ECLI:NL:GHARL:2019:4171, Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 14-05-2019, 18/00715
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden — Uitspraak 
Datum: 2019-05-14 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Belastingrecht

Samenvatting: Aftrek van een gebruiksvergoeding voor tot het privévermogen behorende panden terecht beperkt tot ten hoogste het in aanmerking genomen voordeel uit sparen en beleggen. Voor aftrek van fictieve huurvergoeding is geen plaats.

GERECHTSHOF ARNHEM - LEEUWARDEN
    locatie Leeuwarden
    nummer 18/00715
    uitspraakdatum: 14 mei 2019
    
    
      
        Uitspraak van de eerste meervoudige belastingkamer
      
    
    
    
      op het hoger beroep van
    
    
    
      
        
          [X] te [Z] (hierna: belanghebbende)
    
    
    
      tegen de uitspraak van de rechtbank Noord-Nederland van 3 juli 2018, nummer LEE 17/3774, ECLI:NL:RBNNE:2018:2519, in het geding tussen belanghebbende en
    
    
    
      de inspecteur van de Belastingdienst/Kantoor Groningen (hierna: de Inspecteur)
    
    
    
  
  
    
      1Ontstaan en loop van het geding
    
    
      1.1.
      Aan belanghebbende is over het jaar 2012 een navorderingsaanslag in de inkomstenbelasting/premie volksverzekeringen opgelegd. Bij beschikking is belastingrente berekend.
      
    
    
      1.2.
      De Inspecteur heeft bij in één geschrift vervatte uitspraken op bezwaar de bezwaren ongegrond verklaard.
      
    
    
      1.3.
      De Inspecteur heeft van belanghebbende een brief ontvangen, die door hem is aangemerkt als beroepschrift en op grond van artikel 6:15 van de Algemene wet bestuursrecht is doorgezonden aan de rechtbank Noord-Nederland (hierna: de Rechtbank). De Rechtbank heeft het beroep gegrond verklaard, de uitspraken van de Inspecteur vernietigd en de navorderingsaanslag en de belastingrente verminderd.
      
    
    
      1.4.
      Belanghebbende heeft tegen de uitspraak van de Rechtbank hoger beroep ingesteld. De Inspecteur heeft een verweerschrift ingediend.
      
    
    
      1.5.
      Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 12 maart 2019. Van de zitting is een proces-verbaal opgemaakt, dat aan deze uitspraak is gehecht.
      
      
    
  
  
    
      2Vaststaande feiten
    
    
      2.1.
      Belanghebbende exploiteerde sinds 2008 in [Z] in de vorm van een eenmanszaak een zorginstelling onder de naam [A] (hierna: de onderneming), op het adres [a-straat 1] te [Z] . In 2011 heeft belanghebbende van de gemeente Vlagtwedde het bericht gekregen dat de onderneming per direct moest vertrekken uit het pand aan de [a-straat 1] . De onderneming is in de loop van 2011 voortgezet aan de [b-straat 2] te [Z] , bestaande uit drie appartementen en tot dan toe de eigen woning van belanghebbende en haar partner, en aan de [c-straat 3] te [Z] , welke panden in eigendom toebehoren aan belanghebbende en haar partner.
      
    
    
      2.2.
      Belanghebbende en haar partner woonden het geheel jaar 2012 in een huurwoning aan de [d-straat 4] te [Z] .
      
    
    
      2.3.
      Belanghebbende heeft op 30 april 2014 aangifte IB/PVV 2012 gedaan naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 39.402 en een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van € 100. In de aangifte is het pand gelegen aan de [b-straat 2] (WOZ-waarde € 119.000) voor het gehele jaar aangemerkt als eigen woning in box 1 en het pand aan de [c-straat 3] (WOZ-waarde € 30.000) als bezitting in box 3 aangegeven. Met dagtekening 17 oktober 2014 is de aanslag IB/PVV 2012 aan belanghebbende overeenkomstig de aangifte opgelegd.
      
    
    
      2.4.
      De Inspecteur heeft op 27 januari 2015 een boekenonderzoek aangekondigd. Op 24 februari 2015 is het boekenonderzoek aangevangen. Onderzocht is onder meer de aanvaardbaarheid van de aangiften inkomstenbelasting en premie volksverzekeringen van de jaren 2010 tot en met 2012. De bevindingen van het boekenonderzoek zijn vastgelegd in een controlerapport gedateerd 19 juli 2016. In het rapport is vermeld dat in de jaarrekening van de onderneming over het jaar 2012 een bedrag van € 28.516 als kosten “Beheer” ten laste van de winst is gebracht.
      
    
    
      2.5.
      Naar aanleiding van het boekenonderzoek heeft de Inspecteur met dagtekening 27 augustus 2016 een navorderingsaanslag opgelegd naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 64.496 en een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen op € 100. Het eerder vastgestelde belastbare inkomen uit werk en woning is verhoogd met € 25.094, bestaande uit het onder 2.4 genoemde bedrag van € 28.516 minus een hogere MKB-winstvrijstelling van € 3.422 (12% x € 28.516).
      
    
    
      2.6.
       De Rechtbank heeft in haar uitspraak van 3 juli 2018 de navorderingsaanslag verminderd tot een aanslag berekend naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 61.273 en een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van € 100. Omdat de Rechtbank aannemelijk achtte dat de verhuizing van de onderneming naar de [b-straat 2] en de [c-straat 3] rond 1 april 2012 had plaatsgevonden en belanghebbende [b-straat 2] slechts drie maanden als eigen woning ter beschikking had gestaan, heeft de Rechtbank bij de bepaling van het belastbare inkomen uit werk en woning enerzijds rekening gehouden met een lager negatief saldo eigen woning en anderzijds met een (hogere) gebruiksvergoeding en huurderslasten als bedoeld in artikel 3.17, eerste lid, onderdeel c, onder 1º, van de Wet IB 2001.
      
    
    
      2.7.
      De Inspecteur heeft in zijn verweerschrift in hoger beroep, nadat belanghebbende in haar hogerberoepschrift had geschreven dat zij het pand aan de [b-straat 2] het gehele jaar 2012 voor de onderneming had gebruikt en niet als eigen woning, een nieuwe berekening gegeven van het voor 2012 geldende belastbare inkomen en werk en woning en het belastbare inkomen uit sparen en beleggen. De Inspecteur heeft onder meer het volgende geschreven:
      
      
      
      
      
      
      
        “Ik bereken de gebruiksvergoeding als volgt:
      
      
      
        
          
          
          
            
              
                WOZ-waarde [b-straat 2] € 119.000 x 4% =	
              
              
                4.760
              
            
            
              
                WOZ-waarde [c-straat 3] € 30.000 x 4%=
              
              
                
                  1.200
                
                
              
            
            
              
                Totaal 
              
              
                5.960
              
            
            
              
                Geschatte huurderslasten
              
              
                
                  540
                
              
            
            
              
                Aftrekpost	
              
              
                6.500
              
            
          
        
      
      
      
        Het inkomen uit werk en woning dient dan als volgt te worden vastgesteld:
      
      
      
        
          
          
          
            
              
                Inkomen box 1 na navordering
              
              
                64.496
              
            
            
              
                Eigen woning vervalt
              
              
                2.236
              
            
            
              
                Gebruiksvergoeding
              
              
                -/- 6.500
              
            
            
              
                Lagere MKB-winstvrijstelling
              
              
                
                  780
                
              
            
            
              
                Nieuw inkomen uit werk en woning
              
              
                
                  61.012
                
              
            
          
        
      
      
      
        
          
          
          
          
            
              
                Waarde bezittingen 1-1-2012 volgens aangifte
              
              
                270.000
              
              
                
              
            
            
              
                Bij: waarde [b-straat 2]
              
              
                
                  119.000
                
              
              
                
              
            
            
              
                Gecorrigeerde waarde bezittingen
              
              
                
              
              
                389.000
              
            
            
              
                
              
              
                
              
              
                
              
            
            
              
                Waarde schulden 1-1-2012 volgens aangifte
              
              
                231.000
              
              
                
              
            
            
              
                Schuld [b-straat 2] 
              
              
                
                  59.000
                
              
              
                
              
            
            
              
                
              
              
                290.000
              
              
                
              
            
            
              
                Drempelbedrag schulden
              
              
                
                  5.800
                
              
              
                
              
            
            
              
                Gecorrigeerde waarde schulden
              
              
                
              
              
                
                  284.200
                
              
            
            
              
                Rendementsgrondslag
              
              
                
              
              
                104.800
              
            
            
              
                Heffingsvrij vermogen
              
              
                
              
              
                
                  42.278
                
              
            
            
              
                Rendementsgrondslag voor berekening forf. rendement
              
              
                
              
              
                62.522
              
            
            
              
                Forfaitair rendement 4% van 62.522 = € 2.500”
              
              
                
              
              
                
              
            
          
        
      
      
      
    
  
  
    
      3Geschil
    
    
      3.1.
      In geschil is of de navorderingsaanslag terecht is opgelegd.
      
    
    
      3.2.
      Belanghebbende beantwoordt deze vraag ontkennend. Volgens belanghebbende dient het bedrag van € 28.516 aan fictieve huurvergoedingen te worden aangemerkt als kosten van de onderneming. Ook is zij van mening dat zij recht heeft op de in haar aangifte opgevoerde aftrek van eigenwoningrente. Belanghebbende concludeert – naar het Hof begrijpt – tot vernietiging van de uitspraak van de Inspecteur en vernietiging van de navorderingsaanslag.
      
    
    
      3.3.
      De Inspecteur beantwoordt voormelde vraag bevestigend en concludeert tot bevestiging van de uitspraak van de Rechtbank. De Inspecteur heeft desgevraagd ter zitting verklaard dat hij met zijn cijfermatige conclusie in zijn verweerschrift niet heeft bedoeld incidenteel appel te willen instellen tegen de uitspraak van de Rechtbank.
      
      
    
  
  
    
      4Beoordeling van het geschil
    
    
      4.1.
      Belanghebbende heeft gesteld dat zij de panden [b-straat 2] en [c-straat 3] , beide gelegen in [Z] , voor het jaar 2012 tot de bezittingen in box 3 wenst te rekenen. Tussen partijen is niet in geschil dat deze panden keuzevermogen zijn en tot het privévermogen zijn gerekend. Aldus is sprake van bezittingen die vervolgens tot de rendementsgrondslag van box 3 moeten worden gerekend. Het Hof ziet geen aanleiding hiervan af te wijken.
      
    
    
      4.2.
       Op grond van artikel 3.17, eerste lid, onderdeel c, onder 1º, van de Wet IB 2001 wordt ter zake van het gebruik binnen een onderneming van tot het privévermogen behorende bezittingen, zoals de onderhavige panden, de aftrek van een gebruiksvergoeding beperkt tot ten hoogste het voordeel uit sparen en beleggen dat ter zake van deze bezittingen in aanmerking wordt genomen. Voor aftrek van de door belanghebbende gevraagde – hiervan afwijkende – fictieve huurvergoeding is geen plaats. Dat sprake is van een gedwongen verplaatsing van de onderneming doet daar niet aan af. 
      
    
    
      4.3.
      Anders dan bij de Rechtbank, is in hoger beroep komen vast te staan dat het pand aan de [b-straat 2] belanghebbende het gehele jaar 2012 niet ter beschikking heeft gestaan als eigen woning in de zin van artikel 3.111 Wet IB 2001. Belanghebbende komt dan ook niet in aanmerking voor aftrek van eigenwoningrente. 
      
    
    
      4.4.
      Belanghebbende is voor het overige niet opgekomen tegen de onder 2.7 vermelde berekening van de Inspecteur en het Hof ziet geen aanleiding om hiervan af te wijken. Nu de Rechtbank de navorderingsaanslag gelet op deze berekening niet te hoog heeft vastgesteld, dient de uitspraak van de Rechtbank te worden bevestigd.
      
    
    
      4.5.
      Het hoger beroep wordt geacht mede betrekking te hebben op de belastingrente. Belanghebbende heeft hiertegen geen zelfstandige grieven aangevoerd. Het hoger beroep is ook in zoverre ongegrond.
      
      
        
          Slotsom
          Op grond van het vorenstaande is het hoger beroep ongegrond. 
      
      
      
    
  
  
    
      5Griffierecht en proceskosten
    
    
      Het Hof ziet geen aanleiding voor vergoeding van het griffierecht of een veroordeling in de proceskosten.
    
    
    
  
  
    
      6Beslissing
    
    
      Het Hof bevestigt de uitspraak van de Rechtbank.
    
    
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. G.B.A. Brummer, voorzitter, mr. R.F.C. Spek en mr. P. van der Wal, in tegenwoordigheid van mr. K. de Jong-Braaksma als griffier.
    
    
    
      De beslissing is op 14 mei 2019 in het openbaar uitgesproken.
    
    
    
    
      De griffier,	De voorzitter,
    
    
    
    
    
      (K. de Jong-Braaksma)	(G.B.A. Brummer)
    
    
    
      Afschriften zijn aangetekend per post verzonden op 15 mei 2019
    
    
    
    
    
    
      Tegen deze uitspraak kunnen beide partijen binnen zes weken na de verzenddatum beroep in cassatie instellen bij 	
      
        de Hoge Raad der Nederlanden (belastingkamer), 
      
      
        	Postbus 20303, 
      
      
        	2500 EH  DEN HAAG. 
      
      Daarbij moet het volgende in acht worden genomen:
    
    1. bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak overgelegd;
    2 - het beroepschrift moet ondertekend zijn en ten minste het volgende vermelden:
    
      	a. de naam en het adres van de indiener;
      	b. de dagtekening;
      	c. een omschrijving van de uitspraak waartegen het beroep in cassatie is gericht;
      	d. de gronden van het beroep in cassatie.
      Voor het instellen van beroep in cassatie is griffierecht verschuldigd. Na het instellen van beroep in cassatie ontvangt de indiener een nota griffierecht van de griffier van de Hoge Raad. In het cassatieberoepschrift kan de Hoge Raad verzocht worden om de wederpartij te veroordelen in de proceskosten.