ECLI:NL:RBAMS:2012:BX2134, Rechtbank Amsterdam, 05-07-2012, 13/660075-12 en 13/660912-10 (tul)
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2012-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht

Samenvatting: Verdachte met bevel medebrenging gedwongen te verschijnen bij de inhoudelijke behandeling. Wel aanwezigheidsrecht, geen afwezigheidsrecht.
        Rechtbank maakt belangenafweging: maatschappelijk respectievelijk strafvordelijk belang, versus persoonlijk belang.

RECHTBANK AMSTERDAM
      Parketnummers: 13/660075-12 en 13/660912-10 (tul)
    
    
    
      PROCES-VERBAAL
      TERECHTZITTING
      Proces-verbaal van de in het openbaar gehouden terechtzitting van bovengenoemde
      rechtbank, meervoudige strafkamer, op 5 juli 2012.
    
    
    
      Tegenwoordig:
      mr. J. Knol, voorzitter,
      mrs. W.C.J. Robert en A.E.J.M. Gielen, rechters
      en mr. J. Gardenier en D. Flikkenschild, griffiers.
    
    
    
      Het Openbaar Ministerie wordt vertegenwoordigd door mr. I.M.F. Graumans, officier van
      justitie.
    
    
    De voorzitter doet de zaak tegen na te noemen verdachte uitroepen.
    
    
      De verdachte, opgeroepen als:
      [ naam verdachte]
      geboren te [datum en plaats],
      wonende [adres], thans verblijvend in “PPC Amsterdam” te Amsterdam,
      is niet verschenen.
    
    
    
      Ter terechtzitting is aanwezig mr. W.J. Morra, advocaat te Amsterdam, die verklaart
      raadsman van verdachte te zijn.
      De voorzitter maakt melding van een schriftelijke verklaring d.d. 5 juli 2012 van verdachte,
      waarin verdachte afstand doet van het recht ter terechtzitting aanwezig te zijn. Deze
      verklaring is in het dossier gevoegd.
      De raadsman verklaart dat verdachte hem uitdrukkelijk heeft gemachtigd hem ter
      terechtzitting te verdedigen.
      Desgevraagd verklaart de raadsman dat hij niet op de hoogte is van de reden van de
      afwezigheid van verdachte ter terechtzitting.
      Nadat de rechtbank daarmee heeft ingestemd, deelt de voorzitter mee dat de behandeling van
      de zaak als een procedure op tegenspraak zal gelden.
      De opgeroepen getuigen-deskundigen [A], psychiater, [B], psychiater, verbonden aan het
      NIFP, locatie Pieter Baan Centrum (PBC) en [C], GZ-psycholoog, eveneens verbonden aan
      het NIFP, locatie PBC zijn ter terechtzitting aanwezig.
      Parketnummers: 13/660075-12 en 13/660912-10 (tul)
      2
      De benadeelde partij [D] en de familie van de benadeelde partij [E] zijn eveneens ter
      terechtzitting aanwezig.
      De rechtbank beveelt dat het ter terechtzitting van 20 april 2012 geschorste onderzoek
      opnieuw wordt aangevangen, omdat zij thans in een andere samenstelling zitting houdt.
      De officier van justitie draagt de zaak voor en maakt melding van de vordering tot
      tenuitvoerlegging na voorwaardelijke veroordeling.
      De officier van justitie verklaart, zakelijk weergegeven:
      Ik constateer dat de verdachte vandaag niet ter terechtzitting aanwezig is. Aan verdachte zijn
      zeer ernstige feiten ten laste gelegd, feiten waarvoor hij nog geen enkele verantwoording heeft
      gegeven en evenmin ter verantwoording is geroepen. Gelet op de ernst van de feiten en de
      bespreking daarvan acht ik het van groot belang dat verdachte op een openbare terechtzitting
      zelf aanwezig zal zijn. Daarnaast heeft verdachte tot op heden geen medewerking willen
      verlenen en heeft hij zowel de politie als de psychiaters alle medewerking geweigerd. Ik acht
      het ook om deze reden noodzakelijk dat de rechtbank verdachte zelf ziet om zich een beeld te
      kunnen vormen van deze verdachte. Ik wil de reactie van verdachte op het voorhouden van de
      stukken en rapportages ook zelf kunnen waarnemen. Ik verzoek de rechtbank dan ook om de
      zaak vandaag niet inhoudelijk te behandelen buiten aanwezigheid van verdachte. Ik verzoek
      de rechtbank om de zaak aan te houden en de medebrenging van verdachte te gelasten.
      Tevens verzoek ik de rechtbank om de nu ter zitting aanwezige getuigen-deskundigen dan ook
      weer op te roepen zodat zij vanuit hun professie waarnemingen kunnen doen en eventueel een
      nadere toelichting kunnen geven.
      De raadsman verklaart, zakelijk weergegeven:
      Ik verzoek de rechtbank het verzoek van de officier van justitie af te wijzen. Primair voel ik
      niet de noodzaak van de aanwezigheid van verdachte ter terechtzitting. Subsidiair voel ik de
      noodzaak van zijn aanwezigheid niet in die mate dat dit een aanhouding rechtvaardigt. Dat
      verdachte vandaag niet fysiek aanwezig is doet niet af aan het feit dat hij gewoon berecht kan
      worden. Het geldt als een zwaar recht dat ook in Europese Verdragen is vastgelegd dat een
      verdachte zich mag laten vertegenwoordigen door een raadsman.
      Ik merk verder op dat het feit dat een verdachte niet op zitting aanwezig is, niet impliceert dat
      hij daarmee zijn verantwoordelijkheid ontloopt. Verdachte heeft in het PBC te kennen
      gegeven dat hij de dader is. Het is een goed recht van verdachte om op bepaalde onderdelen
      zijn medewerking te verlenen en op andere onderdelen niet. Uit de processtukken blijkt de
      houding van verdachte; hij erkent de feiten te hebben gepleegd.
      Ook als verdachte wel op zitting zal zijn, zal hij zich op zijn zwijgrecht blijven beroepen,
      zowel met betrekking tot de feiten als met betrekking tot zijn persoonlijke omstandigheden.
      Zijn aanwezigheid speelt dan ook geen rol bij de beantwoording van de vragen van de
      artikelen 348 en 350 Wetboek van Strafvordering. Het beeld van de verdachte is niet van
      doorslaggevend betekenis voor de beslissing die de rechtbank moet nemen.
      De rechtbank strekt zich terug voor beraad.
      Nadat de rechtbank in raadkamer heeft beraadslaagd deelt de voorzitter als beslissing van de
      rechtbank het volgende mee:
    
    
    
      Parketnummers: 13/660075-12 en 13/660912-10 (tul)
      3
      Een verdachte heeft in beginsel het recht om ter terechtzitting aanwezig te zijn. Er bestaat
      geen afwezigheidrecht. Maar dit neemt niet weg dat, in geval verdachte er bewust voor heeft
      gekozen om niet ter terechtzitting te verschijnen, de rechtbank een belangenafweging kan
      maken tussen enerzijds de belangen van verdachte en anderzijds de belangen in het kader van
      de waarheidsvinding en maatschappelijke belangen.
      In dit kader is van belang dat over de motieven van verdachte om niet te komen niets kenbaar
      is gemaakt. Ook de raadsman heeft hierover desgevraagd geen motieven kunnen aandragen.
      Aan de andere kant staat het maatschappelijk belang om een zaak als onderhavige, waarbij
      aan verdachte zeer ernstige gedragingen worden verweten, in het openbaar te berechten.
      Hierbij spelen met name de belangen van de aangevers/slachtoffers een rol, om kennis te
      nemen van het afleggen van verantwoordelijkheid van verdachte in een publieke ruimte.
      Daarnaast spelen ook belangen van de rechtbank en het openbaar ministerie om kennis te
      nemen van hoe verdachte zich manifesteert ter terechtzitting, zijn reactie op de verweten
      gedragingen en eventuele motieven die een rol gespeeld hebben. Of verdachte zich ter
      terechtzitting al dan niet op zijn zwijgrecht zal beroepen, is een omstandigheid waar de
      rechtbank thans nog niet op vooruitloopt.
      Gewogen de belangen van verdachte enerzijds en de belangen in het kader van
      waarheidsvinding en maatschappelijke belangen anderzijds, is de rechtbank van oordeel dat
      deze laatste belangen zwaarder wegen dan het belang van verdachte om zich door zijn
      raadsman te laten vertegenwoordigen. De rechtbank zal deze zaak dan ook niet buiten
      aanwezigheid van de verdachte inhoudelijk behandelen.
      De rechtbank beveelt daarom, gelet op artikel 278 van het Wetboek van Strafvordering, dat
      voornoemde verdachte in persoon zal verschijnen op de volgende terechtzitting.
      Daarnaast acht de rechtbank het van belang dat ook de getuigen-deskundigen op de nadere
      terechtzitting weer aanwezig zullen zijn om eventuele waarnemingen te doen bij de
      inhoudelijke behandeling van de zaak.
      Het onderzoek wordt geschorst voor onbepaalde tijd, maar maximaal voor een termijn van
      drie maanden, wegens de klemmende reden dat het zittingsrooster van de rechtbank thans
      zodanig is bezet, dat het stellen van de termijn van de schorsing op niet meer dan één maand
      niet mogelijk is.
      De voorzitter beveelt de oproeping van verdachte tegen het nader te bepalen tijdstip, met
      tijdige kennisgeving daarvan aan de raadsman van verdachte.
      De voorzitter beveelt tevens de oproeping van de deskundigen [A,B,C] tegen het nader te
      bepalen tijdstip.
      De voorzitter beveelt dat de benadeelde partijen de dag en het tijdstip van de volgende zitting
      schriftelijk wordt meegedeeld.
      Op verzoek van de raadsman spreekt de voorzitter een voorkeur uit voor een planning van de
      zaak op een volgende zitting, indien mogelijk van deze voorzitter, maar merkt tevens op dat
      hij dit niet kan toezeggen.
      Waarvan is opgemaakt dit proces-verbaal, dat door de voorzitter en de griffier is vastgesteld
      en ondertekend.