ECLI:NL:RBNHO:2024:14256, Rechtbank Noord-Holland, 24-07-2024, 11173333 \ CV EXPL  24-4228
Rechtbank Noord-Holland — Uitspraak 
Datum: 2024-07-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Verbintenissenrecht

Samenvatting: ambtshalve toetsing consumentenrecht, tussenvonnis oneerlijk bik-beding

RECHTBANK NOORD-HOLLAND
    Handel, Kanton en Insolventie
    locatie Haarlem 
    
    
      Zaaknr./rolnr.: 11173333 \ CV EXPL  24-4228
      Uitspraakdatum: 24 juli 2024 
    
    
    
      
        Verstekvonnis van de kantonrechter in de zaak van:
      
    
    
    
      de kapitaalvennootschap binnen de Europese Economische Ruimte (Aktiebolag) Hoist Finance AB 
      gevestigd te Stockhom, Zweden 
      de eisende partij 
      gemachtigde: Bosveld Incasso en Gerechtsdeurwaarders B.V. 
    
    
    
      tegen 
    
    
    
      
        
          [gedaagde] 
      
      wonende te [plaats] 
      de gedaagde partij  
      niet verschenen
    
    
  
  
    
      1De procedure
    
    
      1.1.
      De eisende partij heeft de gedaagde partij gedagvaard. Tegen de gedaagde partij is verstek verleend. 
      
    
  
  
    
      2De beoordeling
    
    
      2.1.
      De eisende partij vordert veroordeling van de gedaagde partij tot betaling van € 440,00 aan hoofdsom, te vermeerderen met de wettelijke rente, buitengerechtelijke incassokosten en de proceskosten.
      
      
        
          Ambtshalve toetsing van de (pre)contractuele informatieplichten 
        
      
      
    
    
      2.2.
      De vordering is gebaseerd op een overeenkomst op afstand tussen een handelaar en een consument. Bij het sluiten van dergelijke overeenkomsten moet de handelaar voldoen aan de wettelijke (pre)contractuele informatieplichten van de artikelen 6:230m lid 1 onder a, b, c, e, f, g, h, i, j, o en p en 6:230v van het Burgerlijk Wetboek (BW). Dit ter bescherming van de consument. De handelaar moet gemotiveerd stellen en onderbouwen dat aan deze plichten is voldaan. De kantonrechter moet er ambtshalve op toezien dat die voorschriften worden nageleefd, dus ook als er geen verweer is gevoerd. Zie, onder meer, het arrest van de Hoge Raad van 12 november 2021 (ECLI:NL:HR:2021:1677).
      
      
        
          De precontractuele informatieplichten
        
      
      
    
    
      2.3.
      De eisende partij heeft in de dagvaarding gesteld dat zij heeft voldaan aan de hiervoor genoemde precontractuele informatieplichten van artikel 6:230m lid 1 BW. Ter onderbouwing hiervan heeft zij schermafdrukken van het aanmeldproces voorzien van een toelichting overgelegd. 
      
    
    
      2.4.
      Uit deze toelichting en stukken blijkt niet (voldoende) dat de eisende partij voorafgaand aan het sluiten van de overeenkomst aan de informatieplicht als bedoeld in artikel 6:230m lid 1 onder p BW heeft voldaan. Op grond van artikel 6:230m lid 1 onder p BW geldt dat het voor de consument duidelijk moet zijn voor welke periode hij ten minste aan de overeenkomst gebonden is. De consument moet tijdens het bestelproces duidelijk op deze informatie worden gewezen zonder dat hij deze informatie zelf moet opzoeken. In dit geval blijkt uit artikel 21.2 van de algemene voorwaarden dat sprake is van een opzegtermijn van 30 dagen en uit artikel 21.3 van die voorwaarden volgt dat de consument dan wel een opzegvergoeding moet betalen. Uit de stellingen in de dagvaarding en de overgelegde stukken blijkt echter niet dat de gedaagde partij op die informatie is gewezen tijdens het bestelproces. De eisende partij heeft niet aangetoond dat aan deze informatieplicht is voldaan. Ook is niet gebleken dat de eisende partij informatie heeft verstrekt over de duur van de overeenkomst of wanneer de overeenkomst voor onbepaalde duur is, de voorwaarden voor het opzeggen van de overeenkomst (artikel 6:230m lid 1 onder o BW). 
      
    
    
      2.5.
      De in artikel 6:230m lid 1, onder a, e, o en p, BW genoemde informatie dient op een duidelijke en in het oog springende manier en onmiddellijk voordat de consument zich aanmeldt te worden verstrekt (artikel 6:230v lid 2 BW). De eisende partij heeft – mede gelet op hetgeen hiervoor is overwogen - onvoldoende gesteld en onderbouwd dat aan deze wettelijke eis is voldaan. 
      
    
    
      2.6.
      De eisende partij heeft voldoende gesteld en onderbouwd dat zij heeft voldaan aan de verplichting die uit artikel 6:230v lid 3 BW voortvloeit.
      
      
        
          De contractuele informatieplicht
        
      
      
    
    
      2.7.
      Ook voor wat betreft de contractuele informatieplicht (artikel 6:230v lid 7 BW) heeft de eisende partij nagelaten (voldoende) te stellen en onderbouwen dat deze is nagekomen. Zij heeft enkel verwezen naar de bevestigingsbrief, maar dit stuk bevat niet alle in artikel 6:230m lid 1 BW genoemde informatie. Immers, informatie over de wijze van betaling (artikel 6:230m lid 1 onder g BW) ontbreekt. Daarnaast ontbreekt informatie over de voorwaarden voor het opzeggen van de overeenkomst (artikel 6:230m lid 1 onder o BW). 
    
    
      2.8.
      De kantonrechter zal voor deze 3 schendingen een sanctie toepassen.    
      
      
        
          Ambtshalve toetsing van het contract (hierna: de overeenkomst) en de 
          Algemene voorwaarden voor de levering van elektriciteit en gas aan kleinverbruikers 2017 (geldig vanaf 1 april 2017) 
          (hierna: de algemene voorwaarden)
          
        
      
    
    
      2.9.
      De kantonrechter is, gelet op het Dexia-arrest, gehouden om onderzoek te doen naar (mogelijk) oneerlijke bedingen in de toepasselijke algemene voorwaarden. Volgens Richtlijn 93/13/EEG betreffende oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten is een beding oneerlijk wanneer dit het evenwicht tussen de wederzijdse rechten en verplichtingen ten nadele van de consument aanzienlijk verstoort. De kantonrechter moet in iedere procedure over ieder onderdeel van de vordering beoordelen of daarover in de algemene voorwaarden afspraken zijn gemaakt en of die afspraken al dan niet eerlijk zijn ten opzichte van de consument. Als de kantonrechter oordeelt dat een contractuele afspraak niet eerlijk is, moet het beding worden vernietigd en moet de vordering op dat onderdeel worden afgewezen (ook als de eisende partij in de procedure een beroep doet op wettelijke bepalingen in plaats van op die contractuele afspraak). 
      
      
        
          Prijswijzigingsbeding 
        
      
    
    
      2.10.
      Artikel 19.3 en artikel 19.4 van de algemene voorwaarden betreft een prijswijzigingsbeding en luidt als volgt:  “19.3 Wij kunnen met elkaar afspreken dat wij de leveringstarieven mogen veranderen tijdens de overeenkomst. Redenen hiervoor zijn overheidsbesluiten en de ontwikkelingen op de markt voor elektriciteit of gas, waaronder prijsontwikkeling op de groothandelsmarkten voor elektriciteit of gas, wijzigingen met betrekking tot marge en prijs- en inkooprisico's, wijzigingen in de kostenstructuur voor het betreffende product en wijzigingen in onze algemene kostenstructuur. Ook andere, uitzonderlijke, omstandigheden kunnen een reden zijn om de leveringstarieven te veranderen, in dat geval zal deze reden duidelijk aan u uitgelegd worden.
    
    
      19.4
      
        Veranderen wij de leveringstarieven? Dan informeren we u schriftelijk of digitaal. Wij informeren u tijdig voordat wij deze tarieven veranderen en wij melden dan ook dat u onze overeenkomst zonder vaste einddatum mag beëindigen. Daarvoor gelden wel deze voorwaarden. Deze bepaling geldt niet voor een wijziging van de tarieven door een wijziging van de overheidsheffingen of de belastingen.”
      
    
    
      2.11.
      Het prijswijzigingsbeding moet worden aangemerkt als een kernbeding, omdat de mogelijkheid om de tarieven te wijzigen de essentie van een energiecontract inhoudt. 
    
    
      2.12.
      De kantonrechter is van oordeel dat het beding op zichzelf voor de consument grammaticaal juist en begrijpelijk is. Weliswaar is het voor de consument op basis van de hierboven geciteerde formulering niet mogelijk met name de economische gevolgen die er voor hem uit voortvloeien te overzien (anders dan dat hij rekening moet houden met tariefsverhogingen), maar die eis behoeft in dit geval wel enige nuancering. Immers, van de eisende partij kan niet worden verlangd zodanige criteria te formuleren wanneer ook voor de eisende partij zelf de genoemde redenen moeilijk (zo niet onmogelijk) nader te specificeren zijn in een algemene voorwaarde. Zo is op voorhand niet aan te geven welke (toekomstige) overheidsbesluiten van invloed zijn op de prijsontwikkeling noch welke prijsontwikkelingen zich op de groothandelsmarkt voor elektriciteit of gas voordoen, terwijl ook wijzigingen met betrekking tot marge van prijs- en inkooprisico’s, wijzigingen in de kostenstructuur voor het betreffende product en wijzigingen in de algemene kostenstructuur evenmin op voorhand nader zijn te specificeren. De kantonrechter is van oordeel dat in het onderhavige geval het transparantievereiste niet eist dat de gevolgen van het beding ook vooraf precies kwantificeerbaar zijn. In zoverre acht de kantonrechter het beding voldoende transparant. De gemiddelde consument begrijpt, althans moet kunnen begrijpen, dat bij prijsontwikkeling als gevolg van overheidsbesluiten of prijsontwikkelingen op de handelsmarkt de tarieven aangepast moeten kunnen worden. Anders ligt dit ten aanzien van de niet nader benoemde ‘uitzonderlijke omstandigheden’. Dat is in het wijzigingsbeding te algemeen gesteld en behoeft dan ook nadere invulling en omschrijving. In zoverre is wel sprake van intransparantie. Hier zal de kantonrechter echter geen consequenties aan verbinden, nu het niet goed mogelijk is de bedoelde uitzonderlijke omstandigheden nader te concretiseren zonder het aantal daaronder vallende gebeurtenissen te beperken.
      
      
        
          Rentebeding 
          
        
      
    
    
      2.13.
      Artikel 12.6 van de algemene voorwaarden betreft een rentebeding: “(…) Betaalt u te laat? Dan informeren wij u eerst schriftelijk of digitaal dat u in verzuim bent. U krijgt dan nog veertien kalenderdagen de tijd om te betalen zonder dat wij hiervoor extra kosten in rekening brengen. Ook informeren wij u over de gevolgen als u niet alsnog binnen deze veertien kalenderdagen betaalt. Dan moet u ons de gewone wettelijke rente betalen.(…)” 
    
    
      2.14.
      
        Het rentebeding in artikel 12.6 van de algemene voorwaarden is in overeenstemming met de regeling in artikel 6:119 BW. Daarbij speelt mee dat partijen een betalingstermijn zijn overeengekomen en dat de consument (pas) de wettelijke rente is verschuldigd als hij niet binnen de hiervoor genoemde termijn van veertien kalenderdagen heeft betaald. Dit beding is daarom niet oneerlijk.  
        
          Buitengerechtelijke incassokosten 
        
      
      
    
    
      2.15.
      Artikel 12.6 van de algemene voorwaarden ziet ook op de incassokosten. Dit beding is op zichzelf niet oneerlijk, omdat het beding in overeenstemming is met het bepaalde in artikel 6:96 BW en het Besluit vergoeding buitengerechtelijke incassokosten.
      
    
    
      2.16.
      In de overeenkomst is ook een beding opgenomen over de buitengerechtelijke incassokosten en luidt als volgt: “Kosten verzuim Als je langer dan 14 dagen na de eerste betaalherinnering in verzuim bent, geven wij de betaling uit handen aan een incassobureau. De minimale kosten hiervoor zijn € 40,- incl. BTW. Voor een compleet overzicht van deze kosten, verwijzen we je graag naar: https://www.consuwijzer.nl/thema/incassokosten.  
    
    
      2.17.
      
        In voornoemd beding wordt ten nadele van de consument afgeweken van het bepaalde in artikel 6:96 BW en het Besluit vergoeding buitengerechtelijke incassokosten. Er wordt immers van uitgegaan dat kosten verschuldigd zijn, zonder te specificeren om welke kosten het gaat. Daarbij is ook geen maximum opgenomen, wat ertoe leidt dat onbeperkte kosten voor rekening van de consument zouden kunnen komen. Dat zou tot gevolg hebben dat de consument belast wordt met hogere kosten dan wettelijk is toegestaan. Ook de opgenomen link verwijst niet rechtstreeks naar een kostenspecificatie. Gelet op het voorgaande is de kantonrechter voornemens om het voornoemd beding in de overeenkomst  te vernietigen voor zover deze betrekking heeft op buitengerechtelijke kosten. De eisende partij krijgt de gelegenheid om zich hierover uit te laten.
        
          Conclusie
        
      
      
    
    
      2.18.
      De eisende partij wordt opgedragen een nadere, onderbouwde toelichting te geven ten aanzien van rechtsoverweging 2.17. Indien de eisende partij daaraan niet of niet volledig voldoet, zal de kantonrechter daaraan op grond van de artikelen 22 en 139 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv) de gevolgen verbinden die hij geraden acht. 
    
    
      2.19.
      Iedere verdere beslissing wordt in dit stadium van het geding aangehouden.
    
  
  
    
      3De beslissing 
    
    
      De kantonrechter:
    
    
    
      3.1.
      beveelt de eisende partij om bij akte op de rol van 21 augustus 2024 de stellingen in de dagvaarding nader toe te lichten door de inlichtingen te verstrekken zoals hiervoor is overwogen; 
      
    
    
      3.2.
      houdt iedere verdere beslissing aan.
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. W.S.J. Thijs en op bovengenoemde datum in het openbaar uitgesproken in aanwezigheid van de griffier. 
      
      
      
        De griffier                                                                                                        De kantonrechter
      
      
    
  
  
     HvJ EU 27 januari 2021, C‑229/19 en C‑289/19, ECLI:NL:EU:C:68 (Dexia).