ECLI:NL:GHLEE:2010:BO3794, Gerechtshof Leeuwarden, 09-11-2010, 200.038.636/01 en 200.038.637/01
Gerechtshof Leeuwarden — Uitspraak 
Datum: 2010-11-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht

Samenvatting: Wijziging collectieve Anw-hiaatverzekering. Nalaten werkgever om verzekerde werknemer in te lichten over gevolgen wijziging . Werkgever aansprakelijk voor schade werknemer.

Arrest d.d. 9 november 2010				
      Zaaknummers 200.038.636/01 en 200.038.637/01 
    
    
    
      HET GERECHTSHOF TE LEEUWARDEN
      Arrest van de eerste kamer voor burgerlijke zaken in:
    
    
    de hoofdzaak met zaaknummer 200.038.636/01 tussen:
    
    
      Hefhelp B.V.,
      gevestigd te Vrouwenparochie, gemeente Het Bildt,
      appellante, 
      in eerste aanleg: gedaagde,
      hierna te noemen: Hefhelp, 
      advocaat: mr. J.V. van Ophem, kantoorhoudende te Leeuwarden, voor wie heeft gepleit mr. A.W. van Leeuwen, advocaat te Rotterdam,
    
    
    en
    
    
      [geïntimeerde],
      wonende te [woonplaats], gemeente [gemeente],
      geïntimeerde, 
      in eerste aanleg: eiseres,
      hierna te noemen: [geïntimeerde], 
      advocaat: mr. A.F.A.M. Schellart, kantoorhoudende te Utrecht, die ook heeft gepleit,
    
    
    
    en de vrijwaringszaak met zaaknummer 200.038.637/01 tussen:
    
    
    
      Hefhelp B.V.,
      gevestigd te Vrouwenparochie, gemeente Het Bildt,
      appellante, 
      in eerste aanleg: eiseres in vrijwaring,
      hierna te noemen: Hefhelp, 
      advocaat: mr. J.V. van Ophem, kantoorhoudende te Leeuwarden, voor wie heeft gepleit mr. A.W. van Leeuwen, advocaat te Rotterdam,
    
    
    en
    
    
      [naam] Verzekeringen B.V. (rechtsopvolgster van [naam] Assurantiemakelaars B.V.),
      gevestigd te Nieuwegein, 
      geïntimeerde, 
      in eerste aanleg: gedaagde in vrijwaring,
      hierna te noemen: [geïntimeerde (200.038.637/01], 
      advocaat: mr. R.S. van der Spek, kantoorhoudende te Leeuwarden, voor wie heeft gepleit mr. M.B. Esseling, advocaat te Rotterdam.
    
    
    
      Het geding in eerste instantie
      In eerste aanleg is geprocedeerd en beslist zoals weergegeven in de vonnissen uitgesproken op respectievelijk 6 november 2007, 4 december 2007, 29 juli 2008, 11 november 2008 en 14 april 2009 door de rechtbank Leeuwarden, sector kanton, locatie Leeuwarden (hierna: de kantonrechter).
    
    
    
      Het geding in hoger beroep
      In de hoofdzaak 
      Bij exploot van 7 juli 2009 is door Hefhelp hoger beroep ingesteld van genoemde vonnissen van 29 juli 2008, 11 november 2008 en 14 april 2009 met dagvaarding van [geïntimeerde] tegen de zitting van 28 juli 2009. 
    
    
    Het petitum van het appelexploot luidt: 
    
     "(…) bij arrest, voorzover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad, de vonnissen van de rechtbank Leeuwarden, Sector kanton, Locatie Leeuwarden, gewezen op 29 juli 2008, 11 november 2008 en 14 april 2009 onder zaak-/rolnummer: 225037/CV EXPL 07-4722, tussen appellante als gedaagde en geïntimeerde als eiseres, te vernietigen, en, opnieuw recht-doende, de vorderingen van geïntimeerde af te wijzen, en om haar te veroordelen in de kosten van het geding in eerste aanleg en in hoger beroep." 
    
    
    Hefhelp heeft een memorie van grieven (met zeven producties) genomen.
    
    [geïntimeerde] heeft bij memorie van antwoord verweer gevoerd, met als conclusie: 
    
    "(…) tot afwijzing van het hoger beroep en met veroordeling van Hefhelp in de kosten van dat hoger beroep."  
    
     
    
      In de vrijwaringszaak
      Bij exploot van 9 juli 2009 is door Hefhelp hoger beroep ingesteld van genoemde vonnissen van 29 juli 2008, 11 november 2008 en 14 april 2009 met dagvaarding van [geïntimeerde (200.038.637/01] tegen de zitting van 28 juli 2009.
    
    
    
    
    Het petitum van het appelexploot luidt: 
    
     "(…) bij arrest, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad, de vonnissen van de rechtbank Leeuwarden, Sector kanton, Locatie Leeuwarden, gewezen op 29 juli 2008, 11 november 2008 en 14 april 2009 onder zaak-/rolnummer: 235057/CV EXPL 07-8389 tussen appellante als eiseres in de vrijwaring en geïntimeerde als gedaagde in de vrijwaring, te vernietigen, en, opnieuw rechtdoende, de vordering van appellante, ertoe strekkende dat geïntimeerde wordt veroordeeld zo mogelijk gelijktijdig met het te wijzen arrest in de zaak tussen Hefhelp en [geïntimeerde], te betalen datgene, waartoe appellante jegens [geïntimeerde] mocht worden veroordeeld met inbegrip van de kostenveroordeling, toe te wijzen, en om  geïntimeerde te veroordelen in de kosten van het geding in eerste aanleg en in hoger beroep." 
    
    
    Hefhelp heeft een memorie van grieven (met twee producties) genomen.
    
    [naam] heeft bij memorie van antwoord in vrijwaring (met één productie) verweer gevoerd, met als conclusie: 
    
    
       "(…) bij arrest, voorzover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:
      -	Hefhelp niet-ontvankelijk te verklaren in het hoger beroep tegen de vonnissen van de
         Rechtbank Leeuwarden, sector kanton, locatie Leeuwarden van 29 juli 2008 en 
         11 november 2008;
      - de vonnissen van de Rechtbank Leeuwarden, sector kanton, locatie Leeuwarden van 
         29 juli 2008, 11 november 2008 en 14 april 2009, zonodig onder verbetering van
         gronden, te bekrachtigen, met veroordeling van Hefhelp in de kosten van de procedure in
         hoger beroep;
      - Hefhelp te veroordelen om de proceskosten te voldoen binnen 14 dagen na dagtekening
         van het arrest, en- voor het geval voldoening van de proceskosten niet binnen de
         gestelde termijn plaatsvindt - te vermeerderen met de wettelijke rente over de proces-
         kosten te rekenen vanaf bedoelde termijn voor voldoening;
      - alsmede Hefhelp te veroordelen, althans ex art. 237 lid 4 Rv een bevelschrift af te geven
         tot betaling van de nakosten ad € 131,-- zonder betekening, dan wel € 199,-- in het geval
         van betekening, te voldoen binnen 14 dagen na dagtekening van het arrest en - voor het
         geval voldoening van de nakosten niet binnen de gestelde termijn plaatsvindt - te
         vermeerderen met de wettelijke rente over de nakosten te rekenen vanaf bedoelde termijn
         voor voldoening."
    
    
    
    
      Voorts in de hoofdzaak en in de vrijwaringszaak
      Vervolgens hebben partijen hun zaken doen bepleiten onder overlegging van pleitnota's door de advocaten van Hefhelp en [naam]. 
    
    
    
      Na afloop van de pleidooien hebben partijen de stukken overgelegd voor het wijzen van arrest. 
      De grieven
      In de hoofdzaak zijn door Hefhelp zeven genummerde grieven opgeworpen, terwijl zij in de vrijwaringszaak twee grieven heeft voorgesteld.
    
    
    
      De beoordeling	 
      In de hoofdzaak en in de vrijwaringszaak
      De feiten
      1.	Tegen de feiten, zoals deze door de kantonrechter in het bestreden tussenvonnis van 29 juli 2008 zijn vastgesteld, is niet gegriefd. Daarom zal ook het hof van die feiten uitgaan. Die feiten komen, aangevuld met enkele feiten die in hoger beroep zijn vastgesteld - kort weergegeven - op het volgende neer.  
      1.1	[echtgenoot van geïntimeerde], de echtgenoot van [geïntimeerde] (hierna: [echtgenoot van geïntimeerde]), is sedert 5 november 1976 tot aan zijn overlijden op [sterfdag] in dienst geweest van Hefhelp.
      1.2	Ingaande 1 januari 1996 is de Algemene Nabestaandenwet (hierna: Anw) in werking getreden als opvolger van de Algemene Weduwen- en Wezenwet. Onder de Anw komen nabestaanden met kinderen van 18 jaar en ouder niet meer voor een nabestaandenuitkering in aanmerking. Om die reden heeft Hefhelp als verzekeringnemer, ten behoeve van haar werknemers - onder wie [echtgenoot van geïntimeerde] - als verzekerden, een collectieve Anw-hiaatverzekering bij Aegon afgesloten. [geïntimeerde] was medeverzekerde en begunstigde. Deze verzekeringsovereenkomst is met ingang van 1 januari 2001 voortgezet voor de periode tot 31 december 2003. 
      1.3	[naam] is de assurantietussenpersoon van Hefhelp.
      1.4	Aegon heeft bij brief van 27 juni 2003 de verzekering met Hefhelp opgezegd tegen 31 december 2003. Een van de redenen daarvoor was de verlaging van de rekenrente. In oktober 2003 heeft Aegon Hefhelp aangeboden de verzekering onder gewijzigde voorwaarden voort te zetten. De wijziging behelsde - voor zover hier van belang - dat de nieuwe verzekering, anders dan onder de oude verzekering, ingeval van overlijden van de verzekerde niet direct daarna tot uitkering komt, maar eerst nadat het jongste kind van verzekerde/begunstigde 18 jaar is geworden. 
      1.5	Hefhelp heeft op 1 april 2004 via [naam] aangegeven akkoord te gaan met de verzekering onder gewijzigde voorwaarden. Bij brief van 7 april 2004, gericht aan Hefhelp, maar geadresseerd per adres aan [naam], heeft Aegon de verlenging van verzekering per 1 januari 2004 bevestigd. In die brief is onder meer vermeld:
      "Bijgaand ontvangt u een exemplaar van de pensioenbrief aan de deelnemers. U dient aan iedere deelnemer een exemplaar van de brief, bij voorkeur op briefpapier van uw onderneming, uit te reiken."  Deze pensioenbrief heeft [echtgenoot van geïntimeerde] niet bereikt.
      1.6	Het jongste kind van [echtgenoot van geïntimeerde] en [geïntimeerde] is geboren op 5 januari 1996.
      1.7	Het verzekerd bedrag (onder de oude polisvoorwaarden) bedraagt over 2004 € 12.486,-- per jaar. De verzekering voorziet in indexering, te betalen uit behaalde overrente.   
    
      
    
      	De gedingen en de beslissingen in eerste aanleg
      2.	[geïntimeerde] heeft, op grond van haar stelling dat Hefhelp en Aegon niet bevoegd waren zonder toestemming van de verzekerde de verzekering onder gewijzigde voorwaarden voort te zetten en zij derhalve onverkort aanspraak heeft op uitkering vanaf de overlijdensdatum van [echtgenoot van geïntimeerde], primair gevorderd Hefhelp en Aegon hoofdelijk te veroordelen tot betaling van € 12.486,-- per jaar, vermeerderd met indexatie,  conform de Anw-hiaatverzekering zoals deze gold voorafgaande aan de wijziging per 1 januari 2004, subsidiair Hefhelp en Aegon uit hoofde van schadevergoeding op grond van onrechtmatige daad hoofdelijk te veroordelen tot betaling van € 12.486,-- per jaar, vermeerderd met indexatie, en meer subsidiair Hefhelp ten titel van schadevergoeding wegens strijd met goed werkgeverschap  te veroordelen tot betaling van € 12.486,-- c.a. per jaar over de periode van 25 november 2004 tot 25 november 2014; de primaire, subsidiaire en meer subsidiaire vorderingen te vermeerderen met rente en incassokosten, alles kosten rechtens.
      2.1	Bij vonnis van 6 november 2007 heeft de kantonrechter Hefhelp op haar daartoe gedaan verzoek toegestaan [naam] in vrijwaring op te roepen. De kantonrechter heeft bij vonnis van 4 december 2007 de door Aegon opgeworpen exceptie van onbevoegdheid afgewezen.
      2.2	Na door Hefhelp en Aegon in de hoofdzaak en door [naam] in de vrijwaringszaak gevoerd verweer heeft de kantonrechter, na de tussenvonnissen van 29 juli 2008 en 11 november 2008 en na een op 14 januari 2009 in de hoofdzaak tussen [geïntimeerde] en Hefhelp gehouden comparitie van partijen, bij eindvonnis van 14 april 2009 in de hoofdzaak Hefhelp veroordeeld om aan [geïntimeerde] te betalen een bedrag van € 111.987,51 ter zake van schade wegens niet-genoten verzekeringsuitkering en een bedrag van € 505,75 ter zake van kosten van de schadeberekening, alsmede de proceskosten van [geïntimeerde], waaronder die van het vrijwaringsincident. 
      De kantonrechter heeft vordering van [geïntimeerde] in de hoofdzaak tegen Aegon afgewezen, met veroordeling van [geïntimeerde] in de kosten van Aegon. Aegon is veroordeeld in de aan de zijde van [geïntimeerde] gevallen kosten van het onbevoegd-heidsincident.
      In de vrijwaringszaak heeft de kantonrechter de vordering van Hefhelp tegen [naam] afgewezen, met veroordeling van Hefhelp in de kosten van die vrijwaring. 
    
    
    
      Voorts in de hoofdzaak    
      3.	Grief I is gericht tegen hetgeen de kantonrechter in rechtsoverweging 6.4 van het tussenvonnis van 29 juli 2008 heeft overwogen.
      3.1.	In de met de grief aangevallen overweging somt de kantonrechter slechts de punten op waaromtrent Hefhelp nadere informatie dient te verstrekken. Het gaat hier derhalve niet om een overweging die geacht kan worden de beslissing van de kantonrechter te dragen.
      3.2	De grief kan niet leiden tot vernietiging van het beroepen vonnis en ontbeert  daarom belang.    		
    
    
    
      4.	Met grief II komt Hefhelp op tegen de overweging van de kantonrechter in het tussenvonnis van 11 november 2008 dat Hefhelp zich niet als goed werkgever heeft gedragen door haar werknemers niet te informeren over de opzegging van de Anw-hiaatverzekering door Aegon per 1 januari 2004 en de per die datum nieuw afgesloten verzekering. 
      4.1	Anders dan Hefhelp kennelijk meent, betekende de nieuwe, per 1 januari 2004, ingegane verzekering een verslechtering ten opzichte van de situatie zoals die onder de tot die datum geldende verzekering bestond. Waar in de oude situatie een uitkering vanaf de overlijdensdatum was gegarandeerd, geldt in de nieuwe situatie dat de verzekering eerst uitkeert nadat het jongste kind 18 jaar is geworden. In het onderhavige geval betekent dit dat de hiaatverzekering eerst in 2014, nadat het jongste kind van [echtgenoot van geïntimeerde] en [geïntimeerde] de 18-jarige leeftijd heeft bereikt, tot uitkering komt. Dat [geïntimeerde] tot die tijd aanspraak heeft op een Anw-uitkering doet er niet af dat sprake is van een verslechtering. Immers in de oude situatie zou zij recht hebben gehad op zowel een Anw-uitkering als een uitkering krachtens de Anw-hiaatverzekering. In die zin was dus sprake van een periode van dubbele dekking. In de nieuwe situatie valt die laatste uitkering - in ieder geval tot in het jaar 2014 - weg. 
      4.2	Onder die omstandigheden lag het naar het oordeel van het hof op de weg van de werkgever om zijn werknemers, voor wie de collectieve hiaatverzekering was afgesloten en die daarvoor ook premie betaalden, tijdig en deugdelijk te informeren over de per 1 januari 2004 veranderde, en ten opzichte van de voordien geldende voorwaarden, verslechterde situatie. 
      4.3	De grief faalt.
    
    
    
      5.	Grief III klaagt dat de kantonrechter ten onrechte heeft overwogen dat Hefhelp aansprakelijk is voor de schade die [geïntimeerde] heeft geleden doordat zij en [echtgenoot van geïntimeerde] niet tijdig door Hefhelp zijn geïnformeerd over de beperking van de dekking van de verzekering zoals die per 1 januari 2004 gold.
      5.1	[geïntimeerde] heeft voldoende aannemelijk gemaakt dat, indien [echtgenoot van geïntimeerde] tijdig en deugdelijk was geïnformeerd over de wijzigingen per 1 januari 2004 voor wat betreft de dekking van de Anw-hiaatverzekering, zij nog maatregelen hadden kunnen nemen om de gevolgen van de verslechterde situatie op te vangen. Het ligt dan ook voor de hand, en het hof acht dit ook hoogst waarschijnlijk, dat als 
      [echtgenoot van geïntimeerde] volledig was ingelicht over de gevolgen en risico's van de per 1 januari 2004 gewijzigde dekking, hij de mogelijkheden van een aanvullende verzekering zou hebben onderzocht. [geïntimeerde] heeft in dit verband in hoger beroep onvoldoende weersproken gesteld dat de premie voor een aanvullende verzekering beperkt zou zijn geweest. Daarin zou voor [echtgenoot van geïntimeerde] dus geen beletsel zijn gelegen om zich aanvullend te verzekeren.
      5.2	Doordat Hefhelp haar werknemers echter geen informatie over de gewijzigde verzekering heeft verstrekt, heeft zij hun de mogelijkheid onthouden om ervoor te kiezen zich aanvullend te verzekeren. Dat [echtgenoot van geïntimeerde] die keuze niet zou hebben gemaakt, is door Hefhelp niet aannemelijk gemaakt.
      5.3	Ook deze grief is tevergeefs voorgedragen.
    
    
    
        6.	In de grieven IV en V klaagt Helfhelp dat de kantonrechter er in zijn vonnissen van 11 november 2008 en 14 april 2009 ten onrechte van uitgaat dat [geïntimeerde] als gevolg van de nieuwe hiaatverzekering schade heeft geleden. De grieven lenen zich voor gezamenlijke behandeling.
      6.1	Bij de behandeling van deze grieven stelt het hof voorop dat Hefhelp kennelijk een beperkte uitleg voorstaat van de verantwoordelijkheid van de werkgever voor de gevolgen die de wijziging van de hiaat-verzekering per 1 januari 2004 met zich bracht.
      Hefhelp heeft de hiaatverzekering onder de destijds geldende condities aan haar werknemers aangeboden. Deze werknemers betaalden daarvoor de volledige premie. Hefhelp heeft vervolgens, zonder medeweten van haar werknemers, ingestemd met een wijziging van de verzekeringsvoorwaarden per 1 januari 2004.  Zoals het hof hiervoor al heeft overwogen betekende de wijziging van de verzekering per 1 januari 2004 voor [geïntimeerde] een verslechtering in de omvang van de dekking. Hefhelp tracht met haar betoog kennelijk ingang te doen vinden dat [geïntimeerde] geen schade kan hebben geleden omdat de hiaatverzekering geen dekking behoefde te bieden gedurende de periode dat [geïntimeerde] aanspraak kon maken op een uitkering uit hoofde van de Anw. Daar gaat het in dit geval echter niet om. Zoals Hefhelp ook zelf al heeft aangevoerd, besloeg de hiaatverzekering in de "oude" vorm een periode van dubbele dekking. Voor die dubbele dekking werd door de werknemer echter wel premie betaald. Nu in de nieuwe situatie de hiaatverzekering ten opzichte van de condities van de vervallen verzekering eerst op een later moment tot uitkering komt, is er in die zin sprake van door [geïntimeerde] geleden schade. 
      6.2	Voor deze schade is Hefhelp aansprakelijk, nu zij in strijd met haar plicht als goed werkgever niet heeft gezorgd voor tijdige en deugdelijke informatie over de gewijzigde situatie en aldus [echtgenoot van geïntimeerde] de mogelijkheid heeft onthouden zich elders aanvullend te verzekeren, althans de mogelijkheden daartoe te onderzoeken.
      6.3	Hefhelp heeft nog aangevoerd dat de kantonrechter in feite buiten de grenzen van de rechtsstrijd is getreden door te oordelen dat aannemelijk is dat [echtgenoot van geïntimeerde] aanvullende maatregelen zou hebben getroffen. Het hof merkt die stelling niet aan als een verholen grief, te meer nu op dit punt het betoog van Hefhelp deugdelijke onderbouwing ontbeert en dit gebrek ook niet ten pleidooie is hersteld, nog daargelaten dat de grief niet voldoet aan het kenbaarheidsvereiste.   
      6.4	De grieven slagen derhalve niet.
    
    
    
      7.	In grief VI betoogt Hefhelp, meer subsidiair, dat de kantonrechter ten onrechte geen rekening heeft gehouden met het feit dat Helfhelp over het toe te wijzen schadebedrag loonbelasting dient af te dragen.
      7.1	Het hof volgt Hefhelp in haar betoog dat in het onderhavige de schadeuitkering in zodanig verband staat met de arbeidsovereenkomst tussen Hefhelp en [echtgenoot van geïntimeerde],   dat daardoor die uitkering onderhevig is aan loonheffing. In die zin moet als vanzelfsprekend worden geoordeeld dat de schadeuitkering als een bruto-bedrag wordt vastgesteld. 
      7.2	Alhoewel de kantonrechter dit niet met zoveel woorden heeft overwogen, blijkt niet dat hij het voorgaande heeft miskend. Daarom faalt ook deze grief.
    
    
    8.	Met grief VII is slechts beoogd het geschil in volle omvang aan het hof voor te leggen. De grief mist daarmee zelfstandige betekenis en behoeft derhalve geen verdere bespreking.
      
    
      Voorts in de vrijwaringszaak
      	De ontvankelijkheid van het hoger beroep
      9.	Blijkens het petitum van de appeldagvaarding heeft Hefhelp ook de tussenvonnissen van 29 juli 2008 en 11 november 2008 in het hoger beroep betrokken. Tegen deze tussenvonnissen zijn echter geen grieven gericht. Daarom is Hefhelp niet-ontvankelijk in het hoger beroep, voor zover tegen genoemde tussenvonnissen gericht. 
    
    
    10.	Met grief I komt Hefhelp op tegen het oordeel van de kantonrechter in het vonnis van 14 april 2009 dat niet aannemelijk is geworden dat [naam] tekort geschoten is in haar verplichtingen als assurantietussenpersoon en dat daarom de vordering van Hefhelp op [naam] moet worden afgewezen.
    	
    
      11.	Voorop staat dat een assurantietussenpersoon tegenover zijn opdrachtgever de zorg dient te betrachten die van een redelijk bekwaam en redelijk handelend beroepsgenoot mag worden verwacht. Tot zijn taak - het waken voor de belangen van de verzekeringnemers bij de tot zijn portefeuille behorende verzekeringen - behoort in beginsel ook dat de assurantietussenpersoon de verzekeringnemer tijdig opmerkzaam maakt op de gevolgen die hem bekend geworden feiten voor de dekking van de tot zijn portefeuille behorende verzekeringen kunnen hebben 
      (vgl. HR 10 januari 2003, LJN: AF0122).
    
    
    
      12.	Aegon heeft bij brief van 22 oktober 2003, gericht aan Hefhelp met kopie aan [naam], mededeling gedaan omtrent de verschillen tussen de tot dan lopende Anw-hiaatverzekering en de per 1 januari 2004 geldende condities voor de hiaat-verzekering. Naar het oordeel van het hof bevat die brief een voldoende duidelijke uiteenzetting van de vanaf 1 januari 2004 geldende situatie. Bovendien betreft het hier ook niet een moeilijk te begrijpen materie, niettegenstaande de ingrijpende gevolgen die de wijziging met zich bracht.
      Kennelijk achtte Hefhelp het ook niet nodig naar aanleiding van deze brief van Aegon aan [naam] een gerichte hulp- of adviesvraag te stellen.
      12.1	Hefhelp heeft weliswaar de model-pensioenbrief, welke bij brief van Aegon d.d. 7 april 2004 aan [naam] is gezonden en welke [naam] blijkens haar schrijven van 19 april 2004 aan Hefhelp zou doen toekomen, niet ontvangen, doch gesteld noch gebleken is dat Hefhelp er vervolgens bij [naam] op heeft aangedrongen die pensioenbrief alsnog toe te zenden. Om die reden kon bij [naam] ook niet bekend zijn dat Hefhelp de bewuste pensioenbrief kennelijk niet had ontvangen.
      12.2	Bezien in het licht van deze omstandigheden, en afgezet tegen het hiervoor onder 11 neergelegde criterium betreffende de reikwijdte van de zorgplicht van de assurantietussenpersoon, heeft Hefhelp volstrekt onvoldoende aannemelijk gemaakt dat [naam] tekort is geschoten in haar verplichtingen jegens Hefhelp.
      12.3	De grief faalt.
    
    
    13.	Grief II mist zelfstandige betekenis. De grief beoogt immers het geschil in volle omvang aan het hof voor te leggen. Voor behandeling van deze grief bestaat derhalve geen aanleiding.
    
    
      	Slotsom   
      In de hoofdzaak
      14.	Het falen van de grieven betekent dat de vonnissen waarvan beroep dienen te worden bekrachtigd. Het hof zal echter ter vermijding van executieperikelen verstaan dat het in de eerste zin van het dictum in het eindvonnis van 14 april 2009 toegewezen bedrag van € 111.987,51 een brutobedrag betreft.
      14.1	Hefhelp zal als de in het ongelijk te stellen worden veroordeeld in de kosten van het geding in hoger beroep (3 procespunten, tarief V).
    
    
    
      In de vrijwaringszaak
      15.	Hefhelp zal niet-ontvankelijk worden verklaard in het hoger beroep van de tusssenvonnissen van 29 juli 2008 en 11 november 2008.
      15.1	Het falen van de grieven brengt met zich dat het vonnis van 14 april 2009 waarvan beroep dient te worden bekrachtigd.
      15.2	Hefhelp zal als de in het ongelijk te stellen worden veroordeeld in de kosten van het geding in hoger beroep (3 procespunten, tarief V), te vermeerderen met wettelijke rente als gevorderd. 
      15.3	[naam] heeft ten slotte nog aanspraak gemaakt op nakosten. Criterium voor de toewijzing van deze kosten is of het hof over voldoende feitelijke gegevens beschikt om de gevorderde nakosten (vooraf) te kunnen begroten. Omdat het hof niet over deze gegevens beschikt, leidt zulks tot afwijzing van de vordering op dit punt. 
    
    
    
    
      De beslissing
      Het gerechtshof:
    
    
    
      In de hoofdzaak
      bekrachtigt de bestreden vonnissen van de kantonrechter van 29 juli 2008, 
      11 november 2008 en 14 april 2009;
    
    
    verstaat dat het in de eerste zin van het dictum van het eindvonnis van 14 april 2009 toegewezen bedrag van € 111.987,51 een bruto-bedrag betreft; 
    
    veroordeelt Hefhelp in de kosten van het geding en begroot die tot aan deze uitspraak aan de zijde van [geïntimeerde] op € 262,-- aan verschotten en op € 7.896,-- aan geliquideerd salaris voor de advocaat;
    
    
      In de vrijwaringszaak
      verklaart Hefhelp niet-ontvankelijk in het hoger beroep van de tussenvonnis van 29 juli 2008 en 11 november 2008;
    
    
    bekrachtigt het bestreden vonnis van de kantonrechter van 14 april 2009;
    
    veroordeelt Hefhelp in de kosten van het geding en begroot die tot aan deze uitspraak aan de zijde van [naam] op € 262,-- aan verschotten en op € 7.896,-- aan geliquideerd salaris voor de advocaat; 
    
    veroordeelt Hefhelp deze proceskosten binnen 14 dagen na dagtekening van dit arrest aan [naam] te betalen en veroordeelt Hefhelp voorts - voor het geval voldoening van de proceskosten binnen deze termijn niet plaatsvindt - tot betaling van de wettelijke rente over de proceskosten vanaf bedoelde termijn voor betaling tot de dag der voldoening;
    
    
      verklaart dit arrest voor wat betreft de proceskostenveroordeling uitvoerbaar bij voorraad;
      wijst af het meer of anders gevorderde.
    
    
    Aldus gewezen door mrs. K.E. Mollema, M.E.L. Fikkers en D.J. Buijs, en uitgesproken door de rolraadsheer ter openbare terechtzitting van dit hof van dinsdag 9 november 2010 in bijzijn van de griffier.