ECLI:NL:HR:2009:BH6514, Hoge Raad, 20-03-2009, 07/10643
Hoge Raad — Uitspraak 
Datum: 2009-03-20 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Overeenkomstenrecht. Ontbinding van koopovereenkomst wegens ontbreken van onherroepelijke bouwvergunning; ontbindende voorwaarde; rechtsverwerking, misbruik van recht (81 RO).

20 maart 2009
      Eerste Kamer
      07/10643
      EV/EE
    
    
    Hoge Raad der Nederlanden
    
    Arrest
    
    in de zaak van:
    
    
      CRESCENDO INVESTMENT GROUP III B.V.,
      gevestigd te 's-Hertogenbosch,
      EISERES tot cassatie, 
      advocaat: mr. H.J.W. Alt,
    
    
    t e g e n
    
    
      WOLKAT BEHEER B.V.,
      gevestigd te Tilburg,
      VERWEERSTER in cassatie, 
      advocaat: mr. D. Stoutjesdijk.
    
    
    Partijen zullen hierna ook worden aangeduid als Crescendo en Wolkat.
    
    1. Het geding in feitelijke instanties
    
    
      Crescendo heeft bij exploot van 11 februari 2002 Wolkat gedagvaard voor de rechtbank te Breda en na wijziging van eis gevorderd dat de rechtbank:
      Primair:
      - voor recht verklaart dat Wolkat niet gerechtigd was de koopovereenkomst van 27 april 1999 te ontbinden wegens het ontbreken van een onherroepelijke bouwvergunning;
      - Wolkat gebiedt binnen zeven dagen na betekening van het vonnis tot ondertekening van de door Crescendo op 9 januari 2002 reeds ondertekende - gewijzigde - overeenkomst over te gaan, alsmede die overeenkomst onverkort na te komen en daartoe uiterlijk vier maanden na betekening van het vonnis het perceel grond aan de [a-straat] te [plaats] in eigendom aan Crescendo te leveren, zulks op straffe van een dwangsom van € 10.000,-- voor iedere dag dat Wolkat nalatig zal zijn, althans bepaalt dat het vonnis dezelfde kracht heeft als een in wettige vorm opgemaakte akte van levering van de onroerende zaak;
    
    
    
      Subsidiair:
      - voor recht verklaart dat Wolkat niet gerechtigd was de koopovereenkomst van 27 april 1999 te ontbinden wegens het ontbreken van een onherroepelijke bouwvergunning;
      - Wolkat gebiedt de met Crescendo gesloten overeenkomst van 27 april 1999 onverkort na te komen en daartoe uiterlijk vier maanden na betekening van het vonnis het perceel grond aan de [a-straat] te [plaats] in eigendom aan Crescendo te leveren, zulks op straffe van een dwangsom van € 10.000,-- voor iedere dag dat Wolkat nalatig zal zijn, althans bepaalt dat het vonnis dezelfde kracht heeft als een in wettige vorm opgemaakte akte van levering van de onroerende zaak;
    
    
    
      Meer subsidiair:
      - voor recht verklaart dat Wolkat niet gerechtigd was de koopovereenkomst van 27 april 1999 te ontbinden wegens het ontbreken van een onherroepelijke bouwvergunning;
      - voor recht verklaart dat Wolkat toerekenbaar tekort is geschoten in de nakoming van de met Crescendo gesloten overeenkomst;
      - Wolkat veroordeelt aan Crescendo haar schade als gevolg van het toerekenbaar tekortschieten van Wolkat in de nakoming van de met Crescendo gesloten overeenkomst van 27 april 1999 te vergoeden, op te maken bij staat.
      Een en ander met nevenvorderingen.
    
    
    
      Wolkat heeft de vordering bestreden. 
      Bij tussenvonnis van 24 september 2003 heeft de rechtbank Crescendo opgedragen te bewijzen:
      I.a. dat Wolkat ten overstaan van Crescendo (schriftelijk en/of mondeling) heeft verklaard geen gebruik te zullen maken van haar recht om op grond van de artikelen 1 en 15 van de tussen partijen op 27 april 1999 gesloten overeenkomst in geval van het op 1 januari 2002 ontbreken van een onherroepelijke bouwvergunning tot ontbinding van deze overeenkomst over te gaan, dan wel
      b. feiten en/ of omstandigheden op grond waarvan Crescendo heeft gemeend dat Wolkat zich niet meer op dit ontbindingsrecht zou beroepen, en
      II. dat Crescendo eind december 2001 aan Wolkat heeft aangeboden de levering van het perceel vóór 1 januari 2002 te doen plaatsvinden.
    
    
    
      De rechtbank heeft, na het horen van getuigen, bij vonnis van 16 maart 2005 voor recht verklaard dat Wolkat niet gerechtigd was de koopovereenkomst van 27 april 1999 te ontbinden wegens het ontbreken van een onherroepelijke bouwvergunning, voor recht verklaard dat Wolkat toerekenbaar tekortgeschoten is in de nakoming van de met Crescendo gesloten overeenkomst van 27 april 1999 en Wolkat veroordeeld tegen behoorlijk bewijs van kwijting aan Crescendo te vergoeden de schade die Crescendo lijdt als gevolg van het toerekenbaar tekortschieten van Wolkat in de nakoming van de met Crescendo gesloten overeenkomst van 27 april 1999, nader op te maken bij staat en te vereffenen volgens de wet.
      Tegen de vonnissen van 24 september 2003 en 16 maart 2005 heeft Wolkat hoger beroep ingesteld bij het gerechtshof te 's-Hertogenbosch. Crescendo heeft (voorwaardelijk) incidenteel hoger beroep ingesteld.
      Bij arrest van 24 april 2007 heeft het hof de vonnissen van de rechtbank vernietigd en, opnieuw rechtdoende, de vorderingen van Crescendo afgewezen.
      Het arrest van het hof is aan dit arrest gehecht.
    
    
    2. Het geding in cassatie
    
    
      Tegen het arrest van het hof heeft Crescendo beroep in cassatie ingesteld. De cassatiedagvaarding is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
      Wolkat heeft geconcludeerd tot verwerping van het beroep.
      De zaak is voor partijen toegelicht door hun advocaten.
      De conclusie van de Advocaat-Generaal J. Spier strekt tot verwerping van het beroep.
      De advocaat van Crescendo heeft bij brief van 30 januari 2009 op die conclusie gereageerd.
    
    
    3. Beoordeling van het middel 
    
    De in het middel aangevoerde klachten kunnen niet tot cassatie leiden. Zulks behoeft, gezien art. 81 RO, geen nadere motivering nu de klachten niet nopen tot beantwoording van rechtsvragen in het belang van de rechtseenheid of de rechtsontwikkeling.
    
    4. Beslissing
    
    
      De Hoge Raad:
      verwerpt het beroep;
      veroordeelt Crescendo in de kosten van het geding in cassatie, tot op deze uitspraak aan de zijde van Wolkat begroot op € 371,34 aan verschotten en € 2.200,-- voor salaris.
    
    
    Dit arrest is gewezen door de raadsheren A.M.J. van Buchem-Spapens, als voorzitter, J.C. van Oven en W.A.M. van Schendel, en in het openbaar uitgesproken door de raadsheer E.J. Numann op 20 maart 2009.