ECLI:NL:RBHAA:2011:BV3492, Rechtbank Haarlem, 20-07-2011, 10/2746, 10/2747, 10/2659
Rechtbank Haarlem — Uitspraak 
Datum: 2011-07-20 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Belastingrecht

Samenvatting: Douane. De rechtbank is van oordeel dat de hoofdfunctie van de goederen muziekweergave is en dat de goederen daarom moeten worden ingedeeld onder de GN-code 85198919, te weten toestellen voor het weergeven van geluid zonder ingebouwd apparaat voor het opnemen van geluid.

RECHTBANK HAARLEM 
      Sector bestuursrecht, meervoudige douanekamer
    
    
    Zaaknummers: AWB 10/2746, 10/2747 en 10/2659
    
    Uitspraakdatum: 20 juli 2011
    
    Uitspraak in de gedingen tussen
    
    
      [X] B.V., gevestigd te [Z], eiseres,
      gemachtigde: mr. N.P.J. Ooyevaar 
    
    
    en 
    
    de inspecteur van de Belastingdienst/[P], verweerder.
    
    1.	Ontstaan en loop van de gedingen
    
    1.1.1. Verweerder heeft aan eiseres op 7 december 2009 een uitnodiging tot betaling (utb) (nummer: 0096.07.997/00.09 00519694) uitgereikt tot betaling van € 1277,40 aan douanerechten. 
    
    1.1.2. Verweerder heeft aan eiseres op 8 december 2009 een utb (nummer: 0096.07.997/00.09 00520018) uitgereikt tot betaling van € 993,10 aan douanerechten. 
    
    1.1.3. Verweerder heeft aan eiseres op 22 december 2009 twee utb’s uitgereikt (nummers: 0096.07.997/00.09.00523313 en 0096.07.997/00.09.00523323) tot betaling van respectievelijk € 457,46 en € 354,38 aan douanerechten.
    
    1.1.4. Verweerder heeft aan eiseres op 23 december 2009 een utb (nummer: 0096.07.997/00.09.00523549) uitgereikt tot betaling van € 707,76 aan douanerechten. 
    
    1.1.5. Verweerder heeft aan eiseres op 24 december 2009 een utb (nummer: 0096 07.997/00.09.00523778) uitgereikt tot betaling van € 550,40 aan douanerechten. 
    
    1.1.6. Verweerder heeft aan eiseres op 28 december 2009 een utb (nummer: 0096 07.997/00.09.00524140) uitgereikt tot betaling van € 813,52 aan douanerechten. 
    
    1.1.7. Verweerder heeft aan eiseres op 4 januari 2010 twee utb’s (nummers: 0096 07.997/00.10.00525062 en 0096 07.997/00.10.00525036) uitgereikt tot betaling van respectievelijk € 1139 en € 497,80 aan douanerechten. 
    
    1.2. Verweerder heeft bij uitspraken op bezwaar van 11 mei 2010 de utb’s gehandhaafd. 
    
    1.3. Eiseres heeft daartegen beroep ingesteld. 
    
    1.4. Verweerder heeft op de zaken betrekking hebbende stukken overgelegd en een verweerschrift ingediend.
    
    1.5. Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 30 juni 2011. Gemachtigde van eiseres is daar in persoon verschenen, bijgestaan door [A] en [B]. Namens verweerder zijn verschenen mr. R.F. van ’t Loo en E. Moorman.
    
    2.	Tussen partijen vaststaande feiten
    
    2.1. In de periode van 7 december 2009 tot en met 4 januari 2010 heeft eiseres 9 aangiften gedaan voor de regeling brengen in het vrije verkeer van goederen die op de aangiften omschreven staan als “audio steno AU120, zijnde mp3speler transmitters”. De goederen zijn aangegeven met de goederencode 8519 89 90 90. In de bij de aangiften behorende facturen zijn de ingevoerde goederen omschreven als “[PRODUKT A]” (hierna: [PRODUKT A]).
    
    
      2.2. De [PRODUKT A] is een draadloos muzieksysteem. Dit systeem bestaat uit één kast waarin een vijftal luidsprekers zijn geplaatst die elk zijn voorzien van een afzonderlijke digitale versterker. De [PRODUKT A] is voorzien van knoppen voor mute en volumeregeling. Aan de achterzijde heeft de [PRODUKT A] een aansluiting voor een koptelefoon, een audio-ingang, twee netwerkpoorten en een stroomaansluiting. De consumentenprijs van een [PRODUKT A] bedraagt thans € 399. Indien de [PRODUKT A] door middel van een ethernetkabel op een router of op een kabelmodem wordt aangesloten kunnen muziekbestanden van online muziekaanbieders worden afgespeeld en kan via de
      [PRODUKT A] ook internetradio worden beluisterd. Het is ook mogelijk om muziekbestanden vanaf andere computers (pc of mac) of vanaf de iPod, de iPhone of een andere smartphone op de [PRODUKT A] af te spelen. Het systeem ondersteunt vrijwel alle muziekformaten. De [PRODUKT A] maakt daarbij gebruik van de AES encrypt peer-to-peer draadloze MESH-technologie (een MESH draadloos netwerk kan worden gezien als een speciaal type wireless ad-hoc network), waarbij het [NAAM] Systeem automatisch coderingssleutels en SSID’s (netwerknaam) genereert. In de [PRODUKT A] is een moederboard ingebouwd met daarop onder andere een centrale processor eenheid (hierna: cpu). De software aanwezig in het geheugen van het moederboard bestaat onder andere uit de besturingssoftware Linux. Linux kan via het internet geüpdate worden en binnen de Linux-besturingssoftware kunnen Linux-programma’s, zoals een tekstverwerker, spreadsheet en e-mailprogramma werken. Het werken met deze programma’s door de gebruiker kan alleen met behulp van een andere computer aangezien in- en uitvoereenheden, zoals een toetsenbord en een monitor niet op de [PRODUKT A] kunnen worden aangesloten. De [PRODUKT A] bezit niet de mogelijkheid data op te slaan. 
    
    
    3.	Geschil
    
    In geschil is de indeling in de gecombineerde nomenclatuur van de [PRODUKT A]. Eiseres staat primair indeling onder post 8471 voor en subsidiair goederencode 8517 62 00. Verweerder staat indeling onder goederencode 8519 89 19 90 voor.
    
    4.	De van toepassing zijnde posten
    
    
      Post 8471
      “8471		Automatische gegevensverwerkende machines en eenheden daarvoor; magnetische en optische lezers, machines voor het in gecodeerde vorm op dragers overzetten van gegevens en machines voor het verwerken van die gegevens, elders genoemd noch elders onder begrepen: 
      (…)
      – andere automatische gegevensverwerkende machines: 
      8471 41 00 
      – – bevattende in dezelfde behuizing ten minste een centrale verwerkingseenheid en, al dan niet gecombineerd, een invoer- en uitvoereenheid.”
    
    
    
      Post 8517
      “8517 	Telefoontoestellen, daaronder begrepen telefoontoestellen voor cellulaire netwerken of voor andere draadloze netwerken; andere toestellen voor het zenden of ontvangen van spraak, van beelden of van andere gegevens, daaronder begrepen toestellen voor de overdracht in een kabelnetwerk of in een draadloos netwerk (zoals een lokaal netwerk of een uitgestrekt netwerk), andere dan die bedoeld bij de posten 8443, 8525, 8527 en 8528: 
      (…)
      – andere toestellen voor het zenden of ontvangen van spraak, van beelden of van andere gegevens, daaronder begrepen toestellen voor de overdracht in een kabelnetwerk of in een draadloos netwerk (zoals een lokaal netwerk of een uitgestrekt netwerk): 
      (…)
      8517 62 00	– – toestellen voor het ontvangen, omzetten en zenden of regenereren van spraak, van beelden of van andere gegevens, schakelapparaten en toestellen voor het routen daaronder begrepen”
    
    
    
      Post 8519
      “8519		Toestellen voor het opnemen of het weergeven van geluid: 
      (…)
      		– andere toestellen:  
      (…)
      8519 81	– – andere: 
      – – – toestellen voor het weergeven van geluid, zonder ingebouwd apparaat voor het opnemen van geluid: 
      (…)
      8519 89 19	– – – – andere”
    
    
    
      Aantekening 3 op afdeling XVI
      “3. Voor zover niet anders is bepaald, worden combinaties van machines van verschillende soorten, die bestemd zijn om gezamenlijk te functioneren en die een geheel vormen, alsmede machines met twee of meer verschillende (afwisselende of aanvullende) functies, ingedeeld naar de hoofdfunctie die kenmerkend is voor het complex.”
    
    
    
      Aantekening 5 op hoofdstuk 84
      “A) Voor de toepassing van post 8471 wordt onder „automatische gegevensverwerkende machines” verstaan machines die 
      1) het verwerkingsprogramma of de verwerkingsprogramma’s en ten minste de gegevens die voor de uitvoering van dit programma of deze programma’s onmiddellijk noodzakelijk zijn, kunnen opslaan; 
      2) vrij kunnen worden geprogrammeerd overeenkomstig de behoeften van de gebruiker; 
      3) door de gebruiker te bepalen rekenkundige bewerkingen kunnen uitvoeren; en 
      4) zonder menselijke tussenkomst een verwerkingsprogramma kunnen uitvoeren, waarbij zij in staat moeten zijn de uitvoering van het programma gedurende het verwerkingsverloop door logische beslissing te wijzigen. 
      B) Automatische gegevensverwerkende machines kunnen voorkomen in de vorm van systemen bestaande uit een variabel aantal afzonderlijke eenheden. 
      C) Met inachtneming van het bepaalde onder D) en E) hierna, wordt een eenheid als een deel van een compleet systeem aangemerkt, indien zij aan alle hierna omschreven voorwaarden voldoet, te weten: 
      1) zij moet van de soort zijn die uitsluitend of hoofdzakelijk wordt gebruikt in een automatisch gegevensverwerkend systeem; 
      2) zij moet, hetzij rechtstreeks, hetzij door tussenschakeling van een of meer andere eenheden, op de centrale verwerkingseenheid kunnen worden aangesloten; en 
      3) zij moet in staat zijn gegevens te ontvangen of te leveren in een vorm - codes of signalen - die bruikbaar is voor het systeem. 
      Afzonderlijk aangeboden eenheden van een automatische gegevensverwerkende machine worden onder post 8471 ingedeeld. Toetsenborden, invoertoestellen met X-Y-coördinaten en schijvengeheugeneenheden die voldoen aan het bepaalde in onderdeel C), onder 2) en 3), hiervoor, zijn evenwel in alle gevallen in te delen als eenheden bedoeld bij post 8471. 
      D) Post 8471 omvat niet de navolgende toestellen indien zij afzonderlijk worden aangeboden, zelfs indien zij beantwoorden aan alle in aantekening 5, onder C), hiervoor vermelde voorwaarden: 
      1) afdrukkers, kopieertoestellen, telekopieertoestellen, ook indien gecombineerd; 
      2) toestellen voor het zenden of ontvangen van spraak, van beelden of van andere gegevens, daaronder begrepen toestellen voor de overdracht in een kabelnetwerk of in een draadloos netwerk (zoals een lokaal netwerk of een uitgestrekt netwerk); 
      3) luidsprekers en microfoons; 
      4) televisiecamera’s, digitale fototoestellen en videocamera-opnametoestellen; 
      5) monitors en projectietoestellen, niet voorzien van ontvangtoestel voor televisie. 
      E) Machines die een automatische gegevensverwerkende machine bevatten of daarmede in samenhang worden gebruikt en die een eigen functie, andere dan automatische gegevensverwerking, vervullen, worden ingedeeld onder de post die overeenkomstig hun functie in aanmerking komt of, bij ontbreken daarvan, onder een sluitpost.”
    
    
    5.	Beoordeling van de geschillen
    
    5.1. Voor de indeling zijn wettelijk bepalend de bewoordingen van de posten en de aantekeningen op de afdelingen of op de hoofdstukken. Het is vaste rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie (hierna: HvJ), dat in het belang van de rechtszekerheid en van een gemakkelijke controle, het beslissende criterium voor de tariefindeling van goederen in de regel moet worden gezocht in hun objectieve kenmerken en eigenschappen, zoals deze in de tekst van de GN-post zijn omschreven. De door de Commissie vastgestelde toelichtingen op de GN en de in het kader van de Werelddouaneorganisatie uitgewerkte toelichtingen op het geharmoniseerd systeem inzake de omschrijving en de codering van goederen (hierna: „GS”) zijn, hoewel rechtens niet bindend, belangrijke hulpmiddelen bij de uitlegging van de draagwijdte van de verschillende tariefposten. 
    
    5.2. Eiseres heeft betoogd dat de [PRODUKT A] voldoet aan de omschrijving in aantekening 5A op hoofdstuk 84 en heeft daartoe aangevoerd dat het product is voorzien van een computer moederboard met daarop een cpu en dat daarop besturings- en verwerkingsprogramma’s van Linux werken. Ter zitting heeft eiseres dit gedemonstreerd. De rechtbank volgt eiseres hierin niet. De rechtbank heeft geconstateerd en eiseres heeft dit bevestigd, dat het Linux-besturingsprogramma met verwerkingssoftware alleen zichtbaar kan worden gemaakt en bediend met behulp van een andere computer, die met de [PRODUKT A] verbonden is met een ethernetkabel. Nu geen toetsenbord en monitor kunnen worden aangesloten op de [PRODUKT A] en er bovendien geen data kunnen worden opgeslagen op de [PRODUKT A], komt geen praktische betekenis toe aan de aanwezigheid van de Linux-besturingssoftware en Linux-verwerkingssoftware op de [PRODUKT A], als zelfstandige automatische gegevensverwerkende machine. De [PRODUKT A] kan daarom ook niet als zodanig worden aangemerkt. De afwezigheid van de mogelijkheid om data op te slaan verhindert bovendien dat de [PRODUKT A] voldoet aan aantekening 5A op hoofdstuk 84.
    
    5.3. Eiseres heeft voorts betoogd dat de [PRODUKT A] uitsluitend of hoofdzakelijk gebruikt wordt in een automatisch gegevensverwerkend systeem en daarmee voldoet aan aantekening 5C op hoofdstuk 84. De [PRODUKT A] kan dan gelet op aantekening 5D onder punt 2 niet onder post 8471 worden ingedeeld maar moet worden ingedeeld onder de goederencode 8517 62 00. De rechtbank volgt eiseres hierin niet. De [PRODUKT A] is niet van de soort die uitsluitend of hoofdzakelijk gebruikt wordt in een automatisch gegevensverwerkend systeem. Vaststaat immers dat de [PRODUKT A] een zelfstandige functie heeft, namelijk muziekweergave en dat de muziekweergave kan geschieden onafhankelijk van een computer. De [PRODUKT A] kan ook bediend worden met een iPhone van het merk Apple of een smartphone van een ander merk, waarop [PRODUKT A] programma’s (apps) werken. Ook kan de [PRODUKT A] bediend worden met een console van het eigen merk. De [PRODUKT A] kan bovendien via de audio-ingang vanuit elke muziekbron muziek weergeven, zodra de audio-ingang is geactiveerd. De [PRODUKT A] heeft bij de muziekweergave geen ondersteuning van een automatisch gegevensverwerkend systeem nodig. Dit is ook niet het geval bij weergave van muziek via internetradio. 
    
    5.4. Ingevolge aantekening 5 E op hoofdstuk 84 worden machines die een automatische gegevensverwerkende machine bevatten of daarmede in samenhang worden gebruikt en die een eigen functie, andere dan automatische gegevensverwerking, vervullen, ingedeeld onder de post die overeenkomstig hun functie in aanmerking komt of, bij ontbreken daarvan, onder een sluitpost. Deze aantekening strekt er niet toe bepaalde producten specifiek in te delen, maar beoogt slechts een bepaalde indeling uit te sluiten. In het bijzonder heeft aantekening 5 E tot doel te voorkomen dat een product als een „informaticaproduct” zou worden aangemerkt op de enkele grond dat het een computer bevat, of daarmee in samenhang wordt gebruikt, ook al vervult het totaal andere functies (zie punt 44 van de conclusie van Advocaat-Generaal P. Menggozzi in de gevoegde zaken C 362/07 en C 363/07 van 17 juli 2008). In zijn arrest van 17 maart 2005 heeft het HvJ in de zaak C-467/03 (Ikegami) beslist dat een toestel dat voor videobewakingsdoeleinden door camera’s uitgezonden signalen opneemt en, na deze te hebben gecomprimeerd, op scherm weergeeft, een eigen functie, andere dan automatische gegevensverwerking, in de zin van aantekening 5 E bij hoofdstuk 84 van de GN vervult. Advocaat-Generaal P. Menggozzi merkt over dit arrest in eerder genoemde gevoegde zaken op: 
    
    “58. Enerzijds heeft het Hof immers, in een geval waarin een product weliswaar een computer bevatte maar geconfigureerd en aangeboden werd als een bewakingstoestel met videocamera, gesteld dat aantekening 5 E van toepassing was omdat het betrokken product een „eigen functie”, andere dan gegevensverwerking, vervulde. Er was met andere woorden sprake van een product waarvan de enige praktische functie niet bestond in gegevensverwerking.”
    
    5.5. De [PRODUKT A] verzendt en ontvangt draadloos versleutelde digitale bestanden, zet deze om in audio en geeft deze audiobestanden weer als muziek. Ten behoeve van deze functies beschikt de [PRODUKT A], onder andere over een moederboard met cpu en Linux-besturingssoftware. Gelet op de objectieve kenmerken en eigenschappen van de [PRODUKT A], zoals onder 2.2. omschreven en zoals deze blijken uit de overige stukken van het geding en hetgeen ter zitting is vastgesteld, staan deze functies ten dienste van de muziekweergave. De meest praktische functie van de [PRODUKT A] bestaat niet uit het draadloos ontvangen en zenden en/of muziekgegevensverwerking, ook al is die in de werking onontbeerlijk voor het systeem, maar uit muziekweergave. Dit blijkt al uit de vijf luidsprekers, en de vijf afzonderlijke digitale versterkers. Dit oordeel brengt mee dat op grond van aantekening 5 E op hoofdstuk 84 van de GN de [PRODUKT A] een eigen functie, andere dan automatische gegevensverwerking, vervult en naast de onder 5.2 en 5.3. genoemde redenen ook om deze reden niet kan worden ingedeeld onder post 8471. De [PRODUKT A] moet worden ingedeeld onder de post die overeenkomstig zijn functie in aanmerking komt. 
    
    5.6. Aangezien de [PRODUKT A] meerdere functies vervult, moet op grond van aantekening 3 op afdeling XVI de [PRODUKT A] worden ingedeeld naar de hoofdfunctie die kenmerkend is voor het complex. Gelet op hetgeen de rechtbank onder 5.5. heeft overwogen is de hoofdfunctie van het complex de muziekweergave. In aanmerking nemend dat de [PRODUKT A] geen data kan opslaan voldoet de [PRODUKT A] aan de bewoording van post 8519 89 19, te weten toestellen voor het weergeven van geluid, zonder ingebouwd apparaat voor opnemen van geluid. De [PRODUKT A] komt overeenkomstig zijn functie in aanmerking om te worden ingedeeld onder de GN-code 8519 89 19. Het gelijk is aan verweerder.
    	
    5.7. Gelet op het vorenoverwogene dienen de beroepen ongegrond te worden verklaard.
    
    6.	Proceskosten
    
    De rechtbank ziet geen aanleiding voor een proceskostenveroordeling.
    
    7.	Beslissing
    
    De rechtbank verklaart de beroepen ongegrond.
    
    Deze uitspraak is gedaan door mr. A.J. Roke, voorzitter, mr. A. van Dongen en mr. A.E. Keulemans, rechters, in tegenwoordigheid van mr. S.A. Carter, griffier. De beslissing is in het openbaar uitgesproken op 20 juli 2011.
    
    Afschrift verzonden aan partijen op:
    
    De rechtbank heeft geen bezwaar tegen afgifte door de griffier van een afschrift van de uitspraak in geanonimiseerde vorm.
    
    Rechtsmiddel
    
    Tegen deze uitspraak kunnen partijen binnen zes weken na de verzenddatum hoger beroep instellen bij het gerechtshof te Amsterdam (douanekamer), Postbus 1312, 1000 BH Amsterdam.
    
    
      Bij het instellen van hoger beroep dient het volgende in acht te worden genomen:
      1 - bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak overgelegd;
      2 - het beroepschrift moet ondertekend zijn en ten minste het volgende vermelden:
       	a. de naam en het adres van de indiener;
      	b. een dagtekening;
      c. een omschrijving van de uitspraak waartegen het hoger beroep is ingesteld;
      d. de gronden van het hoger beroep.