor de nieuwe regering. Schröder
en Merkel hebben op dat punt een gelijke ontwikkeling. Ik ga even voorbij
aan de tijdelijke problemen rondom de kabinetsformatie aldaar, want daar gaan
wij niet over. Ik constateer dat er in Frankrijk een grote spanning bestaat.
Ik geloof niet dat er in Frankrijk leidinggevende ontwikkelingen zijn die
juist de wat open benadering, die ik schets, aan de orde stelt. In het Verenigd
Koninkrijk, Ierland, enkele Scandinavische landen die ik net heb genoemd en
niet te vergeten de nieuwe EU-lidstaten in Centraal-Europa is het proces van
globalisering volop gaande en bestaat de wens om meer concurrentie
tot stand te brengen. Een aantal elementen die daar aan de orde zijn, dienen
zeker ook als benchmark voor het Nederlands kabinet. Ik denk bijvoorbeeld
aan de vennootschapsbelasting. In Europees verband is het niet houdbaar dat
de landen in West-Europa allemaal gemiddeld boven de 30% tot 35%
zitten, terwijl sommige landen in Centraal-Europa tussen de 10%, 15%
en 20% zitten. De drive tot meer concurrentie is dus aanwezig. De Raad
voor concurrentiekracht die ik geprobeerd heb, vorm te geven tijdens het voorzitterschap
van Nederland, begint steeds meer met een meerjarenprogramma te werken. Dat
meerjarenprogramma zal zowel door het Britse voorzitterschap als door het
Oostenrijkse voorzitterschap worden besproken. Ik hoop binnenkort mijn Oostenrijkse
collega, die ik sinds een paar jaar ken, op dat punt weer te treffen. Ik ben
blij dat de heer Ten Hoopen hiernaar heeft gevraagd. Mijn oordeel is dat wij
op de goede weg zijn. Eén zwaluw maakt echter nog geen zomer. Het feit
dat het grondwettelijk verdrag door de bevolkingen is afgestemd, is natuurlijk
een zeer negatief signaal geweest voor wat Europa verder kan doen. Ik spreek
mij niet uit over het oordeel van individuele lidstaten; ik spreek vanuit
de Europese optiek. Na de uitbreiding tot 25 lidstaten heeft de tijdelijke
onzekerheid over de institutionele vormgeving van Europa in Europees verband
tot grote onzekerheid aanleiding gegeven.De heer Slob (ChristenUnie):Ik kan het antwoord gemist hebben, maar gisteren heb ik aandacht gevraagd
voor de internationale concurrentiepositie van het Nederlandse mkb in Europa.
Ik meen dat u daar net niets over zei. In ieder geval lijkt mij de positie
van Nederland internationaal minder florissant dan het beeld dat u daarvan
schetst. Het Nederlandse mkb staat qua internationale concurrentiepositie
op dit moment op de twaalfde plaats in Europa. Vier jaar geleden stond Nederland
nog derde. Nederland is dus negen plaatsen gezakt. Als die ontwikkeling aanhoudt,
belandt Nederland binnen de kortste keren in de achterhoede van Europa. Die
ontwikkeling moet u als minister van Economische Zaken toch zorgen baren,
lijkt mij. Wat gaat u daaraan doen?Minister Brinkhorst:Precies dat element baarde het kabinet zorgen bij zijn aantreden in 2003.
Toen zat Nederland inderdaad op een dieptepunt. Ik constateer in de eerste
plaats dat de loonsituatie tussen 1997 en 2003 uit de klauwen is gelopen,
om het maar even populair te zeggen. De lonen bedroegen gemiddeld 12%
meer dan in de rest van Europa. Ik constateer dat Nederland een geweldige
achterstand heeft opgelopen op het vlak van de arbeidsparticipatie. In de
derde plaats constateer ik dat de arbeidsproductiviteitsontwikkeling en daarmee
ook het innovatief vermogen in Nederland tussen 1995 en 2003 achteruit zijn
gegaan. Op elk van die drie terreinen heeft het kabinet acties ondernomen.
Die hebben natuurlijk aanleiding tot spanning gegeven. Vernieuwen doet pijn.
Ik constateer dat wij dankzij de loonontwikkeling dit jaar voor het eerst
veel meer in de pas lopen. Ik dank het bedrijfsleven en de vakbeweging dan
ook voor de inspanning die zij zich hebben getroost om de lonen te matigen.
Wij hebben in belangrijke mate bijgedragen aan de herziening van het socialezekerheidsstelsel,
waardoor arbeidsactie wordt bevorderd en WAO's niet meer worden gezien als
enkel een vangnet, maar ook als een prikkel om te werken. Degenen die nog
kunnen werken, zetten daardoor het deel wat in hun vermogen ligt, in. Ik constateer
dat met het oog op innovatie het kabinet bij zijn aantreden een bedrag van
800 mln. structureel in de kenniseconomie heeft gestopt. Later heeft het kabinet
er door middel van het paasakkoord voor gezorgd dat er een nieuwe verdeling
kwam ten bate van kennis in plaats van de klassieke verdeling. Daarvoor is
nog eens een bedrag van bijna 1 mld. ingezet. Ik constateer dat tijdens de
algemene politieke beschouwingen uitvoerig is gesproken over de nieuwe gelden
die in de begroting van 2006 zijn opgenomen om de structuurhervorming van
de Nederlandse economie op gang te brengen. Dit alles heeft ertoe bijgedragen
dat wij het jaar 2006 met veel meer vertrouwen tegemoet kunnen zien. Ik heb
al iets gezegd over het producentenvertrouwen en over het consumentenvertrouwen.
Natuurlijk moet er nog veel gebeuren op het vlak van regelgeving en administratieve
lasten. Daar gaat de staatssecretaris uitvoerig op in. Al deze elementen moeten
stimulansen zijn. Je kunt alleen niet volhouden dat er door het kabinetsbeleid
in de afgelopen tweeënhalf jaar geen nieuwe startposities zijn waardoor
het gerechtvaardigd is dat wij in het jaar 2006 de economie op een totaal
andere manier zien dan toen het kabinet in 2003 aantrad. Dat is mijn antwoord.De heer Slob (ChristenUnie):Ondanks deze mooie woorden en deze heel lange opsomming...Minister Brinkhorst:Daar vroeg u om, mijnheer Slob. U vroeg immers naar mijn concrete inzet.De heer Slob (ChristenUnie):Ik heb u gisteren gewezen op het onderzoek van de Erasmus Universiteit
te Rotterdam, dat vorige maand is uitgekomen. Daarin is rekening gehouden
met een aantal onderdelen van het kabinetsbeleid. Niettemin is het onderzoeksresultaat
redelijk alarmerend, daar waar het gaat om de internationale concurrentiepositie.
Ik heb u gevraagd wat u gaat doen met de vele aanbevelingen die in dat rapport
zijn terug te vinden en die voor een gedeelte ook aan de rijksoverheid zijn
gericht. Dit onderzoek is uitgevoerd op verzoek van ABN Amro en MKB-Nederland.Minister Brinkhorst:Een aantal van deze elementen is ongetwijfeld in dit onderzoek aan de
orde geweest. Ik zal u daar in tweede termijn een concreet antwoord op geven,
want het is een belangrijk punt. Het rapport van ABN Amro is mij bekend; in
detail kunt u wat dat betreft een specifieke opsomming krijgen van wat wij
doen. Ik denk overigens dat dit al begrepen is in een belangrijk deel van
wat ik heb gezegd.Voorzitter. Ik kom nu bij het slimmer werken. Ik constateer dat er een
mentaliteitsverandering is opgetreden, daar waar het gaat om meer werken.
De eerste tekenen daarvan zijn er. Ik geef te dien aanzien het volgende, interessante
voorbeeld. De gemeente Amsterdam is voornemens om vanaf volgend jaar in principe
geen uitkering meer te verstrekken aan jongeren tot 27 jaar. Deze jongeren
moeten óf aan het werk óf naar school óf een stage volgen,
met het doel om te voorkomen dat zij een uitkeringsafhankelijkheid krijgen.
Wij bereiken daarmee het benutten van talenten van jongeren. Dit is een belangrijk
punt en tevens een signaal dat aangeeft dat wij met een klimaatsverandering
bezig zijn. De gemeente Amsterdam en haar burgemeester moeten
ervoor geprezen worden dat daar een zodanig innoverende benadering wordt gekozen.In de landen om ons heen zien wij dezelfde verschuivingen. Wij zien ontwikkelingen
in België en wij zien ontwikkelingen in Duitsland. De Kamer wil vandaag
bij twee zaken stilstaan, bij slimmer werken, waarbij de sociale innovatie
een belangrijk punt vormt zoals opgebracht door de heer Ten Hoopen, en bij
de problematiek van de kenniswerkers.Wat betreft de sociale innovatie merk ik op dat er nog veel winst is te
behalen in het Nederlandse bedrijfsleven door zaken slimmer te organiseren.
De belangrijke input daarvoor vormt het eindrapport van de Taskforce Sociale
Innovatie die ik in het leven heb geroepen. Het zou goed zijn als in elke
cao aandacht aan sociale innovatie wordt besteed. Daarnaast zou sociale innovatie
ook buiten de reguliere onderhandelingen op de agenda moeten staan. Er is
een aantal concrete elementen zoals genoemd in het programma Investors in
People. Dit betreft tevens het bewuste loopbaanbeleid. Er zijn voorts extra
investeringen in het vmbo en het mbo tot een bedrag van 180 mln.Het thema van de sociale innovatie staat ook binnen het Innovatie Platform
hoog op de agenda. Dit komt onder andere tot uiting bij de Innovatie Event
van 7 december aanstaande. Dit is een grote bijeenkomst in het kader
waarvan geprobeerd datgene wat het Innovatie Platform de afgelopen tweeëneenhalf
jaar gedaan heeft, te verzilveren. Verder gaan wij mogelijkerwijs werken aan
een kenniscentrum voor sociale innovatie.Ik kom vervolgens bij het punt van de kenniswerkers. Door onze eigen hervormingen
vergeten wij wel eens de blik naar buiten te richten. Wij moeten niet alleen
nationaal kijken hoe wij de talenten van mensen beter kunnen benutten, maar
ook hier moeten wij de blik naar buiten richten. Sinds vorig jaar is er veel
gebeurd. Ik heb destijds gepleit voor een regeling voor kennismigranten en
die is er ook gekomen. Ik vond het wel ernstig om in India te vernemen dat
de kans reëel is dat Indiase bedrijven zich, vanwege ons visumbeleid,
buiten Nederland in Europa vestigen. De heer Bakker heeft mij gesuggereerd
om dit punt aan te kaarten bij minister Verdonk, maar bij arbeidsmigratie
zijn meer partijen betrokken dan minister Verdonk. Onder anderen minister
Remkes is daarbij betrokken; de knelpunten bij de gemeenten zijn hem gesignaleerd.
Ik heb het initiatief genomen om met de meest betrokken bewindspersonen tot
snel resultaat te komen en ik hoop de Kamer daar spoedig over te berichten.
Er vindt snel overleg plaats in het kabinet. Het gaat vooral over een paar
problemen die ik deze keer ervoer. Ik denk aan de problematiek van de after
sales, de overplaatsing binnen internationale bedrijven en de plaatsing van
wetenschappelijke medewerkers. De staatssecretaris heeft een brief naar de
Kamer gestuurd over de visaproblematiek. Wij moeten ons realiseren dat de
vraag naar hoger opgeleiden alleen maar verder zal toenemen, zoals onder andere
het Centraal Planbureau voorspelt.Ik geef een concreet voorbeeld om aan te geven waar wij het over hebben.
Het bedrijf Tata, dat ik eerder noemde, heeft als dochterbedrijf TCS. TCS
zal zijn hoofdkwartier in Amsterdam vestigen en heeft kortgeleden een advertentie
geplaatst voor 100 programmeurs op het terrein van de ICT. Er kwamen vijftien
sollicitaties en slechts drie van de vijftien voldeden aan de criteria. Als
wij zo'n gat hebben, zullen wij moeten kijken wat wij kunnen doen om dit tekort
aan te vullen. Het hebben van kenniswerkers uit andere landen is daartoe een
bijdrage. Tegen die achtergrond is het een rem op onze ontwikkeling en een
belangrijk concurrentienadeel voor het internationaliserende bedrijfsleven
en onze topinstituten als wij op dit punt vanwege de visumproblematiek in
de problemen geraken.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik was zeer verbaasd toen ik de krantenartikelen las waarin de minister
werd geciteerd, dat hij zo verbaasd was over het feit dat er een probleem
was met de toegang tot Nederland van kenniswerkers. Mijn collega Van Dam heeft
het daarover heel vaak gehad. Was het voor de minister echt de eerste keer
dat hij vernam dat het zo'n groot probleem was of zegt hij: pas toen realiseerde
ik mij het echt?Minister Brinkhorst:Sterker nog, ik heb het probleem vorig jaar in het Nederlandse kabinet
op de politieke agenda geplaatst. In februari 2004 kwam ik terug van een reis
door India. Ik zag toen voor het eerst wat de knelpunten waren. Het is evident
dat wij een beperkt migratiebeleid hebben. Daar is brede steun voor en daar
doe ik ook niet aan af. Wij schieten onszelf echter in de voet als wij internationaal
talent dat cruciaal is voor onze eigen concurrentiepositie in een globaliserende
wereld, door restricties niet aan de bak laten komen. Ik heb indertijd het
voorbeeld genoemd van een Indiase professor die zes maanden moest wachten
op een visum voor Nederland en vervolgens, nadat hij aan de VU in Amsterdam
was aangesteld, naar Harvard gegaan is, omdat hij daar veel sneller een visum
kreeg. Wat India betreft heeft dat te maken met de problematiek van het bevolkingsregister.
In India zijn er geen geboortebewijzen van degenen die voor 1974 zijn geboren;
ik bied mijn verontschuldigingen aan aan de heer Irrgang. Die problematiek
moeten wij op een andere wijze oplossen dan wij tot nu toe gedaan hebben.De heer Irrgang (SP):Zoals de minister misschien bekend is, bevinden zich onder asielzoekers
ook heel wat kenniswerkers. Ook deze, vaak heel hoog opgeleide mensen kunnen
tijdens hun asielprocedure niet werken. Vindt de minister ook dat het voor
deze kenniswerkers mogelijk moet zijn om te werken tijdens hun asielprocedure?Minister Brinkhorst:Ik ga niet over het asielbeleid. Het is een zaak van collega Verdonk.
Mijn invalshoek is een economische, gericht op versterking van de concurrentiepositie.
Ik streef ernaar dat wij in het kabinet een onderscheid maken tussen asielzoekers
en degenen die een bijdrage kunnen leveren. Ik neem aan dat de heer Irrgang
dit debat ook met mevrouw Verdonk voert.Ik kom op innovatie en excellentie. Alleen op toegevoegde waarde kunnen
wij concurreren. Wij moeten ons positioneren als een delta voor innovatieve
diensten en productie. De Nederlandse innovatiepositie is de afgelopen jaren
verslechterd, maar er is een kentering. Dit kabinet heeft veel energie en
middelen weten los te maken die bijdragen aan een innovatiever bedrijfsleven.
Het Innovatieplatform, waar soms wat badinerend over wordt gedaan, heeft daar
een belangrijke katalyserende rol bij gespeeld.Er is sinds het aantreden van het kabinet een extra impuls gekomen voor
kennis en innovatie van 800 mln. Ik noemde al de FES-impuls
van het voorjaar en de zomer. Ik wijs ook op de innovatievouchers, die voor
het mkb een zeer succesvol instrument zijn. Mevrouw Smeets heeft gevraagd
naar de marketingvouchers. De innovatievouchers zijn primair gericht op innovatie
en onderzoek. Marketing behoort in wezen tot de essentie van het ondernemen.
De vouchers zijn niet bedoeld om advertenties te plaatsen in de Telegraaf
of een ander blad. Wij moeten voorkomen dat wij concurrentievervalsing krijgen.
Het is wel mogelijk om informatie of kennis te verwerven over marketing. De
kennisdimensie staat bij de innovatievouchers centraal.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik ben het met u eens dat de markt een aantal zaken moet regelen. Naar
aanleiding van een aantal gesprekken, ook met de kennisaanbieders, heb ik
begrepen dat zij vinden dat de kennis over de muur wordt gesmeten, waarna
het vernieuwingsproces op de plank blijft liggen. Ik vraag of het laatste
stapje kan worden gezet om de ondernemer te laten voelen hoe belangrijk het
is om kennis op het gebied van marketing op te doen. Het is niet zozeer bedoeld
om advertenties te betalen, maar om te helpen bij het opstellen van een business
plan.Minister Brinkhorst:Kennis over marketing kan worden ingekocht. De kern van innovatievouchers
is om twee werelden bij elkaar te brengen die uit elkaar lagen, namelijk het
bedrijfsleven aan de ene kant en kennisinstituten, zoals hbo's en universiteiten
aan de andere kant. Het is dus een soort matchmaking met een fantastisch resultaat,
zodat wij daar volgend jaar mee doorgaan, waarbij ik verwijs naar de begroting.
Interessant is dat men ook toegang kan hebben tot buitenlandse kennisinstellingen.
Toen ik in Aken was, heb ik een akkoord gesloten met de minister van economische
zaken en innovatie van Nordrhein-Westfalen en hetzelfde geldt voor de Vlaamse
minister van innovatie. Wij zijn bezig te internationaliseren, zodat het mkb
zich kan positioneren als een deel van het internationale bedrijfsleven.De WBSO is een aantal jaren achter elkaar uitgebreid naar in totaal 100
mln. Per 2006 is er 25 mln. extra beschikbaar voor procesinnovatie, wat ook
belangrijk is voor het mkb. Niet voor niets gaat het grootste deel van het
innovatiebudget naar het mkb: 70% van de toegekende WBSO-gelden en
60% van de totale innovatiegelden gaat naar het mkb.Wij passen de financiering van kennisinstelingen als TNO en ECN aan, door
deze vraaggerichter te maken. Ook daardoor ontstaat meer samenwerking met
de bedrijven.Wij moderniseren het instrumentarium voor ondernemers drastisch.Er is een eerste aanzet tot een meer moderne bekostiging van het universitair
onderzoek: 100 mln.Wij stellen een investeringsagenda voor de toekomst op, samen met het
Innovatieplatform.Maar het gaat niet alleen om geld, maar ook om nieuwe activiteiten. Ik
wijs op de Telecomwet, waarmee wij waarschijnlijk koploper zijn geworden bij
breedbandinternet. Nu is dat nog Zuid-Korea, maar in 2006 zullen wij dat land
voorbijstreven. Dit betekent ook dat het innovatiebeleid pas goed kan gedijen
wanneer eerst de juiste economische randvoorwaarden zijn vastgesteld. Alleen
in een omgeving waarin bedrijven de vruchten van hun innovaties maximaal kunnen
genieten, zullen vernieuwende activiteiten worden ondernomen. Ik heb een gezond
fiscaal klimaat voor het mkb als randvoorwaarde genoemd. Dat gaat via de WBSO.
Verder noem ik de verlaging van de vennootschapsbelasting met specifiek flankerend
beleid voor het mkb.De heer Aptroot (VVD):Allereerst kijk ik wat bezorgd naar de voorzitter, met al zijn gehoest,
maar ik begrijp dat dat niet nodig is. De minister stelt dat wij op het gebied
van breedband op de tweede plaats liggen en misschien eerste worden. Is dat
dankzij of ondanks het feit dat de overheid daarin investeert? Wij praten
hier niet over het feit dat Kenniswijk failliet is gegaan. Daar zit geld in
van de gemeente Eindhoven, van de regio Eindhoven, van hbo's en universiteiten,
kortom, allemaal overheidsgeld dat weg is. Wij hebben hier en daar met belastinggeld
glasvezel aangelegd, maar er is niemand die wil betalen voor een abonnement.
Moeten wij niet de conclusie trekken dat wij koploper worden omdat de private
partijen het goed doen, terwijl de overheid niet meer investeert? Van de 45
mln. voor Kenniswijk is 10 mln. in de grond gestopt, wat er nooit meer uitkomt.
Is de minister bereid om de 35 mln. die nog niet is uitgegeven, op een verstandige
manier te investeren, bijvoorbeeld in de harde infrastructuur, waarmee files
worden weggenomen?Minister Brinkhorst:Ik ben de heer Aptroot erkentelijk voor zijn vraag. Het zal hem bekend
zijn dat ik mij bij mijn aanstelling de vraag moest stellen of wij zouden
kiezen voor soorten infrastructuren. Daarvoor heb ik uitdrukkelijk niet gekozen,
omdat ik van mening ben dat dit typisch een zaak is voor de markt. Ik kan
niet beslissen over wat er voor mijn tijd is gebeurd op het punt van verkeerde
financiering. Dat zou flauw zijn en bovendien ben ik niet de persoon die dat
moet doen. Ik heb wel het signaal afgegeven dat bijvoorbeeld gemeenten onder
beperkte omstandigheden er verstandig aan doen om te investeren. Wij spreken
in dit land echter over decentralisatie en eigen bevoegdheden. Ik ben in dialoog
met gemeenten en vermoed dat wij langzamerhand op de goede weg zijn.De tweede vraag van de heer Aptroot zal ik in tweede termijn beantwoorden.
Ik wil mij namelijk eerst in de details verdiepen, waaronder de genoemde bedragen
van 10 mln. en 35 mln. In de eerste plaats is mijn inzet gericht op het faciliteren
met als doel om belemmeringen op het terrein van het aanleggen van infrastructuur
weg te nemen. Het was een hele toestand in Nederland met die grondregeling,
de aanleg van pijpen enzovoort. In de tweede plaats zet ik mij in om ervoor
te zorgen dat vooral de dienstverlening met breedband wordt bevorderd. Daar
was namelijk sprake van een groot knelpunt. Het beeld van die grote snelweg
waarvan weinig auto's gebruikmaken is bij de Kamer bekend. Wij zijn daarom
met pilotprojecten gestart en zetten ook geld in voor veiligheid, zorg, onderwijs
en voor de verschillende sectoren van de economie. Ik noem de launching-customerbenadering,
waarover de Kamer zojuist een motie heeft ingediend. Naar mijn idee is dat
het punt waarop ik moet worden afgerekend als het gaat om het bevorderen van
die infrastructuur. De heer Aptroot heeft echter gelijk als hij zegt dat de
infrastructuur zelf vanuit de markt moet komen.De heer Aptroot (VVD):In tweede termijn zal de minister terugkomen op het bedrag van 35 mln.
van Kenniswerk dat nog niet is weggesmeten. Wij willen dat bedrag op een goede
manier aanwenden en niet voor die flauwekul.Op het eerste punt zijn de minister en mijn fractie het met elkaar eens.
Wij hebben ons ook steeds verzet tegen de overheid die belastinggeld gebruikt
om in glasvezel te investeren. Ik verzoek de minister om door te pakken en
de oekaze uit te laten gaan dat ook gemeenten moeten stoppen. Het is immers
geld dat door de burgers en bedrijven wordt opgebracht. Amsterdam zal daarmee
beginnen en Appingedam is daardoor al in de problemen gekomen. Laten wij ophouden
met het gebruiken van belastinggeld om het bedrijfsleven te beconcurreren
en uiteindelijk een zeperd te halen. Waarom grijpt de minister niet in? Hij
heeft onze steun.Minister Brinkhorst:De heer Aptroot weet dat ik bezig ben met het maken van spelregels voor
de overheid. Hij zegt feitelijk dat de medeoverheden weer lagere overheden
moeten worden. Hij pleit ervoor om de spelregels die centraal aan de orde
zijn onder omstandigheden toe te passen. In de afgelopen periode hebben wij
echter een cultuur ontwikkeld die inhoudt dat iedere overheid op ongeveer
hetzelfde niveau staat. Ik ben dus voorstander van duidelijke bevoegdheidsafbakeningen.
In die zin vermoed ik dat ik het huis van Thorbecke nog wel ken.Het tweede aspect van de innovatie is de excellentie. De door mij genoemde
acties leveren een belangrijke bijdrage aan de verbetering van het Nederlandse
innovatieklimaat. Die concurrentie dwingt ons echter ook tot meer excellentie,
vooral in een globaliserende wereld. In een algemeen overleg hebben wij kort
geleden uitvoerig gesproken over de aanpak van sleutelgebieden. Die aanpak
is betrekkelijk revolutionair. Twintig jaar lang hebben wij in Nederland geen
industriepolitiek gekend, doordat wij alles op een hoop wilde gooien. Nu worden
er door het ministerie van Economische Zaken innovatieprogramma's ontwikkeld
op vier sleutelgebieden: high-techsystemen en materialen, flowers and food,
water en de creatieve industrie. Dat zijn bij uitstek gebieden waarvoor geldt
dat wij een goede uitgangspositie hebben om tot de top van de wereld te kunnen
behoren. Het punt van het water licht ik eruit. Het is de Kamer bekend dat
de minister van V en W en de staatssecretaris daarmee bezig zijn. Het is mij
ook duidelijk geworden dat wij de watersector moeten internationaliseren.
Er zijn echter nog belemmeringen om vanuit een monopoliepositie internationaal
te kunnen concurreren. Met de minister van V en W en met name met de staatssecretaris
werk ik eraan om nieuwe wet- en regelgeving tot stand te brengen en om een
verandering van mindsetting te bewerkstelligen. Juist op het terrein van water
kunnen wij munt slaan uit onze wereldwijd geroemde kennispositie. Dat doen
wij echter te weinig.Er is meer waarvoor geldt dat wij leidend en excellent kunnen zijn. Instituten
als MESA+ en het Holst Centre moeten internationaal gerespecteerde bolwerken
van bedrijvigheid en onderzoek worden. Met onze programma's investeren wij
fors in deze instituten. Het Holst Centre is een belangrijk voorbeeld van
bilaterale grensoverschrijdende samenwerking. De heer Ten Hoopen heeft daarnaar
terecht gevraagd. Ik noem ook de samenwerking tussen Maastricht en Aken rond
de supercomputer. Ook wijs ik op het IOP spraaktechnologie dat in samenwerking
met Vlaanderen plaatsvindt. Er gebeurt heel veel grensoverschrijdend. Dat
is de enige manier waardoor Nederland toegevoegde waarde heeft en kan stijgen
op de ladder van innovatieve landen. Verder verwijs ik wat betreft het Europees
verband naar het kaderprogramma als belangrijk instrument voor samenwerking.Mevrouw Smeets heeft gevraagd naar de financiering van het topinstituut
Farma en naar de verschillen met andere sleutelgebieden. Het TTI Farma is
gericht op het precompetitief onderzoek in een zeer R&D-intensief gebied,
waar ook de investeringen door het bedrijfsleven zeer hoog zijn. Het bedrag
voor Farma geldt voor een periode van vier jaar. Het gaat om ongeveer 30 mln.
per jaar. De sleutelgebieden zijn pilots. Daar moeten wij eerst ervaring mee
opdoen.De heer Van der Vlies heeft mij gevraagd naar de voortgang van Farma.
De organisatiestructuur is net vastgelegd evenals de samenstelling van de
directie. Het onderzoeksprogramma wordt uitgewerkt en de eerste echte activiteiten
zijn voorzien in 2006. Er is een verheugend aantal nieuwe bedrijven dat interesse
toont om deel te nemen. Farma draaide de afgelopen tijd met verlies op het
punt van R&D. Deze actie leidt ertoe dat wij in een nieuwe situatie komen.De heer Vendrik (GroenLinks):Als de minister aan moderne industriepolitiek wil doen in het kader van
het aanwijzen van sleutelgebieden, waarom wordt duurzame energie dan niet
als sleutelgebied aangemerkt?Minister Brinkhorst:Energie is wat mij betreft een volstrekt door alle gebieden heen aanwezige
activiteit. Sectoren waar tot nu toe te weinig power in is gestopt, proberen
wij nu verder te ontwikkelen. De duurzame energie komt heel sterk aan de orde
bij Energy Valley in het noorden van Nederland. Wat betreft de eerder door
mij genoemde vier sleutelgebieden is sprake van goede internationale concurrentie.
Door nieuwe impulsen eraan te geven kunnen wij onze internationale rol als
Nederland verder versterken. Het is evenwel niet exclusief. Het is niet zo
dat daarmee alle andere activiteiten tweederangs zijn geworden.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik heb nog geen antwoord gehad op mijn vraag hoe u de verhouding ziet
tussen Farma en de overige sleutelgebieden.Minister Brinkhorst:Farma is een kennis- en kapitaalintensieve activiteit. Het kabinet heeft
ervoor gekozen om de dreigende achterstand op farmagebied aan de orde te stellen.
Een belangrijk signaal was dat Akzo Nobel zijn researchlaboratorium heeft
gevestigd in MIT Harvard en niet in Nederland. Om ervoor te zorgen dat de
beoogde maatregelen effect sorteren heb je een zeker volume nodig. Een bedrag
van iets meer dan 30 mln. op jaarbasis vind ik in dat opzicht redelijk evenwichtig.
Ten opzichte van de andere sectoren kun je dus niet zeggen dat Farma in een
speciale positie is gekomen. Punt is nu eenmaal wel dat je soms iets meer
middelen ergens voor moet inzetten om resultaten te boeken.Mevrouw Smeets (PvdA):Het Innovatieplatform kiest duidelijk voor die sleutelgebieden. Dus blijkbaar
is dat niet belangrijk genoeg voor u. Verder doet u alsof het ongeveer hetzelfde
is maar dat is het volgens mij niet. Het gaat om een eenmalig
bedrag van 20 mln. voor de sleutelgebieden en om 130 mln. over vier jaar voor
Farma. Voor de jaren na 2006 zie ik geen geld voor de sleutelgebieden.Minister Brinkhorst:Dat is wel het geval. Ik kom er graag in tweede termijn op terug met om
er preciezer over te kunnen zijn. Bij de versterking van de FES-gelden en
bij het opstellen van onze begroting hebben wij er sterk op ingezet dat wij
niet uitkomen op eenmalige bedragen. Het topinstituut Farma vereist op dit
moment een bepaalde inzet zodat wij over vier, vijf jaar weer een zeer competitieve
farmacologische industrie in Nederland hebben.De smart mix biedt nieuwe mogelijkheden voor investeringen. Het gaat om
structureel 100 mln. vanaf 2007. Dat bedrag kan bijvoorbeeld ook voor nieuwe
TTI's naast Farma worden ingezet. Door de modernisering van de financiering
van de universiteiten moeten wij dit soort ontwikkelingen in de toekomst verder
versterken. Daarmee kunnen wij de excellentie in Nederland op een steeds hoger
niveau brengen. Dan kunnen de universiteiten zelf de benodigde keuzes maken
en kunnen deze ontwikkelingen autonoom tot stand komen.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb de minister van VWS afgelopen maandag gevraagd naar dat topinstituut
Farma. Over de eerste opzet was het Centraal Planbureau buitengewoon kritisch.
Heeft het kabinet om een oordeel gevraagd over de definitieve opzet van het
topinstituut Farma? Wat is het oordeel van het CPB?Minister Brinkhorst:Ik herinner mij dat eerste oordeel heel goed. Wij hebben toen de zaak
teruggebracht en gezegd dat er een nader oordeel moet komen. Nu u mij deze
specifieke vraag stelt, wil ik u geen onvolledig antwoord geven. Ik kom daar
in tweede termijn op terug.Dan kom ik op de specifieke acties op het terrein van duurzaamheid, waaraan
de heer Vendrik veel aandacht heeft besteed. Ik vind dat hij ook recht heeft
om daar zo specifiek mogelijk antwoord op te krijgen. Hij begon zijn betoog
met de mededeling dat hij het jammer vond dat er geen minister voor Milieu
meer is, maar wij hebben twee ministers voor Milieu. De ene is de staatssecretaris
van VROM en de andere is de minister van Economische Zaken. Een integraal
onderdeel van mijn economisch beleid is het vraagstuk van duurzaamheid. De
heer Vendrik heeft speciaal aandacht gevraagd voor het energiebeleid en vroeg
mij om alles uit de kast te halen op dat terrein.Ik houd niet van grootspraak, zoals men weet, maar ik denk dat er de laatste
vijfentwintig jaar geen minister van Economische Zaken is geweest die hiervoor
meer concrete financiering heeft ingezet dan ik. Ik noem het enorme bedrag
van 800 mln. voor het Waddenfonds. Dat zal voor een belangrijk deel kunnen
worden besteed aan duurzame energie in Noord-Nederland. Energy Valley is een
element dat wij daarmee tot uitdrukking moeten brengen. Daarmee bestaat voor
het eerst fysiek het gevoel in Noord-Nederland dat er niet alleen gasvoorraden
naar het zuiden verdwijnen, maar dat men als nieuwe waarde krijgt de ontwikkeling
naar duurzaamheid. Toen ik dertig jaar geleden in Groningen woonde, zag ik
dat probleem al. Ik ben van mening dat wij dankzij de beslissing over de Waddenzee
nu eindelijk in die situatie kunnen komen. Naast die 800 mln. kan ik noemen
250 mln. uit het FES en mogelijkerwijs straks ook uit de markt en 1 mld. uit
de MEP voor duurzame energie.De heer Slob (ChristenUnie):Als de heer Brinkhorst de historie recht wil doen, ook rond die 800 mln.,
is het goed om te zeggen dat de Kamer nogal heeft moeten aandringen op verhoging
van dat bedrag, omdat het kabinet, waar hij deel van uitmaakte, veel lager
had ingezet. Als hij terugkijkt en niet van grootspraak houdt, denk ik dat
het goed is om die kanttekening erbij te maken.Minister Brinkhorst:Wanneer de Kamer het nog beter doet dan het kabinet, zal ik de laatste
zijn om mij daar niet over te verheugen.Ik zie wel degelijk de urgentie van verandering in onze energievoorziening.
De heer Vendrik herinnert zich met mij de bespreking van het Energierapport.
Mijn indruk is dat de Kamer en ik het eens zijn over de noodzaak dat wij nu
echt doorbraken op het terrein van duurzame energie tot stand moeten brengen.
Er is veel winst geboekt. Het aandeel duurzame elektriciteit is onder andere
door de MEP fors gestegen tot 6,4%. Dat was in 2003 nog 3,3%.
Wij gaan het doel van 9% in 2010 dus halen.Wij hebben ook transitieplatforms in het leven geroepen, waar alle mogelijke
interessante projecten uit voortkomen. Ik noem bijvoorbeeld de warmtepijpleiding
naar het Westland. Ik noem ook de ontwikkeling van een groene kas, die energie
produceert in plaats van kost. Ik herinner mij nog heel goed dat men bij Economische
Zaken kwam voor de groene kas. De heer Waalkens is er kroongetuige van dat
ik toen met de collega van LNV heb gezegd dat wij dat samen gingen financieren.
Dat is van grote betekenis voor LNV, voor Economische Zaken en voor duurzame
energie. Op die manier hebben wij dat beleid tot stand gebracht. Ik denk dat
wij die 1,5% energiebesparing gaan halen, of nog meer, als er echt
haalbare instrumenten zijn, waarover ik heb gesproken met de heren Samsom
en Vendrik. Dat moet blijken uit het ECN-rapport van november aanstaande.
De inzet hierbij blijkt uit de omvangrijke FES-middelen die het kabinet uittrekt:
250 mln. voor de energietransitie en 1 mld. voor de ondersteuning van de opwekking
van duurzame energie.De technologie voor ondergrondse opslag is nog te duur. Die zit ook vooral
in de onderzoeksfase en in de fase van het mogelijk faciliteren van demonstratieprojecten.
De verplichtingen zijn niet zo gemakkelijk op te leggen als de heer Vendrik
schetst. In de nota evaluatie klimaatbeleid is duidelijk aangegeven welke
extra maatregelen getroffen moeten worden. De zekerheid waarmee de Kyotodoelstelling
in het binnenland wordt gehaald is daardoor toegenomen van 50% naar
90%. Wij hebben dus een aanzienlijke zekerheid. Het is absoluut geen
reden om stil te blijven zitten. Ik realiseer mij dan ook dat de werkelijke
uitdagingen pas na het jaar 2010 liggen.De heer Vendrik vraagt naar het uitstootplafond voor de industrie na het
jaar 2008. Daarover wil ik graag met de Kamer spreken tijdens het algemeen
overleg over de evaluatie van het klimaatbeleid, in november of begin december.Ik heb samen met de minister van VROM advies aan de SER gevraagd over
het stimuleren van eco-efficiënte innovaties. Dat advies
zal de input leveren voor zowel de toekomstagenda milieu van VROM als een
verdere uitwerking van het innovatie-instrumentarium van Economische Zaken.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb een procedurele vraag. De minister zegt graag met ons verder te
praten over het CO2-plafond voor de industrie bij gelegenheid van
het algemeen overleg over de evaluatienota klimaatbeleid. Ik ga ervan uit
dat de minister tot dat moment geen enkele onomkeerbare stap neemt in de vorm
van een toezegging aan de industrie of een handtekening onder een afspraak
met de industrie. De Kamer moet immers geheel vrij zijn om met de minister
het belangrijke thema van het CO2-plafond voor de industrie te
bespreken.Minister Brinkhorst:De heer Van Duyne is voor mij aan het discussiëren met de energieproducenten
en met de energie-intensieve industrie in Noord-Nederland. Daar speelt de
problematiek van de CO2 een rol. Ik doe uiteraard de gevraagde
toezegging. Zodra ik op dit punt helderheid heb, informeer ik de Kamer daarover.
Voordat er sprake is van onomkeerbare situaties, zal de Kamer daarover met
mij kunnen debatteren.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb de minister indringend verzocht om mij duidelijk te maken wat zijn
Europese positie is ten aanzien van energiebesparing. Ik heb geen antwoord
gezien of gehoord. Ik vraag hiernaar omdat in de opsomming van de minister
van zo-even over de transitie bij de energievoorziening sprake is van veel
overheidsgeld. Geld geven kunnen wij allemaal. Een echt transitiebeleid moet
echter afgemeten worden aan de vraag hoe moedig de minister is om pijn te
willen doen. Hij moet zich dan ook sterk maken in Europa voor hoge energiebesparingsdoelstellingen
die alle nationale lidstaten binden. Dat is niet de positie die de minister
tot op heden heeft ingenomen.Minister Brinkhorst:De heer Vendrik spreekt badinerend over het uitgeven van geld. Een bedrag
van 2 mln. extra voor duurzame energie in een korte periode is geen kattenpis.
Het gaat echter over meer. Daar heeft de heer Vendrik gelijk in. Hier wreekt
zich dat in Nederland en Frankrijk de Europese constitutie is afgestemd. Daarmee
zouden wij immers voor het eerst in vijftig jaar een gemeenschappelijk energiebeleid
voeren. De enige bevoegdheid van de Europese gemeenschap op het gebied van
energie zijn aanbevelingen voor energiebesparingsdoelstellingen. Die aanbevelingen
zijn niet in harde, wettelijke maatregelen vast te leggen. Om die reden stem
ik in met een aanbevelingsstructuur en niet met een verplichting.De heer Vendrik (GroenLinks):Mijn informatie is anders, namelijk dat u geen genoegen hebt genomen met
de aanbevelingen op het terrein van de energiebesparing, maar dat u zich samen
met landen als Duitsland en Zweden hebt verzet tegen scherpe, harde, verplichte
doelstellingen voor alle lidstaten in Europa op het gebied van energiebesparing.
Zo heb ik het tot nu toe begrepen, maar als het anders is, hoor ik het graag.
Ik heb niet de indruk dat u niet anders kon dan u aansluiten bij het slappe
instrument van een aanbeveling. Het EP wil het anders, de Europese Commissie
wil het anders en wij van GroenLinks in Nederland willen het ook anders.Minister Brinkhorst:Het gaat om unanimiteit. In dit geval was de keuze: ofwel niets en afzonderlijke
maatregelen voor individuele lidstaten, ofwel een aanbeveling. Nogmaals, wij
zijn het erover eens dat de grondwet er had moeten komen. Dan hadden wij de
bevoegdheid gehad om in Europees verband werkelijk wat te doen op energiegebied.
Het zal ons nog berouwen dat wij die mogelijkheid niet hebben, maar dat terzijde.
Ik ben altijd een voorstander geweest van een actief energiebesparingsbeleid,
maar in Europees verband is het niet mogelijk geweest om iets anders te doen
dan een aanbeveling. Laat ik u deze toezegging doen: zodra de kans zich voordoet,
zal ik pleiten voor verdere activering. Ik wil graag andere lidstaten aanspreken
op hogere percentages, maar wel op het moment dat wij de mogelijkheid hebben
om dat feitelijk door te zetten.De heer Vendrik (GroenLinks):U verschuilt zich opnieuw achter het afstemmen van de grondwet door Nederland
en Frankrijk. Voor mij ligt een stuk van 13 juli 2005, waarin u verslag
doet van de Raad waarin dit thema aan de orde is geweest. Daarin lees ik helemaal
niets over het feit dat het afstemmen van die grondwet belemmerend is geweest
voor de besluitvorming terzake. Ik geloof niet dat het relevant is voor dit
punt. Het is voor mij in ieder geval nieuw. Ik heb nog steeds de indruk dat
de politieke wil ontbreekt, helaas ook bij u, om op dat punt mee te gaan met
de Europese Commissie, het Europees Parlement en GroenLinks.Minister Brinkhorst:U hebt gelijk dat er geen direct causaal verband is tussen dit specifieke
thema en de grondwet. Als de grondwet was aangenomen, hadden wij werkelijk
een dwingend Europees energiebeleid tot stand kunnen brengen. Dan hadden wij
voor het eerst gekwalificeerde meerderheden en dan waren er wettelijke mogelijkheden
om het vast te leggen. Dat is niet het geval. Het is juridisch niet mogelijk
geweest om meer dan een aanbeveling te doen. Het opleggen van een scherpe
doelstelling voor alle lidstaten was niet mogelijk. De lidstaat Nederland
kan natuurlijk niet eenzijdig verdergaan en de consensus doorbreken. Wij hebben
het vaak genoeg over het gelijke speelveld. Mijn inzet om tot verdergaande
energiebesparing te komen, heb ik in de Kamer aan de orde gesteld. Wij hebben
het er ook over gehad in het AO. Ik heb de bereidheid om verder te gaan als
uit de ECN-studie blijkt dat dit kan.De heer Van den Brink (LPF):Dus u sluit duurzame energie af. Ik heb begrepen dat de heer De Krom een
motie heeft ingediend, waarin de regering wordt verzocht maar 500 mln. beschikbaar
te stellen voor windenergie. Later heb ik begrepen dat de CDA-fractie zich
wat zwalkend heeft opgesteld. Geeft u die andere 500 mln. nu wel uit voor
windenergie?Minister Brinkhorst:Die andere 500 mln. zal aan windenergie worden uitgegeven wanneer de kosten-batenanalyse
aangeeft dat het juist is. Een totaalbedrag van 1 mld. is besteed aan duurzame
energie met als doelstelling het jaar 2010 te halen en de duurzame elektriciteit
een verdere impuls te geven. Voorzitter. Ik kom bij de marktordening. Ik zal over drie thema's spreken:
de problematiek aanbesteden en mkb, de mededinging en de bagatelregeling en
de PBO's.Allereerst wil ik reageren op enkele wat defensieve opmerkingen van de
heer Irrgang over liberalisering. Diverse studies, waaronder die van de OESO,
het IMF, de Nederlandsche Bank – u zult begrijpen waarom ik die noem –
en de Europese Commissie geven aan dat waar de concurrentie sterk is de productiviteit
groeit, de inflatie lager is en innovatie floreert. Een aantal voorbeelden
van de voordelen van liberalisering. Liberalisering van de telecomsector heeft
een geweldige impact gehad op lagere prijzen, meer keuzen en de rol van koploper
in breedband. De heer Bakker vroeg overigens nog naar de kabel. Eergisteren
heb ik u een uitvoerige brief gestuurd met de stand van zaken en het verloop
van de procedures. Ik wacht op korte termijn de reactie van de Europese Commissie
af. Ook op energiegebied is er met liberalisering veel winst geboekt. Qua
energietransport heeft DTe bijvoorbeeld gezorgd voor een maatschappelijke
kostenverlaging. De reële netwerktarieven zijn tussen 2001 en 2005 op
basis van de prijzen 2000 met 12% voor de elektriciteit en 9%
voor het gas gedaald. Alleen door te switchen van energieleverancier naar
een goedkopere kan een huishouden een koopkrachtverbetering realiseren tot
0,4% op jaarbasis, uitgaande van een prijs van globaal € 50
tot € 52. Vanzelfsprekend moeten publieke belangen goed geborgd
zijn. Ik ben geen fanatieke marktliberaal. Terecht wees de heer Irrgang daar
in zijn betoog ook op. Het is bij uitstek een terrein waar ik aan werk. Ik
geloof in een sterke markt en in een sterke overheid. In dat verband verwijs
ik ook naar mijn werk op het gebied van de leveringszekerheid en de splitsing
van energiebedrijven.De heer Irrgang (SP):Bij de telecom zijn er inderdaad lagere tarieven gekomen, maar ik heb
ook niet gezegd dat alles helemaal fout is gegaan. Er zijn echter wel degelijk
fouten gemaakt, zelfs op veel terreinen. Ik vind dat wij daarvan zouden moeten
leren. Zo is toch vrij algemeen erkend dat het achteraf bezien niet zo verstandig
is geweest om het vaste net van de telefonie aan een particuliere onderneming,
KPN, te verkopen.Minister Brinkhorst:Ik heb dat zelf ook regelmatig geconstateerd!De heer Irrgang (SP):Akkoord, maar in de energiesector is bijvoorbeeld de import van vuile
stroom toegenomen. Er zijn discussies gaande over de vraag of het onderhoud
van de netten niet in gevaar komt. Het is toch heel verstandig als men leert
van wat er de afgelopen jaren fout is gegaan? Ik ben al met al niet zo enthousiast
over liberalisering en ik begrijp dat de minister daar anders over denkt,
maar dat er fouten zijn gemaakt, zal hij volgens mij toch ook niet willen
ontkennen.Minister Brinkhorst:Dat zeg ik ook niet en ik ben ook niet te oud om te leren. Inderdaad hebben
wij die ervaringen gehad, maar dat betekent niet dat je daardoor principieel
tegenstander van liberalisering moet zijn, zoals u min of meer in uw betoog
aangaf. Dat is volgens mij aantoonbaar niet juist. Overigens reken ik op de
steun van uw fractie waar het gaat om de splitsing van de energiebedrijven.
De enige garantie om tot een echt behoorlijke financiering van netten te komen
is als die financiering onafhankelijk is, los van overwegingen van distributie
of commerciële productie.De heer Irrgang (SP):Die steun zult u niet krijgen als u die netten tegelijkertijd wil verkopen.
Dat is een van de fouten die iedere keer bij privatisering en liberalisering
worden gemaakt. Wat ons betreft moeten die netten bij de overheid blijven.
U wilt een minderheidsprivatisering van die netten, of zie ik dat verkeerd?Minister Brinkhorst:Wij spreken elkaar hierover verder bij de behandeling van het desbetreffende
wetsvoorstel en ik hoop dat dit zo snel mogelijk kan.De heer Bakker (D66):Wat de kabel betreft, zei de minister dat hij wachtte op de reactie van
Brussel op de conceptbesluiten van Opta. Wat vindt hij van de publieke uitlatingen
van Eurocommissaris mevrouw Kroes waarin zij liet doorschemeren dat zij daar
mogelijk niet mee akkoord zou gaan? Stel dat Brussel er inderdaad niet mee
akkoord gaat, hoe zit het dan met die ondraaglijk hoge tarieven die zonder
extra diensten de laatste jaren almaar zijn gestegen en waar de hele Kamer
en de minister ook zo graag iets aan willen doen?Minister Brinkhorst:Ik vind dat wij niet vooruit moeten lopen op definitieve posities. Toen
ik dit afgelopen maandag voor de eerste maal van mevrouw Kroes hoorde heb
ik gezegd dat ik dat een interessante mededeling vond maar dat ik mijn oordeel
opschortte totdat ik haar brief kreeg. Als ik het goed begrepen heb, is die
brief vandaag of morgen te verwachten. Ik ben blij dat ik die brief toch naar
Brussel heb gestuurd, ondanks aandrang van de Kamer om dat niet te doen, want
als in de reactie vanuit Brussel een procedure wordt voorgesteld, treedt er
een periode van twee maanden in voor een soort opschortingsprocedure. Dat
geeft u en mij de gelegenheid om in die twee maanden ook nog eens na te denken.
Ik vraag u nu om nog een paar dagen geduld te hebben, want ik zal volgende
week reageren nadat ik bestudeerd heb wat de Commissie daarover heeft gemeld.
Ik heb begrepen dat de Kamer heeft gevraagd om hierover nog een debat te voeren.De heer Bakker (D66):Stel dat het antwoord negatief is. Moeten wij dan de mogelijkheid van
aanvullende wetgeving onder ogen zien?Minister Brinkhorst:Ik denk dat aanvullende wetgeving alleen maar een ultimum remedium is.
Als wij de Telecomwet willen aanpassen, moeten wij wel binnen de Europeesrechtelijke
grenzen blijven. In ons goede vaderland duurt zo'n wijziging dan al snel een
paar jaar. Een van de redenen waarom ik destijds het Opta-besluit heb doorgestuurd
naar Brussel, is dat ik hoopte dat ik voor januari aanstaande helderheid kan
krijgen. Ik hoop dit nog steeds, maar ik verkeer nu nog in onzekerheid door
de aarzelende positie die de Commissie op dit punt heeft ingenomen. Ik heb
geen andere toelichting gekregen en ik moest die middag weg, anders had ik
nog wel even nagepraat om wat persoonlijke informatie te krijgen.De CDA-fractie heeft het kabinet bij monde van de heer Ten Hoopen gevraagd
om een regeling te ontwikkelen en te integreren in het aanbestedingsbeleid.
Wij hebben daar al een algemeen overleg over gevoerd. Ik onderschrijf
het belang van een sterk mkb en ik betreur het dat het mkb een relatief klein
aandeel in de overheidsopdrachten heeft. Dit is voor een deel te verklaren
uit de omvang van de opdrachten. Ik denk dan bijvoorbeeld aan de bouw waar
de afgelopen tijd bepaald niet al te zeer innovatieve opdrachten zijn verstrekt.
De aanbestedingen waren soms zo omvangrijk dat het mkb daarvoor minder in
aanmerking kon komen.Daarnaast geven het mkb en de starters aan dat er nog steeds belemmeringen
zijn bij de aanbesteding. Ik wil hier serieus iets aan doen. Ik zeg dit tegen
de achtergrond van het feit dat zaken als financiële draagkracht, track
record of bekwaamheid vaak belemmeringen vormen. In de nieuwe aanbestedingswet
die ik hopelijk voor de jaarwisseling aan de Kamer kan aanbieden, zijn regels
voorzien die grenzen stellen aan te strenge selectie-eisen. Vooral kleinere
bedrijven en starters kunnen daarvan profiteren.Een andere belemmering wordt gevormd door de administratieve lasten bij
aanbesteden. Die worden teruggedrongen door de stroomlijning van de procedures
en door het stimuleren van het elektronisch aanbesteden.Verder zal het innovatief aanbesteden ten faveure van onder meer het mkb
worden bevorderd. Dit is een van de taken van het Professioneel en Innovatief
Aanbestedingsnetwerk voor Overheidsorganisaties dat deze zomer van start is
gegaan.Ik experimenteer ook nog met zogenaamde SBIR-pilots (small business innovation
research). Ik zal weldra voorstellen doen voor een kabinetsbrede aanpak van
de SBIR. TNO heeft vandaag op het Holland Innovation Event het voornemen bekend
gemaakt voor een eigen SBIR-pilot. Dit is een Amerikaans model dat veel interessante
aspecten heeft.De gedachte om een vast deel van het budget voor overheidsopdrachten te
reserveren voor het mkb is in strijd met de Europese regelgeving. Ik wil er
graag bij de Commissie voor pleiten om meer uitzonderingen mogelijk te maken,
maar wij moeten ook rekening houden met het de Europese jurisprudentie en
de recente voorstellen voor nieuw beleid van de Europese Commissie die voorstaan
dat ook deze opdrachten openstaan voor alle bedrijven in Europees verband.Samenvattend: ik vind dat wij alles op alles moeten zetten om belemmeringen
voor het mkb tegen te gaan. Ik werk daar ook concreet aan, maar een vast percentage
reserveren is op dit ogenblik op Europeesrechtelijke gronden niet mogelijk.De heer Ten Hoopen (CDA):Het is toch gek dat dit in een marktgeoriënteerd land als Amerika
wel kan en dat het in Europa niet kan. Ik zou de minister willen uitnodigen
om ervoor te zorgen dat die regel hem niet belemmert.Minister Brinkhorst:Ik oriënteer mij op dit moment op mogelijkheden voor een uitzondering.
De belangrijkste reden dat het moeilijk ligt, is het gegeven dat er nog geen
echte Europese interne markt is. De hoofdregel bij het tot stand brengen van
die markt is non-discriminatie. Als een land een deel van de markt voor het
midden- en kleinbedrijf reserveert, reserveert dat land dat in de eerste plaats
voor het nationale mkb. Die beperking leidt ertoe dat de Commissie zich kritisch
opstelt tegenover dit soort percentageregelingen. Ik verwacht met het oog
hierop dat de Commissie ook nu zal zeggen dat een dergelijke regeling non-discriminatoir
moet zijn. Tegelijkertijd kan ik mij ook voorstellen dat er Europese regels
komen voor het Europese mkb, maar zover zijn wij nu nog niet. Ik ben dus geen
tegenstander van deze suggestie, maar ik vind dat ik u ook op de consequentie
moet wijzen dat wij ongetwijfeld bij het Europese Hof worden aangeklaagd als
wij daar op dit moment toe zouden overgaan.De heer Van der Vlies vroeg naar de verruiming van de bagatelvrijstelling
als mogelijkheid om verkoopcombinaties tot stand te laten komen. Ik acht een
dergelijke verruiming niet het juiste middel om het mkb een betere concurrentiepositie
te geven. De NMa heeft, ondanks verschillende onderzoeken, aan de inkoopkant
van de markt geen inbreuk op de mededinging geconstateerd, waartegen tegenwicht
geboden zou moeten worden. Met dit voorstel wordt dus op de zaken vooruitgelopen.Zelfs al zou er inbreuk worden gemaakt op de mededinging aan de inkoopkant
van de markt, dan nog zou ik niet positief staan tegenover het voorstel om
inkoopcombinaties mogelijk te maken. Het gezamenlijk verkopen komt namelijk
neer op het maken van prijsafspraken. De dynamiek van de markt, die al geweld
wordt aangedaan door dat misbruik, zou dan nog verder worden beperkt ten koste
van de consument. En de consument is voor mij een belangrijk uitgangspunt.
Verder bestaan er nu al mogelijkheden voor het mkb om een tegenwicht te vormen
tegen inkopende bedrijven. Ik ben daarvan een voorstander. De Mededingingswet
bevat immers niet alleen een bagatelregeling die bedrijven onder een bepaalde
omzetgrens in staat stelt samen te werken. Ondernemers kunnen volgens de Mededingingswet
in beginsel ook samenwerken als zij actief zijn in andere productcategorieën
waarvan de voorwaarden of criteria berusten op andere dan de primaire concurrentieparameters
als marktverdeling en prijs. Ik wijs op de samenwerking bij research en development.Anders dan de heer Ten Hoopen stelt, is mijn mededingingsbeleid voor het
mkb coulanter dan dat van de Europese Commissie. De bagatelregeling wordt
in de praktijk zo ruim geïnterpreteerd dat daardoor geen hoge barrières
worden opgeworpen. Al met al ben ik om deze redenen niet enthousiast over
het voorstel om de bagatelvrijstelling verder te verruimen.De heer Aptroot (VVD):De heer Van der Vlies heeft dit punt terecht aangekaart. De minister ziet
geen echte problemen, maar dan gaat hij toch voorbij aan het gegeven dat in
bepaalde branches in de detailhandel concerns actief zijn met een marktaandeel
van 25% of meer. Ik denk dan aan de supermarktwereld en de speelgoedbranche.
De speelgoedmarkt is zelfs voor ruim 50% in handen van één
concern. Je kunt dan ook niet zeggen dat de bagatelregel afdoende is. Het
is en blijft vreemd dat wat één concern allemaal wel kan en
mag, niet is toegestaan aan een aantal andere zelfstandige ondernemers. Waarom
mogen zij op hun beurt ook niet hun krachten bundelen? De politiek moet of
alles regelen of ervoor zorgen dat tegenover macht een tegenmacht kan ontstaan.
In aansluiting op de heren Van der Vlies en Ten Hoopen vraag ik de minister
de mededingingswetgeving en de bagatelregeling opnieuw te bezien. Inkoopmacht
is namelijk op dit moment misschien nog wel een groter probleem dan verkoopmacht.Minister Brinkhorst:Bij de evaluatie van de Mededingingswet moeten wij zeker op deze problematiek
terugkomen. Ik kan nu al wel zeggen dat ik geen dogmatisch standpunt inneem
in deze discussie. U vindt in mij dus geen geharnaste tegenstander, maar ik
vind wel dat wij van de feiten uit moeten gaan. De informatie die ik na gisteren
van de NMa heb ontvangen, wijst er niet op dat er sprake is van misbruik.
Dat is een belangrijk gegeven. De twee voorbeelden die de heer Aptroot noemde,
namelijk de speelgoedsector en bepaalde detailhandelsafspraken, wil ik ook
graag eens bekijken. Ik wil dit niet verder politiseren. Daarom stel ik voor
dat ik zal bezien wat er nog meer aan materiaal is. Ik zal onderzoeken wat
er aan bagatelverruiming mogelijk is zonder dat er feitelijke juridische maatregelen
hoeven te worden genomen. Ik zal bekijken hoe zich dit verhoudt tot hetgeen
er tot nu toe in de praktijk aan de orde is geweest. Dat zijn de elementen
waarmee ik mij wapen. Ik geef u informatie. Bij het komende debat over de
Mededingingswet kunnen wij nader bezien of die aanleiding geeft tot aanpassingen.De heer Aptroot (VVD):De behandeling van de evaluatie van de Mededingingswet staat inmiddels
op de agenda. Ik neem aan dat wij op behoorlijk korte termijn van de minister
aanvullende informatie en eventueel voornemens voor nieuw beleid ontvangen.Minister Brinkhorst:Dat lijkt mij een goede gang van zaken. Dan kunnen wij het punt iets beter
en meer geconcentreerd bespreken. Ik zal mijn apparaat verzoeken om dit wat
verder te adstrueren. Ik vraag de Kamer om mij te voeden met concrete gegevens,
want dan is er een behoorlijke dialoog mogelijk. De speelgoedsector werd genoemd
en bepaalde detailhandelafspraken. De Kamer stelt mij voor een uitdaging.
Ik ga verder kijken.De heer Ten Hoopen (CDA):Ik wil nog even terugkomen op de concurrentieverhoudingen. U hebt net
gesproken over de bagatel. Daar komen wij nog over te spreken in het kader
van de Mededingingswet. Ik heb u ook een andere vraag gesteld. Als ik meld
dat er in de ons omringende landen allerlei regelingen zijn om dumping en
dat soort dingen te voorkomen, kunt u dat toch niet afdoen met de opmerking
dat er in Nederland niets aan de hand is? Er is wel iets aan de hand. Ik heb
een voorbeeld gegeven van de wijze waarop het in Duitsland is geregeld en
er zijn voorbeelden van de manier waarop men er België mee omgaat. U
kunt toch niet zeggen dat er geen probleem is? Hier worden markten gekocht.
Wij komen hier absoluut over te spreken. U zei dat u er niet dogmatisch in
zit, maar u geeft er voor de rest ook geen visie op.Minister Brinkhorst:Ik heb gezegd dat ik er niet dogmatisch inzit. Ik heb mij in eerste instantie
laten leiden door de NMa. Ik vind dat de aangewezen organisatie om in eerste
instantie een oordeel te geven. Ik heb in antwoord op vragen van de heer Aptroot
en de heer Van der Vlies gezegd dat wij verder moeten zien als ik concrete
nadere aanduidingen krijg dat dingen verkeerd gaan. Ik zal de NMa ook nadere
vragen stellen. U noemt voorbeelden uit België en Duitsland. Ik zou die
graag van u ontvangen. Zo kunnen wij gezamenlijk wijzer worden. Ik zei al
eerder dat ik niet te oud ben om te leren. Ik zorg ervoor dat u een notitie
krijgt met het oog op de bespreking van de Mededingingswet zodat wij het probleem
wat meer handen en voeten kunnen geven.De heer Aptroot en de heer Bakker vroegen naar mijn opvatting over de
PBO's. Ik deel de zorg over de beperkte invloed van individuele ondernemers,
de financiers van het stelsel, op de PBO's. Ik heb er van de oppositiefracties
weinig over gehoord, maar dat is geen reden om geen dialoog met hen aan te
gaan. Ik vind dat de invloed beneden de maat is. De transparantie op financieel
en bestuurlijk vlak en de doelmatigheid van bedrijf- en productschappen zijn
aandachtspunten. Ik krijg daar ook regelmatig klachten over. De klachten komen
van de vioolbouwers, een heel erudiete sector in Nederland, tot de kappers.
Ik heb mij ook wel eens afgevraagd of de activiteiten die een aantal bedrijf-
en productschappen ontplooien nog wel in publiekrechtelijk verband moeten
plaatsvinden.Op dit moment leggen de PBO's de laatste hand aan hun toekomstverkenningen.
Ik hoop dat zij daarin met voldoende kritische blik kijken naar hun band met
de individuele ondernemer en het draagvlak of de representativiteit in de
sector. Ik zal een persoonlijk voorbeeld geven. Ik heb een heel goede kapper
hier ergens in Den Haag. Hij heeft mij regelmatig gevraagd waarom hij zo'n
hoge bijdrage moet betalen aan het bedrijfschap terwijl hij er weinig voor
terugkrijgt. Ik ben daar al een paar keer geweest en iedere keer stelt hij
mij die vraag. Ik overweeg nu om naar een andere kapper te gaan omdat ik die
vraag toch wat pijnlijk vind. Daarom hoop ik erg dat de evaluatie er begin
volgend jaar zal zijn. Naar mijn gevoel kan ik daar nu alleen maar over zeggen
dat een modernere governance naar mijn mening een instrument is waarmee een
flinke stap in de goede richting kan worden gezet. Het kabinet kijkt met belangstelling
uit naar de visie van de productschappen op hun toekomst. Ik wil niet vooruitlopen
op het kabinetsstandpunt inzake de PBO's dat mijn collega De Geus u voor het
zomerreces van 2006 heeft toegezegd. U begrijpt uit mijn opstelling dat ik
ook in verband met mijn gang naar de kapper veel belang hecht aan modernisering
van dit stelsel.De heer Aptroot (VVD):Los van de kwaliteiten van de kapper van minister Brinkhorst – ik
kijk hem nu aan, maar zeg daar verder niets over – vind ik dat hij die
kapper ten minste moet blijven bezoeken, omdat die kapper vecht voor de vrijheid
en de ruimte voor ondernemerschap en dus tegen een bedrijfschap. Dat moet
de minister juist steunen. Wij zijn het roerend met de minister eens, maar
hij sprak over de beperkte invloed van individuele ondernemers. Ik begrijp
niet hoe hij dat kan zeggen. Volgens mij is de invloed van individuele ondernemers
volstrekt nul. Zij hebben geen enkele zeggenschap. Zij hebben alleen de verplichting
om elk jaar een opgelegde heffing te betalen.Minister Brinkhorst:Dat is dus een zeer beperkte invloed.De heer Aptroot (VVD):Nul invloed is niet beperkte invloed, maar geen invloed.De heer Bakker (D66):Voorzitter. Deze minister en het kabinet zijn de minister
en het kabinet van de hervormingen. Kan de minister zich voorstellen dat het
PBO-stelsel blijft zoals het is?Minister Brinkhorst:Ik wil niet over mijn graf heen regeren, maar ik denk dat er tussen nu
en 2007 beperkte mogelijkheden tot verandering zijn. Ik wil alleen niet vooruitlopen
op de evaluatie. De Kamer kan zich natuurlijk ook hervormend opstellen. Dan
zal het kabinet een gepast antwoord geven. Ik herhaal dat ik er van de oppositie
niet veel over heb gehoord, terwijl die toch vaak de neiging heeft om mee
te willen hervormen. Op dit ogenblik is het alleen oorverdovend stil in de
oppositie. Het lijkt mij ook belangrijk om te horen dat er verschillende signalen
over de hervormingen van het stelsel worden afgegeven, zodat er een breed
draagvlak is voor de totstandbrenging van deze hervormingen. Daar werken wij
namelijk altijd aan in Nederland. Voorlopig stel ik mij afwachtend op. Dat
begrijpt u wel.De heer Bakker (D66):Ik heb al heel wat debatten over PBO's gevoerd op grond waarvan ik vrees
dat de oppositie zich op dit punt enigszins conservatief opstelt. Dat is des
temeer reden om u als minister van Economische Zaken aan te spreken op uw
hervormingsdrift. Zowel de geringe invloed van ondernemers als de economische
werking van de schappen met al hun regelingen en heffingen moeten de minister
van Economische Zaken toch ter harte gaan? Wij weten allemaal dat vanuit de
polen en de corporatistische gedachte ook het ministerie van Economische Zaken
nogal veel waarde hecht aan een onbelemmerde voortgang van het circuit dat
PBO heet. Ik mag toch hopen dat de minister van Economische Zaken ook in deze
kabinetsperiode wel aan de kant van de hervormingen staat en dat dit ook geldt
voor het kabinet, want dat spreekt met één mond.Minister Brinkhorst:U kunt daarop rekenen. Ik hoop ook dat alle geachte afgevaardigden op
dit probleem willen ingaan, wellicht ook in tweede termijn. Mevrouw Smeets
draait mij nu de rug toe. Ik neem aan dat zij dit niet uit gebrek aan belangstelling
voor hervormingen doet. Ik hoop dat wij een ontwikkelingsproces op gang kunnen
brengen waardoor ik de gelegenheid heb om te reageren zoals mijn natuurlijke
aard mij ingeeft. Mag ik het hierbij laten?Ik ben hiermee aan het slot gekomen van mijn bijdrage in eerste termijn.
Ik heb geprobeerd, u een indruk te geven van hoe ik werk aan een open en flexibele
economie, die in staat is om nieuwe banen te scheppen, die profiteert van
de globalisering en waarin mensen daar geen angst voor hebben. Ik hoop dat
mensen ervan profiteren en erop inspelen. Het moet geen "race to the
bottom", maar "to the top" worden. Zo'n samenleving is nodig.
Het onderzoek van Friedman waar ik zojuist over sprak, laat zien dat de levensstandaard
van mensen omhoog gaat als zij de samenleving, zichzelf en de medeburgers
anders zien dan wanneer zij hun levensstandaard achteruit zien gaan. Mensen
zijn dan vol vertrouwen, staan dan meer open voor anderen en voor verandering
en zien hun toekomst en die van hun kinderen met meer vertrouwen tegemoet
in plaats van met angst en met wantrouwen. Economische groei stelt mensen
niet alleen in staat tot consumptie, maar is in veel opzichten cruciaal voor
onze democratie, voor het vertrouwen in onze instituties en daarmee ook voor
onze toekomst.Staatssecretaris Van Gennip:Voorzitter. Over de opkomst van de nieuwe markten en economieën zoals
China, India en Brazilië is al veel gezegd en geschreven. De minister
heeft daar zojuist het een en ander over gezegd, vooral vanuit zijn ervaring
in het kader van zijn reis, vorige week, naar India en Japan. De discussie
over de globalisering gaat op dit moment vaak over de verdeling van de taart:
wie krijgt wat? Wat mij betreft moet de focus van die discussie veel meer
liggen bij: hoe kunnen wij die taart met z'n allen groter maken?Discussies over koopkrachtverlies van 0,25% zijn ongetwijfeld belangrijk
voor de mensen die ermee te maken hebben, maar op het moment dat wij werkelijk
in staat zijn om die taart te vergroten, hebben wij het niet meer over koopkrachtdiscussies
van 0,25%. Dan hebben wij het over koopkrachtdiscussies van bijvoorbeeld
30% als iemand een baan vindt. Dat is een serieuze inkomenstoename
en een serieuze koopkrachtverbetering en vandaar dat het wat mij betreft dient
te gaan om: zorgen dat er meer welvaart ontstaat en zorgen dat er meer banen
komen, want aan het werk gaan is de beste koopkrachtverbetering.Als wij terugkijken, zien wij dat indien wij de markten binnen de EU niet
hadden geopend, het bbp in de oude vijftien lidstaten 20% lager zou
zijn geweest. De handel tussen de vijftien oude lidstaten ligt nu 30%
tot 60% hoger en de Europese Commissie heeft berekend dat door de totstandkoming
van de interne markt 2,5 miljoen méér banen zijn gecreëerd
dan zonder die interne markt. De open Nederlandse economie profiteert daar,
juist door haar openheid, in hoge mate van.Veranderingen in de wereldeconomie zijn niet nieuw. Wel nieuw is de enorme
snelheid waarmee het proces verloopt. Dat maakt dat de zwakheden in onze economie,
zowel in Nederland als in Europa, sneller worden blootgelegd. De snelheid
van die veranderingen doet soms ook pijn. Laten wij ons echter wel realiseren:
globalisation is here to stay – die gaat niet weg. De vraag is dan ook
niet of globalisering een kans is of een bedreiging. De vraag is: hoe gaan
wij zo met globalisering om dat wij er een kans van maken? Hoe zorgen wij
dat Nederland zo inspeelt op de veranderingen die op ons afkomen dat wij er
werkelijk profijt van hebben? Die veranderingen vragen om een competitief
bedrijfsleven en een competitief ondernemingsklimaat.Hoe gaan wij dat doen? Op drie manieren: ruimte voor ondernemers, inzetten
op kansen en internationaal concurreren. Dat zijn tevens de drie hoofdstukken
van mijn betoog.Allereerst ga ik nu in op de ruimte voor ondernemers. Mevrouw Smeets had
wat dat betreft gelijk; het betreft de rode draad van de inbreng van de Kamer
gisteren. U hebt het er vrijwel allemaal over gehad: het belang van ondernemerschap
en het belang van het mkb, het mkb als een motor van onze economie. Dat soort
bedrijven zijn de aanjagers van economische groei, een economische groei die
nodig is om de taart te vergroten. Dit kabinet is dat zich als geen ander
bewust. Het betekent oor en oog hebben voor de knelpunten die ondernemers
ervaren bij zakendoen in en vanuit Nederland. Wij gaan door met onze inspanningen
om de Nederlandse economie internationaal concurrerend en flexibel
te maken, want veel beter dan verstarring en protectionisme is het ervoor
te zorgen dat ons ondernemingsklimaat op orde is en vooral dat wij het verder
verbeteren.Voorzitter: De Pater-van der MeerStaatssecretaris Van Gennip:Voorzitter. Als je kijkt naar de ranglijsten van het ondernemingsklimaat,
bijvoorbeeld van het World Economic Forum, dan zie je dat Nederland gelukkig
de weg omhoog terugvindt. Op dit moment staan wij samen met Australië
op de tiende plaats, maar dat is niet voldoende. Wij stonden in de top drie
een aantal jaren geleden en de lat moet ook hoog liggen. Mijn doelstelling
is om aan het einde van deze kabinetsperiode weer in de top vijf te staan.
Daarom hebben wij het midden- en kleinbedrijf nodig en ook het grootbedrijf;
daarom hebben wij ondernemerschap nodig – starters, snelle groeiers
en goede familieoverdrachten. Immers, ondernemen betekent dynamiek, creativiteit,
samenwerking en drive. Daarom moeten wij – ik samen met u vooral –
werken aan de waardering voor ondernemers en aan waardering voor ondernemingszin.
Dat zie ik als één van de belangrijkste opdrachten voor mijn
periode. Het betekent ondernemers in het zonnetje zetten, het imago van ondernemers
in Nederland verbeteren en ervoor zorgen dat wij trots kunnen zijn op onze
ondernemers en onze ondernemerszin. Ik heb het al vaker gezegd en de heer
Aptroot refereerde er gisteren ook aan: verpleegsters, politieagenten en het
soort Nederland, het soort maatschappij dat wij met z'n allen willen –
wij kunnen erover discussiëren hoe dit er precies uit moet zien –
kunnen wij alleen blijven financieren als wij de ondernemers koesteren en
als wij een bloeiend bedrijfsleven hebben. Dat betekent immers banen en inkomen.De heer Slob (ChristenUnie):Ik maak uit de woorden van de staatssecretaris op dat zij de ambitie heeft
om weer bij de top 5 te komen. Wij zijn namelijk op de twaalfde plaats terechtgekomen.
Dat is in de afgelopen vier jaar gebeurd en dit kabinet heeft het inmiddels
drie jaar voor het zeggen. Waarom legt de staatssecretaris zich die ambitie
op, terwijl wij negen plaatsen naar beneden zijn getuimeld?Staatssecretaris Van Gennip:Wij constateren dat een gedeelte van de criteria terugblikt. Een kleiner
gedeelte van de criteria op grond waarvan die ranglijsten worden samengesteld,
blikt vooruit. Nu beginnen wij die dynamiek in Nederland te voelen. Ook op
die lijst is te zien dat het weer beter gaat. Ik heb al gezegd dat de lat
hoog moet worden gelegd. Als wij die ambitie niet hebben, verzanden wij in
die concurrentiestrijd in de wereld. Als wij het gezamenlijk voor elkaar krijgen
om de juiste randvoorwaarden voor ondernemers te creëren en de waardering
voor hen te laten toenemen om onze bedrijven internationaal concurrerend te
maken, heb ik er vertrouwen in dat wij weer terug kunnen komen in die top
5.De heer Slob (ChristenUnie):Kan ik uit de woorden van de staatssecretaris concluderen dat wij volgend
jaar tijdens de begrotingsbehandeling bij die top 5 moeten staan, als dit
kabinet de lijnen tenminste nog steeds uitzet?Staatssecretaris Van Gennip:Wij zijn dan nog niet aan het eind van de kabinetsperiode.De heer Slob (ChristenUnie):Het schiet dan al aardig op. Een half jaar later is het zo ver.Staatssecretaris Van Gennip:Wat mij betreft zijn wij volgend jaar rond deze tijd nog niet aan het
eind van de kabinetsperiode. Als wij die ambitie niet hebben, komen wij er
helemaal niet. Volgend jaar zullen wij vast en zeker weer over deze ambitie
spreken.De heer Slob (ChristenUnie):Het mkb heeft een duidelijk rapport voorgelegd met een groot aantal aanbevelingen
om te komen tot de ambitie die de staatssecretaris nadrukkelijk stelt. Ik
heb de minister een vraag over dat rapport gesteld. Het werd echter stil en
vervolgens heeft hij verwezen naar de tweede termijn met de opmerking dat
een aantal zaken moet worden onderzocht. Als de minister dat soort basale
vragen niet meteen kan beantwoorden, vraag ik mij af hoe hoog dit punt op
de agenda van het ministerie van Economische Zaken staat.Staatssecretaris Van Gennip:Ik weet dat het onderzoek waarnaar de heer Slob verwijst onderdeel uitmaakt
van die ranglijst van het World Economic Forum. Dat is als input gebruikt
voor dat forum. Op de concrete aanbevelingen komen wij terug.De belangrijkste boodschap in de Industriebrief, in de Ondernemerschapbrief
en van alle initiatieven die wij hebben ontplooid, was dat goede randvoorwaarden
belangrijk zijn. Ik zal ingaan op een aantal zaken, mede naar aanleiding van
datgene wat de Kamer gisteren heeft ingebracht.Samen met de banken verbeteren wij de toegang voor ondernemers tot de
kapitaalmarkt. Dat geldt met name voor het mkb. Via de borgstellingsregeling
mkb, de BBMKB, wordt de toegang van het mkb tot het bankkrediet vergroot.
Het afgelopen jaar heb ik zeven maatregelen genomen om het BBMKB te stroomlijnen
en te verbeteren en andere garanties te geven. In augustus jongstleden bleek
dat dit dermate succesvol is geweest dat het plafond van de BBMKB voor het
eerst in jaren werd bereikt. Dat heeft tot gevolg gehad dat ik 75 mln. extra
heb vrijgemaakt voor een jaarlijks garantieplafond, zodat het mkb dit jaar
inderdaad aanzienlijk meer kan investeren. Mevrouw Smeets heeft gepleit voor
uitbreiding van de BBMKB. Dat heeft gewerkt. Dat plafond is namelijk nooit
eerder bereikt. Volgend jaar zullen wij al eerder in het jaar die cijfers
in de gaten houden. Als die regeling zo goed blijft werken, zullen wij dat
plafond moeten verhogen.Daarnaast komt er voor snelle groeiers een nieuwe financieringsfaciliteit:
een garantie van 170 mln., waarvan 50% wordt gegarandeerd door de overheid
en 50% door private investeerders. In het eerste kwartaal van volgend
jaar zal een en ander worden gelanceerd.Er is ook gevraagd naar de evaluatie van de Tante-Agaathregeling. Daarmee
zijn wij inderdaad bezig. De evaluatie is gehouden en wij zijn bezig met het
schrijven van onze reactie daarop. Er is vanzelfsprekend een verschil tussen
de directe Tante-Agaathregeling en de indirecte variant waarbij een en ander
via de banken loopt. Dan heeft men te maken met een door de overheid erkend
durfkapitaalfonds dat vervolgens bedragen uitleent aan bijvoorbeeld landbouwbedrijven met hypothecaire zekerheden. Dat is overigens een financiering die
je ook zonder de indirecte variant van de Tante-Agaathregeling kan doen. Voor
het eind van het jaar kom ik er graag nog op terug bij de Kamer omdat wij
echt vaart moeten maken met de evaluatie van de Tante-Agaathregeling.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik hoop dat het inderdaad aan het eind van het jaar komt. Wij wachten
er namelijk al sinds 2004 op.Verder vraag ik u nog nader in te gaan op het BBMKB en daaraan gekoppeld
het kleine krediet. Ik vind het heel jammer dat u er niet nu reeds toe wilt
overgaan om het plafond terzake te verhogen. Ik refereer in dit verband aan
hetgeen u zelf hebt gezegd tijdens het algemeen overleg over nieuw ondernemerschap.
Daarin heeft u letterlijk gezegd dat het verkrijgen van kleine kredieten een
probleem is en dat er misschien iets moet worden gedaan aan het BBMKB of dat
er iets moet veranderen aan het kredietverleningsproces. Dat was al nadat
u het convenant getekend had, maar dan nog zien wij dat de midden- en kleinbedrijven,
met name de allochtone ondernemers moeite hebben om kredieten te krijgen.Staatssecretaris Van Gennip:De cijfers zoals die in de gedrukte begroting staan, zijn nog de oude
cijfers voor het BBMKB. Wat betreft de kleine kredieten heb ik tijdens het
AO over nieuw ondernemerschap aangekondigd een onderzoek te doen naar microkredieten
in Nederland, met name om na te gaan wat onder allochtone starters en ondernemingen
de behoefte is om die kredieten te krijgen. Dat onderzoek is net begonnen
en zal over een paar maanden afgerond worden. Wat betreft het stroomlijnen
van kleine kredieten in het kader van het BBMKB wijs ik erop dat een aantal
banken hun interne procedures en wij de procedures inzake het BBMKB op elkaar
hebben afgestemd. Daarmee zijn de banken in staat om kredieten tot € 25.000
automatisch te vergunnen. Overigens spelen daarbij nog wel de problemen rond
de allochtone ondernemers, omdat een van de eisen is een bekende opleiding.
Als men uit het buitenland komt, heeft men niet een mbo-opleiding of een andersoortige
opleiding.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik vind het heel jammer dat wij wederom moeten wachten op een onderzoek.
Ik heb dat al vaker gezegd. Wij weten dat er moeilijkheden zijn maar wij moeten
weer nog onderzoeken wat het probleem is. Ik zou zeggen: laten wij nu toch
gewoon doorpakken.Staatssecretaris Van Gennip:Het onderzoek is natuurlijk ook gericht op de oplossing, want anders zouden
wij er niet zo veel aan hebben.Wat ook naar beneden moet, zijn de kosten voor de ondernemer voor het
verkrijgen van een subsidie of een krediet. Alle ondernemers zijn mij even
lief, maar er is een groep ondernemers die ik graag zonder werk zie en dat
zijn de subsidiebemiddelaars. Zo is mijn streven om met de herijking van de
EZ-instrumenten de verkrijgingskosten omlaag te brengen.De heer Ten Hoopen heeft aandacht gevraagd voor de financieringsmogelijkheden
van het mkb voor R&D-investeringen. Het betreft hier een belangrijk speerpunt
van het kabinet. De heer Ten Hoopen stelt in dezen voor een innnovatiefonds
op te richten dat een puur privaat initiatief moet zijn. Hij vraagt aan ons
om de haalbaarheid van zo'n fonds te onderzoeken. Er gebeurt natuurlijk al
veel in de private markt om de financieringsmogelijkheden voor het innovatieve
mkb te verbeteren. Ik noem als voorbeeld de participatiemaatschappijen. In
mijn ontbijtoverleg met de banken zal ik dit punt aan de orde te stellen om
na te gaan hoe zij er verder mee om willen gaan.Dan het punt van de regeldruk. Regels zijn nuttig. Iedereen moet bijvoorbeeld
weten of hij rechts of links moet rijden. Echter, van te veel, van onduidelijke
en van tegenstrijdige regels moeten wij af, juist ook om het draagvlak voor
de overblijvende regels te vergroten. Dat is ook waarvoor de Metaalunie in
haar industriemanifest, dat ik pas geleden mocht ontvangen, expliciet aandacht
vraagt. Zij geeft aan dat het wel redelijk gaat maar dat het nog niet voldoende
is en dat het van belang is nu door te zetten.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik denk dat de staatssecretaris op dit punt de enquête op een verkeerde
wijze interpreteert. Uit de enquête blijkt namelijk dat er sprake is
van een toename.Staatssecretaris Van Gennip:Ik zou de precieze cijfers moeten opzoeken. De perceptie kan anders zijn
dan hoeveel er werkelijk wordt afgeschaft.Het volgende punt is de aandacht voor het mkb bij de regeldruk. Veel van
de metaalbedrijven die de enquête hebben ingevuld, zijn mkb'ers. Daarom
hebben wij modelbedrijven opgezet. Dat hebben wij deze zomer voor zeven modelbedrijven
ingevuld. Na dat eerste jaar, dat alweer ruim een jaar achter ons ligt, hebben
wij ons gerealiseerd dat de effecten voor het mkb bij de optelsom van alle
maatregelen achterbleven bij die voor het grootbedrijf. Daarom hebben wij
die modelbedrijven, met specifieke aandacht voor het mkb, ingezet in het administratievelastentraject.
Voor het mkb weegt een administratieve last procentueel zwaarder dan voor
het grootbedrijf. Daarmee moet je ook rekening houden. Dat was een van de
redenen voor het actieplan voor de horeca, waar ook veel mkb zit. Die sector
heeft bovendien heel veel te maken met regelgeving van verschillende kanten.
Vanwege de specifieke factoren in die sector is daarvoor een apart actieplan
gemaakt.Omdat wij er veel over spreken in het parlement, en terecht, blijft het
moeilijk dat wij de verwachting wekken bij ondernemers dat het allemaal morgen
opgelost zal zijn. Zij gaan er de komende anderhalf jaar veel van merken,
want er zit heel veel in de pijplijn en er is ook al veel afgeschaft. Het
is altijd zo dat je je de regel die vorig jaar is afgeschaft, niet meer herinnert,
en de regel waar je nog elke dag last van hebt, wel. Dat zeg ik niet om flauw
te zijn, maar het is wel zo. De boodschap is duidelijk, zowel van bedrijven
als van de Kamer in verschillende AO's: doorgaan, doorgaan, doorgaan.De heer Aptroot (VVD):De staatssecretaris zegt dat er al veel is afgeschaft. Ik heb tegenwoordig
de lijst in mijn binnenzak, maar ik vind het ook wel iets voor het ministerie
van Economische Zaken om te zorgen dat de successen worden uitgedragen.Staatssecretaris Van Gennip:Ik wilde ze net gaan opnoemen.De heer Aptroot (VVD):Dit kabinet is wel hard bezig. De regeling voor zzp'ers is verbeterd.
De Vpb is verlaagd. In het successierecht is de vrijstelling voor bedrijfsvermogens
verhoogd. De kapitaalbelasting wordt afgeschaft. De lijst gaat bij mij door.
Mijn vraag is om niet alleen gewoon uw werk te doen, maar ook te vertellen
wat het kabinet realiseert. Dat lijkt mij wel aardig.Staatssecretaris Van Gennip:Ik kan de hele lijst opnoemen, die ik ook bij mij heb. Zoals u weet, heb
ik een tijd lang elke dag een andere regel uitgevent en dat doe ik nog steeds.
Als ik een publiek optreden heb, vertel ik die dag over het telefoonboek aan
veiligheidsregels of over de verplichte administratie van kentekenbewijzen.
Dan kunnen ondernemers in de zaal, als zij die zaterdag op een verjaardagsfeest
staan, zeggen dat zij wel niet zoveel te maken hadden met de verplichte administratie
van kentekenbewijzen, omdat zij geen garagehouder zijn, maar dat zij wel weten
dat deze sinds 1 januari is afgeschaft. Ik vraag u om daar vooral aan
mee te doen, want hoe meer mensen daaraan bijdragen, hoe meer mensen het horen.De heer Aptroot (VVD):Ik zal de staatssecretaris ter herinnering een lijst van ruim twintig
voorstellen van de VVD-fractie doen toekomen die zij nog niet heeft uitgevoerd.
Als zij die voorstellen uit ons 26 puntenplan en de voorstellen die ik gisteren
heb gedaan, ook nog uitvoert, dan komen wij er wel.Staatssecretaris Van Gennip:Ik zie deze graag tegemoet.Twee jaar geleden spraken wij over Brussel en administratieve lasten.
Toen waren wij wat sceptisch over wat wij in Brussel zouden kunnen bereiken.
Vorige week was er voor de tweede keer in een aantal weken het nieuws dat
Brussel gaat schrappen in de regels. Dat is een ambitieus plan, omdat er niet
minder dan 220 concrete voorstellen voor vereenvoudiging in aanmerking komen.
Dat gaat over alle terreinen van Europese regelgeving. Natuurlijk zijn daarbij
opmerkingen te maken, maar het gaat erom dat Commissaris Verheugen dit onderwerp
heeft opgepakt en er echt mee bezig is.In Nederland heeft de commissie-Stevens een top tien gemaakt van de meest
hinderlijke regels. In de afgelopen jaar bleek dat ondernemers vaak meer last
en ergernis hebben van een regel, waarvan wij zeggen dat het niet zoveel administratieve
lasten zijn, dan van een regel die misschien veel administratieve lasten heeft.
Daarom heb ik hem gevraagd om die top tien van de meest hinderlijke regels
in kaart te brengen. De Kamer heeft deze ook ontvangen. Voor het eind van
het jaar zal ik berichten hoe wij die top tien gaan aanpakken en wat wij al
doen aan een aantal van die punten.De achthonderd strijdige regels zijn de Kamer bekend. In het afgelopen
jaar zijn die in verschillende werkgroepen en sectoren uitgewerkt om de tegenstrijdigheden
eruit te halen. Er zijn landelijke convenanten met gemeenten ondertekend.
Ik ben daarbij niet alleen enthousiaste bestuurders en inspecties tegemoetgekomen,
maar ook enthousiaste mkb'ers. Wij zijn nu bezig om wat er in de gemeenten
gevonden is op nationaal niveau uit te hollen. Het zijn uiteindelijk de gemeenten
die het moeten doen. Wij helpen de gemeenten met workshops en met handleidingen.
Ik help door elke keer als ik ondernemers spreek die last hebben van tegenstrijdige
regels te vragen of zijn of haar gemeente meedoet. Heeft die gemeente al één
accountmanager en heeft die zich al aangesloten? Op die manier proberen wij
al die verschillende gemeenten mee te laten doen.Het goede van de landelijke convenanten is dat als gemeenten tekenen zij
ook tekenen voor de reeds gevonden oplossing. Zij hoeven niet opnieuw het
wiel uit te vinden. De gemeenten tekenen niet alleen voor de achthonderd tegenstrijdige
regels, maar ook voor wat er nog binnenkomt. Er komen nog steeds nieuwe meldingen
binnen. Het zijn er niet zo veel. Het antwoord dat daarop binnen enkele weken
volgt, geldt vervolgens voor alle deelnemende gemeenten.De heer Ten Hoopen en de heer Aptroot hebben het vergunningenstelsel aangekaart.
Wij kijken daar scherp na. Ik heb de Taskforce Vereenvoudiging Vergunningen
onder leiding van de heer Kraaijeveld ingesteld om daarnaar te kijken. Het
aantal vergunningen moet en kan minder. De procedures moeten sneller, eenvoudiger
en transparanter. Dat is de les die Arie Kraaijeveld ons heeft voorgehouden.
Ik heb de Kamer op 9 september geïnformeerd hoe wij omgaan met de
bevindingen van de task force. Wij zijn op 1 oktober van start gegaan
om alle negenhonderd vergunningstelsels door te lichten op nut en noodzaak.
Welke vergunningen kunnen vervallen en welke procedures kunnen vereenvoudigd
worden? De Kamer heeft zich bij de algemene politieke beschouwingen tot mijn
vreugde sterk gemaakt voor het terugbrengen van het aantal vergunningen. De
heer Aptroot verwees naar de motie-Van Aartsen. Ik heb in reactie daarop beloofd
om voor 1 mei te reageren.De heer Ten Hoopen vroeg of er al vergunningen zijn afgeschaft. Er lopen
op dit moment een heleboel acties. De heer Van Geel is bezig met het stelsel
van milieuvergunningen. Straks hoeven er zestigduizend bedrijven minder een
vergunning aan te vragen. Het gaat straks via een controle achteraf en een
algemene maatregel van bestuur. Er komt een omgevingsvergunning, een volledige
integrale vergunning van VROM van de heer Van Geel en mevrouw Dekker. Die
geldt voor iedereen die met de omgeving te maken heeft, op het terrein van
bouwen, ruimte en milieu. Dat geeft een grote beperking van het aantal vergunningen.Ik sta positief tegenover het idee van de lex silencio, de stilzwijgende
vergunningverlening als de overheid termijnen overschrijdt. Bij elke doorlichting
van een vergunning stellen wij ons dan ook de vraag of de lex silencio van
toepassing kan worden verklaard.De heer Ten Hoopen (CDA):De aanpak is indrukwekkend. Mag ik hieruit afleiden dat wij nu op 18%
zitten en aan het einde van de rit misschien over de 25% heen gaan?
Waarom zijn er nog geen vergunningen afgeschaft? Wanneer worden de eerste
vergunningen afgeschaft? De staatssecretaris staat sympathiek tegenover de
lex silencio. Met sympathie alleen komen wij er niet. Wat gaan wij ermee doen?Staatssecretaris Van Gennip:Bij elk van de door te lichten vergunningstelsels vragen wij expliciet
of de lex silencio van toepassing kan worden verklaard. De vraag wanneer de
milieuvergunningen afgeschaft worden, beantwoord ik in tweede termijn. Ik
moet dat met collega Van Geel checken. Voor de administratieve lasten is 25% geïdentificeerd. Wij zitten nu op het afschaffen van ruim een
van de vier miljard. In het komende jaar moeten de meeste administratieve
lasten afgeschaft worden. De ambitie is nog steeds dat aan het eind van de
kabinetsperiode een kwart, dus 25%, is afgeschaft.Voorzitter. Het probleem met vergunningen, administratieve lasten en tegenstrijdige
regels kunnen wij alleen samen met de gemeenten oplossen. De rijksoverheid
kan dat niet alleen. Wij hebben een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor
het ondernemingsklimaat. Om de dienstverlening aan ondernemers verder te verbeteren,
is het nodig de strijdige regels, de vereenvoudiging van de vergunningen en
het opzetten van een digitaal bedrijvenloket gezamenlijk aan te pakken. Daarom
ben ik bezig met het opstellen van een convenant tussen de verschillende gemeenten,
de G31, en het ministerie van Economische Zaken op die drie terreinen. Dat
geeft een impuls aan het waarmaken van die gezamenlijke verantwoordelijkheid.
Al die acties leiden tot een bepaalde dynamiek. Niet voor niets heeft de Wereldbank
Nederland in haar jaarlijkse rapport, Doing Business, geschaard in de wereldtop
van landen die regels schrappen en die hervormingsgezind zijn op het gebied
van regeldruk en bureaucratie.De zorgen van de heer Aptroot over de inspecties deel ik natuurlijk. Ook
ik krijg signalen van ondernemers waaruit blijkt dat het toezicht en de handhaving
door inspectiediensten moeten worden verbeterd. De eerste verbeteringsslag
maken wij al met die tegenstrijdige regels. Je ziet dat het werkt in de gemeenten
waar dat is afgesproken. Het kabinet vindt ook dat de toezichtlasten moeten
dalen, maar wij moeten wel het doel en het middel scheiden. Het doel is: minder
lasten voor de onderneming. De coördinatielast moet niet liggen bij de
ondernemer, die verschillende inspectiediensten op bezoek krijgt, maar bij
de verantwoordelijke inspecties. De inspecties zijn dus verantwoordelijk voor
afstemming, samenwerking en coördinatie. Dat betekent het drastisch beperken
van het aantal bezoekmomenten en het uitvoeren van gecombineerde inspecties.Wat doen wij al? Allereerst is er het convenant met de inspecties op het
gebied van tegenstrijdige regelgeving over de inhoud van tegenstrijdige regels.
Als eenmaal is afgesproken dat de deur naar binnen of naar buiten open moet
gaan, dan geldt dat voor alle gemeenten die daaraan meedoen. Het project voor
tegenstrijdige regelgeving heeft ook tot een heel andere houding bij de inspecties
geleid. Nu kijken zij hoe zij het beter kunnen maken voor de onderneming en
niet alleen naar hun eigen vakgebied. Dan is er nog het convenant dat ik aan
het afsluiten ben met de G27. Dat is gericht op de aanpak van strijdige regels,
de vereenvoudiging van vergunningen en de bedrijvenloketten. Ook gemeenten
voeren inspecties uit. Het is dan ook logisch dat ik in dat convenant een
impuls voor een betere samenwerking tussen en met de inspecties opneem. Juist
dat convenant kunnen wij benutten om de problemen voor de ondernemers op het
gebied van toezicht en handhaving aan te pakken. Vooral van die regionale
samenwerking, waar mevrouw Smeets naar verwees, moeten wij het hebben. Vervolgens
zijn wij bezig met het PAO-project voor samenwerking van rijksinspecties.
Het streefdoel is een kwart minder toezichtlasten door rijksinspecties aan
het einde van de kabinetsperiode. Wij starten in zes grote sectoren: ziekenhuizen,
chemische industrie, voedsel, horeca, transport en luchtvaart. In elk van
die sectoren gaan wij kijken of het toezicht door één inspecteur
kan geschieden of dat de toezichtlasten via andere wegen kunnen worden teruggedrongen.
Een voorbeeld is het staatstoezicht op de mijnen. Er gaat één
inspecteur naar de boorplatforms, die meteen de inspectie doet voor de Voedsel
en Waren Autoriteit.Het doel is dus de coördinatie bij de inspecties te leggen en niet
bij de ondernemer. De vraag is dan wat het beste middel is om dat te bereiken.
Volgens ons is dat op de bovenstaande manieren. Wij willen niet per se één
grote inspectie bouwen. Het doel is de toezichtlasten voor de ondernemer verminderen.De heer Aptroot (VVD):Over het doel zijn wij het eens. Ik vind het interessant dat iemand die
alle zware veiligheidseisen op een boorplatform controleert daar de controleactiviteiten
van de VWA bij kan nemen. Is het dan niet logisch om dat overal te combineren
en naar één grote controle- en inspectiedienst te gaan?Staatssecretaris Van Gennip:Het logisch om taken van elkaar over te nemen en zaken te coördineren,
maar dit betekent niet per se dat er één organisatie moet zijn.
Ik sluit dat overigens niet uit, maar het uiteindelijke doel is het verbeteren
van de situatie voor de ondernemers. Wij moeten ons afvragen wat het beste,
meest effectieve en meest uitgebalanceerde middel is om dat te bereiken.De heer Aptroot (VVD):U sluit de vorming van één inspectie- en controledienst
niet uit, dus dat is volgens u een mogelijkheid?Staatssecretaris Van Gennip:Het is uiteraard een mogelijkheid, maar ik zie niet in hoe de ondernemer
daarmee wordt geholpen. Het gaat erom dat wij voor de ondernemer de situatie
verbeteren, door middel van samenwerking en coördinatie. Wij moeten taken
delen en taken van elkaar overnemen. Een technisch hoog opgeleide persoon
die een controle uitvoert op een boorplatform, doet dan bijvoorbeeld een aantal
zaken voor de Voedsel en Waren Autoriteit erbij. Een complete organisatorische
integratie, die vijf jaar gaat kosten en waar alle energie in gaat zitten,
zie ik niet als het doel van deze operatie.Ik vind dat de heer Van den Brink een leuk voorstel heeft gedaan voor
een grote lenteschoonmaak op 21 maart. Ik denk echter dat elke dag er
een voor of tegen de regels moet zijn. Daarom spreken wij hier een aantal
malen per jaar over, ook in algemeen overleg. Overigens organiseer ik volgend
jaar een groot evenement over de aanpak van strijdige regels, zij het niet
op 21 maart. De heer Van den Brink is daar van harte welkom. Bij die
gelegenheid komen uiteraard de ondernemers, maar ook de regelmakers bijeen,
dat wil zeggen de ambtenaren en de regelhandhavers, om te bezien wat de volgende
knelpunten zijn die moeten worden opgelost.Mevrouw Smeets wees op het aantal faillissementen en vroeg hoe wij omgaan
met de schuldhulpverlening aan ondernemers. Op dit moment loopt er een pilot
in Friesland, tot 2006. Deze wordt gefinancierd door de ministeries van Economische
Zaken, Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Justitie. De tussenresultaten zijn
positief; met name wordt duidelijk hoe wij de kleinere bedrijven kunnen helpen
om een doorstart te maken. Een ander aandachtspunt is de wijze waarop wij
hulp kunnen bieden op het gebied van de verbinding met de privé-situatie,
die vaak ingewikkeld is. De Stichting Schuldhulpverlening voor Ondernemers
helpt bij het onderhandelen met crediteuren en bij een doorstart. Na afloop
van de pilot zullen wij de mogelijkheden onderzoeken om een en ander landelijk
uit te rollen.Mevrouw Smeets (PvdA):Vindt het initiatief in Friesland plaats onder auspiciën van EZ?Staatssecretaris Van Gennip:Het initiatief valt voor éénderde onder EZ, voor éénderde
onder SZW en voor éénderde onder Justitie.Mevrouw Smeets (PvdA):Als de ervaringen positief zijn, rolt u deze dan uit?Staatssecretaris Van Gennip:Ja. Bij de pilot gaat het erom hoe wij schuldhulpverlening voor met name
kleine bedrijven kunnen opzetten naar analogie van de schuldhulpverlening
aan particulieren. Het gaat erom, hoe men zich beter kan voorbereiden op een
doorstart en hoe je crediteuren beter op elkaar kunt afstemmen.Mevrouw Smeets (PvdA):Kunt u kort ingaan op het tijdspad?Staatssecretaris Van Gennip:Het antwoord op die vraag moet ik u schuldig blijven tot de tweede termijn.Dan kom ik nu toe aan de starters en de snelle groeiers. Dit onderwerp
is van groot belang voor de groei van onze economie en voor het vergroten
van de taart. Wij hebben op dit punt relatief goed nieuws te melden, want
het gaat beter. Het aantal startende ondernemers is in 2004 met 21%
gestegen ten opzichte van 2003. Ook de Kamers van Koophandel constateren een
sterke toename van het aantal starters in het eerste halfjaar van 2005. Wij
zijn er echter nog niet. Nederland bungelt nog steeds in de onderste regionen
wat betreft de voorkeur voor ondernemerschap. Ten opzichte van 2003 is die
attitude zelfs verslechterd. Wij zitten in de staartgroep van de EU-15 in
2004. In Nederland ligt het percentage van degenen die klaar zijn met hun
opleiding en een eigen onderneming willen beginnen op 33%, tegen 45%
gemiddeld in de EU. Daarmee bezetten wij de op één na laagste
plaats in de oude EU-15. Ook het aantal ondernemers op de totale bevolking
kan beter. Wij zitten nu net op het EU-gemiddelde. Gelukkig zien wij ook tekenen
van de inhaalslag. Zo is Nederland een van de zeven landen waar het aantal
starters toeneemt en het aantal mensen dat overweegt om een eigen onderneming
te beginnen. De toename is van 3,6% naar 5%. Ook hier moeten
wij echter een positie nastreven die boven het gemiddelde ligt. Dat betekent
meer aandacht voor onderwijs, meer aandacht voor het vak ondernemerschap in
het onderwijs. Vandaar dat ik op 14 november samen met Mark Rutte het
partnership "Leren ondernemen" lanceer.Met TechnoPartner richten wij ons specifiek op de starters met hoogtechnologische
kennis. In het paasakkoord is daarvoor extra geld beschikbaar gesteld. Drie
onderdelen wil ik hier apart noemen. In 2006 starten wij met de Pionier Academy,
waarmee technostarters beter toegang krijgen tot ondernemerschapsopleidingen,
want daar ontbeert het vaak aan. Daarnaast wordt de Seed-faciliteit voor technostarters
met 12 mln. verhoogd. Dit wordt gefinancierd met FES-gelden. Voorts gaan wij
een pilot starten van de Seed-faciliteit voor starters in de creatieve industrie.De heer Bakker vroeg specifiek naar het FES. Voor alle duidelijkheid:
het FES is er voor de economische structuurversterking, om kapitaal onder
de grond om te zetten in kapitaal boven de grond. Het gaat om investeren voor
de volgende generaties, investeren in de infrastructuur van ons land. Dat
kan investeren in kennis zijn, in wegen, in duurzaamheid. Het kapitaal van
het FES moet worden omgezet in investeringen en niet in lopende uitgaven.
Wel is het verstandig om te kijken hoe wij omgaan met de meevallers en tegenvallers.
Nu begroten wij op basis van verwachte olieprijzen, maar als die hoger zijn,
dan hebben wij een meevaller en als zij lager zijn, dan hebben wij tegenvallers
en dat kunnen soms best grote bedragen zijn. Vandaar dat het kabinet de studiegroep
begrotingsruimte heeft gevraagd om zich te buigen over de voeding van het
FES in de komende maanden. Op 24 november is daar een AO over. Samen
met de minister van Financiën zal ik de besluitvorming daarover in de
ministerraad voorbereiden. Dan kun je denken aan zaken zoals een bepaalde
demping, een bepaalde uitfasering, om te zorgen dat je iets minder pieken
en dalen hebt, maar het totaal moet wel hetzelfde blijven.Het ondernemerschap van starters is belangrijk, maar het ondernemerschap
van verschillende groepen is minstens zo belangrijk, of dat nu senioren zijn,
etnische groepen – ik verwijs naar het actieplan "Nieuw ondernemerschap" –
of vrouwelijke ondernemers. Ondersteuning in de vorm van rolmodellen en coaching
zijn daarbij belangrijke elementen. Juist bij de etnische groepen merk je
een enorme drijfveer en ondernemersgeest, waar de traditionele ondernemer
nog wat van kan leren.De bewering dat het mkb niet in beeld is bij het kabinet heeft de minister
al tegengesproken. Een concreet voorbeeld is de verlaging van de vennootschapsbelasting.
De heer Irrgang vroeg daarnaar. Het mkb en de starters profiteren er bijvoorbeeld
van dat het tariefopstapje wordt verbreed van 22.000 naar 41.000. Het mkb
profiteert ook van de tariefverlaging van 29% naar 27% –
dit zal naar verwachting 20% worden – en ook bij de inkomstenbelasting
wordt de mkb'er niet vergeten: verhoging van de zelfstandigenaftrek van rond
2500 en een winstvrijstelling van 5%.Wat de Kamers van Koophandel betreft, heb ik u in augustus laten weten
dat ik ambitieuze plannen heb om de Kamers van Koophandel te professionaliseren.
De halvering van de besturen, het teruggaan naar basistaken, de verandering
van de financiering, veel meer kijken naar het profijtbeginsel en een strakkere
interne organisatie.De voorzitter:Ik denk dat de heer Irrgang nog een vraag heeft over het vorige punt.De heer Irrgang (SP):Wij hebben in onze tegenbegroting andere voorstellen gedaan om de lastenverlichting
voor het bedrijfsleven meer te richten op het mkb. Wij willen het opstaptarief
voor de vennootschapsbelasting verder verlengen en wij willen de investeringsaftrek
voor zelfstandigen verder verhogen. Wat vindt de staatssecretaris daar eigenlijk
van?Staatssecretaris Van Gennip:Mijns inziens hebben wij met het pakket dat wij nu hebben neergelegd,
een evenwichtig pakket om voor het mkb de lasten te verlagen. Bij de verlaging
van de vennootschapsbelasting die nu onder leiding van staatssecretaris Wijn
wordt voorgesteld, gaat het er juist om, ervoor te zorgen dat wij de mkb'er
en de starter goed bedienen. En dat is mijns inziens met de inkomstenbelasting
en met het tariefopstapje gedaan.De heer Irrgang (SP):Het mkb is de banenmotor van Nederland met 60% van de banen. Zou
het dan toch niet beter zijn om de inzet meer dan de staatssecretaris dat
nu doet, te richten op het midden- en kleinbedrijf?Staatssecretaris Van Gennip:Naar mijn mening is er sprake van een redelijke balans, met name voor
wat betreft het tariefopstapje.De heer Irrgang (SP):Het is nu ongeveer fiftyfifty verdeeld, zelfs iets in het voordeel van
het grootbedrijf. Is het niet beter om de inspanningen meer te richten op
het midden- en kleinbedrijf, waar de meeste banen te vinden zijn?Staatssecretaris Van Gennip:Volgens mij is het nu goed in balans tussen het MBK en het grootbedrijf.Op deze wijze wil ik dus de Kamers van Koophandel professioneler en efficiënter
maken, met minder overhead en kleinere besturen en daardoor vooral goedkoper.
Ik heb begrepen dat wij hierop binnenkort in een AO zullen terugkomen.De heer Slob heeft gevraagd naar Euroskills. Ik heb in de brief die ik
aan de Kamer heb gezonden aangegeven dat ik de grote vraag naar vaklieden
onderken, in het bijzonder voor de industrie in Nederland en het mkb. Euroskills
is wat dat betreft een prima initiatief. Wij wachten met belangstelling de
definitieve plannen van Skills Nederland af. Ik heb vernomen dat wij deze
een dezer dagen zullen ontvangen.De heer Slob (ChristenUnie):Ik was blij met de positieve grondhouding die zelfs letterlijk in de brief
werd verwoord en over het feit dat de brief een coproductie was tussen EZ
en OCW. Als het plan van aanpak er straks ligt, moet er vervolgens nog wel
geld bij komen. In eerste termijn heb ik de staatssecretaris gevraagd in hoeverre
zij haar positieve grondhouding ook heeft vertaald in een reservering in de
begroting. Anders heeft zij straks wellicht weliswaar een heel positief gevoel
dat het verder moet, maar als zij er geen rekening mee heeft gehouden is straks
het jaar alweer voorbij zonder dat wij een meter verder zijn gekomen.Staatssecretaris Van Gennip:Het hangt natuurlijk mede af van het plan waarmee Skills Nederland zal
komen en van het antwoord op de vragen of het een goed plan is en hoeveel
geld zij ervoor nodig hebben. Wij zullen dan de discussie moeten voeren. De
positieve grondhouding is er echt.De heer Slob (ChristenUnie):Dat betekent dus dat op het moment dat een goed plan op tafel ligt en
de staatssecretaris en OCW ervan overtuigd zijn dat het een goed plan is,
EZ er een financiële bijdrage aan wil leveren. Heb ik de staatssecretaris
zo goed begrepen?Staatssecretaris Van Gennip:Afhankelijk van het bedrag dat zij nodig hebben. Niet als zij met een
claim van 0,5 mld. komen.De heer Slob (ChristenUnie):Dat lijkt mij voor zich te spreken.Staatssecretaris Van Gennip:Het gaat erom waar zij uiteindelijk mee komen. Wij zullen het dan beoordelen.De heer Van der Vlies vroeg naar de ontwikkelingen naar aanleiding van
de motie die hij vorig jaar tijdens de begrotingsbehandeling heeft ingediend
over veilig ondernemen. Voor de zomer heb ik de Kamer een brief gestuurd met
een uitgebreide reactie hierop. Wij hebben echt uitgebreid onderzocht welke
mogelijkheden aanwezig zijn voor een fiscale regeling. De Kamer heeft dat
kunnen lezen. Ik heb een mogelijke regeling uitgewerkt: de veiligheidsinvesteringsaftrek.
De invoering van deze regeling heb ik de Kamer in mijn brief echter afgeraden.
Een fiscale regeling is mogelijk, maar een regeling die toegankelijk is voor
alle bedrijven zou tot heel hoge kosten leiden, te weten 200 mln. tot 400
mln. per jaar. Gezien het doel lijkt mij dat behoorlijk hoog, zo niet onbetaalbaar.
Een variant die wel financieel beheersbaar is, is aansluiting te zoeken bij
de kleinschaligheidsaftrek. Dat leidt niet tot een substantiële bijdrage
aan de kosten van kleine bedrijven. Een nettovoordeel van ongeveer 6%
van het totale investeringsbedrag zou dan mogelijk zijn. Bij een maximale
investering van € 34.000 komt dat neer op ruim € 2000.
Er is dan sprake van een beperkte financiële tegemoetkoming.In mijn brief heb ik vijf nadelen genoemd, die niet opwegen tegen de voordelen.
Ik wijs erop dat wij de aanpak van criminaliteit hoog in het vaandel hebben
staan. Wij hechten er groot belang aan. Daarom zullen wij binnenkort het tweede
AVO afsluiten. Dat staat voor actieplan "Veilig ondernemen". Het
eerste is een groot succes gebleken, wat ook aantoonde hoe hard het nodig
was dat wij al deze verschillende acties ondernamen. Daarom komt er nog een
tweede actieplan. Daarnaast zullen wij convenanten met de verschillende sectoren
afsluiten. Deze zullen stuk voor stuk gericht zijn op de aanpak van tegen
bedrijven gerichte criminaliteit. Het invoeren van de fiscale maatregelen
die wij hebben onderzocht, staat gezien de kosten of de effectiviteit niet
in relatie tot wat wij allemaal al op dat gebied doen.De heer Van der Vlies (SGP):Ik ben de staatssecretaris erkentelijk voor de aandacht voor mijn inbreng.
Haar brief van 24 juni jongstleden heb ik nauwkeurig gelezen. Alle overwegingen
daarin over voor- en nadelen van een dergelijke maatregel heb ik op mij laten
inwerken. Er zijn wel enkele parameters in het rekenvoorbeeld van de staatssecretaris
gebruikt die niet noodzakelijk zo gekozen hoeven worden. Als men dit anders
doet, krijgt men een beter effect, dat meer tegemoet komt aan de behoeften.
Dit is niet altijd een leidend beginsel, maar het gaat hier wel om een reëel
probleem. Deelt de staatssecretaris mijn conclusie dat een regeling zoals
ik vorig jaar heb voorgesteld wel mogelijk is, maar dat men inderdaad moet
nadenken over de kosten van de uitvoering en de baten op ondernemersniveau?
Dat laatste is sterk afhankelijk van de parameter, bijvoorbeeld de 15%
die de staatssecretaris als uitgangspunt neemt. Als dat hoger is, bijvoorbeeld
25%, of als men niet over vijf jaar, maar in één keer
laat afschrijven indien de ondernemer daarvoor kiest, ontstaat
een heel ander beeld. Is de staatssecretaris dit met mij eens?Staatssecretaris Van Gennip:Ik ben het met de heer Van der Vlies eens dat het mogelijk is zo'n regeling
in te voeren, maar als hij andere parameters kiest, bijvoorbeeld een hoger
percentage of snellere afschrijvingen, gaat de regeling navenant meer kosten.
Men voert haar in voor 200 mln. tot 400 mln. voor alle bedrijven of men doet
het via de veiligheidsinvesteringsaftrek, gerelateerd aan de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek.
In dat geval kan men inderdaad andere aannamen hanteren, maar dan wordt de
regeling navenant duurder. Op de voorgestelde wijze zou het 10 mln. kosten.De heer Van der Vlies (SGP):De regeling zou dan ook effectiever worden. Wij voeren een debat over
het versterken van de economie en het stimuleren en steunen van het midden-
en kleinbedrijf en zelfs het kleine bedrijf. In die context mag het wat kosten.Staatssecretaris Van Gennip:Ja, maar wij hebben daarvoor geen geld gereserveerd, zoals de heer Van
de Vlies weet. Daarover hebben wij vorig jaar trouwens ook gesproken. Wij
moeten ons afvragen of dit in die hele lijst van acties voor veilig ondernemen
de hoogste prioriteit heeft.De heer Aptroot (VVD):Ik sluit aan bij de heer Van der Vlies. Voor bepaalde ondernemers, vooral
detailhandel, in bepaalde delen van de grote steden is er een groot maatschappelijk
probleem. Als wij het voorstel van de heer Van der Vlies zo zouden oplossen
dat wij een vrije afschrijving hanteren, dan zal dit geen belastinggeld kosten,
maar kan het wel de ondernemers helpen qua liquiditeit. Het is een maatschappelijk
probleem.Staatssecretaris Van Gennip:Een kleine ondernemer of starter heeft alleen iets aan vrije afschrijvingen
als hij voor de belasting winst maakt. In binnensteden zit men vaak nog maar
net op het randje van winst maken. Daarom hebben wij gekeken naar de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek.
Het gaat vaak om ondernemers die op het randje zitten. Wij hebben echt bezien
wat de beste regeling zou zijn en dat zou deze zijn. De ondernemers die heel
veel winst maken, doen dit wel op een andere manier, maar voor de ondernemers
waarom het hier gaat zou dit de beste regeling zijn. Dan komt men met deze
aannamen op 10 mln. per jaar. Met andere aannamen, zoals de heer Van der Vlies
heeft aangegeven, komt men op 20 mln., 30 mln. of 40 mln. naargelang men de
percentages verhoogt of de afschrijvingstermijn verkleint. Ik wijs erop dat
dit heel hoge administratieve lasten oplevert, vooral omdat men via een keurmerk
voor elkaar moet krijgen dat het gekeurmerkte investeringen zijn.Verschillende leden hebben de afschaffing van de WAZ en het wegvallen
van de zwangerschapsuitkering naar voren gebracht. Dat gaat mij aan het hart.
Wij moeten het ondernemerschap onder vrouwen juist stimuleren. Vorig jaar
en ook dit jaar heeft de Kamer daarover uitgebreid gesproken met minister
De Geus. De mogelijkheid van het aanbieden van private arbeidsongeschiktheidsverzekeringen
en het daarin onderbrengen van een zwangerschapsrisico is aan de orde geweest.
Dergelijke verzekeringen worden inderdaad aangeboden, maar er is wel een aantal
vragen. De eerste vraag is of zwangerschap überhaupt wel gedekt is. De
tweede vraag is of de hoogte van de premies voor vrouwen anders is dan die
voor mannen. De derde vraag gaat over de wachttijden, die soms oplopen tot
twee jaar. Ik zie dit als een majeur aandachtspunt, vooral gezien vanuit de
stimulering voor het ondernemerschap.Ik ben dan ook blij dat minister De Geus advies heeft gevraagd aan de
Commissie Gelijke Behandeling en aan het Arjo. Ik heb begrepen dat hij de
Kamer enige weken geleden de adviesaanvragen heeft gestuurd. Er is eveneens
een gerechtelijke procedure gestart, vooral over de wachttijdperiode. Naar
verwachting komt half februari de uitslag daarvan, evenals de adviezen van
de Arjo en van de Commissie Gelijke Behandeling. Ik zal deze adviezen en uitkomsten
met meer dan gemiddelde aandacht bekijken.Het kabinet en de Kamer hebben gekozen voor de afschaffing van de WAZ
en voor de keuzevrijheid via een private verzekering. Het is dan ook logisch
om samen met de verzekeraars naar een oplossing te zoeken. Een zwangerschapsuitkering
is overigens geen luxe. Ik doe dan ook bij deze een appèl op de verzekeraars
om die uitkering in het pakket op te nemen.De heer Vendrik (GroenLinks):Als dit het antwoord is van de staatssecretaris, wil ik zeggen dat het
wat mij betreft meer is dan een geintje.Staatssecretaris Van Gennip:Wat mij betreft ook.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik vind dat iedere partij hierin zijn verantwoordelijkheid moet nemen.
Ik geloof niet dat wij kunnen volstaan met een appèl richting verzekeraars.
Dat is al ongeveer tien maal eerder gebeurd. Ik ken de geschiedenis van de
afschaffing van de WAZ en wat daarvoor in de plaats is gekomen. Ik geloof
al helemaal niet dat politici moeten wachten op de uitslag van juridische
procedures. Ik vind dat wij het vandaag moeten regelen. Het is een omissie.
Ik sluit aan bij de kabinetsdoelstelling het ondernemersschap te bevorderen
en bij de kabinetsdoelstelling de arbeidsparticipatie van vrouwen te bevorderen.
Ik verzoek de staatssecretaris dan ook het te regelen en een plan op te stellen.Staatssecretaris Van Gennip:Het lijkt mij duidelijk dat ik die kabinetsdoelstellingen meer dan deel.
Wij hebben echter ook te maken met de afschaffing van de WAZ en met de keuzevrijheid
via een private verzekering. Die private verzekering moet dan wel gelijk zijn
voor de verschillende soorten ondernemers. Daarom heeft minister De Geus,
mede op aandringen van mij en van de Kamer, een advies gevraagd aan de Commissie
Gelijke Behandeling. Om die reden loopt er nu een gerechtelijke procedure.
Half februari is al over drie maanden en dan is het advies van de Commissie
bekend en weten wij wat wij van de verzekeraars kunnen verwachten.De heer Vendrik (GroenLinks):De oproep aan de verzekeraars is al zo oud als de weg naar Rome en ligt
nu al te beschimmelen in de kast. Ik verwacht daar helemaal niets van. De
verzekeraars hebben hun eerste aanbod, dat tijdens het debat met minister
De Geus over de afschaffing van de WAZ naar voren is gebracht, nu al geschonden.
Het is illusiepolitiek om dat weer op tafel te brengen. Het
gaat om een goede zwangerschapsregeling en dat is iets anders dan wat verzekeraars
in den brede zouden aanbieden, namelijk een fatsoenlijke vervanging voor de
brede regeling van de WAZ. Het gaat mij puur om het borgen van een goede regeling
voor zwangerschap. Wie kan daar nu tegen zijn? Waarom moeten wij wachten op
een rechter, op een internationaal orgaan of op een adviesclub? Als wij het
zo met elkaar eens zijn, dan gaan wij dat toch nu regelen?Staatssecretaris Van Gennip:Ik wil graag wachten op de Commissie Gelijke Behandeling en op wat de
ILO daarover zegt, want daar is de juiste vraag gesteld. Ik denk dat wij gewoon
drie maanden – tot half februari – op hun uitspraak moeten wachten.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik heb gisteren het EZ-departement als een ANWB-bord neergezet, en dat
blijkt hier ook weer duidelijk, want de staatssecretaris verwijst weer door.
Toen wij begin 2004 over de afschaffing van de WAZ met elkaar hebben gesproken,
is door met name de oppositiepartijen naar voren gebracht dat wij een groot
probleem zouden krijgen met vrouwen die toch graag kinderen willen en die
nergens terechtkunnen voor een verzekering, omdat er een wachttijd is. Dus
ik begrijp de staatssecretaris niet. Wij worden nu weer naar februari, maart
doorverwezen en vervolgens gebeurt er niets.Staatssecretaris Van Gennip:Ik ben het niet met mevrouw Smeets eens dat er niets is gebeurd in de
afgelopen driekwart jaar. Volgens mij heeft de heer De Geus mede op aandringen
van de Kamer, maar ook mede naar aanleiding van wat er vanuit Economische
Zaken naar voren komt over ondernemerschap en vrouwelijke ondernemers, een
aantal acties ondernomen, dus er is niet niets gebeurd. Wij moeten nu even
afwachten wat er uit die acties komt.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik zou graag een reactie van de staatssecretaris willen horen op het feit
dat nu, anderhalf jaar nadat de WAZ is afgeschaft, blijkt dat maar een op
de tien ondernemers verzekerd is tegen arbeidsongeschiktheid. Vindt de staatssecretaris
dat een risico dat de ondernemer moet lopen, of vindt zij dat een menselijk
risico?Staatssecretaris Van Gennip:Ik ken de cijfers uiteraard niet precies zoals mevrouw Smeets die kent.
Ik dacht dat ongeveer de helft verzekerd was tegen arbeidsongeschiktheid,
dat meen ik mij te herinneren uit een overzicht. Het is de eigen keuze van
de ondernemer om zich wel of niet te verzekeren. Dát is de inzet van
de WAZ geweest.Inzetten op kansen is de tweede manier om ervoor te zorgen dat wij een
concurrerend ondernemersklimaat in Nederland hebben en concurrerende ondernemingen.
Inzetten op kansen is ook de kern van de nota Pieken in de Delta. In september
jongstleden heeft de Kamer een brief ontvangen over hoe ik dat verder wil
aanpakken. Wij hebben vorig jaar de discussie gevoerd om van een achterstandenbeleid
te komen naar een beleid gericht op kansen in elke regio. Mensen moeten worden
aangesproken op datgene waar ze trots op zijn en op wat zij goed kunnen. Dat
blijkt te werken. In de verschillende regio's zijn groepen mensen aan de gang om te zeggen:
hier gaan wij voor en hier zijn wij goed in. Er is veel enthousiasme. In de
komende maanden zullen in elk van de zes regio's van Nederland de regionale
partners samen aan de slag gaan. Het gaat om ondernemers, kennisinstellingen
en overheden. In april 2006 zullen wij die verschillende programma's samen
ondertekenen.Ik ben blij dat ik al wat geld uit het Piek-in-de-Deltabudget naar voren
heb kunnen trekken uit 2007. In 2006 zet ik alvast 25 mln. in, juist vanwege
dat enthousiasme in de regio's, zodat de mensen niet te lang op het geld hoeven
te wachten. In 2005 heb ik 9 mln. beschikbaar gesteld voor proefprojecten.
Vorig jaar had ik ook enkele miljoenen beschikbaar voor proefprojecten, de
zogeheten vlaggenschipprojecten, om te laten zien dat innovatie in de regio's
echt werkt. Voor die vijf jaren samen is er 271 mln. beschikbaar. Wij zien
dat regio's steeds meer geloven in hun eigen kracht en in hun eigen kunnen.
De versnellingsagenda van Limburg is al door een aantal van de Kamerleden
genoemd; ambitieus en met eigen krachtuitstraling; Brainport Eindhoven en
Brainport Navigator; het Noorden van het land met Energyvalley; het Oosten
van het land met De Triangel, de kennisboulevard in Zuid-Holland; allemaal
initiatieven in regio's waar echt iets van de grond komt en waar echte gebiedsgerichte
innovatie plaatsvindt. Ik wil de Kamer even schetsen wat ik afgelopen maandag
bij een bezoek aan zuidwest Nederland hoorde over wat daar gebeurt. Het was
het laatste regiobezoek dat ik deze week had. Daar is onder de ambitieuze
leiding van burgemeester Van der Velden van Breda duidelijk de handschoen
opgepakt om iets te maken van de positionering tussen twee havens. Met de
twee gedeputeerden van economische zaken uit Zeeland en Brabant, de vertegenwoordigers
van de drie kennisinstellingen en met de verschillende ondernemers is gesproken.
Je ziet dan de samenwerking tussen de twee provincies tot stand komen, maar
ook de samenwerking tussen ondernemers en bestuurders. Daarbij wordt er duidelijk
voor gekozen om zich voor een aantal prioriteiten in te zetten.De heren Bakker en Slob spraken over Twente. Over twee weken neem ik de
plannen van Oost-Nederland in ontvangst. Overigens, als ik hier vanmiddag
niet was geweest, had ik dit vanavond gedaan. Vanavond is commissaris Hübner
ook in Oost-Nederland. Ook daar is dus sprake van veel dynamiek en ook daar
worden veel ideeën ontwikkeld om Twente op te stoten in de vaart der
volkeren. Dat kan dan met het programma van Oost-Nederland of als Twente apart.De heer Bakker heeft aandacht gevraagd voor de gevolgen van de sluiting
van het militaire vliegveld in het kader van de bezuinigingen bij Defensie.
De staatssecretaris van Defensie is uiteraard coördinator bij de uitvoering
van de motie. Het gaat hierbij nu eenmaal om een bezuiniging op Defensie.
Echter, er zijn verschillende bewindspersonen bij betrokken. Er is sprake
van een ambitieus plan en van een nieuw perspectief voor Twente. Ik noem een
aantal elementen waaruit blijkt hoe ik hierop met mijn portefeuille heb aangesloten.Over drie weken zal ik met mijn Duitse collega van Noordrijn-Westfalen
bespreken hoe wij verder invulling kunnen geven aan de grensoverschrijdende
samenwerking. Verder noem ik de ontwikkeling van het kennispark Twente. Wij
hebben al gesproken over de bedrijven terreinen. Dit onderwerp
heeft onze bijzondere aandacht. Ook in het kader van het grotestedenconvenant
speelt de ontwikkeling van het kennispark een grote rol. Dan denk ik verder
aan het grotestedenbeleid voor Apeldoorn, Deventer en Zutphen. Ook daarvoor
geldt een convenant. Verder wordt een gebiedsgericht innovatiebeleid gevoerd.
Ik heb al de vlaggenschipprojecten van vorig jaar genoemd. Voor twee projecten
in Oost-Nederland is in totaal 2 mln. uitgetrokken. Ik wijs erop dat als er
dit jaar goede plannen worden opgesteld, Oost-Nederland met die plannen opnieuw
kans maakt om deel te nemen aan de vlaggenschipprojecten, vooruitlopend op
de invoering van Pieken in de Delta.Op grond van het bedrijventerreinenbeleid zal 2,5 mln. aan subsidie worden
verstrekt voor de herstructurering van het Twentekanaal. De toekenning van
eenzelfde bedrag aan subsidie voor de ontwikkeling van het bedrijventerrein
van het havengebied in Enschede is in behandeling. Daarnaast zie ik voldoende
aangrijpingspunten om Twente met de stedendriehoek een hoofdrol te laten vervullen
bij de uitvoering van het programma voor Oost-Nederland.In april 2006 zal, evenals met vertegenwoordigers van de andere gebieden
in Nederland, met de vertegenwoordigers van Oost-Nederland hun programma worden
ondertekend. Over twee weken krijg ik de voorloper van het programma. Voorzover
ik nu al weet zal juist die triangel, waarvan Twente in Oost-Nederland de
kern is, een grote rol spelen.De heer Slob (ChristenUnie):Voorzitter. Ik heb een klein beetje het gevoel dat de staatssecretaris
onderwerpen die sowieso her en der in het beleid waren verwoord opnieuw noemt
en het daarbij doet voorkomen dat deze projecten compensatie vormen voor de
sluiting van het vliegveld Twente. Mij lijkt echter dat dit helemaal niet
het geval is. Daarom krijg ik graag een concreter verhaal te horen. Ik heb
naar dat concrete verhaal tevergeefs in de begroting gezocht. Vanmiddag zal
de staatssecretaris het ook niet meer kunnen geven.Verder wijs ik erop dat de staatssecretaris nog niet heeft geantwoord
op mijn vraag over Pieken in de Delta. Zij is het beleid weer gaan uitleggen,
maar daarover hebben wij een brief gekregen. Mijn vraag was: wie mogen er
profiteren van Pieken in de Delta? In haar brief heeft de staatssecretaris
een zestal gebieden genoemd: het Noorden en nog vijf andere gebieden. De keuze
voor die gebieden is gerelateerd aan de nationale, stedelijke netwerken van
de nota Ruimte. Mijn fractie heeft echter een motie van de fracties van de
VVD en D66 gesteund waarin staat dat ook andere in de nota Ruimte genoemde
gebieden die eveneens van het instrumentarium van het nationaal stedelijk
netwerk gebruik maken, mogen profiteren van Pieken in de Delta. Van de staatssecretaris
wil ik klip en klaar horen of dat daadwerkelijk het geval zal zijn. Ik denk
aan de stedendriehoek en aan een stad als Zwolle. Daar zit men nu echt te
wachten op een mededeling. Men wil weten of men al dan niet mee kan doen en
of men vervolgens kan delen in de structuurfondsen die na 2007 weer beschikbaar
komen.Staatssecretaris Van Gennip:Wat Twente betreft: u hebt gelijk dat een aantal projecten reeds wordt
uitgevoerd. Die projecten leveren een bijdrage aan de structuurversterking
van Twente en aan de ontwikkeling van een aantal nieuwe projecten. Daarnaast
lijkt het mij juist voor Twente van groot belang dat het voor Oost-Nederland
een hoofdrol gaat spelen bij de uitvoering van Pieken in de Delta. Zoiets
helpt bij het mitigeren van de gevolgen van de sluiting van het vliegveld.
Volgens mij heb ik zojuist een heleboel concrete acties genoemd en ik vraag
mij af hoe ik nog concreter zou kunnen zijn. Ik heb bedragen en locaties genoemd.
Heel veel concreter kan ik niet worden.Het idee achter Pieken in de Delta is dat in elk van de zes regio's een
programmacommissie bepaalt welke speerpunten met concrete projecten worden
ingevuld. Vanuit de regio's moeten de plannen opborrelen. Daarnaast is er
de nationale competitie.De heer Slob ((ChristenUnie):In oostelijk Nederland gaat het landelijk om Twente en Nijmegen. Ik begrijp
dat delen van Overijssel regionaal kunnen meedingen.Staatssecretaris Van Gennip:De programmacommissies worden nu gevormd. In die commissies bepalen ondernemers,
kennisinstellingen en overheden wat de pieken in desbetreffende delta zijn.
Vervolgens kunnen er projecten worden ingediend. Er zullen dus niet alleen
projecten van de Universiteit van Twente regio Oost-Nederland gehonoreerd
worden. De regio maakt keuzes. Aan zevenendertig pieken per regio hebben wij
niet veel.De heer Bakker (D66):Als een Tukker hoort dat Twente op één lijn wordt gesteld
met de Achterhoek, raakt hij altijd geïrriteerd. En terecht, want het
is een ander gebied. De vraag is in welke mate EZ heeft bijdragen aan de uitvoering
van mijn motie van twee jaar geleden over Twente. Door afwegingen in het kader
van Defensie is een gat ontstaan in de economische structuur in die regio
en daarvoor moet compensatie worden geboden. De staatssecretaris heeft te
weinig aandacht voor die directe koppeling.Staatssecretaris Van Gennip:De sluiting van een vestiging van Defensie in een bepaald gebied moet
worden gecompenseerd via een verbreding van de economie, opdat betrokkenen
op verschillende manieren weer ingezet kunnen worden. Kennispark Twente is
mede naar voren gekomen naar aanleiding van de discussie over de toekomst
van Twente. Twente is een van de innovatieve hotspots in Pieken in de Delta.
Wij moeten vooral niet zielig doen over Twente. Dit gebied heeft grote potentie.
Het kennispark heeft extra aandacht gekregen via een apartje potje voor bedrijventerreinen.
Twente is onderdeel van de triangel van drie hotspots in de oostelijke regio.
Dit mag dan niet direct gerelateerd zijn aan de sluiting van de vestiging
van Defensie, maar er wordt wel direct ingespeeld op een activiteit waar men
daar goed in is, namelijk kennisontwikkeling. Laten wij overigens ook de kennisoverschrijdende
samenwerking met Duitsland niet vergeten.De heer Bakker (D66):Dat ben ik helemaal met u eens, maar toch houd ik het gevoel dat u al
die dingen ook zou hebben gedaan als er verder met Defensie niets was gebeurd,
terwijl juist vanuit de Kamer de gedachte over gekoppelde compensatie is opgekomen.
Daarover hoor ik van u en ook van andere ministeries weinig, behalve van het
ministerie van Defensie. Dat was toch niet de strekking van de motie-Bakker
op dit terrein.Staatssecretaris Van Gennip:Ik vind het moeilijk om een onderscheid te maken tussen wat er voort is
gekomen uit de urgentie van de sluiting van de defensiebasis en mijn aandacht
voor Twente. Ik kan niet los van elkaar zien wat er voortkomt uit de oprechte
interesse in technologie en de interesse in een gebied dat met een sluiting
van een defensiebasis wordt bedreigd. Dat zal met elkaar te maken hebben.
Dat versterkt elkaar. Op het moment dat dergelijke dingen in een gebied spelen,
ga je er vaker heen. Dan denk je wel actiever na over wat de kansen voor Twente
zijn. Dan kom je in dit geval met name uit bij het uitklappen van die triangel
naar Duitsland. Dat is ontstaan naar aanleiding van discussies over wat wij
verder moeten met Twente als die defensiebasis wordt gesloten. Dat is expliciet
uit die discussies voortgekomen. Dan moeten wij inzetten op grensoverschrijdende
samenwerking. Dat gaat dus over de grens heen met Duitsland. Tegen die achtergrond
heb ik een eerste afsprakenkader voor de oostelijke samenwerking getekend
met mijn toenmalige collega. In november zie ik mijn huidige collega om een
nadere uitwerking te geven aan het uitklappen van die triangel. Overigens
geldt dit niet alleen voor het oosten. Limburg grenst ook aan Duitsland en
het noorden ook.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik heb gisteren aan de staatssecretaris gevraagd wat zij de regio's te
bieden heeft in het kader van Pieken in de Delta voor scholing voor werknemers.
Dat is heel belangrijk in gebieden waar nu heel grote klappen vallen. Daar
heb ik nog geen antwoord op gekregen.Staatssecretaris Van Gennip:Scholing voor werknemers is niet expliciet opgenomen in Pieken in de Delta.
Ik kan mij wel voorstellen dat als een regionale commissie vaststelt dat er
een piek is waarvoor bepaalde scholing nodig is of dat zij vaststelt dat scholing
een piek is, zij daar een project voor wil. Ik schrijf het echter niet voor.Mevrouw Smeets (PvdA):U hebt altijd gezegd dat u de programma's zult beoordelen op nationaal
rendement. Mijn vraag is of de programma's ook beoordeeld kunnen worden op
de vraag of er voldoende scholing is voorzien voor gebieden waar grote klappen
vallen.Staatssecretaris Van Gennip:Ik wil niet als apart criterium toevoegen dat er voldoende scholing voorzien
is. Ik wil het wel andersom doen. Als men met goede scholingsprojecten komt,
kijk ik daar natuurlijk positief naar. Investeren in scholing is uiteindelijk
de beste investering om globalisering aan te kunnen.Mevrouw Smeets vroeg ook naar het beleid voor de grote steden, onder andere
naar de Rotterdamregeling. Binnenkort gaat de Rotterdamregeling in. Die heet
officieel de wet bijzondere maatregelen grootstedelijke problematiek. Het
wetsvoorstel ligt nu in de Eerste Kamer. Daarin is de mogelijkheid opgenomen
om bedrijven in achterstandswijken minder zwaar voor de OZB te belasten. Het
biedt ook betere instrumenten voor de spreiding bij de toewijzing van woningen.
Het is een belangrijke wet. Verschillende collega's binnen het kabinet hebben
zich er hard voor gemaakt om creatief en innovatief na te denken over de Rotterdamse
voorstellen. Het Rijk heeft uitsluitend aan Rotterdam 24 mln. beschikbaar
gesteld – de regeling wordt overigens door Economische Zaken uitgevoerd –
om investeringen van mkb-ondernemers in achterstandswijken te ondersteunen.
Je ziet in Rotterdam dat het werkt. Ondernemers die eerst niet wilde investeren
in een wijk die in hun ogen verloedert, zijn nu van plan om dat wel te doen.
Dan maakt het niet uit of het om een bakkerij gaat of om een veel groter bedrijf.
Het werkt in ieder geval. Daarnaast is er flinke ruimte voor de steden om
in te zetten op de problematiek van de achterstandswijken. Ik ben ervan overtuigd
dat wij met deze serie maatregelen heel veel bereiken voor de achterstandswijken
in grote steden.Mevrouw Smeets (PvdA):In Rotterdam is het een groot succes. Ik heb daar een aantal ondernemers
bezocht; dat gaat hartstikke goed. Waarom rollen wij dat niet uit naar andere
steden met eenzelfde problematiek? Er bestaat grote behoefte aan. Ik refereer
even aan een brief die wij hebben gekregen van een oud-collega van de VVD,
mevrouw Griffith. Amsterdam heeft er bijvoorbeeld grote behoefte aan, maar
mij is verzocht daar aandacht voor te vragen.Staatssecretaris Van Gennip:Wat wettelijk kan, is voor de andere steden ook mogelijk, maar het geld
is in dit geval alleen voor Rotterdam. Dat was immers de eerste stad die ermee
kwam en de problemen daar zijn aantoonbaar groot. De regelingen gelden echter
voor alle grote steden.Ook op het vlak van innovatie moeten wij inzetten op kansen. De minister
heeft de innovatievouchers al genoemd. Wij willen niet alleen innovatie door
individuele bedrijven, maar juist ook door bedrijven gezamenlijk. Daarom zijn
er de innovatie prestatiecontracten, de IPC's. Met die contracten wil ik het
mkb bewegen om gezamenlijk een extra inspanningen te verrichten op het terrein
van innovatie. Voor een kleine mkb'er alleen is innovatie soms lastig, maar
wij hebben grote verwachtingen van de innovatie die de mkb-bedrijven met elkaar
realiseren. De ondernemers kunnen daarbij zelf kiezen met wie en met welke
kennisinstellingen zij samenwerken. Nog dit najaar starten wij de innovatie
prestatiecontracten met de FOCWA en de NRK.De heer Ten Hoopen vroeg naar de kansenzones. De kansenzone in Delft is
in april van dit jaar gestart. Op het moment nemen daaraan vijftien nieuwe
bedrijven deel, die alle actief zijn op het technologisch vlak. Gewerkt wordt
bijvoorbeeld aan een stabilisatiesysteem voor personeel op olieplatforms of
aan innovaties op medisch gebied. Delft geeft verder ondersteuning aan nog
vijftien ondernemingen en aan vijfentwintig bedrijven die niet gevestigd zijn
in de kansenzone zelf, maar wel werken volgens de formule en jong en succesvol
zijn. Dit leidt tot dynamiek, maar ook tot uitstraling en inspiratie. De zones
in Eindhoven en Enschede volgen binnenkort. Eindhoven heeft tot doel per jaar
ondersteuning te bieden aan 75 tot 100 nieuwe of snel groeiende bedrijven
in de zone.Het laatste voorbeeld van inzetten op kansen is de creatieve industrie.
Nederland timmert op dit gebied behoorlijk aan de weg. Dat zie je ook internationaal.
Op handelsmissies blijkt mij dat Nederland steeds meer wordt erkend door Dutch
design en creatieve producten. Dat kunnen games zijn, maar ook producten op
het gebied van TV, nieuwe media, Media Republic en mode. Ook noem ik hierbij
de uitstraling naar andere sectoren, zoals onderwijs, gezondheidszorg en e-learning.
Het helpt ook bij het naar Nederland trekken van buiten landse
bedrijven. Dezelfde energie zie je bij de Design Academy in Eindhoven, bij
de ontwikkeling van games in Breda of Utrecht. Nederlandse reclamebureaus
winnen allerlei internationale prijzen. Samen met mevrouw Van der Laan onderneem
ik meer acties om juist het potentieel van de creatieve industrie beter te
benutten. Ons creatief vermogen is bekend.De heer Bakker sprak over technologische topinstituten en creatieve industrieën.
In 2007 zal de smart mix, een gezamenlijk instrument van EZ en OCW, volledig
operationeel zijn. Daaruit worden nieuwe technologische topinstituten gefinancierd.
Is er een goed plan, en is dat tegen die tijd uitgewerkt, dan is ITT creative
industries daarvoor een kandidaat.De derde pijler van het concurrentievermogen van Nederland en de Nederlandse
bedrijven is internationaal concurreren. Nederlandse ondernemers en consumenten
profiteren van een verdere liberalisering van de wereldhandel. Op 18 oktober
is in de RAZEB in Brussel gesproken over de voortgang in het WTO-proces. De
heer Vendrik vroeg hiernaar. Ik was bij die discussie aanwezig. De doelstelling
van handelsliberalisatie in het algemeen, van alle spelers, zetten wij gewoon
door. Dat was ook de inzet. De vergroting van de kansen voor ontwikkelingslanden
neemt daarbij een bijzondere plaats in. Die moeten wij op verschillende manieren
bereiken. Daarbij denk ik aan een vergroting van de toegang tot onze eigen
markten, maar ook aan de vergroting van de onderlinge markttoegang, de zuid-zuidhandel.
Op dit gebied valt echt nog veel te winnen. Het is ook een verantwoordelijkheid
van de meer ontwikkelde ontwikkelingslanden ten opzichte van hun armere buren
om ook hun eigen markten open te stellen. Ik noem ten slotte het ontzien van
ontwikkelingslanden bij het aangaan van verplichtingen, met name ten aanzien
van gevoelige onderwerpen zoals de landbouw. Ik vind overigens dat de landbouwdiscussies
de WTO-onderhandelingen niet mogen gijzelen en dat niet alleen onze belangen
maar ook die van ontwikkelingslanden ook liggen op het gebied van industrie
en diensten.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik vermoed dat dit het antwoord is op mijn vraag over de uitspraken van
de heer Nicolaï. Hij zei vorige week op een vraag mijn collega Karimi:
om te beginnen is een tweede doelstelling van de WTO-onderhandelingen inderdaad
ontwikkelingslanden, maar natuurlijk is het primaire doel een goede werkgelegenheid
in Europa. Hij heeft dat letterlijk gezegd. Het lijkt mij onjuist, het lijkt
mij niet de Nederlandse inzet in de WTO-onderhandelingen en het is al helemaal
niet conform de belofte die in november 2001 is gedaan in DOA.Staatssecretaris Van Gennip:Voor de duidelijkheid: er zijn natuurlijk verschillende doelen in zo'n
onderhandelingsronde, maar dat het een ontwikkelingsronde is, staat buiten
kijf.De heer Vendrik (GroenLinks):Maar als het een ontwikkelingsronde is, dan is het belang van ontwikkelingslanden
primair leidend voor de onderhandelingen, leidend voor de Europese positie
en leidend voor de Nederlandse regering. En dan heeft de heer Nicolaï
dus ongelijk. Hij zit ernaast, hij heeft het niet begrepen. Dat hoor ik graag
van deze staatssecretaris.Staatssecretaris Van Gennip:U weet dat ik dat op die manier uiteraard nooit zal zeggen. Waar het hier
om gaat, is dat zo'n ronde verschillende doelen heeft. De ontwikkelingsdimensie
is heel erg duidelijk, die staat buiten kijf, maar de werkgelegenheid in Europa
is natuurlijk ook een dimensie. Het gaat om de werkgelegenheid voor onze industrie
en voor onze diensten. De landbouw staat op dit moment voor enkele procenten
van onze totale economie. Wij moeten ons ook focussen op wat het voor de diensten
en voor de industrie betekent. En dat betekent werkgelegenheid in de EU. Het
betekent overigens werkgelegenheid in de hele wereld. Daarvan profiteert het
ene land wat meer dan het andere. Het andere land profiteert er ook van, maar
misschien in mindere mate, afhankelijk van de gemaakte afspraken. Uiteindelijk
leidt een verdere liberalisatie van de handel tot meer werkgelegenheid in
de hele wereld.De heer Vendrik (GroenLinks):Ja, ik was al bang voor zo'n antwoord.Staatssecretaris Van Gennip:Ik heb gehoord dat wij er binnenkort over zullen spreken.Afspraak is afspraak. Dat geldt ook in de internationale handel, zoals
de textieluitvoer uit China. Als er weer een dergelijke zaak komt, zal ik
mij opnieuw in de frontlinie keren tegen de protectionistische lobby om de
afspraken over de vrije handel teniet te doen. Dan zal ik weer de lobby in
Europa leiden om ervoor te zorgen dat een baan in de Portugese textielindustrie
niet meer waard is dan een baan in de Nederlandse handel. Omgekeerd moeten
wij de Chinezen ook wijzen op afspraken die wij met hen hebben gemaakt. Een
voorbeeld is het naleven van de octrooiregels. Ik doel hierbij op piraterij
en namakerij. Tijdens mijn reis in januari door China heb ik dat gedaan door
het in elk gesprek op te brengen, door een onderzoek ernaar te doen, maar
ook door ondersteuning te bieden voor de opzet van een IPR academy, gericht
op het vergroten van het bewustzijn van nut en noodzaak van intellectual property
rights. Dat betekent ook dat de strengere EU-douanecontroles op namaakartikelen
mij zeer welkom zijn.Om de goede internationale concurrentiepositie van Nederlandse bedrijven
te verbeteren, zet het kabinet in op een aantal speerpunten. Het is van groot
belang dat onze bedrijven zich goed kunnen positioneren op buitenlandse markten.
Daarvoor hebben wij een vernieuwd buitenlandinstrumentarium. Wij hebben de
missies – de publiekprivate samenwerking van de Dutch Tradeboard –
die plannen maken voor internationaal ondernemen op kansrijke markten, zoals
Rusland, India en Turkije. Wij inventariseren per land welke problemen de
ondernemers ondervinden en wij zoeken daarvoor een oplossing.Het gaat hier uiteraard om het benutten van kansen, om het uitventen van
de Nederlandse expertise. Ik ben in aanvulling op de activiteiten van Rijkswaterstaat
een watermissie voor Nederlandse bedrijven naar New Orleans aan het voorbereiden.
Dat is opgekomen toen ik twee weken geleden in Amerika was. Er is een grote
interesse van Amerikaanse collega's en senatoren voor onze expertise op het
gebied van watermanagement. Uiteraard heb ik daar ook de hobbels die Nederlandse
ondernemingen daarbij ondervinden, onder de aandacht gebracht. Men is nu bezig
om die op te lossen. Ik ben het met mevrouw Smeets eens dat er voor het mkb veel kansen zijn
in China. Om die reden ondersteunen wij het mkb om naar China te gaan. Het
daar gelukkig al actief is, maar China is zo groot dat het mkb natuurlijk
nog een deel ervan niet heeft bestreken. Vandaar de grote handelsmissie van
afgelopen januari onder mijn leiding samen met MKB-voorzitter Loek Hermans.
Januari aanstaande gaat er weer een handelsmissie naar China, waarbij Joop
Wijn de honneurs zal waarnemen samen met Clémence Ross, want wij geven
daarbij een accent aan de olympische spelen. Ook voor die missie zijn de inschrijvingen
zo groot in aantal dat wij verwachten dat deze missie eveneens een succes
zal worden.Wij hebben echter nog veel meer. Wij hebben het postennetwerk en specifiek
de steunpunten voor het Nederlandse bedrijfsleven, de NBSO's. Wij hebben sectorale
bedrijvenmissies en beursdeelnames. Er reizen verschillende bewindslieden
heen die ook bedrijven meenemen. Wij hebben het Chinafestival en allerlei
soorten voorlichtings- en informatiebijeenkomsten van de EVD over het mkb
en de kansen daarvan in China. Er zijn dus allerlei zaken, niet alleen om
China onder de aandacht te brengen, maar ook om de mkb'ers voor te lichten
over waar de kansen en uitdagingen zijn en waar de problemen liggen waarmee
zij rekening moeten houden, bijvoorbeeld op het gebied van octrooien. Wij
hebben generieke financiële instrumenten als het PESP en het PSB voor
China. De door mevrouw Smeets genoemde IFON en PSOM staan open voor delen
van China. Op dit moment hebben wij geen aanwijzing dat wij extra middelen
nodig hebben voor het mkb op weg naar China. In combinatie met alles wat wij
al voor het mkb op weg naar China doen en omdat de dekking van haar amendement
een belangrijke aanslag betekent op het budget voor ons overige beleid, moeten
wij de aanvaarding van het amendement van mevrouw Smeets ontraden.Bij het positioneren van Nederland als gunstig vestigingsland en betrouwbare
handelspartner is de economische beeldvorming van groot belang. Die beeldvorming
lijkt recentelijk onder druk te staan. Daarom ga ik in nauwe samenwerking
met allerlei andere partijen en uiteraard met name met het bedrijfsleven ervoor
zorgen dat het economisch imago van Nederland wordt versterkt. Pioneers in
international business, pioniers in internationaal ondernemen, dat is het
motto. Dat betekent dat wij bijvoorbeeld iets als het Palm Island uitventen.
Slechts weinig mensen weten dat dit een echt Nederlands ontwerp is. Doordat
het zo'n prachtig ontwerp is, laat het zien wat de creativiteit in Nederland
is in combinatie met Nederlandse baggeraars. Simon Anholt heeft Nederland
hoog gezet op de lijst van landen met een goed economisch imago. Hij zei er
wel bij: het is een beetje saai, Nederland heeft een beetje meer Amsterdam
nodig. Dat nemen wij natuurlijk ter harte en daarbij kan de creatieve industrie
een rol spelen. Hij zei ook: wees wat trotser op wat je kunt en wat je hebt
en vent dat uit. Ook dat advies nemen wij ter harte.Daarnaast hebben onze bedrijven niet altijd te maken met een gelijk Europees
speelveld. Met de heer Ten Hoopen ben ik van mening dat wij goed inzicht moeten
hebben in het bestaan van concurrentieverhoudingen in de verschillende sectoren.
Daarom heb ik in antwoord op de brief van de heer Kortenhorst over dat speelveld
van de verschillende bedrijven aangegeven dat wij bij de volgende voortgangsrapportage
van de Industriebrief expliciet aandacht zullen besteden aan dat level playing
field en de concurrentieverhoudingen in de verschillende sectoren. Mede op
basis van informatie van het bedrijfsleven en op basis van discussies in Brussel,
zullen wij sector voor sector aangeven wat het level playing field is.De heer Ten Hoopen (CDA):Dat lijkt mij goed, mevrouw de staatssecretaris. Aandacht is altijd goed.
Het gaat er natuurlijk niet alleen om dat u er aandacht aan besteedt, maar
het gaat er ook om of u er bijvoorbeeld een benchmarking in hebt zitten waarin
zichtbaar is waar het level playing field ontbreekt en welke acties er nodig
zijn om het wel te realiseren.Staatssecretaris Van Gennip:In het overzicht hoort uiteraard te worden aangegeven: hier is een level
playing field en daar niet, en wat wij eraan gaan doen. Uiteraard zullen wij
op het moment dat het om een financieel level playing field gaat, discussiëren
over hoe wij dat gaan oplossen. Alle andere zaken kun je onmiddellijk aanpakken.
Eén benchmark voor alle sectoren is heel erg ingewikkeld, dus wij willen
liever per sector bezien wat er speelt, ook op basis van signalen uit het
bedrijfsleven. De Kamer ontvangt daarvan een duidelijk overzicht.De heer Slob (ChristenUnie):Van één sector hebben wij de gegevens al, te weten de scheepsbouw.Staatssecretaris Van Gennip:Daar kom ik nog op terug.Te vaak nog lopen Nederlandse bedrijven aan tegen problemen die er zijn
met het Europese level playing field in het algemeen. Daarom hebben wij vlak
voor de zomer een crashteam geïnstalleerd, met een telefoonnummer en
een website. Sinds de start op 1 juni zijn er 19 zaken onder behandeling.
Ik zal u één voorbeeld noemen. Nederlandse aannemers die in
Polen werken, ondervinden hinder bij tenders op grote werken. Samen met de
permanente vertegenwoordiging in Brussel en de ambassade in Warschau bezien
wij wat wij aan die klachten kunnen doen. Een ander voorbeeld is de oneerlijke
concurrentie bij aanbesteding door de Amerikaanse overheid. Wij hebben dit
bij de Europese Commissie aangekaart, om het mee te nemen in de WTO-besprekingen.
Het gaat namelijk om een uitzondering die de Amerikaanse overheid heeft bedongen.
Ik heb dit ook tijdens mijn gesprekken in Amerika drie weken geleden bij mijn
collega's aangekaart.De Nederlandse scheepsbouw is hoogwaardig innovatief en heeft een goede
concurrentiepositie. Door de innovatiesubsidies van een aantal andere EU-landen
ontstaat er mogelijk een ongelijk speelveld. Het precieze effect daarvan kennen
wij niet. Wel kunnen wij berekenen wat de concurrentie zou zijn, maar wij
weten niet wat deze in werkelijkheid inhoudt. Als wij inzetten op innovatie
en op uitnutting van kennis, zijn er twee zaken waarvan de scheepsbouw goed
gebruik kan maken. In de eerste plaats betreft dit de programmatische aanpak
in het kader van water als sleutelgebied. In de tweede plaats gaat het om
de WWO-procesinnovatie. Ik ga ervan uit dat deze voor de scheepsbouw aantrekkelijk
is en dat de scheepsbouw binnen het sleutelgebied water de handschoen zal
oppakken en hard zal meeschrijven aan een plan dat ook voor de sector aantrekkelijk
is. Op die manier probeer ik het ongelijke speelveld aan te
pakken, met de instrumenten die ik daartoe heb.De heer Slob (ChristenUnie):Het is erg mager wat er gebeurt. De Kamer hamert er al jarenlang op dat
er in dit opzicht iets moet gebeuren, omdat er in Europa gewoon geen level
playing field is, want een aantal landen geeft ordergebonden innovatiesubsidies.
Nederland doet dat niet. De Kamer vond gewoon dat er iets moest gebeuren,
maar eigenlijk zijn wij geen millimeter opgeschoten. Hoe kan het nu, dat u
wel onze conclusies deelt en vindt dat er iets moet gebeuren, maar dat u eigenlijk
nauwelijks beweegt?Staatssecretaris Van Gennip:Ik ben het niet met u eens dat er niets is gebeurd. In de eerste plaats
hebben wij heel goed onderzocht wat er in andere landen wel en niet aan de
hand is. Dat verschaft inzicht. Daarvóór spraken wij altijd
over de kwestie in de trant van: wij hebben gehoord dat... Nu is een en ander
goed in kaart gebracht. In de tweede plaats is procesinnovatie niet alleen
vanuit de scheepsbouw, maar vanuit verschillende industriële sectoren
naar voren gekomen als iets dat wij aan de regeling WBSO moesten toevoegen,
en dat is ook gebeurd. In de derde plaats heb ik de scheepsbouwsector tijdens
een maritieme rondetafelconferentie samen met minister Peijs uitgenodigd om
expliciet een rol te spelen in water als sleutelgebied. Er is dus wel degelijk
een aantal zaken gebeurd.De keerzijde van outsourcing is natuurlijk insourcing. Ook dat verdient
de aandacht. Wij stellen ons actief op door buitenlandse bedrijven naar Nederland
te trekken, door te bezien wat de randvoorwaarden van ons vestigingsklimaat
zijn. Door de verlaging van de Vbp of door de kenniswerkersregeling zorgen
wij ervoor dat wij bedrijven aantrekken. Wij hebben ook een actief postennetwerk
dat zich bezig houdt met de acquisitie van buitenlandse bedrijven. Of het
nu het Mitsubishi distributiecentrum is dat ik twee weken geleden mocht openen,
de grote Chinese investeerder Chawei, die weer nieuwe IT- en telecombanen
heeft gecreëerd, of een Fins bedrijf dat hier al 12,5 jaar zit: wij zijn
in staat om buitenlandse bedrijven aan te trekken. Op dit moment is één
op de zes banen van een buitenlandse werkgever. Dat mogen wij ook wel eens
zeggen. Wij hebben ook insourcing, waarbij wij profiteren van de globalisering.Voorzitter. Ik sluit graag af. Ik begon mijn betoog met de stelling dat "globalisation
is here to stay". Dat betekent dat ik uiteraard mijn ogen niet sluit
voor de negatieve effecten die globalisering met zich brengt. Aanpassen aan
nieuwe omstandigheden doet pijn, maar wij moeten ons laten leiden door de
kansen die er liggen en door de vraag hoe wij van de globalisering, die echt
niet weggaat, het beste maken. Dan vraag ik mij af of wij elkaar over tien
jaar nog recht in de ogen kunnen kijken en zeggen: ja, in 2005 hebben wij
de juiste maatregelen genomen; in 2005 hebben wij met elkaar de discussie
gevoerd over onze welvaart, over de vraag hoe wij ervoor zorgen dat de welvaart
toeneemt, hoe wij ervoor zorgen dat er meer te verdelen is over verschillende
partijen in plaats van alleen maar te focussen op hoe wij de taart verdelen.
Hoe wordt die taart groter? Blijven wij krampachtig vasthouden aan ons deel
van de taart, zoals de Fransen dat lijken te doen in de WTO-discussies, in
de textieldiscussies, of steken wij onze energie in het groter maken van de
taart? Mijn antwoord lijkt mij duidelijk. Dat betekent dat er nog veel te
doen is in het komende jaar, maar ik heb er vertrouwen in dat het een goed
jaar wordt; dat het een jaar wordt, waarin wij het Nederlandse bedrijfsleven
en met name het mkb volop laten meedraaien in de top van de wereld. Rembrandt
is 400 jaar geleden geboren en over de creatieve industrie gesproken: die
bestaat dus al zeker 400 jaar. Moge het een jaar worden van hopelijk veel
grote en kleine Rembrandts.De vergadering wordt van 17.40 uur tot 17.50 uur geschorst.De heer Irrgang (SP):Voorzitter. Ik heb uit de eerste termijn begrepen dat de minister graag
wil leren van fouten uit het verleden. Ik vind dat ook de Kamer dat moet doen.
Vandaar dat ik maar meteen de volgende motie indien.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de liberalisering en privatisering in diverse sectoren
in het verleden niet altijd het beoogde resultaat hebben gehad;van mening dat het gewenst is te onderzoeken welke oorzaken daaraan ten
grondslag liggen;constaterende dat er nog nooit een integraal onderzoek heeft plaatsgevonden
naar de ervaringen met liberalisering en privatisering in brede zin;overwegende dat er de komende jaren in verschillende sectoren verder geprivatiseerd
en geliberaliseerd zal worden,besluit een integraal onderzoek te laten verrichten naar de ervaringen
met liberalisering en privatisering in het verleden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Irrgang. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 22(30300 XIII).De heer Bakker (D66):De heer Irrgang zei: "besluit om een integraal onderzoek te laten
verrichten." Betekent dit dat hij voorstelt de Kamer dit te laten instellen?De heer Irrgang (SP):Dat klopt. Het lijkt mij dat de Kamer het onderzoek laat invoeren en dat
het in opdracht van de Kamer plaatsvindt. Mocht deze motie worden aangenomen,
waarvan ik uitga, dan stel ik voor dat de commissie voor Economische Zaken
dat voorstel nader zal uitwerken.Mevrouw Smeets (PvdA):Voorzitter. Ik dank de minister en de staatssecretaris voor de beantwoording
in de eerste termijn. Toch denk ik dat de roep van de Kamer niet is doorgedrongen
tot deze staatssecretaris en deze minister. Ik hoorde gisteren alom "Help
het mkb." Gisteren sprak ik over de zogenaamde big bang en daarbij staan
deze staatssecretaris en minister niet stil. Zij zien niet in wat afkomt op
de ondernemer. Ik blijf erbij dat ik een brief wil ontvangen over de uitvoeringsgevolgen
voor de mkb'ers. Dat kan pas begin 2006, want dan weten wij wat er allemaal
is gebeurd.Ik zal twee moties indienen. De eerste gaat over het BBMKB en de kleine
kredieten. Ik vind dat de staatssecretaris daarin niet voortvarend genoeg
is. Daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat kleine bedrijven vaak een beperkt krediet nodig hebben
voor de start of doorgroei van het bedrijf;voorts constaterende dat banken nauwelijks bereid zijn kleine kredieten
te verstrekken;overwegende dat het beschikbare borgstellingskrediet voor de oorspronkelijke
groep bedrijven in 2006 is afgenomen terwijl de behoefte groot is;overwegende dat banken ook belang hebben bij een florerend ondernemingsklimaat,verzoekt de regering, een financieringsakkoord af te sluiten met de Nederlandse
banken waarin de regering toezegt te bezien of in de loop van 2006 het budget
voor het borgstellingskrediet verhoogd moet worden en de banken toezeggen
meer menskracht vrij te willen maken voor het behandelen van de aanvragen
van kleine kredieten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Smeets, Aptroot, Bakker, Van den
Brink, Ten Hoopen, Irrgang en Vendrik.Zij krijgt nr. 23(30300 XIII).Het lid Smeets heeft verzocht om stemming over motie-Adelmund (30091, nr. 28) over een investeringspremieregeling voor gemeenten
met achterstandswijken, aansluitend aan de stemming over begrotingsmoties
van dinsdag aanstaande. Ik stel vast dat daartegen geen bezwaren bestaan.Mevrouw Smeets (PvdA):Ik kom op de marketingvouchers. De minister is al tevreden met het feit
dat de ondernemers kennis hebben gemaakt met die kennisinstellingen. Ik wil
dat die laatste stap wordt gemaakt en hen ook hierin ondersteunen. Daarom
heb ik een amendement ingediend over de marketingvouchers. Ik kom op de kansenzones. Ik zal dinsdag aanstaande de motie-Adelmund
in stemming brengen. Tot slot kom ik op nota Pieken in de Delta. Het moet
mij van het hart dat wij niet voldoende inzetten op scholing voor werknemers.
Zoals ik gisteren heb betoogd, blijft het liggen. Daarom dien ik de volgende
motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de basiskwaliteit van de economische structuur van een
aantal regio's in Nederland niet op orde is;overwegende dat de gebiedsgerichte programma's van de nota Pieken in de
Delta niet alleen nationaal rendement maar juist ook regionaal rendement moeten
opleveren;voorst overwegende dat investeren in de scholing van werknemers de beste
sociale zekerheid is;verzoekt de regering, bij de beoordeling van de gebiedsgerichte projecten
het aspect investeren in de scholing van werknemers zwaar mee te wegen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Smeets en Vendrik. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 24(30300 XIII).Mevrouw Smeets (PvdA):Ik heb de minister vragen gesteld over hoe hij de verhouding ziet tussen
het budget voor de sleutelgebieden van 20 mln. en het budget van Farma. De
minister heeft toegezegd daarop in de tweede termijn terug te komen. Dat wacht
ik af.De heer Ten Hoopen (CDA):Mevrouw de voorzitter. Ik dank beide bewindslieden voor hun beantwoording.
Ik ben positief gestemd, omdat zij een internationale oriëntatie hebben
geëtaleerd. Voor het bedrijfsleven is dat van groot belang. Zij zijn
zich ervan bewust dat een sterk voorwaardenscheppend beleid essentieel is
voor het Nederlandse bedrijfsleven, wil men in de internationale context kunnen
opereren en succesvol zijn. Dit kan ook tot nieuwe werkgelegenheid in Nederland
leiden.Ik ben blij dat de staatssecretaris er werk van maakt dat de questteams
ook werkelijk operationeel worden. Ik vraag beide bewindslieden alert te zijn
op de oneigenlijke concurrentie. Wij zien een aantal sectoren waarin het level
playing field wordt geïnventariseerd. Ik trek het wat breder, zeker als
wij zien wat er gebeurd op energiegebied. Het zijn oneigenlijke concurrentieverhoudingen.De minister zegt dat er nog geen echte Europese interne markt is. Heeft
hij een visie over het tijdstip wanneer die markt er dan wel komt? Je kunt
toch moeilijk het Nederlandse bedrijfsleven oneigenlijk kapot laten concurreren. De minister onderkent dat het bij de aanbestedingen niet goed gaat. Ook
voor de overheid geldt een goede prijs-kwaliteitverhouding in relatie tot
vernieuwing en innovatie. Hij zegt dat het niet mag van de Europese Unie.
Ik ben daarvan niet overtuigd. Misschien mag het niet, maar daaraan moeten
wij dan wat doen. Ik vraag de minister middels een motie dit onderwerp in
Brussel af te kaarten.De heer Aptroot (VVD):De heer Ten Hoopen stelt nu de aanbeveling ter discussie. Wij hebben echter
een VAO gehad over het financiële instrumentarium en de VVD-fractie heeft
toen uitgebreid over de aanbestedingen gesproken en een motie ingediend. Dat
gaan wij nu toch weer niet overdoen?De heer Ten Hoopen (CDA):Wij doen niets over. Het staat de heer Aptroot vrij voor of tegen te stemmen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat het mkb onvoldoende mogelijkheden heeft om bij de overheid
(rijksoverheid, gemeenten, zorg- en onderwijsinstellingen en waterschappen)
nieuwe, innoverende producten af te zetten;overwegende dat het mkb een significante bijdrage kan leveren aan het
oplossen van maatschappelijke problemen door innovatieve en specialistische
oplossingen;verzoekt de regering, naar analogie van de Small Business Act in de Verenigde
Staten een regeling voor het mkb te ontwikkelen en te integreren in het aanbestedingsbeleid
van de overheid, waarin wordt geregeld: - een overheidsbrede taakstelling
van 23% om inkopen van nieuwe producten of technologie bij het mkb
te doen;- een transparante en uniforme procedure voor overheidsopdrachten
en aanbestedingen;- een eenvoudige certificeringprocedure voor het
mkb;- betere informatievoorziening richting het mkb voor overheidsaankopen;verzoekt de regering, de Kamer hierover voor 1 januari 2006 te informeren
en een jaarlijkse evaluatie van de taakstelling te sturen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ten Hoopen en Vendrik. Naar mij
bljkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 25(30300 XIII).De heer Ten Hoopen (CDA):Voorzitter. Ik wil nog twee opmerkingen maken over mededinging. Machtsconcentraties
vinden wij in Nederland echt een probleem. Er hoort een balans te zijn tussen
groot en klein; die zijn complementair, maar wij moeten er wel wat aan doen.
Ik kom bij de mededinging erop terug. Wij staan bagatelverruiming voor. Ik
vraag de minister initiatieven te nemen om de oneigenlijke machtsposities
aan te pakken.Bij de vernieuwing hoort ook de PBO. Ik neem aan dat de minister het met
de CDA-fractie eens is dat die vernieuwing noodzakelijk is, en in de administratieve
verlichting die nu plaatsvindt, speelt de PBO een belangrijke rol.Het Innovatieplatform heeft een veranderingsproces in gang gezet en dat
is een goede zaak. Maar bij het midden- en kleinbedrijf gaat het met name
om toepassing van technologie. Het geconstateerde financieringsgat moeten
wij met elkaar dichten.De staatssecretaris heeft aangekondigd dat zij met de banken gaat ontbijten.
Dat lijkt mij prima, maar ik zou haar toch iets meer ambitie willen meegeven,
en daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat mkb-bedrijven bij de ontwikkeling van innovatieve diensten
en producten vaak problemen kennen bij de financiering,overwegende dat mkb-bedrijven juist bij de toepassing van nieuwe producten
en diensten van belang zijn voor nieuwe werkgelegenheid en verdere economische
ontwikkeling;overwegende dat de kennistransfer en innovatie meer vanuit de markt tot
stand moet komen,verzoekt de regering, te onderzoeken of een nationaal innovatiefonds kan
bijdragen aan betere financieringsmogelijkheden voor Nederlandse mkb-bedrijven,
waarbij individuele beleggers, banken en pensioenfondsen deel uitmaken van
dit te vormen nationale innovatiefonds,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ten Hoopen, Vendrik, Smeets, Van
der Vlies en Van den Brink.Zij krijgt nr. 26(30300 XIII).De heer Ten Hoopen (CDA):Dan sluit ik af met de administratieve lasten. De CDA-fractie streeft
er nog steeds naar om die 25% administratievelastenverlichting als
effectief doel te bereiken. Met betrekking tot de inspecties – daarover
hebben wij al voldoende gewisseld – streeft de CDA-fractie ernaar om
een of twee keer per jaar de handhavingsmensen bij de ondernemer over de vloer
te krijgen. Dat is eenduidig en helder en de CDA-fractie steunt dan ook de
ambitie van de staatssecretaris.Voorzitter: HamerDe heer Aptroot (VVD):Voorzitter. Vanwege de beperkte spreektijd ga ik meteen
over tot het indienen van drie moties. De belangrijkste zal ik het laatst
indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de verplichte bijdrage van bedrijven aan de Kamers van
Koophandel bestaat uit drie heffingen waarvan heffing 1 voor de uitvoering
van de wettelijk verplichte handelsregistertaak en de overige heffingen voor
additionele taken;constaterende dat ter dekking van de kosten van de Kamers bij wet voor
een deel middels het profijtbeginsel moet worden gefinancierd en dat uit evaluatie
blijkt dat dit onvoldoende gebeurt;constaterende dat uit de evaluatie blijkt dat de omvang van de besturen
van de Kamers buitenproportioneel groot is in relatie tot het aantal te besturen
medewerkers en de taken;voorts constaterende dat veel ondernemers de verplichte bijdragen aan
de Kamers als onredelijk hoog ervaren;overwegende dat financiering van de additionele taken middels het profijtbeginsel
kan geschieden, dus bijdragen van ondernemers voor aanvullende diensten en
van overheden voor taken van algemeen belang, zoals regiostimulering te financieren
door gemeenten en provincies en startersvoorlichting door het ministerie van
Economische Zaken;overwegende dat deze aparte financiering van de additionele taken de Kamers
zal dwingen tot efficiënte en doelmatige taakuitvoering en het afleggen
van verantwoording hierover aan betrokkenen;voorts overwegende dat hierdoor de vaste lasten van de ondernemers aanzienlijk
zullen dalen en het draagvlak voor de Kamers zal toenemen;spreekt als haar mening uit dat slechts heffing 1 van de Kamers als verplicht
voor bedrijven mag gelden en dat financiering van additionele taken via het
profijtbeginsel en bijdragen van belanghebbende overheden dient te geschieden;verzoekt de regering, voor 1 mei 2006 concrete voorstellen tot realisatie
per 1 januari 2007 aan de Kamer voor te leggen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Aptroot en Bakker. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 27(30300 XIII).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat het kabinet het ondernemerschap en langer doorwerken
wil stimuleren;voorts constaterende dat de zelfstandigenaftrek geldt tot de leeftijd
van 65 jaar;overwegende dat de beperking van zelfstandigenaftrek tot de leeftijd van
65 jaar economisch ongewenst is;voorts overwegende dat er door de leeftijdsbeperking sprake is van leeftijdsdiscriminatie;spreekt als haar mening uit dat zelfstandigenaftrek voor alle ondernemers
mogelijk moet zijn, ongeacht de leeftijd;verzoekt de regering, een voorstel tot afschaffing van de leeftijdsgrens
voor de zelfstandigenaftrek aan de Tweede Kamer voor te leggen met als invoeringsdatum
uiterlijk 1 januari 2007,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Aptroot, Van der Vlies en Bakker.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 28(30300 XIII).De heer Aptroot (VVD):Voorzitter. Hier staat een zeer enthousiast en ook wel opgewonden Kamerlid.
Wij doen er alles aan om te komen tot vermindering van de regeldruk en de
administratieve lasten. Blijkens de ondertekening van de motie die ik nu ga
indienen, is een grote meerderheid van de Kamer voor het instellen van één
inspectie en controledienst. Dat is meer dan een evolutie. Dit is een revolutie
in Nederland die het ondernemerschap en ook de overheid ten goede zal komen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat bedrijven te maken hebben met een groot aantal inspectie-
en controlediensten;constaterende dat deze diensten langs elkaar werken, elkaar soms tegenspreken
en verplichtingen en eisen aan ondernemingen boven op elkaar stapelen;constaterende dat het voldoen aan regelgeving Aptrootdoor bedrijven hierdoor
vaak niet realiseerbaar is en hoge uitvoeringskosten en administratieve lasten
veroorzaakt;overwegende dat één inspectie- en controledienst voor het
bedrijfsleven, door samenvoeging van alle betrokken inspectie-
en controlediensten, een aanzienlijke vermindering van kosten en administratieve
lasten voor bedrijven betekent;overwegende dat door één inspectie- en controledienst voor
het bedrijfsleven ook een aanzienlijke kostenbesparing bij de overheid wordt
gerealiseerd;voorts overwegende dat één inspectie- en controledienst
voor het bedrijfsleven de overheid dwingt tot regelgeving en controle en handhaving
zonder stapeling van regels en eisen, zonder tegenstrijdigheden en overlappingen;spreekt als haar mening uit dat één inspectie- en controledienst
voor het bedrijfsleven gewenst is;verzoekt de regering, voor 1 mei 2006 met een voorstel tot realisatie
inclusief een invoeringsschema aan de Kamer voor te leggen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Aptroot, Bakker, Ten Hoopen, Vendrik,
Van den Brink en Smeets.Zij krijgt nr. 29(30300 XIII).De heer Aptroot (VVD):Voorzitter. De staatssecretaris zei dat het niet haar doel was om de genoemde
diensten samen te voegen, maar dat dit wel mogelijk is. De regering wil deze
motie dus absoluut uitvoeren. Dit is een grote dag voor ondernemend Nederland!De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. De heer Aptroot is blij, maar ik ook. Het zat verscholen in
het antwoord van de minister op mijn vraag aan begin van zijn termijn, maar
hij heeft nieuws gemaakt. Sterker nog, groot nieuws. Wij allen hebben gehoord
dat deze minister kiest voor het scenario Strong Europe. Dit is een van de
vier scenario's uit het prachtige boekje Vier vergezichten op Nederland; de
CPB-studie van vorig jaar. Strong Europe is het Scandinavische model met een
donkergroene invulling. Voor dat scenario kiest GroenLinks ook. Dat is een
andere keuze dan het ongevraagde advies van de topambtenaren. Ik herinner
aan het spoeddebat daarover van vorig jaar. Toen werd het kabinet geadviseerd
om voor Global Economy te kiezen, het Amerikaanse model. Het is ook een andere
keuze dan voortvloeit uit de Lissabonstrategie: een zo hoog mogelijke groei
ten koste van alles.Voorzitter. Dit kan maar één ding betekenen. Ik daag de
minister dan ook vol blijdschap uit om met een nieuwe groeibrief te komen.
Minister, kom met een nieuw beleid. Dit kabinet heeft vanmiddag een radicaal
andere koers ingeslagen en die juich ik toe. Ik hoop dat de minister mij in
tweede termijn niet teleurstelt. Wij wachten op een nieuwe groeibrief gebaseerd
op Strong Europe met een donkergroen randje.De staatssecretaris heeft veel tijd nodig voor een regeling voor zwangerschapsverlof
voor vrouwelijke ondernemers. Die tijd heb ik niet en daarom dien ik de volgende
motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat vrouwelijke ondernemers, zelfstandigen en freelancers
geen recht hebben op een publieke voorziening ingevolge zwangerschap en verlof
terzake zelf moeten financieren;van mening dat dit een belemmering vormt voor vrouwelijk ondernemerschap
in brede zin;verzoekt de regering, voor 1 maart 2006 het plan van aanpak naar
de Kamer te sturen, waarin voorstellen worden gedaan voor een publiek gefinancierde
c.q. publiek geborgde voorziening voor zwangerschapsverlof voor vrouwelijke
ondernemers, zelfstandigen en freelancers,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Vendrik en Bakker. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 31(30300 XIII).De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Ik ben blij dat de minister heeft gezegd dat het nieuwe directeurschap
van het Centraal Planbureau op geen enkele manier partijpolitiek beïnvloed
wordt en dat er ook geen claim op ligt van bijvoorbeeld een partij zoals het
CDA. Voor de goede orde moet ik het volgende even gezegd hebben. Ik ben daarvoor
niet in de markt. Ik ben het met de minister-president eens: ik ben veel beter
in het manipuleren van die modellen dan in het maken ervan.De heer Bakker (D66):Voorzitter. Ik heb gisteren in het kader van het regionaal economisch
beleid gezegd dat het Noorden, anders dan bijvoorbeeld Limburg of Twente,
altijd wat klagerig overkomt. Het Noorden heeft alert gereageerd en ik ben
op dit punt bijgepraat. Mijn indruk bleek achterhaald te zijn. Ik moet erkennen
dat men ook daar inmiddels de toekomst centraal heeft gesteld en aansprekende
voorstellen heeft ontwikkeld.Verder beperk ik mijn tweede termijn tot het indienen van de volgende
motie.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat in een dynamische kenniseconomie een goede internationale
uitwisseling van kennis Bakkeren talenten onontbeerlijk is, en dat tegen die
achtergrond in 2004 de zogenaamde Kennismigrantenregeling van toepassing is
geworden;overwegende dat ten behoeve van internationaal werkende
bedrijven en instellingen, alsmede voor het hoger onderwijs, sprake moet zijn
van een snel werkende toelatingsregeling;constaterende dat bij de toepassing van die regeling belangrijke knelpunten
bestaan, waaronder de gebruikmaking van de regeling door starters en nieuw
in Nederland gevestigde bedrijven, werknemers van een niet-Nederlands bedrijf
buiten de WAV, alsmede het feit dat studenten, docenten en onderzoekers niet
onder de Kennismigrantenregeling vallen;van mening dat daardoor kansen worden gemist in de internationalisering
van de economie en van het wetenschappelijk onderwijs en onderzoek, alsmede
in het functioneren van internationale instellingen binnen Nederland;verzoekt de regering, op zeer korte termijn een oplossing te vinden voor
genoemde en andere knelpunten en de Kamer hierover voor 1 februari 2006
te informeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Bakker, Aptroot, Ten Hoopen, Smeets,
Vendrik, Slob, Van der Vlies, Van den Brink en Irrgang.Zij krijgt nr. 30(30300 XIII).De heer Van den Brink (LPF):Voorzitter. Ik dien de volgende moties in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de verplichte preventieve toets bij het CWI de flexibiliteit
op de arbeidsmarkt belemmert;constaterende dat met name het midden- en kleinbedrijf hierdoor benadeeld
wordt;verzoekt de regering, de verplichte ontslagtoets voor bedrijven met maximaal
vijftien werknemers af te schaffen en in ruil daarvoor een financiële
compensatieregeling in het leven te roepen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van den Brink. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 32(30300 XIII).De Kamer,gehoord de beraadslaging, overwegende dat de zelfstandigenkorting in artikel 3.76 Wet inkomstenbelasting
2001 mede is bedoeld om ondernemen te stimuleren;overwegende dat met name het midden- en kleinbedrijf doordat zij weinig
of geen inkomstenbelasting betalen geheel of gedeeltelijk niet kunnen profiteren
van de zelfstandigenaftrek als aftrekpost op de winst;overwegende dat dit onwenselijke gevolg kan worden voorkomen door de zelfstandigenaftrek
om te zetten in een zelfstandigenkorting;overwegende dat deze zelfstandigenkorting door de Belastingdienst Toeslagen
zal kunnen worden uitbetaald;verzoekt de regering, voorafgaand of bij het Belastingplan 2007 met wettelijke
maatregelen te komen en uitvoering aan deze motie te geven,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van den Brink en Vendrik. Naar
mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 33(30300 XII).De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in het verleden grote infrastructurele werken als de
aanleg van kanalen en het spoorwegennet ertoe geleid hebben dat de Nederlandse
economie een enorme vlucht genomen heeft, waarvan ook vandaag nog de vruchten
worden geplukt;constaterende voorts dat de Nederlandse economie momenteel weer behoefte
heeft aan een langetermijnimpuls;van mening dat de Noordzeekust een gebied bij uitstek is dat mogelijkheden
in zich heeft deze langetermijnimpuls gestalte te geven;roept de regering op, vóór het eerstvolgende zomerreces
een visie te ontwikkelen voor het Noordzeekustgebied, gebruikmakend van alle
ideeën die hierover al ontwikkeld zijn, daarbij onder andere te betrekken
de geografische mogelijkheden, de vraag naar bedrijventerreinen, het sterke
karakter van Nederland als distributieland en de voorspelde stijging van de
zeespiegel,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van den Brink. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 34(30300 XIII).De heer Van den Brink (LPF):Voorzitter. De Van den Brinklaatste motie die ik in wil dienen is niet
gericht aan de regering, maar aan het Presidium. De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat het streven van parlement en regering erop gericht is
overbodige en tegenstrijdige regels af te schaffen;constaterende voorts dat veel regels een interdepartementaal karakter
hebben;van mening zijnde dat burgers en bedrijven nog te weinig merken van de
verminderde regeldruk;roept het Presidium op, de mogelijkheden te onderzoeken om éénmaal
per jaar, bij voorkeur in de week van 21 maart, in de Kamer een voorjaarsschoonmaak
te houden, waarop de regering verantwoording aflegt over de resultaten van
de deregulering en waarop gesproken wordt over welke overbodige en/of tegenstrijdige
regels dat jaar kunnen worden afgeschaft en de Kamer hierover voor het eerstvolgende
krokusreces te informeren,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van den Brink. Naar mij blijkt,
wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 35(30300 XIII).De heer Slob (ChristenUnie):Mevrouw de voorzitter. Ik dank de bewindslieden voor hun beantwoording
in eerste termijn. Naar aanleiding van de schriftelijke beantwoording van
mijn vragen over de RFID-technologie wil ik de volgende motie indienen. Vooral
door de privacyaspecten die hieraan vastzitten, vind ik het van belang dat
de Kamer hierover met de regering debatteert.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de ontwikkeling van de RFID-technologie op dit moment
erg hard gaat;overwegende dat er zowel maatschappelijk als politiek nauwelijks debat
is over deze ontwikkeling;tevens overwegende dat in de begroting van Economische Zaken er wel van
uit wordt gegaan dat zelfregulering bij toepassing van deze technologie afdoende
is;spreekt uit dat de regering in het voorjaar 2006 met een beleidsnotitie
komt over de RFID-technologie met daarbij in het bijzonder aandacht voor de
privacyaspecten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Slob. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 36(30300 XIII).De heer Slob (ChristenUnie):Tot slot wil ik nog een motie indienen over de scheepsbouw. Ik heb tegenover
de staatssecretaris aangegeven dat ik vond dat wij geen millimeter waren opgeschoten.
Ik corrigeer mijn antwoord. Wij zijn slechts één millimeter
opgeschoten. Dat is absoluut niet voldoende. Daarom dien ik de volgende motie
in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de uitwerking van de motie-Slob c.s. (29826, nr. 7)
duidelijk heeft gemaakt dat voor de scheepsbouwindustrie een level playing
field in de Europese Unie wat betreft onderzoek, ontwikkeling en innovatie
ontbreekt;overwegende dat indien de Nederlandse scheepsnieuwbouw competitief wil
blijven in Europa, wij het niet bij deze constatering kunnen laten;verzoekt de regering, de mogelijkheden die de Europese kaderregeling voor
scheepsbouw biedt, te benutten en bij de Najaarsnota met nadere voorstellen
met het oog op 2006 te komen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Slob, Bakker, Aptroot, Ten Hoopen,
Van der Vlies, Smeets en Van den Brink.Zij krijgt nr. 37(30300 XIII).De heer Van der Vlies (SGP):Mevrouw de voorzitter. Ik dank de bewindslieden hartelijk voor hun beantwoording.
Ik beperk mij tot het indienen van twee moties. Ik hoop dat de inhoud hiervan
voor zichzelf spreekt, zodat zij niet apart toegelicht hoeven te worden.De Kamer,gehoord de beraadslaging,van mening dat het vanwege een sterke economie van belang is dat bedrijfsoverdrachten
zo soepel mogelijk verlopen;constaterende dat de regering heeft voorgesteld de regels voor overdracht
aan familieleden te verruimen;voorts constaterende dat de eveneens vaak Van der Vliesvoorkomende overdrachten
aan werknemers belemmerd worden door fiscale regelgeving; verzoekt de regering, faciliteiten te treffen voor een soepele en aantrekkelijke
bedrijfsoverdracht aan werknemers die al geruime tijd in dienst van de over
te nemen onderneming zijn,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van der Vlies, Van den Brink,
Smeets en Vendrik. Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 38(30300 XIII).De heer Van der Vlies (SGP):De volgende motie is een vervolg op de motie van vorig jaar. Ik heb goed
naar de staatssecretaris geluisterd. Wat zij heeft gezegd, wil ik op mij laten
inwerken, maar de tijd tussen haar opmerkingen en nu is te kort geweest. Ik
zal in goede afweging met de mede-indieners bekijken of de motie een substantiële
waarde toevoegt aan het actieplan veilig ondernemen. De afweging komt dus
nog, maar de motie dien ik nu al in. Uiteraard zal ik voor de stemmingen laten
weten wat er gebeurt.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat de regering geen uitvoering heeft gegeven aan de motie-Van
der Vlies c.s. (29800-XIII, nr. 30) over beveiligingskosten van kleine ondernemers;van mening dat een fiscale regeling mogelijk en gewenst is met als doel
deze ondernemers toch tegemoet te komen in de hoge kosten van beveiliging;verzoekt de regering, op korte termijn alsnog te komen met een veiligheidsinvesteringsaftrek
of een vergelijkbare regeling, die het mogelijk maakt de geïnvesteerde
beveiligingsmaatregelen in één keer af te schrijven,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Van der Vlies, Aptroot, Slob,
Van den Brink, Bakker en Smeets.Zij krijgt nr. 39(30300 XIII).De vergadering wordt van 18.25 uur tot 18.30 uur geschorst.Minister Brinkhorst:Voorzitter. De staatssecretaris en ik zullen graag in tweede termijn reageren
op de vele ingediende moties. Er zijn voorts nog een paar vragen gesteld.Het kabinet acht de motie op stuk nr. 22 van de heer Irrgang over het
integrale onderzoek naar de ervaringen met liberalisering overbodig. Er zijn
hiernaar al ongelooflijk veel studies verricht. Het Centraal Planbureau, de
OESO, het IMF en De Nederlandsche Bank zijn allemaal met de discussie over
liberalisering bezig geweest en hebben oordelen daarover gegeven. Het kabinet
ontraadt de Kamer derhalve de aanneming van deze motie.De heer Vendrik (GroenLinks):Voorzitter. Omdat het hier een motie betreft die aan de Kamer zelf is
gericht, zitten wij volgens mij helemaal niet te wachten op een advies van
het kabinet.De voorzitter:Het is altijd aan de minister of hij dat advies toch wil geven. En het
is aan u om ernaar te luisteren.Minister Brinkhorst:Uiteraard zal de Kamer in haar wijsheid moeten beslissen wat zij met die
motie doet. Het kabinet wil echter de Kamer de aanvaarding van deze motie
ontraden.Mevrouw Smeets heeft een vraag gesteld over Farma. De overheidsbijdrage
voor het TTI Farma is 130 mln. voor de periode van vier jaar. Na een eenmalige
bijdrage van ongeveer 10 mln. voor de aanloopkosten betekent dat een jaarlijkse
bijdrage van 30 mln. De betrokken industrie en de kennisinstellingen leggen
daar een bedrag van minimaal dezelfde omvang bij. Dat bedrag voor het TTI
Farma is terug te vinden op de begroting van VWS. Het wordt gevoed vanuit
het FES. Ik herinner mij dat het destijds is overgeheveld naar VWS. Er is
voorts gesproken over het in de begroting genoemde bedrag voor sleutelgebieden
van 20 mln. ten laste van het FES. Op grond van het paasakkoord is een eenmalige
toevoeging aan de EZ-begroting gedaan als extra impuls voor de pilots. Voor
de totale programmatische aanpak, waaronder de sleutelgebieden via de omnibus,
zal in de periode 2007-2010 gemiddeld zo'n 230 mln. per jaar beschikbaar komen.
De dekking daarvoor wordt gevonden in de regelingen die in de omnibus opgaan.
Als wij die 230 mln. structureel vergelijken met de overheidsbijdrage van
30 mln. per jaar gedurende vier jaar voor TTI Farma, komt het een en ander
in een beter perspectief te staan.Mevrouw Smeets en de heer Vendrik hebben gevraagd naar het oordeel van
het Centraal Planbureau. Dat was inderdaad kritisch over het oorspronkelijke
voorstel van het topinstituut. Daarom heeft het kabinet medio juni besloten
om dat voorstel niet te honoreren. Het heeft het topinstituut de kans geboden
om het voorstel aan te passen naar aanleiding van de kritiekpunten van het
CPB. Dat is goed opgepakt. Er is een nieuw businessplan aangeleverd met een
uitwerking van de doelstelling, de aanpak, de organisatiestructuur en het
commitment van de partijen. Er was ook een keuze voor het virtuele instituut
dat daarin is gelegitimeerd. Ten slotte is er voldoende inzicht geboden in
de onderbouwing en de dekking van de kosten. Het aangepaste plan is voor het
kabinet aanleiding geweest om de gevraagde FES-middelen beschikbaar te stellen.De heer Vendrik (GroenLinks):Het CPB is in eerste aanleg zeer kritisch geweest. Mijn vraag was of de
definitieve opzet van het businessplan van TTI Farma niet nog door het CPB
bekeken zou moeten worden. Zal dat nog gebeuren? Is dat overwogen? Gaat het
kabinet dat alsnog doen?Minister Brinkhorst:Het aangepaste businessplan is aangeleverd. De kritiek is opgepakt. Het
CPB heeft daar geen nader oordeel over gegeven, maar het is
uiteindelijk het kabinet dat regeert, en niet het CPB.De voorzitter:Ik zie dat de heer Vendrik niet tevreden is met het antwoord. Dat kan
gebeuren.De heer Vendrik (GroenLinks):Natuurlijk, dat overkomt mij heel vaak. Dat slik ik elke dag weg.De voorzitter:Maar u staat toch wel regelmatig bij de interruptiemicrofoon.De heer Vendrik (GroenLinks):Ja, maar desalniettemin. Het CPB was zo kritisch over de eerste opzet.
Dan is het toch logisch dat je een meer definitieve opzet van een businessplan
nog eens opnieuw met de vrienden van het Centraal Planbureau bespreekt. En
vervolgens neem je een besluit. Daar kan geen enkel misverstand over bestaan.
Dat lijkt mij zo logisch. Waarom gebeurt dat dan niet?Minister Brinkhorst:Het spreekt vanzelf dat het kabinet heeft gekeken naar het plan van het
CPB, maar net zozeer als de heer Vendrik een eigen verantwoordelijkheid heeft,
heeft het kabinet een eigen verantwoordelijkheid. Het zou te mal zijn als
wij alleen maar datgene deden wat adviseurs, hoe goed bedoeld ook, tot uitgangspunt
geven. Het kabinet heeft goed geluisterd naar het CPB en heeft daarna een
weloverwogen besluit genomen. Ik geloof dat de samenleving in Nederland er
blij mee mag zijn dat dit een daadkrachtig kabinet is dat niet voor zijn verantwoordelijkheden
wegloopt.Voorzitter. Ik hoop dat u het goed vindt dat ik het antwoord op een vraag
van de heer Aptroot over Kenniswijk op schrift aan de Kamer doe toekomen.
Ik kan de precieze formulering wel voorlezen, maar ik denk de Kamerleden het
net zo goed zelf kunnen lezen.De voorzitter:Dat is akkoord.Minister Brinkhorst:De heer Slob heeft een vraag gesteld over studies van de ABN AMRO en de
Erasmus Universiteit. Ik proefde al instinctief toen ik de studies nog niet
helemaal had doorgelezen, wat ik tussen de eerste en de tweede termijn wel
heb gedaan, dat de daarin genoemde onderwerpen de knelpunten zijn die de reden
zijn waarom dit kabinet in deze periode bezig is met hervormingen. Het gaat
inderdaad in de basis om de analyse van het versterken van de concurrentiepositie
van Nederland en van het Nederlandse mkb, dus om de internationale dimensie.
Ik ben de heer Ten Hoopen erkentelijk voor zijn opmerking dat hij vindt dat
zowel de staatssecretaris als de minister terecht in het internationaal perspectief
werkt. Het gaat om de verschillende problemen die te maken hebben met het
op een hoger niveau brengen van het ondernemerschap, het prikkelen tot een
betere afstemming tussen kennisinstituten en bedrijfsleven en het bevorderen
van startende ondernemingen. Dat zijn met de administratie de kernpunten waarom
het gaat. Ik denk dat de heer Slob op zijn wenken wordt bediend, aangezien
het die elementen zijn die het kabinet ertoe hebben bewogen om de hervormingspolitiek
in te zetten. Als hij het goed vindt, zal ik een notitie overleggen waarin
hij zal zien dat het precies past in de visie die hij en ik naar voren hebben
gebracht. De heer Ten Hoopen heeft gevraagd wanneer er een echte interne markt komt.
De interne markt is in grote delen verwezenlijkt, maar bij de uitwerking blijken
er knelpunten te zijn. In de dienstensector is het onvoldoende geregeld. Daarover
ben ik in permanente dialoog met de Kamer. Je kunt niet zeggen, dat de interne
markt daar helemaal niet bestaat. Hij functioneert vaak niet. Wij moeten daarop
inspelen en daarop onze maatregelen nemen. Wij moeten er attent op zijn wanneer
andere lidstaten maatregelen nemen die in strijd zijn met de interne markt.
Het spreekt vanzelf dat dit kabinet niet alleen defensief is, maar ook offensief
en ervoor zorgt dat Nederland zich niet kapot laat concurreren. Het is in
de eerste plaats een nationale verantwoordelijkheid en het wordt niet door
de Europese regels bepaald. Wij moeten onze eigen inzet en opstelling bepalen
om ervoor te zorgen dat wij in een dynamische Europese markt beter kunnen
concurreren.In dat verband is er door de heer Ten Hoopen een motie ingediend die eigenlijk
een beetje parallel is aan de aanbestedingsmotie van de heer Aptroot en Dittrich
in eerdere termijn. Ik ontraad aanvaarding van de motie van de heer Ten Hoopen
in deze vorm. Ik doe dat niet, omdat ik niet de intentie onderschrijf die
eraan ten grondslag ligt, namelijk dat wij meer ruimte moeten krijgen om het
mkb beter te betrekken bij de overheidsopdrachten, maar omdat de taakstelling
van 23% naar mijn gevoel absoluut niet past in het Europese kader.
Het overheidsplan over de launching costumer dat vóór 1 mei
2006 aan de Kamer wordt ingestuurd, kan een nuttige bijdrage leveren wat de
innovatie betreft. Ik sluit aan bij de eerdere opmerking over de motie-Aptroot/Dittrich.
Die slaat eerder aan dan de motie van de heer Ten Hoopen, zij het dat de inzet
van beide moties gelijk is. In die zin geef ik geen negatief oordeel over
de motie-Ten Hoopen. Ik geef wel een negatief oordeel over de instrumentering.Ik heb toegezegd om de Kamer een notitie over mededinging toe te sturen
vóór het AO over de Mededingingswet.De heer Ten Hoopen vroeg of het niet een van de taken van de PBO is om
de administratievelastendruk te verminderen. Ik heb de indruk dat eerder het
omgekeerde het geval is. Tegen die achtergrond dient de evaluatie vanuit de
productschappen zelf getoetst te worden op de vraag of er sprake is van een
bijdrage aan een vermindering van die lastendruk.De heer Ten Hoopen heeft ook nog een opmerking gemaakt over het innovatiefonds
in relatie tot het mkb. Wij staan positief tegenover de gedachte om dit alles
te onderzoeken. Er kan natuurlijk geen sprake zijn van staatssteun. Het gaat
om een private oriëntatie en ik neem aan dat de staatssecretaris hierover
ook nog iets zal zeggen. Uitgangspunt is dat wij graag willen onderzoeken
in hoeverre innovatie in het midden- en kleinbedrijf kan worden bevorderd.De heer Aptroot heeft een motie ingediend over de zelfstandigenaftrek.
De strekking van deze motie komt mij sympathiek voor. De vraag is inderdaad
of in het fiscaal stelsel een dergelijk leeftijdscriterium moet worden gebruikt.
Ik verwijs naar de arbeidskorting die zowel voor werknemers boven als werknemers
onder de 65 jaar geldt. De SER buigt zich over deze kwestie en daarna zal
het kabinet met voorstellen komen. Ik laat het graag aan de heer Aptroot over
of hij de motie tot dat moment wil aanhouden. De heer Vendrik heeft vooral over het Strong-Europescenario gesproken.
Het zal hem bekend zijn dat ik altijd voor het Strong-Europescenario ben geweest,
maar dat hoeft niet in te houden dat wij nu opeens een nieuwe groeibrief moeten
opstellen. Wij zullen constant de duurzaamheidsdimensie in de gaten moeten
houden. Ik stel vast dat ik op het punt van het groene denken wordt ondersteund
door de nieuwe liberale partij die de heer Vendrik vertegenwoordigt. Ik ben
hem erkentelijk voor het feit dat hij, net als ik, een Europeaan is!De heer Bakker heeft een motie ingediend over de kennismigranten. In eerste
termijn heb ik al gewezen op de knelpunten op dit gebied. Er zijn de nodige
zaken die om een oplossing vragen. In de eerste plaats de lopende evaluatie
van de kennismigrantenregeling. In de tweede plaats het kabinetbreed aankaarten
van de problemen die mij tijdens mijn jongste bezoek aan India ter ore zijn
gekomen. Ik noem de after sales service, de bedrijven die personeel van de
ene naar de andere kant brengen, de problematiek van de wetenschappers. Ook
het Innovatieplatform heeft gewezen op diverse problemen met betrekking tot
de kennismigratie. Ten slotte is er nog de brief van de staatssecretaris over
deze materie. Al deze activiteiten leveren aanknopingspunten voor het leveren
van de gevraagde informatie. De motie van de heer Bakker zie ik dus als een
ondersteuning van het beleid van het kabinet.Mevrouw Smeets heeft een amendement ingediend dat ertoe strekt om middelen
vrij te maken voor een proef met 100 innovatievouchers van € 7500.
Het probleem is echter niet het geld. Er is een enorme hoeveelheid geld ingezet
en het is nu zaak om die vouchers zo goed mogelijk in te zetten. Mevrouw Smeets
zei dat het niet gaat om advertenties en dergelijke maar om het inzetten van
kennis. Ik wil graag bij de komende evaluatie van de bestaande vouchers bezien
hoe het aspect marketing daarin is verwezenlijkt. Ik vind het van groot belang
dat marktintroductie een verantwoordelijkheid is van de ondernemer zelf; het
is de kern van het ondernemerschap. Ik ben bang dat wij in moeilijkheden komen
als wij met het Europese steunkader de marketingproblematiek loskoppelen van
de innovatieproblematiek. Daarom vraag ik mevrouw Smeets of zij ermee kan
instemmen dat ik bij de evaluatie ook het aspect van de marketing meeneem
en daarbij bezie welke knelpunten er zijn. In dat perspectief ontraad ik de
formele aanneming van het amendement, omdat ik te veel risico's zie vanuit
het Europese steunkader.De motie van de heer Slob over de ontwikkeling van de RFID-technologie
betreft de privacyaspecten van de radiofrequenties. Ik wijs op het antwoord
op vraag 11, waarin al het een en ander is aangegeven. De heer Slob legt de
zaak wat verder vast in een motie. Ik vind de motie een ondersteuning van
het beleid, dus ik heb geen bezwaar tegen de aanneming ervan.De heer Van den Brink heeft gesproken over een preventieve toets en het
afschaffen van een ontslagtoets voor bedrijven met minder dan 15 werknemers.
Het kabinet heeft al de nodige gedaan aan de ontslagproblematiek. Ik zal het
verzoek van de heer Van den Brink meenemen in de kabinetsreactie op het SER
MLT-advies.Dan kom ik nu op de motie van de heer Van den Brink over het uitkeerbaar
maken van de zelfstandigenaftrek als er geen winst wordt genoten. Dat is een
inbreuk op het fiscale stelsel, waarin op dit moment niet is voorzien in het
uitkeren van kortingen. Deze motie is vergelijkbaar met de motie-Crone, waarin
wordt gepleit voor het uitkeerbaar maken van de kinderkorting. Mede gezien
de uitvoeringstechnische complexiteit stel ik u voor dat ik daarop schriftelijk
terugkom, in overleg met de collega's van Financiën. Ik zou de heer Van
den Brink willen vragen zijn motie zolang aan te houden. Indien hij toch persisteert
in stemming, moet ik de aanneming van de motie ontraden.De heer Vendrik (GroenLinks):Ik heb de motie meeondertekend, en ik weet dat de staatssecretaris van
Financiën ons na afloop van het kabinetsberaad van komende vrijdag een
brief zal sturen, waarin onder andere staat dat hij de motie-Crone c.s. zal
uitvoeren, als het gaat over de verzilvering in zijn algemeenheid. Het zou
prettig zijn indien het kabinet dan tegelijkertijd zijn oordeel gaf over deze
motie.Minister Brinkhorst:Ik ben erkentelijk voor de mededeling. Wij hebben nog minder dan 24 uur
de tijd. Ik zal vragen of iemand met een postduif de heer Wijn wil benaderen
om hem deze motie te geven, met het verzoek die mee te nemen. Ik vind dat
de minister of de staatssecretaris van Financiën daarover een oordeel
moet geven.De heer Aptroot (VVD):De minister van technologie gaat postduiven inschakelen, maar goed, het
is al laat vanavond.Ik heb een vraag over het advies betreffende de motie van de heer Van
den Brink op stuk nr. 32. De minister wacht op het SER-advies en wil het verzoek
van de heer Van den Brink meenemen. Wat is nu het advies over de motie als
die in stemming zou komen? Dat is mij niet duidelijk.Minister Brinkhorst:Het probleem was, dat ik de motie niet had, maar die krijg ik nu aangereikt.
Ik zie nu dat er in het verzoek melding wordt gemaakt van het Belastingplan
2007. Dat is in eerste instantie een zaak voor de minister of de staatssecretaris
van Financiën. Ik zal aan dezelfde postduif deze motie meegeven... of
heb ik een verkeerde tekst gekregen?De voorzitter:Misschien kunnen wij afspreken dat de Kamer nog een schriftelijke reactie
krijgt op de resterende motiesMinister Brinkhorst:Dat wil ik heel graag toezeggen. Ik zal dus schriftelijk reageren op de
motie van de leden Van den Brink en Vendrik op stuk nr. 33.Staatssecretaris Van Gennip:Voorzitter. Ik heb nog een aantal moties te behandelen. Ik zal ze zoveel
mogelijk op volgorde van indiening behandelen. Mevrouw Smeets sprak van de
roep van de Kamer om het mkb. Volgens mij ben ik dagelijks met het mkb bezig,
dus ik ben het niet met haar eens dat die roep van haar of van het mkb zelf
niet door ons gehoord zou worden. Sterker nog, een van de allereerste brieven
die ik aan de Kamer heb gestuurd over het ondernemerschapsbeleid had als thema "think
small first", of met andere woorden: kijk wat het doet
voor de kleine bedrijven, want dan profiteren de grote bedrijven er ook wel
van.Ik begin met de motie over het BBMKB. U weet dat het BBMKB mij na aan
het hart ligt, zeker nu het na de verbeteringen die wij hebben doorgevoerd
een succes is gebleken dit jaar. Wij weten nog niet wat het volgend jaar gaat
doen. Wel hebben wij in het afgelopen jaar gezien dat de beschikbaarheid van
kleine kredieten in 2004 inderdaad een probleem was. In reactie daarop heb
ik in het BBMKB het garantiepercentage voor kleine kredieten verhoogd tot
80%. Daarnaast zijn wij voortdurend in gesprek met de banken om de
BBMKB-behandelingsprocedure voor kleine kredieten te vereenvoudigen. Ik verwacht
dat het in het eerste kwartaal van volgend jaar met vrijwel alle banken zo
zal lopen.Wij zijn dat onderzoek gestart naar de Nederlandse microkredieten tot
ongeveer € 25.000. Voorts voeren wij op dit moment een evaluatie
uit van het BBMKB. Zij zal eind van het jaar klaar zijn. Als ik deze motie
lees, dan vind ik haar vooruitlopen op de uitkomst van de evaluatie. Uit de
evaluatie van het BBMKB zal immers ook blijken wat wij misschien nog meer
moeten doen en wat wij moeten aanpassen aan de regeling. In de loop van 2006
zullen wij eveneens zien wat de feitelijke benutting van het budget is. De
regering wordt verzocht, een financieringsakkoord met de banken af te sluiten –
het is ook nog maar de vraag of de banken dat willen – waarin de regering
toezegt te bezien of in de loop van 2006 het budget voor borgstellingskredieten
verhoogd moet worden. Als ik dat mag lezen als een positieve grondhouding,
al is er nu nog geen dekking, dan vind ik het ondersteuning van mijn beleid.
Als de Kamer er echter van uitgaat dat ik sowieso dekking vind, ongeacht van
de discussies die wij dan zullen hebben, dan moet ik de Kamer de aanneming
van deze motie ontraden, want dat staat niet in mijn begroting. Als het echter
is: positieve grondhouding ten opzichte van een verdere verhoging en dan wellicht
een discussie met de Kamer over prioriteiten binnen de begroting – anders
is het immers een ongedekte cheque – dan noem ik het ondersteuning van
mijn beleid.Dan kom ik bij de motie over de economische structuur van een aantal regio's
in Nederland en de investering in scholing. Scholing is – daarover zijn
wij het eens – ontzettend belangrijk, juist als je het hebt over globalisering
en de vraag hoe wij daarop kunnen inspelen. Het kan een van de prioriteiten
zijn. Toch wil ik nu echt de bal bij de regio's leggen. Ik wil nu niet voorschrijven
wat er in die regioprogramma's precies wel en precies niet moet komen te staan.
Het werkt juist goed om het met de regio's te doen. Ik ontraad dan ook de
aanneming van deze motie.De heer Ten Hoopen. Wij zijn inderdaad hard bezig met een sterk voorwaardenscheppend
beleid. Dat is ook de manier om het te doen en om de concurrentie met andere
landen aan te kunnen gaan, als je het over vestigingslocaties en bedrijven
hebt. Daarbij hoort inderdaad ook een goed level playing field en het op de
juiste manier in de gaten houden. De motie van de heer Ten Hoopen over het
Innovatiefonds lijkt mij een ondersteuning van mijn beleid. De heer Ten Hoopen
vraagt terecht aandacht voor de financieringsmogelijkheden. Dit is een belangrijk
speerpunt van het kabinetsbeleid. Daarop hebben wij met het EZ-instrumentarium
ook ingezet. Het is een nieuw financieringsinstrument om dat te onderzoeken
bij de banken en te bezien welke individuele beleggers daarvan deel kunnen
uitmaken. Deze private poot lijkt mij dus heel goed aan te sluiten bij alle
verschillende financieringsacties die wij al hebben.De heer Aptroot heeft drie moties ingediend. Ik begin met de motie over
Kamers van Koophandel. Ik ken de heer Aptroot inderdaad als iemand die graag
vooruitdenkt, maar ik verzoek hem toch deze discussie even aan te houden tot
wij de discussie in het algemeen overleg hebben gevoerd. Hij spreekt in de
motie alleen over de heffing en de financiering, zonder dat wij een gezamenlijke
discussie hebben gevoerd over de taken van de Kamers van Koophandel die daartegenover
moeten staan. Dat lijkt mij een van die discussies die wij, naar ik meen,
over twee weken met elkaar zullen voeren, in ieder geval nog in november.
Dit gaat over de vraag wat de taak is van voorlichting en van regiostimulering.
De heer Aptroot heeft meerdere malen aangegeven het eens te zijn met de taak
van het handelsregister. Hoe wij met de heffingen voor de andere twee taken
omgaan, hangt daarmee direct samen. Ik verzoek hem de motie aan te houden
tot die discussie.De heer Aptroot (VVD):Ik heb met de mede-indiener, de heer Bakker, overlegd. Wij houden de motie
aan.De voorzitter:Op verzoek van de heer Aptroot stel ik voor zijn motie (30300-XIII, nr.
27) van de agenda af te voeren.Daartoe wordt besloten.Staatssecretaris Van Gennip:De discussie over de inspecties hebben wij een klein uur geleden gevoerd.
Die ging vooral over doel en middel. Wij zijn het zeer met elkaar eens dat
het anders moet worden voor de ondernemers, dat de coördinatie niet bij
de ondernemer moet liggen, maar bij de inspecties. De vraag is wel of één
grote inspectie daarbij de oplossing moet zijn. De heer Aptroot kiest in deze
motie onmiddellijk voor de oplossing van één inspectie. Ik heb
aangegeven dat wij er ons met de verschillende trajecten in het kabinet zeer
wel van bewust zijn dat wij dat probleem moeten oplossen, maar dat wij er
nog niet van overtuigd zijn dat dit de enige oplossing is. De heer Aptroot
loopt hier ook vooruit op wat er uit het PAO-traject zal komen, op de wijze
waarop wij het daar willen aanpakken. Daarover hebben wij gezegd dat samenwerking,
informatie-uitwisseling en de afstemming van bezoekmomenten de richting vormen
die wij willen gaan.Ik ontraad het aannemen van deze motie. Als de Kamer haar aanneemt, moet
ik haar meenemen naar het kabinet, want de heer Aptroot zal begrijpen dat
ik niet ga over al de inspecties die wij hebben. Wees er echter van overtuigd
dat de inzet om de inspectielast voor ondernemers aanzienlijk te verkleinen
heel duidelijk ook de mijne is en die van het kabinet. De oplossing die de
heer Aptroot kiest voor die inzet is echter niet direct de oplossing die het
kabinet ziet.De heer Slob (ChristenUnie):Is het mogelijk dat wij van het kabinet een advies over deze motie krijgen
voordat zij in stemming wordt gebracht? Ik stel het zeer op prijs om dat voor
dinsdag te hebben, want wij hebben enige aarzeling over wat mij met deze motie
zullen doen.Staatssecretaris Van Gennip:Dat is goed. Dat lijkt mij inderdaad een wijze weg. Ik kan daarover inderdaad
niet in mijn eentje oordelen.De heer Aptroot (VVD):Namens de indieners zeg ik dat wij geen behoefte hebben aan nader advies
van het kabinet.De voorzitter:Andere Kamerleden hebben dat wel. Het is aan het kabinet om nader advies
te geven, zeker als enkele Kamerleden daarom verzoeken.Staatssecretaris Van Gennip:Ik deel de warme belangstelling van de heer Vendrik voor zwangere zelfstandigen
en daar ben ik blij mee. Ook ik vind dat er voor die groep iets moet gebeuren.
De huidige situatie, met de drie problemen die ik al heb genoemd, is mij zeer
bekend. Minister De Geus heeft naar aanleiding daarvan acties ondernomen.
Ik vraag de heer Vendrik minister De Geus de tijd en de ruimte te geven om
op basis van het advies van de Commissie Gelijke Behandeling en de juridische
uitspraken verdere acties te ondernemen. Hij is daar druk mee bezig en de
heer Vendrik loopt daar op vooruit. Zijn motie gaat bovendien voorbij aan
de door de Kamer ondersteunde nieuwe manier van omgaan met verzekeringen.
Tijdens de WAZ-discussie is afgesproken dat de private verzekeraars de eerste
verantwoordelijkheid krijgen. Ik ontraad de aanneming van de motie. De heer
Vendrik loopt vooruit op de discussie die ongetwijfeld in het voorjaar 2006
wordt gevoerd.De heer Bakker (D66):Aan de ene kant is het verzoek van de staatssecretaris redelijk en niemand
kan dat naast zich neerleggen. Aan de andere kant heb ik dit zeven staatssecretarissen
geleden ook al horen zeggen. Ik loop namelijk al een tijdje mee in dit huis.
Ik denk dat het een goede zaak is een uitspraak van de Kamer erbij te halen
om ervoor te zorgen dat het ergens toe leidt.Staatssecretaris Van Gennip:Deze discussie is relatief nieuw, omdat de Commissie Gelijke Behandeling
en het Arlo erbij zijn betrokken. De brief van minister De Geus aan de Kamer
dateert van september, waarin hij zijn adviesaanvragen naar aanleiding van
de discussie van deze zomer heeft vervat. Een en ander is nu in behandeling.De voorzitter:De staatssecretaris geeft nu een advies, maar het is aan de indieners
of zij de motie indienen.Staatssecretaris Van Gennip:Ik geef minister De Geus de drie maanden waar hij om heeft gevraagd. Hij
heeft dat met de Kamer besproken. In die tijd kan hij bekijken wat de Commissie
Gelijke Behandeling en de juridische procedure opleveren en welke effecten
dat vervolgens op de verzekeraars heeft.De voorzitter:Ik stel voor dat als er meer advies is dan wij nu krijgen, de Kamer dat
schriftelijk zal ontvangen.Staatssecretaris Van Gennip:Ik wil minister De Geus wel vragen of hij nog een reactie wil geven. Dit
is echter wat hij in september met de Kamer heeft besproken. Hij was daar
aanwezig en ik niet. Ik heb het slechts uit tweede hand. De heer Van den Brink heeft een motie ingediend over één
regeldag. In mijn antwoord ben ik daarop ingegaan. Het is overigens een verzoek
aan de Kamer en daarover hoef ik geen advies te geven. Laten wij elke dag
tot een regeldag maken, maar het eenmaal per jaar vieren is natuurlijk prima.De Kamer heeft de brief over de scheepsbouw gelezen en heeft mij gehoord.
De Nederlandse positie in de scheepsbouw is sterk. Daarover hebben wij zojuist
gesproken. Wij versterken die positie door de scheepsbouw te vragen binnen
het sleutelgebied zijn eigen programmatische aanpak in te brengen door procesinnovatie
WBSO. Dat is de manier waarop wij de scheepsbouw ondersteunen. Daarnaast zijn
er de trosregeling en de borgstellingsregeling. Vorig jaar betekende dat 70
mln. aan extra middelen. De regeling loopt een aantal jaren. Binnen de prioriteiten
die ik bij EZ kan stellen en binnen mijn begroting heb ik geen budget voor
een specifieke scheepsbouwinnovatieregeling, bovenop de programma's die ik
al heb genoemd. Dat betekent dat ik de aanneming van deze motie moet ontraden.De heer Van der Vlies sprak over de bedrijfsoverdrachten.Er bestaat momenteel een fiscale faciliteit voor de overdracht aan werknemers,
namelijk de doorschuiffaciliteit in de inkomstenbelasting: die wordt doorgeschoven
en later in de tijd betaald. Dat is geen lagere overdrachtsbelasting, maar
als werknemer betaalt men daardoor wel een lagere prijs voor het bedrijf.
Ik neem aan dat de heer Van de Vlies dit punt aan de orde stelt omdat MKB-Nederland
een vrijstelling heeft gesignaleerd van de overdrachtsbelasting bij bedrijfsoverdrachten.
Ook staatssecretaris Wijn heeft op vragen hierover al geantwoord.Van belang is dat de overdrachtsbelasting wezenlijk anders is dan de inkomstenbelasting.
Het doorschuiven in de inkomstenbelasting is onder bepaalde omstandigheden
mogelijk voor werknemers, maar de lagere overdrachtsbelasting is er juist
voor om eigendom in de familiesfeer over te kunnen dragen aan familieleden.
Daarmee voorkomt men versnippering van het vermogen na overlijden en voorkomt
men een minder efficiënte bedrijfsvoering. Het leidt tot een goede bedrijfsoverdracht
en meer bedrijven worden hierdoor in stand gehouden.Ik ben het principieel niet eens met de heer Van de Vlies om dezelfde
faciliteiten die wij met familieleden hebben, ook open te stellen voor werknemers.
Wij hebben wel die mogelijkheid in de inkomstenbelasting met een verschuiving
in de tijd, maar de overdrachtsbelasting wil ik echt voor familieleden reserveren.De heer Van der Vlies (SGP):Daar maakt deze motie dus ook geen keuze in. Ik heb de brief van staatssecretaris
Wijn op dit punt gelezen, maar ik ken ook de signalen van MKB-Nederland waar
u terecht aan refereert. Er is dus in de praktijk wel een probleem en dat
zou u moeten zien te faciliteren. De wijze waarop, de instrumentenkoffer die
daarvoor kan worden ontwikkeld, laat ik open.Staatssecretaris Van Gennip:En de instrumenten in het kader van de inkomstenbelasting zijn er dus –
daar hebt u de brief van staatssecretaris Wijn over gekregen – maar
in de overdrachtsbelasting ben ik van mening dat die instrumenten behoren
aan familieleden. Dan kom ik bij de beveiligingsmaatregelen, de andere motie van de heer
Van der Vlies. Die discussie hebben wij zojuist gevoerd. De Kamer heeft voor
de zomer de brief gekregen over wat er fiscaal mogelijk is. De Kamer heeft
aangegeven dat zij deze motie misschien zou indienen, maar heeft tevens het
verzoek aan mij gedaan om op korte termijn alsnog met een vergelijkbare investeringsregeling
te komen. Het veiliger maken van het ondernemen is mij zeer sympathiek, vandaar
ook dat wij over anderhalve week de tweede versie van het actieplan Veilig
ondernemen ondertekenen. Maar afgezien van dat er geen dekking is voor wat
de Kamer voorstelt, is ook gezien de afweging van de voor- en nadelen, zoals
in de brief is geschetst, de vraag of dit punt de hoogste prioriteit zou moeten
krijgen als het gaat om veilig ondernemen. Dat zou ik de Kamer graag nogmaals
in overweging willen geven.Dan heb ik nog een motie over de Noordzeekust van de heer Van den Brink.
Er is in de Eerste Kamer gedebatteerd over de vier ruimtelijke nota's: Nota
Ruimte, nota Pieken in de Delta, nota Vitaal Platteland en nota Mobiliteit.
Daarbij is de motie-Lemstra aangenomen waarin de regering wordt opgeroepen
om te onderzoeken wat de effecten zijn van klimaatverandering, waaronder de
stijging van de zeespiegel op de ruimtelijke inrichting van Nederland. De
uitvoering van die motie wordt nu ter hand genomen. Ik zal bevorderen dat
de zaken die de heer Van den Brink in zijn inbreng in zijn motie aan de orde
stelde, worden meegenomen in de uitwerking in de motie-Lemstra in de Eerste
Kamer. Dat is dus geen aparte visie, maar wel iets waarmee wij bezig zijn,
met name de voorspelde stijging van de zeespiegel.Hiermee ben ik ingegaan op alle moties.De heer Ten Hoopen (CDA):Wat is nu uw advies voor de motie over de Noordzee, positief of negatief?Staatssecretaris Van Gennip:Ik zal bevorderen dat de gedeelten over de ruimtelijke invulling betrokken
zullen worden bij de uitvoering van de motie-Lemstra uit de Eerste Kamer.
Een aparte visie ontwikkelen terwijl wij al een Nota Ruimte hebben en mijn
collega Schultz van Hagen een kustplan aan het maken is, lijkt mij overbodig,
maar ik zal bevorderen dat de zeer waardevolle elementen uit de motie die
betrekking hebben op de ruimte en op de stijging van de zeespiegel, bij de
uitwerking van de genoemde motie betrokken zullen worden.De heer Aptroot (VVD):Voorzitter. Ik vind op een aantal punten de adviezen van de bewindslieden
niet duidelijk. Zij zeggen van sommige zaken dat zij bij het beleid betrokken
zullen worden; zij zouden er dan bij kunnen zeggen dat de motie dus overbodig
is. Ik proef uit hun reactie dat zij aanneming van de motie ontraden, want
zij zijn niet bereid om nog een aparte visie op te zetten, maar ik weet het
niet zeker.De voorzitter:Wij hebben bij een aantal moties al afgesproken dat er nog een advies
zal volgen. Het gebeurt ook wel vaker bij begrotingsbehandelingen dat de regering
nog even de ruimte neemt om de Kamer schriftelijk een overzicht te geven van
de adviezen over de verschillende moties. Als wij dat overzicht ruim voor
de stemmingen, dus uiterlijk maandag ontvangen, dan kan de Kamer daar bij
de stemmingen nog rekening mee houden.Staatssecretaris Van Gennip:Ik vind het prima om er nog een schriftelijk overzicht van te geven. Ik
weet dat verschillende collega's met al deze aspecten bezig zijn, maar ik
zal de Kamer er nog schriftelijk over informeren, waarmee wij bezig zijn en
wat er nog bij de uitwerking van de motie-Lemstra betrokken zal worden. Ik
denk dat wij tot de conclusie zullen komen dat er geen aparte visie nodig
is, maar dat verneemt de Kamer dan definitief bij dat overzicht.De voorzitter:Dan spreken wij het zo af.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De vergadering wordt van 19.17 uur tot 20.15 uur geschorst. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20052006-996-1036.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl