ECLI:NL:GHARL:2019:7584, Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 17-09-2019, 18/01059
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden — Uitspraak 
Datum: 2019-09-17 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Belastingrecht

Samenvatting: Door het ontbreken van een objectieve voordeelsverwachting worden de activiteiten van belanghebbende, die bestaan uit een meeromvattend plan waarmee door middel van boeken, films, apps, lezingen en workshops inkomsten worden gegenereerd, niet gezien als een bron van inkomen.

GERECHTSHOF ARNHEM - LEEUWARDEN
    locatie Leeuwarden
    nummer 18/01059 
    uitspraakdatum: 17 september 2019
    
    
      
        Uitspraak van de eerste meervoudige belastingkamer
      
    
    
    
      op het hoger beroep van
    
    
    
      
        
          [X] te [Z] (hierna: belanghebbende)
    
    
    
      tegen de uitspraak van de rechtbank Noord-Nederland van 2 oktober 2018, nummer LEE 18/1111, in het geding tussen belanghebbende en
    
    
    
      de inspecteur van de Belastingdienst/Kantoor Groningen (hierna: de Inspecteur)
    
    
    
  
  
    
      1Ontstaan en loop van het geding
    
    
      1.1.
      De Inspecteur heeft voor het jaar 2014 met dagtekening 28 september 2017 aan belanghebbende een aanslag opgelegd in de inkomstenbelasting en premie volksverzekeringen (IB/PVV) berekend naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 58.142. Tevens heeft de Inspecteur bij beschikking belastingrente voor het bedrag van € 1.245 in rekening gebracht. 
      
    
    
      1.2.
      Op het bezwaarschrift van belanghebbende heeft de Inspecteur bij in één geschrift vervatte uitspraken de aanslag en de beschikking gehandhaafd.
      
    
    
      1.3.
      Belanghebbende is tegen die uitspraak in beroep gekomen bij de rechtbank Noord-Nederland (hierna: de Rechtbank). De Rechtbank heeft het beroep ongegrond verklaard.
      
    
    
      1.4.
      Belanghebbende heeft tegen de uitspraak van de Rechtbank hoger beroep ingesteld.
      
    
    
      1.5.
      Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 2 juli 2019. Van de zitting is een proces-verbaal opgemaakt, dat aan deze uitspraak is gehecht.
      
      
    
  
  
    
      2Vaststaande feiten
    
    
      2.1.
      Belanghebbende was vanaf 1971 tot en met medio 2012 in loondienst werkzaam bij [A] als docent [---] en [---] . 
      
    
    
      2.2.
      In die functie was belanghebbende initiatiefnemer en vanaf 2006 tot en met 2012 projectleider van het Europese project [B] . Dit project behelsde burgerschap en identiteit in Europa en de Arabische wereld. In 2012 is de subsidiëring van dit project stopgezet en is het project door [A] beëindigd. In 2012 is belanghebbende met vervroegd pensioen gegaan. 
      
    
    
      2.3.
      Op 1 maart 2012 heeft belanghebbende zich ingeschreven bij de Kamer van Koophandel als eenmanszaak met de handelsnaam [B] , waarin belanghebbende het project zelfstandig is gaan voortzetten. Daarbij zijn de activiteiten als volgt omschreven: “studiebegeleiding, vorming van onderwijs, het geven van presentaties en workshops”. 
      
    
    
      2.4.
      Belanghebbende heeft ter ondersteuning van zijn activiteiten een film gemaakt en een boek en een roman geschreven. Tevens heeft hij een app ontwikkeld.
      
    
    
      2.5.
      In 2017 heeft belanghebbende een subsidie ontvangen van € 10.000, welke is meegenomen in de omzet en het resultaat van 2017 (zie 2.6).
      
    
    
      2.6.
      De resultaten (vóór ondernemersaftrek) en de omzetten van de eenmanszaak [B] zijn in de periode 2012 tot en met 2017 als volgt geweest:
      
      
        
          
          
          
          
            
              
                Jaar
              
              
                Resultaat
              
              
                omzet
              
            
            
              
                2012
              
              
                -/- € 20.088
              
              
                €   4.719
              
            
            
              
                2013
              
              
                -/- € 57.476
              
              
                -
              
            
            
              
                2014
              
              
                -/- € 25.042
              
              
                -
              
            
            
              
                2015
              
              
                -/- € 20.802
              
              
                -
              
            
            
              
                2016
              
              
                          €      733
              
              
                €   9.305
              
            
            
              
                2017
              
              
                € 11.888
              
              
                € 22.099
              
            
          
        
      
      
    
    
      2.7.
      Ter zitting heeft belanghebbende verklaard dat vanaf 2018 door persoonlijke omstandigheden, anders dan eerder geprognosticeerd, nauwelijks omzet en resultaat te verwachten zullen zijn. 
      
    
    
      2.8.
      Belanghebbende heeft in zijn aangifte in de IB/PVV voor 2014 opgave gedaan van winst uit onderneming ten bedrage van -/- € 25.042 (vóór ondernemersaftrek). Daarnaast heeft belanghebbende inkomsten uit vroegere arbeid aangegeven van € 65.913, resultaat uit overige werkzaamheden van € 738 en inkomsten uit eigen woning van -/- € 8.509. Hij heeft aangifte gedaan naar een verzamelinkomen van € 28.519.
      
    
    
      2.9.
      De Inspecteur is bij het vaststellen van de aanslag IB/PVV 2014 als volgt van de aangifte afgeweken:
      
      
        
          
          
          
            
              
                Jaar 2014 IB/PVV
              
              
                
              
            
            
              
                Aangegeven verzamelinkomen
              
              
                €     28.519
              
            
            
              
                Bij: correctie winst uit onderneming
              
              
                €     25.042
              
            
            
              
                Bij: correctie zelfstandigenaftrek
              
              
                €      7.280
              
            
            
              
                Bij: correctie startersaftrek
              
              
                €      2.133
              
            
            
              
                Af: correctie MKB-winstvrijstelling
              
              
                -/- € 4.822
              
            
            
              
                Gecorrigeerd verzamelinkomen
              
              
                €    58.412
              
            
          
        
      
      
      
      
      
      
    
  
  
    
      3Geschil 
    
    
      In geschil is de vraag of de activiteiten in [B] aan te merken zijn als een bron van inkomen, zodat het daarmee behaalde negatieve resultaat als verlies uit onderneming in aanmerking kan worden genomen en de Inspecteur met de aanslag in de IB/PVV voor 2014 ten onrechte is afgeweken van de aangifte. 
    
    
    
  
  
    
      4Beoordeling van het geschil
    
    
      
        Bron van inkomen 
      
    
    
      4.1.
      Tussen partijen is niet in geschil dat een voordeel slechts inkomen kan zijn indien er een bepaalde bron aan ten grondslag ligt. Partijen houdt enkel verdeeld of de activiteiten van “ [B] ” een dergelijke bron vormen. 
      
    
    
      4.2.
      Bij de beoordeling van de bronvraag gelden als algemeen uitgangspunt de volgende drie voorwaarden: (i) deelname aan het economische verkeer, (ii) het (subjectieve) oogmerk om voordeel te behalen, en (iii) de (objectieve) verwachting dat het voordeel redelijkerwijs kan worden behaald. Tussen partijen is enkel in geschil is of sprake is van een objectieve voordeelsverwachting.
      
    
    
      4.3.
      Volgens vaste jurisprudentie van de Hoge Raad (HR 14 oktober 2005, nr.40.224, ECLI:NL:HR:2005:AR6821) dient in het kader van de objectieve voordeelsverwachting te worden onderzocht of de activiteiten van belanghebbende voorzienbaar blijvend verlieslatend zijn dan wel of daarvan redelijkerwijs kan worden verwacht dat zij belanghebbende, zij het in de toekomst, positieve zuivere opbrengsten zullen opleveren. 
      
    
    
      4.4.
      De vraag of in een bepaald jaar sprake is van een objectieve voordeelsverwachting moet in beginsel worden beantwoord op basis van feiten en omstandigheden van dat jaar. Feiten en omstandigheden van andere jaren kunnen echter licht werpen op het antwoord op de vraag of in het betreffende jaar sprake is van een objectieve voordeelsverwachting en mogen daarom mede in aanmerking worden genomen (HR 24 juni 2011, nr. 10/01299, ECLI:NL:HR:2011:BP5707).
      
    
    
      4.5.
      Belanghebbende stelt zich op het standpunt dat sprake is van een objectieve voordeelsverwachting. Hij wijst er - samengevat - op dat de aard van de onderneming met zich brengt dat een lange aanlooptijd nodig is voordat positieve resultaten worden behaald maar dat zijn plan door een aantal mensen als kansrijke onderneming wordt gezien. Dat de activiteiten nog niet tot positieve resultaten hebben geleid, komt door persoonlijke omstandigheden van belanghebbende in 2018.
      
    
    
      4.6.
      Naar het oordeel van het Hof is in het jaar 2014 met betrekking tot belanghebbendes activiteiten geen sprake van een objectieve voordeelsverwachting. De aard van belanghebbendes activiteiten, welke vooral bestaan uit een (meeromvattend) plan waarmee door middel van boeken, films, apps, lezingen en workshops inkomsten zullen worden gegenereerd, maakt niet dat een objectieve winstverwachting reeds in 2014 aannemelijk moet worden geacht. De geplande activiteiten boden in 2014 nog onvoldoende houvast om, mede gezien de omvang van de gemaakte kosten, te oordelen dat daarmee in de verwachting lag dat omzetten behaald zouden kunnen worden die de gemaakte kosten zouden kunnen overtreffen. De stellingen daaromtrent van belanghebbende, die er in wezen op neerkomen dat mensen rondom belanghebbende zijn plan positief waarderen en voorspellen dat het levensvatbaar is als onderneming, acht het Hof onvoldoende om een bron van inkomen aannemelijk te achten. Het feit dat belanghebbende in 2017 een eenmalige subsidie ontving, maakt niet dat sprake is van een bestendige opgaande lijn in de resultaten. 
      
    
    
      4.7.
      Dit betekent dat het gelijk aan de Inspecteur is. Er is geen sprake van een bron van inkomen en belanghebbende kan niet als ondernemer voor de inkomstenbelasting worden aangemerkt. De Inspecteur heeft terecht het door belanghebbende aangegeven verlies uit onderneming en de ondernemersaftrek gecorrigeerd.
      
      
        
          Slotsom
          Op grond van het vorenstaande is het hoger beroep ongegrond. 
      
      
      
    
  
  
    
      5Griffierecht en proceskosten
    
    
      Nu het Hof het hoger beroep ongegrond verklaart, is er geen aanleiding voor een proceskostenvergoeding noch voor vergoeding van het griffierecht. 
    
    
    
  
  
    
      6Beslissing
    
    
      Het Hof bevestigt de uitspraak van de Rechtbank. 
    
    
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. E. Polak, voorzitter, mr. J.W. baron van Knobelsdorff en mr. G.B.A. Brummer, in tegenwoordigheid van mr. K. de Jong-Braaksma als griffier.
    
    
    
      De beslissing is op 17 september 2019 in het openbaar uitgesproken. In afwezigheid van de voorzitter is de uitspraak ondertekend door mr. Van Knobelsdorff. 
    
    
    
    
      De griffier,	
    
    
    
    
    
      (K. de Jong-Braaksma)	(J.W. van Knobelsdorff) 
    
    
    
    
    
    
    
    
      Afschriften zijn aangetekend per post verzonden op 18 september 2019
      Tegen deze uitspraak kunnen beide partijen binnen zes weken na de verzenddatum beroep in cassatie instellen bij 	
      
        de Hoge Raad der Nederlanden (belastingkamer), 
      
      
        	Postbus 20303, 
      
      
        	2500 EH  DEN HAAG. 
      
      Daarbij moet het volgende in acht worden genomen:
    
    1. bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak overgelegd;
    2 - het beroepschrift moet ondertekend zijn en ten minste het volgende vermelden:
    
      	a. de naam en het adres van de indiener;
      	b. de dagtekening;
      	c. een omschrijving van de uitspraak waartegen het beroep in cassatie is gericht;
       	d. de gronden van het beroep in cassatie.
      Voor het instellen van beroep in cassatie is griffierecht verschuldigd. Na het instellen van beroep in cassatie ontvangt de indiener een nota griffierecht van de griffier van de Hoge Raad. In het cassatieberoepschrift kan de Hoge Raad verzocht worden om de wederpartij te veroordelen in de proceskosten.