ECLI:NL:RBNHO:2023:6939, Rechtbank Noord-Holland, 26-07-2023, 10160655
Rechtbank Noord-Holland — Uitspraak 
Datum: 2023-07-26 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Verbintenissenrecht

Samenvatting: agentuurovereenkomst; vaststellingsovereenkomst; voormalig handelsagent heeft geen recht op klantenvergoeding wegens overtreding van het in de vaststellingsovereenkomst overeengekomen concurrentiebeding.

RECHTBANK NOORD-HOLLAND
    Handel, Kanton en Bewind
    locatie Alkmaar
    
    
      Zaaknr./rolnr.: 10160655 \ CV EXPL  22-5018 (rvk)
      Uitspraakdatum: 26 juli 2023
    
    
    
      
        Vonnis van de kantonrechter in de zaak van:
      
    
    
    
      de besloten vennootschap Geha Services B.V. 
      statutair gevestigd en kantoorhoudende te Bergen op Zoom
      eiseres
      verder te noemen: Geha
      gemachtigde: mr. C.A. Gobbens
    
    
    
      tegen 
    
    
  
  
    
      1de besloten vennootschap Cindro B.V.
    
      2. de besloten vennootschap Cindro Bereiding B.V.
      beiden statutair gevestigd en kantoorhoudende te Twisk 
      gedaagden
      verder gezamenlijk te noemen: Cindro, dan wel afzonderlijk Cindro B.V. of Cindro Bereiding B.V. 
      gemachtigde: mr. L. Bijl
    
    
    
  
  
    
      1Het procesverloop
    
    
      1.1.
      Geha heeft bij dagvaarding van 10 juni 2022 een vordering tegen Cindro ingesteld. Cindro heeft verzocht de zaak te verwijzen naar de kamer voor kantonzaken. Cindro heeft tevens schriftelijk geantwoord en daarbij een voorwaardelijke tegenvordering ingediend.
    
    
      1.2.
      Geha heeft schriftelijk op het verzoek tot verwijzing gereageerd. Bij vonnis van de Rechtbank Noord-Holland van 12 oktober 2022 is de zaak verwezen naar de kamer voor kantonzaken (de kantonrechter). Geha heeft vervolgens nog schriftelijk gereageerd in de zaak van de tegenvordering.
    
    
      1.3.
      Op 13 april 2023 heeft een zitting plaatsgevonden. De griffier heeft aantekeningen gemaakt van wat partijen ter toelichting van hun standpunten naar voren hebben gebracht. Cindro heeft gebruik gemaakt van pleitaantekeningen, die zijn overgelegd. Voorafgaand aan de zitting hebben Geha en Cindro bij brieven van 29 maart en 7 en 11 april 2023 nog stukken toegezonden.
    
  
  
    
      2De feiten
    
    
      2.1.
      Cindro ontwikkelt, produceert en distribueert o.a. desinfectiemiddelen en weerbaar telen producten, waaronder vloeibare meststoffen, biostimulanten en toevoegingsmiddelen ten behoeve van land- en tuinbouw. Bestuurder van Cindro is [naam 1] .
    
    
      2.2.
      Geha Services is een groothandel in bestrijdingsmiddelen en kunstmeststoffen. [naam 2] houdt indirect alle aandelen in Geha Services is statutair bestuurder van Geha Services.
    
    
      2.3.
      Cindro en Geha zijn met elkaar per 1 januari 2019 een agentuurovereenkomst aangegaan. Geha heeft op grond van deze overeenkomst als handelsagent bemiddeld bij de totstandkoming van koopovereenkomsten met betrekking tot de producten van Cindro aan klanten in Nederland, België, Frankrijk en Canada.
    
    
      2.4.
      Op 20 december 2021 heeft een bespreking plaatsgevonden tussen [naam 2] en Cindro. Tijdens die bespreking hebben partijen afgesproken de agentuurovereenkomst per 1 januari 2022 te beëindigen.
    
    
      2.5.
      In een e-mail van 23 december 2021 heeft Cindro een concept-vaststellingsovereenkomst aan Geha gezonden. Daarin staat dat Cindro aan Geha een klantenvergoeding van € 68.000,- exclusief btw betaalt. Verder is in het concept een artikel 5 opgenomen dat als volgt luidt:
      
        5. Het is Geha Services en [naam 2] (in de gehele wereld) verboden om gedurende de resterende duur van de agentuurovereenkomst alsmede om gedurende een periode van 6 maanden na de Einddatum, direct of indirect, al dan niet gehonoreerd, voor eigen rekening, in dienst van of anderszins voor rekening van derden:
      
      
        a. de producten zoals omschreven in bijlage A, soortgelijke of aanverwante producten zelf te ontwikkelen of te vervaardigen, door derden te laten ontwikkelen of te vervaardigen, van een leverancier te kopen, te verkopen, aan te bieden, te distribueren of daarbij (als agent, adviseur, geldverstrekker, aandeelhouder of vennoot) op andere wijze betrokken te zijn.
      
      
        b. diensten of werkzaamheden te verrichten die verband houden met de producten zoals omschreven in bijlage A, soortgelijke of aanverwante producten of daarbij (als agent, adviseur, geldverstrekker, aandeelhouder of Vennoot) op andere wijze betrokken te zijn.
      
      
        c. zakelijke betrekkingen aan te gaan en/of te onderhouden met klanten van Cindro. Dit beding geldt ongeacht van wie het initiatief tot (het aangaan Van) de zakelijke betrekkingen uitgaat. Onder zakelijke betrekkingen wordt Verstaan: indiensttreding bij klanten van Cindro of anderszins werkzaam te zijn voor klanten, het doen of aanvaarden van offertes, het verstrekken van adviezen of informatie, het geven van opdrachten aan klanten, het verrichten van marketingactiviteiten gericht op klanten alsmede het aangaan van overeenkomsten met klanten. Onder klanten wordt verstaan: (rechts)personen met wie Cindro een overeenkomst is aangegaan met betrekking tot de verkoop van producten of het verrichten van diensten of aan wie - Cindro voor de Einddatum een aanbieding tot verkoop van producten of het verrichten van diensten heeft gedaan.
      
      
    
    
      2.6.
      In een e-mail van 29 december 2021 [naam 2] het volgende aan Cindro medegedeeld:
      - Alleen Geha Services B.V. is partij, als privé-persoon ben ik dat niet. Ik wil me overigens wel verbinden aan enkele passages, wil best ‘voor akkoord’ in persoon mede ondertekenen, maar partij 3, moet worden verwijderd.
      
        (…)
      
      - De laatste volzin van artikel 4 moet geheel komen te vervallen. Daar hebben we het niet over gehad. Voor de goede orde; Ik zal me natuurlijk aan verplichtingen van het nader te formuleren artikel 5 houden.
      
        (…) 
      
      - Het voorgestelde inhoud van artikel 5 gaat te ver. Wat we hebben afgesproken is:
      
        “Het is Geha Services verboden om, in Nederland en België, gedurende de resterende duur van de agentuurovereenkomst alsmede gedurende ene periode van 6 maanden na de Einddatum, actief competitie te voeren voor en/of op het gebied van (concurrerende) zilver gestabiliseerde waterstof peroxide en weerbaar telen-producten.”
      
      
      
        
          Dit graag aldus wijzigen;
        
      
      
      
        
          Artikel 6, akkoord (mits aanpassing artikel 5) tot een maximum van € 68.000,- excl. Btw (dit graag achteraan toevoegen) 
        
      
      
      
        - Graag nog extra toevoegen:
      
      
      
        
          Partijen verbinden zich geen ontbinding, vernietiging, nietigverklaring van deze overeenkomst te zullen vorderen, op grond van enigerlei wanprestatie, dwaling of andere wilsgebreken.
        
      
      
    
    
      2.7.
      
        Per WhatsApp van 29 december 2021 heeft [naam 1] van Cindro de volgende vraag aan [naam 2] gesteld:
        ‘Bedoel je met je feedback dat je met een andere BV wel H202 mag aanbieden?’
      
      
    
    
      2.8.
      
        
          [naam 2] heeft diezelfde dag het volgende geantwoord:
        
          ‘Ik bedoel hiermee dat ik mezelf niet actief mag bezig gehouden met de verkoop van Ag gestabiliseerde peroxiden en weerbaar telen producten gedurende de komende 6 maanden.’
        
      
      
    
    
      2.9.
      
        
          [naam 2] heeft artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst aangepast en de aangepaste vaststellingsovereenkomst ondertekend en per e-mail van 31 december 2021 om 17.09 uur aan [naam 1] toegezonden. [naam 2] heeft hierbij medegedeeld:
        
          ‘Zie bijgaand bijgevoegd het document, waarin ik de afspraken heb neergelegd (...) Dit is waar ik mij hoe dan ook aan zal houden, omdat we dit immers mondeling zo zijn overeengekomen.’
        
      
      
    
    
      2.10.
      
        [naam 1] heeft de vaststellingsovereenkomst eveneens ondertekend en per e-mail van 3 januari 2022 aan [naam 2] geretourneerd.
    
    
      2.11.
      In de door Cindro en Geha ondertekende vaststellingsovereenkomst wordt het volgende bepaald:
      4. Cindro betaalt aan Geha Services een klantenvergoeding van € 68.000,- exclusief BTW. Cindro zal de klantenvergoeding in 6 maandelijkse termijnen aan Geha Services betalen (€ 11.333,33/maand), uiterlijk in de laatste week van iedere kalendermaand na de Einddatum. Cindro is over de klantenvergoeding geen rente verschuldigd. Indien Cindro een termijn niet of niet tijdig betaalt, wordt de klantenvergoeding — zonder nadere ingebrekestelling - terstond en ineens volledig opeisbaar, behoudens in het geval Geha Services in strijd heeft gehandeld met haar verplichtingen uit hoofde van artikel 5.
      5. Het is Geha Services en haar statutair bestuurder, de heer [naam 2] (in de gehele wereld) verboden om gedurende de resterende duur van de agentuurovereenkomst alsmede om gedurende een periode van 6 maanden na de Einddatum, actief de markt te benaderen/competitie te voeren voor en/of op het gebied van (concurrerende) gestabiliseerde waterstof peroxide en weerbaar telen-producten”, Zoals omschreven in bijlage A.
      6. Geha Services en/of haar statutair bestuurder de heer [naam 2]  zijn/is van rechtswege in verzuim in dien zij in strijd met hun verplichtingen uit hoofde van artikel 5 handelt/handelen. Bij overtreding van de verplichtingen uit hoofde van artikel 5 komt het recht op de klantenvergoeding volledig te vervallen. Geha Services zal de reeds betaalde termijnen onverwijld aan Cindro Services terugbetalen.
      
        (…)
      
      7. Partijen zullen in gezamenlijk overleg klanten informeren over de beëindiging van de ogen tuurovereenkomst, waarbij voortzetting van de relatie tussen Cindro en de klant als uitgangspunt geldt.
      
    
    
      2.12.
      In een e-mail van 20 januari 2022 heeft Cindro geschreven dat zij niet zal overgaan tot het betalen van de klantenvergoeding aan Geha. Cindro geeft als reden dat Geha het in de vaststellingsovereenkomst opgenomen concurrentiebeding heeft overtreden, waarmee het recht op de klantenvergoeding is komen te vervallen.
    
  
  
    
      3De vordering
    
      3.1.
      Geha vordert dat de kantonrechter Cindro veroordeelt tot betaling van € 82.280,- (inclusief btw) aan klantvergoeding en € 1.597,80 aan buitengerechtelijke incassokosten.
    
    
      3.2.
      Zij legt aan de vordering ten grondslag – kort weergegeven – dat Cindro op grond van de tussen partijen gesloten vaststellingsovereenkomst gehouden is de beëindigingsvergoeding van € 82.280,- te voldoen. Cindro weigert echter deze vergoeding te voldoen en zij is in verzuim komen te verkeren. Gelet op het betalingsverzuim heeft Geha haar incassogemachtigde ingeschakeld en maakt aanspraak op vergoeding van de buitengerechtelijke incassokosten van € 1.597,80. Geha vordert ook de wettelijke handelsrente; over de hoofdsom vanaf 1 februari 2022 en over de kosten vanaf 10 juni 2022.
    
  
  
    
      4Het verweer en de tegenvordering
    
      4.1.
      Cindro betwist de vordering. Zij voert aan – samengevat – dat zij geen klantenvergoeding aan Geha verschuldigd is. In de vaststellingsovereenkomst is overeengekomen dat indien Geha in strijd handelt met de verplichtingen uit artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst (het concurrentiebeding), het recht op de klantenvergoeding volledig komt te vervallen. [naam 2] heeft actief de markt benaderd en competitie gevoerd op het gebied van (concurrerende) gestabiliseerde waterstof peroxide en weerbaar telen producten of is daarbij betrokken geweest. Geha en [naam 2] hebben in strijd gehandeld met artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst. Het recht van Geha op een klantenvergoeding is volledig komen te vervallen.
    
    
      4.2.
      Voor zover komt vast te staan dat niet Geha of [naam 2] in strijd hebben gehandeld met artikel 5 uit de vaststellingsovereenkomst, maar dat uitsluitend Cleantechnics zich daaraan schuldig heeft gemaakt, dan volgt uit de uitleg die aan de vaststellingsovereen-komst moet worden gegeven dat ook Cleantechnics onder het concurrentiebeding valt.
    
    
      4.3.
      Cleantechnics moet bovendien vereenzelvigd worden met [naam 2] en Geha omdat zij misbruik maken van het identiteitsverschil en de gedragingen van Cleantechnics kunnen daarom aan hen worden toegerekend.
    
    
      4.4.
      Indien komt vast te staan dat de gedragingen van Geha, [naam 2] of Cleantechnics niet onder de reikwijdte van het concurrentiebeding vallen dan nog is het onaanvaardbaar dat een voormalig handelsagent zijn voormalig principaal concurrentie aandoet. Om die reden is de vordering tot betaling van de klantenvergoeding naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar.
    
    
      4.5.
      Voor het geval komt vast te staan dat de klantenvergoeding wel verschuldigd is, beroept Cindro zich er op dat zij bevoegd is de boetes en schadevergoeding vanwege de overtreding van het concurrentiebeding te verrekenen met die klantenvergoeding.
    
    
      4.6.
      Cindro vordert voorwaardelijk, voor het geval komt vast te staan dat Cindro nog enig bedrag aan Geha moet betalen, bij wijze van tegenvordering dat de kantonrechter:
      
        
          De gevolgen van de overeenkomst wijzigt in die zin dat Cindro niet verplicht is om een klantenvergoeding van € 82.280,- aan Cleantechnics te betalen en/of dat deze verplichting is komen te vervallen;
        
        
          Geha veroordeelt om de boetes tot een bedrag van € 82.280,- aan Cindro te betalen;
        
        
          Geha veroordeelt om de schade tot een bedrag van € 82.280,- aan Cindro te betalen.
        
      
    
    
      4.7.
      Cindro legt aan de tegenvordering ten grondslag – kort weergegeven – dat a) de overeenkomst tot stand is gekomen onder invloed van dwaling. Onder een juiste voorstelling van zaken zou Cindro zich niet hebben verplicht tot het betalen van een klantenvergoeding aan Geha. Cindro verzoekt daarom dat de gevolgen van de overeenkomst gewijzigd worden in die zin dat Cindro niet langer verplicht is de klantenvergoeding aan Geha te betalen. Geha heeft voorts het geheimhoudingsbeding geschonden en is daarom gehouden b) de overeen-gekomen boetes te betalen. Cindro heeft deze boetes gematigd tot € 82.280,-. Geha heeft een onrechtmatige daad gepleegd (alleen of in groepsverband) door geheime, vertrouwelijke en concurrentiegevoelige informatie aan Cleantechnics te verstrekken. Cindro heeft hierdoor schade geleden, welke schade begroot kan worden op € 82.280,-.
    
    
      4.8.
      Geha betwist de tegenvordering en stelt dat er geen sprake is van overtreding van de verplichtingen uit artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst.
    
  
  
    
      5De beoordeling
    de vordering
    
    
      5.1.
      De kern van de zaak is of Geha de voorwaarden van artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst geschonden heeft. In dat geval bepaalt de vaststellingsovereenkomst immers dat Geha geen recht heeft op de klantvergoeding.
    
    
      5.2.
      De kantonrechter is van oordeel dat Geha artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst geschonden heeft en zij dus geen recht heeft op de klantenvergoeding. Dit oordeel wordt hieronder toegelicht. 
    
    
      5.3.
      Begin 2020 is de besloten vennootschap Cleantechnics B.V. (hierna: Cleantechnics) opgericht. [naam 2] houdt 50% van de aandelen Cleantechnics. Hij is tevens statutair bestuurder. De andere 50% van de aandelen in Cleantechnics worden gehouden door [naam 3] - die eveneens statutair bestuurder is.
    
    
      5.4.
      Op 15 januari 2022 heeft [naam 3] namens Cleantechnics een mail gestuurd aan [bedrijf] waarin hij een product aanbiedt waarin gestabiliseerde waterstofperoxide zit (Oxiline-50).
    
    
      5.5.
      Op de flyers (brochures) van Cleantechnics over het product Oxiline-50 staat een mobiel nummer vermeld dat van [naam 2] is en op de website van Cleantechnics wordt met Oxiline-50 geadverteerd. Cleantechnics staat ingeschreven op het adres van [naam 2] .
    
    
      5.6.
      Het ligt op de weg van Cindro om aannemelijk te maken dat Geha of [naam 2] artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst geschonden heeft. Volgens Cindro levert het versturen van de e-mail van 15 januari 2022 die schending op. Geha heeft op zich niet betwist dat die mail is verzonden aan een klant van Cindro en dat dat concurrentie oplevert. Echter Geha voert aan dat het niet Geha of [naam 2] is geweest die achter die mail zitten, maar Cleantechnics en die vennootschap valt, zo stelt Geha, niet onder de werking van de vaststellingsovereenkomst.
    
    
      5.7.
      Dit verweer slaagt niet. Geha en [naam 2] zijn op grond van de vaststellingsovereenkomst verplicht om zich gedurende zes maanden na het einde van de agentuurovereenkomst te onthouden van concurrentie op het gebied van waterstofperoxide producten. Weliswaar is Cleantechnics geen partij bij de vaststellingsovereenkomst, maar [naam 2] is 50% aandeelhouder en statutair bestuurder van Cleantechnics en dat betekent dat concurrerende activiteiten van Cleantechnics in het kader van de vaststellingsovereenkomst aan [naam 2] en Geha toegerekend kunnen worden. Doordat [naam 2] vrijwel meteen na het ingaan van de termijn van zes maanden via de vennootschap Cleantechnics klanten van Cindro heeft benaderd over waterstofperoxide producten, heeft hij wel degelijk competitie gevoerd met Cindro. Het handelen van de Cleantechnics waarin hij indirect 50% van de aandelen houdt en waarvan hij bestuurder is, merkt de kantonrechter aan als competitie voeren in de zin van artikel 5 van de vaststellingsovereenkomst. 
    
    
      5.8.
      In tegenstelling tot wat Geha stelt, geldt het opnemen van het mobiele telefoonnummer van [naam 2] op het reclamemateriaal van Cleantechnics wel als competitie voeren. Het is voor de kantonrechter evident dat indien gedurende de zes maanden termijn iemand interesse zou blijken te hebben in Oxiline-50 hij daarvoor zaken zou moeten doen met [naam 2] . Dit ligt ook voor de hand, nu vaststaat dat de andere bestuurder van Cleantechnics, [naam 3] , een paprikateler is, zonder ervaring in de reinigingstechniek en voorts onbetwist is gebleven dat Cleantechnics geen personeel in dienst heeft. De stelling van Geha dat zij het bewuste reclamemateriaal niet feitelijk heeft gedistribueerd maakt dat niet anders. 
    
    
      5.9.
      De conclusie is dat de kantonrechter de vordering van Geha zal afwijzen. 
    
    
      5.10.
      
        De proceskosten komen voor rekening van Geha, omdat zij ongelijk krijgt. Cindro vordert veroordeling van Geha in de nakosten. Volgens vaste rechtspraak levert een kostenveroordeling ook voor de nakosten – die worden begroot op € 124,- en, als betekening van dit vonnis heeft plaatsgevonden, de explootkosten van betekening van het vonnis – een executoriale titel op. Een veroordeling tot betaling van de proceskosten omvat dus een veroordeling tot betaling van de nakosten. De kantonrechter zal daarom de nakosten niet afzonderlijk in de proceskostenveroordeling vermelden.
        
          de tegenvordering
        
      
      
    
    
      5.11.
      De voorwaarde waaronder de tegenvordering is ingesteld, namelijk dat in rechte komt vast te staan dat de verplichting van Cindro om de klantenvergoeding te betalen niet is komen te vervallen, is gelet op het voorgaande niet in vervulling gegaan. Dat betekent dat op deze tegenvordering niet beslist hoeft te worden.
    
    
      5.12.
      Gelet op het voorgaande acht de kantonrechter het redelijk te bepalen dat partijen ieder hun eigen proceskosten dragen. 
    
  
  
    
      6De beslissing
    
    
      De kantonrechter:
    
    
    
      
        de vordering
      
    
    
    
      6.1.
      wijst de vordering af;
    
    
      6.2.
      veroordeelt Geha tot betaling van de proceskosten, die tot en met vandaag voor Cindro worden vastgesteld op een bedrag van € 1.588,- aan salaris van de gemachtigde van Cindro; 
    
    
      6.3.
      
        verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad;
        
          de tegenvordering
        
      
      
    
    
      6.4.
      
        bepaalt dat iedere partij de eigen proceskosten draagt.
        Dit vonnis is gewezen door mr. J.S. Reid en op bovengenoemde datum in het openbaar uitgesproken in aanwezigheid van de griffier. 
      
      
      
        De griffier		De kantonrechter
      
    
  
  
     Zie HR 10 juni 2022, ECLI:NL:HR:2022:853.