ECLI:NL:GHARN:2004:AR7673, Gerechtshof Arnhem, 19-11-2004, 02-04178
Gerechtshof Arnhem — Uitspraak 
Datum: 2004-11-19 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Belastingrecht

Samenvatting: Art. 8:73 van de AWB.
        Een aanslag die berust op strafrechtelijke vermoedens die niet hard kunnen worden gemaakt is onrechtmatig. De rechtsbijstandkosten in bezwaar komen daarom voor vergoeding in aanmerking.

Gerechtshof Arnhem
      tiende enkelvoudige belastingkamer
      nummer 02/04178
    
    
     Proces-verbaal mondelinge uitspraak
    
    
      belanghebbende	: [X]
      te		: [Z]
      verweerder		: de Inspecteur van de Belastingdienst [P]
      aangevallen beslissing	: uitspraak op bezwaar
      betreft		: verzoek ingevolge artikel 8:73 van de Algemene wet bestuursrecht
      nummer		: [01.H.76]
      mondelinge behandeling	: met schriftelijke toestemming van partijen niet gehouden
    
    
    gronden:
    
    1. In 2000 is onder anderen tegen belanghebbende een strafrechtelijk onderzoek geëntameerd. Ter behoud van rechten heeft de Inspecteur hangende dit strafrechtelijke onderzoek belanghebbende de onderwerpelijke - op 29 december 2000 gedagtekende - aanslag opgelegd. Daarin is begrepen een inkomstencorrectie ten bedrage van ƒ 250.000 wegens – vermoedelijk – zwart genoten inkomsten. Na daartegen door belanghebbendes gemachtigde gemaakt bezwaar, heeft de Inspecteur bij uitspraak op bezwaar van 28 juni 2002 bedoelde inkomstencorrectie volledig teruggenomen. Het verzoek van belanghebbende om toekenning van een schadevergoeding op de voet van artikel 8:73 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb), bestaande uit kosten van rechtsbijstand in de bezwaarfase, is door de Inspecteur niet gehonoreerd. De strafrechter heeft belanghebbende op 16 april 2004 in hoger beroep vrijgesproken van de hem ten laste gelegde feiten.
    
    2. Anders dan de Inspecteur kennelijk betoogt, bestaat er geen grond om voor de toewijsbaarheid van een verzoek ingevolge artikel 8:73 Awb tot vergoeding van in verband met de behandeling van een bezwaarschrift gemaakte kosten andere eisen te stellen dan die welke gelden voor de toewijsbaarheid van een vordering tot schadevergoeding op grond van onrechtmatige daad. Tot laatstbedoelde eisen behoort niet dat sprake moet zijn van een onrechtmatig handelen tegen beter weten in (HR 7 november 2003, nr. 38 006, BNB 2004/113 en HR 17 december 1999, nr. C98/80, NJ 2000,87).
    
    3. Wanneer een besluit van een bestuursorgaan (het primaire besluit) op grond van een daartegen gemaakt bezwaar door dat bestuursorgaan wordt herroepen en, voor zover nodig, wordt vervangen door een nieuw besluit, zal het van de redenen die daartoe hebben geleid, en de omstandigheden waaronder het primaire besluit tot stand is gekomen, afhangen of het nemen van het primaire besluit onrechtmatig moet worden geacht in de zin van artikel 6:162 BW en, zo ja, of deze daad aan het betrokken overheidslichaam kan worden toegerekend. Indien het primaire besluit berust op een onjuiste uitleg van de wet en derhalve onrechtmatig is, moet dit onrechtmatig handelen in ieder geval aan het betrokken overheidslichaam worden toegerekend. In dat geval is immers sprake van een oorzaak welke naar de in het verkeer geldende opvattingen voor rekening van dat lichaam komt (vgl. onder meer HR 20 februari 1998, nr. 16 474, BNB 1998/207).
    
    4. In een geval als het onderhavige, waarin het primaire besluit berust op strafrechtelijke vermoedens die niet hard kunnen worden gemaakt, moet worden geconcludeerd dat dat besluit in strijd met de wet is genomen en derhalve onrechtmatig is. Dit onrechtmatig handelen moet aan het overheidslichaam worden toegerekend. Dit brengt mee dat de overheid verplicht is de dientengevolge door belanghebbende geleden schade te vergoeden.
    
    5. Die schade bestaat, zoals belanghebbende heeft gesteld, uit een bedrag van € 7.431,54 aan kosten van in bezwaar ingeroepen rechtsbijstand. Het Hof acht zowel het inroepen van de rechtsbijstand als de kosten daarvan redelijk.
    
    6. De Inspecteur heeft het onderwerpelijke verzoek van belanghebbende ten onrechte niet ingewilligd. Het beroep is gegrond.
    
    proceskosten:
    
    Het Hof acht termen aanwezig voor een kostenveroordeling als bedoeld in artikel 8:75 van de Awb. Het Hof begroot deze kosten van beroepsmatig verleende rechtsbijstand – overeenkomstig het Besluit proceskosten bestuursrecht – op € 644 (twee punten voor proceshandelingen en een wegingsfactor 1). 
    
    beslissing:
    
    
      Het Gerechtshof:
      - verklaart het beroep gegrond;
      - vernietigt de uitspraak op bezwaar doch uitsluitend voorzover deze betrekking heeft op de schadevergoeding;
      - veroordeelt de Staat in de door belanghebbende geleden schade – bestaande uit in bezwaar gemaakte kosten van rechtsbijstand – ten bedrage van € 7.431,54;
      - gelast de Staat aan belanghebbende te vergoeden het door deze betaalde griffierecht van € 29, en 
      - veroordeelt de Inspecteur in de proceskosten aan de zijde belanghebbende ter zake van de behandeling van dit beroep, vastgesteld op € 644, en wijst de Staat aan als de rechtspersoon die deze kosten aan belanghebbende dient te vergoeden.
    
    
    Aldus gedaan op 19 november 2004 door mr. R. den Ouden, lid van de tiende enkelvoudige belastingkamer. De beslissing is op dezelfde datum in het openbaar uitgesproken, in tegenwoordigheid van mr. Becks als griffier.
    
    Waarvan opgemaakt dit proces-verbaal.
    
    De griffier,			Het lid van de voormelde kamer,
    
    
    (J.P.W.H.T. Becks)		(R. den Ouden)
    
    Afschriften zijn aangetekend per post verzonden op 29 november 2004 
    
    
      Tegen deze mondelinge uitspraak is geen beroep in cassatie mogelijk; dat kan alleen tegen een schriftelijke uitspraak van het Gerechtshof. Ieder van de partijen kan binnen vier weken na de verzenddatum van dit proces-verbaal het Gerechtshof verzoeken de mondelinge uitspraak te vervangen door een schriftelijke. De vervanging van een mondelinge uitspraak door een schriftelijke strekt ertoe de mondelinge uitspraak in een andere vorm vast te leggen. Bij de vervanging van een mondelinge uitspraak mag het Gerechtshof de gedane uitspraak niet aan een heroverweging onderwerpen.
      De partij die om een vervangende schriftelijke uitspraak verzoekt is hiervoor griffierecht verschuldigd en krijgt daarover bericht van de griffier. Het griffierecht dat de belanghebbende betaalt ter verkrijging van een schriftelijke uitspraak, komt in mindering op het griffierecht dat de griffier van de Hoge Raad zal heffen als de belanghebbende beroep in cassatie instelt.