ECLI:NL:RBLIM:2021:8683, Rechtbank Limburg, 18-11-2021, C/03/297580 KG ZA 21-371
Rechtbank Limburg — Uitspraak 
Datum: 2021-11-18 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Aanbesteding. Uitleg van begrip(pen) in de Leidraad en Nota van Inlichtingen.

vonnis
    RECHTBANK LIMBURG
    
    
      Burgerlijk recht
    
    
    
      Zittingsplaats Maastricht
    
    
    
    
      zaaknummer / rolnummer: C/03/297580 / KG ZA 21-371
    
    
    
      
        Vonnis in kort geding van 18 november 2019
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      
        
          [eiseres]
        ,
      gevestigd te [vestigingsplaats] ,
      eiseres,
      advocaat mrs. J.T.J. Gorissen en B. van Meurs,
    
    
    
      tegen
    
    
    
      
        GEMEENTE LANDGRAAF,
      met zetel te Landgraaf,
      gedaagde,
      advocaat mrs. P. Courtens en H.C. Lejeune.
    
    
    
    
      Partijen zullen hierna [eiseres] en de Gemeente genoemd worden.
    
    
  
  
    
      1De procedure
    
      1.1.
      Het verloop van de procedure blijkt uit:
      
        
           de dagvaarding van 14 oktober 2021 met zeven producties,
        
        
           de mondelinge behandeling van 4 november 2021, met de pleitnota van [eiseres] , waarbij is overgelegd en bekeken de vooraf aangekondigde usb-stick met film, bij wijze van productie, en de pleitnota van de Gemeente.
        
      
      
    
    
      1.2.
      Ten slotte is vonnis bepaald.
      
    
  
  
    
      2De feiten
    
      2.1.
      De Gemeente heeft een meervoudig onderhandse aanbesteding in de markt gezet voor de levering (op basis van huur), verplaatsing en reiniging van mobiele toiletten, die moeten worden geplaatst bij gemeentelijke schaftwagens.
      
    
    
      2.2.
      Gelet op de beperkte waarde van de opdracht en de afwezigheid van onderscheidende kwaliteitscriteria is het gunningscriterium de economisch meest voordelige inschrijving op basis van de laagste prijs. De laagste prijs is de huurprijs per week exclusief btw voor één mobiel toilet.
      
    
    
      2.3.
      
        Naast eisen aan de mobiele toiletten worden er in de Leidraad van 27 augustus 2021 eisen gesteld aan de leverancier (pagina 14 van de Leidraad).
        “Eisen leverancier
      
      
        
           Twee keer per week verplaats-momenten binnen de gemeentegrenzen door contractant (…).
        
        
           Twee keer per week een schoonmaakronde langs alle toiletten.
        
        
           (…)”
        
      
      
    
    
      2.4.
      
        Uit de Nota van Inlichtingen van 13 september 2021 (productie drie dagvaarding), die prevaleert boven de Leidraad, zijn de volgende passages relevant voor de beoordeling:
        “WIJZIGINGEN/AANVULLINGEN
        In de nota van inlichten (de Vzr leest “Leidraad” in plaats van “nota van inlichten”) staat dat er twee schoonmaak ronden per week nodig zijn. Dit is echter onjuist. Er zijn twee verplaats momenten in de week en 1 schoonmaakronde per week. In uitzonderlijke gevallen, bij bijvoorbeeld warme temperaturen, kan op aanvraag een extra schoonmaakronde aangevraagd worden.”
        (…)
        
          Vraag 4: Worden er verdere eisen aan de 2 spoeldagen gesteld? Minimum aantal tussenliggende dagen? Mogen deze gecombineerd worden met verplaatsmomenten?
        
        Antwoord: De spoeldagen mogen gecombineerd worden met verplaats momenten. Verder is er in de week 1 spoelmoment. Op aanvraag, bijvoorbeeld in de zomer als het erg warm is, kan een tweede keer in de week een spoeldag plaats vinden. De toiletten die verplaatst worden kunnen op die dag ook gespoeld/schoongemaakt worden. De overige toiletten kunnen op dezelfde dag gespoeld/schoongemaakt worden of op een andere dag dezelfde week gespoeld/schoongemaakt worden.”
      
      
    
    
      2.5.
      De Gemeente heeft drie inschrijvingen ontvangen. [eiseres] heeft met € 28,22 exclusief btw niet de laagste prijs geoffreerd. De opdracht zal blijkens de gunningsbeslissing van 23 september 2021 (verzonden 24 september 2021) worden gegund aan Boels Verhuur B.V., die € 18,00 exclusief btw heeft geoffreerd.
      
    
    
      2.6.
      Bij e-mail van 12 oktober 2021 (productie vijf dagvaarding) heeft [eiseres] aan de Gemeente voorgelegd dat haar prijs is gebaseerd op twee spoelmomenten en twee verplaatsmomenten. [eiseres] geeft in die e-mail aan dat zij het vermoeden heeft dat Boels Verhuur B.V. heeft ingeschreven op basis van één spoel- en verplaatsmoment en dat zij, gelet op de lage eenheidsprijs, het tweede spoel- en verplaatsmoment als meerwerk zal opvoeren.
      
    
    
      2.7.
      De Gemeente heeft op 13 oktober 2021 aan [eiseres] laten weten dat haar inschrijving berust op een onjuiste lezing van de aanbestedingsdocumenten. Zij wijst erop dat in de Nota van Inlichtingen onder het kopje wijzigingen/aanvullingen is aangegeven dat er slechts één schoonmaakronde per week wordt uitgevraagd en dat er twee verplaatsmomenten worden uitgevraagd. De Gemeente wijst ook op de vetgedrukte passage in het antwoord op vraag 4. “Verder is er in de week 1 spoelmoment.” De Gemeente wijst er op dat als de Nota van Inlichtingen onduidelijkheden in het leven zou hebben gelaten, [eiseres] daarover vragen had moeten stellen voorafgaande aan de gunning.
    
  
  
    
      3Het geschil
    
    
      3.1.
      
        
          [eiseres] vordert dat de voorzieningenrechter bij vonnis voor zoveel mogelijk uitvoerbaar bij voorraad
        primair
      
      -  de Gemeente (i) gebiedt om binnen een week na de datum van het in dezen te wijzen vonnis, de voorgenomen gunningsbeslissing in te trekken en ingetrokken te houden, en 
      (ii) de Gemeente verbiedt uitvoering te geven aan de voorgenomen gunningsbeslissing;
      
        
          de Gemeente gebiedt om, voor zover zij de opdracht nog willen gunnen, over te gaan tot heraanbesteding;
        
        
           de Gemeente gebiedt om, voor zover zij de opdracht nog wil gunnen, over te gaan tot herbeoordeling van alle toegelaten inschrijvingen waaronder begrepen de inschrijving van [eiseres] , waarbij voor een geldige inschrijving dient te worden vastgesteld dat de inschrijvers daadwerkelijk één keer per week het mobiel toilet schoonmaken en daarnaast tenminste één keer per week het toilet aanvullend spoelen, zodat de inschrijvers door de Gemeente dienen te worden bevraagd of zij hun prijs gestand doen bij het één keer per week het mobiel toilet schoonmaken en daarnaast tenminste één keer per week het toilet aanvullend spoelen, waarna een nieuwe gunningsbeslissing wordt genomen met daarin wederom een opschortende termijn (standstilltermijn of verlengde Alcatel-termijn) van tenminste 20 dagen;
        
      
      subsidiar
      -  elke andere voorlopige voorziening treft die de voorzieningenrechter in goede justitie passend acht en die recht doet aan de belangen van [eiseres] ;
      
        in alle gevallen
        een en ander versterkt met een dwangsom van € 1.000,- in eens en € 50,- per dag of dagdeel voor het geval de Gemeente nalatig blijft te voldoen aan het te wijzen vonnis;
      
      - de Gemeente veroordeelt in de kosten van de procedure, te vermeerderen met de wettelijke rente indien de Gemeente niet binnen 14 dagen na dagtekening van het vonnis die proceskosten heeft voldaan.
      
    
    
      3.2.
      
        
          [eiseres] legt aan de vordering het volgende ten grondslag. De door [eiseres] aangeboden prijs ad € 28,22 exclusief btw is gebaseerd op basis van twee spoelmomenten, waaronder begrepen eenmaal schoonmaak, en twee verplaatsmomenten per week, zoals de Gemeente heeft uitgevraagd. [eiseres] stelt dat bij elke verplaatsing het mobiele toilet gespoeld moet worden, omdat het mobiele toilet te zwaar is om per vrachtwagen te verplaatsen als de spoelbak niet eerst wordt geleegd. Tijdens het spoelen kan het toilet ook geheel worden schoongemaakt. [eiseres] stelt dat met het woord “verder” bedoeld wordt “aanvullend”.
        De prijs van de winnende inschrijver ad € 18,00 exclusief btw voldoet niet aan de Leidraad, omdat volgens [eiseres] het onmogelijk is om voor die prijs te voldoen aan de eisen van de Leidraad om een mobiel toilet één keer per week schoon te maken én aanvullende één keer per week, dus op een andere dag, het toilet te spoelen (oftewel spoelmoment). Iedere andere uitleg van de Leidraad is volgens [eiseres] in strijd met het transparantiebeginsel en betreft een wezenlijke wijziging die tot heraanbesteding zou moeten leiden.
      
      
    
    
      3.3.
      De Gemeente voert gemotiveerd verweer.
      
    
    
      3.4.
      Op de standpunten van partijen wordt hieronder, voor zover van belang, nader ingegaan.
      
    
  
  
    
      4De beoordeling
    
    
      
        De spoedeisendheid
      
    
    
    
      4.1.
      
        Het spoedeisend belang vloeit voort uit de aard van de zaak. Er is sprake van een opgelegde procedure.
        
          Centrale vraag
        
      
      
    
    
      4.2.
      De voorzieningenrechter moet de vraag beantwoorden of een behoorlijk geïnformeerde en normaal oplettende inschrijver, binnen de context van alle aanbestedingsstukken, redelijkerwijs heeft moeten begrijpen dat er slechts één schoonmaakronde en twee verplaatsmomenten worden uitgevraagd.
      
      
        
          Het toetsingskader
        
      
      
    
    
      4.3.
      
        Aan de voorzieningenrechter wordt door [eiseres] in wezen een vraag van uitleg voorgelegd inzake de Leidraad, zoals die bij de Nota van Inlichtingen door de Gemeente is gewijzigd. Een dergelijke vraag valt in het domein van de rechter.
        In dit aanbestedingsgeding gaat het om uitleg van de aanbestedingsstukken tijdens de aanbestedingsprocedure. De Gemeente heeft, gelet op het transparantiebeginsel, de verplichting om de voorwaarden en eisen in de aanbesteding op “duidelijke, precieze en ondubbelzinnige wijze” te formuleren, zodat een behoorlijk geïnformeerde en normaal oplettende inschrijver deze, binnen de context van het totaal van de aanbestedingsstukken, redelijkerwijs heeft moeten begrijpen. De rechter dient hierbij een objectieve maatstaf aan te leggen, waarbij de tekstuele en grammaticale uitleg van de bepalingen leidend is. De bedoelingen van de Gemeente kunnen alleen worden meegewogen als deze duidelijk blijken uit de Leidraad.
      
      
      
        
          De inhoudelijke beoordeling
        
      
      
    
    
      4.4.
      Gelet op de wijze waarop de Gemeente de Nota van Inlichtingen heeft ingericht – eerste een afdeling “wijzigingen/aanvullingen” en dan een afdeling “gestelde vragen” – heeft de Gemeente er geen twijfel over laten bestaan – met de woorden “Dit is echter onjuist.” – dat naar aanleiding van de vragen – die op grond van de tekst van pagina 14 van de Leidraad uitgaan van twee schoonmaakronden én twee verplaatsingen per week – de uitvraag is aangepast van twee verplaatsingen én twee schoonmaakrondes naar twee verplaatsingen en slechts één schoonmaakronde. Alleen in uitzonderlijke gevallen zal de Gemeente vragen om een tweede schoonmaakronde per week.
      
    
    
      4.5.
      
        Voor de stelling van [eiseres] dat schoonmaakronde betekent “reinigen van het toilet inclusief ledigen van het reservoir” en dat spoelen betekent “ledigen van het reservoir” is geen aanknopingspunt te vinden in de Leidraad en/of in de Nota van Inlichtingen.
        Wordt immers spoeldag gelezen als “dag waarop het reservoir wordt geledigd” dan is niet alleen de vraagstelling bij vraag 4 die gebaseerd is op informatie uit de Leidraad (twee schoonmaakrondes en twee verplaatsmomenten) onbegrijpelijk. De twee laatste vragen vloeien immers niet voort uit de eisen in de Leidraad. Voor [eiseres] onbegrijpelijk moet dan ook zijn de zin “De spoeldagen mogen [cursivering door de voorzieningenrechter] gecombineerd worden met de verplaatsmomenten”. Volgens [eiseres] houdt de verplaatsing immers altijd een spoeling in. Ook de zin “De toiletten die verplaatst worden kunnen [cursivering Vzr] op die dag ook gespoeld/schoongemaakt worden” moet voor [eiseres] om dezelfde reden onbegrijpelijk zijn. Het had dan ook op de weg van [eiseres] gelegen om de Gemeente nader te bevragen.
      
      
    
    
      4.6.
      
        Degene die vraag 4 heeft gesteld, gaat, zo blijkt uit de vraag, niet alleen uit van twee schoonmaakrondes en twee verplaatsmomenten (zoals in de Leidraad is uitgevraagd), maar die vragensteller introduceert tegelijkertijd een nieuw begrip, dat niet in de Leidraad voorkomt, namelijk “spoeldag”. Het kan in het licht van de Leidraad niet anders dan dat de vragensteller met spoeldag schoonmaakronde bedoelt, omdat wordt gevraagd naar het minimum aantal tussenliggende dagen bij twee spoeldagen en of de spoeldagen gecombineerd mogen worden met verplaatsmomenten. De Gemeente neemt het woord “spoeldag” in die betekenis over in haar beantwoording. De Gemeente gebruikt in het antwoord voor schoonmaakronde ook het woord “spoelmoment” en zij spreekt over “gespoeld/schoongemaakt”.
        Uit het antwoord op vraag 4 blijkt dus dat de Gemeente niet “spoelen” bedoelt in de betekenis die [eiseres] daaraan geeft, namelijk “het ledigen van het reservoir”. Al met al heeft een behoorlijk geïnformeerde en normaal oplettende inschrijver, binnen de context van het totaal van de aanbestedingsstukken, een en ander zo redelijkerwijs moeten én kunnen begrijpen. De vorderingen van [eiseres] moeten daarom worden afgewezen.
      
      
      
        
          De proceskosten
        
      
      
    
    
      4.7.
      
        [eiseres] zal als de in het ongelijk gestelde partij worden veroordeeld in de kosten van het geding, die aan de zijde van de Gemeente worden begroot op € 667,00 aan griffierecht en € 1.016,00 aan salaris advocaat. De nakosten en rente worden toegewezen als vermeld in de pleitnota van de Gemeente.
      
    
  
  
    
      5De beslissing
    De rechtbank
    
    
      5.1.
      wijst de vorderingen af,
      
    
    
      5.2.
      veroordeelt [eiseres] in de kosten van het geding, tot op heden aan de zijde van de Gemeente begroot op € 1.683,00 vermeerderd met de nakosten, te voldoen binnen 14 dagen na dagtekening van dit vonnis, en, indien voldoening binnen die termijn niet plaatsvindt, vermeerderd met de wettelijke rente over deze kosten vanaf 14 dagen na dagtekening van dit vonnis,
      
    
    
      5.3.
      verklaart de beslissing over het de proceskosten uitvoerbaar bij voorraad.
      
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. J.R. Sijmonsma en in het openbaar uitgesproken op18 november 2021.
      
    
  
  
    type: EvB
    coll: