ECLI:NL:CRVB:1997:ZB6843, Centrale Raad van Beroep, 07-03-1997, 95/4674 AAW/WAO,  95/4677 AAW/WAO
Centrale Raad van Beroep — Uitspraak 
Datum: 1997-03-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht

Samenvatting: Criterium terugwijzing in geval dat Rb. in strijd met 8:64.5 Awb zonde toestemming van partijen nadere zitting achterwege heeft gelaten. Geen incidenteel appèl mogelijk op grond van Awb.

95/4674 en 4677 AAW/WAO
  
  
  U I T S P R A A K
  
  
  in de gedingen tussen:
  
  het Landelijk instituut sociale verzekeringen, appellant,
  
  en
  
  A., wonende te B., gedaagde.
  
  
  I. ONTSTAAN EN LOOP VAN DE GEDINGEN
  
  
    Met ingang van 1 maart 1997 is de Organisatiewet sociale
    verzekeringen 1997 in werking getreden. Ingevolge de
    Invoeringswet Organisatiewet sociale verzekeringen 1997
    treedt het Landelijk instituut sociale verzekeringen
    (Lisv) in de plaats van de betrokken bedrijfsvereniging.
    In het onderhavige geval is het Lisv in de plaats
    getreden van de Bedrijfsvereniging voor Bank- en
    Verzekeringswezen, Groothandel en Vrije Beroepen. In
    deze uitspraak wordt onder appellant tevens verstaan het
    bestuur van deze bedrijfsvereniging.
  
  
  
    Bij besluit van 7 oktober 1994 heeft appellant, onder
    overweging dat de door gedaagde ontvangen inkomsten uit
    arbeid zodanig waren gestegen dat dit gevolgen had voor
    haar naar een mate van arbeidsongeschiktheid van 45 tot
    55% berekende uitkeringen ingevolge de Algemene
    Arbeidsongeschiktheidswet (AAW) en de Wet op de
    arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO), onder toepassing
    van artikel 34 (oud) van de AAW en artikel 45 (oud) van
    de WAO, ingaande 1 januari 1992 een korting toegepast op
    gedaagdes uitkeringen krachtens die wetten, aldus dat die
    uitkeringen met ingang van genoemde datum niet langer tot
    uitbetaling kwamen.
  
  
  
    Bij besluit van 10 oktober 1994 heeft appellant de
    uitkering van gedaagde ingevolge de AAW ingaande 1 mei
    1993 ingetrokken en haar uitkering ingevolge de WAO met
    ingang van dezelfde datum herzien en nader vastgesteld
    naar een mate van arbeidsongeschiktheid van 15 tot 25%.
  
  
  
    Namens zowel gedaagde als haar werkgeefster X.  B.V. (hierna: X. B.V.) is
    tegen die besluiten beroep ingesteld, waarbij tevens, met
    betrekking tot beide bestreden besluiten, is verzocht een
    voorlopige voorziening te treffen.
  
  
  
    Bij uitspraak van 5 juni 1995 heeft de President van de
    Arrondissementsrechtbank te Arnhem met toepassing van
    artikel 8:86, eerste lid van de Algemene wet
    bestuursrecht (Awb) onmiddellijk uitspraak gedaan in de
    hoofdzaak. Daarbij is X. B.V. niet-ontvankelijk
    verklaard in haar beroepen, terwijl de beroepen van
    gedaagde gegrond werden verklaard, onder vernietiging van
    beide bestreden besluiten. Ten slotte werden de verzoeken
    tot het treffen van een voorlopige voorziening afgewezen.
  
  
  
    Vanwege appellant is tegen die uitspraak hoger beroep
    ingesteld, in zoverre daarbij de besluiten van 7 oktober
    1994 en 10 oktober 1994 zijn vernietigd.
  
  
  Appellant heeft desgevraagd nadere stukken ingediend.
  
  
    Namens gedaagde heeft mr P.H.M. Essink, advocaat te
    Nijmegen, een verweerschrift ingediend.
  
  
  
    Bij schrijven van 5 november 1996 - met bijlage - heeft
    appellant vragen van de Raad beantwoord.
  
  
  
    De gedingen zijn behandeld ter zitting van de Raad op
    24 januari 1997, waar appellant zich heeft doen
    vertegenwoordigen door mr L.B.F.M. Hellwig, werkzaam bij
    Gak Nederland B.V., terwijl gedaagde in persoon is
    verschenen, bijgestaan door mr Essink, voornoemd.
  
  
  
  II. MOTIVERING
  
  
    De Raad ziet in de eerste plaats aanleiding te
    onderzoeken of de aangevallen uitspraak op juiste wijze
    tot stand is gekomen.
  
  
  
    Onder de gedingstukken bevindt zich een beslissing van
    14 maart 1995 van de President van de rechtbank,
    inhoudende dat het onderzoek met betrekking tot het
    verzoek een voorlopige voorziening te treffen, ter
    zitting van 14 maart 1995 is geschorst, teneinde
    appellant in de gelegenheid te stellen vóór 1 mei 1995
    tot een nadere standpuntbepaling te komen met betrekking
    tot het geschil.
  
  
  
    Vervolgens heeft de President van de rechtbank de
    aangevallen uitspraak gedaan, in voege als in rubriek I aangegeven.
  
  
  De Raad overweegt het volgende.
  
  
    De President van de rechtbank heeft met toepassing van
    artikel 8:64, eerste lid van de Awb - welk artikel
    ingevolge het bepaalde in het eerste lid van artikel 8:83
    van de Awb van overeenkomstige toepassing is in
    procedures inzake voorlopige voorzieningen - het onderzoek
    geschorst. Ingevolge artikel 8:64, derde lid van de Awb
    wordt na een schorsing een zaak op een nadere zitting
    hervat in de stand waarin zij zich bevond.
  
  
  
    Ingevolge artikel 8:64, vijfde lid van de Awb kan de
    rechtbank bepalen dat de nadere zitting achterwege
    blijft. Voorwaarde voor de uitoefening van die
    bevoegdheid is dat partijen hiervoor toestemming hebben
    gegeven. Van een dergelijke toestemming is in het
    onderhavige geval niet gebleken.
  
  
  
    De President van de rechtbank heeft dusdoende de
    aangevallen uitspraak gedaan in strijd met artikel 8:64
    van de Awb, in verband waarmee die uitspraak, in zoverre
    in hoger beroep aangevochten, niet in stand kan blijven.
  
  
  
    De Raad heeft zich vervolgens beraden op de vraag of de
    zaak al dan niet moet worden teruggewezen naar de
    rechtbank te Arnhem. De Raad beantwoordt die vraag
    ontkennend, nu nader onderzoek in de zaak niet
    noodzakelijk is en van de zijde van gedaagde om een
    dergelijke terugwijzing niet is verzocht.
  
  
  
    Alvorens toe te komen aan een beoordeling van de partijen
    verdeeld houdende geschilpunten, overweegt de Raad voorts
    nog het volgende.
  
  
  
    Bij het namens gedaagde ingediende verweerschrift is
    onder meer, onder de noemer van incidenteel appel, naar
    voren gebracht dat de President van de rechtbank X. B.V.
    ten onrechte niet-ontvankelijk heeft verklaard in de
    namens haar ingestelde beroepen. Ter zitting heeft
    gedaagdes gemachtigde verklaard dat hij ook als
    gemachtigde van X. B.V. optreedt, en dat genoemd
    incidenteel appel, anders dan uit het verweerschrift
    blijkt, geacht moet worden namens X. B.V. naar voren te
    zijn gebracht.
  
  
  
    De Raad stelt vast dat namens X. B.V. geen hoger beroep
    is ingesteld tegen het betreffende onderdeel van de
    uitspraak waarbij X. B.V. in de namens haar ingestelde
    beroepen niet ontvankelijk is verklaard. Nu de Awb niet
    voorziet in de mogelijkheid van incidenteel appel als
    voorgestaan door voornoemde gemachtigde, komt de Raad aan
    een bespreking van die grief niet toe.
  
  
  
    Vervolgens dient de Raad de vraag te beantwoorden of
    appellants besluiten van 7 oktober 1994 en 10 oktober
    1994 in rechte stand kunnen houden.
  
  
  De Raad overweegt dienaangaande als volgt.
  
  
    Blijkens de ter beschikking staande gegevens is gedaagde
    op 15 februari 1982 bij X. B.V. in dienst getreden als
    administratief medewerkster. Op 18 september 1986 viel
    zij uit wegens pijnklachten aan nek en linker bovenarm.
    Met ingang van 6 oktober 1986 hervatte zij haar
    werkzaamheden voor halve dagen. Nadat zij over de
    daarvoor geldende maximum termijn een uitkering ingevolge
    de Ziektewet (ZW) had ontvangen, werd gedaagde met ingang
    van 19 september 1987 in aanmerking gebracht voor
    uitkeringen ingevolge de AAW en de WAO, berekend naar een
    mate van arbeidsongeschiktheid van 45 tot 55%.
  
  
  
    Naar aanleiding van een door gedaagde op 7 juni 1990
    ingevuld inlichtingenformulier AAW/WAO werd door de
    Gemeenschappelijke Medische Dienst (GMD) een onderzoek
    ingesteld. Hieruit kwam naar voren dat gedaagde bij haar
    werkgeefster met ingang van 1 januari 1990 werkzaamheden
    als directie-secretaresse had aanvaard, in verband
    waarmee haar salaris ingaande die datum was verhoogd van
    f 1.842,10 naar f 2.292,10 per maand. Aangezien gedaagde
    onverminderd voor maximaal halve dagen belastbaar werd
    geacht, werd de indeling in de arbeidsongeschiktheidsklasse
    45 tot 55% ongewijzigd gehandhaafd.
  
  
  
    Nadat uit een zogeheten informatieformulier bij samenloop
    AAW/WAO-ZW d.d. 18 februari 1993 was gebleken dat
    gedaagdes verdiensten f 5.460,- per maand bedroegen, werd
    wederom een GMD-onderzoek ingesteld, waaruit naar voren
    kwam dat gedaagde inmiddels - vanaf 1 januari 1992 -
    gedurende 3 tot 6 uur per dag werkzaam was als hoofd
    staf, een coördinerende/leidinggevende functie. Haar
    salaris was in verband hiermee in 1992 vastgesteld op
    f 4.750,- per maand, en in 1993 op f 5.460,- per maand.
  
  
  
    Conform GMD-advies heeft appellant bij besluit van 10 mei
    1993 ingaande 1 januari 1992 de uitbetaling van gedaagdes
    uitkeringen onder toepassing van artikel 34 (oud) van de
    AAW en artikel 45 (oud) van de WAO op nihil gesteld,
    alsmede, bij besluit van 11 mei 1993, gedaagdes
    uitkeringen ingevolge de AAW en de WAO met ingang van 1
    mei 1993 ingetrokken, onder overweging dat de mate van
    haar arbeidsongeschiktheid per die datum minder bedroeg
    dan 15%.
  
  
  
    Bij uitspraak van 24 maart 1994 heeft de rechtbank te
    Arnhem de tegen die besluiten ingestelde beroepen gegrond
    verklaard, en die besluiten vernietigd. Daarbij overwoog
    de rechtbank het voorshands niet aannemelijk te achten
    dat de bedragen die gedaagde sedert 1 januari 1992 van
    haar werkgeefster ontving - zij kreeg, ondanks dat zij
    minder uren werkte, dezelfde beloning als de overige
    leden van het managementteam waarvan zij deel
    uitmaakte - in hun geheel kunnen worden beschouwd als
    contra-prestatie voor de door haar verrichte arbeid, en
    dat de veronderstelling is gewettigd dat de
    werkgeefster - uit sociale overwegingen - gedaagdes
    uitkeringen en loon heeft willen aanvullen tot het
    salarisniveau van voltijds werkend lid van het managementteam.
  
  
  
    Voorts heeft de rechtbank overwogen dat appellant, in het
    kader van een - eventuele - nadere beoordeling van
    gedaagdes aanspraken per 1 januari 1992, de vraag zal
    dienen te beantwoorden of zich in het geval van gedaagde
    de situatie voordoet dat de door haar tot 1 januari 1992
    vervulde functie sedertdien een zodanige ontwikkeling
    heeft doorgemaakt, dat uit dien hoofde dient te worden
    gesproken van een ontwikkeling van de maatvrouw.
  
  
  
    Appellant heeft in die uitspraak berust en heeft de GMD
    verzocht nader van advies te dienen. De arbeidsdeskundige
    E.C.C. Blankesteijn is vervolgens, als aangegeven in het
    door hem opgestelde rapport van 7 september 1994, ervan
    uitgegaan dat de helft van het door gedaagde in 1992 en
    1993 ontvangen salaris, derhalve respectievelijk bedragen
    van f 2.375,- en f 2.730,-, als inkomen uit arbeid is te
    beschouwen. Voorts zag hij in de promoties van gedaagde
    geen aanleiding haar maatvrouw te wijzigen, zodat deze
    ongewijzigd diende te worden bepaald op de administratief
    medewerkster. Uitgaande van die maatvrouw en een
    resterende verdiencapaciteit van f 2.730,-, kwam hij tot
    het advies gedaagde ingaande 1 mei 1993 in te delen in de
    arbeidsongeschiktheidsklasse 15 tot 25%.
  
  
  
    Appellant heeft vervolgens, in overeenstemming met de
    hiervoor weergegeven benadering van de GMD, bij de
    bestreden besluiten van 7 oktober 1994 en 10 oktober 1994
    omtrent de uitbetaling van en het recht op uitkeringen
    van gedaagde beslist als aangegeven in rubriek I.
  
  
  
    In de aangevallen uitspraak is overwogen dat het in casu
    in de rede ligt om aansluiting te zoeken bij de uitspraak
    van de Raad, gepubliceerd in RSV 1993/317, waarin de Raad
    een uitzondering aannam op de hoofdregel dat als maatman
    dient te worden aangemerkt degene die dezelfde arbeid
    verricht als de verzekerde vóór het ontstaan van de
    arbeidsongeschiktheid heeft verricht.
  
  
  
    Aangenomen moet worden, aldus de President van de
    rechtbank, dat als gedaagde in verband met haar
    gezondheidstoestand niet 20 uur per week, maar in haar
    huidige functie 40 uur per week werkzaam was geweest,
    haar loon in de door haar thans uitgeoefende functie,
    evenals de aan de overige leden van het managementteam
    toegekende beloning, per 1 januari 1992 f 4.750,- en per
    1 januari 1993 f 5.460,- per maand zou hebben bedragen,
    waaruit volgt dat het loon van gedaagde een ontwikkeling
    heeft doorgemaakt als in voormelde uitspraak van de Raad bedoeld.
  
  
  
    Aldus uitgaande van een aanzienlijk hoger maatvrouwloon
    in 1992 en 1993, oordeelde de President dat ingaande
    1 januari 1992 geen sprake was van inkomsten die meer
    bedroegen dan evenredig was aan de bestaande mate van
    arbeidsgeschiktheid, in verband waarmee appellant ten
    onrechte toepassing heeft gegeven aan de
    kortingsartikelen, alsmede dat gedaagde vanaf 1 mei 1993
    ongewijzigd voor 45 tot 55% arbeidsongeschikt moet worden geacht.
  
  
  
    De Raad ziet de door appellant tegen de in de aangevallen
    uitspraak gevolgde benadering aangevoerde grieven doel
    treffen. Ook naar het oordeel van de Raad kan de situatie
    van gedaagde niet op één lijn worden gesteld met de
    - specifieke - situatie zoals die zich voordeed in het door
    de Raad in evenvermelde uitspraak berechte geval.
  
  
  
    Naar uit de gedingstukken naar voren komt en ook van de
    zijde van gedaagde ter zitting van de Raad is bevestigd,
    heeft het bedrijf waar gedaagde sedert 1982 werkzaam is,
    in de loop der jaren een aanzienlijke groei doorgemaakt,
    in verband waarmee in 1992 behoefte bestond aan
    uitbreiding van het leidinggevend kader. Aangezien
    gedaagde in de door haar tot dat moment beklede functie
    van directie-secretaresse kennelijk goed voldeed, en zij
    naar het oordeel van de werkgever voorts beschikte over
    de daarvoor benodigde kwaliteiten, werd zij per 1 januari
    1992 als hoofd staf opgenomen in het managementteam, met
    een daarbij behorende aanzienlijke salarisverhoging.
  
  
  
    Gelet op deze gang van zaken vermag de Raad, anders dan
    de President van de rechtbank, niet in te zien dat in het
    geval van gedaagde - gelijk in RSV 1993/317 - sprake zou
    zijn van iemand die de van meet af aan beklede eigen
    functie in kwalitatief opzicht heeft uitgebreid en aldus
    voor de werkgever meer waard is geworden. De onderhavige
    salarisverhoging van gedaagde per 1 januari 1992 dient
    beschouwd te worden als de uitkomst van een reguliere
    promotie per die datum naar een andere functie, in welk
    geval voor het aannemen van een ontwikkeling van de
    maatvrouw als voorgestaan in de aangevallen uitspraak
    geen plaats is.
  
  
  
    De Raad voegt daaraan toe dat de aanvaarding door
    gedaagde van de functie hoofd staf evenmin in verband kan
    worden gebracht met het verwerven van nieuwe bekwaamheden
    als bedoeld in artikel 12, lid 2 van de AAW en
    artikel 21, lid 2 (oud) van de WAO, zodat ook die - namens
    gedaagde bepleite - weg niet kan leiden tot het door
    gedaagde voorgestane resultaat.
  
  
  
    Ten slotte kan op de hiervoor met betrekking tot de (het)
    in aanmerking te nemen maatman(inkomen) weergegeven
    hoofdregel ook geen uitzondering worden aanvaard op grond
    van de zienswijze dat reeds ten tijde van het intreden
    van gedaagdes arbeidsongeschiktheid in 1986 met een
    redelijke mate van zekerheid kon worden aangenomen dat
    haar inkomen deze ontwikkeling zou hebben doorgemaakt als
    zij niet arbeidsongeschikt zou zijn geworden, daar de
    voorliggende gegevens geen enkel aanknopingspunt voor een
    dergelijke aanname bieden.
  
  
  
    Hetgeen de Raad hiervoor heeft overwogen in het kader van
    gedaagdes promotie van directie-secretaresse tot
    hoofd-staf in 1992, geldt in gelijke mate voor haar
    promotie in 1990 van administratief medewerkster tot
    directie-secretaresse.
  
  
  
    De Raad komt aldus tot de slotsom dat de
    arbeidsdeskundige van de GMD en - in navolging van deze -
    appellant de voor gedaagde in acht te nemen maatvrouw
    terecht heeft bepaald op de door haar voorafgaande aan
    het intreden van haar arbeidsongeschiktheid uitgeoefende
    functie van administratief medewerkster.
  
  
  
    In het voorgaande ligt besloten dat de Raad gedaagde niet
    kan volgen in haar opvatting dat het onderzoek door de
    GMD en appellant naar de in casu in acht te nemen
    maatvrouwfunctie onvoldoende (zorgvuldig) is geweest en
    de beschikbare arbeidskundige gegevens, in het bijzonder
    in verband met het ontbreken van een nader onderzoek ter
    plaatse bij X. B.V., geen basis konden vormen voor een
    verantwoorde oordeelsvorming ter zake.
  
  
  
    Het bovenstaande kan evenwel niet leiden tot een bevestigende
    beantwoording van de hiervoor geformuleerde rechtsvraag.
  
  
  
    De Raad merkt hierbij op dat de gedingstukken uitwijzen
    dat appellant het op de data in geding, respectievelijk
    1 januari 1992 en 1 mei 1993, in acht te nemen
    maatvrouw-loon heeft bepaald door middel van indexering
    van het voor gedaagde vastgestelde dagloon, hetgeen, naar
    van de zijde van appellant ter zitting van de Raad werd
    bevestigd, niet als de juiste methode kan worden
    aangemerkt. Appellant had bij X. B.V. dienen na te gaan
    wat een administratief medewerkster als gedaagde op
    genoemde data in geding aldaar verdiende en dat bedrag
    c.q. die bedragen tot uitgangspunt dienen te nemen bij de
    vaststelling van het maatvrouwloon.
  
  
  
    Al het vorenoverwogene leidt de Raad tot het oordeel dat
    de aangevallen uitspraak, in zoverre deze in hoger beroep
    is aangevochten, voor vernietiging in aanmerking komt.
    Datzelfde lot treft de beide bestreden besluiten.
  
  
  
    De Raad acht termen aanwezig om op grond van artikel 8:75
    van de Awb appellant te veroordelen in de proceskosten
    van gedaagde in beroep en in hoger beroep. Deze kosten
    worden begroot op f 1.420,- voor verleende rechtsbijstand
    in eerste aanleg, f 1.420,- voor verleende rechtsbijstand
    in hoger beroep, alsmede een bedrag groot f 31,17 aan
    reiskosten van gedaagde.
  
  
  
    Gelet op hetgeen hiervoor is overwogen alsmede op het
    bepaalde in artikel 24 van de Beroepswet, dient het door
    gedaagde in eerste aanleg betaalde griffierecht door
    appellant te worden vergoed.
  
  
  De Raad beslist als volgt.
  
  
  III. BESLISSING
  
  De Centrale Raad van Beroep,
  
  Recht doende:
  
  
    Vernietigt de aangevallen uitspraak, voor zover aangevochten;
    Vernietigt de bestreden besluiten;
    Veroordeelt appellant in de proceskosten van gedaagde, in
    eerste aanleg tot een bedrag groot f 1.420,- en in hoger
    beroep tot een bedrag groot f 1.451,17;
    Verstaat dat appellant aan gedaagde het in eerste aanleg
    betaalde griffierecht van f 100,- vergoedt.
  
  
  
    Aldus gegeven door mr J. Janssen als voorzitter en
    mr H. Bolt en mr J.W. Schuttel als leden, in
    tegenwoordigheid van B.C. Rog als griffier en
    uitgesproken in het openbaar op 7 maart 1997.
  
  
  (get.) J. Janssen.
  
  (get.) B.C. Rog.