ECLI:NL:RBDHA:2021:15180, Rechtbank Den Haag, 17-09-2021, NL 21.14188
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2021-09-17 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht

Samenvatting: Bewaring / verkapt vreemdelingentoezicht / onjuiste bewaringsgrondslag / geen beëindigde tolk / beroep gegrond

RECHTBANK DEN HAAG
    
    
      Zittingsplaats Amsterdam
      
        Bestuursrecht
    
    
    
      zaaknummer: NL21.14188
    
    
    
      
        [V-Nummer]
      
    
    
    uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
    
    
      [eiser] ,  
    
      geboren op [geboortedatum]  1983, van (gestelde) Guinese nationaliteit,  eiser 
      (gemachtigde:  mr. R.M. Seth Paul), 
    
    
    en 
    
    de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, verweerder 
    ( [gemachtigde verweerder] ). 
    
  
  
    Procesverloop 
    
    
      Bij  besluit van 31 augustus 2021 (het bestreden besluit)  heeft verweerder aan eiser de 
      maatregel van bewaring op grond van artikel 59a, eerste lid,  van de Vreemdelingenwet 2000 
      (Vw) opgelegd. 
    
    
    
      Eiser heeft tegen het bestreden besluit  beroep ingesteld. Dit beroep moet tevens worden 
      aangemerkt als een verzoek om toekenning  van schadevergoeding. 
    
    
    
      De rechtbank heeft het beroep op 14 september 2021 op zitting  behandeld. Partijen zijn 
      telefonisch gehoord. Zij  hebben zich laten vertegenwoordigen door hun gemachtigde.  
    
    
  
  
    Overwegingen 
    
    
      1.  	Eiser voert, kort samengevat, aan dat sprake is van een verkapt 
      vreemdelingrechtelijke  staandehouding,  nu uit het proces-verbaal van bevindingen 
      onvoldoende  duidelijk  blijkt  wat de aanleiding  was om eiser staande te houden. Daarnaast is eiser op de verkeerde grondslag opgehouden  voorafgaand aan de bewaring, is ten onrechte 
      geen gebruik  gemaakt van een beëdigde tolk bij  het gehoor en had verweerder, gelet op 
      eisers verklaringen  bij  dit gehoor, moeten onderzoeken of eiser rechtsbijstand bij  het gehoor wilde. Verder heeft verweerder onvoldoende gemotiveerd waarom geen lichter middel opgelegd is. Tot slot handelt verweerder onvoldoende voortvarend; voor eiser is op  
      10 september jl.  een vlucht naar Italië aangevraagd voor bijna  een maand later, namelijk   
      4 oktober 2021. De belangenafweging valt vanwege deze opeenstapeling  van gebreken uit 
      in het voordeel van eiser.  
    
    
    
      2.1
      
        De rechtbank overweegt als volgt.  Uit het proces-verbaal van bevindingen  van  
        31 augustus 2021 blijkt  het volgende. De verbalisanten zagen eiser met twee mannen die 
        hem vergezelden. “Een persoon” leek mogelijk  op een persoon uit een briefing.  Diegene zou betrokken zijn  bij  het vervoeren van xtc-pillen.  De verbalisanten zagen verder een blikje op tafel zagen staan, vermoedelijk  met alcohol,  terwijl  de mannen zich in een gebied bevonden waar een alcoholverbod  geldt. De verbalisanten zijn  vervolgens naar de mannen toe gefietst. Daar aangekomen, zagen zij  dat het blikje  geen alcohol bevatte, maar frisdrank. De verbalisanten hebben de drie mannen staande gehouden en naar hun identiteitsbewijs 
        gevraagd.  
      
      
    
    
      2.2
      
        Vast staat dat de mannen niet in overtreding waren van het kennelijk  aldaar 
        geldende alcoholverbod.  Het blikje  dat bij  hen is aangetroffen, bevatte immers frisdrank. 
        Dat kan voor de verbalisanten dan ook geen reden zijn  geweest om eiser staande te houden 
        en te vragen naar zijn  identiteitsbewijs.  Blijft  over de verklaring  van de verbalisanten dat zij een persoon zagen “die mogelijk  leek op een persoon uit de briefing”  en dat “vanuit  de 
        briefing  bleek dat die te maken had met het vervoeren van xtc pillen”.  In het proces-verbaal 
        wordt echter niet nader gespecificeerd welke van deze drie personen mogelijk  leek op de 
        persoon uit de briefing,  wat het signalement  was en op grond waarvan de betreffende 
        persoon voldeed aan dat signalement. Evenmin  is een afzonderlijk  proces-verbaal 
        voorhanden waarin dit wel nader is geconcretiseerd. Het is dan ook onvoldoende  duidelijk 
        in welk kader en onder welke omstandigheden  eiser is gevraagd zijn  identiteitsbewijs  te 
        tonen. Het moet er daarom voor worden gehouden dat de controle op de identiteit  van eiser 
        heeft plaatsgevonden in het kader van de uitoefening  van de bevoegdheid  neergelegd in 
        artikel 50, eerste lid,  van de Vw. Aan de omstandigheid  dat eiser met twee andere personen 
        op een bankje zat in het Westerpark in Amsterdam, kan naar het oordeel van de rechtbank 
        echter geen redelijk  vermoeden van illegaal  verblijf  als bedoeld in voornoemd artikel 
        worden ontleend. De beroepsgrond slaagt. 
      
      
      3. Ook eisers beroepsgrond dat hij  op de verkeerde grondslag is opgehouden slaagt. 
      
        Eiser is opgehouden  op grond van artikel 50, tweede lid,  van de Vw, maar verweerder heeft 
        op de zitting  erkend dat hij  had moeten worden opgehouden op grond van het derde lid  van 
        dit artikel. Al tijdens  dat strafrechtelijke traject voorafgaand aan de bewaring is immers 
        geconstateerd dat hij  onder de door hem opgegeven naam [eiser] , geboren op  
        
          [geboortedatum] 1983,  stond geregistreerd als ‘verwijderbaar’ in de systemen van de verweerder.  
      
      
      4. Eisers beroepsgrond dat ten onrechte geen gebruik is gemaakt van een beëdigde 
      
        tolk bij  het gehoor voorafgaand aan de bewaring slaagt eveneens. Op grond van artikel 28, 
        eerste lid,  van de Wet beëdigde tolken en vertalers (hierna: Wbtv) maakt verweerder in het 
        vreemdelingenrecht uitsluitend  gebruik van beëdigde tolken en vertalers. Op grond van het 
        derde lid  kan daarvan kan worden afgeweken indien wegens vereiste spoed geen beëdigde 
        of vertaler tijdig  beschikbaar is of indien  het register voor de desbetreffende bron- of 
        doeltaal dan wel bron- of doeltalen  geen ingeschrevene bevat.    
      
      
      
        Anders dan door verweerder in het proces-verbaal van overname en ophouding  is vermeld is 
        wel degelijk  een beëdigde tolk  Pulaar opgenomen in het register voor beëdigde tolken en 
        vertalers. Verweerder heeft in strijd  met artikel 28,  vierde lid,  van de Wbtv onvoldoende 
        toegelicht  waarom van deze tolk op dat moment geen gebruik  kon worden gemaakt. Er is 
        daarom sprake van een motiveringsgebrek.  
      
      
      5. Volgens vaste rechtspraak maken de hierboven genoemde gebreken de bewaring 
      
        niet direct onrechtmatig, tenzij  de daarmee gediende belangen niet in redelijke  verhouding 
        staan tot de ernst van het gebreken en de daardoor geschonden belangen. 
      
      
      6. De rechtbank is van oordeel dat die belangenafweging  vanwege de opeenstapeling 
      
        van gebreken uitvalt  in  het voordeel van eiser nu hij,  met name door de onterechte  
        staandehouding,  daadwerkelijk  in zijn  belangen is geschaad. Het door verweerder gestelde 
        belang bij  overdracht van eiser aan Italië weegt daar niet tegen op.  
      
      
      7. Het beroep is reeds hierom gegrond. De overige beroepsgronden behoeven daarom 
      
        geen verdere bespreking. De maatregel van bewaring is vanaf het moment van opleggen 
        daarvan onrechtmatig. De rechtbank beveelt de opheffing van de maatregel van bewaring 
        met ingang van 17 september 2021. 
      
      
      8. Op grond van artikel  106 van de Vw kan de rechtbank indien  zij  de opheffing van 
      
        de maatregel van bewaring beveelt aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat 
        toekennen. De rechtbank acht gronden aanwezig om een schadevergoeding toe te kennen 
        voor 18 dagen onrechtmatige (tenuitvoerlegging  van de) vrijheidsontnemende  maatregel van 1 x € 130,- (verblijf  politiecel)  en 17 x € 100,- (verblijf  detentiecentrum) = € 1.830,-. 
      
      
      9. De rechtbank veroordeelt verweerder in de door eiser gemaakte proceskosten. Deze 
      
        kosten stelt de rechtbank op grond van het Besluit proceskosten bestuursrecht voor de door 
        een derde beroepsmatig verleende rechtsbijstand vast op € 1.496,- (1 punt voor het indienen 
        van het beroepschrift en 1 punt voor het verschijnen ter zitting  met een waarde per punt van 
        € 748,- en een wegingsfactor 1). Omdat aan eiser een toevoeging  is verleend, moet 
        verweerder de proceskostenvergoeding betalen aan de rechtsbijstandverlener. 
      
      
    
  
  
    Beslissing 
    
    
      De rechtbank: 
    
    - verklaart het beroep gegrond; 
    - beveelt de opheffing  van de maatregel van bewaring met ingang van 17 september 2021; 
    - veroordeelt de Staat der Nederlanden tot het betalen van een schadevergoeding aan eiser 
    
      tot een bedrag van € 1.830,-,  te betalen door de griffier en beveelt de tenuitvoerlegging  van 
      deze schadevergoeding; 
    
    - veroordeelt verweerder in de proceskosten van eiser tot een bedrag van € 1.496,-. 
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. A.K. Mireku, rechter, in aanwezigheid van  
      D.P. van Middelkoop,  griffier.
    
    
    
      De uitspraak is bekendgemaakt op 17 september 2021 
    
    
  
  
    Rechtsmiddel 
    
      Tegen deze uitspraak kan hoger beroep worden ingesteld bij  de Afdeling 
      Bestuursrechtspraak van de Raad van State binnen één week na de dag van bekendmaking. 
    
  
  
      Zie bijvoorbeeld de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van  
    18 september 2018,  ECLI:NL:RVS:2018:3074.