ECLI:NL:RBDHA:2021:10609, Rechtbank Den Haag, 20-04-2021, NL20.14803
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2021-04-20 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht

Samenvatting: Asiel / geaardheid / Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat verweerder de verklaringen van eiser zoals die zijn afgelegd tijdens het aanvullende gehoor en de door eiser overgelegde 
        schriftelijke verklaringen onvoldoende kenbaar heeft betrokken in zijn besluitvorming en daarmee onvoldoende heeft gemotiveerd dat eiser zijn gestelde geaardheid niet aannemelijk 
        heeft gemaakt.

RECHTBANK DEN HAAG
    
    
      Zittingsplaats Amsterdam
    
    
    
      Bestuursrecht
    
    
    
      zaaknummer: NL20.14803 
    
    
    
      
        [V-Nummer]
      
    
    
      uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
    
      [eiser] , eiser 
    (gemachtigde: mr. M.R. van der Linde), 
    
    
      en 
    
    
    de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, verweerder 
    (gemachtigde: mr. R.R. de Groot).
    
  
  
    Procesverloop
    
    
      Bij besluit van 2 juli 2020 (het bestreden besluit) heeft verweerder de aanvraag van eiser 
      van 21 november 2015 tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd 
      afgewezen als ongegrond op grond van artikel 31, eerste lid, van de Vreemdelingenwet 
      (Vw) 2000. 
    
    
    
      Eiser heeft tegen het bestreden besluit beroep ingesteld. Verweerder heeft een 
      verweerschrift ingediend. 
    
    
    
      Het onderzoek op de zitting heeft plaatsgevonden op 30 maart 2021. Eiser is verschenen, 
      bijgestaan door zijn gemachtigde. Als tolk is verschenen Y.I. Kushneryk, tolk in de 
      Oekraïense taal. Tevens zijn verschenen [naam 1] en [naam 2] 
       Verweerder heeft zich laten vertegenwoordigen door zijn voornoemde 
      gemachtigde.
    
    
  
  
    Overwegingen
    
    
      
        Wat ging aan de procedure vooraf 
      
    
    
    
      1.1.
      
        Op 21 november 2015 heeft eiser een aanvraag ingediend voor een 
        verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd. Verweerder heeft die aanvraag afgewezen. 
        Deze rechtbank, zittingsplaats Haarlem, heeft het beroep hiertegen in de uitspraak van  
        20 maart 2017 gegrond verklaard. Eiser heeft op die zitting een nieuw asielmotief naar 
        voren bracht, zijnde zijn geaardheid en naar het oordeel van de rechtbank heeft verweerder 
        verzuimd dat nader te beoordelen.  
      
      
    
    
      1.2.
      
        De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) heeft het 
        hoger beroep hiertegen in de uitspraak van 12 juli 2019 ongegrond verklaard, omdat de 
        rechtbank op grond van het moment van indiening van een asielmotief en de concreetheid 
        ervan moet onderzoeken of zijzelf en verweerder het asielmotief bij het beroep kunnen 
        betrekken. 
      
      
    
    
      1.3.
      
        Verweerder heeft vervolgens aanleiding gezien eiser aanvullend te horen over zijn 
        geaardheid. Vervolgens heeft verweerder met het bestreden besluit eisers aanvraag 
        nogmaals ongegrond verklaard.  
      
      
      
        
          Asielrelaas 
        
      
      
      
        2.  	Eiser heeft aan zijn asielaanvraag – samengevat – het volgende ten grondslag 
        gelegd. Eiser is afkomstig uit Oekraïne en heeft daar in het verleden tweemaal in het leger 
        gediend. Hij is bang om opnieuw te worden opgeroepen voor het leger en naar een 
        oorlogsgebied te worden uitgezonden. Hij heeft veel gezien en veel leugens meegemaakt. 
        Hij wil niet opnieuw deelnemen aan het bedrog. Op dienstweigering staat gevangenisstraf in 
        Oekraïne. Toen de nieuwe mobilisatiegolf begon is eiser gevlucht. In juli 2015 is eiser 
        meerdere keren telefonisch bedreigd, maar deze telefonische bedreigingen houden geen 
        verband met zijn vlucht. Daarnaast heeft eiser tijdens de zitting van  12 januari 2017 aangevoerd dat aan zijn asielaanvraag tevens zijn homoseksuele geaardheid 
        ten grondslag ligt. In dit kader voert eiser aan dat hij in Oekraïne nooit voor zijn 
        homoseksualiteit heeft durven uitkomen. Volgens eiser worden homoseksuelen in Oekraïne 
        mishandeld en vermoord en bieden de autoriteiten hen geen hulp. Eiser vreest bij terugkeer 
        naar Oekraïne te worden mishandeld of te worden opgenomen in een psychiatrische kliniek. 
      
      
      
        
          Het bestreden besluit 
        
      
      
    
    
      3.1.
      Verweerder heeft in eisers asielrelaas vier relevante elementen onderscheiden: 
      
      1. Identiteit, nationaliteit en herkomst; 
      2. seksuele gerichtheid; 
      3. oproep voor militaire reservedienst; en 
      4. telefonische bedreigingen in 2015. 
      
    
    
      3.2.
      
        Verweerder heeft alleen het tweede element ongeloofwaardig geacht. Volgens 
        verweerder is eiser, waar het in zijn authentieke verhaal gaat om de gevoelens die hij heeft 
        over zijn eerste ontdekking van zijn ‘anders zijn’ en zijn geaardheid, over de ontwikkelingen 
        daarin, tot het moment waarop hij zich realiseert en accepteert dat hij homoseksueel is en 
        over zijn relaties, blijven steken in algemeenheden, oppervlakkige en vage verklaringen. Uit 
        de wel door verweerder als geloofwaardig geachte elementen volgt niet dat eiser kan 
        worden aangemerkt als vluchteling in de zin van het Vluchtelingenverdrag. Eiser heeft niet aannemelijk gemaakt dat voor hem persoonlijk feiten en omstandigheden bestaan die zijn vrees voor vervolging in vluchtelingrechtelijke zin rechtvaardigen. Verweerder verwijst 
        hierbij naar paragraaf C2/3.2. van de Vreemdelingencirculaire 2000 en artikel 3.36 van het 
        Voorschrift Vreemdelingen 2000. Daarnaast heeft eiser niet aannemelijk gemaakt dat hij bij 
        terugkeer naar Oekraïne een reëel risico loopt op een behandeling in strijd met artikel 3 van 
        het EVRM .  
      
      
      
        
          Beroepsgronden eiser  
        
      
      
      
        4.  	Volgens eiser heeft verweerder zich in het bestreden besluit ten onrechte niet 
        uitgelaten over de zwaarwegendheid van de door eiser verwachte problemen bij terugkeer 
        naar Oekraïne als homoseksuele man. Eiser heeft namelijk wel degelijk een authentiek en 
        individueel verhaal verteld, zoals wordt verwacht door verweerder. Zeker als je rekening 
        houdt met eisers introverte karakter. Ondanks het feit dat verweerder stelt dat eiser er deels 
        in geslaagd is om te beschrijven hoe hij er achter is gekomen dat hij homoseksueel was en 
        stelt dat het verhaal authentiek overkomt, komt verweerder toch tot de conclusie dat hiervan 
        geen sprake is. Dat is een onjuiste conclusie. Eiser meent dat verweerder het voor hem 
        centraal, denk- of reflectieproces over het hoofd ziet, omdat de gehoorambtenaar de vragen 
        aan eiser hierover op veel verschillende momenten tijdens het gehoor stelt en de antwoorden 
        van eiser dus op allerlei plekken over het gehoor verspreid staan genoteerd. Dit denk- en 
        reflectieproces van eiser is dan ook minder makkelijk zichtbaar voor verweerder bij de 
        lezing van het verslag van het aanvullend gehoor. Dat betekent echter niet dat eiser daarover 
        summier heeft verklaard. Ook heeft eiser later in het aanvullend gehoor desgevraagd 
        gedetailleerd verklaard over de voor hem positieve en minder positieve 
        karaktereigenschappen van zijn partners. In dit verband benadrukt eiser dat hij in Nederland 
        voor zijn huidige relatie met [partner] , één eerdere relatie heeft gehad in de afgelopen jaren 
        tijdens de lopende asielprocedure in Nederland, namelijk met [ex-partner 1] . Zowel [partner] als [ex-partner 1] 
        hebben een verklaring overgelegd en verweerder heeft daar ten onrechte geen waarde aan 
        gehecht.  
      
      
      
        
          Beoordeling rechtbank 
        
      
      
    
    
      5.1.
      
        De rechtbank stelt vast dat verweerder Werkinstructie 2019/17 (de Werkinstructie) 
        heeft gehanteerd bij de beoordeling van de geloofwaardigheid van eisers asielaanvraag. Bij 
        deze werkinstructie speelt het persoonlijke verhaal van de vreemdeling een doorslaggevende 
        rol, waaronder het proces van ontdekking van de gerichtheid en de manier waarop de 
        vreemdeling daarmee zegt te zijn omgegaan. Van de vreemdeling mag doorgaans worden 
        verwacht dat hij kan verklaren over wat zijn seksuele gerichtheid voor hem en zijn 
        omgeving heeft betekend, wat de situatie is voor LHBTI-ers in zijn land van herkomst en 
        hoe zijn ervaringen, ook volgens zijn asielrelaas, in het algemene beeld passen. Uiteraard, 
        zo vermeldt de Werkinstructie, blijft het van belang om in de vraagstelling en de 
        beoordeling rekening te houden met de persoonlijkheid en achtergrond van de vreemdeling. 
        Elke vreemdeling heeft immers een eigen referentiekader op basis van opleiding, culturele 
        achtergrond, levensfase. Het onderzoek naar en de beoordeling van de geloofwaardigheid 
        van het LHBTI-zijn is dan ook, zoals de Werkinstructie vooropstelt, niet eenvoudig.  
      
      
    
    
      5.2
      
        Het is op grond van artikel 31, eerste lid, van de Vw 2000 aan eiser om zijn 
        gestelde seksuele gerichtheid aannemelijk te maken. Naar het oordeel van de rechtbank 
        heeft verweerder onvoldoende gemotiveerd dat eiser hier niet in is geslaagd en overweegt 
        daartoe als volgt. 
      
      
      
        
          Ontdekking homoseksuele gevoelens 
        
      
      
    
    
      6.1.
      
        Verweerder heeft zich op het standpunt gesteld dat eiser algemeen en oppervlakkig 
        heeft verklaard over de ontdekking van zijn seksuele gerichtheid. Volgens verweerder mag 
        van eiser worden verwacht dat hij kan beschrijven hoe hij er achter is gekomen dat hij 
        homoseksuele gevoelens heeft. Eiser is hier volgens verweerder slechts deels in geslaagd. 
        Verweerder stelt zich hierbij op het standpunt dat het relaas van eiser op dit punt redelijk 
        authentiek overkomt maar dat in dit kader een stuk persoonlijke beleving ontbreekt en 
        onvoldoende sprake is van een denk- of reflectieproces.  
      
      
    
    
      6.2.
      
        De rechtbank overweegt dat uit het verslag van het aanvullend gehoor onder meer 
        blijkt dat eiser heeft verklaard dat hij ongeveer dertien of veertien jaar oud was toen hij 
        erachter kwam dat hij homoseksueel was. Hij heeft dit toen aan niemand verteld, omdat hij 
        in een groot gezin is grootgebracht waarin dit niet werd getolereerd. Ook in de Oekraïense 
        samenleving wordt dit niet geaccepteerd. Eiser weet niet of er iets gebeurde waardoor hij 
        anders is gaan denken. Tijdens zijn schooltijd, toen eiser veertien jaar was, had hij bij een 
        medische controle de neiging om van andere jongens het geslachtsorgaan aan te raken. Eiser 
        wist toen nog niet wat hij met dit gevoel wilde en was de enige in zijn omgeving die zich zo 
        voelde. Verder heeft eiser op de vraag “U ontdekte dan dat u op mannen viel terwijl u niet 
        eens wist van deze mogelijkheid. Hoe ging dat of hoe voelde u zich daarbij?” geantwoord: 
        “Toen ik dat gevoel kreeg, toen ik voelde dat ik een jongen wilde aanraken, sindsdien ging 
        ik daar mij meer in verdiepen. Op de vraag “Hoe bedoelt u dat verdiepen?” heeft eiser 
        geantwoord “Ik ging lezen en ik heb informatie gevonden dat zulke mensen echt bestaan.”
        Naar het oordeel van de rechtbank heeft verweerder onvoldoende gemotiveerd dat eisers 
        verklaringen – in onderlinge samenhang bezien – onvoldoende blijk geven van zijn denk- en 
        reflectieproces. De rechtbank volgt eiser in zoverre in zijn betoog dat dit denk- en 
        reflectieproces niet valt of staat met één gebeurtenis. Blijkens eisers verklaringen heeft dit 
        plaatsgevonden gedurende zijn latere levensloop en staat zijn doorgemaakte proces 
        verspreid in het verslag van het aanvullend gehoor. Verweerder heeft dan ook onvoldoende 
        gemotiveerd uiteengezet dat eiser over de ontdekking van zijn seksuele gerichtheid 
        oppervlakkig en algemeen heeft verklaard.  
      
      
      
        
          Periode na de ontdekking en [ex-partner 2] 
        
      
      
    
    
      7.1.
      
        Verweerder heeft zich verder op het standpunt gesteld dat eiser ook ten aanzien van 
        de periode nadat hij ontdekte dat hij homoseksueel was en over zijn eerste homoseksuele 
        relatie met [ex-partner 2] summier heeft verklaard. Eiser kan volgens verweerder niet duidelijk 
        maken wat hij in de tussenliggende periode heeft gedaan met zijn homoseksuele gevoelens.  
      
      
    
    
      7.2.
      
        Uit het verslag van het aanvullend gehoor blijkt dat eiser heeft verklaard dat hij 
        vanaf zijn ontdekking van zijn homoseksualiteit geen mogelijkheid had om in contact te 
        komen met andere jongens. Dit was voor eiser een moeilijke periode, want hij kon zijn 
        gevoelens met niemand delen en was aan zijn lot overgelaten. Eiser heeft ook verklaard dat 
        hij niet wist hoe hij zich moest voelen of gedragen, omdat alle mensen in eisers omgeving 
        radicaal tegen homoseksualiteit waren. Eiser heeft zijn homoseksualiteit daarom aan niemand verteld. Daarbij heeft eiser verklaard dat hij zich toen heeft afgesloten van de rest 
        en dat dit voor hem makkelijk was, omdat hij van nature een zeer introvert persoon is. Het 
        kostte hem niet veel moeite om zich af te sluiten. Daarnaast heeft eiser verklaard dat hij 
        tijdens deze periode vooral eenzaamheid ervoer, in die periode geen echte vrienden had en 
        heeft overwogen om in een klooster te gaan omdat zijn omgeving dan geen vragen meer zou 
        stellen over waarom hij nog geen gezin had. Eiser heeft verder verklaard dat hij continu 
        werd bevraagd over het feit waarom hij geen vriendin had, waarom hij niet getrouwd was en 
        dat hij in die periode leed aan een depressie. Eiser heeft ook verklaard dat hij zich bezig 
        hield met verschillende dingen zoals houtbewerking en lezen om niet over zijn 
        homoseksualiteit na te denken in die periode. Uit de verklaringen van eiser kan worden 
        opgemaakt wat hij dacht, hoe hij zich voelde en zich heeft geuit nadat hij achter zijn 
        homoseksuele geaardheid was gekomen. Naar het oordeel van de rechtbank heeft 
        verweerder, gelet op eisers verklaringen – in onderlinge samenhang bezien – dan ook 
        onvoldoende gemotiveerd uiteengezet dat eiser over de periode na de ontdekking van zijn 
        geaardheid summier heeft verklaard.  
      
      
    
    
      8.1.
      
        Verweerder heeft zich verder op het standpunt gesteld dat van een persoon die zijn 
        eerste relatie heeft gehad in een land als Oekraïne, waar homoseksualiteit nogal gevoelig 
        ligt, mag worden verwacht dat hij uitgebreid en gedetailleerd kan verklaren. De rechtbank 
        overweegt als volgt.  
      
      
    
    
      8.2.
      
        Uit het verslag van het aanvullend gehoor blijkt dat eiser heeft verklaard dat hij en 
        
          [ex-partner 2] een paar maanden contact met elkaar hadden via internet voordat zij elkaar 
        ontmoetten en dat zij heel veel dingen met elkaar bespraken. Volgens eiser vertelde [ex-partner 2] 
        veel over zijn gezin en waar hij vandaan kwam. Daarnaast heeft eiser verklaard dat [ex-partner 2] 
        hem had uitgenodigd om naar Kiev te komen en zij daarna een gayclub hebben bezocht. 
        Eiser heeft de naam van de gayclub genoemd, namelijk [naam gayclub] , en verklaard dat dit één 
        van de gelukkigste periodes van zijn leven was. Eiser heeft [ex-partner 2] beschreven als een 
        zeer vrolijk persoon die veel grapjes maakte en hij heeft verklaard dat hij verliefd op hem 
        was. De fysieke relatie was echter van korte duur en zij hebben voornamelijk via internet 
        gecommuniceerd. Op de vraag wat eiser aantrok aan [ex-partner 2] heeft eiser verklaard dat een 
        van de aantrekkingspunten was dat dit zijn eerste homoseksuele contact zou zijn en dat 
        
          [ex-partner 2] een vrolijke en leuke man was. Hoewel verweerder kan worden gevolgd in de 
        stelling dat eiser over zijn aantrekking tot [ex-partner 2] enigszins oppervlakkig heeft verklaard, 
        heeft verweerder onvoldoende gemotiveerd, met name gelet op het tijdsverloop van de 
        relatie, dat eisers relaas op dit punt ongeloofwaardig is. 
      
      
      
        
          Getuigenverklaringen  
        
      
      
      9. Eiser heeft in beroep twee verklaringen overgelegd; één van de heer [naam 1] – 
      
        eisers gestelde ex partner en één van de heer [naam 2] – eisers gestelde huidige partner. Op 
        de zitting heeft verweerder zich op het standpunt gesteld dat niet kan worden uitgegaan van 
        de objectiviteit van de getuigenverklaringen. Anders dan verweerder, is de rechtbank echter 
        van oordeel dat het enkele feit dat een verklaring van een niet objectieve bron afkomstig zou 
        zijn, niet direct betekent dat die verklaring alle betekenis kan worden ontzegd. Verweerder 
        heeft verder gesteld dat eiser niet geloofwaardig over zijn geaardheid heeft verklaard en dat 
        de verklaringen van de getuigen daar niet aan af kan doen. De rechtbank overweegt dat in de 
        Werkinstructie is vermeld dat ‘verweerder altijd ingebrachte informatie van derden weegt, 
        maar dat het gewicht dat hieraan wordt toegekend afhankelijk is van de individuele casus’. 
        Uit verweerders standpunt op de zitting is voor de rechtbank onvoldoende gebleken dat 
        verweerder de inhoud van de verklaringen heeft betrokken in zijn besluitvorming. Dat 
        strookt echter niet met de opdracht aan verweerder blijkens de Werkinstructie. Eisers 
        beroepsgrond slaagt dan ook. 
      
      
      
        
          Veilig land van herkomst 
        
      
      
      10. De rechtbank stelt verder vast dat Oekraïne, met uitzondering van de gebieden die 
      
        niet onder de effectieve controle van de centrale autoriteiten staan, in het algemeen een 
        veilig land van herkomst is. Er moet daarom vanuit worden gegaan dat de autoriteiten 
        bescherming bieden tegen vervolging en behandeling in strijd met artikel 3 van het EVRM. 
        De rechtbank verwijst in dit kader naar de uitspraken van de Afdeling van  
        20 februari 2020 . Het is aan de vreemdeling om aannemelijk te maken dat het vragen van 
        bescherming bij eventuele problemen voor hem gevaarlijk of bij voorbaat zinloos is. Op de 
        zitting heeft verweerder erkend dat in verweerders besluitvorming geen standpunt is 
        ingenomen voor wat betreft de vraag of Oekraïne een veilig land van herkomst is voor eiser. 
        Dit levert dan ook een motiveringsgebrek in verweerders besluitvorming op.  
      
      
      
        
          Conclusie 
        
      
      
      11. Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat verweerder de verklaringen 
      
        van eiser zoals die zijn afgelegd tijdens het aanvullende gehoor en de door eiser overgelegde 
        schriftelijke verklaringen onvoldoende kenbaar heeft betrokken in zijn besluitvorming en 
        daarmee onvoldoende heeft gemotiveerd dat eiser zijn gestelde geaardheid niet aannemelijk 
        heeft gemaakt. Daarnaast heeft verweerder zich in de besluitvorming niet uitgelaten over de 
        vraag of Oekraïne voor eiser een veilig land van herkomst is. Hierdoor is sprake van een 
        zorgvuldigheids- en motiveringsgebrek. Het bestreden besluit is daarom genomen in strijd 
        met het bepaalde in artikel 3:2 en artikel 3:46 van de Algemene wet bestuursrecht. 
      
      
      12. De rechtbank veroordeelt verweerder in de door eiser gemaakte proceskosten. Deze 
      
        kosten stelt de rechtbank op grond van het Besluit proceskosten bestuursrecht voor de door 
        een derde beroepsmatig verleende rechtsbijstand vast op € 1.068,- (1 punt voor het indienen 
        van het beroepschrift en 1 punt voor het verschijnen ter zitting met een waarde per punt van 
        € 534,- en een wegingsfactor 1).
      
      
    
  
  
    Beslissing 
    
    
      De rechtbank: 
    
    
    - verklaart het beroep gegrond; 
    - vernietigt het bestreden besluit; 
    - draagt verweerder op binnen zes weken na de dag van bekendmaking van deze 
    	uitspraak een nieuw besluit te nemen met inachtneming van deze uitspraak; 
    - veroordeelt verweerder in de proceskosten van eiser tot een bedrag van € 1.068,-. 
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. A.K. Mireku, rechter, in aanwezigheid van  
      mr. T.J.M. Schilder, griffier.
    
    
    
      De uitspraak is uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op 20 april 2021.
    
    
  
  
    A.K. Mireku T.J.M. Schilder
    Rechter					
    		Griffier
    
  
  
    Rechtsmiddel 
    
      Tegen deze uitspraak kan hoger beroep worden ingesteld bij de Afdeling 
      bestuursrechtspraak van de Raad van State binnen vier weken na de dag van bekendmaking.
    
    
  
  
     AWB 16/21442.
  
  
     201702674/1/V2.
  
  
     Verdrag van Genève betreffende de status van vluchtelingen van 1951 (Trb. 1954, 88), zoals 
    gewijzigd bij Protocol van New York van 1967 (Trb. 1967, 76).
  
  
     Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden.
  
  
     Pagina drie van het aanvullend gehoor.  
  
  
     Pagina vier van het aanvullend gehoor.
  
  
     Pagina vijftien van het aanvullend gehoor.  
  
  
     Pagina vier aanvullend gehoor.
  
  
     Pagina vijf aanvullend gehoor.
  
  
     Pagina vijf en zes aanvullend gehoor. 
  
  
     Pagina elf en dertien aanvullend gehoor.
  
  
     Pagina acht en negen van het aanvullend gehoor.
  
  
     Pagina twaalf van het aanvullend gehoor.  
  
  
     ECLI:NL:RVS:2020:550.