ECLI:NL:RBAMS:2024:3445, Rechtbank Amsterdam, 23-05-2024, 13/148926-24
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2024-05-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Strafrecht; Europees strafrecht

Samenvatting: Vervolging België, referte, lijstfeiten aangekruist, individuele detentiegarantie voldoet, overlevering toegestaan.

RECHTBANK AMSTERDAM
    INTERNATIONALE RECHTSHULPKAMER
    
    
    
      Parketnummer: 13/148926-24
    
    
    
      
        Datum uitspraak: 23 mei 2024
      
    
    
    
    
      
      
            UITSPRAAK
      
    
    
    
    
      op de vordering van 8 mei 2024 van de officier van justitie bij deze rechtbank tot het in behandeling nemen van een Europees aanhoudingsbevel (EAB).
      Dit EAB is uitgevaardigd op 30 april 2024 door het Parket van de procureur des Konings te Waals Brabant, België (hierna: de uitvaardigende justitiële autoriteit) en strekt tot de aanhouding en overlevering van:  
    
    
    
      
        	[opgeëiste persoon] ,
      
      	geboren in [geboorteplaats] (Verenigde Staten) op [geboortedag] 1997, 
      ingeschreven in de Basisregistratie Personen op het adres:
      
        [BRP-adres] ,
      uit anderen hoofde gedetineerd in de [P.I.] .
    
    
    
      hierna ‘de opgeëiste persoon’.
    
    
  
  
    
      1Procesgang
    
    
      De behandeling van het EAB heeft plaatsgevonden op de zitting van 23 mei 2024, in aanwezigheid van mr. W.H.R. Hogewind, officier van justitie. De opgeëiste persoon is niet verschenen en is vertegenwoordigd door zijn raadsvrouw, mr. A.M. Timorason, advocaat in Amsterdam.
    
    
    
      De opgeëiste persoon heeft afstand gedaan van zijn recht om bij de behandeling van het EAB aanwezig te zijn. Deze schriftelijke afstandsverklaring van 22 mei 2024 is in het dossier gevoegd. 
    
    
    
      De raadsvrouw heeft de zaak waargenomen voor haar kantoorgenoot mr. S.M. Hof en heeft verklaard uitdrukkelijk te zijn gemachtigd om namens de opgeëiste persoon het woord te voeren.
    
    
  
  
    
      2Identiteit van de opgeëiste persoon
    
    
      De rechtbank heeft de identiteit van de opgeëiste persoon onderzocht en vastgesteld dat de bovenvermelde persoonsgegevens juist zijn en dat de opgeëiste persoon de Nederlandse en Amerikaanse nationaliteit heeft. 
    
    
  
  
    
      3Grondslag en inhoud van het EAB
    
    
      Het EAB vermeldt een aanhoudingsbevel van de Rechtbank van Eerste Aanleg Waals Brabant, 6de correctionele kamer (België) van 26 april 2024, dossier: NI11.L2.1362-2022.
    
    
    
      De uitvaardigende justitiële autoriteit verzoekt de overlevering vanwege het vermoeden dat de opgeëiste persoon zich schuldig heeft gemaakt aan naar Belgisch recht strafbare feiten. Deze feiten zijn omschreven in het EAB.
    
    
  
  
    
      4Referte
    
    
      De raadsvrouw heeft zich gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank en kenbaar gemaakt dat de opgeëiste persoon geen aanspraak maakt op een terugkeergarantie in de zin van artikel 6 OLW.
    
    
  
  
    
      5Strafbaarheid: feiten vermeld op bijlage 1 bij de OLW
    
    
      De uitvaardigende justitiële autoriteit wijst de strafbare feiten aan als zogenoemde lijstfeiten, die in Nederland in de lijst van bijlage 1 bij de OLW staan vermeld. De feiten vallen onder:
    
    
    
      
        	deelneming aan een criminele organisatie;
      
      
        	illegale handel in wapens, munitie en explosieven;
      
      
        	georganiseerde of gewapende diefstal.
      
    
    
    
      Uit het EAB volgt dat op elk van deze feiten naar het recht van België een vrijheidsstraf met een maximum van ten minste drie jaren is gesteld.
    
    
    
      Dit betekent dat een onderzoek naar de dubbele strafbaarheid van de feiten waarvoor de overlevering wordt verzocht, achterwege moet blijven.
    
    
  
  
    
      6Artikel 11 OLW: detentieomstandigheden in België  
    Bij uitspraak van 14 december 2022 heeft de rechtbank in een andere zaak geoordeeld dat op dit moment voor alle detentie-instellingen in België een algemeen gevaar bestaat dat gedetineerden in België worden onderworpen aan een onmenselijke of vernederende behandeling, gelet op de detentieomstandigheden in België, en dat daarom de tot dan toe verstrekte algemene detentiegarantie niet meer voldoet.
    
    
      Bij brief van 22 april 2024 van het Directoraat-generaal Wetgeving, Fundamentele rechten en Vrijheden, Dienst internationale samenwerking in strafzaken - Centrale autoriteit is de volgende garantie gegeven:
    
    
  
  
    
      1In welke detentie-instelling zal de opgeëiste persoon gedetineerd worden?
    
      [opgeëiste persoon] zal worden opgesloten in de gevangenis van Haren indien na overlevering door de bevoegde gerechtelijke autoriteit wordt beslist dat de persoon in voorlopige hechtenis dient te blijven.
    
    2. Welke waarborgen worden gegarandeerd inzake de detentieomstandigheden in de detentie-instelling?
    België garandeert dat de opgeëiste persoon na overlevering zal worden opgesloten in een instelling en op een wijze die in overeenstemming is met de fundamentele rechten en in het bijzonder relevante internationale standaarden (o.a. CPT standaarden) met in begrip van voldoende individuele leefruimte, afgescheiden sanitair en dagactiviteiten buiten de cel.
    
    
      
        In deze zaak garandeert België de volgende waarborgen inzake de detentieomstandigheden waar [opgeëiste persoon] aan zal worden onderworpen na overlevering:
      
    
    
      
        
          De opgeëiste persoon zal niet worden opgesloten in een cel met minder dan 3 m2 individuele levensruimte. Dit geldt zowel indien de opgeëiste persoon in een eenpersoons- als in een meerpersoonscel zou worden opgesloten. 
        
      
      
        
          De gemiddelde minimum leefruimte van elke cel is 9 m2 inclusief vast meubilair.
        
      
      
        
          De sanitair blokken omvatten een wasbak en een toilet dat is afgescheiden van de rest van de cel door een muur of scherm
        
      
      
        
          Het vast meubilair omvat onder andere een tafel, kast, bed en bureau.
        
      
      
        
          De opgeëiste persoon zal een bed ter beschikking hebben en zal bijgevolg niet op grond hoeven te slapen.
        
      
      
        
          Er worden verschillende dagactiviteiten buiten de cel voorzien. Deze activiteiten omvatten in ieder geval regelmatige wandelingen in een open koer en familiebezoeken alsook toegang tot gemeenschappelijke ruimtes. Aanvullende activiteiten zoals sport en arbeid zijn onderhevig aan aanzienlijke wachtlijsten.
        
      
    
    
  
  
    
      3Sanitaire en hygiëne omstandigheden
    Als algemene regel, voorziet de Basiswet van 12 januari 2005 betreffende het gevangeniswezen en de rechtspositie van de gedetineerden in algemene rechten en plichten voor gedetineerden, o.a. het recht op dagelijkse persoonlijke hygiëne, het recht op toegang tot gezondheidszorg en -bescherming evenredig aan dewelke wordt voorzien buiten de gevangenismuren. In dit verband, is een penitentiaire gezondheidsraad opgericht bij wet die adviseert bij het verbeteren van de kwaliteit de gezondheidszorg binnen de gevangenismuren. De medische zorg binnen de gevangenismuren is van gelijke kwaliteit als de medische zorg die wordt verstrekt buiten de gevangenismuren.
    
    
      Ook heeft het Directoraat-generaal Penitentiaire Inrichtingen Gevangenis Haren bij e-mail van 24 april 2024 ten aanzien van de opgeëiste persoon de volgende garanties gegeven:
    
    
    
      
        We garanderen in Haren een gemiddelde leefruimte inclusief vast meubilair van 10m2 voor een monocel en 12m2 voor een duocel. Een monocel heeft gemiddeld 5m2 individuele leefruimte (exclusief sanitair en vast meubilair). De vaste meubilering van de cellen omvat een bed, kleerkast en werktafel. De cel bevat standaard een stoel, matras en beddengoed, TV, een telefoon, een wekker, koelkast, een microgolfoven, vuilbak met compartimentering. In de gevangenis van Haren zijn de verblijfruimtes uitgerust met een sanitaire blok, deze is afgescheiden van de rest van de cel met een muur met klapdeur in. Deze omvat doucheruimte, toilet en lavabo.
      
    
    
    
      
        Hygiëne omstandigheden:
      
    
    
      - De penitentiaire administratie stelt hygiëneproducten (zeep, tandenborstel, toiletpapier, shampoo, tandpasta, scheermesje, scheerschuim) ter beschikking, indien nodig zodanig dat de gedetineerde zijn uiterlijk en persoonlijke hygiëne behoorlijk kan verzorgen
    
    
      - Poetsmateriaal is voorhanden op de leefeenheid en kan bij de detentiebegeleider bekomen worden.
    
    
      - De gedetineerde heeft het recht om in de gevangenis eigen kledij en schoeisel te dragen. Op de leefeenheid zijn een wasmachine, een droogkast en strijkmogelijkheden voorhanden.
    
    
    
      
        Er worden verschillende dagactiviteiten buiten de cel voorzien. Deze activiteiten omvatten in ieder geval regelmatige wandelingen in een open koer en familiebezoeken alsook toegang tot gemeenschappelijke ruimtes.
      
    
    
    
      
        Binnen de gevangenis van Haren zijn er verschillende regimes van beperkte gemeenschap (gesloten regime en halfopen) en gemeenschapsregimes. De gemeenschappelijke ruimtes waarin dit beperkte gemeenschapsregime doorgaat zijn de wandeling, de living/keuken, de verschillende ruimtes voor activiteiten van de leefeenheid en in voorkomend geval de werkplaats.
      
    
    
      - Wandeling: wandelingen worden in de regel per 2 leefeenheden georganiseerd. De uren van de wandeling variëren afhankelijk van de leefeenheid waarop de gedetineerde verblijft. Ze hebben recht op anderhalf uur wandeling in de voormiddag en anderhalf uur in de namiddag. Sportmateriaal is ter beschikking op de wandeling.
    
    
      - Keuken/kitchenette leefeenheid: iedere dag tussen 8u en 17u kunnen de gedetineerden via een reservatiesysteem gebruik maken van de keuken in de leefeenheid
    
    
      - Sport: de gedetineerde kan zich inschrijven voor de fitness die doorgaat in de activiteitenzone. De uren waarop dit doorgaat verschilt voor elke leefeenheid. Gemiddeld 1u30 per week.
    
    
      - Activiteiten: in de leefeenheden kunnen de gedetineerden zich in functie van het regime van de leefeenheid inschrijven voor activiteiten die op basis van de dagplanning doorgaan in de betreffende activiteitenzone of in de leefruimte van de leefeenheid zelf.
    
    
      - Bezoek: volgens de wettelijke bepalingen. Er is dagelijks tafelbezoek te Haren van 12u tot 20u. Tafelbezoek wordt doorlopend georganiseerd. Bezoekers kunnen zich aanbieden tussen 11u45 en 18u30. Op woensdag, zaterdag en zondag is er een bezoekzaal voorbehouden voor bezoek met kinderen. De gedetineerde heeft recht op maximum 1 bezoek van één uur per dag. De gedetineerde kan 2 maal per maand van ongestoord bezoek (2u) genieten. Indien dit gaat om een bezoek enkel met partner gaat dit door in de lokalen ongestoord bezoek, indien het gaat om bezoek in gezins- of familiaal verband gaat dit bezoek (3u) door in de lokalen familiaal bezoek.
    
    
      - Arbeid: de gedetineerde kan werk vragen, er zijn verschillende tewerkstellingsplaatsen (diender leefeenheid, ateliers, keuken, onderhoud, kantine, .. )
    
    
    
      Aan de hand van een globale beoordeling van alle gegevens waarover zij beschikt, gaat de rechtbank uit van de geboden zekerheid in voorgaande garanties.
    
    
    
      De rechtbank is, gelet op deze individuele garanties van de Belgische autoriteiten, van oordeel dat het vastgestelde algemene reële gevaar van onmenselijke of vernederende detentieomstandigheden hiermee voor de opgeëiste persoon is weggenomen. Het algemene gevaar dat de rechtbank heeft aangenomen, wordt door deze individuele garanties namelijk uitgesloten ten aanzien van de opgeëiste persoon, nu hij zal worden geplaatst in een instelling op een wijze die in overeenstemming is met de fundamentele rechten en in het bijzonder met relevante internationale standaarden (o.a. CPT standaarden). 
    
    
  
  
    
      7Slotsom
    
    
      De rechtbank stelt vast dat het EAB voldoet aan de eisen van artikel 2 OLW. Verder staan geen weigeringsgronden aan de overlevering in de weg en is geen sprake van een geval waarin aan het EAB geen gevolg mag worden gegeven. Om die reden staat de rechtbank de overlevering toe.
    
    
  
  
    
      8Toepasselijke wetsartikelen
    
    
      De artikelen 2, 5 en 7 OLW. 
    
    
  
  
    
      9Beslissing
    
    
      
        STAAT TOE de overlevering van [opgeëiste persoon] aan het Parket van de procureur des Konings te Waals Brabant (België) voor de feiten zoals die zijn omschreven in onderdeel e) van het EAB.
    
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door
      mr. M.E.M. James-Pater,  				                         			voorzitter,
      mrs. B.M. Vroom-Cramer en M. Westerman,                    		   		 rechters,
      in tegenwoordigheid van mr. I. van Heusden,		                         		   	 griffier,
      en in het openbaar uitgesproken op de zitting van 23 mei 2024.
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
      
        Ingevolge artikel 29, tweede lid, OLW staat tegen deze uitspraak geen gewoon rechtsmiddel open.
      
    
  
  
     Zie artikel 23 Overleveringswet.
  
  
     Zie onderdeel e) van het EAB.
  
  
    Zie ECLI:NL:RBAMS:2022:7536
  
  
    HvJ EU van 25 juli 2018, zaak ML, ECLI:EU:C:2018:589.