ECLI:NL:HR:1991:AB9065, Hoge Raad, 05-03-1991, 89 884U
Hoge Raad — Uitspraak 
Datum: 1991-03-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht

Samenvatting: Verschillende pleegdata voor dezelfde feiten.

5 maart 1991 
  Strafkamer 
  nr. 89.884 U 
  AG
  
  
    
      Hoge Raad der Nederlanden
    
  
  
  
    
      Arrest
    
  
  
  
    op het beroep in cassatie tegen een uitspraak van de Arrondissementsrechtbank te Amsterdam van 27 november 1990 omtrent een verzoek van het Ministerie van Justitie van de deelstaat Hessen (BRD) tot uitlevering van:
    
      
        [opgeëiste persoon]
      , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1949, ten tijde van de bestreden uitspraak uit anderen hoofde gedetineerd in het Huis van Bewaring " […] " te [plaats] .
  
  
  
    1. De bestreden uitspraak
  
  De Rechtbank heeft de gevraagde uitlevering van [opgeëiste persoon] aan de Bondsrepubliek Duitsland toelaatbaar verklaard ter strafvervolging van [opgeëiste persoon] ter zake van de in het na te noemen Haftbefehl omschreven feiten. Voorts heeft de Rechtbank de gevraagde uitlevering van [opgeëiste persoon] aan de Bondsrepubliek Duitsland toelaatbaar verklaard ter verdere executie van de vrijheidsstraf van negen maanden hem opgelegd bij vonnis van het Amtsgericht te Frankfurt (BRD) van 10 oktober 1985.
  
  
    2. Het cassatieberoep
  
  Het beroep is ingesteld door [opgeëiste persoon] . Namens deze heeft Mr. C.P.E. Meewisse, advocaat te Amsterdam , het volgende middel van cassatie voorgesteld:
  
    I. Schending en/of verkeerde toepassing van het recht en/of verzuim van vormen waarvan niet-naleving nietigheid medebrengt, in het bijzonder van het artikel 12 van het Europees Verdrag betreffende uitlevering van 13 december 1957 (Trbl. 65,9) en de artikelen 18, 26 en 28 van de Uitleveringswet, doordien de Rechtbank bij tussenuitspraak d.d. 2 oktober 1990 - waartegen dit beroep in cassatie tevens moet worden geacht te zijn gericht - ten onrechte heeft verworpen het namens requirant gevoerde verweer, dat nu het Haftbefehl d.d. 10 juli 1990 van het Amtsgericht Frankfurt (B.R.D.) en de zich tevens in het dossier bevindende telex d.d. 6 maart 1990, afkomstig van Interpol Wiesbaden, verschillende pleegdata voor dezelfde feiten noemen, de stukken ongenoegzaam zijn en requirant in zijn verdediging is geschaad daar hij door dit noemen van verschillende pleegdata niet in staat is onverwijld zijn onschuld aan te tonen, althans dit verweer heeft verworpen op gronden die deze verwerping niet kunnen dragen.
  
  
  
    
      TOELICHTING
    
    Ter zitting van 18 september 1990 is blijkens de aan het proces-verbaal van deze zitting gehechte pleitnotitie namens requirant onder meer aangevoerd, dat de stukken op grond waarvan uitlevering wordt verzocht ongenoegzaam zijn en dat hij hierdoor in zijn verdediging is geschaad nu het bevel tot aanhouding van de Duitse autoriteiten d.d. 10 juli 1990 en de telex d.d. 6 maart 1990, afkomstig van Interpol Wiesbaden, verschillende pleegdata noemen voor dezelfde feiten, als gevolg waarvan requirant niet in staat is onverwijld zijn onschuld aan te tonen: immers zijn onschuld aan welke feit op welke datum?
    Geconcludeerd werd tot ontoelaatbaarverklaring van de vervolgingsuitlevering.
  
  
    Bij tussenuitspraak d.d. 2 oktober 1990 heeft de Rechtbank dit verweer verworpen.
    Tegen deze tussenuitspraak is overigens niet uitdrukkelijk. een afzonderlijk beroep in cassatie ingesteld.
    Nu Uw College blijkens eerdere jurisprudentie niet de eis stelt dat een afzonderlijk beroep tegen tussenuitspraken wordt ingesteld, dient het onderhavige cassatieberoep geacht te worden tevens betrekking te hebben op de tussenuitspraak (vgl. Prof. mr. A.H.J. Swart, Nederlands Uitleveringsrecht, Paragraaf 413, met verwijzing naar HR 21 december 1982, DD 83, 144 en HR 9 november 1982, DD 83, 101).
    De Rechtbank verwierp het verweer, omdat requirant ter zitting heeft beweerd zich geheel niet schuldig te hebben gemaakt aan de delicten terzake waarvan de uitlevering wordt verzocht, zodat hij reeds daarom niet in zijn verdediging kon zijn geschaad door vermelding van verschillende pleegdata. De redenering van de Rechtbank in deze tussenuitspraak snijdt geen hout.
    Ten eerste laat de Rechtbank zich ten onrechte niet uit over de ongenoegzaamheid der stukken.
    Kennelijk - zo begrijp ik de tussenuitspraak van de Rechtbank - doet het in de visie van de Rechtbank niet ter zake of de stukken genoegzaam zijn als de opgeeiste persoon stelt zich niet schuldig te hebben gemaakt aan de feiten terzake waarvan de uitlevering wordt verzocht.
    Deze redenering is onjuist.
    Eerst dient immers te worden onderzocht of de stukken voldoen aan de artikelen 18 Uitleveringswet en 12 Europees Uitleveringsverdrag alvorens men kan nagaan of - bij gebleken ongenoegzaamheid - de opgeeiste persoon wellicht in zijn verdediging is geschaad.
  
  
    Ten tweede is het juist nu requirant aanvoert onschuldig te zijn, voor hem van belang de mogelijkheid te hebben zijn onschuld aan te tonen om een beroep op artikel 28 Uitleveringswet enige kans van slagen te bieden.
    Hiervoor is uiteraard op zijn minst nodig dat het requirant duidelijk is van welke feiten op welke data beweerdelijk gepleegd, hij wordt verdacht.
  
  
    Op grond van artikel 18 Uitleveringswet en 12 Europees Uitleveringsverdrag dient de tijd waarop de feiten zouden zijn begaan, zo nauwkeurig mogelijk te worden aangegeven.
    Hoewel de Uitleveringsrechter meestal nauwelijks kan beoordelen of de uiteenzetting van feiten preciezer of duidelijker had gekund, is dit in casu anders.
    De Rechtbank heeft het noemen van verschillende pleegdata onderkend.
    Gezien de aard van de zaak moet het in casu mogelijk zijn geweest de tijd nauwkeurig aan te geven aan de hand van de huurovereenkomsten van de auto's, hetgeen de Rechtbank zal hebben beseft, althans had moeten beseffen.
    Hoewel het aanhoudingsbevel specifieke data noemt, wordt de duidelijkheid hiervan teniet gedaan door de inhoud van genoemde telex die over andere data spreekt.
    Van een zo nauwkeurig mogelijk aangeven van tijd is derhalve geen sprake. Er is dan ook niet voldaan aan de vereisten van de artikelen 18 Uitleveringswet en 12 Europees Uitleveringsverdrag als gevolg waarvan de verzochte uitlevering krachtens artikel 28 Uitleveringswet ontoelaatbaar verklaard dient te worden.
    Bovendien is requirant door deze ongenoegzaamheid van stukken in zijn verdediging geschaad, nu hij niet in staat is zijn onschuld aan te tonen vanwege het simpele feit dat hem niet duidelijk is en ook niet behoeft te zijn van welke feiten op welke data beweerdelijk gepleegd, hij wordt verdacht.
  
  
    De Rechtbank had derhalve krachtens artikel 28 Uitleveringswet moeten concluderen tot ontoelaatbaarheid van de gevraagde uitlevering, nu niet is voldaan aan de vereisten van de artikelen 18 Uitleveringswet en 12 Europees Uitleveringsverdrag danwel nadere inlichtingen aan de Duitse autoriteiten moeten vragen. Door zulks na te laten en de uitlevering op onjuiste gronden toelaatbaar te verklaren, althans het door requirant gevoerde verweer op onjuiste grond te verwerpen, is er sprake van schending van het recht danwel verzuim van vormen waarvan niet-naleving nietigheid medebrengt.
  
  
  
    3. De conclusie van het Openbaar Ministerie
  
  De Advocaat-Generaal Fokkens heeft geconcludeerd dat de Hoge Raad [opgeëiste persoon] niet-ontvankelijk zal verklaren in zijn cassatieberoep voor zover dit is gericht tegen de in het middel weergegeven tussenbeslissing, met verwerping van het beroep voor het overige.
  
  
    4. De feiten waarvoor de uitlevering toelaatbaar is verklaard
  
  Voor zover voor de beoordeling van het middel van belang, heeft de Rechtbank de uitlevering toelaatbaar verklaard ter strafvervolging ter zake van de feiten welke als volgt zijn omschreven in het bij het verzoek tot uitlevering gevoegde Haftbefehl dd 10 juli 1990 van het Amtsgericht te Frankfurt (BRD):
  
    Der Beschuldigte mietete in der Zeit vom 15. Dezember 1989 bis 18. Dezember 1989 in [plaats] , [plaats] und [plaats] sieben Personenkraftwagen bei Autoverleihfirmen an, wobei er die Absicht hatte, diese nicht zurückzugeben, sondern anderweitig zu veräußern.
  
  
    Im einzelnen handelt es sich um folgende Falle:
  
  1. Am 15. Dezember 1989 in [plaats] bei der Firma [A] , [a-straat 1] , ein Fahrzeug der Marke BMW 316 i. amtliches [kenteken] .
  
  2. Am 15. Dezember 1989 bei der Firma [B] in [plaats] , Hanauer Landstraße 334, ein Fahrzeug der Marke Audi 80 mit dem amtlichen [kenteken] .
  
  3. Am 15. Dezember 1989 bei der Firma [C] in [plaats] , [c-straat 1] , ein Fahrzeug der Marke Ford Sierra mit dem amtlichen [kenteken] .
  
  4. Am 15. Dezember 1989 bei der Firma [D] in [plaats] , [d-straat 1] , ein Fahrzeug der Marke VW Golf mit dem amtlichen [kenteken] .
  
  5. Am 16. Dezember 1989 bei der Firma [E] in [plaats] , [e-straat 1] , ein Fahrzeug der Marke Ford Fiesta mit dem amtlichen [kenteken] .
  
  6. Am 17. Dezember 1989 bei der Firma [B] in [plaats] ein Fahrzeug der Marke Opel Kadett mit dem amtlichen [kenteken] .
  
  7 . Am 18. Dezember 1989 bei der Firma [F] in [plaats] , [f-straat] , ein Fahrzeug der Marke Audi 80 mit dem amtlichen [kenteken] .
  
  
    In all diesen Fällen gab der Beschuldigte sich als der jugoslawische und holländische Staatsangehörige 
    
      [alias] , geboren am [geboortedatum] 1959 in [geboorteplaats] .
  
  
    aus. Er war in Besitz von auf diesen Namen lautenden. gestohlenen, niederländischen Ausweisdokumenten.
  
  
  
    5. Beoordeling van de bestreden uitspraak naar aanleiding van het middel en ambtshalve
  
  
    5.1. Voor zover het middel betrekking heeft op een beslissing welke is vervat in de tussenuitspraak van de Rechtbank van 2 oktober 1990, ziet het eraan voorbij dat de Rechtbank blijkens het proces-verbaal van haar zitting van 13 november 1990 het onderzoek aldaar wegens haar gewijzigde samenstelling opnieuw heeft aangevangen, zodat de bestreden uitspraak niet op de eerdergenoemde beslissing steunt. 
    5.2.1. Het proces-verbaal van de zitting van de Rechtbank van 13 november 1990 houdt onder meer in:
    "Verklaard hebben - zakelijk weergegeven - : " ( . . . ) " .
    
      De raadsman:
    Ik persisteer bij hetgeen ik op de zitting d.d. 18 september heb opgemerkt. Ik verzoek u dit als hier herhaald te beschouwen. 
    5.2.2. Blijkens het proces-verbaal van de zitting van 18 september 1990 heeft de raadsman van de
    opgeëiste persoon aldaar onder meer aangevoerd:
    II. In artikel 12, lid 2 sub B EUV en artikel 18, lid 3 sub B UW wordt bepaald, dat de uiteenzetting van tijd, plaats en feiten zo nauwkeurig mogelijk wordt geformuleerd.
    De beschrijving van tijd is onder andere van belang in verband met het bestaan van een vermoeden van schuld  / de mogelijkheid van de opgeeiste persoon onverwijld zijn onschuld aan te tonen.
  
  
    In casu worden in het Haftbefehl specifieke data genoemd: 4 gevallen zouden hebben plaatsgevonden op 15 december 1989 en 3 gevallen op respectievelijk 16, 17 en 18 december 1989.
  
  
    In de zich bij de stukken bevindende telex d.d. 6 maart 1990. afkomstig van Interpol Wiesbaden, wordt melding gemaakt van andere data. Als we bedoelde telex en het Haftbefehl naast elkaar leggen, zien we dat de data van enkele gevallen (nrs. 1 tot en met 4 volgens het Haftbefehl) hetzelfde zijn doch de data van de nrs. 5 tot en met 7 uit het Haftbefehl strijdig zijn met de data van het telex-bericht.
    Volgens de telex zouden de Ford Siesta en de Audi 80 (nrs. 5 en 7 van het Haftbefehl) op 15 december zijn gehuurd. volgens het Haftbefehl op 16 en 18 december.
    De telex. meldt dat de Opel Kadett op 19 december zou zijn gehuurd, het Haftbefehl plaatst deze handeling op 17 december.
  
  
    Door het feit dat de telex zich bij de stukken bevindt, wordt de inhoud van het Haftbefehl (deels) onduidelijk.
    Dit heeft tot gevolg dat de [opgeëiste persoon] niet onverwijld zijn onschuld kan aantonen: immers. zijn onschuld aan het feit op welke datum?
    De [opgeëiste persoon] wordt hierdoor in zijn belangen geschaad.
    De overgelegde stukken voldoen dan ook (deels) niet aan de vereisten ex artikel 18 UW en artikel 12 EUV als gevolg waarvan de uitlevering (in ieder geval deels) ontoelaatbaar moet worden geacht. 
    5.2.3. Omtrent het hiervoren onder 5.2.2 weergegeven verweer had de Rechtbank een met redenen omklede beslissing moeten geven. Zodanige beslissing komt in de bestreden uitspraak niet voor. Zulks behoeft evenwel niet tot cassatie te leiden aangezien de opgeëiste persoon daarbij geen belang heeft, nu de Hoge Raad - doende wat de Rechtbank had behoren te doen - het verweer slechts zou kunnen verwerpen. Immers, de omschrijving van de feiten in het Haftbefehl beantwoordt aan de daaraan op grond van de toepasselijke verdragsbepalingen te stellen eisen, hetgeen niet anders kan worden door de omstandigheid dat een niet door de verzoekende partij bij het verzoek tot uitlevering overgelegd stuk dat zich in het dossier bevindt voor enkele feiten een andere pleegdatum noemt.
    5:3. Het middel faalt mitsdien.
  
  
  
    6. Slotsom
  
  Nu het middel niet tot cassatie kan leiden, terwijl de Hoge Raad ook geen grond aanwezig oordeelt waarop de bestreden uitspraak ambtshalve zou behoren te worden vernietigd, moet het beroep worden verworpen.
  
  
    7. Beslissing
  
  De Hoge Raad verwerpt het beroep.
  
  
    Dit arrest is gewezen door de vice-president Van den Blink als voorzitter, en de raadsheren Keijzer en Bleichrodt, in bijzijn van de waarnemend-griffier Vermunt, en uitgesproken op 5 maart 1991.