ECLI:NL:HR:2011:BQ9046, Hoge Raad, 27-09-2011, 10/02911
Hoge Raad — Uitspraak 
Datum: 2011-09-27 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht

Samenvatting: Bewijsklacht. De verklaring van de getuige vindt voldoende steun in het overige bewijsmateriaal.

27 september 2011
      Strafkamer
      nr. S 10/02911
    
    
    Hoge Raad der Nederlanden
    
    Arrest
    
    
      op het beroep in cassatie tegen een arrest van het Gerechtshof te 's-Gravenhage van 29 maart 2010, nummer 22/006531-08, in de strafzaak tegen:
      [Verdachte], geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1974, wonende te [woonplaats]. 
    
    
    1. Geding in cassatie
    
    
      Het beroep is ingesteld door de verdachte. Namens deze heeft mr. P.H. Ruys, advocaat te Rotterdam, bij schriftuur een middel van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
      De Advocaat-Generaal Aben heeft geconcludeerd tot vernietiging van het bestreden arrest en tot terugwijzing van de zaak naar het Gerechtshof teneinde op het bestaande hoger beroep opnieuw te worden berecht en afgedaan.
    
    
    2. Beoordeling van het middel
    
    2.1. Het middel klaagt dat het Hof de verklaring van [betrokkene 1] niet tot het bewijs had mogen bezigen. Daartoe wordt aangevoerd dat het een persoon betreft die de verdediging niet heeft kunnen ondervragen terwijl diens verklaring "niet wordt bevestigd" door ander bewijsmateriaal.
    
    
      2.2.1. Ten laste van de verdachte is onder 1 bewezenverklaard dat:
      "hij in de periode van 1 september 2008 tot en met 29 september 2008 te Rotterdam, meermalen, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, opzettelijk heeft verkocht en afgeleverd hoeveelheden van een materiaal bevattende cocaïne, zijnde cocaïne een middel als bedoeld in de bij de Opiumwet behorende lijst I."
    
    
    
      2.2.2 Deze bewezenverklaring steunt op de volgende bewijsmiddelen:
      1. de verklaring van de verdachte op de terechtzitting in eerste aanleg voor zover inhoudende:
      "Vroeger werd ik wel "[verdachte]" genoemd. Ik maakte in september 2008 wel gebruik van de telefoon met het telefoonnummer 06-[001]."
    
    
    
      2. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 1], voor zover inhoudende als relaas van de verbalisant:
      "Het is mij, verbalisant, ambtshalve bekend uit eerdere politiestukken en processen-verbaal dat een Surinaamse man genaamd [verdachte] verblijft aan het [a-straat 1] te Rotterdam en dat hij gebruik maakt van het telefoonnummer 06-[002]."
    
    
    
      3. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 1] en een andere opsporingsambtenaar:
      "Het mobiele telefoonnummer 06-[002], in gebruik bij [verdachte], werd op 7 september 2008 live uitgeluisterd door verbalisant [verbalisant 2]. Het nummer werd gebeld door ene "[betrokkene 2]", woonachtig op het adres [b-straat 1]. "[Betrokkene 2]" vroeg om 70, 70. Daarop wordt stotterend geantwoord dat hij er met 20 minuten kan zijn. Wij, verbalisanten [verbalisant 1 en 3], hadden zicht op de portiek van de woning [b-straat 1]. Er kwam een gele Renault Twingo met kenteken [AA-00-BB] aanrijden met als passagier de ambtshalve bekende [verdachte]. [Verdachte] belde aan bij huisnummer [1] en ging het portiek binnen. Na een aantal minuten kwam [verdachte] naar buiten en stapte weer in de bovengenoemde personenauto."
    
    
    
      4. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 1] en een andere opsporingsambtenaar:
      "Het mobiele telefoonnummer 06-[002], in gebruik bij [verdachte] en vanaf 12 september 2008 in gebruik bij [betrokkene 3], werd op 15 september 2008 live uitgeluisterd door verbalisant [verbalisant 2]. Om 17.17 uur wordt ingebeld en [betrokkene 3] zou naar het adres [c-straat 1] gaan. Wij verbalisanten hadden zicht op het portiek van het genoemde adres. Er kwam een gele Renault Twingo met kenteken [AA-00-BB] aanrijden met als bestuurder [betrokkene 3]. [Betrokkene 3] ging het portiek in en kwam na enkele minuten weer naar buiten. Vervolgens wordt er door verschillende personen gebeld naar bovengenoemd telefoonnummer waarbij gevraagd wordt naar [verdachte] en afspraken worden gemaakt, waarna [betrokkene 3] met de genoemde auto naar die afspraken toegaat en steeds contact heeft met verschillende personen. [Betrokkene 3] vertelt de bellers dat hij een maat van [verdachte] is en het even van hem overneemt. Omstreeks 18.28 uur stapt [betrokkene 3] voor enkele minuten aan de bijrijderszijde in een zwarte Volkswagen Golf met kenteken [CC-00-DD]. Achter het stuur zit een blanke man. Wij, verbalisanten [verbalisant 1 en 4], gaven onze bevindingen door aan verbalisanten [verbalisant 3 en 5] en verzochten hen de bestuurder van de Volkswagen aan te houden omdat wij vermoeden dat [betrokkene 3] zojuist verdovende middelen had verkocht."
    
    
    
      5. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 3] en een andere opsporingsambtenaar:
      "Op 15 september 2008 omstreeks 18.45 uur te Rotterdam werd [betrokkene 4] op aanwijzingen van verbalisant [verbalisant 1] aangehouden. Hij reed in een Volkswagen Golf met kenteken [CC-00-DD]. [Betrokkene 5] verklaarde dat hij zojuist verdovende middelen had gekocht welke in de auto bij de handrem lagen. Wij verbalisanten hebben een papiertje met op cocaïne gelijkende stof, dat op het midden console lag, in beslag genomen."
    
    
    
      6. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 3], voor zover inhoudende 
      - als verklaring van [betrokkene 4]:
      "Ik reed vandaag 15 september 2008 in een zwarte Volkswagen Golf met kenteken [CC-00-DD] in Rotterdam. Ik belde naar het 06-nummer dat in mijn telefoon onder de naam 'Neger Noord' staat."
      - als relaas van de verbalisant:
      "Ik, verbalisant [verbalisant 3], zag op het scherm van de mobiele telefoon van [betrokkene 5] dat het om telefoonnummer 06-[003] ging." 
      - als verklaring van [betrokkene 4]:
      "Ik heb dit nummer al een paar maanden in mijn bezit en de laatste weken bel ik vier à vijf keer per week naar dit nummer. Ik bestel dan meestal een bolletje cocaïne per keer. Met de man die de telefoon opnam sprak ik af op de Bergweg. Een licht getinte man kwam op mijn bijrijdersstoel zitten en ik kocht voor 20 euro cocaïne van hem. Op de foto met nummer PL17EO:07:03831 herken ik de man van wie ik zojuist cocaïne heb gekocht en die ik heb gebeld op het nummer 06-[003]." 
      - als relaas van de verbalisant:
      "Opmerking verbalisant: politieverdachtenfoto met nummer PLI7EO:07:03831 is van de verdachte [betrokkene 3]."
      - als verklaring van [betrokkene 4]:
      "Het was voor het eerst dat ik bij hem kocht. Hij was er de vorige keer wel bij toen ik van de andere negroïde man cocaïne had gekocht. Op de foto met nummer PL17DO:06:01760 herken ik die negroïde man van wie ik ongeveer 2 weken geleden en wel vaker cocaïne heb gekocht en die ik toen op het nummer 06-[003] had gebeld. Hij kwam stotterend aan de telefoon."
      - als relaas van de verbalisant:
      "Opmerking verbalisant: politieverdachtenfoto met nummer PL17DO:06:01760 is van de verdachte [verdachte]."
    
    
    
      7. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 6], voor zover inhoudende als relaas van de verbalisant:
      "De op 15 september 2008 onder [betrokkene 5] in beslag genomen verdovende middelen heb ik verbalisant, op 16 september 2008 onderzocht, gewogen en gemerkt. In één wikkel zat een beige brokkelig poeder gelijkend op cocaïne met een gewicht van 0,17 gram, deze werd gemerkt A en daarvan werd monster A1 genomen. Dit monster is voor nader onderzoek verzonden naar het Nederlands Forensisch Instituut."
    
    
    
      8. een rapport van het Nederlands Forensisch Instituut te Rijswijk van 6 oktober 2008, opgemaakt door 
      P.H. Wallinga,voor zover inhoudende: 
      "Datum aanvraag 16 september 2008, verdachte [betrokkene 4]. Het onderzoeksmateriaal is onderzocht met kleurreacties en gaschromatografie/massaspectrometrie. Conclusie van het onderzoek: het onderzoeksmateriaal,volgens opgave 0,17 gram crèmekleurig poeder en brokjes, bevat cocaïne."
    
    
    
      9. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende de inhoud van een tapgesprek op 18 september 2008 12.26 uur op het telefoonnummer 06-[001]:
      "[Verdachte] belt naar [betrokkene 3]. [Verdachte]: "hoe is het daar gegaan gisteren? Heb je nog een beetje goed of niet". [Betrokkene 3]: "zeg je eerlijk 90 euro jongen [verdachte]. Soms gaf ik jou ook 60 stuks en deed je er soms ook 3, 4 dagen over." [Verdachte]: " maak je niet druk, maar wie heeft er gisteren gebeld allemaal dan". [Betrokkene 3]: "Golf 4, [betrokkene 6], ja [betrokkene 7] voor de pof, [betrokkene 8]"."
    
    
    
      10. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende de inhoud van een tapgesprek op 19 september 2008 14.02 uur op het telefoonnummer 06-[001]:
      "[Verdachte] belt naar [betrokkene 3]. [verdachte]: "Jij kom naar ik geef jou die ding van die jonge dan mee". [Betrokkene 3]: Oh "die dope bedoel je". [Verdachte]: "Ja toch". [Betrokkene 3]: "Oh die dope is dan bij jou dus". [Verdachte]: "Ja toch". [Betrokkene 3]: "kom ik die dope bij jou halen."
    
    
    
      11. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende de inhoud van een tapgesprek op 19 september 2008 18.51 uur op het telefoonnummer 06-[001]:
      "[Verdachte] wordt gebeld door persoon die zich [betrokkene 9] noemt. [Betrokkene 9]: "ik wil effe twee proberen en als tie goed is moet ik er daarlijk tien"."
    
    
    
      12. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende de inhoud van een tapgesprek op 19 september 2008 19.43 uur op het telefoonnummer 06-[001]:
      "[Verdachte] wordt gebeld door [betrokkene 9]. [betrokkene 9] vraagt of het wel voor de snuif is. [Verdachte] bevestigt dit."
    
    
    
      13. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende de inhoud van een tapgesprek op 23 september 2008 12.32 uur op het telefoonnummer 06-[001]:
      "[Verdachte] wordt gebeld door iemand die zich Kleine noemt. Kleine: "He [verdachte] met Kleine, luister als die vrienden van ons een barki nemen krijgen ze dan een kleine gratis". [Verdachte] zegt dat hij zich moet houden aan de standen."
    
    
    
      14. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende de inhoud van een tapgesprek op 23 september 2008 17.23 uur op het telefoonnummer 06-[001]:
      "[Verdachte] belt naar Kleine. [Verdachte] vraagt hoe het vandaag is gegaan. Kleine zegt rustig, een halve dag rustig en [betrokkene 6] is net geweest. [Verdachte] vraagt hoe het gisteren was. Kleine zegt misschien 3 barki ofzo."
    
    
    
      15. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende de inhoud van een tapgesprek op 25 september 2008 9.36 uur op het telefoonnummer 06-[001]:
      "[Verdachte] belt naar Kleintje. [Verdachte]: "Hoeveel heb je". Kleintje: "wat bedoel je, geld".
      [Verdachte]: "Ja". Kleintje: "twaalfhonderddertig". [Verdachte]: "slecht he, slecht man."
    
    
    
      16. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 1] en een andere opsporingsambtenaar:
      "Op 25 september 2008 vroeg verbalisant [verbalisant 7], die bezig was met het uitluisteren van tapgesprekken op het telefoonnummer 06-[001], ons of wij de stem herkenden van de persoon die zich voorstelde als "Kleintje". Wij herkenden de stem als vermoedelijk de stem van de ons ambtshalve bekende [betrokkene 1]. [Betrokkene 1] is ons bekend uit eerdere onderzoeken naar handel in verdovende middelen."
    
    
    
      17. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 1] en een andere opsporingsambtenaar, voor zover inhoudende als relaas van de verbalisanten dan wel een of meer van hen:
      "Door verbalisant [verbalisant 5] werd op 25 september 2008 de tap op het telefoonnummer 06-[001] live uitgeluisterd. Door [verbalisant 5] werd medegedeeld dal er zojuist gebeld was en dat [betrokkene 3] met een man genaamd "Kleintje" had afgesproken. Op 25 september 2008 zagen wij [betrokkene 3] als bestuurder in de gele Renault Twingo met kenteken [AA-00-BB] zitten met naast hem als bijrijder [betrokkene 1]. [betrokkene 3] en [betrokkene 1] reden naar het Noordplein. Door [verbalisant 5] werd medegedeeld dat er zojuist door ene "[betrokkene 10]" was gebeld en dat er werd afgesproken voor de woning op het Noordplein. Een personenauto merk Fiat met kenteken [EE-00-FF] met een blanke man als bestuurder stond voor de woning van [verdachte] geparkeerd. [Verdachte] stond met deze man te praten. [Betrokkene 1] stapte uit op het Noordplein. Door [verbalisant 5] werd medegedeeld dat er zojuist gebeld was door [betrokkene 3] naar [verdachte] en dat erdoor [betrokkene 3] werd gezegd dat "Kleine" bij hem in de auto zat. Omstreeks 18.25 uur stopte [betrokkene 3] met de auto voor de woning van [verdachte] en [verdachte] stapte in. Door [verbalisant 5] werd medegedeeld dat er zojuist was gebeld en dat "[betrokkene 10]" weer afsprak met [verdachte]. Even later werd er via de telefoon een afspraak gemaakt bij de MacDonalds aan de Zwart Janstraat. Wij volgden [betrokkene 3] en [verdachte] naar de Zwart Janstraat en [verdachte] ging de MacDonalds binnen. Na een paar minuten reden [betrokkene 3] en [verdachte] weer weg richting het Noordplein. Bij zijn woning stapte [verdachte] uit en reed [betrokkene 3] weg. [Verdachte] stapte voor een paar minuten in een personenauto merk Fiat met kenteken [EE-00-FF] met dezelfde blanke man achter het stuur. Vervolgens gaat [verdachte] nog naar een aantal andere afspraken die via de telefoon binnenkomen. Rond 20.15 uur gaan [betrokkene 3] en [verdachte] samen de woning aan [a-straat 1] te Rotterdam binnen."
    
    
    
      18. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 8] en een andere opsporingsambtenaar, voor zover inhoudende als relaas van de verbalisanten dan wel een van hen:
      "Door verbalisant [verbalisant 2] werd op 29 september 2008 de tap op het telefoonnummer 06-[003] live uitgeluisterd. Op 29 september 2008 te Rotterdam zag ik, verbalisant [verbalisant 3], dat [betrokkene 3] achter het stuur van de gele Renault Twingo met kenteken [AA-00-BB] stapte en dat [betrokkene 1], die geen goederen bij zich droeg op de bijrijdersstoel plaats nam. Na 20 minuten stapte [betrokkene 1] uit met een wit en rood gekleurd plastic zakje in zijn hand. [Betrokkene 1] wordt gevolgd en wij hoorden via de portofoon dat [betrokkene 1] op de tap was geweest en een afspraak had op het Noordplein bij de parkeerplaatsen. Wij zagen dat [betrokkene 1] de parkeerplaats op het Noordplein op kwam lopen en instapte als bijrijder in een zwarte Volkswagen Golf met kenteken [CC-00-DD]. Na een kort rondje stapt [betrokkene 1] op dezelfde plek weer uit de auto. [Betrokkene 1] werd vervolgens aangehouden. Even later werd de bestuurder van de Volkswagen Golf, [betrokkene 4], aangehouden. Tijdens het vervoer naar het politiebureau verklaarde [betrokkene 5] dat hij zojuist voor 20 euro cocaïne had gekocht en dat het in een papiertje in het midden console zat."
    
    
    
      19. een proces-verbaal van politie, voor zover inhoudende als verklaring van [betrokkene 4]:
      "Ik heb vandaag cocaïne gehaald bij een nieuwe jongen, van wie ik van het weekend ook heb gekocht. Ik heb het nummer 06-[003] gebeld en ik kreeg deze jongen aan de lijn. Ik moest naar het Noordplein komen en de man is in mijn auto gestapt en ging zitten op de bijrijdersstoel. We zijn een rondje rond het Noordplein gereden en ik heb toen voor 20 euro cocaïne gekocht. Daarna stapte de man weer uit op het Noordplein. Afgelopen zaterdagavond ging het precies hetzelfde als vandaag. Ik had toen ook afgesproken op het Noordplein. Toen had ik ook voor 20 euro cocaïne gekocht bij dezelfde man."
    
    
    
      20. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 9] en een andere opsporingsambtenaar:
      "Op 29 september 2008 werd in de zwarte Volkswagen Golf met kenteken [CC-00-DD] in het midden console een papiertje met daarin een stof met de uiterlijke kenmerken van cocaïne aangetroffen. Het papiertje met inhoud werd in beslag genomen."
    
    
    
      21. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 6], voor zover inhoudende als relaas van de verbalisant:
      "De op 29 september 2008 onder [betrokkene 4] in beslag genomen verdovende middelen heb ik op 30 september 2008 onderzocht, gewogen en gemerkt. In de wikkel zat een beige brokkelig poeder gelijkend op cocaïne met een gewicht van 0,28 gram, deze werd gemerkt A en daarvan werd monster A1 genomen. Dit monster is voor nader onderzoek verzonden naar het Nederlands Forensisch Instituut."
    
    
    
      22. een rapport van het Nederlands Forensisch Instituut te Rijswijk van 15 oktober 2008, opgemaakt door H.F.C. van der Laan,voor zover inhoudende: 
      "Datum aanvraag 30 september 2008, verdachte [betrokkene 4]. Het onderzoeksmateriaal is onderzocht met kleurreacties en gaschromatografie/massaspectrometrie. Conclusie van het onderzoek: het onderzoeksmateriaal, een monster crèmekleurige brokjes, bevat cocaïne."
    
    
    
      23. een proces-verbaal van politie, voor zover inhoudende als verklaring van [betrokkene 1]:
      "Ongeveer 10 dagen geleden werd ik benaderd door een magere Hindoestaanse man die ik ken als "[betrokkene 11]". Hij vroeg aan mij of ik een tijdje cocaïne wilde bezorgen. Ik kreeg van hem twee mobiele telefoons, een Nokia 1650 en een Nokia 6103, en een zakje met bolletjes cocaïne. "[Betrokkene 11]" zei dat ik gebeld werd op de mobiele telefoons en dat ik dan moest gaan bezorgen. Als de cocaïne op was moest ik een nummer bellen of werd ik gebeld. Er werd dan afgesproken voor het inleveren van het geld en het krijgen van een nieuwe voorraad cocaïne. Ik kreeg dan verschillende mensen aan de lijn. De ene keer was het "[betrokkene 11]" en de andere keer was het "[verdachte]". "[Verdachte]" is een grote negroïde man die stottert en op het Noordplein woont. Vaak moest ik naar het Noordplein om daar bij een café het geld aan één van hen te geven en een nieuwe voorraad cocaïne te krijgen. Ik heb ongeveer 5 à 6 keer een nieuwe voorraad cocaïne gekregen. Ik moest de klanten 20 euro per bolletje laten betalen. Ik ben op 29 september 2008 bij "[betrokkene 11]" in de auto gestapt. Ik kreeg van hem een nieuwe voorraad cocaïne in een wit met rood plastic tasje. Later op de dag ben ik naar het Noordplein gelopen en ik heb daar een telefoongesprek gekregen dat ene [betrokkene 12] wilde kopen.
      Ik ben bij [betrokkene 12] in zijn zwarte Golf gestapt en heb voor 20 euro cocaïne aan [betrokkene 12] verkocht."
    
    
    
      24. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 6], voor zover inhoudende als relaas van de verbalisant:
      "Tijdens het onderzoek naar de handel in verdovende middelen werden de telefoonnummers 06-[001], 
      06-[002] en 06-[003] getapt. Bij zijn aanhouding op 29 september 2008 was [betrokkene 1] in het bezit van 2 Nokia mobiele telefoons, een 1650 en een 6103. Deze telefoons bleken te zijn voorzien van de nummers 06-[002] en 06-[003]. Tijdens een zoeking in de woning van [verdachte] aan het [a-straat 1] te Rotterdam werd een Samsung mobiele telefoon in beslag genomen Deze telefoon bleek te zijn voorzien van telefoonnummer 06-[001]."
    
    
    
      25. een proces-verbaal van politie, voor zover inhoudende als verklaring van [betrokkene 3]:
      "Ik rij in een gele Renault Twingo met kenteken [AA-00-BB]. Ik heb mij schuldig gemaakt aan de verkoop van cocaïne. [Verdachte] is een jeugdvriend van mij. Op de politieverdachtenfoto genummerd PL17DO:06:01760 die u mij toont herken ik mijn vriend [verdachte]."
    
    
    
      26. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 4] en een andere opsporingsambtenaar, voor zover inhoudende - als verklaring van de verdachte:
      "Op de foto met nummer PL17EO:07:03831 die u mij toont herken ik mijn goede vriend [betrokkene 3] (die afgelopen maandag bij mij thuis is aangehouden). Op de foto met nummer PL17EO:07:02925 die u mij toont herken ik "Kleintje". Hij komt wel eens bij mij thuis en ik zie hem in het café."
      - als relaas van de verbalisant:
      "Opmerking verbalisant: de foto met fotonummer PE17EO:07:02925 is van de aangehouden verdachte [betrokkene 1]."
    
    
    
      27. een proces-verbaal van politie, opgemaakt door de opsporingsambtenaar [verbalisant 2], voor zover inhoudende als relaas van de verbalisant:
      "Op 24 oktober 2008 heb ik een onderzoek ingesteld in de uitgewerkte tapgesprekken van de 06-nummers, zijnde 06-[002], 06-[001] en 06-[003]. Uit dat onderzoek is het volgende gebleken. Vanaf 4 september 2008 wordt de mobiele telefoon voorzien van het telefoonnummer 06-[002] beantwoord door [verdachte]. Uit alle gesprekken kan worden opgemerkt dat [verdachte] stottert en een zware stem heeft. Het valt op dat [verdachte] vele malen afspraken maakt op verschillende locaties met verschillende personen en hij wordt meermalen aangesproken met [verdachte] en "[verdachte]" of "[verdachte]". Vanaf 12 september 2008 wordt deze telefoon opgenomen door een man die later [betrokkene 3] bleekte zijn. In de gesprekken geeft [betrokkene 3] aan dat hij een maat van [verdachte] is en dat hij het even van [verdachte] heeft overgenomen. Ook geeft [betrokkene 3] aan een aantal van de bellers het telefoonnummer 06-[001] van [verdachte] door. Ook [betrokkene 3] maakt vele malen afspraken op verschillende locaties met verschillende personen. De mobiele telefoon voorzien van het telefoonnummer 06-[001] wordt van 17 september 2008 tot en met 29 september 2008 opgenomen door [verdachte]. Alle tapgesprekken van 26 september 2008 tot en met 29 september 2008 van de mobiele telefoon voorzien van het telefoonnummer 06-[003] worden door [betrokkene 1] beantwoord. Ook [betrokkene 1] spreekt met verschillende personen op verschillende locaties af. Er wordt gevraagd wat mensen nodig hebben en er wordt gesproken over hoeveelheden."
    
    
    
      28. een proces-verbaal van politie, voor zover inhoudende als verklaring van [betrokkene 13]:
      "Ik heb een poosje geleden met regelmaat drugs gekocht bij een persoon die ik belde op het telefoonnummer 06-[002]. Ik kreeg dan altijd een persoon aan de lijn die ik ken als "[verdachte]". "[Verdachte]" is een grote donkere man die stotterde. De laatste weken van september nam in plaats van "[verdachte]" een andere man de telefoon op. Hij vertelde dat hij het even over had genomen van "[verdachte]" omdat "[verdachte]" even rustig moest doen. Ik koop al cocaïne van deze "[verdachte]" sinds mei of maart van dit jaar."
    
    
    
      29. een proces-verbaal van de Rechter-commissaris, voor zover inhoudende als verklaring van de getuige [betrokkene 4]:
      "Ik heb het telefoonnummer in mijn telefoon opgeslagen onder de naam 'Neger Noord', omdat ik de cocaïne in Rotterdam Noord ophaalde en omdat het een Surinamer was."
    
    
    
      30. een proces-verbaal van de Rechter-commissaris, voor zover inhoudende als verklaring van de getuige [betrokkene 13]:
      "Mij wordt een foto voorgehouden (fotonummer PL17DO:06:01760; pagina 52 dossier). Ik denk dat ik bij deze man een aantal keer cocaïne heb gekocht. Als ik cocaïne bestelde belde ik altijd naar één en hetzelfde telefoonnummer. Ik was op enig moment een dealer tegengekomen. Ik dacht dat dit op het Noordplein was. Van die dealer heb ik dat telefoonnummer gekregen. Die dealer was een grote zwarte man (Surinaamse man). Hij was ongeveer 1.85 meter. Dit is de man die ik net aanwees op de foto met het nummer PL17DO:06:01760. Zijn naam klonk een beetje Frans, het kan [verdachte] zijn geweest. Ik heb door de telefoon gesproken met een man die zei dat [verdachte] er even niet was en dat hij nu 'in charge' was."
    
    
    2.3. Anders dan het middel betoogt vindt de verklaring van [betrokkene 1] in voldoende mate steun in het overige bewijsmateriaal. Daarop stuit het middel af.
    
    2.4. Het middel faalt.
    
    3. Beslissing
    
    De Hoge Raad verwerpt het beroep.
    
    Dit arrest is gewezen door de vice-president F.H. Koster als voorzitter, en de raadsheren W.F. Groos en C.H.W.M. Sterk, in bijzijn van de waarnemend griffier S.C. Rusche, en uitgesproken op 27 september 2011.