ECLI:NL:RBHAA:2005:AU0581, Rechtbank Haarlem, 05-08-2005, 15/501390-05
Rechtbank Haarlem — Uitspraak 
Datum: 2005-08-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht

Samenvatting: Zo bezien is er geen sprake van een geschokte
        rechtsorde in de zin van artikel 67a lid 3. Of de vrijlating van deze
        verdachte daadwerkelijk tot "public disorder" zal leiden, behoeft, gelet
        hierop, niet meer te worden onderzocht.
        De rechtbank is, dit alles in aanmerking genomen, van oordeel dat het in de
        samenleving niet als onbegrijpelijk en onaanvaardbaar zal worden beschouwd
        dat deze verdachte, die voor 22 juli jl in het geheel niet zou zijn vervolgd,
        haar berechting thuis, in Nederland, zou mogen afwachten.  De vordering  tot
        gevangenhouding zal daarom worden afgewezen.

SECTOR STRAFRECHT
       VESTIGING SCHIPHOL
    
    
                             
    
    Parketnummer: 15/501390-05
    
    De rechtbank;
    
    
      gezien de vordering van de officier van justitie in dit arrondissement van 03
      augustus 2005, strekkende tot gevangenhouding van:
    
    
    
      [verdachte],
      [geboortedatum] te [geboorteplaats],
      [adres],
      thans verblijvende: Detentiecentrum, HvB Schiphol Oost te Oude Meer;
    
    
    gelet op het tegen de verdachte verleende bevel tot bewaring van 28 juli 2005;
                             
    gezien het betreffende strafdossier;
    
    
      gehoord de officier van justitie;
      gehoord de verdachte, alsmede diens advocaat;
    
    
    
      overwegende, dat - nu na onderzoek is gebleken dat de verdenkingen, bezwaren en
      gronden, die tot het bevel tot bewaring hebben geleid, thans niet meer bestaan
      - de vordering van de officier van justitie behoort te worden afgewezen.
    
    
    
      De officier van justitie heeft, kort samengevat, ter onderbouwing van de
      vordering tot gevangenhouding aangevoerd dat er in de onderhavige zaak sprake
      is van een geschokte rechtsorde. Dat koeriers in vergelijkbare gevallen -first
      offenders met minder dan drie kilo- in de periode vóór 22 juli jongstleden nog
      werden heengezonden, is daarop niet van invloed; de noodmaatregel hield geen
      oordeel in over de strafwaardigheid van de niet vervolgde zaken. Het
      heenzenden van de koeriers is volgens de officier van justitie een vorm van
      "public disorder" waarvoor slechts uit pure noodzaak is gekozen om de "public
      disorder" veroorzaakt door grote instroom van koeriers het hoofd te bieden.
      Het mag wellicht zo zijn dat de rechtsorde niet ernstig geschokt is als deze
      verdachte wordt heengezonden, aldus de officier van justitie, maar dat is
      zeker wel het geval wanneer een stroom koeriers niet in voorlopige hechtenis
      wordt genomen. De individuele koerierszaak kan dan ook niet los gezien worden
      van de grote aantallen koeriers die in Nederland drugs binnenbrengen en de
      verstoring van de openbare orde die dat teweeg brengt. Volgens de officier van
      justitie is er zo bezien sprake van "public disorder" als de vordering tot
      gevangenhouding zou worden afgewezen.
    
    
    
      Volgens de raadsman heeft het heenzendbeleid aangetoond dat in zaken als de
      onderhavige -first offenders met minder dan drie kilo- geen sprake (meer) is
      van een feit waardoor de rechtsorde ernstig is geschokt. Dat in de afgelopen
      anderhalf jaar een grote stroom koeriers is heengezonden, heeft ondanks de
      ernst van het feit in de samenleving geen commotie veroorzaakt en van
      daadwerkelijk gebleken verstoring van de openbare orde is in geen enkel geval
      sprake geweest. Hoewel daartoe uitgenodigd, heeft de officier van justitie
      geen concreet aanknopingspunt gegeven waaruit de verstoring van de openbare
      orde kan blijken, aldus, kort samengevat, de raadsman.
    
    
    
      De rechtbank is het navolgende van oordeel.
      Tot 22 juli jl zou de verdachte onder de toen geldende noodmaatregel door het
      Openbaar Ministerie zonder dagvaarding zijn heengezonden. Met ingang van 22
      juli is het beleid van het Openbaar Ministerie verscherpt in die zin, dat
      koeriers met méér dan 1,5 kilo weer zullen worden vervolgd.  De vraag die de
      rechtbank in dit geval moet beantwoorden is of het noodzakelijk is dat deze
      verdachte, die terecht zal moeten staan op verdenking van de invoer van
      ongeveer 2,2 kilo cocaïne, in voorlopige hechtenis of thuis, in Nederland,
      haar berechting afwacht.
    
    
    
      Het uitgangspunt bij het toepassen van voorlopige hechtenis is dat de
      verdachte, hangende de berechting, in vrijheid het proces kan afwachten. De
      uitzonderingen op deze hoofdregel zijn limitatief opgesomd in artikel 67a
      van het Wetboek van Strafvordering. Omdat de verdachte in Nederland woont en
      first offender is, is de enige grond die hier aan de orde is, die waarbij op
      het vermoedelijk begane feit twaalf jaar gevangenis is gesteld en de
      rechtsorde daardoor ernstig is geschokt.
      De officier van justitie en de raadsman hebben er terecht op gewezen dat
      volgens het Europese Hof (Letellier, Smirnova) één van de aanvaardbare redenen
      om af te wijken van genoemd uitgangspunt is  "public disorder" en dat, om dit
      te kunnen aannemen, moet worden onderzocht of er concrete aanwijzingen zijn
      dat de vrijlating van de verdachte daadwerkelijk een verstoring van de
      openbare orde zal veroorzaken. De door het Europese Hof genoemde "public
      disorder" krijgt in de Nederlandse wet gestalte in de "geschokte rechtsorde".
      Voor de vraag of de rechtsorde geschokt is, is in elk geval niet uitsluitend
      bepalend de hoogte van de straf die op het feit is gesteld. Daarnaast zal
      moeten worden aangenomen dat het feit zo ernstig is, dat het met de heersende
      rechtsovertuiging zou strijden en het in de samenleving onbegrijpelijk en
      onaanvaardbaar zou worden gevonden dat de verdachte haar berechting in
      vrijheid zou mogen afwachten.
    
    
    
      Met de raadsman is de rechtbank van oordeel dat de uitvoering van de
      noodmaatregel -wellicht onbedoeld - concrete aanwijzingen heeft opgeleverd
      dat dit laatste in gevallen als het onderhavige, niet aan de orde is. Noch
      het invoeren, noch het voortduren van de tijdelijke maatregel, hoe
      noodzakelijk wellicht ook, is in de samenleving aantoonbaar op onrust,
      verontwaardiging of verzet gestuit omdat de bewuste feiten een grove
      aantasting van de rechtsorde zouden betekenen. Gedurende de betrekkelijk
      lange periode  -anderhalf jaar- waarin een grote stroom van koeriers zoals
      verdachte is heengezonden, is vanuit de samenleving geen waarneembare druk
      uitgeoefend om de maatregel zo spoedig mogelijk te beëindigen of naar andere
      oplossingen te zoeken, omdat het heenzenden van verdachten in wezen als
      onacceptabel werd beschouwd. Ook het onlangs verlagen van de grens van drie
      kilo naar 1,5 kilo heeft geen enkele reactie losgemaakt waaruit dit laatste
      kan worden afgeleid. In andere woorden, voor zover het gaat om deze vorm van
      overtreding van de Opiumwet, waarbij een koerier zich louter heeft schuldig
      gemaakt aan het, als first offender, op Schiphol binnen Nederland brengen van
      minder dan drie kilo cocaïne, heeft heenzending aantoonbaar niet tot grote
      sociale onrust geleid. Zo bezien is er geen sprake van een geschokte
      rechtsorde in de zin van artikel 67a lid 3. Of de vrijlating van deze
      verdachte daadwerkelijk tot "public disorder" zal leiden, behoeft, gelet
      hierop, niet meer te worden onderzocht.
      De rechtbank is, dit alles in aanmerking genomen, van oordeel dat het in de
      samenleving niet als onbegrijpelijk en onaanvaardbaar zal worden beschouwd
      dat deze verdachte, die voor 22 juli jl in het geheel niet zou zijn vervolgd,
      haar berechting thuis, in Nederland, zou mogen afwachten.  De vordering  tot
      gevangenhouding zal daarom worden afgewezen.
    
    
    
      BESCHIKT als volgt:
      wijst af de vordering van de officier van justitie;
      beveelt de invrijheidstelling van verdachte met ingang van 5 augustus 2005 om 12.00 uur
    
    
    
    
      Aldus gedaan op 03 augustus 2005 door
      mrs  E. de Greeve, voorzitter,  W. Robert, rechter,  A.C. van den Boogaard, rechter,
      in tegenwoordigheid van mr.drs. F.A. Rive, griffier.