ECLI:NL:RBDHA:2024:4786, Rechtbank Den Haag, 04-04-2024, NL24.8867
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2024-04-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht

Samenvatting: Voorlopige voorziening, derdelander Oekraïne, Richtlijn tijdelijke bescherming. De voorzieningenrechter wijst de voorlopige voorziening gelet op recente ontwikkelingen. Deze uitspraak geldt voor 90 zaken gelijktijdig.

RECHTBANK DEN HAAG
  
  
    Zittingsplaats Arnhem
  
  
    Bestuursrecht
  
  
    zaaknummers: NL24.8867 e.a. (zie bijlage)
  
  
    
      uitspraak van de voorzieningenrechter van 4 april 2024 in de zaak tussen
    
      90 verzoekers,
    
    
      en
    
    
  
  
    de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid.
    
  
  
    
      Inleiding
    
    
      1. 	Deze uitspraak gaat over de vraag of ‘derdelanders’ uit Oekraïne die daar een tijdelijk verblijfsrecht hadden, voorlopig nog tijdelijke bescherming behouden in afwachting van hun procedure bij de rechtbank. De voorzieningenrechter beslist in deze uitspraak in één keer in de zaken van een grote groep derdelanders, zodat duidelijkheid bestaat over hun rechten en plichten. 
    
    
  
  
    Beoordeling door de voorzieningenrechter
    
    2. Derdelanders die na het uitbreken van de oorlog in Oekraïne naar Nederland zijn gevlucht, kregen hier tijdelijke bescherming op grond van de Europese Richtlijn Tijdelijke Bescherming. Het gaat in deze uitspraak om de groep derdelanders die zich vóór 19 juli 2022 in de basisregistratie personen hebben ingeschreven. 
    
    3. In een uitspraak van 17 januari 2024 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) geoordeeld dat de tijdelijke bescherming van deze groep derdelanders van rechtswege eindigt op 4 maart 2024.
    
    
      3.1
      Bij uitspraak van 28 maart 2024 heeft de meervoudige kamer van deze rechtbank en zittingsplaats dit oordeel gevolgd. Een aantal andere zittingsplaatsen is echter tot andersluidende oordelen gekomen en de zittingsplaats Amsterdam heeft op 29 maart 2024 prejudiciële vragen gesteld aan het Hof van Justitie over de uitleg van artikel 6 van de Richtlijn Tijdelijke Bescherming.
      
    
    
      3.2.
      Vervolgens heeft de voorzieningenrechter van de Afdeling op 2 april 2024 in zes zaken een voorlopige voorziening getroffen. In die uitspraken is gewezen op de verwijzingsuitspraak van zittingsplaats Amsterdam en de uiteenlopende en verschillende oordelen van andere zittingsplaatsen van deze rechtbank. Daarin ziet de voorzitter van de Afdeling aanleiding om de beantwoording van de prejudiciële vragen af te wachten. Om die reden is bepaald dat de betreffende vreemdelingen niet worden uitgezet en dat zij worden behandeld alsof het recht op tijdelijke bescherming bedoeld in de Richtlijn Tijdelijke Bescherming, en de daarop gebaseerde Uitvoeringsbesluiten, op hen van toepassing is, totdat op het door hen ingestelde hoger beroep is beslist. 
      
    
    
      3.3.
      De voorzieningenrechter heeft verder kennis genomen van de brief van 3 april 2024 van de staatssecretaris aan gemeenten waarin hij schrijft dat de door de voorzieningenrechter van de Afdeling getroffen voorzieningen alleen betrekking hebben op de zes betreffende vreemdelingen en dat gemeenten door kunnen gaan met het beëindigen van de opvang van andere derdelanders, zolang in individuele zaken geen ordemaatregel of voorlopige voorziening is getroffen.
      
      4. Een groot aantal derdelanders heeft bij de rechtbank Den Haag beroep ingesteld tegen het eindigen van hun tijdelijke bescherming. Velen hebben daarnaast de voorzieningenrechter verzocht om in afwachting van de beroepsprocedure een voorlopige voorziening te treffen. Bij de zittingsplaats Arnhem zijn op dit moment verzoeken van negentig van deze derdelanders geregistreerd.
      
      5. De voorzieningenrechter heeft de staatssecretaris om een reactie gevraagd. Die heeft op 4 april 2024 bericht dat hij onverkort het oordeel van de Afdeling in de uitspraak van 17 januari 2024 als uitgangspunt neemt. Hij heeft echter ook kennis genomen van de uitspraak van de voorzieningenrechter van de Afdeling van 2 april 2024 en wacht het oordeel van de voorzieningenrechter van deze zittingsplaats af. Hij neemt voor het overige geen inhoudelijk standpunt in.
      
      6. Omdat het op zeer korte termijn niet mogelijk is om op al deze verzoeken afzonderlijke beslissingen te nemen, doet de voorzieningenrechter in één uitspraak alle lopende verzoeken af. Deze uitspraak wordt vandaag gepubliceerd op rechtspraak.nl. 
      In de bijlage bij deze uitspraak staan alle zaaknummers waarop deze uitspraak betrekking heeft. Derdelanders die een verzoek om voorlopige voorziening hebben gedaan dat aan deze zittingsplaats is toegedeeld, hebben eerder al een bevestiging ontvangen met een zaaknummer. Aan de hand daarvan kunnen zij aantonen dat deze uitspraak ook geldt voor hun procedure. Deze uitspraak zal daarnaast ook in al deze zaken individueel bekend worden gemaakt.
      
      7. Gelet op de onder 3. tot en met 3.3 geschetste ontwikkelingen en met name het bericht van de staatssecretaris dat gemeenten de beëindiging van opvang van derdelanders kunnen voortzetten, is sprake van onverwijlde spoed in de zin van artikel 8:83, vierde lid,
      
      
        van de Algemene wet bestuursrecht. Dit betekent dat de voorzieningenrechter uitspraak zal doen zonder een zitting te houden.
      
      
      8. De voorzieningenrechter wijst het verzoek om een voorlopige voorziening toe. Hierna legt hij uit hoe hij tot deze beslissing komt.
      
      9. Hoewel deze zittingsplaats in de onder 3.1 genoemde uitspraak heeft geoordeeld dat de tijdelijke bescherming van derdelanders inmiddels is beëindigd, hebben zich nadien dermate veel ontwikkelingen voorgedaan dat de voorzieningenrechter aanleiding ziet om de verzoeken toe te wijzen en te bepalen dat verzoekers de tijdelijke bescherming behouden totdat op het door hen ingestelde beroepen is beslist. Dit komt ook overeen met de voorlopige voorziening zoals die op 2 april 2024 door de voorzitter van de Afdeling is getroffen en betekent dat verzoekers gelijk worden behandeld, ongeacht of ze een hoger beroep procedure bij de Afdeling hebben lopen, of een beroep bij deze rechtbank. 
      
      10. Het treffen van de voorlopige voorziening betekent dat verzoekers voorlopig niet uit Nederland hoeven te vertrekken, dat zij hun recht op opvang behouden en dat zij mogen blijven werken.	
      
      11. De staatssecretaris moet de proceskosten vergoeden voor zover verzoekers zich hebben laten bijstaan door een professionele rechtsbijstandverlener.
      
      
    
  
  
    Beslissing
    
    
      De voorzieningenrechter:
    
    - wijst de verzoeken toe;
    - bepaalt dat de verzoekers worden behandeld alsof het recht op tijdelijke bescherming bedoeld in de Richtlijn Tijdelijke Bescherming en de daarop gebaseerde Uitvoeringsbesluiten, op hen van toepassing is, tot uitspraak is gedaan op de beroepen;
    - veroordeelt de staatssecretaris in de proceskosten van verzoekers die zich hebben laten bijstaan door een professionele rechtsbijstandverlener, tot een bedrag van € 875,- per verzoeker. 
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. G.A. van der Straaten, voorzieningenrechter, in aanwezigheid van mr. R.P.H. Evers, griffier.
    
    
  
  
    BIJLAGE: ZAAKNUMMERS
    
      NL23.24882 
      NL23.24885
      NL23.25872
      NL23.25879
      NL23.24775
      NL23.25275
      NL23.25326
      NL23.25336
      NL23.25396
      NL23.26065
      NL23.26095
      NL23.26164
      NL23.26441
      NL23.26559
      NL23.26623
      NL23.26630
      NL23.26670
      NL23.26716
      NL23.26720
      NL23.26810
      NL23.26948
      NL23.27101
      NL23.27103
      NL23.27181
      NL23.27189
      NL23.27201
      NL23.27424
      NL23.27462
      NL23.27767
      NL23.28130
      NL23.28359
      NL23.29197
      NL23.37908
      NL24.6325
      NL24.6597
      NL24.7326
      NL24.7381
      NL24.7384
      NL24.7386
      NL24.7543
      NL24.7740
      NL24.7746
      NL24.7780
      NL24.8421
      NL24.8439
      NL24.8441
      NL24.8443
      NL24.8445
      NL24.8447
      NL24.8769
      NL24.8771
      NL24.8787
      NL24.8831
      NL24.8840
      NL24.8842
      NL24.8867
      NL24.8902
      NL24.8985
      NL24.9069
      NL24.9120
      NL24.9161
      NL24.9217
      NL24.9251
      NL24.9267
      NL24.9273
      NL24.9553
      NL24.9563
      NL24.9768
      NL24.10773
      NL24.10955
      NL24.11054
      NL24.11087
      NL24.11185
      NL24.11737
      NL24.12108
      NL24.12148
      NL24.12228
      NL24.12232
      NL24.12234
      NL24.12243
      NL24.13140
      NL24.13188
      NL24.13201
      NL24.13245
      NL24.13938
      NL24.13995
      AWB 23/10036
      AWB 23/10107
      AWB 23/10109
      AWB 23/10190
    
    
    
      De uitspraak is uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
    
    
    
    
      
      
        Tegen deze uitspraak staat geen hoger beroep of verzet open.
      
    
    
    
  
  
     Richtlijn 2001/55/EG en het daarop gebaseerde Uitvoeringsbesluit (EU) 2022/382 van 4 maart 2022.
  
  
     ECLI:NL:RVS:2024:32.
  
  
     ECLI:NL:RBDHA:2024:4375.
  
  
     ECLI:NL:RBDHA:2024:4394.
  
  
     Onder meer ECLI:NL:RVS:2024:1366.
  
  
     Kenmerk 5377685.
  
  
     Dat maakt in artikel 8:81 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) mogelijk.
  
  
     Sommige derdelanders hebben meerdere procedures tegelijk lopen. In dat soort gevallen volstaat de voorzieningenrechter met uitspraak in één van deze procedures.
  
  
     Artikel 8:83, vierde lid, van de Awb maakt dat mogelijk.