Voortzetting van de behandeling van het voorstel van wet van de leden Ten Hoopen en Hessels tot het stellen van regels omtrent de levering van warmte aan verbruikers (Warmtewet) (29048)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2004-2005, pag. 5740-5754

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

04-07-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

nr. 95, pagina 5740-5754

23-06-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 29048Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet luchtvaart inzake de exploitatie van de luchthaven Schiphol (28074)Pagina 5677-5695
Voortzetting van de behandeling van het voorstel van wet van de leden Ten Hoopen en Hessels tot het stellen van regels omtrent de levering van warmte aan verbruikers (Warmtewet) (29048)Pagina 5740-5754
Presentie en opening (donderdag 23 juni 2005)Pagina 5677-5677
Behandeling van het verslag van een algemeen overleg op 26 mei 2005 met staatssecretaris Ross-van Dorp van Volksgezondheid, Welzijn en Cultuur over de Wet maatschappelijke ondersteuning (29538, nr. 22)Pagina 5736-5740
Behandeling van: - het wetsvoorstel Wijziging van de Wet op het voortgezet onderwijs en de Wet educatie en beroepsonderwijs om meer ruimte te scheppen voor samenwerking tussen in die wetten geregelde onderwijsinstellingen (30068); - het wetsvoorstel Uitvoering van verordening (EG) Nr. 805/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 21 april 2004 tot invoering van een Europese executoriale titel voor niet-betwiste schuldvorderingen (Pb EU L 143) (Uitvoeringswet verordening Europese executoriale titel) (30069)Pagina 5677-5677
Regeling van werkzaamheden (donderdag 23 juni 2005)Pagina 5695-5697
Behandeling van de brief van het Presidium over een onderzoek naar parlementaire betrokkenheid bij uitzending van Nederlandse militairen in het kader van de NATO Response Force (30162)Pagina 5677-5677
Debat over het uitlekken naar Congolese autoriteiten van vertrouwelijke gegevens van uitgeprocedeerde Congolese asielzoekersPagina 5714-5736
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter terzake gedane voorstellen (donderdag 23 juni 2005)Pagina 5754-5755
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Wet luchtvaart inzake de exploitatie van de luchthaven Schiphol (28074)Pagina 5697-5714

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 96 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van:het voorstel van wet van de leden Ten Hoopen en Hessels tot het stellen van
regels omtrent de levering van warmte aan verbruikers (Warmtewet) (29048).(Zie vergadering van 22 juni 2005.)De algemene beraadslaging wordt hervat.De heer Ten Hoopen (CDA):Voorzitter. Gelet op de temperatuur van vandaag zou je zeggen dat de Warmtewet
echt op tijd komt, dus in het tijdsgewricht is regulering wel op haar plaats.
Ik dank de woordvoerders voor hun soms kritische, maar uiteindelijk toch constructieve
bijdragen in eerste termijn. Ik zal proberen om de algemene visie uiteen te
zetten die ten grondslag ligt aan het indienen van dit wetsvoorstel. Ook zal
ik ingaan op de tijdlijn, want de voorbereidingsfase heeft vrij lang geduurd.
De heer Hessels zal ingaan op de meeste onderdelen van de wet waarover vragen
zijn gesteld.Eind 2002/begin 2003 ontving de CDA-fractie nogal wat klachten in verband
met de levering van warmte, in het bijzonder over de relatief hoge tarieven
die daarvoor gehanteerd worden. Wij hebben toen een eerste verkennend onderzoek
ingesteld. Daarbij kwam naar voren dat er in de warmtesector behalve in een
klein aantal gevallen waarin verlies werd geleden, grote winsten werden gemaakt,
tientallen procenten zelfs. De klachten en het resultaat van het verkennend
onderzoek waren aanleiding om aan de minister van Economische Zaken te verzoeken,
op korte termijn een wetsvoorstel in te dienen om de warmtesector te reguleren.
De reactie van de minister in een brief van 13 mei 2003 was helder: "Er
is geen misbruik. Het in de Novem-contracten opgenomen 'niet meer dan anders'-principe
beschermt het overgrote deel van de burgers tegen te hoge warmtetarieven en
er is dan ook geen reden, een wetsvoorstel voor regulering van de warmtesector
op te stellen." Maar het grote aantal klachten en de alarmerende uitkomsten
van ons verkennend onderzoek vormden voor ons toch aanleiding genoeg om een
initiatiefvoorstel te maken.Met het oog op zorgvuldige wetgeving zijn alle betrokken partijen in de
gelegenheid gesteld om hun belangen op het gebied van warmtelevering naar
voren te brengen. Op 17 juli 2003 hebben wij aan een groot aantal maatschappelijke
organisaties een consultatieversie van de Warmtewet voorgelegd. Op basis van
hun reacties hebben wij vervolgens een ontwerp gemaakt. Het wetsvoorstel is
uiteindelijk op 15 september 2003 aan het parlement toegezonden. Uit
de brief van de minister van Economische Zaken van 3 september 2003 kwam
naar voren dat hij slechts bereid was, een procedure te ontwikkelen waarbij
de tarieven zouden worden bepaald door de leveranciers, vertegenwoordigd in
EnergieNed, waarna die alleen nog de goedkeuring van de minister zouden behoeven.
Een dergelijk model, dat voorheen ook voorkwam in de Elektriciteitswet van
1989, zou naar ons oordeel de kwetsbare gebonden gebruikers onvoldoende bescherming
tegen onredelijke tarieven bieden.Het advies van de Raad van State gaf aanleiding tot verschillende aanpassingen
en verfijningen van het wetsvoorstel, maar de kern ervan bleef intact. Het
centrale uitgangspunt dat wij als oriëntatie, maar ook als doel hadden
gekozen, bleef dat het wetsvoorstel kwetsbare gebonden gebruikers effectieve
bescherming zou bieden. Vervolgens heeft de Kamer een zeer groot aantal vragen
gesteld over en opmerkingen gemaakt bij dit initiatiefwetsvoorstel, namelijk
237 hoofdvragen die elk waren onderverdeeld in subvragen. De gestelde vragen
en gemaakte opmerkingen hadden bovendien betrekking op een
grote variëteit aan onderwerpen. Ik zeg dit om aan te geven dat het niet
zo vreemd is dat het traject van start tot nu lang heeft geduurd. Dat is mede
een gevolg van de zorgvuldige voorbereiding en het beantwoorden van de vele
vragen.Ook de minister mengde zich in het debat. Hij kwam op 23 september
2003 met een brief. Wij hebben de vragen uitvoerig, maar ook zorgvuldig beantwoord.
Tevens hebben wij nader onderzoek gedaan naar een groot aantal aspecten van
de warmtelevering. Daarbij is in het bijzonder onze aandacht uitgegaan naar
de winst- en mogelijke verliesgevendheid van warmteprojecten.De uitkomsten van het door ons verrichte onderzoek waren in onze optiek
nogal alarmerend, want de winstmarges liepen op tot 95%. Ik noem in dit verband
het stadsverwarmingsproject in Nieuwegein. Daarom hebben de indieners gemeend
de Algemene Rekenkamer te moeten vragen, onderzoek te doen naar de behaalde
winsten en geleden verliezen bij warmteprojecten. Gelukkig heeft de Algemene
Rekenkamer dit onderzoek verricht. Op 16 juni jl. is het rapport Stadsverwarming
van de Algemene Rekenkamer uitgebracht.Het rapport heeft slechts betrekking op een zestal warmteprojecten. Bovendien
kent het nog een zekere onbalans, omdat ook de minst rendabele warmteprojecten
in aanmerking zijn genomen. Het rapport maakt echter wel duidelijk dat in
de warmtesector vrij forse winsten worden gemaakt. Dat was ook al gebleken
uit ons eigen onderzoek. Soms kun je zelfs spreken van zeer forse winsten.
Dat is voor ons aanleiding geweest om dit wetsvoorstel op te stellen.De uitkomsten van het onderzoek van de Algemene Rekenkamer en die van
ons onderzoek maakten des te meer duidelijk dat er behoefte is aan gedegen
wetgeving ter bescherming van kwetsbare, gebonden gebruikers in een monopoliede
omgeving. Thans ligt een wetsvoorstel voor dat kan bogen op een zeer brede
maatschappelijke ondersteuning. De Consumentenbond, de Vereniging Eigen Huis,
de VNG, het GPW en andere belangenvertegenwoordigers hebben niet alleen aan
het proces meegewerkt, zij hebben ook aangegeven dat het nu ingediende en
ter bespreking voorliggende wetsvoorstel een goede zaak is.Slechts de energiesector liet zich over het wetsvoorstel negatief uit.
Sommigen zullen zeggen: begrijpelijk. Maar waarom begrijpelijk? Het wetsvoorstel
heeft immers slechts tot doel om oneigenlijke winstcapaciteit, oneigenlijke
winstmarges te mitigeren. De leveranciers gebruiken grote woorden, maar het
wetsvoorstel vormt geen enkel beletsel om de ontwikkeling van warmteprojecten
door te zetten. Dat blijkt ook wel uit het feit dat veel warmteprojecten in
de pijpleiding zitten en dat vele worden opgestart.Zoals ik zei heeft de ontwikkeling van het wetsvoorstel veel tijd gekost.
Dat is enerzijds het gevolg van de complexiteit van deze sector, waarbij sprake
is van veel tegenstrijdige belangen, en anderzijds van het streven om te komen
tot een zorgvuldig wetgevingsproces. Het voorliggende wetsvoorstel is dan
ook de resultante van een complexe afweging, waarbij niet vier, zoals de heer
Crone heeft aangegeven, maar in onze optiek vijf elementen met elkaar in evenwicht
moesten worden gebracht. Deze vijf elementen vormen de vijf invalshoeken waarvoor
is gekozen voor het behartigen van de belangen van een duurzame energiesector
en ter bescherming van kwetsbare, gebonden gebruikers. Verder is aandacht
besteed aan de behartiging van de belangen van de warmteproducenten en -leveranciers.
Met name de financiële belangen en de rol van de gemeenten worden geborgd.
Deze vijf belangen hebben een plaats gekregen in dit wetsvoorstel.Het bevorderen van een duurzame warmtevoorziening is geen doelstelling
van dit wetsvoorstel. Voor het verwerken van dit doel in het voorliggende
wetsvoorstel is in onze optiek een vrij stevig wetgevingstraject nodig, wat
op dit moment tot vertraging zou leiden. De grote omvang van het door ons
gepercipieerde misbruik en de door ons gesignaleerde hoge winsten maken de
totstandkoming van het wetsvoorstel urgent. Wel is zo veel mogelijk rekening
gehouden met het belang van een duurzame warmtevoorziening. Zo is ernaar gestreefd
om onnodige belemmeringen voor een verdere ontwikkeling van warmteprojecten
zo veel mogelijk te voorkomen. Het Besluit aanleg energie-infrastructuur is
onverkort gehandhaafd en de wet verplicht niet tot aanleg van een gasnet in
aanvulling op een warmtenet. In het wetsvoorstel is opgenomen dat in het kader
van het Energierapport beleid moet worden ontwikkeld op het terrein van de
warmtevoorziening. Wel zijn wij van mening dat de huidige tekst van artikel
23 van het wetsvoorstel op dit punt kan worden aangescherpt. Wij zullen dan
ook een derde lid aan artikel 23 toevoegen, dat betrekking heeft op de ontwikkeling
van beleid gericht op het bevorderen van warmteprojecten.In het wetsvoorstel is opgenomen dat een leverancier moet zorgen voor
een betrouwbare levering van warmte tegen redelijke prijzen en voorwaarden
voor een goede kwaliteit van de dienstverlening. Door deze verplichting, in
combinatie met een wettelijk geregelde maximumprijs en een effectieve handhaving
door een onafhankelijke toezichthouder, worden de kwetsbare, gebonden verbruikers
naar het oordeel van de indieners daadwerkelijk beschermd.In het wetsvoorstel is de productieplicht komen te vervallen. Ook wordt
in artikel 23 van de Warmtewet geregeld dat in het kader van het Energierapport
beleid moet worden ontwikkeld voor het vergroten van de afzetmogelijkheid
van nuttige warmte.De heer De Krom (VVD):Er zijn gisteren opmerkingen gemaakt over de redelijke prijzen en de maximumprijzen
en vragen gesteld over definities. Komt de heer Ten Hoopen daarop terug?De heer Ten Hoopen (CDA):De heer Hessels zal daarop uitgebreid ingaan.Voorzitter. Het vervallen van de productieplicht is voor de elektriciteitsproducenten
van groot belang, aangezien steeds strengere eisen worden gesteld aan de lozing
van warmte en het investeren in koeltorens een kostbare zaak is. De oprichting
van het Warmtebedrijf Rotterdam lijkt dan ook mede te zijn gebaseerd op de
noodzaak om een uitlaatklep te vinden voor de overtollige restwarmte die in
de Botlek wordt geproduceerd. Daarmee is niets mis, maar anders zouden natuurlijk
ook heel andere investeringen moeten worden gedaan om deze warmte
te kunnen opvangen, mede in relatie tot de CO2-discussie. Het wetsvoorstel
voorziet dan ook uitdrukkelijk in keuzevrijheid en flexibiliteit in de vorm
van de doelvoorschriften, namelijk met regulering en vergunningen. Zo kan
de leverancier flexibel kiezen voor de middelen waarmee hij kan voldoen aan
zijn wettelijke verplichting. De leverancier kan ervoor kiezen om warmte te
betrekken of om zelfstandig warmte op te wekken en dus te produceren voor
het net. Deze keuzevrijheid draagt bij aan het doelmatig handelen van de leverancier.
Ook is afgezien van het invoeren van TPA, de toegang van derden tot het net,
om cherry picking te voorkomen. Teneinde de administratieve lasten voor de
leverancier te beperken, is de grens voor de bagatellevering verhoogd van
3000 gigajoules naar 10.000 gigajoules. In die zin brengen de verlening en
de verlenging van de vergunning voor bestaande projecten van rechtswege geen
extra administratieve lasten met zich.Mijn een na laatste onderwerp betreft de overheid. De compensatieregelingen
in het wetsvoorstel zijn zodanig ingekleed dat de minister rechtstreeks invloed
kan uitoefenen op de door hem uit te keren compensaties. Ik verwijs naar de
in artikel 6 van de OEPS opgenomen eis dat bedrijfseconomisch risico altijd
het financiële risico van de leverancier blijft. In de besprekingen is
hier enig misverstand over ontstaan, maar er ontstaat geen openeinderegeling
voor nieuwe of bestaande warmteprojecten waaraan de minister van Economische
Zaken zou moeten bijdragen. Bij ministeriële regeling kunnen bovendien
eisen worden gesteld met betrekking tot de hoogte van de uit te keren compensatie
en de voorwaarden waaronder die compensatie aan verliesgevende warmteprojecten
kan worden versterkt. Die compensatie wordt alleen in heel specifieke gevallen
verstrekt, bijvoorbeeld als het parlement zou besluiten om milieumaatregelen
te nemen waardoor er een enorme kostenpost ontstaat voor een project, of in
het geval van calamiteiten. In mijn optiek is er dus geen sprake van een openeinderegeling.Dit brengt mij bij mijn laatste punt: de gemeenten. Na de invoering van
het wetsvoorstel zullen gemeenten zich niet langer behoeven bezig te houden
met regulering van de warmtesector. De gemeenten hebben hier ook nadrukkelijk
om verzocht. Het toezicht wordt een taak van de NMa. De gemeenten kunnen wel
hun rol blijven vervullen bij de keuze voor de aanleg van een optimale energie-infrastructuur.
Ook de rol van de gemeenten op het terrein van ruimtelijke ordening en milieu
blijft onverkort gehandhaafd. Op dit punt gaat het wetsvoorstel uit van de
eigen verantwoordelijkheid van gemeenten en ook het initiërend vermogen
van de gemeenten om te komen tot nieuwe warmteprojecten. De initiatiefnemers
zijn dan ook van mening dat het wetsvoorstel weliswaar een complexe materie
bevat, maar dat het een goede balans aanbrengt tussen de verschillende, veelal
tegenstrijdige belangen.Voorzitter. Hiermee mag ik mijn betoog beëindigen. Het is aan u om
de orde verder te bepalen.De voorzitter:Dat zegt u erg mooi. Eerst wil de heer De Krom u nog een vraag stellen.De heer De Krom (VVD):De heer Ten Hoopen sprak over de nadeelcompensatie, voor zover die het
normale bedrijfseconomisch risico te boven gaat. Wat is nu precies de definitie
van het normale bedrijfseconomische risico? Hoe wordt dat vastgesteld en door
wie?De heer Ten Hoopen (CDA):Dat wordt vastgesteld door de DTe. Daarvoor is een model voor capital
investment ontwikkeld. Daarbij wordt ook nog duidelijk aangegeven wat de verdiencapaciteit
kan zijn. In die zin is de opbouw van de kosten, welke dat ook mogen zijn,
dus glashelder en is ook helder welke mogen worden toegerekend. Er kan dan
ook geen misverstand over bestaan dat de overheid dan maar in dat gat moet
springen.De heer De Krom (VVD):Als je de achterdeur openhoudt, is er ondanks deze berekeningsmethode
niet echt een prikkel voor bedrijven om ervoor te zorgen dat zij binnen dat
bedrijfseconomische risico blijven. Zij weten namelijk dat in Den Haag de
deur openstaat en dat zij hier gewoon kunnen aankloppen. Zij weten dat de
minister van Economische Zaken de portemonnee kan trekken voor kosten die
daarboven uitkomen.De heer Ten Hoopen (CDA):Nee, dat klopt niet. Als de overheid moet bijspringen, is het model van
de DTe uitgangspunt. Daarin wordt aangegeven wat onder een bedrijfsrisico
en een redelijk rendement moet worden verstaan. De overheid komt pas in zeer
specifieke gevallen in beeld. Dat kan bijvoorbeeld aan de orde zijn als de
Kamer besluit tot milieumaatregelen die voor een bepaald project zeer hoge
extra kosten met zich brengen. Daarbij heeft de minister zich te houden aan
het kader dat is omschreven in de AMvB. Daarnaast kan er sprake zijn van een
force majeur.De heer De Krom (VVD):Ik kan uw betoog over de criteria volgen, maar dat neemt niet weg dat
de prikkel ontbreekt om binnen het omschreven bedrijfseconomisch risico te
blijven. Men weet dat men uiteindelijk in Den Haag kan aankloppen voor extra
geld.De heer Ten Hoopen (CDA):Dat ben ik niet met u eens. U hebt gesproken over het poolen van winst-
en verliesgevende projecten, maar dat moeten wij nu juist niet doen. Als je
een transparante opbouw van de kostprijs wilt, moet je projecten niet mixen.
Uitgangspunt was steeds een goede prijsopbouw gerelateerd aan de kosten van
het desbetreffende project. Daarnaast wordt door het "niet meer dan anders"-principe
een bovengrens vastgelegd. Ik zie niet in waarom de overheid moet bijspringen
in economisch rendabele processen. Het risico ligt ook in dit geval bij de
ondernemer.De heer De Krom (VVD):Sorry voorzitter, maar dit is een belangrijk punt, dus moet ik er nog
even op terugkomen.De voorzitter:Van de eerste ondervoorzitter heb ik geleerd dat alles wat hier gezegd
wordt belangrijk is. Dat kan dus nooit een argument zijn. Ik geef u echter
nog een keer de gelegenheid om op dit punt te interrumperen.De heer De Krom (VVD):Uit het rapport van de Rekenkamer blijkt dat er projecten zijn die verlies
opleveren. De heer Ten Hoopen wil ieder project apart beoordelen
en wijst een portefeuillebenadering af. Dit komt erop neer dat een aantal
stadsverwarmingprojecten ten dode is opgeschreven, omdat kruissubsidiëring
en verrekening niet meer mogelijk zijn. Dat lijkt mij een belangrijk nadeel
van deze optie.De heer Ten Hoopen (CDA):Ik begrijp absoluut niet waar u die verwachting op baseert. Uit het Rekenkamerrapport
blijkt dat twee projecten met verlies draaien en vier projecten winst opleveren.
Uit de staatjes blijkt dat er een rendement van 70 tot 80% wordt gehaald.
Men zal geen projecten opzetten als tevoren duidelijk is dat zij verliesgevend
zijn.De heer Crone (PvdA):Als je met een pool werkt, kun je wel verlies- en winstgevende projecten
mixen. Nutsbedrijven konden vroeger poolen, want de klant betaalde toch een
gemiddelde prijs. In het rapport van DTe lees ik dat een kostengeoriënteerde
regulering mogelijk is, maar dan moet er met het oog op de eenheidsprijs wel
pooling plaatsvinden. U moet in elk geval een keuze maken. Als er voor individuele
projecten wordt gekozen, kan men voor verliesgevende projecten onbeperkt subsidie
vragen. U kunt echter ook voor de poolbenadering kiezen. Ik ben dus heel benieuwd
of u voor de poolbenadering kiest of voor de individuele benadering. Als u
voor de poolbenadering kiest, wil ik weten wie daar deel van uitmaken.De heer Ten Hoopen (CDA):Ik kies voor de individuele benadering en niet voor de poolbenadering.
Daarmee worden de kostenopbouw en de wijze waarop de prijs is opgebouwd inzichtelijker
en de projecten transparanter. Ook het toezicht door de DTe wordt hiermee
transparanter. Wij zijn met de warmteprojecten gestart vanuit een maatschappelijk
belang, geïnitieerd door de overheid. Door dat belang heeft de overheid
ook altijd in de financieringsconstructie gezeten om ervoor te zorgen dat
deze warmtetrajecten daadwerkelijk van de grond werden getild. Nu zitten wij
in een heel ander tijdsgewricht. Ik ben het met u eens dat er nog een aantal
projecten verliesgevend zijn. Van de zes projecten die zijn onderzocht, zijn
er twee verliesgevend. Het is nog maar de vraag of dat ook voor de andere
projecten geldt, misschien zijn die wel winstgevend. Door die transparantie,
door vaststelling per project en door af te zien vanuit het verleden uit maatschappelijk
oogpunt te kiezen voor de kruissubsidie, maak je helder op welke wijze de
kosten voor warmte zijn opgebouwd en ook hoe de prijs is opgebouwd. Zo wordt
het voor de gebruiker duidelijk op welke wijze die warmte kan worden afgenomen.De heer Crone (PvdA):Gisteren koos ik intuïtief voor een individuele benadering omdat
dat meer marktconform is in de nieuwe privatiseringssituatie. Dan constateer
ik dat winstgevende projecten ertoe kunnen leiden dat het tarief voor de burger
omlaag gaat. Ik denk in dit verband aan Almere. Dan is echter de ijzeren consequentie
dat de projecten die individueel verliesgevend zijn door een ander moeten
worden gesubsidieerd, de overheid. Dat is in de klassieke termen van een financieel
woordvoerder een openeindregeling. Er zit dan geen prikkel op efficiency,
want de overheid betaalt toch het verschil. Er zit geen mogelijkheid in van
prijsverhoging, want het is niet meer dan anders. Dus de burger hoeft het
ook niet te betalen. Dan moet de overheid het betalen. Daar kun je voor kiezen,
maar dan vind ik dat daar een milieumotief voor moet zijn. Dat miste ik.De heer Ten Hoopen (CDA):Dat milieumotief is er natuurlijk altijd geweest. Ik heb aangegeven dat
wij het milieumotief in artikel 23 duidelijker naar voren zullen laten komen.
U kunt na lezing van het rapport van de Rekenkamer toch niet in alle redelijkheid
volhouden dat de projecten die nu geïnitieerd worden geen rendement hebben.
Op basis van de gegevens waarover wij beschikken, kan ik constateren dat het
rendement van de nieuwe projecten groot is. In het rapport van de Rekenkamer
staat ook met zo veel woorden dat de verliesgevende projecten in feite de
oude projecten zijn. De verliescompensatie die daar nu nog in zit, komt vanuit
die maatschappelijke doelstelling. Gelet op de nieuwe technieken, de wijze
waarop het opgebouwd wordt en de wijze waarop wij nu een deel van de markt
liberaliseren en mede gelet op de mogelijkheden die hier geboden worden, waarbij
de leverancier van warmte kan kiezen uit allerlei methodieken, is er geen
enkele reden om aan te nemen, alleen in de twee situaties die ik heb genoemd,
dat de overheid aan snee is om bij te betalen. In mijn vaste overtuiging is
het absoluut geen openeindregeling.De heer Kortenhorst (CDA):Voorzitter. Om een helder beeld te krijgen van de discussie wil ik iets
weten over wat mijn collega Crone zojuist zei, namelijk dat er voor het ene
wel en voor het andere geen maximumprijs zou gelden. Ik vraag mij af in hoeverre
dat zo is . Het andere is namelijk altijd gekoppeld aan de gasprijs, wat iets
anders is dan het "niet meer dan anders"-principe. Dus dat "opveren" naar
het maximum is in beide gevallen gekoppeld aan de bewegingen van de gasprijs.
Ik heb niet het idee dat er sprake is van bevoordeling of benadeling bij een
gasgestookte warmtevoorziening ten opzichte van een warmte-installatie, omdat
de prijsstelling van beide uiteindelijk gekoppeld is aan de gasprijs. De redenering
van de heer Crone klopt dus niet. Daar zou ik graag van de indieners meer
over horen.Nog even los van de vraag of het nu wel of niet belangrijk is –
ik vind het een belangrijk onderwerp, mijnheer De Krom – uit de hele
discussie blijkt mij dat er absoluut geen sprake is van welke openeinderegeling
dan ook. Alleen in het zeer specifieke geval dat door de overheid een maatregel
wordt genomen die bij een gasinstallatie leidt tot een verhoging van een tientje
en bij dit soort installaties, door de aard der techniek, tot een verhoging
van honderd, moeten wij bekijken of compensatie mogelijk is. Daarvoor geldt
dan de normale nadeelcompensatie die breed in dit land wordt toegepast. Er
is dus helemaal geen sprake van een open einde of het doen verminderen van
een prikkel tot efficiency of rendement.De heer Ten Hoopen (CDA):Ik wil hierover drie opmerkingen maken.Ik ga eerst in op de redenering. Het klopt inderdaad dat het principe
"niet meer dan anders" geldt in relatie tot de redelijke prijs. De heer De
Krom heeft daar ook naar gevraagd. De heer Hessels gaat hier straks nog op
in. De redenering van het meeveren, die de heer Kortenhorst aanhaalt, is volgens
mij een goede redenering. Straks wordt een en ander nog via de ministeriële regeling ingevuld.
De minister legt die nog aan ons voor. Dan kan dus nog gesproken worden over
de vraag hoe deze regeling zo versmald kan worden dat zij alleen betrekking
heeft op zaken die buiten het normale ondernemingsrisico vallen. Ik begrijp
wat de heer Kortenhorst bedoelt. Er kunnen dus geen warmteprojecten geïnitieerd
worden waarbij een medefinanciering door de overheid reeds is ingecalculeerd.
Dat dit in het verleden wel is gebeurd, had te maken met het publieke belang
dat wij toen nastreefden.Door het proces, de opbouw van de voorliggende wet en de ministeriële
regeling als aanvulling, is de mogelijkheid dat de overheid in een oneigenlijke
financiële positie wordt gebracht, in onze optiek goed afgegrendeld.De heer De Krom (VVD):Stel dat een wijk wordt gepland met 20.000 woningen. Er wordt een warmtenet
aangelegd. Door wijziging van omstandigheden wordt maar de helft van die wijk
gebouwd. Dan is het project dus verliesgevend. Wat gebeurt er dan? Is dit
een normaal bedrijfseconomisch risico, of moet dan worden aangeklopt bij de
minister van Economische Zaken?De heer Ten Hoopen (CDA):Dat denk ik niet. Bij het ondernemerschap horen bedrijfseconomische risico's.
Het warmtebedrijf zal waarschijnlijk de projectontwikkelaar of de bouwer aanspreken,
maar niet de overheid.De heer Hessels (CDA):Voorzitter. Vandaag hebben wij mogen vernemen dat TenneT de eerste maatregel
heeft genomen om de lozing van warm water op oppervlaktewater in verband met
de hitte binnen de perken te stellen. Dat houdt zijdelings verband met dit
wetsvoorstel, want daardoor blijkt dat het steeds lucratiever wordt om warm
water niet zomaar te lozen, maar om dat bijvoorbeeld in een warmteproject
uit te zetten. Het is dan maar goed dat wij vooral de consumenten bij dit
soort projecten beschermen.Als tweede indiener van een initiatiefwetsvoorstel komt het mij toe, de
zaken die mijn collega Ten Hoopen al heeft aangestipt, op enkele punten technisch
iets verder uit te werken. Ik zal ook antwoord geven op de nog openstaande
vragen van de collega's.Ik wil eerst ingaan op de vraag die mevrouw Gerkens gisteren stelde over
de aanbevelingen van de Rekenkamer. Zij stelde vijf vragen over de manier
waarop wij dat in de wet wilden verwerken. Zij noemde allereerst de betrouwbaarheid;
daarbij ging het vooral om het begrip "leveringszekerheid". Mevrouw Gerkens
vond dat dit aspect niet duidelijk genoeg in het wetsvoorstel naar voren komt.
Wij hebben de tekst er nog eens op nagelezen en willen haar daarin tegemoetkomen.
Wij vonden zelf ook dat het nog iets verduidelijkt kon worden. Wij zullen
dus binnen enkele dagen met een nota van wijziging komen waarin wij dat begrip
juridisch en technisch iets verder uitwerken.De tweede vraag ging over het punt van de betaalbaarheid. Het ging over
een redelijke prijs, over "niet meer dan anders", over die principes. Door
de wet wordt geregeld dat dit in een algemene maatregel van bestuur en bij
ministeriële regeling verder uitgewerkt wordt. Dat wordt dus in de wet
geregeld.Een derde punt was de objectivering van het "niet meer dan anders"-principe.
In de jaren negentig werd de zogenaamde referentiemethode gebruikt om daar
een objectieve berekeningsmethodiek op los te laten. Het is een beetje in
onbruik geraakt. Het is heel eenvoudig en ook heel duidelijk natuurkundig
narekenbaar. Je bepaalt een equivalent voor de energie-inhoud van 1 m3 gas en je extrapoleert dat naar kilojoules, megajoules voor warmte.
Wij zijn voornemens om die referentiemethode in onze wet op te nemen door
middel van een nota van wijziging.Het vierde punt van mevrouw Gerkens bij die aanbevelingen van de Rekenkamer
ging over onafhankelijk en sluitend toezicht. Dit is geregeld in onze wet
doordat de DTe daarop kan toezien, maar ook doordat wij representatieve organisaties
als countervailing power hebben toegevoegd. Naspeuringen hebben opgeleverd
dat dit voor het eerst in een wet naar voren is gekomen op verzoek van de
heer Crone in het jaar 1998/1999 bij de eerste wijziging van de Energiewet
1998. Als je zo'n referentiekader hebt, dan is het toch heel dat wij dat nu
ook in onze wet opnemen.Mevrouw Gerkens vroeg ten slotte naar een visie op het toezicht. Dat kwam
ook als aanbeveling uit het rapport van de Rekenkamer. Wij hebben in artikel
14 van ons wetsvoorstel opgenomen dat een handhavingsplan zal worden opgesteld.
Daarin wordt het toezicht geregeld.Het tweede punt is het punt van de redelijke prijs en het "niet meer dan
anders"-principe. Feitelijk hebben wij het hier over de relatie tussen de
Mededingingswet en de Warmtewet. De redelijke prijs in de Warmtewet is niets
meer en niets minder dan een uitwerking van artikel 24 van de Mededingingswet.
Daarin staat: een monopolist moet redelijke prijzen hanteren. De Algemene
Rekenkamer berekent dat sommige warmteprojecten 70% winst maken. Uit andere
berekeningen komt naar voren dat het vaak nog wel meer is. Als wij kijken
naar de jurisprudentie, is het gelet op de omvang van deze winst redelijk
om te veronderstellen dat de prijzen vanuit een juridische optiek als onredelijke
prijzen moeten worden beschouwd. Dan kunnen consumenten op grond van artikel
24 van de Mededingingswet nu ook al wegens schending van die wet de onterecht
betaalde bedragen terugvorderen. Dit recht op terugvordering is, gelet op
het Burgerlijk Wetboek, in beginsel onbeperkt. Om die claims enigszins in
te perken, hebben wij de datum van 1 juli 2004 – de datum van de
liberalisering van de rest van de energiesector – gekozen om die terugwerkende
kracht te begrenzen. Dat is dus niet een beperking of een last voor die warmteleveranciers,
maar dat is een tegemoetkoming aan hen. Wij beperken immers het recht van
de consument op terugvordering van teveel betaalde bedragen voor warmte tot
1 juli 2004.Sterker nog, je zou in problemen kunnen komen met bijvoorbeeld Europese
wetgeving als het gaat om rechten van de consument en Europees mededingingsrecht.
Ook daar wijst de jurisprudentie erop dat dit in het kader van een "schoon
schip"-benadering gerechtvaardigd is, omdat het wordt afgewogen tegen het
belang dat misbruik van een monopolie niet kan worden gehonoreerd.
Niet uitgaan van een terugwerkende kracht zou te weinig recht doen aan dat
belang van de consument. Vervolgens komt de vraag aan de orde of dit uitvoerbaar
is. Onze naspeuringen wijzen uit dat de uitvoering voor de redelijke prijs
per 1 juli 2004 prima mogelijk is, want warmteleveranciers houden nu
ook precies bij hoeveel gigajoule aan iedere afnemer wordt geleverd. Zij zijn
ook in staat betaalde voorschotten in de nota's te verwerken en de te veel
betaalde bedragen terug te betalen aan de gebruikers. Het Gemeentelijk Platform
Warmtetarieven geeft eigenlijk ook aan dat er geen noemenswaardige uitvoeringsproblemen
zijn. De berekening van het te veel betaalde vanaf 1 juli 2004 kan overigens
worden gebaseerd op forfaitaire bedragen. Binnen één project
wordt één bedrag uitgerekend dat te veel betaald zou zijn. Dit
bedrag moet dan uiteraard wel gebaseerd zijn op de kosten. Het terug te betalen
bedrag hoeft slechts eenmalig te worden bepaald, onder toezicht van de DTe,
en kan worden verrekend via de normaal geldende tarieven.De heer Crone vroeg gisteren waar het te veel betaalde bedrag van € 250
vandaan kwam. Welnu, dit bedrag komt voort uit allerlei onderzoeken, onder
andere een onderzoek van het zojuist genoemde Gemeentelijk Platform Warmtetarieven,
maar ook uit klachten van burgers, onderbouwd door deskundigenrapporten van
onder andere TNO en ECN. Wij, de initiatiefnemers, hebben nimmer gesteld dat
"misbruik" betrekking zou hebben op een bedrag van € 250. Dit bedrag
heeft namelijk slechts betrekking op hetgeen de "niet meer dan anders"-prijs
zou overstijgen. Onze berekeningen wijzen op veel hogere bedragen dan € 250.
Daarbij nemen wij de hoge winsten en het relatief hoge "niet meer dan anders"-tarief
in aanmerking.Wij komen dan op het punt van het bepalen van de redelijke prijs. Zojuist
heeft al de discussie plaatsgevonden over de vraag of een en ander binnen
één portefeuille moet worden bezien of individueel per project.
De heer Ten Hoopen heeft zojuist uitgelegd dat wij vasthouden aan een redelijke
prijs per project. Dat levert namelijk transparantie op en het voorkomt kruissubsidies.
Ik heb hier al gloedvolle betogen gehoord van de collega's Crone en De Krom
over het voorkomen van kruissubsidies, ook in het kader van de splitsingswet
die de minister van Economische Zaken binnenkort aan ons schijnt te gaan toezenden.
Ik ben het vaak met hem oneens over die splitsingswet, maar op dit punt hebben
wij ervoor gekozen om erbij aan te sluiten. Een transparante kostenstructuur
bij de netbeheerder is van groot belang voor de tariefregulering. De door
de heer De Krom voorgestelde portfoliobenadering zou in onze ogen afbreuk
doen aan de ook door de minister onderschreven noodzaak van transparantie
bij de tariefregulering.Ik ga heel kort in op het feit dat Europa mogelijk van mening is dat er
sprake is van steunmaatregelen. Er is jurisprudentie waaruit blijkt dat wat
nu in de wet is geregeld, mogelijk is. Ik wijs op het Deense bussenarrest,
maar ook op een uitwerking in het Witboek diensten algemeen belang, op grond
waarvan dit soort zaken heel duidelijk is toegestaan.Dan kom ik nu toe aan het toezicht, met name de representatieve organisaties.
De NMa is weliswaar een zelfstandig bestuursorgaan, maar de banden met de
overheid, met het ministerie, zijn vaak te sterk om deze organisatie als volledig
onafhankelijk te kunnen bestempelen. Ik heb verwezen naar het opnemen van
de representatieve organisaties als "countervailing powers". Die representatieve
organisaties zijn essentieel voor het goed functioneren van het systeem. Zij
vormen het tegenwicht tegen het ministerie van Economische Zaken en de toezichthouder.
Bovendien hebben wij de rol van de representatieve organisaties bij amendement
in de Elektriciteitswet en de Gaswet opgenomen, bij de behandeling van de
I&I-wet. Dit systeem hebben wij doorgetrokken naar de Warmtewet, in het
kader van consistentie van wetgeving, en wij hebben het verder verfijnd, onder
andere door het opnemen van een algemene taakopdracht, die in de verschillende
wetten in de vorm van specifieke taken en bevoegdheden is opgenomen. De representatieve
organisaties zijn in onze ogen wezenlijk voor het goed functioneren van het
systeem van gereguleerde toegang tot netten.Voorzitter. Ik kom bij het punt van de compensatie.De heer De Krom (VVD):Compensatie van representatieve organisaties?De heer Hessels (CDA):Het punt dat representatieve organisaties een compensatie vormen binnen
het huidige systeem.De heer De Krom (VVD):Waarom sluist u extra geld naar de representatieve organisaties? Wat is
de reden daarvoor?De heer Hessels (CDA):Voorzitter. Het goed voeren van die heel ingewikkelde juridische processen,
en dan gaat het niet om strafrechtelijke processen, maar echt om het beoordelen
van allerlei codes die worden voorgelegd, kost voor de representatieve organisaties
zoveel tijd en geld dat daaraan naar onze mening voor een bepaald, zij het
beperkt deel tegemoet moet worden gekomen. Dat is punt één.Punt twee: wij hebben nu vooral te maken met de free riders. Een representatieve
organisatie moet zelf alle kosten opbrengen om deze juridische processen te
volbrengen, maar alleen de leden van die organisaties betalen hiervoor. Als
je het nu zodanig opneemt dat je het profijtbeginsel toepast, waarbij iedereen
die voordeel heeft van de werkzaamheden van een representatieve organisatie
daar ook financieel aan moet bijdragen, dan heb je het probleem van de free
rijders opgelost. Wij hebben daarom bewust gekozen voor een systeem van heffingen
op het net, in plaats van het betalen uit de algemene begroting van Economische
Zaken. Zij betalen het zelf, maar het is niet meer dan redelijk om bij een
representatieve organisatie de kosten die zij maken, te verdelen over degenen
die er voordeel van hebben. Ik heb zelf lang genoeg bij een representatieve
organisatie gewerkt en ik heb mij genoeg geërgerd aan al die bedrijven
die zeiden: mijn buurman links is lid, mijn buurman rechts is lid, dus dan
wordt mijn bedrijf ook wel vertegenwoordigd.De heer De Krom (VVD):Alle argumenten die u noemt, kan ik ook noemen in het geval van Greenpeace,
om maar eens een willekeurige organisatie te noemen. Is dit ook een pleidooi
om die uit de staatskas te gaan subsidiëren?De heer Hessels (CDA):Voorzitter. Ik wil best met de heer De Krom eens gaan kijken
hoeveel subsidies er naar Greenpeace en andere milieuorganisaties gaan, maar
volgens mij is dat peanuts vergeleken bij wat wij hier voorstellen.De heer De Krom (VVD):Greenpeace dus niet?De heer Hessels (CDA):Het gaat hier om zaken die voorgeschreven zijn bij wet. Wij geven deze
organisaties een bepaalde opdracht mee. Dan vinden wij het niet terecht dat
deze organisaties daarvoor veel uit hun eigen budget moeten putten dat niet
wordt opgebracht door alle bedrijven en door alle consumenten die daar voordeel
van hebben. Daarom achten wij het terecht om dat op basis van een vast tarief
terug te koppelen. Daar komt nog bij dat het ministerie van Economische Zaken
op dit moment ook al subsidies geeft aan representatieve organisaties. Bij
de behandeling van de E-wet van een jaar of zes geleden noemde mevrouw Jorritsma
een criterium in antwoord op de vraag welke organisaties er nu subsidie krijgen
van het ministerie van EZ. Mevrouw Jorritsma zei: het criterium is of de representatieve
organisatie een goede relatie met EZ heeft. Wij vinden dat een iets te zwakke
en te smalle basis om te beoordelen of je subsidie krijgt of niet. Daarom
willen wij dat iets breder stellen. Het profijtbeginsel moet hier ook gelden.De heer Crone (PvdA):Ik geloof dat ik mij de discussie over de genoemde wet uit 1998 nog wel
herinner, maar niet deze zinsnede van mevrouw Jorritsma. Anders had ik daar
vast op gereageerd, want natuurlijk is de norm zeker niet wat het ministerie
van EZ wel of niet zou bevallen. Cruciaal is wel dat wij toen hebben besproken
dat er "countervailing power" moet zijn, zeker tegenover monopolistische ondernemingen.
Dat is in dit geval ook aan de orde. De heer Hessels noemt nu echter een vooralsnog
willekeurig rijtje van met name genoemde organisaties en die krijgen een bedrag
dat niet is toegelicht. Dat verbaast mij wel. Ik ben helemaal niet principieel
tegen het subsidiëren van "countervailing power", maar bijvoorbeeld Femway
is een organisatie van doorgaans heel kapitaalkrachtige ondernemingen die
ook niet het probleem hebben van representativiteit of free riders, al bestaat
dat natuurlijk altijd een beetje. Dat vind ik iets anders dan consumenten
die in een veelheid zitten, al kunnen wij ook daar de discussie voeren of
de Consumentenbond niet zelf zijn broek moet ophouden. Dat vindt men daar
zelf. De Consumentenbond zegt: sinds wij minder subsidie krijgen, doen wij
het beter. Soms veranderen zaken sinds 1998, zelfs bij mij.De heer Hessels (CDA):Ik ben blij om dat te constateren. Ik heb dan ook hoop voor de toekomst
wat de heer Crone betreft. Misschien kunnen wij hiermee nog verder komen.
In ieder geval moeten wij één lijn trekken. Er wordt nu een
aantal organisaties genoemd, maar die lijst is niet limitatief. Daarnaar kunnen
wij verder kijken.Misschien stel ik de heer Crone wel enigszins gerust met de opmerking
dat wij in onze nota van wijziging nog zullen komen met een aanscherping van
de regeling voor het aanwenden van subsidiegelden voor die wettelijke taak.
Wij zullen duidelijk maken waaraan men dit mag uitgeven. Ook het door de heer
Crone genoemde, grote belang van transparantie onderschrijven wij. Transparantie
voorkomt geen misbruik. Daarom willen wij ook voorzien in het beschikbaar
stellen van de gegevens aan de representatieve organisaties in de uitvoering
van de wettelijke taak. Wij willen ook voorzien in zware sanctionering bij
misbruik van die gegevens. Dat is nu ook al geregeld, onder andere in de Wet
economische delicten.Ik kom bij het punt van de duurzaamheid, waarover de heer Ten Hoopen daarnet
al op een vraag van mevrouw Gerkens en de heer Crone heeft aangekondigd dat
wij het derde lid van artikel 23 zullen verduidelijken. Dan gaat het om het
belang van duurzame energie en het bevorderen van warmteafzet. Daarbij speelt
ook het energierapport een rol. Wij willen niet beleid toepassen op het nettarief.
Het stimuleren van warmtegebruik gebeurt nu met andere instrumenten, zoals
de MEP, de EIA en het Besluit aanleg energie-infrastructuur. Het valt buiten
de reikwijdte van dit wetsvoorstel om dit hierin op te nemen.Op het punt van third party access heeft mevrouw Gerkens ook gevraagd
naar de mogelijkheid voor warmteproducenten van toegang tot het warmtenet.
Ook daarvan heeft de heer Ten Hoopen zojuist gezegd dat dit zou kunnen leiden
tot cherry picking: je neemt de mooiste klanten eruit, waarna voor de hoofdleverancier
van warmte feitelijk een verliesgevend project overblijft.Een belangrijk punt is de compensatieregeling. De minister heeft ons in
zijn laatste brief gevraagd om die om te zetten in een kan-bepaling. Wij zeggen
niet dat dit nooit kan, maar wij plaatsen daarbij vraagtekens. Ik formuleer
dit bewust zo. Wij menen dat dit leidt tot een schijnzekerheid. De compensatieregeling
geeft namelijk invulling aan het beginsel van nadeelcompensatie. Dat is een
juridisch uitgangspunt, dat is neergelegd in artikel 3.4, lid 2 van de Algemene
wet bestuursrecht, dat verplicht tot compensatie wanneer een burger in verhouding
tot andere burgers onevenredig wordt geraakt door een overheidshandeling.
Het opnemen hiervan in de wet heeft dus niet tot gevolg dat de minister op
het punt van compensatie een beleidsvrijheid krijg om te beslissen over het
al dan niet overgaan tot een uitkering. De uit die kan-bepaling voortvloeiende
beleidsvrijheid wordt door tussenkomst van het beginsel van nadeelcompensatie,
zoals in het zojuist genoemde artikel uit de Algemene wet bestuursrecht, als
het ware getransformeerd tot een gebonden bevoegdheid, die niet nader door
de wet is genormeerd.Wij zien uit naar de opvatting hierover van de minister. Is hij het met
ons eens dat bij het ontbreken van deze normering het opnemen van de door
hem voorgestelde kan-bepaling zou kunnen uitmonden in een blanco cheque?De in het wetsvoorstel opgenomen regeling houdt wel uitdrukkelijk rekening
met de doorwerking van het rechtsbeginsel van de nadeelcompensatie. Wij hebben
daarnet gesproken over artikel 6 van de OEPS, waarvan de omvang van de als
nadeelcompensatie uit te keren bedragen door de minister wordt genormeerd.
Zo is in artikel 6 van de OEPS vastgelegd dat geen uitkering wordt verstrekt
voor door de betreffende leverancier genomen bedrijfseconomische risico's.
Ik noem dit in relatie tot de vragen die de heer De Krom daarnet stelde. Wat
onder zo'n bedrijfseconomisch risico moet worden verstaan, is uitgekristalliseerd
in de jurisprudentie. Een voorbeeld van een bedrijfsecono misch
risico is het aangaan van een warmteproject in een tijd van hoge gas- en daarmee
warmteprijzen. Als je dan begint en met die prijzen rekent, betekent dit dat
je verlies maakt wanneer de prijzen gaan dalen. Dan moet je niet bij de overheid
aankloppen. Dan heb je verkeerd gerekend. Dat is een bedrijfseconomisch risico.Zojuist ontspon zich de discussie dat een bedrijf dan gewoon door blijft
gaan omdat de tekorten toch wel worden aangevuld door de overheid. Dat werkt
dus maar heel kort. Eerst komt het bedrijfseconomisch risico. Dat is fors.
Daarna komt pas de aanvulling van de overheid. Een bedrijf dat jarenlang,
of maandenlang, of hoe lang dan ook, met een tekort moet werken met de omvang
van het bedrijfseconomisch risico, is geen gezond bedrijf. Zo'n bedrijf zal
het niet lang volhouden. Er zal geen enkel bedrijf voor kiezen om naar de
overheid te gaan omdat het tekort wel wordt aangevuld.De ministeriële regeling die is opgenomen in artikel 6, lid 3 van
OEPS biedt de minister de mogelijkheid om de omvang van een uit te keren compensatie
nader te normeren. Hetzelfde geldt ten aanzien van de voorwaarden waaronder
de compensatie wordt verstrekt. Naar het oordeel van de indieners biedt de
in het wetsvoorstel opgenomen regeling meer zekerheden voor de minister om
onbedoelde uitkeringen te kunnen voorkomen.De heer De Krom (VVD):Het voorbeeld is helder. Dat geldt ook voor het voorbeeld van de heer
Ten Hoopen over het bedrijfseconomisch risico. Kan de heer Hessels ook een
voorbeeld noemen wanneer een bedrijf wel recht heeft op de nadeelcompensatie?
Om wat voor gevallen gaat dat nu precies?De heer Hessels (CDA):Het kan voorkomen dat regelgeving wordt ingevoerd die voor alle bedrijven
neutraal uitpakt, maar waar één project uitspringt dat zulke
nadelen ondervindt van deze nieuwe regeling, dat als gevolg daarvan een groot
negatief effect optreedt. In zo'n geval zou het kunnen voorkomen. Maar het
is eigenlijk vrij hypothetisch. Met de normering die de minister eraan kan
geven en de winstmarges die wij nu zien optreden bij de meeste warmteprojecten,
zal het zelden voorkomen dat er een beroep op gedaan zal moeten worden.Wij laten de keuze hierin feitelijk even aan de minister. In ieder geval
wachten wij op zijn mening hierover. Indien hij aangeeft dat hij een voorkeur
houdt voor een kan-bepaling, zullen wij naar zijn argumenten luisteren en
die in onze overwegingen meenemen. Wij staan er bij voorbaat dus niet definitief
afwijzend tegenover, maar wij hebben onze bedenkingen.Ik kom toe aan de winstgevendheid van warmteprojecten. Het onderzoek van
de Rekenkamer is net al genoemd. Dat heeft betrekking op slechts zes projecten,
waarvoor nog een Novemovereenkomst geldt. Met alle respect voor de uitvoering
van het onderzoek en natuurlijk ook voor de organisatie die het heeft verricht,
is dit onderzoek derhalve niet representatief. Novemsubsidie heeft slechts
betrekking op de minst renderende warmteprojecten. In het onderzoek worden
twee onrendabele projecten in de schijnwerpers gezet. Daardoor zou het beeld
kunnen ontstaan, dat een groot aantal warmteprojecten eveneens onrendabel
zou zijn. Maar bij goede lezing van het rapport blijkt dat zelfs de slecht
renderende warmteprojecten, zoals ze daarin genoemd worden, vaak vele tientallen
procenten winst maken. Datzelfde komt overigens ook uit ons eigen onderzoek
naar voren. Kortom: de sector in zijn geheel is zeer winstgevend. Tegen deze
achtergrond bezien, is compensatie praktisch gezien een theoretische discussie
en zuiver hypothetisch.Ik kom toe aan het punt van de aansluitingen. Gisteren heeft de heer Crone
gevraagd om het aansluittarief van de warmtenetten en de gasnetten te reguleren.
Wij vinden dat dit vanuit het oogpunt van transparantie wenselijk is. Ook
dit punt zullen wij dus opnemen in onze nota van wijziging die binnen enkele
dagen aan de Kamer zal worden gezonden.Eveneens op het gebied van de aansluitingen heeft de heer Kortenhorst
ons gisteren gewezen op de noodzaak van een aansluitverplichting op het gasnet.
Dat was terecht, want de aanleg van het gasnet is het alternatief voor het
warmtenet. Dan moeten wij ook zeker stellen dat verbruikers een aansluiting
op dit net kunnen krijgen. Wij zullen deze aansluitplicht opnemen in de Gaswet,
die inhoudelijk zoveel mogelijk zal zijn afgestemd op de regeling in de Elektriciteitswet.
Ook dit is ingegeven vanuit de wens tot harmonisatie.De heer Crone (PvdA):Komt er in een gebied waar warmtedistributie is een verplichting tot aansluiting
op het gasnet?De heer Hessels (CDA):Nee, er komt een plicht tot aansluiting op het gasnet als de warmtedistributie
ophoudt. Het is niet dubbelop, want dat zou heel slecht zijn. Als de warmtedistributie
ophoudt, moet men echter een alternatief kunnen bieden.Gisteren was er een verschil van mening tussen de heren De Krom en Crone.
Dat wij dat nog mogen meemaken! Het ging over de openbare aanbesteding van
de energie-infrastructuur. De heer Crone wilde die dwingend vastleggen. De
heer De Krom wilde dit zoveel mogelijk overlaten aan de gemeenten. De heer
Ten Hoopen en ik zijn het volledig eens met de heer De Krom. De aanleg van
de infrastructuur is een typisch lokale kwestie, die moet worden overgelaten
aan de gemeenten. Wij moeten dat hier niet regelen.Hetzelfde geldt voor de regeling van de precariorechten. Dat onderwerp
is nauw verweven met de discussie over de herziening van een deel van de Telecomwet.
Een wijziging van de huidige wetgeving zou verregaande financiële consequenties
voor gemeenten hebben. Wij willen dat niet gaan regelen.Ik kom hierbij wel terug op een toezegging van de minister, nu een jaar
geleden. Wij hadden toen een amendement voorliggen om de eigendom van kabels
en leidingen te regelen. De minister kondigde toen aan dat hij op zeer korte
termijn met zijn collega van Justitie zou gaan overleggen om dit voor eens
en voor altijd goed in het Burgerlijk Wetboek te regelen. Het duurt nu zo
lang, dat ik ervan uitga dat de minister met een waar meesterwerk komt voor
de regeling van de kabels en leidingen. Ik wil hem daar niet graag bij storen,
maar ik wacht nog steeds met smart op dat voorstel.De heer Crone (PvdA):Misschien mag ik proberen een brug te slaan tussen twee onderwerpen, het
onderwerp van de representatieve organisaties en dat van de
eventuele verplichting om een openbare aanbesteding of een onderzoek naar
optimale energieleverantie te doen. De heer De Krom en ik zijn het op zoveel
punten niet eens, maar dat ontgaat de heer Hessels misschien vaak. Dat vind
ik eigenlijk wel mooi.De gemeenten zeggen dat de normen voor een aanbesteding eigenlijk zeer
ondoorzichtig zijn. Wellicht wordt een deel opgelost als de wet expireert.
Dan is in ieder geval een deel van de marktstructuur verhelderd. Het is dan
voor de gemeenten duidelijker waarop zij kunnen anticiperen. De gemeenten
hebben echter niet de capaciteit om dit soort dingen te doen. Ik overweeg
daarom een amendement om de gemeenten te voorzien van wat ondersteuning, bijvoorbeeld
een gemeentelijk expertisecentrum. Zij kunnen dan bij de aanbesteding bekijken
wat voor een bedrijventerrein of een woonlocatie de beste vorm van energievoorziening
is, stadsverwarming of toch iets anders. Misschien is dat een brug. Wij behoeven
dan geen verplichtingen in te voeren, maar de gemeenten krijgen dan wel de
steun die zij nu missen, met name op het punt van deskundigheid. Een instituut
zou voor € 500 tot € 1000 of maximaal € 1 mln.
mijns inziens heel goede diensten kunnen leveren.De heer Hessels (CDA):Ik wil het nog niet over bedragen hebben. Ik heb zojuist gezegd dat het
voortouw bij de gemeenten ligt. Als de heer Crone het anders wil aanpakken
en met een amendement komt, zullen wij dat op zijn merites beoordelen. Ik
kan er nu nog geen oordeel over geven.De ervaring met de Elektriciteitswet en de Gaswet leert ons dat het opstellen
van een meetcode tot omvangrijke regelgeving leidt. Wij zien op dit moment
geen noodzaak voor een meetcode. Als dat toch nodig zou blijken te zijn, zou
dat gereguleerd kunnen worden als onderdeel van de vergunningvoorwaarden.De compensatie voor de omschakeling naar een gasnet is eigenlijk ook weer
een hypothetisch punt. Dit zal zich in de praktijk niet of nauwelijks voordoen.
Immers, de omschakeling van een warmtenet naar een gasnet is allereerst kapitaalsvernietiging
voor de leverancier. Het warmtenet zal dan moeten worden ontmanteld. Vanwege
de hoge kapitaalskosten van de aanleg, de investering in een warmtenet, en
de lage variabele kosten, van de levering, zal er waarschijnlijk altijd een
koper zijn die het warmtenet voor een heel lage prijs zal willen overnemen
en het net vervolgens rendabel zal exploiteren. Slechts door de exploitatie
kan de koper van het warmtenet inkomsten ter dekking van zijn investering
krijgen. Volgens het bij de voorbereiding al vaker genoemde onderzoek van
KPMG is zelfs een nieuw gebouwde wkk-installatie rendabel genoeg voor levering
van warmte aan het net.Compensatie zou, als het al zou voorkomen, naar draagkracht moeten worden
verleend, na een onderzoek naar de door de verbruiker te maken kosten. De
kosten van een gasketel, een gasleiding of een schoorsteen moeten worden afgezet
tegen de financiële mogelijkheden van de verbruikers. Iemand met een
bijstandsuitkering zal in het algemeen niet in staat zijn, dergelijke kostbare
investeringen te doen. Wij vinden het dan ook een taak van de minister om
een redelijk, op draagkracht gebaseerd voorstel voor compensatie te doen.Ten slotte de privatisering. Er is gisteren door de leden Kortenhorst
en Crone een amendement op dit punt ingediend, stuk nr. 12. Wij vinden dat
dit buiten de strekking van de wet valt, maar het komt ons wel sympathiek
voor. Als zij een dergelijke regeling in deze wet willen opnemen, dan hebben
wij daar geen onoverkomelijke bezwaren tegen. De Kamer kan er een uitspraak
over doen.De heer De Krom (VVD):Er staat in het amendement dat privatisering van de netten niet toegestaan
is, behalve in één geval waarin het al gebeurd is. Geeft dit
geen rechtsongelijkheid? Wat vindt u van de juridische consequenties hiervan?De heer Hessels (CDA):Het zou juridisch moeilijker zijn om een privatisering te verbieden die
al heeft plaatsgevonden. Op het gebied van elektriciteit en gas zijn er overigens
ook gevallen van privatisering geweest die nu niet meer toegestaan zouden
zijn.De heer De Krom (VVD):Dit heeft natuurlijk toch wel kenmerken van gelegenheidswetgeving, want
er wordt nu even een uitzondering gemaakt voor één bedrijf.
Het kenmerk van wetgeving is dat het gaat om generieke maatregelen, maar dat
geldt hiervoor toch niet?De heer Hessels (CDA):Dat is zo, maar één bedrijf is ons te snel af geweest, althans
de indieners van het amendement. Onze analyse was dat die voorwaarde helemaal
niet nodig was, want die privatisering is al voltooid. Ik laat het graag aan
de indieners van het amendement over, maar ik denk dat het gewoon geschrapt
kan worden.Mevrouw Gerkens (SP):Voorzitter, ik wil graag nog even terugkomen op de reactie van de heer
Hessels op een aantal vragen en opmerkingen van mij, waarvoor ik hem overigens
nog dank. Hij zei dat hij nog eens heeft gekeken naar de mogelijkheden om
het "niet meer dan anders"-principe te objectiveren. Hij vond de toegepaste
referentiemethode zo gek nog niet; na een beetje schaven hier en daar zou
die misschien nieuw leven ingeblazen kunnen worden. Maar ik had gevraagd of
hij dit principe zou willen bekijken op basis van de werkelijke milieuprestaties
en de daadwerkelijk gemaakte kosten. Gaat hij dit doen als hij die referentiemethode
oppoetst of niet?De heer Hessels (CDA):Daar zijn wij nog op aan het studeren; wij zullen dan ook graag luisteren
naar de opmerkingen die u hierover in tweede termijn zult maken. Die referentiemethode
is op zichzelf heel inzichtelijk, maar je kunt er niet alles in verwerken.
Wij zullen bestuderen of dit verwerkt kan worden in de nota van wijziging
die wij zullen maken.Mevrouw Gerkens (SP):Het is mijn grote wens dat u die twee punten erbij betrekt. U zegt dus
dat u dat zult doen en dat ik straks in de nota van wijziging kan lezen wat
de indieners ervan gemaakt hebben?De heer Hessels (CDA):Wij zullen moeten bestuderen of het mogelijk is, dat is het punt. In een
generieke regeling is niet alles mogelijk.De heer Crone (PvdA):Voorzitter, voor mij was het ook het belangrijkste, hoe wij het "niet
meer dan anders"-principe kunnen toepassen. Iedereen is het
met dit principe eens, denk ik, maar "the devil is in the detail", en wel
om twee redenen. Voor de burgers die het betreft en voor de bedrijven die
de levering verzorgen is het getal belangrijk. Daarnaast is de transparantie
zeer belangrijk. De mensen willen het gevoel hebben dat de vaststelling is
gedaan door mensen die ze kunnen vertrouwen. De heer Hessels zei lekker vlotjes:
het referentiemodel was zo slecht nog niet. Echter, met het oog op het belang
van het milieu is dat geen goed standpunt. Het referentiemodel hield in dat
een steekproef werd gehouden waarbij 1500 bestaande huizen in aanmerking werden
genomen, waaronder zeer oude. Voor mij moet juist de huidige stand van de
milieutechniek gelden en niet die van vijftig jaar geleden. Misschien moet
zelfs de stand van de milieutechniek die over vijf of tien jaar wordt bereikt,
gaan gelden. Op die manier krijg je min of meer een voortschrijdende milieunorm.
Er bestaat echter per definitie niet een representatieve groep. Daarom zul
je deskundigen moeten raadplegen, niet zijnde belanghebbenden. Daarom heb
ik ook gepleit voor het instellen van een onafhankelijk platform, panel, commissie
of werkgroep. De deelnemers daaraan zouden moeten adviseren alvorens DTe en/of
de minister tot een definitieve vaststelling komt of komen. Dus zowel het
belang van het milieu als het belang van de onafhankelijkheid moet hierbij
tot uiting komen.De heer Hessels (CDA):Je kunt je afvragen in hoeverre het wenselijk is om het aspect van het
milieu te betrekken bij de bepaling van de prijs. Ik heb proberen aan te geven
dat het "niet meer dan anders"-principe in slechts heel weinig gevallen de
prijs zal bepalen. Het gaat meer om het systeem waarbij een kost-plus kan
gelden. Je ziet dat met het hanteren van het "niet meer dan anders"-principe
er vaak een beperking of winstmarge is tot 95%. Daarmee komen wij helemaal
niet meer aan die grens van "niet meer dan anders".De heer Crone (PvdA):Ik weet nog steeds niet zeker of het voornamelijk om winstgevende projecten
gaat en er slechts enkele verliesgevende zijn. Dat betoogt u. Als dit zo is,
heeft u gelijk. Je hoort echter in de sector ook wel eens iets anders. Los
daarvan gaat het mij om het volgende. Ter illustratie noem ik de commissie
van artsen die beslist over de toelating van een medicijn. Politici gaan daar
niet over. Wij bepalen hier niet welk medicijn wel en welk medicijn in het
ziekenfondspakket komt. Als wij daar wel over gingen, zouden wij gedwongen
worden om zoveel mogelijk in dat pakket te stoppen. Wij vragen ook niet aan
de minister wat hij erin wil doen, want die is zuinig, zeker de huidige minister
van VWS. Daarom hebben wij hiervoor een commissie van artsen en die neemt
de beslissing waar iedereen zich bij neerlegt, zelfs de patiënten die
vinden dat ze van een afgewezen medicijn beter zouden worden.Ik wijs hier slechts op om de vergelijking aan te geven. Ook hier zou
ik voor een onafhankelijke commissie zijn. Die commissie moet uiteraard het
vertrouwen hebben van de politiek, van de overheid, van het ministerie. Zij
moet ook het vertrouwen hebben van belanghebbenden, zeg maar van: de Consumentenbond,
de Vereniging Eigen Huis, de gemeenten en de producenten.De heer Hessels (CDA):Juist daarom wordt dat "niet meer dan anders"-principe vastgesteld bij
AMvB, die met een voorhangprocedure bij de Tweede Kamer zal worden vastgesteld.
Ik hoop dat u het parlement als voldoende onafhankelijk beschouwt om het een
oordeel te laten vellen.De heer Crone (PvdA):We kunnen niet een kaderwet aannemen en de inhoud ervan bij AMvB regelen.
Wij moeten de norm stellen, de minister moet voor de invulling zorgen. Eventueel
kunnen wij zeggen: u hebt de wet verkeerd geïnterpreteerd. Wij kunnen
echter niet pas bij AMvB de politieke beslissingen nemen.De heer Hessels (CDA):Daarom zullen wij begin volgende week een nota van wijziging uitbrengen.
Daarin werken wij het principe duidelijk uit. Uiteraard zullen wij bij de
opstelling ervan alle gewaardeerde opmerkingen van de Kamer betrekken, althans
voor zover dat juridisch mogelijk is.De voorzitter:Ik geef vervolgens het woord aan de minister van Economische Zaken in
zijn functie van adviseur van de initiatiefnemers en daarmee ook in zijn functie
als adviseur van de Kamer.Minister Brinkhorst:Voorzitter. Ik waardeer dat de Kamer mij in de gelegenheid stelt om commentaar
te geven op het wetsvoorstel, waarmee de belangen van de consumenten van warmte
centraal staan. Zoals bekend, staat het behartigen van de belangen van consumenten
ook zeer hoog op mijn agenda. Ik herinner in dit verband aan de maatregelen
voor de levering van gas en elektriciteit, de uitbreiding van het handhavingsinstrumentarium
van de DTe en aan de kwestie van de administratieve processen bij de energiebedrijven.Ik onderschrijf de doelstellingen van het wetsvoorstel. Daarover mag geen
enkel misverstand bestaan. Ik zie ook dat het milieuvoordelen met zich brengt
en dat daarin aandacht wordt besteed aan efficiency. Het verheugt mij nu in
de gelegenheid te zijn om met de indieners van het wetsvoorstel in dialoog
te treden. Dat gebeurt voor het eerst. Staatssecretaris Wijn heeft op 13 mei
en in een hoogdemissionaire periode van het vorige kabinet gezegd dat hij
geen regeling tot stand wilde brengen. Ik heb in september 2003 gezegd dat
ik graag tot regulering wilde overgaan. Ik waardeer het voorstel van de CDA-fractie
zeer en hoop op een intensieve dialoog in de komende periode. Ik heb de Kamer
om die reden een brief gestuurd met enig commentaar en met voorstellen om
dit bij het debat te betrekken.Mijn belangrijkste bezwaren betreffen de ongeclausuleerde verliescompensatie
door de Staat, de administratieve lasten en de toegang van representatieve
organisaties tot vertrouwelijke gegevens. Ik vind het altijd belangrijk om
helderheid te verschaffen over mijn instemming. Ik hoop dat wij oplossingen
kunnen vinden voor deze drie onderwerpen. Mocht dat niet het geval zijn, dan
moet ik mijn bezwaren uiteraard in het kabinet bespreken.Er is al gediscussieerd over de plicht tot het verstrekken van vergoedingen.
Mijn suggestie is om mij die mogelijkheid en bevoegdheid te geven, maar niet
de plicht. Dit biedt mij namelijk de ruimte om hierbij meer opties te betrekken
dan alleen de inzet van overheidsmiddelen. Dit gaat over de betekenis van artikel 18b, het nieuwe artikel 6, lid 1, van de OEPS. Ik heb
deze zin voorheen anders gelezen dan de indieners. Zij hebben aangegeven dat
het slechts in zeer uitzonderlijke gevallen tot een mogelijke compensatie
door de minister komt. In de tekst komt inderdaad de term bedrijfseconomisch
risico voor, maar deze wordt mijns inziens onvoldoende gespecificeerd. Er
bestaat jurisprudentie dat er compensatieplicht bestaat als een bedrijf meer
dan evenredig wordt getroffen door een overheidsmaatregel, maar mij was niet
duidelijk dat artikel 6 van de OEPS daarover gaat. Dit is dus een nieuw gezichtspunt.
Als de beperking via een ministeriële regeling mag worden aangebracht,
zoals de indieners aangaven, is een compensatieregeling niet slecht. Dat betekent
dat de redenen voor compensatie buitengewoon beperkt zijn en – anders
dan nu in het wetsontwerp staat – nader moeten worden geclausuleerd.
Hierdoor zou de kans op een openeinderegeling kleiner worden en zouden de
kosten voor Economische Zaken kunnen worden verhaald op de veroorzaker. Dat
kan ook een ander ministerie zijn of bijvoorbeeld een gemeente. Zolang dit
niet nader is aangegeven, heb ik het probleem dat mijn begroting niet voorziet
in het verstrekken van zulke vergoedingen. De vrees voor een openeinderegeling
is ingegeven door het succes van de MEP. Als stadsverwarmingsbedrijven verliezen
bij mijn ministerie komen declareren, voorspel ik dat over vier jaar ook deze
regeling uit het lood geslagen zal zijn. Tegen die achtergrond heb ik mijn
opmerkingen gemaakt. Het is van belang dat de geruststellende mondelinge mededelingen
van de indieners hierover nader worden gespecificeerd in het wetsvoorstel.De indieners zeggen dat de Algemene Rekenkamer een vrij geruststellend
beoordeling geeft van de stadsverwarmingsprojecten. De Algemene Rekenkamer
zegt in feite dat op basis van de informatie die bij Economische Zaken aanwezig
is geen algemene uitspraken kunnen worden gedaan over de winst- of verliesgevendheid
van deze projecten. Van de ongeveer 43 stadsverwarmingsprojecten zijn er 6
onderzocht, waarvan er 4 winst maakten en 2 verlies. Dit punt moeten wij nader
bezien. Ik heb voorgesteld een portfoliobenadering te hanteren, omdat stadsverwarmingsprojecten
vaak een onderdeel zijn van grote concerns, die met kosten en opbrengsten
kunnen schuiven. Dat is het probleem van de transparantie. Er is immers vaak
een warmtekrachtkoppeling verbonden met elektriciteitsopbrengsten en het risico
van staatssteun ligt dan op de loer. De suggestie om ter wille van een evenwichtige
benadering een portfoliobenadering te hanteren, betekent dat leveranciers
die meerdere projecten in portefeuille hebben, vaak binnen grotere concerns,
de mogelijkheid krijgen om verliezen en winsten te verevenen. Dat vermindert
de kans op probleemgevallen en een beroep op de overheidscompensatie. Tegelijkertijd –
dat lijkt mij terecht in de benadering van de indieners – moet het maximumtarief
overeind blijven. Dat is het gemeenschappelijke punt dat ons bindt bij dit
wetsvoorstel.Ook toekomstige projecten kunnen volgens het wetsvoorstel rekenen op een
vergoeding, als zij in de verliezen belanden. Dat lijkt mij geen goed signaal.
Projecten moeten robuust zijn en een stootje kunnen hebben. Ik kan mij ook
voorstellen dat wij nieuwe projecten niet een tegemoetkoming in het vooruitzicht
stellen.Het wetsvoorstel bevat ook een vergoeding voor de kosten van het overschakelen
van warmte naar gas, als voortgezette warmtelevering niet mogelijk is. Ik
sluit niet uit dat er meer oplossingen mogelijk zijn dan het verstrekken van
vergoedingen. Wellicht zijn er marktpartijen te vinden die consumenten een
concurrerend totaalpakket voorzieningen willen aanbieden. Het lijkt mij mogelijk
om innovatieve technische oplossingen te vinden waardoor een bijdrage aan
een transitie naar een duurzame energiehuishouding kan worden gevonden. Ik
denk dat wij ook kunnen meeliften met renovatie en leasecontracten, waarmee
ik maar wil aangeven dat de inzet van overheidsmiddelen niet de enige optie
is. De kan-bepaling die ik voorstel, geeft de ruimte om alternatieve oplossingen
te vinden. Ik hoop dat de indieners bereid zijn, die te overwegen. Daarmee
wordt wat mij betreft een belangrijk probleem uit de weg geruimd.Ik kom op de kwestie van de representatieve organisaties die door de indieners
genoemd zijn. Het lijkt mij geen goede weg om representatieve organisaties
een vergoeding te geven. Het gaat mij daarbij niet om het begrotingsbeslag.
Begrotingen zijn wel belangrijke factoren, maar ik wil toch aanbieden om samen
met betrokkenen na te gaan waar de pijn precies zit en wat daaraan te doen
valt. Ik merk namelijk op – Femway is even genoemd – dat grootverbruikers
en producenten van elektriciteit en gas ook zonder tegemoetkoming goed in
staat blijken te zijn om hun belangen naar voren te brengen. Een dergelijke
regeling riekt dan ook naar een vorm van corporatisme. Partijen zouden dan
onderling uitmaken wat goed is en de rekening bij de Staat of de burger leggen.
Ik ben ervoor dat wij heldere kaders hebben en deze kwestie vanuit het publieke
belang beoordelen.Nogmaals, ik vind de kwestie van de representatieve organisaties van groot
belang. Die wordt door de indieners mede gemotiveerd door het feit dat de
NMa niet zelfstandig zou zijn. Welnu, vanaf 1 juli aanstaande zal de
NMa een zelfstandige zbo zijn die onafhankelijk van Economische Zaken opereert.
Dat is ook gegarandeerd door de onafhankelijkheid van individuele uitspraken.
De gedachte dat er een geïnstitutionaliseerd evenwicht nodig zou zijn
van de belangrijkste belangenbehartigers, zowel verbruikers als producenten,
ten opzichte van de NMa, lijkt mij geen goede redengeving. De NMa staat boven
partijen. De representatieve organisaties zijn belangenbehartigers en zouden
als het ware een tegenwicht moeten bieden tegen de onafhankelijke, ook door
de Kamer als zbo ingestelde NMa. Volgens mij is het niet juist om zowel de
producenten als de afnemers een subsidie te geven.Een ander probleem hiermee is dat men dan ook toegang krijgt tot alle
bedrijfsgeheimen, inclusief die van individuele bedrijven waar DTe bij betrokken
is. Ik denk dat dit een geweldig negatief effect zou hebben voor DTe. Het
publieke belang is er in elk geval niet mee gediend dat bedrijven terughoudend
zijn met het verstrekken van informatie aan NMa en DTe. Dit zijn de belangrijkste
redenen waarom ik grote zorg heb over het hebben van representatieve organisaties
als tegenwicht tegen de NMa.De heer Kortenhorst (CDA):De minister wil in de nieuwe warmtewet geen compensatie voor nieuwe projecten.
Ik proef bij hem een zekere angst. Ik meen dat de discussie van zojuist duidelijk
heeft gemaakt dat er geen sprake is van een openeinderegeling. Alleen in zeer
specifieke gevallen kan compensatie worden gegeven. Waar is de vrees van de
minister op gebaseerd dat de zaak onbeheersbaar wordt?Minister Brinkhorst:Mijn vrees daarvoor is gebaseerd op de nieuwe formulering van artikel
6, lid 1. Die luidt: "Onze minister geeft een leverancier bedoeld in artikel
1 eerste lid van de Warmtewet een tegemoetkoming in de kosten in verband met
de uitvoering van een door de Warmtewet opgelegde verplichting, voor zover
de financiële lasten verbonden met de uitvoering van deze verplichting
het bedrijfseconomisch risico van de leverancier overstijgt." De enige vraag
die beantwoord moet worden, is of de betrokken leverancier meer dan een bedrijfseconomisch
risico loopt. Het bedrijfseconomisch risico is een onbestemd rechtsbegrip
dat nader moet worden geclausuleerd door de jurisprudentie. Ik heb al gezegd
dat dit door de jurisprudentie is beperkt tot die gevallen waarin sprake is
van nadeel veroorzaakt door de overheid. Dat wordt echter niet behandeld in
artikel 6. Het is van belang dat de zal-bepaling wordt vervangen door een
kan-bepaling. De indieners hebben te kennen gegeven, eventueel open te staan
voor aanvulling met een ministeriële regeling waarin de omstandigheden
van het bedrijfseconomisch risico nader worden omschreven. Dit begrip kan
echter ook worden vervangen door de veel beperktere uitleg die de heer Ten
Hoopen en de heer Hessels eraan hebben gegeven. Als over een van deze twee
opties overeenstemming kan worden bereikt met de indieners, vervallen mijn
bezwaren. Zover is het echter nog niet en daarom dring ik aan op een kan-bepaling.De heer Kortenhorst (CDA):Ik verwees ook naar de discussie hierover.Minister Brinkhorst:Daar komt bij dat ik nog niet alle mogelijke vergoedingsregelingen op
een rijtje heb. Per project zijn er verschillen. Het is heel moeilijk om warmteprojecten
onder één noemer te brengen, zoals ook blijkt uit het rapport
van de Algemene Rekenkamer. Naar mijn gevoel zijn er meer en creatievere mogelijkheden
dan de inzet van overheidsmiddelen voor vergoedingen. Nu vandaag de intensieve
dialoog over het wetsvoorstel is gestart, ben ik graag bereid om met de indieners
na te gaan of met andere instrumenten de totstandkoming van dit soort projecten
kan worden gestimuleerd.De Kamer dringt er bij het kabinet steeds op aan, de administratieve lasten
terug te dringen. Ik heb dan ook de Actal gevraagd om daarover advies uit
te brengen. Tot spijt zal dit niet lukken voor het zomerreces. Men kent mijn
kreet "Nederland vakantieland". Ik ben bezorgd over het met terugwerkende
kracht in werking treden van de wet. Volgens de leveranciers zijn daar hoge
kosten mee gemoeid. De heer Ten Hoopen is daar wat optimistischer over, maar
het maken van enkele honderdduizenden correctienota's brengt ook kosten met
zich. Dat wordt dus momenteel nagetrokken. Ik wil niet zeggen dat er meteen
een administratieve chaos op de loer ligt. Dat zou te ver gaan. Ik vermoed
dat de administratieve lasten te overzien zijn als mijn voorstel voor representatieve
organisaties en compensaties wordt gevolgd. Het wetsvoorstel leidt wel tot
een flinke bestuurslast. Wij vermoeden dat het gaat om een tiental extra fte's
bij DTe en bij Economische Zaken. Daar staat wel tegenover dat de bescherming
van de consument natuurlijk wat mag kosten. Ik vind dat van groot belang.
Wij moeten daarbij wel een zekere maatvoering bezien. Ik stel daarom voor
dat wij dit punt van de administratieve lasten nader bezien, ook tegen de
achtergrond dat de markt voor warmte beperkt is ten opzichte van de verstrekking
van gas en stroom in meer algemene zin.De heer Kortenhorst (CDA):Wat de administratieve lasten betreft, refereer ik aan een onderdeel van
het debat dat eerder aan de orde was. De heer Hessels vertelde dat bewust
is gekozen de terugwerkende kracht te limiteren op een bepaalde datum vanwege
de consumentenbescherming, waar de minister zojuist ook over sprak. Dat betekent
dat de terugwerkende kracht niet verder teruggaat dan tot 1 juli 2004.
Wordt die terugwerkende kracht niet geregeld, dan kan het gevaar ontstaan
dat de bedrijven opgezadeld worden met het oneindig teruggaan in de administraties.
Maakt u dit aspect zichtbaar in uw studie?Minister Brinkhorst:Ik vind dat van groot belang. Uiteraard beslist de Kamer, maar ik wil
niet het verwijt krijgen dat ik het aspect van de administratieve lasten,
waar de Kamer mij terecht altijd naar vraagt, in het geval van een initiatiefwetsvoorstel
van de Kamer niet aan de orde stel. Tegen die achtergrond wil ik ook niet
op de zaken vooruitlopen. Er bestaat op dit ogenblik een verschil in perceptie
tussen de indieners van het wetsvoorstel en mij. Ik kan daar geen eindoordeel
over geven. De indieners zeggen dat het erg zal meevallen. Een eerste signaal,
met name vanwege de terugwerkende kracht en het nakijken van honderdduizend
facturen, geeft een ander beeld. Tegen die achtergrond lijkt het mij het verstandigste
om hierop na zo snel mogelijk na het zomerreces terug te komen, tenzij de
Kamer de afronding voor het zomerreces wil. Dan hebben wij echter te maken
met het probleem van de Actal en bovendien is mijn studie nog niet afgerond.
Als de Kamer daar wel over beschikt na het zomerreces, kan zij in haar wijsheid
afwegingen maken. Ik vind dit een potentieel punt en ik moet daar de aandacht
van de Kamer voor vragen in mijn rol van adviseur van de Kamer.De heer Kortenhorst (CDA):Dan spreek ik u aan in uw rol als adviseur van de Kamer. Maakt u in die
studie enerzijds inzichtelijk hoe het staat met die limitering van de terugwerkende
kracht tot 1 juli 2004 en anderzijds hoe het staat met het inbouwen van
een beperking voor de kwestie van een geconstateerd nadeel waarvoor wettelijk
ruimte bestaat om correctie te vragen?Minister Brinkhorst:Het lijkt mij van belang dat ik de Kamer inzicht geef in de situatie van
onbeperkte terugwerkende kracht. In de tweede plaats zal ik de Kamer inzicht
geven in de situatie dat het beperkt is tot 1 juli 2004 en in de derde
plaats in de situatie waarbij het ingaat vanaf het moment van inwerkingtreding van de wet. Een dergelijke indicatie moet uiteraard met bepaalde
marges te geven zijn. Nogmaals, ik onderschrijf de doelstellingen van het
wetsvoorstel. Dit zijn echter elementen die een bepaalde rol spelen. Wij kunnen
een oplossing vinden voor de compensatie en voor de kwestie van de Europese
staatssteun. Dit is het derde punt.Voorzitter. Kort nog een paar laatste opmerkingen. Mij is in eerste termijn
een vraag gesteld over het begrip NMDA. Gesteld is dat het geen objectief
begrip is. Er zijn natuurlijk verschillende manieren om een NMDA-tarief te
berekenen. Ik onderschrijf die conclusie. In mijn reactie op het rapport heb
ik dat ook aangegeven. Duidelijk moet worden vastgesteld hoe het tarief wordt
berekend, voor wie het tarief geldt en wie toezicht houdt. Ik denk echter
dat het niet mogelijk is dat het NMDA-tarief voor elke afnemer redelijkerwijs
objectief is vast te stellen. Dat zou betekenen dat er 250.000 aparte tarieven
vastgesteld moeten worden. Wij zullen op dit punt met gemiddelden moeten werken.
Het lijkt mij van belang dat wij dat probleem kunnen oplossen.Mij werd gevraagd of de Novem op basis van een gebrekkige administratie
wel op een ordentelijke manier een subsidieregeling kan uitvoeren. Het gaat
mij te ver om de administratie gebrekkig te noemen. We moeten wel bedenken
dat subsidies voor stadsverwarmingsprojecten een lange looptijd hebben. Dat
blijkt ook uit discussie over het warmtebedrijf die ik net met de gemeente
Rotterdam heb gestart. Je kunt daarbij denken aan een periode van ongeveer
twintig jaar. Heeft een project halverwege de rit al aan de voorwaarden voldaan,
dan heeft het voor Novem weinig zin om nog verdere informatie op te blijven
vragen. Dat zou onnodige administratieve lasten met zich brengen. De subsidiecontracten
worden overigens momenteel vervroegd afgewikkeld. Na de zomer hebben wij het
hooguit nog over een handvol subsidies. Voor de projecten waarbij voor EZ
of Novem nog wel een financieel belang geldt, is de administratie op orde.Het onafhankelijk toezicht door de NMa is naar mijn gevoel uitstekend.
Men heeft al opgemerkt dat EZ betrokken is bij stadsverwarmingsprojecten en
gevraagd of dat gevolgen heeft voor het onafhankelijk toezicht door de NMa.
In feite heb ik al gezegd wat ik daarover te zeggen heb. De NMa heeft als
onafhankelijk bestuursorgaan een duidelijke onafhankelijkheid ten opzichte
van EZ. Daarnaast vermindert de financiële betrokkenheid van Economische
Zaken bij stadsverwarmingsprojecten in een heel rap tempo. In het rapport
van de Algemene Rekenkamer is aangegeven dat begin 2005 zes van de zestien
subsidieovereenkomsten inmiddels zijn gesloten.Dan kom ik op de tijd voor het opstellen van AMvB's en de rol van de ministeriële
regelingen. Het wetsvoorstel bevat diverse uitvoeringsregelingen, over de
maximumprijs, vergunningen en diverse vergoedingen. Daarover moet expertise
worden opgebouwd. Ik hou rekening met een periode van één à
twee jaar. Ik zou het zeer verheugend vinden als de eerste maatregelen rond
begin 2007, nog in mijn ambtsperiode, van kracht kunnen worden. Dat is het
moment dat de wet de facto van kracht kan worden.Ik zou buitengewoon graag de doelen van de wet realiseren. Dat was ook
de grondslag van mijn reactie aan de Kamer in september 2003. Ik wil in de
sfeer van de instrumentatie enige ruimte. Ik wil heel graag in enge dialoog
met de indieners gaan om de beste oplossing te vinden. Ik heb aangegeven welke
problemen er op dit ogenblik voor mij zijn. Ik hoop uiteraard dat wij tot
een goede oplossing kunnen komen, want iedereen heeft er belang bij dat zowel
de consumenten, het milieu als de duurzame energie worden gediend. Daar staan
de Kamer en deze minister gezamenlijk borg voor.De voorzitter:Hiermee zijn wij gekomen aan het einde van de eerste termijn.Bestaat er behoefte aan een korte tweede termijn? Zo ja, wilt u die dan
meteen houden of wilt u eerst een korte schorsing?De heer De Krom (VVD):Voorzitter. Ik heb een procedureel punt. De vraag is of wij nu een gehele
tweede termijn gaan doen. Dat lijkt mij op zichzelf niet handig, want wij
krijgen ook nog een nota van wijziging. Ik heb zelf een aantal voorstellen
voor amendementen, maar ik wil daarmee wachten totdat de indieners met hun
nota van wijziging zijn gekomen. Anders moeten wij zaken misschien weer dubbel
doen. Ik wil het voorstel doen om eerst de nota van wijziging af te wachten
en dan een tweede termijn te houden. Daarin kunnen wij beslissen hoe wij verder
gaan.De voorzitter:Met het risico dat wij volgende week echt in de problemen komen. Het schema
voor de plenaire vergadering van volgende week is ongelooflijk vol. Dan is
het risico wel vrij groot dat een tweede termijn pas na het zomerreces kan
worden gehouden. Ik leg dit aan de leden en de initiatiefnemers voor.De heer De Krom (VVD):Ik voel mijzelf in ieder geval niet in staat om dit debat vanavond af
te ronden. Dat constaterende, heb ik liever dat wij in ieder geval wachten
op de nota van wijziging. Die nota zal ik toch moeten hebben.De heer Kortenhorst (CDA):Wat mij betreft, kan een aantal punten nu in een korte tweede termijn
aan de orde komen. Voor de rest wacht ik natuurlijk ook de nota van wijziging
af.De heer Crone (PvdA):Ik sluit mij aan bij de heer Kortenhorst en pleit voor een heel korte
tweede termijn. De nota van wijziging bevat zeer substantiële antwoorden
op vragen die wij hebben gesteld. Die moeten wij echt goed kunnen wegen voor
een volgende procedurele stap kan worden gezet. Dat gebeurt dan volgende week
of later.Mevrouw Gerkens (SP):Ook voor mij is de tweede nota van wijziging essentieel voor mijn inbreng
in tweede termijn. Ik wil het debat derhalve opschorten.De voorzitter:Hoe denken de initiatiefnemers erover?De heer Ten Hoopen (CDA):Voorzitter. Ik ga natuurlijk niet op uw stoel zitten.De voorzitter:Hopelijk geldt dat alleen voor vanavond!De heer Ten Hoopen (CDA):Het antwoord daarop is een aarzelend "ja". Ik zou het op prijs stellen
als de woordvoerders nog even in essentie kunnen aangeven welke punten moeten
worden meegenomen. Dat kan, wat mij betreft, heel kort zijn.
Wij kunnen de nota van wijziging in het weekend maken en dan kan de tweede
termijn van de indieners eventueel volgende week worden gehouden. Dan zijn
de substantiële antwoorden ook voorhanden. Als de antwoorden goed zijn,
is er waarschijnlijk niet veel tijd meer nodig voor die tweede termijn.De voorzitter:Ik heb de aarzelingen van de heer De Krom en mevrouw Gerkens goed gehoord.
In het licht van de opmerkingen van de initiatiefnemers stel ik toch voor,
even een paar minuten te schorsen en dan, voorzover dat op dit moment mogelijk
is, een korte tweede termijn van de kant van de Kamer te houden. Het antwoord
in tweede termijn zal na de indiening van de nota van wijziging plaatsvinden.
Wij doen ons best om dat nog ergens volgende week in te plannen.Daartoe wordt besloten.De vergadering wordt enkele minuten geschorst.De heer Kortenhorst (CDA):Voorzitter. Er komt nog een nota van wijziging, dus het verhaal wordt
vervolgd. Ik kan dan ook heel kort zijn. Ik ben blij dat er een behoorlijk
verhelderende discussie heeft plaatsgevonden en dat er geen sprake is van
een MEP-achtig open einde. Ik heb een goede toezegging gekregen op het punt
van de aansluitingsplicht op het gasnet.De indieners van het wetsvoorstel vinden dat het ingediende amendement
enigszins buiten het wetsvoorstel ligt, maar zij vinden het wel sympathiek.
Dat laatste vind ik prachtig om te horen. Ik vind het amendement toch iets
dichter bij het wetsvoorstel liggen, want de wens om een monopolie niet te
privatiseren, is gelegen in het basismotief dat aan het wetsvoorstel ten grondslag
ligt, te weten de bescherming van het publieke belang.De heer De Krom heeft een opmerking gemaakt over het amendement. Dat wij
daarin de andere bedrijven noemen, is voor een deel een kwestie van formuleren.
In artikel 21-I-A1 staat dat de eigendom van een warmtenet waarvoor nog een
vergunninghouder moet worden aangewezen, direct of indirect bij de overheid
berust. Daar zit geen tijdslimiet op, en dus moeten wij de genoemde bedrijven
eruit halen, want gedane zaken nemen geen keer. Als wij een en ander met terugwerkende
kracht deden, zou er sprake zijn van onteigening. Dat is natuurlijk niet aan
de orde, net als destijds met de eerdere privatiseringskwestie. Zo is het
ongetwijfeld ook te regelen in de splitsingswet.Op dit moment heb ik eigenlijk niet zo heel veel meer op te merken, te
meer daar een deel van deze discussie een vervolg krijgt. Als de nota van
wijziging snel komt, kan dat vervolg heel snel gaan.De heer De Krom (VVD):Hoe moet ik de toelichting op het amendement precies interpreteren? Is
er inderdaad überhaupt geen gedeeltelijke herkapitalisering van de netten
mogelijk? Als dat zo is, zou ik aan de heer Crone willen vragen hoe zich dit
verhoudt tot zijn opmerking dat hij het precies zo wil doen als bij de gas-
en elektriciteitsnetten.De heer Kortenhorst (CDA):Het is zaak dat een publiek net dat een monopolie in zich heeft, niet
privaat bestuurd moet worden, want dan krijg je een privaat monopolie.De heer De Krom (VVD):Het antwoord op mijn vraag is dus: geen herkapitalisering van de netten,
niet eens 1%?De heer Kortenhorst (CDA):Zoals het er nu staat, klopt dat, ja.De heer De Krom (VVD):Dan zou ik heel graag aan de heer Crone willen vragen...De heer Crone (PvdA):Ik ga daar in mijn tweede termijn op in.Mevrouw Gerkens (SP):Voorzitter. Ik maak van de gelegenheid gebruik om een misverstand recht
te zetten van een vraag van mij over toegang tot het net voor anderen. Die
vraag heb ik namelijk niet gesteld. Ik heb nog even in mijn tekst nagelezen
wat ik wel gevraagd zou hebben, maar kon niet één, twee, drie
achterhalen waar het misverstand zat. Ik vind het toch belangrijk dat u daarbij
een objectieve vergelijking meeneemt van de alternatieven. Waar het om gaat,
is dat wij voor het minste geld de meeste energiebesparing en CO2-reductie
kunnen hebben. Wij hebben daar net al het een en ander over bediscussieerd.
Ik wil toch ook van deze plek nog zeggen dat ik sympathiek sta tegenover het
voorstel van de heer Crone om daar een onafhankelijke commissie naar te laten
kijken. Ik zou u willen vragen of u dat punt bij uw bezinning op de nota van
wijziging nader wilt bekijken.De heer Crone (PvdA):Voorzitter. Laat ik allereerst hartelijk danken voor de verdediging en
de beantwoording. De indieners hebben zo uitgerust en helder geformuleerd
dat zij volgens mij zelfs nog een goede nachtrust hebben gehad, terwijl wij
gisteravond natuurlijk allemaal hoopten dat dit u heel veel tijd zou gaan
kosten. Maar zij zitten er goed in. Zij hebben zich ook gevoelig getoond voor
veel kritiekpunten van gisteren, waarop een nota van wijziging komt. Daar
ben ik hen dankbaar voor. The proof of the pudding is in the eating, dus wij
wachten dat graag af.Van de zaken die ik van belang vind, zijn met name genoemd de nadruk op
het milieuaspect en mede daarom de wijziging van artikel 25a. Ik sluit mij
aan bij mevrouw Gerkens en anderen die ervoor pleiten dat toch echt duidelijker
moet worden wat de grondslag van het NMDA-principe is. Ik heb ook gezegd dat
wij dat niet bij AMvB aan de minister moeten overlaten, want een minister
moet ook weten wat het principe is dat in de wet zit. Dan toetsen wij daarna
pas of hij dat goed heeft uitgevoerd. Ik heb het bij interruptie al gezegd
en mevrouw Gerkens herhaalde het net: liefst objectief en de beste milieuprestatie
moet daarin meewegen. Hetzelfde geldt voor de kostenstructuur. De indieners
hebben daar zelf ook veel over gezegd. Ik ben benieuwd hoe zij dat gaan formuleren.
Daar zit echter nog wel een voor mij toch wel cruciale vraag in die het hele
wetsontwerp raakt. De indieners zeggen steeds: ach, er is zoveel winstgevend.
Het hele NMDA-principe zou eigenlijk meer een theoretisch plafond zijn, want
de meeste projecten zouden toch winstgevend zijn. Eigenlijk zouden mensen
nooit dat NMDA als prijs krijgen, maar een lagere prijs. Als dat zo
is, dan is dat mooi. Dan is het NMDA-principe niet eens zo belangrijk. Alleen
wordt het dan een administratief ingewikkelde vraag hoe wij dat met terugwerkende
kracht aan mensen geven. Dan komt dus de complexiteit aan de consumentenkant
te liggen. Het kan ook niet waar zijn. Dan zijn heel veel projecten niet winstgevend
en kunnen minder mensen met terugwerkende kracht geld krijgen. In dat geval
zit de minister met het probleem. Hij moet dan immers in de toekomst de bedrijven
gaan subsidiëren die voor NMDA dus niet winstgevend kunnen produceren.Het lijkt of beide stellingen kloppen, maar de twee kanten kunnen niet
allebei tegelijk gelijk hebben. De complexiteit zit óf aan de consumentenkant,
óf aan de kant van de producenten en dan zit de minister ermee. Ik
ben toch heel benieuwd of de indieners daar in hun tweede termijn wat uitvoeriger
op ingaan, want wij hebben helaas via de Algemene Rekenkamer geen duidelijkheid
kunnen krijgen over wie er nu gelijk heeft, de meerderheid of de minderheid.
Helaas kun je in de economie niet altijd bij meerderheid beslissen.Wat de representatieve organisaties betreft, heb ik bij interruptie gezegd
dat ik het begrijpelijk vind – dat was ook de discussie in 1998 –
om kleinverbruikers of hun organisaties te steunen. De steun is dan dus niet
voor een organisatie van grootverbruikers, laat staan voor producenten en
leveranciers als tegenmacht, want die hebben weer een ander belang. Onder
de kleinverbruikers vallen natuurlijk de consumenten. Ook gemeenten zou ik
niet subsidiëren als gebruikers, maar als organisatoren van de keuze
van de optimale infrastructuur. Welke energie-infrastructuur nemen wij? Zij
zouden, wat mij betreft, niet als gemeenten worden gesubsidieerd, maar ik
zou ze graag willen steunen met een kenniscentrum. Ik heb daarover een amendement
dat ik misschien zal indienen als ik de nota van wijziging heb gelezen.Ten slotte kom ik op de eigendomsverhoudingen. Ik kan mij helemaal vinden
in het amendement van de heer Kortenhorst, omdat het parallel loopt met de
huidige wetgeving. Het is ongeveer letterlijk de formulering die is gekozen.
Ook TenneT moet direct of indirect in handen van de overheid blijven. Wij
zullen bij de splitsingswet beslissen of zowel TenneT als de lokale distributienetten
voor een minderheid kunnen worden geprivatiseerd, als de markt echt transparant
en gesplitst is geworden. Ik heb zelfs tegen mevrouw Jorritsma altijd al gezegd:
wat mij betreft, mag TenneT voor een minderheid naar wat nu Transco is, want
dan heb je een minderheidsprivatisering naar een bedrijf dat alleen maar in
netten is gespecialiseerd. Wij zullen dat debat voeren en zo nodig ook deze
wet weer terug aanpassen.De heer De Krom (VVD):Voorzitter. In de eerste plaats spreek ik mijn welgemeende waardering
uit voor de indieners en voor de manier waarop zij zich vanavond in de strijd
hebben geworpen. De heer Crone zei ook al dat zij kennelijk hun tanden er
goed in hebben gezet. Zij hebben het voorstel met veel verve gebracht.Ik dank hen ook voor een aantal toezeggingen. Toch blijven enkele zorgpunten
voor mij over, en wel de punten waarover wij vanavond uitvoerig hebben gesproken:
de nadeelcompensatie en het portefeuillemodel. Ik vraag de indieners toch
om hun positie op die punten te heroverwegen. Ik ben natuurlijk ook in blijde
afwachting van de nota van wijziging, waarin nog zal worden ingegaan op een
aantal definitiekwesties.Een ander punt van zorg blijft – ook na de inbreng van de minister
van Economische Zaken – het punt van de administratieve lasten, waarvan
de indieners zeggen dat het allemaal nog wel meevalt. Ik heb toch andere geluiden
gehoord. De consequenties hiervan zijn mij niet helder, en zijn wat mij betreft
nog niet voldoende duidelijk in kaart gebracht. Ik vind het dan ook belangrijk
dat hiernaar nog onderzoek wordt gedaan.Wat het punt van de representatieve organisaties betreft, ben ik het gewoon
oneens met de indieners over de motivering waarom daar geld naar toe moet.
De heer Crone heeft daarover zojuist ook gesproken. Ik heb in mijn eerste
termijn ook gezegd dat ik het beginsel dat zij als belanghebbende per definitie
toegang hebben tot zo ongeveer alles, en daarmee ook tot alle bedrijfsgegevens,
onjuist acht. Ik vind dit ook in strijd met de Algemene wet bestuursrecht.
Die zorg hebben de indieners tot nu toe bij mij niet kunnen wegnemen.Op deze punten heb ik amendementen gereed, maar ik wil de indieners natuurlijk
alle eer gunnen. Daarom zal ik afhankelijk van de nota van wijziging besluiten
of ik deze amendementen alsnog indien of niet.De voorzitter:Daarmee zijn wij gekomen aan het einde van de tweede termijn van de kant
van de Kamer.De algemene beraadslaging wordt geschorst.Sluiting 22.40 uur 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20042005-5740-5754.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl