Debat over het verslag van de Europese Top (21501-20)
Staten-Generaal — Handelingen 
Datum: 2014-07-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Handeling 2008-2009, pag. 5333-5359

 
 
 

Handeling

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Vergadernummer
Datum vergadering

17-04-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

nr. 67, pagina 5333-5359

24-03-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties over kamerdossier

Kamerdossier 21501-20Toon publicaties die dit dossier behandelen

 
 
 Publicaties in vergadering

Debat over het verslag van de Europese Top (21501-20)Pagina 5333-5359
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over modernisering van de AWBZ, te weten de motie-Leijten over afschaffen van het CIZ (30597, nr. 51), de motie-Van Miltenburg over onafhankelijk onderzoek naar de indicatiestelling in de AWBZ (30597, nr. 52), de motie-Van Miltenburg over het toezicht van de zorgkantoren op rechtmatige toekenning van pgb's (30597, nr. 53) en een aantal andere motiesPagina 5332-5332
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Mededingingswet ter invoering van regels inzake ondernemingen die deel uitmaken van een publiekrechtelijke rechtspersoon of die hiermee zijn verbonden (aanpassing Mededingingswet ter invoering van gedragsregels voor de overheid) (31354), en over de motie-Ten Hoopen/Vos over oneerlijke concurrentie binnen het hoger onderwijs en onderzoek (31354, nr. 27), de motie-Vos over het niet laten stijgen van tarieven, belastingen en leges (31354, nr. 28), de motie-Vos over het aanpakken van probleemmarkten (31354, nr. 29) en een andere motiePagina 5328-5330
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van de Wet hygiëne en veiligheid badinrichtingen en zwemgelegenheden en de Wet op de waterhuishouding (aanwijzing en kwaliteit van zwemwateren (31527), en over de motie-Koppejan c.s. over openstellen van meer zwemwateren in combinatie met stadsstranden (31527, nr. 8)Pagina 5331-5331
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over de voortgang van het staatkundig proces op de Nederlandse Antillen, te weten de motie-Brinkman over de informatie in de weekberichten van de Nederlandse vertegenwoordiger (31568, nr. 22), de motie-Brinkman over onderzoek naar mogelijke staatsterroristische activiteiten op Aruba (31568, nr. 23), de motie-Brinkman over ontsnappingen uit de Bon Futurogevangenis (31568, nr. 24) en een aantal andere motiesPagina 5332-5333
Stemmingen over moties, ingediend bij de behandeling van het verslag van een algemeen overleg over slachtofferbeleid (31101, nr. 2), te weten de motie-Fritsma/De Roon over conservatoire beslaglegging voor het schadeverhaal ten behoeve van slachtoffers (31101, nr. 5) en de motie-Fritsma/De Roon over conservatoire beslaglegging bij verdenking van misdrijven met een geldboete van de vierde categorie (31101, nr. 6)Pagina 5331-5332
Stemmingen over moties, ingediend bij het spoeddebat over mogelijke verlaging van de pensioenen, te weten de motie-Kant over een nieuwe ministeriële regeling voor publicatie (31371, nr. 141) en de motie-Tony van Dijck over het tot en met 2011 garanderen van de pensioenen (31371, nr. 142)Pagina 5327-5327
Voortzetting van de behandeling van het wetsvoorstel Wijziging van de Mediawet 2008 in verband met onder meer de erkenning en financiering van de publieke omroep (31804), en van de motie-Bosma over toepassing van de nulmeting op bestaande omroepen (31804, nr. 32), de motie-Bosma over opheffing van de Wereldomroep (31804, nr. 33), de motie-Bosma over het onderbedelen van VARA en NPS bij het maken van informatieve programma's (31804, nr. 34) en een aantal andere motiesPagina 5373-5379
Stemmingen over moties, ingediend bij het spoeddebat over de vergunningverlening voor zout- en gaswinning in Noordwest-Friesland, te weten de motie-Zijlstra c.s. over niet verlenen van aangevraagde vergunningen totdat het onderzoek is afgerond (31349, nr. 7), de motie-Jansen over reflecteren van de verschillende visies op de oorzaken van bodemdaling (31349, nr. 8), de motie-Atsma c.s. over de voor- en nadelen van zoutwinning op alternatieve locaties (31349, nr. 9) en een aantal andere motiesPagina 5330-5331
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 18 maart 2009 over Visserij (29675)Pagina 5359-5366
Vragen van het lid Arib aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de rol van de Nederlandse Vereniging Kritisch Prikken in het verspreiden van onjuiste informatie over HPV-vaccinaties en het effect hiervan op de lage opkomst (mondelinge vragenuur)Pagina 5309-5312
Lijst van ingekomen stukken, met de door de Voorzitter ter zake gedane voorstellen (dinsdag 24 maart 2009)Pagina 5379-5382
Vragen van het lid Peters aan de minister van Buitenlandse Zaken over de Nederlandse inzet voor de aanstaande VN-conferentie over Afghanistan in Den Haag, in het licht van plannen van Amerika en Europese bondgenoten om een schaduwpremier naast president Karzai te planten (mondelinge vragenuur)Pagina 5315-5318
Vragen van het lid Halsema aan de minister van Financiën en de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over de bonus voor de nieuwe CFO van ING en het feit dat Lodewijk de Waal nog steeds niet benoemd blijkt te zijn als commissaris bij ING en niets tegen de bonus heeft kunnen doen (mondelinge vragenuur)Pagina 5318-5323
Regeling van werkzaamheden (dinsdag 24 maart 2009)Pagina 5323-5327
Vragen van het lid Fritsma aan de minister voor Wonen, Wijken en Integratie over het op kosten van de overheid massaal inzetten van tolken voor vreemdelingen die niet of nauwelijks Nederlands spreken (mondelinge vragenuur)Pagina 5312-5315
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 11 maart 2009 over de opvangproblematiek dieren (28286)Pagina 5369-5373
Debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 19 maart 2009 over de Landbouwraad (21501-32)Pagina 5366-5369
Stemmingen in verband met het wetsvoorstel Wijziging van onder meer de Wet studiefinanciering 2000 en de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek in verband met de verhoging van het collegegeld en de aanpassing van het aflossingssysteem studieschulden (31790), en over de motie-Dibi over versterking van de educatie van kinderen, jongeren en volwassenen (31790, nr. 14)Pagina 5327-5327
Presentie en opening (dinsdag 24 maart 2009)Pagina 5309-5309
Stemmingen over moties, ingediend bij het debat over liberalisering van de postmarkt, te weten de motie-Graus over afzien van volledige liberalisering van de postmarkt per 1 april 2009 (30536, nr. 92), de motie-Gesthuizen over een arbeidsovereenkomst met de daarbij behorende sociale rechten (30536, nr. 93), de motie-Gesthuizen over een minimumloon in de gehele postsector (30536, nr. 94) en een aantal andere motiesPagina 5327-5328
Stemming over een motie, ingediend bij de interpellatie-Ulenbelt over een verschil in uitleg van de passage over ontslagrecht in het Najaarsakkoord 2008, te weten de motie-Ulenbelt over intrekking van het wetsvoorstel 'limiteren van de hoogte van de vergoeding bij ontbinding van de arbeidsovereenkomst' (31897, nr. 1)Pagina 5333-5333

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 260 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
Aan de orde is het debat over het verslag van
de Europese Top.De heer Van Bommel (SP):Mevrouw de voorzitter. eurocommissaris Neelie Kroes gaf het deze week
ruiterlijk toe: ook haar treft schuld aan de kredietcrisis omdat zij aan het
toezicht op de financiële sector niet de prioriteit gaf die het verdiende.
Ook het rapport van de groep onder leiding van IMF-topman Jacques de Larosière,
waar oud-minister Onno Ruding deel van uitmaakt, spreekt van falend Europees
toezicht als deeloorzaak van de financiële crisis. Onderschrijft het
kabinet de conclusie van de werkgroep-De Larosière dat de Europese
samenwerking in de huidige crisis onvoldoende is geweest, dat er te weinig
consistentie is geweest, dat er sprake is geweest van een nationalistische
insteek, onvoldoende capaciteit bij de zogenaamde "level 3 comités"
en geen prikkels noch een adequaat instrumentarium om samen beslissingen te
nemen? In gewoon Nederlands: die crisis is niet door Europa gestopt, maar
Europa is medeoorzaak van de crisis.Voorzitter. Uit de conclusies van de Europese raad spreekt vooral de noodzaak
om met haast tot maatregelen te komen. Zo dringt de raad aan op spoed bij
verschillende instanties die zich bezighouden met nieuwe regels voor toezicht.
Ook mijn fractie vindt dat het toezicht moet verbeteren. Het moet sterker
worden; nieuwe regels voor toezicht zoals het FSF en het basiscomité
voor bankentoezicht. Ook moet volgens de Europese Raad snel werk worden gemaakt
van aanname door het Europees Parlement van een aantal belangrijke richtlijnen
voor kapitaaltoezicht en kredietbeoordelaars, nog voordat het Europees Parlement
stopt in verband met de verkiezingen van 4 juni aanstaande. Maatregelen
van dit soort zijn nodig om een nieuwe crisis te voorkomen maar zullen de
huidige crisis niet oplossen. Deelt het kabinet de opvatting van de SP-fractie
dat kwaliteit belangrijker is dan snelheid? Als wij nieuwe toezichtregels
gaan vaststellen met bekrachtiging door het Europees Parlement, dan moeten
wij zeker weten dat die ook op langere termijn zullen werken en garanties
geven.Voorzitter. De aangekondigde commissievoorstellen voor de hedge funds,
de private equity en beloningen voor bestuurders moeten voortvarend ter hand
worden genomen. De SP-fractie kan dat laatste van harte ondersteunen hoewel
het vooral nationaal zal moeten worden aangepakt. Het is dan ook goed dat
minister van Financiën Bos, nadat Obama heeft laten zien hoe het moet,
nu schoorvoetend heeft aangekondigd om met voorstellen te komen om de beloning
aan de top aan te pakken, de bonussen. Ook in Nederland zijn mensen stinkend
rijk geworden in de aanloop naar de crisis. Velen profiteren nog steeds van
het feit dat zij in betere tijden goede afspraken hebben gemaakt. Dat is gezien
de steun die met belastinggeld wordt gegeven niet meer vol te houden; het
is onaanvaardbaar.Ik kom te spreken over de reële economie. De Europese Raad spreekt
zijn vertrouwen uit in de middellange- en langetermijnperspectieven van de
Europese economie. Er wordt echter geen vertrouwen uitgesproken in het uitgangspunt
dat mensen er niet fors op achteruit zullen gaan. Een werkgelegenheidsstop
van Europese regeringsleiders, waarover voorafgaand aan de top is gesproken,
is gedegradeerd tot een onderonsje van drie landen, Tsjechië, Frankrijk
en Zweden, met de sociale partners omdat – zo verklaart het Tsjechisch
voorzitterschap – een aantal landen het gevoel had dat dit te optimistische
verwachtingen zou scheppen voor de Europese verkiezingen. Dank je de koekoek!
Waar gaat het dan nog over in Europa? Het gaat er toch om, ervoor te zorgen
dat onze burgers enige mate van zekerheid hebben, dat er vanuit Europa toezicht
wordt gehouden en dat wij op het punt van werkgelegenheid niet werkeloos hoeven
toe te kijken hoe alles wegvloeit naar elders of helemaal wordt opgeheven.
Als wij tegelijkertijd banken met tientallen miljarden redden en ook andere
delen van het bedrijfsleven steunen, zal de gewone werknemer ook naar de overheden
kijken. Naar Europa, maar zeker ook naar de nationale overheid. Een duidelijker
illustratie van de prioriteiten van de Europese Unie kan men dus niet vinden;
mensen doen er in Europa minder toe dan bedrijven. De Europese Commissie heeft
het gedaan gekregen dat er 5 mld. wordt uitgetrokken voor ondersteuning van
projecten op energiegebied, breedbandinternet en voor maatregelen in verband
met de vernieuwing van het gemeenschappelijk landbouwbeleid.Investeringen in de arme lidstaten heeft de SP altijd van harte ondersteund.
Breedbandinternet lijkt daarbij een goede bestemming. Je kunt het vergelijken
met infrastructuur. Wij hebben uiteindelijk ook meebetaald aan de aanleg van
wegen in Polen, Portugal, Spanje en Ierland. Dat is ook in ons voordeel, omdat
onze vrachtwagens dan ook onze producten daar kunnen brengen. Projecten voor
CO2-opslag beschouwen wij echter als weggegooid geld. Het is een
tijdelijke, niet-duurzame oplossing voor het CO2-probleem. Er kan
veel beter worden geïnvesteerd in een echt duurzame oplossing. Is dit
het voorbeeld van de verduurzaming van de Europese economie? Graag een reactie
van de regering.In de conclusies staat dat 30 mld. wordt vrijgemaakt uit EU-bronnen. De
Raad verwelkomt het uitkeren van de voorschotten uit de structuur- en cohesiefondsen.
Kan dat geld niet beter worden besteed? Zo vraagt mijn fractie zich af. De
Nederlandse Algemene Rekenkamer kan haar vinger nog niet eens krijgen achter
de effectiviteit van deze fondsen. Ook spreekt men waardering uit voor het
akkoord over de vrijwillige verlaging van btw-tarieven. Over meer mogelijkheden
om het tarief te verlagen voor duurzame producten kon men het niet eens worden.
De aanpassingen in het akkoord zelf zijn minimaal. De EU laat de greep die
zij heeft op belastingen niet meer los. Daarmee worden de mogelijkheden voor
lidstaten om sectoren te ondersteunen ten onrechte beperkt. Staatssteun voor sectoren mag de interne markt niet verstoren. Belangrijker
is echter dat steun wordt gegeven voor behoud van werkgelegenheid en niet
om de winsten op peil te houden. Er wordt een oproep gedaan om in dit kader
de inspanningen te bundelen. Laat men die bedrijven eens aanpakken die hebben
kunnen profiteren van een Europese Unie van belastingconcurrentie, waardoor
zij in sommige landen nauwelijks belasting op winst hoefden te betalen. Is
het zo verwonderlijk dat de overheidsfinanciën van juist de landen met
een zeer lage vennootschapsbelasting, zoals Ierland en de Baltische staten,
met percentages van 10 tot 12, nu in de problemen komen? Andere landen zitten
fors hoger. Als nationale overheden zichzelf geen middelen verschaffen via
de belastingen, is het niet raar dat die overheden in de problemen komen.Wat doet de Europese Unie? Welnu, de EU leent 75 mld. extra aan het IMF,
die de betrokken landen vooral zal dwingen om te bezuinigen op publieke voorzieningen.
Wij mogen toch hopen en verwachten dat de EU-betalingsbalanssteun, die nu
is verdubbeld tot 50 mld., niet onder soortgelijke voorwaarden als die welke
het IMF stelt, worden verstrekt aan lidstaten in nood? Graag krijg ik een
reactie van het kabinet.De Europese Unie staat in dit opzicht voor een belangrijke beslissing.
Opnieuw wordt er bijna plichtmatig toe opgeroepen, de overheidsfinanciën
zo snel mogelijk weer in lijn te brengen met het Stabiliteits- en Groeipact.
Gaat men nu al een zogenaamde buitensporigtekortprocedure beginnen tegen een
aantal lidstaten? Zolang de crisis zich nog maar net aandient, kan men toch
niet verwachten dat landen in hun eentje de overheidsfinanciën op orde
brengen? Nederland staat nu niet op de nominatie voor een dergelijke procedure,
maar gelukkig is alleen de VVD nu nog zo gek om echt miljarden te willen bezuinigen.
Dat moet je juist niet doen op dit moment. Als wij dat voor onszelf niet verstandig
achten, moeten wij het andere landen ook niet opdringen.Dan kom ik nu op de Lissabonstrategie. Helaas blijkt de economische en
financiële crisis in de Europese Unie niet te hebben geleid tot het inzicht
dat er een verkeerde koers is gevaren. Nee, structurele hervormingen volgens
de Lissabonstrategie zijn nu meer dan ooit nodig, zo luidt de overtuiging.
Terwijl de Titanic zinkt, geeft de kapitein het signaal volle kracht vooruit.
Zo is de voltooiing van de interne markt volgens de Raad meer dan ooit nodig.
Wij zien aan de zogenaamde voltooiing van de postmarkt dat dit gepaard kan
gaan met voor werknemers wel heel erg negatief uitvallende resultaten: 15%
minder loon in de concurrentie. Zo wordt er ook toe opgeroepen de Dohaontwikkelingsronde
af te ronden. Terwijl landen overwegen om protectionistische maatregelen te
nemen, wil de EU praten over meer vrijhandel.De sociale gevolgen van de crisis gaat men met vertrouwde recepten te
lijf. Op de werkgelegenheidsbijeenkomst – een top kunnen wij het niet
meer noemen – wil men praten over het behouden van werkgelegenheid door
flexizekerheid en mobiliteit, over het anticiperen op de behoefte van de arbeidsmarkt
en over herstructurering daarvan. Dit is een typisch geval van het beschuldigen
van het slachtoffer. Terwijl werknemers buiten hun schuld werkloos worden,
adviseert de Raad werknemers om flexibeler en mobieler te worden en meer vaardigheden
te leren dan waaraan behoefte bestaat. Ik vraag mij dan af
in wat voor werkelijkheid deze regeringsleiders zich begeven.Dan kom ik te spreken over energie en klimaat. De ambities zijn hoog in
de EU. Dat is terecht, want er is veel nodig om klimaatverandering tegen te
gaan. Het is dan ook goed dat de Europese Unie haar toezegging herhaalt om
een emissiereductie van 30% na te streven. Herhalen zou echter niet
nodig moeten zijn. Het zou ook niet nodig zijn wanneer de daad bij het woord
werd gevoegd. De invulling blijft vooralsnog vaag. De tijd begint te dringen
voor een EU die indruk maakt op weg naar Kopenhagen. De afspraak om ruim voor
Kopenhagen met concrete plannen voor de financiering te komen, stemt niet
hoopvol, wanneer wij in het verslag lezen dat andere lidstaten noch ingingen
op de vraag of de afspraken van Bali nog steeds leidend zijn, noch het ermee
eens waren dat steun aan ontwikkelingslanden met betrekking tot klimaatverandering
bovenop de al bestaande steun komt. Als hier geen verandering in komt, geeft
de EU de ontwikkelingslanden een sigaar uit eigen doos. De EU geeft het signaal
af, terugtrekkende bewegingen te maken. Graag een reactie van de regering.Mijn laatste punt is het Verdrag van Lissabon. De Europese Raad sprak
in december af om met teksten te komen die een verkeerde interpretatie van
het Verdrag van Lissabon op het gebied van belastingen, sociaal-ethische vraagstukken
en de Ierse neutraliteit moeten uitsluiten. In het verslag komt naar voren
dat de teksten geen herbekrachtiging van het Verdrag van Lissabon vereisen.
Op welke manier worden deze garanties dan bindend gemaakt? Of wordt hier volstaan
met een niet-bindende geruststelling?Voorzitter: Ten HoopenDe heer De Roon (PVV):Voorzitter. De Europese Top van vorige week is in een aantal publicaties
bewierookt als een geslaagde afwijzing van de druk om heel veel geld, nog
meer geld, uit te geven, maar wij moeten toch constateren dat er ook tijdens
deze top weer met miljarden is gestrooid: 5 mld. voor Europese infrastructuurprojecten.
25 mld. voor het Europese noodfonds betalingsbalanssteun, zeg maar voor bepaalde
landen in Midden- en Oost-Europa. 75 mld. voor het Internationaal Monetair
Fonds. De PVV-fractie ziet niets in de laatste twee posten, de 25 mld. voor
het Europese noodfonds betalingsbalanssteun en de 75 mld. voor het IMF, of
in ieder geval niet in een Nederlandse bijdrage daaraan. Geen Nederlands geld
naar Oost-Europa voor steun aldaar, ook niet via het fonds naar al helemaal
niet gedefinieerde andere landen.Dan kom ik op de 5 mld. die besteed zou worden aan Europese infrastructuurprojecten.
Ik begrijp uit de stukken dat 345 mln. daarvan terugkomt naar Nederland. Klopt
het dat dit ongeveer gelijk staat aan de Nederlandse bijdrage aan die 5 mld.?
Die 345 mln. die naar Nederland zou terugkomen, bestaat voornamelijk uit twee
posten: 180 mln. voor een proefproject ondergrondse CO2-opslag
en 165 mln. voor een windenergienetwerk op de Noordzee. Beide bestedingsdoelen
kunnen niet rekenen op sympathie van de PVV-fractie.De heer Ten Broeke (VVD):Voorzitter. De heer De Roon is zoals gebruikelijk niet blij met Nederlands
geld dat in dit geval naar de IMF gaat. Kan hij mij eens uitleggen wat zijn
perspectief is voor Nederlandse bedrijven die allemaal de nummer één
of de nummer twee investeerder zijn in de landen waar wij het hier over hebben?
Die Nederlandse bedrijven wachten op betaling en zij wachten op een perspectief.
Wat is het perspectief van de heer De Roon voor die Nederlandse bedrijven?De heer De Roon (PVV):Voorzitter. Het gaat mij niet om het perspectief van Nederlandse bedrijven,
het gaat mij om het perspectief van de Nederlandse belastingbetaler. Als er
een economische crisis is zoals wij die nu aan de orde hebben, dan vind ik
dat die gelden niet moeten wegvloeien naar het buitenland, maar gewoon in
ons eigen land moeten worden besteed. Met dat geld moet in ieder geval niet
ten koste van de belastingbetaler de economie in andere landen overeind worden
gehouden. Als er bedrijven zijn die daar last van hebben, dan is dat gewoon
hun ondernemersrisico.De heer Ten Broeke (VVD):Het is wel heel erg gemakkelijk om te zeggen: dat is hun bedrijfsrisico.
Die gelden vloeien natuurlijk wel weer terug. Dat is in het verleden ook zo
geweest. Nederland heeft daar altijd baat bij gehad. Nederland is een van
de grootste investeerders. Daar hebben wij onze vrijheid aan te danken, dat
zou de PVV zich toch een keer mogen realiseren. Mijn vraag is opnieuw welk
perspectief u de Nederlandse bedrijven biedt die daar investeren en die afhankelijk
zijn van de betalingsmogelijkheden van die landen.De heer De Roon (PVV):Nogmaals, wij vinden niet dat Nederlands belastinggeld moet worden besteed
als subsidie aan andere economieën, waarvan dan wellicht een deeltje
terugvloeit naar Nederlandse bedrijven. Welk deel dat is en hoeveel dat is,
is verder ook niet duidelijk. Laten wij daar nu gewoon mee ophouden. Als er
geld besteed moet worden, zorg er dan voor dat het in de Nederlandse economie
wordt gepompt en dat de Nederlandse belastingbetaler daar rechtstreeks profijt
van heeft.Beide bestedingsdoelen, dat proefproject ondergrondse CO2-opslag
en het proefproject windenergie netwerk op de Noordzee, kunnen
niet rekenen op steun en sympathie van de PVV-fractie. In plaats van een besteding
van 5 mld. aan Europese infrastructuurprojecten, zou mijn fractie graag zien
dat er door Nederland gewoon 5 mld. minder wordt afgedragen aan de Europese
Unie. Nederland is nog steeds de grootste nettobetaler aan de EU. Ik blijf
erop hameren dat dit in de eerste plaats moet veranderen, zeker in deze tijd
waarin de regering van de Nederlandse burger gaat vragen om de broekriem aan
te halen.De heer Blom (PvdA):Ik vind de bijdrage van de heer De Roon wel heel geestig. Hij is tegen
ondergrondse CO2-opslag en tegen windparken op zee, zaken die in
het licht kunnen worden gezien van duurzame energievoorziening die wij allemaal
nodig hebben. Als hij daartegen is, wat wil hij dan eigenlijk wel?De heer De Roon (PVV):Wij willen niet dat er geld wordt gestoken in bijvoorbeeld ondergrondse
CO2-opslag omdat die ontzettend duur is, omdat die energieverspillend
is, omdat het een onbewezen nieuwe techniek betreft en omdat er geen draagvlak
onder de bevolking is om dat te doen in dichtbevolkte gebieden. Het is gewoon
een uitvloeisel van Al Gores klimaathype. De PVV-fractie kiest er veel liever
voor om in te zetten op kernenergie, want die is uiteindelijk goedkoper en
maakt ons onafhankelijk van allerlei olieproducerende landen.De heer Blom (PvdA):De conclusie is dus dat de PVV de internationale klimaatcrisis gaat oplossen
met kernenergie?De heer De Roon (PVV):Ik zeg alleen maar dat wij voor Nederland inzetten op kernenergie en niet
op allerlei projecten waarvan het effect uiteindelijk onbewezen is, die duur
en geldverspillend zijn en waarvoor geen draagvlak onder de bevolking bestaat.
Dat is de keuze waar wij voor staan. Wij maken de keuze voor kernenergie.De heer Pechtold (D66):Nu noemt als reden dat u die andere technologieën niet wilt dat deze
nog onbewezen zijn. In hoeverre vindt u het bewezen dat de restanten van kernenergie
op dit moment veilig voor de komende generaties kunnen worden opgeborgen?De heer De Roon (PVV):De kwestie van de kernenergie houdt in dat ons land goedkoop energie kan
produceren en dat deze ons onafhankelijk maakt van olieproducerende landen
die ons in de regel niet al te gunstig gezind zijn. Dat vinden wij een veel
betere inzet van de beperkte middelen die de Nederlandse samenleving heeft
dan het geld pompen in allerlei andere projecten waarvan het rendement niet
is bewezen en die ons nog steeds opzadelen met het probleem dat wij heel veel
geld kwijt zijn aan energie.De heer Pechtold (D66):Wat is nu voor u het argument, de stand van de techniek of dat kernenergie
lekker goedkoop is? U geeft aan dat u al die andere zaken, zoals CO2-opslag en windenergie, niet wilt omdat nog niet bewezen is dat die
wel zo handig zijn. U geeft grif toe dat wij niet weten wat het restant van
kernenergie voor volgende generaties voor gevolgen heeft. U voegt een nieuw
argument toe, namelijk dat kernenergie zo makkelijk en goedkoop is. Ik heb
het idee dat u gewoon zegt dat kernenergie lekker goedkoop is en dat het niet
uitmaakt wat er daarna met de restanten gebeurt.De heer De Roon (PVV):Het zijn die twee argumenten, namelijk dat kernenergie voordelig is en
dat de effectiviteit van de projecten waarvan u kennelijk zo'n voorstander
bent niet bewezen is. Het argument is natuurlijk ook dat kernenergie ons onafhankelijker
maakt van olieproducerende landen als Saudi-Arabië.Het is goed om in de conclusies van de Europese Top te lezen dat men wil
blijven vasthouden aan gezonde overheidsfinanciën en aan het Stabiliteits-
en Groeipact. Het is echter opmerkelijk dat niet meer is geconcludeerd dan
dat de lidstaten zo snel mogelijk naar de criteria van het pact dienen terug
te keren. Graag een reactie van de regering op de vraag waarom op dit punt
geen ijkpunt in de komende tijd is genoemd waarop die terugkeer moet zijn
voltooid.Met betrekking tot het zogenaamde Oostelijk Partnerschap is het teleurstellend
om te constateren dat in de conclusies van de Europese Raad en ook in de verklaring
die als bijlage 2 bij de conclusies is gevoegd, niet expliciet wordt vermeld
dat het Oostelijk Partnerschap geen preaccessiestrategie impliceert. De insteek
van de Nederlandse regering was toch dat dit juist wel zou moeten worden geëxpliciteerd?
Waarom is daar niets van terecht gekomen?Ik begrijp uit de verklaring die als bijlage 2 bij de conclusies van de
Europese Raad is gevoegd dat de Europese Commissie voorstelt om tot 2013 een
bedrag van maar liefst 600 mln. voor dat Oostelijk Partnerschap uit te trekken.
Graag hoor ik wat de regering van dit bedrag vindt en hoe groot het aandeel
van Nederland daarin zou moeten zijn naar het oordeel van de Nederlandse regering.
De Partij voor de Vrijheid voelt er in deze moeilijke economische tijd helemaal
niets voor dat geld van de Nederlandse belastingbetaler wegvloeit naar landen
als Wit-Rusland en Oekraïne.Ten slotte nog het volgende. Minister-president Balkenende, die wij bij
dit debat node missen, heeft vorige week aan de heer Wilders toegezegd dat
hij aan minister-president Brown van het Verenigd Koninkrijk zou vragen of
de heer Wilders in het kader van de campagne voor de Europese verkiezingen
toegang tot het United Kingdom zal worden verleend. Ik mag hopen en aannemen
dat de minister-president deze toezegging gestand heeft gedaan en dit inderdaad
in de marge van de top aan de heer Brown heeft gevraagd. Mijn vraag is wat
de reactie van de heer Brown erop was.Mevrouw Peters (GroenLinks):Voorzitter. Er zijn op de Europese Raad dingen gelukt en er zijn dingen
niet gelukt. Ten aanzien van de financiën en de economie ligt een verzameling
herstelplannen van de lidstaten op tafel. Opgeteld betreffen deze ongeveer
400 mld. Dat is 3,3% van het bbp. Dat is mooi. Het is de vraag welk
deel van dit bedrag de redding van de financiële sector tot doel heeft
en wat er terecht is gekomen van het zeer, zeer, zeer terechte pleidooi van
de heer Barroso om hiervan een green deal te maken. Wat is er precies groen
aan deze deal? Dit is een grote wens van mijn fractie.De middelenuitbreiding van het IMF gaat er komen. Kan de regering ons
vertellen op basis van welke macro-economische aanbevelingen
het IMF tot steun aan individuele landen zal besluiten? Mag de fractie van
GroenLinks ervan uitgaan dat de tijd van de structurele aanpassingsprogramma's
heel ver achter ons ligt?Er ligt een interessante aanbeveling op tafel voor Nederland om veel meer
te doen voor specifieke groepen op de arbeidsmarkt: vrouwen, ouderen en achtergestelde
groepen. Wat gaat Nederland hiermee doen? Komt de kabinetsdoelstelling om
200.000 langdurig werklozen weer aan het werk te helpen, weer terug op tafel?
Deze was namelijk zeer ten onrechte door minister Donner onder tafel gewerkt.Mijn fractie wijst af dat een fors deel van het vijfmiljardpakket wordt
besteed aan CO2-opslag. Het gaat om tweemaal zoveel als aan windenergie
wordt besteed. Dit pakket zou een op een duurzame energie moeten behelzen.
Laat de kolencentrales hun eigen CO2-opslag betalen. Zorg dat er
meer geld gaat naar offshore windprojecten. Graag verneem ik de reactie van
de regering hierop. Hoe heeft dit zo kunnen uitpakken?Ten aanzien van de regulering van de financiële markten is al gezegd
dat de Europese landen er niet in slagen in de handen ineen te slaan voor
een echt centraal Europees toezicht. Door het versnipperde toezicht heeft
het Europese aandeel in het toezicht op de financiële markten gefaald.
De commissie van De Larosière is heel teleurgesteld over waartoe Europa
in staat is.Welke verwachtingen moeten wij dan hebben ten aanzien van de komende G20-top
waarop verschillende Europese landen, waaronder Nederland, zullen aanschuiven?
Hoe kun je op deze G20-top knopen doorhakken over financieel toezicht als
de Europese landen die er aan tafel zitten, het onderling er nog niet over
eens zijn? Graag verneem ik een reactie van de regering hierop. Wat is de
reactie van het kabinet op het laatste plan van Amerika over een public private
bailout van toxic waste? Dat is een interessante manier om private partijen
slechte hypotheken te laten opkopen. Komt dit plan ook op de agenda van de
G20?Dan het klimaat, wat ons betreft het pièce de résistance
van de Europese Raad. Er lagen twee heldere klimaatmoties, aangenomen door
de Kamer. De eerste motie, van mijn collega Vendrik, ging over het trekken
van conclusies over additionele financieringsmechanismen om tegemoet te komen
aan de klimaatschade in arme landen. GroenLinks vindt het zeer teleurstellend
dat zulke additionaliteit van financiering niet is verankerd in de conclusies
van de Ecofin en ook niet in die van de Europese Raad. Additionaliteit, wat
ook het standpunt is van de regering, is noodzakelijk om klimaatmitigatie
en adaptatie genoeg aan te pakken en ontwikkelingslanden tijdens Kopenhagen
deel te laten nemen aan nieuwe radicale afspraken. Deze additionele middelen
moeten in een fonds, los van de ODA-gelden, worden gestort. Waarom is dat
niet gelukt?In de tweede motie, ook aangenomen door de Kamer, wordt de regering verzocht
ervoor te zorgen dat de afspraken van Bali in de Raadsconclusies worden herhaald.
Het is zeer teleurstellend dat daar in de conclusies niet op wordt teruggekomen.
Hoe hard heeft het kabinet dit gespeeld in Brussel? Was het kabinet bereid
flink op te spelen wat deze kwestie betreft? Wat is precies de status van
de eerdere conclusies over dit onderwerp, getrokken in de Milieuraad, de Ecofin
en de Razeb? Diverse uitspraken spreken elkaar tegen. Waar de ene Raad zich
uitdrukkelijk positief uitlaat, bijvoorbeeld de Milieuraad, over additionele
financieringsmechanismen, wordt dat in de andere Raad, de Ecofin, niet herhaald
of impliciet afgewezen. Hoe zit dat? Hoe verhouden al die verschillende conclusies,
plus de conclusies van de afgelopen Top, zich tot elkaar?De heer Ormel (CDA):Voorzitter. Mevrouw Peters vraagt nadrukkelijk hoe het kan dat de motie-Vendrik
niet is aangenomen op de Europese Top. Wij hebben allemaal in het verslag
van de Raad kunnen lezen dat de minister-president daar nadrukkelijk aandacht
voor heeft gevraagd. Hij stond daar echter geheel alleen in. Dat kunnen wij
spijtig vinden, maar je kunt moeilijk stellen dat de regering daar geen aandacht
aan heeft geschonken. Ik had verwacht dat mevrouw Peters zou zeggen dat het
goed is dat het kabinet daar aandacht voor heeft gevraagd, dat het jammer
is dat het niet is gelukt en zou hebben gevraagd hoe wij kunnen proberen om
die kwestie alsnog op de agenda te krijgen. Nu heeft zij een toontje van:
het moet en het zal in de Raadsconclusies! Ik wijs er echter op dat wij slechts
een van de 27 landen zijn. GroenLinks is een zeer eurofiele partij. Dan behoort
mevrouw Peters te snappen en te erkennen dat dit zo werkt.Mevrouw Peters (GroenLinks):Als je als land vindt, met de fractie van GroenLinks, dat het heel belangrijk
is dat er iets gebeurt aan de klimaatcrisis, dan loop je je de benen uit het
lijf. Ik hoor graag of de regering zich de benen uit het lijf heeft gelopen.
Het is nu niet gelukt, maar ik wil graag meedenken over hoe dat alsnog kan
lukken, want ondertussen tikt de klok door. Wij kunnen ons de luxe niet permitteren
om slechts te constateren dat het jammer is dat het niet is gelukt; volgende
keer beter. Dat is slechts nieuws voor de wereld!Dan ben ik benieuwd naar de consequenties van de standstill die nu is
afgesproken rond de Europese inzet voor de klimaatonderhandelingen voor het
proces na Kopenhagen door alles door te schuiven naar juni. Die luxe kunnen
wij ons niet permitteren. Nederland wilde toch een leidende rol voor de EU
en zelf een leidende rol in de EU spelen? Wat komt daar nu nog van terecht?
Zelfs de criteria van het principe van fair share zijn niet verder uitgewerkt.
Klopt het dat de Oost-Europese landen dit blokkeren omdat ze bang zijn dat
hun kolencentrales hoge lasten met zich meebrengen? Het is onontbeerlijk dat
criteria voor dit principe zo snel mogelijk worden opgesteld. Ook moet worden
vastgelegd hoe de consequenties ervan binnen Europa opgevangen gaan worden.Omdat er duidelijk nog heel veel terrein te ontginnen valt, vraagt de
GroenLinksfractie via deze bewindslieden aan minister Cramer om er bij haar
Europese partners op aan te dringen om van de komende Informele Milieuraad
een Formele Milieuraad te maken, die besluiten kan nemen over deze punten.
Ook vraagt de GroenLinksfractie minister Bos, via de aanwezige kabinetsleden,
te ijveren om het uitwerken van de financieringsarchitectuur en de criteria
voor het fair shareprincipe op de agenda van de komende Ecofinraad te zetten.
Dit is noodzakelijk om de standstill, die overeengekomen is tijdens de Europese
Top, te doorbreken.De heer Pechtold (D66):Voorzitter. De minister-president heeft opnieuw glashelder getoond waar
zijn prioriteiten liggen. De voorbereiding van de Europese Raad kon wel schriftelijk,
de nabespreking het liefst telefonisch of helemaal niet. De minister-president
vindt de borrel met zijn Europese EVP-vrinden en het overleg met coalitiepartner
Jongerius belangrijker dan een bezoek aan de Kamer. Voor het geval bij een
volgende top via Twitter verantwoording wenst af te leggen – de minister
van Buitenlandse Zaken is ermee bekend – wil ik het kabinet erop wijzen
dat dit in maximaal 140 tekens moet gebeuren. Wat mij betreft past Europa
daar niet in.Mijn fractie vindt solidariteit binnen Europa van groot belang. Wat is
er de reden van dat verschillende Oost-Europese landen om extra steun hebben
gevraagd? Is de verdubbelde pot met geld al leeg? Is het aanvullen van dit
fonds wel de oplossing? Zijn er tijdens de top ook andere maatregelen overwogen?
Het is belangrijk om de landen in Oost-Europa te ondersteunen. Wordt dit nu
voldoende gedaan?In mei wordt de EU-werkgelegenheidstop gehouden. De regering bereidt die
top samen met de sociale partners voor. Dat is interessant gezien het allerminst
vlotte overleg over de crisisaanpak in Nederland. Wat zal de inbreng van Nederland
bij de EU-werkgelegenheidstop zijn? De langetermijnafspraken voor de arbeidsmarkt
zijn een onderwerp tijdens de top. Nederland hoort al jaren de aanbeveling
dat het de arbeidsparticipatie van vrouwen, ouderen en achtergestelde groepen
moet verhogen. Welke acties gaat de regering op dit gebied ondernemen?In heel Europa worden herstelplannen geïmplementeerd. Nederland profiteert
als open economie van andere landen, maar blijft zelf achter bij het presenteren
van een plan. Hoe wordt in Europa gereageerd op deze traagheid? Heeft het
kabinet anderen kunnen geruststellen?De Europese samenhang tussen alle plannen is wat mij betreft vrij onduidelijk.
De 5 mld. van het gezamenlijk plan verdwijnt in het miljardengeweld van nationale
overheden. Waar wordt deze 5 mld. precies van betaald, nu de plafonds van
de financiële perspectieven gehandhaafd worden? Ten koste van welke andere
uitgaven gaat dit? Waarom zijn "economie" en "klimaat en duurzaamheid" aparte
hoofdstukken? Waarom worden deze niet in samenhang bezien? Hoe verhouden deze
maatregelen zich tot de aanpak in de Verenigde Staten? Kan het kabinet vandaag
alvast een eerste reactie geven op de open brief van president Obama in de
Volkskrant van vanochtend?De Commissie maant overheden tot sneller betalen. Binnen 30 dagen moeten
zij hun rekening voldoen. Wat gaat het kabinet hiermee doen? Protectionisme
moet te allen tijde worden voorkomen, maar zeker in tijden van crisis. Maatregelen
ten faveure van eigen banen, goederen, auto's of vakanties passen daar natuurlijk
niet in. Welke sancties zijn afgesproken voor landen die zich hieraan niet
houden? Hoe kan het dat Renault toch een deel van de productie, die van het
model Clio, van Slovenië naar Frankrijk verplaatst? Wat is hierover afgesproken
tussen de regeringsleiders?Als voorbereiding op de G20 is uitgebreid gedineerd. De IMF-middelen waren
daar onderwerp van gesprek. Het blijft echter nogal vaag wat besproken is.
Wat is er over die 23 punten besproken? Het is goed dat de regels van het
pact worden toegepast. Door duidelijkheid over de hersteltermijnen weten landen
waar zij naartoe moeten werken. Hoe streng worden de termijnen gehandhaafd?
Welke afspraken zijn gemaakt over de normen over de staatsschuld? Is het kabinet
bereid om op het punt van het houden aan normen en de staatsschulden de Kamer
een extra brief te sturen?De uitkomst van de onderhandelingen over de financieringsmechanismen voor
de reductie van broeikasgassen in ontwikkelingslanden is teleurstellend. Europa
gaat zitten wachten waarmee deze landen zelf komen. Wij wachten op de uitkomst
van onderhandelingen met China, de VS en Brazilië. Tot die tijd doen
wij geen uitspraken over hoe doelstellingen in ontwikkelingslanden te financieren
of over het bedrag dat Europa daarvoor uittrekt. Waar is de 35 mld. per jaar
van 2020 gebleven? Waarom is dit geschrapt uit de conclusies? Deze strategie
positioneert Europa als volger en niet als koploper. Dat stelt mij teleur.
Zo is het onderwerp verplaatst naar de Raadsvergadering van juni en kruipen
wij langzaam dichter naar Kopenhagen. Daarmee dreigen wij de boot te missen.Er is met moeite een akkoord bereikt over een investering van 5 mld. in
pijpleidingen en verbindingen tussen nationale stroomnetten. Waar wordt dit
precies uit betaald? Uit geld dat in volgende jaren overblijft? Is daar überhaupt
zicht op in dit economische klimaat? Voor Nederland is circa 200 mln. beschikbaar
voor CO2-opslag. Is al duidelijk om welke projecten het gaat? Is
voor Nederland ook budget beschikbaar voor andere technieken dan CCS, of zetten
wij binnen Europa nu puur en alleen in op CCS en vergeten wij de technieken
die duurzame energie juist opwekken?De Raad roept het Europees parlement op om nog voor de verkiezingen het
derde pakket voor de energiemarkt af te ronden. De administratieve splitsing
die de Raad wil, leunt echter zwaar op toezicht en dus op bureaucratie. Waarom
sluit de Raad zich niet aan bij de veel verdergaande splitsing die het Europees
Parlement voorstelt? Wat was en is de inzet van het kabinet?De herbenoeming van Barroso wordt momenteel in de achterkamers beklonken.
In het verslag lees ik er helemaal niets over. De samenstelling van de Europese
Commissie is van groot belang voor Nederland. De Nederlandse eurocommissaris
is een belangrijke schakel tussen Nederland en Europa. De Kamer zou bij deze
benoemingen veel meer betrokken moeten zijn. De Nationale Conventie concludeerde
dat vorig jaar ook al. Zo verkleinen wij het democratisch tekort en brengen
wij Europa weer iets dichterbij. Daarom dien ik mede namens de VVD-fractie
een motie in om de regering te vragen om de Kamer te betrekken bij de inzet
voor de samenstelling van de Europese Commissie.De PechtoldKamer,gehoord de beraadslaging,overwegende dat de onderhandelingen over de opvolging van de voorzitter
van de Europese Commissie op dit moment in volle gang zijn; overwegende dat eurocommissarissen weliswaar geen nationale vertegenwoordigers
in Brussel zijn, maar dat zij wel een belangrijke schakel vormen tussen de
lidstaat waaruit zij afkomstig zijn en de Europese Commissie en dat daarom
grotere parlementaire betrokkenheid bij hun benoeming gewenst is;verzoekt de regering, de Kamer expliciet te betrekken in haar besluitvorming
over haar inzet voor de samenstelling van de nieuwe Europese Commissie;verzoekt de regering, de Kamer een brief te sturen waarin zij aangeeft: - hoe de omvang van de volgende Europese Commissie zal worden bepaald,
gezien de ongewisse toekomst van het Verdrag van Lissabon na het Ierse nee;- hoe de regering zal opereren bij het bepalen van de samenstelling
van de Europese Commissie na inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon;- wat de inzet is van de regering bij de selectie van Nederlandse
kandidaten voor de functie van eurocommissaris en daarbij aandacht te besteden
aan de verschillende eisen die portefeuilles met zich brengen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Pechtold en Ten Broeke. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 422(21501-20).De heer Van Bommel (SP):Dit is typisch een omnibusmotie waarin allerlei zaken die soms ook zeer
los van elkaar staan, worden gevraagd. Ik vraag de indieners om de motie op
te knippen en de verzoeken apart aan de Kamer voor te leggen, want ik zal
mijn fractie deels adviseren om voor te stemmen en deels om tegen te stemmen.De heer Pechtold (D66):Als er steun vanuit de SP-fractie kan komen voor belangrijke onderdelen,
dan gaan wij, ook om dit debat nog wat levendiger te maken, daarover scherp
met haar onderhandelen.De heer Ormel (CDA):Voorzitter. Het CDA is een eurorealistische partij. Dat betekent dat wij
afspraken willen maken om grensoverschrijdende uitdagingen gezamenlijk het
hoofd te bieden. Het betekent echter ook dat geld dat niet wordt uitgegeven
in EU-verband weer terug moet gaan naar de lidstaten. Op beide punten heeft
de regering de juiste inzet getoond en resultaten bereikt die goed zijn voor
Europa en voor Nederland.Juist in deze tijd van crisis is het noodzakelijk om in Europees verband
afspraken te maken op terreinen die ons direct zouden raken als ieder land
in Europa daarvoor op eigen houtje, à la de PVV, een oplossing ging
bedenken. Deze Europese Top heeft laten zien hoe ongelooflijk belangrijk de
vervlechting van onze nationale economieën is om uit de financiële
crisis te komen. Ongetwijfeld waren er anders al volop protectionistische
maatregelen genomen. Nu is er een gezamenlijk genomen besluit om een steunpakket
voor de automobielindustrie goed te keuren. Lidstaten uit Midden- en Oost-Europa krijgen betalingsbalanssteun ter
waarde van 50 mld. Ook dat is van belang voor onze eigen economie. Nederland
leeft als geen ander land van de export. Als importerende landen niets meer
kunnen uitgeven, kunnen wij niet meer exporteren. Europa is onze boterham.De heer Pechtold (D66):Ja, en die willen wij ook graag smeren. Wat vindt de heer Ormel van het
Franse voorstel om een deel van de auto-industrie veel protectionistischer
aan te pakken? Ik gaf al het voorbeeld van het weghalen van hele productielijnen
uit andere Europese landen om die naar Frankrijk te verplaatsen. Vindt de
heer Ormel dat een goede uitkomst van de top en wat heeft de Nederlandse regering
daar krachtig tegen gedaan?De heer Ormel (CDA):Ik vind dat geen goede uitkomst, maar het is geen uitkomst van deze top.
De heer Pechtold heeft het over de Renault Clio die in Slovenië wordt
geproduceerd. Hij weet ook dat president Sarkozy gepoogd heeft om lijnen van
de Renaultfabrieken in Tsjechië te sluiten en dat dit juist door Europese
inzet niet zal gebeuren.De heer Pechtold (D66):De ene productielijn wordt niet gesloten en de andere wel. Moeten wij
dan blij zijn? In deze tijden wil ik best een half vol glas waarderen, maar
het is nog steeds een protectionistische maatregel. Het betekent dat de fabriek
in Slovenië wordt gesloten. Ik vind het prima als dat in een vrije markt
gebeurt om redenen die overzichtelijk zijn. Als het echter gebeurt om de eigen
auto-industrie te paaien, vind ik het een slechte ontwikkeling. Ik hoop dat
de heer Ormel het met mij eens is dat Europa daar veel krachtiger tegen moet
ingaan en dat dit vooral op een Europese Top moet gebeuren.De heer Ormel (CDA):Ik ben het met de heer Pechtold eens dat het geen goede zaak is als het
een protectionistische maatregel is. Ik ga ervan uit dat eurocommissaris Kroes
daar hardhandig tegen zal ingaan. Ik heb geen geluiden gehoord dat dit niet
zal gebeuren.Voorzitter. Wij vragen ons af waarom specifiek de groep Midden- en Oost-Europese
landen wordt genoemd in het kader van de betalingsbalanssteun. Kunnen Griekenland
en Ierland ook aanspraak maken op deze pot van 50 mld.?De conclusie over het Stabiliteits- en Groeipact stelt ons enigszins teleur.
Er staat dat lidstaten zo snel mogelijk naar de criteria dienen terug te keren.
Wat is "zo snel mogelijk"? Wie bepaalt dat? Als de lidstaat dat zelf kan aangeven,
wordt de bandbreedte van het eens zo strakke Stabiliteits- en Groeipact uitgelubberd
elastiek. De heer Pechtold vroeg al om een brief met een nadere omschrijving
van het Stabiliteits- en Groeipact. Ik sluit mij daarbij gaarne aan.De heer Ten Broeke (VVD):Ik sluit mij daar ook bij aan. Ik heb dit vorige week ook aan de premier
gevraagd, maar toen kreeg ik geen antwoord. Wil de heer Ormel vasthouden aan
de terugkeertermijnen die nu nog steeds genoemd worden in het Stabiliteits-
en Groeipact; dus binnen twee jaar weer terug binnen de kaders?De heer Ormel (CDA):In het Stabiliteits- en Groeipact staat dat er uitzonderlijke
omstandigheden mogelijk zijn. Ik heb begrepen dat inmiddels Frankrijk de ruimte
heeft gekregen tot 2012. Waarom is dat gebeurd? Vanuit welke motieven en onder
welke voorwaarden is deze ruimte gegeven? Alvorens conclusies te trekken,
wil ik eerst nadere gegevens hebben.De heer Ten Broeke (VVD):Ook die vraag steun ik, maar ik hoor ook graag de opvatting van de CDA-fractie,
die ook als wij morgen een nieuwe regeringsverklaring krijgen cruciaal is
voor het herstel dat ook in Nederland zal moeten plaatsvinden. Wat moeten
voor het CDA de kaders zijn waarbinnen Europese landen, zeker de tekortlanden,
moeten opereren?De heer Ormel (CDA):Om daar een gefundeerd antwoord op te geven, wil ik eerst van de regering
horen hoe er op dit moment met de gegevens uit het Groei- en Stabiliteitspact
wordt omgegaan.De overeenkomst over het stimuleringspakket van 5 mld. levert voor Nederland
een bijdrage op van 180 mln. voor ondergrondse CO2-opslag en 165
mln. voor windenergie op de Noordzee. Wat gaat er met dat geld gebeuren? Stelt
de EU voorwaarden aan het ter beschikking stellen van het geld? Graag krijgen
wij een nadere toelichting op de manier waarop het geld zal worden weggezet.Het stimuleringspakket is ook bedoeld voor stimulering van agrarische
innovatieve projecten. Nederland is toonaangevend als het gaat om agrarische
innovatie. Waarom vloeien er geen gelden uit het stimuleringsfonds naar Nederlandse
projecten voor duurzame en innovatieve landbouw? Ik geef een voorbeeld. Nederland
is toonaangevend in de ontwikkeling van vaccins, zowel humaan als veterinair.
Niet voor niets maken wij in de wereld naam als Nederland vaccinland. Waarom
dan niet in zo'n stimuleringspakket investeren in bijvoorbeeld een Europese
vaccinbank ter bestrijding van dierziekten? Dit steunt de agrarische sector
in de gehele EU, is innovatief en dient bovendien een modern Europees dierziektebeleid.
Dat is zeker iets om aan te denken als het Europese stimuleringspakket nog
enige ruimte biedt.Het stimuleringspakket lijkt op een mand met kersen waaruit iedere lidstaat
een kers kan pakken. Voor het CDA is het noodzakelijk dat een Europees stimuleringspakket
nadrukkelijk Europees wordt ingezet. Neem het stopcontact op zee, een plan
van aanpak voor een Noordzeesupergrid, een soort grote kabel die de windenergieparken
op de Noordzee met elkaar verbindt. Er moet niet alleen geïnvesteerd
worden in een Nederlands windenergiepark, maar ook in de samenhang met een
Deens, Duits en Engels windpark. Zoiets is wat ons betreft wenselijk en zou
recht doen aan Europese stimulering.Het is teleurstellend dat nog geen duidelijke besluiten zijn genomen over
de inzet van financieringsmechanismes. Waar zaten de pijnpunten? Kunnen de
bewindslieden aangeven wat de vooruitzichten zijn om op de volgende top in
juni wél tot overeenstemming te komen? Wij steunen toch nog steeds
de trans-Atlantische koolstofmarkt? Dan moeten wij toch een keer laten zien
waar wij in Europa staan? In het verslag staat dat de Europese Commissie met
concrete voorstellen zal komen, maar na de Europese verkiezingen van juni
kunnen wij spreken van een demissionaire Commissie. In hoeverre heeft de Commissie
dan nog de souplesse en overtuigingskracht om met financieringsvoorstellen
te komen en die te verdedigen? Klopt het bericht dat commissarissen die gaan
deelnemen aan de Europese verkiezingen, vervangen gaan worden door ambtenaren?
Wat vinden de bewindslieden daarvan? Hoe zal dit bijdragen aan de Europese
slagkracht van de Commissie?De CDA-fractie is verheugd over de besluitvorming over het Oostelijk Partnerschap.
Uit het weblog van de staatssecretaris komt de suggestie naar voren dat Polen,
het Verenigd Koninkrijk en Zweden méér wilden en zinden op een
dusdanige wijziging van de Raadsconclusies, dat het Oostelijk Partnerschap
een wenkend perspectief zou zijn voor een toekomstig lidmaatschap. Klopt dit
beeld en, zo ja, zijn er meer lidstaten die er zo over denken? Voor het CDA
is het Oostelijk Partnerschap absoluut geen voorbode van een lidmaatschap.
Hebben de bewindslieden de mogelijkheid geopperd om Georgië en Oekraïne,
die wat Europese waarden betreft duidelijk verder zijn dan andere oostelijke
buurlanden, eventueel een partenariaat aan te bieden?De CDA-fractie spreekt waardering uit voor de inzet van de minister om
met een alternatief raamwerk te proberen de slotverklaring van de antiracismetop
in Durban te verbeteren. Het is goed dat dit initiatief nog op tafel ligt
en gaat worden gebruikt in de onderhandelingen. We steunen de minister hierin
en onderstrepen zijn voorbehoud om niet deel te nemen aan de conferentie indien
de inhoud niet voldoet aan de gestelde eisen.De heer Van der Staaij (SGP):Voorzitter. In nood leert men zijn vrienden kennen, luidt de uitdrukking.
En inderdaad, in tijden van crisis en grote druk kunnen heel verschillende
partijen in elkaars armen worden gedreven. Belangentegenstellingen worden
overwonnen, om die ene grote dreiging gezamenlijk te keren. Op Europees niveau
zien we echter ook een andere tendens: ieder land zoekt hoe het zelf het best
kan overleven in de crisistijd, waarbij protectionistische maatregelen niet
worden geschuwd. In die zin biedt de crisis ook een leerzaam inkijkje. Laten
wij wat betreft de Europese idealen daarom maar met beide benen op de grond
blijven. Het accent ligt momenteel niet voor niets weer bij de Europese Raad
van regeringsleiders en niet bij de Europese Commissie.De top stond uiteraard vooral in het teken van de aanpak van de crisis.
Mijn fractie staat een bezonnen aanpak voor: geen gemakkelijke geldsmijterij
om de economie aan te blazen, maar wel een striktere overheidsregulering van
de financiële sector. Ik voelde mij erg aangesproken door de bijdrage
van bondskanselier Merkel. Zij pleitte helder voor een sociale markteconomie,
maar weigerde alle troep op te ruimen die bedrijven zelf hebben gemaakt. Het
accent ligt dus op eigen verantwoordelijkheid. Ik zou bijna zeggen: een calvinistische
aanpak.Mijn fractie heeft met instemming kennisgenomen van de beoogde versterking
van het toezicht op de financiële sector. De hoofdlijnen daarvan zullen
in juni 2009 worden vastgelegd. Wij zullen daarover te zijner tijd zeker verder
spreken. Wij vonden de uitdrukkelijke aandacht voor de grote problemen in
Oost-Europese landen ook positief.De heer Pechtold (D66):Ik heb deze vraag ook bij de voorbereiding op de top aan
het kabinet gesteld: vindt de heer Van der Staaij dat het verbeterde toezicht
het optimale is? Mijn conclusie is dat men is uitgegaan van het haalbare en
niet van het wenselijke, namelijk één stevig Europees toezicht,
waarmee De Larosière ook kwam.De heer Van der Staaij (SGP):Het gaat natuurlijk pas om hoofdlijnen, die nog een nadere invulling moeten
krijgen. Ik heb echter het idee dat het geen papieren maatregelen zijn. Het
stelt heel wat voor als het allemaal serieus geëffectueerd wordt.De heer Pechtold (D66):De heer Van der Staaij erkent dus dat dit het haalbare pakket is, namelijk
een pakket waarmee de grote landen kunnen instemmen, en niet het meest wenselijke.
Dat zou namelijk een pakket zijn waarmee het Europese toezicht zo geregeld
wordt dat de situatie waarin wij sinds een halfjaar zitten niet zal worden
herhaald.De heer Van der Staaij (SGP):De vraag is of in alle opzichten geldt dat alles centraal, Europees geregeld
moet worden. Wat er nu gebeurt, moet effectief zijn in het voorkomen van de
ellende waarmee wij nu geconfronteerd worden en ik heb daar wel een positief
gevoel bij.Er is een extra stimuleringspakket afgesproken ter waarde van 5 mld.,
ten behoeve van onder andere energieprojecten en breedbandinternet op het
platteland. Nederland krijgt daarvan een paar honderd miljoen ten behoeve
van CO2-opslag en windenergienetwerken op de Noordzee. Dat zijn
op zichzelf allemaal prima projecten met een duurzaam gezicht. Je kunt je
echter afvragen of deze projecten ook de economie kunnen stimuleren en werkgelegenheid
kunnen opleveren. Kun je verwachten dat die projecten echt bijdragen aan een
vermindering van de crisis of is vooral sprake van een zekere symboolpolitiek?
Ik krijg daar graag een nadere reactie op.Ik sluit me aan bij de kritische opmerkingen over het Stabiliteits- en
Groeipact. Het viel ons ook op dat "as soon as possible" in conclusie 12 wel
een erg hoog elastisch gehalte kent. Biedt dat nu wel voldoende waarborgen
dat daadwerkelijk snel zal worden teruggekeerd naar de criteria die in het
verleden weloverwogen zijn afgesproken?Wij waarderen het dat opnieuw in kritische zin is gesproken over de antiracismeconferentie
Durban 2. Wij waarderen ook de stevige opstelling van minister Verhagen hierin.
Wanneer hakken wij hierover echter de knoop door? Eerder hebben wij al aangegeven
dat wij sterke twijfels hebben of dit nog wel goed komt. Is deze conferentie
inmiddels niet zo besmet en geïnfecteerd door antisemitische gevoelens
dat wij hier simpelweg gewoon niet meer bij moeten willen zijn, ook al zou
hier en daar nog een zinnetje worden aangepast? Wij zouden er het meest voor
voelen om helemaal niet op die conferentie aanwezig te zijn. Ik begrijp echter
de inzet van de minister om eerst nog te proberen een aanvaardbaar resultaat
te bereiken. Mijn fractie hoort wel graag wanneer daarover meer duidelijkheid
komt, zodat wij niet voor voldongen feiten komen te staan.Als het gaat om de Lissabonstrategie kreeg Nederland vanuit Europa expliciet
een aanbeveling, namelijk het verhogen van de arbeidsparticipatie van vrouwen,
ouderen en achtergestelde groepen. Wij vinden dat duidelijk moet zijn dat
hier niet alleen een nationale, maar ook een persoonlijke verantwoordelijkheid
in het geding is. Als bijvoorbeeld moeders er bewust voor kiezen zich vooral
voor het gezinsleven in te zetten, wat leidt tot een heel beperkte arbeidsparticipatie
buitenshuis, verdient dat geen afstraffing, maar juist respect en waardering.Waarom zijn teksten waaraan Ierland in het kader van het Verdrag van Lissabon
werkt, nog niet beschikbaar, maar wordt al wel met stelligheid beweerd dat
geen herbekrachtiging door andere lidstaten nodig is? Gaat het hierbij om
juridisch niet-bindende teksten?De heer Ten Broeke (VVD):Voorzitter. De laatste Eurotop voor de Europese verkiezingen ging over
heel veel belangwekkende zaken, zaken die mensen raken, in hun portemonnee,
qua toekomst voor hun kinderen, klimaat en energie, maar helaas niet over
de zetelkwestie van het Europees Parlement. Er is wel aanleiding voor het
kabinet om de motie-Vendrik uit te voeren en bespreekbaar te maken, ook al
was daar de conclusie dat Nederland alleen stond. Geen punt, een belangrijke
zaak, dan moet je ook durven alleen te staan. Straatsburg was dat in onze
ogen ook waard geweest. Het raakt niet alleen de portemonnee van Nederlanders
en veel andere Europeanen, het raakt ook het hart van de Europese legitimiteit,
het hart van de Nederlandse burger, niet onbelangrijk voor de Europese verkiezingen
die straks worden gehouden. Ik kom daar nog op terug, mijnheer Blom.Herstel van vertrouwen en het behoorlijk functioneren van de financiële
markten zijn een Europees geloofsartikel geworden. De herkapitalisatie van
banken voorkwam een financiële meltdown, stellen de conclusies van de
Raad dramatisch. Dat is nog eens wat anders dan de wintertrui waarmee minister
Bos ING dacht te hebben gered. Voor Nederland is de instandhouding van het
financiële systeem dan ook cruciaal. Wij hebben een financiële sector
die maar liefst zes keer groter is dan ons nationale inkomen, en ING heeft
meer op de balans staan dan alle Nederlanders in twee jaar bij elkaar kunnen
verdienen. Buitengewone omstandigheden vragen dan ook om buitengewone maatregelen.
Het plan van Timothy Geithner om massaal vergiftigde leningen op te kopen,
is daarvan misschien wel het ultieme bewijs.Wat het Europese financieel toezicht betreft gaat de VVD verder dan het
voorstel van de werkgroep-De Larosière, die ook in deze conclusies
is bevestigd. Er moet wat ons betreft een onafhankelijke financiële toezichthouder
in Europa komen. Deze moet verregaande onderzoeks- en beslissingsbevoegdheden
hebben, en met het financiële beleidsinstrument zelfs sancties kunnen
stellen. De autoriteit houdt toezicht op en kan ingrijpen in alle grensoverschrijdende
en systeemrelevante banken. De nieuwe toezichthouder moet primair werken in
de eurozone, maar ook in de Europese Economische Ruimte. IJkpunt voor de toezichtsystematiek
van de nieuwe toezichthouder wordt gevormd door de bevoegdheden en de organisatie
van het toezicht op het mededingingsbeleid. Zoals de Commissie waakt over
het grensoverschrijdende mededingingsbeleid, zo moet de Europese financiële toezichthouder gaan waken over het grensoverschrijdende financiële
systeem en het betalingsverkeer. Hiermee maken wij een begin met de nieuwe
checks and balances, de verhouding tussen vrijheid van ondernemen en, zo men
wil, de morele aspecten ervan. Wij hebben nieuwe spelregels nodig voor oude
fatsoensnormen. Meer blauw op straat, te beginnen bij Wallstreet, maar Euronext
slaan wij niet over. Voor de noodzaak van het overeind houden van systeemrelevante
banken betalen Europese landen en Europese belastingbetalers een enorme prijs.
Die prijs is hoog genoeg om dan ook systeemverbeteringen voor te stellen.
Dat zal inderdaad niet een-twee-drie geregeld zijn. De VVD is echter van mening
dat de inzet van de Nederlandse regering zou moeten zijn om Europa voor dit
idee te winnen. De premier zei vorige week al wat te voelen voor verdergaande
maatregelen in zijn artikel met bondskanselier Merkel. Hij tendeerde daar
althans naar. Wij vinden dan ook dat Nederland na de G20-top het voortouw
moet nemen.Er ligt een aangenomen motie-Tang/Weekers van 2 oktober 2008 en ik
wil daar graag namens de VVD een tijdpad aan verbinden. Wij zouden namelijk
graag zien dat dit de komende anderhalve jaar consequent door de regering
wordt bepleit. Ik wacht echter eerst de reactie van de regering af, alvorens
ik een nieuwe motie overweeg. Ik hoor de staatssecretaris nu zuchten en daarom
voeg ik er een tijdhorizon aan toe: tegen die tijd ligt er misschien wel een
toetredingsverdrag en, wie weet, is dat een mooi moment om deze hervorming
mogelijk te maken.Ik sluit aan bij een paar andere vragen die over de energiezekerheid en
het klimaat zijn gesteld, met name die van de heer Pechtold over een aantal
projecten die in Europees verband zouden moeten worden gefinancierd. Kunnen
de bewindslieden met name nog iets vertellen over de Nabuccopijpleiding? Een
en ander werd mij namelijk niet duidelijk in de conclusies die ik daarover
las.Er is sprake van 25 mld. aan betalingsbalanssteun. Ik zeg ook tegen de
heer De Roon dat de uitbreiding de Nederlandse belastingbetaler ongeveer twee
kopjes koffie kost. De Nederlandse bijdrage aan het IMF is niet meer dan een
klontje suiker in dat kopje koffie en komt ook nog terug met rente. Dat is
altijd nog beter dan het verhogen van de structuurfondsen waar wij, naar ik
meen, allebei tegen zijn. Om Nederlandse bedrijven niet op de koffie te laten
komen, is het van uitermate groot belang, dat deze landen in elk geval aan
hun betalingsverplichting kunnen blijven voldoen. Over de 5 mld. hebben wij
al gesproken; daar zijn wij tegen. Als er geld overblijft op de begroting,
moet het terugkomen en mag het zeker niet worden uitgegeven aan breedband.Verder zijn er nog zorgen over allerlei protectionistische geluiden die
ons bereiken. Een kleine delegatie van dit parlement bezocht de afgelopen
dagen Duitsland. Ik heb vernomen dat in Duitsland wel degelijk plannen worden
voorbereid die erop zijn gericht om 200.000 Duitse banen bij Opel zeker te
stellen. Welke garanties hebben wij nu gekregen dat protectionisme niet weer
hand over hand zal toenemen?In de Raadsconclusies staat dat wordt vastgehouden aan gezonde overheidsfinanciën
en de terugkeer naar het Stabiliteitspact. Anders dan de heer Van Bommel vermoedt,
staat de VVD bepaald niet alleen in de opvatting dat wij Nederland niet moeten
laten verzuipen in de schulden. De heer Strauss-Kahn van het IMF en de heer
Trichet van de ECB uitten zich gisteren op dezelfde wijze in allerlei internationale
media. Het was de heer Van Bommel wellicht even ontgaan, maar ik wijs hem
er toch nog even op.Dan het Oostelijk partnership. Ik meende juist dat wel was uitgesproken
dat het hierbij niet ging om een preaccessiestrategie. Kan dat, wellicht ten
overvloede, nog een keer worden bevestigd? Bovendien achten wij de desbetreffende
600 mln. niet echt noodzakelijk.De kwestie Straatsburg werd helaas niet besproken. Voor alle duidelijkheid:
de VVD stemde in 2006 tegen een soortgelijke motie omdat op dat moment de
verdragsonderhandelingen moesten beginnen. Daarbij kon de verdragswijziging
die noodzakelijk is voor het aanpakken van de zetelkwestie worden uitonderhandeld.
Dat is niet gelukt en trouwens ook niet geprobeerd tijdens die onderhandelingen.
De premier probeerde het nog wel en marge van een top in 2006, maar dat werd
door de toenmalige voorzitter van het Europees Parlement getorpedeerd. Ik
zeg tegen de heer Blom dat die voorzitter lid van de Socialistische fractie
was. Bij de plenaire behandeling van het Verdrag van Lissabon in 2007 heb
ik namens de VVD nogmaals met een motie gedreigd; in ieder geval heb ik aangekondigd
om die alsnog in te brengen. Ik heb mij toen laten overtuigen door de regering,
beter gezegd, door de heer Timmermans zelf, dat deze aanvulling op het toch
al omvangrijke Nederlandse wensenlijstje op dat moment contraproductief zou
werken op het totale resultaat. Dat klopte ook. Wij namen dus opnieuw genoegen
met de toezegging dat Nederland alles zou doen om Straatsburg na de verdragswijziging
weer te agenderen. Wij hebben helaas moeten constateren dat dit sindsdien
niet is gebeurd. Daarom was het helemaal geen gekke vraag om dat nogmaals
op te brengen, na deze constructieve houding van mijn fractie tot twee keer
toe. Het gaat niet lukken, of het is althans bij deze top niet gelukt. Maar
kan de regering aangeven hoe zij dit de komende tijd wel denkt voor elkaar
te krijgen?Ik heb een aantal suggesties. Wij hebben gepleit voor een financiële
toezichthouder, die kan daarvoor worden ingezet. De External Action Service
waar 400 diplomaten worden opgeleid, is ook een mogelijkheid. Voor de Europese
Toppen is wel een verdragswijziging nodig, dat geef ik toe. De heer Blom en
ik hebben zelfs een suggestie gedaan voor het inbrengen van de Oranje kaart.
Dat alles zou in Straatsburg kunnen gebeuren, wie weet bij een volgende verdragswijziging,
wanneer er een toetredingsverdrag voorligt. Dat zou in anderhalf jaar kunnen
gebeuren.De heer Ormel (CDA):Het siert de heer Ten Broeke dat hij toegeeft dat hij draait ten aanzien
van zijn stemgedrag over Straatsburg. Hij heeft indertijd gestemd tegen de
motie-Herben, waar vele anderen voorstemden. Dat is een feit. Hij geeft nu
aan waarom hij daartegen stemde. Maar waarom geeft hij niet aan waarom hij
in 2007 tegen de motie-De Roon heeft gestemd? Die motie had ongeveer hetzelfde
dictum als de motie die hij verleden week heeft ingediend.De heer Ten Broeke (VVD):Dat heb ik net proberen aan te geven. Ik geef toe dat ik een aantal zinnen
heb laten vallen omdat ik zag dat het sprekerslichtje begon te branden. Het
is heel simpel. De vorige keer verweet de heer Ormel ons dat
wij niet constructief waren, dat wij niet wilden luisteren, dat wij graag
zagen dat de Nederlandse regering alleen stond. Niets is minder het geval.
Voor sommige zaken moet je echter blijven vechten. Wij hebben ons in 2006
laten ervan overtuigen dat wij aan de vooravond stonden van onderhandelingen
waarin deze verdragswijziging – wij weten allemaal dat daarvoor een
verdragswijziging nodig is – zou kunnen worden opgebracht. Dat is niet
gebeurd, dat hebben wij met zijn allen kunnen constateren. Ik heb toen gezegd
dat dat eigenlijk alsnog zou moeten gebeuren. De heer Timmermans heeft toen
met overtuiging gesteld dat wij het bereikte resultaat ernstig in de waagschaal
zouden stellen wanneer wij alsnog met zo'n motie zouden komen. Dat is de reden
waarom wij dat, alles afwegende, geen goed idee vonden. Wij hebben het resultaat
met zijn allen gesteund, ook de heer Ormel. Hij heeft om dezelfde reden die
motie niet gesteund, terwijl hij de achterliggende gedachte wel onderschreef.Wij hebben de regering nu twee keer het voordeel van de twijfel gegeven.
Nu is het moment daar om deze zaak opnieuw te bepleiten. Dat is helaas niet
gebeurd. Wij hebben geconstateerd dat dit bij de motie-Vendrik mogelijk was.
De regering vond het niet erg om alleen te staan. Ik vind dat deze zaak zo
mogelijk nog belangrijker is. Dan moet Nederland maar alleen staan. Het moment
is daar om de regering te vragen dit te bekijken en ik heb daar zo-even een
paar suggesties toe gedaan.De heer Ormel (CDA):De heer Ten Broeke heeft veel woorden nodig om mij niet te antwoorden.
Ik vroeg niet naar de motie uit 2006, ik vroeg naar de motie-De Roon uit 2007.
Die motie is door het CDA gesteund, niet door de VVD, en heeft ongeveer het
dictum van zijn motie van de vorige week.De heer Ten Broeke (VVD):Misschien beschikken wij over verschillende informatie. Dat zou ik nog
eens moeten nakijken. Bij mijn weten is de motie van de PVV door de PvdA,
de CDA, de ChristenUnie en ook door de VVD niet ondersteund. Maar wij zullen
dat nagaan, dat is akkoord.De heer Blom (PvdA):Voorzitter. In tegenstelling tot wat velen in de politiek vinden, vind
ik het af en toe heel gezond om terug te komen van een ingenomen standpunt.
Dat is geen draaien, dat is voortschrijdend inzicht.Vandaag bespreken wij het verslag van de Europese Top. Vorige week donderdag
zijn wij bezig geweest met de voorbereiding van de Europese Top. Ik heb toen
ook gesteld dat het voor mij van belang is dat de inzet van onze regering
in overeenstemming is met hetgeen wij die donderdag hebben besproken. Ik heb
geen van mijn voorgangers horen zeggen dat de regering wederom niet heeft
gedaan wat wij die donderdag hebben besproken. Dat heb ik donderdag ook al
gezegd. Wij hebben gesteld dat deze regering een optimale inzet moet propageren
voor de onderhandelingen in Kopenhagen waar het gaat om de klimaatproblematiek.
Ik lees uit het verslag dat onze regering dat heeft gedaan. Wij hebben bijvoorbeeld
donderdag gezegd dat er meer geld moet komen voor ontwikkelingslanden om de
klimaatproblematiek aan te pakken. Wederom heeft onze regering dat aan de
orde gesteld. Afgelopen donderdag hebben wij ook gezegd dat de regering de
aandacht moet richten op de afspraken die zijn gemaakt in Bali. De regering
moet ervoor zorgen dat elke Europees land die afspraken moet uitvoeren. Uit
het verslag blijkt dat de regering ook daarop de aandacht heeft gevestigd.
Er is donderdag ook gesproken over de Nabuccopijplijn, waarvan wij vinden
dat die aangelegd moet worden. Ook dat onderdeel heeft onze regering aangepakt.Iets anders is of onze regering op alle facetten gelijk heeft gekregen.
Dat is namelijk niet het geval. Ook al hebben wij in Nederland dan de wijsheid
in pacht over een aantal zaken, bij een aantal andere landen moet die wijsheid
helaas nog komen. Dat kunnen wij natuurlijk niet onze onderhandelaars in Brussel
verwijten. Wij kunnen de regering hoogstens verwijten als zij iets doet dat
wij niet willen. Dat is wederom niet het geval. Mevrouw Peters echter heeft
het verslag blijkbaar anders gelezen.Mevrouw Peters (GroenLinks):De heer Blom blikt terug op hoe de regering haar best heeft gedaan in
Brussel. Het gaat er dan niet alleen om af te vinken of het proces is doorlopen.
Het gaat om de inhoud van de agenda en de inhoud van de besprekingen. De vraag
is of de inhoud met de inzet van de regering geholpen is. Ik wil best aannemen
dat de regering haar best heeft gedaan, hoewel ik vragen heb gesteld over
wat dat inhoudt. De heer Blom moet toch met mij concluderen dat wat het klimaat
betreft, hoewel Nederland dit onderwerp naar voren heeft gebracht, wij een
heel groot probleem hebben nu het niet tot resultaat heeft geleid? Het klimaat
is er immers niet mee geholpen. Wat moeten wij doen om het klimaat verder
te helpen als Europa kennelijk zo weigerachtig is om mee te werken?De heer Blom (PvdA):Ik geef mevrouw Peters gelijk dat het vervelend is dat de Nederlandse
inzet afgezet tegen het eindresultaat een teleurstellend beeld oplevert op
een aantal vlakken. Dat ligt niet aan de inzet van onze regering, maar, in
dit geval, aan de opstelling van de Raad van ministers. Het is heel simpel
in de politiek. Wij moeten door inhoudelijk goede argumenten andere landen
meekrijgen in onze stellingname. Dat is nu eenmaal het proces. Ik kan hier
natuurlijk het totale resultaat van de Europese Top van een waardering voorzien.
Ik schiet daar als Nederlands parlementariër echter niet zoveel mee op.
Ik ga dan immers op de stoel zitten van andere lieden die zich met besluitvorming
bezighouden. Ik noem de Raad van ministers en het Europees Parlement. Ik vind
dat het Nederlands parlement een inzet moet formuleren waarmee wij de regering
naar Brussel sturen. Vervolgens controleer ik of die gedaan heeft wat wij
willen. Mijn conclusie is dat zij dat wederom heeft gedaan. Alle lof dus voor
de Nederlandse onderhandelaars die in het afgelopen weekend bezig zijn geweest.Ben ik tevreden over de uitkomsten van de Europese Top? Natuurlijk niet.
Ik had graag gezien dat de ontwikkelingslanden meer geld krijgen om de klimaatproblematiek
op te lossen. Omdat Polen en Hongarije "nee" zeggen, is dat niet gebeurd.
Zo zijn er meer dingen aan de hand. Ik vind overigens dat de parlementariërs
in deze landen op dezelfde wijze met hun regeringen moeten debatteren. Laten
wij dat eens propageren. Ik blijf nog met een aantal vragen zitten, bijvoorbeeld over het fonds
van 5 mld. voor energieprojecten, breedbandinternet op het platteland en nieuwe
uitdagingen voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Afgelopen donderdag
is gezegd dat het niet gefinancierd mag worden met overschotten van de landbouwbegroting.
Dat is prima gelukt, want ook op dat vlak is de opstelling van de regering
hetzelfde gebleven. Het bedrag van 5 mld. is echter gebleven, al vind ik het
nergens terug. Dat is wonderlijk. Ik hoop altijd nog eens 5 mld. te vinden
als ik niet aan het zoeken ben. Dat is mij echter nog niet gelukt! Dit is
dus de omgekeerde wereld. In een artikel in Trouw lees ik dat het bedrag uit
de toekomstige landbouwbegroting komt. Dat is toch ook een overschot? Dat
geld wordt dan toch niet aan landbouw uitgegeven? Dan moet Nederland die 5
mld. toch alsnog terugkrijgen? Misschien is dat het rekensommetje dat beide
heren ook hebben gemaakt. Ik zou in ieder geval graag willen weten waar die
5 mld. vandaan komen.De heer Ten Broeke (VVD):Het is interessant dat de heer Blom een berekening maakt van 5 mld. die
dan wordt gefinancierd uit toekomstige inkomsten. Ik ben benieuwd of dat elders
in Den Haag ook goed wordt verstaan.De heer Blom (PvdA):Ho, ik zeg niet dat ik het doe, ik vraag het mij af waar die 5 mld. vandaan
komen.De heer Ten Broeke (VVD):Toch is het een interessant bedrag en een interessante redenering. Stel
nu dat wij er achter komen dat het toch uit die begroting komt, terwijl wij
hadden afgesproken dat dat niet mocht? Daar zijn wij het in elk geval over
eens. Bent u dan bereid om daar op de een of andere manier met ons nog iets
aan te doen? Van die karrenvrachten bloemen die u elke week over deze regering
uitstrooit, raakt zij waarschijnlijk wel zeer onder de indruk, maar wij moeten
dan toch constateren dat het allemaal niet zo heel erg geweldig is geweest.De heer Blom (PvdA):Dat is toch inherent aan wat ik net zeg en wat ik afgelopen donderdag
ook heb gezegd? Ik vind het best wat ze allemaal bij de Europese Commissie
doen, maar als wij zeggen dat die overschotten terug moeten naar de nationale
lidstaten en dat gebeurt niet – wat ik overigens niet heb begrepen uit
het verslag; het wordt op een andere manier gefinancierd, maar hoe weet ik
niet – dan moeten wij daar toch maar eens ernstig met elkaar over van
gedachten wisselen.De heer Ten Broeke (VVD):Zo zie je maar weer. Over het algemeen heeft de heer Blom weinig behoefte
aan dit soort debatten omdat bij voorbaat eigenlijk al vaststaat hoe goed
deze regering het doet. Laten wij dan nu de afspraak maken dat mocht blijken
dat toch weer geld wordt uitgegeven uit overschotten op de begroting, wij
de regering op pad sturen om dat ongedaan te maken.De heer Blom (PvdA):Als u mij verwijt dat ik karrenvrachten bloemen uitstrooi over de regering,
zou het u sieren als u ook eens een keer zou zeggen dat de regering het goed
heeft gedaan als u de conclusies leest van wat haar inzet is geweest.De heer Ten Broeke (VVD):Ik kom daar in tweede termijn wel op terug.De heer Ormel (CDA):Ik begrijp uit de woorden van de heer Blom dat de afspraken in de Health
Check in zijn ogen onverminderd in stand moeten blijven?De heer Blom (PvdA):Ja, u hebt mij volgens mij ook nooit iets anders horen zeggen!Voorzitter. Natuurlijk heeft de Europese Unie alle belang bij het behoud
en bevordering van de sociaaleconomische en politieke stabiliteit aan de oostgrens.
Daarom zijn wij ook voor een Oostelijk Partnerschap. Onderdelen van dat partnerschap
zijn democratie en rechtsorde. Vanuit die gedachte is Nederland geen voorstander
van deelname door president Loekasjenko aan de top op 7 mei, want de
situatie in Wit-Rusland op het terrein van mensenrechten en de democratie
verschilt nogal van die van andere landen in het Oostelijk Partnerschap. Wij
willen graag weten of tijdens de Europese Raad duidelijk is geworden hoe de
andere EU-landen hier tegenover staan en of er concrete besluiten zijn genomen
over de deelname van Loekasjenko.Voorzitter. Sorry, maar ik moet het er weer over hebben, de zes-plus-vijfregel.
De afgelopen jaren loopt die als een rode draad door mijn columns en mijn
bijdragen heen en dat zal voorlopig ook wel zo blijven. Ik citeer Johan Cruijff
uit de krant van Wakker Nederland die zich wederom druk maakt over de inrichting
van de zes-plus-vijfregel. U weet natuurlijk allemaal waar ik het nu over
heb. Het verwijt van Johan Cruijff is dat de voetbalbonden het wel willen,
maar dat de politiek het tegenhoudt. Nu weet ik dat onze staatssecretaris
altijd een fervent voorstander van die regeling is geweest en dat ook overal
uitdraagt en wij als PvdA natuurlijk ook. Wij willen en moeten de zaken loskoppelen
van die Europese regelgeving. Ik wil dat het betaalde voetbal in Nederland
en in Europa aan die kwaliteitseisen blijft voldoen. Ik ben ook trots op dat
hele verhaal. Natuurlijk heeft Johan Cruijff alle recht van spreken in zijn
columns, maar de politiek mag dat verwijt toch niet krijgen al heeft hij wel
een punt. Ik wil de staatssecretaris dan ook wederom oproepen om deze kwestie
op de volgende top of Razeb, kan mij niet schelen waar, maar weer bespreekbaar
te maken. Wij moeten dit oplossen. Ik zei al dat er al een aantal stappen
is gezet, maar ik wil dat er sneller stappen worden gezet, want dat is in
ons aller belang!De voorzitter:U zet het op de agenda, want volgens mij stond het er niet op!De heer Ten Broeke (VVD):Ik steun de oproep van de heer Blom aan de regering. Ik weet dat de heer
Timmermans zich hier al anderhalf jaar hard voor maakt. De heer Blom zegt
dat dit helemaal moet worden losgekoppeld van Europese regels. Ik zou hem
kunnen steunen als hij de inzet van de heer Timmermans volgt, namelijk dat
het haakje in het nieuwe verdrag van Lissabon om dit niet los te koppelen
van Europese regels door geen brede uitzondering op mededingingsregels te
maken voor sport of voor voetbal in het bijzonder, maar het aan de bonden
over te laten om hun eigen regels te stellen, de oplossing is die wij nastreven.
Als daar zes plus vijf of homegrown of wat dan ook uit voortvloeit, is dat
de wijze om het op te lossen. De wijze die de heer Blom voorstelt,
zal naar mijn mening alleen maar weerstand opwekken. Laten wij proberen om
hier ook constructief te zijn.De heer Blom (PvdA):Je kunt het hebben over het doel dat je wilt bereiken of over de procedures
waarmee je dat doel wilt bereiken. Mij gaat het alleen om het uiteindelijke
doel en hoe dat bereikt wordt, zal mij eerlijk gezegd een zorg zijn. Naar
mijn mening is het de plicht van de Europese Commissie om zich te realiseren
dat dit een belangrijk probleem is. Zij moet over haar eigen hekjes heenstappen
en out of the box denken om hiervoor een oplossing te vinden. Ik wil dat er
een oplossing komt en snel, en hoe die er komt, vind ik niet interessant.De voorzitter:Mijnheer Ten Broeke, dit is niet echt het onderwerp van deze vergadering.
Ik geef u nog heel kort de gelegenheid om te reageren.De heer Ten Broeke (VVD):Toch is dit heel belangrijk en de heer Blom brengt dit terecht op. Hij
doet dit consequent en ik steun hem daarin als hij daar maar de volgende voorwaarde
aan wil verbinden. De Europese Commissie heeft maar een doel: het handhaven
van verdragen. Nu komt er een verdrag dat misschien een kans biedt om de oplossing
van de heer Blom waar ik ook wel iets in zie, mogelijk te maken. Dan moeten
wij niet de Europese regels en de mededingingregels loslaten, dan moeten wij
met gebruikmaking van het verdrag dat eraan komt, nagaan wat er mogelijk is.
Alleen op die manier kunnen wij bereiken wat de heer Blom en ik willen bereiken.De heer Blom (PvdA):Heel simpel: er moet gewoon "gezondverstandwetgeving" komen.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Voorzitter. Wij hebben gisteren de reactie van de minister van Financiën
op het rapport van de commissie-De Larosière ontvangen. Ik deel het
gevoel van ontnuchtering dat hij verwoordt. Het rapport focust op falend toezicht.
Verbeterd toezicht is inderdaad hard nodig, maar daardoor zou je haast vergeten
dat het probleem een laag dieper ligt: een hang naar snelle winst en het ontbreken
van reflectie op het eigen handelen. Ook nu blijkt dit moeilijk gezien de
moeite die het bankiers kost om excuus aan te bieden. Ik wil hier vanmiddag
niet in een discussie belanden over splinters en balken in onze ogen en in
die van anderen, maar de oproep van Lans Bovenberg en andere schrijvers in
een recent opinieartikel was treffend. Hij schrijft daarin dat er herders
nodig zijn en dat mensen dienstbaar moeten zijn. Daarom zijn de principes
van de Verklaring van Antwerpen van belang, zoals ik vorige week al heb gezegd.
Toets en vervang waar nodig het bestaande beleidsinstrumentarium om de noodzakelijke
koerswending naar een meer duurzame en solidaire economie te ondersteunen,
uit te werken en te begeleiden. Een gedurfde beleidsinzet op elk niveau waarbij
terughoudendheid ten aanzien van de materiële consumptiegroei gepaard
gaat met gedurfde plannen voor een hernieuwde technologische inzet ten behoeve
van zowel de solidariteit als de duurzaamheid. De fractie van de ChristenUnie is blij met de daadkracht die nu wordt
getoond naar aanleiding van het rapport-De Larosière. Wij mogen al
in het najaar wetgevingsvoorstellen verwachten. Ik wil hier toch wel een kritische
kanttekening bij maken. De aanbevelingen zullen bouwen op de huidige realiteit
en het functioneren van de markt in Europa, zo schrijft minister Bos in zijn
brief, en de aanbevelingen sluiten aan bij de huidige praktijk. Dan vraag
ik mij af: waar zijn de ideeën voor een duurzame en solidaire economie
die even niet uitgaan van de bekende praktijk die voor zo veel problemen heeft
gezorgd? Ik verwijs naar een van de kopjes boven de conclusies van de Europese
Raad waarin staat dat de reële economie weer op de rails moet worden
gezet. Ja, die moet natuurlijk weer op de rails, maar er is dan wel een ander
spoor nodig. Nederland zal in ieder geval goedbeslagen ten ijs moeten komen
in de discussie over het rapport-De Larosière. Ik verwacht dat de Kamer
nadrukkelijk zal worden betrokken bij het onderbinden van de ijzers.Inzet voor een andere, duurzame economie ziet de ChristenUnie wel terug
bij de voorbereidingen voor de G20, in een van de conclusies waarin wordt
gesproken over mondiaal handvest. De minister-president heeft met bondskanselier
Merkel een mooi artikel opgesteld waarin hij zo'n mondiaal handvest bepleit.
Ik zou graag zien dat dit snel concreet en bindend werd gemaakt. Wanneer zullen
wij iets zien van een uitwerking, een soort uitvoeringsprogramma dat hierbij
nodig is?Goed dat de Europese Unie zelf haar fonds ophoogt en, gelet op het reces
van het Europees Parlement en de toestemming ervan die hiervoor nodig is,
proactief handelt en niet alleen steun van het IMF verwacht. Graag krijg ik
nog helderheid over de voorwaarden waaraan steunverlening is gekoppeld. Ik
kan me namelijk voorstellen dat landen die hun eigen economie flink willen
gaan ondersteunen, hiermee gekke dingen kunnen doen. Hierbij ook de vraag
wat kan worden gedaan met het vele geld uit het Europese Structuurfonds. Juist
dit geld is voor achterblijvende lidstaten. Door ingewikkelde aanvraagprocedures
blijft nu veel liggen, maar, en nog belangrijker, ook door het vereiste rondom
cofinanciering. Is dit een punt van aandacht? Hoe kunnen we ook dit geld inzetten
zonder meteen de, op zich goede, principes van cofinanciering los te laten?We zouden het haast vergeten, maar traditioneel is de Voorjaarsraad de
bijeenkomst die gaat over de Lissabonstrategie, de strategie gericht op de
Europese Unie als kenniseconomie, groei, welvaart et cetera. Mijn kanttekening
daarbij is bekend, namelijk dat onze blik wel eens wat ruimer mag en groei
breder mag worden bezien, maar dat terzijde. Vanuit de Lissabonstrategie zijn
weer de landenspecifieke aanbevelingen gedaan. Net als vorig jaar blijft Nederland
achter met de verhoging van de arbeidsparticipatie van vrouwen, ouderen en
achtergestelde groepen. Ik vraag me daarbij wel af of die aanbevelingen wel
geactualiseerd zijn; zijn ze niet al ingehaald door de crisis? Het probleem
van de arbeidsmarkt is op dit moment veel groter en complexer door de crisis.
Hoe wordt de Lissabonstrategie daarvoor ingezet?Helaas was er geen steun voor het voorstel voor additionele middelen voor
klimaatinspanningen. De ChristenUnie heeft waardering voor de inzet van de
minister-president met zijn pleidooi voor additionele middelen voor klimaatinspanningen
door ontwikkelingslanden, maar vindt het erg teleurstellend
dat geen van de andere lidstaten zich hiervoor heeft uitgesproken. Hebben
de aanwezige bewindspersonen enig zicht op hun beweegredenen? Hoe moet ik
de substantiële bijdragen en de fair share van de Europese Unie bezien,
wat zullen die inhouden?Ook waardering voor de inzet voor het Bali-actieplan als leidraad, maar
ook hierbij de vraag wat het betekent dat andere regeringsleiders zich hierover
niet hebben uitgesproken. Ik hoor daarom ook graag wat ik moet verstaan onder
"ruim voor" de klimaattop in Kopenhagen, als tijdstip waarop duidelijkheid
moet zijn over inzet, financiering en verdelingsprincipes. Zojuist is aan
de Kamer een goede voorzet gegeven door klimaatwetenschapper Paul Baer van
het Greenhouse Development Rights Framework, die redeneert vanuit de principes
van capacity en responsibility.Tot slot nog een opmerking over het Oostelijk Partnerschap. Minister Verhagen
heeft zich krachtig uitgelaten over Wit-Rusland. Dank daarvoor, maar in de
conclusies heb ik het onderscheid tussen de verschillende oostelijke buren
niet direct teruggevonden. Wij hadden daarop gehoopt. Wat betekent het Oostelijk
Partnerschap concreet voor Wit-Rusland?De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.Minister Verhagen:Voorzitter. Ik dank de leden van de Kamer voor hun reactie op de Europese
Top. Ik zal in het algemeen ingaan op een aantal onderdelen van besluitvorming
ten aanzien van de crisis, de G20 en uiteraard de aspecten van het buitenlands
beleid. De staatssecretaris gaat specifiek in op de vragen die zijn gesteld
over de afspraken die zijn gemaakt in relatie tot de financiële sector,
dus over het toezicht in relatie tot De Larosière, hedge funds en private
equity. Hij zal ook ingaan op de structuurfondsen, de werkgelegenheidsbijeenkomsten
ofwel de sociale top, de klimaatverandering, het Verdrag van Lissabon en uiteraard
de steeds terugkerende discussie over Straatsburg.Voorzitter. De Europese Raad stond opnieuw voor een belangrijk deel in
het teken van de financiële economische crisis. Ook de inbreng van de
Kamer richtte zich daarop. In tegenstelling tot de inbreng van degenen die
vonden dat er te weinig Europese samenhang was en te nationalistisch optreden
in het kader van de economische crisis tentoon werd gespreid, blijkt uit de
Europese Top en de discussie die daar heeft plaatsgevonden toch weer het belang
van regelmatig overleg en goede coördinatie, juist op het punt van steunmaatregelen.
Door samen op te trekken, kan voorkomen worden dat de crisis dieper of langduriger
wordt. Het effect van stimuleringsmaatregelen is groter naarmate die op elkaar
worden afgestemd.Bij de laatste twee toppen, die van 1 maart jongstleden en de Voorjaarsraad
van vorige week, is door alle lidstaten het belang onderstreept van regels
voor staatssteun om oneerlijke concurrentie te voorkomen. Ook is het belang
bevestigd van regels inzake eerlijke concurrentie voor het goed functioneren
van de interne markt. Juist voor een land als Nederland dat voor zijn inkomen
voor een groot deel afhankelijk is van die interne markt – 70%
tot 80% van onze banen is afhankelijk van de export binnen de Europese
markt – is een open markt van groot belang. Ook het goed functioneren
van de economie in andere lidstaten is daarvoor van belang. Als het slecht
gaat in Duitsland, dan merkt Nederland dat direct in de werkgelegenheid en
de inkomensverwerving. De geachte afgevaardigde van de VVD heeft dit ook zeer
nadrukkelijk in zijn interruptie op het betoog van de heer De Roon naar voren
gebracht. De opstelling van de PVV-fractie is natuurlijk buitengewoon kortzichtig.
De PVV stelt: geen geld van de Nederlandse belastingbetaler naar andere landen.
Als wij niet bijdragen aan steun aan economieën in de andere regio's
van de Europese Unie, maar ook breder in het kader van bijvoorbeeld een Oostelijk
Partnerschap, dan helpen wij onze eigen afzetmarkt om zeep. Dat is heel kortzichtig.
Wij verdienen 70% tot 80% van onze inkomsten in het buitenland
en wij hebben er dus direct profijt van als maatregelen worden genomen om
de afzetmarkt en de economische ontwikkeling in die landen op peil te houden.
Daarbij is uiteraard een belangrijke rol weggelegd voor de Europese Commissie,
zeker in het voorkomen van oneerlijke concurrentie, het goed functioneren
van de interne markt en het toetsen op staatssteun. De rol van de Europese
Commissie is door de Europese Raad ten volle onderschreven.Op een aantal terreinen is concrete vooruitgang geboekt. Het is duidelijk
dat meerdere landen in Midden- en Oost-Europa hard getroffen zijn door de
crisis. Op de Europese Raad is afgesproken dat het EU-instrument voor betalingsbalanssteun
zal worden verdubbeld tot 50 mld. Het gaat daarbij om lidstaten van de EU
buiten de EMU. Dit zeg ik in antwoord op de vraag die de heer Ormel stelde
over Griekenland en Ierland. Nederland was daar voorstander van. De landen
die deel uitmaken van de EMU – Griekenland en Ierland behoren daartoe –
komen niet in aanmerking voor de betalingsbalanssteun. Juist in dat kader
zullen de reguliere afspraken van de EMU de regulering moeten opleveren.De Europese Raad heeft zich ook uitgesproken voor een verdubbeling van
de IMF-uitleencapaciteit naar 500 mld. Daarbij is een inzet betoond voor de
bijeenkomst van de G20 in Londen, maar er is niet gesteld dat de Europese
Unie het hele bedrag zal ophoesten. Integendeel, wij vinden dat de G20 nadere
afspraken moet maken, zodat er voor het IMF financiële middelen beschikbaar
zijn om actief te kunnen reageren op de huidige crisis en om actief te kunnen
reageren ten aanzien van de landen die niet in staat in om acyclisch politiek
te bedrijven. De Europese Unie is bereid om te komen tot een verdubbeling
van de uitleencapaciteit van het IMF tot 500 mld. en daaraan bij te dragen
met een lening aan het IMF van 75 mld. Ik ben tevreden over deze toezegging,
want het IMF kan dan extra middelen inzetten, waarvan Midden- en Oost-Europa
kunnen profiteren, evenals een groot aantal andere door de crisis getroffen
landen. Ook daarvoor geldt: naarmate de wereldhandel daardoor weer op gang
kan komen, heeft Nederland daarvan ten volle profijt. Het is van belang voor
andere lidstaten, maar zeker ook voor een land als Nederland, want juist onze
bedrijven doen zaken in Midden- en Oost-Europa. Zij zijn absoluut niet gediend
met het stilvallen van de economische activiteiten daar.Op de Europese Raad is verder de Europese inzet besproken voor de komende
top in Londen. Er is gesproken over beter toezicht en betere regelgeving,
waar de staatssecretaris nader op zal ingaan. Bovendien is benadrukt dat het
protectionisme moet worden vermeden. In dat kader zijn er ook
contacten met andere deelnemers aan de bijeenkomst van de G20, van buiten
de EU, om een succesvolle uitkomst van de Doharonde in het kader van de Wereldhandelsorganisatie
na te streven. Vanuit de G20 zullen op dat punt initiatieven moeten worden
genomen.Het is evident dat door de G20 protectionisme moet worden bestreden en
vermeden. Verder moeten afspraken worden gemaakt over beter toezicht en over
nadere regelgeving. Ook moeten wij oog hebben voor de zwaksten bij het naleven
van de ODA-doelstellingen. Dit sluit goed aan bij de Nederlandse inzet voor
de top in Londen. Er zijn meerdere vragen gesteld over de G20. Los van het
algehele kader dat wij in Europees verband hebben afgesproken zal vandaag
of morgen een brief naar de Kamer worden gestuurd met een uitgebreidere toelichting
op de Nederlandse inzet voor de bijeenkomst van de G20 in Londen op 2 april
aanstaande. De Kamer kan daarover dan nog nader van gedachten wisselen met
de regering.De heer Ormel (CDA):Ik maak gebruik van de gelukkige omstandigheid dat de Nederlandse regering
nu wordt vertegenwoordigd door de minister van buitenlandse zaken. Als je
bijvoorbeeld leest wat er in de Volkskrant staat over president Obama in relatie
tot de G20, maar ook eerdere berichten uit de Verenigde Staten, dan is de
boodschap: Europa doet te weinig. Er moet meer geld komen en de economie moet
meer worden gestimuleerd. Hoe ziet de minister de komende trans-Atlantische
verhoudingen, in relatie tot deze financiële crisis en inzet van Europa,
versus de inzet van de Amerikanen op de komende top van de G20?Minister Verhagen:Ik heb natuurlijk het pleidooi van president Obama gelezen. Er is ook
gesteld dat er verschil van inzicht zou zijn tussen de EU en de VS over met
name de vraag of Europa wel voldoende doet om de economie weer op gang te
brengen. Laat ik daar twee dingen over zeggen. Ik loop uiteraard niet vooruit
op de besluitvorming die het kabinet binnenkort zal afronden ten aanzien van
het Nederlandse pakket. Ik stel dat de pakketten maatregelen absoluut onvergelijkbaar
zijn. De 1000 mld. dollar die de Amerikaanse centrale bank vorige week heeft
aangekondigd in de economie te pompen, is een heel groot bedrag, dat geef
ik toe. De bank wil dat onder andere doen door het opkopen van staatsobligaties
en het bijdrukken van geld. U weet dat wij in Europa wat minder happig zijn
op het bijdrukken van geld. Die maatregel kan niet vergeleken worden met de
stimuleringsmaatregelen die door de EU-lidstaten zijn genomen. Even los van
het pakket van de EU als zodanig, de 5 mld. die wij afgesproken hebben en
waar ik nog nader op zal ingaan, is het evident dat de EU-lidstaten ook al
individuele pakketten hebben ter waarde van 400 mld. Daar komt het pakket
van vanavond of morgen of later deze week nog bovenop. Een tweede verschil
dat echt essentieel is, is dat Europa een sociaal vangnet kent dat veel sterker
is dan dat van de VS. Wij hebben daarnaast ook nog eens automatische stabilisatoren
die een belangrijke rol spelen bij het stimuleren van de economie. Het hele
systeem van de automatische stabilisatoren kennen de VS helemaal niet. Er
zijn dus al heel andere maatregelen nodig als je eenzelfde effect wilt bereiken
op de economie als in Nederland. Dat wil ik hier in de Kamer zeggen als kort
antwoord op het ingezonden stuk van president Obama.Ook in het voorbereidingstraject van de top in Londen zie ik absoluut
geen tegenstellingen, althans niet de tegenstellingen die gesuggereerd zijn.
Van staatssecretaris De Jager heb ik begrepen dat de sfeer bij de voorbereidingsbijeenkomst
van de ministers van Financiën bijzonder constructief was en dat er gewerkt
wordt aan een zo concreet mogelijke uitkomst van de top. Mijn gesprek hedenochtend
met mijn Braziliaanse collega sterkt mij alleen maar in die gedachte.De heer Ormel (CDA):Voorzitter. Ik ga de minister niet uitdagen om in details te treden ten
aanzien van de besluitvorming die nog moet plaatsvinden, maar onze zeer goede
trans-Atlantische verhoudingen, in NAVO-verband en bilateraal, zijn terecht
een hoeksteen genoemd van het Nederlandse buitenlandse beleid. Nu blijkt ook
weer hoe belangrijk de inzet van de minister bij de Durbanconferentie is voor
goede trans-Atlantische verhoudingen. Gloort er echter niet toch een probleem
als wij in deze financiële crisis – het sociale vangnet in Europa
is terecht genoemd – het Rijnlandse model aanhouden, terwijl de Amerikanen
toch nog erg hechten aan het Angelsaksische, puur kapitalistische model? Kan
de minister aangeven of hij dat puur als een economische discussie ziet, of
dat het wellicht van invloed zou kunnen zijn op de algehele buitenlandse betrekkingen,
in ieder geval met de VS?Minister Verhagen:Ik denk dat het een bijdrage Verhagenkan leveren aan het verbeteren van
de trans-Atlantische betrekkingen, omdat je gezamenlijk zoekt naar oplossingen
die een antwoord bieden. Een element is dat het bij de G20 gaat om een aantal
zaken – dat kun je ook afleiden uit de discussie die wij bij de Europese
Raad hebben gevoerd – waar het streven van de EU op gericht is. Ik noem
bijvoorbeeld het beschikbaar stellen van middelen voor de internationale financiële
instellingen zoals het IMF, middelen om uitleencapaciteit te hebben aan die
landen die onvoldoende mogelijkheden hebben om een goed antwoord te geven
op de huidige situatie.Een tweede element is een stimulans geven door nu juist, in aansluiting
op de bijeenkomst in Washington waar men zich uitsprak tegen protectionisme,
een follow-up te geven in relatie tot de Doharonde van de WTO.
Laten wij proberen de Amerikanen te verleiden opnieuw een poging te doen om
tot een succesvolle afsluiting van de Doharonde te komen in de WTO.Een derde element is het starten van een discussie over toezicht. Daarbij
hebben wij het ook over zaken als de economische groei. Dat is in lijn met
het artikel dat premier Balkenende met bondskanselier Merkel heeft geschreven
over de waarden die terug moeten komen. Daarbij gaat het over duurzaamheid,
dat niet meer alles kan en dat er eigenlijk een sociale markteconomie moet
worden gecreëerd. Ik denk dat juist nu de Amerikanen in toenemende mate
zien waar een ongebreidelde markteconomie zonder enig normbesef toe kan leiden,
er meer kansen zijn om te kijken hoe je de economische ontwikkelingen en het
financiële toezicht wel kunt vormgeven. Ik denk dat die bereidheid eerder
groter is geworden dan kleiner. Ik denk dus dat de huidige situatie kansen
biedt.Er is lang vergaderd over het bedrag van 5 mld. Er is afgesproken om 5
mld. extra EU-middelen in te zetten voor energieprojecten, breedband en landbouwuitdagingen.
Er is, mede op aandringen van Nederland, naar onze mening wel een solide financieringswijze
afgesproken. De Financiële Perspectieven worden niet verhoogd, wat in
eerste instantie wel de inzet was. De inzet was om weer meer geld beschikbaar
te stellen voor Europa middels de Financiële Perspectieven en dus de
bijdragen van de lidstaten te verhogen voor de financiering.Wij hebben gezegd dat de Financiële Perspectieven niet mogen worden
verhoogd. Daarnaast moeten de EU-begrotingsregels worden nageleefd. Dat betekent
allereerst dat er geen aanpassing plaatsvindt van de Financiële Perspectieven
van vorige jaren. Dat houdt in dat de overschotten van de voorgaande jaren
niet mogen worden gebruikt. Dat geld gaat gewoon terug naar de lidstaten.
Wij gaan ook niet morrelen aan de plafonds van 2009 en 2010. Dat betekent
dat de totale uitgaven niet worden verhoogd, maar dat binnen de bestaande
financiële middelen moet worden gezocht naar de 5 mld. voor dit stimuleringspakket.
Dat betekent dat je sommige dingen niet kunt doen. Als wij die dingen niet
zouden hebben gedaan zonder dit pakket, was er wel 5 mld. naar de lidstaten
toegegaan. Dat is ook evident. Er worden geen nieuwe overschotten gecreëerd
ondanks het feit dat bepaalde dingen niet worden gedaan.De heer Blom (PvdA):Ik snap de redenatie en daar kan ik ook wel mee leven. Als je ruimte vrijmaakt
in de landbouwbegroting – dat is blijkbaar in de toekomstige landbouwbegroting
gebeurd – en je die met 5 mld. afroomt, geef je die 5 mld. niet aan
landbouw uit, maar aan de zaken waar wij net over spraken. Hoe ga je dan om
met volgende begrotingen? Die landbouwbegroting is immers blijkbaar te hoog
geweest, want er kon vrij makkelijk 5 mld. aan worden onttrokken. Dat betekent
ook dat dit consequenties moet hebben voor de toekomst.Minister Verhagen:Het bedrag hoeft niet per se uit de landbouwbegroting te komen. Het totaal
van de Financiële Perspectieven is niet verhoogd. Er worden bepaalde
dingen niet gedaan. Daarnaast dient het budget ook ter stimulering van met
name innovatieve agrarische projecten. Er wordt niet 5 mld. uit de landbouwbegroting
gehaald om die vervolgens helemaal niet aan landbouw uit te geven. Er wordt
4 mld. uitgegeven aan energie en 1 mld. aan breedband en nieuwe uitdagingen
de landbouw. Er wordt geschoven. Er worden bepaalde zaken niet gedaan. Die
verschuiving binnen de Financiële Perspectieven bleek inderdaad niet
te vermijden. Wat eerder is bespaard, gaat terug naar de lidstaten. Wij verhogen
het totaal niet en er is gesteld dat de afgesproken plafonds moeten worden
nageleefd.De heer Blom (PvdA):De minister heeft het dus gered met wat wij in eerste instantie in de
Kamer hebben afgesproken: dat Barroso hoog en laag kan springen, maar dat
hij zelf voor die 5 mld. moet zorgen binnen zijn begroting?Minister Verhagen:Ja, absoluut.Het stimuleren van de investeringen vanuit Europa betekent voor Nederland
dat vooral de CO2-opslag daaruit kan worden gefinancierd. Ik hoor
daar overigens wisselende geluiden over. Sommigen vinden het niets, maar kijkend
naar innovatie en de toekomstige ontwikkelingen, juist in relatie tot duurzaamheid,
vinden wij dit wel degelijk de moeite waard. Wij hebben ons er steeds voor
ingezet om deze kwestie vanuit Europa gefinancierd te krijgen. Dat is hier
diverse malen gedeeld. Ik wijs wat dat betreft op de discussie over de CO2-opslag. Daarnaast gebeurt het door middel van de deelname aan de North
Sea Grid. De heer Ormel vroeg of een en ander gemeenschappelijk kan gebeuren,
niet alleen wat betreft het windmolenpark in Nederland. Dat is absoluut de
bedoeling. Het is gekoppeld aan de North Sea Grid. Het gaat niet sec om alleen
een projectje in Nederland. Acht landen zetten het gezamenlijk op.De heer Ormel vroeg ook naar de landbouw, omdat het pakket ook ter stimulering
dient van agrarische innovatie, waarin Nederland toonaangevend is. Een klein
deel van de 5 mld. is bestemd voor nieuwe uitdagingen voor het gemeenschappelijk
landbouwbeleid. In het kader van de Health Check is afgesproken om welke uitdagingen
het gaat. Het gaat om klimaat, hernieuwbare energie, watermanagement, innovatie
en herstructurering van de zuivelsector. In theorie kunnen projecten voor
duurzame en innovatieve landbouw, ook in Nederland, ervoor in aanmerking komen.
Wij moeten echter wel reëel zijn. Naar verwachting zal Nederland namelijk
slechts een klein deel van het geld ontvangen, omdat een en ander hier in
wezen is gekoppeld aan plattelandsontwikkeling. Daarvoor bestaat een vaste
verdeelsleutel tussen de EU-lidstaten. Wij gaan niet uit boven het percentage
dat in de verdeelsleutel is afgesproken. Je kunt dus wel putten uit deze middelen
als je projecten in dat kader aanlevert, maar wij moeten er niet te hoge verwachtingen
van hebben. Het gehele pakket bedraagt 1 mld. met een vaste verdeelsleutel.
Wij hebben het dus over relatief kleine bedragen. Wij moeten ons niet rijk
rekenen wat dit betreft. Het geldt overigens niet voor de CO2-opslag
en de windmolenparken in het kader van de North Sea Grid. Ik wil dit de Kamer
echter niet mooier voorspiegelen dan het is. Het Nederlandse aandeel is beperkt
tot 0,53% van het budget. Wij hebben het dus over 0,5%.De heer Ormel (CDA):Voorzitter. Is het niet jammer dat het geld dat aan landbouw wordt besteed,
wordt verkruimeld als gevolg van allerlei plattelandsprojecten in
de diverse lidstaten? Zou het niet mooi zijn om bijvoorbeeld een Europese
vaccinbank op te zetten om te komen tot een nieuw dierziektebeleid? Dan een
vraag over de gelden die aan Nederland toekomen voor onder andere de grote
kabel die de windparken gaat verbinden, ook met het oog op de CO2-opslag.De voorzitter:Het grote stopcontact.De heer Ormel (CDA):Precies. Kan de minister in een brief nader aangeven wat de randvoorwaarden
zijn en aan welk project de gelden gaan toekomen?Minister Verhagen:De Kamer wordt daar uiteraard nader over geïnformeerd, indien zij
dat op prijs stelt. Ik wil dit echter niet te mooi voorspiegelen. Daarom gaf
ik zojuist aan hoe het zit met de landbouw. Wij kunnen wel doen alsof iedereen
solidair met ons zou moeten zijn, al zijn wij dat niet met anderen, maar zo
zijn wij niet met elkaar getrouwd. Er zullen door middel van dit soort stimuleringsfondsen
ook type projecten worden gestimuleerd die in andere landen weer meer tot
de verbeelding spreken. Wij zijn een van de weinige landen die voordeel hebben
van de CO2-opslag, om de doodeenvoudige reden dat wij wat dit betreft
willen voorlopen. De betalingen vanuit Nederland aan dit stimuleringspakket
liggen in de orde van grootte van 250 mln. Dat geldt ook voor datgene wat
wij terugkrijgen.Mevrouw Peters (GroenLinks):Voorzitter. De bulk van het geld gaat naar de CO2-opslag. Nederland
wil op dat punt voorlopen. Ik heb hierover vragen gesteld. Waarom willen wij
voorlopen met de CO2-opslag? Waarom subsidiëren we daarmee
kolencentrales, terwijl we nog niet eens zeker weten of die energie wel echt
schoon kunnen opwekken? Waarom zetten we tijdens deze klimaatcrisis niet in
op de offshore windparken? Waarom lopen we daarin niet voorop? Waarom wordt
daarvoor niet de bulk van het geld gevraagd?Minister Verhagen:Het gaat er niet om waarvoor wij de bulk van het geld gevraagd hebben.
Projecten voor CO2-opslag, CCS en windenergie komen juist vanwege
de hoogtechnologische oplossingen voor financiering in aanmerking. We willen
in het kader van de North Sea Grid een gemeenschappelijke aanpak met andere
landen. Andere leden van de Kamer vinden dit wenselijk. Daardoor zit je vast
aan bedragen waarmee je dit financiert. Ik ben het overigens niet met mevrouw
Peters eens dat CO2-opslag een principe is dat wij niet zouden
moeten steunen. Met mevrouw Cramer heeft zij daarover ook uitvoerig gesproken.
Staatssecretaris Timmermans is daarover vorige week met de heer Vendrik in
discussie gegaan. Wij verschillen daarin gewoon van opvatting. Wij denken
dat kolencentrales vooralsnog een groot deel van de energieleverantie in de
Europese Unie zullen uitmaken. Wij willen dit zo schoon mogelijk doen. Daarom
vinden wij de CO2-opslag van groot belang, als hoogtechnologische
oplossing in relatie tot het milieu.Mevrouw Peters (GroenLinks):Elke euro die je uitgeeft aan kolen, kun je niet aan iets anders uitgeven.
Daarom herhaal ik mijn vraag: waarom geef je het geld aan kolen uit? Omdat
deze technologie nog niet voldoende is bewezen weet je niet eens zeker of
dit wel echt schoon kan. Waarom geef je het niet uit aan iets waarvan je zeker
weet dat het schoon kan?Minister Verhagen:Ik heb al een antwoord op deze vraag gegeven. Als je een vraag vaker stelt,
krijg je niet een ander antwoord.Er zullen tal van landen zijn die het bouwen van kerncentrales als de
beste methode zien om schone energie op te wekken. Deze landen zullen zich
afvragen waarom je überhaupt geld zou uitgeven aan CO2-opslag.
Waarom zou je het geld uitgeven aan windmolens? Waarom geef je het niet uit
aan iets waar je de CO2-reductie werkelijk mee kunt realiseren?Als je een technologie afwijst omdat deze nog niet is bewezen, krijg je
de dood in de pot ten aanzien van iedere innovatieve ontwikkeling. Als wij
in Nederland allemaal zouden produceren wat bewezen is, vrees ik dat minister
Donner binnenkort een claim bij minister Bos gaat indienen over het verhogen
van het kader voor de WW-uitkeringen.De voorzitter:Dit onderwerp is onderdeel geweest van de besprekingen vorige week. We
spreken nu over het resultaat ervan. We moeten de discussie niet van voren
af aan opnieuw beginnen. Ik geef de heer Van der Ham gelegenheid om op dit
deel van de discussie nog één opmerking te plaatsen.De heer Van der Ham (D66):De D66-fractie is een stuk positiever over de CCS-ontwikkelingen. Het
is niet zo dat dit alleen maar experimenten zijn. Er wordt al heel veel mee
gedaan. Het is niet zo dat deze technologie nog niet bewezen is.Het is goed dat Nederland inzet op CCS. We hebben daarvoor veel capaciteit
in huis. We kunnen het hier onder de grond stoppen. Maar waarom heeft de regering
ervoor gekozen om alleen maar daarop in te zetten? Nederland had ook meer
kunnen diversifiëren. Is dat overwogen? Heeft de Nederlandse overheid
gekeken naar de mogelijkheid om met andere landen gezamenlijke projecten in
te dienen? Het gebeurt nu wel heel erg nationaal. Er zijn ook internationale
projecten. Is dat ter discussie gekomen?Minister Verhagen:We hebben ons ervoor ingezet om een dubbel voordeel te behalen: een grotere
zekerheid van energievoorziening in Europa en bescherming van het milieu.
We hebben dit gedaan om de innovatie te stimuleren. Dit geldt niet alleen
ten aanzien van het nationale project van de CO2-opslag, maar ook
bij het internationale samenwerkingsproject voor windmolens, de North Sea
Grid. Dat is diversificatie. Niet alleen CO2, maar ook wind. Dit
project beantwoordt ook aan de vraag van de heer Van der Ham om samen te werken
met andere landen. De North Sea Grid is een samenwerking van acht landen.De heer Van der Ham (D66):Is er meer besproken dan CCS? U heeft het over wind, maar daar is de ondersteuning
niet voor aangevraagd.Minister Verhagen:Jawel. Dat heb ik toch gezegd? Dat staat ook in het stuk. North Sea Grid,
dat zijn de windmolenparken.De heer Van der Ham (D66):Wind, dat is duidelijk. Maar wat je in Nederland kunt doen
met bijvoorbeeld zon, waarnaar ook is gevraagd in eerdere debatten, is helemaal
niet ter sprake gekomen. Het is jammer dat daar niet ook op ingezet is.Minister Verhagen:Wij hebben dat vorige week besproken. Nederland heeft daarop de inzet
getoond die toen is besproken. Dat resultaat is binnengehaald, dus wij zijn
daar op zich tevreden over.De heer Van der Staaij (SGP):Er komt nog een nadere brief over. Kan daarin worden ingegaan op de voorwaarden
en de tijd waarbinnen het geld besteed moet worden? Dat is ook van belang,
want er zijn locaties waarover discussie is of dat gaat lukken.Minister Verhagen:Als wij voor de besluitvorming ter zake de tijd nemen die daar normaliter
in Nederland voor staat, dan is de economische crisis alweer voorbij, en misschien
de energiecrisis ook. Ik denk dat het op dit punt, los van het feit of er
een tijdpad zou zijn van de Europese Commissie dat het mogelijk zou maken
om wat langer te doen over de besluitvorming, toch goed is om snelheid te
betrachten met de keuzes die wij maken. Uiteraard zal de minister van VROM
daar ook nader op ingaan.Over de energievoorzieningzekerheid is gevraagd of behalve deze projecten
de Nabuccopijplijn weer tot de mogelijkheden behoort als het gaat over de
verdere ontwikkeling van de energie-infrastructuur. Dat is inderdaad zo. Wij
hebben ons daarvoor ingezet. De Nabuccopijplijn is nu niet gegarandeerd, maar
behoort wel tot de mogelijkheden. In de eerste voorstellen werd hij uitgesloten,
maar hij is nu weer terug. Juist voor de diversificatie van aanvoerroutes
is dit van belang. Daarom hebben wij ons er ook voor ingezet.Nadat de Kamer vanmiddag uitvoerig brieven vroeg over Afghanistan, zijn
er nu blijkbaar geen vragen meer. Geen van de sprekers heeft hierover gesproken.
Wij hebben op de top erover gesproken, maar ik zal de Kamer dat besparen.De heer Ormel (CDA):De minister daagt de Kamer uit!Minister Verhagen:Nee, ik heb alleen maar geconstateerd dat u bij de regeling een brief
vroeg, terwijl ik u die bij het vragenuurtje niet toezei.De heer Ormel (CDA):De Kamer heeft, gezien het grote belang dat zij hecht aan de geweldige
Afghanistantop die volgende week in Den Haag plaatsvindt, een brief gevraagd
aan het kabinet. Dat laat onverlet dat ik diverse bloemen heb uitgestrooid
over het kabinet ten aanzien van het buitenlands beleid, Durban en andere
zaken. Dat wil ik ook nog wel doen over Afghanistan. Ik ben verheugd dat er
aandacht is voor EUPOL. Ik vind het resultaat, ondanks de aandacht, toch aan
de magere kant. Dat ligt niet aan de inzet van het kabinet. Ik vraag de minister
of hij zich ondanks het redelijke succes toch wil blijven inzetten voor EUPOL
en voor een fair share van iedere Europese lidstaat, zij het dan niet in mensen,
dan toch in geld.Minister Verhagen:Die elementen heb ik zeer nadrukkelijk naar voren gebracht tijdens de
discussie. Dat zal ik blijven doen, omdat ik van mening dat de taak van EUPOL
bij het opbouwen van het Afghaanse politieapparaat essentieel is voor de stabiliteit
van dat land. Dat betekent dat er aanmerkelijk meer geleverd moet worden.
In dat kader is een discussie gevoerd over de vraag of de Europese Gendarmerie
moet worden ingezet. Daarvan hebben wij gezegd: wij moeten niet iedere keer
de vlucht naar voren nemen, maar gewoon de EUPOL-missie invullen zoals die
is toegezegd. Laten wij dus leveren in plaats van weer met een nieuw initiatief
te komen. Laten wij eerst doen wat wij eerder hebben beloofd. Daarnaast kan
het best zijn dat wij de Gendarmerie in het kader van de NAVO inzetten, maar
dat is een ander verhaal. Zowel het leveren van menskracht door andere lidstaten
als de financiering zal aan de orde komen; daarvoor zal ik me blijven inzetten.Er is overigens nog een succes te melden. Op basis van de inbreng van
mijn Belgische collega en mijzelf komt er een gezamenlijk optreden van de
EU richting president Karzai over de blasfemiezaak tegen de Afghaanse journalist,
waarover wij eerder hebben gesproken. Een onlangs door het hooggerechtshof
bekrachtigde gevangenisstraf van twintig jaar wijzen wij met kracht van de
hand en doet geen recht aan de inzet die getoond moet worden op het gebied
van de vrijheid van meningsuiting, de vrije nieuwsgaring en het respect voor
mensenrechten.Dan kom ik op het Oostelijk Partnerschap. Verschillende leden hebben daarover
vragen gesteld. Mijn collega Timmermans en ik hebben ons daarover buitengewoon
helder uitgesproken. Mevrouw Wiegman vroeg waarom het niet in de conclusies
staat. Ik moet haar corrigeren, want het staat er wel in. Allereerst is er
als bijlage een verklaring over het Oostelijk Partnerschap waarin dat uitgebreid
staat beschreven. Het belang van verdieping en versteviging van de samenwerking
met de betrokken landen wordt onderstreept, omdat wij belang hebben bij de
bevordering van de sociaaleconomische en politieke stabiliteit aan de oostgrens.
Daarnaast stelt die verklaring ook duidelijke voorwaarden aan de intensivering
van de betrekkingen met de oosterburen. Er staat duidelijk in dat er gedifferentieerd
wordt bij de vraag of men aan de randvoorwaarden voldoet. Democratie, rechtsstaat
en de eerbiediging van de mensenrechten zijn cruciale randvoorwaarden in die
samenwerking. Wij hebben de referenties aan de randvoorwaarden zoals die in
de verklaring staan aan de conclusies toegevoegd, in tegenstelling tot wat
er in de ontwerpconclusies stond. Op grond daarvan kunnen wij differentiëren
in de vorm van samenwerking en lidmaatschap. Via die weg is dat op uitdrukkelijk
verzoek van Nederland opgenomen in de conclusies. Er is dus een helder verband
gelegd tussen het respecteren van de voorwaarden en de uitbouw van de bilaterale
betrekkingen tussen de afzonderlijke partnerlanden enerzijds en de Unie anderzijds.
Daarmee kun je Wit-Rusland in een andere vorm gieten dan de overige landen.Voorts hebben wij heel duidelijk onderstreept dat naar ons inzicht president
Loekasjenko niet voor de top van 7 mei zou moeten worden uitgenodigd.
Wij bepleiten dat dit op lager niveau moet gebeuren, op technisch niveau of
desnoods op ministerieel niveau. Er moet in ieder geval onderscheid zijn in
de aanwezigheid. Wij vinden dat president Loekasjenko geen platform mag worden
geboden dat doet voorkomen alsof Wit-Rusland in eenzelfde positie verkeert
als de overige deelnemers. Collega Timmermans heeft dat eerder bij de Razeb gedaan en ik ook. Wij hebben het dus wederom opgevoerd. Wij komen
daar nog over te spreken. Misschien vragen de woordvoerders zich af waarom
wij dit niet meteen hebben afgetimmerd, maar wij waren de enigen die dit met
zo veel kracht naar voren brachten. Wij zullen er nader over spreken. Er is
dus nog geen besluit genomen over de vertegenwoordiging bij de top. Wij hebben
dat met onze interventie weten te voorkomen.Het zal worden toegevoegd aan de agenda van het Gymnichoverleg. Dit is
een toevoeging waar de Kamer gewoonlijk nog een kort briefje over krijgt.
Ik had al een brief gestuurd over de agenda van dit overleg, maar er zijn
twee dingen veranderd. Afghanistan is afgevoerd van de agenda. Daarover zal
niet gesproken worden. De woordvoerders kunnen daarmee ook in de voorbereiding
van het AO over Gymnich rekening houden.De vertegenwoordiging bij de top in relatie tot het Oostelijk Partnerschap –
komt Loekasjenko wel of niet? – zal toegevoegd worden aan de agenda
van Gymnich.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Ik ben blij met de toezegging dat het onderwerp terug zal komen. Ik heb
de verklaring goed gelezen, inclusief de differentiatiemogelijkheden. Bij
die differentiatie denken wij aan Wit-Rusland; daar zijn wij scherp op. Wordt
die extra aandacht voor Wit-Rusland gedeeld door de partners of heeft elke
lidstaat zijn eigen gedachten over de oostelijke buren om wie het precies
moet gaan?Minister Verhagen:Uiteraard kan ik het geen enkele lidstaat ontzeggen om bepaalde gedachten
te hebben, maar Wit-Rusland is het enige land waarmee wij een relatie hebben
die zich met name kenmerkt door sancties. Die sancties zijn tijdens de laatste
Razeb met één jaar verlengd, zij het onder gedeeltelijke opschorting
van de reisbeperkingen. Een dergelijke relatie hebben wij alleen met Wit-Rusland.
Zoiets kennen wij niet met Georgië, niet met Oekraïne enzovoort.
Het is ieder land wel duidelijk dat, als het gaat om de voorwaarden van respect
voor de mensenrechten, de democratie en de ontwikkeling van de rechtsstaat,
differentiatie juist bij Wit-Rusland op zijn plaats is.Mevrouw Peters (GroenLinks):Ik ben blij dat de minister van ganser harte een mooie brief over de Afghanistanconferentie
gaat sturen.Minister Verhagen:Zo heb ik het niet gezegd.Mevrouw Peters (GroenLinks):Maar ik heb het graag zo opgevat. Ik hoor dat Afghanistan van de Gymnichagenda
is gehaald, maar de minister moet niet denken dat wij de brief dus niet morgen
hoeven te hebben. Wij zullen er graag over spreken tijdens het AO over de
NAVO.Minister Verhagen:Bij het AO over de NAVO is het: de Kamer vraagt en wij draaien. Tijdens
het vragenuurtje heb ik gezegd dat ik niet kan zien wat Iran doet, dat ik
niet kan zien wat de VS doen enzovoort. Een deel van de conferentie is dat
je bekijkt in hoeverre je elkaar kunt vinden. Ik heb de grote lijnen van de
inzet van Nederland geschetst. Ik zal geen appreciatie geven van de American
Review, die wij nog niet hebben. Een aantal leden heeft gesproken over Durban. Wanneer is het moment gekomen
dat ik werkelijk opstap, zo vroeg de heer Van der Staaij. Ik heb donderdagavond
opnieuw met mijn collega's gesproken. Maandag hadden wij een alternatief van
Nederlandse hand vastgesteld. Sindsdien is door Rusland, Egypte en België
een nieuw alternatief slotdocument gepresenteerd. Mijn collega's waren van
mening dat op basis van dat document onderhandeld kon worden. Wij hadden rode
lijnen getrokken ten aanzien van Israël en ten aanzien van blasfemie.
Die teksten zijn verdwenen. Er blijven nog genoeg problemen over. Met mijn
collegae heb ik afgesproken dat de EU op basis van de voorzitterschapstekst
verder kan onderhandelen, omdat deze ook steun kreeg van regio's die anders
verder zouden willen gaan met antisemitisme et cetera. Het Nederlandse document
moest daarbij het alternatief zijn indien de voorzitterschapstekst ernstig
zou verslechteren. Het Nederlandse document zal door de EU in Genève
worden gebruikt bij de verdere onderhandelingen over het slotdocument van
de conferentie. Mijn rode lijnen staan nog steeds recht overeind: geen focus
op Israël, geen inperking van de vrijheid van meningsuiting, geen belastering
van religies gekoppeld aan zaken als geloofsafval. Ik zal het verdere verloop
van de onderhandelingen goed volgen en mij ervan distantiëren zodra het
misgaat. Waarom doe ik dat nu nog niet? Mijn eerste inzet heeft ertoe geleid
dat er een alternatief is gekomen van Egypte, Rusland en België. Zolang
ik nog steeds de indruk heb dat je door mee te doen een betere tekst kunt
maken, blijf ik meedoen, maar niet tot elke prijs. Ik heb dat in de discussie
gemerkt. Mijn Italiaanse collega is er eerder uitgestapt. Die doet dus in
de discussie al niet meer mee, terwijl ik het inhoudelijk eigenlijk best met
hem eens ben. De heer Ormel had het over trans-Atlantische betrekkingen. De
enige manier om concreet iets te doen in het kader van de trans-Atlantische
betrekkingen en de VS daarbij te betrekken, is op basis van het Nederlandse
document. Dan is er wel kans van slagen. Wij blijven daar dus nog even mee
bezig, maar ik zeg toe dat ik de Kamer op de hoogte houd van mijn doen en
laten op dit punt.De heer De Roon stelde: ik mag hopen de minister-president zijn toezegging
is nagekomen. In zijn algemeenheid mag ik ook hopen dat Kamerleden het verslag
lezen over de besprekingen dat wij hebben gestuurd. Ik citeer uit de brief
die de Kamer gekregen heeft; ik mag hopen dat de heer De Roon daarvan nota
heeft genomen: "En marge van de Europese Raad heeft de minister-president
de toegang van het Tweede Kamerlid Wilders tot het Verenigd Koninkrijk in
het kader van de verkiezingen van het Europees Parlement bij premier Brown
ter sprake gebracht onder verwijzing naar het standpunt van het Nederlandse
kabinet ter zake. Premier Brown gaf aan dat de weigering niet betekende dat
de heer Wilders permanent de toegang tot het Verenigd Koninkrijk is ontzegd
en dat een eventueel verzoek tot toegang in de toekomst beoordeeld zal worden
op basis van de feiten van dat moment." De Kamer heeft in het verslag dus
al kunnen lezen wat de premier heeft toegezegd en wat het antwoord van de
premier van het Verenigd Koninkrijk was.Ik kom bij de motie van de leden Pechtold en Ten Broeke op stuk nr. 422.
Het besluit over de samenstelling van de Europese Commissie, althans dat over
de kandidaten, is aan de Europese Raad. De uiteindelijke instemming
moet komen van het Europese Parlement. Elke lidstaat zal conform daarmee in
de Europese Raad in december 2009 zijn eigen commissaris voorstellen. Of wij
dat leuk vinden of niet, het is een zaak van de regering. Het is staatkundig
niet juist om te stellen dat de Kamer over de samenstelling van de Europese
Commissie zou gaan. De regering besluit wie zij voorstelt en het parlement
controleert. Het parlement doet dus niet mee aan de besluitvorming, maar controleert
haar. Indien de Kamer vindt dat de regering geen goede kandidaat voorgedragen
heeft, en dat de regering onvoldoende verantwoording aflegt over wat zij doet,
dan kan dat uiteraard. Het is echter aan de regering om te bepalen wie zij
voorstelt en het is aan de Kamer om dat voorstel te becommentariëren
nadat het is gedaan en om te controleren of de regering haar taak naar behoren
heeft vervuld. Ik ontraad daarom de motie. Als de Kamer een brief wenst over
de omvang van de volgende Europese Commissie al dan niet na het Ierse referendum,
dan hoeft daarvoor geen motie ingediend te worden. Als de Kamer om een brief
vraagt, krijgt zij die. De Kamer weet hoe wij in elkaar zitten.De heer Van der Ham (D66):Als Nederland straks een lid voor de Europese Commissie gaat voordragen
is dat natuurlijk in eerste instantie een koers die de regering moet bepalen.
Zeker. Maar het is toch helemaal niet zo gek dat het parlement vraagt waar
zo iemand aan moet voldoen volgens de regering en hoe de regering de keuze
voor een volgend Commissielid gaat aanpakken? De Kamer wil inzicht in dat
soort zaken, zodat wij daarna kunnen controleren of de keuze spoort met de
voornemens.Minister Verhagen:U hebt ons te controleren op de vraag of wij hebben geleverd, ofte wel
of wij een volwaardige portefeuille et cetera hebben. De regering ontraadt
deze motie, omdat zij haar onderhandelingspositie niet in gevaar wil brengen.
Als wij bepaalde zaken openbaren, kunnen de andere lidstaten daarmee hun voordeel
doen en een nog zwaardere kandidaat op die portefeuille inzetten, zodat wij
die portefeuille niet krijgen. Het kan dus het eindresultaat bemoeilijken.
Laten wij wel wezen: wie had de vorige keer gezegd dat Nederland de zware
portefeuille mededinging zou krijgen? Dat werd hier ontkend: dat lukt niet,
er wordt slecht onderhandeld. Als de Kamer vindt dat de regering slecht heeft
onderhandeld, mag zij daarover uiteraard een oordeel uitspreken. Be my guest!De heer Van der Ham (D66):Hier komen wij niet uit, daarom een andere vraag. Er zijn in de media
al uitspraken gedaan over de nieuwe voorzitter van de Commissie, bijvoorbeeld
door de minister-president, die vindt dat Tony Blair daarvoor een heel goede,
overkoepelende kandidaat zou zijn. De Nederlandse regering heeft er blijkbaar
al opvattingen over waaraan zo iemand zou moeten voldoen. Als wij dat nu eens
op schrift zouden kunnen krijgen, zou dat heel interessant zijn.Minister Verhagen:Dat is zo niet geuit. Dat de heer Blair een capabele figuur is, vinden
wij inderdaad. Wij vinden mijnheer Barroso ook een capabele figuur, en ook
mijnheer Timmermans, want anders zou hij geen staatssecretaris zijn! En u,
mijnheer Van der Ham, bent eveneens een capabele figuur, want anders was u
nooit volksvertegenwoordiger geworden.De heer Ten Broeke (VVD):Zo komen de geruchten de wereld in! Als u dat bij het haardvuur had gezegd,
had u morgen wel iets moeten uitleggen. Wij moeten een herhaling van zetten
voorkomen. Exact dezelfde beweegreden werd namelijk door de regering aangevoerd
toen VVD en D66 vroegen of wij de brede inzet van Nederland bij het Verdrag
van Lissabon konden bespreken. Uiteindelijk moest ook de regering toegeven
dat dat zo onverstandig nog niet was. Deze motie gaat niet over namen of rugnummers,
maar over het Nederlands belang, het gaat erom uit te leggen wat u straks
in de Commissie van belang vindt. Wij wensen een sterke Commissie, wenst u
dat ook? Wij wensen sterke portefeuilles, wenst u dat ook? Waar gaat uw voorkeur
naar uit en waarom? Dát zijn de heel normale vragen die u moet beantwoorden,
dat doet op geen enkele manier afbreuk aan uw staatsrechtelijke positie.Minister Verhagen:Dat staat niet in de motie. Daarin wordt de regering verzocht, de Kamer
expliciet te betrekken bij haar besluitvorming over haar inzet voor de samenstelling
van de nieuwe Commissie. Dat willen wij niet doen.De heer Ormel (CDA):Ik vind de minister ongebruikelijk mild in zijn kwalificatie van deze
motie. Als deze motie zou zijn aangenomen voor het aantreden van de huidige
Commissie, zou mevrouw Kroes dan ooit eurocommissaris zijn geworden?Minister Verhagen:Als de kandidatuur van mevrouw Kroes hier was besproken, al dan niet met
een geweldig pleidooi van de heer Van Baalen, de toenmalige woordvoerder,
was zij op dat moment niet in die functie benoemd.De heer Ten Broeke (VVD):Ik herhaal wat ik net heb gezegd: deze motie gaat niet over namen of rugnummers,
wat ook expliciet niet de bedoeling is. Deze motie gaat wel over bespreking
van de inzet van de regering.De voorzitter:Waarmee de discussie op dit punt is gesloten, ook voor de heer Ormel.Minister Verhagen:Het moge duidelijk zijn dat wij deze motie ten stelligste ontraden, aangezien
het betrekken van de Kamer bij de inzet voor de besluitvorming van de nieuwe
Commissie het Nederlandse belang schaadt.Staatssecretaris Timmermans:Voorzitter. Wij hadden net een Wim Kanmomentje: bekwame man. Het zal maar
over je gezegd worden!De heer Van Bommel had een heel interessant betoog over falend Europees
toezicht op de financiële markten. Je kunt zeggen dat de huidige financiële
crisis is veroorzaakt door het feit dat die financiële markten in de
hele wereld ver vooruit zijn gaan lopen op de internationale regelgeving.
Onder invloed van macro-economische onevenwichtigheden – te veel kapitaal
aan een kant van de wereld, te weinig aan de andere kant – zijn nieuwe
financiële producten ontstaan, die helemaal geen verhouding
meer hadden tot het toezicht daarop. Ik denk dat dit eigenlijk de kern van
het probleem is. De heer Van Bommel heeft volkomen gelijk als hij zegt dat
daarvoor nieuwe internationale regelgeving moet worden gemaakt, zodat voorkomen
kan worden dat het nog een keer gebeurt. Dat geldt voor de volgende crisis,
maar ook voor deze crisis. Als ik goed heb geluisterd naar de heer Trichet
tijdens de afgelopen Europese Raad, is het gebrek aan vertrouwen in de markt
ook een reden waarom de crisis zo lang duurt. Wanneer nu betere toezichtregels
worden gemaakt, zou je het vertrouwen in de markt kunnen herstellen. Er komt
alleen wel een interessante vraag achteraan. Die vraag hebben wij in Nederland,
maar ook in Europees en mondiaal verband nog niet goed beantwoord. Wat is
dan de mate waarin je dat internationaal regelt? Hoeveel doe je dan in samenwerking
met elkaar of hoeveel draag je over naar misschien een supranationaal orgaan?
Hoewel ik vind dat de heer De Larosière met zijn rapport een goede
aanzet heeft gegeven, heb ik nog niet de indruk dat wij helemaal precies helder
hebben wat de beste maatvoering is. Dan ben ik het met iedereen in de Kamer
eens die zegt dat je internationaal, maar ook op Europees niveau prudentieel
toezicht moet organiseren. Dat zal niet alleen maar een netwerk van nationale
toezichthouders kunnen zijn. Daar zullen ook internationale regels voor moeten
komen. Nederland is voorstander van het Twin Peaksmodel: aan de ene kant het
macroprudentieel toezicht en aan de andere kant het toezicht op het niveau
van individuele financiële instellingen. Je kunt je voorstellen dat je
voor het macroprudentieel toezicht een internationale organisatie op Europees
of misschien mondiaal niveau creëert. Voor het toezicht op het niveau
van bedrijven, banken en andere financiële instellingen zou je een netwerk
van nationale toezichthouders kunnen hebben. Daarbij kijk je ook naar modellen
die elkaars bedrijven, zeker als die ook internationaal opereren, onder dat
toezicht zouden kunnen laten vallen. De Nederlandse regering is bereid om
langs die lijnen ook verder te gaan dan in het De Larosièrerapport
is aangegeven. Ik neem de handschoen van de heer Van Bommel graag op omdat
ik ook vind dat je tussen kabinet en Kamer zou moeten discussiëren over
de vraag hoe je op de lange termijn de internationale samenwerking structureert.
Het volstaat dan niet om te zeggen dat je er door goede internationale samenwerking
wel uitkomt. Je moet dan ook echt internationale regels maken en wellicht
ook Europese instellingen in een sterkere positie brengen. Het zijn vragen
die ook met overdracht van soevereiniteit te maken hebben. Dat moet je dan
wel onder ogen durven te zien. Ik ben wel heel erg te spreken over de open
wijze waarop de heer Van Bommel die discussie aan wil gaan, want daarbij dienen
zich interessante vragen aan voor ons allemaal.Verder vraagt de heer Van Bommel of de werkgelegenheidstop nu is gedegradeerd
omdat die een andere formule kent. Die stelling zou ik niet aan willen. Er
is afgesproken dat er een top plaatsvindt tussen de Trojka, bestaande uit
het vorige, het huidige en het toekomstige voorzitterschap van de Europese
Unie, en de Commissie enerzijds en de sociale partners op Europees niveau
georganiseerd, anderzijds. Zij gaan het gesprek aan over wat er gedaan moet
worden om de werkgelegenheid in Europa te stimuleren en om ervoor te zorgen
dat de Europeanen hun baan niet verliezen en er zelfs meer werk bijkomt, teneinde
te voorkomen dat met name degenen die nu het hardst geraakt dreigen te worden,
de jongeren, niet de dupe van de crisis worden. Er mag namelijk niet opnieuw
een verloren generatie ontstaan zoals ons deels ook in het begin van de jaren
tachtig is overkomen. Het lijkt mij niet eens zo'n slechte formule als je
dat gesprek op het niveau van Trojka, Commissie en sociale partners houdt,
want als je de sociale partners uitnodigt om met de hele Europese Raad die
discussie te voeren ben ik er niet zo zeker van dat dit echt tot concrete
conclusies zal leiden. Genoemd gesprek vindt plaats op 7 mei, naar ik
aanneem, in de loop van de ochtend. Vervolgens zullen de Trojka en de Commissie
verslag doen van dat gesprek aan de Europese Raad die dan toch bijeen is om
met de Oostelijke partners te spreken. Het resultaat van dat gesprek zal op
deze wijze ingebracht worden in de Europese Raad. Laten we even afwachten
wat dit oplevert. Ik vind het in ieder geval iets te kort door de bocht om
te zeggen dat die werkgelegenheidstop nu al is gedegradeerd.Daarom wil ik ook de stelling niet voor mijn rekening nemen dat mensen
er in Europa minder toe doen dan bedrijven. Als wij er niet voor hadden gezorgd
dat de financiële instellingen in de afgelopen maanden overeind waren
gebleven, dan hadden wij hier in lompen rondgelopen, zoals de heer Ruding
zei. Dat lijkt me redelijk overdreven, maar we zouden de reële economie
zeer grote schade hebben toegebracht als we de bloedsomloop van die economie,
namelijk het financiële circuit, niet draaiende hadden gehouden. Die
financiële markten werken nog steeds zwaar onvoldoende en dat heeft echt
een dempend effect op onze economische kansen.Er zijn ook vragen gesteld over wat er precies is afgesproken rond het
klimaat. De Nederlandse inzet concentreerde zich op wat ons in de motie-Vendrik
is gevraagd. Dat heeft de minister-president met krachtige argumenten in de
Europese Raad naar voren gebracht. Met name bepleitte hij het punt dat niet
in de Raadsconclusie stond, namelijk dat alles wat je doet additioneel moet
zijn aan wat je al doet voor de ontwikkelingslanden. Je moet dus niet al die
landen die toch al niet aan de 0,7% komen ook tot deze inspanningsdoelstelling
verplichten. Daarvoor was bij geen enkele lidstaat steun. Sommige lidstaten
zagen er gewoon niets in. Bij sommige lidstaten was er om tactische redenen
geen steun. Dit werd door Commissievoorzitter Barroso duidelijk verwoord.
Hij heeft sympathie voor de gedachte en de Commissie wil ook die kant op.
Wij zitten echter binnenkort in een onderhandelingssituatie. Wanneer wij ons
als Europese Unie van tevoren vastleggen, start de onderhandeling met inleveren.
Daarna komt er nog een onderhandelingsronde waarbij iedereen opnieuw een bijdrage
moet leveren. Dan is wat de Europese Unie op voorhand heeft aangekondigd geen
onderdeel van het resultaat, maar is dat het startpunt. Dat is buitengewoon
unfair voor de Europese positie. Deze lidstaten wachten liever af wat de Amerikanen
gaan doen. Dat ziet er goed uit, maar we weten dat nog niet zeker. Laten wij
vooral ook afwachten wat de opkomende economieën gaan doen. Dat geldt
voor de handelsonderhandelingen. Er zijn inmiddels aardig wat snelgroeiende
landen die zich, op het moment dat het hen uitkomt, graag nog koesteren in
het gezelschap van de minst ontwikkelde landen. Dat is niet fair. Wanneer
Europa zich heeft vastgelegd op ons initiatief voor een eerlijk aandeel van
de kosten wereldwijd, moeten wij ook China, Brazilië, Rusland en India kunnen aanspreken op een eerlijk aandeel in de mondiaal te
dragen kosten. Dat is de inzet van de Nederlandse regering en van de Europese
Unie. Als het aan ons had gelegen, was er gebeurd wat de motie-Vendrik van
ons vraagt. Wij hebben ons daarvoor ingezet, maar ik moet tot mijn spijt vaststellen
dat daarvoor geen steun was in de Europese Raad.Mevrouw Peters (GroenLinks):Ik heb waardering voor de inzet van de Nederlandse regering zoals de staatssecretaris
die heeft beschreven. De logische volgende vraag is nu: wat vindt de staatssecretaris
ervan dat Barroso puur tactisch reageert terwijl het wel gaat over het klimaat?
Wij weten dat als Europa geen leidende rol op zich durft te nemen en geen
voorbeeld durft te zijn – Nederland wil dat graag stimuleren –
de onderhandelingen worden vertraagd en niemand over de brug komt. Is het
wel een goede inschatting van Barroso om die weg in te slaan?Staatssecretaris Timmermans:Mevrouw Peters is wel zeer pessimistisch door te veronderstellen dat wij
de boel vertragen wanneer wij niet meteen een duidelijke afspraak maken. Ik
geef toe dat je tot de zomer echt meters moet maken om resultaat te boeken,
maar ik ben helemaal niet pessimistisch over de kans van slagen van Kopenhagen.
Ik zie ook bij de nieuwe Amerikaanse administratie een veel grotere bereidheid
om ook daarin stappen voorwaarts te zetten. Het staat buiten kijf dat de Europese
Unie in deze de leidende regio is in de wereld. De rest kijkt naar ons en
volgt ons ook. Het staat ook buiten kijf dat de Balidoelstellingen nog steeds
boven water staan. Iedereen in de Europese Raad deelt die doelstellingen.
Wat in september in de Europese Raad is afgesproken, wordt nog steeds door
iedere lidstaat gesteund. Ik ben dus niet zo pessimistisch. Grosso modo is
hier een inschatting gemaakt van wat tactisch gezien de beste positie is ten
opzichte van de andere spelers wereldwijd. De regering maakt, met de Kamer,
een andere inschatting. Wat ons betreft had men al wat explicieter mogen zijn.
Ik vertel mevrouw Peters echter waarom een groot aantal lidstaten zich niet
op meer wil vastleggen dan een eerlijk aandeel in de wereldwijde kosten. Overigens
denk ik dat wij die landen later dit voorjaar of later dit jaar wel aan onze
kant kunnen krijgen.Mevrouw Peters (GroenLinks):Ik ben blij dat regering en Kamer op dit punt hetzelfde denken. Ik wil
graag weten wat de staatssecretaris gaat doen om de Europese breinen op dit
punt te masseren. Gaat hij diplomatieke pogingen wagen om ervoor te zorgen
dat de eerstvolgende Europabijeenkomst over dit onderwerp wel resultaten boekt?Staatssecretaris Timmermans:Zeker. Wij werken heel nauw samen met landen die dezelfde mening zijn
toegedaan. Dat zijn de Scandinavische landen, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland.
Wij zullen proberen met die landen een front te vormen om de rest van de Europese
Unie mee te krijgen. Sommige landen zullen wat overtuiging behoeven. Dat weet
mevrouw Peters. Wij gaan daarmee door. Het gaat hier immers, ook al klinkt
dat pathetisch, over de toekomst van de wereld en die van onze kinderen. Deze
bal mogen wij in het licht van Kopenhagen dus niet uit onze handen laten vallen.De heer Ormel (CDA):Ik begrijp de onderhandelingstechnische overwegingen om de kaarten tegen
de borst te houden. Dat mag echter geen excuus worden om onderlinge verdeeldheid
te maskeren. Ik lees bij de staatssecretaris tussen de regels door dat Europa
nog niet zover is om een inzet te bepalen en om met additionele middelen de
armste landen te helpen. Dat is iets anders dan dat de tijd nog niet rijp
is om de inzet van Europa weer te geven.Staatssecretaris Timmermans:Iedereen ziet dat het nodig is dat er additionele middelen komen. Vervolgens
vraagt elk land zich echter af wat het voor hen betekent. Men wil precies
weten wat hun aandeel is. Onze reactie is: laten wij eerst afspreken dat het
additioneel is en vervolgens het aandeel bespreken. Dat is onze tactiek om
een paar stappen verder te komen. Op een gegeven moment komen wij dan in een
situatie waarin het gelijk oversteken is of waarin het onderhandelen wordt.
Dat zal in de komende maanden gebeuren. Sommige lidstaten willen graag in
een vroeg stadium over de interne verdeling praten. Dat is niet van belang
voor Kopenhagen. Daar is de vraag wat Europa gaat doen. Wij moeten onze internationale
partners ook niet belasten met de interne discussie over de verdeling. Ik
zie echter wel dat er interne afspraken nodig zijn, om ons ervan te vergewissen
dat iedereen trouw blijft aan het uitgangspunt dat de middelen additioneel
zijn. Dat uitgangspunt staat overigens niet ter discussie. Een aantal landen
vond het echter niet opportuun om dat op te nemen in de conclusies van de
Europese Raad.De heer Ormel (CDA):Hoe ziet de minister dan de rol van de Europese Commissie? De tijd tikt
door richting de Europese verkiezingen. Ik verneem dat diverse commissarissen
in mei al het bijltje erbij neerleggen om op campagne te gaan. Dan verharden
de standpunten zich en wordt het moeilijker om een compromis te bereiken.Staatssecretaris Timmermans:Zoals bekend is voor deze zaken het Europees Parlement nodig. Dat werkt
door tot mei en gaat vervolgens op verkiezingsreces. Dat doet de Kamer ook
als er verkiezingen aankomen. Wij hebben in de komende maanden dus een hele
hoop werk te verzetten. Wij moeten immers voldoende meters hebben gemaakt.
Voorkomen moet worden dat de zaak ontrafelt in de aanloop naar de verkiezingen.
Wij moeten het werk dus verrichten in de komende maanden.Hoe moet dat met de commissarissen die op campagne gaan? De heer Ormel
vraagt of die door ambtenaren vervangen worden. Dat is niet zo. Een commissaris
kan alleen door een andere commissaris vervangen worden. Als een commissaris
zich dus tijdelijk terugtrekt om mee te doen aan de verkiezingscampagne gaat
zijn of haar portefeuille over in de handen van een andere commissaris.Van de zijde van de fractie van D66 is gevraagd of er wordt geklaagd over
de traagheid van de nationale plannen van Nederland. In de afgelopen maanden
en tijdens de afgelopen Europese Raad heeft geen enkele collega uit een andere
lidstaat ons daarop aangesproken. De Nederlandse regering heeft zich vooral
ingezet voor een terugkeer naar de situatie waarin alle lidstaten weer voldoen
aan de regels van het Stabiliteits- en Groeipact. Dit is een belangrijk punt
voor Nederland. Een ander belangrijk punt is een heldere verankering van de
regels voor staatssteun, borging van de interne markt et cetera.
Daar hebben wij ons voor ingezet, maar er is niet gezegd dat wij meer zouden
moeten stimuleren.Inmiddels is duidelijk dat het belang van de automatische stabilisatoren
doorwerkt in de economie, de minister heeft daar ook al over gesproken. De
gevraagde stimulus op Europese schaal van 1,5% is inmiddels opgelopen
tot 3,3% van het bbp. Daarom kan niemand volhouden dat er niet genoeg
gestimuleerd zou worden op Europese schaal. Zoals de heer Trichet al zei tijdens
de Europese Raad: nog meer stimuleren is niet nodig in Europa, het gaat er
nu om het vertrouwen van de markten te herwinnen. Dit vertrouwen herwin je
als je over een x-aantal jaren – zo lang het nodig is – op nationale
schaal uitvoert wat er met elkaar is afgesproken. Dit is de enige manier om
ervoor te zorgen dat de markten weer voldoende vertrouwen krijgen om te investeren.De voorzitter:Hoe lang denkt de staatssecretaris nog nodig te hebben voor zijn antwoord?Staatssecretaris Timmermans:Ik heb de meeste vragen al beantwoord en kan binnen tien minuten afronden.De voorzitter:De volgende vraag is of de leden een tweede termijn willen. Ik stel vast
dat dit het geval is, maar ik stel voor dat zij zich dan beperken tot het
indienen van een motie.De heer Van der Ham (D66):Tijdens het debat over de Staat van de Unie is een motie ingediend over
de kennisinvesteringsagenda. De staatssecretaris heeft toegezegd dat hij zou
onderzoeken hoe wij dit Europees doen, een soort benchmark dus. Hoe ver is
dit onderzoek nu gevorderd? In dit kader is het van belang dat Nederland wellicht
meer moet doen en ook wat meer tempo moet maken. Past dit onderzoek in het
bredere verhaal over de aanpak van de kredietcrisis?Staatssecretaris Timmermans:Ik heb toevallig vorige week in de aanloop naar de Europese Raad met de
SER over dit onderwerp gesproken. Dan merk je dat er kritiek is op het gebrek
aan investeringen in Nederland in research and development. Aan de publieke
kant valt het nog wel mee, maar met name aan de private kant vallen de investeringen
tegen. Dit is echt een punt van zorg. Wij staan aan de vooravond van een nieuwe
constructivistische periode in de wereldgeschiedenis, want wij zullen de zaak
echt opnieuw moeten opbouwen, niet alleen in financiële zin, want wij
moeten ook komen tot verduurzaming van de economie en andere sociale verhoudingen.
Er moet ook een andere verhouding komen tussen overheid en markt. Dit alles
moet opnieuw worden opgebouwd en dat kun je alleen maar succesvol doen als
je substantieel in onderzoek en ontwikkeling investeert. Als dit voor Nederland
een zorgpunt is, dan is het ook een zorgpunt voor het kabinet. Wij zullen
daar dan nadrukkelijker naar moeten kijken.Ik heb niet de indruk dat wij op Europese schaal ver achterlopen bij andere
lidstaten, maar wij zijn ook geen voorloper en dat zouden wij wel moeten willen
zijn. Het onderzoek waar de heer Van der Ham naar vraagt, heb ik nu niet paraat.
Ik zal het meteen opzoeken als ik op het ministerie ben en er op korte termijn –
binnen een paar dagen – schriftelijk over rapporteren. De heer Ormel heeft gevraagd naar de opmerkingen op mijn weblog over het
Oostelijk Partnerschap. De minister is al op het Oostelijk Partnerschap ingegaan.
Ik heb daar willen aangeven dat lidstaat Nederland zegt: wees voorzichtig
met uitbreiden, zorg eerst dat je kunt verwerken wat je inmiddels hebt bereikt,
zorg dat de boel goed draait en wacht rustig totdat landen zo ver zijn dat
over een toetredingsperspectief kan worden gesproken. Maar weet u dat vele
lidstaten, nieuwe maar ook oudere, een heel andere uitgangspositie hebben?
Die gaan uit van hoe meer, hoe beter. Sommige landen kan het niet snel genoeg
gaan. Ik wil duidelijk maken dat die landen ook lid zijn van de Europese Unie
en net zo goed recht hebben op een opvatting als wij. De enige zekerheid die
je hebt, zijn de gemaakte afspraken. Je moet strikt en fair daaraan vasthouden.
Als landen proberen om via een achterdeurtje alsnog een toetredingsperspectief
in de afspraken binnen het Oostelijk Partnerschap te fietsen, gaan wij daar
dwars voorliggen; zo zijn de afspraken namelijk niet bedoeld, dat willen we
er gewoon niet in hebben.De heer Ormel (CDA):De staatssecretaris moet mij niet verkeerd begrijpen. Ik waardeer zijn
weblog zeer en lees het met veel genoegen. Het geeft mij als controleur van
de regering de gelegenheid om even goed te kijken naar hoe hij zijn werk doet.
Mijn vraag was puur inhoudelijk bedoeld. Hij gaf aan dat drie landen een beetje
met elkaar aan het smoezelen waren en dat hij dat goed in de gaten hield.
Waardering daarvoor, maar hoe liggen die verhoudingen? Heeft Nederland hierin
een minderheidspositie, moet de staatssecretaris echt op zijn tellen passen,
of is het standpunt van de Kamer – dus: partnerschap prima, maar een
pas op de plaats bij het lidmaatschap – in de Europese Unie een meerderheidsstandpunt?
Ik heb dus geen kritiek op zijn weblog.Staatssecretaris Timmermans:Dat standpunt wordt in meerderheid gedeeld, maar niet door iedereen con
amore: er zijn aardig wat lidstaten die zich hierin voegen, maar als zij de
kans kregen, een veel ruimhartiger toetredingsbeleid zouden willen voeren.
Wij hoeven elkaar hierover niets wijs te maken. Sommige landen zien de Europese
Unie als een soort VN op Europese schaal en niet, zoals Nederland, als een
combinatie van samenwerking en integratie. Soms is er enige tijd mee gemoeid,
maar soms zullen die opvattingen nooit bij elkaar komen.De SGP vroeg nog of er voldoende waarborgen zijn bij terugkeer naar het
Stabiliteits- en Groeipact. Die waarborgen zitten in het pact zelf en in de
afspraken die nu worden gemaakt, maar ook in de eisen van structurele aanpassing
in de landen die daarin nog ver achterlopen. Hiermee geef ik tegelijk antwoord
op de vraag naar de gestelde eisen aan IMF- en EU-steun. Als tekorten in de
begroting het gevolg zijn van vraaguitval, zoals nu, en de structuur is voldoende,
dan zullen van die landen geen structurele maatregelen worden gevraagd; als
het economisch beter gaat, hoeven de stabilisatoren immers niet meer te werken
en komt alles vanzelf goed. Maar staten met grote structurele problemen los
van de conjuncturele problemen – zoals op de arbeidsmarkt, of een veel
te grote en niet te betalen publieke sector – zullen van IMF en EU aanbevelingen
krijgen tot structurele aanpassingen. Zo willen we snel terug naar de afspraken
in het Stabiliteits- en Groeipact. De voorstellen van premier
Balkenende en mevrouw Merkel komen een eind in die richting. We zullen proberen
om dit op de agenda van de G20 te krijgen. Op die wijze kan anticyclisch worden
geopereerd: als het krap is, wat meer kunnen uitgeven, maar verplicht worden
om dit terug te betalen in tijden dat het goed gaat. Zo wordt voorkomen dat
de rekening alleen maar bij de kinderen en kleinkinderen wordt gelegd, wat
volstrekt onverantwoordelijk is.De heer Van der Staaij vroeg verder waarom wij tegen bekrachtiging zijn
via ratificatie van de wijzigingen van de aanpassingen of toelichtingen die
Ierland wil. Welnu, dat komt doordat we dat in de Europese Raad hebben afgesproken.
Het is goed dat er verduidelijkingen komen, maar we gaan niet meer een ratificatieproces
meemaken. In die afspraak hebben de Ieren zich overigens als eersten gevoegd.Straatsburg komt telkens weer terug. De heer Ten Broeke legt een link
met de discussie over het klimaat; daarin durfde Nederland ook alleen te staan.
Er is één klein verschil: dat onderwerp stond op de agenda.
Straatsburg stond dat niet. Ik kan niet in de Europese Raad zeggen: het staat
niet op de agenda, maar ik heb nog een puntje. Zo werkt het daar niet. Dat
kan niet met 27 lidstaten, zonder voorbereiding. De Kamer kan erop rekenen
dat wij het onderwerp bij elke mogelijkheid aan de orde zullen stellen. Ik
heb het toevallig ook met mijn Zweedse collega gehad over mogelijkheden daartoe
in de komende tijd. Zij heeft jarenlang als lid van het Europees Parlement
hiervoor gestreden. Zij keek heel bedenkelijk en zij wilde er graag nog eens
over doorpraten, maar zij zag op korte termijn ook geen mogelijkheden.De heer Ten Broeke (VVD):Ik heb er alle begrip voor dat zodra je toetreedt tot een regering je
opeens met allerlei praktische bezwaren wordt geconfronteerd. Dat gold voor
u en dat gold voor mevrouw Malmström. Het is echter belangrijk genoeg.
Wij hebben suggesties gedaan en meegedacht. Ik begrijp dat het niet zomaar
gedaan kan worden, maar aangezien alle pogingen tot nu toe niets hebben uitgehaald,
wil ik graag van u horen wat u gaat doen. Dit antwoord heb ik twee jaar geleden
ook ontvangen. Ik heb het onderwerp in raadsverslagen nooit teruggezien. Wat
doet de Nederlandse regering? Op welk moment denkt u het weer te kunnen bepleiten?
Waar kunnen wij straks de boer mee op?Staatssecretaris Timmermans:Wij blijven het bepleiten wanneer de mogelijkheid daartoe zich voordoet.
U weet ook dat er een verdragswijziging voor nodig is. Verder weet u dat er
niets gebeurt voordat het Europees Parlement zich duidelijk hierover uitspreekt.
Zolang een grote meerderheid van het Europees Parlement geen enkel probleem
ziet in die twee vestigingen kunnen wij dit tot sint-juttemis bepleiten zonder
iets te bereiken. Allereerst bezien wij of de Nederlandse Europarlementariërs
zich op dit standpunt kunnen vastleggen. Hopelijk zijn zij vervolgens bereid
om daarvoor in hun fracties te pleiten en zijn zij in staat om het daar binnen
te halen. Wij zullen bij iedere aanleiding die te maken heeft met een eventuele
verdragswijziging dit punt inbrengen.De heer Ten Broeke (VVD):Bij welke fractie in het Europees Parlement ziet hij de grootste problemen?
Waar zijn de grootste problemen te verwachten?Staatssecretaris Timmermans:Zullen wij wachten tot na de verkiezingen en afwachten voor welke opstelling
fracties dan kiezen? Ik vind het een interessant onderwerp om kandidaat-Europarlementariërs
op te bevragen tijdens de verkiezingscampagne.De heer Ten Broeke (VVD):Dat lijkt mij een uitstekende zaak. U bent echter een stuk terughoudender
dan uw collega die vorige week allerlei suggesties deed. Ook uw collega's
in de Kamer deden dat, maar het staat hen wellicht vrij om dat te doen. Misschien
kunt u aangeven waar het voortdurend op stuit?Staatssecretaris Timmermans:Welke collega heeft daar iets over gezegd?De heer Ten Broeke (VVD):De collega die naast u zit. Hij zei daar vorige week het nodige over.
Hij zei dat wij de Europese fractie daar maar eens op moesten bevragen. De
heer Blom zei het vorige week.Staatssecretaris Timmermans:Ja, dat klopt.De heer Ten Broeke (VVD):Misschien kunt u hier bevestigen dat er één fractie is in
het Europees Parlement die op dat vlak nog nooit een initiatief heeft genomen:
de socialistische.Staatssecretaris Timmermans:Volgens mij zit er nauwelijks licht tussen wat de sociaaldemocraten zeggen,
wat de christendemocraten zeggen en wat allerlei kleinere fracties zeggen.
Ik heb het nu over de Europese fracties, niet de Nederlandse; dat ligt anders.
Volgens mij zijn de sociaaldemocraten in Nederland unaniem op dit punt. De
christendemocraten zijn bijna unaniem en de liberalen zijn inmiddels ook unaniem.
Dat is de verhouding zoals die nu is. Het is natuurlijk interessant om te
kijken hoe de verhouding straks zal zijn, of wij dat kunnen politiseren, zoals
u doet, in de aanloop naar de Europese verkiezingen en of wij dan wat hardere
standpunten van de kandidaten kunnen krijgen.Ik maak tot slot nog een korte opmerking over de zes plus vijf en de komst
van Cruijff. Het gaat er in essentie om, vast te leggen dat de Europese Unie
zich er niet mee bemoeit. Ik vraag de Europese Unie niet om regelgeving op
te stellen zodat Europa bepaalt hoe het met de sport en het voetbal moet gaan.
Ik vraag of de Europese Unie gebruik maakt van het artikel in het Verdrag
van Lissabon waarin staat dat sport iets heel specifieks is en op basis van
dat artikel richtlijnen uitvaardigt zodat sportorganisaties er zelf voor mogen
zorgen dat er geen kinderhandel plaatsvindt. Zij mogen er zelf voor zorgen
dat malafide spelersmakelaars, waarvan er veel te veel zijn, uit het systeem
worden gespoeld. Het is een schande wat daar soms gebeurt; het is echt bijna
slavenhandel of handel in kinderen. Wij moeten er ook voor zorgen dat clubs
financieel fatsoenlijk worden beheerd. De sportorganisaties moeten daarvoor
zelf de ruimte krijgen. Er mag dan niet een Europese Commissie zijn, laat
staat een Europese rechter, die zegt: dit is in strijd met de regels van de
interne markt. Daarvoor strijden wij en wij hebben gelukkig steeds meer medestanders.
Ik verheug mij in het feit dat ook de Britten die kant op gaan. Ik denk dat
wij op dit punt best iets zouden kunnen bereiken.De heer Van Bommel (SP):De kwestie van de garanties aan de Ieren is door de staatssecretaris half
behandeld. Er komt geen herbekrachtiging of nieuwe ratificatie van het verdrag,
maar hoe zit het dan met de bindendheid van de toezeggingen die aan de Ieren
worden gedaan met betrekking tot de kwesties die voor de Ieren zozeer van
belang zijn?Staatssecretaris Timmermans:De Ieren moeten zelf aangeven welke formule zij willen voor het vastleggen
van de afspraken die men hen zijn gemaakt, maar de randvoorwaarde, die door
de Ieren zelf is ingebracht en door de andere lidstaten zeer wordt gewaardeerd,
is dat niet alle andere lidstaten opnieuw een wijzigingsverdrag moeten ratificeren.
Dat is de afspraak en tegelijkertijd zijn wij ook goed voor onze handtekening
in de zin dat wij de Ieren zullen helpen om op een deugdelijke manier de afspraken
die met hen zijn gemaakt, vast te leggen.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):Er is een vraag van mij blijven liggen. Als die wordt beantwoord, hoef
ik geen gebruik te maken van de tweede termijn. Ik heb begrepen dat er heel
veel ESF-geld is blijven liggen en dat met name de cofinanciering voor de
landen waar de economische crisis het hardst aankomt.Staatssecretaris Timmermans:Wij hebben al een enorm stuwmeer aan structuurfondsen, omdat landen er
moeite mee hebben, hetzij om de cofinanciering te vinden, hetzij – vaker
nog – om goede projecten aan te wijzen. Dat probleem doet zich af en
toe ook voor in Nederland. Er zit een aantal jaren vertraging in. Op een gegeven
moment gaan de middelen terug naar de lidstaten volgens de bekende verdeelsleutel.
Ik denk dat het niet de oplossing is om dan maar de criteria te versoepelen.
Veel rapporten, zowel van de Europese Rekenkamer als van nationale Rekenkamers,
geven aan dat wij toe moeten naar een verscherping van het toezicht op de
besteding van de gelden. Geen enkele belastingbetaler, in de betalende noch
in de ontvangende landen, is ermee gediend dat wij de hand lichten met de
regels.De voorzitter:Ik dank de staatssecretaris voor zijn antwoorden. De heer Van Bommel keert
mij de rug toe, ten teken dat hij geen behoefte heeft aan een tweede termijn,
maar dat geldt niet voor alle woordvoerders.Het woord is aan de heer De Roon.De heer De Roon (PVV):Voorzitter. Ik zal het kort houden. De vraag wat minister-president Brown
heeft geantwoord over de toegang van de heer Wilders tot Engeland in de toekomst
had ik liever aan de heer Balkenende zelf gesteld. Dan had Balkenende hier
zelf, voor het oog van alle camera's, kunnen voorlezen met welk ongelooflijk
slap antwoord hij zich door Brown heeft laten afschepen. Het antwoord van
Brown houdt namelijk in dat, als moslims opnieuw met tumult dreigen als Wilders
naar Engeland komt, hem opnieuw de toegang kan en zal worden geweigerd. Balkenende
had natuurlijk met de vuist op tafel moeten slaan en moeten eisen dat volksvertegenwoordigers
hoe dan ook campagne moeten kunnen voeren voor Europese verkiezingen. De minister-president
heeft dat nagelaten en andermaal getoond dat hij niet opkomt voor de democratie
en voor de democratische rechten van gekozen volksvertegenwoordigers. Dat
is een schande!Mevrouw Peters (GroenLinks):Voorzitter. Mijn complimenten voor de wijze waarop de staatssecretaris
verwoordde hoe hard er nog moet worden gelopen om de Europese neuzen in één
richting te zetten en overeenstemming te bereiken over een goede inzet om
de onderhandelingen in Kopenhagen over het klimaatakkoord te laten slagen.
Daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat ondanks de Nederlandse inzet te weinig voortgang is
geboekt bij de afgelopen Europese Raad met betrekking tot het bepalen van
de Europese inzet voor Kopenhagen;constaterende dat er nog belangrijke stappen te zetten zijn op weg naar
de klimaatconferentie in Kopenhagen eind dit jaar;overwegende dat tijdige besluitvorming in de EU over criteria voor het
"fair share"-principe en de financieringsarchitectuur voor klimaatmitigatie
en -adaptatie doorslaggevend zijn voor het welslagen van een ambitieus akkoord
in Kopenhagen;verzoekt de regering, zich in te zetten om deze punten op de agenda van
de komende Ecofin te plaatsen,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Peters. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 423(21501-20).De heer Blom (PvdA):Ik snap het niet. In het dictum staat dat iets ondanks de inzet van de
Nederlandse regering niet gelukt is. Daarmee zegt u dus ook dat zij wel hun
best hebben gedaan. Toch roept u de regering daarna nog een keer op, weer
haar best te doen. Dat doet ze toch al? Waarom is dan die motie nodig?Mevrouw Peters (GroenLinks):Ik begrijp de vraag niet helemaal. Ten eerste staat het niet in het dictum.
In het dictum wordt gevraagd naar voortzettende inzet van de Nederlandse regering,
elke keer weer op een andere manier. Het is onvoldoende om weggewuifd te zijn
door je Europese partners bij de afgelopen top. Wij moeten weer door naar
de volgende ronde, waarvoor de Nederlandse regering haar nieuwe inzet zal
moeten bepalen. Daar draagt deze motie aan bij. Ik begrijp uw vraag niet.De heer Blom (PvdA):In de constatering staat dat het ondanks de inzet van de
Nederlandse regering niet is geslaagd. U roept de Nederlandse regering op
om weer haar best te doen. U dient toch een motie in om de regering iets te
laten doen wat ze blijkbaar niet doet? Daarvoor heb je moties nodig, althans
zo heb ik het geleerd. Je gaat toch geen moties indienen voor iets wat de
regering al doet?Mevrouw Peters (GroenLinks):Als de regering het gaat doen, dan hoor ik dat graag. Ik heb de regering
daar nog niet over gehoord, hoewel ik er wel in mijn eerste termijn over begonnen
ben. Conform afspraak beperken wij ons hier tot het indienen van moties, vandaar
dat deze motie in telegramstijl tot u komt. Wij horen het straks wel van de
regering.De voorzitter:Er vindt overigens aanstaande donderdag een Ecofin-AO plaats in de Kamer.De heren Ormel en Van der Staaij hebben er geen behoefte aan, in tweede
termijn het woord te voeren. Het woord is aan de heer Ten Broeke.De heer Ten Broeke (VVD):Voorzitter. De financiële crisis heeft ondertussen plaats gemaakt
voor een economische crisis. De crisis op de woningmarkt is nu ook een crisis
op de arbeidsmarkt geworden. Eigen huis, eigen baan: alles staat op dit moment
ter discussie. Europa kan daar iets aan doen en Europa moet daar iets aan
doen. Wij hebben nieuwe regels nodig voor oude fatsoensnormen. De heer Timmermans
sprak van de terugkeer van het vertrouwen en het model waar Nederland voor
was. In alle voorbesprekingen van Ecofin en ook van de algemene Raad hebben
wij van de Nederlandse regering mogen horen dat zij eigenlijk wel verder had
willen gaan dan de aanbevelingen die de commissie-De Laroisière deed.
De heer Timmermans spreekt over het begin van een nieuwe constructivistische
periode. Laat dat zo zijn, maar laat Nederland daar het voortouw in nemen.
Ik ben van mening dat wij het niet kunnen laten bij algemene statements. Ik
ben van mening dat als zich straks opnieuw problemen voordoen, binnen de Eurolanden,
binnen Europa, binnen de EER, zoals die zich hebben voorgedaan in IJsland,
dat het dan onvoldoende is om alleen een dashboard te hebben waarop een aantal
lampjes gaan flikkeren. Dan moet je ook kunnen ingrijpen. Daarom komen wij
met de volgende motie. Haar eerste gedeelte is gelijk aan de motie-Tang/Weekers
en vervolgens wordt er in de motie een aanbeveling uitgesproken.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende dat een meerderheid van het Nederlands parlement wenst te
streven naar het op korte termijn creëren van een Europese toezichthouder
voor de grootste diverse landsgrenzenoverschrijdende financiële ondernemingen
in Europa; een toezichthouder die de bevoegdheid heeft om besluiten te nemen,
zonder dat de nationale toezichtstructuren hierdoor worden aangetast;verzoekt de regering, deze oplossing krachtig en met voortduring in Europees
verband te bepleiten, ook als daarvoor een verdragswijziging nodig mocht zijn,
zoals bij het eerstvolgende toetredingsverdrag,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Ten Broeke, Van der Ham en Peters.
Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 424(21501-20).Een verhelderende vraag nog van de heer Ormel?De heer Ormel (CDA):Voorzitter. Het is eerder een verhelderende opmerking naar aanleiding
van een debatje dat ik met de heer Ten Broeke had in eerste termijn over Straatsburg.
De aanleiding was een motie van de VVD-fractie die vorige week is ingediend.
Ik heb in dat debatje abusievelijk gezegd dat wij voor de motie-De Roon uit
2007 hadden gestemd. De CDA-fractie heeft er echter tegen gestemd, net zoals
de VVD. Dat was dus een motie die vroeg om het opheffen van Straatsburg en
daar hebben zowel VVD als ook CDA, ChristenUnie en PvdA tegen gestemd. In
2006 werd echter de motie-Herben/Timmermans ingediend, waarmee exact hetzelfde
werd beoogd. Daar heeft de CDA-fractie voorgestemd en de VVD-fractie tegen.De heer Ten Broeke (VVD):Ik dank de heer Ormel voor zijn ruiterlijke erkenning. Ik heb al uitgelegd
wat voor ons de moverende reden waren om tegen de motie-Herben/Timmermans
te stemmen. Het is goed dat u een en ander hebt recht gezet wat betreft de
motie uit 2007. Misschien past ons beiden een excuus. Wellicht hadden wij
achteraf gezien de heer De Roon moeten steunen.De voorzitter:Er zijn drie moties ingediend. De minister heeft zijn oordeel over de
motie-Pechtold/Ten Broeke op nr. 422 al gegeven. De regering heeft nog niet
allebei de andere moties, maar ik begrijp dat de staatssecretaris al kan reageren
op de motie-Peters op nr. 423.Staatssecretaris Timmermans:Voorzitter. Ik reageer op de motie van mevrouw Peters. Uiteraard zijn
haar overwegingen mij sympathiek, laat daar geen misverstand over bestaan.
Het heeft echter bijzonder weinig nut om een week na de Europese Raad nu dit
onderwerp geforceerd te plaatsen op de agenda van de Ecofin, die er niet over
gaat, terwijl er nog geen enkele ambtelijke of andere voorbereiding heeft
plaatsgevonden om te bezien hoe hier nu verder mee moet worden omgegaan. De
Ecofin kan worden gevraagd om de conclusies van de Europese Raad goed te analyseren.
Mevrouw Peters vraagt alleen om de punten op de agenda te plaatsen. Wij kunnen
makkelijk zeggen dat wij ons ervoor zullen inzetten om die punten op de agenda
te plaatsen, maar wat zouden wij ermee bereiken? Wij zijn op dit moment nog
niet toe aan een nieuwe discussie. Om ons er nu voor in te zetten alleen maar
om iets op de agenda te plaatsen, lijkt mij geen goed idee. Ik ontraad deze
motie. Onze inzet zou een symbolische betekenis hebben.De voorzitter:Wij gaan niet opnieuw een discussie voeren over de motie. Ik geef mevrouw
Peters nog één keer de gelegenheid om één verhelderende
vraag aan de staatssecretaris te stellen.Mevrouw Peters (GroenLinks):Het was niet mijn bedoeling om een motie in te dienen voor de symbolische
waarde. Het doel van deze motie is om uit te zoeken welke volgende Europese
ronden wij dan moeten gebruiken om ervoor te zorgen dat er een zorgvuldig
besluit kan worden genomen dat nodig is voor de volgende Europese Raad. Wat
is het advies van de staatssecretaris? Hoe moet het besluitvormingstraject
eruit zien, nu de vorige Europese Raad het niet heeft kunnen doen?Staatssecretaris Timmermans:Ik denk nog steeds dat wij moeten beginnen bij de Milieuraad en niet bij
de Ecofin. In de Milieuraad moeten wij het punt inhoudelijk een paar stappen
verder brengen. Vervolgens moeten wij de Ecofin er nog eens laten kijken wat
betreft de financiële kaders. Daarna gaat het via de Razeb naar de Europese
Raad. Wij moeten dus niet beginnen met het agenderen op de Ecofin terwijl
er nog helemaal geen gesprek heeft kunnen plaatsvinden over waar wij het precies
over gaan hebben en er daarnaast ook nog geen ambtelijke voorbereiding heeft
plaatsgevonden. Op de vraag van mevrouw Peters waar wij het dan zouden moeten
doen, is mijn antwoord in elk geval op de eerstvolgende Milieuraad. Dat hoeft
zij niet te vragen, want dat gebeurt toch wel.Mevrouw Peters (GroenLinks):Voorzitter, mag ik nog één verhelderende vraag stellen?De voorzitter:Wij blijven niet aan de gang, mevrouw Peters. Wij gaan de discussie hierover
niet voortzetten.Mevrouw Peters (GroenLinks):Er is geen tweede termijn geweest en ik ben hier in mijn eerste termijn
over begonnen.De voorzitter:U moet niet met mij in discussie gaan. Dat moeten wij niet doen. Zeg maar
wat u te zeggen hebt, maar ik vind dat u zich wel aan de afspraken moet houden.
Aan u het woord, kort.Mevrouw Peters (GroenLinks):De eerstvolgende officiële Milieuraad is na de Europese Raad. Minister
Cramer heeft dat probleem ook gesignaleerd. Kan de staatssecretaris er met
haar voor zorgen dat de formele Milieuraad plaatsvindt voor de Europese Raad?Staatssecretaris Timmermans:Daar willen wij ons voor inzetten. Dat hebben wij volgens mij in het algemeen
overleg van vorige week ook al toegezegd, dus dat kan ik hier herhalen.De voorzitter:Ik geef de heer Ten Broeke nog het woord voor een suggestie.De heer Ten Broeke (VVD):Ik heb even overlegd met de founding fathers van de Europese financiële
toezichthouder, de heren Tang en Weekers. Ondanks het feit dat de motie al
vier maanden oud is, ondanks het feit dat de regering bij herhaling heeft
aangegeven best verder te willen gaan en ondanks het feit dat ook de premier
een prachtig artikel heeft geschreven, is het misschien verstandig om ook
andere partijen in de gelegenheid te stellen hier nog even naar te kijken.
Daarom houd ik deze motie voorlopig aan.De voorzitter:Op verzoek van de heer Ten Broeke stel ik voor, zijn motie (21501-20,
nr. 424) van de agenda af te voeren.Daartoe wordt besloten.Staatssecretaris Timmermans:Voorzitter. Ik ben klaar.De beraadslaging wordt gesloten.De voorzitter:Ik dank de bewindslieden en ook de Kamer voor de medewerking.De vergadering wordt van 19.40 uur tot 20.40 uur geschorst.Voorzitter: Van Beek 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20082009-5333-5359.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl