ECLI:NL:RBAMS:2025:1357, Rechtbank Amsterdam, 26-02-2025, 747759 / HA ZA 24-253
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2025-02-26 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Verbintenissenrecht

Samenvatting: Geschil tussen vastgoedeigenaar en beheerder. In het pand met woonstudio’s biedt de beheerder een woonconcept aan waarbij het hebben van een ‘community’ centraal staat. De beheerder vordert betaling van onbetaalde facturen. De eigenaar stelt daartegenover dat zij twee deelovereenkomsten heeft opgezegd per 1 januari 2024 en dat zij de beheerdersovereenkomst heeft ontbonden per 1 december 2024 omdat de beheerder structureel tekortschiet in de nakoming van haar verplichtingen. De eigenaar heeft echter onvoldoende onderbouwd dat sprake is van een (serieuze) tekortkoming, dus de ontbinding was onterecht. De opzegging van de twee deelovereenkomsten aan het einde van de looptijd was wel geldig. De eigenaar moet nog diverse facturen betalen. Verder oordeelt de rechtbank dat de beheerder een eerder kort gedingvonnis is nagekomen en dat zij dus geen dwangsommen heeft verbeurd.

RECHTBANK Amsterdam
    
    
      Civiel recht 
    
    
    
      Zaaknummer: C/13/747759 / HA ZA 24-253
    
    
    
      
        Vonnis van 26 februari 2025
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      1. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid CHANGE= VASTGOED BEHEER B.V., 
      te Almere,2. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid ESTATE CONNECT B.V., 
      te Almere,3. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid CHANGE= SHARED SERVICES B.V., 
      gevestigd te Almere,
      eisende partijen in conventie,
      verwerende partijen in reconventie,
      hierna samen te noemen: Change= c.s. en afzonderlijk: Change= Vastgoed Beheer, Estate Connect en Change= Shared Services,
      advocaat: mr. H.M. Giezen,
    
    
    
      tegen
    
    
    
      de coöperatie met uitgesloten aansprakelijkheid ISFII AMSTERDAM COÖPERATIEF U.A., 
      gevestigd te Amsterdam,
      gedaagde partij in conventie,
      eisende partij in reconventie,
      hierna te noemen: ISFII,
      advocaat: mr. N. Amiel.
    
    
    
  
  
    
      1De zaak in het kort
    
    
      1.1.
      Deze zaak gaat over de samenwerking die Change= c.s. en ISFII zijn aangegaan in een gebouw in [plaats] . ISFII is eigenaar van dat gebouw en verhuurt daarin 596 woonstudio’s. Change= c.s. biedt de huurders een woonconcept aan waarbij het hebben van een ‘community’ centraal staat. Dat houdt in dat Change= c.s. allerlei diensten aan de huurders aanbiedt, zoals internet, camerabeveiliging en huismeesters. De kosten die hiervoor worden gemaakt, worden (inmiddels) door de huurders aan ISFII betaald middels de servicekosten. ISFII betaalt vervolgens op haar beurt Change= c.s.
      
    
    
      1.2.
      In deze zaak vordert Change= c.s. dat ISFII een groot aantal openstaande bedragen aan haar betaalt. Volgens Change= c.s. is ISFII die bedragen verschuldigd omdat Change= c.s. de afgesproken diensten heeft geleverd. ISFII bestrijdt dat zij deze bedragen moet betalen.
    
    
      1.3.
      ISFII heeft ook een vordering tegen Change= c.s. ingesteld. ISFII wil de samenwerking beëindigen omdat Change= c.s. volgens haar structureel tekort schiet in de nakoming van haar verplichtingen. Volgens ISFII heeft Change= c.s. bovendien dwangsommen verbeurd omdat zij de veroordeling uit een kort gedingvonnis niet is nagekomen en moet Change= c.s. ook de kosten betalen die ISFII als gevolg daarvan extra heeft moeten maken, en nog een paar andere (schade)posten. Change= c.s. moet daarnaast juridische kosten vergoeden die ISFII heeft gemaakt omdat partijen dat hebben afgesproken. Tot slot vraagt ISFII een schadevergoeding omdat Change= c.s. de leegstand in het gebouw heeft laten oplopen. Change= c.s. voert verweer tegen de vordering van ISFII.
      
    
    
      1.4.
      De rechtbank wijst de vordering van Change= c.s. voor het grootste gedeelte toe. De vordering van ISFII wordt alleen toegewezen op het punt van de te vergoeden juridische kosten. 
      
    
  
  
    
      2De procedure
    
    
      2.1.
      Het verloop van de procedure blijkt uit:
      - het tussenvonnis van 4 september 2024,
      - het proces-verbaal van de mondelinge behandeling van 10 december 2024, en de daarin genoemde stukken.
      
    
    
      2.2.
      Ten slotte is vonnis bepaald.
      
    
  
  
    
      3De feiten
    
    
      3.1.
      Change= c.s. biedt een woonconcept aan voor werkende jongeren, waarbij het hebben van een ‘community’ centraal staat. Dit doet Change= c.s. enerzijds als dagelijks/operationeel beheerder van de gebouwen waarin het concept van Change= c.s. is geïmplementeerd en anderzijds door de aan haar gelieerde entiteiten Estate Connect en Change= Shared Services in te schakelen als leveranciers van diverse diensten in deze gebouwen. 
      
    
    
      3.2.
      ISFII is gelieerd aan de Duitse vermogensbeheerder DWS Group, die zich richt op langetermijninvesteringen in onder andere huisvesting. Rubens Capital Partners B.V. (Rubens Capital) beheert het Nederlandse Vastgoed voor DWS Group en dus voor ISFII.
      
      
        
          Het Gebouw
        
      
      
    
    
      3.3.
      Change= Amsterdam 2 B.V., een aan Change= c.s. gelieerde vennootschap, heeft voor DWS Alternatives GmbH (DWS) een gebouw gerealiseerd aan de [locatie 1] , [locatie 2] en [locatie 3] in [plaats] (het Gebouw). Het Gebouw heeft daarna een adres gekregen aan het [adres] . 
      
    
    
      3.4.
      Op 6 december 2017 hebben Change= Amsterdam 2 en DWS een koopovereenkomst gesloten met als doel de appartementsrechten in het Gebouw over te dragen aan DWS of aan een door DWS nader te noemen meester. DWS heeft ISFII aangewezen. Change= Amsterdam 2 heeft de appartementsrechten in het Gebouw op 16 mei 2019 overgedragen aan ISFII. 
      
      
        
          Property management agreement
        
      
      
    
    
      3.5.
      Het dagelijkse beheer van het Gebouw is door DWS van meet af aan uitbesteed aan Change= Vastgoed Beheer. Daarvoor hebben zij op 6 december 2017 een property management agreement (PMA) gesloten met een initiële looptijd van tien jaar. Op het moment dat ISFII de appartementsrechten in het Gebouw geleverd heeft gekregen, heeft zij ook de positie van DWS onder de PMA overgenomen. 
      
    
    
      3.6.
      Change= Vastgoed Beheer moet onder de PMA diverse diensten verzorgen voor ISFII ten behoeve van het Gebouw. Artikel 4.1 bepaalt dat daarbij op Change= Vastgoed Beheer een zorgplicht rust. In dit artikel staat onder meer: 
      
      
        
          “The Property Manager must in performing the Services: 
        
        
          (…)
        
      
      
        4.1.2
        
          
            at all times act in the best interests of the Owner;
          
          
            (…)
          
        
      
      
        4.1.5
        
          at all times act in accordance with instructions and directions from the Owner when performing its duties hereunder;(…)”
        
        
      
    
    
      3.7.
      In artikel 5 van de PMA is bepaald dat ISFII Change= Vastgoed Beheer jaarlijks de volgende management fee zal betalen: 
      
      
        
          “5.1 As from the Commencement Date, the Owner shall pay to the Property Manager an annual management fee of:
        
      
      
        5.1.1
        
          EUR 250,000.000 excluding VAT (“Fixed Fee”); and 
        
      
      
        5.1.2
        
          three percent (3%) of the net rental income collected quarterly by the Owner under the Residential Leases excluding VAT (“Residential Fee”); (…)”.
        
        
        
          Deze vergoedingen worden aangeduid als de PMA-vergoeding.
        
        
      
    
    
      3.8.
      Artikel 12.2 van de PMA bepaalt over de mogelijkheid om de PMA te beëindigen:
      
      
        
          “The Property Manager and the Owner may each terminate (ontbinden) this Agreement with immediate effect in case of serious default of material obligations (including gross negligence en recurring and/or continuing default in the performance of Services) under this Agreement. For the purpose of interpretation of this clause, the term “
          serious default
          ” includes: gross negligence or wilful misconduct, default or negligence which has not been cured within a reasonable grace period and/or which recurs and/or continues thereafter.”
        
      
      
      
        
          Levering diensten door Change= c.s.
        
      
      
    
    
      3.9.
      Voor de levering van de diensten onder de PMA heeft Change= Amsterdam 2 op 13 december 2018 met Change= Vastgoed Beheer en met Estate Connect overeenkomsten van dienstverlening gesloten (de Dienstenovereenkomst Change= Vastgoed Beheer respectievelijk Estate Connect). De dienstenovereenkomsten gingen in op 1 januari 2019 en hadden een looptijd van vijf jaar. ISFII heeft de positie van Change= Amsterdam 2 onder de Dienstenovereenkomsten overgenomen.
      
      
        
          Dienstenovereenkomst Change= Vastgoed Beheer
        
      
      
    
    
      3.10.
      De Dienstenovereenkomst Change= Vastgoed Beheer betreft de levering van (i) huismeesterdiensten voor handhaving en toezicht (Huismeester Handhaving en Toezicht), (ii) facility manager diensten (Huismeester Facilitair Manager), (iii) dagelijks onderhoud (Dagelijks Onderhoud) en (iv) de postkamer (Postkamer). Deze diensten worden tezamen aangeduid als Diensten Change= Vastgoed Beheer. 
      
    
    
      3.11.
      In artikel 2 van en de bijlagen bij de Dienstenovereenkomst Change= Vastgoed Beheer zijn de volgende, jaarlijkse vergoedingen vastgelegd:
      
        
          voor de dienst Huismeester Handhaving en Toezicht: € 68.400 (€ 38 per uur op basis van 1.800 uur per jaar) (inclusief btw);
        
        
          voor de dienst Huismeester Facilitair Manager: € 34.200 (€ 38 per uur op basis van 900 uur per jaar) (inclusief btw).
        
        
          voor de dienst Dagelijks Onderhoud: € 108.000 (€ 60 per uur op basis van 1.800 uur per jaar) (exclusief btw); en 
        
        
          voor de dienst Postkamer: € 10.800 (€ 900 per maand) (inclusief btw).
        
      
      
      
        
          Dienstenovereenkomst Estate Connect 
        
      
      
    
    
      3.12.
      De Dienstenovereenkomst Estate Connect betreft de levering van (i) beheer van gebouwgebonden signaalgeleidingsinstallatie (Infrastructuur Management), (ii) CCTV controle beheer en video content analyse (CCTV Monitoring) en (iii) gebouwbeheer, meldkamer en surveillancediensten (Gebouwbeheer en Meldkamerdiensten). Deze diensten worden tezamen aangeduid als Diensten Estate Connect. 
      
    
    
      3.13.
      In artikel 2 van en de bijlagen bij de Dienstenovereenkomst Estate Connect zijn de volgende, jaarlijkse vergoedingen vastgelegd:
      
        
          voor de dienst Infrastructuur Management: € 44.580 (€ 3.715 per maand) (exclusief btw); 
        
        
          voor de dienst CCTV Monitoring: € 47.400 (€ 3.950 per maand) (exclusief btw); en 
        
        
          voor de dienst Gebouwbeheer en Meldkamerdiensten: € 57.000 (€ 4.750 per maand) (exclusief btw).
        
      
      
      
        
          In eerste instantie namen huurders ook diensten af bij Change= c.s.
        
      
      
    
    
      3.14.
      Voor bepaalde diensten hebben partijen ervoor gekozen om deze mee te nemen in de servicekosten, zodat deze door de huurders aan ISFII werden betaald. Dit betrof de levering van meer ‘traditionele’ diensten, zoals warmtelevering in en schoonmaak van de algemene ruimtes en onderhoud aan de installaties van het Gebouw.
      
    
    
      3.15.
      
        In aanvulling hierop leverde Change= c.s. de ‘aanvullende’ diensten in eerste instantie aan de huurders op basis van een separate dienstenovereenkomst (Huurdersdienstenovereenkomst). Dit betrof de volgende diensten: (i) stoffering van de woning (Stoffering), (ii) bewonersbegeleiding door
        Huismeesters (Huismeester Bewonersbegeleiding), (iii) levering van internet in de individuele woningen van huurders (Internet in de Woning), (iv) CCTV-camerabeveiliging (CCTV-Camerabeveiliging) en (v) signaalgeleiding (Signaalgeleiding).
      
      
    
    
      3.16.
      Huurders waren verplicht om een Huurdersdienstenovereenkomst met Change= c.s. aan te gaan. In een procedure die was aangespannen door een van de huurders van ISFII heeft de kantonrechter van de Rechtbank Amsterdam op 21 juni 2021 geoordeeld dat dit in strijd is met de wet.
      
      
        
          Allonge
        
      
      
    
    
      3.17.
      Naar aanleiding van dit vonnis hebben partijen nieuwe afspraken gemaakt en deze op 8 september 2022 vastgelegd in een allonge op de PMA (de Allonge). In de Allonge zijn partijen overeengekomen dat de kosten voor de diensten die onder de Huurdersdienstenovereenkomst vielen (Stoffering, Huismeester Bewonersbegeleiding, Internet, CCTV-Camerabeveiliging en Signaalgeleiding) door Change= Vastgoed Beheer voortaan (en met terugwerkende kracht vanaf 2019) bij ISFII in rekening worden gebracht. ISFII zal deze vervolgens via de servicekosten bij huurders in rekening brengen. Deze diensten zijn in de Allonge gedefinieerd als Additional Services en zullen hierna als zodanig worden aangeduid. 
      
    
    
      3.18.
      Bijlage 1 bij de Allonge is een Final statement Services Charges 2019 en bijlage 2 een Final statement Services Charges 2020. De Allonge bepaalt in dat kader in artikel 2.1:
      
      
        “The Parties have agreed (i) on the (revised) final statements for the (revised) Service Charges, (now also) including the Additional Services Charges for the years 2019 en 2020 (Annex 1 and Annex 2), which also set out the pricing of the Additional Services, as well as (ii) on the revised advance payment amount that is due by the Tenants on a monthly basis pursuant to the Residential Leases for the provision of the Services including Additional Services.”
      
      
    
    
      3.19.
      De Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect zijn als bijlage 3 aan de Allonge gehecht. De Allonge bepaalt in dat kader in artikel 2.2:
      
      
        
          “The conditions for the supply of each of the Additional Services are laid down in separate agreements (“
          Separate Agreements
          ”), attached as 
          Annex 3
          , entered into between the Property manager and Change= Amsterdam 2 B.V. and Estate Connect B.V. respectively. The Owner agrees to the content of the Separate Agreements and the Property Manager is entitled to charge the Owner for the Additional Services. For the avoidance of doubt: the foregoing reference to charging the Owner for the Additional Services, does not imply any new or additional payment obligation for the Owner. Payment of the Additional Services follows the principle set forth in this Rider 1, with special reference to Clause 1 and Clause 4 of this Rider 1.”
        
      
      
    
    
      3.20.
      Partijen zijn in de Allonge verder overeengekomen dat alle risico’s die gepaard gaan met de (historische en toekomstige) levering van de Additional Services voor rekening en risico van Change= Vastgoed Beheer komen (overweging J en artikel 4.1 van de Allonge, het Additional Services Risk).
      
      
        
          Opzegging Dienstenovereenkomsten
        
      
      
    
    
      3.21.
      Op 11 mei 2023 heeft ISFII aan Change= c.s. laten weten dat zij de Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect niet wil verlengen na de overeengekomen looptijd van vijf jaar en heeft ze deze tegen 31 december 2023 opgezegd.
      
    
    
      3.22.
      Op 19 mei 2023 heeft Change= c.s. ISFII gemaild: 
      
      
        
          “Bij deze bevestigen wij de ontvangst van de opzegging van de aanvullende diensten, geleverd aan ISFII (…) door Estate Connect en Vastgoed Beheer.
        
        
          Wij zullen deze diensten, conform jullie verzoek en zoals het een goed partner betaamt, blijven doorleveren tot en met 31 december.”
        
      
      
      
        
          Aanstelling nieuwe huismeester en internetleverancier en kort geding
        
      
      
    
    
      3.23.
      Per 1 januari 2024 heeft ISFII Serve U Well als nieuwe huismeester en Teleplaza als nieuwe leverancier van internetdiensten aangesteld.
      
    
    
      3.24.
      Omdat Change= c.s. volgens ISFII niet meewerkte aan de overdracht van de internetdiensten naar Teleplaza is ISFII een kort geding gestart om medewerking af te dwingen. De voorzieningenrechter heeft Change= Vastgoed Beheer bij vonnis van 31 oktober 2023 (het Internetvonnis)– kort gezegd – veroordeeld tot medewerking, op straffe van een dwangsom van € 10.000 voor elke dat dat Change= Vastgoed Beheer in gebreke blijft, tot een maximum van € 500.000. 
      
      
        
          Ontbinding PMA
        
      
      
    
    
      3.25.
      ISFII vond dat Change= c.s. in gebreke was bij de nakoming van haar verplichtingen onder de PMA. ISFII heeft daarom op 16 februari 2024 een ingebrekestelling gestuurd (de Eerste Ingebrekestelling) en daarin Change= c.s. een herstelperiode van een maand gegund om de in de ingebrekestelling genoemde problematiek te herstellen. In de Eerste Ingebrekestelling heeft ISFII ook aangekondigd dat zij de PMA-vergoeding per het vierde kwartaal van 2023 zou opschorten.
      
    
    
      3.26.
      Change= c.s. heeft bij brief van 15 maart 2024 gereageerd en ontkend dat sprake zou zijn van tekortkomingen van haar zijde.
      
    
    
      3.27.
      ISFII heeft Change= c.s. op 18 juli 2024 een tweede ingebrekestelling gestuurd (de Tweede Ingebrekestelling) en Change= c.s. daarin een tweede en laatste herstelperiode gegeven tot en met 15 augustus 2024. Change= c.s. heeft bij e-mail van 15 augustus 2024 gereageerd op deze ingebrekestelling. De strekking van die e-mail is dat Change= c.s. het niet eens is met de door ISFII gemaakte verwijten.
      
    
    
      3.28.
      ISFII heeft de PMA bij brief van 18 november 2024 ontbonden per 1 december 2024 (de Ontbindingsbrief). 
      
    
  
  
    
      4Het geschil
    
    
      
        in conventie
      
    
    
    
      4.1.
      Change= c.s. vordert – na eiswijziging – om ISFII bij uitvoerbaar bij voorraad te verklaren vonnis te veroordelen: 
      
        
          tot betaling van € 5.047.896,37 aan Change= Vastgoed Beheer respectievelijk Estate Connect respectievelijk Change= Shared Services, ieder voor het bedrag dat hen blijkens het overzicht van productie 55 toekomt, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente vanaf de vervaldata zoals opgenomen in productie 55, 
        
        
          in de proceskosten, met rente.
        
      
      
    
    
      4.2.
      ISFII voert verweer. ISFII concludeert tot niet-ontvankelijkheid van Change= c.s., dan wel tot afwijzing van de vorderingen van Change= c.s., met uitvoerbaar bij voorraad te verklaren veroordeling van Change= c.s. in de kosten van deze procedure.
      
    
    
      4.3.
      Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan. 
      
      
        
          in reconventie
        
      
      
    
    
      4.4.
      ISFII vordert – samengevat en na eiswijziging – om:
      
        
          i) Change= Vastgoed Beheer te veroordelen tot betaling van verbeurde dwangsommen voor het maximale bedrag van € 500.000,
        
        
          ii) Change= Vastgoed Beheer te veroordelen tot betaling van nodeloos gemaakte kosten aan de zijde van ISFII voor een bedrag van € 144.812,12,
        
        
          iii) Change= Vastgoed Beheer te veroordelen tot betaling van de aan de zijde van ISFII gemaakte juridische kosten voor een bedrag van € 5.790,21,
        
        
          iv) primair voor recht te verklaren dat de PMA (inclusief Allonge) rechtsgeldig door ISFII is beëindigd per 1 december 2024 en, subsidiair, de PMA (inclusief Allonge) te ontbinden per de datum van het vonnis,
        
        
          v) Change= Vastgoed Beheer te veroordelen om binnen veertien dagen na dit vonnis het Gebouw als beheerder te ontruimen, op straffe van een dwangsom,
        
        
          vi) Change= Vastgoed Beheer te veroordelen om binnen veertien dagen na dit vonnis alle documentatie in relatie tot en nodig voor het beheer van het Gebouw aan ISFII over te dragen, op straffe van een dwangsom, 
        
        
          vii) ISFII te bevrijden van een eventueel resterende verplichting tot (i) van de PMA-Vergoeding en (ii) voor overige door Change= Vastgoed Beheer verrichte diensten,
        
        
          viii) Change= Vastgoed Beheer te veroordelen tot vergoeding van de aan de zijde van ISFII geleden schade als gevolg van nodeloze leegstand in het Gebouw, ten bedrage van € 123.985,
        
        
          ix) Change= Vastgoed Beheer te veroordelen in de proceskosten. 
        
      
      Ten aanzien van de te betalen bedragen vordert ISFII dat Change= Vastgoed Beheer wordt veroordeeld om daartoe binnen veertien dagen over te gaan en voor het geval voldoening binnen die termijn uitblijft, het toegewezen bedrag te vermeerderen met de wettelijke rente. Ten aanzien van de vorderingen onder i, ii, iii, v, vi, vii, viii en ix vordert ISFII het vonnis uitvoerbaar bij voorraad te verklaren.
      
    
    
      4.5.
      Change= c.s. voert verweer. Change= c.s. concludeert tot niet-ontvankelijkheid van ISFII, dan wel tot afwijzing van de vorderingen van ISFII, met uitvoerbaar bij voorraad te verklaren veroordeling van ISFII in de kosten van deze procedure.
      
    
    
      4.6.
      Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan.
      
    
  
  
    
      5De beoordeling
    
    
      
        in conventie en reconventie 
      
    
    
    
      5.1.
      
        	Beëindiging Property management agreement
      
      
      
        5.1.1.
        ISFII vordert een verklaring voor recht dat zij de PMA rechtsgeldig heeft ontbonden, dan wel om de PMA te ontbinden. Het is aan ISFII om te stellen en zo nodig te bewijzen dat Change= c.s. tekort is geschoten in de nakoming van haar verplichtingen onder de PMA en dat deze tekortkomingen ontbinding van de PMA rechtvaardigen. Daarbij geldt in dit geval dat sprake moet zijn van een serious default in de zin van artikel 12.2 van de PMA.
        
      
      
        5.1.2.
        De rechtbank stelt voorop dat ISFII ter onderbouwing van de rechtsgeldigheid van de ontbinding heeft verwezen naar standpunten die op andere punten in de procedure zijn ingenomen en naar producties. ISFII heeft die standpunten niet specifiek verbonden aan de ontbinding en heeft evenmin geduid wat uit de producties volgt en wat maakt dat hetgeen daarin is vermeld een ontbinding van de PMA rechtvaardigt. ISFII heeft er daarmee een zoekplaatje voor de rechtbank van gemaakt. ISFII lijkt ervan uit te gaan dat de rechtbank uit een productie zelf feitelijke en juridische stellingen van ISFII zal destilleren. Dat is niet juist. Zij dient zelf in haar processtukken duidelijk stellingen in te nemen en deze zo nodig te onderbouwen, onder verwijzing naar relevante passages in de producties. De rechtbank mag niet in de stukken van partijen op zoek gaan naar stellingen die zij mogelijk hadden willen innemen. Het zou zelfs in strijd zijn met artikel 24 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering als de rechtbank zelf standpunten gaat destilleren uit producties.
        
      
      
        5.1.3.
        De rechtbank begrijpt het standpunt van ISFII zo dat zij ter onderbouwing van de ontbinding verwijst naar de gebreken die zij in de conclusie van antwoord onder 3.9 heeft genoemd en naar de Eerste Ingebrekestelling en de Tweede Ingebrekestelling. In de conclusie van antwoord stelt ISFII onder 3.9 dat sprake is van disfunctioneren van Change= Vastgoed Beheer als beheerder onder de PMA. 
        
      
      
        5.1.4.
        In dat verband voert ISFII allereerst aan dat Change= Vastgoed Beheer haar eigen belang en dat van aan haar gelieerde entiteiten keer op keer voorop stelt en daarbij indruist tegen het belang van ISFII. Volgens ISFII heeft Change= Vastgoed Beheer de opzegging van de Dienstenovereenkomsten betwist om haar eigen (financiële) belang en dat van Estate Connect te beschermen. Verder wordt verwezen naar de problematiek die Change= Vastgoed Beheer heeft veroorzaakt rondom de overdracht van de internetdiensten. ISFII benoemt ook dat Change= Vastgoed Beheer herhaaldelijk onderwerp is van negatieve publiciteit en kritische Kamervragen. Tot slot zou Change= Vastgoed Beheer zich niet hebben gehouden aan de afspraak om – kort gezegd – samen op te trekken in juridische procedures die hen beiden aangaan. 
        
      
      
        5.1.5.
        De rechtbank is van oordeel dat deze omstandigheden niet kwalificeren als een serious default die ontbinding rechtvaardigen. Volgens ISFII leveren deze gebreken een schending op van (in ieder geval) artikel 4.1.2 en 4.1.5 van de PMA. Daarin staat dat Change= Vastgoed Beheer in the best interests van ISFII moet handelen en instructies van ISFII moet opvolgen bij het uitvoeren van de Diensten. Dit maakt echter niet dat Change= Vastgoed Beheer geen bezwaar mag maken tegen het opzeggen van de Dienstenovereenkomsten. De rechtbank zal hierna (onder 5.4) oordelen dat Change= c.s. het Internetvonnis niet heeft geschonden, zodat dit ook geen tekortkoming oplevert die ontbinding rechtvaardigt. Ten aanzien van de gestelde negatieve publiciteit valt zonder nadere toelichting, die ontbreekt, niet in te zien dat dit een tekortkoming van Change= Vastgoed Beheer oplevert in de relatie tussen ISFII en Change= Vastgoed Beheer. ISFII heeft ook niet duidelijk gemaakt dat en hoe het schenden van de afspraak over de samenwerking in juridische procedures maakt dat Change= Vastgoed Beheer haar zorgplicht heeft geschonden. Gesteld noch gebleken is dat de uitvoering van de Diensten hieronder te lijden heeft gehad. 
        
      
      
        5.1.6.
        ISFII voert verder aan dat Change= Vastgoed Beheer standaard beheerstaken verzaakt door niet of pas zeer laat op vragen te reageren, te verzaken om de reguliere kwartaaloverleggen in te plannen en door de leegstand in het Gebouw te laten oplopen.
        
      
      
        5.1.7.
        Ter onderbouwing van haar standpunt heeft ISFII er slechts op gewezen dat dit “bijvoorbeeld” volgt uit de e-mails van 22 december 2023, 7 maart 2024 en 5 april 2024, die zij als producties 19D en 19E heeft overgelegd, maar verder niet heeft toegelicht. Dat is onvoldoende om te kunnen oordelen dat Change= Vastgoed Beheer op deze punten inderdaad tekort is geschoten en dat die tekortkoming zodanig is dat dit een serious default oplevert en dus ontbinding van de PMA rechtvaardigt. 
        
      
      
        5.1.8.
        ISFII heeft tot slot naar voren gebracht dat Change= Vastgoed Beheer standaard beheerstaken ten opzichte van huurders verzaakt. Als onderbouwing legt zij “een greep uit de klachten van Huurders” over. Change= Vastgoed Beheer reageert volgens ISFII laat op huuropzeggingen, weigert een reservesleutel te verstrekken en komt niet opdagen bij de oplevering van woonstudio’s.
        
      
      
        5.1.9.
        Ook op dit punt schiet de onderbouwing van ISFII tekort. Ter onderbouwing wijst ISFII naar productie 19B. Daaruit volgen zeven klachten van huurders. Dat is onvoldoende om aan te nemen dat er reden is om de PMA te ontbinden. In het Gebouw bevinden zich 596 woonstudio’s (en dus enkele honderden huurders). Als daarvan zeven huurders klagen dan is dat een zeer beperkt aantal, en niet direct aan te merken als een serious default.
        
      
      
        5.1.10.
        ISFII heeft tijdens de mondelinge behandeling nog aangevoerd dat zij de verwijten die zij Change= c.s. maakt heel concreet heeft beschreven in een uitgebreide issue-lijst, die als bijlage bij de Eerste en Tweede Ingebrekestelling is gevoegd. Het enkel overleggen van deze lijst is echter niet voldoende om te voldoen aan de stelplicht. ISFII moet in haar processtukken uitleggen welke verwijten zij Change= c.s. maakt. 
        
      
      
        5.1.11.
        Het voorgaande leidt tot de conclusie dat ISFII onvoldoende heeft onderbouwd dat sprake is van een serious default. De overeenkomst is daarom niet rechtsgeldig ontbonden en blijft voortbestaan. Vordering iv van ISFII wordt dus afgewezen.
        
      
      
        5.1.12.
        De vorderingen die ISFII heeft ingesteld in het verlengde van de ontbinding van de PMA (ontruiming Gebouw (v), overdragen documentatie (vi) en bevrijden van eventueel resterende betalingsverplichting (vii)) worden ook afgewezen.
        
      
    
    
      5.2.
      
        PMA-vergoeding
      
      
      
        5.2.1.
        Change= c.s. vordert betaling van de PMA-vergoeding aan Change= Vastgoed Beheer voor het vierde kwartaal van 2023 en het jaar 2024. Dat komt volgens Change= c.s. neer op een bedrag van € 664.352,16. 
        
      
      
        5.2.2.
        Volgens ISFII bestaat de PMA-vergoeding voor het vierde kwartaal van 2023 uit twee delen: (i) twee openstaande posten vanwege een indexatie van de PMA-vergoeding van in totaal € 8.873,69 en (ii) de PMA-vergoeding voor het vierde kwartaal van 2023 en heeft zij de openstaande posten vanwege de indexatie inmiddels heeft voldaan. Bij haar wijziging van eis heeft Change= c.s. deze post niet meer gevorderd, zodat de rechtbank deze ook niet hoeft te bespreken.
        
      
      
        5.2.3.
        Ten aanzien van de PMA-vergoeding voor het vierde kwartaal 2023 en heel 2024 heeft ISFII verder aangevoerd dat zij gerechtigd was om de betaling daarvan op te schorten omdat Change= c.s. – kort gezegd – haar verplichtingen onder de PMA niet of niet behoorlijk heeft uitgevoerd.
        
      
      
        5.2.4.
        De verschuldigdheid van de PMA-vergoeding staat dus op zichzelf niet ter discussie. Zoals de rechtbank hiervoor heeft geoordeeld, heeft ISFII onvoldoende onderbouwd dat Change= c.s. tekort is geschoten in de nakoming van haar verplichtingen onder de PMA. ISFII was daarom niet gerechtigd om de betaling op te schorten, nog daargelaten dat ISFII heeft nagelaten aan te voeren wat volgens haar de consequenties van haar opschorting zijn. ISFII vordert immers geen nakoming van de PMA en heeft niet het standpunt ingenomen dat zij de betaling van de PMA-vergoeding zal hervatten zodra Change= c.s. de gestelde tekortkomingen heeft hersteld. Een vordering tot opschorting kan niet leiden tot het rechtsgevolg dat de opschortende partij voorgoed bevrijd is van haar betalingsverplichting. De PMA-vergoeding over het vierde kwartaal van 2023 en over 2024 is dus geheel toewijsbaar.	
        
      
    
    
      5.3.
      
        Geleverde diensten 
      
      
      
        5.3.1.
        Change= c.s. vordert betaling voor de levering van de Additional Services en verwijst ter onderbouwing van de verschuldigde bedragen naar bijlage 1 van de Allonge. Change= c.s. vordert daarnaast betaling voor de levering van de diensten Centraal Datacenter, Onderhoud Infrastructuur en Inrichting Algemene Ruimtes (Diensten Allonge) en verwijst ter onderbouwing van de verschuldigde bedragen naar bijlage 1 en 2 van de Allonge. ISFII is volgens Change= c.s. verder betaling verschuldigd op grond van de Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect. Uit de PMA volgt tot slot een betalingsverplichting voor Servicekosten administratie, Uithuizingskosten en Studiomutaties, aldus Change= c.s. 
        
      
      
        5.3.2.
        Het standpunt van Change= c.s. ten aanzien van de hoogte van de verschuldigde bedragen is schematisch als volgt weer te geven:
        
        
          
            
            
            
            
            
            
            
              
                
                  
                    Dienst
                  
                
                
                  
                    Maandelijks verschuldigd
                  
                
                
                  
                    Aantal facturen betaald
                  
                
                
                  
                    Aantal facturen onbetaald
                  
                
                
                  
                    Verschuldigd t/m november 2024
                  
                
                
                  
                    Aan 
                  
                
              
              
                
                  
                    Additional Services
                  
                
              
              
                
                  Stoffering
                
                
                  € 8.856,56
                
                
                  13
                
                
                  28
                
                
                  € 247.983,68
                
                
                  Shared Services
                
              
              
                
                  Huismeester Bewoners-begeleiding
                
                
                  In 2021 € 17.100, 
                  in 2022 en 2023 € 17.550, 
                  in 2024 € 18.000
                
                
                  12
                
                
                  29
                
                
                  € 512.550
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  Internet
                
                
                  € 26.820 
                
                
                  13
                
                
                  28
                
                
                  € 750.960
                
                
                  Estate Connect
                
              
              
                
                  CCTV-Camera-beveiliging
                
                
                  In 2021 € 5.960, 
                  vanaf 2022 € 8.960
                
                
                  13
                
                
                  26
                
                
                  € 420.680
                
                
                  Estate Connect
                
              
              
                
                  Signaalgeleiding
                
                
                  € 8.940
                
                
                  13
                
                
                  26
                
                
                  € 518.520
                
                
                  Estate Connect
                
              
              
                
                  
                    Diensten Allonge 
                  
                
              
              
                
                  Centraal Datacenter
                
                
                  € 1.986,25 (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 73.917,36
                
                
                  Estate Connect
                
              
              
                
                  Onderhoud Infrastructuur
                
                
                  € 1.210 (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 37.214,28
                
                
                  Estate Connect
                
              
              
                
                  Inrichting Algemene Ruimtes
                
                
                  € 4.205,68
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 105.142
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  
                    Diensten Change= Vastgoed Beheer
                  
                
              
              
                
                  Huismeester Handhaving en Toezicht
                
                
                  In 2021 € 5.700, 
                  in 2022 en 2023 € 5.850, 
                  in 2024 € 6.000
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 153.750
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  Huismeester Facilitair Manager
                
                
                  In 2021 € 2.850, 
                  in 2022 en 2023 € 2.925, 
                  in 2024 € 3.000
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 73.950,14
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  Dagelijks Onderhoud
                
                
                  € 10.890 (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  45
                
                
                  26
                
                
                  € 346.553,03
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  Postkamer
                
                
                  € 900 (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 27.679,86
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  
                    Diensten Estate Connect 
                  
                
              
              
                
                  Infrastructuur Management
                
                
                  € 4.495,15 (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 138.251,15
                
                
                  Estate Connect 
                
              
              
                
                  CCTV Monitoring
                
                
                  € 4.779,50 (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 146.996,82
                
                
                  Estate Connect 
                
              
              
                
                  Gebouwbeheer en Meldkamerdiensten
                
                
                  € 5.747,50 (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  46
                
                
                  25
                
                
                  € 176.768,36
                
                
                  Estate Connect 
                
              
              
                
                  
                    Servicekosten administratie
                  
                
                
                  5% van de gefactureerde servicekosten en 2% van de gefactureerde nutslasten
                
                
                  1
                
                
                  8
                
                
                  € 458.613,52
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  
                    Uithuizingskosten
                  
                
                
                  Variërend 
                
                
                  49
                
                
                  23
                
                
                  € 54.186,41
                
                
                  Shared Services
                
              
              
                
                  
                    Studiomutaties
                  
                
                
                  € 350 per studio (jaarlijks geïndexeerd)
                
                
                  41
                
                
                  26
                
                
                  € 139.827,60
                
                
                  Vastgoed Beheer
                
              
              
                
                  
                    Totaal
                  
                
                
                  € 4.383.544,21
                
              
            
          
        
        
      
      
        5.3.3.
        ISFII heeft de hoogte van voornoemde verschuldigde bedragen op zichzelf niet, althans niet onderbouwd betwist. ISFII benoemt in haar conclusie van antwoord in conventie wel dat in sommige gevallen bedragen die Change= c.s. als vergoeding voor diensten factureert niet kloppen, maar legt dit verder niet uit. 
        
      
      
        5.3.4.
        
          Wat ISFII verder aanvoert tegen de verschillende posten valt als volgt samen te vatten.
          Ten aanzien van de Additional Services beroept ISFII zich er primair op dat de eindafrekeningen (bijlage 1 en 2 Allonge) alleen aan de Allonge zijn gehecht zodat ISFII daar formeel goedkeuring voor kon geven en om duidelijk te maken dat de Additional Services als nieuwe servicekostenpost aan de huurders werden doorbelast. De eindafrekening vormt geen grondslag voor het betalen van de Additional Services en Diensten Allonge door ISFII aan Change= c.s. ISFII heeft erop gewezen dat artikel 2.2 van de Allonge ook expliciet vermeldt dat partijen geen extra betalingsverplichting aangingen. ISFII hoeft dus alleen te betalen voor diensten die zijn vervat in de Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect en slechts voor het bedrag zoals overeengekomen in deze overeenkomsten. 
          Over de Additional Services en Diensten Allonge heeft ISFII verder – kort gezegd – aangevoerd dat het gaat om posten waarvoor geen onderliggende leveringsovereenkomst bestaat (Internet), die niet aan huurders mogen worden doorberekend (Stoffering en Inrichting Algemene Ruimtes), dat onduidelijk is welke diensten eronder vallen (Signaalgeleiding, CCTV-Camerabeveiliging, Centraal Datacenter, Onderhoud Infrastructuur) of dat onduidelijk is waarom er apart voor wordt gefactureerd (Huismeester Bewonersbegeleiding). 
          Over de Diensten Change= Vastgoed Beheer heeft ISFII ook aangevoerd dat onduidelijk is waarom er apart wordt gefactureerd voor Postkamer en de Huismeesters. Volgens ISFII worden deze kosten dubbel in rekening gebracht.
          Over de Diensten Estate Connect heeft ISFII naar voren gebracht dat in de Dienstenovereenkomst Estate Connect voor het “beheer van gebouw gebonden Signaal Geleidingsinstallatie” (het leveren van internet) een maandbedrag van € 3.715 exclusief btw is opgenomen en dat Change= c.s., ondanks meerdere verzoeken, niet heeft onderbouwd wat deze post omvat en waarom zij de kosten in dit verband begroot op een maandbedrag van € 8.940.
          Over de Diensten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect heeft ISFII verder nog aangevoerd dat zij de Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect heeft opgezegd per 31 december 2023.
          Ten aanzien van de Servicekosten administratie stelt ISFII zich op het standpunt dat deze kosten zijn inbegrepen in de PMA-vergoeding. 
          Over de Uithuizingskosten heeft ISFII aangevoerd dat er geen verschil bestaat tussen Uithuizingskosten en Studiomutaties, dat Change= c.s. niet heeft onderbouwd dat deze kosten zijn gemaakt, dat ISFII dergelijke kosten ook niet van huurders heeft ontvangen. 
          Over de Studiomutaties heeft ISFII tot slot naar voren gebracht dat het kosten betreffen die niet aan huurders mogen worden doorberekend en daarom niet aan ISFII in rekening mogen worden gebracht. De werkzaamheden vallen verder onder de PMA-vergoeding. 
        
        
      
      
        5.3.5.
        Bij de beoordeling van de vordering maakt de rechtbank onderscheid tussen het gedeelte van de vordering dat is gebaseerd op vaste tarieven (de Additional Services, Diensten Allonge en Diensten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect) en de diensten waarvoor dat niet geldt (de Servicekosten administratie, Uithuizingskosten en Studiomutaties).
        
      
      
        5.3.6.
        Voor de eerstgenoemde categorie is van belang dat deze tarieven door Change= c.s. sinds medio respectievelijk eind 2021 aan ISFII zijn gefactureerd. Dat blijkt uit de overzichten die door Change= c.s. zijn overgelegd. Uit die overzichten blijkt ook dat ISFII deze facturen in eerste instantie (grotendeels) heeft betaald. Voor de precieze aantallen verwijst de rechtbank naar het hiervoor onder 5.3.2 weergegeven standpunt van Change= c.s. Deze omstandigheden, en het feit dat ISFII de hoogte van de verschuldigde bedragen op zichzelf niet gemotiveerd heeft betwist, maken dat de rechtbank ervan uitgaat dat partijen voornoemde tarieven voor de Additional Services, Diensten Allonge en Diensten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect zijn overeengekomen. ISFII heeft ook niet aangevoerd dat voor de betalingen geen rechtsgrond bestond en evenmin heeft zij de door haar betaalde bedragen als onverschuldigd betaald teruggevorderd. 
        
      
      
        5.3.7.
        De omstandigheid dat Change= c.s. tot begin 2023 ook het beheer voerde over bankrekening van ISFII en in die hoedanigheid ook betalingen van ISFII deed aan haar eigen vennootschappen, maakt dit niet anders. Het is de rechtbank onduidelijk of Change= c.s. de relevante facturen dus zelf en zonder instemming van ISFII heeft betaald. Daar lijkt het niet op, omdat Change= c.s. onbetwist heeft gesteld dat sinds eind 2021 facturen ook veelvuldig te laat werden betaald. Daarnaast geldt dat het hoe dan ook de eigen verantwoordelijkheid van ISFII blijft om na te gaan of Change= c.s. dit beheer correct uitvoert. Uit de stelling van ISFII dat zij vóór 2023 de facturen niet nauwgezet naliep omdat Change= c.s. was aangesteld om haar te ontzorgen, blijkt dat zij dat kennelijk niet heeft gedaan. Dat komt voor haar rekening en risico.
        
      
      
        5.3.8.
        Ook het standpunt van ISFII dat zij ten aanzien van de diensten Signaalgeleiding, CCTV-Camerabeveiliging, Centraal Datacenter, Onderhoud Infrastructuur “al jaren om opheldering vraagt” en voor de Huismeesterdiensten “tot in den treure” heeft gevraagd om inzichtelijk te maken hoeveel huismeesters er worden ingezet en welke werkzaamheden zij voor welk aantal uren hebben verricht, kan haar niet baten. Ter onderbouwing wijst ISFII op één e-mail van 7 oktober 2020 respectievelijk twee e-mails van 22 september 2021 en 6 oktober 2023. Deze e-mails vindt de rechtbank, zeker zonder nadere toelichting, die ontbreekt, onvoldoende om aan te nemen dat partijen over de levering van en betaling voor voornoemde diensten geen overeenstemming hadden. Daarbij is ook relevant dat ISFII nog geruime tijd na de verzending van in elk geval de eerste twee e-mails de facturen voor deze diensten heeft betaald.
        
      
      
        5.3.9.
        ISFII wordt evenmin gevolgd in haar standpunt met betrekking tot de dienst Infrastructuur management, vallend onder de Dienstenovereenkomst Estate Connect. Het komt de rechtbank voor dat ISFII hier twee diensten door elkaar haalt. Change= c.s. vordert vergoeding van de dienst Infrastructuur management, die ook wel wordt aangeduid als “Beheer van de gebouw gebonden signaal geleidingsinstallatie” en wijst ter onderbouwing op een door haar opgesteld overzicht dat eerst als productie 9 bij dagvaarding en later als productie 40 is overgelegd. ISFII verwijst in haar verweer naar productie 17 bij dagvaarding, maar dat overzicht gaat over de dienst Signaalgeleiding. Het bedrag van € 3.715 exclusief btw dat ISFII noemt correspondeert wel met het bedrag van € 4.495,15 inclusief btw dat Change= c.s. noemt voor Infrastructuur Management. 
        
      
      
        5.3.10.
        Het voorgaande heeft tot gevolg dat de rechtbank ISFII niet volgt in haar verweer ten aanzien van de Additional Services, Diensten Allonge en Diensten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect, dat er kort gezegd op neerkomt dat er geen rechtsgrond is voor de gefactureerde bedragen. Die rechtsgrond neemt de rechtbank wel aan. 
        
      
      
        5.3.11.
        Het beroep dat ISFII doet op de afspraken in de Allonge kan ISFII ook niet baten. Het standpunt van ISFII houdt niet in dat partijen met de Allonge hebben afgesproken dat eerdere afspraken over de levering van diensten komen te vervallen. Dit volgt ook niet uit de tekst van artikel 2.1 en 2.2 van de Allonge. Verder geldt dat de Allonge is gesloten met als doel dat de betreffende diensten door Change= c.s. bij ISFII in rekening zouden worden gebracht en dat ISFII deze vervolgens via de servicekosten bij huurders in rekening zou brengen. Daaruit volgt dat deze diensten wel degelijk onderdeel bleven van de rechtsverhouding en door ISFII zouden worden betaald. Change= c.s. is deze diensten ook blijven leveren en factureren en daarop is door ISFII niet aangegeven dat dat niet meer de bedoeling was. Dit maakt dat de rechtbank ervan uitgaat dat de afspraken over de levering van deze diensten zijn voortgezet, dat Change= c.s. gerechtigd was om conform die afspraken te factureren en dat Change= c.s. dat heeft gedaan.
        
      
      
        5.3.12.
        Het voorgaande leidt ten aanzien van de Additional Services, Diensten Allonge en Diensten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect tot de conclusie dat ISFII de gefactureerde bedragen verschuldigd is. 
        
      
      
        5.3.13.
        ISFII doet echter terecht een beroep op de opzegging van de Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect. Het staat vast dat ISFII vanaf 1 januari 2024 de huismeesterdiensten heeft laten uitvoeren door Serve U Well en de internetdiensten door Teleplaza. Het is dan ook niet gebleken dat Change= c.s. na die datum nog Diensten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect heeft geleverd, waarvoor ISFII een vergoeding verschuldigd zou zijn. Change= c.s. heeft wel aangevoerd dat in rechte nog niet vaststaat of de opzegging rechtmatig is geweest. Eind 2023 heeft Change= c.s. in het kort geding inderdaad de geldigheid van die opzegging betwist, maar daarover heeft de voorzieningenrechter toen niet beslist (zie hierna onder 5.4.8). Change= c.s. heeft in de huidige procedure echter geen vordering ingesteld over de (on)geldigheid van de opzegging. Sterker, Change= c.s. heeft zelf in een e-mail van 19 mei 2023 aan ISFII de ontvangst van de opzegging bevestigd, en laten weten dat zij tot 31 december 2023 de dienstverlening voort zal zetten (zie hiervoor onder 3.22). Aangezien Change= c.s. in deze procedure geen inhoudelijke argumenten heeft aangevoerd om aan te nemen dat de opzegging desondanks ongeldig zou zijn, gaat de rechtbank ervan uit dat ISFII de Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect rechtsgeldig heeft opgezegd. Dat betekent dat zij na 31 december 2023 geen vergoeding meer verschuldigd is voor de Diensten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect. Deze diensten zijn echter gefactureerd tot en met november 2024. Dat betekent dat voor de periode januari tot en met november 2024 de volgende bedragen op de vordering in mindering worden gebracht.
        
        
          
            
            
            
            
              
                
                  
                    Diensten Change= Vastgoed Beheer
                  
                
              
              
                
                  Huismeester Handhaving en Toezicht
                
                
                  11 x € 6.000
                
                
                  € 66.000
                
              
              
                
                  Huismeester Facilitair Manager
                
                
                  11 x € 3.000
                
                
                  € 33.000
                
              
              
                
                  Dagelijks Onderhoud
                
                
                  11 x € 13.815,22
                
                
                  € 151.967,42
                
              
              
                
                  Postkamer
                
                
                  11 x € 1.141,74
                
                
                  € 12.559,14
                
              
              
                
                  
                    Diensten Estate Connect 
                  
                
              
              
                
                  Infrastructuur Management
                
                
                  11 x € 5.702,61
                
                
                  € 62.728,71
                
              
              
                
                  CCTV Monitoring
                
                
                  11 x € 6.063,36
                
                
                  € 66.696,96
                
              
              
                
                  Gebouwbeheer en Meldkamerdiensten
                
                
                  11 x € 7.291,38
                
                
                  € 80.205,18
                
              
              
                
                  
                    Totaal in mindering
                  
                
                
                  € 473.157,41
                
              
            
          
        
        
      
      
        5.3.14.
        Ten aanzien van de Servicekosten administratie geldt dat Change= c.s. sinds de aanvang van de dienstverlening negen facturen heeft verstuurd (één in 2021, de rest in november 2023 en november 2024), waarvan ISFII alleen de eerste heeft betaald. Dat vindt de rechtbank onvoldoende om uit te gaan van een afspraak tussen partijen op dit punt. Ter onderbouwing van deze kostenpost wijst Change= c.s. naar het Beleidsboek nutsvoorzieningen en servicekosten van de huurcommissie (het Beleidsboek). Volgens Change= c.s. is het een verhuurder ingevolge dit Beleidsboek toegestaan om administratiekosten in rekening te brengen over servicekosten, ook als dat niet uitdrukkelijk overeen is gekomen. ISFII heeft er echter op gewezen dat uit bijlage 2 bij de PMA volgt dat Change= c.s. deze werkzaamheden onder de PMA moet uitvoeren. Dat heeft Change= c.s. niet bestreden. Change= c.s. heeft enkel aangevoerd dat het voor ISFII duidelijk was dat huurders een administratievergoeding betalen. Daarmee gaat Change= c.s. echter niet in op het standpunt van ISFII dat zij al administratiekosten betaalt via de PMA-vergoeding. De rechtbank kan op grond van het voorgaande niet vaststellen dat naast de PMA-vergoeding een aparte vergoeding voor deze werkzaamheden kan worden gerekend. De vordering Servicekosten administratie van € 458.613,52 wordt daarom afgewezen. 
        
      
      
        5.3.15.
        De posten Uithuizingskosten en Studiomutaties zijn beide gebaseerd op daadwerkelijk gemaakte kosten. ISFII heeft betwist dat die kosten zijn gemaakt. Gelet daarop had het op de weg van Change= c.s. gelegen om dit te onderbouwen. Omdat zij dat heeft nagelaten, acht de rechtbank deze vorderingen, dus een bedrag van € 54.186,41 + € 139.827,60 = € 194.014,01 niet toewijsbaar. 
        
      
    
    
      5.4.
      
        Verbeurde dwangsommen
      
      
      
        5.4.1.
        Volgens ISFII heeft Change= c.s. niet voldaan aan het Internetvonnis en heeft Change= c.s. de maximale dwangsom van € 500.000 verbeurd. ISFII wijst er op dat de veroordeling als volgt luidt:
        
        
          
            “De voorzieningenrechter (…) veroordeelt Change om binnen twee werkdagen na betekening van dit vonnis ISF en Teleplaza 
            ongehinderd toegang tot het gebouw
            , waaronder de MER en de SER, te verlenen en te bewerkstelligen dat ISF en Teleplaza voornoemde toegang behouden zolang niet door de bodemrechter (bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad) anders is beslist en om 
            ook anderszins onverwijld haar volledige medewerking te verlenen
             die vereist is, en al het nodige te doen wat noodzakelijk is, voor de overdracht van de levering van de internetdiensten aan Teleplaza met ingang van 1 januari 2024, inclusief daartoe benodigde voorbereidingswerkzaamheden (…)” [passages vetgedrukt door rb.]
          
        
        
      
      
        5.4.2.
        ISFII heeft vervolgens verschillende gedragingen beschreven die volgens haar duidelijk maken dat Change= c.s. geen ongehinderde toegang heeft verschaft en geen volledige medewerking heeft verleend.
        
      
      
        5.4.3.
        Change= c.s. heeft een deel van de door ISFII genoemde gedragingen erkend en een deel daarvan betwist. Ten aanzien van de erkende gedragingen meent Change= c.s. dat evenwel geen sprake is van schending van het Internetvonnis omdat de reikwijdte van de veroordeling beperkter is dan ISFII stelt. Volgens Change= c.s. kan de veroordeling niet los worden gezien van overweging 4.5 van het Internetvonnis. Daarin is overwogen:
        
        
          
            “(…) van belang is dat de thans te geven voorziening niet onomkeerbaar is. 
            Volgens ISF hoeft in de MER immers alleen de glasvezelbekabeling te worden ontkoppeld van de internetinstallaties van Estate Connect en te worden aangekoppeld aan de installaties van Teleplaza.
             ISF vraagt dus niet om ontruiming of ontmanteling van de MER; zij vordert slechts toegang en medewerking.” [passage vetgedrukt door rb.]
          
        
        
      
      
        5.4.4.
        Change= c.s. meent dat zij wel haar medewerking heeft verleend aan het ontkoppelen van de glasvezelbekabeling van de internetinstallaties van Estate Connect en het aankoppelen daarvan aan de installaties van Teleplaza. Op dit punt heeft zij dus voldaan aan het Internetvonnis. Zij heeft echter geweigerd om ISFII en Teleplaza verdere toegang te verschaffen tot de internetinstallaties omdat die haar eigendom zijn en omdat daarop ook de eigen bedrijfsprocessen en operaties van Change= Vastgoed Beheer draaien. Volgens Change= c.s. heeft de voorzieningenrechter haar ook niet veroordeeld om verdere medewerking te verlenen, omdat de veroordeling moet worden gelezen in het licht van overweging 4.5 van het Internetvonnis en de pleitnotities van ISFII in het kort geding. Dat Teleplaza de exploitatie van de in de MER-ruimte aanwezige internetinstallaties van Estate Connect ongemoeid zou laten, was en is voor Change= c.s. van wezenlijk belang. 
        
      
      
        5.4.5.
        Gelet op het verweer van Change= c.s. stelt de rechtbank eerst vast hoe het Internetvonnis moet worden uitgelegd.
        
        
          
            Reikwijdte veroordeling Internetvonnis
          
        
        
      
      
        5.4.6.
        De uitleg van een veroordeling moet gebeuren in het licht van en met inachtneming van de overwegingen die tot de beslissing hebben geleid. Daarbij kan betekenis toekomen aan wat in de gedingstukken is aangevoerd over het geschilpunt waarop de overwegingen en de beslissing betrekking hebben. Bij de uitleg moeten verder het doel en de strekking van de veroordeling tot richtsnoer worden genomen; de veroordeling mag niet verder strekken dan tot het bereiken van het daarmee beoogde doel. Als een veroordeling algemeen is geformuleerd, dan kan er aanleiding zijn deze veroordeling zo uit te leggen dat de prestatie ter voldoening aan die veroordeling slechts dan niet aan de veroordeling voldoet, wanneer daarover in ernst niet kan worden getwijfeld. Dit is afhankelijk van de veroordeling en de omstandigheden van het geval.
        
      
      
        5.4.7.
        De voorzieningenrechter heeft geoordeeld dat ISFII een spoedeisend belang heeft omdat zij de opdracht definitief en zonder voorbehoud aan Teleplaza heeft gegeven en Teleplaza vóór 1 januari 2024 voorbereidende werkzaamheden moet kunnen verrichten. Als ISFII de overeenkomst met Teleplaza niet kan nakomen, dreigt een schadeclaim. Verder bestaat dan het risico dat huurders na 1 januari 2024 zonder internet komen te zitten, terwijl ISFII verplicht is de huurders internet aan te bieden (overweging 4.4 in samenhang met 3.2 van het Internetvonnis).
        
      
      
        5.4.8.
        In overweging 4.5 van het Internetvonnis is de voorzieningenrechter ingegaan op het verweer van Change= c.s. dat ISFII de internetdienstverlening niet per 1 januari 2024 mag beëindigen. De beoordeling van dit verweer moet volgens de voorzieningenrechter in de bodemprocedure aan bod komen, omdat dat te ingewikkeld is voor de kort gedingprocedure en het (spoedeisend) belang van ISFII te groot. In dat kader heeft de voorzieningenrechter vervolgens overwogen dat de te geven voorziening niet onomkeerbaar is (zie de hiervoor onder 5.4.3 aangehaalde passage). 
        
      
      
        5.4.9.
        Gelet op de voorgaande overwegingen is de rechtbank het niet met Change= c.s. eens dat de veroordeling door de voorzieningenrechter is beperkt door hetgeen in overweging 4.5 is overwogen. In die overweging is weliswaar benoemd welke werkzaamheden volgens ISFII uitgevoerd moesten worden, maar alleen ter onderbouwing van het oordeel dat het verweer van Change= c.s. (dat ISFII de internetdienstverlening niet per 1 januari 2024 mag beëindigen) kan wachten tot de bodemprocedure. 
        
      
      
        5.4.10.
        De rechtbank is evenwel van oordeel dat de veroordeling zo moet worden uitgelegd dat Change= c.s. niet gehouden is om ISFII onbeperkte toegang tot de internetinstallaties te verschaffen. Change= c.s. verwijst namelijk terecht naar de pleitnotities van ISFII in het kort geding, waarin staat:
        
        
          “Wat betreft de installaties in de MER, geldt inderdaad dat deze voor het overgrote deel eigendom zijn van Change= Shared Services. De relevantie hiervan ontgaat ISFII echter, nu ISFII Change= niet verzoekt deze installaties aan Teleplaza over te dragen of te verwijderen, en evenmin verzoekt of Teleplaza gebruik mag maken van de betreffende installaties. (…)”
        
        
        
          Bovendien heeft ISFII niet bestreden dat op de installaties essentiële onderdelen voor de bedrijfsvoering van Change= c.s. draaien. Change= c.s. hoefde ISFII en Teleplaza dus niet onbeperkte toegang tot de internetinstallaties verschaffen en hoefde er niet op te rekenen dat zij, als zij dat niet zou doen, dwangsommen zou verbeuren. 
        
        
      
      
        5.4.11.
        Het voorgaande maakt dat het vonnis beperkter moet worden uitgelegd dan ISFII voorstaat. De rechtbank zal vervolgens ingaan op de concrete gedragingen die ISFII Change= c.s. verwijt. 
        
        
          
            De verweten gedragingen
          
        
        
      
      
        5.4.12.
        Ten aanzien van de verwijten die ISFII Change= c.s. maakt overweegt de rechtbank als volgt. 
        
        
          - Toegang 
        
        
      
      
        5.4.13.
        Volgens ISFII heeft Change= c.s. op 6 november 2023 personeel van Teleplaza gesommeerd om het Gebouw te verlaten terwijl zij daar waren om voorbereidende werkzaamheden te verrichten. Change= c.s. heeft verder geëist dat medewerkers van Teleplaza zich aanmelden bij de receptie voordat zij het Gebouw kunnen betreden. Op 1 en 2 december 2023 heeft Change= c.s. volgens ISFII toegangspassen van medewerkers van Teleplaza geblokkeerd. Volgens ISFII hebben zich vergelijkbare incidenten voorgedaan op 1 en 2 januari 2024. 
        
      
      
        5.4.14.
        Change= c.s. betwist dat zij in strijd met het Internetvonnis medewerkers van Teleplaza toegang heeft ontzegd. Change= c.s. wijst erop dat de heer [naam 1] van Rubens Capital een toegangspas heeft verkregen die hem autonoom en ongelimiteerd toegang tot de MER verschaft. Ter onderbouwing heeft Change= c.s. een sleutelverklaring d.d. 6 november 2023 overgelegd. Verder heeft Change= c.s. een registratieformulier overgelegd waaruit blijkt dat medewerkers van Teleplaza op 7, 8, 9 en 14 november dagdelen werkzaam zijn geweest in de MER en andere delen van het Gebouw. De rechtbank is van oordeel dat Change= c.s. hiermee voldoende heeft betwist dat zij van meet af aan medewerkers toegang heeft geweigerd.
        
      
      
        5.4.15.
        Wel staat vast dat Change= c.s. op een gegeven moment heeft verlangd dat medewerkers van Teleplaza zich eerst bij de receptie zouden melden omdat bleek dat zij zich toegang tot de internetinstallaties van Estate Connect verschafte. Op deze manier kon Change= c.s. toezicht houden en assisteren, teneinde te voorkomen dat haar internetinstallaties zouden worden ontregeld, zo voert zij aan. Gelet op de beperkte uitleg van het Internetvonnis in 5.4.10 en 5.4.11, levert dat geen schending op van het Internetvonnis. Daar komt bij dat Change= c.s. onbestreden heeft aangevoerd dat deze meldplicht niet tot vertraging of belemmering heeft geleid. 
        
      
      
        5.4.16.
        ISFII heeft niet nader onderbouwd dat Change= c.s. op 1 december 2023 toegangspassen heeft geblokkeerd en of dit heeft geleid tot een belemmering van de overdracht van de internetdiensten. Hetzelfde geldt voor de “soortgelijke incidenten” die ISFII benoemt. De rechtbank kan daarom niet vaststellen dat Change= c.s. op dit punt het Internetvonnis heeft geschonden. 
        
        
          - Toegang tot SERs
        
        
      
      
        5.4.17.
        Volgens ISFII heeft Change= c.s. geweigerd om haar het wachtwoord te geven dat nodig is om toegang te krijgen tot de SERs. Zij heeft hier op 17 november 2023 om gevraagd, maar dit pas op 2 januari 2024 verkregen.
        
      
      
        5.4.18.
        Change= c.s. heeft aangevoerd dat de SERs toegankelijk zijn met een sleutel en dat een volledige sleutelbos aan Teleplaza is verstrekt maar dat deze bij hen is zoekgeraakt. Gelet op deze betwisting en bij gebreke van een verdere onderbouwing, kan niet worden geconcludeerd dat Change= c.s. op dit punt het Internetvonnis heeft geschonden.
        
        
          - CMDB en UPT-kabels
        
        
      
      
        5.4.19.
        ISFII heeft aangevoerd dat Change= c.s. heeft geweigerd om de configuration management database (CMDB) op verzoek van ISFII aan te leveren. Change= c.s. heeft verder geen overzicht gegeven van de UPT-kabels die van de MER naar de gebouwdiensten van ISFII lopen, terwijl Change= c.s. dat wel had toegezegd.
        
      
      
        5.4.20.
        Change= c.s. heeft bij wijze van verweer aangevoerd dat zij de CMDB bij een toeleverancier moest opvragen, dat dit tijd heeft gekost maar dat Change= c.s. de CMDB meteen aan Teleplaza ter beschikking heeft gesteld toen zij die had ontvangen van de toeleverancier. Change= c.s. heeft geen toezegging gedaan om een overzicht te geven van de UPT-kabels. 
        
      
      
        5.4.21.
        Gelet op de gemotiveerde betwisting van Change= c.s. en bij gebreke van een verdere onderbouwing, kan de rechtbank niet vaststellen dat Change= c.s. op het punt van de CMDB niet de vereiste medewerking heeft verleend. Ten aanzien van de UPT-kabels heeft ISFII onvoldoende aangevoerd om te kunnen concluderen dat Change= c.s. haar medewerking aan de overdracht heeft geweigerd door geen overzicht te geven van de UPT-kabels. ISFII heeft namelijk niet uitgelegd dat dit overzicht nodig is voor de overdracht van de internetdiensten. 
        
        
          - Gebruik wandcontactdozen ontzegd
        
        
      
      
        5.4.22.
        ISFII meent dat Change= c.s. verder in strijd heeft gehandeld met het Internetvonnis omdat zij Teleplaza op 15 en 20 december 2023 het gebruik van enkele wandcontactdozen heeft ontzegd. 
        
      
      
        5.4.23.
        Change= c.s. heeft aangegeven dat dit wandcontactdozen betrof die werden gebruikt voor de uninterrupted power supply (UPS) van Change= c.s. De UPS is een belangrijke voorziening die waarborgt dat de systemen blijven functioneren als het reguliere netwerk een korte stroomonderbreking vertoont. Het is daarom onverantwoord om de betreffende wandcontactdozen voor andere doeleinden aan te wenden. Dit heeft Teleplaza wel gedaan en toen is de UPS in storing komen staan. Toen Change= c.s. dat bemerkte, heeft zij Teleplaza verboden nog langer van die wandcontactdozen gebruik te maken. Teleplaza heeft daarop aangegeven dat zij inderdaad onjuist heeft gehandeld en heeft in het vervolg een reeds bestaande en al eerder aangeboden wandcontactdoos gebruikt, aldus Change= c.s. ISFII heeft daarop niet inhoudelijk gereageerd. De rechtbank volgt dan ook de conclusie van Change= c.s. dat uit het voorgaande volgt dat niet kan worden geconcludeerd dat Change= c.s. geen uitvoering aan het Internetvonnis heeft gegeven.
        
        
          - Werk teniet gedaan
        
        
      
      
        5.4.24.
        ISFII stelt dat Change= c.s. afgeronde werkzaamheden teniet heeft gedaan. Change= c.s. heeft opzettelijk apparatuur van Teleplaza naar de parkeergarage verplaatst, waardoor waardevolle materialen onbeheerd in een gemeenschappelijke ruimte zijn achtergebleven. Verder heeft Change= c.s. volgens ISFII verbindingen ontkoppeld die door Teleplaza zijn gerealiseerd naar de glasvezelbekabeling naar de woonstudio’s. Ter onderbouwing van dit laatste heeft ISFII een USB-stick overgelegd met daarop onder andere filmpjes waaruit volgens haar volgt dat de heer [naam 2] , CEO van Change= Vastgoed Beheer, eigenhandig stekkers uit de glasvezelpatchkasten heeft getrokken teneinde de door Teleplaza gerealiseerde omzetting van het internet teniet te doen.
        
      
      
        5.4.25.
        Change= c.s. heeft aangevoerd dat het materiaal waarover het gaat restafval betrof en heeft ter onderbouwing foto’s overgelegd. Volgens Change= c.s. mag dit materiaal niet in de MER blijven liggen, mede omdat dit een brandgevaarlijke situatie oplevert. Change= c.s. betwist dat zij ooit enige verbinding heeft ontkoppeld van de apparatuur van Teleplaza. 
        
      
      
        5.4.26.
        De rechtbank ziet op basis van hetgeen Change= c.s. heeft aangevoerd niet in dat Change= c.s. met het verplaatsen van het materiaal afgeronde werkzaamheden van Teleplaza teniet heeft gedaan. Op de door Change= c.s. overgelegde foto’s zijn losse onderdelen en dozen te zien en niet valt in te zien dat Change= c.s. door het verplaatsen hiervan werk van Teleplaza teniet heeft gedaan. 
        
      
      
        5.4.27.
        Op de filmpjes die zijn overgelegd is te zien en horen dat er wordt gediscussieerd over werkzaamheden van Teleplaza in/aan de internetinstallaties. Volgens de personen die namens ISFII aanwezig zijn mag Teleplaza deze werkzaamheden op basis van het Internetvonnis uitvoeren en moet Change= c.s. daar medewerking aan verlenen. De heer [naam 2] is het daar niet mee eens. De discussie in de filmpjes gaat dus over de reikwijdte van het Internetvonnis (zie hiervoor onder 5.4.10 en 5.4.11). Daarvoor geldt dus ook dat de rechtbank van oordeel is dat Change= c.s. ISFII/Teleplaza geen onbeperkte toegang tot de internetinstallaties hoefde te geven. In het verlengde daarvan leveren de handelingen van de heer [naam 2] geen schending van het Internetvonnis op.
        
        
          - Oneigenlijke voorwaarden tijdelijke oplossing
        
        
      
      
        5.4.28.
        ISFII meent tot slot dat Change= c.s. in strijd heeft gehandeld met het Internetvonnis doordat zij oneigenlijke voorwaarden heeft gesteld aan een tijdelijke oplossing om de overdracht van de internetdiensten op Teleplaza mogelijk te maken. ISFII zou volgens het voorstel van Change= c.s. namelijk enkel gebruik mogen maken van een patchkast en patchpanelen van Estate Connect als zij daarvoor € 0,50 per aansluiting zou betalen. 
        
      
      
        5.4.29.
        Change= c.s. heeft aangevoerd dat het initiatief voor deze tijdelijke oplossing door Change= c.s. is genomen, omdat zij wilde voorkomen dat huurders nog langer zonder internet zouden komen te zitten. Omdat het niet de bedoeling was dat deze oplossing langer dan noodzakelijk zou duren, is het bedrag van € 0,50 per bewoner per dag voorgesteld, als incentive. ISFII heeft dit voorstel van de hand gewezen, kennelijk uit frustratie over Change= c.s.
        
      
      
        5.4.30.
        De rechtbank ziet niet in dat Change= c.s. met het doen van een voorstel voor een tijdelijke oplossing voor het leveren van internetdiensten aan de huurder, het Internetvonnis heeft geschonden. 
        
        
          
            Conclusie
          
        
        
      
      
        5.4.31.
        Het voorgaande maakt dat geen sprake is van een situatie dat in ernst niet kan worden getwijfeld dat de prestatie van Change= c.s. niet aan de veroordeling voldoet. Dit leidt tot de conclusie dat Change= c.s. het Internetvonnis niet heeft geschonden door ISFII en Teleplaza onbeperkte toegang tot de internetinstallaties te weigeren. Change= c.s. heeft daarom geen dwangsommen verbeurd. De vordering wordt op dit punt afgewezen.
        
      
    
    
      5.5.
      
        Nodeloos gemaakte kosten
      
      
      
        5.5.1.
        ISFII vordert vergoeding van nodeloos gemaakte kosten. Die kosten zien op twee posten. 
        
      
      
        5.5.2.
        De eerste post betreft nodeloos gemaakte kosten in verband met de overdracht van de internetdiensten aan Teleplaza. ISFII voert aan dat zij tijdelijk internetmodems heeft moeten huren omdat de overdracht van de internetdiensten niet was afgerond op 1 januari 2024. Teleplaza heeft verder extra werkzaamheden moeten verrichten, wat niet nodig was geweest als Change= c.s. haar medewerking had verleend. De totale schade is volgens ISFII € 89.225,40.
        
      
      
        5.5.3.
        ISFII vordert daarnaast vergoeding van de kosten die zij heeft gemaakt voor het inschakelen van externe beveiligers omdat de toegangsdeuren van het Gebouw rondom de (geplande) overgang van de internetdiensten niet meer naar behoren werkten. Deze deuren functioneren mede op basis van internetsignaallevering. Change= Vastgoed Beheer heeft volgens ISFII herhaaldelijk de instellingen van de toegangsdeuren aangepast en benodigde informatie voor de overdracht van de internetdiensten niet bij Teleplaza aangeleverd. De kosten die ISFII heeft moeten maken, bedragen € 55.586,72.
        
      
      
        5.5.4.
        Change= c.s. bestrijdt dat zij gehouden is deze kosten te vergoeden. Change= c.s. wijst erop dat het aan ISFII zelf te wijten is dat de overdracht van de internetdiensten niet op 1 januari 2024 gereed was. Ten aanzien van de toegangsdeuren heeft Change= c.s. naar voren gebracht dat de toegangsdeuren automatisch in het slot vallen als het internetsignaal wegvalt. Om de huurders toegang tot het Gebouw te laten houden en onveilige situaties te voorkomen, heeft Change= Vastgoed Beheer de toegangsdeuren per 1 januari 2024 op ‘openen op sensor’ moeten zetten. Hiermee gaan de deuren automatisch open als iemand zich voor de sensor begeeft. Ook hier geldt volgens Change= c.s. dus dat ISFII de situatie aan zichzelf te wijten heeft omdat er door haar toedoen geen internet was op 1 januari 2024.
        
      
      
        5.5.5.
        Gelet op hetgeen de rechtbank hiervoor ten aanzien van het Internetvonnis heeft geoordeeld, volgt zij Change= c.s. in het standpunt dat voornoemde kosten voor rekening en risico van ISFII komen. Deze kosten vloeien primair voort uit het feit dat de overdracht van de internetdiensten naar Teleplaza vertraging heeft opgelopen. Volgens ISFII komt dat door de weigerachtige houding van Change= c.s., maar ISFII heeft (te) lang van Change= c.s. vereist dat zij medewerking zou verlenen aan zaken waartoe zij niet gehouden was. ISFII is er in een (te) laat stadium toe overgegaan om in eigen c.q. eigenstandige patchkasten in de MER te investeren, waarna de internettransitie kon plaatsvinden. 
        
      
      
        5.5.6.
        De conclusie van het voorgaande is dat de vordering van ISFII op dit punt wordt afgewezen. 
        
      
    
    
      5.6.
      
        Juridische kosten 
      
      
      
        5.6.1.
        ISFII stelt dat partijen in de Allonge zijn overeengekomen dat Change= Vastgoed Beheer de juridische kosten van ISFII moet vergoeden die zijn gemaakt in het kader van de Additional Service Risk. In dat kader hebben de advocaten van ISFII in januari 2024 meegekeken met twee dagvaardingen die Change= Vastgoed Beheer zou uitbrengen tegen een groep huurders ten aanzien van de servicekostenvaststelling over de jaren 2019 en 2020. De Advocaten hebben daarvoor een bedrag van € 5.790,21 in rekening gebracht, dat door Change= Vastgoed Beheer moet worden vergoed. 
        
      
      
        5.6.2.
        Change= c.s. heeft de afspraak die ISFII aan haar vordering ten grondslag legt, onderkend. Zij meent echter dat ISFII deze vordering onvoldoende heeft onderbouwd omdat in de overgelegde factuur geen bedragen zijn opgenomen.
        
      
      
        5.6.3.
        Uit de specificatie bij de factuur is op te maken dat mr. Amiel 3,1 uur, tegen een uurtarief van € 585 heeft gewerkt. Dat komt neer op € 1.813,50. Mr. De Brabander heeft 7,7 uur gewerkt, tegen een uurtarief van € 455. Dat komt neer op € 3.503,50. Samen komt dit uit op € 5.317. ISFII vordert een bedrag van € 5.790,21, maar heeft niet uitgelegd hoe het verschil tussen € 5.317 en € 5.790,21 is te verklaren. Dit verschil is ook niet gelijk aan de verschuldigde btw over het aantal gewerkte uren. De rechtbank zal de vordering daarom toewijzen tot een bedrag van op € 5.317 en voor het overige afwijzen. 
        
      
    
    
      5.7.
      
        Schadevergoeding als gevolg van leegstaande units
      
      
      
        5.7.1.
        Volgens ISFII is de leegstand in het Gebouw nodeloos opgelopen als gevolg van het nalatig handelen van Change= Vastgoed Beheer. De schade die ISFII daardoor lijdt, moet Change= Vastgoed Beheer volgens haar vergoeden.
        
      
      
        5.7.2.
        De rechtbank kan op basis van hetgeen ISFII heeft aangevoerd niet vaststellen dat sprake is van leegstand die aan Change= Vastgoed Beheer is te wijten. ISFII wijst enkel op een tabel waarin is aangegeven hoeveel units er leeg staan. Daaruit blijkt niet dat Change= Vastgoed Beheer daarvan een verwijt kan worden gemaakt. Change= c.s. heeft er bovendien op gewezen dat partijen een minimale bezettingsgraad van 95% zijn overeengekomen en dat de bezetting daar niet onder is gedaald. Nu niet kan worden vastgesteld dat Change= Vastgoed Beheer op dit punt is tekort geschoten, wordt de gevorderde schadevergoeding afgewezen.
        
      
    
    
      5.8.
      
        Conclusie
      
      
      
        5.8.1.
        Al het voorgaande leidt tot de volgende conclusie.
        
        
          
            Vorderingen in conventie en reconventie
          
        
        
      
      
        5.8.2.
        De PMA en Allonge blijven in stand en partijen moeten daar uitvoering aan blijven geven. De rechtbank gaat ervan uit dat de Dienstenovereenkomsten Change= Vastgoed Beheer en Estate Connect rechtsgeldig zijn opgezegd.
        
      
      
        5.8.3.
        In conventie wordt de vordering van Change= c.s. toegewezen tot een bedrag van € 3.922.111,43, dat als volgt is opgebouwd: 
        
          
            € 664.352,16 voor de PMA-vergoeding (zie 5.2) en 
          
          
            € 4.383.544,21 (zie 5.3.2) - € 473.157,41 (zie 5.3.13) - € 458.613,52 (zie 5.3.14) - € 194.014,01 (zie 5.3.15) = € 3.257.759,27 voor de geleverde diensten.
          
        
        
      
      
        5.8.4.
        De toegewezen bedragen moeten worden betaald aan de entiteiten die daar recht op hebben, zoals blijkt uit productie 55 van Change= c.s. Deze bedragen worden verder vermeerderd met de gevorderde wettelijke handelsrente vanaf de vervaldata van de verschuldigde facturen zoals opgenomen in productie 55 van Change= c.s., aangezien daartegen geen verweer is gevoerd.
        
      
      
        5.8.5.
        ISFII wordt niet gevolgd in haar verweer tegen de gevorderde uitvoerbaarheid bij voorraad. ISFII heeft aangevoerd dat executie van het vonnis een reëel restitutierisico doet ontstaan, maar heeft dat niet onderbouwd. 
        
      
      
        5.8.6.
        In reconventie wordt de vordering tegen Change= Vastgoed Beheer inzake de juridische kosten toegewezen voor een bedrag van € 5.317, te vermeerderen met de wettelijke rente als het toegewezen bedrag niet binnen veertien dagen na dit vonnis is voldaan. 
        
      
      
        5.8.7.
        ISFII heeft gevraagd om de toe te wijzen bedragen in conventie te verrekenen met de toe te wijzen bedragen in reconventie. De rechtbank wijst dit af. De vordering in reconventie is ingesteld tegen Change= Vastgoed Beheer, terwijl de vorderingen in conventie zijn ingesteld door de verschillende entiteiten van Change= c.s. gezamenlijk. Estate Connect en Shared Services zijn echter geen schuldenaar zijn van de vordering in reconventie. 
        
        
          
            Proceskosten in conventie 
          
        
        
      
      
        5.8.8.
        ISFII is grotendeels in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) betalen. De proceskosten van Change= c.s. worden begroot op:
        
          
            
            
            
            
            
              
                
                  - kosten van de dagvaarding
                
                
                  €
                
                
                  112,37
                
                
                  
                
              
              
                
                  - griffierecht
                
                
                  €
                
                
                  9.825,00
                
                
                  
                
              
              
                
                  - salaris advocaat
                
                
                  €
                
                
                  8.714,00
                
                
                  (2 punten × € 4.357,00)
                
              
              
                
                  - nakosten
                
                
                  €
                
                
                  178,00
                
                
                  (plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing)
                
              
              
                
                  Totaal
                
                
                  €
                
                
                  18.829,37
                
                
                  
                
              
            
          
        
        
      
      
        5.8.9.
        De gevorderde wettelijke rente over de proceskosten wordt toegewezen zoals vermeld in de beslissing.
        
        
          
            Proceskosten in reconventie 
          
        
        
      
      
        5.8.10.
        Omdat partijen in reconventie over en weer in het ongelijk worden gesteld, compenseert de rechtbank de proceskosten tussen partijen, in die zin dat elke partij de eigen kosten in reconventie draagt. 
        
      
    
  
  
    
      6De beslissing
    
    
      De rechtbank
    
    
    
      
        in conventie
      
    
    
    
      6.1.
      veroordeelt ISFII een bedrag van € 3.922.111,43 te betalen aan Change= Vastgoed Beheer respectievelijk Estate Connect respectievelijk Change= Shared Services, ieder voor het bedrag dat hen blijkens het overzicht van productie 55 bij de dagvaarding toekomt, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente als bedoeld in artikel 6:119a BW vanaf de vervaldata van de verschuldigde facturen zoals opgenomen in productie 55,
      
    
    
      6.2.
      veroordeelt ISFII in de proceskosten van € 18.829,37, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, te vermeerderen met € 92,00 plus de kosten van betekening als ISFII niet tijdig aan de veroordelingen voldoet en het vonnis daarna wordt betekend,
      
    
    
      6.3.
      veroordeelt ISFII tot betaling van de wettelijke rente als bedoeld in artikel 6:119 BW over de proceskosten als deze niet binnen zeven dagen na aanschrijving zijn betaald,
      
    
    
      6.4.
      verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad,
      
    
    
      6.5.
      wijst het meer of anders gevorderde af,
      
      
        
          in reconventie
        
      
      
    
    
      6.6.
      veroordeelt Change= Vastgoed Beheer om aan ISFII te betalen een bedrag van € 5.317,00, te vermeerderen met de wettelijke rente als bedoeld in artikel 6:119 BW te rekenen vanaf veertien dagen na dit vonnis,
      
    
    
      6.7.
      compenseert de kosten tussen partijen in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt,
      
    
    
      6.8.
      verklaart onderdeel 6.6 van dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad,
      
    
    
      6.9.
      wijst het meer of anders gevorderde af.
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. H.J. Schaberg, mr. M.M. Breugem en mr. S.L. Haanschoten en in het openbaar uitgesproken op 26 februari 2025.
      
    
  
  
     ECLI:NL:RBAMS:2021:3097
  
  
     ECLI:NL:RBAMS:2023:6835
  
  
     HR 4 maart 2016, ECLI:NL:HR:2016:369
  
  
     HR 23 februari 2007 ECLI:NL:HR:2007:AZ3085
  
  
     HR 19 januari 2007, ECLI:NL:HR:2007:AZ0431