ECLI:NL:CRVB:1996:ZB6634, Centrale Raad van Beroep, 29-10-1996, 96/1235 WVG
Centrale Raad van Beroep — Uitspraak 
Datum: 1996-10-29 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht

Samenvatting: -

96/1235 WVG
    
    
    U I T S P R A A K
    
    
    A., wonende te B., appellante,
    
    en
    
    
      het college van burgemeesters en wethouders van de
      gemeente Maastricht, gedaagde.
    
    
    
    I. ONTSTAAN EN LOOP VAN HET GEDING
    
    
      Gedaagde heeft bij een - hierna onder II meer uitvoerig
      weergegeven - ingevolge de Wet voorzieningen gehandicapten
      (WVG) genomen besluit van 18 april 1995 jegens appellante
      onder meer overwogen dat in haar situatie het per 1 maart
      1995 in Maastricht van start gegane systeem van
      collectief vervoer van deur tot deur als een adequate
      voorliggende voorziening moet worden beschouwd. Bij dat
      besluit is voorts appellantes bezwaar tegen gedaagdes
      eerdere primaire besluit d.d. 12 december 1994 afgewezen.
    
    
    
      De Arrondissementsrechtbank te Maastricht heeft het
      namens appellante tegen voormeld besluit van 18 april
      1995 ingesteld beroep ongegrond verklaard bij een tussen
      partijen gewezen uitspraak van 20 december 1995, waarnaar
      hierbij wordt verwezen.
    
    
    
      Appellante is van die uitspraak in hoger beroep gekomen
      bij de Raad. In het namens haar ingediende beroepschrift
      zijn de gronden van het onderhavige hoger beroep uiteengezet.
    
    
    
      Gedaagde heeft een verweerschrift ingediend en
      - desverzocht - bij begeleidend schrijven van 23 augustus
      1996 nadere gegevens ingezonden over het collectief
      vervoer in Maastricht en de daaraan verbonden kosten.
    
    
    
      Het geding is behandeld ter zitting van de Raad, gehouden
      op 17 september 1996. Appellante is daar niet verschenen.
      Gedaagde heeft zich ter zitting doen vertegenwoordigen
      door H.M. Pluymaeckers, werkzaam bij de afdeling sociale
      zaken en welzijn van de gemeente Maastricht.
    
    
    
    II. MOTIVERING
    
    
      Gedaagde heeft appellante, geboren in 1932 en woonachtig
      te B., in het kader van de WVG van 1 april 1994
      tot 1 maart 1995 in het genot gesteld van een forfaitaire
      vervoerskostenvergoeding ad f 135,-- per maand. Die voorziening
      is door gedaagde met ingang van 1 maart 1995 in
      verband met de invoering in Maastricht van het zogenoemd
      collectief vervoer gewijzigd bij primair besluit van
      12 december 1994. Bij dat besluit werd appellante op de
      voet van de gemeentelijke Verordening Voorzieningen
      Gehandicapten (hierna: de verordening) in aanmerking
      gebracht voor deelname - onder begeleiding - aan het
      collectief systeem van al dan niet aanvullend openbaar
      vervoer (zogenoemd Vervoer op maat-systeem).
    
    
    
      Naar aanleiding van het door appellante tegen het
      zoëvengenoemd besluit gemaakte bezwaar is door gedaagde
      bij het onder I vermeld besluit van 18 april 1995 onder
      meer het volgende overwogen:
      "Kort samengevat voert u aan dat deelname aan het
      vervoer op maat-systeem voor u niet mogelijk is m.n.
      omdat u veelal niet kunt beschikken over begeleiding
      die u bij dat collectieve vervoer noodzakelijk acht.
      Tijdens een hoorzitting op 06-01-1995 heeft uw zoon
      en gemachtigde, het bezwaarschrift mondeling toegelicht.
      Benadrukt werd dat het (bijna) wekelijke bezoeken
      van uw schoonzuster in Maastricht voor u een zeer
      belangrijk sociaal kontakt is; uw vervoer hiernaar
      toe via Vervoer op maat wordt door uw gemachtigde
      aangemerkt als van aanzienlijk langere duur dan per
      taxi en als zodanig als kapitaalvernietiging.
      Verder werd meegedeeld dat u weliswaar enkele dagen
      per week begeleid kunt worden door de thuiszorg,
      maar u daarnaast en met name 's avonds meestal niet
      over begeleiding beschikt. Naar aanleiding van de
      mededeling dat uw medische toestand sinds medio 1994
      is verslechterd, werd een hernieuwd medisch
      onderzoek door de Gemeenschappelijke
      Gezondheidsdienst Zuidelijk Zuid-Limburg verricht
      (op 23-01-1995). Bij schrijven van 27-01-1995 werd
      aan u het medisch advies van de GGD toegezonden en u
      de mogelijkheid geboden om binnen zeven dagen op dit
      advies te reageren. Die termijn is verstreken zonder
      dat van of namens u een reaktie werd ontvangen.
      De overwegingen:
      Met het bezwaarschrift heeft u de bedoeling, dat de
      individuele geldelijke vergoeding voor
      vervoerskosten, welke u tot 1 maart 1995 was
      toegekend wegens het ontbreken van het collectief
      systeem van aanvullend al dan niet openbaar vervoer,
      ook nu dit systeem is ingevoerd, vanaf 1 maart 1995
      wordt voortgezet.
      Vanaf 1 april 1994 is de Wet voorzieningen
      gehandicapten van toepassing. Deze wet draagt de
      gemeentebesturen op zorg te dragen voor de verlening
      van onder meer vervoersvoorzieningen ten behoeve van
      deelneming aan het maatschappelijk verkeer (art. 2 Wvg).
      Welke voorzieningen dat zouden moeten zijn is niet
      in de wet vastgelegd.
      Aldus is er een gemeentelijke beleidsvrijheid ten
      aanzien van de omvang en de inhoud van het lokale
      voorzieningenpakket en wordt het gemeentebestuur in
      staat gesteld om, gelet op de behoefte van de
      individuele gehandicapte en de lokale mogelijkheden,
      op een flexibele, efficiënte wijze de beperkingen
      die de gehandicapte bij het zich binnen of buiten de
      woning verplaatsen ondervindt weg te nemen of te verminderen.
      De gemeenten krijgen op dit terrein veel meer
      mogelijkheden, onder andere om in de plaats van
      individuele financiële tegemoetkomingen andere
      voorzieningen aan te bieden, zoals collectieve
      vervoersvoorzieningen.
      De voorzieningen die de gemeente aanbiedt dienen
      verantwoord te zijn. Onder verantwoorde
      voorzieningen worden verstaan de voorzieningen die
      doeltreffend, doelmatig en cliëntgericht worden
      verleend, met andere woorden er dient sprake te zijn
      van adequate voorzieningen (art. 3 Wvg).
      De gemeenten dienen hun zorgplicht nader uit te
      werken in een verordening (art. 2 Wvg). De gemeente
      Maastricht heeft dit vastgelegd in de Verordening
      voorziening gehandicapten Maastricht 1994 (hierna te
      noemen de Verordening).
      Ingevolge artikel 3.1 van de Verordening kan de door
      Burgemeester en Wethouders te verstrekken
      vervoersvoorzieningen bestaan uit:
      a. een collectief systeem van aanvullend al dan niet
      openbaar vervoer;
      b. een voorziening in natura in de vorm van:
      1. een al dan niet aangepaste huurauto; 2. een al
      dan niet aangepaste gesloten buitenwagen in huur;
      3. een open electrische buitenwagen in huur; 4. een
      ander verplaatsingsmiddel in huur.
      c. een vergoeding in de kosten van:
      1. aanpassing van een eigen auto; 2. gebruik van een
      bruikleen-/huurauto; 3. gebruik van een taxi of
      eigen auto; 4. gebruik van een rolstoeltaxi.
      De gemeente Maastricht heeft de voorkeur gegeven aan
      een collectief systeem van aanvullend al dan niet
      openbaar vervoer. Dit uitgangspunt is vastgelegd in
      artikel 3.2, onder 2 aanhef, sub a en b van de
      Verordening, waarin bepaald wordt dat een
      gehandicapte voor een vervoersvoorziening als
      bedoeld in artikel 3.1 onder b en c vermeld in
      aanmerking kan worden gebracht wanneer:
      a. aantoonbare beperkingen als gevolg van ziekte of
      gebrek het gebruik van een collectief systeem
      onmogelijk maken, dan wel:
      b. een collectief systeem niet aanwezig is.
      In verband met het ontbreken van een collectief
      systeem werd u een geldelijke vergoeding voor
      vervoerskosten toegekend (tot 1 maart 1995).
      Met ingang van 1 januari 1995 is het collectief
      systeem van aanvullend al dan niet openbaar vervoer
      (Vervoer op Maat-systeem) in werking getreden.
      Bij de behandeling van de Wet voorzieningen
      gehandicapten in de Kamer is aangegeven dat het
      collectief vervoerssysteem in het algemeen
      aangemerkt kan worden als voorziening waarmee de
      beperkingen die de gehandicapten bij het verplaatsen
      buitenshuis ondervinden adequaat kunnen worden
      weggenomen, dan wel worden verminderd.
      Burgemeester en Wethouders zijn van oordeel dat het
      Vervoer op Maat-systeem aangemerkt dient te worden
      als een adequate voorziening. Het Maastrichtse model
      voldoet aan de eisen, zoals opgesteld door een
      werkgroep van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten.
      De voorkeur voor het Vervoer op Maat-systeem houdt
      in dat er dan in principe geen plaats meer is voor
      een individuele verstrekking van een geldelijke
      vergoeding voor vervoerskosten. Voortzetting van de
      geldelijke vergoeding is alleen dan mogelijk in de
      gevallen waarin aantoonbare beperkingen als gevolg
      van ziekte of gebrek het gebruik van een collectief
      systeem onmogelijk maken.
      Uit het advies van de Gemeenschappelijke
      Gezondheidsdienst Zuidelijk Zuid-Limburg van 10-02-1995
      blijkt dat u gebruik kunt maken van het Vervoer
      op Maat-systeem. Gekonstateerd wordt dat u geen
      overstap kunt maken. Op grond daarvan is er een
      indikatie voor van deur-tot-deur vervoer met
      collectieve taxi als onderdeel van vervoer op maat.
      Aan het gestelde in het medisch advies kan met het
      Vervoer op Maat-systeem worden voldaan. Vervoer van
      deur-tot-deur met collectieve taxi maakt onderdeel
      uit van het vervoer op maat-systeem.
      Naar aanleiding van hetgeen u opmerkt in uw
      bezwaarschrift met betrekking tot het feit dat u
      hulp krijgt bij het in- en uitstappen van de
      chauffeur bij gebruik van de taxi zij vermeld dat
      ook bij het Vervoer op Maat-systeem hulp in deze
      wordt geboden.
      Er zijn derhalve medisch geen beperkingen gebleken
      die het gebruik van het Vervoer op Maatsysteem
      onmogelijk maken.
      In beginsel hoeft slechts rekening te worden
      gehouden met vervoer op korte afstanden. Als
      uitgangspunt geldt het leven van alledag en het
      onderhouden van sociale contacten in de diverse
      woon- of leefomgeving. Dit betekent dat bezoek of
      deelname aan elders wonende sociale contacten in
      beginsel buiten beschouwing blijven, tenzij er
      sprake zou zijn van vereenzaming.
      Hiervan is in uw situatie niet gebleken.
      Overigens wordt u voor vervoer buiten Maastricht en
      vervoer buiten de openstellingsuren van Vervoer op
      Maat een tegemoetkoming ad f 475,- per jaar verstrekt.
      Het betreft een forfaitaire vergoeding welke los
      staat van de werkelijke kosten.
      Het collectief systeem geldt als voorliggende
      voorziening. Om die reden dient iedereen, los van
      het gegeven of men liever iets anders wil, zo
      mogelijk van dit systeem gebruik te maken.
      De Gemeente heeft de verplichting om te zorgen voor
      een adequate vervoersvoorziening en niet de plicht
      om voor iedere gehandicapte de eigen keuze voor het
      opheffen of verminderen van de beperking, die bij
      het vervoer buitenshuis wordt ondervonden, te realiseren.
      Resumerend wordt het Vervoer op Maat-systeem in uw
      situatie als een adequate voorziening aangemerkt.
      Ingevolge artikel 8.1, eerste lid van de Verordening
      kunnen burgemeester en wethouders in bijzondere
      gevallen ten gunste van de gehandicapte afwijken van
      de bepalingen in de verordening, indien toepassing
      van de verordening tot onbillijkheden van
      overwegende aard leidt.
      Hetgeen u bij bezwaar aanvoert, vormt geen reden
      hiervan af te wijken.".
    
    
    
      In dit geding ziet de Raad zich gesteld voor de
      beantwoording van de vraag of de in het bestreden besluit
      vervat te achten toekenning van een vervoersvoorziening
      bestaande uit collectief taxivervoer van deur tot deur
      met daarnaast een vergoeding van f 475,-- per jaar, een
      en ander als hiervoor vermeld, in rechte stand kan
      houden.
    
    
    
      De rechtbank heeft, lettend op de in het bestreden
      besluit en de aangevallen uitspraak weergegeven
      bepalingen van de WVG respectievelijk voormelde
      gemeentelijke Verordening inzake voorzieningen voor
      gehandicapten, deze vraag bevestigend beantwoord.
    
    
    Daartoe is door die rechter - samengevat - overwogen
    
    
      - dat gedaagdes gemeente met de keuze voor een collectief
      vervoerssysteem als eerste in aanmerking komende
      voorziening, is gebleven binnen de haar door de wetgever
      gestelde grenzen;
      - dat appellante, gelet op de bevindingen van de
      Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst in staat is zich
      zonder begeleiding te verplaatsen via het collectief
      taxivervoer van deur tot deur;
      - dat niet is gebleken dat appellante door de haar per
      1 maart 1995 toegekende voorziening in een sociaal
      isolement zal geraken;
      - dat evenmin sprake is van (andere) zwaarwegende
      bijzondere omstandigheden als bedoeld in artikel 8 van de
      verordening.
    
    
    
      De in eerste aanleg aangevoerde en in hoger beroep
      herhaalde grieven van appellante tegen de wijziging van
      haar vervoersvoorziening per 1 maart 1995 betreffen met
      name de teruggang van het aantal malen dat zij haar
      familie in Maastricht zou kunnen bezoeken.
      In haar visie voorzag haar voormalige forfaitaire
      maandelijkse vergoeding van f 135,-- wel voldoende in
      haar vervoersbehoefte, met name nu zij daarmee in staat
      was vrijwel wekelijks per taxi naar haar in Maastricht
      wonende schoonzuster te gaan.
    
    
    
      De Raad overweegt naar aanleiding van die grieven als
      volgt.
      Het bestuur van de gemeente Maastricht heeft bij de in
      het bestreden besluit vermelde bepalingen van de
      verordening uitvoering gegeven aan de haar ingevolge
      artikel 2 en artikel 3 van de WVG opgedragen taak om
      doeltreffende, doelmatige en cliëntgerichte
      vervoersvoorzieningen op te zetten ten behoeve van de
      deelneming aan het maatschappelijk verkeer van ter
      plaatse wonende gehandicapten.
    
    
    
      Hierbij dient te worden bedacht dat de wetgever bij die
      opdracht bewust beleidsruimte aan de gemeenten heeft
      gegeven. Daarbij staat het die organen vrij om desgeraden
      afstand te nemen van de ontstane beleidspractijk onder de
      vigeur van artikel 57, tweede lid (oud) van de Algemene
      Arbeidsongeschiktheidswet (AAW), waarbij individuele
      forfaitaire financiële tegemoetkomingen - in feite bij
      wijze van inkomensondersteunende voorziening - in zwang
      zijn geraakt.
    
    
    
      Het is derhalve aan de gemeenten om, binnen voormeld
      globaal kader van de WVG, naar eigen beleidsinzicht en
      rekening houdend met de aanwezige middelen en plaatselijke
      omstandigheden, voorzieningen te creëren voor de bij
      die wet uitgebreide kring van gehandicapten.
    
    
    
      Het bestuur van de gemeente Maastricht heeft bij het
      vaststellen van de verordening van de hem door de
      wetgever toegekende beleidsruimte in dier voege gebruik
      gemaakt, dat hij prioriteit heeft verleend aan het
      daarbij geïntroduceerde systeem van collectief vervoer.
    
    
    
      De Raad ziet, evenmin als de rechtbank, aanknopingspunten
      om te oordelen dat de wijze, waarop het bestuur van de
      gemeente Maastricht - binnen voormeld kader - gebruik heeft
      gemaakt van zijn regelgevende bevoegdheid, de te dezen
      beperkte rechterlijke toetsing niet zou kunnen doorstaan.
    
    
    
      Daarbij heeft de Raad mede laten wegen dat het aantal in
      de gemeente Maastricht jaarlijks af te leggen reizen per
      collectief vervoer aanvankelijk beperkt was, namelijk
      variërend van circa 20 (indien men slechts ritten maakt
      waarvoor telkens het maximaal aantal van 5 bonnen is
      vereist) tot 70 (bij ritten binnen één vervoersgebied),
      doch dat aan dit aantal na 1 september 1995 niet langer
      een limiet is gesteld. Daartoe geïndiceerden kunnen
      sedertdien onbeperkt van het collectief vervoer - in het
      geval van appellante vervoer per deeltaxi van deur tot
      deur - tegen het geldend gereduceerd tarief van 75 cent
      per bon gebruik maken.
      Bovendien kunnen die personen desgewenst de hen
      toegekende aanvullende forfaitaire tegemoetkoming van f
      475,-- geheel of gedeeltelijk besteden aan de aankoop van
      collectief vervoer coupons tegen het zoëven genoemd
      gereduceerd tarief.
    
    
    
      Bij de beantwoording van de eerdergenoemde hier in geding
      zijnde vraag vormen, naar in het vorengaande ligt
      besloten, de hiervoor vermelde bepalingen van de
      verordening in de gemeente Maastricht de specifieke
      grondslag waarop de houdbaarheid in rechte van het
      bestreden besluit moet worden beoordeeld.
    
    
    
      Niet betwist is dat die bepalingen door gedaagde in het
      geval van appellante juist zijn toegepast. Uitgaande van
      die bepalingen, heeft de Raad noch in de uit het dossier
      naar voren komende medische en andere gegevens noch in
      hetgeen zijdens appellante in hoger beroep is aangevoerd
      grond gevonden om met betrekking tot de rechtmatigheid
      van het bestreden besluit tot een ander oordeel dan de
      rechtbank te komen.
      Ook de Raad neemt derhalve op grond van de voorhanden
      zijnde gegevens aan dat appellante, temeer nu het
      tegendeel van haar zijde niet onderbouwd is bestreden,
      ten tijde hier in geding in staat was om - zonder
      begeleiding - gebruik te maken van het haar verstrekte
      deeltaxivervoer van deur tot deur (met hulp van de
      chauffeur bij het in- en uitstappen).
    
    
    
      Aan de Raad is voorts, het vorenoverwogene mede in
      aanmerking genomen, niet gebleken van bijzondere
      zwaarwegende omstandigheden op grond waarvan zou moeten
      worden geoordeeld dat gedaagde in redelijkheid niet had
      mogen volstaan met verstrekking van de aan appellante
      toegekende vervoersvoorzieningen overeenkomstig voormelde
      bepalingen.
    
    
    
      Hierbij mag niet uit het oog worden verloren dat
      gedaagde, gegeven het bepaalde in de Verordening, bij de
      vaststelling van de aard en omvang van te verstrekken
      vervoersvoorzieningen geen doorslaggevende betekenis
      hoeft toe te kennen aan de bij een betrokkene levende
      voorkeuren.
    
    
    
      Aan het ingevolge de WVG in de Verordening neergelegde
      stelsel van vervoersvoorzieningen is, evenals voordien
      onder de vigeur van de AAW het geval was, immers
      inhaerent dat van een betrokkene kan worden gevergd dat
      zij of hij zich zekere beperkingen getroost. Dat kan in
      voorkomend geval een vermindering meebrengen van eerder
      aanwezige mogelijkheden tot gebruikmaking van individueel
      autovervoer. De Raad neemt hierbij mede in aanmerking dat
      aan een stelsel van vervoersvoorzieningen als hier aan de
      orde naar haar aard een gestandaardiseerd karakter eigen is.
      In de lijn van onder meer zijn uitspraak van 17 september
      1996, reg. nr. WVG/39, voegt de Raad hier aan toe dat een
      vervoersvoorziening krachtens de WVG als de onderhavige
      in beginsel niet verder hoeft te strekken dan het bieden
      van een zodanige tegemoetkoming dat betrokkene binnen het
      naaste woonmilieu nog in aanvaardbare mate deel kan nemen
      aan het leven van alledag.
    
    
    
      Naar in het vorengaande ligt besloten treft het
      ingestelde hoger beroep geen doel. De aangevallen
      uitspraak komt derhalve voor bevestiging in aanmerking.
    
    
    
      De Raad ziet, mede gelet daarop, geen termen voor een
      proceskostenvergoeding als bedoeld in artikel 8:75 van de
      Algemene wet bestuursrecht.
    
    
    Beslist dient derhalve te worden als volgt.
    
    
    III. BESLISSING
    
    De Centrale Raad van Beroep,
    
    Recht doende:
    
    Bevestigt de aangevallen uitspraak.
    
    
      Aldus gegeven door mr M.I. 't Hooft als voorzitter,
      mr D.J. van der Vos en mr M. Schreuder-Vlasblom als
      leden, in tegenwoordigheid van M. Nieuwenhuis als griffier
      en uitgesproken in het openbaar op 29 oktober 1996.
    
    
    (get.) M.I. 't Hooft.
    
    (get.) M. Nieuwenhuis.