ECLI:NL:RBAMS:2024:6719, Rechtbank Amsterdam, 30-10-2024, 746454 HA ZA 24-144
Rechtbank Amsterdam — Uitspraak 
Datum: 2024-10-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Civiel recht; Verbintenissenrecht

Samenvatting: Omzetgarantie. Onvoorziene omstandigheden, oorlog in oekraine.

RECHTBANK Amsterdam
    
    
      Civiel recht 
    
    
    
      Zaaknummer: C/13/746454 / HA ZA 24-144
    
    
    
      
        Vonnis van 30 oktober 2024
      
    
    
    
      in de zaak van
    
    
    
      
        STANDBY LOGISTICS WAREHOUSING B.V., 
      te Haarlemmermeer,
      eiseres in conventie,
      verweerster in reconventie,
      advocaat: mr. F.G. Horsting,
    
    
    
      tegen
    
    
    
      
        ASL DUTCH B.V., 
      te Amsterdam,
      gedaagde in conventie,
      eiseres in reconventie,
      advocaat: mr. M.J.W. van Osch.
    
    
    
      Partijen worden hierna Standby Logistics en ASL Dutch genoemd.
    
    
    
  
  
    
      1De procedure
    
    
      1.1.
      Het verloop van de procedure blijkt uit:
      - de dagvaarding van 6 februari 2024, met producties,
      - de conclusie van antwoord, tevens conclusie van eis in reconventie, met producties,
      - de conclusie van antwoord in reconventie, met producties,
      - het tussenvonnis van 5 juni 2024,
      - de mondelinge behandeling van 19 september 2024.
      
    
    
      1.2.
      Ten slotte is vonnis bepaald.
      
    
  
  
    
      2De feiten
    
    
      2.1.
      Standby Logistics is een logistiek bedrijf dat zich hoofdzakelijk richt op het transporteren en afhandelen van luchtvracht. ASL Dutch is een internationaal logistiek bedrijf dat voor haar klanten goederen vanuit China naar Nederland transporteert. 
      
    
    
      2.2.
      Tussen Standby Logistics en ASL Dutch is op 6 maart 2020 een zogenaamd ‘standard warehouse contract’ tot stand gekomen. Op grond daarvan droeg Standby Logistics zorg voor de afhandeling en de opslag van door ASL Dutch geïmporteerde goederen in het ‘warehouse’ van Standby Logistiscs op Schiphol. De looptijd van de overeenkomst was drie jaar met een opzeggingstermijn van zes maanden. In de overeenkomst werd een vast tarief per kilogram afgesproken met een indexatie van 2% per jaar. In artikel 5.1 van de overeenkomst garandeerde ASL Dutch vanaf 1 januari 2020 2.400.000 kilogram per jaar te laten afhandelen, gemiddeld 200.000 kilogram per maand. Indien het vrachtvolume minder zou zijn, dan zou het verschil in rekening worden gebracht tegen hetzelfde tarief als waarvoor de vracht werd afgehandeld. In artikel 5.2.1 was bepaald dat Standby Logistics de goederen binnen 18 uur (KLM 24 uur) na ontvangst van het bericht van aankomst moest afhalen, bij gebreke waarvan alle extra (opslag)kosten voor rekening van Standby Logistics zouden zijn.
      
    
    
      2.3.
      In 2022 is veel minder afgenomen dan de 2.400.000 kilogram waartoe de overeenkomst verplichtte. Volgens Standby Logistics zou slechts 297.303 kilogram zijn afgehandeld en zou dit neerkomen op een door ASL Dutch te betalen bedrag vanwege het vrachtvolumetekort van € 213.661,61. Volgens ASL Dutch was het volumetekort minder groot, maar dat er een volumetekort was heeft zij erkend. Partijen hebben daarna onderhandeld over de financiële consequenties daarvan en over een eventuele aanpassing van de afspraken over 2023.   
      
    
    
      2.4.
      Op 31 januari 2023 heeft Standby Logistics twee facturen aan ASL Dutch gestuurd van € 25.000 en € 15.0000 die betrekking hadden op het volumetekort in 2022. Partijen waren op dat moment nog in onderhandeling. 
      
    
    
      2.5.
      
        Bij e-mail van 24 april 2023 heeft Standby Logistics het volgende aan ASL Dutch
        geschreven:
      
      
      
        
          “1 believe we will not solve our difficulties. We also are a victim of the situation you describe but it seams you only want us to take the risk, damage and costs. This is not honest we believe and we already made a high adjustment (50% less freight per year on which we both agreed on) to our contract.
        
      
      
      
        
          So hereby our final offer and conclusion:
        
      
      
        - For 2022 you will pay the two invoices we already send you for the total amount of € 40.000,00 (numbers [factuurnummer 1] + [factuurnummer 2] ) and then 2022 is solved and finished.
      
      
        - For 2023 you will pay us the increased price we have agreed on (€0,1 05 p/kg) plus we will keep you to our offer of 100.000kg per month (instead of 200.000 kg p/month). Less kg
      
      
        we will bill to you at the end of our agreement/contract.
      
      
        - Hereby we end our contract from the first of May 2023 in 6 (six) month as agreed in our contract and so our contract ends on the first of November 2023.
      
      
      
        
          We are very sorry, but we don’t see another solution for our impasse.”
        
      
      
    
    
      2.6.
      ASL Dutch heeft de twee facturen voor het tekort in 2022 voldaan.
      
    
    
      2.7.
      Op 22 september 2023 heeft Standby Logistics ASL Dutch een factuur ( [factuurnummer 3] ) gestuurd van € 110.820,68 voor het volumetekort over 2023 op basis van haar ‘final offer’ van 24 april 2023. Daarbij heeft zij er rekening mee gehouden dat zij de overeenkomst heeft opgezegd en dat deze per 1 november 2023 zou eindigen. De afnameverplichting over 2023 zag daarom op tien maanden in plaats van op twaalf maanden, zodat de afnameverplichting over 2023 1.000.000 kilogram bedroeg (namelijk 1.2000.000 x 10/12 maanden). Van die 1.000.000 kilogram had ASL Dutch in 2023 nog 127.740 kilogram door Standby Logistics laten afhandelen, zodat ASL Dutch volgens Standby Logistics nog 1.000.000 - 127.740 = 872.260 kilogram x € 0,105 x 1,21 btw = € 110.820,68 incl. BTW verschuldigd was. De betalingstermijn op de factuur was 30 dagen. 
      
    
    
      2.8.
      Op diezelfde datum, 22 september 2023, heeft Standby Logistics ASL Dutch een aanmaning gestuurd voor het hiervoor genoemde bedrag van € 110.820,68 in verband met het volumetekort en voor een aantal openstaande reguliere facturen die betrekking hadden op week 25, 26, 28, 30 en 32:
      - Factuur [factuurnummer 4] van 29 juni 2023 (week 25) voor € 981,65 exclusief btw (geen btw op de factuur);
      - Factuur [factuurnummer 5] van 10 juli 2023 (week 26) voor € 582,02 (geen btw op de factuur); 
      - Factuur [factuurnummer 6] van 21 juli 2023 (week 28) voor € 1.016,83 (geen btw op de factuur); 
      - Factuur [factuurnummer 7] van 11 augustus 2023 (week 30) voor 45,38 (geen btw op de factuur);  
      - Factuur [factuurnummer 8] van 18 augustus 2023 (week 32) voor € 146,48 (geen btw op de factuur).
      
    
    
      2.9.
      Op 17 oktober 2023 heeft Standby Logistics in aanvulling op de eerdere factuur over het tekort nog € 105.000,00 exclusief btw, ofwel € 127.050,00 inclusief btw, gefactureerd waarbij zij in de omschrijving heeft verwezen naar de oorspronkelijke afnameverplichting. 
      
    
    
      2.10.
      Bij brief van 20 november 2023 heeft Standby Logistics ASL Dutch gesommeerd om uiterlijk op 29 november 2023 € 240.643,02 te betalen.
      
    
    
      2.11.
      Op 25 en 26 januari 2024 heeft Standby Logistics conservatoir derdenbeslag gelegd onder een aantal handelsrelaties van ASL Dutch en onder de Rabobank. 
      
    
  
  
    
      3Het geschil
    
    
      
        in conventie
      
    
    
    
      3.1.
      Standby Logistics vordert veroordeling van ASL Dutch tot betaling van € 240.643,32, vermeerderd met rente en kosten. Dit bedrag is de optelsom van de hiervoor onder 2.7 tot en met 2.9 genoemde facturen. Zij vordert de wettelijke handelsrente, en wel per 30 november 2023, de dag na de in de brief van 20 november 2023 genoemde uiterste betaaldatum.
      
    
    
      3.2.
      ASL Dutch voert daartegen onder meer aan dat tussen partijen een schikking tot stand is gekomen, waarop de factuur van 17 oktober 2023 voor € 127.050,00 in ieder geval afketst. Daarnaast beroept zij zich op onvoorziene omstandigheden, te weten het uitbreken van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne als gevolg waarvan het luchtvrachtverkeer vanuit China veel duurder werd en sterk afnam. Ook beroept zij zich op overmacht. Ten slotte is bij twee facturen ten onrechte btw in rekening gebracht en kloppen de tarieven volgens ASL Dutch niet.
      
    
    
      3.3.
      Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan.
      
      
      
      
      
        
          in reconventie
        
      
      
    
    
      3.4.
      
        ASL Dutch vordert veroordeling van Standby Logistics tot betaling van € 117.912,12, vermeerderd met rente en kosten. Zij legt daaraan ten grondslag dat zij nog € 52.014,12 aan opslagkosten van Standby Logistics te vorderen heeft op grond van artikel 5.2.1. van het contract, waarin staat dat kosten zijn verschuldigd als vracht niet tijdig wordt opgepikt (zie 2.2). Het gaat om twee facturen van 21 maart 2023 van € 69,31 en € 91,31, een factuur van 8 juni 2023 van € 57,53 en een factuur van 30 juni 2023 van € 51.795,96. 
        Daarnaast vordert ASL Dutch salariskosten van haar medewerker [naam 1] van in totaal € 65.898,00 over 2021 tot en met 2023. Omdat Standby Logistics te kort schoot in de nakoming van werkzaamheden genoemd in artikel 3.1. van het contract, heeft ASL Dutch [naam 1] voor deze werkzaamheden moeten inzetten. [naam 1] kon daardoor zijn eigen werkzaamheden voor ASL Dutch niet verrichten.
      
      
    
    
      3.5.
      Standby Logistics voert hiertegen aan dat het bedrag van € 52.014,12 voor het grootste deel bestaat uit een factuur die haar onbekend is en waarvoor ook iedere grondslag ontbreekt. Voor een bedrag van € 218,77 beroept zij zich op verrekening. Zij voert verder aan niet te zijn tekortgeschoten en niet aansprakelijk te zijn voor het salaris van [naam 1] .  
      
    
    
      3.6.
      Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan.
      
    
  
  
    
      4De beoordeling
    
    
      
        in conventie:
      
    
    
    
      
        Schikking
      
    
    
      4.1.
      Een overeenkomst komt tot stand door een aanbod en de aanvaarding daarvan (artikel 6:217, lid 1 Burgerlijk Wetboek (BW)). De hiervoor onder 2.5. aangehaalde e-mail van Standby Logistics van 24 april 2023 bevat een aanbod tot een financiële regeling voor zowel 2022 als 2023. ASL Dutch heeft hierop slechts gereageerd door betaling van het bedrag van € 40.000,00, waarmee 2022 zou zijn geregeld. Verder heeft zij niets betaald of toegezegd. Deze ‘aanvaarding’ week dan ook zodanig af van het aanbod, dat geen sprake is van een algehele schikking die aan verdere invordering in de weg zou staan. Zo mochten partijen dat in de gegeven omstandigheden over en weer op grond van elkaar gedragingen en verklaringen ook niet opvatten.
      
      
        
          Overmacht
        
      
    
    
      4.2.
      Het beroep op overmacht gaat niet op. Zoals Standby Logistics terecht heeft aangevoerd, vormt de door ASL Dutch verstrekte garantie een rechtshandeling krachtens welke de tekortkoming waar het hier om gaat – in de woorden van artikel 6:75 BW – voor haar rekening komt.
      
      
        
          Onvoorziene omstandigheden
        
      
    
    
      4.3.
      De Russische inval in Oekraïne eind februari 2022 en de daarop volgende jaren durende oorlog is een onvoorziene omstandigheid waarmee partijen ten tijde van het sluiten van de overeenkomst in maart 2020 geen rekening hebben gehouden. Gevolg daarvan is dat de meeste vluchten tussen China en Nederland een heel eind moeten omvliegen. Alleen Chinese maatschappijen vliegen nog over Rusland, maar die hebben hun tarieven flink verhoogd. 	
      
    
    
      4.4.
      Het had op de weg van ASL Dutch gelegen om met cijfers aan te tonen in welke mate haar handel door deze oorlog is geraakt. Dat heeft zij niet gedaan. Toch is er aanleiding het beroep op onvoorziene omstandigheden gedeeltelijk te honoreren, ofschoon terughoudendheid daarbij op zijn plaats is. Partijen zijn het er namelijk over eens dat de marge op de door ASL Dutch ingevoerde goederen heel gering is en dat ASL Dutch het van de grote volumes moet hebben. Een geringe stijging van de vrachtprijzen zal voor haar dan ook grote gevolgen hebben. Ter zitting is namens ASL Dutch verklaard dat zij inmiddels zelfs is moeten overgaan op vervoer over zee. Standby Logistics, die hierop als geen ander zicht moet hebben gehad, heeft niet voor niets aangeboden de gegarandeerde afname voor 2023 te halveren. Dit past bij de gevolgen van onvoorziene omstandigheden die niet voor rekening komen van degene die zich op wijziging beroept, maar uiteraard ook niet geheel voor Standby Logistics, die speciaal voor de goederen van ASL Dutch extra opslagruimte heeft gehuurd. Ook de volgens contract verhoogde prijs voor 2023 past bij een dergelijke oplossing. In haar primaire verweer dat een schikking zou zijn getroffen ging ASL Dutch overigens zelf ook van die verhoogde prijs uit.
      
    
    
      4.5.
      Al met al mocht Standby Logistisc in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid geen ongewijzigde instandhouding van de overeenkomst verwachten en is er aanleiding die te wijzigen overeenkomstig het aanbod uit de e-mail  van 24 april 2023.
      
      
        
          Btw
        
      
    
    
      4.6.
      Over de facturen voor afhandeling is geen btw verschuldigd. Over het bedrag van € 40.000,00 dat in de plaats kwam van de afnameverplichting 2022 is ook geen btw in rekening gebracht. Als het nu toe te wijzen bedrag wordt gezien als een vorm van vervangende schadevergoeding, dan is daarover ook geen btw verschuldigd. De bedragen zullen daarom zonder btw worden toegewezen.
      
      
        
          Slotsom
        
      
    
    
      4.7.
      
        Samen met de in 2.8. vermelde, niet betwiste reguliere facturen en na verrekening met de hierna in reconventie te noemen erkende tegenvordering van € 218,77 komt het toewijsbare bedrag op € 94.240,91. 
        Daarover zal de wettelijke handelsrente als niet weersproken worden toegewezen vanaf 30 november 2023 tot aan de algehele voldoening.
      
      
      
        
          Beslagkosten
        
      
    
    
      4.8.
      Standby Logistics vordert ASL Dutch te veroordelen tot betaling van de beslagkosten. Deze vordering is gelet op het bepaalde in artikel 706 Rv toewijsbaar. De beslagkosten worden vastgesteld op € 2.158,77 voor kosten deurwaardersexploten, € 688,00 voor griffierecht en € 2.714,00 voor salaris advocaat (1,0 punt × € 2.714,00), totaal € 5.560,77. De kosten voor deurwaardersexploten kunnen als volgt worden gespecificeerd:
      
        
          exploot beslag onder de coöperatie Coöperatieve Rabobank U.A. 	25-1-‘24 € 286,94;
        
        
          exploot beslag onder Worldwide Flight Services Holland B.V.	 	26-1-‘24 € 282,27;
        
        
          exploot beslag onder Menzies World Cargo (Amsterdam) B.V. 	26-1-’24 € 282,27;
        
        
          exploot beslag onder DHL Aviation (Netherlands) B.V. 	 	26-1-’24 € 282,27;
        
        
          exploot beslag onder DNATA B.V. 				 	26-1-’24 € 282,27;
        
        
          exploot beslag onder Swissport Cargo Services the Netherlands B.V. 	26-1-’24 € 282,27;
        
        
          exploot beslag onder Koninklijke Luchtmacht Maatschappij N.V.	26-1-’24 € 282,27;
        
        
          betekening beslagen aan ASL Dutch					30-1-’24 € 97,57;
        
        
          betekening dagvaarding aan coöperatie Coöperatieve Rabobank U.A	14-2-’24 € 80,64.
        
      
      
      
        
          Proceskosten
        
      
    
    
      4.9.
      ASL Dutch is grotendeels in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) betalen. De proceskosten van Standby Logistics worden begroot op:
      
        
          
          
          
          
          
            
              
                - kosten van de dagvaarding
              
              
                €
              
              
                115,22
              
              
                
              
            
            
              
                - griffierecht
              
              
                €
              
              
                5.929,00
              
              
                
              
            
            
              
                - salaris advocaat
              
              
                €
              
              
                5.428,00
              
              
                (2 punten × € 2.714,00)
              
            
            
              
                - nakosten
              
              
                €
              
              
                139,00
              
              
                (plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing)
              
            
            
              
                Totaal
              
              
                €
              
              
                11.611,22
              
              
                
              
            
          
        
      
      
    
    
      4.10.
      De gevorderde wettelijke rente over de proceskosten wordt toegewezen zoals vermeld in de beslissing.
      
      
        
          in reconventie:
        
      
      
      
        
          Facturen
        
      
    
    
      4.11.
      De vordering van € 52.014,12 bestaat allereerst uit drie facturen voor kleine bedragen van in totaal € 218,77. Standby Logistics heeft de verschuldigdheid daarvan erkend, maar heeft zich beroepen op verrekening. Dat is in conventie gebeurd (zie hiervoor 4.7). 
      
    
    
      4.12.
      
        De vierde factuur, van 30 juni 2023 voor een bedrag van € 51.795,96, valt zoals Standby Logistics heeft laten zien geheel uit de toon, vergeleken met de facturen voor veelal kleinere bedragen die ASL Dutch steeds placht te sturen als het ging om te laat opgepikte vracht. Op een overzicht van openstaande rekeningen dat ASL Dutch op 1 augustus 2023 aan Standby Logistics toestuurde met het verzoek om betaling, komen wel de hiervoor bedoelde drie kleinere facturen voor, maar niet deze grote, die toch van 30 juni 2023 dateert. Standby Logistics is ook niet eerder aangemaand om deze factuur te betalen.
        Standby Logistics heeft bij antwoord zes regels van de door ASL Dutch overgelegde specificatie van de factuur van 30 juni 2023 onder de loep genomen en gemotiveerd duidelijk gemaakt waarom zij vijf daarop vermelde bedragen niet hoeft te betalen. De zesde regel van de specificatie ziet op te laat opgehaalde vracht waarvan de extra kosten al waren doorbelast op één van de drie hiervoor genoemde facturen die voor verrekening in aanmerking komen.
        Tegenover deze gemotiveerde betwisting heeft ASL Dutch niet kunnen uitleggen waarom de bedragen op deze ongewone factuur niettemin verschuldigd zouden zijn. Dit deel van de vordering is dan ook niet toewijsbaar.
      
      
      
        
          Loonkosten [naam 1]
        
      
    
    
      4.13.
      Partijen zijn het erover eens dat het tot de taken van Standby Logistics behoorde om de dozen met goederen gereed te zetten voor inspectie door de douane en deze inspectie ook verder te begeleiden. Zij zijn het er ook over eens dat de individuele producten zo specifiek waren dat er een medewerker van ASL Dutch bij nodig was om die uit de dozen te halen, aan de douane te tonen en toe te lichten. Dat deed eerst [naam 2] en later [naam 1] . ASL Dutch heeft niet toegelicht in welk opzicht Standby Logistics hier zou zijn tekortgeschoten en welke extra werkzaamheden [naam 1] als gevolg daarvan heeft moeten verrichten. Zij heeft Standby Logistics op dit punt ook niet in gebreke gesteld. Ook dit deel van de vordering zal worden afgewezen.
      
      
        
          Proceskosten
        
      
    
    
      4.14.
      ASL Dutch is grotendeels in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) betalen. De proceskosten van Standby Logistics worden begroot op:
      
        
          
          
          
          
          
            
              
                - salaris advocaat
              
              
                €
              
              
                1.357,00
              
              
                (1 punt × factor 0,5 × € 2.714,00)
              
            
            
              
                - nakosten
              
              
                €
              
              
                139,00
              
              
                (plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing)
              
            
            
              
                Totaal
              
              
                €
              
              
                1.496,00
              
              
                
              
            
          
        
      
      
    
    
      4.15.
      De gevorderde wettelijke rente over de proceskosten wordt toegewezen zoals vermeld in de beslissing.
      
    
  
  
    
      5De beslissing
    
    
      De rechtbank
    
    
    
      
        in conventie
      
    
    
    
      5.1.
      veroordeelt ASL Dutch om aan Standby Logistics te betalen een bedrag van € 94.240,91, te vermeerderen met de wettelijke handelsrente als bedoeld in artikel 6:119a BW over het toegewezen bedrag, met ingang van 30 november 2023, tot de dag van volledige betaling,
      
    
    
      5.2.
      veroordeelt ASL Dutch in de beslagkosten, tot op heden vastgesteld op € 5.560,77, te vermeerderen met de wettelijke rente als bedoeld in artikel 6:119 BW over dit bedrag met ingang van de vijftiende dag na deze uitspraak tot de dag van volledige betaling,
      
    
    
      5.3.
      veroordeelt ASL Dutch in de proceskosten van € 11.611,22, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, 
      
    
    
      5.4.
      verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
      
    
    
      5.5.
      wijst het meer of anders gevorderde af,
      
      
        
          in reconventie
        
      
      
    
    
      5.6.
      wijst de vorderingen van ASL Dutch af,
      
    
    
      5.7.
      veroordeelt ASL Dutch in de proceskosten van € 1.496,00, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, 
      
    
    
      5.8.
      verklaart deze proceskostenveroordeling uitvoerbaar bij voorraad,
      
      
      
        
          in conventie en in reconventie
        
      
      
    
    
      5.9.
      veroordeelt ASL Dutch tot betaling van € 92,00 plus de kosten van betekening als ASL Dutch niet tijdig aan de veroordelingen voldoet en het vonnis daarna wordt betekend, 
      
    
    
      5.10.
      veroordeelt ASL Dutch tot betaling van de wettelijke rente als bedoeld in artikel 6:119 BW over de proceskosten als deze niet binnen veertien dagen na aanschrijving zijn betaald,
      
    
    
      5.11.
      verklaart de beslissingen onder 5.9 en 5.10 uitvoerbaar bij voorraad,
      
    
    
      5.12.
      wijst het meer of anders gevorderde af.
      
      
        Dit vonnis is gewezen door mr. A.J. Beukenhorst, bijgestaan door mr. K.E. Beerlage, griffier, en in het openbaar uitgesproken op 30 oktober 2024