ECLI:NL:GHAMS:2011:BQ4006, Gerechtshof Amsterdam, 15-02-2011, 200.073.211
Gerechtshof Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2011-02-15 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Verzet tegen opname in postweigeraarsbestand is niet mogelijk.

GERECHTSHOF TE AMSTERDAM
      DERDE MEERVOUDIGE BURGERLIJKE KAMER
    
    
    
                           BESCHIKKING 
    
    
                         in de zaak van: 
    
    
    
    
      [APPELLANT],
      wonende te [woonplaats],
      VERZOEKER,
      advocaat: mr. R. Vos, te Haarlem, 
    
    
    
    t e g e n 
    
    
    
      de naamloze vennootschap NATIONALE POSTCODE LOTERIJ N.V.,                       
      gevestigd te Amsterdam, 
      VERWEERSTER, 
      advocaat: mr. H.W. Roerdink, te Amsterdam. 
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    1. Het geding in hoger beroep 
    
    De partijen worden hierna [appellant] en NPL genoemd.
    
    Bij beroepschrift, ingekomen ter griffie van het hof op 6 september 2010, heeft [K.] hoger beroep ingesteld tegen een beschikking van 5 augustus 2010 van de rechtbank Amsterdam, onder zaak/rekestnummer 455882/HA RK 10-319 gewezen tussen hem als verzoeker en NPL als verweerster. 
    
    [appellant] heeft bij beroepschrift de beschikking bestreden, het procesdossier in eerste aanleg in het geding gebracht en het hof verzocht, naar het hof begrijpt, de genoemde beschikking- te vernietigen en, opnieuw rechtdoende, NPL te bevelen zijn persoonsgegevens uit de door haar aangehouden bestanden te verwijderen.
     
    NPL heeft bij verweerschrift, ingekomen ter griffie van het hof op 26 oktober 2010, verweer gevoerd en geconcludeerd tot bekrachtiging van de bestreden beschikking.
     
    De mondelinge behandeling heeft plaatsgevonden ter zitting van het hof van 7 december 2010. Bij die gelegenheid heeft [appellant] zijn standpunt doen toelichten door mr. Vos, voornoemd. Het standpunt van NPL is toegelicht door mr. Roerdink, voornoemd en zijn kantoorgenote mr C.A. Thomas aan de hand van overgelegde pleitaantekeningen.
    
    Ten slotte is de behandeling van de zaak gesloten en uitspraak bepaald. 
    
    
    2. Feiten
    
    
      De rechtbank heeft in de bestreden beschikking onder 2.1 tot en met 2.11 een aantal feiten als in deze zaak vaststaand aangemerkt. Omtrent deze vaststelling bestaat geen geschil, zodat ook het hof van die feiten zal uitgaan.
      3. Beoordeling
    
    
    3.1 Het gaat in deze zaak om het volgende.
    
    3.1.1 NPL is in 1989 opgericht en richt zich op fondsenwerving voor goede doelen. In dat kader organiseert NPL een loterij. NPL communiceert met de deelnemers aan deze loterij per post, e-mail of telefoon.
    
    3.1.2 Op verschillende manieren benadert NPL ook niet-deelnemers aan de loterij, waaronder per post. NPL stuurt vier à vijf keer per jaar informatie over lopende campagnes, zowel aan deelnemers als aan niet-deelnemers van de loterij. Voor het verzenden van deze direct marketing poststukken, koopt NPL adressenbestanden in van derden. Deze bestanden bevatten adressen van [appellant]n die hun adres hebben opgegeven en akkoord zijn gegaan met het verstrekken van hun adres aan derden. 
    
    3.1.3 NPL voert na aankoop van de adressenbestanden een aantal selecties uit. Het bestand wordt geschoond van alle [appellant]n onder de 18 en boven de 77 jaar. Vervolgens schoont NPL het bestand door gebruikmaking van het Postfilter-bestand. In dit bestand zijn de gegevens opgenomen van personen die bij de Stichting Postfilter hebben aangegeven niet ongevraagd geadresseerd reclamedrukwerk te willen ontvangen. Tot slot controleert NPL het aangekochte bestand aan de hand van een eigen postweigeraarsbestand. In laatstgenoemd bestand zijn postcode, huisnummer en eerste vier letters van de achternaam opgenomen van degenen die hun recht van verzet hebben ingeroepen bij NPL. De alsdan resterende adressen worden door NPL aangeschreven over de betreffende campagne.
    
    3.1.4 Indien in een door NPL aangekocht bestand geen leeftijdsspecificatie van een bepaald persoon is opgegeven, wordt deze persoon, teneinde te voorkomen dat de brief wordt geadresseerd aan een minderjarige, niet op naam aangeschreven maar wordt de brief gericht aan “de bewoner(s) van” het adres.  
    
    3.1.5 [appellant] is in 2004 door NPL door middel van diverse aanschrijvingen op zijn woonadres benaderd om deel te nemen aan de loterij. [appellant] heeft NPL verzocht deze aanschrijvingen te staken en in oktober 2004 is [appellant] door NPL geregistreerd als postweigeraar.
    
    3.1.6 Het destijds door NPL gebruikte postweigeraarsbestand was gekoppeld aan Infofilter, een zelfreguleringsinitiatief dat personen de mogelijkheid bood hun gegevens kosteloos te laten opnemen in een blokkaderegister/-bestand om ongevraagde toezending van geadresseerd reclamedrukwerk tegen te gaan. De gegevens werden aldus voor een periode van drie jaar geblokkeerd. 
    
    3.1.7 Eind 2007/begin 2008 heeft NPL een adressenbestand gekocht van Cendris Dataconsulting B.V. waarin de gegevens van [appellant] waren opgenomen. Aangezien de in 3.1.6 genoemde blokkade na verloop van drie jaar was opgeheven, is het woonadres van [appellant] voor verzending van de toen voorliggende mailing niet uit het te verzenden bestand verwijderd. Begin 2008 ontving [appellant] dus wederom een aanschrijving van NPL op zijn woonadres. 
    
    3.1.8 Naar aanleiding van laatstgenoemde aanschrijving heeft [appellant] NPL in rechte betrokken. In het kader van een tussen partijen overeengekomen schikking, heeft NPL [appellant] per 13 februari 2008 als postweigeraar bij haar geregistreerd. Deze gegevens zijn voor onbeperkte duur geblokkeerd bij NPL.
    
    3.1.9 Op 17 februari 2010 is [appellant] op zijn werkadres door NPL benaderd met betrekking tot de Grote Straat Tombola-campagne. Het werkadres van [appellant] was niet geregistreerd bij Postfilter en evenmin in het postweigeraarsbestand van NPL. [appellant] heeft naar aanleiding van de ontvangen brief NPL verzocht de aanschrijving te staken, zijn gegevens uit de door NPL aangehouden bestanden te verwijderen en verwijderd te houden. NPL heeft [appellant] op 26 maart 2010 in haar postweigeraarsbestand opgenomen en dit bij brief van 16 april 2010 aan (de raadsman van) [appellant] bericht.
    
    3.1.10 Op 23 april 2010 is op het woonadres van [appellant], waar tevens een meerderjarige onderhuurder (hierna: de tweede bewoner) woont, een brief binnengekomen van NPL met als adressering “aan de bewoner(s) van” gevolgd door het betreffende adres. De tweede bewoner is niet geregistreerd bij Postfilter en evenmin bij NPL als postweigeraar.
    
    3.1.11 Op 10 mei 2010 heeft [appellant] van de Sponsor Bingo Loterij N.V. (hierna: SBL), zijnde een zustermaatschappij van NPL, een mailing ontvangen op zijn werkadres.
    
    3.2 [appellant] heeft in eerste aanleg verzocht zijn persoonsgegevens uit alle door NPL en SBL aangehouden of bij derden betrokken bestanden te verwijderen en verwijderd te houden, inclusief het postweigeraarsbestand, en iedere verdere aanschrijving te staken. Volgens [appellant] valt het postweigeraarsbestand onder de term “enig bestand” in artikel 41 van de Wet Bescherming Persoonsgegevens (Wbp) en geldt ten aanzien van dat bestand ook het recht van verzet. 
    
    
      3.3 Bij de bestreden beschikking van 5 augustus 2010 heeft de rechtbank het verzoek tot verwijdering uit zowel het  postweigeraarsbestand als uit de adressenbestanden voor het  
      versturen van direkt marketing afgewezen en daarbij overwogen dat het postweigeraarsbestand niet onder artikel 41 Wbp valt,  alsmede dat dit verzoek innerlijk tegenstrijdig is.
      Het verzoek tot staking van de correspondentie die gericht is aan “de bewoner(s)van” het woonadres van [appellant] heeft de rechtbank wel toegewezen. De proceskosten zijn gecompenseerd.
    
    
    
      3.4 In hoger beroep beperkt [appellant] zijn verzoek tot het mailweigeraarsbestand van NPL. Het beroep richt zich in de kern tegen het oordeel van de rechtbank dat het recht van verzet als bedoeld in artikel 41 Wbp zich niet uitstrekt tot het postweigeraarsbestand van NPL omdat dit geen commercieel doel dient. Volgens [appellant] dient het aanhouden van een weigeraarsbestand wel een commercieel doel omdat dit een instrument is waarmee het aanschrijven van non-respondenten,  zijnde een verliespost, voorkomen wordt. Voorts heeft [appellant] tijdens de mondelinge behandeling aangevoerd dat gelet op de woorden “in verband met” in de tekst van artikel 41 Wbp (“Indien gegevens worden verwerkt in verband met…” ) een weigeraarsbestand hieronder valt. 
      Subsidiair doet [appellant] een beroep op de overige artikelen van de Wbp, meer in het bijzonder op artikel 35 juncto 36 Wbp.
    
    
    
      3.5 Het hof oordeelt als volgt.
      Artikel 41 Wbp is een uitvloeisel van de keuze van de wetgever  voor een systeem waarbij degene wiens gegevens worden verwerkt met het oog op werving voor commerciële doeleinden hiertegen bezwaar kan maken. Om uitvoering te kunnen geven aan dit recht van verzet is de verantwoordelijke, zoals NPL, verplicht om een weigeraarsbestand aan te houden om te voorkomen dat de betrokkene, zoals [appellant], (weer) wordt benaderd voor commerciële doeleinden. Naar ’s hofs oordeel legt NPL conform haar wettelijke plicht terecht een weigeraarsbestand aan. Indien, zoals [appellant] betoogt, het aanhouden van een weigeraarsbestand een commercieel doel zou dienen en daartegen dus de mogelijkheid van verzet zou openstaan, zou daarmee de nakoming door NPL van haar wettelijke plicht illusoir worden. Het weigeraarsbestand kan daarom niet worden aangemerkt als een bestand als bedoeld in artikel 41 Wbp.  
      Ook overigens ziet het hof in de tekst van artikel 41 Wbp geen aanknopingspunten voor de door [appellant] voorgestane uitleg. 
    
    
    3.6 Een beroep op artikel 36 Wbp kan evenmin slagen. Dit artikel heeft betrekking op vermelding van onjuiste persoonsgegevens. Niet gesteld of gebleken is dat daarvan in dit geval sprake is. Voor zover [appellant] een beroep doet op schending door NPL van enig ander artikel uit de Wbp, faalt dit beroep bij gebreke van enige feitelijke onderbouwing.    
    
    3.7 Uit het voorgaande volgt dat het beroep faalt. De bestreden beschikking zal worden bekrachtigd.
    
    
    4. Beslissing
    
    
    Het hof:
    
    bekrachtigt de beschikking van 5 augustus 2010 van de rechtbank Amsterdam, onder zaak/rekestnummer 455882/HA RK 10-319 gewezen tussen [appellant] als verzoeker en NPL als verweerster.
    
    
    Deze beschikking is gewezen door mrs. J.C. Toorman, E.M. Polak en H.J.M Boukema en in het openbaar uitgesproken door de rolraadsheer op 15 februari 2011.