ECLI:NL:HR:2000:AA7792, Hoge Raad, 24-10-2000, 00082/00
Hoge Raad — Uitspraak 
Datum: 2000-10-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht

Samenvatting: -

24 oktober 2000
      Strafkamer
      nr. 00082/00
    
    
    
      Hoge Raad der Nederlanden
      Arrest
    
    		
    
      op het beroep in cassatie tegen een arrest van het Gerechtshof te 's-Gravenhage 
      van 19 november 1999 alsmede tegen alle op de terechtzitting van dit Hof gegeven 
      beslissingen in de strafzaak tegen:
      [verdachte], geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1945, wonende te 
      [woonplaats].
    
    
    1. De bestreden einduitspraak
    
    
      Het Hof heeft in hoger beroep - met vernietiging van een von-nis van de Arron-disse--
      mentsrechtbank te Dordrecht van 7 juli 1998 - de verdachte ter zake van “valsheid 
      in geschrift, meermalen gepleegd” veroordeeld tot vijftien maanden 
      gevangenisstraf, waarvan vijf maanden voorwaardelijk met een proeftijd van twee 
      jaren.
    
    
    1.2. Het verkorte arrest is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
    
    2. Geding in cassatie
    
    
      Het beroep is ingesteld door de verdachte. Namens deze heeft mr. G. Meijers, 
      advocaat te Amsterdam, middelen van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan 
      dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
      De Advocaat-Generaal Wortel heeft geconcludeerd dat de Hoge Raad het beroep
      zal verwerpen.
    
    
    3. Beoordeling van het eerste middel
    
    
      Het middel, dat klaagt over het ontbreken van een gewaarmerkt afschrift van de 
      bestreden uitspraak bij de processtukken, faalt bij gebrek aan feitelijke grondslag 
      nu een dergelijk afschrift inmiddels in het dossier is gevoegd.
    
    
    4. Beoordeling van het tweede middel
    
    
      4.1 Het middel komt met een aantal klachten op tegen de verwerping door het Hof 
      van een in hoger beroep gevoerd verweer strekkende tot bewijsuitsluiting in welk 
      verband is betoogd dat de Belastingdienst in strijd met de geheimhoudingsplicht 
      van art. 67 AWR informatie heeft verstrekt en dat op die grond de start van het 
      strafrechtelijk onderzoek onrechtmatig was.
    
    
    
      4.2. Het Hof heeft het in het middel bedoelde verweer samengevat op blz. 2 van 
      het bestreden arrest en heeft dat verweer verworpen op blz. 2 tot en met 5 van dat 
      arrest.
    
    
    
      4.3 Ten laste van de verdachte is bewezenverklaard, kort gezegd, dat hij zich in 
      de periode van 31 maart 1991 tot en met 27 december 1995 heeft schuldig 
      gemaakt aan valsheid in geschrift door op AWW/WAO-formulieren niet op te 
      geven dat hij inkomsten uit arbeid had.
    
    
    
      4.4 In cassatie moet worden uitgegaan van het volgende.
      (i)  Op 29 mei 1995 heeft de Belastingdienst te Gorinchem aan functionarissen 
      van het GAK medegedeeld dat de verdachte naast zijn
      arbeidsongeschiktheidsuitkering andere inkomsten had ontvangen en dat een door 
      de Belastingdienst ingesteld onderzoek had uitgewezen dat de inkomsten hoger 
      waren dan door de verdachte waren opgegeven in een aangiftebiljet betreffende de 
      inkomstenbelasting;
      (ii) Op 22 mei 1996 heeft een aan het GAK verbonden verbalisant een onderzoek 
      ingesteld in hem door de Belastingdienst ter beschikking gestelde 
      belastingdossiers betreffende de verdachte.
    
    
    
      4.5 De eerste klacht van het middel is gericht tegen de verwerping door het Hof
      van het ter terechtzitting in hoger beroep gevoerde verweer dat de door de 
      Belastingdienst op eigen initiatief verstrekte startinformatie afkomstig was uit een 
      “persoonsregistratie” in de zin van de Wet persoonsregistraties (WPR).
      Bij de beoordeling van deze klacht is het volgende wettelijk kader van belang.
    
    
    
      - Ingevolge art. 67, eerste lid, van de Algemene Wet inzake Rijksbelastingen 
      (AWR) rust op ambtenaren van de belastingdienst een geheimhoudingsplicht. Het 
      tweede lid van art. 67 AWR houdt in dat de Minister van Financiën ontheffing 
      daarvan kan verlenen.
      - Een nadere regeling van de gevallen waarin de belastingdienst informatie mag 
      verstrekken aan anderen is opgenomen in het ten tijde van de aanvang van het 
      onderzoek geldende Voorschrift Informatieverstrekking 1993 (Besluit van 14 
      december 1992, Stcrt. 1992, 251).
      - Par. 5.1 van het VIV 1993 houdt in dat het op eigen initiatief verstrekken van 
      gegevens uit door de Belastingdienst aangehouden persoonsregistraties niet is 
      toegestaan.
      - Onder een persoonsregistratie moet blijkens art. 1 WPR worden verstaan “een 
      samenhangende verzameling van op verschillende personen betrekking hebbende 
      persoonsgegevens, die langs geautomatiseerde weg wordt gevoerd of met het oog 
      op een doeltreffende raadpleging van die gegevens systematisch is aangelegd”.
      - Par. 2.4.1 van het VIV 1993 omschrijft het begrip persoonsregistratie onder 
      verwijzing naar de WPR en bepaalt voorts: 
      “Een legger- of dossierverzameling bij de Belastingdienst wordt niet beschouwd 
      als een persoonsregistratie. Dat betekent dat de informatie die daarin is 
      opgenomen niet onder de werking van de WPR valt. Is deze informatie 
      oorspronkelijk afkomstig uit een persoonsregistratie dan geldt de WPR wel. 
      Hierbij valt te denken aan een uitdraai uit een geautomatiseerde administratie in 
      de legger. (…)
      Als informatie niet afkomstig is uit een persoonsregistratie en darmee niet onder 
      de werking van de WPR valt, is spontane verstrekking in beginsel wel mogelijk”.
    
    
    
      4.6 Het Hof heeft het verweer dat eerdergenoemde startinformatie afkomstig was
      uit een persoonsregistratie als volgt verworpen:
      “(…) blijkt nergens uit dat de door de Belastingdienst verstrekte startinformatie, 
      inhoudende “dat de inkomsten hoger waren dan door [verdachte] werd aangegeven 
      op zijn aangiftebiljet IB” afkomstig was uit een persoonsregistratie. Veeleer is 
      aannemelijk dat deze startinformatie afkomstig was uit een inmiddels met 
      betrekking tot de verdachte aan de hand van zijn aangifte IB gevormd 
      belastingdossier (…). Een dossier valt niet onder het begrip “persoonsregistratie” 
      in de zin van de Wet persoonsregistraties (paragraaf 5.1 VIV 1993)”.
    
    
    
      Dit oordeel, hierop neerkomende dat niet aannemelijk is geworden dat de 
      startinformatie afkomstig was uit een persoonsregistratie geeft gelet op de 
      hiervoor weergegeven bepalingen van de WPR en van het VIV 1993 geen blijk van 
      een onjuiste rechtsopvatting en is niet onbegrijpelijk in het licht van hetgeen op dit 
      punt in hoger beroep is aangevoerd alwaar blijkens de pleitnota slechts gewezen 
      is op een aantal stukken betrekking hebbende op de verdachte en zijn 
      economische activiteiten welke het betreffende dossier zou hebben bevat.
    
    
    
      4.7 Het middel klaagt voorts over de verwerping door het Hof van het in hoger 
      beroep gevoerde verweer dat uit het dossier niet kan volgen dat het voorstel tot 
      verstrekking van genoemde startinformatie overeenkomstig het bepaalde in de VIV 
      1993 ter beslissing is voorgelegd aan het hoofd van de eenheid van de 
      belastingdienst. Bij de beoordeling van deze klacht moet worden vooropgesteld 
      dat het VIV in par. 5.3 met betrekking tot het verstrekken van informatie aan 
      overheidsinstellingen het volgende inhoudt.
      “Informatieverstrekking op eigen initiatief is alleen mogelijk indien deze informatie 
      van belang kan zijn voor en naar verwachting zal worden gebruikt bij de 
      voorkoming of bestrijding van misbruik en oneigenlijk gebruik van regelingen van 
      de overheid. (…) Spontane informatieverstrekking blijft achterwege bij een te 
      gering financieel belang. Ook moet worden voorkomen dat informatie wordt 
      verstrekt zonder dat het enig effect heeft, bijvoorbeeld omdat de informatie-
      ontvangende instelling niet de capaciteit heeft deze te verwerken of het 
      beleidsmatig niet opportuun acht om maatregelen te nemen”.
    
    
    
      4.8 Gelet op de hiervoor weergegeven inhoud van par. 5.3 van het VIV strekt de 
      regel inhoudende dat het voorstel moet worden voorgelegd aan het hoofd van de 
      desbetreffende eenheid van de belastingdienst, niet tot bescherming van de 
      rechten van derden als de verdachte, maar ter bevordering van de doelmatigheid 
      van het functioneren van de belastingdienst en andere overheidsinstellingen op het 
      punt van de daarin voorziene informatie-uitwisseling.
      Hieruit volgt dat het Hof het verweer terecht heeft verworpen, zodat buiten 
      beschouwing kan blijven hetgeen het Hof dienaangaande heeft overwogen.
    
    
    
      4.9 De in de toelichting op het middel onder d tot en met f verwoorde klachten 
      richten zich tegen overwegingen van het Hof die klaarblijkelijk ten overvloede zijn 
      gegeven, zodat deze niet tot cassatie kunnen leiden.
    
    
    4.10. Het middel treft geen doel.
    
    5.   Beoordeling van het derde middel
    
    
      Het middel kan niet tot cassatie leiden. Dit behoeft, gezien art. 101a RO, geen 
      nadere motivering nu het middel niet noopt tot beantwoording van rechtsvragen in 
      het belang van de rechtseenheid of de rechtsontwikkeling.
    
    
    6. Slotsom
    
    
      Nu geen van de middelen tot cassatie kan leiden, terwijl de Hoge Raad ook geen 
      grond aanwezig oordeelt waarop de be-streden uitspraak ambtshalve zou behoren 
      te worden vernietigd, moet het beroep worden verworpen.
    
    
    7. Beslissing
    
    De Hoge Raad verwerpt het beroep.
    
    
      Dit arrest is gewezen door de vice-president C.J.G. Bleichrodt als voor-zitter, en de
      Raadsheren F.H. Koster en A.M.J. van Buchem-Spapens, in bijzijn van de 
      waarnemend-griffier H.H.A. de Nijs, en uitgesproken op 24 oktober 2000.