ECLI:NL:RBLEE:2011:BQ4976, Rechtbank Leeuwarden, 17-05-2011, 17/880032-11 VON
Rechtbank Leeuwarden — Uitspraak 
Datum: 2011-05-17 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht

Samenvatting: Mensenhandel, geen medeplegen, vrijspraak.

RECHTBANK LEEUWARDEN
      Sector straf
    
    
    parketnummer 17/880032-11 VON
    
    vonnis van de meervoudige kamer voor de behandeling van strafzaken d.d. 17 mei 2011 in de zaak van het openbaar ministerie tegen de verdachte
    
    
      [verdachte], 
      geboren op [geboortedatum] te [geboorteplaats],
      thans gedetineerd in P.I. Noord, gevangenis De Marwei, Holstmeerweg 7 te Leeuwarden.
    
    
    
      De rechtbank heeft gelet op het ter terechtzitting gehouden onderzoek van 3 mei 2011.
      De verdachte is verschenen, bijgestaan door mr. J.F. Rouwé-Danes, advocaat te Leeuwarden.
    
    
    
      Tenlastelegging
      Aan verdachte is ten laste gelegd dat:
    
    
    
      1.
      hij in of omstreeks de periode van 1 december 2010 tot en met 19 januari 2011, te Leeuwarden en/of (elders) in Nederland en/of in Duitsland (te Hamburg en/of elders) en/of in Bulgarije (te Sliven en/of elders), althans buiten Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen,
    
    
    
      A. (sub 1)
      een ander, te weten [naam ], door dwang en/of geweld en/of een of meer andere feitelijkhe(i)d(en) of door dreiging met geweld of een of meer andere feitelijkhe(i)d(en) en/of door afpersing, fraude, misleiding dan wel door misbruik van uit feitelijke omstandigheden voortvloeiend overwicht, door misbruik van een kwetsbare positie of door het geven of ontvangen van betalingen of voordelen om de instemming van een persoon te verkrijgen die zeggenschap had over die [naam ], heeft (aan)geworven, vervoerd, overgebracht, gehuisvest of opgenomen, met het oogmerk van uitbuiting van die [naam ] en/of
    
    
    
      B. (sub 3)
      een ander, te weten [naam ], heeft aangeworven en/of meegenomen en/of ontvoerd met het oogmerk die [naam ] in (een) ander(e) land(en) (Duitsland en/of Nederland) ertoe te brengen zich beschikbaar te stellen tot het verrichten van seksuele handelingen met of voor (een) derde(n) tegen betaling en/of
    
    
    
      C. (sub 4)
      een ander, te weten [naam ], met een van de onder A. genoemde middelen, heeft gedwongen of bewogen zich beschikbaar te stellen tot het verrichten van arbeid of diensten dan wel onder een of meer van de onder A. genoemde omstandigheden enige handelingen heeft ondernomen waarvan verdachte en/of verdachtes mededader(s) wist(en) of redelijkerwijs moest(en) vermoeden dat die [naam ] zich daardoor beschikbaar stelde tot het verrichten van arbeid of diensten en/of
    
    
    
      D. (sub 6)
      opzettelijk voordeel heeft getrokken uit de uitbuiting van een ander, te weten [naam ] en/of
    
    
    
      E. (sub 9)
      een ander, te weten [naam ] met een van de onder A. genoemde middelen, heeft gedwongen dan wel heeft bewogen verdachte en/of verdachtes mededader(s) te bevoordelen uit de opbrengst van haar seksuele handelingen met of voor (een) derde(n)
    
    
    immers heeft/is verdachte tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alléén
    
    
      - die [naam ] vanuit Bulgarije naar Duitsland gebracht en/of het vervoer voor haar betaald en/of met haar meegereisd en/of 
      - die [naam ] (in Hamburg) in een club of bordeel, althans een seksinrichting, in de prostitutie laten werken en/of
      - die [naam ] (in Hamburg) zo hard op en/of tegen het hoofd geslagen dat zij bewusteloos raakte en/of meermalen in het gezicht, althans op en/of tegen het hoofd en/of de rug en/of in de buikstreek geslagen en/of gestompt en/of tegen het lichaam geschopt en/of getrapt en/of aan de haren getrokken en/of
      - (in Hamburg) de verdiensten van die [naam ] afgenomen en/of laten afgeven en/of geprofiteerd van de (deels) door de verdiensten van haar aangeschafte goederen (zoals kleding en/of eten en/of boodschappen) en/of verbleven in een kamer/appartement, waarbij de huur is betaald uit de opbrengst van haar seksuele handelingen met of voor (een) derde(n) en/of
      - die [naam ] vanuit Duitsland naar Nederland gebracht en/of het vervoer voor haar betaald en/of met haar meegereisd en/of 
      - voor die [naam ] (in Leeuwarden) een kamer geregeld in en/of haar als  prostituee laten werken in seksinrichting Love & Joy en/of 
      - (in Leeuwarden) die [naam ] naar haar werkplek gebracht en/of van haar werkplek opgehaald en/of haar bijna dagelijks laten werken en/of voor haar de werktijden bepaald en/of
      - die [naam ] (in Leeuwarden) mishandeld door haar (bijna dagelijks, in elk geval meermalen) in het gezicht, althans op en/of tegen het hoofd, te slaan en/of te stompen en/of door haar zo hard te slaan en/of te stompen dat zij omviel en/of door haar keel dicht te knijpen en/of door te schoppen en/of te trappen en/of te stompen en/of te slaan op/tegen haar heup(en) en/of arm(en) en/of hand(en) en/of in haar buikstreek en/of op/tegen haar rug, in elk geval op en/of tegen meerdere plaatsen van haar lichaam en/of door haar met een kabel/snoer op haar be(e)n(en) te slaan en/of door haar zogenaamde oorvijgen te geven en/of een deel van haar hoofdharen weg te snijden/scheren en/of
      - die [naam ] bedreigd met de woorden -zakelijk weergegeven- dat hij haar zou verkopen en/of dat haar en/of haar moeder iets zou worden aangedaan en/of
      - (in Leeuwarden) de verdiensten van die [naam ] afgenomen en/of laten afgeven en/of geprofiteerd van de (deels) door de verdiensten van haar aangeschafte goederen (zoals kleding en/of eten en/of boodschappen) en/of verbleven in (een) hotel(s) die werd(en) betaald uit de opbrengst van haar seksuele handelingen  met of voor (een) derde(n) en/of 
      - (in Leeuwarden) controle uitgeoefend of laten uitoefenen op de door die [naam ] verrichtte werkzaamheden, door o.a. bij te houden en/of te controleren hoeveel klanten zij heeft gehad en/of hoeveel haar verdiensten bedroegen en/of
    
    
    een en/of ander terwijl die [naam ] de Nederlandse taal niet of onvoldoende sprak/beheerste en/of onbekend was in Nederland en/of met de Nederlandse regels en/of wetten en/of gewoonten en/of gebruiken en/of (bijna) niemand in Nederland kende
    
    en/of/aldus
    
    bewerkstelligd dat die [naam ] van hem/hen afhankelijk was;
    
    (artikel 273f lid 1 aanhef en onder sub 1 en/of sub 3 en/of sub 4 en/of sub 6 en/of sub 9 en/of lid 2 en/of lid 3 aanhef en onder sub 1 van het Wetboek van Strafrecht)
    
    
      2.
      hij in of omstreeks de periode van 1 december 2010 tot en met 19 januari 2011, te Leeuwarden en/of (elders) in Nederland en/of in Duitsland (te Hamburg en/of elders) en/of in Bulgarije (te Sliven en/of elders), althans buiten Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen,
    
    
    
      A. (sub 1)
      een ander, te weten [naam 1], door dwang en/of geweld en/of een of meer andere feitelijkhe(i)d(en) of door dreiging met geweld of een of meer andere feitelijkhe(i)d(en) en/of door afpersing, fraude, misleiding dan wel door misbruik van uit feitelijke omstandigheden voortvloeiend overwicht, door misbruik van een kwetsbare positie of door het geven of ontvangen van betalingen of voordelen om de instemming van een persoon te verkrijgen die zeggenschap had over die [naam 1], heeft (aan)geworven, vervoerd, overgebracht, gehuisvest of opgenomen, met het oogmerk van uitbuiting van die [naam 1] en/of
    
    
    
      B. (sub 3)
      een ander, te weten [naam 1], heeft aangeworven en/of meegenomen en/of ontvoerd met het oogmerk die [naam 1] in (een) ander(e) land(en) (Duitsland en/of Nederland) ertoe te brengen zich beschikbaar te stellen tot het verrichten van seksuele handelingen met of voor (een) derde(n) tegen betaling en/of
    
    
    
      C. (sub 4)
      een ander, te weten [naam 1], met een van de onder A. genoemde middelen, heeft gedwongen of bewogen zich beschikbaar te stellen tot het verrichten van arbeid of diensten dan wel onder een of meer van de onder A. genoemde omstandigheden enige handelingen heeft ondernomen waarvan verdachte en/of verdachtes mededader(s) wist(en) of redelijkerwijs moest(en) vermoeden dat die [naam 1] zich daardoor beschikbaar stelde tot het verrichten van arbeid of diensten en/of
    
    
    
      D. (sub 6)
      opzettelijk voordeel heeft getrokken uit de uitbuiting van een ander, te weten [naam 1] en/of
    
    
    
      E. (sub 9)
      een ander, te weten [naam 1] met een van de onder A. genoemde middelen, heeft gedwongen dan wel heeft bewogen verdachte en/of verdachtes mededader(s) te bevoordelen uit de opbrengst van haar seksuele handelingen met of voor (een) derde(n)
    
    
    immers heeft/is verdachte tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alléén
    
    
      - die [naam 1] (in Bulgarije) voorgesteld met hem en/of zijn mededader(s) naar het buitenland te gaan om daar in de prostitutie te gaan werken en/of
      - (in Bulgarije) voor die [naam 1] een paspoort geregeld/betaald en/of
      - die [naam 1] vanuit Bulgarije naar Duitsland gebracht en/of het vervoer voor haar betaald en/of met haar meegereisd en/of 
      - voor die [naam 1] (in Hamburg) een kamer geregeld in en/of haar als prostituee laten werken in een club of bordeel, althans een seksinrichting, en/of
      - (in Hamburg) die [naam 1] 50% van haar verdiensten afgenomen en/of laten afgeven en/of een deel van de door haar aan zijn mededader(s) afgedragen verdiensten aangenomen en/of en/of geprofiteerd van de (deels) door de verdiensten van haar aangeschafte goederen (zoals kleding en/of eten en/of boodschappen) en/of verbleven in een kamer/appartement, waarbij de huur is betaald uit de opbrengst van haar seksuele handelingen met of voor (een) derde(n) en/of
      - (in Hamburg) controle uitgeoefend of laten uitoefenen op de door die [naam 1] verrichtte werkzaamheden, door o.a. bij te houden of te controleren hoeveel condooms zij heeft gebruikt en/of 
      - die [naam 1] niet toegestaan vanuit Duitsland terug te gaan naar Bulgarije en/of
      - die [naam 1] vanuit Duitsland naar Nederland gebracht en/of het vervoer voor haar betaald en/of met haar meegereisd en/of 
      - voor die [naam 1] (in Leeuwarden) een kamer geregeld in en/of haar als prostituee laten werken in seksinrichting Love & Joy en/of
      - (in Leeuwarden) die [naam 1] naar haar werkplek gebracht en/of van haar werkplek opgehaald en/of haar bijna dagelijks laten werken en/of voor haar de werktijden bepaald en/of
      - die [naam 1] bedreigd met de woorden -zakelijk weergegeven- dat als zij hem en zijn mededader(s) zou verraden haar kind zou worden vermoord en/of het huis van haar vader in brand zou worden gestoken en/of dat zij zou worden verkocht en/of
      - die [naam 1] angst ingeboezemd door (meermalen) in haar aanwezigheid [naam ] te mishandelen en/of
      - (in Leeuwarden) die [naam 1] 50% van haar verdiensten afgenomen en/of laten afgeven en/of een deel van de door haar aan zijn mededader(s) afgedragen verdiensten aangenomen en/of geprofiteerd van de (deels) door de verdiensten van haar aangeschafte goederen (zoals kleding en/of eten en/of boodschappen) en/of verbleven in (een) hotel(s) die werd(en) betaald uit de opbrengst van het seksuele handelingen met of voor (een) derde(n) en/of
      - (in Leeuwarden) controle uitgeoefend of laten uitoefenen op de door die [naam 1] verrichtte werkzaamheden, door o.a. bij te houden en/of te controleren hoeveel klanten zij heeft gehad en/of hoeveel haar verdiensten bedroegen en/of
      - die [naam 1] niet toegestaan vanuit Nederland terug te gaan naar Bulgarije
      een en/of ander terwijl die [naam 1] de Nederlandse taal niet of onvoldoende sprak/beheerste en/of onbekend was in Nederland en/of met de Nederlandse regels en/of wetten en/of gewoonten en/of gebruiken en/of (bijna) niemand in Nederland kende
    
    
    en/of/aldus
    
    bewerkstelligd dat die [naam 1] van hem/hen afhankelijk was;
    
    (artikel 273f lid 1 aanhef en onder sub 1 en/of sub 3 en/of sub 4 en/of sub 6 en/of sub 9 en/of lid 2 en/of lid 3 aanhef en onder sub 1 van het Wetboek van Strafrecht).
    
    In de tenlastelegging voorkomende schrijffouten of kennelijke misslagen worden verbeterd gelezen. De verdachte is hierdoor niet in zijn belangen geschaad.
    
    
      Vordering officier van justitie
      De officier van justitie heeft ter terechtzitting gevorderd:
      - veroordeling voor het onder 1. en 2. ten laste gelegde;
      - oplegging van een gevangenisstraf voor de duur van 30 maanden; 
      - verbeurdverklaring van het inbeslaggenomen geld, te weten achttien briefjes van € 50,00 en één briefje van € 100,00;
      - teruggave van de overige inbeslaggenomen goederen onder verdachte. 
    
    
    
      Beoordeling van het bewijs
      Aan verdachte is medeplegen van overtreding van artikel 273f van het Wetboek van Strafrecht (hierna: Sr) ten laste gelegd. In dit artikel is mensenhandel strafbaar gesteld. Dit artikel is opgenomen in de titel 'Misdrijven tegen de persoonlijke vrijheid'. Hierdoor wordt het karakter van het strafbare feit benadrukt: niet de sector waarin de uitbuiting plaatsvindt, zoals de prostitutie, maar het feit dat de uitbuiting een inbreuk op de persoonlijke vrijheid van het slachtoffer betekent, vormt de strafwaardigheid van de handelingen. Het grondrecht van de persoonlijke vrijheid wordt gegarandeerd in de artikelen 4 en 5 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden en in artikel 15 van de Grondwet. 
      Blijkens de wetsgeschiedenis is artikel 273f Sr onder meer gebaseerd op het VN-Verdrag tegen grensoverschrijdende georganiseerde criminaliteit1 en het daarbij behorende Protocol inzake de voorkoming, bestrijding en bestraffing van mensenhandel, in het bijzonder vrouwenhandel en kinderhandel2, kortweg het Protocol Mensenhandel. Blijkens artikel 3 van het Protocol Mensenhandel is van mensenhandel sprake als de verweten gedraging geschiedt ten behoeve van uitbuiting. 
      De rechtbank zal daarom onderzoeken of de ten laste gelegde gedragingen te bewijzen zijn en zo ja, of deze gedwongen of verplichte arbeid of diensten, slavernij en met slavernij of dienstbaarheid te vergelijken praktijken in de zin van artikel 273f Sr hebben opgeleverd. Daarbij is van belang of deze gedragingen in strijd zijn met de menselijke waardigheid, de lichamelijke integriteit of de persoonlijke vrijheid – in de zin van beperking van de bewegingsvrijheid – van de in de tenlastelegging genoemde personen. Voorts moet sprake zijn van een zekere mate van onderwerping of horigheid van deze personen. 
    
    
    
      De rechtbank stelt op grond van het onderzoek ter terechtzitting het volgende vast. 
      De rechtbank merkt daarbij op dat zij uitgaat van de lezing van beide aangeefsters, nu deze verklaringen elkaar ondersteunen en ook worden ondersteund door een letselverklaring en gedeeltelijk door de verklaringen van de verdachten. 
    
    
    
      Verdachte is in december 2010 samen met [naam 1] met de bus van Bulgarije naar Duitsland gereisd. Hij wist dat [naam 1] daar in de prostitutie zou gaan werken en ze hadden samen de afspraak gemaakt dat ze de opbrengst van deze werkzaamheden zouden delen. 
      In Hamburg, Duitsland, was zijn broer [naam broer] aanwezig in het gezelschap van [naam ]. [naam] werkte op dat moment al in de prostitutie en ook [naam 1] heeft daar in de prostitutie gewerkt. Volgens afspraak deelde [naam 1] haar opbrengsten met verdachte. 
      In januari 2011 zijn verdachte, zijn broer, [naam 1] en [naam] per trein naar Leeuwarden gereisd. Het doel van deze reis was om een nieuwe plek te vinden voor beide dames om in de prostitutie te werken. In Leeuwarden hebben zowel [naam 1] als [naam] in de prostitutie gewerkt. 
      [naam] heeft haar opbrengsten -zowel in Duitsland als Nederland- steeds aan [naam broer] afgegeven. De broer van verdachte heeft daartoe dwang, geweld en misleiding gepleegd jegens [naam]. In Duitsland deelde [naam 1] volgens afspraak haar opbrengsten met verdachte en heeft [naam broer] een deel van het geld van verdachte aangenomen. In Nederland heeft de broer van verdachte [naam 1] gedwongen om haar geld aan hem af te staan. 
    
    
    Uit de verklaringen blijkt niet dat verdachte middelen heeft gebruikt om [naam 1] en/of [naam] in de prostitutie te dwingen en/of opzettelijk voordeel heeft getrokken uit de uitbuiting van één van deze vrouwen. Verdachte heeft enkel volgens de afspraak geld ontvangen van de opbrengst van [naam 1]. 
    
    De rechtbank is -in tegenstelling tot de officier van justitie- van oordeel dat verdachte evenmin kan worden aangemerkt als medepleger van de ten laste gelegde feiten. De rechtbank stelt vast dat verdachte nauwelijks actieve handelingen heeft gepleegd ten aanzien van [naam]; hij is enkel met haar, zijn broer en [naam 1] naar Leeuwarden gereisd en zijn overige aanwezigheid kan naar het oordeel van de rechtbank niet worden aangemerkt als samenwerking met zijn broer. Ten aanzien van [naam 1] heeft verdachte slechts een deel van de opbrengsten gekregen, maar dit had hij met wederzijds goedvinden met haar afgesproken. De overige handelingen, zoals het reizen samen met [naam 1] en zijn aanwezigheid, acht de rechtbank tevens onvoldoende om te spreken van een nauwe en bewuste samenwerking. 
    
    De rechtbank zal verdachte, gelet op het voorgaande, dan ook vrijspreken van het onder 1. en 2. ten laste gelegde. 
    
    
      Inbeslaggenomen goederen
      De rechtbank zal de teruggave gelasten van de onder verdachte inbeslaggenomen goederen, nu het belang van strafvordering zich niet meer tegen teruggave verzet.
    
    
    
    DE UITSPRAAK VAN DE RECHTBANK LUIDT, RECHTDOENDE:
    
    Verklaart niet bewezen hetgeen verdachte onder 1. en 2. is ten laste gelegd en spreekt verdachte daarvan vrij. 
    
    
      Gelast de teruggave aan verdachte van de inbeslaggenomen en nog niet teruggegeven goederen, te weten:
      - 1 map met gegevens betreffende Western Union;
      - 2 mapjes van Blauword, simkaarten; 
      - 1 GSM Samsung, wit/grijs van kleur, met aan bovenzijde een bewerking;
      - Reistickets;
      - Visitekaartjes; 
      - Lebara simkaart gegevens van [nummer] en
      - € 1.003,28 - waaronder 1 biljet van € 100,00 en 18 biljetten van € 50,00;
    
    
    Heft op het bevel tot voorlopige hechtenis met ingang van heden. 
    
    Beveelt de onmiddellijke invrijheidstelling van verdachte. 
    
    Dit vonnis is gewezen door mr. M.H. Severein, voorzitter, mr. Y. Huizing en mr. H.J. Idzenga, rechters, bijgestaan door mr. E. de Vries-Haitsma, griffier, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van deze rechtbank op 17 mei 2011.
    
    
    
    
    
      1 Tractatenblad 2001, 69.
      2 Tractatenblad 2001, 70.