ECLI:NL:CBB:2001:AB1385, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 30-03-2001, AWB 00/939, 00/941, 00/942 en 00/955
College van Beroep voor het bedrijfsleven — Uitspraak 
Datum: 2001-03-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht

Samenvatting: -

College van Beroep voor het bedrijfsleven
    
    
    
      Nrs.	AWB 00/939, 00/941, 00/942 en 00/955	30 maart 2001
      	32010
    
    
    
    
    Uitspraak in de zaak van:
    
    
      1. Bayer B.V.,  te Mijdrecht,
      2. Sumitomo Benelux B.V., te Rotterdam,
      3. Sara Lee Household and Body Care Nederland B.V., te Veenendaal en
      4. Vemedia B.V., te Weesp, 
      gemachtigden: mr M.W.L. Simons-Vinckx, advocaat te Breda, en mr K. van Maldegem, advocaat 
      te Brussel, voor appellanten sub 1 en 2,
      mr J.A. van der Kolk, advocaat te Rotterdam, voor appellante sub 3,
      en mr P. van der Putt, advocaat te Amsterdam, voor appellante sub 4,
      tegen
      het College voor de toelating van bestrijdingsmiddelen, verweerder,
      gemachtigde: mr J.H. Geerdink, advocaat te 's-Gravenhage.
    
    
    
    
    
    
      1.	De procedure
      Op  5 december 2000 per fax en vervolgens op 6 december 2000 per poststuk heeft het 
      College van appellanten sub 1, 2, 3, en 4 beroepschriften ontvangen, waarbij beroep wordt 
      ingesteld tegen een besluit van verweerder van 25 oktober 2000.
      Bij dat besluit heeft verweerder, na vernietiging door het College van verweerders eerdere 
      beslissing van 8 juni 1999 op de bezwaren van appellanten, opnieuw op deze bezwaren 
      beslist.
    
    
    
      Bij verzoeken binnengekomen op 5 en 20 december 2000 hebben appellanten de president 
      voorts verzocht een voorlopige voorziening te treffen.
      Genoemde bezwaren waren gericht tegen besluiten van verweerder tot het niet verlengen 
      van de tot 1 september 1998 geldende toelatingen van appellanten van bestrijdings-middelen 
      op basis van pyrethro‹den.
      Op 29 januari 2001 heeft verweerder een verweerschrift ingediend in alle zaken.
      Op 16 februari 2001 heeft het onderzoek ter zitting plaatsgevonden, waarbij partijen bij 
      monde van hun gemachtigden hun standpunten hebben toegelicht. Ter zitting is voorts door 
      dr G.J. Burin, informant aan de zijde van appellanten, en dr J.H.C.M. Lammers, informant 
      aan de zijde van verweerder, het woord gevoerd.
      Ter zitting hebben appellanten bevestigd dat zij hun verzoeken om voorlopige voorziening 
      hebben ingetrokken.
    
    
    
      2.	De grondslag van het geschil
      -	Het onderhavige geding is ontstaan door de weigering van verweerder de toelating 
      van appellanten voor bepaalde door hen op de markt gebrachte bestrijdingsmiddelen 
      ter bestrijding van muggen in woonruimten te verlengen na 1 september 1998. Het 
      gaat hier om producten in electrische verdampers - hierna ook als muggenstekkers 
      aangeduid - op basis van de pyrethro‹den d-allethrin en bio-allethrin.
      -	Voor de weergave van de aan het geschil ten grondslag liggende regelgeving, feiten 
      en omstandigheden verwijst het College allereerst naar hetgeen is overwogen in 
      rubriek 3 van zijn, aan partijen bekende, uitspraak van 18 juli 2000 in de gevoegde 
      zaken AWB 99/611 t/m 99/614 (hiena ook aangeduid als: de eerdere uitspraak). 
      -	Het College heeft in die eerdere uitspraak het beroep van appellante sub 2 tegen de 
      niet-ontvankelijkverklaring van haar bezwaren gegrond verklaard. De beroepen van 
      appellanten sub 1, 3 (toen nog Kortman Intradal B.V., de rechtsvoorgangster van 
      appellante sub 3) en 4 zijn eveneens gegrond verklaard, op grond van de overweging 
      dat verweerders besluit tot ongegrondverklaring van hun bezwaren niet gedragen kan 
      worden door de motivering die daaraan ten grondslag is gelegd. Het College heeft 
      verweerder opgedragen opnieuw op de bezwaren van genoemde appellanten te 
      beslissen. 
      -	Vervolgens heeft verweerder het bestreden besluit genomen.
    
    
    
      3.	Het bestreden besluit
      Het bestreden besluit is aan deze uitspraak gehecht en moet als hier herhaald en ingelast 
      worden beschouwd. Bij het bestreden besluit heeft verweerder het verloop van de 
      besluitvorming en de standpunten van appellanten uitvoerig weergegeven en daarover zijn 
      opvatting uiteengezet. Zijn conclusie houdt, samengevat, in dat een toelating van de onder-
      havige middelen - ook met een waarschuwingszin, als bedoeld in de eerdere uitspraak - niet 
      voldoet aan het bepaalde in artikel 3, eerste lid, aanhef en onder a, sub 3, van de Wet, gelet 
      op de gevonden effecten en het ontbreken van gegevens omtrent  het "no adverse effect 
      level" (NOAEL), alsmede in aanmerking genomen dat niet is vastgesteld dat de middelen, 
      voorzien van een door de toelatinghouders voorgesteld gebruiksvoorschrift, geen 
      schadelijke uitwerking hebben op de gezondheid van de mens.
      4.	Het standpunt van appellanten
      Appellanten hebben ter ondersteuning van het beroep, samengevat, het volgende tegen het 
      bestreden besluit aangevoerd. 
      Zij handhaven hun grieven tegen het bestreden besluit, zoals zij deze in de eerdere 
      procedure hebben verwoord. Het College verwijst daarvoor allereerst naar hetgeen in het 
      bestreden besluit en in de eerdere uitspraak daarover is opgenomen. Vervolgens hebben 
      appellanten deze grieven in hun beroepschrift en ter zitting uitvoerig toegelicht. Het College 
      gaat daarop bij de beoordeling nader in.
    
    
    
      Meer in het bijzonder hebben appellanten ter zitting nog benadrukt dat verweerder ten 
      onrechte bepaalde waarnemingen van het gedrag van muizen aan zijn beslissing ten 
      grondslag heeft gelegd. Aan de beschikbare waarnemingen zijn volgens appellanten geen 
      wetenschappelijk verantwoorde conclusies te verbinden over het causaal verband tussen de 
      blootstelling van de proefdieren aan de onderhavige middelen en die waarnemingen. Het 
      waargenomen gedrag valt volgens de door appellanten geraadpleegde deskundigen binnen 
      de "standaarddeviatie" bij gedragsverschijnselen van muizen en zou huns inziens moeten 
      leiden tot de conclusie dat, op dit punt althans, wetenschappelijk is vastgesteld dat de 
      middelen geen schadelijke uitwerking hebben op de gezondheid van de mens. 
      In aanvulling op hun in de eerdere procedure reeds uiteengezette grieven van EG-rechtelijke 
      aard, waarop verweerder in het bestreden besluit onder de punten 6.27 tot en met 6.31 is 
      ingegaan, hebben zij meer in het bijzonder erop gewezen dat de datum van het nieuw 
      genomen besluit thans gelegen is na het tijdstip waarop de lidstaten volgens artikel 34 van 
      de Richtlijn 98/8/EG ( betreffende het op de markt brengen van biociden) de nodige 
      bepalingen in werking hebben moeten laten treden om aan deze richtlijn te voldoen.
      Appellanten hebben zich in de eerdere procedure op het standpunt gesteld dat er sprake is 
      van toepassing door verweerder van een beleidsregel, die verweerder zou hanteren met 
      betrekking tot het gebruik van waarschuwingszinnen. In beroep en ter zitting is door 
      appellanten betoogd dat deze "beleidsregel" als "technisch voorschrift" moet worden 
      aangemerkt in de zin van richtlijn 83/189/EEG en dat daarvoor een voorafgaande 
      kennisgeving had moeten worden verricht. Zij hebben verder betoogd dat verweerder in 
      afwijking van zijnerzijds gedane mededelingen het "voorzorgsbeginsel" heeft toegepast.
      Appellanten hebben voorts een aantal prejudici‰le vragen geformuleerd voor het geval het 
      College zou menen tot het stellen van zodanige vragen aan het Hof van Justitie EG over te 
      moeten gaan.
    
    
    
    
      5.	De beoordeling van het geschil
      5.1   		In zijn uitspraak van 18 juli 2000 heeft het College overwogen dat verweerder geen 
      toereikende motivering heeft gegeven, waarom een toelating  in samenhang met een 
      door de toelatinghouders voorgesteld gebruiksvoorschrift, vast te stellen op grond 
      van artikel 5, tweede lid, van de Wet, onverantwoord moet worden geacht. Het zou 
      daarbij  gaan om een voorschrift in de vorm van een waarschuwingszin, die ertoe 
      strekt dat jonge kinderen en ongeboren kinderen in de laatste periode van de 
      zwangerschap niet aan het onderhavige middel worden blootgesteld (hierna ook te 
      noemen: de waarschuwingszin).
      	In het bestreden besluit  heeft verweerder een nadere motivering gegeven voor zijn 
      hiervoor bedoelde standpunt. Verweerder leest in de uitspraak van het College een 
      veronderstelling, namelijk dat ouders van kinderen zich wel zullen houden aan de 
      waarschuwingszin op de verpakking. Verweerder laat in het midden of die 
      veronderstelling juist is. Er blijft dan echter, naar het oordeel van verweerder, een 
      potenti‰le blootstelling over, namelijk (kortdurende) blootstelling elders dan thuis, 
      bijvoorbeeld bij een logeerpartij of een bezoek aan openbare ruimten. In dat 
      verband, zo is in het bestreden besluit opgemerkt, is van belang dat, zodra de 
      stekker uit de verpakking in het stopcontact wordt gestoken er sprake is van een 
      "volautomatische en voortdurende toepassing" waarbij het middel zonder activiteit 
      van de toepasser en zonder dat de toepasser daarbij aanwezig hoeft te zijn, via 
      verdamping onopgemerkt (zonder lawaai, geur- en kleurloos) in een ruimte wordt 
      gebracht.  
      	De conclusie die verweerder mede op grond daarvan trekt is dat, nu (a) de gevonden 
      effecten bij de muis irreversibel zijn, (b) niet uitgesloten kan worden dat de effecten 
      ook kunnen optreden bij de mens, (c) er geen gegevens zijn omtrent de minimale 
      duur van de blootstellingsperiode of de duur van de dagelijkse blootstelling tijdens 
      de blootstellingsperiode (bij inhalatoire blootstelling) die nodig is voor het induceren 
    
    
    
    
      van effecten en (d) niet vastgesteld is dat de middelen, voorzien van een door de 
      toelatinghouders voorgesteld gebruiksvoorschrift, geen schadelijke uitwerking 
      hebben op de gezondheid van de mens, hetzij direct, hetzij indirect, de toelating 
      - ook met een dergelijk gebruiksvoorschrift - niet voldoet aan het bepaalde in artikel 
      3,  eerste lid , onder a, sub 3, van de Wet. 
      5.2   		Voor de beoordeling van dit geschil dienen in elk geval de volgende twee vragen te 
      worden onderscheiden.
      	Allereerst is er de vraag of verweerder de norm, vervat in artikel 3, eerste lid, aanhef 
      en onder a, sub 3, van de Wet, juist heeft gehanteerd. Dat wil zeggen: of hij op 
      goede grond heeft geoordeeld dat, gelet op de wettelijke criteria ter zake, niet is 
      vastgesteld dat het middel, wanneer het overeenkomstig het bepaalde bij of 
      krachtens de Wet wordt gebruikt, geen schadelijke uitwerking heeft op de 
      gezondheid van de mens, hetzij direct, hetzij indirect.
      	Ten tweede is er de vraag of verweerder terecht heeft afgezien van het vaststellen 
      van een waarschuwingszin bij wege van een gebruiksvoorschrift, als bedoeld in 
      artikel 5, tweede lid, van de Wet.
      	De noodzaak tot beantwoording van de eerste vraag wordt mede bepaald door het 
      antwoord op de tweede. Het College heeft zich in zijn eerdere uitspraak beperkt tot 
      de tweede vraag, gelet op de instemming van appellanten met een toelating van de 
      middelen, waaraan het voorschrift van de waarschuwingszin zou zijn verbonden, en 
      gelet op de uitkomst van zijn overwegingen ter beantwoording van die vraag.
      	Zoals uit het hierna overwogene zal blijken, is thans echter de aangewezen volgorde 
      van de behandeling van de hiervoor bedoelde vragen, dat met de beantwoording van 
      de eerste vraag wordt begonnen.
    
    
    
    
      5.3		Voor de beantwoording van de eerste vraag zal het College allereerst ingaan op het 
      geschilpunt tussen partijen over de opvatting van verweerder dat de hierna te 
      bespreken waarnemingen inzake de zogeheten motoractiviteit bij proefdieren tot de 
      conclusie moeten leiden - de mogelijkheid van een gebruiksvoorschrift in dit 
      onderdeel van de beoordeling buiten beschouwing latend - dat niet is voldaan aan de 
      in artikel 3 van de Wet bedoelde criteria voor toelating van de onderhavige 
      middelen. De vraag is daarbij dus of die opvatting berust op een juiste hantering van 
      de in die wettelijke bepaling vervatte norm. Het College beantwoordt die vraag 
      bevestigend en overweegt daartoe als volgt.
      5.3.1		Artikel 3, eerste lid, aanhef en onder a, sub 3, van de Wet gaat uit van een bepaalde, 
      aan  regels gebonden, procedure tot vaststelling dat een middel geen schadelijke 
      uitwerking heeft op de gezondheid.
      	De wetgever gaat uit van de mogelijkheid van een - "positieve" - vaststelling op 
      grond van de stand van de wetenschappelijke en technische kennis, dat het middel 
      geen schadelijke uitwerking heeft, wanneer het overeenkomstig het bepaalde bij of 
      krachtens de wet wordt gebruikt. Het moet daarbij  gaan om een vaststelling, die 
      heeft plaatsgevonden aan de hand van onderzoek van bepaalde, ingevolge artikel 4, 
      tweede lid, van de Wet door verweerder verlangde, gegevens en met inachtneming 
      van bij of krachtens artikel 3a van de Wet vastgestelde regels en beginselen voor de 
      beoordeling. 
      	Uit een en ander volgt, naar het oordeel van het College, dat een enkele, 
      wetenschappelijk niet zonder meer te verwerpen, hypothese van mogelijke 
      schadelijkheid van een middel onvoldoende grondslag vormt voor de conclusie dat 
      een toelating moet worden geweigerd omdat niet is vastgesteld dat het middel geen 
      schadelijke uitwerking heeft op de gezondheid van de mens. Er moet tenminste een 
      wetenschappelijk te funderen aanwijzing bestaan dat het middel nadelige gevolgen 
      kan hebben voor de humane gezondheid. 
    
    
    
      Tegen de achtergrond van dit wettelijk stelsel is het College van oordeel dat de door 
      appellanten aangevoerde grieven met betrekking tot de conclusies die verweerder uit 
      de beschikbare waarnemingen over de muizenmotoriek heeft getrokken, geen doel 
      treffen. Daartoe overweegt het College dat de omstandigheid dat door 
      wetenschappers verschillend wordt gedacht over de interpretatie van die 
      waarnemingen en over de waardering van de risico's niet tot het oordeel leidt dat er 
      wetenschappelijk onvoldoende fundament voor die conclusies van verweerder 
      bestaat.
      	Naar het oordeel van het College kan voorts niet worden volgehouden dat 
      verweerder ten onrechte heeft geoordeeld dat op basis van de hiervoor bedoelde 
      waarnemingen inzake de muizenmotoriek geen NOAEL kon worden vastgesteld. 
      		Daartoe overweegt het College meer in het bijzonder als volgt.
      5.3.2		Onder 6.18 van het bestreden besluit  heeft verweerder onderkend dat de effecten op 
      motoractiviteit geen nette dosis-effectrelatie vertonen en dat zij door de onder-
      zoekers als niet relevant worden aangemerkt. Echter - zo is aldaar overwogen - op 
      grond van vergelijkbare effecten die in andere studies met pyrethro‹den gevonden 
      zijn, is er gerede twijfel of deze effecten niet relevant zijn. Het is daardoor moeilijk 
      te beoordelen of de lage dosis van 0,18 mg/m3 als NOEL of als Lowest Observed 
      Effect Level (LOEL) kan worden aangemerkt.
      	In dit verband zijn naar het oordeel van het College vooral de volgende 
      constateringen van belang.
      	Aan verweerders beslissing hebben een tweetal te onderscheiden typen 
      waarnemingen bij proefdieren (muizen) ten grondslag gelegen: waarnemingen inzake 
      de muscarinereceptoren van daartoe gedode en opengesneden proefdieren (muizen) 
      en waarnemingen inzake motoractiviteit van de (overgebleven) proefdieren 
      (muizen). Voor verweerders hiervoor bedoelde vaststelling dat er geen 
    
    
    
      NOAEL kan worden bepaald, zijn slechts de gegevens inzake waarnemingen van de 
      motoractiviteit van belang geweest, zo is ter zitting bevestigd. Ter zitting is van de 
      kant van verweerder eveneens bevestigd dat er geen wetenschappelijk verband 
      wordt gelegd tussen deze twee typen waarneming. Blootstelling van pasgeboren 
      proefdieren aan stoffen die bestanddeel vormen van de onderhavige middelen of 
      daaraan verwant zijn, leidt  vanaf een bepaalde hoeveelheid tot een verandering in de 
      muscarinereceptorendichtheid bij pasgeboren muizen, zo is waargenomen. Niet in 
      geschil is, zo is ter zitting bevestigd, dat hiervoor een NOAEL kan worden 
      vastgesteld. Voorts is er de waarneming bij een aantal van de onderzoeken, dat in 
      een latere fase bij de proefdieren een verandering in de motoriek is gevonden. 
      Verweerder heeft geconstateerd dat, wat betreft deze waarneming, geen NOAEL is 
      vast te stellen. Op deze basis heeft hij geconcludeerd dat er geen betrouwbare 
      risicobeoordeling kan worden opgesteld.
      	De ter zake aan het College overgelegde stukken geven, zoals appellanten terecht 
      hebben opgemerkt, geen eenduidige indicaties over de gedragsverandering. De 
      waarnemingen spreken elkaar tegen bij bepaalde onderzoeken; bij andere 
      onderzoeken zijn er geen veranderingen waargenomen. Het College leidt voorts uit 
      hetgeen hierover door appellanten is gesteld na raadpleging van de door hen 
      ingeschakelde deskundigen, af dat zij van mening zijn dat de hier waargenomen 
      gedragingen vallen binnen het "normale" gedragspatroon van muizen, en dat die 
      gedragingen verklaard kunnen worden door een veelheid van andere factoren dan 
      blootstelling aan de onderhavige stoffen. Verweerder heeft het College er niet van 
      kunnen overtuigen dat het hier gaat om waarnemingen die reeds voldoende steun 
      bieden voor de conclusie dat niet volgens de eisen van de Wet is vastgesteld dat er 
      geen schadelijke werking is. Veeleer lijkt het te gaan om waarnemingen die kunnen 
      leiden tot de conclusie dat op dit punt nader onderzoek of aanvullende gegevens 
      nodig zijn. 
      5.3.3		Door appellanten is aangevoerd dat de onduidelijkheden rond de waarnemingen van 
      de motoractiviteit verweerder er ten minste toe hadden moeten brengen om, 
      alvorens  te beslissen over al dan niet verlengen van de toelatingen, aan hen 
      aanvullend onderzoek op te dragen. Aldus zouden zij in de gelegenheid zijn geweest 
      hun opvatting te onderbouwen dat de muizenmotoriek geen wijziging van betekenis 
      ondergaat na toediening van de relevante stoffen. Daarbij zou - nu het om 
      verlengingen gaat - verweerder zonodig hebben kunnen beslissen dat de toelatingen 
      worden verlengd voor de periode die met de beoordeling van de aanvraag tot 
      verlenging is gemoeid. Dienaangaande overweegt het College het volgende.
      Uit het wettelijk stelstel volgt dat het op de weg van de aanvrager van een toelating 
      ligt om aan te tonen dat, voorzover hier van belang, het middel geen schadelijke 
      uitwerking heeft op de gezondheid van de mens, dan wel dat het middel bij bepaalde 
      toepassing die uitwerking niet heeft. 
      	Uit dit wettelijk stelsel volgt voorts, dat de toelating kan worden geweigerd, indien 
      de aanvrager niet de door verweerder noodzakelijk geachte gegevens overlegt, op 
      grond waarvan kan worden vastgesteld dat het middel geen schadelijke uitwerking 
      heeft op de gezondheid van de mens. 
      	Uit de vaststaande feiten blijkt dat verweerder door TNO een inventarisatie en een 
      evaluatie heeft laten uitvoeren van de bevindingen van de workshop in Berlijn van 
      11 november 1997, waarin de eerder uitgevoerde onderzoekingen, o.a. die van 
      prof. dr P. Eriksson, waren besproken. Aangezien de workshop de twijfel met 
      betrekking tot het risico voor de gezondheid van de mens niet heeft weggenomen, 
      heeft verweerder, zo is onder 6.7 van het bestreden besluit  overwogen, 
      geconcludeerd dat de toelatingen niet verlengd konden worden. 
      	Het College ziet geen plaats voor het oordeel dat verweerder aldus heeft gehandeld 
      in strijd met de Wet of met enig algemeen beginsel van behoorlijk bestuur.
      	Verweerders conclusie dat de beschikbare gegevens over de diverse waarnemingen 
      inzake de muizenmotoriek een voldoende betrouwbare basis vormen voor het 
      trekken van de conclusie dat, zolang  nader onderzoek niet uitwijst dat de 
      desbetreffende waarnemingen anders geinterpreteerd moeten worden, een NOAEL 
      voor de onderhavige middelen niet is vast te stellen, acht het College niet onjuist. 
      Gelet op de aard van de gezondheidsrisico's, welke aan de orde zijn wanneer, 
      hangende nader onderzoek, zou worden uitgegaan van een NOAEL, afgeleid uit de 
      gegevens van de muscarinereceptoren, heeft verweerder niet ten onrechte beslist dat 
      op basis van de thans voorliggende gegevens uitgegaan moet worden van het 
      ontbreken van een NOAEL en heeft hij, daarvan uitgaande, zijn beslissing omtrent 
      toelating kunnen nemen.
      	Niet valt overigens in te zien dat appellanten niet in staat zouden zijn geweest om 
      nader onderzoek zelf reeds te verrichten, bijvoorbeeld door het onderzoek van 
      Ericsson te herhalen, maar dan met orale toediening van de onderhavige stoffen, al 
      dan niet aangevuld met andere onderzoekingen. Zodanige onderzoeksresultaten van 
      na de besluiten in primo uit 1998 zijn in de loop van de onderhavige procedure(s) 
      evenwel niet overgelegd. 
      5.3.4 Gelet op hetgeen hiervoor is overwogen, kunnen naar het oordeel van het College de 
      overige grieven van appellanten, welke betrekking hebben op de conclusies van 
      verweerder die hij, met toepassing van bepaalde extrapolaties van muis naar mens, 
      trekt uit de waarnemingen inzake de muscarinereceptoren, evenmin slagen. De 
      grieven van appellanten over de door verweerder gehanteerde veiligheidsmarges 
      kunnen hier onbesproken blijven, nu zij slechts betekenis hebben in het geval dat een 
      NOAEL kan worden vastgesteld. Dat laatste is, zo heeft verweerder - naar uit het 
      hiervoor overwogene volgt - niet ten onrechte geoordeeld, nu juist niet het geval.  
      5.4		Vervolgens is de vraag aan de orde of verweerder terecht heeft afgezien van 
      toelating van de middelen onder het stellen van een voorschrift betreffende het 
      gebruik van een waarschuwingszin. Zoals het College in zijn eerdere uitspraak heeft 
      overwogen, gaat het wettelijk stelsel ervan uit dat het door de Wet beoogde doel, te 
      weten het voorkomen van schadelijke uitwerkingen van bestrijdingsmiddelen op de 
      gezondheid van de mens, onder omstandigheden ook kan worden bereikt door het 
      verbinden van een voorschrift aan een te verlenen toelating.
      5.4.1		Artikel 5, tweede lid, van de Wet geeft geen specifieke criteria voor de beoordeling 
      van de vraag of een gebruiksvoorschrift vastgesteld kan worden. Aangezien de Wet 
      de mogelijkheid biedt het met het stellen van het toelatingsvereiste beoogde doel 
      ook te bereiken met het verbinden van een gebruiksvoorschrift aan een toelating, is 
      het aan verweerder om de risico's dat een gebruiksvoorschrift niet zal worden 
      nageleefd te beoordelen, alsmede de ernst van de risico's die gepaard gaan met een 
      mogelijke niet naleving van het voorschrift. Op basis van zo'n beoordeling moet 
      verweerder vervolgens een beslissing nemen over de toereikendheid en 
      aanvaardbaarheid van een dergelijk voorschrift om het doel van de Wet te bereiken. 
      5.4.2		Verweerder  heeft geoordeeld dat in het onderhavige geval het vaststellen van een 
      gebruiksvoorschrift in de vorm van een waarschuwingszin geen geschikte methode 
      is om de risico's voor de gezondheid van de mens bij de beoogde toepassingen van 
      de middelen te vermijden. Daarbij is onder meer van belang geacht dat er zijns 
      inziens in casu geen NOAEL is te bepalen. Indien dat niet mogelijk is, is het risico, 
      dat verbonden is aan een blootstelling aan het middel reeds bij een kortdurende 
      blootstelling aanwezig te achten. Verweerder heeft niet ten onrechte geoordeeld dat 
      dat laatste de risico's bij niet (juiste) naleving van het gebruiksvoorschrift 
      aanmerkelijk kan vergroten. 
      	Gelet op de door verweerder getrokken conclusie inzake NOAEL en de uitwerking 
      van de middelen op de gezondheid van kleine kinderen, acht het College  de nadere 
      motivering die verweerder in het bestreden besluit  heeft gegeven, voldoende 
      draagkrachtig.
      	Niet kan worden staande gehouden, gelet op de norm van artikel 3 van de Wet, dat 
      verweerder op dit punt een onjuiste maatstaf heeft aangelegd.
      	Indien wegens het ontbreken van een NOAEL bedoelde risico's ook bij kortdurende 
      blootstelling aanwezig kunnen worden geacht, is het oordeel dat er een 
      onaanvaardbaar risico bestaat dat in geval van bijvoorbeeld onoplettendheid niet 
      toelaatbare blootstelling aan het middel plaatsvindt, niet onjuist te achten.
      	Verweerders hier te verrichten beoordeling heeft vooral betrekking op de mate 
      waarin aanvaard kan worden dat de verantwoordelijkheid voor eventuele 
      ongelukken met het middel als gevolg van het niet volgen van gebruiksvoorschriften 
      bij de toepasser wordt gelaten. Het College stelt voorop dat het hier gaat om 
      middelen ten aanzien waarvan  niet conform de wettelijke eisen is vastgesteld dat, bij 
      gevoelige groepen, blootstelling aan het middel geen schadelijke uitwerking heeft op 
      de menselijke gezondheid. De uitwerking zou kunnen bestaan in een onomkeerbare 
      aantasting van het centrale zenuwstelsel. Voorts zijn het middelen waarbij de 
      toepassing plaatsvindt door niet-professionele gebruikers, namelijk door willekeurig 
      welke consument in Nederland dan ook. De naleving van het voorschrift is dus mede 
      afhankelijk van de - niet zonder meer in alle gevallen positief te beantwoorden vraag 
      - of de betrokken gebruikers bereid en in staat zijn het gebruiksvoorschrift goed tot 
      zich te laten doordringen en ernaar te handelen.  Het College ziet dan ook geen  
      plaats voor het oordeel dat verweerder ten onrechte tot de beslissing is gekomen dat 
      bij middelen als de onderhavige een grote terughoudendheid moet worden betracht 
      bij het leggen van de verantwoordelijkheid van het voorkomen van schadelijke 
      effecten bij de gebruiker zelf. Evenmin ziet het College  plaats voor het oordeel dat 
      verweerders beslissing te dezen op een rechtens niet aanvaardbare wijze zou 
      afwijken van hetgeen verweerder heeft beslist ten aanzien van andere 
      insectenbestrijdingsmiddelen, die een soortgelijke samenstelling hebben. Op goede 
      gronden heeft verweerder in dit verband gewezen op een  relevant te achten verschil 
      tussen die middelen en de onderhavige. Dat verschil is dat door het systeem van 
      verdamping via een stekker-apparaatje het middel in een ruimte wordt gebracht 
      zonder verdere activiteit van de toepasser. Doordat toepassing mogelijk is zonder 
      dat de toepasser daarbij aanwezig hoeft te zijn, is het risico dat het middel 
      onopgemerkt - verdamping geschiedt immers zonder geluid, geur of kleur - in 
      aanmerkelijk grotere concentraties dan toelaatbaar wordt geacht in de ruimte wordt 
      gebracht bepaald niet denkbeeldig. Dit is wezenlijk anders dan bij de middelen, 
      waarbij de toepasser het middel slechts kan toepassen door het zelf te spuiten in de 
      desbetreffende ruimte waar hij muggen wil doden of verdrijven.
    
    
    
      5.5		Ook de grieven van appellanten van Europeesrechtelijke aard kunnen niet leiden tot 
      het door hen beoogde doel.
      		Daartoe overweegt het College als volgt.
      	Van de kant van appellanten is erop gewezen dat verweerder, in elk geval ten tijde 
      van  het nemen van zijn thans bestreden beslissing op de bezwaren van appellanten, 
      te maken heeft met de Richtlijn  98/8/EG (hierna: de biocidenrichtlijn), die gelet op 
      artikel 34 van deze richtlijn geimplementeerd diende te zijn ten tijde van het nemen 
      van het bestreden besluit .
      	Naar het oordeel van het College valt niet in te zien dat de bepalingen van de Wet, 
      waaraan verweerder in het onderhavige geval toepassing heeft gegeven, leidend tot 
      zijn afwijzend besluit,  niet zijn op te vatten als bepalingen die een implementatie 
      inhouden van de biocidenrichtlijn.
      	Ook blijkens de stukken inzake het wetsvoorstel  implementatie  biocidenrichtlijn 
      (TK, 1999-2000, 27 085, nrs 1 e.v.)  is  ten aanzien van de in het onderhavige geval 
      toegepaste bepalingen geen verandering van wetgeving voorzien.
      	Dat het begrip "onaanvaardbare effecten op de gezondheid van de mens" in artikel 5 
      van de biocidenrichtlijn mogelijk niet onder alle omstandigheden bij de beoordeling 
      van de aanvraag om toelating samen behoeft te vallen met het begrip "schadelijke 
      uitwerking op de gezondheid van de mens" doet hier in de onderhavige gevallen niet 
      aan af. Waar het om gaat is dat verweerder, naar uit het voorgaande volgt, op basis 
      van de tekst van de Wet, wanneer die tekst richtlijn-conform  uitgelegd wordt, heeft 
      mogen oordelen dat, zoals artikel 5 van de biocidenrichtlijn bepaalt, onder meer "- 
      rekening houdend met alle omstandigheden waaronder een biocide normaliter 
      gebruikt wordt - (. niet is vastgesteld) dat het biocide zelf of via zijn residuen geen 
      onaanvaardbare effecten heeft op de gezondheid van de mens".
    
    
    
      	Als mogelijk effect heeft verweerder mogen aanmerken het effect op het centrale 
      zenuwstelsel van de mens. Een dergelijk effect moet naar het oordeel van het 
      College onmiskenbaar als onaanvaardbaar effect in de zin van de biocidenrichtlijn 
      worden aangemerkt.
      	Naar het oordeel van het College stuiten deze grieven van appellante hierop af.
      	Het College ziet voorts geen plaats voor het oordeel dat verweerder een 
      "waarschuwingszinnenbeleid" heeft gehanteerd, dat als "technisch voorschrift" in 
      aanmerking zou komen om te worden aangemeld in het kader van ‚‚n der door 
      appellanten bedoelde europeesrechtelijke aanmeldingsprocedures (met name die 
      voorzien in Richtlijn 83/189/EG). Een beleidsregel als door appellanten bedoeld, is 
      naar het oordeel van het College in de gedragslijn van verweerder op dit gebied niet 
      te ontwaren. Echter, al aangenomen dat de gedragslijn bij waarschuwingszinnen van 
      verweerder waar het andere middelen betreft als een beleidsregel zou kunnen 
      worden aangemerkt, dan moet vastgesteld worden dat het in het onderhavige beroep 
      gaat om een beslissing die op de muggenstekkermiddelen is toegesneden en die 
      geheel is gekoppeld aan de specifieke kenmerken van deze producten. Verweerders 
      beslissing kan niet worden beschouwd als een beslissing die steunt op enig beleid, als 
      door appellanten bedoeld. Reeds op die grond moeten de ter zake door appellanten 
      geformuleerde grieven worden verworpen. De grief van appellanten dat ten onrechte 
      toepassing is gegeven aan het voorzorgsbeginsel, dat ook is omschreven in artikel 
      174, tweede lid, van het Verdrag betreffende de Europese Unie, kan gelet op de 
      norm die is neergelegd in voormeld artikel 3 geen doel treffen.
      5.6		De conclusie is dat het bestreden besluit niet onrechtmatig is, zodat de  beroepen 
      ongegrond dienen te worden verklaard.
      	Het College acht geen termen aanwezig voor een proceskostenveroordeling met 
      toepassing van artikel 8:75 van de Algemene wet bestuursrecht.
    
    
    
      6.	De beslissing
      Het College verklaart de beroepen ongegrond.
    
    
    
      Aldus gewezen door mr B.Verwayen, mr C.M.Wolters en mr H.C.Cusell in 
      tegenwoordigheid van mr M.S. Hoppener, als griffier, en uitgesproken in het openbaar op 30 maart 2001.
    
    
    w.g. B.Verwayen 					w.g. M.S.Hoppener