ECLI:NL:RBDHA:2026:4953, Rechtbank Den Haag, 11-03-2026, NL26.9683
Rechtbank Den Haag — Uitspraak 
Datum: 2026-03-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht

Samenvatting: Bewaring ex artikel 59a van de Vw.

RECHTBANK DEN HAAG
  
  
    Zittingsplaats Groningen
  
  
    Bestuursrecht
  
  
    zaaknummer: NL26.9683
  
  
    uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
  
    
      
      [naam], eiseres,
    
      V-nummer: [v-nummer:],
      (gemachtigde: mr. M. Pater),
    
    
    
      en
    
    
  
  
    de minister van Asiel en Migratie,
    (gemachtigde: mr. V.R. Bloemberg).
    
    
  
  
    Inleiding
    
    
      1. De minister heeft op 18 februari 2026 aan eiseres de maatregel van bewaring op grond van artikel 59a van de Vw opgelegd.
    
    
    
      1.1.
      Eiseres heeft tegen de maatregel van bewaring op beroep ingesteld. Dit beroep moet ook worden aangemerkt als een verzoek om toekenning van schadevergoeding.
      
    
    
      1.2.
      Op 3 maart 2026 heeft de minister de bewaring opgeheven, omdat eiseres is overgedragen aan Zweden. De gemachtigde van eiseres heeft de rechtbank laten weten het beroep te handhaven.
      
    
    
      1.3.
      De rechtbank heeft het beroep op 6 maart 2026 op zitting behandeld. Mr. Pater is verschenen op de rechtbank in Groningen. De minister heeft zich op de rechtbank laten vertegenwoordigen door zijn gemachtigde. De rechtbank heeft het onderzoek op de zitting gesloten. 
      
      
    
  
  
    Beoordeling door de rechtbank 
    
    
      2. In de maatregel van bewaring heeft de minister overwogen dat de openbare orde de maatregel vordert, omdat het risico bestaat dat eiseres zich aan het toezicht zal onttrekken en eiseres de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert. De minister heeft hieraan ten grondslag gelegd dat eiseres:
    
    
    
    
      
        (zware gronden)
      
      3a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan;3b. zich in strijd met de Vreemdelingenwetgeving gedurende enige tijd aan het toezicht op vreemdelingen heeft onttrokken;
      3e. in verband met haar aanvraag om toelating onjuiste of tegenstrijdige gegevens heeft
      verstrekt met betrekking tot haar identiteit, nationaliteit of de reis naar Nederland of een
      andere lidstaat;3k. een overdrachtsbesluit heeft ontvangen en geen medewerking verleent aan de overdracht aan de lidstaat die verantwoordelijk is voor de behandeling van het asielverzoek.
      
        (lichte gronden)
      
      4a. zich niet aan één of meer andere voor de vreemdeling geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 heeft gehouden;
      4c. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;4d. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan. 
    
    
    
      2.1.
      De minister heeft de gronden in de maatregel nader gemotiveerd. Verder heeft de minister gemotiveerd waarom een minder dwingende maatregel (lichter middel) niet doeltreffend kan worden toegepast.
      
      
        
          Voortraject 
        
      
      
      3. De rechtbank stelt vast dat eiseres de procedure voorafgaand aan de inbewaringstelling niet heeft bestreden. De bewaring is niet op die grond onrechtmatig.
      
      
        
          Grondslag 
        
      
      
      4. De rechtbank is van oordeel dat eiseres valt onder de in artikel 59a van de Vw genoemde categorie vreemdelingen. Er bestaat een concreet aanknopingspunt voor een overdracht zoals bedoeld in de Dublinverordening. Op 24 april 2025 heeft eiseres een overdrachtsbesluit gekregen, omdat Zweden verantwoordelijk is voor de behandeling van haar asielaanvraag.
      
      
        
          Gronden 
        
      
      
      5. De zware en lichte gronden zijn door eiseres op de zitting niet betwist. De rechtbank is van oordeel dat de zware en lichte gronden aan de maatregel ten grondslag kunnen worden gelegd en dat deze, in samenhang gezien, voldoende zijn om de maatregel van bewaring te kunnen dragen en dat voldoende grond bestaat voor het standpunt van de minister dat een significant risico bestaat dat eiseres zich aan het toezicht zal onttrekken.
      
      
        
          Lichter middel 
        
      
      
      6. Eiseres stelt zich op het standpunt dat er in haar geval sprake was van bijzondere omstandigheden die hadden moeten leiden tot de toepassing van een lichter middel. Hoewel er voldoende gronden aanwezig waren voor het opleggen van de maatregel, was er geen sprake van een significant risico op onttrekking. Eiseres wilde in eerste instantie niet terugkeren naar Zweden vanwege de ervaringen met haar schoonvader die ze daar heeft gehad. Na een gesprek met Vluchtelingenwerk heeft ze besloten toch terug te willen keren, en heeft ze zich gemeld in Ter Apel. Hierbij speelt mee dat eiseres in verwachting is. Omdat eiseres sindsdien haar medewerking verleent, was er geen noodzaak voor de maatregel van bewaring.
      
    
    
      6.1.
      De rechtbank is van oordeel dat de minister terecht geen aanleiding heeft gezien om aan eiseres een lichter middel dan de maatregel van bewaring op te leggen. In dit kader acht de rechtbank van belang dat, zoals hiervoor is overwogen, de gronden de maatregel van bewaring kunnen dragen en dat hiermee het risico op onttrekking is gegeven. Dat eiseres nu stelt te willen meewerken aan de overdracht doet hier niet aan af. Eiseres heeft namelijk eerder de kans gehad om vrijwillig te vertrekken, maar heeft haar gepland overdracht van 16 juli 2025 gefrustreerd door niet te verschijnen. Vervolgens is zij met onbekende bestemming vertrokken. Eiseres heeft naar het oordeel van de rechtbank onvoldoende medewerking verleend aan haar overdracht. De minister heeft zich terecht op het standpunt gesteld dat een lichter middel niet doeltreffend kon worden toegepast. 
      
    
    
      6.2.
      Verder is de rechtbank niet gebleken van persoonlijke belangen of medische omstandigheden van eiseres die de bewaring voor haar onevenredig bezwarend maken, en waarin de minister aanleiding had moeten zien om aan eiseres een lichter middel dan bewaring op te leggen. De rechtbank overweegt dat eiseres verbleef in Zeist, en dat dit detentiecentrum speciaal is ingericht voor vrouwen en gezinnen. Daarbij is niet gebleken dat de medische dienst in het detentiecentrum ontoereikend is om eiseres voor haar klachten en zwangerschap te behandelen. Het is de rechtbank verder niet gebleken dat eiseres detentieongeschikt is.
      
      
        
          Voortvarendheid en zicht op overdracht
        
      
      
      
        7. De rechtbank is van oordeel dat de minister voldoende voortvarend werkte aan de overdracht van eiseres en dat zicht op overdracht niet ontbrak. Op 25 februari 2026 is voor eiseres een vlucht aangekondigd. Eiseres is vervolgens op 3 maart 2026 overgedragen aan Zweden.
      
      
      
    
  
  
    Conclusie en gevolgen 
    
    8. De rechtbank ziet ook ambtshalve geen aanleiding voor het oordeel dat het opleggen van de maatregel van bewaring onrechtmatig moet worden geacht.
    
    9. Het beroep is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen.
    
    10. Voor een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding.
    
    
    
  
  
    Beslissing
    
    
      De rechtbank:
    
    
      
        verklaart het beroep ongegrond;
      
      
        wijst het verzoek om schadevergoeding af.
      
    
    
    
      Deze uitspraak is gedaan door mr. V.A.G. van Dijk, rechter, in aanwezigheid van mr. M.A. Postma, griffier¸ en openbaar gemaakt door middel van gepseudonimiseerde publicatie op rechtspraak.nl.
    
    
    
      De uitspraak is openbaar gemaakt en bekendgemaakt op:
    
    
    
    
      
      
        Rechtsmiddel
      
      Tegen deze uitspraak kan hoger beroep worden ingesteld bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State binnen één week na de dag van bekendmaking.
    
    
    
    
    
    
  
  
     Vreemdelingenwet 2000. 
  
  
     Arrest van het Hof van Justitie van 8 november 2022 in de zaak C, B en X tegen de Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, C-704/20 en C-39/21, ECLI:EU:C:2022:858.