Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de huurtoeslag (uitvoeringstechnische wijzigingen) (Kamerstuk 31446)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2008-2009, pag. 3588-3605

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

25-02-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

nr. 40, pagina 3588-3605

13-01-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 31446Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Presentie (dinsdag 13 januari 2009)Pagina 3571-3571
Vragen van het lid Van Bommel aan de minister van Defensie over de uitspraken van de minister van Buitenlandse Zaken over verlenging van de missie in UruzganPagina 3577-3580
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op de huurtoeslag (uitvoeringstechnische wijzigingen) (Kamerstuk 31446)Pagina 3588-3605
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 13 januari 2009)Pagina 3584-3587
Verklaring Commissie voor onderzoek van de geloofsbrieven bij aantreden van mevrouw B. de Roos-Consemulder als lid van de Tweede Kamer (Noot bij blz. 3583)Pagina 3624-3624
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 13 januari 2009)Pagina 3605-3623
Vragen van het lid Tony van Dijck aan de minister van Financiën over bericht 'Omzetdaling en faillissement door gebrek aan krediet'; mondelinge vragenuur, overeenkomstig artikel 136 van het Reglement van OrdePagina 3571-3573
Aan de orde is de stemming over een aangehouden motie, ingediend bij het debat over het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT), te weten:de motie-Vendrik/Van der Ham over het opnemen van referentiesituaties met beprijzing in alle planstudies (Kamerstuk 31700 A, nr. 66)Pagina 3588-3588
Vragen van het lid Arib aan de minister van Justitie over het bericht dat vrijwilligersorganisaties die met kinderen werken nog steeds niet nagaan of een vrijwilliger een ex-zedendelinquent isPagina 3573-3577
Vragen van het lid Jansen aan de minister van Economische Zaken over het artikel 'Nuon geeft wanbetalers toch weer verwarming'Pagina 3580-3584
Aan de orde zijn de stemmingen in verband met het wetvoorstel Wijziging van de Spoedwet wegverbreding en de Tracéwet in verband met de vereenvoudiging van de onderzoekslast (Wet versnelling besluitvorming wegprojecten) (Kamerstuk 31721)Pagina 3587-3588

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 124 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de behandeling van: het wetsvoorstel Wijziging
van de Wet op de huurtoeslag (uitvoeringstechnische wijzigingen) (31446).De algemene beraadslaging wordt geopend.De heer Depla (PvdA):Voorzitter. De Partij van de Arbeid-fractie steunt elk voorstel dat de
uitvoering van de huurtoeslag vereenvoudigt. Elke euro die wij onnodig aan
de uitvoering besteden, kan immers niet aan de huurders met een smalle beurs
gegeven worden. Bovendien leidt eenvoudige regelgeving tot minder kans op
fouten en fraude. Dat is van groot belang, omdat elke euro die niet op de
goede plek komt, het draagvlak voor dit soort belangrijke sociale regelingen
ondermijnt. De mensen die het het hardst nodig hebben, zijn daar dan het slachtoffer
van. Wij staan positief tegenover de zes vereenvoudigingsvoorstellen. De huurtoeslagontvangers
gaan er zelfs structureel gemiddeld ruim € 5 per maand op vooruit
in het jaar nadat de wet van kracht geworden is door de verschuiving van de
datum van de verhoging van de normhuren. Op één onderdeel hebben
wij samen met onze collega's van de SP-fractie en de CDA-fractie een amendement
ingediend. Op een ander onderdeel vragen wij ons af of wij één
groep niet onevenredig treffen door de vereenvoudiging. Wij denken erover
om op dat onderdeel eventueel nog een amendement in te dienen.Wij hebben samen met de fracties van de SP en het CDA een amendement ingediend
om vast te leggen dat de jaarlijkse indexering van de normhuren, de eigen
bijdrage van de huurtoeslagontvangers, meegroeit met de meest gunstige variant
voor de huurders. De keuze is: of meegroeien met de gemiddelde huurprijsstijging,
of meegroeien met de stijging van de bijstand voor gehuwden. In de gezamenlijke
brief van de voorganger van deze minister en de staatssecretaris van Financiën
werd nog aangekondigd dat voor de meest gunstige variant zou worden gekozen,
zoals de laatste jaren gebruikelijk was. In het wetsvoorstel is echter gekozen
voor de vaste variant, omdat dit goed zou zijn voor de uitvoering. Wij zijn
ervoor om de uitvoering te vereenvoudigen. Het gaat erom dat tijdig en eenduidig
voor de Belastingdienst vaststaat met welk cijfer zij moet rekenen. Wij steunen
daarom het voorstel van de regering om niet jaarlijks te kiezen en daar politieke
besluitvorming over te laten plaatsvinden. Wij kiezen er echter wel voor om
de meest gunstige variant te nemen. Dat realiseert dezelfde vereenvoudiging
en regelt hetzelfde als wat de laatste zes jaar steeds door het kabinet of
met hulp van de Kamer gedaan is. Dat zijn de redenen voor het indienen van
het amendement.In het wetsvoorstel wordt voorgesteld om de servicekosten forfaitair te
maken. Dat scheelt in de uitvoeringskosten en maakt de kans op fouten kleiner.
Er kleven echter ook nadelen aan. Gemiddeld gaat niemand erop achteruit of
vooruit; je zou dus zeggen dat het een goed voorstel is. Het is mooi dat ongeveer
140.000 huishoudens door deze vereenvoudiging erop vooruitgaan. Het probleem
is echter dat er ook ongeveer 132.000 huishoudens tot € 25 per maand
op achteruitgaan. Dat lijkt een klein bedrag, maar maal twaalf is het een
groot bedrag voor mensen die aangewezen zijn op huurtoeslag. Zij krijgen die
toeslag immers niet voor niets. Aedes en de Woonbond hebben aangegeven dat
zij daarom tegen dit onderdeel van de wijzigingsvoorstellen zijn. Kan de minister
nog eens motiveren waarom hij eerdergenoemd nadeel vindt opwegen tegen de voordelen van de vereenvoudiging? Is het niet verstandiger om deze
vereenvoudiging mee te nemen naar de volgende ronde? Dan weten wij ook of
er ruimte is op de begroting omdat de groei van de huurtoeslag toch minder
groot is dan wij gedacht hebben omdat een groter deel van de groei komt door
invoeringsproblemen. Dat weten wij nu niet. Misschien moeten wij dat bij een
volgende vereenvoudigingsslag meenemen. Hierop wil ik graag een reactie van
de minister, want de PvdA-fractie is er nog niet van overtuigd dat wij dit
onderdeel van het wetsvoorstel moeten doorvoeren. Zoals ik al eerder zei,
overwegen wij om een amendement in te dienen.Er is nog steeds geen sluitende analyse van de overschrijding van de huurtoeslag
voor 2006, 2007 en 2008. Het gaat om ongeveer 200 mln. per jaar. Heel veel
huurtoeslagontvangers moeten te veel ontvangen toeslag terugbetalen. Dat veroorzaakt
een hoop ellende bij mensen met lage inkomens en brengt hoge uitvoeringskosten
met zich mee. Wij moeten daarom verder met de vereenvoudiging van de toeslagen.
Bij de behandeling van het Belastingplan is daarover de motie-Tang c.s. aangenomen.
Wanneer het nu lopende IBO-onderzoek naar de huurtoeslag en andere toeslagen
klaar is, kan de motie voortvarend worden uitgevoerd. Daarop vooruitlopend
wil de PvdA-fractie alvast twee voorstellen in de week leggen.Het eerste voorstel is het meer geleidelijk maken van de huurtoeslaggrens.
Nu is er een harde grens, zodat mensen die net wat meer verdienen helemaal
geen huurtoeslag krijgen. Stel, je zoon gaat vakken vullen bij de Albert Heijn.
Dan blijkt dat je aan het eind van het jaar ineens meer terug moet betalen
dan je zoon in een heel jaar als vakkenvuller verdient! Wij moeten dus verdere
stappen zetten om de armoedeval te voorkomen. Werken moet immers lonen. Het
scheelt bovendien veel terugvorderingskosten, omdat niet ineens heel veel
geld teruggevorderd hoeft te worden. Dat scheelt dus in allerlei uitvoeringsproblemen.
Iedereen is voor dit goede plan, dat echter 70 mln. structureel per jaar kost.
Dat hebben wij nu niet. Het is daarmee iets dat hoge prioriteit moet krijgen
als weer eens naar de huurtoeslag gekeken wordt. Om een en ander goed voor
te bereiden, wil ik van de minister weten wat de uitvoeringskosten zijn van
het terugvorderen van alle te veel betaalde miljoenen aan huurtoeslag.Het tweede voorstel is het volgende. Voor 2006 werd de kale huur veelal
door de verhuurder ingevuld. Nu moeten de huurders zelf het huurbedrag invoeren.
Dat is een van de oorzaken waarom ook in economisch goede tijden de uitgaven
voor huurtoeslag fors gestegen zijn. Veel mensen hebben immers bruto bedragen
opgegeven. De helft van deze mensen hebben nooit een formulier ingevuld en
zijn ouder dan 65 jaar. Ik ga er dan ook niet van uit dat er kwaadwillendheid
in het spel is. Het is vaak onwetendheid. Waarom dan niet terug naar de situatie
van voor 2006? Mijn vraag is of de minister bereid is om dit voorstel mee
te nemen bij de analyse van de overschrijding.De huurtoeslag is een goede regeling. De toeslag komt terecht bij mensen
die deze het hardst nodig hebben. Het is een zeer effectieve inkomensondersteuningsmaatregel.
Daarom moet elke euro goed worden besteed. Wij moeten fraude effectief bestrijden
en de regels vereenvoudigen, waardoor minder geld wordt uitgegeven aan de
uitvoering en meer geld beschikbaar komt voor de mensen die het hard nodig
hebben.De heer Van Bochove (CDA):Voorzitter. De leden van de CDA-fractie hebben zich in een eerder stadium,
tijdens een algemeen overleg over dit onderwerp, uitgesproken voor een vereenvoudiging
van de wet- en regelgeving over de huurtoeslag. Deze wet bevat uitvoeringstechnische
complexe regelingen. De Wet op de huurtoeslag kent, ook na de harmonisatie
en stroomlijning in het kader van de Awir, een groot aantal specifieke regels.
Deze bemoeilijken de uitvoerbaarheid en zijn vaak weinig inzichtelijk voor
de burgers. Burgers ervaren de rompslomp bij het invullen van formulieren
als bureaucratisch en ingewikkeld. Er is desondanks een enkele kanttekening
te plaatsen.De CDA-fractie kan instemmen met het op dit moment nog niet veranderen
van de datum voor de jaarlijkse huurverhoging. Ik dring er bij de minister
graag op aan om in gesprek te blijven met het Landelijk Overleg Huurders Verhuurders
om de verschuiving van de datum van 1 juli naar 1 januari op termijn
toch in te kunnen voeren. Ik hoor graag de reactie van de minister.De voorstellen hebben, met uitzondering van één onderdeel,
de instemming van de CDA-fractie. De CDA-fractie stemt in met de nadere invulling
gericht op de monitoring van de gevolgen van het afschaffen van de passendheidstoets
en de verhuisnorm. Tijdens het algemeen overleg op 7 november 2007 is
hierop vanuit de CDA-fractie aangedrongen. De minister heeft toen aangegeven
zo nodig op basis van de uitkomsten van de monitoring maatregelen te treffen
om enerzijds de betaalbaarheid van het wonen voor mensen met lagere inkomens
te waarborgen en anderzijds te zorgen voor beheersing van de huurtoeslaguitgaven.
Graag hoor ik ook van deze minister – wij zijn intussen immers een generatie
verder – een toezegging.Over één onderdeel van het voorstel bestaat bij de CDA-fractie
zodanige twijfel dat een amendement gepast is. Het betreft een vereenvoudiging
van de procedure voor de jaarlijkse indexering van de zogenaamde normhuren.
Het nu voorliggende voorstel wijkt af van de ideeën in de brieven van
het kabinet die zijn besproken in het algemeen overleg van 7 november
2007. De leden van de CDA-fractie konden zich goed vinden in het in die brieven
neergelegde voorstel. Met het wetsvoorstel komt het kabinet daarvan terug.
Het komt met een afwijkende regeling. De CDA-fractie hecht eraan om, in een
situatie waarin dat gezien de ontwikkeling van de parameters gewenst is, te
kunnen beschikken over de kanbepaling. Deze redenering sluit aan bij de in
voorgaande jaren door de CDA-fractie met andere ingediende moties waarin ditzelfde
punt aan de orde werd gesteld. Die moties zijn door het toenmalige kabinet
overgenomen en uitgevoerd.Om die reden heb ik samen met de heren Depla en Jansen van de fracties
van respectievelijk de Partij van de Arbeid en de SP een amendement ingediend
waarop de heer Depla zojuist al een heldere toelichting heeft gegeven. Ik
zou de toelichting bij het amendement nu nog een keer kunnen voorlezen, maar
na de opmerkingen van de heer Depla lijkt een en ander mij zo ook wel duidelijk.Door dit amendement zo over te nemen, is discussie met de Kamer niet meer
nodig. Er is nu helder vastgelegd hoe wij het gaan doen en het kabinet weet
tevoren welke keuze er moet worden gemaakt. De redenering van het kabinet
volgend, meen ik dat het gebruik van dit amendement dus beperkt zal zijn.
Daar staat tegenover dat het vervallen van de mogelijkheid om de kanbepaling
te gebruiken, geen nadelige effecten heeft voor de huurder met huurtoeslag.In het debat in november 2007 hebben wij met het kabinet gesproken over
een eerste stap op weg naar vereenvoudiging van de huurtoeslag. Het kabinet
zou zich beraden op vervolgstappen. De heer Depla heeft daarvoor enkele suggesties
gedaan. Ik ben echter nieuwsgierig naar de stand van zaken op dit terrein.
Tot mijn verbazing is het op dit punt al ruim een jaar oorverdovend stil.
Misschien kan de minister ons op dit punt iets verder helpen?De heer Jansen (SP):Mevrouw de voorzitter. Regels vereenvoudigen voor huurders is een loffelijk
streven. Als de uitvoeringskosten voor de overheid hierdoor ook nog eens lager
uitvallen, sla je twee vliegen in een klap. Het wordt echter minder plezierig
als sommige huurders de prijs moeten betalen voor een vereenvoudigingsoperatie
die vooral tot doel heeft om de taakstellingen voor personeelsreductie te
behalen. Dit is "mooispraak" voor bezuinigen.Een deel van de bijna een miljoen huishoudens die huurtoeslag ontvangen,
betaalt de prijs van dit wetsvoorstel. Twee derde van hen verdient een minimumloon
of minder. Voor de SP-fractie is het onaanvaardbaar als deze groep moet inleveren
voor de oplossing van de problemen van de Belastingdienst, want laten wij
eerlijk zijn, dat is toch de reden waarom wij hier staan.Door de invoering van een forfaitair bedrag voor servicekosten, dat is
een fictief vast bedrag, gaat 50% van de huurtoeslagontvangers erop
achteruit. Voor bijna 12.000 huishoudens is dit maar liefst € 15
of meer per maand. Dit zijn veelal bejaarden of gehandicapten, want zij wonen
in huizen met relatief hoge servicekosten.De invoering van zo'n forfaitair bedrag zou nog acceptabel zijn als vrijwel
iedereen erop vooruitgaat, maar dat is dus niet zo. Waarom gebruikt de minister
de efficiencywinst van het wetsvoorstel niet om het forfaitaire bedrag te
verhogen?Het is positief dat dit wetsvoorstel de jaarlijkse indexering van het
forfaitaire bedrag voor de servicekosten regelt, maar dit gebeurt helaas niet
met terugwerkende kracht terwijl de vier huidige bedragen voor de servicekosten
sinds de invoering van de euro in 2002 merkwaardig genoeg nooit meer zijn
aangepast. Om die reden heb ik een amendement op stuk nr. 11 ingediend om
dit smetje weg te werken. In het amendement zijn de forfaitaire bedragen voor
de 65 min- en 65 plus-huishoudens vermeerderd met het prijsindexcijfer sinds
2002. De kosten van het amendement kunnen worden gedekt uit de efficiencyvoordelen
die samenhangen met het wetsvoorstel. Kan de minister overigens toelichten
wat het effect van het amendement is op het aantal huurders dat erop achteruitgaat
door de nieuwe forfaitaire regeling voor servicekosten?De Woonbond en Aedes wijzen terecht op het feit dat de servicekosten sinds
2000 veel harder stijgen dan de inflatie. De minister schrijft in de nota
naar aanleiding van het verslag dat het monitoren van de gemiddelde stijging
van de servicekosten te duur is. Ik wijs de minister erop dat de stijging
van de servicekosten prima kan worden gevolgd aan de hand van bijvoorbeeld
de jaarlijkse branche-informatie van Aedes, maar ook het Centraal Fonds voor
de Volkshuisvesting beschikt al over de basisgegevens om de kostenstijging
betrouwbaar te kunnen inschatten. Het argument van de minister is naar mijn
mening dan ook niet erg sterk. Ik nodig hem uit om gebruik te maken van deze
twee suggesties.Daarmee kom ik op een principieel punt, namelijk het subsidiëren
van ruimten die niet bestemd zijn voor het wonen, te weten garages en bedrijfsruimten.
In de huidige wet worden bij huurwoningen die beschikken over een garage of
bedrijfsruimte vaste bedragen afgetrokken van de huur. Voor het subsidiëren
van een garage of bedrijfsruimte is de huurtoeslag immers niet bedoeld, dat
vindt de SP ook. In het wetsvoorstel wordt deze regel afgeschaft en dat is
principieel niet juist. De redenering van de minister dat het slechts gaat
om 7000 huishoudens, doet dus niet erg ter zake.Er is nog een argument waarom het afschaffen heel onverstandig kan uitpakken.
Het zet de deur open voor strategisch gedrag van woningcorporaties en gemeenten.
In het kader van de stedelijke verdichting willen gemeenten en corporaties
graag meer gebouwde parkeervoorzieningen realiseren. Dat is op zich prima,
maar bewoners zijn lang niet altijd geïnteresseerd in een verplichte
parkeerplaats in een garage van € 50 per maand. Zeker voor huurders
is € 50 per maand hartstikke veel. Normaal zou je zeggen: verhuur
die garageplekken los. Alleen de mensen die het geld ervoor over hebben, huren
dan een plaats. Bovendien heeft het als voordeel dat huurders zonder auto
niet gedwongen zijn om een parkeerplaats mee te huren. Corporaties zijn echter
bang dat zij dan met parkeerplekken blijven zitten, dus kiezen zij steeds
vaker voor koppelverhuur. Dit wetsvoorstel kan daarbij als smeerolie dienen.
Mensen met huurtoeslag kunnen immers toch subsidie krijgen voor een parkeerplaats.
Hetzelfde geldt, in mindere mate, voor gekoppelde bedrijfsruimten. De efficiencywinst
die samenhangt met het wetsvoorstel zal op deze manier als sneeuw voor de
zon verdwijnen. Om deze reden heb ik het amendement op stuk nr. 13 ingediend.Ik heb nog een vraag naar aanleiding van het antwoord op onze suggestie
om de bestaande huurcontracten voor woningen, garages en bedrijfsruimten te
splitsen. De minister zegt dat dit niet altijd kan, omdat deze ruimten soms
bouwkundig één geheel vormen. Daar heeft hij gelijk in, maar
is hij het met mij eens dat de contracten in ieder geval gesplitst zouden
moeten worden in gevallen waarin die bouwkundige samenhang ontbreekt?Mijn volgende punt betreft het schrappen van de kanbepaling. Zelfs op
dat punt wint de bezuinigingsdrift het van de belangen van de huurtoeslagontvangers.
Wat de SP-fractie betreft blijft de bepaling gewoon in de wet staan en gelukkig
wil ook een aantal andere fracties dat. De heren Depla en Van Bochove hebben
samen met mij het amendement ingediend, dat mijns inziens voldoende is toegelicht.Dit wetsvoorstel is bedoeld om dor hout, bureaucratie, in de wet te kappen.
De SP-fractie blijft het echter merkwaardig vinden dat de grootste bos dor
hout niet gekapt wordt. Die wordt gevormd door de verschillende peildata
voor de huurtoeslag en de huurverhoging, respectievelijk 1 januari en
1 juli. De heer Van Bochove had het er ook al over. Het verschuiven van
de datum van huurverhoging naar 1 januari scheelt een miljoen mutaties
in huurtoeslag per jaar. Het scheelt ook een heleboel fouten die ontstaan
door de verschillende peildata. De minister schrikt daarvoor terug omdat de
verhuurders en de Nederlandse Woonbond tegensputteren, maar de argumenten
die deze partijen naar voren gebracht hebben, zijn niet erg sterk. De verhuurders
zijn bang voor het administratieve spitsuur dat ontstaat als eind december
de jaarafsluiting eruit moet en de huurverhogingen verwerkt moeten worden.
Dat lijkt mij alleen in het overgangsjaar een echte extra belasting. De Nederlandse
Woonbond is bang dat huurdersorganisaties straks in vakantietijd advies moeten
gaan geven over huurverhogingen. Dat lijkt mij eenvoudig op te lossen door
hierover regionaal, afhankelijk van de schoolvakantie, afspraken te maken
tussen huurders en verhuurders. Deze maatregel kan structureel meer dan 10
mln. opleveren, geld dat de SP graag zou inzetten voor verbetering van de
huurtoeslag. Kan de minister toezeggen dat hij zich met kracht blijft inzetten
voor de peildatumverschuiving? Ik overweeg om hier in tweede termijn een motie
over in te dienen.Wij vinden regels vereenvoudigen prima, maar wij vinden het een slechte
zaak om huurtoeslagontvangers hiervoor de prijs te laten betalen. Het aandeel
huurders dat er met de nieuwe regeling door de forfaitaire bedragen op achteruitgaat,
moet drastisch omlaag, hetzij door amendering, hetzij door alternatieve voorstellen
van de minister. Ik wacht zijn beantwoording dan ook met belangstelling af.De heer Depla (PvdA):De heer Jansen zegt aan het eind van zijn betoog weer dat het prima is
dat er vereenvoudigd wordt. Is het echter niet juist in het belang van huurtoeslagontvangers
dat er vereenvoudigd wordt? Elke euro die verkeerd terechtkomt is toch juist
een ondermijning van het draagvlak? De heer Jansen zit eigenlijk een beetje
aan de andere kant. Kan hij toelichten waarom hij daarvoor kiest?De heer Jansen (SP):Je moet onderscheid maken tussen bureaucratie en misbruik. Ook met simpele
regels kan er nog steeds misbruik zijn en die moet bestreden worden. Daarover
zijn wij het volgens mij allemaal eens. Je moet onnodige bureaucratie beperken,
maar ik vrees dat wij van noodzakelijke bureaucratie nooit zullen afkomen.
Het is toch een regeling van de verdelende rechtvaardigheid. Dan meen ik dat
vaak enige subtiliteit noodzakelijk is om het op een goede manier te doen.
Als de kwestie van de garages van daarnet bijvoorbeeld, straks betekent dat
een hele hoop corporaties denken extra garages met koppelverhuur indirect
te kunnen laten subsidiëren door het ministerie voor WWI, dan vindt de
SP-fractie dat toch geen goede zaak. Dan stel ik maar een extra vraagje om
dat uit te sluiten.De heer Depla (PvdA):Dan zijn wij het gelukkig wel weer met elkaar eens, want dan gaat het
erom dat het in eerste instantie op zichzelf van belang is dat het wordt vereenvoudigd.
Dan is de kans op misbruik en fouten namelijk kleiner. U heeft alleen nog
enkele bezwaren tegen sommige voorstellen die u niet wilt, maar dat is iets
anders dan de insteek waar u mee begon. U zei: het is eigenlijk een soort
dereguleringsoperatie in het belang van de overheid. Volgens mij is het echter
een dereguleringsoperatie in het belang van de huurtoeslagontvangers.De heer Jansen (SP):Dat hangt af van de vraag waar het geld terechtkomt. Als het geld van
deze operatie integraal werd teruggesluisd, dan zou het probleem van de hoogte
van die forfaitaire bedragen, waar wij ons nu druk over maken, eigenlijk al
zijn opgelost. Dan waren die forfaitaire bedragen namelijk gewoon omhooggegaan.
Voor de rest klinkt inderdaad enige teleurstelling door in mijn stem, omdat
de suggestie die de SP twee jaar geleden al heeft gedaan vanwege tamelijk
slappe argumenten van huurders en verhuurders zo gemakkelijk van tafel is
gegaan. Die suggestie was om de peildatum te verschuiven naar 1 januari,
wat echt veel geld oplevert, meer dan alle andere voorstellen bij elkaar.
Dus ik reken er echt op dat de minister op dit punt alsnog een nieuwe poging
gaat doen die om het erdoor te krijgen.Mevrouw Van der Burg (VVD):Voorzitter. De Wet op de huurtoeslag is een belangrijke wet, want die
raakt ruim 1 miljoen mensen en er is veel geld mee gemoeid. Het is ook een
ingewikkelde wet. Het is de bedoeling om deze wet te vereenvoudigen. Is er
een toets van Actal op de administratieve lasten van burgers en bedrijven
en op de uitvoeringskosten? Ik heb hem niet gezien. Ik heb wel gezien dat
er staat dat de administratieve lasten omlaag zouden gaan. Is dat getoetst?De VVD is er voorstander van dat mensen een woning betrekken die bij hun
inkomen past en is er dan ook verbaasd over dat maar liefst 7% van
de huurtoeslagontvangers in een te dure woning woont. Dat zijn toch 70.000
mensen, ofwel een middelgrote stad in ons land. Dat percentage is veel te
hoog. De VVD wil dat de minister toezegt met voorstellen te komen om dit terug
te dringen.De heer Jansen (SP):U denkt: als ik maar vaak genoeg onzin verkondig, dan gaat iedereen het
wel geloven. Dit is echter pertinente onzin. Ik reken u voor dat alle hardwerkende
Nederlanders waar uw fractievoorzitter, de heer Rutte, het over heeft, zoals
de onderwijzer, de verpleegster, de politieagent, enzovoort, een huishoudinkomen
hebben van tussen de € 30.000 en € 40.000. Zij wonen volgens
uw definitie scheef en moeten zo snel mogelijk uit de huurwoning van € 500
opzouten. Vindt u dat redelijk? Vindt de VVD dat redelijk?Mevrouw Van der Burg (VVD):U gebruikt bepaalde kwalificaties en zegt dat wij onzin verkopen, maar
in de stukken staat gewoon dat 7% van de huurtoeslagontvangers in een
woning wonen boven de aftoppingsgrens. Wij hebben afgesproken dat dit niet
zo zou zijn. Ik ben daar dan ook geen voorstander van.De heer Jansen (SP):Zelfs dat klopt niet, want ik kan u zo zeggen wie dat zijn: mensen met
een ernstige handicap en grote gezinnen. Die eersten zitten namelijk in heel
dure, aangepaste woningen, waarvan wij hebben afgesproken dat het wel kan.
De laatste hebben grote woningen nodig, die ook duurder zijn dan de aftoppingsgrens. Daarover hebben wij ook afspraken gemaakt. Dat is volkomen
bekend bij de Kamer. Ik neem toch aan dat u deze mensen ook een fatsoenlijk
huis gunt.Mevrouw Van der Burg (VVD):Wij constateren dat 7% boven die norm zit. Ik meen dat in de wet
4% staat. Ik vind inderdaad dat wij ons er best zorgen over mogen maken
als het naar 7% gaat.De heer Jansen (SP):Ik ken u niet als iemand met een befehl-ist-befehl-mentaliteit. U moet
altijd concreet in de praktijk bekijken of van die 7% redelijk is dat
zij in een duur huis zitten. Ik ga ervan uit dat ook de VVD wil dat gehandicapten
en grote gezinnen toch in een sociale huurwoning kunnen wonen. Of vindt u
dat niet redelijk?Mevrouw Van der Burg (VVD):Uiteraard willen wij dat, maar het is de vraag of dat per se moet in woningen
die boven de aftoppingsgrens komen. Daarnaast houden wij nog steeds 4%
over die dat zou kunnen. Ik vraag mij af of die 7% dan reëel is.
U vindt dat wel. Wij denken daar anders over.De heer Van Bochove (CDA):Mevrouw Van der Burg, kunt u de groep nog eens omschrijven om wie het
gaat, die 7%? Wie zijn dat precies? Is er voor deze mensen een alternatief
en, zo ja, waar?Mevrouw Van der Burg (VVD):Ik kan die groep niet exact omschrijven. Het percentage staat in de stukken.
Ik hoor daar graag een toelichting van de minister op.De heer Van Bochove (CDA):U doet dus een voorstel waarvan u helemaal de strekking niet kan onderkennen?
U weet niet of er wel passende alternatieven zijn. Het is dus gewoon een schot
in de open ruimte met het idee dat wij daarmee misschien ergens komen.Mevrouw Van der Burg (VVD):Nee. Wij hebben afspraken gemaakt over de hoogte van de aftoppingsgrens
en welk percentage daar overheen mag gaan. Als wij nu al zien, met de passendheidsnorm,
dat dit percentage hoger is dan afgesproken, is de vraag of het maar moet
worden losgelaten. Wij vinden van niet.De heer Van Bochove (CDA):Het is in de uitvoering aan gemeenten overgelaten om nog eens goed te
beoordelen of er wel passende alternatieve huisvesting is. In de meeste gevallen
is die gewoon niet beschikbaar omdat het, zoals de heer Jansen al zei, om
speciale doelgroepen gaat die extra voorzieningen nodig hebben. Het gaat vaak
om nieuwe woningen met hoge huren. Die mensen gaan wij dus gewoon op straat
zetten of in woningen die voor hen niet passend zijn. Dat is dus wat de VVD-fractie
nastreeft.Mevrouw Van der Burg (VVD):Nee, die mensen gaan wij gewoon huisvesten in woningen die qua inkomen
beter bij hen passen.De heer Depla (PvdA):Zo kennen wij de VVD weer. Ik had een tijdje het idee dat het tijdperk-Dekker
voorbij was. Mensen die het niet kunnen betalen, gaan wij linksom of rechtsom
dwingen op zoek te gaan naar een woning die er niet is. Via het huurbeleid
is dat niet gelukt, dus nu gaat de VVD-fractie het proberen via de huurtoeslag.
Mevrouw Van der Burg, weet u welke groep mensen dit betreft en waar moeten
die mensen heen? Weet u hoe hoog de huurtoeslaggrens is en hoeveel nieuwe
woningen er nog worden gebouwd, bijvoorbeeld voor grotere gezinnen, met een
huur onder deze grens?Mevrouw Van der Burg (VVD):Volgens mij houden wij hier geen quiz. U zegt: zo kennen wij de VVD weer.
Wij zijn ervoor om regelingen beperkt te houden om ervoor te zorgen dat de
mensen die er echt behoefte aan hebben daar gebruik van kunnen maken. Wij
vinden dat de regeling niet steeds verder moet worden opgerekt tot die uiteindelijk
onbetaalbaar is en de mensen die de regeling echt nodig hebben de dupe zijn.De heer Depla (PvdA):De conclusie is duidelijk. U weet niet welke doelgroep het betreft en
u weet niet om welk bedrag het precies gaat. Uw argument is dat de regeling
moet blijven bestaan voor de mensen die deze echt nodig hebben. Wellicht bestaat
de genoemde groep uit mensen die de regeling echt nodig hebben, zoals ouderen
met een zorgwoning en mensen met grote gezinnen. Ik stel voor dat u dat eerst
gaat bestuderen voordat u met dit soort voorstellen komt.Mevrouw Van der Burg (VVD):U wilt kennelijk uw punt maken op allerlei terreinen. Wij vinden gewoon
een aftoppingsgrens, die per groep verschilt, van rond de € 500
prima.Het afschaffen van de passendheidstoets en de verhuisnorm leidt ertoe
dat er helemaal geen prikkels meer zijn bij gemeenten om te duur wonen te
voorkomen. Gemeenten geven zelf aan dat zij daar niet al te veel zicht op
hebben, terwijl zijn nu wel moeten meebetalen. Als die zaken zijn afgeschaft,
hebben zij helemaal geen reden meer om een inspanning te doen. De VVD-fractie
is daar dan ook geen voorstander van.De heer Van Bochove (CDA):Hoe moeten de gemeenten dan meebetalen? Kunt u dat toelichten?Mevrouw Van der Burg (VVD):Als gemeenten te veel mensen in huizen met een huur boven de aftoppingsgrens
huisvesten, moeten zij een deel van de huurtoeslag betalen.De heer Van Bochove (CDA):Kan de minister dat even precies uitleggen? Ik denk namelijk dat het aanmerkelijk
genuanceerder ligt.Mevrouw Van der Burg (VVD):De VVD-fractie is wel voorstander van het inbouwen van prikkels om mensen
te ontmoedigen om te duur te wonen. Wat ons betreft krijgen mensen die wonen
in een huis met een huur boven de aftoppingsgrens een lager percentage huurtoeslag.
Ik heb een amendement ingediend om de toeslag in die gevallen terug te brengen
van 50% naar 30%. Wij willen ook de jaarlijkse indexering van
de maximale huurgrens, de kwaliteitskortingsgrens en aftoppingsgrens laten
vervallen, juist om ervoor te zorgen dat mensen meer in overeenstemming met
hun inkomen gaan wonen.De heer Van Bochove (CDA):Ik heb uw amendement gelezen, mevrouw Van der Burg. Is het voorstel niet
te eendimensionaal? U zegt dat mensen maar meer passend moeten
worden gehuisvest. Nu zijn er plekken in ons land waar de woningmarkt volstrekt
overspannen is. Ik moet dus veronderstellen dat uw voorstel een vorm is van –
tja, het is een vervelend woord, dus ik moet een ander zoeken – maar
ik bedoelde eigenlijk deportatie. Het is een vorm van het verplaatsen van
mensen uit de overspannen woningmarkt naar bijvoorbeeld gebieden van leegstand.
"Helaas, wij hebben hier geen goedkope huizen, maar gaat u in Zuid-Limburg
wonen, want daar staan nog woningen die wel goedkoop zijn". Moet ik uw voorstel
zo uitleggen?Mevrouw Van der Burg (VVD):Nee, zo moet u mijn voorstel niet uitleggen. Wij weten allemaal wel dat
er op heel veel plaatsen heel veel sociale huurwoningen zijn. Wij moeten daarom
de verdeling beter regelen. Gemeenten en corporaties moeten daar afspraken
over maken.De heer Van Bochove (CDA):Ik begrijp dus goed dat u zegt: er zijn wel huizen beschikbaar, mensen
voldoen gewoon aan de criteria, maar de grenzen worden gevonden omdat er een
tekort aan woningen is en daarom moeten de gemeenten het allemaal maar gaan
regelen. Voor die mensen zijn er geen huizen, met andere woorden: de gemeente
moet dan maar huizen zoeken in andere gemeenten, op andere plekken in andere
delen van het land?Mevrouw Van der Burg (VVD):Het is de vraag of er overal geen huizen zijn, want dat poneert u nu zo.
Ik denk dat er op een aantal plekken inderdaad een probleem is. In andere
wijken zijn er mogelijk wel huizen, dus ik denk inderdaad dat er een inspanning
vereist is.De heer Depla (PvdA):Het beeld wordt langzamerhand duidelijker. Er is op het laatste moment
een set amendementen ingediend – daaruit blijkt wel hoe doordacht het
allemaal is – waarin de lijn Dekker eigenlijk terugkomt. Mensen die
duur wonen, moeten uit hun buurten verdreven worden. Zij moeten naar buurten
met heel goedkope woningen. Stukje bij beetje bent u daar mee bezig. U bent
nu dus eigenlijk de agenda van mevrouw Dekker aan het uitvoeren. Begrijp ik
dat goed?Mevrouw Van der Burg (VVD):Wij vinden de bestaande regelingen om mensen die het niet kunnen betalen,
tegemoet te komen, belangrijk, maar wij vinden niet dat die regelingen zodanig
moeten worden opgerekt dat veel te veel mensen er gebruik van maken en er
allerlei redenen zijn om boven de 500 te gaan zitten. Wij willen de regelingen
inderdaad beperkt houden, zodat zij ook in de toekomst betaalbaar zijn.De heer Depla (PvdA):Daar heeft u niet het exclusieve alleenrecht op, want dat vindt iedereen.
Het gaat erom ...Mevrouw Van der Burg (VVD):Dat vonden wij allemaal ook van de sociale zekerheid, maar die is toch
ook behoorlijk uit de hand gelopen.De voorzitter:Ik stel wel voor dat u niet door elkaar heen gaat praten.De heer Depla (PvdA):Ik wilde zeggen dat iedereen het erover eens is dat de regelingen zorgvuldig
moeten zijn en terecht moeten komen bij de mensen die het nodig hebben, omdat
anders het draagvlak ervoor wordt ondermijnd. De VVD heeft daar niet het alleenrecht
op. De VVD gaat wel een stap verder. Die partij wil met de huurtoeslag eigenlijk
een soort bevolkingspolitiek voeren om ervoor te zorgen dat de mensen die
een wat lager inkomen hebben en ook in een gemengde buurt of in een zorgwoning
wonen, uiteindelijk financieel geprikkeld worden – zo heet dat heel
modern – om te gaan verhuizen. Dat wil mevrouw Van der Burg. Mijn stelling
is dat dit precies de lijn van mevrouw Dekker is: de huren moeten worden geliberaliseerd
en wij moeten aan een postcode zien wat iemand verdient. Zo moet het in Nederland
geregeld zijn.De voorzitter:Wat is uw vraag?De heer Depla (PvdA):Dit is een heel duidelijke constatering naar aanleiding van het debat
met mevrouw Van der Burg.De voorzitter:Goed, dan geef ik het woord aan mevrouw Van der Burg.Mevrouw Van der Burg (VVD):Ik vervolg mijn betoog.De voorzitter:Even voor de helderheid: u hebt inmiddels drie amendementen ingediend.Mevrouw Van der Burg (VVD):Ja.Zo ontstaat er voor de huurders een prikkel om een woning te zoeken die
bij hun inkomen past en komt de huurtoeslag terecht bij de mensen die die
het hardst nodig hebben. Ook is de VVD geen voorstander van het via de huurtoeslag
subsidiëren van niet-woondelen, zoals garages. In feite zit zij daarmee
op de zelfde lijn als de SP. Wil de minister nog eens uitleggen hoe hij denkt,
daarbij aanzuigende werking te voorkomen? Verder krijg ik van de minister
graag uitgelegd hoe voorkomen moet worden dat mensen onderhuur een aantrekkelijk
alternatief gaan vinden, als die er ook als aftrekpost uit wordt gehaald.
De argumentatie in de beantwoording in de stukken dat mensen hun privacy niet
kwijt zouden willen raken, vind ik niet sterk. Daar krijg ik graag een nadere
toelichting op van de minister.De VVD kan zich verder vinden in de voorstellen die erin staan. De VVD
wil graag een wetsvoorstel met minder specifieke regels. In wat wij willen
regelen moeten wel intrinsiek prikkels zitten. Het moet niet volledig vrijgelaten
worden met als gevolg dat wij moeten constateren dat er heel veel geld wordt
uitgegeven aan zaken waarvoor de huurtoeslag niet was bedoeld.De heer Jansen (SP):Mevrouw Van der Burg is heel populair vandaag. Dat roept zij over zich
af met die stapel amendementen. Ik meen dat zij het amendement op stuk nr.
15 over het bevriezen van de bedragen, de kwaliteitskortingsgrens- en de aftoppingsgrenzen,
niet heeft genoemd.Mevrouw Van der Burg (VVD):Dat heb ik al genoemd.De heer Jansen (SP):Mevrouw Van der Burg zegt dat dit voor huurders een grotere prikkel zal
zijn om een woning te zoeken die past bij hun inkomen. Waar ligt voor mevrouw Van der Burg de ondergrens wat de bevriezing van die bedragen
betreft? Als zij dat lang genoeg volhoudt, is die huurtoeslag namelijk door
de inflatie verdampt.Mevrouw Van der Burg (VVD):Wij willen die bedragen nu bevriezen. Op het moment dat die inflatie doorzet,
is het mogelijk om een heroverweging te maken.De heer Jansen (SP):Ziet mevrouw Van der Burg bijvoorbeeld enige relatie met de fiscale kosten
van de hypotheekaftrek die ook niet bevroren zijn en die ieder jaar voor mensen
met de allerhoogste inkomens en de "dikste" huizen veel harder stijgen? Moet
daar iets bevroren worden, of meet de SP-fractie dan met twee maten?Mevrouw Van der Burg (VVD):Volgens mij voeren wij vandaag geen debat over de hypotheekrenteaftrek.
Ik wijs de heer Jansen er overigens op dat daarvoor in de vorige kabinetsperiode
ook een aantal maatregelen is genomen.De heer Jansen (SP):De hypotheekrenteaftrek is vandaag inderdaad niet aan de orde, maar ik
probeer enige consistentie te ontdekken in het opereren van de VVD-fractie.
Ik constateer dat er sprake is van een heel ouderwetse consistentie: er moet
meer geld naar de rijken en minder naar de armen.Mevrouw Van der Burg (VVD):Dat kan de heer Jansen wel zeggen, maar het punt is dat de VVD-fractie
niet wil dat regelingen onnodig uitdijen. In het verleden hebben wij vaak
ervaren dat regelingen veel te duur werden. Het gevolg daarvan was dat wij
hard moesten ingrijpen. Wij willen dat voorkomen voor de regelingen die er
zijn voor de zwakste mensen in de samenleving.De voorzitter:Blijft u nog even staan, mevrouw Van der Burg. U bent uitermate populair
vandaag.De heer Depla (PvdA):Mevrouw Van der Burg doet dan ook aan uitlokking. Zij vindt dat regelingen
moeten blijven bestaan voor personen die deze echt nodig hebben, maar knijpt
deze regeling af door het aantal mensen dat daarvan gebruik mag maken elk
jaar een beetje te verminderen. Elk jaar vindt bevriezing plaats, dus het
bedrag waarover betrokkenen toeslag krijgen, zal minder hoog worden. Mevrouw
Van der Burg zegt dus dat zij de regeling wil behouden voor mensen die deze
echt nodig hebben, maar zij zorgt ervoor dat juist die personen er elk jaar
op achteruitgaan. Begrijp ik dat goed?Mevrouw Van der Burg (VVD):Wij bevriezen de indexering. Daarin heeft de heer Depla gelijk.De heer Depla (PvdA):Dan kan ik niet anders dan concluderen dan dat de mensen voor wie mevrouw
Van der Burg meent op te komen – dat zijn de personen die deze regeling
hard nodig hebben – elk jaar er door haar op achteruitgaan. Dat is duidelijk.De voorzitter:Ik constateer dat mevrouw Van der Burg geen behoefte heeft om op de constatering
van de heer Depla te reageren. De laatste spreker in de eerste termijn is
de heer Madlener.De heer Madlener (PVV):Voorzitter. Ik kan mijn betoog redelijk kort houden. De PVV-fractie steunt
de invoeringsdatum, namelijk 1 januari. Er is weliswaar sprake van uitstel,
maar de minister gaat toch door en het lijkt ons logischer om die datum als
uitgangspunt te nemen dan 1 juli.De PVV-fractie vreest dat deze vereenvoudiging, het forfaitaire bedrag,
ten koste zal gaan van mensen die op dit moment hoge servicekosten hebben.
Dat zijn oudere mensen die meer complex wonen: gezamenlijke ruimtes met een
biljarttafel enz. Weegt deze maatregel op tegen het nadeel dat er voor die
mensen is? Op dit moment moet de PVV-fractie die vraag met nee beantwoorden.
Is deze maatregel echt nodig, of kunnen wij ook vereenvoudigen zonder die
regeling? Zou de minister die maatregel kunnen schrappen om de mensen met
hogere servicekosten niet op nog hogere kosten te jagen? Dan is er nog steeds
sprake van een vereenvoudiging, maar dan hebben wij het nadeel eruit gehaald.Graag wil ik een reactie van de minister op alle amendementen. Daaraan
zijn immers ook allerlei nadelen verbonden. Een en ander is best ingewikkeld.De voorzitter:Ik constateer dat de minister meteen kan antwoorden. Het spreekgestoelte
moet omhoog worden gezet. De techniek staat voor niets, dus dat zal gebeuren.
De minister voor WWI heeft het woord.Minister Van der Laan:Voorzitter. Mijn nog niet overlopende ervaring bleek uit het feit dat
ik voor het eerst zag dat dit apparaat automatisch omhoog ging. Ik dacht altijd
dat dit hier steeds werd neergezet. Er was dus bijna sprake van een arbeidsongeval.Ik dank de Kamerleden voor hun indringende woorden. Voor mij is het heel
leuk om te zien dat de temperatuur kan oplopen in dit debat over een technisch
onderwerp waarbij grote belangen op het spel staan, ook politieke belangen.
Ook gezien mijn geschiedenis doe ik daar graag aan mee, want ik vind dit een
heel belangrijk onderwerp, al vlieg je in via de techniek.Ik maak eerst een paar algemene opmerkingen voordat ik inga op de hoofdstukken
uit het voorstel. Ik begin ermee om terug te halen dat het voorstel een resultaat
is van een traject dat in 2007 juist naar aanleiding van overleg met de Kamer
is gestart. Toen is geconcludeerd dat de ingewikkeldheid van de uit te voeren
regels heeft bijgedragen aan de uitvoeringsproblemen bij de Belastingdienst.
In de brief van 17 september 2007 heeft mijn voorganger, samen met de
staatssecretaris van Financiën, de Kamer geïnformeerd over de voornemens
om de huurtoeslagregelgeving te vereenvoudigen.Nu speelt bij het voorbereiden van vereenvoudigingen in wet- en regelgeving
altijd het spanningsveld tussen enerzijds de wens tot simpelheid en makkelijke
uitvoering voor iedereen, zowel de gebruiker als degene die moet uitvoeren,
als anderzijds de wens om recht te doen en te blijven doen aan de verschillen
tussen huishoudens. Vanuit de beleidsdoelstelling van de huurtoeslag zijn heel veel uitzonderingen en heel veel specifieke bepalingen
ook heel goed te verdedigen, omdat je daarmee maatwerk kunt leveren, wat nodig
is om zo precies mogelijk te helpen. Maar voor die uitvoering blijken deze
uitzonderingen bijna evenzovele grote problemen op te leveren. Het weghalen
van dergelijke uitzonderingen – en daarmee dus het beperken van maatwerk
in de huurtoeslag – gaat per definitie gepaard met ofwel negatieve effecten
voor sommige huishoudens, ofwel een toename van het toch al grote budgettaire
beslag van de huurtoeslag. Het wordt duurder als je dit allemaal zou willen
ondervangen. Wij moeten samen die balans zoeken.Ik ga hier in op wat de heer Jansen heeft gezegd namens de SP. Ik kom
straks uiteraard ook bij mevrouw Van der Burg, die zich manifesteert op de
andere zijde van het spectrum. Als dit het motief was van de operatie en de
zoektocht naar een balans om wel te vereenvoudigen, en het daarmee voor iedereen
gemakkelijker te maken waar op zichzelf helemaal niet gezocht is naar bezuinigingen,
dan zou ik als minister echt geen knip voor de neus waard zijn als ik hem
onweersproken zou kunnen laten zeggen dat het voorstel te maken heeft met
bezuinigingsdrift, dat huurders hier de prijs betalen voor het vereenvoudigen
ten gunste van de Belastingdienst only. Dat is allemaal niet aan de orde.Per saldo leidt de operatie ook helemaal niet tot bezuinigingen, maar
nog tot structurele extra uitgaven, als wij de tijdvakverschuiving meenemen.
Dus de heer Jansen geeft hiermee een kleur aan het wetsvoorstel die het niet
verdient, en daarmee ook aan het kabinet en diegenen die het steunen.De heer Jansen (SP):Laat ik dan nog eens proberen om het verder in te kleuren. Van de operatie
voor vereenvoudiging profiteren uiteraard huurders ook door simpele formulieren.
Aan de andere kant vinden zij het toch vervelend als zij minder subsidie krijgen.
Het was er toch ook om te doen om op personeelsformatie te besparen bij de
Belastingdienst. Het geld dat wij met die besparing verdienen, wordt niet
teruggesluisd naar de huurders in kwestie, om meer huurtoeslag uit te betalen.
Dan is het toch wel degelijk een voordeel aan de kant van de Belastingdienst
en een aantal nadelen, die ik omschreven heb met mijn collega's, aan de kant
van groepen huurtoeslagontvangers?Minister Van der Laan:Ja, maar per saldo gaat dat niet ten nadele van de gemiddelde huurtoeslagontvanger.
Dan kan de heer Jansen dus niet de algemene stelling betrekken dat het voorstel
is ingegeven door bezuinigingsdrift ten koste van de huurtoeslagontvanger.
Dat klopt dan gewoon logisch niet.De heer Jansen (SP):Dat wil ik dan bij dezen terugnemen.Minister Van der Laan:Dank u wel.De heer Jansen (SP):De minister zegt dat hij aan een deel van de huurtoeslagontvangers een
extra cadeautje geeft. Dat vinden zij natuurlijk prachtig. Helaas is er ook
een groep – dat vinden wij heel vervelend – die erop achteruitgaat.
Is de minister het dan met mij eens dat bij de inkomens waarover wij spreken –
in de orde van grootte van € 1000 tot € 1100 per maand –
een achteruitgang veel harder aankomt dan een vooruitgang?Minister Van der Laan:Voorzitter. Ik wil eerst markeren dat enige kou uit de lucht is. Dat vind
ik heel belangrijk. Dat is geen verdienste van mij, maar wat er nu ligt, is
de vrucht van goed overleg tussen Kamer en kabinet. Dat heeft niets te maken
met bezuinigingen ten koste van de totale groep huurtoeslagontvangers.Dan de vraag van de heer Jansen. In het spanningsveld van het proberen
om door vereenvoudigingen te besparen op de uitvoeringskosten, waar wij allemaal
van profiteren, kan het gebeuren dat de een er gemiddeld op vooruitgaat, terwijl
de ander er gemiddeld op achteruitgaat. Dat kan hier harder aankomen, terwijl
het daar winst oplevert. De afweging op dit punt moeten wij met zijn allen
maken, maar daarover kan men in alle redelijkheid van mening verschillen.
Ik ga daarbij van de veronderstelling uit dat in dit geval sprake is van 150
plus één redelijke mensen. Ik kom nog te spreken over het specifieke
punt van de servicekosten.Bij de voorbereiding van de vereenvoudigingsvoorstellen heeft het kabinet
mijns inziens goed gekeken waar de verlichting van de uitvoeringslast en daarmee
van het beperken van de problemen bij de uitvoering van de huurtoeslag opweegt
tegen de mogelijke negatieve effecten op individueel niveau. Bij enkele voorstellen
hebben wij de vereenvoudiging weten te combineren met een positief inkomenseffect.
Met dit pakket hopen wij een redelijke balans te hebben gevonden. Wij verwachten
in ieder geval dat hiermee de uitvoering bij de Belastingdienst zodanig wordt
vergemakkelijkt dat het proces van de huurtoeslag zal verbeteren ten gunste
van iedereen en vooral voor de burger positieve gevolgen zal hebben, in die
zin dat aanvragen sneller worden behandeld, dat er minder fouten worden gemaakt,
dat de toeslagbedragen eerder en op het juiste bedrag worden vastgesteld,
dat die op de juiste rekeningen worden overgemaakt en dat achteraf minder
verrekeningen nodig zijn, want die zijn heel pijnlijk.Een voorstel waarbij de besparing op de uitvoeringslast en de positieve
effecten voor de burger geheel gelijk oplopen, betreft de verschuiving van
de aanpassing van de normhuur van juli naar januari volgend jaar. Daarmee
wordt het aantal aanpassingen in de huurtoeslag en het aantal te versturen
beschikkingen fors beperkt en vermindert ook de noodzakelijke communicatie
tussen de burger en de Belastingdienst. Daarbij heeft de burger een inkomensvoordeel,
omdat de stijging van de normhuren die normaliter per 1 juli 2010 zou
plaatsvinden een half jaar later wordt doorgevoerd. Wij praten hierbij over
een substantieel voordeel voor alle huurtoeslagontvangers, althans als ik
het allemaal goed begrijp, maar dat voorbehoud had ik misschien al in het
begin van mijn betoog moeten maken.Ook de aftrekposten op de huurprijzen voor de garage, de bedrijfsruimte
en de onderhuur betreft een zware last voor de huidige uitvoering, terwijl
het om een heel beperkt aantal huishoudens gaat. Het is rationeel om dat te
schrappen. Die huishoudens zullen een klein voordeel hebben nu die aftrekpost
komt te vervallen.Dan de voorstellen over de servicekosten. Eerst het algemene punt. Wij
hebben er uiteindelijk voor gekozen de eenvoud in de uitvoering en de duidelijkheid
voor de burger af te wegen tegen het exacte maatwerk per huishouden. Met het
vaststellen van een forfaitair bedrag per huishouden dat reëel
te maken heeft met de servicekosten menen wij een redelijke balans te hebben
gevonden. Met de differentiatie in het bedrag tussen jongere huishoudens en
oudere huishoudens willen wij recht doen aan het belangrijkste in de praktijk
bestaande verschil in betaalde servicekosten. Al met al vindt het kabinet
dat met de voorliggende voorstellen een redelijke balans is gevonden tussen
enerzijds de wens naar maatwerk voor de burger en anderzijds het belang van
een foutloze en soepele uitvoering die uiteindelijk ook is bedoeld om de huurder/toeslagontvanger
optimaal te bedienen.Ik kom nu op de specifieke onderdelen van het wetsvoorstel. Ik zal dan
ook zoveel mogelijk ingaan op de diverse opmerkingen. Aan het eind heb ik
nog enige losse opmerkingen.Eerst de aftrekposten voor de garage, de bedrijfsruimte en de onderhuur.
Wanneer bij de huurprijs van een woning een vergoeding is inbegrepen voor
de huur van een bedrijfsruimte en of garage, wordt daarvoor een bedrag, afhankelijk
van de omvang en de waarde van het bedrijfsdeel, in mindering gebracht om
te komen tot de huurprijs waarvoor de huurtoeslag mogelijk is. Wanneer een
woning wordt onderverhuurd, wordt 25% van de huur afgetrokken om de
huurtoeslag te berekenen. Nu hebben slechts zeer weinig huurtoeslagontvangers
met deze aftrekposten te maken, maar alle huurtoeslagontvangers moeten hierover
op hun aanvraagformulier diverse vragen beantwoorden. Het afschaffen van die
aftrekposten levert een forse vereenvoudiging van de aanvraagprocedure op.Bij de heer Jansen van de SP-fractie bestaan zorgen over de effecten die
dit kan hebben. Hij stelt in zijn amendement voor om de afschaffing van de
aftrek van een garage en een bedrijfsruimte niet door te voeren uit vrees
voor wat hij noemt strategisch gedrag van verhuurders en gemeenten. Ik deel
die vrees niet. Momenteel is een aanhorige garage bij sociale huurwoningen
zeker geen gemeengoed. De kans dat in de toekomst, het strategische punt van
de heer Jansen, juist bij sociale complexen garages worden gerealiseerd, acht
ik niet zo groot, ervan uitgaande dat ook gemeentes en verhuurders hier verantwoord
mee omgaan.Ik wil nog een ander argument erbij betrekken wat tot nu toe niet genoemd
is, maar waarvan ik hoop dat de heer Jansen het deelt. Ik denk dat het heel
vaak uit een oogpunt van leefbaarheid in een wijk sowieso gewenst is dat er
ondergronds geparkeerd wordt en dat het fijn is als er een opgave bestaat
voor de ontwikkelaar en voor de gemeente om voor de huurders die een duurgebouwde
parkeervoorziening niet kunnen betalen, toch een creatieve oplossing te vinden
om hen mee te kunnen laten parkeren. Het is goed om de kleine belemmering
daarvoor op te heffen. Het is in ieder geval niet verkeerd als er zo veel
mogelijk garages worden gebouwd voor de lagere inkomensgroepen in de sociale
woningbouw.Ik woon zelf in een grote flat met 220 woningen, een derde sociale huurwoningen
en twee derde woningen in de vrije sector, maar iedereen parkeert in exact
dezelfde garage. Ik weet zeker dat daar, als een accountant zich zou verdiepen
in hoe dat precies is gegaan, vragen over zouden zijn, alhoewel niet ernstig,
terwijl wij het allemaal heel goed vinden dat die auto's onder de grond staan
en dat ook de bewoners van sociale huurwoningen daar gewoon kunnen parkeren.De heer Jansen (SP):De minister zegt dat het strategisch gedrag wel mee zal vallen. Recentelijk
heb ik met collega Depla vragen gesteld, ik dacht aan uw ambtsvoorganger,
over een voorbeeldproject in Utrecht, waarbij sprake is van stedelijke vernieuwing
en vervangende complexen ook voor sociale huurwoningen en huurtoeslagontvangers,
met het door mij genoemde effect. Ik ken uit mijn praktijk als gemeenteraadslid
in Utrecht veel gevallen waarin dit speelde. Ik denk dat gemeenten en corporaties
daar dankbaar gebruik van zullen maken. Vanwaar dus dit optimisme van de minister?Daarnaast vindt de minister inkomensgebonden parkeertarieven wel sympathiek.
Ten principale klinkt mij dat ook niet onsympathiek in de oren, maar dat fenomeen
is nog volslagen onbestaanbaar in Nederland. In bijna alle grote gemeenten
gelden parkeertarieven in de binnenstad en eromheen waarbij iedereen hetzelfde
betaalt. Gaat hij daar dan een eind aan maken? Is er geen sprake van precedentwerking?Minister Van der Laan:Voorzitter. Dit laatste is het misverstand van de dag, omdat ik mij niet
duidelijk heb uitgedrukt, en dat is het laatste wat ik wil. Wat ik wil zeggen
is dat ik niet de vrees deel voor strategisch gedrag. Als er bij projecten
geprobeerd wordt om ook de bewoners van sociale huurwoningen zo veel mogelijk
te laten parkeren onder de grond, vind ik dat een goed uitgangspunt. Ik heb
dus niet de vrees die de heer Jansen heeft dat dit tot misbruik zal leiden.
Ik denk sowieso dat wij het hebben over dingen die zich op kleine schaal voordoen,
maar daar kunnen goede motieven aan ten grondslag liggen.Van der LaanIk zie dat probleem bij de bedrijfsruimten al helemaal niet als een zorg.
Als er op kleine schaal wel strategisch gebruik van wordt gemaakt, moet dat
als een nadelig gevolg worden gekwalificeerd. Dat weegt wat mij betreft echter
niet op tegen de efficiencywinst en de transparantievoordelen die wij willen
behalen met het schrappen van deze aftrekposten. Op dit punt zijn wij het
niet eens. Ik ontraad aanvaarding van het amendement dan ook met klem.De heer Jansen heeft ook nog gevraagd naar de mogelijkheid om te splitsen.
In eerste instantie had hij dat gevraagd voor huurcontracten.
De vraag is zojuist toegespitst op huurcontracten waarbij geen bouwkundige
samenhang ontstaat. Ik denk dat het dan allemaal weer erg ingewikkeld zal
worden. Ik heb niet genoeg vrees om die moeite te willen doen. Ik hoop dat
dit een consistent antwoord is, wat nog geenszins een garantie is dat de heer
Jansen het ermee eens is.De heer Jansen (SP):En het is deels helder. Ik had echter ook een vraag gesteld over de inkomensgebonden
parkeertarieven. Daar zou de minister nog op ingaan.Minister Van der Laan:Daar ben ik dus helemaal niet voor.De heer Jansen (SP):Maar het effect van wat u doet, als het doorgaat, is wel dat er straks
een garage is waarin mensen staan voor € 50 per maand, € 40
per maand en misschien wel € 10 per maand.Minister Van der Laan:Je zit heel erg op de punt van de theoretische naald als je zegt dat dit
inkomensgebonden parkeren is. Ik wil daarin eigenlijk niet meegaan. Wat wij
doen, is niet meer kijken welk deel van de huur zou zijn toe te rekenen aan
parkeren, waardoor je het theoretisch helemaal loepzuiver doet als je dit
schrapt, zoals in de huidige regelgeving. Wij laten het vallen, met het risico
dat je een heel klein beetje parkeercomponent in de huur kán krijgen.
Het is niet gezegd dat het overal gebeurt op die manier. Ik wil het hierbij
laten, ik ga niet mee in de opvatting dat dit aan de orde zou zijn.De voorzitter:De minister vervolgt zijn betoog.Minister Van der Laan:Volgens mij is iedereen hier erg voor de tijdvakverschuiving en is de
zorg dat de politiek, Kamer en kabinet, zich te makkelijk neerlegt bij vragen
en bezwaren die bestaan bij verhuurders en huurders. Mij is heel concreet
gevraagd of ik mij met kracht ervoor wil inzetten. Ik zeg dat heel graag toe,
want het is een heel logische wijziging waarvan iedereen in de sfeer van de
uitvoering, zowel de huurders als de uitvoerders, voordeel heeft. Ik snap
ook niet zo heel erg goed wat de bezwaren zijn. Ik was van plan mij in dit
jaar, in 2009, niet één keer te beroepen op het feit dat ik
een nogal nieuwe minister ben. Hier ontkom ik er echter niet aan om het wel
even te zeggen. Ik weet gewoon niet wat de bezwaren zijn. Ik weet dat ik met
volle kracht, zoals ook is gevraagd door de PVV, hierover in de slag zal gaan,
als het nodig is. Het is natuurlijk duidelijk dat er flink wat voordelen aan
zitten. De Belastingdienst hoeft nog maar een beschikking in plaats van twee
te geven. De verhuurders hoeven hun administratie niet aan te passen, want
de datum voor de huurverhoging kan gelijk blijven als wij voor die optie kiezen.
De ontvangers van huurtoeslag hebben een financieel voordeel, omdat de verhoging
van de normhuur een half jaar wordt uitgesteld. Ik denk dat wij hieruit gaan
komen.Mag ik thans overgaan op de kanbepaling, die echt heel ingewikkeld is?
Ik hoop, eerlijk gezegd, dat de Kamer ook ingewikkeld vindt wat er in de afgelopen
tijd is gebeurd. Het is belangrijk dat wij hierover zo secuur mogelijk spreken.
Iedereen hier weet wat die kanbepaling inhoudt: indexeren van de normhuur
kan op basis van de ontwikkeling van de huren en het kan op basis van de ontwikkeling
van de bijstand. In het huidige beleid wordt die keuze hier jaarlijks gemaakt.
De afgelopen jaren is vaak gekozen voor de gunstigste variant voor de burger.
Het kabinet had oorspronkelijk het voornemen om dat te doen, maar heeft uiteindelijk
gekozen voor een variant waarin steevast op basis van de huurontwikkeling
wordt geïndexeerd.Nu ligt er een amendement van CDA, PvdA en SP om toch die keuzemogelijkheid
te behouden, maar om dan niet iedere keer te discussiëren over die keuze,
maar om steeds te kiezen voor de voor de burger gunstigste variant. Een deel
van het probleem is dus in het amendement opgelost: je hoeft niet eerst lang
met elkaar te soebatten over de vraag wat je kiest, want dat is al wettelijk
vastgelegd. Toch zijn er twee argumenten waarom het kabinet sterk de voorkeur
geeft aan indexering op basis van de huurontwikkeling. Ten eerste is en blijft
de huurtoeslag primair een volkshuisvestingsinstrument. Ik vind het dan ook
juist als de ontwikkeling van de woonlasten van de ontvangers van huurtoeslag
gelijke tred houdt met die van de huurders zonder huurtoeslag. Bij de keus
voor indexering aan de hand van de bijstandontwikkeling kan – dat hoeft
natuurlijk niet het geval te zijn – de woonlastenontwikkeling daarvan
afwijken. Uit een oogpunt van volkshuisvesting zijn er dus geen goede argumenten
te vinden voor deze vorm van indexering.Het tweede argumenten betreft de mogelijkheid van extra duidelijkheid.
Die is er als niet wordt gekozen voor de variant van het amendement. Voor
100% zal dan voor de burgers, voor de uitvoerders en de beleidsmakers
duidelijk zijn hoe de indexering zal plaatsvinden, namelijk aan de hand van
de huurontwikkeling. Niemand kan wegpoetsen dat hiermee extra duidelijkheid
wordt geboden. Met de variant van het amendement moet namelijk eerst worden
vastgesteld wat de meest gunstige ontwikkeling is. Misschien kan daarover
nog discussie ontstaan. Ik ontraad daarom aanneming van het amendement.De heer Van Bochove (CDA):Voorzitter. Wil de minister toelichten waarom over de vraag wat de meest
gunstige variant is nog gediscussieerd zou kunnen worden? Verder wijs ik erop
dat het amendement ook zorgt voor duidelijkheid voor de huurder. Er zal namelijk
in financieel opzicht altijd de voor hem meest gunstige variant worden gekozen.
Als dat dan bij wet is vastgesteld, hoeft daarover toch niet meer te worden
gediscussieerd. Dan is de uitkomst toch eendimensionaal.Minister Van der Laan:Dat dit zo is, heb ik heel uitdrukkelijk toegegeven. Met het amendement
is dat probleem opgelost. Ik zei echter wat ten overvloede geldt en ik betreur
nu al dat ik mij in deze zin heb uitgelaten. Ik sluit echter theoretisch niet
uit dat er nog gediscussieerd kan worden over de vraag wat de meest gunstige
variant is. Wellicht dat door de Kamer de juistheid van getallen wordt aangevallen
en dat wordt gezegd dat die nog niet definitief zijn. Ik wijs er verder op
dat wij onder tijdsdruk staan. Wij willen voor 1 april exact geregeld
hebben wat zal gelden. Daarom is het voor het kabinet veiliger als er één
indicator is. Uit de optiek van volkshuisvesting is het verder beter dat wij
nu kiezen voor indexering aan de hand van de huurontwikkeling. Dan is er voor
iedereen duidelijkheid. Ik zeg echter helemaal niet dat de keus van de indieners
van het amendement niet redelijk zou zijn.De heer Van Bochove (CDA):Ik was even bang dat u zou twijfelen aan de juistheid van de cijfers die
het kabinet zelf heeft berekend en die het zelf verstrekt.Minister Van der Laan:Mevrouw de voorzitter. Als lid van het kabinet ben ik de laatste in dit
huis om te twijfelen aan de juistheid van de cijfers van het kabinet.De voorzitter:Natuurlijk.Minister Van der Laan:Niemand kan daar serieus voor vrezen. Ik noem nog een argument, dus het
derde. Ik noem dit argument met een blos op de wangen. Ik heb mij namelijk
verdiept in de geschiedenis van het wetsvoorstel. Eigenlijk is het ontstaan
ervan niet zo erg gelukkig verlopen, overigens niet doordat iemand iets verkeerd
zou hebben gedaan, maar vanwege een samenloop van omstandigheden. Ik wil niet
dat de Kamer hiervan de dupe wordt en daarom wil ik zo transparant mogelijk
zijn in de communicatie. Nu moet echter worden vastgesteld dat aanneming van
het amendement een budgettair probleem met zich kan brengen voor het jaar
2009. Dat moet ik toelichten.Als het wetsvoorstel wordt aangenomen en pas na 1 juli in werking
treedt, zoals de bedoeling is, en wij hiermee pas op 1 januari 2010 gaan
werken, geldt dit derde argument van het budgettaire probleem overigens niet.
Geen misverstand daarover. Dan kan alles goed geregeld worden. Echter, zoals
de situatie nu is, zou er wel een probleem zijn. In 2009 zal de bijstandsontwikkeling
lager zijn dan de huurontwikkeling. De bijstandsontwikkeling is namelijk 1,8%,
terwijl de huurontwikkeling gelijk is aan de inflatie van 2008, dus 2,5%.
Als wij ook voor 2009 de keus voor de huurontwikkeling hanteren, betekent
dit 6 mln. extra voor het budget voor de huurtoeslag en voor de jaren daarna
12 mln. Er is dan dus extra geld nodig. Als wij die keus in 2009 zouden moeten
laten gelden, is er voor het departement een probleem vanwege de begroting.
Er is dan namelijk een bedrag nodig van 6 mln. oplopend tot 12 mln. Dat gegeven
vormt voor het kabinet een extra argument om voor 2009 niet te kiezen voor
de kanbepaling. Het wetsvoorstel treedt in principe pas in 2010 in werking.
Als de Eerste Kamer dit wetsontwerp echter heel snel behandelt, kan de kanbepaling
al op 1 juli 2009 in werking treden. Dit is voor gewone mensen natuurlijk
niet te volgen, maar ik heb hiermee te maken. Ik moet de discussie hierover
met de Kamer snel voeren. Misschien kan ik dat nu doen. Mijn ambtenaren bereiden
voor de zekerheid de opstelling van het normhuurbesluit, de algemene maatregel
van bestuur op grond van de kanbepaling, voor. Uiterlijk op 1 april moet
de Belastingdienst namelijk weten welke normhuren vanaf 1 juli 2009 gelden.
Onzekerheid over het tijdstip van inwerkingtreding van dit wetsvoorstel mag
die zekerheid niet in gevaar brengen. Het is de bedoeling dat het normhuurbesluit
uiterlijk eind februari aan uw Kamer wordt aangeboden in het kader van de
voorhangprocedure. Maar de discussie over de keuze, linksom of rechtsom, in
het kader van het amendement of het normhuurbesluit specifiek voor 2009 moet
worden gemaakt, zou ik het liefst nu al voeren voor zover de tijd dat toelaat
en de Kamer dat natuurlijk wil.Het zal u niet verbazen dat een extra budgettair beslag op de huurtoeslag,
zelfs al is het maar 0,5% van de totale begroting, toch een fors probleem
voor het departement oplevert. Daarvoor zou ik dekking moeten vinden, maar
het is zeer de vraag of dat zou lukken. Daarom pleit ik ervoor om 2009 los
te zien van de algemene strekking van het amendement en om in elk geval voor
dit jaar te kiezen voor de huurontwikkeling. Dan is er geen budgettair probleem;
dat is het derde argument. Naar het zich op dit moment laat aanzien, speelt
er voor de jaren na 2009 geen budgettair probleem. U hoeft in uw afweging
over het amendement na 2009 daarmee niet belast te worden, maar ik houd mijn
eerste twee argumenten overeind en ontraad aanneming van het amendement. Maar
gezien de financiële problematiek, dring ik er bij de Kamer op aan om
in ieder geval voor dit jaar te kiezen voor de huurontwikkeling.Ik kom bij de servicekosten. Aan het begin had ik al eventjes –
ik mag het geen aanvaring noemen – een fatsoenlijke politieke discussie
met de geachte heer Jansen, toen hij in mijn ogen iets te scherp zei dat sommige
huurders de prijs zouden moeten betalen voor bezuinigingen en problemen bij
de Belastingdienst. Dat is in zijn algemeenheid zeker niet waar, maar ik heb
toegegeven dat het soms zo kan uitwerken dat het hier zwaarder weegt dan daar.
Het voordeel telt, maar dat zou hier het geval kunnen zijn.Op dit moment heb je de vier specifieke servicekosten van elk maximaal € 12.
Het kabinet stelt nu voor om die vier keer € 12 af te schaffen en
te vervangen door één bedrag, dat evenwel voor jongeren en ouderen
kan verschillen omdat de laatsten gemiddeld beduidend meer servicekosten hebben.
Voorgesteld is een forfaitair bedrag van € 18 voor de ouderen en € 12
voor huishoudens onder de 65 jaar; ik heb hen voor het gemak allemaal "jongeren"
genoemd. Er ligt een amendement van de heer Jansen om deze bedragen te verhogen
naar € 20 voor 65-plussers respectievelijk € 13 voor de
65-minners. Ik ben bereid mee te gaan in dit voorstel.Door menigeen is erop gewezen dat je hier dat verschil hebt en dat sommige
mensen er toch substantieel op achteruitgaan met € 15 of meer. Ik
zal u eerst de getallen geven, want het is heel goed om te weten waarover
wij het hebben. Hoeveel mensen hebben die pech? Ik heb begrepen dat ongeveer
5000 huishoudens er € 15 of meer op achteruitgaan en dat ruim 15.000
huishoudens er, kijkend naar beneden, tussen de € 15 en € 5
op achteruitgaan en dat dit de getallen zijn die spelen bij die forsere verhoging.
Misschien zullen heel veel mensen er minder dan € 5 op achteruitgaan.De voorzitter:U zegt dat u bereid bent mee te gaan in het amendement op stuk nr. 11.
Betekent dit dat u met een nota van wijziging komt? Of zegt u: ik heb geen
bezwaar tegen dit amendement?Minister Van der Laan:Ik heb geen bezwaar tegen het amendement.De voorzitter:Dan is het oordeel over dit amendement aan de Kamer.De heer Depla (PvdA):Ik kan het niet zo snel vinden, maar in de nota naar aanleiding van het
verslag staan heel andere getallen. Misschien ben ik nu door de cijfers het
bos kwijtgeraakt, maar er staat dat 287 mensen er meer dan € 25
op achteruitgaan, 12.000 tussen de € 15 en de € 25 en
120.000 tussen de € 5 en de € 15. Dit is toch
beduidend meer dan de minister is aangereikt; het staat op pagina 4 van de
nota naar aanleiding van het verslag. Met de getallen die de minister noemt
zou ik denken: dat doen wij, de uitvoeringswinst is groter dan het leed. Het
gaat echter om grotere aantallen.Minister Van der Laan:Ik ben bang dat ik hier de fout inging. Dit sloeg op het amendement op
stuk nr. 11 van de heer Jansen, wat ging over de € 20 en de € 13.
Mijn excuses daarvoor. Inderdaad gaat het om veel grotere bedragen als je
het hebt over de zorg die door vrijwel alle sprekers is geuit. In mijn spreektekst
staat dat het om 12.000 huishoudens gaat die er € 15 of meer op
achteruitgaan. Ik zie dat wij het over die getallen wel eens zijn. Ik kan
mij heel goed voorstellen dat de Kamer hierin een probleem ziet, ik wil daar
helemaal niet lichtzinnig over redeneren. Maar of wij dit doen of niet, is
een afweging in de totale context van wat wij aan winst met de vereenvoudiging
binnenhalen. Hoewel dit geen positief punt van het wetsvoorstel is, denk ik
nog steeds dat de balans acceptabel is. Maar redelijke mensen kunnen hierover
van mening verschillen. De voorkeur van het kabinet moge duidelijk zijn: schrappen.De heer Madlener (PVV):Wij hebben het hier vooral over oudere, kwetsbare mensen, met een laag
inkomen, en over forse bedragen. Voor mensen met een heel klein of helemaal
geen pensioentje is dat een substantieel bedrag, waaraan u erg lichtzinnig
voorbij gaat. Bent u bereid om zelf te bekijken of dit specifieke pijnpunt
uit het wetsvoorstel kan worden gehaald, en eventueel terug te komen met een
nieuw voorstel?Minister Van der Laan:Ik ben hier helemaal niet lichtzinnig over. Er is al een verschil van € 7
om juist die groep waarnaar u terecht verwijst zoveel mogelijk tegemoet te
komen. Ik heb alleen gewezen op de totale context en de winst die wij kunnen
halen uit de vereenvoudiging voor iedereen, en dan wordt het lastig als het
om niet meer dan zeg € 3 mag gaan. Ik zeg overigens niet dat u dat
zegt. Ik denk dat ik wel aan de Kamer wil toezeggen dat wij, als wij het zo
doen, goed zullen monitoren hoe dat uitwerkt. Voor een deel doen wij immers
aan theorie, omdat wij niet alle effecten bij elkaar opgeteld kennen. Misschien
zou het voor de Kamer voldoende geruststelling zijn dat wij vaststellen dat
wij hierover zorgen hebben, die vereenvoudiging binnen willen halen, maar
wel goede afspraken maken over de monitoring van de gevolgen van specifiek
dit aspect.De heer Madlener (PVV):Ik ben bang dat mijn fractie daarmee niet akkoord kan gaan. Wij vinden
de gevolgen voor deze toch behoorlijk grote groep van oudere, kwetsbare mensen
onacceptabel. Wij vinden het jammer dat u niet bereid bent hierop nader te
studeren. Met al uw slimme ambtenaren kunt u best iets bedenken waarmee wij
de voordelen van de vereenvoudiging binnen kunnen halen, en deze specifieke
groep ouderen kunnen ontlasten. Bent u bereid om daarvoor een nieuw voorstel
naar de Kamer te sturen?Minister Van der Laan:Ik ben het geheel met u eens dat wij slimme ambtenaren hebben. Na de tweede
termijn van de Kamer vraag ik om een korte schorsing om met diezelfde slimme
ambtenaren te kijken of ik hier nog een aanvullende toezegging kan doen.De voorzitter:De minister komt hierop in zijn tweede termijn terug.De heer Jansen (SP):De SP-fractie denkt dat een deel van de groep van 12.000 die er meer dan € 15
op achteruitgaat, bestaat uit gehandicapten jonger dan 65 jaar. Wellicht dat
daar op een subtiele manier een klap valt te maken.Minister Van der Laan:Dat neem ik zeker mee naar mijn tweede termijn.De heer Van Bochove (CDA):Misschien kunt u het volgende punt ook meenemen. U zei: laten wij dat
doen, dan monitoren wij dat. En dan, en hoe, en wat? Wanneer worden wij daarover
gerapporteerd? Hoe gaat u het doen als het verkeerd loopt?De voorzitter:Dat komt ook in de tweede termijn, want dan kunnen wij dat in een keer
afhandelen. Dat is wel zo praktisch. De minister vervolgt zijn betoog.Minister Van der Laan:Mevrouw Van der Burg heeft namens de VVD-fractie ernstige bezwaren naar
voren gebracht tegen het afschaffen van de passendheidstoets. Deze was oorspronkelijk
bedoeld om de uitgaven voor de huurtoeslag te beperken en huurders te beschermen
tegen te hoge woonlasten, maar wordt in dit voorstel geschrapt. Daarvoor is
gekozen omdat de Belastingdienst en de gemeenten forse problemen hebben met
het uitvoeren van de passendheidstoets. De Vereniging Nederlandse Gemeenten
en Aedes hebben toegezegd zich te zullen blijven inspannen om de gemeenten
en de corporaties aan te sporen zo passend mogelijk te blijven toewijzen.
Wij geloven dat die toezegging reëel is. Zij hebben inmiddels een brief
gestuurd aan de gemeenten en aan de corporaties. Wij denken het effect van
het afschaffen van de passendheidstoets te kunnen monitoren met de beleidsinformatie
over de huurtoeslag. Als er aanleiding toe is, kunnen wij zo nodig aanvullende
maatregelen nemen waar wij bij de Kamer op terugkomen. Welke dat zijn, moeten
wij te zijner tijd bezien. Ik ga er op dit moment vanuit dat er geen noodzaak
zal zijn voor die maatregelen.Dan kan ik meteen ingaan op de belangwekkende amendementen die mevrouw
Van der Burg heeft ingediend. Ik noem deze belangwekkend, omdat zij klare
wijn schenkt over hoe zij tegen deze problemen aankijkt. Ik was het erg eens
met de Kamerleden Jansen, Van Bochove en Depla, die hierover scherpe vragen
stelden die ik ook zou hebben gesteld maar omwille van de tijd niet herhaal.
Je moet wel als uitgangspunt nemen dat iemand die ergens woont, daar moet
kunnen blijven wonen. Het kan zijn dat de situatie verandert en er problemen
ontstaan, zoals dat de huur hoger of het inkomen lager wordt. Wij hebben het
niet alleen over de situatie dat iemand vrij kan kiezen waar hij gaat wonen,
maar ook over bestaande situaties die kunnen veranderen. Ik moet er niet aan
denken dat het huurtoeslagsysteem in Nederland dan dermate slecht functioneert
dat mensen zo makkelijk als ik beluister bij mevrouw Van der Burg, gedwongen
zouden kunnen worden om te verhuizen. Dat heet een prikkel, neutraal gezegd,
maar dat mooie woord staat inderdaad voor een plicht tot verhuizen,
zoals sommigen hier hebben gezegd, die ik niet vind passen bij het systeem.
Ik vind het wel heel erg passen bij het systeem dat gemeenten en corporaties
een maximale inspanning leveren om te voorkomen dat er problemen ontstaan,
maar als deze zich gaande de rit ontwikkelen in een gezin, moet er niet een
verhuizing boven de markt hangen.Mevrouw Van der Burg (VVD):Er wordt wel heel makkelijk over die passendheidsnorm heen gestapt. De
minister zegt dat de VNG toezeggingen heeft gedaan. Als andere zaken met de
VNG moeten worden geregeld, beroept deze zich er altijd op een vereniging
te zijn en niets te zeggen te hebben over de gemeenten. Nu ineens geloven
wij de VNG als deze een toezegging doet. Ik vind dat wel erg goedgelovig,
want in andere situaties beroept dezelfde VNG zich er voortdurend op dat zij
niets te vertellen heeft over de gemeenten en hoogstens management by speech
kan doen. Daarop hoor ik graag een reactie.Als je die passendheidstoets zou weghalen, heb je prikkels nodig zodat
de juiste situatie ontstaat. Het kan best zijn dat wij moeten kijken naar
gezinnen die er al wonen, maar met de aftoppingsgrens kun je een prikkel inzetten
zodat het niet loont. Dan zullen huurders niet in problemen komen met de huurbetalingen
en dan zullen gemeenten en corporaties niet de neiging hebben om mensen in
een te dure woning te zetten. Dat is ook een argument.Minister Van der Laan:Wat de VNG betreft kan ik maar beter geen kwalificaties geven. Ik ken
deze nog niet lang genoeg om de mening van mevrouw Van der Burg over het gewoontegedrag
van de VNG te kunnen delen.De heer Van Bochove (CDA):U bent toch ook wethouder geweest?Minister Van der Laan:Ik ben nooit wethouder geweest.De heer Van Bochove (CDA):U was raadslid.Minister Van der Laan:Ja, ik was raadslid.De voorzitter:Wij spreken hier via de microfoon. Als de heer Van Bochove iets wil zeggen,
dan doet hij dat dus via de microfoon.Gaat u verder met de beantwoording.Minister Van der Laan:Ik probeer mevrouw Van der Burg met een grapje een beetje gerust te stellen
dat ik niet heel erg naïef ben over de VNG en de gemeenten. Hoewel ik
pas zeven weken minister ben, heb ik al geleerd dat wanneer ik naar buiten
ga, ik mijn hand op de portemonnee moet leggen voor het geval ik een wethouder
of een lid van de VNG tegenkom. Ik weet dat er sprake is van een particuliere
verhouding tussen het Rijk en de VNG, om het zo te zeggen. Als de gemeenten
samen met de uitvoerders, de woningcorporaties, echter iets toezeggen op zo'n
belangrijk punt, en daar meteen uitvoering aan geven in een brief, dan heb
ik er goed vertrouwen in dat zij daar alert op blijven. De gemeenten hebben
er namelijk belang bij, want als hun bewoners in problemen komen door de woonlasten,
geeft dat voor hun bewoners en in hun gemeente ellende. Ik heb toegezegd dat
dit gemonitord wordt en ik wil daar graag serieuze vervolgen aan geven, en
daarover in overleg blijven met de Kamer.Dit was het voor het punt van de VNG. Het andere punt was ...Mevrouw Van der Burg (VVD):... de prikkel om ervoor te zorgen dat mensen ook niet de keus maken om
in een te dure woning te gaan, als de passendheidstoets wordt weggehaald.Minister Van der Laan:Ik reken daarbij met name op de verantwoordelijkheid van de gemeenten
en corporaties, omdat het hun burgers en hun huurders zijn. Zij moeten de
huurders niet voorzienbaar in die problemen brengen. Zij hebben er duidelijk
eigen belangen bij, zeker de corporaties, om daar heel secuur mee om te gaan.
Wij blijven het echter goed volgen. Ik hoop dat mevrouw Van der Burg onder
meer naar aanleiding van de opmerkingen van de andere fracties wil heroverwegen
of wij wel de kant op moeten van het verlagen van de aftoppingsgrens en van
wat mevrouw Van der Burg "prikkels" noemt, om het misverstand te voorkomen
dat de VVD lichtzinnig denkt over een eventuele verhuisplicht. Ik houd van
stevig debatteren, maar laten wij dit alsjeblieft schrappen uit het debat
en het idioom.De voorzitter:Mevrouw Van der Burg, de laatste keer.Mevrouw Van der Burg (VVD):Ik kom toch terug op het vertrouwen in de gemeenten en de corporaties.
In dezelfde stukken die wij hebben gekregen, staat dat zij dit allemaal te
laat weten, waardoor zij nu de passendheidsnorm niet kunnen waarmaken. Wij
schaffen vervolgens deze norm af, omdat wij verwachten dat dan alles goed
gaat. Ik heb echt meer nodig dan dat de minister zegt dat hij gaat monitoren.
Waarop gaat hij dan monitoren? Ik vind dit een lege huls. Ik heb hier niets
aan.Minister Van der Laan:Als wij hier weer extra aandacht aan besteden naar aanleiding van dit
wetsvoorstel, kunnen wij ook bekijken of de gemeenten en woningcorporaties
er alles aan doen wat in redelijkheid mogelijk is. Worden er goede onderzoeken
gedaan naar de inkomenspositie van kandidaat-huurders, voordat de huurcontracten
worden getekend enzovoorts? Ik ben nog maar kort minister, maar ik begrijp
het probleem waar mevrouw Van der Burg zich zorgen over maakt. Ik deel dus
niet de door sommigen vermoede aanvliegroute dat er sowieso bezuinigingen
moeten komen. Dit is absoluut niet het motief van mevrouw Van der Burg. Ik
hoop echter dat zij mijn motief wil aanvaarden dat ik dit serieus wil bekijken
en er echt serieus op terug wil komen.De voorzitter:Ik zie dat mevrouw Van der Burg nogmaals wil reageren, maar ik heb gezegd
dat dit de laatste keer was. Zij krijgt dus niet het woord, want ik moet consequent
zijn in het nieuwe jaar.De minister vervolgt zijn betoog.Minister Van der Laan:De heer Depla heeft gevraagd naar het lopende IBO. Dit onderzoek gaat
onder meer over het meer glijdend maken van de huurtoeslaggrens. Er zullen
huurgegevens van de verhuurders bij worden betrokken. Voor
mei 2009 verschijnt een rapport over het IBO. Het kabinetsstandpunt zal voor
de zomer komen.Mevrouw Van der Burg heeft een vraag gesteld over Actal. Ik heb begrepen
dat er geen onderzoek door Actal is gedaan, omdat volgens alle betrokkenen
van overheidszijde er in redelijkheid geen misverstand over kan bestaan dat
hier minder administratieve lasten voor de burger en bedrijven uit voortvloeien.
Dit is evenwel de ratio van de gehele operatie.Mevrouw Van der Burg (VVD):Dat verbaast mij toch hogelijk. Ik dacht dat de afspraak was dat Actal
alle wetgeving voorgelegd krijgt en zelf bepaalt of het onder zijn criteria
valt. Naar mijn mening wordt Actal altijd gevraagd om een oordeel te geven,
juist als het om uitvoeringskosten gaat. Als het nu helemaal niet voorgelegd
wordt, komen wij weer in de oude situatie dat ambtenaren bepalen of er administratieve
lasten zijn of niet. Ik zou in dezen om een Actaltoets willen vragen.Minister Van der Laan:Mag ik hierop terugkomen in tweede termijn? Ik heb namelijk niets gelezen
over de toets en daarom zeg ik dat die er niet geweest is. Vanuit mijn fantasie
en ratio zou ik dat overigens volstrekt logisch vinden. Ik zal checken of
ik daarin gelijk heb en straks terugkomen op de vraag of zo'n toets nog moet
of kan plaatsvinden. Ik probeer mijn gewone gezonde verstand intact te houden,
ook al ben ik naar "Den Haag" gekomen. Het zou toch bizar zijn als dit wetsvoorstel
tot meer administratieve lasten voor de burger zou leiden? Laat iedereen nog
eens naar de tekst en de inhoud van het wetsvoorstel kijken. Ik beloof dat
ik er in tweede termijn op terugkom. Ik zie nu trouwens op een ander blaadje
dat er géén Actaltoets is geweest. Ik beloof desalniettemin
terug te komen op het punt of ik het juiste argument geef waarom dat niet
is gebeurd.Mevrouw Van der Burg heeft over de onderhuur en de garages gesproken en
over het dilemma tussen "vereenvoudiging" en "minder wenselijk" van het gebruik
van de huurtoeslag. Wij denken niet dat er een aanzuigende werking zou zijn.
Wij zien de voordelen als groter.Ik hoop het punt van de heer Madlener in al zijn nuance voldoende te hebben
besproken. De heer van Bochove zegt dat dit een eerste stap is, maar dat het
oorverdovend stil is met verdere stappen. Ik heb begrepen dat alle energie
er toch op gericht is dat het nieuwe systeem straks functioneert en de nieuwe
wet er is. Ik zal mij er nog over informeren en kom graag terug op de vraag
of er op andere fronten nog andere stappen zijn gezet, zodat hij daarin gerustgesteld
kan worden. Ik hoop dat ik alle vragen naar behoren heb beantwoord. Als ik
niet iedereen beantwoord heb, is dat onopzettelijk geweest.De voorzitter:Ja, als u met opzet geen antwoord geeft, krijgen wij een heel andere discussie.
Het is heel verstandig van u dat u dit erbij zegt. Zo te zien heeft de heer
Van Bochove nog een vraag voor u.De heer Van Bochove (CDA):Ik heb een vraag over de voortgezette pogingen om het verschuiven van
de datum van ingang van de huurstijgingen van 1 juli naar 1 januari
te bewerkstelligen. Wellicht is de minister erop ingegaan. Ik heb dat nog
even aan een van mijn collega's gevraagd, maar het is ons beiden ontgaan.
Zou de minister willen ingaan op het landelijk overleg tussen huurders en
verhuurders?Minister Van der Laan:Ik heb daar wel iets over gezegd, maar misschien was ik te summier. Wij
hebben de medewerking van huurders en verhuurders nodig. Je kunt die datum
van huurverhoging niet verschuiven zonder hun medewerking, zoals hoogstwaarschijnlijk
wel bekend is. Daarom blijft het vooralsnog van kracht. Wij hebben een variant
opgenomen die ervan uitgaat dat de datum ongewijzigd blijft, maar dat de parameters
per 1 januari worden aangepast. Dan heb je wel een effect. Wat betreft
het overleg willen wij dit jaar gebruiken om ook dat principiëlere punt
geregeld te krijgen.De voorzitter:Ik heb zelf nog een vraag aan u. U hebt op de amendementen op stuk nr.
11, 13 en 14 expliciet gereageerd met uw advies. Ik heb u dat echter nog niet
horen doen op het amendement op stuk nr. 12 van de heer Jansen en op de amendementen
op stuk nrs. 15, 16 en 17 van mevrouw Van der Burg. Wellicht is het handig
om dat nog in eerste termijn te doen, zodat de Kamerfracties daar in tweede
termijn op kunnen ingaan.Minister Van der Laan:Ik ben daar zo-even te impliciet over geweest, vrees ik. Ik ontraad aanvaarding
van de amendementen op stuk nr. 15, nr.16 en nr.17.De heer Depla (PvdA):Voorzitter. Ik dank de minister voor de uitgebreide beantwoording.Het amendement op stuk nr. 14 gaat over de kanbepaling. De minister heeft
zijn best gedaan om de PvdA-fractie te overtuigen. Dat is wat ons betreft
niet gelukt. Ik zal het amendement, samen met mijn mede-indieners, in stemming
brengen.Bij het punt van de kanbepaling in 2009 wachten wij de brief van de minister
af, met daarin zijn argumenten om het dit jaar anders te doen. Hij kan ons
proberen te overtuigen. In het verleden is het echter vaak anders gebeurd.Het is positief dat het amendement van de heer Jansen door de minister
wordt overgenomen.Bij de servicekosten is het dilemma duidelijk. Wij willen graag vereenvoudigen,
wat betekent dat sommige mensen erop achteruitgaan en andere mensen meer krijgen.
Ik ben het met de heer Madlener eens dat de groep die erop achteruitgaat niet
te groot mag zijn of dat het wel een grote groep mag zijn als het bedrag dat
zij per maand kwijt zijn maar niet te groot is. De minister heeft gezegd er
in tweede termijn op terug te komen. Ik heb in eerste termijn gezegd voornemens
te zijn een amendement in te dienen als het antwoord van de minister niet
overtuigend is. Zoals het er nu naar uitziet zal ik, afhankelijk van de tweede
termijn van de minister, een amendement indienen om dit voorstel uit de wet
te halen. Als het IBO-onderzoek er ligt en er voor de zomer vervolgstappen
voor vereenvoudiging liggen, moet het in dat pakket meegenomen worden om de
zaken nog eens rustig te bekijken.Wij zijn blij dat de minister aanvaarding van de amendementen op stuk
nr. 15, nr. 16 en nr. 17 ontraadt. Daarover vond niet voor niets een scherp
debat plaats met de VVD-fractie. Het is prettig, op de dag dat wij een stropdas
kregen van mevrouw Dekker, weer een heftig debat met de VVD
te kunnen voeren over het huurbeleid. De verschillen zijn nog niet verdwenen.
De VVD heeft nog steeds opvattingen over de woonmarkt. De VVD zegt nog steeds
op te komen voor de mensen die het echt nodig hebben, maar dient vervolgens
een amendement in om de huurtoeslag voor die mensen elk jaar te verlagen.Ik wil graag dat de minister het volgende voorstel bij het IBO-onderzoek
mee laat nemen. Kan bekeken worden wat het effect is als niet de huurder,
maar de huisbaas de huur moet invullen? Dan speelt het probleem van het verschil
tussen bruto en kale huur niet, dat volgens mij een van de oorzaken is van
de forse stijging van de uitgaven voor de huurtoeslag.Mevrouw Van der Burg (VVD):Maakt de heer Depla zich helemaal geen zorgen dat de regeling uit de hand
loopt? Hij gaat daarop niet in.De heer Depla (PvdA):Ik ben mijn betoog met dat punt begonnen. Wie dit soort sociale regelingen
aan het hart gaat, moet ervoor zorgen dat elke euro op de goede plek komt.
Fraude moet fors bestreden worden. De regelingen moeten niet zo ingewikkeld
worden dat de kans groter wordt dat het geld op de verkeerde plek terechtkomt.
Vandaar onze steun aan het wetsvoorstel. Dat is iets anders dan in plaats
van voor vereenvoudiging te kiezen voor het elk jaar bevriezen van de normhuur
en de aftoppingsgrens. De mensen die het hard nodig hebben, waarover mevrouw
Van der Burg spreekt en waarvoor ik opkom, krijgen zo elk jaar minder huurtoeslag.
Dat heeft niets te maken met het verhaal dat voorkomen moet worden dat het
op de verkeerde plek terechtkomt. Daarmee ben ik het volmondig eens.De heer Van Bochove (CDA):Mevrouw de voorzitter. Ik dank de minister voor zijn antwoord in eerste
termijn. Ik wil op nog ingaan op een onderdeel van zijn antwoord, namelijk
over het amendement op stuk nr. 14. Ik heb zojuist in een interruptie al vastgesteld
dat het amendement wordt ontraden, omdat het in 2009 wellicht een probleem
oplevert. Ik wijs de minister erop dat wij deze discussie over de toepassing
van de kanbepaling in de afgelopen jaren al meermalen hebben gevoerd. Er zijn
verschillende moties op dit punt van mijn hand door de Kamer aangenomen. De
Kamer was ervan overtuigd dat het goed was om de zaak te regelen zoals wij
dat hebben gedaan, namelijk door de kanbepaling op zo'n manier toe te passen
dat zij voor de huurders het best uitpakt.Ik ben blij dat de minister het amendement wel acceptabel acht voor de
periode na 2009. Hij voegde hier wel aan toe dat er een budgettair probleem
is. Dit argument is ook al tijdens de eerdere besprekingen aangevoerd en toen
ging het overigens over nog grotere bedragen. Het is goed dat de Kamer zich
niet vandaag in twee tussenzinnen van de minister van de tafel laat spelen.
Ik bedoel daar niets onaardigs mee. Ik zie graag de algemene maatregel van
bestuur met voorhangprocedure tegemoet. Wij kunnen daarover dan met de minister
discussiëren op basis van inhoudelijke argumenten. Hij zal die ongetwijfeld
in de toelichting verwoorden en wij zullen onze visie dan daartegenover zetten. Ik ben benieuwd naar de reactie van de minister op het amendement dat
de heer Depla in de tweede termijn heeft aangekondigd en dat ertoe zou leiden
dat het voorstel voor de servicekosten uit het wetsvoorstel wordt gehaald.
Als ik goed heb geluisterd naar het debat tussen de Kamer en de minister dan
veronderstel ik dat er bij de minister enige sympathie bestaat voor die benadering.
Ik wacht zijn antwoord met belangstelling af.Het moet mij van het hart dat de amendementen van de VVD-fractie bij mij
de vraag oproepen of mevrouw Van der Burg de praktijk van het leven op dit
punt wel kent. Veel mensen met lage inkomens zijn aangewezen op woningen met
hoge huren, omdat zij een aangepaste woning hebben – woningen die specifiek
voor de doelgroep zijn aangepast, bijvoorbeeld voor jonggehandicapten –
of omdat hun woningen recentelijk zijn gebouwd. Het is bekend dat de stichtingskosten
ver boven de grenzen van de huursubsidie uitgaan en dat woningen betaalbaar
worden gemaakt voor de doelgroep; de corporaties leveren daar ook al veel
in. Die kwetsbare groepen kunnen niet op andere plaatsen worden gehuisvest.
Op andere plaatsen is er helemaal geen woningvoorraad en als je de mensen
dan toch wilt dwingen om te verhuizen omdat je iedere keer de voor hen toepasbare
huursubsidiegrenzen verlaagt, dan dwing je hen om naar andere delen van het
land te verhuizen waarmee zij uit hun sociale netwerk worden gehaald.Kortom als het haar doelstelling is om de kosten te beheersen en fraude
tegen te gaan, dan wil ik best haar bondgenoot zijn, maar dan moet zij met
amendementen komen die passen in de bestaande problematiek. Als ik afweeg
wat zij in de amendementen heeft opgeschreven, krijg ik de indruk dat zij
wat ver afstaat van de dagelijkse praktijk van de uitvoering van de huurtoeslag
en de doelgroepen die het aangaat.De heer Jansen (SP):Mevrouw de voorzitter. Ik dank de minister voor zijn goede inhoudelijke
reactie op onze vragen en opmerkingen in eerste termijn. Het is ook goed dat
de minister zegt dat hij de verschuiving van de peildatum een logische vervolgstap
vindt. Hij maakt met zijn overredingskracht een goede kans om de huurders-
en verhuurdersorganisaties mee te krijgen.Misschien kan hij wel iets specifieker zeggen op welke termijn hij ons
iets kan melden? Ik ga ervan uit dat hij er ten tijde van de begroting voor
2010 toch wel uit kan zijn. Ik stel als streefdatum voor de invoering 1 januari
2011 voor. Dat is over twee jaar en dit lijkt mij een redelijke indicatieve
datum. Ik ben van mening dat je wel op tijd moet beginnen om duidelijk te
maken dat dit zo ongeveer het tijdvak is om te voorkomen dat iedereen in slaap
valt.Ik dank de minister voor zijn positieve advies over ons amendement op
stuk nr. 11 over de prijsindexatie met terugwerkende kracht van het forfait
voor servicekosten.De groep mensen die erop achteruitgaat is voor ons te groot. Ik heb al
de suggestie gedaan om te kijken of met de groep van gehandicapten onder de
65 op een heel gerichte manier iets gedaan kan worden. Ik kan mij ook voorstellen
dat je, zonder extra vragen te stellen, veel nauwkeuriger in beeld kunt brengen
bij welke woningen extra servicekosten te pas komen, als bij de Belastingdienst
de gegevens van de huurder gecombineerd worden met complexinformatie van de
verhuurder. Dat kan bijvoorbeeld bij aanleuncomplexen van corporaties.
Het ligt voor de hand dat juist daar veel kosten gemaakt worden. Aangepaste
woningen van corporaties voor gehandicapten zijn gewoon geregistreerd. Je
kunt eenmalig bij de Belastingdienst opgeven dat het gemarkeerde woningen
zijn waarvoor hoge servicekosten gelden. Je hoeft dan niemand lastig te vallen
met moeilijke vragen en je kunt nauwkeurig bepalen voor wie het forfaitaire
bedrag hoger is.Op langere termijn kunnen de bestaande formulieren overigens nog verder
vereenvoudigd worden door nog meer gebruik te maken van de complexinformatie.
Huurtoeslag aan studenten is bijvoorbeeld alleen mogelijk bij heel specifieke
complexen die van tevoren aangemeld zijn. Als wij dat systeem nu eens zouden
toepassen voor wat bredere groepen, is de bureaucratie nog heel ver terug
te dringen.De heer Van Bochove heeft goed verwoord hoe ik na de eerste termijn aankijk
tegen de kanbepaling. Wij zijn ervoor om vast te houden aan het amendement,
waarmee de huurders de meest gunstige variant krijgen.De minister is duidelijk over de garages en ik denk dat hij het risico
wel erg laconiek benadert. Ik ben wat zwaarder op de hand, maar wij zullen
het zien. Vanuit het principiële argument dat huurtoeslag bedoeld is
voor het subsidiëren van woonruimten en niet van garages en bedrijfsruimten,
wil de SP-fractie toch vasthouden aan het amendement.Mevrouw Van der Burg (VVD):Voorzitter. Ik dank de minister voor zijn antwoorden. Ik wil graag dat
hij in de tweede termijn nog terugkomt op de passendheidsnorm, want hij heeft
niet gezegd hoe hij het gaat doen en ook niet op welke termijn wij de monitor
tegemoet kunnen zien. Ik vind het risico daarvan groot, daar ben ik duidelijk
in.Het is gebruikelijk dat wij de Actaltoets hebben. Wij hebben daar afspraken
over, omdat het kabinet heeft afgesproken dat het de administratieve lasten
met een bepaald percentage naar beneden wil brengen. Het is daarom erg handig
als de minister weet welk percentage deze wet daaraan bijdraagt. Het gaat
er niet om dat wij alleen de toets willen om de toets, maar daarmee kan het
heel snel.Onze zorg betreft vooral het uit de hand lopen van regelingen. Over onderhuur
heeft de minister gezegd: daar maak ik mij geen zorgen over. Dat was de zin
waarmee wij het moesten doen in de beantwoording. Ik wil daar in de tweede
termijn een betere onderbouwing van hebben. Waarom baart het de minister geen
zorgen met die slimme ambtenaren van hem?De heer Madlener (PVV):Voorzitter. Er enkele tientjes per maand op achteruitgaan als je een laag
inkomen hebt, als je ouder bent en een AOW'tje hebt, is heel fors. Echt heel
fors. De PVV wil nadrukkelijk opkomen voor deze mensen en ik ben blij dat
de minister zelf inziet dat het eigenlijk niet kan en dat het te forse financiële
gevolgen zijn voor kwetsbare groepen als gehandicapten en ouderen. Ik wens
de minister er succes bij. Mocht het toch niet lukken, dan zal ik mijn fractie
adviseren mee te doen met het amendement dat ingediend wordt om het uit de
wet te halen en om misschien later te zien hoe wij alsnog vereenvoudiging
kunnen bereiken zonder deze voor de PVV onacceptabele inkomensgevolgen voor
deze kwetsbare mensen.De vergadering wordt van 17.45 uur tot 17.55 uur geschorst.Minister Van der Laan:Mevrouw de voorzitter. Ik houd de volgorde van de sprekers aan, maar probeer
ook het een en ander samen te vatten, waar dat past.De heer Depla had het over de kanbepaling. Dat onderwerp is onder andere
ook voor de heer Van Bochove heel belangrijk. Ik had de indruk dat de geachte
afgevaardigde Van Bochove mij iets te veel in zijn kamp trok wat betreft 2010
en verder. Dat mag iedereen proberen en dat zie ik ook als vleiend. Laat er
echter geen misverstand over bestaan dat ik de aanneming van het amendement
heel duidelijk heb ontraden. Dat deed ik met die twee eerste argumenten en
mijn budgettaire argument, dat het derde en bijkomende argument was. Dat slaat
op 2009. Ik blijf op dit punt de aanneming van het amendement ontraden, maar
ik meen dat door de heer Depla is gevraagd om een brief bij de voorhangprocedure
inzake 2009. Daarin zou ik moeten ingaan op de vraag waarom ik daarstraks
vroeg wat ik vroeg. Dat verzoek zal ik inwilligen. Als iemand tegen mij zegt:
ik ben overtuigbaar, dan mag mijn hart juichen, zonder dat hij zich heeft
vastgelegd, maar wij gaan dan hopelijk een open gesprek voeren over het budgettaire
probleem in 2009. Ik hoop dat dit ook voor andere Kamerleden geldt.Dan kom ik op het IBO-onderzoek. Wij zullen de optie inbrengen dat de
verhuurder de formulieren invult in plaats van de huurder. Dat punt wordt
er dus bij betrokken.Het punt van de heer Van Bochove, van 2010 en van de servicekosten heb
ik besproken. Dat laatste onderwerp is een zorg van bijna iedereen, misschien
met uitzondering van mevrouw Van der Burg. Ik heb nog vier dagen om eventueel
met een nota van wijziging te komen naar aanleiding van de gedane suggesties.
Ik stel het wel bijzonder op prijs dat iedereen zulke concrete suggesties
heeft gedaan. Ik ben geen vreemde in Jeruzalem en wat de Kamer zegt, raakt
ook mijn hart. In de totale balans vind ik echter dat voordeel groter is dan
het nadeel dat de Kamer wil voorkomen. Ik ga die vier dagen dus gebruiken
om te bekijken of wij iets kunnen verzinnen om dat nadeel te voorkomen, zodat
wij de Kamer op dat punt over de streep kunnen trekken.De heer Van Bochove (CDA):Voorzitter. Ik doe de suggestie om de stemmingen over dit wetsvoorstel
niet aanstaande dinsdag te laten plaatsvinden, maar dinsdag over een week.
Dan heeft de minister een paar dagen meer om tot een goede afweging te komen
van de punten die wij hebben aangedragen.De voorzitter:Dat kan allemaal, maar de stemming is nu nog voorzien voor volgende week
dinsdag en ik wil verder niemand opstoken. Wanneer de nota van wijziging komt,
kan echter ook om een heropening van het debat worden gevraagd als men dat
nodig vindt. Ik begrijp dat u nu het voorstel doet om de stemmingen een week
uit te stellen.De heer Van Bochove (CDA):Dat laatste kan altijd, ook nog over anderhalve week, maar door de stemmingen
nu in ieder geval een week uit te stellen, geven wij de minister een aantal
dagen extra om te bezien op welke wijze hij ons kan tegemoetkomen.Minister Van der Laan:Ik heb beslist oren naar het voorstel van de heer Van Bochove, want dit
punt is behoorlijk technisch. Misschien moet er ook nog her en der buiten
het departement worden overlegd. Als ik het zo huiselijk mag zeggen: ik krijg
graag die anderhalve week in plaats van die vier dagen.De heer Depla (PvdA):Ik was voornemens om een amendement op dit punt in te dienen, maar dat
schort ik dan even op. Ik stel voor dat wij wachten met eventuele wijzigingen
tot de brief er is, want het is ons meer waard dat er een goede regeling komt
dan dat wij een week eerder of later stemmen. Dus ik sluit mij aan bij de
heer Van Bochove. Als het echt moet en als het een oplossing is, dan mag het
van mij ook een week langer duren.De voorzitter:Ik probeer ondertussen ook even de mening van de andere woordvoerders
te peilen. Laten wij het nu maar even heel democratisch oplossen.De heer Jansen (SP):Ik ben het eens met het weekje extra respijt. Ik kan mij voorstellen dat
het amendement op stuk nr. 11 ook wordt betrokken bij die operatie. Het is
handig om dat te integreren in de totale oplossing, zodat wordt voorkomen
dat wij daar ook allerlei technische problemen mee krijgen. Dat is een suggestie
aan de minister.Minister Van der Laan:Ik neem die suggestie over. Die klinkt logisch.De heer Madlener (PVV):De PVV-fractie kan zich prima vinden in het voorstel om de minister wat
tijd te geven om eens goed te studeren.De voorzitter:Wij spreken af dat niet dinsdag 20 januari, maar dinsdag 27 januari
over dit wetsvoorstel en de amendementen zal worden gestemd. Wij zullen dat
de griffie melden. Ik ga er wel van uit dat de minister op een redelijke termijn
voor die datum zijn huiswerk heeft gedaan. Ik zie hem knikken, dus dat is
dan bij dezen afgesproken.Minister Van der Laan:Ik heb nog een paar dingen. De heer Jansen vroeg of het wellicht mogelijk
is om bij de begroting van 2010 terug te komen op de tijdvakverschuiving en
te koersen op een invoering per 1 januari 2011. Ik zeg zonder meer toe
mij daarvoor in te spannen. Dat is op zich nog niet veel. Ik druk mij voorzichtig
uit omdat ik wil uitzoeken waar mijn mogelijkheden liggen om dit eventueel
ook te realiseren zonder dat de organisaties van huurders en verhuurders daar
ja tegen zeggen. Dit zijn natuurlijk zware woorden, dus ik moet snel doorgaan
naar het volgende punt. Dat is de reden dat ik een inspanningsverbintenis
op mij neem.Wij hebben al gesproken over de servicekosten en de kanbepaling. Nu ligt
volgens mij alleen de opmerking van mevrouw Van der Burg over de termijn voor
de te monitoren resultaten er nog. Het gaat niet alleen om de resultaten uit
het verleden. Die liggen er tot en met 2006. De vraag is ook hoe het gaat
als het wetsontwerp in werking is getreden en hoe dat wordt bijgehouden. Ik
zal de Kamer per brief informeren over hoe ik dat ga bijhouden. In de brief
kan ik ook ingaan op de termijn waarop wij de eerste resultaten daarvan kunnen
bespreken.In het overleg dat ik net tijdens de schorsing had over de Actaltoets,
was iedereen het met mij eens, dat als bij zo'n toets zou blijken dat de lasten
voor de burgers groter worden, 16 bewindslieden en 150 Kamerleden zich verschrikkelijk
moeten gaan schamen. Het wetsontwerp dat wij hebben besproken was immers bedoeld
ter vereenvoudiging van het systeem. Intellectueel gesproken moet ik tegen
mevrouw Van der Burg zeggen dat als dit een verzuim zou zijn, dat het lichtste
verzuim is dat wij met zijn allen ooit hebben begaan. De vraag of het een
verzuim is, konden wij net in de schorsing niet beantwoorden. Wij weten niet
of ook in zulke evidente gevallen toch een formele toets is voorgeschreven.
Aangezien ik niet brutaal wil doen tegen mevrouw Van der Burg, is die onwetendheid
op dat punt reden om nog voorzichtig te zijn door te zeggen dat wij natuurlijk
dat deeltje huiswerk dat wellicht is blijven liggen nog moeten doen.De heer Jansen (SP):Zegt de minister op een nogal ingewikkelde manier dat hij eigenlijk de
administratieve lasten van Actal wil terugdringen door in situaties waarin
de toets volslagen overbodig is deze te laten vallen? Dat ben ik volkomen
met hem eens.Minister Van der Laan:Een van mijn ambtenaren zei: als je nu echt de bureaucratie wilt vergroten,
moet je hierover een Actaltoets vragen. Ik denk dat ik dat volledig met hem
eens ben.Mevrouw Van der Burg (VVD):Ik vroeg of de toets al was uitgevoerd, maar dat blijkt niet het geval.
Het heeft ook weinig zin om die alsnog uit te voeren, want het wetsvoorstel
is min of meer gepasseerd. Er zijn wel afspraken over en de minister heeft
een target. Het is toch wel handig als hij een wetsvoorstel indient dat een
vereenvoudiging betekent en dat hij laat kwantificeren waarin die vereenvoudiging
bestaat. Anders haalt hij zijn target niet.Minister Van der Laan:Ik zie dat het verschil tussen mevrouw Van der Burg, mij en de Kamer heel
erg klein is geworden. Precies de winst die het wetsvoorstel zou brengen ten
opzichte van de huidige situatie, die op een bepaalde manier in beeld moet
worden gebracht, wordt gemist. Ik weet hier niet zo veel op te zeggen, want
berouw komt inderdaad na de zonde, zeg ik maar in deze zware bewoordingen
tegen mevrouw Van der Burg. Het kan zo niet meer worden gedaan. Ik hoop dat
zij snapt waarom alle andere Kamerleden en de ministers niet op dit idee zijn
gekomen en er niet verschrikkelijk veel berouw van hebben, zodra de hitte
van dit debat, die trouwens heel erg meeviel, is opgetrokken. Daarmee poets
ik dat ene punt niet weg.Ik hoop hier alles mee te hebben gehad. Ik ga aan het werk om te proberen,
een goede nota van wijziging te maken. Anders weet ik wel wat er gebeurt,
zal ik maar zeggen.De algemene beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik dank de minister voor zijn tweede termijn. Wij hebben afgesproken dat
de stemmingen over dit wetsvoorstel en de amendementen in principe plaatsvinden
op 27 januari aanstaande en niet al volgende week dinsdag. Ook hebben
wij afgesproken dat de minister met een goede nota van wijziging komt, zoals
hij zelf zegt. Dat moet wel lukken met zijn goede ambtenaren. Daar refereerde
hij aan. Ik wil met de minister afspreken dat hij in de week voor de stemmingen
met die nota van wijziging komt. Ik zie hem knikken.Minister Van der Laan:Mits wij iets kunnen vinden.De voorzitter:Ja, mits u iets kunt vinden. Dan kan de Kamer er serieus naar kijken voordat
de stemmingen plaatsvinden.Ik dank de collega's en de minister voor hun bijdragen aan het wetsvoorstel
tot Wijziging van de Wet op de huurtoeslag (uitvoeringstechnische wijzigingen).Sluiting 18.08 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20082009-3588-3605.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl