ECLI:NL:RBDHA:2023:12021, Rechtbank Den Haag, 10-08-2023, C/09/650439 / HA RK 23-281
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2023-08-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: IPR. Benoeming vereffenaar op verzoek van pensioenverstrekker. Erflater is in Spanje overleden, had daar zijn laatste gewone verblijfplaats en had de Spaanse nationaliteit. De (afwikkeling van de) nalatenschap wordt niet door Nederlands recht beheerst, dus benoeming van een vereffenaar naar Nederlands recht is niet mogelijk.

beschikking
    
    
    
      
        RECHTBANK DEN HAAG
      
    
    
    
      Team handel
      Zittingsplaats Den Haag
    
    
    
    
      zaaknummer / rekestnummer: C/09/650439 / HA RK 23-281
    
    
    
      
        Beschikking van 10 augustus 2023
      
    
    
    
      in de zaak van:
    
    
    
      de stichting STICHTING PENSIOENFONDS ABP, 
      statutair gevestigd en kantoorhoudende te Heerlen, 
      verzoekster,
      advocaat mr. M.W.M. van Doorn te Maastricht,
    
    
    
      met betrekking tot de nalatenschap van:
    
    
    
      
        
          [de erflaatster], 
      
      geboren op [geboortedatum] 1929 te [plaats 1] (Spanje), 
      overleden op 7 januari 2015 te Benidorm (Spanje), 
      laatstelijk wonende te [plaats 2] (Spanje), [adres],
      hierna te noemen: erflaatster.
    
    
  
  
    
      1De procedure
    
    
      1.1.
      De rechtbank heeft kennisgenomen van het verzoekschrift tot het benoemen van een vereffenaar ex artikel 4:204 van het Burgerlijk Wetboek (BW), ontvangen op 13 juli 2023, met zes producties.
      
    
  
  
    
      2De beoordeling
    
    
      
        Rechtsmacht
      
    
    
    
      2.1.
      Erflaatster is op 7 januari 2015 overleden. Verordening (EU) nr. 650/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 4 juli 2012 betreffende de bevoegdheid, het toepasselijke recht, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen en de aanvaarding en de tenuitvoerlegging van authentieke akten op het gebied van erfopvolging, alsmede betreffende de instelling van een Europese erfrechtverklaring (hierna: de Erfrechtverordening) is alleen van toepassing op nalatenschappen die zijn opengevallen op of na 17 augustus 2015. Er zijn ook geen andere verordeningen of verdragen die de rechtsmacht voor dit geval regelen, zodat gekeken moet worden naar de Nederlandse regels voor internationale gevallen. In dit geval is dat artikel 3 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv). 
      
    
    
      2.2.
      Verzoekster heeft haar vestigingsplaats in Nederland (Heerlen), zodat de Nederlandse rechter op grond van artikel 3 aanhef en onder a Rv rechtsmacht heeft.
      
      
      
        
          Toepasselijk recht
        
      
      
    
    
      2.3.
      Omdat de Erfrechtverordening niet van toepassing is, kan daaruit niet afgeleid worden welk recht van toepassing is op de vereffening van de nalatenschap van erflaatster. De vereffening van nalatenschappen behoort niet tot de onderwerpen die worden geregeld door het Haags Erfrechtverdrag 1989. Ingevolge artikel 10:152 lid 1 BW moet voor de nalatenschappen van personen die overleden zijn na 1 oktober 1996 en voor 17 augustus 2015 gekeken worden naar de regels van de artikelen 10:149 BW (het recht dat van toepassing is op de vereffening) en artikel 10:150 BW (het recht dat van toepassing is op de taken en bevoegdheden van de vereffenaar). Artikel 10:149 lid 1 BW bepaalt dat de vereffening van de nalatenschap door het Nederlandse recht wordt beheerst indien de overledene zijn laatste gewone verblijfplaats in Nederland had. Een regeling voor het geval de overledene zijn gewone verblijfplaats in het buitenland had – zoals in dit geval – ontbreekt. Volgens ongeschreven regels van internationaal privaatrecht moet in dat geval voor de vaststelling van het toepasselijke recht aansluiting worden gezocht bij de regels van internationaal erfrecht van het land van erflaatsters laatste gewone verblijfplaats (zie ook de memorie van toelichting bij Boek 10 BW, Kamerstukken II 2009-2010, 32137, nr. 3, p. 79). De rechtbank moet dus kijken naar de regels van Spaans internationaal privaatrecht voor de afwikkeling van nalatenschappen. Het recht van Spanje knoopt voor het toepasselijke recht bij (de afwikkeling van) nalatenschappen van personen die zijn overleden voor 17 augustus 2015 aan bij de nationaliteit van de overledene, tenzij bij testament een (andere) rechtskeuze is gemaakt. 
      
    
    
      2.4.
      
        Uit de beschikbare informatie blijkt het volgende. 
        Erflaatster is in Spanje overleden, had haar laatste gewone verblijfplaats in Spanje en had de Spaanse nationaliteit. Verder is uit onderzoek door verzoekster niet gebleken dat erflaatster bij testament over haar nalatenschap heeft beschikt en is dus geen sprake van een (geldige) rechtskeuze.
      
      
    
    
      2.5.
      Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat niet het Nederlandse recht op de vereffening van de nalatenschap van erflaatster van toepassing is, maar het Spaanse recht als het recht van de nationaliteit van erflaatster. Verzoekster heeft artikel 4:204 BW aan haar verzoek ten grondslag gelegd. Omdat het Nederlandse recht niet van toepassing is, is benoeming van een vereffenaar naar Nederlands recht niet mogelijk. Het verzoek zal daarom worden afgewezen.
      
    
  
  
    
      3De beslissing
    
    
      De rechtbank:
    
    
    
      - wijst het verzoek af. 
    
    
    
      Deze beschikking is gegeven door mr. O. van der Burg, rechter, en in het openbaar uitgesproken op 10 augustus 2023.