ECLI:NL:RBROT:2016:511, Rechtbank Rotterdam, 13-01-2016, C/10/466005 / HA ZA 14-1255
Rechtbank Rotterdam — Uitspraak 
Datum: 2016-01-13 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Bij OAD geboekt personeelsuitje naar Madrid. Een personeelsvereniging doet een beroep op de garantieregeling van SGR wegens het faillissement van OAD. Richtlijn pakketreizen. Artikel 7:500 BW. Reisovereenkomst. Reisorganisator. Reiziger.

vonnis
    RECHTBANK ROTTERDAM
    
    
      Team haven en handel
    
    
    
    
      zaaknummer / rolnummer: C/10/466005 / HA ZA 14-1255
    
    
    
      
        Vonnis van 13 januari 2016
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      de vereniging
      
        DEE PEE VEE,
      gevestigd te Deventer,
      eiseres,
      advocaat mr. M. Ichoh,
    
    
    
      tegen
    
    
    
      de stichting
      
        STICHTING GARANTIEFONDS REISGELDEN,
      gevestigd te Rotterdam,
      gedaagde,
      advocaat mr. J.P.F.R. Bugter.
    
    
    
    
      Partijen zullen hierna DeePeeVee en SGR genoemd worden.
    
    
    
  
  
    
      1De procedure
    
      1.1.
      Het verloop van de procedure blijkt uit:
      
        
          het tussenvonnis van 25 maart 2015, waarbij een comparitie van partijen is bevolen;
        
        
          de brief van de advocaat van SGR van 31 juli 2015, met zes producties; 
        
        
          het proces-verbaal van comparitie van 18 augustus 2015.
        
      
      
    
    
      1.2.
      Ten slotte is vonnis bepaald.
      
      
    
  
  
    
      2De vaststaande feiten
    
      2.1.
      DeePeeVee is een personeelsvereniging voor werknemers van de gemeente Deventer. Zij heeft 700 à 800 leden. De leden betalen maandelijks € 3,50 aan DeePeeVee, waarvan € 2,50 wordt gebruikt voor het organiseren van activiteiten. Een van zulke activiteiten is een jaarlijkse stedentrip.
      
    
    
      2.2.
      Op enig moment is het idee ontstaan om in het kader van de stedentrip die voor 2013 gepland stond een bezoek te brengen aan de Spaanse hoofdstad Madrid. Ter uitvoering van dit idee zijn op 10 januari 2013 twee groepsreizen naar Madrid geboekt bij Oad Reizen B.V. (hierna: Oad Reizen), met als vertrekdata 27 september 2013 en 11 oktober 2013. Deze boeking is verricht naar aanleiding van de ‘Herziene offerte 4-daagse vliegreis Madrid’ die DeePeeVee op 17 december 2012 heeft ontvangen van Oad Reizen (prod. 7 van SGR).
      
    
    
      2.3.
      Wegens het faillissement van Oad Reizen hebben deze reizen geen doorgang gevonden. De reissommen voor deze reizen waren echter al voldaan aan Oad Reizen.
      
    
    
      2.4.
      
        SGR is het garantiefonds voor door consumenten aan reisorganisaties vooruitbetaalde reissommen. De SGR maakt gebruikt van voorwaarden die de titel ‘Garantieregeling’ dragen (hierna: de SGR-Garantieregeling). Artikel 1 en artikel 2 van de SGR-Garantieregeling luiden als volgt - aangehaald voor zover relevant:
        
          “Artikel 1
        
        
          De Stichting Garantiefonds Reisgelden hierna te noemen: SGR, heeft zich overeenkomstig en binnen de grenzen van haar hieronder te vermelden statutaire doelstellingen ten opzichte van haar deelnemers verplicht tot het doen van uitkeringen aan of voor consumenten. Door de boeking bij een deelnemer aanvaardt de consument deze garantie.
        
        
          Artikel 2
        
        1. Het doel van SGR luidt als volgt: “De stichting heeft ten doel het doen van uitkeringen aan of voor consumenten ter zake van op de Nederlandse markt aangeboden en afgesloten reisovereenkomsten, of overeenkomsten van vervoer met uitzondering van luchtvervoer per lijndienstticket, of overeenkomsten van verblijf, indien deze consumenten geldelijke schade lijden in gevallen dat de betrokken reisorganisator, reisagent, vervoerder of verstrekker van verblijf wegens financieel onvermogen niet presteert”. 
      
      
    
    
      2.5.
      Oad Reizen was als deelnemer aangesloten bij SGR. 
      
    
  
  
    
      3Het geschil
    
      3.1.
      DeePeeVee vordert dat de rechtbank bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad SGR veroordeelt:
      
      - om binnen 14 dagen na dagtekening van dit vonnis en tegen deugdelijk bewijs van 
      kwijting aan DeePeeVee te betalen de hoofdsom van € 28.875,00, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente, althans de wettelijke rente, over € 28.875,00 vanaf 4 oktober 2013 tot aan de dag van de algehele voldoening, althans vanaf een door de rechtbank in goede justitie te bepalen datum, tot het moment van de algehele voldoening; 
      - in de kosten van dit geding, te voldoen binnen 14 dagen na dagtekening van dit
      
        vonnis, en, indien voldoening niet binnen deze termijn plaatsvindt, te vermeerderen met de wettelijke rente, te rekenen vanaf de datum van het vonnis, althans vanaf de veertiende dag na het vonnis, tot de dag van de algehele voldoening;
        om tegen deugdelijk bewijs van kwijting aan DeePeeVee te betalen de  buitengerechtelijke incassokosten van € 1.063,75 exclusief verrekenbare BTW, te voldoen binnen 14 dagen na dagtekening van dit vonnis, en, indien voldoening niet binnen deze termijn plaatsvindt, te vermeerderen met de wettelijke rente, te rekenen vanaf de datum van het vonnis, althans vanaf de veertiende dag na de datum van het vonnis, tot de dag van de algehele voldoening;
      
      - in de na de uitspraak vallende kosten (nakosten), voor wat betreft het salaris van de 
      advocaat (nasalaris) forfaitair berekend op € 131,00 zonder betekening en verhoogd met € 68,00 in geval van betekening, te voldoen binnen 14 dagen na dagtekening van het vonnis, en, indien voldoening niet binnen deze termijn plaatsvindt, te vermeerderen met de wettelijke rente, te rekenen vanaf de datum van het vonnis, althans vanaf de veertiende dag na de datum van het vonnis, tot aan de dag van de algehele voldoening. 
      
    
    
      3.2.
      SGR voert verweer en concludeert tot afwijzing van de vordering met veroordeling, bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad, van DeePeeVee in de proceskosten. 
      
    
    
      3.3.
      Op de stellingen van partijen wordt hierna ingegaan bij de beoordeling, voor zover deze van belang zijn.
      
      
    
  
  
    
      4De beoordeling
    
      4.1.
      DeePeeVee legt aan haar vorderingen ten grondslag dat er een reisovereenkomst is gesloten tussen Oad Reizen als reisorganisator en leden van DeePeeVee als reizigers en dat deze reisovereenkomst onder de SGR-dekking valt. Omdat de leden hun vorderingen op SGR aan DeePeeVee hebben gecedeerd is DeePeeVee vorderingsgerechtigd.
      
    
    
      4.2.
      SGR heeft de vorderingen van DeePeeVee betwist. Volgens SGR is er geen reisovereenkomst tussen Oad Reizen en de leden van DeePeeVee tot stand gekomen maar tussen DeePeeVee en haar leden, waarbij DeePeeVee als reisorganisator kwalificeert en haar leden als reizigers. Aan dit standpunt legt SGR de volgende stellingen ten grondslag:
      
        
          i) DeePeeVee heeft de reis naar Madrid op eigen naam aan haar leden verkocht;
        
        
          ii) DeePeeVee heeft de reis zelf samengesteld, heeft haar eigen huishoudelijk reglement van toepassing verklaard en haar eigen logo gebruikt;
        
        
          iii) Oad Reizen is slechts toeleverancier geweest van DeePeeVee, geen reisorganisator;
        
        
          iv) DeePeeVee heeft andere prijzen gehanteerd dan Oad Reizen, namelijk€ 345,00, € 365,00, € 390,00 in plaats van € 385, zodat DeePeeVee meer heeft gedaan dan uitsluitend bemiddelen tussen haar leden en Oad Reizen.
        
      
      
    
    
      4.3.
      DeePeeVee heeft in reactie hierop betwist dat er (enkel) een reisovereenkomst tot stand is gekomen tussen haar en haar leden. Volgens DeePeeVee is zij geen reisorganisator in de zin van artikel 7:500 onder a BW; haar statuten voorzien daar niet in en zij handelde niet in de uitoefening van haar bedrijf. Zij heeft slechts een bemiddelende rol gespeeld tussen haar leden en Oad Reizen. DeePeeVee heeft de wensen van haar leden aan Oad Reizen doorgeleid. Deze leden hebben ook zélf verklaard dat zij destijds een overeenkomst hebben gesloten met Oad Reizen en niet met DeePeeVee.
      
    
    
      4.4.
      De rechtbank oordeelt als volgt.
      
    
    
      4.5.
      DeePeeVee grondt haar vorderingen op de SGR-Garantieregeling. De bepalingen en de definities in de SGR-Garantieregeling moeten op dezelfde wijze worden uitgelegd als de bepalingen in Titel 7:7A BW inzake reisovereenkomsten en de Richtlijn 90/314/EEG van de Raad van 13 juni 1990 betreffende pakketreizen, met inbegrip van vakantiepakketten en rondreispakketten (hierna: de richtlijn pakketreizen). Dit is ook van de zijde van SGR bevestigd tijdens de comparitiezitting. De uitleg van de richtlijn is voorbehouden aan het Hof van Justitie van de Europese Unie en de Nederlandse rechter is gehouden Titel 7:7A BW richtlijnconform te interpreteren. 
      
    
    
      4.6.
      Voor toewijzing van de vordering van DeePeeVee moet vast komen te staan dat er een reisovereenkomst is gesloten die onder de dekking van de SGR-Garantieregeling valt. Daarvan zal sprake zijn indien (i) een reisovereenkomst tot stand is gekomen tussen (ii) een bij SGR aangesloten reisorganisator en (iii) een (of meerdere) reiziger(s). 
      
    
    
      4.7.
      De rechtbank is op grond van de navolgende motivering van oordeel dat er een reisovereenkomst tot stand is gekomen tussen Oad Reizen (als reisorganisatie) en de DeePeeVee-leden (als reizigers). Aangezien Oad Reizen deelnemer van SGR was, is sprake van een reis die onder de dekking van de SGR-Garantieregeling valt en aangezien Oad Reizen wegens faillissement haar verplichtingen niet meer kan nakomen hebben de DeePeeVee-leden recht op uitkering. 
      
      
        
          -		reisovereenkomst
        
      
      
    
    
      4.8.
      
        Waar in de richtlijn pakketreizen het begrip ‘pakket’ het centrale begrip is, is dat in Titel 7:7A BW en in de SGR-garantieregeling het begrip ‘reisovereenkomst’. Artikel 7:500, lid 1, onder b, BW houdt een definitie in van laatstgenoemd begrip:
        
          de overeenkomst waarbij een reisorganisator zich jegens zijn wederpartij verbindt tot het verschaffen van een door hem aangeboden van te voren georganiseerde reis die een overnachting of een periode van meer dan 24 uren omvat alsmede ten minste twee van de volgende diensten:
        
      
      
        1. vervoer,
      
      
        2. verblijf,
      
      
        3. een andere niet met vervoer of verblijf verband houdende, toeristische dienst die een significant deel van de reis uitmaakt.
      
      
      
        Niet in geschil is dat ten tijde van het sluiten van de overeenkomst met Oad Reizen de twee hierboven onder 2.2 genoemde groepsreizen naar Madrid reeds waren georganiseerd (samengesteld), zodat hier sprake is van aanbieding van een van te voren georganiseerde reis. Evenmin is in geschil dat deze groepsreizen ten minste twee van de drie in deze definitie genoemde ‘diensten’ omvatten, zoals eveneens is vereist volgens deze definitie. Er is derhalve sprake van een reisovereenkomst.
      
      
      - 	reisorganisator
      
    
    
      4.9.
      
        Het begrip ‘reisorganisator’ is gedefinieerd in artikel 7:500, lid 1, onder a, BW:
        
          degene die, in de uitoefening van zijn bedrijf, op eigen naam aan het publiek of aan een groep personen van te voren georganiseerde reizen aanbiedt.
        
      
      
    
    
      4.10.
      
        Niet in geschil is dat Oad Reizen een bij SGR aangesloten reisorganisatie was. De rechtbank is van oordeel dat, anders dan SGR heeft betoogd, Oad Reizen in het voorliggende geval ook kwalificeert als de reisorganisatie die de groepsreis naar Madrid heeft samengesteld, aangeboden en afgesloten. In de als productie 7 bij conclusie van antwoord overgelegde offerte van Oad Reizen is omschreven wat in de door Oad Reizen geoffreerde reissom is inbegrepen. Het gaat om de reis (de vlucht alsmede de transfers (per Oad-touringcar) van en naar de luchthavens in Rotterdam en Madrid), de overnachtingen, de maaltijden, de gids, een stadsrondrit, de organisatiebemiddeling en programmaservice en de Oad-reisbegeleiding gedurende de gehele reis. DeePeeVee heeft in de communicatie met haar leden aan die samenstelling niets of vrijwel niets toegevoegd of gewijzigd maar de door Oad-reizen gegeven omschrijving overgenomen. In een later stadium heeft Oad Reizen de DeePeeVee-leden in een document met een Oad-logo ook een facultatief excursieprogramma aangeboden. Gelet op deze omstandigheden kan niet worden gezegd dat DeePeeVee de organisator was die de reis heeft samengesteld en aangeboden en dat Oad Reizen slechts toeleverancier van DeePeeVee was. 
        Het feit dat DPV niet exact dezelfde reissom aan haar leden heeft doorberekend als de door Oad Reizen berekende reissom heeft evenmin tot gevolg dat DeePeeVee daarmee (in de plaats van Oad Reizen) als reisorganisator kwalificeert. DeePeeVee heeft haar leden inderdaad een iets lagere reissom in rekening gebracht maar dat verschil laat zich verklaren door het feit dat de leden naast de eenmalige reissom ook een maandelijkse contributie aan DeePeeVee betalen die door DeePeeVee deels is gebruikt voor de betaling van de reissom aan Oad Reizen. Aan de niet-leden is door DeePeeVee de reissom doorberekend die door Oad Reizen in haar offerte was vermeld bij een aantal deelnemers van 46 tot 50 personen. 
        Dat de algemene voorwaarden van Oad door DeePeeVee in haar communicatie met de leden niet van toepassing zijn verklaard acht de rechtbank niet bepalend voor de kwalificatie van Oad Reizen als reisorganisatie. Dat geldt eveneens voor de toepasselijk verklaring van het huishoudelijke reglement van DeePeeVee nu daarin geen op de reis betrekking hebbende bepalingen zijn opgenomen.
        Op de comparitie heeft SGR nog het standpunt ingenomen dat de overeenkomst niet met Oad Reizen maar met Oad Group & Incentive Travel (die geen SGR deelnemer is) zou zijn aangegaan. Die stelling acht de rechtbank onvoldoende onderbouwd gelet op de offerte en de overige correspondentie waarin Oad Reizen zich steeds als wederpartij heeft gepresenteerd en gelet op de conclusie van antwoord (punt 14 en 18) waarin SGR zelf stelt dat de groepsreizen bij Oad Reizen zijn geboekt. 
      
      
    
    
      4.11.
      De conclusie is derhalve dat een reisovereenkomst is gesloten met Oad Reizen als reisorganisator.
      
      
        
          -	reiziger
        
      
      
    
    
      4.12.
      Partijen verschillen verder van mening over de vraag wie als reiziger(s) bij deze reisovereenkomst moet(en) worden aangemerkt. In de SGR-garantieregeling wordt het begrip consument gehanteerd maar op grond van hetgeen hiervoor in 4.5 is overwogen, moet dit begrip op dezelfde wijze worden uitgelegd als het begrip reiziger in het BW en de richtlijn pakketreizen.
      
    
    
      4.13.
      Krachtens artikel 7:500, lid 1, onder c, BW wordt onder een reiziger verstaan:
      
        
          
            de wederpartij van de reisorganisator,
          
        
        
          
            degene te wiens behoeve de reis is bedongen en die dat beding heeft aanvaard, of
          
        
        
          
            degene aan wie overeenkomstig artikel 506 de rechtsverhouding tot de reisorganisator is overgedragen.
          
        
      
      
    
    
      4.14.
      
        De rechtbank is van oordeel dat de DeePeeVee-leden als reiziger(s) bij de reisovereenkomst zijn aan te merken. 
        In de eerste plaats volgt uit gedragingen van partijen dat DeePeeVee de reis niet op eigen naam heeft geboekt maar namens haar leden. DeePeeVee heeft gemotiveerd aangevoerd dat haar leden haar hebben verzocht namens hen een groepsreis  te boeken. DeePeeVee heeft zich vervolgens tot Oad Reizen gewend met het verzoek om een offerte, heeft met Oad Reizen onderhandeld en heeft, nadat overeenstemming was bereikt, de reissommen bij de leden geïnd en aan Oad Reizen doorbetaald. Dat DeePeeVee dit namens haar leden deed, was bij Oad Reizen bekend en was ook volstrekt logisch omdat  het voor Oad Reizen bijzonder omslachtig zou zijn geweest hierover met de individuele leden in contact te moeten treden. Derhalve verwerpt de rechtbank de stelling van SGR dat DeePeeVee weliswaar ten behoeve van maar niet (als vertegenwoordiger) namens haar leden een reis bij Oad Reizen heeft geboekt. Bovendien kunnen de DeePeeVee-leden, ook indien DeePeeVee de reis op eigen naam zou hebben geboekt, als reizigers worden aangemerkt. Uit het bepaalde onder c van het eerste lid van artikel 7:500 BW volgt namelijk dat zowel de wederpartij van de reisorganisator als degene te wiens behoeve de reis is bedongen en die dat beding heeft aanvaard als ‘reiziger’ moet worden aangemerkt. In de betaling van de reissommen door de leden ligt besloten dat zij het ten behoeve van hen gemaakte derdenbeding hebben aanvaard zodat de DeePeeVee-leden ook om die reden als reizigers in de zin van artikel 7:500 lid 1, onder c BW (en dus als consument in de zin van de SGR-Garantieregeling) kunnen worden aangemerkt.
      
      
      
        
          -	Conclusie
        
      
      
    
    
      4.15.
      De conclusie op grond van het voorgaande is dat tussen Oad Reizen als reisorganisatie en de DeePeeVee-leden als reizigers een reisovereenkomst is gesloten die onder de dekking van de SGR-Garantieregeling valt. Aangezien de DeePeeVee-leden recht op uitkering hebben en zij hun vorderingen op SGR aan DeePeeVee hebben gecedeerd, is de gevorderde hoofdsom van € 28.875,00 toewijsbaar.
      
      
        
          -	Overige vorderingen
        
      
      
    
    
      4.16.
      Tegen de rentevordering van DeePeeVee heeft SGR geen afzonderlijk verweer gevoerd. Aangezien de reisovereenkomst van Titel 7:7A BW geen handelsovereenkomst is in de zin van artikel 6:119a BW, zal de subsidiair gevorderde wettelijke rente ex artikel 6:119 BW worden toegewezen op de wijze als in het dictum van dit vonnis is bepaald.
      
    
    
      4.17.
      DeePeeVee maakt aanspraak op vergoeding van de door haar gemaakte buitengerechtelijke incassokosten. SGR heeft op dit punt geen verweer gevoerd. De rechtbank stelt vast dat het Besluit vergoeding buitengerechtelijke incassokosten van toepassing is, nu het verzuim van SGR na 30 juni 2012 is ingetreden. Het gevorderde bedrag van € 1.063,75 is gelijk aan de forfaitaire vergoeding waar DeePeeVee toe gerechtigd is ingevolge artikel 2 van dit besluit. Deze vordering zal derhalve worden toegewezen op de wijze als in het dictum van dit vonnis is bepaald.
      
    
    
      4.18.
      
        Als de in het ongelijk gestelde partij zal SGR in de proceskosten worden veroordeeld. Deze kosten aan de zijde van DeePeeVee worden begroot op:
        - exploitkosten		€      107,11- vastrecht		€   1.892,00- salaris advocaat		€   1.158,00 		(2 punten x tarief € 579,00)- totaal			€   3.157,11.	
        Tegen de gevorderde wettelijke rente over de proceskosten is geen verweer gevoerd, zodat deze wettelijke rente zal worden toegewezen op de wijze als in het dictum van dit vonnis is bepaald.
      
      
    
    
      4.19.
      Voor een zelfstandige veroordeling in de nakosten bestaat geen grond, nu de kostenveroordeling ook voor deze nakosten (€ 131,00 aan salaris advocaat, te vermeerderen, onder de voorwaarde dat SGR niet binnen 14 dagen na aanschrijving aan het vonnis heeft voldaan en er vervolgens betekening van de uitspraak heeft plaatsgevonden, met een bedrag van € 68,00 aan salaris advocaat en de explootkosten van betekening van de uitspraak) een executoriale titel oplevert. 
      
      
    
  
  
    
      5De beslissing
    De rechtbank,
    
    
      5.1.
      veroordeelt SGR tot betaling aan DeePeeVee binnen 14 dagen na dit vonnis en tegen behoorlijk bewijs van kwijting van een bedrag van € 28.875,00, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 4 oktober 2013 tot de dag van de algehele voldoening;
      
    
    
      5.2.
      veroordeelt SGR tot betaling aan DeePeeVee binnen 14 dagen na dit vonnis en tegen behoorlijk bewijs van kwijting van de buitengerechtelijke incassokosten van € 1.063,75, exclusief BTW, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf de veertiende dag na de datum van dit vonnis tot de dag van de algehele voldoening, indien betaling niet plaatsvindt binnen deze termijn;
      
    
    
      5.3.
      veroordeelt SGR tot betaling aan DeePeeVee binnen 14 dagen na dit vonnis van de proceskosten, die tot op heden aan de zijde van DeePeeVee zijn begroot op € 3.157,11, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf de veertiende dag na de datum van dit vonnis tot de dag van de algehele voldoening, indien betaling niet plaatsvindt binnen deze termijn;
      
    
    
      5.4.
      verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;
      
    
    
      5.5.
      wijst het meer of anders gevorderde af.
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. T. Boesman en in het openbaar uitgesproken op 13 januari 2016.
        901/2309