ECLI:NL:RBAMS:2025:3187, Rechtbank Amsterdam, 15-05-2025, 13-346658-24
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2025-05-15 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht; Europees strafrecht

Samenvatting: vervolgings-EAB België. Beroep op terugkeergarantie. Detentiegarantie. Overlevering toegestaan.

RECHTBANK AMSTERDAM
    INTERNATIONALE RECHTSHULPKAMER
    
    
    
      Parketnummer: 13-346658-24
    
    
    
      
        Datum uitspraak: 15 mei 2025
      
    
    
    
    
      
      
            UITSPRAAK
      
    
    
    
    
    
      op de vordering van 7 maart 2025 van de officier van justitie bij deze rechtbank tot het in behandeling nemen van een Europees aanhoudingsbevel (EAB).
      Dit EAB is uitgevaardigd op 31 oktober 2024 door de Rechtbank van Eerste Aanleg Antwerpen, Afdeling Antwerpen, België (hierna: de uitvaardigende justitiële autoriteit) en strekt tot de aanhouding en overlevering van:  
    
    
    
      
        	[opgeëiste persoon]
      
      	geboren in [geboorteplaats] op [geboortedag] 2003, 
      ingeschreven in de Basisregistratie Personen op het adres:
      
        [adres] ,
    
    
    
      hierna ‘de opgeëiste persoon’.
    
    
    
  
  
    
      1Procesgang
    
    
      De behandeling van het EAB heeft plaatsgevonden op de zitting van 1 mei 2025, in aanwezigheid van mr. K. van der Schaft, officier van justitie. De opgeëiste persoon is verschenen en is bijgestaan door zijn raadsman, mr. H.G. Koopman, advocaat in Amsterdam. 
    
    
    
      De rechtbank heeft de termijn waarbinnen zij op grond van de Overleveringswet (OLW) uitspraak moet doen over de verzochte overlevering met dertig dagen verlengd.
    
    
    
      Tevens heeft de rechtbank voor sluiting van het onderzoek ter zitting de gevangenhouding bevolen met gelijktijdige schorsing van dat bevel tot aan de uitspraak. 
    
    
  
  
    
      2Identiteit van de opgeëiste persoon
    
    
      Ter zitting heeft de opgeëiste persoon verklaard dat de bovenvermelde persoonsgegevens juist 
      zijn en dat hij de Nederlandse nationaliteit heeft. 
    
    
  
  
    
      3Grondslag en inhoud van het EAB
    
    
      Het EAB vermeldt een aanhoudingsbevel bij verstek uitgevaardigd door de onderzoeksrechter bij de rechtbank van eerste aanleg te Antwerpen, afdeling Antwerpen, met dossiernummer 2023/161 OR G. Franssens. 
    
    
    
      De uitvaardigende justitiële autoriteit verzoekt de overlevering vanwege het vermoeden dat de opgeëiste persoon zich schuldig heeft gemaakt aan een naar Belgisch recht strafbaar feit. Dit feit is omschreven in het EAB.
    
    
  
  
    
      4Strafbaarheid; feit waarvoor dubbele strafbaarheid is vereist
    
    
      De uitvaardigende justitiële autoriteit heeft het feit niet aangeduid als feit waarvoor het vereiste van toetsing van dubbele strafbaarheid niet geldt. Overlevering kan in dat geval worden toegestaan, wanneer - kort gezegd - voldaan is aan het vereiste dat op het feit naar het recht van de uitvaardigende lidstaat een vrijheidsstraf met een maximum van ten minste twaalf maanden is gesteld en dat het feit ook naar Nederlands recht strafbaar is.
    
    
    
      De rechtbank stelt vast dat hieraan is voldaan.
    
    
    
      Het feit levert naar Nederlands recht op:
    
    
    
      
        opzettelijk een ontploffing teweegbrengen, terwijl daarvan gemeen gevaar voor goederen te duchten is;
      
    
    
    
      
        opzettelijk en wederrechtelijk enig goed dat geheel of ten dele aan een ander toebehoort vernielen;
      
    
    
    
      
        het deelnemen aan een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven.
      
    
    
  
  
    
      5De garantie als bedoeld in artikel 6, eerste lid, OLW 
    
    
      De opgeëiste persoon heeft de Nederlandse nationaliteit en beroept zich op de garantie als bedoeld in artikel 6, eerste lid, OLW. De rechtbank stelt vast dat de opgeëiste persoon zodanige banden heeft met Nederland, dat de tenuitvoerlegging van een eventueel na overlevering opgelegde straf uit het oogpunt van maatschappelijke re-integratie beter in Nederland kan plaatsvinden dan in de uitvaardigende lidstaat. De opgeëiste persoon heeft immers het centrum van zijn belangen in Nederland gevestigd.
      Zijn overlevering kan daarom worden toegestaan, wanneer is gewaarborgd dat de opgeëiste persoon, in geval van veroordeling in de uitvaardigende lidstaat tot een onvoorwaardelijke vrijheidsstraf na overlevering, deze straf in Nederland mag ondergaan.
    
    
    
      De procureur des Konings bij het Parket van de procureur des Konings, Antwerpen, afdeling Turnhout, heeft op 18 april 2025 de volgende garantie gegeven: 
    
    
    
      
        “Overeenkomstig artikel 5 §3 van het kaderbesluit van 13 juni 2002 betreffende het Europees aanhoudingsbevel, bied ik u de garantie voor de terugkeer naar Nederland van de door u over te leveren Nederlandse onderdaan of ingezetene, in casu [opgeëiste persoon] . 
      
    
    
    
      
        Deze garantie houdt in dat, eens betrokkene in België onherroepelijk tot een vrijheidsbenemende straf of maatregel is veroordeeld, deze persoon naar Nederland zal terugkeren om zijn straf of maatregel aldaar te ondergaan. De terugkeer zal gebeuren op basis van het Europees Kaderbesluit inzake de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op de vrijheidsbenemende straffen of maatregelen uitgesproken in een lidstaat van de Europese Unie (2008/909/JBZ).”
      
    
    
    
      Naar het oordeel van de rechtbank is deze garantie voldoende.
    
    
  
  
    
      6Artikel 11 OLW
    
    
      6.1
      
        Aanwezigheidsrecht
      
      
      
        
          Standpunt van de raadsman
        
        De raadsman heeft ter zitting aangevoerd dat de opgeëiste persoon gedurende de schorsing van de overleveringsdetentie een brief van de rechtbank Antwerpen heeft ontvangen betreffende een zitting op 12 maart 2025. Voorafgaand aan die zitting bij de raadkamer van de rechtbank Antwerpen heeft de opgeëiste persoon verzocht om juridische bijstand, maar er is geen advocaat toegevoegd om de opgeëiste persoon aldaar te vertegenwoordigen. Gezien de schorsingsvoorwaarden, op grond waarvan hij Nederland niet mocht verlaten, heeft de opgeëiste persoon geen gebruik kunnen maken van zijn aanwezigheidsrecht op de zitting van 12 maart 2025 bij de rechtbank Antwerpen. De raadsman stelt zich op het standpunt dat geen sprake kan zijn van het recht op een eerlijk proces, nu uit de beschikking van de raadkamer van de rechtbank Antwerpen blijkt dat de zaak is doorverwezen naar de correctionele rechtbank. 
      
      
      
        
          Standpunt van de officier van justitie
        
        De officier van justitie heeft hiertegen aangevoerd dat de doorverwijzing naar de correctionele rechtbank van 12 maart 2025 niet leidt tot een schending van de verdedigingsrechten van de opgeëiste persoon. De zitting van 12 maart 2025 had alleen betrekking op de vraag naar welk forum de zaak wordt verwezen.
      
      
      
        
          Oordeel van de rechtbank
        
        De rechtbank begrijpt het verweer van de raadsman aldus dat hij heeft willen aanvoeren dat de opgeëiste persoon in België geen eerlijk proces krijgt omdat hij daar niet bij de zitting in raadkamer aanwezig was dan wel kon zijn, toen werd besloten door welke rechterlijke instantie in België zijn strafzaak zal worden behandeld. 
      
      
      
        De rechtbank moet daarom eerst nagaan of verdachten, die in België niet aanwezig (kunnen) zijn bij een zitting in raadkamer waar wordt beslist voor welk gerecht hun strafzaak zal worden behandeld, een algemeen reëel gevaar lopen dat zij geen eerlijk proces krijgen. 
      
      
      
        De raadsman heeft geen objectieve, betrouwbare, nauwkeurige en naar behoren bijgewerkte gegevens verstrekt die deze stelling onderbouwen. Evenmin is de rechtbank ambtshalve bekend met dergelijke gegevens. Nu de rechtbank een dergelijk gevaar niet kan vaststellen, slaagt het verweer alleen al daarom niet. 
      
      
      
        Ten overvloede overweegt de rechtbank dat blijkens de door de raadsman overgelegde brief op 12 maart 2025 geen (begin van de) inhoudelijke behandeling van de strafzaak in België heeft plaatsgevonden. De zitting in raadkamer zag alleen op de vraag welk forum de strafzaak van de opgeëiste persoon zal gaan behandelen.  
      
      
    
    
      6.2
      
        Belgische detentieomstandigheden
      
      
      
        Bij uitspraak van 14 december 2022 heeft de rechtbank in een andere zaak geoordeeld dat ten aanzien van alle detentie-instellingen in België een algemeen gevaar bestaat dat gedetineerden worden onderworpen aan een onmenselijke of vernederende behandeling, gelet op de detentieomstandigheden in België, en dat daarom de tot dan toe verstrekte algemene detentiegarantie niet meer voldoet.
      
      
      
        Bij brief van 27 maart 2025 van het Directoraat-generaal Wetgeving, Fundamentele rechten en Vrijheden, Dienst internationale samenwerking in strafzaken - Centrale autoriteit is de volgende garantie gegeven:
      
      
      
        
          “1. In welke detentie-instelling zal de opgeëiste persoon gedetineerd worden?
        
        
          
            [opgeëiste persoon] zal worden opgesloten in de gevangenis van Antwerpen indien na overlevering door de bevoegde gerechtelijke autoriteit wordt beslist dat de persoon in voorlopige hechtenis dient te blijven.
        
      
      
      
        2. Welke waarborgen worden gegarandeerd inzake de detentieomstandigheden in de detentie-instelling?
      
      
        België garandeert dat de opgeëiste persoon na overlevering zal worden opgesloten in een instelling en op een wijze die in overeenstemming is met de fundamentele rechten en in het bijzonder relevante internationale standaarden (o.a. CPT standaarden) met in begrip van voldoende individuele leefruimte, afgescheiden sanitair en dagactiviteiten buiten de cel.
      
      
      
        
          In deze zaak garandeert België de volgende waarborgen inzake de detentieomstandigheden waar [opgeëiste persoon] aan zal worden onderworpen na overlevering:
        
      
      
        
          
            De opgeëiste persoon zal niet worden opgesloten in een cel met minder dan 3 m2 individuele levensruimte. Dit geldt zowel indien de opgeëiste persoon in een eenpersoons- als in een meerpersoonscel zou worden opgesloten.
          
        
        
          
            De gemiddelde minimum leefruimte van elke cel is 9 m2 inclusief vast meubilair.
          
        
      
      
        o De sanitair blokken omvatten een wasbak en een toilet dat is afgescheiden van de rest van de cel door een muur of scherm
        o Het vast meubilair omvat onder andere een tafel, kast, bed en bureau.
      
      
        
          
            De opgeëiste persoon zal een bed ter beschikking hebben en zal bijgevolg niet op grond hoeven te slapen.
          
        
        
          
            Er worden verschillende dagactiviteiten buiten de cel voorzien. Deze activiteiten omvatten in ieder geval regelmatige wandelingen in een open koer en familiebezoeken alsook toegang tot gemeenschappelijke ruimtes. Aanvullende activiteiten zoals sport en arbeid zijn onderhevig aan aanzienlijke wachtlijsten.
          
        
      
      
    
  
  
    
      3Sanitaire en hygiëne omstandigheden
    Als algemene regel, voorziet de Basiswet van 12 januari 2005 betreffende het gevangeniswezen en de rechtspositie van de gedetineerden in algemene rechten en plichten voor gedetineerden, o.a. het recht op dagelijkse persoonlijke hygiëne, het recht op toegang tot gezondheidszorg en -bescherming evenredig aan dewelke wordt voorzien buiten de gevangenismuren. In dit verband, is een penitentiaire gezondheidsraad opgericht bij wet die adviseert bij het verbeteren van de kwaliteit de gezondheidszorg binnen de gevangenismuren. De medische zorg binnen de gevangenismuren is van gelijke kwaliteit als de medische zorg die wordt verstrekt buiten de gevangenismuren.”
    
    
      Aan de hand van een globale beoordeling van alle gegevens waarover zij beschikt, gaat de rechtbank uit van de geboden zekerheid in voorgaande garantie.
    
    
    
      De rechtbank is, gelet op deze individuele garantie van de Belgische autoriteiten, van oordeel dat het vastgestelde algemene reële gevaar van onmenselijke of vernederende detentieomstandigheden hiermee voor de opgeëiste persoon is weggenomen. Het algemene gevaar dat de rechtbank heeft aangenomen, wordt door deze individuele garantie namelijk uitgesloten ten aanzien van de opgeëiste persoon, nu hij zal worden geplaatst in een instelling op een wijze die in overeenstemming is met de fundamentele rechten en in het bijzonder met relevante internationale standaarden (o.a. CPT standaarden).
    
    
  
  
    
      7Slotsom
    
    
      De rechtbank stelt vast dat het EAB voldoet aan de eisen van artikel 2 OLW. Verder staan geen weigeringsgronden aan de overlevering in de weg en is geen sprake van een geval waarin aan het EAB geen gevolg mag worden gegeven. Om die reden staat de rechtbank de overlevering toe.
    
    
    
    
  
  
    
      8Toepasselijke wetsartikelen
    
    
      De artikelen 2, 5, 6, 7 en 11 OLW. 
    
    
  
  
    
      9Beslissing
    
    
      
        STAAT TOE de overlevering van [opgeëiste persoon] aan de Rechtbank van Eerste Aanleg Antwerpen, Afdeling Antwerpen, België, voor het feit zoals dat is  omschreven in onderdeel e) van het EAB. 
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door
      mr. M.C.M. Hamer,  				               		          		voorzitter,
      mrs. R.A. Sipkens en E. de Rooij,          				   		   rechters,
      in tegenwoordigheid van G. Riedijk,         		      		          		    griffier,
      en in het openbaar uitgesproken op de zitting van 15 mei 2025.
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
      
        Ingevolge artikel 29, tweede lid, OLW staat tegen deze uitspraak geen gewoon rechtsmiddel open.
      
    
    
  
  
     Zie artikel 23 Overleveringswet.
  
  
     Zie artikel 22, eerste en derde lid, OLW.				 
    ÁG413121475105ÖÈ 
    G413121475105
  
  
     Zie onderdeel e) van het EAB.
  
  
     Hof van Justitie van de Europese Unie, 6 juni 2023, C-700/21, O. G. (Mandat d’arrêt européen à l’encontre d’un ressortissant d’un État tiers), ECLI:EU:C:2023:444, punt 64.
  
  
     Zie ECLI:NL:RBAMS:2022:7536. 
  
  
    HvJ EU van 25 juli 2018, zaak ML, ECLI:EU:C:2018:589.