Interpellatie-Van Baalen, gericht tot de minister van Buitenlandse Zaken, over de Europese Grondwet
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2003-2004, pag. 5200-5212

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

15-06-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

nr. 80, pagina 5200-5212

03-06-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29625Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Lijst van ingekomen stukken, met de door de voorzitter ter zake gedane voorstellen (donderdag 3 juni 2004)Pagina 5212-5213
Interpellatie-Van Baalen, gericht tot de minister van Buitenlandse Zaken, over de Europese GrondwetPagina 5200-5212
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet werk en bijstand en enige andere wetten in verband met een aantal technische verbeteringen en het herstel van enkele omissies in de Invoeringswet Wet werk en bijstand (29499)Pagina 5159-5159
Regeling van werkzaamheden (donderdag 3 juni 2004)Pagina 5188-5190
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Ziekenfondswet, de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten en enkele andere wetten, in verband met herziening van het overeenkomsten stelsel in de sociale ziektekostenverzekering alsmede enkele andere wijzigingen (Wet herziening overeenkomstenstelsel zorg) (28994)Pagina 5175-5188
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet ter uitvoering van richtlijn nr. 2003/54/EG (PbEG L 176), verordening nr. 1228/2003 (PbEG L 176) en richtlijn nr. 2003/55/EG (PbEG L 176), alsmede in verband met de aanscherping van het toezicht op het netbeheer (Wijziging Elektriciteitswet 1998 en Gaswet in verband met implementatie en aanscherping toezicht netbeheer) (29372)Pagina 5161-5165
Stemming over de motie, ingediend in het debat over het tbs-beleid, te weten: de motie-Eerdmans over het gevoerde beleid van de regering (29452, nr. 4)Pagina 5200-5200
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet (verlenging termijn waarbinnen een afnemer wordt beschouwd als beschermde afnemer in de zin van de Gaswet en de Elektriciteitswet 1998) (29303)Pagina 5165-5165
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 1 juni 2004 over het rijksvaccinatiebeleidPagina 5153-5158
Regeling van werkzaamheden (donderdag 3 juni 2004)Pagina 5158-5159
Stemming over een motie, ingediend bij het debat over de Elektriciteitswet en Gaswet, te weten: de gewijzigde motie-Hessels c.s. over optimaal functioneren van de gasmarkt voor grote gasverbruikers met sterk wisselend afnamepatroon (29303,29372, nr. 11)Pagina 5165-5165
Presentie en opening (donderdag 3 juni 2004)Pagina 5153-5153
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen en enige andere wetten in verband met de beëindiging van de toegang tot die verzekering voor diegenen die op of na de inwerkingtreding van deze wet arbeidsongeschikt worden (Wet einde toegang verzekering WAZ) (29497),over: - de motie-Smeets/Vendrik over intrekking van het wetsvoorstel en ontwikkeling van alternatieven (29497, nr. 10); - de motie-Smeets/Vendrik over de acceptatieplicht (29497, nr. 11)Pagina 5160-5160
Noot 1: Interpellatievragen van het lid Van Baalen (VVD) aan de minister van Buitenlandse Zaken inzake het Europees Grondwettelijk VerdragPagina 5214-5214
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de arbeidsongeschiktheidswetten in verband met de wijziging van de systematiek van de herbeoordelingen (Wet wijziging systematiek herbeoordelingen arbeidsongeschiktheidswetten) (29498), over: - de motie-Bussemaker/Vendrik over een plan met concrete prestatiedoelstellingen (29498, nr. 8); - de motie-Bussemaker c.s. over een ruimere ondergrens (29498, nr. 9, herdruk); - de motie-Vendrik c.s. over een plan van aanpak "informatievoorziening eenmalige herbeoordelingsoperatie" (29498, nr. 10)Pagina 5160-5161
Debat over huisartsenpostenPagina 5165-5175
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Drank- en Horecawet (29299)Pagina 5190-5194
Behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet toezicht effectenverkeer 1995, de Wet toezicht kredietwezen 1992, de Wet toezicht natura-uitvaartverzekeringsbedrijf en de Wet toezicht verzekeringsbedrijf 1993 in verband met de vereenvoudiging van het stelsel van de verklaring van geen bezwaar en enkele andere noodzakelijke aanpassingen (29348)Pagina 5153-5153
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg van heden over het tbs-beleidPagina 5194-5200

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 79 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de interpellatie-Van Baalen, gericht
tot de minister van Buitenlandse Zaken, over de Europese Grondwet.Tot het houden van deze interpellatie is verlof verleend in de vergadering
van 2 juni 2004.(De vragen zijn opgenomen aan het eind van deze editie.)1De heer Van Baalen (VVD):Voorzitter. Ik ben zeer hard en zeer onbuigzaam, verklaart de minister
van Buitenlandse Zaken in Elsevier van deze week. De minister zet zich neer
als ijzeren kanselier. En dat zijn goede eigenschappen voor een onderhandelaar
over het Europees Grondwettelijk Verdrag. Alleen moeten deze eigenschappen
wel tot resultaten leiden. De minister verklaarde in de media – ik citeer
de Telegraaf van 23 maart –: "ik kan niet naar huis gaan zonder
die twee punten". Hij wees op het veto op de meerjarenbegroting
van de EU dan wel de nettobegrenzer én op de aanscherping van het Stabiliteitspact.
Maar wat zijn harde punten waard als zij niet spijkerhard worden ingezet en
gehandhaafd?In de media constateert de minister – de NRC van 25 mei –
dat hij bot heeft gevangen met betrekking tot het Stabiliteitspact. Wat nu
met dat andere spijkerharde punt, het veto respectievelijk de nettobegrenzer?
In de NRC verklaart de minister dat dat punt nog spijkerhard op tafel ligt.
Vangt de minister weer bot of ligt daar nu zijn "red line", aldus Elsevier
van deze week. Wat betekent "red line"? Wat houdt dat in? Of is het een "red
herring", een rookgordijn?Voorzitter. Op 6 mei had ik een gesprek met Ministerialdirektor Eckart
Cuntz, de topambtenaar binnen het Auswärtiges Amt in Berlijn, verantwoordelijk
voor de IGC. Hij stelde dat Duitsland geen van beide Nederlandse eisen zou
kunnen ondersteunen. Minister Bot verklaarde in de Haagsche Courant van 18 mei
dat indien Duitsland en Nederland er op deze punten uit zouden komen, de rest
van de Europese Unie wel zou volgen. Maar is ook het omgekeerde het geval?
Helderheid is niet alleen in de media maar vooral ook in de Kamer geboden.
Wij zijn nog geen twee weken verwijderd van de voorgenomen presentatie van
de definitieve tekst van het Grondwettelijk Verdrag. Ik zou de minister daarom
de volgende drie vragen willen stellen.Ten eerste. Is het juist dat de speerpunten van Nederland in de intergouvernementele
conferentie over het Europees Grondwettelijk Verdrag kunnen worden samengevat
als: I. handhaving van het nationale veto bij de vaststelling van de Financiële
Perspectieven van de Europese Unie, dan wel harde, bindende afspraken over
een structurele nettobegrenzing van de Nederlandse bijdrage aan de financiën
van de Unie; II. de versterking van de rol van de Europese Commissie en van
de positie van het Europese Hof van Justitie bij de naleving van het Stabiliteitspact?Ten tweede de volgende vraag. De minister heeft beide speerpunten van
de Nederlandse regering zowel in de media als in de Kamer als spijkerhard
omschreven en aangegeven dat hij zonder beide punten niet thuis kan komen.
Betekent dit nu dat de minister niet met een Grondwettelijk Verdrag zal kunnen
instemmen indien beide punten niet gerealiseerd worden? Of maakt hij een onderscheid
tussen punten, wel acceptatie dat hij er met het Stabiliteitspact niet uitkomt,
maar geen acceptatie indien het veto dan wel de nettobegrenzer niet bereikt
wordt?Ten derde. Is de minister er zich van bewust dat de Kamer, naast beide
genoemde financiële punten, tevens aan een nieuw Grondwettelijk Verdrag
de eis stelt dat elke lidstaat over één stemhebbend lid in de
Europese Commissie beschikt? Op welke wijze heeft de minister de wens van
de Kamer effectief in de IGC bevorderd en hoe is hij van plan deze eis te
realiseren?Voorzitter. Op basis van het antwoord van de minister zal ik overwegen
een uitspraak van de Kamer te vragen.Minister Bot:Voorzitter. Ik heb met veel belangstelling kennisgenomen van de opmerkingen
en de vragen van de geachte afgevaardigde de heer Van Baalen. Ik wil allereerst
iets in algemene zin zeggen.Het zal de Kamer niet zijn ontgaan dat de intergouvernementele conferentie
zich op het ogenblik in een cruciale fase bevindt. Er moeten inderdaad –
om maar eens een andere beeldspraak dan spijkerhard te gebruiken – spijkers
met koppen geslagen worden. Er zijn bij veel partners nog veel uitstaande
wensen en eisen. In deze slotfase moet iedereen flexibiliteit tonen en zich
constructief opstellen. Wij hebben net Bertie Ahern, de premier van Ierland,
ontvangen om met hem het hele tableau nog een keer door te lopen en te zien
wat er allemaal nog op tafel ligt. Er is inderdaad weinig tijd voor de grote
hoeveelheid vragen. Het voorzitterschap beseft terdege dat er met concrete
resultaten voor de dag gekomen moet worden. Nederland ondersteunt op vele
punten het voorzitterschap zoveel mogelijk teneinde tot een goed en bevredigend
resultaat te komen, waarbij zoveel mogelijk rekening wordt gehouden met de
eisen van de 25 lidstaten. Immers, in dit geval heb je er uiteindelijk 25
nodig om te tangoën. Ik kan de heer Van Baalen toezeggen dat ik in de onderhandelingen een
optimaal resultaat probeer te bereiken. Dat is ook mijn taak. Ik ben onderhandelaar
en dat doe ik samen met de minister-president en de staatssecretaris namens
de regering. Iedere stap wordt ook nauwkeurig afgestemd met het hele kabinet.
Het is uiteindelijk natuurlijk de regering die bepaalt of zij instemt met
het resultaat. Die eindafweging kan pas worden gemaakt als het totaalpakket
op tafel ligt. Ik houd dus ook nauw voeling met mijn collega over dat eindpakket.
Het parlement heeft een belangrijke rol in dat proces. Dat heb ik altijd gezegd
en daarom ben ik ook altijd in de Kamer heel duidelijk geweest over mijn inzet.
De Kamer beslist uiteindelijk ook zelf of zij kan instemmen met hetgeen de
regering heeft aanvaard of afgewezen. Daarom zal ik u ook graag toelichten
waar ik sta. Uiteindelijk zal het parlement de regering achteraf op het behaalde
resultaat moeten beoordelen. Vooraf gaat dat nu eenmaal niet. Zo zijn de spelregels.
Pas in de laatste onderhandelingsronde, waarschijnlijk aan het eind van de
Europese Raad over twee weken, weten wij hoe dat eindpakket in zijn totaliteit
eruit zal zien. Op dat moment zullen de minister-president en ik in die eindonderhandeling
onze laatste troeven op tafel leggen. De tactiek en de strategie op weg naar
dat eindresultaat zijn dus voor rekening van de regering. Het parlement mag
ons na afloop afrekenen op het resultaat en nagaan of dat een optimaal resultaat
is.Ik kan de Kamer zeggen, ook weer na de besprekingen die wij vandaag hebben
gehad, dat Nederland inzet op het behoud van zoveel mogelijk verbeteringen
die in de Conventie al zijn aangebracht. Wij letten in het bijzonder op de
reeds geformuleerde wensen en de wensen zoals die door de Kamer duidelijk
zijn geformuleerd. Daar houden wij dus ook terdege rekening mee in het verdere
onderhandelingsproces.Ik wijs er overigens op dat zich met betrekking tot de budgetprocedure,
op welk punt wij ook goed naar de Kamer hebben geluisterd, een goed compromis
begint af te tekenen. Ook daarover hebben spijkerharde onderhandelingen plaatsgevonden.
Maar al die inspanningen zijn natuurlijk op zichzelf nog geen garantie voor succes. Iedereen in het onderhandelingsproces is uit op het behalen
van een optimaal resultaat op met name die twee punten.Ik kom te spreken over de rode lijnen. Het Stabiliteits- en groeipact
is een cruciaal thema voor ons. Wij achten het van wezenlijk belang om te
komen tot een verbetering in de naleving ervan, net zoals de Kamer dat wil.
De naleving van het Stabiliteits- en groeipact moet nog steviger verankerd
worden. Dat is geen eenvoudige zaak, want de laatste tijd is in de onderhandelingen
gebleken dat eigenlijk alle landen gekant zijn tegen de Nederlandse wensen
zoals die op het ogenblik op tafel liggen. In plaats van een versteviging
van het commitment aan de naleving, willen eigenlijk alle andere landen de
inhoud en het pact aanpassen. Ik vermeld daarbij en passant toch ook nog even
het feit dat er inmiddels meer dan tien lidstaten over de 3% heen zijn gegaan
of die dreigen dat te gaan doen. Men zal dus begrijpen wat ongeveer de stemming
onder de lidstaten is ten aanzien van het Stabiliteits- en groeipact. Er is
dus binnen de regering absoluut eenheid van opvatting over het Stabiliteitspact.
Ik draag geen enkel inhoudelijk standpunt uit en zet geen enkele stap zonder
mij vooraf verzekerd te weten van de steun van het kabinet op dit punt. Het
gaat om twee specifieke punten. In de eerste plaats het aan boord houden van
de verbeteringen die Nederland in de Conventie heeft weten veilig te stellen.
Het gaat hier met name om de versterking van de rol van de Europese Commissie.
In de tweede plaats het waarborgen van de naleving van de afspraken in het
Stabiliteits- en groeipact. Nogmaals, het is niet eenvoudig om in deze slotfase
alles te realiseren wat wij willen hebben. Tegen het aan boord houden van
de resultaten in de Conventie is veel verzet waar het gaat om de versterking
van de rol van de Commissie. Enkele landen willen dat terugdraaien en Nederland
staat op dit moment geheel alleen in zijn eis om de Commissie de rol te geven
als in de Conventie is vastgelegd. Over het waarborgen van de afspraken in
het SGP zijn wij in overleg met de belangrijkste opponent, te weten Duitsland.
Als wij in de IGC een verklaring aanvaard kunnen krijgen die het belang van
naleving van het pact verstevigt, vindt de regering dat een overwinning. Wij
zijn er echter nog niet en daarom wordt er hard aan gewerkt. Beide punten
zijn dus nog niet gerealiseerd en ik weet niet in hoeverre ze uiteindelijk
gerealiseerd zullen worden. Ik wil in ieder geval zeker gesteld hebben dat
het SGP wordt nageleefd. Wij zijn nog aan het onderhandelen over de vorm.Een ander kardinaal punt betreft de financiële perspectieven en het
behoud van de unanieme besluitvorming daarover. Ook op dit punt zullen wij
spijkerhard zijn. Wij zullen niet instemmen met oplossingen die niet precies
brengen wat wij willen: behoud van unanimiteit in de besluitvorming over de
financiële perspectieven totdat er een adequate oplossing is gevonden
voor de Nederlandse nettobetalingpositie. Ik moet u overigens wederom zeggen
dat het er niet gunstig uitziet. Er is veel verzet tegen het vasthouden aan
unanimiteit. Velen zien daarin een obstakel voor efficiënte besluitvorming
en zij verwijten ons dat wij efficiencywinst in de weg staan. Andere landen
met vergelijkbare belangen menen dat unanimiteit hier niet het beste middel
is. Toch is de regering van mening dat de kracht van het veto voor nettobetalers
in de nieuwe verdragsconstellatie een belangrijk instrument zal zijn. Als
hierover geen akkoord wordt bereikt, zullen immers de vorige financiële
perspectieven verlengd worden tot het moment waarop een akkoord wordt bereikt.
Dat is natuurlijk niet gunstig voor de nieuwe toetreders. Voor Nederland is
het unanimiteitspunt dus een hard punt. Uiteraard luister ik goed naar het
parlement en ik denk dat dat ook valt af te leiden uit het gedrag van de regering
tijdens de Conventie en de IGC. Dat geldt ook voor de laatste fase. Wij zullen
ons beste beentje voorzetten. Ik ben een harde onderhandelaar. Ik ken het
spel in Brussel, want ik heb vele jaren met dat bijltje gehakt. Ik weet hoe
je de boom om moet krijgen zonder al te veel spaanders. Uiteraard ben ik uit
op een optimaal resultaat, maar wij moeten ons wel realiseren dat er 25 lidstaten
zijn met 25 meningen. Uiteindelijk moet de regering vaststellen wat het zwaarste
weegt. Ik kan dus toezeggen dat ik op beide punten conform de wensen van de
Kamer zal onderhandelen.Met betrekking tot de eis dat elke lidstaat één stemhebbend
lid in de Europese Commissie heeft, wijs ik erop dat het aantal kleinere lidstaten
dat deze mening deelt sterk aan het afkalven is. De oplossing die min of meer
in het verschiet ligt, houdt in dat elke lidstaat nog 10 jaar één
stemhebbend lid in de Commissie zal hebben. Daarna wordt voorzien in een kleinere
Commissie waarbij men tweederde van de tijd – dus twee termijnen –
een commissaris heeft. Er geldt dan een non-discriminatoir rotatiesysteem,
dat wil zeggen dat iedere lidstaat die deel uitmaakt van de Commissie gelijke
rechten heeft op de portefeuilles en dat de grotere lidstaten niet per definitie
meer krijgen dan de kleinere. Als we dat niet doen, dan zijn de consequenties,
voor zover te overzien, als volgt. Ten eerste zullen de grote lidstaten eisen
dat zij hun twee commissarissen terugkrijgen. Ten tweede zullen er, met een
waarschijnlijk lidstatenbestand van over de dertig, zeker twee circles ontstaan,
hetgeen wij altijd hebben willen vermijden: een inner circle, een inner cabinet,
en een tweede circle van een soort afgeleide commissarissen. De gevaren laten
zich raden.Ten slotte wil ik erop wijzen dat de Kamer en de regering het destijds
eens zijn geworden over het akkoord van Nice, waarin is vastgelegd dat er
te zijner tijd een kleinere Commissie komt. Ik roep dat in herinnering, omdat
het is geaccordeerd. Wij vechten voortdurend voor bepaalde belangen, maar
moeten uiteraard ook oog hebben voor de consequenties van ons handelen. Ik
heb die net opgesomd. Ik geloof dat we met de nodige souplesse hiernaar moeten
kijken.Hiermee heb ik volgens mij de drie vragen beantwoord. Ik zal mijn uiterste
best doen om beide punten te verwezenlijken. Wij blijven glashard op het punt
van de financiële perspectieven. Wij zijn in onderhandeling, met name
met één land, over het tweede punt: de kwestie van het Stabiliteits-
en groeipact. Daarbij zullen wij inzetten op hetgeen wij altijd hebben gezegd,
maar ik stel vast dat wij daarin volstrekt alleen staan en het niet is uitgesloten
dat wij bepaalde concessies doen. Natuurlijk zal ik trachten om met een optimaal
resultaat thuis te komen, in gedachten houdend waarom het gaat en wat wij
willen realiseren: namelijk dat het Stabiliteits- en groeipact door een maximumaantal
landen goed wordt nageleefd. Wij zijn bezig over de wijze waarop dat moet
gebeuren. De regering gaat dus aan de slag, de Kamer zal na
afloop van de Europese top met het resultaat worden geconfronteerd –
ik hoop althans dat we dan tot een akkoord zullen komen over het totale pakket –
maar dan ben ik gaarne bereid om opnieuw met de Kamer van gedachten te wisselen
over het hoe en waarom.De beraadslaging wordt geopend.De heer Van Baalen (VVD):Voorzitter. Laat ik beginnen met het punt van de commissaris. Je kunt
kiezen: of we gaan door met het Verdrag van Nice, omdat er geen nieuw verdrag
is; of er komt een nieuw verdrag – en daarmee ligt alles open. De VVD
vindt het verstandig om dan een rendez-vous in te sluiten: het kan best dat
je na tien jaar beziet of de Commissie op basis van één stemmende
commissaris per lidstaat goed functioneert. Het lijkt ons echter niet verstandig
om nu al het karakter van die oplossing te bepalen. Dat is ook niet nodig.De andere punten zijn mij nog niet geheel helder. De minister heeft zelf
punten spijkerhard gemaakt, dat heeft de VVD niet gedaan. En als een punt
spijkerhard is... je ondertekent een verdrag in ieder geval niet als je spijkerharde
punten daar niet in staan. De minister zei – en ik citeer hem letterlijk,
we kunnen de Handelingen erop nalezen – dat Nederland niet kan instemmen
met het verlies van het veto op de Europese meerjarenbegroting, indien wij
er geen harde afspraken over de nettobegrenzer voor terugkrijgen. Krijg je
die niet, dan zul je je handtekening dus niet onder het verdrag kunnen zetten.
Het is winst dat de minister dit zo duidelijk heeft uitgesproken. Ik vind
het ook van groot belang dat de Kamer helder is over wat voor haar belangrijk
is, want wij scheppen het kader van de onderhandelingen. De minister heeft
volledig gelijk indien hij zegt dat niet de Kamer, maar de regering onderhandelt.
De Kamer geeft echter wel aan binnen welk kader de regering dient te blijven
wil zij verzekerd zijn van ratificatie van het Europees Grondwettelijk Verdrag.
Daartoe heeft de Kamer een tweetal moties aangenomen. De eerste motie, de
motie-Van Baalen van 10 juni 2003, betrof de eurocommissaris. Ook hebben
wij de motie-De Grave van 27 november 2003 aangenomen over het Stabiliteitspact.
Over het belangrijkste punt dat nu ter tafel ligt, het veto gekoppeld aan
de nettobegrenzer, wil de VVD-fractie echte helderheid. Dat kan alleen maar
door een uitspraak van de Kamer. Ik stel dan ook de volgende motie voor.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat het van groot belang is dat er duidelijkheid bestaat over
de inzet van de Nederlandse regering in de intergouvernementele conferentie
over het Europees Grondwettelijk Verdrag en de parlementaire steun die in
het ratificatieproces mag worden verwacht;roept de regering op, de handhaving van het veto bij de vaststelling van
de Financiële Perspectieven dan wel juridisch bindende afspraken over
een structurele nettobegrenzing van de Nederlandse bijdrage aan de financiën
van de Europese Unie tot een van de hardste speerpunten van haar inzet bij
de onderhandelingen over het Europees Grondwettelijk Verdrag te maken,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Baalen. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 1(29625).De heer Duyvendak (GroenLinks):De motie bevat de zinsnede "een van de hardste speerpunten". Wil de heer
Van Baalen dat toelichten? Betekent dit dat het een keihard breekpunt is?
Of is het, als er meerdere punten zijn, een van de hardste? Dan kan dit punt
ook verloren gaan.De heer Van Baalen (VVD):Laat ik duidelijk zijn. De minister is ook duidelijk geweest: hij stemt
niet in met het opgeven van een veto op de meerjarenbegroting, behalve als
hij de nettobegrenzer binnen heeft. Mocht het veto er uiteindelijk niet in
staan en mochten er geen harde afspraken over de begrenzer worden bereikt,
dan zal ik mijn fractie adviseren om niet in te stemmen met de ratificatie
van het Europees Grondwettelijk Verdrag.De heer Van Bommel (SP):Ik dacht dat de interpellatie van de heer Van Baalen vooral zou gaan om
een ander punt. Het feit dat het Europees Hof niet meer in beeld komt op het
moment dat de afspraken niet worden nagekomen, was toch de aanleiding voor
zijn interpellatie? Laat hij dat punt nu gewoon passeren? Ik stel vast dat
hij er in eerste termijn wel over heeft gesproken, maar de minister er nu
gewoon mee laat wegkomen.De heer Van Baalen (VVD):Nee, dat is niet het geval. Er is een Kameruitspraak, namelijk de motie-De
Grave waaraan ik heb gerefereerd. Ik heb gezegd dat dit voor de VVD-fractie
een heel belangrijk punt is. Er moet ook een verbetering plaatsvinden van
het Stabiliteitspact op het gebied van de inhoud en de procedure. Ik volg
de regering in die zin dat ik niet precies wens aan te geven hoe die verbetering
eruit moet zien. Mocht er geen verbetering worden bereikt, dan zal ik mijn
fractie ook op dit punt adviseren om niet tot ratificatie over te gaan.De heer Van Bommel (SP):Dan kunnen wij vaststellen dat de heer Van Baalen op één
lijn is gekomen met de regering. De harde eis dat de gang naar het Hof kan
worden ingezet, wordt verlaten. Wanneer er in het verdrag een verbetering
wordt genoteerd, een verbetering die de minister van Buitenlandse Zaken ook
heeft gesuggereerd, is dat voor de VVD-fractie al voldoende. Ik stel dan vast
dat dit punt niet alleen voor de regering, maar ook voor de VVD-fractie allerminst
spijkerhard was.De heer Van Baalen (VVD):De heer Van Bommel heeft mijn spijkerharde punt over het veto en de nettobegrenzer
gelezen. Dat punt is hard neergelegd. Ik sluit mij volledig aan bij de motie-De
Grave die ik al heb genoemd. De VVD-fractie is nooit van zins geweest om daarvan
af te wijken. Wij hechten er zeer aan dat onafhankelijke instanties zoals
de Commissie en het Hof een versterkte rol krijgen. Daarmee zitten wij gewoon op de lijn van de door de Kamer aangenomen motie-De Grave.De heer Douma (PvdA):Wat betekent de opvatting van de heer Van Baalen, die hij in een motie
heeft vastgelegd, voor de positie van het Nederlandse voorzitterschap? Vanaf
1 juli 2004 heeft Nederland als voorzitter te maken met de voortgang
in deze besprekingen. Wellicht is de zaak tegen die tijd nog niet rond. Wat
zijn volgens u de consequenties voor het Nederlandse voorzitterschap als u
uw zin niet krijgt?De heer Van Baalen (VVD):Per 1 juli vangt het voorzitterschap aan. Mocht er geen Grondwettelijk
Verdrag zijn gepresenteerd, dan ligt het op het bordje van het Nederlandse
voorzitterschap om wel een verdragstekst te concipiëren, of om te concluderen
dat het niet zal lukken en dat wij voorlopig doorgaan met "Nice". Nederland
moet natuurlijk niet zijn punten opgeven omdat het voorzitter is. Dat zou
wel het slechtste zijn wat zou kunnen gebeuren. Kortom, wij moeten onze belangrijke
punten blijven maken en realiseren. Ook zou de conclusie kunnen worden getrokken
dat wij de grondwet moeten parkeren. De VVD-fractie zou daar niet rouwig om
zijn. Dat is echter in eerste instantie een zaak voor de voorzitter en voor
de Nederlandse regering.De heer Van As (LPF):Voorzitter. Wij hebben in deze zaal nu twee spijkerharde mensen, te weten
minister Bot en de heer Van Baalen namens de VVD-fractie. De komende maanden
zal blijken hoe spijkerhard deze bewindsman is en hoe spijkerhard de VVD-fractie
zal zijn.Europees beleid is grotendeels binnenlands beleid geworden. 70% van onze
wetgeving is afkomstig uit Brussel. Het is ontluisterend dat wij, leden van
de Tweede Kamer, zo weinig van Europa weten. De meesten van ons hebben er
geen weet van wat er in Brussel gebeurt. Let wel, dit zijn niet mijn woorden,
maar die van de ministers Brinkhorst en Peijs. Is minister Bot dezelfde mening
toegedaan? Stel dat beide ministers gelijk hebben en dat wij inzake Europa
onkundig, onwetend en zelfs onwillig zijn, dan mag je hopen dat er tenminste
nog een regering is die waakt over, en desnoods vecht voor, de Nederlandse
belangen in Europa. Sommigen mogen dan dromen van een Europa als ruimte van
vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, in werkelijkheid is het een ruimte
van keihard onderhandelen over geld, macht en invloed, aldus Eurocommissaris
Bolkestein, die er dagelijks mee te maken heeft.Over die waakzaamheid en vechtlust van de regering maakt de LPF-fractie
zich ernstig zorgen. In het verleden is meermalen aangetoond dat Nederland
ofwel niet weet hoe het Europese spel van keihard onderhandelen dient te worden
gespeeld – kijk maar naar het debacle rond zwarte maandag in 1991, toen
ons land plotseling alleen bleek te staan met zijn pleidooi voor een verdergaande
federalisering van Europa – ofwel het spel niet hard durft te spelen.
Zo verwerd Nederland halverwege de jaren negentig tegen wil en dank tot de
met afstand grootste nettobetaler van de EU. De geschiedenis lijkt zich nu
te herhalen. Nadat Frankrijk en Duitsland eind vorig jaar het Stabiliteitspact
om zeep hadden geholpen, dreigde de regering de totstandkoming van de Europese
grondwet te vertragen of zelfs tegen te houden, mocht het Europese Hof geen
grotere vinger in de pap krijgen. Wat bleek? Duitsland en andere lidstaten
voelden daar niets voor en minister Bot bond vervolgens keurig in; onze harde
onderhandelaar. In de regeringsnotitie van 16 september 2003 over de
Nederlandse inzet in de IGC sprak de regering van het actief inspelen op het
proces, op de coalities die zich vormen en op de punten die andere lidstaten
inbrengen. Is dit een diplomatieke manier om te vertellen dat je de stellingen
verlaat zodra je wordt geconfronteerd met een overmacht?Hoe geloofwaardig is in dit licht de opmerking van minister Bot dat het
vetorecht op de meerjarenbegroting bikkelhard op tafel ligt? Nederland wordt
binnen een maand voorzitter van de EU en is op grond daarvan gedwongen tot
een meer neutrale opstelling. Hoe valt dit te rijmen? Het zou goed zijn als
de minister op korte termijn met een update kwam van de inzet van de regering
in de IGC.Wanneer je het hebt over de verdediging van de Nederlandse belangen in
Europa, kun je, wat de LPF-fractie betreft, niet om de kwestie-Turkije heen.
Tot mijn verbazing en vreugde hield deze minister, die nota bene van CDA-huize
is, gisteren in Duitsland een pleidooi voor het houden van een, weliswaar
Europees, referendum over voor de burger ingrijpende maatregelen inzake Europa.
Waarom pleit hij eigenlijk voor een niet bindend referendum en niet voor een
bindend referendum als hij de stem van het volk zo belangrijk vindt? Nu wordt
er binnen afzienbare tijd in Nederland een referendum gehouden over het Grondwettelijk
Verdrag. Is de toetreding van Turkije tot de EU niet een veel ingrijpender
aangelegenheid dan het Grondwettelijk Verdrag, dat toch weinig meer is dan
een samenbundeling van reeds bestaande en in werking getreden verdragen? Turkije
zal op termijn meer inwoners tellen, moslims welteverstaan, dan het nu grootste
en machtigste EU-land Duitsland. Turkije dat relatief arm is en grenst aan
riskante landen zoals Syrië, Irak en kernmacht in wording Iran. Turkije
ook waar in 1997 nog een militaire staatsgreep plaatsvond en de onderdrukte
Koerdische minderheid de gewapende strijd wellicht weer gaat hervatten. Uit
recente peilingen van Maurice de Hond blijkt dat 57% van de Nederlanders eigenlijk
niets voelt voor een toelating van Turkije tot de EU. Zowel bij het CDA als
de VVD als D66, maar ook bij de PvdA, de SP en de LPF zijn de tegenstemmers
ruimschoots in de meerderheid. Als deze minister werkelijk meent dat de burgers
meer dienen te worden betrokken bij de Europese besluitvorming, dan kan ik
niet anders doen dan voorstander zijn van een referendum over zoiets ingrijpends
als een toekomstig EU-lidmaatschap van Turkije. Voor alle duidelijkheid: ik
heb het hier over een Nederlands referendum, aangezien een Europees referendum,
als het ooit zover komt, nog wel even op zich laat wachten. Mocht het komen
tot een referendum over Turkije, dan moeten wij daar niet meer te lang mee
wachten, want het zal moeten plaatsvinden nog voor de start van de onderhandelingen
met Turkije. Dat kan al in december van dit jaar het geval zijn.De voorzitter:Wilt u tot een afronding komen?De heer Van As (LPF):Dat het zo snel gebeurt, is een kwestie van fatsoen en geloofwaardigheid.
Je kunt het domweg niet maken om onderhandelingen te starten met een land,
om vervolgens aan het einde van het traject, wanneer Turkije aan alle criteria
van Kopenhagen voldoet, een referendum te houden waarin de bevolking alsnog
nee zegt. Dat zou van de EU een onbetrouwbare en ongeloofwaardige partner
maken en dat is het laatste waarop wij zitten te wachten.Ik moet helaas afronden en zal hetgeen ik nog wilde zeggen wellicht bewaren
tot mijn tweede termijn. Ik ben benieuwd naar het antwoord van de minister
en behoud mij het recht voor om in tweede termijn zonodig met een motie te
komen.De heer Van der Ham (D66):Ik ben toch een beetje in verwarring. Is nu de strekking van uw betoog
dat u de toetreding van Turkije een belangrijker onderwerp vindt dan het Stabiliteitspact?
U had het er immers zeer uitgebreid over. Ten tweede meen ik uit uw betoog
begrepen te hebben dat Turkije, zelfs als het aan alle criteria voldoet, niet
bij de EU mag omdat het moslims betreft. Begrijp ik dat goed?De heer Van As (LPF):Nee, ik denk dat u het verkeerd begrijpt. Ik zou die twee dingen elkaar
houden. De LPF-fractie hecht heel veel waarde aan het Stabiliteitspact. Wij
hebben daartoe ook een motie ingediend. Wij hebben daar hele discussies over
gevoerd in deze Kamer met minister Zalm. Wij hebben altijd gevonden en vinden
nog dat er keihard moet worden vastgehouden aan het Stabiliteitspact. Daarover
zou ook iets opgenomen moeten worden in de Europese grondwet, om daarmee zekerheden
te stellen voor later. Wij zijn bang dat dit onderhandelingspunt nog weleens
een heel probleem zou kunnen worden, terwijl de LPF-fractie er onvoorwaardelijk
achter staat. Onze opvatting over de toetreding van Turkije tot de EU heeft
niet alleen daarmee te maken, maar ook met het feit dat de grenzen van Europa
dienen te worden vastgesteld. Binnen onze opvatting zien wij geen reden om
Turkije toe te laten treden tot de EU.De heer Duyvendak (GroenLinks):Voorzitter. Ook ik zou graag met de minister in debat gaan over de op
zijn minst interessant te noemen rede die hij gisteren in Berlijn heeft gehouden.
Misschien dat wij daartoe volgende week in de Kamer nog wat uitgebreider gelegenheid
hebben. Zijn pleidooi voor een Europabreed referendum was de fractie van GroenLinks
in ieder geval uit het hart gegrepen. Een debat over welke bevoegdheden wel
en welke niet in Brussel thuishoren, zouden wij ook graag voeren.Ik heb een drietal opmerkingen over de toekomstige grondwet, want daarover
spreken wij vanavond. Als wij de beschikbare informatie verzamelen en de huidige
tussenstand bekijken, dan worden wij steeds somberder. Het mag bekend zijn
dat wij het ontwerp van de conventie gematigd positief beoordeeld hebben om
een aantal redenen. Europa wordt democratischer, transparanter, slagvaardiger
dan onder het Verdrag van Nice. Helaas zien wij nu op een aantal punten dat
er dingen teruggedraaid worden. Zo zou de macht van het Europees Parlement
geringer kunnen worden en noem maar op. Ik zal er niet over uitweiden, maar
ik wil hier wel nadrukkelijk gezegd hebben dat er ook voor de fractie van
GroenLinks een moment kan komen dat wij bij een referendum zouden kunnen zeggen:
dit is niet meer te verdedigen, dit is geen noemenswaardige verbetering van
wat er nu ligt. Wij blijven hopen op een positief resultaat.Wij hebben altijd gezegd dat het van weinig realiteitszin van de Nederlandse
regering getuigt om hard in te zetten op het Stabiliteitspact en op de rol
van het Hof. Deze inzet zal namelijk uiteindelijk tot weinig leiden. De minister
is begonnen met het maken van forse terugtrekkende bewegingen op dit punt.
Wij zagen ook de heer Van Baalen net wegduiken. Hij is al tevreden als hij
verbeteringen ten opzichte van de huidige situatie binnenhaalt. Ik kan niet
anders dan constateren dat dit een vluchtheuvel of een schaamlap zal zijn
en niet de harde garanties die de VVD-fractie oorspronkelijk wilde hebben
door middel van de constructie rond het Hof.De heer Van Baalen (VVD):Het klinkt heel aardig natuurlijk, dat wegduiken. Men vraagt echter natuurlijk
geen interpellatie aan om weg te duiken. Als men dat wil, gaat men ergens
in de gang zitten. Wat het Stabiliteitspact betreft, heb ik heel duidelijk
gezegd dat wij hechten aan het versterken van de rol van de Commissie en aan
de rol van het Hof. Wij houden ons echter wel aan de motie-De Grave waarin
werd gevraagd om versterking. Wij moeten zien wat daar uitkomt. Er is in dit
debat al gebleken dat de regering en de VVD-fractie op dit gebied op één
lijn zitten. Wij hopen dat het optimale er uit kan worden gehaald. Dat is
geen wegduiken. Het is wegduiken als men dit op een gegeven moment niet aan
de orde durft te stellen.De heer Duyvendak (GroenLinks):Ik constateer toch dat de harde toon die u eerst aansloeg wat is verzacht.
Het gaat nu al over "verbeteringen". Ik doe een voorspelling. Als er straks
een annex komt of een brief rondom de grondwet, zullen de Nederlandse regering
en daarmee de VVD-fractie enorm opgeven over wat er is binnengehaald terwijl
de veranderingen materieel weinig om het lijf zullen hebben. Ik zou daar overigens
blij mee zijn, daar wil ik geen misverstand over laten bestaan.De heer Van Baalen (VVD):U spreekt nu al in juridische termen over annexen. De VVD-fractie vindt
het van belang dat de afspraken hard zijn en dat zij bindend zijn. Wij zullen
te zijner tijd beoordelen of die in een annex moeten staan en u zult dat ook
doen, hoop ik.De heer Duyvendak (GroenLinks):U zou van een verbetering kunnen spreken terwijl het resultaat daadwerkelijk
niet iets hards inhoudt. Het hoeft niet te betekenen dat er iets anders zal
gaan gebeuren en dat de huidige positie rond het niet handhaven van het Stabiliteitspact
wezenlijk anders zal zijn voor de Nederlandse regering. Wij wachten het af.
Ik heb een voorspelling gedaan en wij spreken elkaar hier nader over.Er is een motie ingediend inzake het veto op de meerjarenbegroting. De
fractie van GroenLinks is geen voorstander van zo'n veto, vooral omdat dit
de rol van het Europees Parlement uiteindelijk zal verzwakken. Wij vinden
de betalingspositie van Nederland geen correcte en wij steunen de regering
in alle pogingen om die te veranderen. Als dit niet zou worden
bereikt en er wel een veto op de meerjarenbegroting komt, zijn wij ontevreden.
Wij vinden dat de regering moet inzetten op die nettobegrenzer.Ik heb nog één punt met betrekking tot de onderhandelingen
rond de grondwet. CDA-lijsttrekker Eurlings heeft een dag of tien geleden
in een debat in Buitenhof opmerkelijke uitspraken gedaan over het blokkerende
veto op het terrein van de buitenlandse politiek. Ik vind dat de Tweede Kamer
daar een heldere uitspraak over moet doen. Daarom dien ik een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat er in de huidige IGC-onderhandelingen wordt gesproken
over verschillende opties met betrekking tot besluitvorming op het gebied
van buitenlands beleid;van mening dat voor het voeren van een besluitvaardig en krachtig buitenlands
beleid het nodig is om besluiten te nemen met gekwalificeerde meerderheid;verzoekt te regering om in de onderhandelingen vanaf dit moment te pleiten
voor het opgeven van blokkerende veto's op het terrein van de buitenlandse
politiek,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Duyvendak en Van der Ham. Naar
mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 2(29625).De heer Duyvendak (GroenLinks):De formulering van het dictum is overigens letterlijk gehaald van het
weblog van de heer Eurlings.De heer Van Bommel (SP):Voorzitter. De Nederlandse regering krijgt een steeds realistischer kijk
op de verhoudingen in Europa. Eerst heette het dat Nederland de grootste van
de kleine was en nu is er de erkenning dat wij een relatief onbelangrijke
speler zijn. Dat bleek vanmorgen ook uit een artikel in de Volkskrant waarin
de minister van Buitenlandse Zaken spreekt over het landbouwbeleid zoals dat
wordt vormgegeven in Europa door Chirac en Schröder. Ik citeer de minister
van Buitenlandse Zaken: "een onderonsje van twee heren". ... "De heren zitten
boven op de Tempelberg en het voetvolk moet het maar slikken."Wie is dat voetvolk? Zijn wij dat, de kleine landen? Zijn dat onze regeringen?
Het lijkt wel zo. Ook is er de erkenning dat Europa niet altijd in het Nederlands
belang optreedt. Veel mensen missen een gevoel van verbondenheid met de Europese
Unie. De minister van Buitenlandse Zaken bepleit daarom een pas op de plaats
bij grote integratieplannen. Het lijkt wel alsof ik mijn fractievoorzitter,
Jan Marijnissen, hoor. Die heeft dat namelijk ook steeds gezegd. Zelfs het
teruggeven van taken aan lidstaten behoort nu tot het pakket waar de regering
voor naar Brussel afreist. Ook dat getuigt van realisme, realisme over de
verhoudingen in Europa, realisme ook over de staat van de Europese Unie; een
beetje laat, maar niet te laat wat mij betreft.Er is ook realisme over de Europese kopgroep. De minister heeft steeds
gezegd dat hij er tegen is dat er een kopgroep komt, maar als er een komt
wil hij daar wel bij horen. Die kopgroep komt er, maar zonder Nederland. Ook
dat begint door te dringen tot de Nederlandse regering.Dan het echte onderwerp van vanavond, het Stabiliteitspact. Ook op dat
punt is er realisme bij de Nederlandse regering. Frankrijk en Duitsland gaan
hun eigen gang. Wellicht zullen nog veel meer landen de 3%-grens overschrijden.
Ook Nederland moet gelet op de eigen positie eigenlijk alle woorden die in
het verleden over dit thema zijn gesproken inslikken. De SP is daar niet rouwig
om. Wat ons betreft is die grens willekeurig en te rigide. Wij maken zelf
wel uit wanneer de Nederlandse regering meer uit moet geven, bijvoorbeeld
om tegemoet te komen aan sociale wensen in het land.De politieke vraag die vandaag moet worden gesteld is natuurlijk wat de
beschamende vertoning van de afgelopen maanden – zo mag ik het toch
wel zeggen – heeft gedaan met de positie van Nederland in de Europese
Unie. Op hoge toon iets eisen en het dan vervolgens weer laten gaan: wat heeft
dat gedaan met de Nederlandse geloofwaardigheid? Wat heeft het gedaan met
de Nederlandse betrouwbaarheid? Daarover zal duidelijkheid moeten komen.Hier past volgens mij maar één erkenning. De Nederlandse
regering heeft hoog spel gespeeld, vooral bedoeld voor binnenlands gebruik
en dat spel nu verloren. Daarmee staat de Nederlandse regering in haar hemd.
Zoals gezegd, de regels van het pact zijn te willekeurig en te rigide. Het
zou getuigen van realiteitszin om te bepleiten om die regels, inmiddels een
dode letter, gewoon aan te passen aan de realiteit. Wellink, van De Nederlandsche
Bank, heeft natuurlijk helemaal gelijk wanneer hij zegt dat het overtreden
van de regels van het pact geen economisch probleem is, maar een politiek
probleem. Ook die erkenning kan volgens mij vandaag worden uitgesproken door
de Nederlandse regering. Eigenlijk zegt de Nederlandse regering dat impliciet
wanneer zij afstand doet van de eerdere eis om de gang naar het Hof en eventuele
sancties mogelijk te maken.De SP is het eens met Wellink van De Nederlandsche Bank. Tegelijkertijd
zien wij dat Europa wordt gedomineerd door de grote spelers. Het is naïef
om te veronderstellen dat die grote spelers aan de kleine landen het gereedschap
zullen aanreiken om zich te laten aanpakken. Niet via het Europese Hof, niet
via toetsing en niet via sancties; zoveel staat wel vast.Vanavond past ook de politieke conclusie dat de positie van de VVD toch
eigenlijk een heel rare positie is. De minister naar de Kamer roepen, een
hoge toon aanslaan, spreken over spijkerharde punten die niet worden waargemaakt
en het vervolgens maar laten gaan; deze uitkomst van de Europese politiek
was natuurlijk te verwachten. Het is dan ook niet de minister van Buitenlandse
Zaken die vandaag in zijn hemd staat, het is de minister van Financiën,
die steeds zulke grote woorden heeft gesproken in Europa, die in zijn hemd
is komen te staan. Wellicht verklaart dat de gang van de VVD vanavond naar
de Kamer en de eis om met de minister van Buitenlandse Zaken te kunnen spreken.
Het gaat er alleen om te proberen om gezichtsverlies voor de minister
van Financiën te voorkomen. Maar dat zal vanavond niet lukken.De heer Van Baalen (VVD):Ik betrap de heer Van Bommel toch op een misvatting. Ik help hem graag
om die misvatting te onderkennen en uit de weg te ruimen. Wij hebben de minister
naar de Kamer geroepen om het gehele financiële complex bij het verdrag
over de Europese grondwet te bespreken. Wij hebben vragen ingediend over het
Stabiliteitspact, over het veto en over de commissaris. Hij kan dus niet beweren
dat wij niets hebben geroepen over het belangrijkste punt, want het hardste
punt dat de minister heeft gemaakt, bleek uiteindelijk het vetorecht te zijn.
Wij hebben ook het nodige gezegd over het Stabiliteitspact, dus volgens mij
moet hij de vragen lezen voordat hij zo'n conclusie trekt.De heer Van Bommel (SP):Ik heb de vragen gelezen, ik heb ze gehoord en ik heb ook de antwoorden
gehoord. Nu wil het er bij mij niet in dat u van de drie belangrijke punten
op dit terrein er eentje zo maar laat passeren. En laat dat nu net dat harde
punt zijn, dat spijkerharde punt waarvoor VVD-leider Zalm, die ook in het
kabinet de leiding heeft, zich in Europa zo sterk heeft gemaakt. Hij heeft
gezegd dat wij het niet kunnen laten passeren dat andere landen zo maar de
regels van het Stabiliteitspact overtreden. Het Hof zal niet worden ingeschakeld,
de eis van Nederland ging veel te ver. Nederland zou bakzeil halen en dat
is ook gebeurd. Wij moeten nu maar afwachten wat er met de andere punten gebeurd
en wij moeten vaststellen dat de VVD-fractie dit punt net als de regering
gewoon maar laat passeren.De heer Van Baalen (VVD):Dit laatste spreek ik tegen. En u wilt toch niet beweren dat de VVD haar
eigen bewindslieden minder hard aanpakt dan de andere? Als u de debatten over
Europa of over defensie hebt gevolgd waaraan ook VVD-bewindslieden hebben
deelgenomen, kunt u dat niet zeggen. Of wilt u het toch beweren?De heer Van Bommel (SP):Dat wil ik wel beweren, want het is natuurlijk verbazingwekkend dat u
die twee andere punten gemaakt hebt, maar dat u het punt van de 3%-grens laat
passeren. U heeft ook niet de minister van Financiën gevraagd om aan
dit debat deel te nemen, terwijl hij daar in Europa zo'n grote mond over heeft
gehad. Daar spreekt u hem kennelijk niet meer op aan, u laat dat gewoon passeren.
Dit stelt mij in uw overigens consequente opstelling wel teleur.De heer Van Dijk (CDA):Voorzitter. Over een week worden de verkiezingen voor het Europees Parlement
gehouden. Ik dank de heer Van Baalen in ieder geval voor de gelegenheid om
vanavond in de Kamer nog een aardig verkiezingsdebat te houden over belangrijke
onderwerpen die in Europa aan bod zouden moeten komen. In de afgelopen tijd
hebben wij geregeld in zalen gestaan, fora toegesproken en discussies gehouden
met onze achterban over de onderwerpen die van belang zijn voor de komende
verkiezingen. Het valt mij daarbij telkens op dat de mensen willen weten wat
Europa nu precies voor hen betekent, in het dagelijks leven. Zij zijn eigenlijk
niet zo erg geïnteresseerd in hoe het nu precies zit met het sanctiemechanisme
van het Stabiliteits- en groeipact. De mensen willen weten wat het voor hen
betekent, zij willen weten waarmee zij vandaag en morgen te maken krijgen.
Maar bovendien hecht de burger in het algemeen waarde aan de geloofwaardigheid
van de Europese Unie: afspraak is afspraak, regels zijn regels en criteria
zijn criteria.Deze aspecten zijn bijvoorbeeld ook te vinden in de motie-De Grave, kamerbreed
ondertekend en ondersteund. Wij willen ervoor zorgen dat deze aspecten op
een goede manier in het verdrag verankerd worden. En er staat niet in de motie
dat dit via een gang naar het Hof van Justitie zou moeten gaan; de regering
wordt opgeroepen, te bewerkstelligen dat er een effectieve procedure tot naleving
van het Stabiliteits- en groeipact in de definitieve tekst van de Europese
Grondwet wordt opgenomen. En of dit nu wordt gedaan door middel van versterking
van de positie van de Europese Commissie, via een procedure bij het Hof of
met andere methoden om het sanctiemechanisme overeind te krijgen en te houden,
dat staat niet in de motie. Maar de regering weet dat zij daarvoor aan het
werk moet. Zij is inmiddels tot de conclusie gekomen dat het op één
terrein erg lastig is om het gevraagde voor elkaar te krijgen. Maar de heer
Van Baalen is op dat ene punt ingegaan en hij heeft daarvoor de hele Kamer
bijeengeroepen voor een interpellatiedebat, terwijl er misschien nog wel talloze
andere manieren zijn om dit punt binnen te halen.De heer Van Baalen (VVD):Die laatste beoordeling laat ik voor rekening van de heer Van Dijk, voorzitter,
maar ik ga ervan uit dat de CDA-fractie op basis van de motie-De Grave ook
wel een voorkeur heeft, bijvoorbeeld op het punt van de rol van de Commissie
of de rol van het Hof. Hij gaat dit debat toch niet helemaal waardevrij aan.De heer Van Dijk (CDA):Het gaat ons erom dat in die motie staat dat er een effectieve procedure
tot naleving van het Groei- en stabiliteitspact moet komen. Het maakt ons
eerlijk gezegd niet uit of dat via een Hofprocedure is of via een versterking
van de positie van de Europese Commissie. Daar wacht ik het eindresultaat
van af. Ik kan op dit moment nog niet zeggen dat de regering niet heeft uitgevoerd
wat er in die motie stond. Dat is ook de lijn die de VVD in deze Kamer heeft
uitgesproken, namelijk: als iets vastligt in een motie, gaan wij ervan uit
dat die motie wordt uitgevoerd, totdat de regering het tegendeel heeft beweerd.
De regering heeft dat nog niet gedaan. Om die reden vonden wij het merkwaardig
om vandaag over deze zaak een interpellatie te houden.De heer Van Baalen (VVD):Ik raad u toch echt aan om samen met de heer Van Bommel naar Specsavers
te gaan en daar een bril te kopen. U heeft de vragen namelijk kunnen lezen
en daarin gaat het niet alleen om het Stabiliteitspact. Er waren nog twee
punten, waarop wij hebben ingezoomd. Ik heb gezegd dat de minister eerst het
Stabiliteitspact en de rol van het Hof en de Commissie spijkerhard noemt,
maar dat dat lijkt weg te vallen. Wij hebben daar echter een goed debat over
gehad. Ik heb vervolgens ingezoomd op het veto en de nettobegrenzer. U moet de zaken dus wel in perspectief plaatsen en niet net doen of er
alleen over het ene is geïnterpelleerd. Er is namelijk ook over het andere
gesproken.De heer Van Dijk (CDA):Misschien kan de heer Van Baalen dan duidelijk maken waarom hij aanleiding
zag om een interpellatie te hebben over dat punt, omdat over dat ene punt
wat gezegd was door de minister en niet over de andere punten. De heer Van
Baalen moet dus ook zuiver redeneren en niet nu zeggen dat er nog meer punten
in zijn interpellatievragen stonden.De heer Van Baalen (VVD):Het ging over een complex van zaken. Ik wilde aantonen dat het niet aanvaardbaar
is dat je op het ene gebied zegt dat iets spijkerhard is, en dat je dat laat
vallen zonder aan te geven wat dat op een ander gebied betekent. Daar hebben
wij een duidelijk verhaal over gewisseld. U kunt niet zeggen dat wij niet
geïnterpelleerd hebben over het punt van het veto en de nettobegrenzer.De heer Van Dijk (CDA):Voorzitter. Ik wil tot een afronding komen. Onze houding in dit debat –
dat was ook in de voorgaande debatten zo – is dat de regering regeert.
Die voert de onderhandelingen. Wij hebben helder de kaders aangegeven, waarvan
wij vinden dat de regering die mee zou moeten nemen. Wij beoordelen het eindresultaat
en wij wachten af wat er in de komende periode gaat gebeuren. Wij hebben helder
aangegeven wat de prioriteiten zijn waar Nederland volgens het CDA mee aan
het werk zou moeten gaan.Ik wil nog een opmerking maken over de motie van de heer Van Baalen. Deze
motie zegt exact datgene wat de Nederlandse regering in de afgelopen periode
ook steeds heeft gezegd en wat wij ook steeds naar voren hebben gebracht.
Daarom hebben wij geen enkele behoefte aan deze motie. Het is ons inziens
een overbodige motie.De heer Van Baalen (VVD):Ik heb ook bij het debat gezeten dat is geëindigd in de motie-De
Grave. Ik herinner mij dat de regering zich daar toen in kon vinden, maar
dat de Kamer zei dat het belangrijk was om als Kamer dit punt te markeren.
Het is nu belangrijk om naast de Eurocommissaris en naast de motie-De Grave
ook dit punt helder te markeren. Als u dat niet durft is dat aan u. Het gaat
er echter om of u met de motie eens bent of niet. Draait u daar niet procedureel
omheen.De heer Van Dijk (CDA):Ik vind dit een beetje flauwe opmerking. U weet dat een van de prioriteiten
van het CDA altijd is geweest dat op het terrein van de financiële meerjarenperspectieven
wij of unanimiteit willen hebben, dan wel dat wij de nettobegrenzer goed geregeld
willen hebben. Dat punt hebben wij elke keer in de richting van de regering
gemaakt. De regering zegt dat dat een van de hardste punten is in de onderhandelingen.
Dit is dus een duidelijk overbodige motie en daar doen wij niet aan mee.De heer Van Baalen (VVD):De heer Van Dijk zegt eigenlijk dat hij het ermee eens is, maar hij zal
toch niet voor de motie stemmen. Ik neem echter aan dat hij daar nog fractieberaad
over heeft. Wij wachten dat af.De heer Duyvendak (GroenLinks):Wat denkt u van mijn motie over het opgeven van het veto inzake het buitenlands
beleid?De heer Van Dijk (CDA):Ik maak daar eerst een procedurele opmerking over. Het is merkwaardig
dat in een debat over het Groei- en stabiliteitspact een motie wordt ingediend
over het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid.U doet het voorkomen alsof het CDA zijn standpunt over de gekwalificeerde
meerderheidsbesluitvorming heeft gewijzigd. Ik raad u aan om de Handelingen
van april vorig jaar te lezen, toen wij dit standpunt al een paar keer naar
voren hebben gebracht. Ik heb er op dit moment geen behoefte aan om een dergelijke
motie mede te ondertekenen. Ik leg de motie voor aan mijn fractie en bij de
stemming zal het oordeel blijken.De heer Douma (PvdA):Voorzitter. Ik zal vooral proberen om de minister een aantal vragen te
stellen. Het lijkt er bijna op dat wij een debat met de heer Van Baalen voeren.Ik denk dat vrijwel alle Kamerleden van mening zijn dat het Stabiliteits-
en groeipact van groot belang is. Op grond van het uitgangspunt "afspraak
is afspraak" moeten wij ons daaraan houden. Het is zelfs gewenst om de naleving
van dit pact op enigerlei wijze vast te leggen in het Grondwettelijk Verdrag.
Daarover verschillen wij niet van mening. De opvattingen lopen wel uiteen
als het gaat om de vraag hoe hard het gespeeld moet worden en langs welke
weg dit gerealiseerd moet worden. Wij hebben gezien dat minister Zalm en de
fractie van de VVD eerst op hoge toon een bepaalde variant hebben bepleit.
Nu lijken zij echter in te stemmen met een andere variant. Daar nemen wij
kennis van.Het blijkt lastig om de effectieve naleving van het Stabiliteits- en groeipact
op een plek te geven in het Grondwettelijk Verdrag. Het debat over de vraag
of het Stabiliteits- en groeipact nog wel aansluit bij de huidige economische
ontwikkelingen, is al een tijdje gaande. Er is sprake van het aanbrengen van
enige flexibiliteit. Zo zouden de pensioenvoorzieningen en ook de schuldpositie
van een land een rol kunnen spelen. Enige flexibiliteit van de regering in
de benadering van de inhoud van het Stabiliteits- en groeipact maakt het volgens
mij gemakkelijker om resultaten te boeken op het punt van de naleving van
het pact.De PvdA-fractie is er voorstander van dat er iets wordt gedaan aan de
Nederlandse positie van nettobetaler. Op dat punt steunen wij de inzet van
de regering. De vraag is alleen, langs welke weg het doel bereikt kan worden.
Moet dit per se via de weg van unanimiteit over meerjarige financiële
perspectieven? Wij denken dat het doel op meerdere manieren bereikt kan worden.
Graag een reactie van de minister op dit punt.Voorzitter. Dan wil ik nog eens ingaan op de positie van de heer Van Baalen
en van de VVD. Het lijkt er een beetje op alsof de VVD en de heer Van Baalen
in het bijzonder eigenlijk heel graag met de minister mee zouden willen onderhandelen,
zijn hand zouden willen vasthouden in het onderhandelingsproces. De heer Van
Baalen lijkt te popelen van ongeduld om zelf dat soort onderhandelingen te
doen. Zo ver is het nog niet en laten wij hopen dat het zo ver ook niet komt,
maar ik beluister wel duidelijke verschillen van opvatting als het gaat over
het woord spijkerhard. Het woord spijkerhard wordt wat eigenaardig
gehanteerd in dit debat. De heer Van Baalen heeft het steeds over spijkerharde
standpunten en de minister heeft het over spijkerhard onderhandelen. Met mijn
vakbondsachtergrond kan ik spijkerhard onderhandelen nog wel begrijpen, maar
met spijkerharde standpunten kan ik moeilijker omgaan. Daar kun je in beginsel
niet op terugkomen. Wij hebben zojuist gezien bij het Stabiliteits- en groeipact
dat het begon met zogenoemde spijkerharde standpunten van de VVD, terwijl
daarvan uiteindelijk in dit debat niet zo idioot veel overblijft. Van de spijkerharde
onderhandelingen blijkbaar wel. Ik heb het vermoeden dat zich nu een vergelijkbare
situatie voordoet als het gaat over de unanimiteit. De VVD vraagt op hoge
toon om het punt van de unanimiteit tot een spijkerhard punt te verklaren.
Vervolgens krijg ik een motie te zien waarin staat: als één
van de hardste punten. Ja, dan praat ik weer met de spijkerharde onderhandelaar,
want dan weet ik zo ongeveer hoe laat het is. Eén van de hardste punten
betekent dat er een andere uitkomst kan komen. Ik heb het gevoel dat de heer
Van Baalen hier met de voorbereiding van een rondje kiezersbedrog bezig is
en dat wij na 10 juni zullen zien dat hij met de uitkomst die dan ter
tafel ligt ook goed in kan stemmen.De heer Van Baalen (VVD):Het lijkt erop dat de collega van de PvdA niet zozeer een vakbondsachtergrond
heeft, maar meer een achtergrond in de sfeer van tekstuitleg. Dan weet de
geachte heer Douma ook dat het moment waarop je verklaart wat je positie is,
meeweegt in de interpretatie van de motie. De VVD heeft heel duidelijk aangegeven
dat het niet alleen spijkerhard onderhandelen is, maar ook een spijkerhard
standpunt. Dat heb ik keer op keer op vragen geantwoord. Dus daarmee is de
heer Douma bediend. Of hij het leuk vindt als ik zelf ooit eens ga onderhandelen,
doet er eigenlijk niet zoveel toe.De heer Douma (PvdA):Ik zie een duidelijk onderscheid tussen spijkerharde punten en spijkerhard
onderhandelen. Wij hebben in de Kamer met elkaar overeenstemming bereikt over
een aantal punten die in de onderhandelingen die door de Nederlandse regering
gevoerd worden van groot belang zijn. Dat zijn ook harde onderhandelingspunten.
Ik zie een duidelijk verschil tussen wat de heer Van Baalen een spijkerhard
punt noemt en wat hij één van de hardste punten in de onderhandelingen
noemt. Dan weet ik hoe laat het is. Binnenkort gaat hij ook op dit punt door
de bocht.De heer Van der Ham (D66):Voorzitter. Ook ik had graag willen debatteren over het Europees referendum.
De minister vindt het Europees referendum eigenlijk het mooiste wat er is.
Overigens ben ik het minder eens met de kwalificatie van de nationale referenda
in de Grondwet. Hij noemde het een beetje arrogant om dat te doen. Dat mag
hij vinden, maar dat vind ik als indiener van de wet op dat punt natuurlijk
niet. Graag had ik het gehad over de opvattingen van de minister op welke
punten nationale staten zelf beleid moeten bepalen op het gebied van landbouw.
Daar heeft de minister ook een zinnetje aan gewijd in Duitsland. Ik ben daar
heel benieuwd naar. Ik vraag hem dan ook om mij een gunst te verlenen en daar
nog iets meer over te zeggen. Dan kan ik dat maandag in het notaoverleg met
de minister van Landbouw meenemen.Voorzitter. Het voornaamste punt dat nu aan de orde is betreft het Stabiliteitspact.
De regering moet onderhandelingsruimte hebben. Voor ons is het belangrijk
dat er in Europa een Aziatische discipline komt op het gebied van de begrotingen.
Ik noem Azië niet voor niets, want de Aziaten concurreren ons er bij
bosjes uit. Dagelijks blijkt dat wij banen verliezen aan Azië. Het is
heel belangrijk dat er in Europa discipline komt. Er moet dan maar over onderhandeld
worden of het om die 3% of om een ander percentage gaat. Deze minister heeft
voldoende capaciteiten om dat goed te doen. Als het resultaat niet goed is,
zullen wij dat wel merken. Daar rekenen wij deze minister op af. Wij gaan
er vooralsnog van uit dat hij daarin spijkerhard onderhandelt. Het gaat immers
wel ergens over. Als wij in Europa niet de discipline opbrengen die wij op
het gebied van begrotingen en het uitgeven van geld zouden moeten hebben,
dan gaat het fout met Europa en dan gaat het uiteindelijk ook fout met Nederland.
Wat dat betreft, ben ik heel links, maar niet een socialist!Voorzitter. Ik kan het hier eigenlijk bij laten. Ik was ook erg verbaasd
over de toon die de heer Van Baalen in eerste instantie in de media en ook
in dit debat heeft aangeslagen. Hij zegt in tweede instantie: eigenlijk moet
de minister natuurlijk wel zelf onderhandelen. Dat vinden wij dus allemaal,
mijnheer Van Baalen. Wat dat betreft, kan ik de ophef niet zo goed begrijpen.Ik heb een motie van de heer Duyvendak over het opgeven van de unanimiteit
op het gebied van buitenlands beleid meeondertekend. Dat is een belangrijk
punt voor D66. Als wij slagvaardig willen zijn in de wereld en een alternatief
willen vormen voor het soms wel erg schreeuwerige Amerika, dan zullen het
ook op dat punt daar een beetje in het eigen vlees moeten durven snijden.
Dat durft de VVD helaas niet. Dat vind ik erg tegenvallen van de heer Van
Baalen.De heer Van Baalen (VVD):Wie uitgedaagd wordt, mag daarop reageren. U stelt dat het niet aan de
Kamer is om mee te onderhandelen. Dat klopt, maar het is wel aan de Kamer
om het kader te scheppen. Hoe verklaart u anders dat de motie-Van der Laan
over God in de Grondwet voor u zo'n belangrijk punt is? Die motie hebben wij
overigens meeondertekend. U wilt dus wel degelijk mede het kader bepalen.
Gelukkig! Dan wijkt u niet af van de VVD.De heer Van der Ham (D66):Wij hebben onze opvattingen gegeven in de Kamer. Als de minister klaar
is met onderhandelen, zult u onze opvattingen en conclusies ongetwijfeld keihard
horen. U weet wat onze belangen zijn. Dat is bijvoorbeeld dat buitenlands
beleid, wat u dan wat minder belangrijk vindt en op welk punt u vooral al
die verdeeldheid in Europa wilt laten bestaan. Ga uw gang, zou ik zeggen.
Dat zijn de verschillen tussen D66 en de VVD. Dat is het verschil tussen hetgeen
wij belangrijk vinden en hetgeen de VVD belangrijk vindt.Minister Bot:Voorzitter. Zoals ik al in eerste instantie heb gezegd, streeft de regering
naar een optimaal resultaat in de onderhandelingen. Zij zal
daar hard op inzetten. Ik heb de positie van de regering en mijzelf op het
punt van het vetorecht en de financiële perspectieven duidelijk gemaakt.
Daar wil ik dus niet meer op terugkomen.Ik wil nog wel iets zeggen over het Stabiliteits- en groeipact, omdat
daar nogal veel verwarrende opmerkingen over gemaakt zijn. De regering streeft
uiteraard ook op dat punt een optimaal resultaat na. Er is daarbij een aantal
elementen aan de orde. Er is een element van het Hof, er is een element van
de Commissie en er is een element van de lidstaten. Wij zetten uiteraard in
op alledrie. Bij het Hof moeten wij één ding goed bedenken:
de Commissie heeft de gelegenheid gehad – en heeft die ook genomen –
om naar aanleiding van hetgeen gebeurd is met Duitsland en Frankrijk naar
het Hof te stappen. Het Hof heeft zich ontvankelijk verklaard. Wij zitten
dus op het ogenblik gewoon te wachten op wat het Hof gaat doen. Wij moeten
derhalve heel goed bedenken wat wij bereiken met een inzet op het Hof als
het Hof in een later stadium bepaalde uitspraken daarover zou doen. Dat kan
veel verder gaan. Het Hof kan ook zeggen: nee, daar ben ik niet toe bevoegd.
Dat is dus iets waar je voorzichtig mee moet zijn.Ik heb over de rol van de Commissie al gezegd dat wij daar nog steeds
hard op blijven inzetten, omdat wij het belangrijk vinden dat datgene wat
in de Conventie bereikt is, overeind blijft. Ik heb voorts gezegd dat wij
daar op dit moment alleen in staan. Wij zijn in onderhandeling over alle elementen
die het Stabiliteitspact betreffen en trachten een zo goed mogelijk resultaat
te krijgen dat in overeenstemming is met datgene wat door deze Kamer naar
buiten is gebracht. Wij vechten voor alle elementen, dus zowel voor het veto
als voor een Stabiliteits- en groeipactformule die recht doet aan datgene
wat wij juist en correct vinden.De heer Van Baalen heeft gevraagd om helderheid. Hij heeft gezegd dat
wij moeten oppassen en dat wij het Hof erbij moeten betrekken. Ik heb zojuist
de huidige situatie uiteengezet. Die moet ook in de overwegingen worden betrokken.De heer Van As heeft opgemerkt dat wij zo weinig weten van Europa. Dat
is iets wat mij ook regelmatig opvalt. Ik ontken dat de regering in het verleden
niet hard zou hebben onderhandeld. Hij heeft een aantal voorbeelden genoemd.
Ik stel daar bijvoorbeeld Berlijn tegenover en talloze andere onderhandelingen,
ook op landbouwgebied, waar wij in het verleden keurig gescoord hebben. Het
is bekend voor iedereen die de Europese Unie de afgelopen twintig tot dertig
jaar heeft gevolgd, dat wij daar geen slecht figuur hebben geslagen. Wij moeten
niet vergeten dat er ondertussen 25 lidstaten zijn en dat wij een deel van
onze soevereiniteit hebben moeten afdragen. Er bestaat zoiets als gekwalificeerde
meerderheid waardoor je soms compromissen moet zoeken. Het is volstrekt duidelijk
dat niet altijd onze wensen kunnen worden gehonoreerd.De heer Van As heeft over Turkije gesproken. Ik meen niet dat wij vandaag
een debat voeren over dit land. Ik kan alleen maar zeggen dat de heer Van
As zijn opvattingen vijf of tien jaar geleden had moeten inbrengen. Inmiddels
zijn wij een aantal stations verder. In 1999 en 2002 zijn er duidelijke uitspraken
gedaan waarmee de regering en de Kamer hebben ingestemd. Het wachten is nu
op het rapport van de Commissie dat hopelijk eind oktober, begin november
zal verschijnen. Vervolgens zal de Europese Raad onder Nederlands voorzitterschap
bezien of Turkije voldoet aan de politieke Kopenhagen-criteria. Als dat het
geval is, zullen onderhandelingen moeten worden geopend. Als dat niet het
geval is, zal dat niet gebeuren. Sommigen van u zullen zeggen: helaas. Dan
zeg ik: helaas pindakaas, men had dat dan maar eerder moeten bedenken.De heer Duyvendak is somber gestemd over de tussenstand. Dat ben ik niet.
Na mijn gesprekken met premier Ahern ben ik juist positief gestemd. Ik zie
op vele punten vooruitgang en een zekere compromisbereidheid. De meeste lidstaten
zien in dat dit een erg belangrijk moment is in de ontwikkeling van de EU.
Wij moeten ervoor zorgen dat de Conventie goed wordt afgesloten; we moeten
met z'n allen een duit in het zakje doen om een fatsoenlijk resultaat te realiseren.
Daarbij valt niet te ontkomen aan het sluiten van compromissen.Aan het adres van de SGP-woordvoerder merk ik op dat wij zullen vechten
maar dat je ook dan niet altijd krijgt wat je graag wilt hebben. Wij staan
op het ogenblijk alleen, maar wij doen onze uiterste best. In het algemeen
zijn ook wij geen voorstander van het vetorecht, maar wij hebben duidelijk
gesteld dat wij dat veto plaatsen in de context van het bereiken van een algemene
nettobegrenzer. Ik heb gezegd dat zelfs een nettobegrenzer voor Nederland
alleen mij veel genoegen zou geven. Het gaat immers uiteindelijk om de oneerlijke
betalingssituatie waarin Nederland zich bevindt. Van tijd tot tijd moet je
dat op de een of andere manier duidelijk maken en dat doen wij door te zeggen:
zolang dat niet geregeld is, willen wij een veto. Wij zijn zelfs bereid om
dat veto af te geven maar dan alleen via een passerelle met unanimiteit.Wat betreft de motie van de heer Duyvendak kan ik zeggen dat wij voor
een gekwalificeerde meerderheid zijn op zoveel mogelijk terreinen. Dat is
echter op dit moment min of meer een gepasseerd station. Men kent de situatie.
Nederland heeft zich ervoor ingezet en gedeeltelijk voldoening gekregen. Wij
hopen dat wij nog meer kunnen bereiken en vechten er nog steeds voor.De heer Van Bommel heeft gevraagd wie het voetvolk is. Hij weet heel goed
dat in bepaalde omstandigheden de grote landen iets bedisselen waarna de kleine
landen met een voldongen feit worden geconfronteerd. Hij zal hebben opgemerkt
dat Nederland zich er bij die gelegenheid met succes tegen heeft verzet. Daaruit
blijkt dat David met zijn slinger Goliath (gedeeltelijk) op de knieën
kan krijgen. In het verleden heb ik vaak gemerkt dat, als je een duidelijke
koers vaart, je goed kunt scoren. Ik ben van plan om in de komende tijd volstrekte
duidelijkheid te geven over onze positie. Ik heb te lang met dat bijltje gehakt
om niet te weten hoe je dat goed kunt aanpakken. Ik dank de heer Van Bommel
voor de complimenten die hij heeft gemaakt over mijn speech van gisteren.
Vooral van hem hoor ik graag dergelijke complimenten. Ik dank ook de heer
Van Dijk voor zijn opmerkingen. Inderdaad, de regering regeert, het parlement
controleert na afloop en kan "ja" of "nee" zeggen. Aan de heer Douma kan ik
alleen herhalen wat ik al heb gezegd over de motie. Inderdaad is bij de herziening
flexibiliteit nodig. Er zijn gesprekken gaande over de aanpassing van het
Stabiliteitspact, gegeven de veranderde economische situatie
en de opgedane ervaringen. We kunnen tot een fatsoenlijk resultaat komen.
Het Stabiliteitspact kan worden aangepast, maar daarvoor zijn alle lidstaten
nodig. Ik kan de Kamer beloven dat wij hard zullen inzetten op het veto. Ik
ben een harde onderhandelaar en zal dat blijven. Ik zal optimaal inzetten
om het maximum te krijgen. Over landbouw en het referendum wil ik graag in
een later stadium nog van gedachten wisselen, maar ik kijk naar de klok en
houd me aan het verzoek van de voorzitter. Ik ben de allereerste om te onderschrijven
dat begrotingsdiscipline nodig is.Voorzitter. Ik hoop dat ik alle mogelijke antwoorden heb gegeven en binnen
de tijd ben gebleven. Ik hoop dat met name de heer Van Baalen er echt overtuigd
van kan zijn dat het niet aan deze minister zal liggen als we niet met een
keurig resultaat komen.Nu de moties. Ik beschouw de motie van de heer Van Baalen als een ondersteuning
van het regeringsbeleid; dank daarvoor. Ik heb al gezegd dat ik geen behoefte
heb aan de motie van de heer Duyvendak, omdat wij op dit punt altijd voor
een gekwalificeerde meerderheid zijn geweest. Ik geloof echter dat dit een
gepasseerd station is omdat bekend is wat de grote landen hiervan vinden.
Iedereen heeft al gezien wat er waarschijnlijk in de conventietekst zal komen.De heer Van Bommel (SP):U vat de motie-Van Baalen op als een ondersteuning van het beleid. In
dit gebouw is dat ander taalgebruik voor "overbodig".Minister Bot:Ik heb gezegd dat ik mij hard zal inzetten voor beide eisen. Ik dank de
heer Van Baalen voor het feit dat hij dezelfde opinie heeft als ik.De heer Van der Ham (D66):Met de heer Van Bommel denk ik dat de motie prachtig door de regering
wordt uitgevoerd. Ik stel de heer Van Baalen daarom voor om deze in te trekken.
Wat is er nu mooier dan dat je een motie indient en dat die door de regering
wordt uitgevoerd? Prachtiger kan dat in het parlement niet. Mijnheer Van Baalen,
ga uw gang, trek de motie terug!De heer Douma (PvdA):Voorzitter. Dit was een interpellatiedebat. Blijkbaar vond iemand het
nodig om het beleid van de regering op enigerlei wijze aan te passen. Ik begrijp
echter uit de reactie van de minister dat hij dit een ondersteuning van zijn
beleid vindt. Ik vraag mij in toenemende mate af welk doel de heer Van Baalen
met dit hele interpellatiedebat heeft gehad. Het diende namelijk geen enkel
nut.De voorzitter:In deze ronde kunnen alleen nog maar moties worden ingediend. Ik sta de
heer Van As één vraag toe en het indienen van een motie.De heer Van As (LPF):Voorzitter. De minister maakt zich op een zeer plezante wijze van deze
hele discussie af. Dat doet hij voortreffelijk, maar hij gaat wel voorbij
aan een aantal dingen. Vandaar deze interruptie. Het is allemaal "helaas,
pindakaas", maar we gaan voorbij aan de manier waarop de bevolking hiertegen
aankijkt. Dat is ons grote bezwaar. In acht jaar Paars is men ook aan de euro
voorbijgegaan; daar werd ook niets over gevraagd, daarvoor is de bevolking
ook nooit bij het democratische proces betrokken. Dat is onze grootste zorg
en de reden waarom de LPF Turkije bij de discussie haalde.Wij willen de volgende motie indienen.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat in december een beslissing wordt genomen over de eventuele
toetreding van Turkije tot de Europese Unie;overwegende dat de regering het houden van een referendum beschouwt als
een nuttig instrument om de transparantie en de legitimiteit van het Europese
integratieproces te vergroten;overwegende dat in Nederland een referendum zal worden gehouden over het
Grondwettelijk Verdrag;overwegende dat de beslissing inzake Turkse toetreding qua importantie
niet onderdoet voor het Europese Grondwettelijk Verdrag;verzoekt de regering om in te stemmen met het houden van een referendum
over de eventuele toetreding van Turkije tot de Europese Unie, nog voor een
begin is gemaakt met de onderhandelingen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van As. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 3(29625).Minister Bot:Voorzitter. Ik wil de algemene opmerking maken dat ik er natuurlijk voor
ben dat de bevolking wordt betrokken bij het Europese beleid. Ik heb dat gisteren
in mijn rede in Duitsland duidelijk gemaakt; ik heb toen ook de wijze waarop
dat moet gebeuren beschreven.Wat het onderwerp Turkije betreft, heb ik duidelijk gemaakt dat de eventuele
toetreding een heel lang proces is geweest dat zich over een periode van 40
jaar heeft uitgestrekt. In 1963 is begonnen met het associatieakkoord met
Turkije. Bij herhaling is, ook in deze Kamer, over deze materie van gedachten
gewisseld, zowel over de "pro's en cons" als over de manier waarop. Ook is
gesproken over de wijze waarop wij eventueel met onderhandelingen zouden moeten
beginnen. Daartoe zijn heel duidelijke procedures vastgesteld. De Europese
Raad heeft zich daarover uitgesproken. De regeringsleiders en de staatshoofden
hebben in een aantal successieve bijeenkomsten een progressieve lijn uitgezet.
De Kamer heeft daarmee ingestemd. Wij weten dus heel duidelijk waar wij aan
toe zijn; dat weet de burger ook. Ik heb dus geen enkele behoefte aan deze
motie. Ik ontraad het aannemen ervan zelfs, omdat ik geloof dat de motie verwarring
schept over het duidelijke kader van de situatie in Turkije waarmee wij op
dit moment te maken hebben.De beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik stel voor, dinsdag aanstaande over de ingediende moties te stemmen.Daartoe wordt besloten.De voorzitter:Ik bied er mijn excuses voor aan dat we zo lang zijn doorgegaan en ik
dank de ondersteunende diensten hartelijk voor hun flexibiliteit.Sluiting 20.17 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20032004-5200-5212.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl