ECLI:NL:CRVB:1998:ZB7814, Centrale Raad van Beroep, 12-08-1998, 96/7891 WAO, 96/7892 WAO
Centrale Raad van Beroep — Uitspraak 
Datum: 1998-08-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Buitenlandse uitkering; anticumulatie; koerswijziging munt.
        De regel in art. 8 KB van 22-12-1972, Stb. 772, (inzake anticumulatie van Nederlandse met
         buitenlandse uitkering) dat koerswijziging van de buitenlandse munt op zich geen grond vormt voor herberekening van de Nederlandse uitkering wordt onverkort toegepast bij aanmerkelijke waardedaling van de buitenlandse munt (It. lire) ten opzichte van de gulden. Geen
        contra-legem-toepassing algemene rechtsbeginselen of algemeen beginsel van behoorlijk bestuur;
         evenmin grond voor "in redelijkheid niet" (toetsing lagere regel). Ook geen anticipatie op KB d.d. 24-11-1997, Stb. 585, op grond waarvan een jaarlijkse omrekening van de buitenlandse uitkering plaatsvindt aan de hand van de geldende koers. Twijfel aan verenigbaarheid nieuwe KB met EG-recht.

96/7891 + 7892 WAO
    
    
    U I T S P R A A K
    
    
    in het geding tussen:
    
    A, wonende te B (Italië), appellant,
    
    en
    
    het Landelijk instituut sociale verzekeringen, gedaagde.
    
    
    I. ONTSTAAN EN LOOP VAN HET GEDING
    
    
      Met ingang van 1 maart 1997 is de Organisatiewet sociale
      verzekeringen 1997 in werking getreden. Ingevolge de
      Invoeringswet Organisatiewet sociale verzekeringen 1997 treedt
      het Landelijk instituut sociale verzekeringen (Lisv) in de
      plaats van de betrokken bedrijfsvereniging. In het onderhavige
      geval is het Lisv in de plaats getreden van de
      Bedrijfsvereniging voor de Hout- en Meubelindustrie en de
      Groothandel in Hout. In deze uitspraak wordt onder gedaagde
      mede verstaan het bestuur van deze bedrijfsvereniging.
    
    
    
      Bij besluit van 20 juli 1995 (besluit I) heeft gedaagde
      appellants aanspraak op uitkering ingevolge de Wet op de
      arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO) ingaande
      1 augustus 1973 vastgesteld op f 44,76 per dag.
    
    
    
      Bij besluit van eveneens 20 juli 1995 (besluit II) heeft
      gedaagde appellants WAO-uitkering herberekend ingaande
      1 januari 1985 en deze vastgesteld op f 69,53 per dag. Voorts
      heeft gedaagde in dit besluit vastgesteld dat na
      1 januari 1985 geen wijziging in omstandigheden is opgetreden
      welke aanleiding zou kunnen of moeten zijn voor aanpassing van
      het op appellants uitkering in mindering te brengen bedrag aan
      Italiaans invaliditeitspensioen.
    
    
    
      De Arrondissementsrechtbank te Amsterdam heeft bij uitspraak
      van 2 juli 1996 de tegen deze besluiten ingestelde beroepen
      ongegrond verklaard.
    
    
    
      Appellant is bij gemachtigde R. van der Molen te
      Heemskerk van deze uitspraak in hoger beroep gekomen. Op de
      bij aanvullend beroepschrift van 2 december 1996 aangevoerde
      gronden heeft deze gevorderd het besluit van gedaagde,
      strekkende tot weigering van herberekening van de op
      appellants WAO-uitkering toe te passen korting, alsnog te
      vernietigen.
    
    
    Gedaagde heeft een verweerschrift ingediend.
    
    
      Appellants gemachtigde heeft bij brieven van 4 april 1997 en
      19 maart 1998 nadere stukken ingezonden.
    
    
    
      Op verzoek van de Raad hebben de rechtbank te Amsterdam en
      gedaagde stukken ingezonden betreffende een eerder geding
      tussen appellant en gedaagde. Deze stukken zijn aan het
      dossier toegevoegd.
    
    
    
      Het geding is behandeld ter zitting van de Raad op 1 juli
      1998. Appellant is daar verschenen bij zijn gemachtigde R. van
      der Molen, voornoemd. Gedaagde is verschenen bij gemachtigde
      M. Elfferich, werkzaam bij GAK Nederland B.V.
    
    
    
    II. MOTIVERING
    
    
      Appellant ontvangt, na achtereenvolgens in Italië en Nederland
      werkzaamheden te hebben verricht, sedert 2 juli 1973,
      respectievelijk 1 augustus 1973, een Nederlandse en een
      Italiaanse arbeidsongeschiktheidsuitkering.
    
    
    
      Bij besluit van 29 april 1993 heeft gedaagde de aan appellant
      per 1 augustus 1973 toekomende WAO-uitkering vastgesteld,
      rekening houdend met het feit dat hij tevens een Italiaanse
      uitkering ontving. Daarbij heeft gedaagde toepassing gegeven
      aan het - destijds en ten tijde in geding van kracht
      zijnde - Koninklijk Besluit van 22 december 1972, Stb. 772,
      berustend op artikel 52 (oud) van de WAO (nader: het KB). Het
      resultaat daarvan heeft gedaagde overeenkomstig de
      jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese
      Gemeenschappen vergeleken met de vaststelling van de WAO-uitkering
      onder toepassing van artikel 46 van de
      EG-verordening nr 1408/71 (nader: de Verordening) inzake de
      samenloop van uitkeringen. Aangezien deze laatste berekening
      niet tot een voor appellant gunstiger resultaat leidde, heeft
      gedaagde de WAO-uitkering met toepassing van het KB ingaande 1
      augustus 1973 vastgesteld op f 48,72 - f 5,11 aan Italiaanse
      uitkering = f 43,61 per dag.
    
    
    
      De rechtbank te Amsterdam heeft bij uitspraak van
      30 december 1994 het besluit van 29 april 1993 vernietigd.
      Daarbij heeft de rechtbank overwogen dat gedaagde bij de
      vaststelling van het op appellants WAO-uitkering in mindering
      te brengen bedrag aan Italiaanse uitkering een onjuiste koers
      van de Italiaanse lire heeft gehanteerd.
    
    
    Partijen hebben in deze uitspraak berust.
    
    
      Vervolgens heeft gedaagde de nu bestreden besluiten genomen,
      waartegen namens appellant wederom beroep is ingesteld.
    
    
    
      Gegeven de ongegrondverklaring van de beroepen bij de thans
      aangevallen uitspraak, en gelet op het in hoger beroep
      aangevoerde, constateert de Raad dat besluit I, waarbij het op
      de WAO-uitkering te korten bedrag aan Italiaanse uitkering per
      1 augustus 1973 nader is vastgesteld op f 3,96 en die
      uitkering op f 44,76 per dag, niet meer onderwerp van geschil
      vormt.
      Tevens stelt de Raad vast dat, wat betreft besluit II, de
      herberekening van de WAO-uitkering ingaande 1 januari 1985
      evenmin in geschil is.
      Voorts is niet bestreden dat vaststelling van de uitkering
      overeenkomstig artikel 46 van de Verordening niet tot een voor
      appellant gunstiger resultaat leidt.
    
    
    
      Het geschil in hoger beroep betreft uitsluitend de weigering
      van gedaagde om na 1 januari 1985 - tot de datum van het
      besluit, 20 juli 1995 - een herberekening van de uitkering uit
      te voeren, waartoe, in de visie van appellant, aanleiding zou
      bestaan gegeven de aanmerkelijke waardedaling na 1 januari
      1985 van de Italiaanse lire ten opzichte van de Nederlandse
      gulden. In dit verband heeft de gemachtigde van appellant
      verklaard op de hoogte te zijn met het bepaalde in de
      artikelen 8 en 9 van het KB en de daarop gegeven
      jurisprudentie, ingevolge welke koerswijzingen op zich niet
      kunnen leiden tot een herziening van het tot uitbetaling
      komende bedrag aan WAO-uitkering; hij beroept zich echter op
      de zogenoemde contra-legemjurisprudentie van de Raad, op grond
      waarvan in (bijzondere) omstandigheden strikte wetstoepassing
      achterwege blijft wegens strijd met algemene rechtsbeginselen
      of algemene beginselen van behoorlijk bestuur.
      Voorts is namens appellant gewezen op schriftelijke vragen in
      de Tweede Kamer over de toepassing van artikel 8 van het KB,
      de antwoorden daarop van de Staatssecretaris van Sociale Zaken
      en werkgelegenheid (vergaderjaar 1995-1996, nr 223) en de
      wijziging van het KB bij Koninklijk Besluit van 24 november
      1997, Stb. 585.
    
    
    
      De Raad overweegt, allereerst, dat in confesso is dat zich in
      casu na 1 januari 1985 geen omstandigheden hebben voorgedaan
      welke tot een herberekening van het tot uitbetaling komende
      bedrag van de WAO-uitkering overeenkomstig de bepalingen van
      het KB kunnen leiden; voorts, zoals ook namens appellant wordt
      erkend, dat naar de uitdrukkelijke bewoordingen van artikel 8
      van het KB zoals ten tijde in geding van kracht,
      koerswijzigingen van de betrokken vreemde munteenheid geen
      grond vormen voor zodanige herberekening. Dit laatste strookt
      met de terzake geldende regeling in artikel 51 van de
      Verordening en de daarop gegeven jurisprudentie van het EG-hof
      (zie bijvoorbeeld HvJ d.d. 5 mei 1983, arrest Van der
      Bunt-Craig, RSV 1983/214).
    
    
    
      De Raad vindt geen vrijheid om van eerdergenoemde bepaling van
      het KB af te wijken. Afgezien van de vraag hoe aanmerkelijk
      het concrete nadeel is dat appellant heeft ondervonden en
      ondervindt van de waardedaling van de lire ten opzichte van de
      gulden, en of dat op zich genomen voldoende grond zou vormen
      om te overwegen strikte wetstoepassing achterwege te laten,
      ziet de Raad zich hier niet geplaatst voor de vraag of voor
      dit laatste uit hoofde van regels van ongeschreven recht grond
      is te vinden in de individuele omstandigheden of
      bijzonderheden van het geval van appellant, maar wordt van
      hem, in diens vordering, in wezen verlangd in meer algemene
      zin uit te spreken dat een dwingend voorschrift onder bepaalde
      condities - in casu: die waarin zich een ongebruikelijk en voor
      de betrokkene ongunstig koersverloop voordoet - buiten
      toepassing dient te blijven. Dit zou in de visie van de Raad
      betekenen dat hij, in zekere mate abstraherend van het
      concrete geval, zich uitlaat over het redelijkheidsgehalte van
      het betrokken voorschrift, en aan zijn oordeel daaromtrent
      gevolgen verbindt voor de toepasselijkheid daarvan. Zulks valt
      echter buiten de grenzen van de door appellant bedoelde
      jurisprudentie. Buiten de stelling van appellant om merkt de
      Raad op dat hij evenmin aanleiding vindt om te oordelen dat de
      besluitgever in redelijkheid niet een voorschrift als dat van
      artikel 8 van het KB heeft kunnen vaststellen, mede gelet op
      de overeenkomstige strekking van het reeds vermelde artikel 51
      van de EG-verordening nr 1408/71.
    
    
    
      Overeenkomstige bezwaren als hierboven geformuleerd gelden ten
      aanzien van de toepassing bij wijze van anticipatie van het
      gewijzigde artikel 8 van het KB bij Koninklijk Besluit van 24
      november 1997, waarin is bepaald dat tenminste jaarlijks een
      omrekening plaatsvindt van het in mindering te brengen
      buitenlandse uitkeringsbedrag. Deze wijziging is in werking
      getreden op 5 december 1997 en aan het Besluit is geen
      terugwerkende kracht verleend. Overigens wijst de Raad erop
      dat toepassing op de voorhand van die regel zou betekenen dat
      ook bij koersstijging van de buitenlandse munt ten opzichte
      van de gulden een omrekening plaatsvindt.
    
    
    
      De Raad is op grond van het vorenstaande, evenals de
      rechtbank, van oordeel dat het bestreden besluit ook op het
      besproken onderdeel in stand kan blijven. De aangevallen
      uitspraak komt, voorzover aangevochten, voor bevestiging in
      aanmerking. Er zijn geen termen voor toepassing van artikel
      8:75 van de Algemene wet bestuursrecht inzake de vergoeding
      van proceskosten.
    
    
    
    III. BESLISSING
    
    De Centrale Raad van Beroep,
    
    Recht doende:
    
    Bevestigt de aangevallen uitspraak voorzover aangevochten.
    
    
    
      Aldus gegeven door mr N.J. Haverkamp als voorzitter en
      mr F.P. Zwart en prof. mr W.M. Levelt-Overmars als leden, in
      tegenwoordigheid van M.H.A. Uri als griffier en uitgesproken
      in het openbaar op 12 augustus 1998.
    
    
    
    (get.) N.J. Haverkamp.
    
    
    (get.) M.H.A. Uri.
    
    
    
    
      LK
      2008
    
    
    
    Q