ECLI:NL:RBNNE:2024:2234, Rechtbank Noord-Nederland, 27-05-2024, 194885
Rechtbank Noord-Nederland — Uitspraak 
Datum: 2024-05-27 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Personen- en familierecht

Samenvatting: Zorgmachtiging. Rechtbank voegt ex artikel 6:4 lid 4 Wvggz twee zorgvormen toe nu de psychiater er zitting onderbouwd heeft dat deze vormen van verplichte zorg ook noodzakelijk zijn. Nu verzoek om een zorgmachtiging wordt toegewezen, wordt het verzoek tot voortzetting van de crisismaatregel afgewezen omdat er geen belang meer is bij dat verzoek.

RECHTBANK NOORD-NEDERLAND
    Afdeling Privaatrecht
    
    
      Locatie: Leeuwarden
    
    
    
      Zaak-/rekestnr.: C/17/194885 / FA RK 24-931 
    
    
    
      
        Machtiging tot het verlenen van verplichte zorg en afwijzing machtiging tot voortzetting van de crisismaatregel
      
    
    
    
      Beschikking van 27 mei 2024 naar aanleiding van het door de officier van justitie ingediende verzoek tot het verlenen van een zorgmachtiging als bedoeld in artikel 6:4 van de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz), ten aanzien van:
    
    
    
      
        
          [naam] ,
      
      geboren op [geboortedatum] , 
      wonende [adres] , 
      thans verblijvende bij [verblijfsadres] ,
      hierna te noemen: betrokkene,
      advocaat: mr. G.A. Pots, kantoorhoudende te Leeuwarden.
    
  
  
    
      1Het procesverloop
    
    
      1.1.
      De rechtbank heeft kennisgenomen van de volgende twee verzoekschriften. 
      
      
        
          Voortzetting van de crisismaatregel (met zaaknummer C/17/194885 / FA RK 24-931)
      
    
    
      1.2.
      De burgemeester van de gemeente Leeuwarden heeft op 22 mei 2024 een crisismaatregel afgegeven. Op 23 mei 2024 heeft de officier van justitie een verzoek tot het verlenen van een machtiging tot voortzetting van de crisismaatregel ingediend bij de rechtbank. 
      
      
        Bij het verzoekschrift tot voortzetting van de crisismaatregel zijn de volgende bijlagen gevoegd:
      
      
        
          een afschrift van de beschikking van de burgemeester van de gemeente Leeuwarden d.d. 22 mei 2024;
        
        
          de medische verklaring d.d. 22 mei 2024; 
        
        
          een verklaring van de griffie dat het curatele- en bewindregister ten aanzien van betrokkene geen gegevens bevat; 
        
        
          gegevens over de eerder afgegeven crisismaatregel.
        
      
      
      
        
          Zorgmachtiging (met zaaknummer C/17/194885 / FA RK 24-931)
      
    
    
      1.3.
      Op 15 mei 2024 heeft de officier van justitie een verzoekschrift tot het verlenen van een zorgmachtiging ingediend bij de rechtbank. Bij het verzoekschrift zijn de volgende bijlagen gevoegd:
      - de medische verklaring d.d. 1 mei 2024;
      
        
          de zorgkaart d.d. 30 april 2024;
        
        
          het zorgplan d.d. 30 april 2024;
        
        
          de bevindingen van de geneesheer-directeur als bedoeld in artikel 5:15 Wvggz en het door de geneesheer-directeur opgestelde voorstel voor een zorgmachtiging als bedoeld in artikel 5:17 lid 4 Wvggz d.d. 6 mei 2024; 
        
        
          een verklaring van de griffie dat het curatele- en bewindregister ten aanzien van betrokkene geen gegevens bevat.
        
      
      
    
    
      1.4.
      De mondelinge behandeling van de verzoeken heeft tegelijkertijd plaatsgevonden op 27 mei 2024, in het gebouw van [adres] . Daarbij zijn de volgende personen gehoord: 
      
        
          betrokkene, bijgestaan door mr. G.A. Pots; 
        
        
          
            [naam] , psychiater;
        
        
          
            [naam] , arts.
        
      
      
      
        De officier van justitie is niet ter zitting verschenen, omdat hij een nadere toelichting op of motivering van het verzoek niet nodig achtte.
      
      
    
  
  
    
      2De beoordeling
    
    
      
        Ten aanzien van de zorgmachtiging
        2.1.	De rechter kan op verzoek van de officier van justitie een zorgmachtiging verlenen ten aanzien van betrokkene wanneer wordt voldaan aan de criteria en de doelen van verplichte zorg als bedoeld in artikel 3:3 en 3:4 Wvggz. Verplichte zorg is zorg die ondanks verzet kan worden verleend.
    
    
    
      Wanneer het gedrag van betrokkene als gevolg van een psychische stoornis leidt tot ernstig nadeel, kan als uiterste middel verplichte zorg worden verleend, mits er geen mogelijkheden voor zorg op basis van vrijwilligheid zijn, er geen minder bezwarende alternatieven zijn, het verlenen van verplichte zorg evenredig is en redelijkerwijs te verwachten is dat het verlenen van verplichte zorg effectief is.
    
    
    
      Verplichte zorg kan worden verleend om ernstig nadeel af te wenden, de geestelijke gezondheid van betrokkene te stabiliseren of te herstellen of de door een psychische stoornis bedreigde of aangetaste fysieke gezondheid van betrokkene te stabiliseren of te herstellen.
    
    
    
      2.2.
      Anders dan betrokkene is de rechtbank van oordeel dat uit de overgelegde stukken en uit hetgeen tijdens de mondelinge behandeling naar voren is gekomen, is gebleken dat betrokkene lijdt aan een psychische stoornis, in de vorm van bipolaire-stemmingsstoornissen, schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen en neurobiologische ontwikkelingsstoornissen. Hoewel betrokkene zich niet herkent in het geschetste beeld, ziet de rechtbank geen aanleiding om te twijfelen aan hetgeen in de stukken is vermeld en ter zitting is verklaard door de arts als deskundige.
      
    
    
      2.3.
      De rechtbank is verder van oordeel dat deze stoornis leidt tot ernstig nadeel, gelegen in:
      
        
          levensgevaar; 
        
        
          ernstige psychische en immateriële schade; 
        
        
          maatschappelijke teloorgang.
        
      
      
      
        De rechtbank overweegt hiertoe als volgt. Betrokkene is bekend met een bipolair beeld waarbij er momenteel sprake is van een manisch beeld met religieuze wanen. Daarnaast is er sprake van een licht verstandelijke beperking en persoonlijkheidsproblematiek. Betrokkene woont in een begeleide woonvorm en heeft daar de afgelopen periode voor veel onrust gezorgd. Betrokkene is ervan overtuigd dat hij een instrument van God is en dat God via hem spreekt. Betrokkene heeft mensen in zijn woonvorm op indringende manier toegesproken dat ze zondigen. Dit heeft bij een medepatiënt tot een terugval in middelengebruik geleid. Betrokkene is intimiderend in zijn gedrag en de begeleiders zijn bang voor zijn gedrag. Betrokkene trekt zich veel terug op zijn kamer en er is geen zicht op zijn eten en drinken. Daarnaast heeft hij een noodpaspoort geregeld zodat hij ten alle tijden snel kan reageren als God hem opdraagt te gaan reizen. Ook suggereert betrokkene in e-mails dat hij afscheid gaat nemen waardoor er zorgen zijn dat betrokkene zich wil suïcideren.
      
      
    
    
      2.4.
      Voorgaande maakt dat betrokkene zorg nodig heeft voor het afwenden van ernstig nadeel en het stabiliseren van zijn geestelijke gezondheid.
      
    
    
      2.5.
      Gebleken is dat er geen mogelijkheden voor passende zorg op vrijwillige basis zijn. Betrokkene heeft geen ziektebesef en -inzicht. Betrokkene weigert zorg en trekt zich terug. Betrokkene wil geen medicatie innemen en weigert bloed te laten prikken. De rechtbank is van oordeel dat onder andere een opname in de accommodatie en het gebruik van medicatie noodzakelijk is om ernstig nadeel te voorkomen en af te wenden. Om die reden is verplichte zorg nodig. 
      
    
    
      2.6.
      De in het verzoekschrift genoemde vormen van zorg zijn gebaseerd op het zorgplan en het advies van de geneesheer-directeur en bestaan uit:  
      
        
          het toedienen van medicatie, alsmede het verrichten van medische controles of andere medische handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening;
        
        
          beperken van de bewegingsvrijheid;
        
        
          insluiten;
        
        
          uitoefenen van toezicht op betrokkene;
        
        
          aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
        
        
          opnemen in een accommodatie.
        
      
      
      
        De rechtbank heeft de verzochte vormen van verplichte zorg met de psychiater en de
        advocaat van betrokkene besproken. Door de officier van justitie is verplichte zorg in de
        vorm van insluiten en uitoefenen van toezicht op betrokkene niet verzocht. De
        psychiater heeft ter zitting aangegeven deze vorm van zorg echter wel noodzakelijk te achten om het ernstig nadeel af te wenden. Betrokkene is recent op basis van een crisismaatregel opgenomen. Uitoefenen van toezicht op betrokkene is bij een crisismaatregel noodzakelijk. Daarnaast heeft betrokkene aangegeven geen medicatie te willen nemen. Bij het aanpassen van de medicatie kan agressie voorkomen waarvoor insluiten nodig kan zijn. Namens betrokkene is geen bezwaar gemaakt tegen toevoeging van deze vormen van zorg. De rechtbank onderschrijft dit oordeel van de psychiater en zal deze vormen van verplichte zorg ambtshalve (met toepassing van art. 6:4 lid 2 Wvggz) toevoegen.
      
      
    
    
      2.7.
      
        Er zijn geen minder bezwarende alternatieven die hetzelfde beoogde effect hebben. 
        De voorgestelde verplichte zorg is evenredig en naar verwachting effectief. Uit de stukken blijkt dat bij het bepalen van de juiste zorg rekening is gehouden met de voorwaarden die noodzakelijk zijn om deelname van betrokkene aan het maatschappelijk leven te bevorderen, alsmede met de veiligheid van betrokkene.
      
      
    
    
      2.8.
      Gelet op het voorgaande is voldaan aan de criteria voor en doelen van verplichte zorg als bedoeld in de Wvggz. De zorgmachtiging zal worden verleend voor de (verzochte) duur van zes maanden.
      
    
    
      2.9.
      Na de mondelinge behandeling is een kennisgeving van de mondelinge uitspraak aan de zorgaanbieder uitgereikt.
      
      
        
          Ten aanzien van de machtiging tot  voortzetting van de crisismaatregel
        
      
    
    
      2.10.
      Omdat een zorgmachtiging wordt verleend, is er geen belang meer bij toewijzing van het verzoek tot voortzetting van de crisismaatregel. De rechtbank zal dit verzoek dan ook afwijzen.
      
    
  
  
    
      3De beslissing
    De rechtbank:
    
    
      3.1.
      
        verleent een zorgmachtiging ten aanzien van [naam] ,
        geboren op [geboortedatum] ,  inhoudende dat gedurende de geldigheid van de machtiging bij wijze van verplichte zorg de volgende maatregelen kunnen worden getroffen:
      
      
        
          het toedienen van medicatie, alsmede het verrichten van medische controles of andere medische handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening;
        
        
          beperken van de bewegingsvrijheid;
        
        
          insluiten;
        
        
          uitoefenen van toezicht op betrokkene;
        
        
          aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
        
        
          opnemen in een accommodatie.
        
      
      
    
    
      3.2.
      bepaalt dat deze machtiging geldt tot en met uiterlijk 27 november 2024;
      
    
    
      3.3.
      wijst het meer of anders verzochte af. 
      
    
    
      3.4.
      wijst het verzoek tot voortzetting van de crisismaatregel af.
      
      
        Deze beschikking is mondeling gegeven op 27 mei 2024 door mr. G.J. Baken, rechter, bijgestaan door de griffier en schriftelijk uitgewerkt en ondertekend op 7 juni 2024.
      
      
        
          
          
          
          
            
              
                
              
            
            
              
                !NIET VERWIJDEREN, PLAATS VOOR HANDTEKENING SECRETARIS!
              
              
                
              
              
                !NIET VERWIJDEREN, PLAATS VOOR HANDTEKENING RECHTER!
              
            
            
              
                
              
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                ..
              
            
            
              
                
              
              
                
              
              
                !NIET VERWIJDEREN, PLAATS VOOR STEMPELS!
              
            
          
        
      
      
      
        fn. 998
        
          Tegen deze beschikking staat het rechtsmiddel van cassatie open.