ECLI:NL:RBOVE:2016:1625, Rechtbank Overijssel, 22-04-2016, C/08/184046 / KG ZA 16-92
Rechtbank Overijssel — Uitspraak 
Datum: 2016-04-22 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Afgifte auto’s – retentierecht – einde agentschapsovereenkomst – staking gebruik merk.

RECHTBANK OVERIJSSEL
    Team kanton en handelsrecht
    Zittingsplaats Almelo
    
    
      zaaknummer / rolnummer	: C/08/184046 / KG ZA 16-92 
    
    
    
      
        Vonnis in kort geding van 22 april 2016 
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
      
        HERTZ AUTOMOBIELEN NEDERLAND B.V.,
      gevestigd en kantoorhoudende te Hoofddorp,
      eisende partij, hierna te noemen Hertz,
      advocaat: mr. Ch.Y.M. Moons te Amsterdam,
    
    
    
      tegen
    
    
    1. besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
    
      
        BLUE OCEAN B.V.,
      gevestigd en kantoorhoudende te Enschede,
    
    2. besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
    
      
        AUTOVERHUUR ENSCHEDE B.V.,
      gevestigd en kantoorhoudende te Enschede,
      gedaagde partijen, hierna te noemen Blue Ocean, Autoverhuur Enschede en gezamenlijk te noemen Hertz Twente,
      advocaat: mr. A.W. Dolphijn te Rotterdam.
    
    
    
  
  
    
      1De procedure
    
      1.1.
      Het verloop van de procedure blijkt uit:
      - de dagvaarding inclusief producties,
      - de brief van 5 april 2016, inclusief 38 producties zijdens Hertz Twente,
      - de mondelinge behandeling,
      - de pleitnota van Hertz,
      - de pleitnota van Hertz Twente.
      
    
    
      1.2.
      Het vonnis is bepaald op vandaag.
      
      
    
  
  
    
      2De feiten
    
      2.1.
      Hertz heeft met ingang van 1 april 2010 met Hertz Twente B.V. een agentschapscontract gesloten, krachtens welke overeenkomst Hertz Twente B.V. als agent voor Hertz optreedt bij het verhuren van auto’s. Vanaf 1 april 2012 loopt de overeenkomst voor onbepaalde tijd.
      
    
    
      2.2.
      Hertz Twente B.V. was een vennootschap van mevrouw [A] en heeft blijkens het handelsregister bij statutenwijziging van 21 januari 2015 haar naam gewijzigd in Blue Ocean B.V. en haar bedrijfsomschrijving “het uitoefenen van een autoverhuurbedrijf” verwijderd. Haar activiteiten staan thans omschreven als expediteurs, cargodoors, bevrachters en andere tussenpersonen in het goederenvervoer.
      
    
    
      2.3.
      Autoverhuur Enschede heeft als bedrijfsomschrijving de verhuur van personenauto’s. Aandeelhouder en bestuurder is een administratiekantoor, waarvan de bestuurder is de echtgenote van mevrouw [A] , de heer [B] .
      
    
    
      2.4.
      Bij brief van 2 november 2015 heeft (de accountant van) Hertz Twente B.V. berekend dat haar over 2014 en 2015 nog een bedrag van € 23.125,00 zou toekomen uit hoofde van haar agentschapsovereenkomst daartoe stellende dat zij een hogere vergoeding te goed zou hebben dan Hertz haar zou hebben uitgekeerd.
      
    
    
      2.5.
      Hertz heeft bij e-mailbericht van 3 november 2015 op vorenstaande brief gereageerd, waarin zij onder meer stelt dat het standpunt van Hertz Twente B.V. onjuist is en zij geen recht heeft op een hogere vergoeding. Voorts heeft Hertz erop gewezen dat er op korte termijn een oplossing diende te worden gevonden voor de oplopende betalingsachterstanden die zijn ontstaan, aangezien er anders geen bodem voor verdere voortzetting zou bestaan.
      
    
    
      2.6.
      Overleg tussen partijen heeft geen oplossing gebracht. Bij brief van 11 december 2015 van Hertz aan Hertz Twente B.V. heeft Hertz het agentschapscontract op grond van artikel 11 van de overeenkomst met onmiddellijke ingang beëindigd. 
      
    
    
      2.7.
      Hertz Twente B.V. heeft in reactie daarop facturen over de jaren 2008 tot en met 2014 aan Hertz toegezonden, welke betrekking hebben op gestelde naheffingen conform artikelen 3 en 10 van de agentschapsovereenkomst, ten bedrag van in totaal € 216.708,00.
      
    
    
      2.8.
      Bij brief van 23 december 2015 heeft Autoverhuur Enschede, tevens handelende onder de naam “Hertz Twente” de aanspraken nogmaals ingediend en de opzegging van het agentschap betwist. 
      
    
    
      2.9.
      Na de opzegging van 11 december 2015 heeft Hertz geen betaling meer van Hertz Twente ontvangen. Het saldo van de rekening-courant met Hertz is volgens Hertz daardoor tot en met 2 februari 2016 opgelopen tot een bedrag van € 110.966,69. 
      
    
    
      2.10.
      De raadsman van Hertz heeft bij e-mail van 9 februari 2016 aan de raadsman van Hertz Twente nogmaals, voor zover vereist, de agentschapsovereenkomst opgezegd en Hertz Twente voorts wederom gesommeerd de uitstaande bedragen aan Hertz te voldoen, de auto’s en Hertz-apparatuur aan Hertz af te geven en gebruik van het merk en de naam van Hertz te staken.   
      
      
      
      
    
  
  
    
      3Het geschil
    
      3.1.
      Hertz vordert dat de voorzieningenrechter - bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad – Hertz Twente hoofdelijk zal veroordelen:
      a. 	de onder randnummer 28 opgesomde auto’s binnen 2 dagen aan Hertz af te geven, met inbegrip van alle daarbij behorende papieren en sleutels, en overigens in goede staat en voorzien van een volle brandstoftank;
      b. 	de onder randnummer 33 opgesomde auto’s binnen 2 dagen aan Hertz af te geven of te doen afgeven aan een vestiging of agentschap van Hertz, met inbegrip van alle daarbij behorende papieren en sleutels, en overigens in goede staat en voorzien van een volle brandstoftank;
      c.	met betrekking tot de onder a en b bedoelde auto’s om binnen 2 dagen aan Hertz gedocumenteerd rekening en verantwoording af te leggen van alle sedert 11 december 2015 door (een van) gedaagden ontvangen huurinkomsten uit de verhuur van een van de genoemde auto’s en van alle eventueel door (een van) gedaagden ontvangen waarborgsommen, onder veroordeling tot betaling aan Hertz van die inkomsten en waarborgsommen, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente sedert de datum van dagvaarding;
      d. 	de onder randnummer 37 opgesomde apparatuur binnen 2 dagen aan Hertz af te geven;
      e. 	al de onder randnummer 39 bedoelde papieren verhuurcontracten binnen 2 dagen aan Hertz af te geven;
      f. 	elk gebruik van de naam en het merk van ‘Hertz’ te staken en gestaakt te houden alsmede de vermeldingen van de naam van ‘Hertz’ op de bij gedaagden in gebruik zijnde gebouwen binnen 2 dagen te verwijderen en verwijderd te houden;
      g. 	om aan Hertz, bij wijze van voorschot op hetgeen gedaagden in totaal aan Hertz verschuldigd mochten blijken te zijn, te betalen een bedrag van € 68.787,75, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente sedert datum dagvaarding;
      h. 	om aan Hertz te betalen een bedrag van € 35.051,00, alsmede een bedrag van € 701,02 per dag vanaf 1 april 2016 voor elke dag dat gedaagden de onder a bedoelde auto’s niet ter beschikking van Hertz zullen hebben gesteld;
      al het vorenstaande op straffe van verbeurte van een dwangsom en met veroordeling van gedaagden in de kosten van dit geding, te vermeerderen met de wettelijke rente en de nakosten.  
      
    
    
      3.2.
      Hertz Twente voert verweer en concludeert tot afwijzing van het gevorderde. 
      
    
    
      3.3.
      Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.
      
      
    
  
  
    
      4De beoordeling
    
    
      
        Spoedeisend belang
      
    
    
      4.1.
      Het spoedeisend belang vloeit voort uit de aard van het gevorderde. 
      
    
    
      4.2.
      Hertz stelt dat Hertz Twente in strijd met de agentschapsovereenkomst heeft gehandeld doordat Hertz Twente B.V. haar agentschap heeft overgedragen aan Autoverhuur Enschede zonder daarin Hertz te kennen, zomede divers ‘gesjoemel’ met verhuurcontracten en een aanzienlijke betalingsachterstand, en dat zij om die reden de agentschapsovereenkomst met per direct heeft kunnen opzeggen. Zij vordert daarom ook afgifte van de auto’s en apparatuur zoals gevorderd in de dagvaarding, omdat Hertz Twente weigert hiertoe over te gaan, ondanks diverse sommaties daartoe. Hertz Twente beroept zich in dat kader op een retentierecht wegens een vordering die zij stelt te hebben op grond van zogenaamde naheffingen, meer in het bijzonder vergoedingen waar zij stelt recht op te hebben omdat de door Hertz reeds voldane vergoedingen niet kostendekkend zijn. Hertz stelt zich in dat kader op het standpunt dat dit vergoedingen zijn die vooraf zijn vastgesteld en dat Hertz Twente niet verplicht was om die werkzaamheden uit te voeren tegen die vastgestelde tarieven, zij heeft er echter voor gekozen om dat wel te doen en dan kan zij niet achteraf klagen dat deze tarieven onvoldoende zijn om haar kosten te dekken.     
      
    
    
      4.3.
      Hertz Twente stelt zich kort gezegd op het standpunt dat zij nog een aanzienlijke vordering op Hertz heeft en dat zij om die reden gerechtigd is de auto’s van Hertz onder zich te houden. De vordering van Hertz Twente ziet op naheffingen op grond van de artikelen 3 en 10 van de agentschapsovereenkomst, welke haar accountant heeft berekend op een totaalbedrag van ruim € 200.000,-. Daarenboven stelt Hertz Twente dat er geenszins sprake is van ‘gesjoemel’ met de verhuurcontracten. Er is altijd correct gehandeld en afgerekend met Hertz. Daarenboven geldt dat de opzegging van de agentschapsovereenkomst wordt betwist, nu Hertz wel degelijk op de hoogte was van de betrokkenheid van Autoverhuur Enschede en zij deze vennootschap juist heeft opgericht in overleg met Hertz. Hoewel Blue Ocean haar naam heeft gewijzigd is, heeft zij nog steeds een overeenkomst met Hertz, en die wenst zij te handhaven.
      
    
    
      4.4.
      
        De voorzieningenrechter is met Hertz van oordeel dat het overhevelen van het agentschap van de ene naar de andere besloten vennootschap, zonder daarin Hertz te kennen, ontoelaatbaar is. Hertz behoeft niet te accepteren dat zij ongevraagd te maken krijgt met een andere contractspartij. Voorts heeft Hertz erkend dat er een (substantiele) betalingsachterstand is, zodat er voldoende redenen waren voor Hertz om krachtens artikel 11 van de agentschapsovereenkomst tot opzegging van die overeenkomst over te gaan. 
        Dit maakt dat de voorzieningenrechter met Hertz van mening is dat de agentschapsovereenkomst is beëindigd en dat Hertz Twente om die reden dient over te gaan tot retournering van alle zaken die aan Hertz toebehoren. Voorts brengt het vorenstaande met zich dat Hertz Twente het gebruik van het merk ‘Hertz’ dient te staken en gestaakt te houden. Die vorderingen liggen aldus voor toewijzing gereed, als hierna te melden en met inachtneming van het navolgende.
      
      
    
    
      4.5.
      Ten aanzien van de vorderingen tot betaling van diverse voorschotten en bedragen zoals deze door Hertz zijn ingesteld en de tegenvordering die Hertz Twente stelt te hebben op grond waarvan zij meent een retentierecht te kunnen uitoefenen jegens Hertz geldt het navolgende.
      
    
    
      4.6.
      
        Vast staat dat Hertz Twente B.V. op 11 januari 2016 een schuld in rekening-courant heeft erkend van € 68.787,75. Krachtens bestendige jurisprudentie zijn voor toewijzing van een geldvordering in kort geding echter een drietal criteria ontwikkeld waaraan het gevorderde dient voldoen. Deze criteria hebben achtereenvolgens betrekking op de spoedeisendheid van de vordering, de aannemelijkheid dat de rechter in een bodemprocedure redelijkerwijs (tenminste een deel van) de vordering zal toewijzen en het restitutierisico.   
        Reeds bij het eerste criterium faalt de vordering van Hertz op dit punt. Niet aannemelijk is geworden dat Hertz een dermate spoedeisend belang heeft dat een onmiddellijke voorziening bij voorraad vereist is. De enkele stelling van Hertz dat sprake is van misbruik van identiteit en dat er angst voor verduistering bestaat is daarvoor onvoldoende. Van een financiële noodsituatie is evenmin gebleken. Dat de verschuldigdheid van de schuld in rekening-courant tussen Blue Ocean en Hertz evenwel vast staat en de opeisbaarheid hiervan ook niet in discussie is, maakt het vorenstaande niet anders. Immers, de afwikkeling van de contractuele relatie tussen partijen is nog niet afgerond, waarbij niet op voorhand kan worden uitgesloten dat gedaagden in het kader van de afwikkeling tussen partijen nog het één en ander van Hertz te vorderen hebben. De vaststelling van hetgeen partijen over en weer uiteindelijk aan elkaar verschuldigd zijn leent zich niet voor kort geding. En meer in zijn algemeenheid geldt dat de door partijen genoemde bedragen, alsmede de over en weer aangevoerde standpunten en stellingen nog veel te discutabel zijn om op basis daarvan in een -  in zoverre met onvoldoende waarborgen omklede - kort gedingprocedure als de onderhavige vergaande maatregelen te treffen. De vorderingen tot betaling van de diverse geldsommen zullen dan ook worden afgewezen. Het restitutierisico behoeft geen nadere bespreking. 
      
      
    
    
      4.7.
      Hertz heeft ter zitting gesteld bereid te zijn een bankgarantie af te geven, teneinde de afgifte van de auto’s en apparatuur te bespoedigen, nu het wagenpark dat door Hertz Twente wordt vastgehouden een aanzienlijke waarde vertegenwoordigt en Hertz er belang bij heeft om de auto’s zo snel mogelijk weer in te kunnen zetten in de verhuur. De voorzieningenrechter is het met Hertz Twente eens dat in ieder geval niet op voorhand kan worden vastgesteld of zij al dan niet nog een en ander te vorderen heeft van Hertz, maar overweegt dat haar beroep op een retentierecht om zodoende een dermate groot wagenpark onder zich houden niet in verhouding staat tot hetgeen zij wellicht nog te vorderen heeft van Hertz. Om die reden zal de voorzieningenrechter Hertz Twente veroordelen tot de gevorderde afgiften, maar onder de voorwaarde dat Hertz een bankgarantie zal stellen ten bedrage van € 100.000,00.    
      
    
    
      4.8.
      De gevorderde dwangsom zal worden gematigd en gemaximeerd als hierna te melden.
      
    
    
      4.9.
      
        Hertz Twente zal als de overwegend in het ongelijk gestelde partij in de kosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van Hertz worden begroot op:
        -griffierecht	€	1.929,00
        -kosten dagvaarding		87,35
        -salaris advocaat		816,00
        Totaal	€	2.832,35
      
      
      
    
  
  
    
      5De beslissing
    
    
      De voorzieningenrechter
    
    
    
      5.1.
      veroordeelt Hertz Twente,( waarmee de beide gedaagde partijen zowel op deze plaats als overigens in het dictum gezamenlijk worden aangeduid) hoofdelijk om binnen 2 dagen nadat Hertz een bankgarantie heeft gesteld ten bedrag van € 100.000,- en na betekening van dit vonnis over te gaan tot afgifte van de hieronder opgesomde auto’s, met inbegrip van alle daarbij behorende papieren en sleutels:
      
      
        Kenteken:		Type:
        HH-017-H		Nissan Pulsar
        HD-992-K		Ford Mondeo S.W.D.
        VR-918-L		MB Citan D.
        HH-234-D		Fiat 500
        DN-AF7675		C-Max
        HG-508-F		Toyota Aygo
        HB-713-L		Peugeot 308 SW diesel
        VR-773-G		MB 313 D.
        GV-584-T		Fiat 500 L
        HN-564-J		Opel Astra
        HD-576-H		Volkswagen Polo
        GJ-253-V		Ford Transit Bus D.
        GV-335-D		V40 AUT
        HH-217-D		Fiat 500
        GL-171-D		Megane
        HD-090-K		Golf
        9-ZRT-60		Clio
        XH-6572		Volvo V40 AUT. D.\
        DN-AI1950		BMW 1 SER
        HX-543-X		Kia Picanto,
      
      
    
    
      5.2.
      veroordeelt Hertz Twente hoofdelijk om binnen 2 dagen nadat Hertz de hiervoor genoemde bankgarantie heeft gesteld en na betekening van dit vonnis over te gaan tot afgifte van de hieronder opgesomde auto’s aan Hertz dan wel af te doen geven aan een vestiging of agentschap van Hertz, met inbegrip van alle daarbij behorende papieren en sleutels:
      
      
        
          
        
      
      
        
          
        
      
      
    
    
      5.3.
      veroordeelt Hertz Twente hoofdelijk om binnen 2 dagen na afgifte van de onder 5.1. en 5.2. opgesomde auto’s aan Hertz gedocumenteerd rekening en verantwoording af te leggen van alle sedert 11 december 2015 door (een van) gedaagden ontvangen huurinkomsten uit de verhuur van een van de genoemde auto’s en van alle eventueel door (een van) gedaagden ontvangen waarborgsommen,  
      
    
    
      5.4.
      veroordeelt Hertz Twente hoofdelijk om binnen 2 dagen nadat Hertz de hiervoor genoemde bankgarantie heeft gesteld en na betekening van dit vonnis over te gaan tot afgifte van de hieronder opgesomde apparatuur:
      
      
        
          
        
      
      
    
    
      5.5.
      veroordeelt Hertz Twente hoofdelijk om binnen 2 dagen nadat Hertz de hiervoor genoemde bankgarantie heeft gesteld en na betekening van dit vonnis over te gaan tot afgifte aan Hertz van de papieren verhuurcontracten, genummerd 397479003 tot en met 39749944,
      
    
    
      5.6.
      veroordeelt Hertz Twente hoofdelijk om binnen 2 dagen na betekening van dit vonnis elke gebruik van de naam en het merk van ‘Hertz’ te staken en gestaakt te houden, alsmede de vermeldingen van de naam van ‘Hertz’ op de bij Hertz Twente in gebruik zijnde gebouwen te verwijderen en verwijderd te houden, 
      
    
    
      5.7.
      bepaalt dat Hertz Twente voor iedere dag of gedeelte van een dag dat zij in strijd handelt met het onder 5.1. tot en met 5.6. bepaalde, hoofdelijk aan Hertz een dwangsom verbeurt van EUR 1.000,- per overtreding en EUR 1.000,- per dag dat de overtreding voortduurt, tot een maximum van EUR 100.000,-,
      
    
    
      5.8.
      veroordeelt Hertz Twente hoofdelijk in de proceskosten, aan de zijde van Hertz tot op heden begroot op € 2.832,35, met bepaling dat, indien deze kosten niet binnen twee weken na betekening van dit vonnis zijn betaald, daarover de wettelijke rente is verschuldigd vanaf dat moment tot aan de dag der algehele voldoening, 
      
    
    
      5.9.
      veroordeelt Hertz Twente hoofdelijk in de na dit vonnis ontstane kosten, begroot op € 131,00 aan salaris advocaat, te vermeerderen, onder de voorwaarde dat Hertz Twente niet binnen 14 dagen na aanschrijving aan het vonnis heeft voldaan en er vervolgens betekening van de uitspraak heeft plaatsgevonden, met een bedrag van € 68,00 aan salaris advocaat en de explootkosten van betekening van de uitspraak,
      
    
    
      5.10.
      verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
      
    
    
      5.11.
      wijst af het meer of anders gevorderde.
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. G.G. Vermeulen en in het openbaar uitgesproken op 22 april 2016.