ECLI:NL:RBROT:2023:6482, Rechtbank Rotterdam, 14-07-2023, 10381808
Rechtbank Rotterdam — Uitspraak 
Datum: 2023-07-14 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Verbintenissenrecht

Samenvatting: Zakelijke huurkoopovereenkomst auto. Ontbinding vanwege wanbetaling.

RECHTBANK ROTTERDAM




locatie Rotterdam





zaaknummer: 10381808 CV EXPL 23-6748





datum uitspraak: 14 juli 2023






Vonnis van de kantonrechter






in de zaak van






Gijba Automotive B.V.

,


vestigingsplaats: Angeren,


eiseres in het incident en de hoofdzaak,


gemachtigde: mr. J. Jonk,





tegen






Elemander Group B.V.

,


vestigingsplaats: Rotterdam,


verweerster in het incident en gedaagde in de hoofdzaak,


vertegenwoordigd door: de heer [naam01] .





De partijen worden hierna ‘Gijba’ en ‘Elemander’ genoemd.







1

De procedure



1.1.


Het dossier bestaat uit de volgende processtukken:




de dagvaarding met incidentele vordering van 27 februari 2023, met producties;




het antwoord namens Elemander;




de brief van 15 mei 2023 van Gijba, met productie;




de stukken die Gijba tijdens de mondelinge behandeling heeft ingediend.







1.2.


Op 26 mei 2023 is de zaak tijdens een mondelinge behandeling met partijen besproken. Partijen hebben daarna nog overlegd over een eventuele minnelijke oplossing van het geschil. De gemachtigde van Gijba heeft de kantonrechter bericht dat partijen geen overeenstemming hebben bereikt.







2

De feiten



2.1.


Elemander, die ook handelt onder de naam EET24, heeft op 2 mei 2022 via de website van Gijba een offerte aangevraagd. Daarbij heeft Elemander [adres01] te Rotterdam als adres en [e-mailadres01] als e-mailadres opgegeven.





2.2.


Partijen hebben op 3 mei 2022 een huurkoopovereenkomst gesloten voor een Volkswagen Golf met kenteken [kenteken01] (hierna: de auto). De looptijd van de overeenkomst is achttien maanden en is op 1 juni 2022 ingegaan. Daarbij heeft Elemander doorlopend toestemming gegeven aan Gijba om een opdracht te sturen aan ING om de rekening van Elemander te debiteren (SEPA-machtiging).





2.3.


Op de overeenkomst zijn de algemene voorwaarden van Gijba van toepassing. Daarin zijn onder meer de volgende bepalingen opgenomen:




“Artikel 4. Leaseprijs/betaling


a. De leaseprijs is door lessee zonder korting, verrekening, of compensatie verschuldigd en zal worden voldaan in termijnen, aan de ommezijde genoemd, gedurende de hele looptijd van deze overeenkomst, waarvan de eerste termijn vervalt uiterlijk een maand na contractdatum, welke termijnen niet aan heffing van omzetbelasting zijn onderworpen.


(…)


c. De termijnen zullen door financier/lessor worden geïncasseerd. Daartoe wordt hiermee door lessee aan financier/lessor machtiging gegeven de desbetreffende bedragen van de in de overeenkomst vermelde bank- of girorekening van lessee af te schrijven en zal lessee er voor zorgdragen, dat het tegoed van deze rekening steeds de bedoelde afschrijving toelaat.


d. Bij betaling na de vervaldag is financier/lessor gerechtigd over het niet (tijdig) betaalde bedrag een rente van 1,5% per maand in rekening te brengen, gerekend van de vervaldag tot de dag der betaling, waarbij een gedeelte van een maand als een hele maand te gelden heeft. Bovendien is financier/lessor bij overschrijding van een betalingstermijn gerechtigd 15% met een minimum van € 150,00 van het niet betaalde bedrag ter zake van buitengerechtelijke incassokosten aan lessee in rekening


brengen. (…)





Artikel 7. Ontbinding


Financier/lessor heeft het recht deze overeenkomst na ingebrekestelling ontbonden te verklaren en zich weer in het bezit van het object te stellen:


- indien lessee twee of meerdere maanden achterstallig is in de betaling van een vervallen termijnbedrag en na in gebreke te zijn gesteld nalatig blijft in de nakoming van zijn verplichting; (…)





Artikel 9. Terugname en schadevergoeding


(…)


Financier/lessor en lessee komen reeds nu voor alsdan overeen dat, ingeval financier/lessor gebruik maakt van zijn recht tot beëindiging van deze overeenkomst ingevolge het bepaalde in de artikelen 6 en 7, de op lessee te verhalen schade zal bedragen: het totaal van alle overeengekomen, nog niet betaalde leasetermijnen, vermeerderd met:


- de ingevolge artikel 4 verschuldigde rente en kosten;


- de ingevolge artikel 5 verschuldigde bedragen;


- de kosten, vallende op de terugneming van het object in de meest ruime zin;


- de restwaarde van het object, zijnde deze gelijk aan het totaal leasebedrag op het moment van het sluiten van deze overeenkomst minus de bij de afsluiting van de overeenkomst vastgestelde waarde vermindering, waarop de calculatie van de leasetermijnen is gebaseerd;


en verminderd met:


- de netto-opbrengst van het object.”






2.4.


De totale leaseprijs die Elemander, na aftrek van de aanbetaling, moet betalen bedraagt € 15.190,-. De maandelijkse leasetermijnen bedragen € 830,- met een eenmalige verhoging van € 250,- bij de laatste leasetermijn. Elemander heeft de eerste leasetermijn van € 830,- betaald aan Gijba. Daarna heeft Elemander niets meer aan Gijba betaald.





2.5.


De incassogemachtigde van Gijba heeft Elemander per brief van 1 september 2022, verzonden naar de [adres01] te Rotterdam, aangemaand tot betaling. Die brief is ook per e-mail gestuurd aan [e-mailadres02] en [e-mailadres01] .





2.6.


Per brief van 10 november 2022, verzonden naar de [adres01] te Rotterdam, heeft de incassogemachtigde van Gijba de overeenkomst namens Gijba per direct ontbonden. Die brief is ook per e-mail gestuurd aan [e-mailadres02] en [e-mailadres01] .





2.7.


Elemander heeft de auto niet ingeleverd.







3

Het geschil



3.1.


Gijba eist samengevat:





in het incident




- Elemander te veroordelen:



o tot afgifte van de auto aan Gijba binnen 72 uur na betekening van het vonnis, op straffe van een dwangsom;


o tot betaling aan Gijba van € 998,25 als zij tot inname van de auto moet overgaan;


o in de proceskosten met rente.






in de hoofdzaak






voor recht te klaren dat de huurkoopovereenkomst met betrekking tot de auto is ontbonden;




Elemander te veroordelen:





o tot afgifte van de auto aan Gijba binnen 72 uur na betekening van het vonnis, op straffe van een dwangsom;


o tot betaling aan Gijba van € 14.779,51 (hoofdsom met rente) met rente over € 14.360,- vanaf 17 februari 2023, met dien verstande dat indien de auto is ingeleverd en vervolgens verkocht door Gijba, dit bedrag in mindering wordt gebracht op de openstaande vordering;


o tot betaling aan Gijba van € 2.514,- dan wel € 918,60 aan buitengerechtelijke kosten met rente;


o tot betaling aan Gijba van € 998,25 indien zij tot inname van de auto moet overgaan en € 211,75 indien zij tot aangifte bij de politie moet overgaan;


o in de proceskosten met rente;



- het vonnis uitvoerbaar bij voorraad te verklaren.





3.2.


Gijba baseert de eis in de hoofdzaak samengevat op het volgende.




3.2.1.


Elemander is toerekenbaar tekortgeschoten in de nakoming van haar verplichtingen die voortvloeien uit de huurkoopovereenkomst. Ondanks herhaalde verzoeken en sommaties heeft Elemander de maandelijkse leasetermijnen niet aan Gijba betaald. Elemander verkeerde daarom in verzuim. Op grond van artikel 7 van de algemene voorwaarden vormt dit verzuim reden voor ontbinding van de overeenkomst. De overeenkomst is ontbonden per brief van 10 november 2022. Voor zover nodig eist Gijba een verklaring voor recht dat de overeenkomst is ontbonden. Tot aan het moment van ontbinding maakt Gijba aanspraak op de vervallen leasetermijnen en nadien op schadevergoeding ter hoogte van de maandelijkse leasetermijn in verband met de vroegtijdige beëindiging van de overeenkomst. De hoofdsom bedraagt € 14.360,-.





3.2.2.


Op grond van haar eigendomsrecht eist Gijba daarnaast teruggave van de auto. Na inlevering dan wel inname van de auto, wordt de verkoopopbrengst van de auto in mindering gebracht op de openstaande vordering. Eventuele kosten voor inname dient Elemander op grond van artikel 9 van de algemene voorwaarden aan Gijba te betalen tot een bedrag van € 998,25. Ook de eventuele kosten voor de aangifte van verduistering worden op Elemander verhaald op grond van artikel 9 van de algemene voorwaarden. Die kosten bedragen € 211,75.




3.2.3.


Aangezien Elemander meermaals schriftelijk tot betaling is gesommeerd, vormen de contractuele, althans wettelijke rente en de buitengerechtelijke incassokosten vermogensschade waarvoor Elemander aansprakelijk is. Vanaf de vervaldata van de leasetermijnen maakt Gijba aanspraak op de contractuele rente van 1,5% per maand, die tot 17 februari 2023 € 439,51 bedraagt. De buitengerechtelijke kosten bedragen op grond van artikel 4 sub d van de algemene voorwaarden € 2.154,-.






3.3.


Elemander is het niet eens met de eis en voert het volgende aan. De dagvaarding kwam als een verrassing, omdat Elemander nooit een brief, e-mail of telefoontje heeft ontvangen over een achterstand. De e-mailadressen die Gijba heeft gebruikt hebben nooit bestaan. Elemander heeft een Belgisch IBAN-nummer aangeleverd voor de automatische afschrijving van de leasetermijnen, maar Gijba accepteert alleen Nederlandse rekeningnummers. Daardoor werkt Gijba willens en wetens niet mee aan de maandelijkse betaling van de leasetermijnen. Het is niet redelijk en proportioneel om de auto per direct terug te vorderen. Bovendien is dat onmogelijk, omdat de auto in Turkije is.







4

De beoordeling





In het incident






4.1.


In dit vonnis geeft de kantonrechter een eindoordeel. Daarom heeft Gijba geen belang meer bij haar incidentele vordering en wijst de kantonrechter deze af. Gijba wordt daarbij veroordeeld in de proceskosten, die aan de zijde van Elemander worden begroot op nihil.





In de hoofdzaak







4.2.


Tussen partijen is niet in geschil dat Elemander, naast een aanbetaling, alleen de eerste leasetermijn heeft betaald aan Gijba. Volgens Elemander komt dat omdat Gijba niet mee heeft gewerkt aan de automatische afschrijving via de Belgische bankrekening van Elemander. Dat verweer slaagt niet. Elemander heeft namelijk zelf een SEPA-machtiging afgegeven om de leasetermijnen automatisch te laten incasseren vanaf haar Nederlandse ING rekening (zie 2.2). Nergens is uit gebleken dat Elemander aan Gijba een Belgisch bankrekeningnummer heeft gestuurd, laat staan dat partijen overeenstemming hebben bereikt om de leasetermijnen, ondanks de afgegeven SEPA-machtiging, te incasseren vanaf die Belgische bankrekening van Elemander. Dat Elemander naar eigen zeggen vanwege de vele overschrijvingen niet kan bijhouden wat wel en niet is betaald, komt voor haar rekening en risico. Op grond van artikel 4 sub c van de algemene voorwaarden is Elemander immers zelf verantwoordelijk voor voldoende saldo op de rekening om de afschrijvingen toe te laten.





4.3.


Elemander voert verder aan dat zij tot de dagvaarding nooit iets heeft gehoord over een achterstand. Ook daaraan gaat de kantonrechter voorbij. De diverse aanmaningen zijn steeds per post (naar het adres [adres01] te Rotterdam) en per e-mail (naar [e-mailadres02] en [e-mailadres01] ) gestuurd. Elemander is blijkens het uittreksel van de Kamer van Koophandel gevestigd op de [adres01] en zij heeft dit adres ook zelf opgegeven bij de offerte-aanvraag. De kantonrechter acht het niet waarschijnlijk dat geen enkele brief is bezorgd op dat adres. Daarbij komt dat Elemander bij de offerte-aanvraag ook zelf het e-mailadres [e-mailadres01] heeft opgegeven en de andere twee e-mailadressen zijn als e-mailadres van Elemander geregistreerd bij de Kamer van Koophandel. Dat die e-mailadressen nooit hebben bestaan, acht de kantonrechter dan ook hoogst onwaarschijnlijk. De kantonrechter houdt het er dan ook op dat de correspondentie Elemander wel heeft bereikt of (met het oog op artikel 3:37 lid 3 BW) niet heeft bereikt door een omstandigheid die voor haar rekening en risico komt.





Ontbinding van de overeenkomst en afgifte van de auto







4.4.


Elemander heeft een achterstand in de leasetermijnen laten ontstaan van meer dan twee maanden, waarna Gijba Elemander per brief van 1 september 2022 in gebreke heeft gesteld (zie 2.5). Ook daarna heeft Elemander niet betaald. Gijba was dan ook op grond van artikel 7 van de algemene voorwaarden en artikel 6:265 BW bevoegd om de overeenkomst per brief van 10 november 2022 te ontbinden. De verklaring voor recht die Gijba eist, is dus toewijsbaar.





4.5.


Daarnaast moet Elemander de auto afgeven aan Gijba op straffe van een dwangsom, zoals hierna onder de beslissing vermeld. Het verweer van Elemander dat het onredelijk is om de auto direct terug te vorderen omdat de auto nog in Turkije zou zijn, wordt verworpen. Niet alleen is het op grond van de algemene voorwaarden niet toegestaan om de auto naar het buitenland te verplaatsen, maar Elemander had met de afgifte al geruime tijd, in ieder geval vanaf het uitbrengen van de dagvaarding, rekening moeten houden.





Resterende leasetermijnen







4.6.


Op grond van de overeenkomst en artikel 9 van de algemene voorwaarden is Elemander gehouden om de verschuldigde en resterende leasetermijnen te voldoen. Het gaat om vijf termijnen aan achterstand tot de ontbinding (€ 4.150,-), omdat de overeenkomst is ingegaan op 1 juni 2022 en alleen de eerste leasetermijn is betaald. Na ontbinding gaat het om een schadevergoeding ter hoogte van twaalf termijnen en de verhoging van € 250,- bij de slottermijn (€ 10.210,-). De kantonrechter wijst dus het geëiste bedrag van € 14.360‬,- toe.





Rente







4.7.


Op grond van artikel 9 van de algemene voorwaarden is Elemander ook na de ontbinding de contractuele rente van 1,5% per maand over de niet-betaalde leasetermijnen verschuldigd. Elemander heeft hiertegen geen verweer gevoerd. De kantonrechter wijst de contractuele rente, waaronder de verschenen rente van € 439,51 tot en met 16 februari 2023, dan ook toe.





Buitengerechtelijke incassokosten







4.8.


Gijba eist vergoeding van buitengerechtelijke incassokosten, primair op grond van artikel 4 sub d van haar algemene voorwaarden. Gijba kan zich echter niet meer op die bepaling beroepen, omdat de overeenkomst is ontbonden. De kantonrechter is van oordeel dat wel voldoende is gebleken dat Gijba buitengerechtelijke werkzaamheden heeft verricht, waardoor zij aanleiding ziet om een vergoeding toe te kennen op basis van het tarief in het Besluit vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten, zoals subsidiair door Gijba geëist. Het bedrag van € 918,60 wijst de kantonrechter toe. De wettelijke rente daarover wordt toegewezen met inachtneming van de hierna te bepalen termijn.





Kosten voor inname van de auto en aangifte bij de politie







4.9.



Deze kosten zijn op voorhand niet toewijsbaar. De kosten zijn namelijk nog niet gemaakt en het is ook niet zeker dat die kosten (tot het geëiste bedrag) gemaakt gaan worden.



Proceskosten







4.10.


Elemander krijgt voor het grootste deel ongelijk en moet daarom de proceskosten betalen (artikel 237 Rv). De kantonrechter stelt deze kosten aan de kant van Gijba tot vandaag vast op € 109,33 aan dagvaardingskosten, € 1.384,- aan griffierecht en € 792,- aan salaris voor de gemachtigde (2 punten x € 396,-). Dit is totaal € 2.285,33. Voor kosten die Gijba maakt na deze uitspraak moet Elemander een bedrag betalen van € 132,-. Hier kan nog een bedrag bijkomen als de uitspraak wordt betekend. In dit vonnis hoeft hierover niet apart te worden beslist (ECLI:NL:HR:2022:853). De wettelijke rente wordt toegewezen.





Uitvoerbaarheid bij voorraad







4.11.


Dit vonnis wordt uitvoerbaar bij voorraad verklaard (artikel 233 Rv).







5

De beslissing


De kantonrechter:





in het incident






5.1.


wijst het gevorderde af;





5.2.


veroordeelt Gijba in de proceskosten, die aan de kant van Elemander tot vandaag worden vastgesteld op nihil;





in de hoofdzaak







5.3.


verklaar voor recht dat de huurkoopovereenkomst bet met betrekking tot de Volkswagen Golf met kenteken [kenteken01] is ontbonden;





5.4.


veroordeelt Elemander tot afgifte van de auto aan Gijba, dan wel een door haar aan te wijzen derde, binnen 72 uur na betekening van dit vonnis, zulks op straffe van een dwangsom van € 500,- per dag dat Elemander hiermee in gebreke is tot een maximum van in totaal € 20.000,-;





5.5.


veroordeelt Elemander tot betaling aan Gijba van € 14.799,51 aan hoofdsom en verschenen rente‬, te vermeerderen met de contractuele rente van 1,5% per maand over € 14.360,- vanaf 17 februari 2023 tot de dag dat volledig is betaald, met dien verstande dat, indien de auto door Elemander wordt ingeleverd en vervolgens door Gijba wordt verkocht, de verkoopprijs hierop in mindering wordt gebracht;





5.6.


veroordeelt Elemander tot betaling aan Gijba van € 918,60 aan buitengerechtelijke incassokosten, te vermeerderen met de wettelijke rente van artikel 6:119 BW vanaf vijftien dagen na betekening van dit vonnis tot de dag dat volledig is betaald;





5.7.


veroordeelt Elemander in de proceskosten, die aan de kant van Gijba tot vandaag worden vastgesteld op € 2.285,33 met de wettelijke rente zoals bedoeld in artikel 6:119 BW over dat bedrag vanaf de vijftiende dag na vandaag tot de dag dat volledig is betaald;





5.8.


verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad;





5.9.


wijst al het andere af.




Dit vonnis is gewezen door mr. D.L. Spierings en in het openbaar uitgesproken.


49039