ECLI:NL:RBHAA:2005:AU7042, Rechtbank Haarlem, 29-11-2005, 117345/HA ZA 05-536
Rechtbank Haarlem — Uitspraak 
Datum: 2005-11-29 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Zuiver beschrijvende elementen in een naam mogen niet door middel van handelsnamen gemonopoliseerd worden. Onvoldoende aannemelijk is dat de aanduiding ‘aviation technics’ voor vliegtuigonderhoudsbedrijven is ingeburgerd als gebruikelijke aanduiding die geen onderscheidend vermogen meer bezit voor het in aanmerking komend publiek. Het gebruik van de Engelse taal in de luchtvaartbranche brengt nog niet met zich dat de woorden ‘aviation technics’ als aanduiding van de soort activiteiten die een onderneming uitvoert tot een algemeen gangbare woordcombinatie is geworden.

vonnis
      RECHTBANK HAARLEM
    
    
    Sector civiel recht
    
    
    zaaknummer / rolnummer: 117345 / KG ZA 05-536
    
    Vonnis in kort geding van 29 november 2005
    
    in de zaak van
    
    
      de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
      AVIATION TECHNICS B.V.,
      gevestigd te Teuge, gemeente Voorst,
      eiseres,
      procureur mr. M. Middeldorp,
      advocaat mr. H.A.H. Verhoeven te Duiven,
    
    
    tegen
    
    
      de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
      TECHNICAL SERVICE 767 B.V.,
      gevestigd te Oude Meer, gemeente Haarlemmermeer,
      gedaagde,
      procureur mr. P. Ingwersen,
      advocaat mr. J.Ch. Jansen Schoonhoven te Utrecht.
    
    
    
    Partijen zullen hierna Aviation Technics en Technical Service genoemd worden.
     
    
      1.	De procedure
      1.1.	Het verloop van de procedure blijkt uit:
      - de dagvaarding
      - de mondelinge behandeling
      - de pleitnota van Aviation Technics
      - de pleitnota van Technical Service.
    
    
    1.2.	Ten slotte is vonnis bepaald.
    
    
      2.	De feiten
      2.1.	Volgens een uittreksel uit het handelsregister van de Kamer van Koophandel en Fabrieken voor De Veluwe en Twente drijft  Aviation Technics sinds 21 augustus 1984 te Teuge onder die handelsnaam een onderneming die als bedrijfsomschrijving heeft: reparatie, onderhoud, revisie van vliegtuigmotoren, vliegtuigframes en vliegtuigen in het algemeen en het verlenen van diensten op het gebied van de luchtvaart.
      2.2.	Volgens een uittreksel uit het handelsregister van de Kamer van Koophandel en Fabrieken voor Amsterdam drijft Technical Service sinds 1 april 2005 te Schiphol een onderneming, met als (onder meer) de handelsnaam Stella Aviation Technics, die als bedrijfsomschrijving heeft: onderhoud, reparatie en wijziging van luchtvaartuigen en de training van luchtvaartpersoneel, alsmede de groothandel in onderdelen van luchtvaartuigen.  
      2.3.	Technical Service behoort tot een groep van ondernemingen op het gebied van de luchtvaart, van welke ondernemingen de handelsnaam steeds begint met het woord “Stella”. Tot de “Stella aviation divisie” behoren ook ondernemingen die te Teuge zijn gevestigd.  
    
    
    3.	Het geschil
    
    3.1.	Aviation Technics vordert –  zakelijk weergegeven – dat de voorzieningenrechter bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad Technical Service zal verbieden met onmiddellijke ingang, althans binnen 24 uur na betekening van dit vonnis, om het gebruik van de termen/namen “Aviation” en “Technics”, in elke willekeurige volgorde, in haar handelsnaam te staken en gestaakt te houden, op straffe van verbeurte van een dwangsom van EUR 10.000,-- per dag of gedeelte van een dag dat Technical Service in gebreke blijft aan dit vonnis te voldoen, met veroordeling van Technical Service in de kosten van deze procedure.
    
    3.2.	Technical Service voert verweer. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan. 
    
    
      4.	De beoordeling
      4.1.	Aviation Technics legt aan haar vordering ten grondslag dat Technical Service, door gebruik te maken van de handelsnaam Stella Aviation Technics op grond van het bepaalde in artikel 5 Handelsnaamwet (hierna: Hnw) inbreuk maakt op de handelsnaamrechten van Aviation Technics. Doordat de door Technical Service gevoerde handelsnaam nauwelijks afwijkt van de handelsnaam Aviation Technics en aan die woordcombinatie enkel het woord “Stella” is toegevoegd, en er reeds verwarring is opgetreden en verder te duchten is, leidt Aviation Technics, aldus haar stellingen, schade. Die schade bestaat uit aantasting van haar goede naam en leidt tot omzetderving.
    
    
    4.2.	Gelet op de betwisting door Technical Service dient ter beantwoording van de vraag of de gevraagde voorziening voor toewijzing in aanmerking komt, als eerste te worden vastgesteld of Aviation Technics haar handelsnaam daadwerkelijk ter identificatie voor haar onderneming voert. Overeenkomstig de artikelen 1 en 5 Hnw is van voeren van een handelsnaam voor een onderneming sprake, indien die naam ter aanduiding van die onderneming in het handelsverkeer wordt gebruikt. Op zichzelf is het overgelegde uittreksel uit het handelsregister van de Kamer van Koophandel, waaruit blijkt dat Aviation Technics sinds 1984 staat ingeschreven, daarvoor onvoldoende. Technical Service heeft echter, ondanks haar betwisting, zoekresultaten uit de zoekmachine ‘Google’ op internet (alwaar Aviation Technics wordt genoemd), een deel van de website van Aviation Technics en een zogenaamd Approval Certificate van Aviation Technics overgelegd, waaruit blijkt dat Aviation Technics deze handelsnaam voert. Daar komt nog eens bij dat Technical Service niet heeft betwist dat de oprichter van de Stella aviation divisie voor die oprichting een klant was bij Aviation Technic en aldus bekend was met deze handelsnaam. Voorshands is de voorzieningenrechter van oordeel dat voldoende aannemelijk is dat Aviation Technics haar handelsnaam als zodanig gebruikt en dat zij die handelsnaam bovendien als eerste in gebruik had. Dientengevolge kan de handelsnaam van Aviation Technics voor bescherming in aanmerking komen.
    
    4.3.	Vervolgens heeft Technical Service aangevoerd dat aan de handelsnaam Aviation Technics geen bescherming toekomt aangezien deze beschrijvend is. Dit verweer faalt. Voorop gesteld dient te worden dat zuiver beschrijvende elementen in een naam niet door middel van handelsnamen mogen worden gemonopoliseerd. Hoewel de woorden ‘aviation’ en ‘technics’ in het Nederlands vertaald,  ‘luchtvaart’ en ‘techniek’, op zichzelf beschrijvend zijn, is uit de overgelegde producties onvoldoende aannemelijk geworden dat de aanduiding ‘aviation technics’ voor vliegtuigonderhoudsbedrijven is ingeburgerd als gebruikelijke aanduiding die geen onderscheidend vermogen meer bezit voor het in aanmerking komend publiek. Het gebruik van de Engelse taal in de luchtvaartbranche brengt nog niet met zich dat de woorden ‘aviation technics’ als aanduiding van de soort activiteiten die een onderneming uitvoert tot een algemeen gangbare woordcombinatie is geworden, die ook door andere ondernemingen in hun handelsnaam mag worden opgenomen. De door Technical Service overgelegde uitdraaien van de zoekmachine ‘Google’ geven weer dat wereldwijd ruim 35 miljoen zoekresultaten op het internet gevonden worden bij het opgeven van de woordcombinaties aviation technic, aviation technique en aviation technology. Deze resultaten kunnen echter niet leiden tot de conclusie dat de naam ‘aviation technics’ in de luchtvaartbranche een beschrijvende handelsnaam is, aangezien de resultaten bepaald zijn door de wijze van zoeken, in dit geval door het niet plaatsen van de woorden tussen aanhalingstekens en doordat geen gebruik is gemaakt van de geavanceerde zoekfunctie.  Het door Aviation Technics overgelegde resultaat van een zoekopdracht met de woordcombinatie ‘aviation technics’ in het handelsregister van de Kamer van Koophandel dat slechts twee treffers oplevert, namelijk die van Aviation Technics en Stella Aviation Technics, draagt daarentegen eerder bij aan het tegendeel van de genoemde stelling van Technical Service. Immers, verwacht mag worden dat, indien de stelling van Technical Service juist is, meer bedrijven met deze woordcombinatie zouden voorkomen. Gelet op het hiervoor overwogene is de handelsnaam niet als louter beschrijvend aan te merken. 
    
    
      4.4.	Vervolgens is de vraag aan de orde of in de zin van artikel 5 Hnw de door Technical Service gevoerde handelsnaam Stella Aviation Technics in zoverre identiek is aan, of slechts in geringe mate afwijkt van de handelsnaam Aviation Technics dat dientengevolge in verband met de aard van beide ondernemingen en de plaats waar zij gevestigd zijn, bij het publiek verwarring tussen die ondernemingen te duchten is. 
      Het betoog van Technical Service dat van deze verwarring geen sprake kan zijn omdat beide ondernemingen in totaal verschillende markten actief zijn daar Aviation Technics slechts gecertificeerd is ten aanzien van vliegtuigen tot 5.700 kg., terwijl Stella Aviation Technics haar diensten voornamelijk uitvoert ten aanzien van vliegtuigen boven de 5.700 kg, kan geen stand houden. Aviation Technics heeft onweersproken gesteld dat zij eerder ooit over een laatstgenoemd certificaat beschikte en dat zij zo’n certificaat eenvoudig weer kan verkrijgen. Bovendien is Stella Aviation Technics ook bevoegd ten aanzien van vliegtuigen onder de 5.700 kg. De voorzieningenrechter acht onvoldoende aannemelijk dat de beide ondernemingen van partijen in verschillende markten actief zijn. Daar komt bij dat de vestigingsplaats van beide ondernemingen, Teuge en Schiphol, weliswaar niet dezelfde is, maar dat uit de stellingen van partijen is gebleken dat zij hun werkzaamheden ook op een ander vliegveld dan die van de statutaire vestigingsplaats kunnen uitvoeren en dat ook doen. Ten slotte is uit de overgelegde stukken en de stellingen van partijen gebleken dat tot nu toe driemaal is voorgekomen dat leveranciers door Technical Service bestelde onderdelen hebben afgeleverd bij het adres van Aviation Technics. Dit kan niet bestempeld worden als incidentele slordigheid, zoals Technical Service meent. Technical Service heeft aangevoerd dat het relevante publiek voor beide ondernemingen als zeer deskundig is te beschouwen en dat zeer deskundig publiek niet in verwarring kan raken. Voorts stelt zij dat het bij de drie genoemde incidenten enkel leveranciers betreft, en niet het eigen deskundig publiek. Die stelling is onjuist nu leveranciers bij uitstek tot het eigen publiek behoren en gezien de betreffende branche ook als deskundig gelden. Dit blijkt eveneens uit het gegeven dat het bij één van de drie voorvallen ging om een vliegtuigmotor bestemd voor Technical Service die op het adres van Aviation Technics is afgeleverd. Gelet op het hiervoor overwogene is de voorzieningenrechter voorshands van oordeel dat verwarring bij het publiek reeds is ontstaan en verder te duchten is. De vordering zal dan ook worden toegewezen met inachtneming van het hierna vermelde.
    
    
    4.5.	Er bestaat geen aanleiding het verbod verder uit te strekken dan tot het gebruik van de woordcombinatie ‘aviation technics’ in de handelsnaam nu van geval tot geval zal moeten worden beoordeeld of bij gebruik van een andere handelsnaam dan Stella Aviation Technics eveneens sprake is van onrechtmatig gebruik. De voorzieningenrechter ziet daarnaast aanleiding Technical Service een ruimere termijn te gunnen om aan de veroordeling te voldoen. Bovendien zal de gevraagde dwangsom worden gemaximeerd als na te melden.
    
    
      4.6.	Technical Service zal als de in het ongelijk te stellen partij in de proceskosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van Aviation Technics worden begroot op:
      - dagvaarding	EUR 	 71,93
      - vast recht		244,00
      - salaris procureur	816,00
      Totaal	EUR 	1.131,93
    
      
    
      5.	De beslissing
      De voorzieningenrechter
    
    
    5.1.	gebiedt Technical Service binnen één maand na betekening van dit vonnis, om het gebruik van de naam “Aviation Technics”, in haar handelsnaam te staken en gestaakt te houden, 
    
    5.2.	bepaalt dat Technical Service voor iedere dag of gedeelte daarvan dat zij in strijd handelt met het onder 5.1 bepaalde, aan Aviation Technics een dwangsom verbeurt van EUR 10.000,-- tot een maximum van EUR 100.000,--,
    
    5.3.	veroordeelt Technical Service in de proceskosten, aan de zijde van Aviation Technics tot op heden begroot op EUR 1.131,93,
    
    5.4.	verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
    
    5.5.	wijst het meer of anders gevorderde af.
    
    Dit vonnis is gewezen door mr. A.J. van der Meer en in het openbaar uitgesproken op 29 november 2005.?