ECLI:NL:RBDHA:2023:18825, Rechtbank Den Haag, 05-12-2023, NL23.36969
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2023-12-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht

Samenvatting: Bewaring, artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw). Ongegrond. De rechtbank volgt eiser niet in het standpunt dat grond 3c hem niet tegen kan worden geworpen omdat hij, ondanks juiste bekenmaking van het besluit, niet feitelijk op de hoogte was van zijn plicht om Nederland te verlaten. Eiser is met onbekende bestemming vertrokken zonder het besluit op zijn aanvraag af te wachten. Dat eiser dan mogelijk het besluit niet heeft ontvangen en dus niet op de hoogte was van de vertrekplicht komt voor zijn rekening en risico. De staatssecretaris mag er – nu het besluit op de juiste wijze is bekend gemaakt – vanuit gaan dat eiser het besluit heeft ontvangen en op de hoogte is geraakt van de plicht om Nederland te verlaten.

RECHTBANK DEN HAAG
    
    
      Zittingsplaats Groningen
    
    
    
      Bestuursrecht
    
    
    
      zaaknummer: NL23.36969
    
    
      uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
    
      [naam], eiser,
    
      geboren op [geboortedatum],
      van Marokkaanse nationaliteit,
      V-nummer: [v-nummer],
      (gemachtigde: mr. S. Wortel),
    
    
    
      en
    
    
    de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, verweerder,
    (gemachtigde: mr. P.A.L.A. van Ittersum).
    
  
  
    
      Procesverloop
    
    
      Bij besluit van 29 oktober 2023 (het bestreden besluit) heeft verweerder aan eiser de maatregel van bewaring op grond van artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw) opgelegd.
    
    
    
      Verweerder heeft de rechtbank op grond van artikel 94, eerste lid, van de Vw van de bewaring in kennis gesteld. Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Dit beroep moet tevens worden aangemerkt als een verzoek om toekenning van schadevergoeding.
    
    
    
      De rechtbank heeft het beroep op 1 december 2023 en met behulp van telehoren op zitting behandeld. Eiser is verschenen op het detentiecentrum Rotterdam en daar bijgestaan door zijn gemachtigde. Een tolk is verschenen op de rechtbank in Groningen. Verweerder heeft zich op de rechtbank laten vertegenwoordigen door zijn gemachtigde. De rechtbank heeft het onderzoek ter zitting gesloten.
    
    
  
  
    Overwegingen
    
    
      1.	In de maatregel van bewaring heeft verweerder overwogen dat de maatregel nodig is in het kader van de openbare orde, omdat er een risico bestaat dat eiser zich aan het toezicht zal onttrekken en dat eiser de voorbereiding van het vertrek of uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert. Verweerder heeft hieraan ten grondslag dat eiser:
    
    
    
      
        (zware gronden)
        3a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan;3c. eerder een visum, besluit, kennisgeving of aanzegging heeft ontvangen waaruit de plicht Nederland te verlaten blijkt en hij daaraan niet uit eigen beweging binnen de daarin besloten of gestelde termijn gevolg heeft gegeven;3i. te kennen heeft gegeven dat hij geen gevolg zal geven aan zijn verplichting tot terugkeer; 
      
        (lichte gronden)
        4a. zich niet aan een of meer andere voor hem geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 van het Vb heeft gehouden;4c. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;4d. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.
    
    
    
      1.1.
      Verweerder heeft de gronden in de maatregel nader gemotiveerd. Voorts heeft verweerder overwogen dat een minder dwingende maatregel (een lichter middel) niet doeltreffend kan worden toegepast.
      
      
        
          Voortraject
        
      
      2. De rechtbank stelt vast dat eiser de procedure voorafgaand aan de inbewaringstelling niet heeft bestreden. De bewaring is niet op die grond onrechtmatig.
      
      
        
          Grondslag
        
      
      3. De rechtbank is van oordeel dat eiser valt onder de in artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw 2000 genoemde categorie vreemdelingen, nu aan eiser op 30 maart 2022 een terugkeerbesluit en een inreisverbod voor de duur van twee jaar is opgelegd. Eiser geniet derhalve geen rechtmatig verblijf.
      
      
        
          Gronden
        
      
      4. Voorts is de rechtbank van oordeel dat de zware en lichte gronden 3a, 3c, 3i, 4a, 4c en 4d aan de maatregel ten grondslag kunnen worden gelegd en dat deze, in samenhang bezien, reeds voldoende zijn om de maatregel van bewaring te kunnen dragen en om aan te nemen dat een risico bestaat dat eiser zich aan het toezicht zal onttrekken, dan wel dat hij de voorbereiding van vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert.
      
    
    
      4.1.
      Immers, eiser heeft nu hij niet beschikt over een paspoort, geldig visum of verblijfsvergunning immers niet aannemelijk kunnen maken dat hij via de voorgeschreven wijze Nederland is binnengekomen (3a). Ook heeft eiser reeds eerder – op 30-3-2022 – een terugkeerbesluit en inreisverbod ontvangen en heeft hij hier geen gehoor aan gegeven (3c) en heeft hij verklaard niet terug te zullen keren naar Marokko (3i). 
      
    
    
      4.2.
      De rechtbank volgt eiser niet in het standpunt dat grond 3c hem niet tegen kan worden geworpen omdat hij, ondanks juiste bekenmaking van het besluit, niet feitelijk op de hoogte was van zijn plicht om Nederland te verlaten. Eiser is met onbekende bestemming vertrokken zonder het besluit op zijn aanvraag af te wachten. Dat eiser dan mogelijk het besluit niet heeft ontvangen en dus niet op de hoogte was van de vertrekplicht komt voor zijn rekening en risico. De staatssecretaris mag er – nu het besluit op de juiste wijze is bekend gemaakt – vanuit gaan dat eiser het besluit heeft ontvangen en op de hoogte is geraakt van de plicht om Nederland te verlaten. Ook het argument dat grond 3i niet kan worden tegengeworpen omdat eiser gevaar loopt bij eventuele terugkeer slaagt niet. De grond is feitelijk juist, hetgeen voldoende is om de grond aan de maatregel ten grondslag te leggen. 
      
    
    
      4.3.
      Ook lichte grond 4a kan aan de maatregel ten grondslag worden gelegd nu eiser niet heeft voldaan aan de voor hem geldende verplichting zoals neergelegd in artikel 4.39 van het Vreemdelingenbesluit en zich daarmee aan het toezicht op de vreemdelingen onttrokken. Betreffende de lichte gronden 4c en 4d oordeelt de rechtbank dat deze terecht aan de maatregel ten grondslag zijn gelegd nu eiser niet staat ingeschreven in het BRP, niet aannemelijk heeft gemaakt een vaste verblijfplaats te hebben (4c) en hij te kennen heeft gegeven niet te beschikken over middelen van bestaan (4d). Verweerder heeft voor deze gronden ook de relevantie voor het risico op onttrekking aan het toezicht gemotiveerd; in samenhang met de andere gronden kunnen deze gronden de maatregel dan ook dragen.
      
      
        
          Lichter middel 
        
        5.	Gelet op de gronden die aan de maatregel ten grondslag zijn gelegd en de verklaringen van eiser waaruit blijkt dat hij niet wil terugkeren naar zijn land van herkomst, is verweerder er terecht vanuit gegaan dat eiser niet uit eigen beweging gevolg zal geven aan de op hem rustende vertrekplicht. Een lichter middel volstond derhalve niet om de uitzetting van eiser te verzekeren. 
      
      
    
    
      5.1.
      De rechtbank stelt daarbij vast dat verweerder de medische omstandigheden van eiser voldoende betrokken bij de oplegging van de maatregel van bewaring. Verweerder heeft immers aangeven dat er een medische dienst aanwezig is in het detentiecentrum die zal beoordelen in hoeverre eiser medische zorg nodig heeft. Ook is aangegeven dat de medische hulpverlening in het detentiecentrum gelijkwaardig is aan de medische hulpverlening in de vrije maatschappij en dat er eventueel specialistische zorg beschikbaar is. 
      
    
    
      5.2.
      Voorts is de rechtbank niet gebleken van persoonlijke belangen van eiser die de bewaring voor hem onevenredig bezwarend maken en waarin verweerder aanleiding had moeten zien eiser niettemin een lichter middel dan bewaring op te leggen (Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (ABRvS), 23 februari 2015, ECLI:NL:RVS:2015:674).
      
      
        
          Voortvarendheid
        
      
      6. Verweerder heeft op dag 5 (2 november) een eerste overdrachtshandeling verricht, namelijk het houden van een vertrekgesprek. Bovendien heeft verweerder op 8 november 2023 getracht vingerafdrukken af te nemen bij eiser en is op 13 november 2023 de lp-aanvraag doorgezonden aan de Marokkaanse autoriteiten. In het algemeen geldt dat een eerste uitzettingshandeling op dag zes van de inbewaringstelling voldoende voortvarend is (zie de uitspraak van de ABRvS van 8 april 2020, ECLI:RVS:2020:989, onder 2.2) De rechtbank zijn geen bijzondere omstandigheden gebleken die aanleiding zijn hiervan af te wijken.
      
      
        
          Zicht op uitzetting
        
      
      7. De inbewaringstelling is in strijd met artikel 59, van de Vw 2000 en het Unierecht als zicht op uitzetting ontbreekt. Voor dat oordeel ziet de rechtbank geen aanleiding. De autoriteiten van Marokko werken mee aan het verstrekken van reisdocumenten en ook vinden er nationaliteitsbevestigingen plaats. De rechtbank wijst daarbij op de uitspraak van deze rechtbank en zittingsplaats van 14 juni 2023 (ECLI:NL:RBDHA:2023:8706). Op eiser rust bovendien de rechtsplicht Nederland te verlaten. Deze plicht brengt onder meer met zich mee dat eiser actieve en volledige medewerking aan zijn uitzetting dient te verlenen, zoals volgt uit de Afdelingsuitspraken van 13 januari 2022 (ECLI:NL:RVS:2022:85) en van 2 augustus 2022 (ECLI:NL:RVS:2022:2210). De rechtbank constateert dat eiser die medewerking niet of onvoldoende verleent. 
      
    
    
      7.1.
      Nu de Marokkaanse autoriteiten voldoende medewerking verlenen aan het verkrijgen van de voor uitzetting benodigde documenten, is er geen grond voor het oordeel dat zij, indien de vreemdeling zijn medewerking verleent, geen lp op zijn naam willen verstrekken. 
      
      8. Het beroep is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen.
      
      9. Voor een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding.
      
      
    
  
  
    Beslissing
    
    
      De rechtbank:
      - verklaart het beroep ongegrond;- wijst het verzoek om schadevergoeding af.
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. M. Munsterman, rechter, in aanwezigheid van mr. D.G. van den Berg, griffier, en openbaar gemaakt door middel van geanonimiseerde publicatie op rechtspraak.nl. 
    
    
    
      De uitspraak is bekendgemaakt op:
    
    
    
    
      
      
        Rechtsmiddel
      
      Tegen deze uitspraak kan hoger beroep worden ingesteld bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State binnen één week na de dag van bekendmaking.