ECLI:NL:RBAMS:2024:6251, Rechtbank Amsterdam, 11-10-2024, 23/3369
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2024-10-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Omgevingsrecht

Samenvatting: Beroep gegrond. Tussen partijen is niet in geschil dat het gebruik van het perceel van eiseres als wachtplaats in strijd is met het bestemmingsplan. Tussen partijen is ook niet in geschil dat op 24 en 25 april 2023 de [naam] in de ADM-haven lag, dat dit kegelschip 105 meter lang is en dat het een nacht aan de steiger heeft gelegen. Daarmee staat een overtreding van het bestemmingsplan dus voldoende vast. De afwijzing van het handhavingsverzoek wordt vernietigd wegens strijd met het zorgvuldigheidsbeginsel en het motiveringsbeginsel.

RECHTBANK AMSTERDAM
  
  
    Bestuursrecht
  
  
    zaaknummer: AMS 23/3369 
  
  
    uitspraak van de meervoudige kamer van 11 oktober 2024 in de zaak tussen
  
    
      
      [eiseres] , uit Amsterdam, eiseres
    (gemachtigde: mr. C.G.J.M. Termaat),
    
    
      en
    
    
  
  
    het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam, verweerder 
    (gemachtigde: mr. M.J.P. Kamp),
    
    
      Hierna samen aangeduid als: partijen.
    
    
    
      Als derde-partij neemt aan de zaak deel: [belanghebbende] , uit Amsterdam
      (gemachtigde: mr. M.J.W. Timmer).
    
    
    
      Hierna aangeduid als: [belanghebbende].
    
    
  
  
    Inleiding
    
    1. In deze uitspraak beoordeelt de rechtbank het beroep van eiseres tegen de afwijzing van haar handhavingsverzoek.
    
    2. Verweerder heeft dit handhavingsverzoek met het besluit van 28 oktober 2022 afgewezen (het primaire besluit). Eiseres heeft daartegen bezwaar gemaakt. Met de beslissing op bezwaar van 2 mei 2023 is verweerder bij de afwijzing gebleven (het bestreden besluit).
    
    3. De rechtbank heeft het beroep op 16 september 2024 op een zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: de heer [persoon] ([functie]), de gemachtigde van eiseres, de gemachtigde van verweerder en de gemachtigde van [belanghebbende].
    
  
  
    Beoordeling door de rechtbank
    
    4. De rechtbank beoordeelt de afwijzing van het handhavingsverzoek van eiseres. Zij doet dat aan de hand van de beroepsgronden van eiseres.
    
    5. De rechtbank verklaart het beroep gegrond. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.
    
    
      
        Feiten en omstandigheden
      
    
    
    6. Eiseres is sinds 2021 eigenaar van een perceel gelegen in de ADM-haven in Amsterdam (het perceel van eiseres). Een ander deel van de ADM-haven is in eigendom van de gemeente Amsterdam en in erfpacht uitgegeven aan [belanghebbende] (het perceel van [belanghebbende]). Op het perceel van [belanghebbende] liggen aan de [adres] twee aanlegsteigers, bedoeld voor het aanmeren van zogenaamde kegelschepen.
    
    7. Eiseres heeft op 8 april 2022 een handhavingsverzoek ingediend bij verweerder, omdat [belanghebbende] een deel van het perceel van eiseres zou laten gebruiken als wachtplaats voor kegel(tank)schepen, in strijd met het ter plaatse geldende bestemmingsplan.
    
    8. Tussen eiseres en verweerder is niet in geschil dat gebruik van het perceel van eiseres als wachtplaats voor kegelschepen in strijd is met het bestemmingsplan. Partijen verschillen echter van mening over de vraag of er zich daadwerkelijk een overtreding heeft voorgedaan, als gevolg waarvan verweerder tot handhaving over had moeten gaan.
    
    
      
        Overgangsrecht
      
    
    
    9. Per 1 januari 2024 is de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) ingetrokken en is de Omgevingswet in werking getreden. Omdat het verzoek om handhaving vóór die datum is ingediend, is in deze zaak de Wabo met de onderliggende regelingen nog van toepassing.
    
    
      
        Procesbelang
      
    
    
    10. Volgens [belanghebbende] kan het gebruik van het perceel van eiseres als wachtplaats voor kegelschepen zich op dit moment niet meer voordoen, omdat eiseres een damwand heeft aangelegd die het gebruik van de wachtplaatsen feitelijk onmogelijk maakt. Bovendien biedt [belanghebbende] de aanlegsteigers op dit moment niet aan als ligplaats voor kegelschepen.
    
    11. Volgens de rechtbank heeft eiseres voldoende procesbelang bij haar beroep. Ter zitting is gebleken dat de damwand ter hoogte van de rechtersteiger op dit moment nog niet is aangelegd. Dat is ter zitting ook door [belanghebbende] bevestigd. Niet in geschil is dat de linker aanlegsteiger momenteel niet meer kan worden gebruikt, maar de rechter aanlegsteiger kan op dit moment nog wel worden bereikt. Feitelijk bestaat dus nog steeds de mogelijkheid om het perceel van eiseres als wachtplaats voor kegelschepen te gebruiken. Daar komt bij dat eiseres ter zitting voldoende aannemelijk heeft gemaakt dat zij schade heeft geleden als gevolg van het bestreden besluit, omdat zij meerdere malen werkzaamheden stil heeft moeten leggen als gevolg van kegelschepen die haar terrein als wachtplaats gebruikten.
    
    
      
        Overtreding
      
    
    
    12. Volgens eiseres is het bestreden besluit onzorgvuldig en/of ondeugdelijk gemotiveerd. Volgens eiseres stelt verweerder ten onrechte dat er geen overtredingen zijn geconstateerd. Eiseres heeft diverse meldingen gedaan, maar verweerder heeft juist op andere momenten controles uitgevoerd. Eiseres heeft daarnaast informatie aangeleverd waaruit blijkt dat op 24 en 25 april 2023 kegeltankschip ‘ [naam] ’ aan de rechter aanlegsteiger en deels op het perceel van eiseres lag. Nadat eiseres daarover contact had opgenomen, heeft [belanghebbende] dit schip laten verwijderen. De lengte van dit schip is 105 meter en verweerder heeft zich eerder op het standpunt gesteld dat een schip van 100 meter of meer zal uitsteken over de waterperceelgrens van het perceel van eiseres. Hiermee staat volgens eiseres vast dat sprake is geweest van een overtreding. Hoewel eiseres deze informatie op 25 april 2023, en dus voor het nemen van het bestreden besluit, heeft aangeleverd, heeft verweerder hier bij het nemen van het bestreden besluit (op 2 mei 2023) geen rekening mee gehouden. 
    
    13. Verweerder heeft zich op het standpunt gesteld dat zij deze informatie terecht buiten beschouwing heeft gelaten bij het nemen van het bestreden besluit, omdat aan eiseres vele gelegenheden zijn geboden om het bestaan van een overtreding aan te tonen, maar zij daar niet in was geslaagd. Op het moment dat eiseres een ingebrekestelling stuurde vanwege het niet tijdig nemen van een besluit, was het advies van de bezwaarcommissie al gereed. Verweerder heeft de door eiseres aangeleverde informatie over de [naam] daarom niet meer meegenomen in de heroverweging in bezwaar. Een goede procesorde stond aan beoordeling van deze informatie in de weg, mede omdat er nieuw onderzoek nodig zou zijn geweest om uit te zoeken of er sprake was van een overtreding en wie als overtreder moet worden aangemerkt. Bovendien heeft [belanghebbende] meteen actie ondernomen toen bleek dat het kegelschip daar lag, waarna het schip de volgende ochtend is vertrokken.
    
    14. De rechtbank is van oordeel dat aangezien de informatie over de [naam] vóór het nemen van het bestreden besluit aan verweerder is toegestuurd, verweerder deze in het kader van de volledige heroverweging in bezwaar had moeten beoordelen. De goede procesorde stond in dit geval niet aan het betrekken van deze nieuwe informatie in de weg, mede omdat het ging om nieuwe relevante informatie die niet eerder bij eiseres bekend was. Het bestreden besluit is daarom onzorgvuldig tot stand gekomen.
    
    15. Uit het oogpunt van finale geschillenbeslechting ziet de rechtbank aanleiding zich ook inhoudelijk uit te laten over de door eiseres ingebrachte informatie. De rechtbank is van oordeel dat uit de informatie over de [naam] volgt dat sprake was van een overtreding van het bestemmingsplan. Voor dat oordeel acht de rechtbank relevant dat de gemachtigde van verweerder in een e-mail van 22 maart 2023 het volgende heeft geschreven: ‘Wil een schip met het achter- of voorsteven uitsteken over de waterperceelgrens van perceel [nummer], dan zal het moeten gaan om een schip van ongeveer 100 meter of meer.’ Perceel [nummer] is het perceel van eiseres. Tussen partijen is niet in geschil dat het gebruik van het perceel van eiseres als wachtplaats in strijd is met het bestemmingsplan. Tussen partijen is ook niet in geschil dat op 24 en 25 april 2023 de [naam] in de ADM-haven lag, dat dit kegelschip 105 meter lang is en dat het een nacht aan de steiger heeft gelegen. Daarmee staat een overtreding van het bestemmingsplan dus voldoende vast. 
    
    16. Het voorgaande betekent dat het beroep gegrond is en dat het bestreden besluit zal worden vernietigd wegens strijd met het zorgvuldigheids- en het motiveringsbeginsel. De beroepsgrond van eiseres slaagt. 
    
    
      
        Behoorlijk bestuur
      
    
    
    17. Eiseres heeft verder aangevoerd dat verweerder handelt in strijd met het gelijkheidsbeginsel en dat verweerder vooringenomen is. Volgens eiseres wil verweerder niet handhavend optreden tegen [belanghebbende], terwijl verweerder tegen eiseres wel direct handhavend optreedt. Verweerder zou nog steeds willen dat [belanghebbende] de ADM-haven weer kan laten gebruiken als wachtplaats voor kegeltankschepen. Verweerder heeft gecontroleerd op momenten dat er geen overtreding gaande was, terwijl ze wist dat er wel overtredingen plaatsvonden. Ook is de gemeente Amsterdam 100% aandeelhouder van [belanghebbende]. 
    
    18. Deze beroepsgrond slaagt niet. Van vooringenomenheid en handelen in strijd met het gelijkheidsbeginsel, is niet gebleken. Omdat het handhavend optreden van verweerder tegen eiseres op een andere overtreding zag, is van gelijke vallen geen sprake. Het feit dat verweerder niet handhavend optreedt omdat het nog steeds zou willen dat de ADM-haven kan worden gebruikt als wachtplaats voor kegelschepen, is onvoldoende onderbouwd. De omstandigheid dat de gemeente Amsterdam aandeelhouder is van [belanghebbende], maakt niet automatisch dat zij vooringenomen handelt door niet handhavend op te treden.
    
  
  
    Conclusie en gevolgen
    
    19. Het beroep is gegrond omdat het bestreden besluit is genomen in strijd met het motiveringsbeginsel en het zorgvuldigheidsbeginsel. De rechtbank vernietigt daarom het bestreden besluit. 
    
    20. Het is niet mogelijk het geschil definitief te beslechten, omdat verweerder eerst nog aan zet is. Verweerder zal daarom een nieuw besluit moeten nemen.  Naar aanleiding van de vastgestelde overtreding zal verweerder moeten bepalen of en zo ja, op welke wijze, hij tot handhaving over zal gaan. De rechtbank bepaalt dat verweerder daarbij ook de door eiseres in beroep overgelegde raadsinformatiebrief van 5 september 2023 moet betrekken alsook de eerdere meldingen die eiseres heeft gedaan van kegelschepen die wachtplaats innamen op haar perceel.  
    
    21. De rechtbank geeft verweerder hiervoor een termijn van acht weken. 
    
    22. Omdat het beroep gegrond is moet verweerder het griffierecht aan eiseres vergoeden en krijgt eiseres ook een vergoeding van haar proceskosten. Verweerder moet deze vergoeding betalen. Deze vergoeding bedraagt € 1.750,-, omdat de gemachtigde van eiseres een beroepschrift heeft ingediend en aan de zitting heeft deelgenomen. Verder zijn er geen kosten gemaakt die vergoed kunnen worden. 
    
  
  
    Beslissing
    
    
      De rechtbank:
    
    - verklaart het beroep gegrond;
    - vernietigt het bestreden besluit van 2 mei 2023;
    - draagt verweerder op binnen acht weken na de dag van verzending van deze uitspraak een nieuw besluit te nemen op het bezwaar, met inachtneming van deze uitspraak;
    - bepaalt dat verweerder het griffierecht van € 365,- aan eiseres moet vergoeden;
    - veroordeelt verweerder tot betaling van € 1.750,- aan proceskosten aan eiseres.
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. D. Sullivan, voorzitter, en mr. A.M. van der Linden-Kaajan en mr. C.M. Delstra, leden, in aanwezigheid van 
      mr. S.A. Adriaanse, griffier.
       De uitspraak is uitgesproken in het openbaar op 11 oktober 2024.
    
    
    
      
        
        
        
          
            
              griffier
            
            
              voorzitter
            
          
        
      
    
    
    
      Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op:
    
    
  
  
    Informatie over hoger beroep
    Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met deze uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen zes weken na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. 
    
    
      Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen. 
    
    
  
  
     Het bedoelde perceel van eiseres is kadastraal bekend gemeente Sloten (Noord-Holland), sectie K, [nummer].
  
  
    Een kegelschip is een schip dat gevaarlijke (https://nl.wikipedia.org/wiki/Gevaarlijke_stoffen) of schadelijke stoffen (https://nl.wikipedia.org/wiki/Schadelijke_stof) aan boord heeft en daarom overdag één of meer blauwe kegels (https://nl.wikipedia.org/wiki/Kegel_(ruimtelijke_figuur)) moet voeren. 
  
  
     Doordat de achterstevens van afgemeerde kegelschepen uitsteken over haar perceel.
  
  
     Het ter plaatse geldende bestemmingsplan is het bestemmingsplan Amerikahaven, zoals vastgesteld op 3 juli 2013. Het handhavingsverzoek is gebaseerd op 2.1, eerste lid en onder c van de Wabo.
  
  
     Dit volgt uit artikel 4.3, aanhef en onder a, van de Invoeringswet Omgevingswet.
  
  
     Ter zitting heeft [belanghebbende] toegelicht dat zij een website heeft waar wordt aangegeven waar schepen een ligplaats kunnen innemen. De locatie wordt hier niet meer op aangeboden door [belanghebbende].
  
  
     Zie ook artikel 7:11 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb).
  
  
     Ook al is de informatie aangeleverd binnen de termijn van 10 dagen voor de hoorzitting, als bedoeld in artikel 7:4, eerste lid, van de Awb. Dit is een termijn van orde.
  
  
     Zie ter vergelijking de uitspraak van de Afdeling bestuursrecht van de Raad van State (Afdeling) van 8 augustus 2018, ECLI:NL:RVS:2018:2672.
  
  
     Zie artikel 8:72, vierde lid, van de Awb.
  
  
     Zie het Besluit proceskosten bestuursrecht.