ECLI:NL:RBAMS:2024:1183, Rechtbank Amsterdam, 21-02-2024, C/13/740486
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2024-02-21 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Verbintenissenrecht

Samenvatting: Vernietiging koopovereenkomst auto wegens dwaling. Het beroep op dwaling slaagt. De autoverkoper had niet aan de koper mogen mededelen dat de auto zich in concoursstaat bevond en goed was onderhouden en had haar moeten inlichten over de daadwerkelijke staat van de auto.

RECHTBANK Amsterdam
    
    
      Civiel recht 
    
    
    
      Zaaknummer: C/13/740486 / HA ZA 23-913
    
    
    
      
        Vonnis van 21 februari 2024
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      
        
          [eiser]
        , h.o.d.n. [handelsnaam 1] ,
      te [woonplaats 1] ,
      eisende partij,
      hierna te noemen: [eiser] ,
      advocaat: mr. G.W.L. den Haan te 's-Gravenhage,
    
    
    
      tegen
    
    
    
      
        
          [gedaagde]
        , h.o.d.n. [handelsnaam 2] ,
      te [woonplaats 2] ,
      gedaagde partij,
      hierna te noemen: [gedaagde] ,
      advocaat: mr. C. Cenik te Zutphen.
    
    
  
  
    
      1De zaak in het kort
    
      1.1.
      
        [eiser] heeft een tweedehands auto gekocht bij [gedaagde] . Kort na de aankoop deden zich problemen voor met de auto. [eiser] heeft [gedaagde] verzocht om de problemen aan de auto op zijn kosten te herstellen. [gedaagde] heeft dit niet gedaan. [eiser] vordert in deze procedure vernietiging van de koopovereenkomst van de auto. Die vordering wijst de rechtbank toe.
    
  
  
    
      2De procedure
    
      2.1.
      Het verloop van de procedure blijkt uit:
      - het vonnis in incident van 30 augustus 2023 van de rechtbank Gelderland, - de conclusie van antwoord met producties 1-7,
      - het tussenvonnis van 8 november 2023 waarbij een mondelinge behandeling is bepaald,- de akte aanvullende producties 8-16 van [gedaagde] ,- het proces-verbaal van de mondelinge behandeling van 8 januari 2024 en de daarin genoemde stukken.
      
    
    
      2.2.
      Ten slotte is vonnis bepaald.
      
    
  
  
    
      3De beoordeling
    
      3.1.
      Op de website van Autobedrijf SK stond een advertentie voor een tweedehands Range Rover Evoque (hierna: de auto). Bij de advertentie staat “In concoursstaat verkerende en goed onderhouden Range Rover Evoque” en “Autobedrijf SK is een officieel & erkend service punt van Land Rover Range Rover”. Na het zien van deze advertentie en een bezichtiging van de auto, heeft [eiser] de auto begin juni 2022 voor € 29.950,00 gekocht van [gedaagde] (wiens bedrijf is gelieerd aan Autobedrijf SK). De koopsom is in delen voldaan door middel van i) een contante betaling, ii) overboeking op de bankrekening van [gedaagde] en iii) een leaseovereenkomst. [eiser] heeft via [gedaagde] een verzekering voor de auto afgesloten bij Autotrust. 
      
    
    
      3.2.
      Op 15 juni 2022 informeerde [eiser] [gedaagde] dat het niveau van de koelvloeistof laag was en enkele dagen later dat er leksporen onder de auto lagen. Op instructie van [gedaagde] heeft [eiser] de koelvloeistof aangevuld. De leksporen waren volgens [gedaagde] condenswater van de airconditioning. Omdat de waarschuwings- en controlelampjes gingen branden, heeft [eiser] de auto voor onderzoek naar Land Rover dealer Auto Ventura B.V. (hierna: Auto Ventura) gebracht. Auto Ventura constateerde diverse gebreken aan de auto en begrootte de herstelkosten daarvan in een offerte op € 15.728,59 incl. btw. 
      
    
    
      3.3.
      
        [eiser] heeft Autotrust aangesproken tot vergoeding van deze herstelkosten. Omdat het bedrag aan herstelkosten hoog was heeft Autotrust ZTA Expertise opdracht gegeven om een rapport op te maken over de auto. Autotrust is niet overgegaan tot vergoeding, omdat uit het rapport van ZTA Expertise blijkt dat de gebreken aan de auto zijn ontstaan vòòr het afsluiten van de verzekering. [eiser] heeft zich tot [gedaagde] gericht, maar ondanks verzoek en sommatie daartoe, is ook [gedaagde] niet overgegaan tot herstel van de auto of vergoeding van de herstelkosten.  
      
    
    
      3.4.
      
        [eiser] vindt dat zij heeft gedwaald en is bedrogen bij de koop van de auto, omdat sprake is van dubieus onderhoud aan de auto, de auto niet in concoursstaat verkeert, [gedaagde] geen erkend Land Rover service punt is en Autotrust geen dekking biedt. Als zij dit alles had geweten, zou ze de auto niet hebben gekocht. Daarnaast stelt [eiser] dat [gedaagde] onrechtmatig jegens haar heeft gehandeld. [eiser] vordert daarom vernietiging van de koopovereenkomst en betaling door [gedaagde] van € 32.182,51, bestaande uit de koopsom van de auto, € 1.404,03 aan onderzoekskosten van Auto Ventura en € 828,48 aan kosten voor de leaseovereenkomst, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente. Daarnaast vordert [eiser] betaling van buitengerechtelijke incassokosten en de proces- en nakosten van deze procedure, te vermeerderen met de wettelijke rente. 
      
    
    
      3.5.
      
        [gedaagde] betwist dat sprake is van dwaling of bedrog en stelt onder meer dat de auto goed was onderhouden en dat hij geen onjuiste informatie heeft verstrekt aan [eiser] . 
      
      
        
          Vernietiging koopovereenkomst wegens dwaling
        
      
      
    
    
      3.6.
      Op grond van artikel 6:228 van het Burgerlijk Wetboek (hierna: BW) is een overeenkomst die tot stand gekomen is onder invloed van dwaling en die bij een juiste voorstelling van zaken niet zou zijn gesloten, vernietigbaar:
      a. indien de dwaling te wijten is aan een inlichting van de wederpartij, tenzij deze mocht aannemen dat de overeenkomst ook zonder deze inlichting zou worden gesloten;
      b. indien de wederpartij in verband met hetgeen zij omtrent de dwaling wist of behoorde te weten, de dwalende had behoren in te lichten;
      c. indien de wederpartij bij het sluiten van de overeenkomst van dezelfde onjuiste veronderstelling als de dwalende is uitgegaan, tenzij zij ook bij een juiste voorstelling van zaken niet had behoeven te begrijpen dat de dwalende daardoor van het sluiten van de overeenkomst zou worden afgehouden.
    
    
      3.7.
      Volgens [gedaagde] bevond de auto zich in concoursstaat en was die goed onderhouden. Op zitting heeft [gedaagde] dit standpunt herhaald en verklaard dat hij voor de verkoop onderhoud aan de auto heeft verricht waarbij hij onder meer het luchtfilter heeft vervangen. Dat dit onderhoud is uitgevoerd blijkt volgens [gedaagde] ook uit de online service historievan de auto waarin staat dat Autobedrijf SK op 20 mei 2022 het 128.000 kilometer/ 96 maanden onderhoud heeft uitgevoerd en de olie-, pollen- en luchtfilters heeft vervangen. 
      
    
    
      3.8.
      Het onderzoek van Auto Ventura en het ZTA Expertise rapport weerspreken dat de auto zich in concoursstaat bevond en goed was onderhouden. Uit de offerte van Auto Ventura volgt dat zich problemen voordoen met een aantal portiersloten, de radiateur, de motor, de accu en de remblokken. In het ZTA Expertise rapport staat dat het oliefilter in de auto extreem vervuild is, er aanwijzingen zijn voor slijtage aan de kettingaandrijving van de nokkenas, de inlaatkleppen extreem vervuild zijn en het luchtfilter een extreme mate van vervuiling vertoont die niet past bij de digitale onderhoudsinformatie dat het filter ongeveer 2.500 kilometer geleden zou zijn vervangen. De stelling van [gedaagde] dat hij onderhoud heeft gepleegd en het luchtfilter heeft vervangen volgt de rechtbank daarom niet. Dat volgens de online service historie van de auto wel onderhoud is uitgevoerd maakt dit niet anders, nu [gedaagde] zelf deze registratie in het systeem heeft ingevoerd. 
      
    
    
      3.9.
      Uit het voorgaande volgt ook dat [gedaagde] in de online service historie van de auto onderhoud heeft geregistreerd dat hij niet heeft uitgevoerd. De rechtbank kan niet vaststellen of [gedaagde] met opzet een onjuiste voorstelling van zaken heeft gegeven of dat sprake is van een fout. In ieder geval komt dit de betrouwbaarheid van [gedaagde] als autobedrijf niet ten goede. Daaraan doet niet af dat Autobedrijf SK, dat met de auto adverteerde, volgens [gedaagde] wel een officieel servicepunt van Landrover is. De rechtbank zal deze stelling dan ook niet verder onderzoeken. [eiser] heeft voldoende aannemelijk gemaakt dat zij de auto niet zou hebben gekocht als zij had geweten dat zij [gedaagde] niet kon vertrouwen op zijn mededelingen over de staat van het onderhoud van de auto en de verwerking daarvan in de onderhoudshistorie Zij heeft hem daarover immers nadrukkelijk bevraagd en hij heeft haar de onderhoudshistorie gewezen. Als zij van de werkelijke staat van onderhoud van de auto, zoals die blijkt uit het rapport van ZTA Expertise en uit de offerte van Auto Ventura op de hoogte was geweest, is bovendien aannemelijk dat zij de auto in ieder geval niet op deze voorwaarden zou hebben gekocht. [eiser] was op zoek naar een betrouwbare auto, bij een erkend Land Rover servicepunt, maar kwam thuis met een auto die gebrekkig is. Of de auto zo gebrekkig is dat het hele motorblok moet worden vervangen kan in het midden blijven. Voldoende is dat de auto direct onderhoud en reparaties nodig had en heeft, en dus niet in concoursstaat verkeerde. 
      
    
    
      3.10.
      Het voorgaande brengt met zich mee dat het beroep op dwaling slaagt. [gedaagde] had niet aan [eiser] mogen mededelen dat de auto zich in concoursstaat bevond en goed was onderhouden en had haar moeten inlichten over de daadwerkelijke staat van de auto. 
      
    
    
      3.11.
      
        [eiser] heeft de koopovereenkomst van de auto dus terecht buitengerechtelijk vernietigd met haar brief op 5 januari 2023. De rechtbank zal die buitengerechtelijke vernietiging vaststellen door de gevorderde verklaring voor recht toe te wijzen.
      
      
        
          Gevolgen vernietiging 
        
      
      
    
    
      3.12.
      Het gevolg van de vernietiging van de koopovereenkomst is dat alle verplichtingen over en weer ongedaan moeten worden gemaakt alsof er geen overeenkomst is geweest. Dat wat op basis van de achteraf vernietigde overeenkomst door partijen is gepresteerd, is onverschuldigd betaald als bedoeld in art. 6:203 BW e.v. 
      
      
        
          Koopsom
        
      
      
    
    
      3.13.
      Dit betekent dat in beginsel de koopsom door [gedaagde] moet worden terugbetaald aan [eiser] . [eiser] moet op haar beurt de auto aan [gedaagde] afgeven. 
      
    
    
      3.14.
      
        [gedaagde] heeft aangevoerd dat [eiser] de auto niet kan teruggeven in dezelfde staat als waarin zij die destijds heeft gekregen. Zij heeft daar namelijk gebruik van gemaakt, zodat alleen al door de gereden kilometers de waarde is verminderd, terwijl zij wel van het gebruik van de auto heeft kunnen genieten. Hij vindt daarom dat [eiser] geen recht heeft op terugbetaling van de volledige koopsom.
      
    
    
      3.15.
      Inderdaad heeft [eiser] een tijd met de auto gereden en heeft zij daardoor een zeker voordeel van de auto gehad. Daar staat tegenover dat [eiser] kosten heeft gemaakt voor de AKP-keuring en de vervanging van de koelvloeistoftank, accu en radiateur. Dit tegen elkaar afwegend kan niet worden gesteld dat [eiser] noemenswaardig is verrijkt of dat [gedaagde] noemenswaardig is verarmd. [gedaagde] wordt dan ook veroordeeld om de volledige koopsom van € 29.950,00 aan [eiser] terug te betalen.
      
      
        
          Overige kosten
        
      
      
    
    
      3.16.
      
        [eiser] vordert naast de koopsom ook vergoeding van de onderzoekkosten van Auto Ventura en de kosten van de leaseovereenkomst, omdat zij die kosten niet zou hebben gehad als ze de koop niet had gesloten. De onderzoekskosten van Auto Ventura van € 1.160,35 excl. btw zijn voor vergoeding vatbaar, omdat dat geen gebruikelijke kosten zijn bij de aanschaf van een tweedehands auto. De kosten van de leaseovereenkomst van € 828,48 zijn eveneens voor vergoeding vatbaar, omdat deze kosten voortvloeien uit de koopovereenkomst die ongedaan wordt gemaakt, zodat ook leasekosten ongedaan moeten worden gemaakt. 
      
    
    
      3.17.
      De vorderde wettelijke handelsrente vanaf datum dagvaarding wordt als onbetwist toegewezen. 
      
      
        
          Buitengerechtelijke incassokosten
        
      
    
    
      3.18.
      
        [eiser] heeft € 1.196,83 aan buitengerechtelijke incassokosten gevorderd, gebaseerd op het bepaalde in het Besluit vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten. De gevorderde vergoeding komt niet voor toewijzing in aanmerking, nu niet gebleken is dat in de aanmaning aan [gedaagde] een termijn van 14 dagen is gegeven ingaande de dag na ontvangst daarvan, zoals vereist door artikel 6:96 lid 6 BW. In dit verband wordt verwezen naar de uitspraak van de Hoge Raad van 25 november 2016, ECLI:NL:HR2016:2704. De vordering is dan ook niet toewijsbaar. 
      
      
        
          Proces- en nakosten
        
      
      
    
    
      3.19.
      
        [gedaagde] is de partij die ongelijk krijgt en hij zal daarom in de proceskosten worden veroordeeld. Tot aan dit vonnis worden de proceskosten aan de zijde van [eiser] als volgt vastgesteld:
      
        
          
          
          
          
          
            
              
                - kosten van de dagvaarding
              
              
                €
              
              
                107,84
              
              
                
              
            
            
              
                - griffierecht
              
              
                €
              
              
                1.301,00
              
              
                
              
            
            
              
                - salaris advocaat
              
              
                €
              
              
                1.572,00
              
              
                (2,00 punten × € 786,00)
              
            
            
              
                Totaal
              
              
                €
              
              
                2.980,84
              
              
                
              
            
          
        
      
      
    
    
      3.20.
      De nakosten worden begroot en zijn toewijsbaar op de wijze als hierna onder de beslissing is vermeld. 
      
    
  
  
    
      4De beslissing
    De rechtbank
    
    
      4.1.
      verklaart voor recht dat de koopovereenkomst tussen [eiser] en [gedaagde] met betrekking tot de Range Rover Evoque is vernietigd op grond van dwaling,
      
    
    
      4.2.
      veroordeelt [gedaagde] tot betaling aan [eiser] van € 29.950,00 aan koopsom auto, € 1.160,35 excl. btw aan onderzoekskosten Auto Ventura en € 828,48 aan kosten leaseovereenkomst, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente over deze bedragen als bedoeld in art. 6:119a BW over deze bedragen vanaf 22 mei 2023 tot aan de dag van volledige betaling,
      
    
    
      4.3.
      veroordeelt [gedaagde] in de proceskosten, aan de zijde van [eiser] tot dit vonnis vastgesteld op € 2.980,84, te vermeerderen met de wettelijke rente als bedoeld in art. 6:119 BW over dit bedrag met ingang van de vijftiende dag na deze uitspraak tot aan de dag van volledige betaling,
      
    
    
      4.4.
      veroordeelt [gedaagde] in de na dit vonnis ontstane kosten, begroot op € 178,00 aan salaris advocaat, te vermeerderen, onder de voorwaarde dat [gedaagde] niet binnen veertien dagen na aanschrijving aan het vonnis heeft voldaan en er vervolgens betekening van de uitspraak heeft plaatsgevonden, met een bedrag van € 92,00 aan salaris advocaat en de explootkosten van betekening van de uitspraak, 
      
    
    
      4.5.
      verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad.
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. M. Wouters, rechter, bijgestaan door mr. S.P.F. Sneeboer, griffier, en in het openbaar uitgesproken op 21 februari 2024.