ECLI:NL:RBDHA:2023:5431, Rechtbank Den Haag, 08-03-2023, C/09/610465 / HA ZA 21-359
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2023-03-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Verbintenissenrecht

Samenvatting: Bouwrecht. Aanneming van werk aan woning. Oplevering geweigerd. Benoeming deskundige.

RECHTBANK Den Haag




Civiel recht





Zaaknummer: C/09/610465 / HA ZA 21-359






Vonnis van 8 maart 2023 (bij vervroeging)






in de zaak van






[eiser]

, te [plaats] ,


eisende partij in conventie,


gedaagde partij in reconventie,


hierna te noemen:

[eiser]

,


advocaat: mr. A.S.J. Graventein-van Etten te 's-Gravenhage,





tegen






[gedaagde]

, handelend onder de naam [bedrijf],


te [plaats] ,


gedaagde partij in conventie,


eisende partij in reconventie,


hierna te noemen:

[gedaagde]

,


advocaat: mr. J. Meerman te 's-Hertogenbosch.








1

Samenvatting




[eiser] heeft de kozijnen in zijn woning laten vervangen door [gedaagde] ; via [gedaagde] heeft hij ook de lateien boven de kozijnen laten vervangen. [eiser] vindt dat deze werkzaamheden niet goed zijn uitgevoerd, waardoor hij schade heeft geleden. In deze procedure vordert hij schadevergoeding van [gedaagde] .





[gedaagde] vindt dat zij de werkzaamheden grotendeels goed heeft uitgevoerd, en dat zij niet de kans heeft gekregen om eventuele fouten die zij heeft gemaakt te herstellen. [gedaagde] vindt ook dat zij niet voor alle opgevoerde schadeposten aansprakelijk kan zijn, onder meer omdat al is opgeleverd en op grond van haar algemene voorwaarden. [gedaagde] vindt verder dat [eiser] niet op een nette manier heeft geprocedeerd, waardoor zij schade heeft geleden. In reconventie vordert zij daarom schadevergoeding van [eiser] .





De rechtbank komt in dit tussenvonnis tot het oordeel dat een deel van de gestelde gebreken vaststaat, namelijk de punten die ook de door [gedaagde] ingeschakelde expert heeft geconstateerd, het ontbreken van de binnenvensterbanken, en het niet tocht- en vochtdicht aansluiten van de kozijnen. De rechtbank oordeelt dat [gedaagde] aansprakelijk is voor de door die gebreken ontstane schade. Of de overige door [eiser] genoemde punten gebreken zijn, kan de rechtbank nog niet beoordelen; de rechtbank zal daarom een deskundige benoemen. Partijen mogen zich uitlaten over wie die deskundige zou kunnen zijn, en welke vragen de rechtbank aan de deskundige kan stellen.







2

De procedure




2.1.


In deze procedure is na het tussenvonnis van 7 juli 2021, waarin op het voegingsincident is beslist, het volgende gebeurd:


- het herstelvonnis van 1 september 2021,


- de conclusie van antwoord tevens eis in reconventie met provisionele vordering van 18 augustus 2021, met producties 1-14,


- de conclusie van antwoord in reconventie en reactie provisionele vordering van 13 oktober 2021,


- het tussenvonnis van 23 november 2022 waarbij een mondelinge behandeling is bevolen,

- de brief van 2 januari 2023 van [eiser] met producties 1-3 (gecorrigeerd prod. 13-15),

- de brief van 10 januari 2023 van [eiser] met akte toelichting eerder ingediende producties en wijziging van eis,


- de brief van 11 januari 2023 van [eiser] met herziene akte toelichting eerder ingediende producties en wijziging van eis,


- de e-mail van 11 januari 2023 van [gedaagde] met bezwaar tegen de eisvermeerdering,


- de akte van 8 februari 2023 van [gedaagde] met een reactie op de eisvermeerdering.





2.2.


De mondelinge behandeling heeft plaatsgevonden op 13 januari 2023. [eiser] werd wegens ziekte van zijn advocaat bijgestaan door mr. A. Beerts , en door de tolk mevr. [naam 1]. [gedaagde] werd bijgestaan door haar advocaat. De griffier heeft aantekeningen gemaakt van wat er ter zitting is besproken; deze aantekeningen zitten in het griffiedossier.





2.3.


[eiser] heeft kort voor de mondelinge behandeling een vermeerdering van eis ingediend. [gedaagde] heeft daarom, zoals besproken tijdens de mondelinge behandeling, na de zitting vier weken gekregen om op de eiswijziging te reageren. Zo is tegemoetgekomen aan de bezwaren die zij had tegen de late vermeerdering van eis. De rechtbank heeft de eisvermeerdering daarom toegestaan en zal deze beoordelen.





2.4.


Ten slotte is de datum bepaald waarop dit vonnis wordt gewezen.







3

De feiten




3.1.


Op 13 maart 2020 heeft [gedaagde] een offerte uitgebracht voor werkzaamheden aan de woning van [eiser] ; de aanneemsom bedroeg € 14.863,16 inclusief btw. Deze offerte is door [eiser] geaccepteerd. In de offerte worden de werkzaamheden zo omschreven:





“Werkzaamheden:





Leveren (kosteloos, indien montage is overeengekomen)





Montage





Afwerken







Uitzondering op de werkzaamheden zijn het afvoeren van het afval en meerwerk bij het afwerken of onvoorziene werkzaamheden.




Standaard afwerking door ons is binnen met gips rondom de kozijnen en buiten met cementvoeg/silicone.”







3.2.


Eind maart/begin april 2020 hebben partijen nadere afspraken gemaakt over extra werkzaamheden.





3.3.


In een e-mail van 1 april 2020, 5:57 PM heeft [gedaagde] [eiser] geïnformeerd over de werkzaamheden. Daarop heeft [eiser] diezelfde avond om 7:10 PM – deels in de tekst van [gedaagde] bericht – geantwoord. Partijen schreven onder meer het volgende (antwoorden van [eiser] worden niet-cursief geciteerd):




“

In attachment u will find a fixed offer after our measure.




There is a difference 34,44 but we can add it to the last payment,no problem.




Check only if everything is ok aspecially with door/window nr 1,as my husband told me u wanted the window so lon als the panel in the door?



- correct, weve made those arrangements (the same height as door filling).






I list also the extra work,I will like that u will check it if everything is correct as u wish.







Windows nr:




3— 1,1x 0,8m metselen



- correct. Would like to have venster (outside sill as well, so looks the same as everywhere).



4 — lood under the window plus 1 level metselen



- correct. Would like to have venster (outside sill as well, so looks the same as everywhere).



5 — venster outside plus 1 level metselen



- correct.



6 — outside venster



- correct.



7 — outside venster



- correct.



8 — mosquito net drutex don’t have it.I can arrange it for u from somewhere else and we can install it after 1 can measure the rubbers



(if you have an example, would be nice to see. We have a cat and would like to avoid damaging it)



Here we need also to make a beton balk under to put the door on it.



- correct.



10— also beton balk to put the balkon door on it



- correct (some metselen under the window?).



11 - outside venster



- correct.



(…)




About the construction balk,ur 4 windows are in bad condition above the window.we cantjust repair it.The balk need to be changed.




Thats very important to do it good,its ur safety.




Friday will come a specialist and he will look on it and if u agree with price he will do it,in the same moment which we will change the windows.




(…)




Windows 1 wil order as soon as u will confirm me that the drawings are correct.




1 will make price for the vensters if I ll know which colour and if only 4 u want and will send to u today.

– I’ve added few more for items 3 and 4.


What about the main entrance door? Did [naam 2] tell what would we like?”






3.4.


In een e-mail van 5 april 2020, 12:43 PM heeft [gedaagde] [eiser] het volgende geschreven:





“ As all windows are correct we can go ahead with order.







Like I told u in last mail there is a difference 34.44 e but we ll add it to the last payment.




About extra work:




1.-




2.-




3.metselen + venster




4.metselen + venster




5.metseten + venster




6.lood




7.metselen + venster




8.stenen metselen 2 lagjes ( u can choose which one u like and buy it and we will make it),lood




9.metselen + venster




10.metselen + venster onder window




11.metselen + venster




12.metselen + venster




Than u will have the vensters everywhere and it will looks nice.




Kost voor the vensters is — 14,5 m 20 cm antraciet —487 e ex btw=589.27 e




Lood—250e




Kost voor metselen — it will be actually depends if my worker will be back on time.Otherwise the guy from balk work ( [naam 3]) he can do it.We can metselen the small things like one lagje onder the window but the bigger one it should be done with a person which have good experience.So here I will like to wait a bit.




Most important now is order the windows and vensters.




(…)”







3.5.


Daarop heeft [eiser] diezelfde middag, 5 april 2020 om 5:57 PM, het volgende geantwoord:





“Could you please let me know approximate installation works amount with extra? We do not need anything done inside, only outside ( [naam 2] probably told you already)?”







3.6.


Op 6 april 2020 heeft de volgende e-mailwisseling tussen partijen plaatsgevonden:




[gedaagde] [9:15 AM]:

As u don’t need finishing inside I think we can do the metsel work instead so it will be around 5400 ex btw






[gedaagde] [9:16 AM]:

Sory the metsel work plus vensters installation






[eiser] [9:45 AM]:

Thanks for clarification – for us it looks good and we agree with vensters – we will transfer initial amount today.




Regarding beams – I haven’t received anything from [naam 3] yet (and he told this is not going to be quick).







3.7.


Medio april 2020 zijn de werkzaamheden aan de woning begonnen.





3.8.


De vervanging van de stalen balen boven de ramen (hierna: de lateien) werd eerst uitgevoerd door Baboe Bouwbedrijf. Begin mei 2020 begon [eiser] twijfels te krijgen over de uitvoering van het werk: de lateien begonnen al door te hangen. [gedaagde] heeft de werkzaamheden aan de lateien toen laten inspecteren door Trishul Bouw ; die concludeerde dat de door Baboe Bouw gebruikte lateien niet draagkrachtig genoeg waren. [gedaagde] heeft Trishul Bouw opdracht gegeven om de lateien te vervangen door een draagkrachtiger versie, en om de rollaag aan de buitenzijde op te doen vangen door een hoeklijn.





3.9.


Op 23 mei 2020, 4:18 PM heeft [gedaagde] [eiser] het volgende gemaild:





“1.I got the second transfer thank you.




2.About the front door . Actually I said regullary price what I ask for demontage,montage its then 350 e I was in the big stress as u could hear and I spoked with [naam 2] aer that , [naam 2] said that he count only montage because by you was different situaon he knew it that someone have to put all construcons Out and make new one with the front door and I should minus max 150 -200 e .Otherwise we can sll install it of course.




3. Ok




4.lm waing date from drutex when the service will come as all 3 glases will come in the same me with service,they are busy with planning,its something else as transport. As soon as I ll know I will let u know as wel.l will put everything on the factuur.About guaranty it stays on the contract.




5.Outside vensters I will bring it aer [naam 2] will come to Holland again.About installaon I will inform u later ,now everyone have stress so want the situaon first come down,l didn’t count any money for installaon as its not much work. I cant really agree for 20% from all windows amount for 3 glasses.lf u don’t trust me u can hold some money but not 20% from all complete windows.




I can write u confirmaon that u will get it of course,im from Drutex if I said that 1 will do something I will do it,don’t be worry about it.




Today Our work is finish hopefully.i ll ask u to control all windows with [naam 2] and send me mail that everything is ok.Behalf the 3 glases of course.lts with guarane from me to you.This will avoid discussions later on how we le the windows for u. MVG”







3.10.


Daarop heeft [eiser] die avond om 11:50 PM het volgende geantwoord:





“1. Please let us know when we would transfer the last 20% of subcontractor’s work? Please keep in mind - they still need to finish the works (works are not completed yet). No complaints for subcontractor’s works quality - good and professional.




2. Front door - as we told before, there is no need to install it now to an old spot, because it will be re-installed again in a short time. You told 350€ in email, now you say 150-200 - this is still ongoing. We have not received your detailed offer for installation and now everything is changing on a fly again - you wrote 350, we replied to you - install item with wrong measurements. We are communicating with you and we see speculations coming from another side again and again. Ok, [gedaagde] , please, deduct from install works for that door.




Now more and more is clear why documents are not provided on time, sorry to say that.




3. Ok . It is finished - with wrong measurements to speed up the process, but finished / closed.




4. For damaged items we can agree for 15% of windows amount (2 174,64 €, I meant not from all complete works, only windows), and not less until items are replaced. This is required to avoid discrepancy and will be transferred to MWindows account the next working day after replacement is completed.




5. Here is the same - before it was extra work, now it is not (again changed even it was in email which you referred as your install work description, because of the same missing document/offer). Now we request - please, just deliver them without damages, scratches, cuts from unpacking knife like on a slider door.




Installation works are finished today, with the lack of quality, but finished.




Please, send us an invoice for agreed amounts. As requested before - please make invoice “transparent” and clear, so we know what amount is calculated for every particular item, nothing special, regular detailed invoice done by any organization in NL and elsewhere in EU.




Please, make it fully detailed - this invoice is going to gemeente and tax authorities to recalculate btw, because not all items would be taxed 21% (and windows offer has 23% - woudn’t it apply only in PL ? we are calculating in NL). Your invoice has 21% calculations only, but we will arrange recalculations ourselves. I’ve contacted them already and they confirmed that It is possible to recalculate. Hope this clarifies a bit more.”







3.11.


[eiser] heeft daarop deskundigenbureau Top Expertise BV (hierna: Top Expertise ) ingeschakeld om de werkzaamheden aan de kozijnen te beoordelen. Top Expertise heeft op 9 juli 2020 een rapport uitgebracht, op basis van het Bouwbesluit, montage vakrichtlijnen BRL 0709 en de kwaliteitseisen zoals opgesteld door de Vereniging van Kunststof Gevelelementenindustrie (VKG).




Top Expertise constateerde verschillende gebreken aan de werkzaamheden; het merendeel kwam erop neer dat de kozijnen onjuist zijn verankerd en zonder deugdelijke (vocht- en tochtkerende) aansluiting op het bouwkundig kader zijn geplaatst, waardoor er risico ontstaat op vochtoverlast door condensvorming, doorslaand vocht en/of lekkage bij regen in combinatie met wind. Daarnaast was er een betonnen waterslag beschadigd, waren een aantal ruiten beschadigd, waren niet alle kozijnen afgewerkt met purschuim, en was het metselwerk volgens Top Expertise niet overal deugdelijk aangebracht. Verder constateerde Top Expertise dat de bovendorpel van het kozijn in de woonkamer doorhing, en dat het deurkozijn in de werkkamer niet goed aansluit op het raamkozijn. Hoewel het hang- en sluitwerk in de overeenkomst niet duidelijk is omschreven, meende Top Expertise dat goed en deugdelijk hang- en sluitwerk desondanks een kerntrekbeveiliging moet hebben.





Klachten van [eiser] over het gebruik van onjuiste kit en scheefstand van de kozijnen vond Top Expertise ongegrond. Klachten over beschadigingen aan de stenen en het schilderwerk van de gevel kon Top Expertise niet verifiëren, omdat zij geen informatie had over hoe de gevel er voor de werkzaamheden uitzag.





De kosten voor herstel van de geconstateerde gebreken begrootte Top Expertise op € 10.000 inclusief btw.






3.12.


In een brief aan [gedaagde] van 24 juli 2020 heeft [eiser] zijn visie op het gebeurde en al zijn klachten op een rij gezet. In de brief heeft hij onder meer het volgende geschreven (onderstreping in origineel):





“You have stated that you have finished the work on May 23rd 2020 even you’ve been informed about the lack of quality of the works and the ordered TopExpertise inspection to inspect installation works (…). Due to your and

[[gedaagde] partner]

actions and the many times you stated to us that you would never agree with independent technical inspection repost results, one can only conclude that you are not willing to perform the the repairs that are necessary, or redo the works properly that we have paid you for but done with the lack of quality, and there for you are legally already in default.


Solely in case it may prove legally necessary, we hereby place you in default regarding all the issues mentioned above and in the TopExpertise report, we give you a term of two weeks as of the date of this letter, to fix or perform these works.


If you refuse, we will terminate the contract and hold you and

[[gedaagde] partner]

liable for all our damages, caused by your and mostly by

[[gedaagde] partner]

’s actions. We will claim back the payments we made to you for

[[gedaagde] partner]

’s work, because the works he did on behalf of

[ [gedaagde] ]

have to be redone due to the lack of quality and technological violations.




(…)




If you do not fix the problems for which you are in default, as mentioned above and in the attached TopExpertise report (see attachment 4), within the given period of two weeks of today, we will have no other option but to start a court case, to have TopExpertise defined amount returned to us (…) and to seek reimbursement of all our damages (…). If that is the case, there will be no further notice before a subpoena will be delivered to you by the bailiff.







3.13.


Bij brief van 5 augustus 2020 heeft de toenmalige advocaat van [gedaagde] geantwoord dat [gedaagde] zich niet herkende in de klachten en dat zij geen enkele aansprakelijkheid erkende. Wel was [gedaagde] bereid om de afwatering te controleren en eventuele fouten daaraan te herstellen.





3.14.


Nadien heeft het veel geregend en zijn er in de woning van [eiser] lekkages geweest. [eiser] heeft toen een aanvullend deskundigenbericht laten opmaken door KakesWaal Expertise (hierna: KakesWaal), die op 11 december 2020 rapport heeft uitgebracht over alle uitgevoerde werkzaamheden.




KakesWaal bevestigde de door Top Expertise geconstateerde gebreken aan de kozijnen, het metselwerk en de waterslag; daarnaast constateerde zij verschillende gebreken aan de overige werkzaamheden. De meest verstrekkende daarvan zijn dat de lateien volgens KakesWaal ten onrechte niet van verzinkt staal zijn, en dat de lateien te laag zijn geplaatst waardoor er onvoldoende ruimte is voor het rondom vocht- en winddicht afwerken van de kozijnen. Ook noteerde zij dat de oude stelregels onder de bestaande kozijnen zijn weggehaald maar niet vervangen, waardoor de kozijnen te laag staan om er nog een vensterbank onder te kunnen monteren en vocht de woning binnen kan dringen. De woning is volgens KakesWaal niet wind- en waterdicht.


De witte aanslag waarvan [eiser] vreesde dat dit schimmel was, was volgens KakesWaal geen schimmel maar door het vocht uitgetreden zouten, die verwijderd kunnen worden.





Om de gebreken te herstellen, moeten de kozijnen, hoeklijn en lateien volgens KakesWaal worden verwijderd, opnieuw worden geplaatst en van vocht- en tochtwering worden voorzien. De kosten voor herstel begrootte KakesWaal op € 15.000 inclusief btw.






3.15.


Bij brief van 8 januari 2021 heeft de advocaat van [eiser] [gedaagde] het rapport van KakesWaal toegestuurd. Ook heeft hij haar in gebreke gesteld en gesommeerd om binnen vijf dagen na dagtekening van de brief aansprakelijkheid te erkennen en een plan aan te leveren om alle door KakesWaal genoemde gebreken binnen veertien dagen na dagtekening van de brief te herstellen. Als [gedaagde] daaraan niet zou voldoen, gold de brief als omzettingsverklaring en kondigde de advocaat aan dat [eiser] [gedaagde] in rechte zou betrekken.





3.16.


Bij e-mail van 11 januari 2021 heeft de toenmalige advocaat van [gedaagde] geantwoord dat [gedaagde] ook een deskundigenrapport wilde laten opmaken.





3.17.


Op 28 januari 2021 heeft Bouwkundig adviesbureau BouwCheck BV (hierna: BouwCheck ) de werkzaamheden geïnspecteerd. [eiser] is met BouwCheck door de woning gelopen; hij wilde niemand namens [gedaagde] toelaten omdat er coronamaatregelen golden. BouwCheck heeft diezelfde dag een rapport opgesteld.




BouwCheck bevestigt een aantal door Top Expertise en KakesWaal geconstateerde gebreken (zie hierna in rechtsoverweging 5.3) maar weerspreekt dat de lateien van verzinkt staal moeten zijn en hoger geplaatst moeten worden. KakesWaal zou haar advies hebben gebaseerd op normen die alleen voor nieuwbouw gelden en niet voor oudbouw zoals de woning van [eiser] . Ook zijn de kozijnen volgens BouwCheck op zich juist geplaatst. Het metselwerk is inderdaad ruw opgeleverd, maar wel stuc-klaar voor afwerking zoals partijen zouden hebben afgesproken. Verder meent BouwCheck dat een deel van de condensvorming te wijten is aan het feit dat de gevel een traditionele 1/1-steensgevel is; partijen hebben geen afspraken gemaakt om de gevel van voorzetwanden of andere isolatie te voorzien. Tenslotte bevat de overeenkomst volgens BouwCheck geen afspraken over een kerntrekbeveiliging.






3.18.


Op 5 maart 2021 heeft [eiser] verlof gevraagd om beslag te leggen op de bankrekening van [gedaagde] . Nadat zijn advocaat bij e-mail van 8 maart 2020 op verzoek van de rechtbank aanvullende informatie had verstrekt over de vrees voor verduistering van roerende zaken, heeft [eiser] dit verlof op 8 maart 2021 gekregen.





3.19.


Op 9 maart 2021 heeft de advocaat van [gedaagde] het rapport van BouwCheck aan de advocaat van [eiser] gestuurd.





3.20.


[gedaagde] heeft in zes delen in totaal € 30.183,43 aan [eiser] gefactureerd, waarvan hij € 30.055 heeft voldaan.







4

Het geschil




4.1.



[eiser] vordert

in conventie

– samengevat – een verklaring voor recht dat [gedaagde] jegens hem is tekortgeschoten in de uitvoering van de aannemingsovereenkomst en dat zij aansprakelijk is voor de schade die hij als gevolg daarvan lijdt.


Daarnaast vordert hij – samengevat – veroordeling van [gedaagde] tot betaling aan hem van de kosten van herstel van de gebreken à € 25.240,60, de kosten voor het inschakelen van Top Expertise en KakesWaal van in totaal € 2.912,49, de dubbele woonlasten die hij van 23 mei 2020 tot maart 2022 heeft gehad omdat hij door de gebreken niet in de woning kon wonen, en de kosten voor het aangaan van de lening die hij moest aangaan om de woning provisorisch klaar te maken voor bewoning per maart 2022.


Tenslotte vordert [eiser] veroordeling van [gedaagde] in de kosten van deze procedure en van het gelegde beslag.






4.2.


[gedaagde] voert verweer in conventie. Zij concludeert tot niet-ontvankelijkheid van [eiser] , dan wel tot afwijzing van de vorderingen van [eiser] , met veroordeling van [eiser] in de werkelijke kosten van deze procedure omdat zij vindt dat hij de rechtbank een onjuist en onvolledig beeld heeft voorgehouden.





In reconventie

vordert [gedaagde] opheffing van de gelegde beslagen; een verklaring voor recht dat die beslagen onrechtmatig zijn gelegd en dat [eiser] jegens [gedaagde] aansprakelijk is voor de schade die zij daardoor lijdt. Ook vordert [gedaagde] veroordeling van [eiser] tot betaling aan haar van € 100 voor bankkosten in verband met het gelegde beslag, en € 785 aan kosten voor de contra-expertise. Tenslotte vordert zij teruggave van de door Baboe Bouwbedrijf geplaatste balken, op straffe van een dwangsom van € 2.500 per dag, met een maximum van € 25.000.






4.3.


[eiser] voert verweer in conventie.





4.4.


Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, per onderwerp nader ingegaan.







5

De beoordeling in conventie





Aansprakelijk voor alle schade en gebreken?






5.1.


[gedaagde] heeft argumenten aangevoerd waarom zij voor sommige schade en gebreken niet aansprakelijk kan zijn. Voordat de rechtbank de door [eiser] gestelde gebreken beoordeelt, zal zij de argumenten van [gedaagde] behandelen. Als een van die argumenten slaagt, komt de rechtbank aan sommige schadeposten namelijk niet meer toe.





Exoneratie in algemene voorwaarden?







5.2.


[gedaagde] beroept zich op een aansprakelijkheidsbeperking in haar algemene voorwaarden, maar verklaarde tijdens de zitting dat zij niet zeker weet of deze aan [eiser] zijn verstrekt. In de conclusie van antwoord wordt voor de voor ontvangst ondertekende voorwaarden verwezen naar productie 1, maar is geen ondertekend exemplaar van de algemene voorwaarden overgelegd. [eiser] betwist dat de algemene voorwaarden aan hem zijn verstrekt.





5.3.


Het is aan [gedaagde] om te stellen en te bewijzen dat zij de algemene voorwaarden aan [eiser] heeft verstrekt; de stelling dat de voorwaarden waarschijnlijk zijn verstrekt, is onvoldoende. [gedaagde] kan zich daarom in deze procedure niet op de algemene voorwaarden beroepen.





Oplevering aanvaard?







5.4.


[gedaagde] stelt dat zij het werk op 23 mei 2020 heeft opgeleverd en dat [eiser] het werk toen ook heeft aanvaard, zodat zij niet aansprakelijk kan worden gehouden voor de gebreken die [eiser] toen al had kunnen ontdekken. Zij wijst erop dat [eiser] de facturen na 23 mei 2020 gewoon heeft betaald, wat er volgens haar op duidt dat hij de oplevering heeft aanvaard.





5.5.


[eiser] zegt dat hij tijdens de inspectie op gebreken heeft gewezen, dat hij de oplevering heeft geweigerd, en dat hij tijdens de inspectie aan de ex-partner van [gedaagde] heeft gezegd dat hij overwoog om een deskundige in te schakelen om het werk te beoordelen. De ex-partner van [gedaagde] had een incassobureau; [eiser] zegt dat hij door diens uitlatingen vreesde dat zijn kredietwaardigheid in het geding zou komen als hij de facturen van [gedaagde] niet betaalde.





5.6.


De rechtbank is van oordeel dat [eiser] de oplevering niet heeft aanvaard. Dit oordeel berust op de volgende overwegingen.




5.6.1.


Uit de e-mail van [gedaagde] zelf van 23 mei 2020 blijkt dat op dat moment nog niet alle werkzaamheden waren uitgevoerd en ook niet diezelfde dag nog uitgevoerd zouden worden; tijdens de mondelinge behandeling heeft [gedaagde] gezegd dat in elk geval de vensterbanken nog geplaatst moesten worden. Ook waren er nog herstelwerkzaamheden aan de vensters waarover partijen afspraken hadden gemaakt. De e-mails van zowel [gedaagde] als [eiser] van 23 mei 2020 bevestigen dat [eiser] opmerkingen heeft gemaakt over de kwaliteit van de uitgevoerde werkzaamheden – niet alleen tijdens de inspectie maar ook in eerdere correspondentie en gesprekken. Het is de rechtbank mede daarom niet duidelijk dat het werk inderdaad klaar was om te worden opgeleverd.





5.6.2.


Daarbij komt nog dat [gedaagde] ter zitting heeft verteld dat [eiser] en haar ex-partner tijdens de inspectie flinke ruzie hebben gekregen over klachten van [eiser] : zij zijn die dag in onmin uit elkaar gegaan. Als al sprake zou zijn van een oplevering, kan onder deze omstandigheden niet worden gezegd dat [eiser] die oplevering heeft geaccepteerd.





5.6.3.


Gezien de ook door BouwCheck geconstateerde gebreken, en gezien de eerdere ervaringen met de plaatsing van de lateien door onderaannemer Baboe Bouw , mocht [eiser] de oplevering weigeren.






5.7.


Dit betekent dat [gedaagde] zich niet kan beroepen op de bevrijdende werking van oplevering (artikel 7:758 lid 3 van het Burgerlijk Wetboek, hierna: BW).





Aansprakelijk voor gebreken in werk onderaannemers







5.8.


Hoewel er in de conclusie van antwoord geen juridisch verweer aan is verbonden, heeft [gedaagde] wel gezegd dat zij het eigenlijk oneerlijk vindt dat alleen zij in deze procedure ter verantwoording wordt geroepen voor dingen die anderen verkeerd hebben gedaan. Zij heeft uitgelegd dat zij geen ervaring had met het plaatsen van lateien, maar dat zij [eiser] wilde helpen omdat een andere aannemer hem in de kou had laten staan. Hij wilde één aanspreekpunt bij wie hij terechtkon, en zij had aannemers in haar netwerk die het werk wel konden doen. Zij heeft alleen als ‘doorgeefluik’ opgetreden niet; de betalingen van [eiser] heeft zij ook meteen doorgestort aan Baboe Bouw en Trishul Bouw .





5.9.



De rechtbank twijfelt er niet aan dat [gedaagde] de taak van ‘tussenschakel’ met goede bedoelingen op zich heeft genomen. Zij heeft dit echter wel als professionele ondernemer gedaan. Zij heeft met [eiser] afgesproken dat de lateien zouden worden vervangen en heeft [eiser] daartoe met Baboe en Trishul in contact gebracht; de bedrijven hebben aan haar gefactureerd, en [eiser] heeft het geld aan haar overgemaakt. De wet (artikel 7:751 BW) verbindt hier het gevolg aan dat [gedaagde] aansprakelijk is voor de deugdelijke uitvoering van de vervanging van de lateien, óók als zij het werk aan de lateien verder helemaal aan Baboe en Trishul heeft overgelaten.


Dit betekent dat [eiser] zich alleen tot [gedaagde] hoeft te wenden, en dat [gedaagde] Baboe en/of Trishul moet aanspreken als zij vindt dat (een deel van) de schade voor hun rekening komt.






Dubbele woonlasten: redelijke toerekening?







5.10.


Tenslotte vindt [gedaagde] dat zij niet aansprakelijk kan worden gehouden voor de dubbele huurlasten, omdat deze schade geen gevolg is van (gebreken in) haar werkzaamheden. [gedaagde] stelt – kort gezegd – dat de klachten die [eiser] heeft, eerder wijzen op problemen met de constructie van het huis dan (alleen) op fouten in de kozijnen. Verder gelden de normen voor lateien waar KalesWaal naar verwijst, volgens BouwCheck alleen voor nieuwbouw en niet voor oudbouw als de woning van [eiser] .





5.11.


[eiser] stelt dat de woning door de gebreken onbewoonbaar was, onder meer door vocht- en tochtproblemen.





5.12.


De rechtbank kan deze stellingen op dit moment niet beoordelen, omdat haar nog niet duidelijk is of alle klachten van [eiser] inderdaad het gevolg zijn van gebreken in de werkzaamheden van [gedaagde] . Pas wanneer duidelijk is welke gebreken aan [gedaagde] zijn toe te rekenen, kan de rechtbank beoordelen of die gebreken het gebruik van de woning onmogelijk maakten.





Deel gebreken erkend







5.13.


In dit dossier hebben drie deskundigen de werkzaamheden van [gedaagde] en haar onderaannemers al beoordeeld: Top Expertise en KakesWaal in opdracht van [eiser] , en BouwCheck in opdracht van [gedaagde] . Alle drie constateren zij gebreken in de werkzaamheden; hun constateringen komen voor een deel overeen.





5.14.


[gedaagde] heeft de door BouwCheck geconstateerde gebreken erkend. De rechtbank neemt daarom in elk geval de volgende gebreken als vaststaand aan:




Een aantal kozijnen aan de voor- en achterkant van de woning is nog niet afgepurd;




De kozijnen en de schuifpui zijn niet op alle plekken juist verankerd;




De specievulling bij diverse buitenkozijnen bolt eruit en is niet vocht- en tochtdicht, de specielaag moet worden verwijderd;




Er zit een te grote ruimte tussen de bovenkant van de schuifpui en de onderkant van de latei, waardoor de pui rond dit element niet vocht- en tochtdicht is;




Een betonnen waterslag is beschadigd;




Stroken loodvervanger zijn niet goed bevestigd en/of afwaterend geklopt;




In het samengestelde raam/deurkozijn aan de achterkant strookt de onderkant van het raamkozijn niet met het deurkozijn (2 cm) en is sprake van een hoogteverschil (4 mm);




Er zit bij de tochtstrip teveel ruimte tussen de deur en het kozijn de in werkkamer;




Er is betonschade aan de onderkant van het balkon.







5.15.


Dit is een flinke lijst met punten, waarvan de meeste tot gevolg hebben dat de gevels waarin de bouwelementen zitten niet vocht- en tochtdicht zijn en/of een koudebrug vormen. Deze punten zijn niet ‘even’ te verhelpen. De rechtbank is daarom van oordeel dat dit geen opleverpunten zijn, maar gebreken.





Niet-erkende gebreken







Ontbreken vensterbanken







5.16.


BouwCheck noteert dat [eiser] de vensterbanken zelf zal monteren, terwijl Top Expertise het ontbreken van de vensterbanken (onderdorpels) als gebrek aanmerkt. De rechtbank leidt hieruit af dat wel vaststaat dat de vensterbanken niet zijn gemonteerd, maar dat partijen het er niet over eens zijn of was overeengekomen dat [gedaagde] dit moest doen.





5.17.


In combinatie met wat [gedaagde] ter zitting vertelde, begrijpt de rechtbank dat de observatie van BouwCheck gebaseerd is op de e-mailwisseling van 5 en 6 april 2020: [gedaagde] meent dat hierin is overeengekomen dat [eiser] de vensterbanken binnen zelf zou plaatsen. [eiser] meent echter dat [gedaagde] de vensterbanken wel zou (doen) plaatsen.





5.18.


Om te kunnen beoordelen of het niet monteren van de binnen-vensterbanken een gebrek is, moet de rechtbank eerst vaststellen wat partijen zijn overeengekomen. Daarbij komt het aan op de zin die zij in de gegeven omstandigheden over en weer redelijkerwijs aan elkaars gedragingen mochten toekennen en op hetgeen zij in het licht van alle omstandigheden van het geval redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten.





5.19.



De rechtbank leest in de e-mailwisseling van 5 en 6 april 2020 dat [eiser] de afwerking van het metselwerk aan de binnenzijde (“

finishing inside

”) zelf zou doen. De term ‘afwerking’ ziet naar het oordeel van de rechtbank echter alleen op eenvoudige werkzaamheden aan de buitenkant van bouwkundige elementen (stuken, behangen, opschuren, verven etc.) en niet op het aanbrengen van bouwkundige elementen. Deze uitleg past bij wat er in de offerte van [gedaagde] over afwerking staat: “

Standaard afwerking door ons is binnen met gips rondom de kozijnen en buiten met cementvoeg/silicone.

” Vensterbanken zijn niet van gips.


Een vensterbank is een bouwkundig element, dat voor een leek bovendien niet eenvoudig is aan te brengen. [gedaagde] had de afspraak dat [eiser] de afwerking aan de binnenkant zelf zou doen daarom redelijkerwijze niet zo mogen begrijpen dat zij geen vensterbanken hoefde aan te brengen. Dat zij dit niet heeft gedaan, is dus een gebrek.






Klachten over (aansluiting) kozijnprofielen







5.20.


Top Expertise constateert dat sommige kozijnprofielen en onderdorpels direct op het metselwerk zijn aangebracht, wat een koudebrug met een verhoogde kans op schimmel en condens zou vormen. Verder zouden sommige kozijnen onjuist zijn verankerd. KakesWaal bevestigt dit en voegt daaraan toe dat de oude stelregels onder de bestaande kozijnen zijn weggehaald en ten onrechte niet zijn vervangen, waardoor vocht de woning in kan komen. Ook zou de beglazingsband aan de buitenzijde links onjuist zijn aangebracht. KakesWaal is met Top Expertise van mening dat de woning niet wind- en waterdicht is.





5.21.


BouwCheck gaat niet expliciet op al deze punten in, maar constateert wel dat de kozijnen niet overal goed zijn verankerd, dat de aansluitingen van diverse buitenkozijnen en dorpels niet correct zijn uitgevoerd en/of afgewerkt, en dat de kozijnen daardoor niet water- en tochtdicht zijn. [gedaagde] heeft haar verweer tegen de door Top Expertise en KakesWaal met toelichting genoemde punten verder niet inhoudelijk toegelicht, wat van haar als professionele partij wel mocht worden verwacht.





5.22.


Gelet op dit oordeel, en gelet op het onder 5.13-5.15 overwogene, zal de rechtbank in elk geval de door Top Expertise begrote herstelkosten toewijzen. Welk prijskaartje daaraan moet komen te hangen, hangt mede af van de vraag welke herstelwerkzaamheden nog meer uitgevoerd moeten worden. Die vraag kan de rechtbank op enkele punten pas na de benoeming van een deskundige beantwoorden (zie hierna onder 5.25 e.v.), zodat de beoordeling op dit punt wordt aangehouden.





Kerntrekbeveiliging







5.23.



Top Expertise constateert dat het hang- en sluitwerk niet in de aannemings-overeenkomst is beschreven, maar meent desondanks dat in het aangebrachte hang- en sluitwerk een (certificaat voor een) kerntrekbeveiliging ontbreekt.


Volgens Top Expertise zou die beveiliging bij goed en deugdelijk werk inbegrepen moeten zijn. Uit het rapport is echter niet op te maken op welke norm Top Expertise dit baseert. Een dergelijke norm is bij de rechtbank niet bekend. Uit het rapport is evenmin op te maken dat het aangebrachte hang- en sluitwerk niet inbraakwerend is.


Omdat het aanbrengen van een kerntrekbeveiliging niet is overeengekomen en niet gebleken is dat het hang- en sluitwerk zonder die beveiliging niet functioneel is, is de rechtbank van oordeel dat op dit punt geen sprake is van een gebrek.






Glasdikte onjuist







5.24.


In het rapport van Top Expertise wordt de vraag opgeworpen of de glasdikte wel juist is, omdat ‘een glasdikte van 4 mm aannemelijk niet aan de daartoe gestelde eisen voldoet’. Na de gemotiveerde betwisting van deze klacht door ( BouwCheck en) [gedaagde] heeft [eiser] dit vermoeden niet nader toegelicht, zodat de rechtbank daaraan voorbijgaat.





Lateien en overige klachten







5.25.


KakesWaal stelt dat de door [gedaagde] geplaatste lateien ten onrechte niet van verzinkt staal zijn, en dat ze te laag zijn geplaatst waardoor er onvoldoende ruimte is voor het rondom vocht- en winddicht afwerken van de kozijnen. Verder zouden sommige kozijnen te hoog zijn opgemetseld, waardoor er geen ruimte meer is voor een koudebrugonderbreking. Ook zouden de kozijnen in de bad-, werk- en voorkamer ten onrechte zonder stalen liggers zijn aangebracht. Verder zou de koppeling tussen het raam- en het deurkozijn bol staan, en zou de bovendorpel in de woonkamer voor doorhangen.





5.26.


BouwCheck stelt dat de bouwnormen voor stalen lateien waaraan KakesWaal refereert alleen op nieuwbouw zien, en niet op oudbouw. Verder meent BouwCheck dat de koppeling tussen het raam- en het deurkozijn wel goed is uitgevoerd en dat alle kozijnen verder correct zijn geplaatst.





5.27.


De rechtbank acht zich onvoldoende voorgelicht om te kunnen beoordelen of op deze punten sprake is van gebreken. Zoals ter zitting al is besproken, is de rechtbank voornemens zich op deze punten door een deskundige te laten voorlichten; partijen mogen zich over dit voornemen uitlaten. De rechtbank zal aan het eind van dit vonnis uitleggen hoe en wanneer zij dit precies kunnen doen.







6

De beoordeling in reconventie





Beslagen






6.1.


Gelet op het oordeel in conventie, waaruit volgt dat een deel van de vordering van [eiser] zal worden toegewezen, zal de rechtbank de gelegde beslagen sowieso niet geheel opheffen. Op dit moment is er ook geen aanleiding om te oordelen dat het gelegde beslag jegens [gedaagde] onrechtmatig is omdat het voor een veel te hoog bedrag is gelegd; dit kan de rechtbank pas beoordelen als duidelijk is welk bedrag aan [eiser] aan schadevergoeding moet worden toegewezen. Dit deel van de beoordeling houdt de rechtbank daarom aan.





Teruggave balken Baboe Bouwbedrijf







6.2.


[gedaagde] vordert ook teruggave van de door Baboe Bouwbedrijf geplaatste balken. [eiser] heeft bij antwoord en ter zitting aangegeven dat Trishul Bouw deze balken na de afronding van haar werkzaamheden heeft meegenomen. [gedaagde] heeft dit niet betwist en heeft dit deel van haar vordering niet nader toegelicht. De rechtbank gaat er daarom vanuit dat [eiser] niet over de balken beschikt, en zal deze vordering van [gedaagde] afwijzen.





Onjuiste voorlichting rechtbank?







6.3.


[gedaagde] maakt in conventie en in reconventie aanspraak op vergoeding van de werkelijke proceskosten, omdat sprake zou zijn van misbruik van procesrecht door [eiser] : hij zou de rechtbank moedwillig onjuist en onvolledig hebben voorgelicht, zowel in de dagvaarding als in het beslagrekest.





6.4.


Twee dingen steken [gedaagde] vooral: dat [eiser] in het beslagrekest heeft gezegd dat zij geen Nederlands spreekt en mogelijk naar Polen zou verdwijnen, en dat hij zijn brief aan haar van 24 juli 2020 niet heeft genoemd of overgelegd.





6.5.



De rechtbank constateert dat de advocaat van [gedaagde] in haar e-mail aan de voorzieningenrechter van 8 maart 2021 inderdaad schrijft dat [gedaagde] de Nederlandse taal niet spreekt. De rechtbank heeft tijdens de mondelinge behandeling gemerkt dat [gedaagde] wel degelijk Nederlands spreekt.


[gedaagde] heeft dus gelijk als zij zegt dat de e-mail van de advocaat een onjuistheid bevat. De rechtbank kan zich voorstellen dat [gedaagde] deze onjuistheid als een belediging heeft ervaren.






6.6.



Echter: deze onjuistheid is niet de reden dat het beslagverlof is toegewezen.


In de e-mail staat namelijk ook dat [gedaagde] haar onderneming (ook) drijft met behulp van materialen die besteld worden vanuit Polen en omringende landen; dat haar zakelijke netwerk zich voor een belangrijk deel in het buitenland bevindt, dat zij in Nederland geen onroerend goed op haar naam heeft, en dat het gemakkelijk zou zijn voor [gedaagde] om waardevolle roerende zaken en voertuigen mee te nemen naar Polen , als zij dat zou willen. Deze stellingen zijn niet betwist en zijn voldoende om de juridische eis van ‘vrees voor verduistering’ onderbouwen. Dit betekent niet dat [gedaagde] van plan was om haar bezit naar Polen weg te sluizen, maar alleen dat dit mogelijk zou zijn als zij dit zou willen.






6.7.


[gedaagde] vindt ook dat [eiser] zijn brief van 24 juli 2020 had moeten noemen en in het geding had moeten brengen, omdat hij de overeenkomst in die brief zou hebben opgezegd. Als de overeenkomst al was opgezegd, kon [eiser] volgens [gedaagde] niet zeggen sprake zou zijn van ontbinding.





6.8.


De rechtbank leest in de brief echter geen opzegging, maar een ingebrekestelling waarin [eiser] aankondigt wat hij allemaal zou gaan doen als [gedaagde] geen aansprakelijkheid zou erkennen en zij de gebreken niet binnen twee weken zou herstellen (onderstrepingen rechtbank):




“

If you refuse, we


will terminate


the contract and hold you and

[[gedaagde] partner]

liable for all our damages, (…). We


will claim


back the payments we made to you for

[[gedaagde] partner]

’s work,

” en “

If you do not fix the problems for which you are in default (…) within the given period of two weeks of today,


we will have


no other option but to start a court case, to have TopExpertise defined amount returned to us (…) and to seek reimbursement of all our damages (…).


If that is the case


, there will be no further notice before a subpoena will be delivered to you by the bailiff.




SUMMONS




We would like to avoid legal proceedings


, but feeling the situation is very urgent and believing, that immediate action is needed. (…)

”





In elk geval is de lezing van [gedaagde] dat de brief een opzegging bevat, niet de enige manier waarop de brief van 20 juli 2020 redelijkerwijze kan worden begrepen. Daarbij komt dat partijen na de brief van 24 juli 2020 nog met elkaar hebben gecommuniceerd, en dat KakesWaal daarna aanvullend onderzoek heeft gedaan. Onder die omstandigheden stond het [eiser] vrij om zich in deze procedure niet op de ingebrekestelling van 24 juli 2020 te beroepen, maar (alleen) op de latere ingebrekestelling van 8 januari 2021 waarin hij [gedaagde] ook voor de door KakesWaal geconstateerde gebreken aansprakelijk had gesteld. Van een schending van de waarheidsplicht is gelet op dit alles geen sprake.






6.9.


Tenslotte stelt [gedaagde] dat het niet waar is dat zij zich pas na de brief van BouwCheck bereid heeft getoond om de gebreken te herstellen, omdat zij dit steeds heeft aangeboden. Uit de brief van 5 augustus 2020 blijkt echter dat [gedaagde] op dat moment nog aansprakelijkheid voor het leeuwendeel van de gestelde gebreken ontkende, óók voor de nadien door BouwCheck bevestigde gebreken. Met het aanbod van [gedaagde] om na een inspectie van de afwatering eventuele gebreken daaraan te herstellen, hoefde [eiser] geen genoegen te nemen. Dit punt betreft dus de kern van het meningsverschil tussen partijen, en geen schending van de waarheidsplicht.





Benoemen deskundige







6.10.


De rechtbank heeft behoefte aan deskundige voorlichting over de wijze waarop de werkzaamheden zijn uitgevoerd en zal een onderzoek door een deskundige bevelen. Voordat zij daartoe overgaat, zal de rechtbank partijen in de gelegenheid stellen zich uit te laten over:


- de persoon en het specialisme van de te benoemen deskundige;


- de aan de deskundige voor te leggen vragen.





6.11.


De rechtbank is voorlopig van oordeel dat kan worden volstaan met de benoeming van één deskundige op het gebied van gevelwerken (kozijnen, rollagen en lateien) en dat de volgende vragen moeten worden gesteld:





Voldoen de door [gedaagde] geplaatste lateien volgens u aan de daarvoor geldende normen? Kunt u uitleggen welke normen u hanteert en waarom daaraan wel of niet is voldaan?




Zijn de lateien op de juiste hoogte geplaatst, met het oog op het aanbrengen van vensterbanken, een koudebrugonderbreking en/of en tocht- en vochtwering? Kunt u toelichten waarom wel/niet?




Zijn de kozijnen op de juiste hoogte geplaatst, met het oog op het aanbrengen van vensterbanken, een koudebrugonderbreking en/of tocht- en vochtwering? Kunt u toelichten waarom wel/niet?




Hadden de kozijnen in de bad-, werk- en voorkamer met stalen liggers moeten worden aangebracht? Kunt u toelichten waarom wel/niet?




Is de koppeling tussen het raam- en het deurkozijn correct uitgevoerd? Waarom wel/niet?




Is de bovendorpel in de woonkamer correct uitgevoerd? Waarom wel/niet?




Kunt u een inschatting geven van de kosten voor herstel van de in dit vonnis onder 5.14, 5.19 en 5.20 bedoelde gebreken, en van de kosten voor herstel van de door u geconstateerde gebreken in het werk?




Wanneer alle gebreken in het werk van [gedaagde] zijn verholpen, zijn de puien volgens u dan vocht- en tochtdicht, of ziet u andere factoren aan/rond de woning die bijdragen aan de vocht- en tochtproblemen van [eiser] ?







6.12.


In beginsel moet de partij op wie de bewijslast van het te bewijzen feit rust het voorschot op de kosten van de deskundige betalen. De rechtbank ziet in de omstandigheid dat een deel van de gebreken al is erkend c.q. vastgesteld echter aanleiding om te bepalen dat partijen ieder de helft van het voorschot moeten betalen.





6.13.


In het eindvonnis zal de rechtbank beslissen wie van partijen uiteindelijk de kosten van de deskundige moet betalen.





6.14.


De rechtbank gaat ervan uit dat partijen in onderling overleg overeenstemming bereiken over de persoon die als deskundige gaat optreden. Voor zover partijen daarover geen overeenstemming kunnen bereiken en om die reden iedere partij een deskundige voorstelt, moeten partijen gemotiveerd aangeven waarom zij de voorkeur geven aan de door henzelf voorgestelde deskundige en waarom de door de wederpartij voorgestelde deskundige niet voor benoeming in aanmerking mag komen. Daarbij valt te denken aan zwaarwegende redenen als gebrek aan deskundigheid of gerechtvaardigde twijfels met betrekking tot de onpartijdigheid van de deskundige. Die zwaarwegende redenen moeten worden onderbouwd. De rechtbank zal dan, na weging van de onderbouwing vóór en tegen de benoeming van een potentiële deskundige, een door partijen aangedragen deskundige of een eigen deskundige benoemen.





6.15.


De rechtbank zal de zaak naar de rol verwijzen, zodat partijen zich hierover bij akte kunnen uitlaten. Partijen moeten de concept-akte uiterlijk een week vóór de roldatum naar elkaar toesturen, zodat zij in hun definitieve akte op de akte van de wederpartij kunnen reageren.





6.16.


Iedere verdere beslissing wordt aangehouden.







7

De beslissing




De rechtbank





7.1.


bepaalt dat de zaak weer op de rol zal komen van

woensdag 5 april 2023

om beide partijen in de gelegenheid te stellen een akte in te dienen waarin zij zich uitlaten over de persoon van de deskundige en de aan de deskundige te stellen vragen,





7.2.


bepaalt dat partijen elkaar uiterlijk een week vóór de genoemde roldatum de concept-akte moeten toesturen, zodat zij ieder in hun eigen akte nog kunnen reageren op de standpunten van de wederpartij,





7.3.


houdt iedere verdere beslissing aan.




Dit vonnis is gewezen door C.J-A. Seinen en in het openbaar uitgesproken op 8 maart 2023.