ECLI:NL:RBAMS:2023:7611, Rechtbank Amsterdam, 29-11-2023, 13203680-23
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2023-11-29 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht; Europees strafrecht

Samenvatting: Executie-EAB uit België. Op verzoek afgezien van weigeringsgrond artikel 6 OLW wegens de meer gunstige VI-regeling in België. Afgezien van artikel 13 OLW. Strafrestant is executie aangelegenheid. Overlevering toegestaan.

RECHTBANK AMSTERDAM
    INTERNATIONALE RECHTSHULPKAMER
    
    
    
      Parketnummer: 13/203680-23
    
    
    
      
        Datum uitspraak: 29 november 2023
      
    
    
    
    
      
      
            UITSPRAAK
      
    
    
    
    
      op de vordering van 27 september 2023 van de officier van justitie bij deze rechtbank tot het in behandeling nemen van een Europees aanhoudingsbevel (EAB).
      Dit EAB is uitgevaardigd op 25 april 2023 door de advocaat-generaal van het hof van beroep Antwerpen, België (hierna: de uitvaardigende justitiële autoriteit) en strekt tot de aanhouding en overlevering van: 
    
    
    
      
        	[opgeëiste persoon],
      
      	geboren in [geboorteplaats] op [geboortedag] 1982, 
      ingeschreven in de Basisregistratie Personen op het adres:
      
        [adres],
    
    
    
      hierna ‘de opgeëiste persoon’.
    
    
  
  
    
      1Procesgang
    
    
      De behandeling van het EAB heeft plaatsgevonden op de zitting van 15 november 2023, in aanwezigheid van mr. W.H.R. Hogewind, officier van justitie. De opgeëiste persoon is verschenen en bijgestaan door zijn raadsvrouw, mr. M.P. Hilhorst, advocaat in Utrecht.
    
    
    
      De rechtbank heeft de termijn waarbinnen zij op grond van de Overleveringswet (OLW) uitspraak moet doen over de verzochte overlevering met 30 dagen verlengd.
    
    
  
  
    
      2Identiteit van de opgeëiste persoon 		
    
    
      Ter zitting heeft de opgeëiste persoon verklaard dat de bovenvermelde persoonsgegevens juist zijn en dat hij de Nederlandse nationaliteit heeft. 
    
    
    
  
  
    
      3Grondslag en inhoud van het EAB
    
    
      In het EAB wordt melding gemaakt van een arrest hof van Beroep Antwerpen van 29 juni 2022 – C1 kamer, met referentie 2019/PGA/2835 (griffienummer: 959/2022).
    
    
    
      De overlevering wordt verzocht ten behoeve van de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf voor de duur van twintig maanden. Van deze straf resteren volgens het EAB nog zeshonderd dagen. De vrijheidsstraf is aan de opgeëiste persoon opgelegd bij het hiervoor genoemde arrest.
    
    
    
      Dit arrest betreft de feiten zoals die zijn omschreven in het EAB.
    
    
    
      Het EAB vermeldt dat de opgeëiste persoon in persoon is verschenen bij het proces dat tot de beslissing heeft geleid.
    
    
  
  
    
      4Strafbaarheid
    
    
      4.1.
      
        Feiten vermeld op bijlage 1 bij de OLW
      
      
      
        De uitvaardigende justitiële autoriteit wijst de strafbare feiten A4 en B5 aan als zogenoemde lijstfeiten, die in Nederland in de lijst van bijlage 1 bij de OLW staan vermeld. De feiten vallen op deze lijst onder nummers 10 en 20, te weten:
      
      
      
        
          vervalsing met inbegrip van namaak van de euro; 
        
        
          oplichting.
        
      
      
      
        Uit het EAB volgt dat op deze feiten naar het recht van België een vrijheidsstraf met een maximum van ten minste drie jaren is gesteld.
      
      
      
        Dit betekent dat een onderzoek naar de dubbele strafbaarheid van de feiten waarvoor de overlevering wordt verzocht, achterwege moet blijven.
      
      
    
    
      4.2
      
        Feit waarvoor dubbele strafbaarheid is vereist
      
      
      
        De uitvaardigende justitiële autoriteit heeft het feit D6 niet aangeduid als een feit waarvoor het vereiste van toetsing van dubbele strafbaarheid niet geldt. Overlevering kan in dat geval worden toegestaan, indien voldaan wordt aan de kaderbesluitconform uitgelegde eisen die in artikel 7, eerste lid, aanhef en onder b, OLW in verbinding met artikel 7, eerste lid, onder a 2°, OLW zijn neergelegd.
      
      
      
        De rechtbank stelt vast dat hieraan is voldaan.
      
      
      
        Het feit levert naar Nederlands recht op:
      
      
      
        
          deelneming aan een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven. 
        
      
      
    
  
  
    
      5Weigeringsgrond als bedoeld in artikel 13 OLW
    
    
      Het EAB ziet op feiten die geacht worden geheel of gedeeltelijk op Nederlands grondgebied te zijn gepleegd. In zo’n situatie kan de rechtbank de overlevering weigeren.
    
    
    
      De officier van justitie verzoekt de rechtbank af te zien van deze weigeringsgrond en voert daartoe aan dat het onderzoek heeft plaatsgevonden in België, dat in België vervolging is ingesteld en in België de strafzaak (ook tegen de medeverdachten) is afgedaan. Daarnaast is het Openbaar Ministerie in Nederland niet van plan de opgeëiste persoon ten aanzien van deze feiten te vervolgen.
    
    
    
      De rechtbank stelt voorop dat:
    
    
    - aan de regeling van het EAB ten grondslag ligt dat overlevering de hoofdregel is en weigering de uitzondering moet zijn;
    
    - de gedachte achter deze facultatieve weigeringsgrond is, te voorkomen dat Nederland zou moeten meewerken aan overlevering voor een zogenoemd lijstfeit dat geheel of ten dele in Nederland is gepleegd en dat hier niet strafbaar is of hier niet pleegt te worden vervolgd.
    
    
      De rechtbank stelt net als de officier van justitie vast dat het onderzoek heeft plaatsgevonden in België, in België vervolging is ingesteld en in België de strafzaak is afgedaan. In dat licht vormt het gegeven dat de feiten worden geacht wordt geheel of gedeeltelijk in Nederland te zijn gepleegd onvoldoende aanleiding om de weigeringsgrond toe te passen. 
    
    
  
  
    
      6Weigeringsgrond als bedoeld in artikel 6a OLW
    
    
      De raadsvrouw heeft expliciet geen beroep gedaan op de weigeringsgrond als bedoeld in artikel 6a, eerste lid, OLW, omdat de opgeëiste persoon de voorkeur heeft om te worden overgeleverd aan de uitvaardigende justitiële autoriteit. Hij wil – gelet op de gunstigere mogelijkheden tot voorwaardelijke invrijheidsstelling in België – zijn straf in België uitzitten.
    
    
    
      De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat de weigeringsgrond van artikel 6a, eerste lid, OLW niet aan overlevering in de weg hoeft te staan, gelet op de uitdrukkelijke wens van de opgeëiste persoon om zijn straf in België uit te zitten.  
    
    
    
      De rechtbank overweegt als volgt. 
    
    
    
      De opgeëiste persoon is een Nederlander. Op grond van artikel 6a, eerste lid, OLW kan de overlevering van een Nederlander worden geweigerd, indien de overlevering is gevraagd ten behoeve van de tenuitvoerlegging van een hem bij onherroepelijk vonnis opgelegde vrijheidsstraf en de rechtbank van oordeel is dat de tenuitvoerlegging van die straf kan worden overgenomen.
    
    
    
      De rechtbank ziet in dit geval aanleiding om af te zien van haar bevoegdheid om de overlevering te weigeren. Zij acht daarbij het volgende van belang
    
    
    
      Zoals de rechtbank eerder heeft overwogen, ligt aan de regeling van het EAB ten grondslag dat overlevering de hoofdregel is, zodat toepassing van een facultatieve weigeringsgrond de uitzondering dient te zijn. Artikel 6a, eerste lid, OLW betreft een dergelijke facultatieve weigeringsgrond. De overlevering ziet op een straf die in België is opgelegd en die - gelet op hetgeen hiervoor is overwogen - in beginsel in België ten uitvoer dient te worden gelegd. De opgeëiste persoon heeft daarnaast uitdrukkelijk de wens geuit zijn straf in België uit te zitten. De rechtbank is gelet op deze omstandigheden van oordeel dat de weigeringsgrond van artikel 6a, eerste lid, OLW niet in de weg staat aan overlevering aan België.
    
    
  
  
    
      7Belgische detentieomstandigheden
    
    
      Bij uitspraak van 14 december 2022 heeft de rechtbank geoordeeld dat op dit moment een algemeen gevaar bestaat dat gedetineerden in alle detentie-instellingen in België worden onderworpen aan een onmenselijke behandeling gelet op de detentieomstandigheden in die instellingen. 
    
    
    
      De rechtbank stelt vast dat er bij brief van 16 oktober 2023, afkomstig van de adviseur-generaal bij het Directoraat-generaal Wetgeving, Fundamentele Rechten en Vrijheden, te Brussel de volgende algemene detentiegarantie is gegeven:
    
    
    
      
        “1. In welke detentie-instelling zal de opgeëiste persoon gedetineerd worden?
      
      
        
          [opgeëiste persoon] zal worden opgesloten in de gevangenis van Dendermonde.
      
    
    
    
      
        2. Welke waarborgen worden gegarandeerd inzake de detentieomstandigheden in de detentie-instelling?
      
      
        België garandeert dat de opgeëiste persoon na overlevering zal worden opgesloten in een instelling en op een wijze die in overeenstemming is met de fundamentele rechten en in het bijzonder relevante internationale standaarden (o.a. CPT standaarden) met in begrip van voldoende individuele leefruimte, afgescheiden sanitair en dagactiviteiten buiten de cel.
      
    
    
    
      
        In deze zaak garandeert België de volgende waarborgen inzake de detentieomstandigheden waar … aan zal worden onderworpen na overlevering:
      
      
        - De opgeëiste persoon zal niet worden opgesloten in een cel met minder dan 3 m2 individuele levensruimte. Dit geldt zowel indien de opgeëiste persoon in een eenpersoons- als in een meerpersoonscel zou worden opgesloten.
      
      
        - De gemiddelde minimum leefruimte van elke cel is 9 m2 inclusief vast meubilair.
      
      
        o De sanitair blokken omvatten een wasbak en een toilet dat is afgescheiden van de rest van de cel door een muur of scherm
      
      
        o Het vast meubilair omvat onder andere een tafel, kast, bed en bureau.
      
      
        - De opgeëiste persoon zal een bed ter beschikking hebben en zal bijgevolg niet op grond hoeven te slapen.
      
      
        - Er worden verschillend dagactiviteiten buiten de cel voorzien. Deze activiteiten omvatten in ieder geval regelmatige wandelingen in een open koer en familiebezoeken alsook toegang tot gemeenschappelijke ruimtes. Aanvullende activiteiten zoals sport en arbeid zijn onderhevig aan aanzienlijke wachtlijsten.
      
    
    
  
  
    
      3Sanitaire en hygiëne omstandigheden
    Als algemene regel, voorziet de Basiswet van 12 januari 2005 betreffende het gevangeniswezen en de rechtspositie van de gedetineerden in algemene rechten en plichten voor gedetineerden, o.a. het recht op dagelijkse persoonlijke hygiëne, het recht op toegang tot gezondheidszorg en -bescherming evenredig aan dewelke wordt voorzien buiten de gevangenismuren. In dit verband, is een penitentiaire gezondheidsraad opgericht bij wet die adviseert bij het verbeteren van de kwaliteit de gezondheidszorg binnen de gevangenismuren. De medische zorg binnen de gevangenismuren is van gelijke kwaliteit als de medische zorg die wordt verstrekt buiten de gevangenismuren.
    
    
      Zoals deze rechtbank eerder heeft geoordeeld (zie bijvoorbeeld de uitspraak van 28 december 2022)  gaat de rechtbank uit van de geboden zekerheid in voorgaande garantie.  De rechtbank is, gelet op deze toezegging van de Belgische autoriteiten, van oordeel dat er voor de opgeëiste persoon na overlevering geen reëel gevaar bestaat op een onmenselijke of vernederende behandeling, nu het gevaar op een dergelijke behandeling met deze garantie voor hem is weggenomen.”
    
    
    
  
  
    
      8Overige verweren 
    
    
      De raadsvrouw heeft zich op het standpunt gesteld dat het strafrestant niet juist is aangezien de opgeëiste persoon ten behoeve van deze zaak eerder in overleveringsdetentie heeft gezeten, zodat deze periode in mindering dient te worden gebracht op de resterende vrijheidsstraf.
    
    
    
      Met de officier van justitie is de rechtbank van oordeel dat dit een aangelegenheid is die aan de orde komt bij de tenuitvoerlegging van de straf. De rechtbank is niet bevoegd daarover in deze procedure te oordelen.
    
    
  
  
    
      9Slotsom
    
    
      De rechtbank stelt vast dat het EAB voldoet aan de eisen van artikel 2 OLW. Verder staan geen weigeringsgronden aan de overlevering in de weg en is geen sprake van een geval waarin aan het EAB geen gevolg mag worden gegeven. Om die reden staat de rechtbank de overlevering toe.
    
    
  
  
    
      10Toepasselijke wetsbepalingen
    
    
      De artikelen 140 Wetboek van Strafrecht, en 2, 5, en 7 Overleveringswet. 
    
    
  
  
    
      11Beslissing
    
    
      
        STAAT TOE de overlevering van [opgeëiste persoon] aan de advocaat-generaal van het hof van beroep Antwerpen, België, voor de feiten zoals die zijn omschreven in onderdeel e) van het EAB.
    
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door
      mr. M.C.M. Hamer,	  				                         		voorzitter,
      mrs. L. Sanders en B.M. Vroom-Cramer,				   		   rechters,
      in tegenwoordigheid van mr. E.A. Harland,		                         		    griffier,
      en in het openbaar uitgesproken op de zitting van 29 november 2023.
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
      
        Ingevolge artikel 29, tweede lid, OLW staat tegen deze uitspraak geen gewoon rechtsmiddel open. 
      
    
    
  
  
     Zie artikel 23 Overleveringswet.
  
  
     Zie artikel 22, eerste en derde lid, OLW. 
  
  
     Zie onderdeel e) van het EAB.
  
  
     Artikel 13, eerste lid, aanhef en onder a, OLW.
  
  
     Rechtbank Amsterdam, 14 juni 2022, ECLI:NL:RBAMS:2022:3721.