ECLI:NL:RBNHO:2017:1629, Rechtbank Noord-Holland, 02-03-2017, C/15/248020 / HA RK 16-155
Rechtbank Noord-Holland — Uitspraak 
Datum: 2017-03-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Beschikking verlof tot verkoop van in beslag genomen aandelen. De wettelijke en statutaire blokkeringsregelingen mogen in casu buiten beschouwing worden gelaten. De belangen van verweerder en/of anderen worden hierdoor niet onevenredig geschaad.

beschikking
    RECHTBANK NOORD-HOLLAND
    
    
      Afdeling privaatrecht
      Zittingsplaats Haarlem
    
    
    
    
      zaaknummer / rekestnummer: C/15/248020 / HA RK 16-155
    
    
    
      
        Beschikking van 17 januari 2017
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      
        
          [verzoeker]
        ,
      wonende te [woonplaats],
      verzoeker,
      advocaat mr. J.G. Mulder,
    
    
    
      tegen
    
    
    
      
        
          [verweerder]
        ,
      wonende te [woonplaats],
      verweerder,
      advocaat mr. A.G.M. Wilms.
    
    
    
      Partijen zullen hierna verzoeker en verweerder worden genoemd.
    
    
  
  
    
      1De procedure
    Het verloop van de procedure blijkt uit:
    
      
        het verzoekschrift
      
      
        de brief van mr. M.A. T Schroots van 14 september 2016
      
      
        de mondelinge behandeling.
      
    
    
  
  
    
      2De feiten
    
      2.1.
      Bij uitvoerbaar bij voorraad verklaard verstekvonnis van de rechtbank Rotterdam van 29 mei 2013 (hierna: het vonnis) is verweerder (samengevat) veroordeeld om aan verzoeker te betalen een bedrag van € 38.847,21, te vermeerderen met wettelijke rente, en tot betaling van de proceskosten € 1.836,00 en de nakosten, eveneens te vermeerderen met wettelijke rente.
      
    
    
      2.2.
      Het vonnis is op 28 juli 2016 bij openbaar exploot bij het Parket van het Openbaar Ministerie bij de Rechtbank Rotterdam betekend en tevens afgekondigd in de Staatscourant. Daarbij is een betalingsbevel gedaan om binnen twee dagen aan het vonnis te voldoen. Daaraan is geen gevolg gegeven.
      
    
    
      2.3.
      Verzoeker heeft vervolgens op 2 augustus 2016 executoriaal beslag laten leggen op de aandelen op naam van verweerder in de vennootschappen (hierna: de Aandelen):
      
      
        
          de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid NEW FASHION FLOWERS B.V,
        
        
          de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid NEW FASION ASIA B.V., en
        
        
          de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid ALRIGHT EUROPE B.V., 
        
      
      
        alle statutair gevestigd te Haarlemmermeer en kantoorhoudende te (2153 PH Nieuw-Vennep) aan het adres Lireweg 18 (hierna: de vennootschappen).
        De executoriale beslagen zijn bij openbaar exploot (over)betekend bij het Parket van het Openbaar Ministerie bij de Rechtbank Rotterdam en tevens afgekondigd in de Staatscourant.
      
      
    
    
      2.4.
      
        De statuten van de vennootschappen houden - voor zover relevant - het volgende in:
        “(…)
        
          Blokkeringsregeling/aanbiedingsplicht algemeen 
        
        
          Artikel 14
        
      
      1. Overdracht van aandelen kan slechts plaatshebben, nadat de aandelen aan de medeaandeelhouders te koop zijn aangeboden op de wijze als hierna is bepaald. 
      2. Een aandeelhouder behoeft zijn aandelen niet aan te bieden indien de overdracht geschiedt met schriftelijke toestemming van de mede-aandeelhouders, binnen drie maanden nadat zij allen hun toestemming hebben verleend.
      3. De aandeelhouder die een of meer aandelen wil overdragen - hierna te noemen: “de aanbieder” - deelt aan het bestuur mede, welke aandelen hij wenst over te dragen. Deze mededeling geldt als een aanbod aan de mede-aandeelhouders tot koop van de aandelen. De vennootschap, voor zover houdster van aandelen in haar eigen kapitaal, is onder deze mede-aandeelhouders slechts begrepen, indien de aanbieder bij zijn aanbod heeft verklaard daarmee in te stemmen. De prijs zal - tenzij de aandeelhouders eenparig anders overeenkomen - worden vastgesteld door een of meer onafhankelijke deskundigen, die door de aandeelhouders in gemeenschappelijk overleg worden benoemd. Komen zij hieromtrent binnen twee weken na ontvangst van de in lid 5 bedoelde kennisgeving van het aanbod niet tot overeenstemming, dan zal de meest gerede partij aan de voorzitter van de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie de benoeming van drie onafhankelijke deskundigen verzoeken.
      4. De in het vorige lid bedoelde deskundigen zijn gerechtigd tot inzage van alle boeken en bescheiden van de vennootschap en tot het verkrijgen van alle inlichtingen, waarvan kennisneming voor hun prijsvaststelling dienstig is.
      5. Het bestuur brengt het aanbod binnen twee weken na de ontvangst van de mededeling, bedoeld in lid 3, ter kennis van de mede-aandeelhouders van de aanbieder en stelt vervolgens alle aandeelhouders binnen veertien dagen, nadat haar de door de deskundigen vastgestelde of door de aandeelhouders overeengekomen prijs is medegedeeld, van die prijs op de hoogte.
      6. In afwijking van het bepaalde in lid 8 geeft het bestuur, indien zij voor het verstrijken van de daar bedoelde termijn reeds van alle mede-aandeelhouders bericht heeft ontvangen, dat het aanbod niet of niet volledig wordt aanvaard, hiervan onverwijld
      kennis aan de aanbieder. 
      7. De aandeelhouders, die de aangeboden aandelen willen kopen, geven daarvan kennis aan het bestuur binnen twee weken nadat zij overeenkomstig lid 5 op de hoogte zijn gesteld van de prijs.
      8. Het bestuur wijst alsdan de aangeboden aandelen aan gegadigden toe en geeft daarvan kennis aan de aanbieder en aan alle aandeelhouders binnen twee weken na het verstrijken van de in lid 7 vermelde termijn. Voor zover geen toewijzing heeft plaats gehad, geeft het bestuur daarvan eveneens binnen gemelde termijn kennis aan de aanbieder en aan alle aandeelhouders. 
      9. De toewijzing van aandelen door het bestuur aan gegadigden geschiedt als volgt:
      a. naar evenredigheid van de nominale waarde van het aandelenbezit van de gegadigden;
      b. voor zover toewijzing naar evenredigheid niet mogelijk is, zal loting beslissen. Aan de vennootschap kunnen slechts aandelen worden toegewezen voor zover de mede-aandeelhouders daarop niet hebben gereflecteerd. Aan niemand kunnen meer aandelen worden toegewezen dan waarop hij heeft gereflecteerd.
      10. De aanbieder blijft bevoegd zijn aanbod in te trekken mits dit geschiedt binnen een maand nadat hem bekend is geworden aan welke gegadigde hij al de aandelen waarop het aanbod betrekking heeft, kan verkopen en tegen welke prijs.
      11. De gekochte aandelen moeten tegen gelijktijdige betaling van de koopsom worden geleverd binnen acht dagen na verloop van de termijn, gedurende welke het aanbod kan worden ingetrokken.
      12. Indien de aanbieder zijn aanbod niet heeft ingetrokken kan hij de aangeboden aandelen vrijelijk overdragen binnen drie maanden nadat door de kennisgeving bedoeld in lid 6 of 8 vaststaat, dat het aanbod niet of niet volledig is aanvaard.
      13. De in lid 3 bedoelde deskundigen zullen bij het vaststellen van de prijs naar billijkheid bepalen te wiens laste de kosten van de prijsvaststelling komen. Zij kunnen aangeven dat daarbij mede bepalend is of de aanbieder al dan niet zijn aanbod intrekt.
      14. Het in dit artikel bepaalde vindt zoveel mogelijk overeenkomstige toepassing bij vervreemding door de vennootschap van door haar ingekochte of op andere wijze verkregen aandelen.
      15. Het in dit artikel bepaalde blijft buiten toepassing indien de aandeelhouder krachtens de wet tot overdracht van zijn aandeel aan een eerdere houder verplicht is.
      
        
          Bijzondere aanbiedingsplicht
        
        
          Artikel 15
        
      
      1. a. Ingeval van overlijden van een aandeelhouder, zomede ingeval hij het vrije beheer over zijn vermogen verliest, alsook ingeval van ontbinding van een huwelijksgoederengemeenschap dan wel goederengemeenschap krachtens geregistreerd partnerschap van een aandeelhouder, moeten zijn aandelen worden aangeboden met inachtneming van het in de navolgende leden bepaalde. 
      b. Eenzelfde verplichting tot aanbieding bestaat indien het stemrecht op aandelen niet meer toekomt aan de vruchtgebruiker en het vruchtgebruik is gevestigd op grond van artikel 4:19 of 4:21 Burgerlijk Wetboek, dan wel bij het einde van een dergelijk vruchtgebruik.
      c. Voorts bestaat er eenzelfde verplichting tot aanbieding ingeval een aandeelhouder-rechtspersoon wordt ontbonden of de aandelen van een aandeelhouder-rechtspersoon ten gevolge van een juridische fusie of splitsing onder algemene titel overgaan. 2. Ingeval een verplichting tot tekoopaanbieding bestaat, is het bepaalde in artikel 14 van overeenkomstige toepassing met dien verstande, dat de aanbieder:
      a. niet het recht heeft zijn aanbod in te trekken overeenkomstig lid 10 van dat artikel;
      b. zijn aandelen kan behouden, indien van het aanbod geen of geen volledig gebruik wordt gemaakt. 
      3. Degenen, die tot tekoopaanbieding van één of meer aandelen zijn gehouden, dienen binnen dertig dagen na het ontstaan van die verplichting -in het geval in lid 6 sub b bedoeld na verloop van de daar genoemde termijn- van hun aanbieding aan het bestuur kennis te geven. Bij gebreke daarvan zal het bestuur de tot de aanbieding verplichte personen mededeling doen van dit verzuim en hen daarbij wijzen op de bepaling van de vorige zin. Blijven zij in verzuim de aanbieding binnen acht dagen alsnog te doen, dan zal de vennootschap de aandelen namens de desbetreffende aandeelhouder(s) te koop aanbieden en indien van het aanbod volledig gebruik wordt gemaakt, de aandelen aan de koper tegen gelijktijdige betaling van de koopsom leveren; de vennootschap is alsdan daartoe onherroepelijk gevolmachtigd. 
      4. De vennootschap zal, ingeval van overdracht van aandelen met toepassing van het in het vorige lid bepaalde, de opbrengst na aftrek van alle terzake vallende kosten uitkeren aan hem of hen, namens wie de aanbieding is geschied.
      5. Zolang de aandeelhouder in verzuim is te voldoen aan de verplichting tot aanbieding van aandelen op grond van het bepaalde in dit artikel, is het aan die aandelen verbonden stemrecht, het recht op deelname aan de algemene vergadering en het
      rechtop uitkeringen opgeschort.
      6. De verplichting ingevolge lid 1 geldt niet: 
      a. indien alle mede-aandeelhouders binnen drie maanden na het ontstaan van de aanbiedingsplicht schriftelijk hebben verklaard akkoord te zijn gegaan met de nieuwe aandeelhouder(s); 
      b. indien de aandelen zijn gaan behoren tot een gemeenschap waartoe naast degene van wiens zijde de aandelen in de gemeenschap zijn gevallen nog één of meer andere personen gerechtigd zijn, voor zover de aandelen binnen een jaar
      
        na de ontbinding van de gemeenschap zijn toegedeeld aan degene van wiens zijde de aandelen in de gemeenschap zijn gevallen.
        (…)”
      
      
    
    
      2.5.
      Verweerder was ten tijde van de oprichting van de vennootschappen op 6 november 2013 50% aandeelhouder van de vennootschappen. De resterende 50% van de Aandelen waren bij oprichting in handen van zijn partner, mevrouw [A.] (hierna: [A.]). De Raadsman van verweerder heeft ter zitting verklaard dat verweerder en [A.] nog steeds gezamenlijk aandeelhouders zijn van de vennootschappen. [A.] is door de rechtbank als belanghebbende in de onderhavige zaak opgeroepen maar niet verschenen bij de mondelinge behandeling.
      
    
  
  
    
      3Het verzoek
    
      3.1.
      
        Verzoeker verzoekt de rechtbank bij beschikking, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:
        1.a primair - te bepalen dat:
      
      i. i) Verzoeker tot onderhandse verkoop en overdracht van de Aandelen mag overgaan gedurende een termijn van zes maanden, te rekenen vanaf de datum van de in deze zaak te geven beschikking; waarbij verzoeker de rechtbank primair verzoekt de statutaire bepalingen (daaronder in elk geval begrepen: de artikelen 14 en 15 van de statuten van de vennootschappen) en het bepaalde in artikel 2:195 lid 1 BW, die onderhandse verkoop en overdracht wellicht onmogelijk maken, buiten toepassing te verklaren; en waarbij verzoeker de rechtbank subsidiair verzoekt de bedoelde statutaire en wettelijke bepalingen buiten toepassing te verklaren, voor zover handhaving van die bepalingen leidt tot een lagere koopprijs van de Aandelen en,
      
        ii) indien onderhandse verkoop en overdracht van de Aandelen voor een redelijke koopprijs niet mogelijk blijkt te zijn: verzoeker c.s. op enig moment vóór of na het verstrijken van de sub i) bedoelde termijn tot openbare verkoop van de Aandelen mag overgaan; waarbij de koop zal worden gegund aan de hoogste bieder, zonder dat een minimumprijs zal hebben te gelden;
        iii) wanneer verzoeker zelf de hoogste bieder op Aandelen mocht zijn, hij de koopsom voor de Aandelen  – behoudens de executiekosten – kan voldoen door middel van verrekening met zijn vordering op verweerder en dat zij daarvoor – zo nodig in afwijking van de veilingvoorwaarden – de koopsom niet eerst in handen van de deurwaarder behoeft/ behoeven te stellen;
        1.b subsidiair - in goede justitie te bepalen binnen welke termijn, op welke wijze en onder welke voorwaarden verkoop en overdracht van de aandelen dient plaats te vinden;
      
      2. verweerder te veroordelen in de kosten van dit geding. 
      
    
  
  
    
      4Het verweer
    
      4.1.
      
        Verweerder heeft kort weergegeven het volgende verweer gevoerd tegen het verzoek van verzoeker.
        Verweerder brengt allereerst als formeel punt naar voren dat verzoeker zijn vordering heeft overgedragen aan een derde, althans daarop een zekerheidsrecht heeft gevestigd, zodat het de vraag is of hij nog wel bevoegd is om een verzoek als het onderhavige te doen. Voorts zou het buiten toepassing verklaren van de blokkeringsregeling in het onderhavige geval niet handig zijn. Dit heeft immers tot gevolg dat verzoeker met de aandelen de markt op kan gaan. Het is echter een illusie om te denken dat dit zal leiden tot enige opbrengst. Van een verkoop is meer te verwachten in geval van naleving van de blokkeringsregeling in de statuten. In dat geval blijven de aandelen binnen de huidige groep van aandeelhouders. De andere aandeelhouder is de echtgenote van verweerder en in dat geval zouden de aandelen dan ook in de familie blijven en is een betere prijs te verwachten dan bij verkoop aan een derde. 
      
      
    
    
      4.2.
      
        [A.] heeft, hoewel daartoe behoorlijk opgeroepen, geen verweer gevoerd tegen het verzoek.
      
    
  
  
    
      5De beoordeling
    
      5.1.
      De rechtbank constateert aan de hand van de overgelegde beslagexploten dat het beslag op de aandelen in de vennootschappen op rechtsgeldige wijze is gelegd. De voorgeschreven formaliteiten en termijnen zijn in acht genomen.
      
    
    
      5.2.
      Van de zijde van verzoeker is betwist dat hij zijn vordering op verweerder heeft overgedragen aan een derde, dan wel dat daarop door hem een zekerheidsrecht zou zijn gevestigd, waardoor hij niet langer bevoegd is tot indiening van het onderhavige verzoek. Aangezien dit formele verweer bij betwisting van verzoeker daarvan door verweerder niet nader is onderbouwd, zal de rechtbank daaraan voorbij gaan. Nu voorts van andere gronden voor afwijzing van het verzoek niet is gebleken en het verzoek is gegrond op de wet, zal het verzoek tot verlof voor de verkoop van de door verweerder gehouden en in executoriaal beslag genomen aandelen in de vennootschappen worden toegewezen met inachtneming van het volgende. 
      
      
        
          wijze van en voorwaarden voor verkoop
        
      
    
    
      5.3.
      De rechtbank dient te bepalen op welke wijze en onder welke voorwaarden de verkoop en de levering van de aandelen zal plaatsvinden. Daarbij dienen zoveel mogelijk de wettelijke en statutaire bepalingen inzake de vervreemding en overdracht van aandelen in acht te worden genomen.
      
      
        
          blokkeringsregeling
        
      
    
    
      5.4.
      De statuten van de vennootschappen (zie r.o. 2.4) bevatten een ‘blokkeringsregeling/aanbiedingsplicht’ (hierna: de statutaire blokkeringsregeling), die samengevat inhoudt dat overdracht van de aandelen pas kan plaatsvinden nadat deze aan de medeaandeelhouders te koop zijn aangeboden en prijsbepaling door een deskundige plaatsvindt. Verzoeker heeft aangevoerd dat hij het niet wenselijk acht dat de in de statuten opgenomen bepalingen verkoop en overdracht van de aandelen op enigerlei wijze onmogelijk zouden kunnen maken of op een onaanvaardbare wijze zouden kunnen bemoeilijken. In dit kader voert verzoeker aan dat, nu de (enige) andere aandeelhouder de huidige partner van verweerder betreft, maximale tegenwerking bij het verhaal is te verwachten. Die tegenwerking zal verkoop van de aandelen onmogelijk maken, althans leiden tot een substantieel lagere verkoopprijs. Anderzijds worden de belangen van verweerder door toewijzing van dit verzoek niet onevenredig geschaad, aldus verzoeker. De rechtbank overweegt dienaangaande als volgt. 
      
    
    
      5.5.
      Op grond van artikel 2:195 lid 7 van het Burgerlijk Wetboek (BW) kan de rechter, in geval van executoriaal beslag, artikel 2:195 lid 1 BW alsmede de bepalingen in de statuten omtrent overdraagbaarheid, zo nodig in afwijking van artikel 474g lid 4 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv), buiten toepassing verklaren indien de belangen van de verzoeker dat bepaaldelijk vorderen en de belangen van anderen daardoor niet onevenredig worden geschaad. De rechtbank is van oordeel dat de statutaire blokkeringsregeling moeilijk te rijmen is met de uitgangspunten van executoriale verkoop. De blokkeringsregelingen zijn tijdrovend en vermoedelijk kostbaar vanwege de omstandigheid dat kan worden verlangd dat de prijs van de aandelen door een deskundige plaatsvindt. Dit weegt niet op tegen het evidente belang van verzoeker om zijn vordering middels een voorspoedige executie op verweerder te verhalen. Daarbij komt dat verweerder niet heeft aangevoerd waarom de persoon van de koper van de aandelen van belang zou zijn voor de andere aandeelhouder(s) om de extra tijd en kosten te kunnen rechtvaardigen. Hij heeft in dit kader slechts aangevoerd dat het niet aannemelijk is dat verkoop op de markt zal leiden tot enige opbrengst en dat van naleving van de blokkeringsregeling meer zou zijn te verwachten. Dit heeft verweerder evenwel niet nader onderbouwd. Dit leidt tot de conclusie dat niet is gebleken dat verweerder en/of de belangen van anderen onevenredig worden geschaad indien de wettelijke en statutaire blokkeringsregelingen bij de verkoop en levering van de in beslag genomen aandelen van de vennootschappen buiten beschouwing worden gelaten. Het verzoek zal dan ook worden toegewezen, zoals hierna bepaald. 
      
    
    
      5.6.
      De rechtbank ziet aanleiding verweerder te veroordelen in de proceskosten van verzoeker tot op heden begroot op € 619,00 aan griffiekosten en € 904,00 (2 punten tarief II) aan salaris advocaat.
      
    
  
  
    
      6De beslissing
    De rechtbank
    
    
      6.1.
      verleent verlof aan verzoeker om – binnen een termijn van 6 maanden na deze beschikking – over te gaan tot verkoop en overdracht van de door verzoeker op 2 augustus 2016 ten laste van verweerder in beslag genomen aandelen in de vennootschappen, met inachtneming van de wettelijke en statutaire bepalingen ter zake van vervreemding en overdracht van aandelen, met uitzondering van de statutaire blokkeringsregeling in de artikelen 14 en 15 van de statuten van de vennootschappen alsmede de wettelijke blokkeringsregeling van artikel 2:195 lid 1 BW en met inachtneming van hetgeen hierna verder is bepaald,
      
    
    
      6.2.
      bepaalt dat de aandelen eerst onderhands ter verkoop zullen worden aangeboden en, indien dit niet tot het gewenste resultaat leidt, dat verzoeker na twee maanden gerechtigd zal zijn de aandelen in de vennootschappen te verkopen door middel van een openbare verkoop (veiling), waarbij de koop zal worden gegund aan de hoogste bieder, onder de voorwaarde dat de geboden koopprijs een reële dient te zijn, 
      
    
    
      6.3.
      wijst de M. de Vos, (toegevoegd) gerechtsdeurwaarder, werkzaam bij R.A.M. Visman gerechtsdeurwaarderskantoor incasso, dan wel een door hem aan te wijzen vervangende (toegevoegd) gerechtsdeurwaarder verbonden aan dit kantoor (hierna: de deurwaarder), aan als de deurwaarder met de executie belast en belast hem voorts met de in de wet aan de deurwaarder opgedragen taken,
      
    
    
      6.4.
      bepaalt dat verweerder zijn medewerking moet verlenen aan verkoop van de aandelen,
      
    
    
      6.5.
      bepaalt dat wanneer verzoeker zelf de hoogste bieder op de aandelen is, hij de koopsom voor de aandelen, behoudens de executiekosten, kan voldoen door middel van verrekening van met zijn vordering op verweerder en dat hij daarvoor – zo nodig in afwijking van de veilingvoorwaarden – de koopsom niet eerst in handen van de deurwaarder behoeft te stellen,
      
    
    
      6.6.
      veroordeelt verweerder in de proceskosten, aan de zijde van verzoeker tot op heden begroot op € 1.523,00,
      
    
    
      6.7.
      verklaart deze beschikking tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
      
    
    
      6.8.
      wijst af hetgeen meer of anders is verzocht.  
      
      
      
        Deze beschikking is gegeven door mr. M.J. Smit en in het openbaar uitgesproken op 17 januari 2017.
      
    
  
  
    Conc.: 1289