ECLI:NL:RBDHA:2024:11952, Rechtbank Den Haag, 31-07-2024, 660521
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2024-07-31 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Ondernemingsrecht

Samenvatting: Ondernemingsrecht. Bestuurdersaansprakelijkheid ex 6:162 BW. Is bestuurder aansprakelijk voor de schuld van BV wier naam meermaals is gewijzigd en daardoor een ‘spookpartij’ is geworden? Heeft bestuurder verzuimd duidelijkheid te scheppen over de juiste identiteit?

RECHTBANK Den Haag
    
    
      Team handel
    
    
    
      Zaaknummer: C/09/660521 / HA ZA 24-96
    
    
    
      
        Vonnis van 31 juli 2024 (bij vervroeging)
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      
        DYNATOOLS SOFTWARE B.V., 
      te Raamsdonkveer,
      eisende partij,
      hierna te noemen: Dynatools,
      advocaat: mr. C.G. Mensink,
    
    
    
      tegen
    
    
    
      
        ORANJEWOUD N.V., 
      te Utrecht,
      gedaagde partij,
      hierna te noemen: Oranjewoud,
      advocaat: mr. R.J.W. Analbers.
    
    
  
  
    
      1De procedure
    
    
      1.1.
      Het procesdossier bestaat uit de volgende stukken:
      - de dagvaarding van 17 januari 2024, met producties 1 tot en met 9;  - de conclusie van antwoord tevens eis in reconventie, met producties 1 tot en met 13; 
      - de conclusie van antwoord in reconventie tevens houdende akte vermindering eis, met producties 10 tot en met 13;
      - het tussenvonnis van 24 april 2024 waarin de datum voor de mondelinge behandeling is bepaald; - het bericht van de rechtbank van 13 juni 2024 waarin de datum van de mondelinge behandeling nader is bepaald;
      - de akte van Oranjewoud met productie 14. 
      
    
    
      1.2.
      De mondelinge behandeling heeft plaatsgevonden op 3 juli 2024. Partijen hebben tijdens de mondelinge behandeling vragen van de rechtbank beantwoord en de advocaten hebben de zaak nader toegelicht. De griffier heeft aantekeningen van de mondelinge behandeling gemaakt. 
      
    
    
      1.3.
      Ten slotte is de datum voor het wijzen van vonnis bepaald op 14 augustus 2024. Partijen is kenbaar gemaakt dat het vonnis iets eerder, namelijk vandaag, zal worden uitgesproken.
      
      
      
      
    
  
  
    
      2De feiten
    
    
      2.1.
      De bestuurder en enig aandeelhouder van Dynatools is de heer [naam 1] (hierna te noemen: [naam 1] . 
      
    
    
      2.2.
      
        [naam 1] was vanaf 1979 in loondienst van Multi Function Computers B.V. (hierna te noemen: Multi Function Computers ). Daarnaast bemiddelde [naam 1] voor Multi Function Computers bij de verkoop van hardware en software aan derden. Deze werkzaamheden verrichtte hij via zijn besloten vennootschap Dynatools (eerder geheten: [naam 1] B.V.). 
      
    
    
      2.3.
      Dynatools is in 1984 en 1985 drie procedures begonnen tegen Multi Function Computers . Deze drie procedures zijn gevoegd behandeld door de Rechtbank Utrecht. Tijdens de mondelinge behandeling in die procedure is op 7 oktober 1987 ter zitting (bij pleitnota) de naamswijziging door Multi Function Computers doorgegeven: 
      
      
        ‘Multi Function Computers BV wenst voor alle duidelijkheid aan te geven dat de statutaire naam van de vennootschap sinds enkele maanden luidt Multihouse Systeemhuizen Culemborg BV. Om de eenheid met de andere processtukken te handhaven, zal hierna echter gewoon de naam Multi Function gebruikt worden.’
      
      
    
    
      2.4.
      In de procedure is de gedaagde partij verder aangeduid als Multihouse Systeemhuizen Culemborg B.V. (hierna te noemen: Multihouse Systeemhuizen Culemborg ). 
      
    
    
      2.5.
      Bij notariële akte van 24 februari 1989 is de (handels-)naam van Multihouse Systeemhuizen Culemborg door statutenwijziging veranderd in Delphi Data B.V. (hierna te noemen: Delphi Data ).
      
    
    
      2.6.
      Op 27 februari 2002 heeft Multihouse Systeemhuizen Culemborg in haar conclusie na tussenvonnis in de (na zeer geruime tijd weer voortgezette) procedure bij de Rechtbank Utrecht geschreven: 
      
      
        ‘Hierbij komt dat Multi Function als zodanig niet meer bestaat (ook niet onder de naam Multihouse Systeemhuizen Culemborg ). Van enige reservering voor betalingen aan [naam 1] B.V. is dan geen sprake meer.’ 
      
      
    
    
      2.7.
      Bij akte van 8 mei 2002 reageerde Dynatools daarop als volgt: 
      
      
        ‘Sub 7 van de conclusie na tussenvonnis d.d. 27 februari 2002 wordt door Multi Function gesteld: ‘Hierbij komt dat Multi Function als zodanig niet meer bestaat (ook niet onder de naam Multihouse Systeemhuizen Culemborg ) (…)’, zonder dat daarbij wordt aangegeven wat de huidige naam is van Multi Function dan wel wie de huidige rechtsopvolger is van Multi Function (…). Naar het oordeel van [naam 1] B.V. dient Multi Function zich ter zake uit te laten.’
      
      
    
    
      2.8.
      Dynatools is op 23 mei 2003 in hoger beroep gegaan tegen tussenvonnissen van de Rechtbank Utrecht. Deze dagvaarding is uitgebracht tegen Multihouse Systeemhuizen Culemborg . Daarna is op 17 april 2008 een verzoek tot het houden van een voorlopige getuigenverhoor ingediend. Bij beschikking van het Gerechtshof Amsterdam van 26 juni 2008 is vermeld dat Delphi Data B.V., voorheen genaamd Multihouse Systeemhuizen Culemborg B.V., daarvoor genaamd Multi Function Computers B.V., niet is verschenen. Het Gerechtshof Amsterdam heeft hetzelfde in zijn proces-verbaal van 8 oktober 2008 vermeld.
      
    
    
      2.9.
      Op 25 mei 2021 heeft Dynatools een memorie van grieven genomen. In de daaropvolgende memorie van antwoord staat als geïntimeerde vermeld ‘ Delphi Data B.V. voorheen Multihouse Systeemhuizen Culemborg B.V.’ In die memorie van antwoord is, voor zover relevant, vermeld: 
      
      
        ‘Multihouse Culemborg bestaat niet meer onder die naam. Multihouse Culemborg behoorde tot het Multihouse concern dat in 1997 in surseance is geraakt. Destijds heeft een vennootschap behorend tot wat nu het [Bedrijfsnaam ] concern wordt genoemd, de activiteiten van Multihouse overgenomen. De exacte wijze van die overname is op dit moment niet meer bekend. Evenmin is bekend wat er na de overname is gebeurd met Culemborg . Recherche bij de kamer van koophandel bood geen concrete uitkomst. 
      
      
      
        
          Uit een opmerking van de voormalige bedrijfsjurist van [Bedrijfsnaam ] , mr. [naam 2] , valt af te leiden dat Delphi Data zich als rechtsopvolger beschouwt van Multihouse Culemborg . Delphi Data beschikt zelf niet over documenten waaruit blijkt op welke wijze Delphi Data rechtsopvolger is geworden van Multihouse Culemborg .’
      
      
    
    
      2.10.
      Bij arrest van 25 juli 2023 kwam een einde aan de procedure. In dat arrest is, onder meer en voor zover relevant, het volgende overwogen: 
      
      
        ‘Aldus kan niet vastgesteld worden dat Delphi Data B.V. de rechtsopvolger is van Multihouse . Het hof zal evenwel acht slaan op de inhoud van de memorie van antwoord bij de beoordeling van deze zaak nu niet uitgesloten is dat Multihouse destijds is opgegaan in Delphi Data B.V., dan wel dat de verplichtingen van Multihouse tegenover Dynatools om een nadere reden door haar zijn overgenomen.’
      
      
    
    
      2.11.
      
        Bij datzelfde arrest is Multihouse Systeemhuizen Culemborg veroordeeld tot betaling van € 35.195,83 vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 20 april 1984 tot aan de dag van voldoening, en tot betaling van € 64.33,44 vermeerderd met de wettelijke rente over: 
        € 97.868,78 van 4 juni 1984 tot 11 juli 1984; 
        € 71.585,93 van 12 juli 1984 tot 30 november 1984; 
        € 66.213,18 van 1 december 1984 tot 19 februari 1985; 
        € 58.932,46 van 20 februari 1985 tot aan de dag van de algehele voldoening.
      
      
      
        Daarnaast is Multihouse Systeemhuizen Culemborg veroordeeld tot betaling van de kosten van het hoger beroep, welke zijn begroot op € 4.892,20 aan verschotten en € 9.702,-- aan salaris.
      
      
    
    
      2.12.
      Bij e-mail van 27 juli 2023 heeft Dynatools de advocaat die zich voor geïntimeerde had gesteld in hoger beroep verzocht om een bevestiging dat zijn cliënte aan het arrest zal voldoen. Deze advocaat reageerde daarop als volgt: 
      
      
        ‘Zoals u weet, treden wij niet op voor de in het arrest genoemde vennootschap.
        
          Uw cliënte zal zich tot die vennootschap moeten wenden.’ 
      
      
    
    
      2.13.
      Bij brief van 15 november 2023 heeft Dynatools Oranjewoud in haar hoedanigheid van bestuurder van haar debiteur, aansprakelijk gesteld voor de schade die zij lijdt door het verkrijgen van een arrest dat is gewezen tegen een partij die niet bestaat. 
      
    
    
      2.14.
      Op 12 april 2024 is de op 1 juni 1984 door ABN AMRO bank afgegeven bankgarantie aan Dynatools ten laste van Multi Function Computers van fl. 330.000 volledig uitgewonnen. In 1984 en 1985 was van dat bedrag fl. 85.804,36 al uitgewonnen. Dynatools heeft daardoor op 12 april 2024 een bedrag van € 110.811,15 ontvangen. 
      
    
  
  
    
      3Het geschil
    
    
      
        in conventie
      
    
    
    
      3.1.
      Dynatools vordert primair de verklaring voor recht dat het eindarrest, gewezen door het gerechtshof Amsterdam op 25 juli 2023 onder zaaknummer 200.294.390/01, ten laste van Oranjewoud geëxecuteerd kan worden als ware Oranjewoud de veroordeelde partij die in het eindarrest wordt genoemd ‘ Multihouse Systeemhuizen Culemborg B.V.’ Daarnaast vordert Dynatools (na vermindering van haar eis) subsidiair de veroordeling van Oranjewoud om Dynatools een bedrag van € 707.853,80, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente, althans de wettelijke rente, over een bedrag van € 94.128,29, te rekenen vanaf 17 januari 2024 tot aan de dag der algehele voldoening.  Zij vordert veroordeling van Oranjewoud tot betaling van een bedrag van € 1.916,22 wegens buitengerechtelijke incassokosten en tot betaling van de aan de zijde van Dynatools gevallen proceskosten. 
      
    
    
      3.2.
      Aan haar vordering legt Dynatools – kort samengevat – het volgende ten grondslag. Oranjewoud heeft, als bestuurder van Multi Function Computers , bewerkstelligd, althans heeft zij toegestaan, althans heeft zij niet verhinderd, dat Multi Function Computers op 7 oktober 1987 een niet-bestaande partij met de naam ‘ Multihouse Systeemhuizen Culemborg B.V.’ als gedaagde heeft geïntroduceerd in de procedure tussen Dynatools en Multi Function Computers . Het introduceren van een spookpartij in een lopende procedure, wetende dat executie daartegen onmogelijk is, is onrechtmatig. Oranjewoud heeft daarmee kennelijk bedoeld om de verhaalsmogelijkheden van Dynatools te frustreren, althans heeft dit handelen tot gevolg gehad dat Dynatools zeer ernstig in haar verhaalsmogelijkheden is geschaad, zodanig zelfs, dat de door haar behaalde titel van 25 juli 2023 niet kan worden geëxecuteerd. 
      
    
    
      3.3.
      Oranjewoud concludeert tot niet-ontvankelijkheid van Dynatools, dan wel tot afwijzing van de vorderingen van Dynatools. 
      
      
        
          in reconventie 
        
      
      
    
    
      3.4.
      Oranjewoud vordert in reconventie de vergoeding van de volledige proceskosten. 
      
    
    
      3.5.
      Dynatools concludeert tot afwijzing van die vordering van Oranjewoud. 
      
    
    
      3.6.
      
        Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan.
        
          4.	De beoordeling 
        
      
      
      
        
          in conventie en reconventie
        
      
      
    
    
      4.1.
      Tijdens de mondelinge behandeling is, op basis van de diverse overgelegde producties die met partijen zijn doorgenomen, het volgende vastgesteld.
      
      
        Multi Function Computers , Multihouse Systeemhuizen Culemborg en Delphi Data zijn de achtereenvolgende namen van een en dezelfde vennootschap, ingeschreven in het Handelsregister onder dossiernummer 14892. De naam van de vennootschap was Multi Function Computers voorafgaand aan een naamswijziging die heeft plaatsgevonden op of voor 7 oktober 1987 (zie 2.3) toen de vennootschap de naam Multihouse Systeemhuizen Culemborg is gaan dragen. Bij notariële akte van 24 februari 1989 (zie 2.5) is die laatste naam gewijzigd in Delphi Data . In het door Dynatools overgelegde uittreksel Handelsregister van 8 mei 1989, is deze statutenwijziging op 24 februari 1989 vermeld. In dat uittreksel luidt de naam van de vennootschap dan ook: Delphi Data .
      
      
    
    
      4.2.
      Het voorgaande leidt tot de conclusie dat de vordering van Dynatools is gebaseerd op de verkeerde veronderstelling dat zij beschikt over een veroordeling, bij arrest van 25 juli 2023, dat niet kan worden geëxecuteerd omdat het is gewezen tegen een niet meer bestaande rechtspersoon of, anders gezegd (door Dynatools): een spookpartij. Hoewel het arrest op naam is gesteld van Multihouse Systeemhuizen Culemborg als geïntimeerde, kan er geen misverstand over bestaan dat het hier gaat om de rechtspersoon die (al een flink aantal jaren) de naam Delphi Data draagt. Nu in redelijkheid niet te twisten valt over de identiteit van de veroordeelde rechtspersoon, beschikt Dynatools dus over een executoriale titel ten nadele van Delphi Data , en dat is een nog steeds bestaande rechtspersoon.
      
    
    
      4.3.
      Dat de advocaat die namens Delphi Data is opgetreden in de procedure voor het hof  niet glashelder is geweest over de (eerdere) naamswijzigingen van Delphi Data (zie 2.9 hiervoor) en nadat het hof arrest had gewezen aan Dynatools een enigszins curieuze mededeling heeft gedaan over de identiteit van de partij voor wie hij (niet) optrad (zie 2.12), is wellicht wat ergerlijk geweest voor Dynatools, maar doet aan de vaststelling aan het slot van 4.2 niet af. Daarbij moet overigens in het oog worden gehouden dat Dynatools zelf kennelijk al in 1989 over een uittreksel uit het Handelsregister beschikte waaruit bleek dat haar debiteur (inmiddels) de naam Delphi Data droeg. Daar komt nog bij dat Dynatools een voorlopig getuigenverhoor heeft geëntameerd bij het hof nadat het hoger beroep aanhangig was gemaakt en in het kader van dit verhoor de naam Delphi Data voor haar wederpartij (verweerder) expliciet is genoemd. In dit licht is het niet goed te begrijpen dat Dynatools zich over de (ware) identiteit van haar debiteur misleid heeft gevoeld en van een ‘spookpartij’ rept.
      
    
    
      4.4.
      De vraag die nu nog beantwoord moet worden is: is Oranjewoud, als bestuurder van Delphi Data (sedert 1 augustus 1986) aansprakelijk voor het restant van de vordering die Dynatools heeft op Delphi Data c.q. is Oranjewoud schadeplichtig jegens Dynatools?
      
    
    
      4.5.
      Voor zover Dynatools Oranjewoud wenst te vereenzelvigen met Delphi Data , doordat zij meent dat Oranjewoud aansprakelijk is voor de restant-schuld van Delphi Data , volgt de rechtbank Dynatools niet. Voor vereenzelviging – toch al een zeldzaam toepasbaar  middel (ECLI:NL:HR:2000:AA7480 Rainbow Limited) - heeft Dynatools geen deugdelijke onderbouwing aangedragen. Voor de stelling dat op onrechtmatige misbruik is gemaakt van identiteitsverschil heeft Dynatools ook geen bruikbare feiten en omstandigheden naar voren gebracht.
      
    
    
      4.6.
      Begrijpt de rechtbank Dynatools goed, dan is haar verwijt dat Oranjewoud, als bestuurder, heeft nagelaten Dynatools tijdig voor het wijzen van arrest door het hof op de hoogte te stellen dat zij haar debiteur bij de juiste naam, Delphi Data , zou moeten aanduiden. Aldus zou Oranjewoud onrechtmatig hebben gehandeld, terwijl haar daarvan een ernstig verwijt te maken valt. Deze vordering stuit, zo oordeelt de rechtbank, af op het feit dat Dynatools door het gemaakt verwijt – indien al juist – geen schade heeft geleden. Zij beschikt, zoals hiervoor al aan de orde kwam, over een executoriale titel waarmee zij zich kan verhalen op het vermogen van Delphi Data . Kortom, verwarring of niet, zij heeft de executoriale titel gekregen die zij wilde. Daarmee is deze grondslag verworpen en kan in het midden blijven of, in hoeverre, en wanneer een bestuurder van een vennootschap in het algemeen gehouden is een crediteur actief te informeren over de juiste naam van de vennootschap. Ook kan blijven rusten in welke mate in zo’n geval een rol speelt dat die crediteur zelf door raadpleging van het Handelsregister de naam van een vennootschap in de regel eenvoudig kan vaststellen. Gezien het feit dat Dynatools in haar dossier kennelijk al sinds 1989 een uittreksel uit het Handelsregister heeft met de juiste naam van Delphi Data , is niet goed te begrijpen dat zij Oranjewoud enig verwijt maakt.
      
    
    
      4.7.
      De conclusie: Oranjewoud is niet gehouden tot betaling of schadevergoeding jegens Dynatools. De rechtbank tekent aan dat in dit geding niet aan de orde is geweest of Oranjewoud het verwijt kan worden gemaakt dat zij (kort gezegd) nakoming van de betalingsverplichting door Delphi Data tegenover Dynatools heeft gefrustreerd. Dat verwijt heeft Dynatools Oranjewoud immers niet, en in ieder geval niet voldoende herkenbaar en behoorlijk feitelijk onderbouwd, gemaakt. 
    
    
      4.8.
      De rechtbank begroot de proceskosten in conventie tot betaling waarvan zij Oranjewoud veroordeelt als volgt:
      
      
        
          
          
          
          
          
            
              
                - griffierecht
              
              
                €
              
              
                6.617,00
              
              
                
              
            
            
              
                - salaris advocaat
              
              
                €
              
              
                7.004,00
              
              
                (2,00 punten × € 3.502,00)
              
            
            
              
                - nakosten
              
              
                €
              
              
                178,00
              
              
                (plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing)
              
            
            
              
                Totaal
              
              
                €
              
              
                13.799,00
              
              
                
              
            
          
        
      
      
    
    
      4.9.
      Oranjewoud heeft verlangd dat Dynatools in haar volledige kosten die voor dit geding zijn gemaakt wordt veroordeeld, en heeft daartoe een vordering in reconventie geformuleerd. Oranjewoud kan worden toegegeven dat – zeker nadat zij Dynatools na het uitbrengen van de dagvaarding uitvoerig heeft geïnformeerd over het wel en wee van Delphi Data – het wellicht meer voor de hand had gelegen dat Dynatools van (verder) procederen zou afzien. Naar het oordeel van de rechtbank gaat het niettemin wat te ver te zeggen dat Dynatools misbruik van procesrecht heeft gemaakt of onrechtmatig heeft gehandeld door te procederen, daarbij de terughoudendheid waartoe de door art. 6 EVRM gewaarborgde toegang tot de rechter dwingt, in aanmerking genomen (zie met name Hoge Raad 6 april 2012, ECLI:NL:HR:2012:BV7828). De vordering in reconventie wijst de rechtbank daarom af. Oranjewoud wordt in de kosten in reconventie veroordeeld; de zeer beperkte verruiming van het geschil die deze vordering teweeg heeft gebracht leidt ertoe dat deze kosten aan de zijde van Dynatools op nihil worden gesteld. Daarbij heeft de rechtbank in aanmerking genomen dat Dynatools weliswaar een conclusie van antwoord in reconventie heeft genomen, maar deze conclusie vrijwel geheel het karakter had van een repliek in conventie waartoe de rechtbank overigens geen gelegenheid had geboden. 
      
    
  
  
    
      5De beslissing
    
    
      De rechtbank
    
    
    
      
        in conventie
      
    
    
    
      5.1.
      wijst de vorderingen van Dynatools af;
      
    
    
      5.2.
      veroordeelt Dynatools in de proceskosten van € 13.799,00, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, te vermeerderen met € 92,00 plus de kosten van betekening als Dynatools niet tijdig aan de veroordelingen voldoet en het vonnis daarna wordt betekend;
      
    
    
      5.3.
      verklaart dit vonnis wat betreft de onder 5.2 genoemde beslissingen uitvoerbaar bij voorraad;
      
      
        
          in reconventie 
        
      
      
    
    
      5.4.
      wijst de vordering van Oranjewoud af;
    
    
      5.5.
      veroordeelt Oranjewoud in de kosten, aan de zijde van Dynatools begroot op nihil.
      
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. H.J. Vetter en in het openbaar uitgesproken op 31 juli 2024.
      
      
      
        3418