ECLI:NL:RBROT:2008:BC5319, Rechtbank Rotterdam, 11-02-2008, 842630
Rechtbank Rotterdam — Uitspraak 
Datum: 2008-02-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Gedaagde in deze procedure, een stichting, heeft wegens haar 25-jarig jubileum van haar donateurs een donatie gevraagd en daarbij een keuze gegeven hoe de bijdrage zou worden besteed. Een van die mogelijkheden was een diner in Paleis Soestdijk, met een optreden van Wibi Soerjadi en een rondleiding door Paleis Soestdijk. Eiser heeft aangegeven van deze mogelijkheid gebruik te willen maken voor vier personen. Hij heeft het bedrag dat hieraan verbonden was, € 255,-- per persoon, aan gedaagde overgemaakt. 
        Gedaagde heeft ongeveer tien dagen vóór het diner zou plaatsvinden schriftelijk meegedeeld dat de locatie is gewijzigd in Hotel Kurhaus, wat inhield dat de aangeboden rondleiding door Paleis Soestdijk zou vervallen. Eiser heeft daarop aangegeven dat hij van reservering afziet en het betaalde bedrag terug wenst te ontvangen.
        Gedaagde stelt dat het door eiser betaalde bedrag een donatie/gift betrof. Deze worden niet gerestitueerd. De programmawijziging was bovendien niet van zodanige aard dat deze de annulering rechtvaardigde omdat er een uitstekend alternatief geboden is.
        De kantonrechter is van oordeel dat  het vervallen van de rondleiding door Paleis Soestdijk wèl een reden is tot annulering, aangezien een dergelijke rondleiding niet zonder afspraak kan plaatsvinden, terwijl Hotel Kurhaus daarentegen voor iedereen op iedere dag toegankelijk is.

RECHTBANK ROTTERDAM
    
    Sector kanton
    
    Locatie Middelharnis
    
    vonnis
    
    in de zaak van
    
    
      [eiser],
      wonende te [woonplaats],
      eiser bij exploot van dagvaarding van 17 oktober 2007, 
      gemachtigde: mr. drs. K. Tjoa (DAS Rechtsbijstand), 
    
    
    tegen
    
    
      de stichting
      Nederland-Amerika,
      gevestigd te ‘s-Gravenhage,
      kantoorhoudende te Ouddorp, gemeente Goedereede,
      gedaagde,
      gemachtigde: [gemachtigde].
    
    
    1. Het verloop van de procedure
    
    
      De kantonrechter heeft kennis genomen van de volgende stukken:
      - de dagvaarding met producties,
      - de conclusie van antwoord met producties,
      - de conclusie van repliek,
      - de conclusie van dupliek.
    
    
    De uitspraak van het vonnis is bepaald op heden.
    
    2. De feiten
    
    In deze procedure wordt uitgegaan van de volgende feiten. Deze worden als vaststaand beschouwd omdat zij door de ene partij zijn gesteld en door de andere partij zijn erkend of onvoldoende zijn betwist ofwel omdat zij uit de producties blijken.
    
    
      2.1
      Gedaagde, opgericht in 1982, is een non-profit instelling en heeft tot doel de betrekkingen tussen Nederland en Amerika op cultureel, vriendschappelijk, zakelijk, diplomatiek en educatief gebied te bevorderen. Zij tracht haar doel te bewerkstelligen door het organiseren van onder meer allerlei programma’s en lezingen en is afhankelijk van bijdragen van donateurs en sponsors.
    
    
    
      2.2.
      In verband met haar 25-jarig bestaan heeft gedaagde een aantal relaties/bedrijven en donateurs om een jubileumbijdrage / donatie gevraagd. De relaties / donateurs konden op de bijgesloten antwoordkaart de bijdrage en de keuze voor de besteding van die bijdrage invullen. Eén van de geboden keuzemogelijkheden was: receptie en jubileumdiner met meesterpianist Wibi Soerjadi op Paleis Soestdijk op 22 juni 2007 voor een bijdrage van 
      € 255,-- per persoon.
    
    
    
      2.3
      Eiser heeft voor genoemde mogelijkheid gekozen en een bedrag van € 1.020,-- aan gedaagde overgemaakt. 
    
    
    
      2.4
      Bij brief van 15 maart 2007 heeft gedaagde eiser als volgt bericht:
      “Hartelijk dank voor uw aanmelding voor het jubileumdiner op Paleis Soestdijk op 22 juni a.s. U heeft gereserveerd voor 4 personen. Wij hebben u inmiddels op de gastenlijst geplaatst.
      In de eerste helft van mei ontvangt u de definitieve gastenlijst, toegangskaart(en), enige nuttige informatie, waaronder definitieve tijdstippen van rondleiding, receptie, aanvang diner, aanvang pianorecital alsmede tijdstip einde van deze avond.
      ….”
    
    
    
      2.5
      Gedaagde heeft eiser bij brief van 11 juni 2007 medegedeeld dat besloten is de jubileumavond te verplaatsen naar het Kurhaus Hotel te Den Haag/Scheveningen, met vermelding in die brief van de reden voor die verplaatsing. Tevens is in die brief vermeld:
      “Daarvoor blijft het programma van de jubileumavond geheel ongewijzigd. U mist alleen de aangeboden rondleiding, maar wij doen ons uiterste best u hierin te compenseren.”
    
    
    
      2.6
      Reeds op 12 juni 2007 heeft eiser gedaagde medegedeeld, dat hij het ten zeerste betreurt dat de beloofde en door hem graag bezochte locatie waarvoor hij zich heeft ingeschreven niet kan worden waargemaakt, alsmede dat, omdat het programma niet op Paleis Soestdijk kan worden aangeboden, hij van de reservering afziet met het verzoek het door hem betaalde bedrag op zijn rekening terug te storten.
    
    
    
      2.7
      Gedaagde is niet tot terugbetaling aan eiser overgegaan.
    
    
    3. De vordering en standpunten van partijen
    
    
      3.1
      Eiser vordert bij vonnis, uitvoerbaar bij voorraad, gedaagde te veroordelen om aan hem te betalen een bedrag van € 1.020,-- vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de dag der dagvaarding tot aan de dag der algehele voldoening, alsmede vermeerderd met de buitengerechtelijke incassokosten en met veroordeling van gedaagde in de kosten van deze procedure.
    
    
    
      3.2
      Eiser heeft aan zijn vordering het volgende ten grondslag gelegd.
      Hij heeft zich aangemeld voor het door gedaagde georganiseerde jubileumdiner te houden op 22 juni 2007 op Paleis Soestdijk. De belangrijkste reden voor hem om zich daarvoor aan te melden was gelegen in het feit dat de avond in Paleis Soestdijk zou worden gehouden en dat de gasten die avond zouden worden rondgeleid in de vertrekken van Paleis Soestdijk. Hij heeft de voor de door hem bestelde vier kaarten verschuldigde vergoeding van € 1.020,-- aan gedaagde voldaan. Op 11 juni 2007 heeft hij van gedaagde de mededeling ontvangen dat de avond niet in Paleis Soestdijk zal worden gehouden maar in het Kurhaus hotel. Zowel telefonisch als per e-mail heeft hij tegen deze gang van zaken geprotesteerd en laten weten af te willen zien van deelname aan de avond en aanspraak te maken op terugbetaling van het betaalde inschrijfgeld. Ondanks de toezegging dat zijn inschrijving zou worden geannuleerd en dat tot terugbetaling zou worden overgegaan en na sommatie van de zijde van de gemachtigde van eiser is gedaagde niet tot terugbetaling overgegaan. Naast het in hoofdsom gevorderde bedrag maakt eiser aanspraak op buitengerechtelijke kosten ad € 178,50 en wettelijke rente.
    
    
    Bij repliek heeft eiser nog gesteld dat het door gedaagde gemaakte voorbehoud dat zij bevoegd was eenzijdig wijzigingen in het evenement aan te brengen een onredelijk bezwarend beding is. Eiser is van mening, dat de wezenlijke verandering van de prestatie gedaagde er toe had moeten brengen de deelnemers de gelegenheid te geven de overeenkomst met haar te ontbinden.
    
    
      3.3
      Gedaagde heeft het volgende ten verweer aangevoerd.
      Voor de jubileumavond was gekozen om deze te houden op 22 juni 2007 in de Oranjerie van Paleis Soestdijk. In documentatie (ook in de folder), correspondentie en op de website heeft gedaagde nadrukkelijk aangegeven dat de programma’s worden georganiseerd onder voorbehoud van wijzigingen. Eiser heeft een jubileumdonatie van € 1.020,-- voor receptie en deelname van de jubileumavond in zijn hoedanigheid van (nieuwe) donateur overgemaakt. Tussen partijen is nimmer een overeenkomst gesloten.  De avond is noodgedwongen verplaatst naar het Kurhaus. Dat is een exclusief en topalternatief en de avond zelf is zelfs sterker geworden. De optie voor de rondleiding op Paleis Soestdijk was een extraatje en kan niet meewegen als argument om de bijdrage terug te vragen. Het is ongeloofwaardig dat de oorspronkelijk locatie de enige en allesbepalende reden was om zich in te schrijven. Er zijn geen wijzigingen in het evenement (programma) aangebracht; er is slechts door overmacht een wijziging aangebracht in de locatie. De eenzijdige annulering door eiser kan geen reden zijn om de bijdrage terug te vragen. Eiser heeft een donatie gedaan. Donaties, schenkingen en giften worden nooit gerestitueerd. Er is van de kant van gedaagde geen sprake van wanprestatie en de claim van eiser is onbillijk, onredelijk en dus ongegrond. 
    
    
    4. De beoordeling
    
    
      Gedaagde stelt, dat het door eiser aan gedaagde betaalde bedrag van € 1.020,-- aangemerkt moet worden als een donatie dan wel vrijwillige bijdrage van € 255,-- per persoon, te besteden voor de jubileumavond op 22 juni 2007.
      Eiser stelt dat genoemd bedrag de verschuldigde vergoeding voor deelname door vier personen aan die avond is.   
    
    
    
      Vaststaat dat eiser met zijn betaling van een bedrag van € 1.020,-- is ingegaan op de door gedaagde geboden mogelijkheid om tegen betaling van een bedrag van € 255,-- per persoon aanwezig te zijn op de op 22 juni 2007 in Paleis Soestdijk te houden receptie en het jubileumdiner met meesterpianist Wibi Soerjadi.
      Naar het oordeel van de kantonrechter is in dit geval dan ook geen sprake van een zuivere donatie of gift. De door eiser verrichte betaling heeft betrekking op een overeengekomen bedrag dat door gedaagde bedongen is ter zake van de overeengekomen prestatie.
    
    
    
      In die tussen partijen gesloten overeenkomst heeft gedaagde eenzijdig een wijziging aangebracht door de locatie Paleis Soestdijk te vervangen door het Kurhaus Hotel. Gedaagde heeft de reden voor die locatiewijziging duidelijk uiteengezet.
      Door die locatiewijziging was de aangeboden rondleiding in Paleis Soestdijk uiteraard niet meer mogelijk. Wel heeft gedaagde in plaats daarvan aan het programma enkele andere onderdelen toegevoegd, zoals door twee hoogleraren te houden minilezingen.
    
    
    Niet kan geoordeeld worden dat de locatiewijziging te wijten is aan, zoals gedaagde heeft gesteld, overmacht. Gedaagde heeft daartoe de volgende omstandigheden aangevoerd: vieze toiletten, een receptieruimte waar de olie- en benzinedampen niet uit waren te verdrijven, geen kleedruimte voor de heer Soerjadi, een onverlicht modderig bospad en te grote loopafstanden van receptielocatie naar het paleis. Dat zijn immers omstandigheden die aan gedaagde bekend waren althans hadden kunnen zijn althans voorzienbaar waren op het moment van het aanbieden van het programma.   
    
    Het enkele feit dat gedaagde onderaan het aangeboden programma heeft vermeld “Wijzigingen voorbehouden” maakt nog niet dat gedaagde eenzijdig alle mogelijke wijzigingen in het programma kan aanbrengen zonder daaraan enige (mogelijke) consequentie voor eiser te verbinden. 
    
    
      Van belang is of de wijziging een zodanig wezenlijke verandering van de prestatie inhoudt dat eiser op grond daarvan de overeenkomst kon ontbinden. Naar het oordeel van de kantonrechter is de gratis aangeboden rondleiding in Paleis Soestdijk een zodanig kenmerkend onderdeel van het aangeboden programma dat, nu door de wijziging van de locatie naar het Kurhaus Hotel die rondleiding geen doorgang kon vinden, eiser in redelijkheid de overeenkomst kon ontbinden. Immers een rondleiding in Paleis Soestdijk kan men niet zonder afspraak maken, nog afgezien van de vraag of het daarbij dan gaat om eenzelfde rondleiding, terwijl een ieder elke dag het Kurhaus Hotel kan bezoeken en aldaar kan dineren.
      Dit leidt tot de conclusie dat de vordering zal worden toegewezen.
    
    
    Gedaagde heeft geen verweer gevoerd tegen de mede gevorderde vergoeding voor buitengerechtelijke kosten en rente. Deze nevenvorderingen worden als niet betwist en op de wet gegrond ook toegewezen, met dien verstande dat de vergoeding voor buitengerechtelijke kosten zal worden toegewezen tot een bedrag van € 150,-- nu eiser de omzetbelasting kan verrekenen.
    
    Hetgeen partijen voorts nog hebben aangevoerd kan als in deze niet van belang zijnde verder onbesproken blijven.
    
    Gedaagde zal, als de in het ongelijk te stellen partij, worden veroordeeld in de kosten van deze procedure.
    
    5. Beslissing
    
    De kantonrechter:
    
    
      veroordeelt gedaagde om tegen behoorlijk bewijs van kwijting aan eiser te betalen een bedrag van € 1.020,-- vermeerderd met de wettelijke rente over dit bedrag vanaf de dag der dagvaarding tot aan de dag der algehele voldoening en vermeerderd met een bedrag van 
      € 150,-- als vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten;
    
    
    veroordeelt gedaagde in de proceskosten, tot aan deze uitspraak aan de zijde van eiser vastgesteld op € 221,85 aan verschotten en € 200,-- aan salaris voor de gemachtigde;
    
    verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;
    
    wijst het meer of anders gevorderde af.
    
    Dit vonnis is gewezen door mr. R. Veenendaal en uitgesproken ter openbare terechtzitting.