ECLI:NL:GHARL:2023:3036, Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 11-04-2023, 21/01810 en 20/01811
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden — Uitspraak 
Datum: 2023-04-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Belastingrecht

Samenvatting: IB/PVV. Proceskostenvergoeding.

GERECHTSHOF ARNHEM - LEEUWARDEN
    locatie Leeuwarden
    nummer(s) BK-ARN 21/01810 en 21/01811
    uitspraakdatum:
    
    
      
        Uitspraak van de eenentwintigste enkelvoudige belastingkamer
      
    
    
    
      op het hoger beroep van
    
    
    
      
        de erven [belanghebbenden] te [woonplaats] (hierna: belanghebbenden)
    
    
    
      tegen de uitspraak van de rechtbank Noord-Nederland van 12 november 2021, nummers LEE 21/1798 en 21/1799 in het geding tussen belanghebbende en
    
    
    
      de inspecteur van de Belastingdienst/Kantoor Eindhoven (hierna: de Inspecteur)
    
    
    
  
  
    
      1Ontstaan en loop van het geding
    
    
      1.1.
      Aan belanghebbenden zijn voor het jaar 2015 en het jaar 2016 aanslagen in de inkomstenbelasting/premie volksverzekeringen (hierna: IB/PVV) opgelegd. 
      
    
    
      1.2.
      Bij beschikkingen heeft de Inspecteur beide aanslagen ambtshalve verminderd.
      
    
    
      1.3.
      De Inspecteur heeft bij in één geschrift vervatte uitspraken op bezwaar het bezwaar tegen beide beschikkingen ongegrond verklaard.
      
    
    
      1.4.
      Belanghebbenden zijn tegen die uitspraken in beroep gekomen bij de rechtbank Noord-Nederland (hierna: de Rechtbank). De Rechtbank heeft het beroep ongegrond verklaard.
      
    
    
      1.5.
      Belanghebbenden hebben tegen de uitspraak van de Rechtbank hoger beroep ingesteld. De Inspecteur heeft een verweerschrift ingediend.
      
    
    
      1.6.
      Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 28 februari 2023. Daarbij zijn verschenen en gehoord J. Sierts, als de gemachtigde van belanghebbenden, alsmede [naam1] namens de Inspecteur. 
      
      
    
  
  
    
      2Vaststaande feiten
    
    
      2.1.
      
        Bij briefen van 29 december 2020 - ontvangen door de Inspecteur op 4 januari 2021 – hebben belanghebbenden verzocht om ambtshalve vermindering van de opgelegde aanslagen IB/PVV 2015 en 2016 in verband met specifieke zorgkosten. In beide brieven is onder andere de volgende passage opgenomen:
        	“Dit bedrag kunt u in de veel eerder gedane aangifte meenemen op de reeds vaststaande bij u 
        	bekende bedragen.”
      
      
    
    
      2.2.
      Met dagtekening 27 januari 2021 heeft de Inspecteur voor beide aanslagen, verminderingsbeschikkingen aan belanghebbenden verzonden. Deze beschikkingen bevatten de berekening van de verschuldigde IB/PVV, de toegepaste heffingskortingen, het bedrag van het belastbaar inkomen uit werk en woning, premie-inkomen en verzamelinkomen. 
      
    
    
      2.3.
      
        Bij brief van 24 februari 2021 – ontvangen door de Inspecteur op 3 maart 2021 – hebben belanghebbenden bezwaar gemaakt tegen beide verminderingsbeschikkingen. In het bezwaarschrift zijn onder andere de volgende passages opgenomen:
        “Kunt u een samenstelling geven van het V.I. bij vaststelling en nu na de korrekties zorgkosten beide jaren.”
        (…)
        In afwachting van uw antwoorden, zodat ik juiste redenen voor de bezwaren kan aanvoeren”
      
      
    
    
      2.4.
      
        Bij brief van 26 maart 2021 heeft de Inspecteur gereageerd op de brief van belanghebbenden (zie 2.3.) en bericht dat hij aan het verzoek met betrekking tot de aftrek van specifieke zorgkosten tegemoet wil komen. In de brief is onder andere de volgende passage opgenomen:
        “Aftrek voor specifieke zorgkosten
        U verzoekt om aan te geven met welk bedrag er rekening is gehouden inzake de aftrek voor specifieke zorgkosten. In uw eerdere verzoekschrift hebt u verzocht om € 1.454 in het jaar 2015 en € 1.886 in het jaar 2016 toe te wijzen als aftrek voor specifieke zorgkosten. De inspecteur heeft besloten om aan deze verzoeken tegemoet te komen, en met bovenstaande bedragen is dan ook rekening gehouden bij het vaststellen van de verminderingsbeschikkingen. Voor de verdere berekening verwijs ik u naar de beschikkingen en de daarop uitgewerkte berekening.”
      
      
    
    
      2.5.
      
        Bij brief van 12 april 2021 – ontvangen door de Inspecteur op 15 april 2021 – hebben belanghebbenden gereageerd op de brief van de Inspecteur met dagtekening 26 maart 2021 (zie 2.4.). De inhoud van de brief is voor zover van belang als volgt:
        “(…)
        U verwijst mij naar de beschikkingen en de daarop uitgewerkte berekeningen. De beschikkingen heb ik ontvangen maar zonder de uitgewerkte berekeningen (van zowel 2015 als 2016). Verzoeke u mij deze uitgewerkte berekeningen te zenden, zodat ik daarna kontakt op zal nemen.
        (…)”
      
      
    
    
      2.6.
      
        Bij brief van 19 april 2021 heeft de Inspecteur gereageerd op de brief van belanghebbenden van 12 april 2021 (zie 2.5.). De inhoud van de brief is voor zover van belang als volgt:
        “(…)
        Uw verzoek inzake de berekening
        In uw brief van 12 april 2021 welke door ons is ontvangen op 15 april 2021 verzoekt u om een berekening van de verminderingsbeschikkingen. Op de achterzijde van de verminderingsbeschikkingen 2015 en 2016 (beide gedagtekend d.d. 27 januari 2021) staat de berekening vermeld. Voor de volledigheid heb ik een kopie van deze berekeningen bijgesloten.
      
      
      
        Ondanks dat de inspecteur niet verplicht is om een aanvullende berekening te verstrekken, zal ik hierna de totstandkoming van de verminderingsbeschikkingen nader toelichten.
      
      
      
      
      
      
        
          
          
          
            
              
                
              
              
                €
              
            
            
              
                
                  Gegevens 2015
                
              
              
                
              
            
            
              
                Inkomen
              
              
                14.409
              
            
            
              
                Aftrek specifieke zorgkosten
              
              
                
                  -1.454
                
              
            
            
              
                Inkomsten box 1
              
              
                12.955
              
            
            
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                
                  Te betalen belasting
                
              
              
                
              
            
            
              
                Belasting over € 12.955
              
              
                2.408
              
            
            
              
                Maximum gecombineerde heffingskorting
              
              
                -2.165
              
            
            
              
                Voorheffingen
              
              
                
                  -844
                
              
            
            
              
                Te betalen/terug te ontvangen
              
              
                -601
              
            
            
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                Eerder terug ontvangen
              
              
                -557
              
            
            
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                Bedrag van de vermindering
              
              
                -44
              
            
          
        
      
      
      
        
          
          
          
            
              
                
              
              
                €
              
            
            
              
                
                  Gegevens 2016
                
              
              
                
              
            
            
              
                Inkomen
              
              
                14.652
              
            
            
              
                Aftrek specifieke zorgkosten
              
              
                
                  -1886
                
              
            
            
              
                Inkomsten box 1
              
              
                12.766
              
            
            
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                
                  Te betalen belasting
                
              
              
                
              
            
            
              
                Belasting over € 12.766
              
              
                2.380
              
            
            
              
                Maximum gecombineerde heffingskorting
              
              
                -2.332
              
            
            
              
                Voorheffingen
              
              
                
                  -846
                
              
            
            
              
                Te betalen/terug te ontvangen
              
              
                -798
              
            
            
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                Eerder terug ontvangen
              
              
                -447
              
            
            
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                Bedrag van de vermindering
              
              
                -351
              
            
          
        
      
      
      
        Motivering bezwaarschrift
        In mijn brief 26 maart 2021 heb ik u verzocht de gronden van uw bezwaar toe te sturen. Aan mijn verzoek hebt u tot op heden niet voldaan. Ik verzoek u dan ook om binnen twee weken na dagtekening van deze brief alsnog aan mijn verzoek te voldoen.
      
      
      
        Als ik vóór 3 mei 2021 de gevraagde informatie niet heb ontvangen, zal ik het bezwaarschrift behandelen op basis van de gegevens waarover ik op dit moment beschik.
        (…)”
      
      
    
    
      2.7.
      Met dagtekening 30 april 2021 heeft de Inspecteur aan belanghebbenden een ‘vooraankondiging uitspraak op het bezwaar’ verzonden. Hierin is de berekening vermeld bij punt 2.6. hiervoor op identieke wijze opgenomen. Daarnaast zijn belanghebbenden in de gelegenheid gesteld om een afspraak te maken om te worden gehoord.
      
    
    
      2.8.
      
        Bij brief van 2 mei 2021 hebben belanghebbenden gereageerd op de ‘vooraankondiging uitspraak op bezwaar’. Belanghebbenden schrijven onder andere:
        “(…)
        Uw vooraankondiging na ons telefonische hoorzitting verbaast mij zeer. Dezelfde cijferopstelling zoals u in eerste instantie gaf, zie ik nu ongewijzig weer terug. Nou blijkt dat u de berekening niet heeft nagerekend!. Derhalve blijf ik bij mijn opmerking gemaakt in de telefonische hoorzitting, dat de berekening niet klopt.
        (…)
        Bij akseptatie van het bezwaar vraag ik om een bezwaarkosten en een hoorvergoeding. Blijft u bij uw standpunten dan vraag ik bij verder procederen om een bezwaar en hoorvergoeding.”
      
      
    
    
      2.9.
      Bij brief van 21 mei 2021 heeft de Inspecteur uitspraak op bezwaar gedaan. In de uitspraak is de berekening (zie 2.6.) wederom opgenomen.
      
    
    
      2.10.
      Tijdens de zitting bij de Rechtbank is vastgesteld dat er inhoudelijk geen punten meer in geschil zijn. Het geschil betrof nog alleen de vraag of belanghebbenden recht hebben op een proceskostenvergoeding. De Rechtbank heeft de beroepen ongegrond verklaard. 
      
      
    
  
  
    
      3Geschil
    
    
      3.1.
      In geschil is uitsluitend de vraag of de Inspecteur in eerste aanleg terecht niet is veroordeeld in de proceskosten van belanghebbenden.
      
    
    
      3.2.
      Belanghebbende is van mening dat de Rechtbank de Inspecteur had moeten veroordelen in de proceskosten omdat zij in beroep hebben moeten komen om inzicht te kunnen verkrijgen in de cijfermatige uitwerking van de verminderingsbeschikkingen. Volgens belanghebbende bestaat daardoor recht op een proceskostenvergoeding in bezwaar, beroep en hoger beroep.
      
    
    
      3.3.
      De Inspecteur is van mening dat de uitspraak van de Rechtbank juist is. Hij wijst er daarbij op dat voor een proceskostenvergoeding in bezwaar er sprake moet zijn van een besluit dat wordt herroepen wegens een aan de inspecteur te wijten onrechtmatigheid en daarvan is volgens hem geen sprake. De aanslagen IB/PVV 2015 en 2016 zijn conform de ingediende aangiften opgelegd en aan de latere verzoeken om ambtshalve vermindering is eveneens tegemoetgekomen. Het bezwaar tegen de verminderingsbeschikkingen is afgewezen en het beroep hiertegen is door de Rechtbank ongegrond verklaard.
      
      
      
    
  
  
    
      4Beoordeling van het geschil
    
    
      
        Kostenvergoeding bezwaarfase
      
    
    
      4.1.
      Gelet op artikel 7:15, tweede lid van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb) is slechts plaats voor het vergoeden van kosten die de belanghebbende in verband met de behandeling van een bezwaar heeft moeten maken, indien sprake is van het herroepen van een bestreden besluit. In het onderhavige geval is sprake van een ambtshalve vermindering en is dus van een herroeping van een besluit naar aanleiding van een daartegen gemaakt bezwaar geen sprake. Het betoog van belanghebbende faalt.
      
      
        
          Proceskostenvergoeding beroepsfase
        
      
    
    
      4.2.
      De Rechtbank heeft omtrent de proceskostenveroordeling het volgende overwogen (waarbij met ‘eisers’ belanghebbenden en met ‘verweerder’ de Inspecteur wordt bedoeld):
      
      
        “De rechtbank overweegt als volgt. De rechtbank volgt eisers niet in hun standpunt. Eisers hebben destijds zelf de zorgkosten opgegeven bij de verzoeken om ambtshalve vermindering en exact die zorgkosten zijn door verweerder geaccepteerd. De rechtbank merkt daarbij op dat de verminderingsbeschikkingen IB/PVV voor de jaren 2015 en 2016 beide een overzicht bevatten met betrekking tot de hoogte van het belastbaar inkomen uit werk en woning en de daarbij berekende inkomstenbelasting en de toegepaste heffingskortingen. In de uitspraken op bezwaar is verder door verweerder de hoogte van het inkomen in 2015 en 2016 vermeld. Daarnaast heeft verweerder in de uitspraken op bezwaar cijfermatig uiteengezet hoe na aftrek van de specifieke zorgkosten de belastbare inkomens in box 1 in de jaren 2015 en 2016 tot stand zijn gekomen. Tot meer dan dat was verweerder naar het oordeel van de rechtbank niet gehouden.”
      
      
    
    
      4.3.
      Naar het oordeel van het Hof, heeft de Rechtbank met haar hiervoor – onder 4.2 – aangehaalde overwegingen op goede gronden een juiste beslissing genomen. Het Hof neemt deze overwegingen daarom over en maakt deze tot de zijne. Het Hof betrekt ook in zijn oordeel dat de specificaties waarom belanghebbende heeft verzocht ook reeds in de brieven van de Inspecteur van 19 april 2021 (zie 2.6.) en van 30 april 2021 (zie 2.7.) zijn opgenomen. Dat belanghebbenden volgens de verklaring van gemachtigde van belanghebbenden zelf niet meer de beschikking hadden over de destijds ingediende aangiften IB/PVV 2015 en 2016 maakt dit niet anders.
      
    
    
      4.4.
      Het voorgaande leidt het Hof tot het oordeel dat eveneens in de beroepsfase geen aanleiding bestaat voor een proceskostenveroordeling. Vooropgesteld moet immers worden dat alleen wanneer een belanghebbende geheel of gedeeltelijk in het gelijk wordt gesteld, als regel de door hem in beroep gemaakte kosten voor vergoeding op de voet van artikel 8:75 van de Awb in aanmerking komen. In de onderhavige zaak zijn belanghebbenden naar het oordeel van het Hof door de Rechtbank terecht niet in het gelijk gesteld. Voor een veroordeling in de proceskosten bestaat dan ook geen aanleiding.
      
      
        
          Slotsom
          Op grond van het vorenstaande is het hoger beroep ongegrond. 
      
      
      
    
  
  
    
      5Griffierecht en proceskosten
    
    
      Het Hof ziet geen aanleiding voor vergoeding van het griffierecht of een veroordeling in de proceskosten.
    
    
    
  
  
    
      6Beslissing
    
    
      Het Hof bevestigt de uitspraak van de Rechtbank.
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. T. Tanghe, lid van de eenentwintigste enkelvoudige belastingkamer, in tegenwoordigheid van mr. H. de Jong als griffier.
    
    
    
      De beslissing is in het openbaar uitgesproken.
    
    
    
    
      De griffier is verhinderd de uitspraak	De voorzitter,
      te ondertekenen.	
    
    
    
    
    
      	(T. Tanghe)
    
    
    
      Een afschrift van deze uitspraak is in Mijn Rechtspraak geplaatst. Indien u niet digitaal procedeert, is een afschrift aangetekend per post verzonden op 12 april 2023.
    
    
    
    
    
      Tegen deze uitspraak kunnen beide partijen binnen zes weken na de verzenddatum beroep in cassatie instellen bij de Hoge Raad der Nederlanden via het webportaal van de Hoge Raad www.hogeraad.nl.
      Bepaalde personen die niet worden vertegenwoordigd door een gemachtigde die beroepsmatig rechtsbijstand verleent, mogen per post beroep in cassatie instellen. Dit zijn natuurlijke personen en verenigingen waarvan de statuten niet zijn opgenomen in een notariële akte. Als zij geen gebruik willen maken van digitaal procederen kunnen deze personen het beroepschrift in cassatie sturen aan de Hoge Raad der Nederlanden (belastingkamer), postbus 20303, 2500 EH Den Haag. Alle andere personen en gemachtigden die beroepsmatig rechtsbijstand verlenen, zijn in beginsel verplicht digitaal te procederen (zie www.hogeraad.nl).
      Bij het instellen van beroep in cassatie moet het volgende in acht worden genomen:
    
    1. bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak gevoegd;
    2 - ( alleen bij procederen op papier) het beroepschrift moet ondertekend zijn;
    3 - het beroepschrift moet ten minste het volgende vermelden:
    
      	a. de naam en het adres van de indiener;
      	b. de dagtekening;
      	c. een omschrijving van de uitspraak waartegen het beroep in cassatie is gericht;
       	d. de gronden van het beroep in cassatie.
      Voor het instellen van beroep in cassatie is griffierecht verschuldigd. Na het instellen van beroep in cassatie ontvangt de indiener een nota griffierecht van de griffier van de Hoge Raad. In het cassatieberoepschrift kan de Hoge Raad verzocht worden om de wederpartij te veroordelen in de proceskosten.
    
  
  
     Vgl. HR 21 juni 2013, ECLI:NL:HR:2013:CA3934, r.o. 5.2.
  
  
     Vgl. HR 12 mei 2006, ECLI:NL:HR:2006:AX0985