Vaststelling begroting van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2002; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28000-XVI, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

27-09-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

28000-XVI nr. 2

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamINHOUDSOPGAVE A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETVOORSTELWetsartikel 1Wetsartikel 2Wetsartikelen 4 en 5OndertekeningLichaamB: BEGROTINGSTOELICHTINGLeeswijzerI De beleidsagenda: domein en uitgangspuntenII Opzet van de artikelen1. Algemene doelstelling2. Operationele doelstelling en instrumentenRelatie tussen de beleidsartikelen en de Welzijnsnota3. Budgettaire gevolgen van beleid4. Budgetflexibiliteit5. Groeiparagraaf VBTBIII De baten-lastendienstenIV De bedrijfsvoeringsparagraafV De bijlagenOverzichtsconstructiesGrotestedenbeleidHomogene groep internationale samenwerkingBELEIDSAGENDA 2002InleidingHet moderniseren van care en cure: de hervorming van het
zorgstelselOp weg naar een nieuw verzekeringsstelselAanpak wachttijdenArbeidsmarkt en kinderopvangBeroepsgroepen in bewegingTransparantie en ICTPatiënten- en consumentenbeleidMaatschappelijke participatieSociale infrastructuurJeugdKiezen voor gezond en sportief levenZorg voor geestelijke gezondheidToezicht en veiligheidFinancieel beleid op hoofdlijnenBELEIDSARTIKELENBELEIDSARTIKEL 1: GEZONDHEIDSBEVORDERING EN GEZONDHEIDSBESCHERMING1.1 Algemene beleidsdoelstellingRelatie met de Zorgnota1.2 Operationele beleidsdoelstellingen1.2.1 Het bevorderen van de gezonde keuze met betrekking
tot roken bewegen, voeding, drinken en veilig vrijenInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet1.2.2 Het bevorderen van gezondheidswinst door preventie,
vroege opsporing en door het voorkomen van complicaties die leiden tot nieuwe
ziekten of aandoeningenInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet1.2.3 Het bevorderen van de toegankelijkheid en de kwaliteit
van lokale voorzieningen van preventieve zorgInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet1.2.4 Het beschermen en bevorderen van de gezondheid van
jeugdigen (0–19 jaar)Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet1.2.5 Het instandhouden van het huidige niveau van consumentenbeschermingInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet1.2.6 Het toerusten en ondersteunen van gebruikers van
de zorg, zodat zij hun wensen en behoeften zo veel mogelijk zelf kunnen benoemen.
Daarnaast streven we naar een versterking van de patiëntenbewegingInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet1.2.7 Een integrale programmering van projecten, experimenten
en onderzoek op het terrein van de volksgezondheid en zorgInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet1.3 Budgettaire gevolgen van beleid1.4 Budgetflexibiliteit1.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 2: CURATIEVE SOMATISCHE ZORG2.1 Algemene beleidsdoelstellingRelatie met Zorgnota2.2 Operationele beleidsdoelstellingen2.2.1 Rechtsbescherming voor patiënten en (para)medici
volgens de Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg (Wet BIG)Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.2 Een voldoende aantal gekwalificeerde beroepsbeoefenarenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.3 Het bevorderen van de kwaliteit en doelmatigheid
in de curatieve somatische zorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.4 Het bevorderen en bewaken van ethisch verantwoord
handelen in de gezondheidszorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.5 Het bevorderen van onderzoek en deskundigheid in
de zorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.6 Het verbeteren van de kwaliteit en de organisatie
van de spoedeisende medische hulpketen voor de geneeskundige hulpverlening
bij rampenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.7 Het versterken van de expertise in de reguliere
zorg bij arbeidsgerelateerde aandoeningenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.8 Het bevorderen van de kwaliteit, toegankelijkheid
en doelmatigheid van de geneesmiddelenvoorzieningInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.2.9 Gewaarborgde kwaliteit en veiligheid, en doelmatig
gebruik van lichaamsmateriaalInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet2.3 Budgettaire gevolgen van beleid2.4 Budgetflexibiliteit2.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 3: GEESTELIJKE GEZONDHEIDSZORG, VERSLAVINGSZORG
EN MAATSCHAPPELIJKE OPVANG3.1 Algemene beleidsdoelstellingRelatie met de WelzijnsnotaRelatie met de Zorgnota3.2 Operationele beleidsdoelstellingen3.2.1 Het versterken van ambulante en residentiële
hulp in de maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en verslavingszorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.2.2 Het versterken van het aanbod van voorzieningen
voor vrouwenhulpverlening, geboorteregeling, integratie, slachtofferhulp en
categoriale maatschappelijke hulpverleningInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.2.3 Het verkrijgen van betrouwbaar landelijk overzicht
van de maatschappelijke en geestelijke gezondheidsproblematiek in relatie
tot het gevoerde gemeentelijke beleid en de geboden hulpInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.2.4 Financiële compensatie van zorgverleners die
medisch noodzakelijke zorg bieden aan illegale vreemdelingenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.2.5 Het verminderen en voorkómen van psychosociale
en psychiatrische problematiek onder de bevolkingInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.2.6. Het verminderen en voorkomen van problemen door
het gebruik van alcohol, drugs en geneesmiddelen, en door deelname aan kansspelen.
Consolidatie van hoogwaardige informatievoorziening voor nationale en internationale
doeleindenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.2.7 Het uitbreiden en verbeteren van het aanbod van
algemeen maatschappelijk werkInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.2.8 Het versterken van landelijke instellingen voor
maatschappelijke opvang en vrouwenopvangInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet3.3 Budgettaire gevolgen van beleid3.4 Budgetflexibiliteit3.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 4: GEHANDICAPTENZORG EN HULPMIDDELENBELEID4.1 Algemene beleidsdoelstellingHulpmiddelenRelatie met de WelzijnsnotaRelatie met de Zorgnota4.2 Operationele beleidsdoelstellingen4.2.1 Het verbeteren van de kwaliteit, doelmatigheid,
transparantie en informatievoorziening binnen de gehandicaptenzorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet4.2.2 Differentiatie in het zorgaanbod, transformatie
van bestaande zorginfrastructuur en ondersteuning van de positie van de zorgvragersInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet4.2.3 Inzicht in hulpvragen van cliënten door het
monitoren van de wachtlijsten en door een objectieve, onafhankelijke en integrale
indicatiestellingInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet4.2.4 Bijdrage aan de WelzijnsnotaProgrammalijn 1 – Het bevorderen van participatie
en toegankelijkheidInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 2 – Het voorkomen van sociale uitsluitingInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 3 – Het ondersteunen van lokaal sociaal
beleidInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 4 – Het bevorderen van kwaliteit en
professionaliteit van welzijnsvoorzieningenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 5 – Onderzoek, monitoring en informatievoorzieningInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet4.2.5 Ondersteuning uitvoerend werk en vrijwilligerswerkInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet4.2.6 Het bevorderen van de doelmatigheid van de verstrekking
van hulpmiddelen en de informatievoorziening hieroverInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet4.3 Budgettaire gevolgen van beleid4.4 Budgetflexibiliteit4.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 5: VERPLEGING, VERZORGING EN OUDEREN5.1 Algemene beleidsdoelstellingRelatie met de WelzijnsnotaRelatie met de Zorgnota5.2 Operationele beleidsdoelstellingen5.2.1 Het realiseren van een zodanig aanbod van intramurale
en extramurale zorgvoorzieningen en dienstverlening dat diegenen die daarvoor
in aanmerking komen binnen redelijke termijnen geholpen wordenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet5.2.2 Een zodanige zorgvoorzienings- en dienstverleningswijze
dat mensen naar eigen keuze een op de eigen behoefte afgestemd zorg- en verblijfsarrangement
kunnen samenstellenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet5.2.3 Faciliteren van informele zorgverlening en preventie
om te komen tot een beter evenwicht tussen mantelzorg en professionele zorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet5.2.4 Het bevorderen van de kwaliteit en doelmatigheid
in de verpleging, verzorging en dienstverleningInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet5.2.5 Coördinatie en communicatie van het ouderenbeleid
dat in de verschillende sectoren van de overheid wordt gevoerdInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet5.3 Budgettaire gevolgen van beleid5.4 Budgetflexibiliteit5.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 6: ARBEIDSMARKTBELEID6.1 Algemene beleidsdoelstelling6.2 Operationele beleidsdoelstellingen6.2.1 Het creëren van financiële en bestuurlijke
randvoorwaarden voor een gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpuntenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetFiguur 1: raming bestedingen 2002 sectorfondsen6.3 Budgettaire gevolgen van beleid6.4 Budgetflexibiliteit6.5 GroeiparagraafBELEIDSARTIKEL 7: JEUGDBELEID7.1 Algemene beleidsdoelstellingRelatie met de Welzijnsnota7.2 Operationele doelstellingen7.2.1 Het ontwikkelen en waarborgen van een adequaat stelsel
van jeugdzorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet7.2.2 Het scheppen van adequate randvoorwaarden voor een
toereikende kwaliteit en voldoende aanbod van kinderopvang ten behoeve van
de combinatie arbeid en zorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet7.2.3 De instandhouding van een aanbod van internaten
voor de huisvesting, verzorging en opvoeding van kinderen van binnenschippers
en kermisexploitantenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetOntvangsten7.2.4 Bijdrage aan de WelzijnsnotaProgrammalijn 1 – Het bevorderen van participatie
en toegankelijkheidInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 3 – Het ondersteunen van lokaal sociaal
beleidInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 5 – Onderzoek, monitoring en informatievoorzieningInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet7.3 Budgettaire gevolgen van beleid7.4 Budgetflexibiliteit7.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 8: SOCIAAL BELEID8.1 Algemene beleidsdoelstelling8.2 Operationele beleidsdoelstellingen8.2.1 Bijdrage aan de WelzijnsnotaProgrammalijn 1 – Het bevorderen van participatie
en toegankelijkheidInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 2 – Het voorkomen van sociale uitsluitingInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 3 – Lokaal sociaal beleidInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 4 – Het bevorderen van kwaliteit en
professionaliteit van welzijnsvoorzieningenInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetProgrammalijn 5 – Onderzoek, monitoring en informatievoorzieningInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet8.2.2 Versterken vrijwilligerswerk/kaderInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet8.2.3 Het voorkomen van achterstandsposities bij nieuwkomers
in NederlandInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet8.3 Budgettaire gevolgen van beleid8.4 Budgetflexibiliteit8.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 9: SPORTBELEID9.1 Algemene beleidsdoelstellingRelatie met de Welzijnsnota9.2 Operationele beleidsdoelstellingen9.2.1 Het bevorderen van de beoefening van topsport in
Nederland onder professionele en maatschappelijk verantwoorde omstandighedenInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet9.2.2 Verantwoorde sportbeoefening door een breed publiek,
in een kwalitatief hoogwaardige (fysieke en organisatorische) sportinfrastructuur,
mede om sociale cohesie, integratie en tolerantie en volksgezondheid te stimulerenInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet9.3 Budgettaire gevolgen van beleid9.4 Budgetflexibiliteit9.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 10: VERZETSDEELNEMERS, VERVOLGDEN EN BURGER-OORLOGSGETROFFENEN10.1 Algemene beleidsdoelstellingTegoeden Tweede Wereldoorlog10.2 Operationele beleidsdoelstellingen10.2.1 Het scheppen van de voorwaarden voor een blijvend
kwalitatief goede en doelmatige uitvoering van het (wettelijk) stelsel van
pensioenen, uitkeringen en bijzondere voorzieningen en van de hulp- en dienstverlening
aan de WOII-getroffenenInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet10.2.2 Het scheppen van voorwaarden voor de bevordering
van de nationale manifestaties op het gebied van herdenken en vieren, voor
de instandhouding van herinneringscentra en activiteiten in het kader van
de jeugdvoorlichting over WOII in relatie tot het hedenInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet10.2.3 Uitvoering geven aan of coördineren van activiteiten
die voortvloeien uit kabinetsbesluiten over het thema «Tegoeden Tweede
Wereldoorlog», en het scheppen van voorwaarden van internationale samenwerking
voor educatie over, herinnering aan en onderzoek naar de holocaustInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet10.3 Budgettaire gevolgen van beleid10.4 Budgetflexibiliteit10.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 11: INSPECTIES11.A Inspectie Gezondheidszorg11.a.1 Algemene beleidsdoelstellingToezien op de gezondheidszorg en onderzoeken van de staat
van de volksgezondheid.11.a.2 Operationele beleidsdoelstellingen11.a.2.1 Toezicht en opsporing op het gebied van gezondheidszorg
en volksgezondheidInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet11.a.2.2 Het adviseren en informeren van de minister en
anderen (op verzoek of uit eigen beweging), en het verstrekken van vergunningenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet11.a.2.3 Inzicht verkrijgen en verschaffen in de staat
van de volksgezondheid en de determinanten daarvanInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet11.a.2.4 Het bevorderen en bewaken van de kwaliteit van
de beroepsuitoefening in de individuele gezondheidszorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet11a.3 Groeiparagraaf VBTB11B Keuringsdienst van Waren11b.1. Algemene beleidsdoelstellingToezien op de gezondheids- en consumentenbescherming in
de gehele productieketen van levensmiddelen en non-foods.WerkterreinKerntaken11b.2 Operationele beleidsdoelstellingen11.b.2.1 Het bewerkstelligen van normconform gedrag door
toezicht op het naleven van wetten en opsporen van overtredingenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet11.b.2.2 Het adviseren en informeren van de minister en
lage overheden, op verzoek of uit eigen bewegingInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet11.b.3 Groeiparagraaf VBTB11C. Inspectie jeugdhulpverlening en jeugdbescherming11.c.1 Algemene beleidsdoelstellingHet toezien op de kwaliteit van de jeugdhulpverlening
en jeugdbescherming en op vergunninghouders.11.c.2 Operationele doelstellingen11.c.2.1 Het bevorderen van de kwaliteit van de jeugdhulpverlening
en jeugdbescherming, door toezicht op het naleven van de vigerende wettenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet11.c.2.2 Het adviseren en informeren van de staatssecretarissen
van VWS/Justitie, gedeputeerden van provincies en grootstedelijke regio's
op verzoek of uit eigen bewegingInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
wordt ingezet11.c.3 Groeiparagraaf VBTB11.3. Budgettaire gevolgen van beleid11.4. BudgetflexibiliteitBELEIDSARTIKEL 12: RIJKSINSTITUUT VOOR VOLKSGEZONDHEID
EN MILIEU12.1 Algemene beleidsdoelstelling12.2 Operationele beleidsdoelstellingen12.2.1 Voor beleid en toezicht feitelijke gegevens verzamelen,
analyseren en integreren op het terrein van de volksgezondheid, bepalende
factoren hiervoor vast stellen en de mogelijkheden nagaan om via preventie
en zorg hierin verbetering aanbrengenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet12.2.2 Het in kaart brengen van volksgezondheidsbedreigende
infectieziekten, het definiëren van determinanten van spreiding en virulentie
en het mede ontwikkelen van maatregelen om infectieziekten te bestrijden,
beheersen en zo mogelijk voorkomenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet12.2.3 Het beoordelen van dossiers die worden ingediend
voor het verkrijgen van een toelating van een stof, product, geneesmiddel
of medisch hulpmiddel en het verrichten van onderzoek dat bijdraagt aan het
ontwikkelen van wettelijke richtlijnen hierinInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet12.2.4 Het uitvoeren en evalueren van het Rijksvaccinatieprogramma
(RVP) en het adviseren van de rijksoverheid over gewenste aanpassingenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet12.2.5 Strategisch onderzoek ter ondersteuning van de
taken van het RIVM op het gebied van volksgezondheid (MAP Strategisch onderzoek
RIVM)Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet12.3 Budgettaire gevolgen van beleid12.4 Budgetflexibiliteit12.5 Groeiparagraaf VBTBBELEIDSARTIKEL 13: RIJKSBIJDRAGE VOLKSGEZONDHEID13.1 Algemene beleidsdoelstelling13.2 Operationele beleidsdoelstellingen13.2.1 Gedeeltelijke dekking van de uitgaven aan de ziektekostenverzekering13.2.2 Gedeeltelijke dekking van de uitgaven aan de Algemene
Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ)13.3 Budgettaire gevolgen van beleid13.4 BudgetflexibiliteitBELEIDSARTIKEL 14: ALGEMEEN14.1 Algemeen14.2 Operationele doelstellingen14.2.1 Het bevorderen van internationale samenwerking
op beleidsterreinen van VWSInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet14.2.2 Het bevorderen van informatiebeleid in de zorgInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet14.2.3 Project indicatiestelling: Zowel op regionaal als
op landelijk niveau acties ondernemen die leiden tot een meer professionele
en kwalitatief verantwoorde indicatiestellingInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezet14.2.4 Project modernisering care: Het vervangen van aanbodsturing
door vraagsturing om de keuzevrijheid en zeggenschap van de verzekerden te
vergrotenInstrumenten die voor de verwenlijking van deze doelstelling
worden ingezet14.2.5 Project Stelselherziening: Informatie verzamelen
op basis waarvan gefundeerde keuzes kunnen worden gemaakt voor de inrichting
van (delen van) het verzekeringsstelsel en de sturing van de zorgInstrumenten die voor de verwezenlijking van de doelstelling
worden ingezet14.2.6 Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP): Het geven
van een samenhangende beschrijving van de situatie op sociaal en cultureel
terreinInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet14.2.7 Raad voor maatschappelijke ontwikkeling (RMO):
Het adviseren over algemene maatschappelijke ontwikkelingenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet14.2.8 Raad voor de Volksgezondheid en Zorg (RVZ): Het
adviseren over zorgthema's en volksgezondheidInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet14.2.9 Gezondheidsraad (GR): Het adviseren over de stand
van de wetenschap ten aanzien van vraagstukken op het gebied van de volksgezondheidInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet14.2.10 Raad voor Gezondheidsonderzoek (RGO): Het adviseren
over zorgthema's en volksgezondheidsaspectenInstrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezet14.2.11 Personeel en materieel kernministerie14.3 Budgettaire gevolgen van beleid14.4 BudgetflexibiliteitBELEIDSARTIKEL 15: NOMINAAL EN ONVOORZIENAlgemeenBudgettaire gevolgen van beleidBATEN-LASTENDIENSTENKeuringsdienst van WarenBatenMoederdepartementLastenAgentschap College ter Beoordeling van GeneesmiddelenTakenProduct 1; Beoordelen van nationale aanvragenProduct 2; Beoordelen van Europese aanvragenProduct 3; GeneesmiddelenbewakingProduct 4; Beoordelen homeopathische aanvragenGroeimodel VBTBBEDRIJFSVOERINGSPARAGRAAF Mededeling over de bedrijfsvoeringHoofdlijnen van de bedrijfsvoering 2002Verdere ontwikkeling VBTBVERDIEPINGSBIJLAGEBeleidsartikel 1: Gezondheidsbevordering- en gezondheidsbeschermingToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Vaccinatie risicogroepen t.a.v Hepatitis B2-Intensivering alcoholbeleid3-Naleven drank- en horecawetgeving4-Versterken patiëntenbeleid5-Alcoholmatiging6-Niet-roken beleid7-P-knelpunt8-Bijdrage proeftuin maatschappelijke gezondheidszorg9-Nominale bijstelling10 GenomicsBeleidsartikel 2: Curatieve somatische zorgToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Versterking beroepsgroep verzorgenden en verplegenden2 en 3-Nominale bijstellingen rijksbijdrage abortusklinieken4-Correctie op mutatie tbv beroepen en opleidingen5-Modernisering cure6 en 7-Nominale bijstellingen8-WachtlijstenBeleidsartikel 3: Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg
en maatschappelijke opvangToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Bijdrage aan proeftuin Maatschappelijke gezondheidszorg2-Vrije ruimte Welzijnsnota3-Heroïneverstrekking4-Illegalenfonds5-Budgethoudersvereniging Per Saldo6-Alcoholmatigingsbeleid7-Projekt AWBZ8-Nominale bijstelling9-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)10-Maatschappelijke opvangBeleidsartikel 4: Gehandicaptenzorg en hulpmiddelenbeleidToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Budgethoudersvereniging Per Saldo2-Hulpmiddeleninformatiecentrum3-Convenant met ZN inzake hulpmiddelen4-Beleidsbudget hulpmiddelen5-Vrije ruimte Welzijnsnota6-Project AWBZ7-Nominale bijstellingBeleidsartikel 5: Verpleging, verzorging en ouderenToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Taskforce wachtlijsten en benchmark V&VA) Taskforce wachtlijsten (€ 2,3 mln)2-Vrije ruimte Welzijnsnota3-P-knelpunt4-Innovatieplan Wonen en zorg5-Project AWBZ6-Nominale bijstellingBeleidsartikel 6: ArbeidsmarktbeleidToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Temporisering bevoorschotting sectorfondsen2-Zorgstelsel3-Verminderen werkdruk kraamzorg4-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)5-Nominale bijstellingBeleidsartikel 7: JeugdbeleidToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Implementatie Wet op de jeugdzorg2-Aanvulling implementatie Wet op de Basisvoorziening
kinderopvang3-Ramingsbijstelling schippersinternaten4-Vrije ruimte Welzijnsnota5-Prijsbijstelling6-Bijdrage aan het onderzoek SCP7 en 8-Nominale bijstellingen9-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)Beleidsartikel 8: Sociaal beleidToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Tegoeden Tweede Wereldoorlog (homosexuelen)2-Vrije ruimte welzijnsnota3-Wachtgelden en desalderingmiddelen4-Nominale bijstellingBeleidsartikel 9: SportbeleidToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Internationale sportevenementen2-Sport en bewegen3-Vrije ruimte welzijnsnota4-Nominale bijstelling5-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)Beleidsartikel 10: Verzetsdeelnemers, vervolgden en burger-oorlogsgetroffenenToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-P-knelpunt2-Herinneringscentrum Kamp Amersfoort3-Frictiekosten Stichting 1940–1945 ivm overdracht
Algemeen maatschappelijk werk4-Compensatie VUT-opbouw Stichting 1940–19455-Uitbreiding regeling TVP6-Herhuisvesting PUR7-Tegoeden Tweede wereldoorlog Indische gemeenschap8-Nominale bijstellingBeleidsartikel 11: InspectiesToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Knelpunten IGZ2-Advies commissie Abeln3-Inspectie Jeugdhulpverlening en Jeugdbescherming4, 5 en 6-Nominale bijstellingenBeleidsartikel 12: Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en MilieuToelichting nieuwe uitgaven mutaties1, 2 en 3-Nominale bijstellingen4-Nominale bijstellingen5-Expertisecentrum externe veiligheidBeleidsartikel 13: Rijksbijdrage volksgezondheidToelichting nieuwe uitgaven mutaties1 en 2 Loonbijstelling3-Nominale bijstellingen4-Verhogen BIKKBeleidsartikel 14: AlgemeenToelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Patiënt en internet2-Belastbaar inkomen/stelselonderzoeken3-VWS-attachés4-P-knelpunten5-Zorg mutaties6-Taakstelling personeel7-Doorberekenen projectmedewerkers8-Dekking Cure, care en stelsel9-Onderzoek lokaal sociaal beleid10 t/m 14-Nominale bijstellingen15-VBTBBeleidsartikel 15: Nominaal en onvoorzienToelichting nieuwe mutaties1 en 2-Dekking knelpunten3-Extra taakstellende onderuitputting4 t/m 12-Toedeling Nominale bijstellingenAansluitingstabel artikelindelingBIJLAGE: MOTIES EN TOEZEGGINGENAfkortingenlijstTREFWOORDENREGISTER 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28000-XVIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 519 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 000 XVIVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2002nr. 2MEMORIE VAN TOELICHTINGINHOUDSOPGAVE A. Artikelsgewijze toelichting bij het begrotingswetvoorstel2 B: Begrotingstoelichting4 Leeswijzer4 Beleidsagenda 200211 Beleidsartikelen26Beleidsartikel 1: Gezondheidsbevordering en gezondheidsbescherming26 Beleidsartikel 2: Curatieve somatische zorg38 Beleidsartikel 3: Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg
en maatschappelijke opvang54 Beleidsartikel 4: Gehandicaptenzorg en hulpmiddelenbeleid65 Beleidsartikel 5: Verpleging, verzorging en ouderen76 Beleidsartikel 6: Arbeidsmarktbeleid85 Beleidsartikel 7: Jeugdbeleid91Beleidsartikel 8: Sociaal beleid102 Beleidsartikel 9: Sportbeleid110 Beleidsartikel 10: Verzetsdeelnemers, vervolgden en burger-oorlogsgetroffenen116 Beleidsartikel 11: Inspecties126 Beleidsartikel 12: Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu136 Beleidsartikel 13: Rijksbijdrage volksgezondheid145 Beleidsartikel 14: Algemeen147Beleidsartikel 15: Nominaal en onvoorzien160Baten-lastendiensten161 Bedrijfsvoeringsparagraaf172Verdiepingsbijlage174 Bijlage: Moties en toezeggingen208 Afkortingenlijst219Trefwoordenlijst224A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETVOORSTELWetsartikel 1De begrotingen die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden op
grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet elk afzonderlijk
bij de wet vastgesteld. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om de begroting
van het ministerie van Welzijn, Volksgezondheid en Sport voor het jaar 2002
vast te stellen.Alle voor dit jaar vastgestelde begrotingswetten tezamen vormen de Rijksbegroting
voor het jaar 2002. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen
in de Miljoenennota 2002.Met de vaststelling van dit wetsartikel wordt in de begrotingsstaat opgenomen
begroting van de uitgaven, verplichtingen en de ontvangsten voor het jaar
2002 vastgesteld. De in die begroting opgenomen begrotingsartikelen worden
in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht.Wetsartikel 2Onder het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport ressorteren
de baten-lasten diensten «Agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen»
en het «Agentschap Keuringsdienst van Waren».Wetsartikelen 4 en 5De bepalingen, opgenomen in de wetsartikelen 4 en 5 zijn noodzakelijk,
omdat de Comptabiliteitswet 2001 (CW 2001) nog niet in werking is getreden.
Deze wet, die de huidige Comptabiliteitswet zal gaan vervangen, is op 5 juli
2001 bij de Tweede Kamer ingediend (TK, 2000–2001, 27 849). In
de CW 2001 zijn bepalingen opgenomen die ertoe moeten leiden dat de begrotingen
een meer beleidsmatig karakter krijgen. Die bepalingen bevatten de kern uit
het gedachtegoed van de Nota VBTB1 (Van Beleidsbegroting
Tot Beleidsverantwoording). De begrotingen worden daartoe opgebouwd uit voornamelijk
beleidsartikelen. Om meer inzicht te geven in het beleid dat met de uitgetrokken
gelden wordt nagestreefd, moet de toelichting bij de beleidsartikelen antwoord
kunnen geven op de www-vragen: Wat wil de regering bereiken (doelstellingen),
wat gaat zij daarvoor doen (inzet van instrumenten en te verrichten activiteiten/prestaties)
en wat mag dat beleid kosten.Na overleg met de Tweede Kamer is besloten dat voor het eerst voor het
begrotingsjaar 2002 de departementale begrotingen op deze nieuwe leest zouden
worden geschoeid. Gelijktijdig zouden daartoe de noodzakelijke bepalingen
van de CW gewijzigd worden. Het wetgevende proces om die wijzigingen door
te voeren, neemt meer tijd in beslag dan was voorzien. Bij de begrotingsvoorbereiding
2002 is door alle departementen al van de VBTB-bepalingen uit ontwerp-CW 2001
uitgegaan. Teneinde geen onduidelijkheid te laten bestaan over de juridische
basis van de begrotingsopzet 2002 wordt er thans voor gekozen om bij deze
begrotingswet voor het jaar 2002 vooruit te lopen op de noodzakelijke wijzigingen
in de CW. Daartoe worden in wetsartikel 4 een aantal bepalingen uit de huidige
CW niet (meer) van toepassing verklaard op de begroting van het Ministerie
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. In wetsartikel 5 worden vervolgens ter vervanging de relevante VBTB-bepalingen
uit de CW 2001 opgenomen.De bepalingen die op grond van wetsartikel 4 uit de huidige CW komen te
vervallen, luiden:Artikel 5, eerste, derde, zesde en negende
lid.1. De ramingen van de verplichtingen en de uitgaven
enerzijds en die van de ontvangsten anderzijds worden opgenomen in afzonderlijke
begrotingsartikelen.3. Het bepaalde in het eerste lid is niet van toepassing
op de ramingen van de uitgaven en de ontvangsten die op grond van het bepaalde
in artikel 23, vierde lid, in mindering zullen worden gebracht op ontvangsten,
onderscheidenlijk op uitgaven.6. Een begroting kan een begrotingsartikel «onvoorzien»
en een begrotingsartikel «geheim» bevatten.9. Ten behoeve van de verwerking van de gevolgen van
de loon- en van de prijsontwikkeling bevat een begroting een administratief
begrotingsartikel «loonbijstelling» en een administratief begrotingsartikel
«prijsbijstelling».De bepalingen in de leden 1 t/m 10 van wetsartikel 5 corresponderen met
de volgende artikel(leden) uit de CW 2001. Voor een inhoudelijke toelichting
bij de verschillende onderdelen wordt verwezen naar Kamerstukken II, 2000/2001,
27 849.Lid 1 = Artikel 2, lid 2.Lid 2 = Artikel 4, lid 1.Lid 3 = Artikel 5, lid 1.Lid 4 = Artikel 5, lid 2.Lid 5 = Artikel 5, lid 3.Lid 6 = Artikel 6, lid 1.Lid 7 = Artikel 6, lid 2.Lid 8 = Artikel 6, lid 3.Lid 9 = Artikel 6, lid 4.Lid 10 = Artikel 6, lid 5.Het advies van de Raad van State wordt niet openbaar gemaakt op grond
van het bepaalde in artikel 25a, derde lid, onder b, van de Wet op de Raad
van State.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. Borst-Eilers B: BEGROTINGSTOELICHTINGLeeswijzerIn deze beleidsbegroting over 2002 van het ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport staan de doelstellingen van het beleid centraal. De begroting
maakt inzichtelijk welke instrumenten en middelen het ministerie inzet om
deze doelstellingen te bereiken. De beleidsbegroting bestaat uit de volgende
onderdelen:I De beleidsagendaII De beleidsartikelenIII De paragraaf over de baten-lastendienstenIV De bedrijfsvoeringsparagraafV Bijlagen waaronder de Verdiepingsbijlage en de bijlageMoties en toezeggingenDeze leeswijzer heeft dezelfde opbouw.I De beleidsagenda: domein en uitgangspuntenDe beleidsagenda is een korte weergave van de beleidsprioriteiten op de
diverse beleidsartikelen.Beleidsprioriteiten die tot het domein van VWS behoren worden niet alleen
gefinancierd vanuit de rijksmiddelen (de begroting), maar vooral ook uit de
premieontvangsten. Bij deze premiegefinancierde uitgaven gaat het uitsluitend
om de zorg. VWS maakt zowel een begroting als een Zorgnota. Hoewel het twee
verschillende documenten zijn, hebben de begroting en de Zorgnota een bereik
dat elkaar beleidsmatig en budgettair deels overlapt, namelijk de uitgaven
voor de zorg op de VWS-begroting.Zou de beleidsagenda beperkt worden tot het begrotingsdomein, dan zouden
we hier een onvolledige en kunstmatig «vanuit de financiering geknipte»
beleidsagenda presenteren. Daarom hebben we ervoor gekozen in deze begroting
één integrale beleidsagenda op te nemen die alle beleidsprioriteiten van VWS omvat. Deze beleidsagenda is ook
opgenomen in de Zorgnota.II Opzet van de artikelenHet totaal van de begrotingsmiddelen is verdeeld over 15 artikelen. Daarbij
hebben we een onderscheid gemaakt in beleids- (13) en niet-beleidsartikelen
(2). De niet-beleidsartikelen verantwoorden de niet toerekenbare en sectoroverstijgende
budgetten (Algemeen) en de verdeelposten voor nominale bijstellingen en onvoorziene
uitgaven (Nominaal en onvoorzien). Bij de beleidsartikelen hebben we omwille
van de transparantie de indeling van de beleidsbegroting en de Zorgnota op
elkaar afgestemd. Gevolg hiervan is dat de artikelindeling van de begrotingsuitgaven
die onder het budgettair kader zorg vallen, (in hoge mate) overeenstemt met
de indeling naar sectoren in de Zorgnota. Het gaat hier om de artikelen Gezondheidsbevordering
en -bescherming, Curatieve somatische zorg, Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg
en maatschappelijke opvang, Gehandicaptenzorg en hulpmiddelenbeleid, Verpleging,
verzorging en ouderen en Arbeidsmarktbeleid.De opbouw van de artikelen (1 tot en met 14) is als volgt:1. Algemene doelstelling2. Operationele doelstelling en instrumenten3. Budgettaire gevolgen van beleid 4. Budgetflexibiliteit5. Groeiparagraaf VBTBDe opbouw van het niet-beleidsartikel Nominaal en onvoorzien wijkt hiervan
af, vanwege het technische karakter.1. Algemene doelstellingElk beleidsartikel begint met een algemene doelstelling. Deze doelstelling beperkt zich niet tot de inzet van begrotingsmiddelen,
maar strekt zich uit over het totale beleidsveld. Voor bovengenoemde beleidsartikelen
betekent dit dat de algemene doelstelling wordt bereikt door de inzet van
zowel begrotings- als premiemiddelen. De budgettaire bijdrage vanuit de begroting
om de algemene doelstellingen op de beleidsterreinen te realiseren is in de
meeste gevallen beperkt, in relatie tot de inzet van premiemiddelen. De prestaties
van de inzet van begrotingsmiddelen (vaak stimuleringssubsidies en onderzoeken)
dragen bij aan effecten voor of in de premiesector. Om deze verhouding te
illustreren, presenteren we in deze begroting bij elk beleidsartikel het totale
budget, zoals opgenomen in de Zorgnota.Een voorbeeld is de algemene doelstelling van het beleidsartikel Verpleging,
verzorging en ouderen: Een tijdige passende, kwalitatief goede en
betaalbare verpleging, verzorging en dienstverlening voor mensen die daaraan
een maatschappelijk aanvaarde behoefte hebben. Deze algemene doelstelling
streven we na door de inzet van begrotingsmiddelen, maar vooral door de inzet
van premiemiddelen. Vanuit de begroting wordt onderzoek gefinancierd naar
normen voor wachtlijsten. Vanuit de premiemiddelen wordt extra geld ingezet
voor het daadwerkelijk verminderen van de wachtlijsten (de productie). De
inzet van premiemiddelen is vele malen groter dan de inzet van begrotingsmiddelen.2. Operationele doelstelling en instrumentenOp het «diepere» niveau, namelijk dat van de operationele doelstelling, is de inzet van begrotingsgeld de primaire
invalshoek. Bij elke operationele doelstelling staat een beschrijving van
de begrotingsgefinancierde instrumenten die bijdragen aan het realiseren van
die doelstelling. De operationele doelstellingen en instrumenten zijn waar
mogelijk voorzien vanprestatiegegevens.Deze prestatiegegevens kunnen gerelateerd zijn aan operationele doelstellingen (outcome) en aan de beleidsinstrumenten (output). Wanneer prestatiegegevens zijn gerelateerd aan de inzet
van instrumenten, is dat vaak verwoord in producten en activiteiten die met
deze middelen mogelijk worden gemaakt. Prestatiegegevens die samenhangen met
de operationele doelstellingen geven een indicatie van de mate waarin de operationele
doelstelling wordt bereikt, of de mate waarin (gewijzigde) voortzetting van
het beleid is aangewezen. Of concretisering van operationele doelstellingen
in termen van prestatiegegevens mogelijk is, hangt ook af van de aard van
de operationele doelstelling. Voor een deel van de operationele doelstellingen
kunnen uitspraken over de mate waarin de beoogde doelstellingen zijn bereikt,
respectievelijk de maatschappelijke ontwikkelingen nopen tot (gewijzigde)
voortzetting van het beleid, slechts worden gedaan door de inzet van evaluatieonderzoek. Veronderstellingen over de mate waarin effecten bereikt worden, doelmatigheid
en raming zijn niet afzonderlijk gepresenteerd maar – voor zover relevant –
meegenomen in de toelichting op algemene en operationele doelstellingen.Relatie tussen de beleidsartikelen en de WelzijnsnotaDe Welzijnsnota is een beleidsmatig belangrijk
document, dat periodiek verschijnt. De Welzijnsnota is ingedeeld naar de volgende
programmalijnen:(1) participatie en toegankelijkheid;(2) het voorkomen en bestrijden van sociale uitsluiting;(3) het ondersteunen van lokaal sociaal beleid;(4) het ondersteunen van professionaliteit en kwaliteit van voorzieningen;(5) het volgen van ontwikkelingen via onderzoek, monitoring en informatievoorziening.In deze VWS-beleidsbegroting leveren verschillende beleidsartikelen een
bijdrage aan het realiseren van de doelstellingen van de programmalijnen in
de Welzijnsnota. Dit komt tot uitdrukking in de toelichting op het beleidsartikel.In een deel van de beleidsartikelen is de bijdrage aan de Welzijnsnota
een aparte operationele beleidsdoelstelling («bijdrage aan de Welzijnsnota»).
Dit geldt voor de beleidsartikelen Gehandicaptenzorg en hulpmiddelenbeleid,
Jeugdbeleid en Sociaal beleid.In een ander deel van de beleidsartikelen is de bijdrage aan de Welzijnsnota
verwerkt in andere operationele beleidsdoelstellingen. Dit geldt voor de beleidsartikelen
Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke opvang, Verpleging,
verzorging en ouderen en Sportbeleid. Het beleidsartikel Sociaal beleid bevat
een samenvattend overzicht van de bijdragen van de verschillende beleidsartikelen
aan de programmalijnen van de Welzijnsnota.3. Budgettaire gevolgen van beleidDe vaststelling van de voor u liggende ontwerpbegroting 2002 geschiedt
in duizenden euro's, zoals artikel 3 van het wetslichaam aangeeft. In verband
met de conversie van guldensbedragen naar eurobedragen kan de som van de eurototalen
van de (sub)artikelonderdelen in de budgettaire tabellen afwijken van het
eurototaal op artikelniveau. Het gaat hierbij om kleine afrondingsverschillen.
Ook in de verdiepingsbijlage kunnen geringe afrondingsverschillen voorkomen.Elk beleidsartikel bevat een tabel met de budgettaire gevolgen van beleid.
De programma-uitgaven zijn toegerekend aan de operationele doelstellingen
in kwestie. Binnen de operationele doelstelling zijn bij de programmauitgaven
de garanties, en het beslag van de rijksbijdragen aan zbo's en lokale overheden
afzonderlijk aangegeven. De wijze van presentatie wijkt daarmee af van de
Rijksbegrotingsvoorschriften. Over deze afwijkende presentatie is overeenstemming
met de Minister van Financiën.De programmauitgaven bestaan met uitzondering van de hiervoor genoemde
financiële instrumenten nagenoeg volledig uit subsidies. Een relatief
klein deel van de programma-uitgaven wordt verricht in de vorm van opdrachten
(op basis van een overeenkomst). Daar waar in de toelichting op de instrumenten
het begrip subsidie wordt gehanteerd worden daarmee tevens deze opdrachten
bedoeld. De apparaatuitgaven van het kerndepartement zijn aan de beleidsartikelen
toegerekend op basis van de indeling van de beleidsartikelen, voor zover er
een directe relatie bestaat tussen de algemene beleidsdoelstelling en de apparaatuitgaven.
De Inspecties staan in een apart beleidsartikel. Artikel 14 bevat de apparaatuitgaven
van het kernministerie die geen directe relatie hebben met de doelstelling
zoals opgenomen in het beleidsartikel. Hier staat eveneens een overzicht van
de volumegegevens van de apparaatuitgaven die aan de beleidsartikelen ten
grondslag liggen (aantallen fte's).4. BudgetflexibiliteitNa de budgettaire tabel wordt aandacht besteed aan het onderwerp budgetflexibiliteit.
Daarbij is de systematiek gevolgd dat het kasbeslag over de jaren 2002 tot
en met 2006 van de verplichtingen in een percentage worden weergegeven. Daarbij
wordt een onderscheid gemaakt naar:– verplichtingen die rechtstreeks voortvloeien uit bijvoorbeeld
een wettelijke regeling of een beschikking en die in hetzelfde jaar en/of
latere jaren tot uitgaven leiden. In de tabellen wordt daarvoor de term juridische
verplichtingen gehanteerd. Het gaat hierbij over het algemeen om door middel
van subsidiebeschikkingen vastgelegde meerjarige incidentele verplichtingen,
bijvoorbeeld subsidies ten behoeve van meerjarige projecten. Met betrekking
tot de apparaatsuitgaven wordt overeenkomstig de Rijksbegrotingvoorschriften
ervan uitgegaan dat deze als juridisch verplicht gelden. Voor deze uitgaven
geldt namelijk dat daarop nagenoeg geheel de fictie verplichtingen=kas van
toepassing is. In de toelichting bij de desbetreffende artikelen wordt voor
bepaalde uitgavencategorieën nog nader aangegeven in hoeverre deze als
juridisch verplicht moeten worden aangemerkt.– verplichtingen die weliswaar nog niet verplicht zijn door bijvoorbeeld
een concrete (subsidie)beschikking, maar die op grond van de algemene beginselen
van behoorlijk bestuur een onontkoombaar karakter hebben. Het gaat hierbij
met name om specifieke uitkeringen aan gemeenten en provincies en (instellings)subsidies
met een structureel karakter. In de tabellen wordt in aansluiting met de Rijksbegrotingvoorschriften
hiervoor de term niet-juridische verplichtingen gehanteerd. Voor deze verplichtingen
wordt voor het jaar 2003 uitgegaan van 100% onontkoombare verplichting en
voor de jaren na 2003 wordt uitgegaan van continuering van deze verplichtingen
(ongewijzigd beleid).Na aftrek van deze verplichte uitgaven resteert het bedrag aan uitgaven
voor nog aan te gane verplichtingen in het jaar 2002 (en de daarop volgende
jaren).Het geeft in feite het percentage van de uitgaven weer dat nog niet concreet
is belegd met verplichtingen (ten opzichte van derden). Dat wil uiteraard
niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens bestaan.
Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen nota's
aan de Kamer, zoals bijvoorbeeld de Welzijnsnota, verwoord. De uitvoering
van deze beleidsvoornemens, waaronder het aangaan van de concrete verplichtingen,
vindt deels in 2001 en grotendeels in 2002 plaats. Het gaat daarbij voor een
substantieel deel ook om intensiveringen die bij eerste suppletore begroting
zijn toegevoegd en om intensiveringen die in deze begroting zijn opgenomen. De weergegeven verplichtingenpercentages zijn ontleend aan de departementale
administratie en geven de stand weer op het peilmoment (1 augustus). Nadien
kunnen zich wijzigingen in deze stand hebben voorgedaan. Ten tijde van de
behandeling van de begroting in de Kamer kan desgewenst een nieuwe geactualiseerde
stand worden weergegeven.5. Groeiparagraaf VBTBIn de groeiparagraaf VBTB zijn de verbeterpunten aangegeven die in de
toekomst zullen leiden tot een grotere inzichtelijkheid in de te realiseren
prestaties. Om dit te bereiken kunnen meerdere mogelijkheden worden benut,
zo kunnen doelstellingen nader (kwantitatief) worden geoperationaliseerd,
meer prestatiegegevens worden verzameld of evaluatieonderzoek worden gedaan.
Welke mogelijkheid wordt benut hangt sterk af van het in te zetten beleidsinstrument.
In de groeiparagraaf VBTB worden uitsluitend de geplande activiteiten opgenomen.III De baten-lastendienstenVWS kent op dit moment twee baten-lastendiensten: het agentschap Keuringsdienst
van Waren en het agentschap College Beoordeling Geneesmiddelen (ACBG). In
de presentatie van de baten-lastendiensten in deze begroting maken we een
knip. De beleidsmatige toelichting op de activiteiten van het agentschap staat
onder het desbetreffende beleidsartikel. Voor het ACBG is de beleidsinformatie
toegerekend aan beleidsartikel 2 (Curatieve somatische zorg). In dit artikel
wordt de bijdrage van het agentschap aan de verwezenlijking van de operationele
doelstelling op het terrein van de geneesmiddelenvoorziening in algemene zin
omschreven. Informatie over de door het agentschap gerealiseerde prestaties
staan, gelet op de nauwe samenhang met de financiële kerngegevens over
het agentschap, vermeld in de agentschapsparagraaf. De beleidsmatige alsmede
de informatie over de voor Keuringsdienst van Waren geleverde prestaties staat
in beleidsartikel 11 over de inspecties.IV De bedrijfsvoeringsparagraafIn de bedrijfsvoeringsparagraaf wordt ingegaan op aantal hoofdlijnen van
de bedrijfsvoering binnen VWS. In deze paragraaf wordt ook nader ingegaan
op de ontwikkelingen die met het oog op de implementatie van VBTB voor de
bedrijfsvoering van belang zijn.V De bijlagenIn de verdiepingsbijlage vindt u de zogenoemde was/wordt-tabel. Deze tabel
geeft aan hoe de oude en de nieuwe begrotingsindeling op elkaar aansluiten.
In deze bijlage staan ook de toelichtingen op de mutaties vanaf 2002 ten opzichte
van de eerste suppletore wet. Verplichtingenmutaties worden niet toegelicht
voor zover het gaat om mutaties met een technisch karakter. Dit is bij de
meeste verplichtingenmutaties het geval. Technische mutaties zijn onder andere
de bij de kasmutaties behorende verplichtingenmutaties (kas = verplichtingen),
en het aanpassen van de verplichtingenraming als gevolg van het aangaan van
meerjarige projectsubsidies. Bij deze mutaties wordt de verplichtingenraming
in het uitvoeringsjaar verhoogd en in de daarop volgende jaren met het zelfde
bedrag verlaagd. In alle gevallen hebben de mutaties geen gevolgen voor de
kasraming. In de bijlage moties en toezeggingen wordt een overzicht gegeven van door
de bewindspersonen gedane toezeggingen en de stand van zaken van door de Tweede
Kamer aanvaarde moties.OverzichtsconstructiesIn deze begroting verantwoordt het ministerie van VWS budgetten die deel
uitmaken van de overzichtsconstructies Grote Steden Beleid (GSB) en de Homogene
groep Internationale samenwerking (HGIS). De Hgis-nota 2002 van het ministerie
van Buitenlandse Zaken bevat een overzicht van de onder Internationale samenwerking
verantwoorde budgetten bij de verschillende departementen.GrotestedenbeleidEen overzicht van de geldstromen voor het grotestedenbeleid staat in het
Extra Comptabele Overzicht Grotestedenbeleid (ECO-GSB) dat de minister van
Grote Steden- en Integratiebeleid met zijn begroting naar de Kamer stuurt.
In zijn begroting staat meer inhoudelijke informatie over het grotestedenbeleid.In het onderstaande overzicht staan de budgetten van VWS die binnen het
GSB-kader vallen. De VWS-begroting kent geen specifieke GSB-artikelen. Er
zijn vijf VWS-geldstromen die voor een deel van hun budget binnen het GSB-kader
vallen. Dit deel is bestemd voor de doelgroep van het grotestedenbeleid: de
25 grote steden. De toelichting op het gehele budget inclusief het GSB-deel
vindt u op de in de onderstaande tabel genoemde artikelen.De meerjarige doorloop van de cijfers zijn momenteel de best mogelijke
schattingen van de GSB-relevante uitgaven in de toekomst. Tabel 1: GSB-ramingenBedragen x € 1000Artikel200120022003200420052006Maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en verslavingsbeleid (1)16.03149 411149 411149 411149 411149 411149 411Heroïne-experimenten (2)16.032 4504 6294 629   Algemeen maatschappelijk werk (3)16.033 4993 4993 499   Kinderopvang en naschoolse activiteiten (4)16.0740 85043 740    Sportbeleid (5)16.094 1784 0553 0431 9941 583 Inburgering nieuwkomers (6)16.0829 28929 37229 36829 28529 28529 285Ad 1: De raming van de reeksen is gebaseerd op de adviezen van de Raad
voor Financiële verhoudingen.Ad 2: Het kabinet heeft besloten extra middelen ter beschikking te stellen
voor de uitvoering van heroïne-experimenten. Op dit moment is nog niet
bekend aan welke steden deze middelen ter beschikking zullen worden gesteld.
Zodoende is de reeks grotestedenbeleid nog onzeker.Ad 3: De gemeenten ontvangen één uitkering die achteraf
op basis van gerealiseerde fte's wordt afgerekend.Ad 4: Tot en met 2002 worden deze verstrekt op basis van de Tijdelijke
regeling buitenschoolse opvang. Vanaf 2003 worden de middelen verstrekt op
basis van een nieuwe wet: Wet Basisvoorziening Kinderopvang (WBK). Ad 5: De gemeenten hebben voor deze stimuleringsregeling op basis van
projectplannen meerjarig middelen toegezegd gekregen. Aan het eind van de
verschillende projectperiodes vindt de afrekening plaats.Ad 6: De meerjarige cijfers voor het grotestedenbeleid zijn de doorgetrokken
cijfers uit 2001. Gezien de t-2-afrekensystematiek op basis van de prestaties
van de gemeenten, is op dit moment niet te bepalen wat het GSB-deel in de
toekomst precies zal zijn.Homogene groep internationale samenwerkingDe budgetten voor deze overzichtsconstructie worden verantwoord op niet-beleidsartikel
14, operationele doelstelling personeel kernministerie. Het gaat hier om de
personele lasten van de VWS-attachés op diplomatieke posten te Washington,
Parijs en Brussel. De uitgaven hiervoor bedragen op dit moment € 0,6
mln. BELEIDSAGENDA 2002InleidingIn deze beleidsagenda voor 2002 schetsen wij de hoofdlijnen van het beleid
zoals we dat hebben uitgewerkt in de bijbehorende Begroting en Zorgnota 2002.
Grotendeels zijn deze een voortzetting van wat we op basis van het Regeerakkoord
in voorgaande jaren in gang hebben gezet. Uiteraard staan concrete doelen
voor 2002 centraal, maar er komen onvermijdelijk ook vergezichten voor latere
jaren aan de orde, omdat beleids- en veranderingsprocessen nu eenmaal meerdere
jaren vergen.De belangrijkste doelstellingen uit het Regeerakkoord zijn en blijven
het verminderen van wachtlijsten en werkdruk. Daarnaast zijn – om een
betere aansluiting tussen vraag en aanbod, flexibilisering van het aanbod
en een grotere doelmatigheid te realiseren – het moderniseren van de
uitvoering van de Ziekenfondswet (ZFW) en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten
(AWBZ), het herijken van de verantwoordelijkheidsverdeling tussen overheid
en veld en het voorbereiden van een nieuw verzekeringstelsel als prioriteiten
aangemerkt. Ook het behoud van onderlinge solidariteit, het versterken van
de positie van zwakkere groepen in de samenleving en het aangaan van nieuwe
uitdagingen op het terrein van ethiek hebben de afgelopen jaren de nodige
aandacht gekregen en blijven onze voortdurende aandacht krijgen.De afgelopen drie jaar hebben we een fors deel van deze doelstellingen
uit het Regeerakkoord uitgevoerd en is belangrijke vooruitgang geboekt. Met
name de aanpak van wachtlijsten is de laatste jaren in een stroomversnelling
gekomen. Hoewel we er nog niet zijn, worden goede resultaten zichtbaar. Naast
de wachtlijstaanpak wordt stapsgewijs gewerkt aan het moderniseren van care
en cure. Ook is het aantal plaatsen voor kinderopvang aanzienlijk uitgebreid
en is de Wet basisvoorziening kinderopvang (WBK) in een vergaand stadium van
voorbereiding. Verder hebben we op veel terreinen nieuwe initiatieven genomen
om een gezonder leven te bevorderen. Door de meevallende budgettaire ontwikkeling
kon het kabinet veel meer ruimte vrijmaken om extra zorg te leveren, om knelpunten
op de arbeidsmarkt en knelpunten in de beroepsuitoefening van specifieke beroepsgroepen
te bestrijden. De economische voorspoed kan echter ook zelf aanleiding zijn
om extra inspanningen te leveren, omdat de samenleving – mede hierdoor –
steeds meer verwacht van de kwaliteit van de publieke voorzieningen en daaraan
hogere eisen stelt.Met deze beleidsagenda spelen wij nadrukkelijk in op een aantal lange
termijntrends die onder andere in «Zorg met Toekomst» worden beschreven.
Dat betreft ten eerste de demografische ontwikkeling. De vergrijzing van de
bevolking is zeker in een aantal opzichten de belangrijkste, meest voorspelbare
trend waarmee het overheidsbeleid voor de middellange termijn rekening zal
moeten houden. Verder hebben andere uiteenlopende demografische ontwikkelingen –
meer oudere allochtonen, meer alleenstaanden, oudere moeders, asielzoekers,
enzovoorts – een ingrijpend, maar nog niet volledig bekend effect op
de zorgvraag. Deze veranderingen in de zorgvraag zullen zorgaanbieders flexibel
en creatief moeten kunnen opvangen. De voortgaande individualisering is een
belangrijke trend als het gaat om noodzakelijke, toekomstige veranderingen
in het zorgstelsel. Burgers beschouwen de gezondheidszorg al lang niet meer
als een gunst en uiten hun wensen nadrukkelijker. De aanhoudende welvaartsgroei
van het afgelopen decennium maakt het ook mogelijk voor veel burgers om die
eigen wensen en die eigen verantwoordelijkheden vorm te geven.
Tegelijkertijd heeft de voortschrijdende technologie ook daadwerkelijk keuzes
mogelijk gemaakt. In de verdere toekomst kunnen technologische ontwikkelingen
leiden tot dure behandelingen op individueel niveau. Het zorgaanbod speelt
in op nieuwe technische mogelijkheden met organisatorische veranderingsprocessen
als extra- en transmuralisering. Dit is ook noodzakelijk, omdat een groeiend
aantal burgers met een chronische aandoening een geïntegreerd en passend
zorgaanbod nodig heeft en wenst. Dit zal bijvoorbeeld gepaard moeten gaan
met een groei van (nieuwe en oude) voorzieningen in de care.Er volgt een logische conclusie uit deze ontwikkelingen. Om ook in de
toekomst een goede gezondheidszorg in Nederland te waarborgen moeten de betrokken
partijen voldoende vrijheidsgraden krijgen om permanent innovatief te kunnen
handelen. Dat heeft ook gevolgen voor het handelen van de overheid. De rode
draad in deze beleidsagenda is dan ook de veranderende rol van de overheid
op vrijwel alle terreinen van volksgezondheid, welzijn en sport. In het verleden
lag, in verband met het sterke belang van de gezondmaking van de publieke
financiën, de nadruk op het beheersbaar maken en houden van de uitgavenontwikkeling
door middel van het regelen van het aanbod van zorgvoorzieningen. Sinds enige
jaren vindt een ingrijpende omslag in denken en doen plaats. De omslag van
aanbodgereguleerde naar vraaggestuurde stelsels in de zorg, de jeugdzorg en
de kinderopvang vergt zowel een andere rol van de overheid als meer verantwoordelijkheid
en beleidsruimte voor maatschappelijke organisaties. De verantwoordelijkheid
van de overheid wordt meer kaderstellend en toezichthoudend in plaats van
uitvoerend. Deze omslag vergt een forse beleids- en regie-inspanning van de
overheid, niet alleen wat betreft wijziging van wet- en regelgeving, maar
ook om maatschappelijke organisaties goed voor te bereiden en te komen tot
een omslag in het sturingsinstrumentarium. Op dat vlak maken we grote vorderingen.
Tegelijkertijd creëert dat echter een overgangssituatie, van centrale
aanbodsturing naar decentrale vraagsturing, die soms spanningen oplevert.In de beleidsagenda 2002 staan de volgende onderwerpen: moderniseren van
care en cure, nadere uitwerking nieuw verzekeringsstelsel, aanpak wachttijden,
verbetering arbeidsmarkt, verdere uitbreiding kinderopvang, beroepsgroepen
in beweging, transparantie en ICT, patiënten- en consumentenbeleid, maatschappelijke
participatie, sociale infrastructuur, jeugdzorg, kiezen voor gezond en sportief
leven, zorg voor geestelijke gezondheid en veiligheid en toezicht. Deze onderwerpen
vormen onze beleidsprioriteiten voor 2002. Het moge duidelijk zijn dat deze
onderwerpen hun belang ook op de lange termijn zullen behouden. In de verkenningen
«Zorg met Toekomst» en «Sociaal gericht, sociaal verplicht»
gaat het kabinet nader in op de dilemma's en de beleidsopties op deze terreinen
voor de langere termijn.Het moderniseren van care en cure: de hervorming van het
zorgstelselDe rode draad in het beleid om de care en cure te moderniseren is de omslag
van een aanbodgestuurd stelsel naar een systeem waarin de vraag van burgers
centraal staat. Daarnaast gaat het om het verhogen van de doelmatigheid. Een
vraaggericht zorgsysteem, met prikkels voor alle partijen om de premiemiddelen
zo doelmatig mogelijk te besteden, is de beste garantie dat ook in de toekomst
essentiële zorg voor iedereen toegankelijk blijft. Allereerst gaan we in op de ontwikkelingen in de AWBZ. In juni 1999 verscheen
de nota «Zicht op Zorg». De doelstelling van deze nota is een
betere aansluiting tussen vraag en aanbod, flexibilisering van de zorg, het
vergroten van de keuzevrijheid en zeggenschap van de verzekerden en het herstellen
van het verzekeringskarakter van de AWBZ. Dit krijgt onder meer vorm door
de invoering van persoonsvolgende bekostiging. Een nieuwe impuls daarvoor
is gegeven door het rapport van de commissie-Etty en heeft geleid tot de voorstellen
tot vereenvoudiging van het persoonsgebonden budget (PGB) waarover de Kamer
bij brief van 17 juli jongstleden is geïnformeerd. In deze brief wordt
nadere uitwerking gegeven aan de vormgeving van een vraaggestuurde AWBZ. In
de eerste plaats zullen de verstrekkingen niet langer instellingsgebonden,
maar functioneel worden omschreven. Ten tweede kunnen cliënten een keuze
maken tussen een PGB of zorg in natura. Bij zorg in natura kan een cliënt
gebruik maken van de zorg die de verzekeraar met aanbieders heeft gecontracteerd.
Daarbij zijn verschillende modaliteiten mogelijk. Een cliënt kan bijvoorbeeld
instappen op een zorgarrangement dat de zorgaanbieder heeft samengesteld en
dat door de verzekeraar is gecontracteerd, hij kan ook zélf zijn zorgarrangement
samenstellen bij verschillende door de verzekeraar gecontracteerde aanbieders.
In beide gevallen wordt de in natura te leveren zorg persoonsvolgend bekostigd.
Als een cliënt ontevreden is over de geleverde zorg kan hij een andere
aanbieder zoeken. Deze nieuwe systematiek schept voorwaarden voor een betere
kwaliteit en een vergroting van de transparantie. In de gehandicaptenzorg
zijn reeds belangrijke stappen gezet in het kader van de nieuwe persoonsvolgende
bekostiging. Indien de cliënt kiest voor een PGB krijgt hij een directe
verantwoordelijkheid over de besteding van het budget.Samen met de staatssecretaris van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening
en Milieubeheer (VROM) hebben wij een brief naar de Tweede Kamer gestuurd
om het ontwikkelen van woonzorgarrangementen te stimuleren en te ondersteunen.
Om mensen langer zelfstandig in hun omgeving te laten functioneren moet het
aanbod op het gebied van wonen en zorg voor ouderen en vooral ook de diversiteit
daarvan worden vergroot. De primaire verantwoordelijkheid voor het totstandkomen
van een passend aanbod ligt bij het veld: zorginstellingen en woningcorporaties.
We zullen vernieuwende initiatieven ondersteunen. Daartoe zetten we in 2001
en 2002 circa € 14 mln. extra in.In de beleidsbrief «Modernisering curatieve zorg» hebben we
het veranderingsperspectief geschetst voor de curatieve sector. Het veranderingsproces
loopt al enkele jaren. Vanaf 2005 zullen risicodragende verzekeraars volledig
verantwoordelijk zijn voor het contracteren van de noodzakelijke zorg op gereguleerde
deelmarkten. De verzekeraars zullen de zorgverlening vraaggericht regisseren
en organiseren. De overheid blijft zorgen dat de verzekerde toegankelijke
en betaalbare zorg krijgt van een aanvaardbare kwaliteit. Ook blijft de overheid
verantwoordelijk voor de infrastructuur en de planning en financiering van
investeringen met een landelijk karakter, bijvoorbeeld (onderdelen van) de
topklinische zorg en de medische beroepsopleidingen. Om dit perspectief te
realiseren is dit jaar een aantal nieuwe activiteiten gestart in een samenhangend
programma «MCZ 2005». In 2002 zal een aantal deelmarktonderzoeken
voor dit programma zijn afgerond. Op basis van deze onderzoeken kan verdere
deregulering plaatsvinden en kunnen de voorwaarden worden vervuld waaronder
verzekeraars en zorgaanbieders een grotere vrijheid krijgen om onderling afspraken
te maken. Het centraal stellen van de zorgvraag vergt dat verzekeraars en aanbieders
geleidelijk meer ruimte krijgen om op de zorgvraag van de patiënt in
te spelen. De overheid is verantwoordelijk voor de borging van de publieke
belangen. Bij de vormgeving van deze ontwikkelingen komen alle centrale wettelijke
instrumenten uit het zorgstelsel in beeld. Om de noodzakelijke deregulering
in het overeenkomstenstelsel en in de regelgeving rondom het aanbod van zorginstellingen
te bereiken, zijn wetswijzigingen noodzakelijk. Naast een voorstel tot herziening
van het overeenkomstenstelsel wordt een voorstel voorbereid tot wijziging
van de Wet tarieven gezondheidszorg (Wtg). Een wetsvoorstel tot herziening
van de Wet ziekenhuisvoorzieningen (Wzv), het wetsvoorstel Wet exploitatie
zorginstellingen (Wez), is dit voorjaar bij de Tweede Kamer ingediend.Op weg naar een nieuw verzekeringsstelselIn juli jongstleden ontving de Tweede Kamer de kabinetsnota «Vraag
aan bod» (TK 2000–2001, 27 855, nr. 2), over vernieuwing
van het zorgstelsel. De vernieuwing betreft zowel het brede terrein van de
sturing en verantwoordelijkheidsverdeling in de zorg als het herijken van
het verzekeringsstelsel in engere zin. Centraal veranderingsthema is meer
flexibiliteit en klantgerichtheid, te bereiken door meer vrijheid voor partijen
in de uitvoering van de zorg. Dat is een geleidelijk proces, waarbij gaandeweg
zorggebruikers, aanbieders en verzekeraars wat betreft rol en instrumenten
beter geëquipeerd worden om vraaggerichte zorgverlening tot stand te
brengen. De overheid ziet erop toe en bevordert dat die grotere ruimte voor
veldpartijen op een verantwoorde wijze totstandkomt, waarbij ze publieke belangen
als toegankelijkheid, betaalbaarheid, kwaliteit en solidariteit blijft borgen.De huidige vijf verschillende verzekeringen tegen ziektekosten zullen
volgens de voorstellen vervangen worden door één voor iedereen
geldende algemene ziektekostenverzekering. De solidariteit wordt in het nieuwe
stelsel gegarandeerd door het verplichte karakter van de verzekering, de acceptatieplicht
bij verzekeraars en de bepaling dat een verzekeraar voor het basispakket aan
alle verzekerden dezelfde premie moet rekenen. Het kabinet heeft gekozen voor
een verzekering met een publiekrechtelijke grondslag. Deze kan goed worden
gecombineerd met de door het kabinet wenselijk geachte uitvoering door private
partijen, waaronder partijen met winstoogmerk. De AWBZ zal op termijn in deze
algemene ziektekostenverzekering worden opgenomen. Het uitvoeren van de nieuwe
verzekering komt in handen van concurrerende zorgverzekeraars. In de kabinetsnota
«Vraag aan bod» is een verzekeringsstelsel op hoofdlijnen geschetst.
Dit maakt het mogelijk om bij de komende formatie tot afrondende besluitvorming
te komen. Het komende parlementaire jaar zal een aantal aspecten nog nader
worden uitgewerkt.Aanpak wachttijdenHet vraagstuk van de wachtlijsten en wachttijden blijft samenleving en
politiek sterk bezighouden. Te lange wachttijden zijn in een welvarende samenleving
niet aanvaardbaar en ook niet verenigbaar met het beginsel van «verzekerd
zijn». Met het uitbrengen van het Actieplan Zorg Verzekerd in november
2000 (TK 2000–2001, 27 488, nr. 1) hebben we een nieuwe aanpak
van het wachttijdenvraagstuk gemarkeerd. Teneinde een maximale inspanning
te leveren om wachttijden in de zorg tot een aanvaardbaar niveau terug te
dringen, bekijkt het kabinet tweemaal per jaar of hiertoe extra geld ter beschikking
kan worden gesteld. Voorwaarden die aan de zorgverzekeraars gesteld worden
zijn een transparante wijze van werken en het afrekenen op prestaties. Het
extra geld dat zorgverzekeraars kunnen besteden, komt boven op
de gelden die bij het Regeerakkoord in het vooruitzicht zijn gesteld. Extra
levering van zorg betekent echter niet automatisch wachttijdreductie. Er is
immers een autonome groei van de zorgvraag door demografische factoren, nieuwe
medische mogelijkheden en door de groeiende welvaart. Ook neemt door de groei
van het aanbod de vraag toe. In de care gaat het daarbij met name om latente
vraag, die zich bij een toenemend aanbod manifesteert. In de cure neemt dit
de vorm aan van verruimende indicatiestelling. Ondanks deze groei in de vraag,
zijn in de care de eerste successen van de nieuwe wachtlijstaanpak zichtbaar.Het is onze verwachting dat de in sommige regio's zichtbare aanzienlijke
afname in wachttijd in de thuiszorg, zich landelijk doorzet. Ook in de curatieve
sector komen deze tendensen nu op gang. Door het verruimen van het zorgaanbod
in de AWBZ en het persoonsgebonden bekostigen van de zorg heeft de «klant»
daadwerkelijk iets te kiezen. Vooral in de gehandicaptenzorg en de thuiszorg
zijn dalingen in wachttijden zichtbaar. Verhoudingsgewijs meer mensen, die
geïndiceerd zijn voor een plaats in een verzorgings- of verpleeghuis,
ontvangen overbruggingszorg. Ook de indicatiestelling gaat sneller. Vanaf
eind vorig jaar plegen de regionale indicatieorganen een inhaalslag, een traject
dat tot eind dit jaar loopt. Het streven is dat men erin slaagt binnen gemiddeld
twee weken de indicaties te stellen.Om de wachttijden in de ziekenhuissector aan te pakken, hebben de zorgverzekeraars,
de algemene en academische ziekenhuizen en de medisch specialisten in december
2000 een convenant gesloten. Op basis van dit convenant is het bekostigingssysteem
voor de ziekenhuizen en medisch specialisten aangepast. Ervaringen in dit
jaar leiden wellicht nog tot aanpassingen in de bekostigingsregels voor volgend
jaar. Een belangrijke doelstelling van de betrokken partijen is om uiteindelijk
in 2003 de benodigde zorg te realiseren binnen de door henzelf opgestelde
streefnormen: de zogenoemde «Treeknormen». In de eerste helft
van dit jaar is reeds een toename in de productie te zien ten opzichte van
vorig jaar, met een stabilisering van de wachttijden. Deze tendens zal zich
in 2002 (versterkt) moeten voortzetten, met een daling van de wachttijden.
Personeelsschaarste is op dit moment de grootste hinderpaal bij het verkorten
van de wachttijden voor ziekenhuisbehandeling.Het kabinet stelt dit jaar circa € 320 mln. en volgend jaar
ruim € 456 mln. extra beschikbaar om de wachtlijsten in de AWBZ-sectoren
en de curatieve sector aan te pakken. Het kabinet doet dat op basis van de
voorstellen van de zorgverzekeraars.Arbeidsmarkt en kinderopvangVanuit de verantwoordelijkheid van de overheid voor de toegankelijkheid
en de kwaliteit van de zorg, krijgt het arbeidsmarktbeleid al enige jaren
bijzondere aandacht. Het uitgangspunt van dit arbeidsmarktbeleid is om vraag
en aanbod van personeel in de VWS-sectoren beter op elkaar aan te laten sluiten.
Voor de middellange termijn is het beleid erop gericht om de dreigende tekorten
aan met name verplegend en verzorgend personeel te reduceren. Het gaat erom
dat voldoende gekwalificeerd en gemotiveerd personeel kan worden aangetrokken
en behouden om de beoogde zorg te kunnen leveren. Dat gebeurt via een aantal
sporen: het verruimen van voorzieningen als kinderopvang en buitenschoolse
opvang, het verruimen van de opleidingscapaciteit, het ter beschikking stellen
van voldoende middelen voor een adequate beloning en het faciliteren van de
aanpak van het hoge ziekteverzuim. Daar waar tekorten het gevolg
zijn van onvoldoende aanbod op de arbeidsmarkt wordt de opleidingscapaciteit
verder verruimd. Het betreft verloskundigen, huisartsen, specialisten, tandartsen
en gespecialiseerde verpleegkundigen voor operatiekamers (OK) en intensive
care (IC).De primaire verantwoordelijkheid voor het oplossen van de problemen op
de arbeidsmarkt ligt bij de sociale partners en het instellingsmanagement.
Voor de komende jaren zijn de huidige en verwachte personeelstekorten het
belangrijkste knelpunt. Mede om dit probleem aan te pakken zijn met sociale
partners afspraken gemaakt om personeelstekorten op te lossen. Het verschil
in ziekteverzuim tussen de zorgsector en het bedrijfsleven moet in de komende
vier jaar met ten minste de helft dalen. Ook moet het percentage in de WAO-instroom
ten opzichte van het landelijk gemiddelde afnemen en moet er meer instroom
en minder uitstroom van personeel plaatsvinden. De oplossingen die de commissie
Van Rijn heeft voorgesteld voor de arbeidsmarktknelpunten in de collectieve
sector (en nog specifieker voor de sector zorg en welzijn), kunnen een belangrijke
impuls geven om deze doelstellingen te halen. Voor het implementeren van deze
aanbevelingen heeft het kabinet extra geld beschikbaar gesteld. Ten opzichte
van vorig jaar gaat het hierbij om ruim € 270 mln. in 2001, oplopend
tot € 450 mln. in 2002. Hiervan reserveren we in 2002 via de sectorfondsen € 60
mln. voor reïntegratiebegeleiding, stagebegeleiding, allochtonen, arbocontracten,
functiedifferentiatie, bij- en herscholing, gericht ouderenbeleid, arbeidsbesparende
technieken en het werven van gespecialiseerd zorgpersoneel. Daarnaast heeft
het kabinet fiscale mogelijkheden gecreëerd voor herintreders, ouderen
en scholing. Met de werkgevers- en werknemersorganisaties in de verschillende
zorg- en welzijnssectoren hebben wij afspraken gemaakt over het besteden van
dit geld aan een pakket van specifieke maatregelen die per sector kunnen verschillen.Het is in het belang van ons allen dat ouders hun arbeid en de zorg voor
kinderen kunnen combineren. De uitbreiding van de capaciteit van kinderopvanginstellingen
die in het Regeerakkoord aangekondigd is, krijgt goed haar beslag. Het aantal
kinderopvangplaatsen kan de komende jaren nog verder groeien door een wijziging
in het kinderopvangstelsel. De vraag van ouders en het belang van kinderen
komt in de Wet basisvoorziening kinderopvang centraal te staan. Bij het uitbreiden
van de capaciteit mag de aandacht voor de kwaliteit van de opvang niet verslappen.
De nieuwe wet stelt regels aan de pedagogische kwaliteit van de opvang, de
betrokkenheid van ouders en het toezicht op deze kwaliteit. De uitbreiding
van het aantal plaatsen vordert gestaag: eind 2000 was het aantal plaatsen
gegroeid met ruim 30 000. Eind 2000 is de uitbreiding versneld door een
investering van in totaal € 45 mln. We verwachten de uitbreidingsdoelstelling
van circa 70 000 kinderopvangplaatsen eind 2002 ruimschoots te realiseren.Beroepsgroepen in bewegingOok de organisatie van de dagelijkse beroepsuitoefening door zorgaanbieders
verandert. Een duidelijk voorbeeld hiervan is de taakuitoefening van de huisarts.
Deze belangrijke «spil in de zorg» zal zich mede naar aanleiding
van het rapport van de commissie-Tabaksblat in de toekomst weer sterker kunnen
gaan richten op de zorg voor patiënten, in plaats van op de processen
eromheen. Het invoeren van de dienstenstructuur en het inschakelen van praktijkondersteuners
moeten huisartsen ruimte geven om de werkdruk te verminderen en zich meer
op zorgverlening aan patiënten te richten. Dergelijke veranderingen
zijn ook nodig om de efficiency en de transparantie van het zorgproces te
vergroten. Het principe van het bevorderen van taak- en functiedifferentiatie
en het faciliteren van de zorgprocessen wordt overigens ook doorgevoerd in
de ziekenhuiszorg. Door een andere werkverdeling tussen de artsen en verpleegkundigen
nemen de carrièreperspectieven van verpleegkundigen toe en kunnen de
artsen zich meer op hun eigenlijke taken richten. In de medische en paramedische
beroepen dreigt een capaciteitstekort, mede als gevolg van de toename van
deeltijdwerk. Daarom wordt de opleidingscapaciteit uitgebreid. Daarnaast wordt
onderzocht waar de opleidingsduur bekort kan worden, waar administratieve
ontlasting mogelijk is en waar zorgtaken overgedragen kunnen worden aan lager
opgeleiden.Ter ondersteuning van diverse initiatieven op het gebied van de organisatie
van beroepsgroepen is dit jaar circa € 140 mln. en volgend jaar
circa € 240 mln. extra beschikbaar. Hiervan is in 2002 ongeveer € 180
mln. bestemd voor huisartsen. Voor de uitbreiding van de opleidingscapaciteit
van artsen en verpleegkundigen is in 2002 circa € 70 mln. extra
beschikbaar.Transparantie en ICTHet vergroten van de kwaliteit en doelmatigheid in de zorg, is een belangrijk
uitgangspunt van ons beleid. ICT kan daar een belangrijke rol in spelen, bijvoorbeeld
bij het herontwerpen van zorgprocessen in ziekenhuizen. Ook ketenzorg kan
alleen maar tot stand komen als alle partijen over de juiste informatie beschikken.
In de curatieve sector werken we momenteel aan een ander bekostigingssysteem,
via het project DBC 2003. Ziekenhuizen en medisch specialisten zullen hun
inkomsten op basis van productprijzen voor geleverde diagnose-behandeling-combinaties
(dbc's) gaan ontvangen. Financiering op basis van zorgproducten is essentieel
om de gewenste omslag van aanbod naar vraag te laten slagen en om de zorginkoop
door verzekeraars te faciliteren. Met behulp van dbc's kunnen zorgverzekeraars
transparant zorg inkopen en goed zicht krijgen op de kosten en de (medische)
baten die zorgaanbieders kunnen leveren. In de care is een AWBZ-brede Zorgregistratie
opgezet (AZR), met als doel een landelijk werkend systeem van gegevensverzameling
en -uitwisseling over de uitvoering van de AWBZ.In beide voorbeelden wordt de tweede eigenschap van ICT-toepassingen duidelijk:
deze kunnen zorgprocessen transparant en daardoor inzichtelijk maken. De derde
toepassing betreft het internet. Internet is de grootste motor achter de «empowerment»
van de zorgconsument. De hoeveelheid aan informatie die het biedt, maakt de
kloof tussen patiënt en hulpverlener kleiner. De positie van de patiënt
in zijn interactie met de zorgverlener wordt sterker. Er ontstaat hierdoor
een evenwichtiger verhouding tussen dokter en patiënt: een partnership.Ten slotte de vraag: hoe is het met de ICT in de zorg gesteld? De zorgsector
profiteert nog onvoldoende van de mogelijkheden. Nederland is hier niet uniek
in; bijna overal loopt de zorgsector achter in het toepassen van ICT. Er is
dus alle reden voor actief beleid. Er zijn extra gelden uitgetrokken om toepassingen
op vele terreinen in de zorg te stimuleren, zoals bijvoorbeeld het Elektronisch
Patiëntendossier (EPD) en om versnippering tegen te gaan. Doelstelling
is dat de Nederlandse zorg op het gebied van ICT binnen enkele jaren tot de
top behoort. Patiënten- en consumentenbeleidDe ontwikkeling van de medische technologie en de medische wetenschap
biedt perspectieven op betere behandeling en bestrijding van ziekten. Denk
bijvoorbeeld aan de toekomstige mogelijkheden van vervangingsgeneeskunde en
de genetica. Wetenschappelijke ontwikkelingen willen we positief benaderen.
Tegelijkertijd dienen we oog te houden voor de risico's, maar ook voor de
ethische vragen die deze ontwikkelingen oproepen. Daarom is en wordt wetgeving
ontwikkeld over de omgang met foetaal weefsel, over de omgang met embryo's
en over levensbeëindiging op verzoek. Van de eerste twee voorstellen
is de parlementaire behandeling nog gaande. Talloze ontwikkelingen –
in wetenschap, maatschappij en beleid – hebben consequenties voor de
patiënt, waarbij ook waarden en normen in het geding kunnen zijn. Voor
het eerst is door ons een ethische agenda opgesteld. Deze agenda wordt tegelijk
met de Begroting en de Zorgnota 2002 uitgebracht en geeft, naast een overzicht
van de op dit moment aan de orde zijnde ethische onderwerpen, inzicht in medisch-wetenschappelijke
trends die op termijn kunnen leiden tot maatschappelijke en/of politieke vragen.
Hiermee wordt een bijdrage geleverd aan het transparanter maken van beleid
met betrekking tot ethische vraagstukken.Om daadwerkelijk een omslag te maken naar een vraaggerichte zorg zal de
komende jaren verder geïnvesteerd moeten worden in het verstevigen van
de positie van de zorggebruikers en het vergroten van zijn keuzemogelijkheden.
In de nota «Met Zorg Kiezen» (TK 2000–2001, 27 807,
nr. 2), die naar de Tweede Kamer is gezonden, hebben wij aangegeven hoe een
vraaggerichte zorg dichterbij gebracht kan worden door gebruikers van zorg
zelf meer instrumenten in handen te geven. Ook het door ons beoogde nieuwe
verzekeringsstelsel biedt meer keuzen aan de burger. In de komende jaren zullen
wij voor het patiënten- en consumentenbeleid € 1,4 mln. extra
uittrekken. Daarnaast blijven wij via het Patiëntenfonds de patiëntenorganisaties
ondersteunen. Dit geldt ook voor de verschillende programma's die Zorgonderzoek
Nederland (ZON) op dit terrein uitvoert.Maatschappelijke participatieHet versterken van de mogelijkheden voor mensen met een handicap om hun
eigen leven in te richten reikt verder dan de zorg. Dat geldt ook voor ouderen,
van wie velen nauwelijks meer zorg vragen dan jongere mensen. Uitgangspunt
is om ouderen, mensen met een handicap en chronisch zieken zoveel mogelijk
in staat te stellen hun eigen leven in te richten. Onze inspanningen zijn
er op gericht hen de instrumenten in handen te geven om dat te realiseren.
Hierdoor wordt het voor hen ook mogelijk om tot betere integratie en participatie
in de samenleving te komen. Een aansprekend voorbeeld is het project «Drempels
weg» waarmee we dit jaar zijn begonnen. Dit project heeft tot doel het
belang van een toegankelijk internet voor gehandicapten nadrukkelijk op de
agenda te plaatsen en kennis daarover te verzamelen en verspreiden. Internet
biedt gehandicapten de kans om hun maatschappelijke participatie te vergroten.
Voor ouderen bieden seniorweb en internetcafé's in verzorgingshuizen
ook die kans. Daarnaast moet het wetsvoorstel gelijke behandeling op grond
van handicap of chronische ziekten de positie van mensen met een handicap
versterken door hun juridische mogelijkheden te geven tegen onterechte ongelijke
behandeling in het geweer te komen. In juli 2001 is dit wetsvoorstel voor
advies naar de Raad van State gezonden. Sociale infrastructuurVrijwilligersnetwerken vormen de basis van de sociale infrastructuur.
Het draagvlak om een lokaal vrijwilligersbeleid te voeren is aanwezig en wordt
groter. Dit draagvlak moeten we vasthouden, ondersteunen en verder uitbouwen.
Op dit moment zijn veel gemeenten en provincies bezig hun vrijwilligersbeleid
te intensiveren. De provincies ontwerpen plannen die de implementatie van
al ontwikkelde methodieken op het lokale vlak moeten bevorderen en de «witte»
vlekken op dit terrein duidelijk maken. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten
(VNG) heeft een plan ontwikkeld om gemeentelijk vrijwilligersbeleid te bevorderen,
dat onder meer voortborduurt op het ontstaan van de lokale comités
voor de viering van het Internationale jaar van de vrijwilliger in 2001. Het
renoveren, vernieuwen en waar nodig opbouwen van de lokale ondersteuningsstructuren
voor vrijwilligers staan centraal. Op basis van de vrijwilligersimpuls krijgen
provincies en gemeenten van het kabinet ruim € 11 mln. per jaar
om activiteiten van lokale en provinciale vrijwilligers te ondersteunen. Bij
individuele projecten die hieruit betaald worden, verdubbelen gemeenten de
bijdrage van de rijksoverheid, zodat er in totaal circa € 23 mln.
beschikbaar komt.We moeten ook alert zijn op de mantelzorgers: diegenen die (aanvullende)
hulp, niet beroepshalve, aan bejaarden, zieken en andere hulpbehoevenden verlenen.
In Nederland wordt 75% van de zorg verleend door ruim 1 mln. mantelzorgers.
Wanneer het aandeel van de mantelzorg in de zorg fors zou afnemen, kan dit
niet worden opgevangen door de professionele zorg. Maar mantelzorg is niet
alleen daarom belangrijk; door middel van mantelzorg wordt ook uitdrukking
gegeven aan maatschappelijke solidariteit. Veel mantelzorgers ervaren problemen
van sociale, financiële en fysieke aard door deze zorg te verlenen. Daarom
is een goede ondersteuning van de mantelzorger belangrijk. Bij de behandeling
van de Zorgnota 2001 hebben wij een notitie toegezegd over het versterken
van de mantelzorg. Deze notitie hebben we juni jongstleden aan de Tweede Kamer
aangeboden. We doen daarin voorstellen om de positie van de mantelzorger als
zorgverlener te versterken en zijn of haar mogelijkheden tot participatie
in het maatschappelijk leven te bevorderen. Structureel wordt ruim € 11
mln. uitgetrokken voor de steunpunten mantelzorg en de oprichting van een
expertisecentrum door het Nederlands Instituut voor Zorg en Welzijn (NIZW).JeugdUitgangspunt van het kabinetsbeleid in brede zin is om de maatschappelijke
positie van jeugdigen te verbeteren. De investeringen in de uitbreiding van
kinderopvang en buitenschoolse opvang, het gezamenlijk met het ministerie
van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (OCenW) ontwikkelde beleid met betrekking
tot de vroeg- en voorschoolse educatie en de stimulering van de brede school
dragen daaraan bij. Daarnaast stimuleren we de samenhang tussen buitenschoolse
opvang en andere naschoolse activiteiten zoals sportbeoefening. Ook het thema
jeugd en veiligheid heeft bijzondere aandacht. Samen met provincies en gemeenten
wordt uitvoering gegeven aan het BANS-akkoord (bestuursakkoord nieuwe stijl),
waardoor een gemeenschappelijke inspanning gericht wordt op het tot stand
brengen van een sluitend netwerk van voorzieningen. Om tot een zorgvuldige
overheveling van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jeugdgezondheidszorg
van 0–4 jarigen naar de gemeenten te kunnen komen is uitstel van de
invoering tot 1 januari 2003 nodig. Het wetsvoorstel voor een nieuwe Wet op de jeugdzorg is voor advies naar
de Raad van State gestuurd. Op basis van dit wetsvoorstel wordt het recht
op jeugdzorg wettelijk verankerd. Een laagdrempelig bureau jeugdzorg, dat
goed samenwerkt met lokale voorzieningen voor jeugdigen, brengt de hulpvraag
van jeugdigen en hun ouders op objectieve en onafhankelijke wijze in kaart
en stelt de indicatie vast op basis van de behoefte van de cliënt. Het
stelsel van zorgverlening zal vraaggestuurd worden opgebouwd via een modulair
ingericht zorgaanbod en een wettelijk geregeld hulpverleningsplan, zodat de
inhoud van de zorg goed afgestemd kan worden op de behoefte van de cliënt.
Dit geheel van wijzigingen in het stelsel voor jeugdzorg moet bijdragen aan
een sterkere positie van de zorgvrager en zorgen dat jeugdigen en hun ouders
tijdiger adequate hulp kunnen ontvangen. De voorbereiding van de invoering
van de nieuwe Wet op de jeugdzorg wordt samen met het Interprovinciaal Overleg
(IPO) en de Vereniging van ondernemingen in de gepremieerde en gesubsidieerde
sector (VOG) ter hand genomen op basis van het implementatieplan dat dit voorjaar
naar de Tweede Kamer is gestuurd. Hiervoor is in 2002 € 3,6 mln.
beschikbaar.In het voorjaar van 2001 hebben we de Tweede Kamer geïnformeerd over
de toenemende wachtlijsten in de jeugdzorg. Samen met onze collega-bewindslieden
van Justitie hebben wij de commissie Aanpak Wachtlijsten Jeugdzorg ingesteld
om deze problematiek nader te analyseren en ons te adviseren over de aanpak
ervan. De commissie heeft haar eindrapport begin september aan ons aangeboden.
Dit najaar maken wij op basis van de aanbevelingen van de commissie per provincie
en grootstedelijke regio afspraken over de aanpak van de wachtlijsten in het
kader van de convenanten voor de implementatie van de Wet op de jeugdzorg.Kiezen voor gezond en sportief levenSociale cohesie en de volksgezondheid hebben belangrijke raakvlakken.
De commissie-Albeda heeft in haar rapport de achtergronden van de sociaal-economische
gezondheidsverschillen beschreven. Dit rapport geeft aan hoe belangrijk het
is om voor iedereen levensomstandigheden te creëren die gezond gedrag
al van jongsaf aan bevorderen. De discussie over de verantwoordelijkheid voor
de eigen gezondheid wordt in toenemende mate gevoerd. Stoppen met roken levert
bijvoorbeeld direct gezondheidswinst op. Met de in juni 2000 door de Tweede
Kamer aangenomen Tabakswet willen wij het tabaksgebruik dan ook verder ontmoedigen.Een van de andere prioriteiten uit het Regeerakkoord van dit kabinet is
om overmatig alcoholgebruik tegen te gaan. Inmiddels hebben we een begin gemaakt
met het uitvoeren van de beleidsvoornemens uit de Alcoholnota (TK 2000–2001,
27 565, nr. 2), die in het teken staan van een betere hulpverlening aan
probleemdrinkers, zorg voor alcoholverslaafden en preventie van alcoholmisbruik
onder jongeren. De regels voor het verstrekken van alcohol aan jeugdigen zijn
in het kader van de Drank- en Horecawet aanzienlijk aangescherpt. De Keuringsdienst
van Waren (KvW) houdt meer toezicht op de handhaving van deze wet. Voor een
betere hulpverlening en betere handhaving is vanaf volgend jaar circa € 14
mln. beschikbaar.In 2001 hebben we de nota «Sport, Bewegen en Gezondheid» uitgebracht
(TK 2000–2001, 27 841, nr. 2). Het kabinet wil de (potentiële)
gezondheidswinst door sport en beweging vergroten. Voldoende beweging is uiteraard
een zaak van burgers zelf. Maar uiteindelijk is hiermee ook een maatschappelijk
belang (de volksgezondheid) gediend. In de Beleidsagenda 2001 zijn concrete
doelstellingen geformuleerd op het gebied van gezondheidsbevordering. Deze
doelstellingen staan nog recht overeind, hoezeer we ook moeten onderkennen
dat er nog een lange weg te gaan is.Sinds 1999 en tot 2007 kunnen gemeenten en landelijke sportorganisaties
een beroep doen op de breedtesportimpuls. Deze impuls moet ertoe leiden dat
gemeenten en landelijke sportbonden sport op lokaal niveau stimuleren en zich
meer inzetten voor sociaal-maatschappelijke problemen. De gemeenten kunnen
zelf beslissen welke thema's ze aanpakken. Veelvoorkomende onderwerpen zijn:
activeren van (probleem)jongeren, naschoolse opvang en sport, integratie van
allochtonen en het stimuleren van een gezonde leefstijl van ouderen en gehandicapten.
De bonden gebruiken de subsidie met name om de verenigingen te ondersteunen
in de gemeenten waar de breedtesportimpuls van start is gegaan. Met ingang
van 2002 maken ongeveer 175 gemeenten en 17 landelijke sportorganisaties gebruik
van de impuls. Dat is eenderde van alle gemeenten en een kwart van alle sportorganisaties.
In 2002 zal de laatste tranche van de verdubbeling van het sportbudget ertoe
leiden dat, naast gemeenten, ook provincies kunnen intekenen op de breedtesportimpuls. Veel
gemeenten die niet zelf een project aanvragen, onder meer vanwege hun beperkte
omvang, kunnen dankzij de steun van de provincie alsnog activiteiten op dit
terrein ontplooien. Daardoor neemt het bereik van de breedtesportimpuls aanmerkelijk
toe.De «keuze voor gezond leven» moet voor meer mensen aantrekkelijk
worden. Maar tegelijkertijd is daarmee de belangrijke taak voor de overheid
weer in de schijnwerpers gekomen: we moeten voorkomen dat mensen in achterstandsposities,
juist vanwege die positie, tussen wal en schip raken. De nadruk op eigen verantwoordelijkheid
is soms wel heel sterk gebaseerd op de goed geïnformeerde, goed opgeleide,
sterke persoon die zich niet gemakkelijk laat wegdrukken. Mensen die in de
knel zitten, hebben vaak niet dezelfde kansen om voor een gezond leven te
kiezen. Voor het kabinet is het van groot belang de gezonde levensverwachting
van de laagste sociaal-economische groep te verbeteren. Om de vermijdbare
gezondheidsverschillen te verkleinen zullen wij een actieprogramma opstellen
voor de komende jaren. Vanuit verschillende beleidsterreinen wordt hieraan
een bijdrage geleverd. Daarbij maken we tevens gebruik van het binnenkort
te verschijnen VTV-rapport «Gezondheid in de grote steden».Zorg voor geestelijke gezondheidIn de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) staat de komende jaren het verder
ontwikkelen van de vermaatschappelijking centraal. Het doel daarvan is dat
mensen met psychische problemen zo veel mogelijk deelnemen aan de samenleving.
Gedeeltelijk is dit preventief (voorkomen dat mensen afhankelijk worden van
de geestelijke gezondheidszorg), gedeeltelijk gaat het om terugkeer in de
samenleving. Dit vereist intensivering van ambulante behandeling, zorg aan
huis, overigens met behoud van voldoende intramurale plaatsen. Naast goede
behandeling en zorg zijn wonen, werken, dagbesteding, leren en sociale contacten
van groot belang om (weer) te kunnen deelnemen aan het maatschappelijk leven.
Vermaatschappelijking is dus een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de
ministeries van VWS, SZW, VROM en gemeenten. De vraag hoe dit concreet gestalte
moet krijgen, wordt eind 2001 beantwoord door de «Taskforce Vermaatschappelijking». De zorg voor dak- en thuislozen in de maatschappelijke opvang, waarover
onder meer in het Integraal Veiligheidsprogramma (IVP) afspraken zijn gemaakt,
staat onder druk door de hoge werkdruk, het ziekteverzuim, het gebrek aan
veiligheid in de nachtopvang en door personeelstekorten. We willen ons daarom
in 2002 richten op het bestrijden van de werkdruk in instellingen en het bevorderen
van de veiligheid van het personeel en de cliënten.Toezicht en veiligheidDe burger heeft veel vragen over veiligheid in de zorg. De patiënt/consument
vraagt terecht kwaliteit. Toezicht is een instrument om die kwaliteit te borgen.
In juni van dit jaar heeft het kabinet een standpunt over het toezicht vastgesteld.
Wij zullen dat standpunt in de praktijk vorm gaan geven en bestaande toezichtarrangementen
kritisch tegen het licht houden.Met het verplaatsen van de verantwoordelijkheden van de overheid naar
het veld is ten behoeve van de burger meer en beter toezicht noodzakelijk.
Het College voor Toezicht op de Zorgverzekeringen (CTZ), de Inspectie voor
de Gezondheidszorg (IGZ) en de Keuringsdienst van Waren (KvW) verstevigen
hun rol. Het is in het algemeen belang normoverschrijdend gedrag te corrigeren
en soms te bestraffen, ook al betekent dit ingrijpen in de private belangen
van ondernemers en privé-personen. Om haar wettelijke taken adequaat
te kunnen vervullen en tegemoet te kunnen komen aan de hoge politieke en maatschappelijke
verwachtingen krijgt de IGZ met ingang van 2002 een budgetverhoging van circa € 5
mln., een stijging van 17,5% ten opzichte van het budget voor 2001. Het extra
budget zal worden aangewend voor de uitbreiding van de IGZ, en ter ondersteuning
van een verdergaande kwaliteitsverbetering.Een bijzonder aspect van kwaliteit is veiligheid. Wij willen onze bijdrage
leveren aan het beperken van risico's in de samenleving. Het is de taak van
de overheid over het bestaan van risico's te communiceren en, waar nodig en
mogelijk, te beperken. De laatste jaren wordt steeds vaker de vraag gesteld
wat de verantwoordelijkheid en rol van de overheid zouden moeten zijn bij
het voorkomen, bestrijden en verhelpen van risico's in de maatschappij. Duidelijkheid
over de rol van de overheid is een basisvoorwaarde voor het publieke vertrouwen.
Met name in crisissituaties blijkt dit de toetssteen.Het is onze overtuiging dat het overheidsbeleid gebaseerd moet zijn op
een gedegen risicoanalyse op wetenschappelijke basis. Een bijzonder aspect
van risico's is echter het emotionele aspect. Emoties maken dat de risicoperceptie
van de bevolking vaak verschilt van de feitelijke risicoanalyse. Begrijpelijke
emoties als het bijvoorbeeld gaat om de veiligheid van woonomgeving of voedsel.
De discussie over de aanvaardbaarheid van enig risico is volop gaande, ook
op beleidsterreinen van VWS. Vast staat wel dat we nooit alle risico's in
ons dagelijks bestaan kunnen uitbannen. Bovendien neemt de burger vaak zeer
bewust zelf risico's. De IGZ is samen met het Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en Milieu (RIVM) bezig een risicomodel te ontwikkelen om prioriteiten in het
toezicht te kunnen stellen. Het werkplan 2002 van de IGZ zal volgens de hoofdlijnen
van dat risicomodel ingevuld gaan worden.In aanvulling op de planning van het toezicht, hebben wij de Raad voor
de Volksgezondheid en Zorg (RVZ) verzocht een risicoanalyse voor de volksgezondheid
uit te brengen. In het RVZ-advies komt niet alleen de vraag aan
de orde welke bedreigingen de Nederlandse samenleving de komende decennia
te wachten staan op het gebied van de volksgezondheid, maar ook de manier
waarop we deze bedreigingen beter het hoofd kunnen bieden.Ook de belangstelling voor het toezicht op de veiligheid van producten,
vooral van voedsel, is de afgelopen periode explosief gestegen. Voedselveiligheid
staat hoog op de maatschappelijke en politieke agenda. Het kabinet heeft besloten
een voorlopige Nederlandse Voedsel Autoriteit (NVA) op te richten. De NVA
zal verantwoordelijkheden dragen ten opzichte van elk van bovengenoemde aspecten:
onderzoek, communicatie en toezicht. De wijze waarop deze verantwoordelijkheden
gestalte krijgen is nader uitgewerkt in de beleidsnota «Veilig voedsel
in een veranderende omgeving», die door de ministers van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij (LNV) en VWS in juli jongstleden aan de Tweede Kamer is toegezonden.
De komende jaren zullen we samen met de minister van LNV de invulling van
de definitieve NVA krachtig ter hand nemen.Financieel beleid op hoofdlijnenIn de onderstaande tabellen staat het financieel beleid van VWS op hoofdlijnen.
Voor zowel de zorgnota als de begroting presenteren we de intensiveringen
voor de jaren 1999 tot en met 2002. Meer gedetailleerde cijfers staan in respectievelijk
deel C van de Zorgnota 2002 en de toelichting op de beleidsartikelen van de
Begroting 2002.Tabel 1: Intensiveringen zorgnota ten
opzichte van 1998 (in € mln)  CUMULATIEVE mutaties ten opzichte van 1998stand 2002volume-intensiveringen1999200020012002 gezondheidsbevordering en -bescherming3186574534 curatieve somatische zorg2064341 0261 25214 233waarvan: – huisartsen– 843119226 – ziekenhuizen en specialisten153268607761 geneesmiddelen, medische technologie en transplantaten2403856938713 834 GGZ, verslaafdenzorg, maatschappelijke opvang301373163713 088 waarvan: – overig GGZ29124290333 – maatschappelijke opvang091722 – verslaving241016 gehandicaptenzorg en hulpmiddelen531673434994 232verpleging, verzorging en ouderen1655769291 1997 821 waarvan: – verpleging en verzorging111308542771 – thuiszorg23122146204 beheer zorgverzekeringen791491761771 469aanvullende post005390 totaal volume-intensiveringen7771 8663 6014 534 nominaal / overig1 0971 9453 4564 855 totaal1 8743 8117 0579 389 opschoning90402834 bruto BKZ-uitgaven1 9643 8517 0859 424 BKZ-ontvangsten– 86208028 netto1 8793 8717 1669 45236 681De bedragen in Tabel 1 geven weer hoeveel geld voor extra volume er in
een jaar meer beschikbaar was/is dan in 1998. Ter illustratie: in de periode
1998–2002 is er in de sector verpleging, verzorging en ouderen € 1 199
mln. bijgekomen, waarvan € 270 mln. extra in 2002 ten opzichte van
2001. Daarmee komt het totaal beschikbare bedrag voor sector verpleging, verzorging
en ouderen in 2002 uit op € 7 821 mln. Hierin zijn ook de middelen
meegenomen die bestemd zijn voor de sector verpleging, verzorging en ouderen,
maar waarvan nog niet duidelijk is in welk onderdeel van de sector deze tot
besteding zullen komen. Om deze reden is de stand 2002 steeds alleen op hoofdstukniveau,
inclusief nog te verdelen volumemiddelen, weergegeven.Onderaan de tabel zijn ook de niet-volumemutaties opgenomen. Dit betreft
nominale mutaties als loon- en prijsbijstelling en technische mutaties. Samen
met de volumemutaties levert dit de totale mutatie op van de zorgnotauitgaven
ten opzichte van 1998. De regels opschoning en BKZ-ontvangsten (eigen betalingen) zorgen voor de aansluiting
met de netto BKZ-uitgaven ten opzichte van 1998. De relatie tussen deze uitgavenbegrippen
staat toegelicht in paragraaf 2.1 in deel C van de Zorgnota.Door zowel volume- als niet-volumemutaties op te nemen is te zien hoe
de volumeontwikkeling zich verhoudt tot de ontwikkeling van de totale netto
BKZ-uitgaven. Zo zijn de netto BKZ-uitgaven in vier jaar tijd met € 9 452
mln. toegenomen, waarvan de helft loon- en prijsaanpassingen betreft (zie
de regel nominaal/overig).In het overzicht zijn alle volumemutaties samengenomen: van het Regeerakkoord
1998 tot en met de Zorgnota 2002. Naast volume-intensiveringen zijn ook volume-extensiveringen
meegeteld. Voor de jaren 1999 en 2000 zijn de feitelijke realisatiecijfers
weergegeven. Aangezien de jaren 2001 en 2002 nog niet zijn afgerekend, worden
voor deze jaren de beschikbare bedragen, zoals die nu bekend zijn, gepresenteerd.
De feitelijke uitgaven voor de jaren 2001 en 2002 kunnen dus nog wijzigen.Tabel 2 laat de cumulatieve mutaties in de begroting zien ten opzichte
van het jaar 1998. Het verschil met Tabel 1 is dat de volumemutaties en overige
mutaties niet zijn onderscheiden. De begrotingsmutaties in het gedeelte dat
niet tot het BKZ behoort (Welzijn en Sport) zijn naar beleidsartikel uitgesplitst.
De mutaties in de begrotingsartikelen die tot het BKZ behoren zijn niet uitgesplitst.
Deze maken deel uit van de totale BKZ-uitgavenmutaties, die zijn uitgesplitst
in Tabel 1. Tabel 2: Intensiveringen begroting ten
opzichte van 1998 (x € mln) BKZCUMULATIEVE mutaties ten opzichte
van 1998stand 2002 1999200020012002 Totaal BKZ223,1136,5402,6320,21 134,2      niet-BKZ     jeugdbeleid60,4100,8249,1276,1873,9waarvan – jeugdzorg5,729,557,068,5675,0– kinderopvang22,768,1118,0122,5154,9sociaal beleid– 1,3– 4,421,019,5128,2waarvan – vrijwilligerswerk  11,311,326,7sportbeleid2,735,641,846,772,2waarvan regeerakkoord – breedtesport3,46,811,918,759,3– topsport1,12,34,06,212,9vervolgden, oorlogsgetroffenen en verzetsdeelnemers14,833,5179,218,2407,7inspecties0,10,20,30,52,4algemeen11,113,722,216,2141,4 nominaal en onvoorzien00– 14,6– 14,1– 14,1Totaal niet-BKZ87,9179,3499,1363,01 611,7Niet relevant voor BKZ en N-BKZ38,3114,21 886,62 598,35 571,0Totaal begroting290,7370,32 728,43 221,78 316,9BELEIDSARTIKELENBELEIDSARTIKEL 1: GEZONDHEIDSBEVORDERING EN GEZONDHEIDSBESCHERMING1.1 Algemene beleidsdoelstellingHet bevorderen en beschermen van de gezondheid van
de burger en het versterken van de individuele en collectieve positie van
de burger in de zorg.Een goede gezondheidszorg begint bij het voorkomen dat de burger gebruik
moet maken van zorg. Gezondheidsbescherming en -bevordering gaan echter verder
dan «het voorkomen van». Het beleid is ook gericht op langer gezond
leven en het verhogen van de kwaliteit van leven bij ziekte. De speerpunten
van het beleid zijn: het voorkomen van onnodige sterfte, het terugdringen
van vermijdbaar gezondheidsverlies en het bevorderen van gelijke kansen op
gezondheid.De gezondheid van de Nederlandse bevolking is in de vorige eeuw spectaculair
verbeterd, maar er zijn nieuwe ontwikkelingen (biotechnologie) en bedreigingen
(infectieziekten, chronische ziekten, tabaksgebruik en alcoholmisbruik door
jongeren) die de aandacht van een alerte overheid vragen.Naast de zes operationele doelstellingen is in dit beleidsartikel het
integrale beleid voor projecten, experimenten en onderzoek (PEO) opgenomen.
Met het PEO-beleid beogen we zorgvuldig zowel prioriteiten voor als programmering
van onderzoek en ontwikkeling op het gebied van volksgezondheid en zorg te
kiezen. Deze onderzoeksprogrammering heeft een breder bereik dan alleen de
gezondheidsbevordering en -bescherming van dit beleidsartikel. Het beslaat
immers het gehele gebied van volksgezondheid en zorg. De inzet van PEO-middelen
op dit beleidsartikel heeft dan ook een directe relatie met de (operationele)
doelstellingen van de overige beleidsartikelen op de begroting.In de sector gezondheidsbevordering en gezondheidsbescherming worden verschillende
intensiveringen via de begroting bekostigd. Deze intensiveringen, waartoe
na de ontwerpbegroting 2001 is besloten, worden hierna kort toegelicht. Voor
het niet-roken beleid is vanaf 2002 structureel € 1,4 mln. extra
uitgetrokken. Daarvoor zal een demarketingsproject worden uitgevoerd. Ook
voor het patiëntenbeleid is vanaf 2002 structureel € 1,4 mln.
extra beschikbaar gekomen. Dat bedrag wordt ingezet bij het uitvoeren van
het beleid uit de nota «Met zorg kiezen» (TK 2000–2001,
27 807, nr. 2). Voor de handhaving van de voedselveiligheid is vanaf
2002 € 4,1 mln. beschikbaar. Bij de Keuringsdienst van Waren zullen
daartoe extra controleurs worden aangesteld. Ook voor de handhaving van de
Drank- en Horecawet zullen extra controles worden uitgevoerd. In de begroting
is hiertoe vanaf 2002 € 4,5 mln. extra beschikbaar gekomen.Relatie met de ZorgnotaHet inzetten van de begrotingsmiddelen op dit beleidsartikel is niet los
te zien van de middelen die de premiesector beschikbaar stelt voor gezondheidsbevordering
en -bescherming. Zo vullen begrotings- en premiemiddelen elkaar aan in budgettaire
omvang. Ook op een andere manier hebben ze met elkaar te maken: in de relatie
tussen de prestaties die geleverd worden met de inzet van begrotingsmiddelen
en de effecten daarvan voor of in de premiesector. De toelichting
in de beleidsbegroting beperkt zich in principe tot een toelichting op de
prestaties door inzet van begrotingsmiddelen.Ter illustratie bevat de tabel de totale budgetten die onder de hierboven
genoemde algemene doelstelling vallen. Ze worden in de Zorgnota toegelicht
en onderbouwd.bedragen x € 1 mln. 200120022003200420052006Programma-uitgaven beleidsartikel 1137,0138,1145,4146,2145,8145,8 Sector gezondheidsbevordering en -bescherming (totaal)*867,5873,3880,6881,4881,1881,1* Dit zijn de totale uitgaven voor de sector volgens de Zorgnota 2002
(dus inclusief de begrotingsmiddelen).1.2 Operationele beleidsdoelstellingen1.2.1 Het bevorderen van de gezonde keuze met betrekking
tot roken bewegen, voeding, drinken en veilig vrijenDe gezonde keuze gaat over het aansporen van de burger om te kiezen voor
een gezonde leefstijl. Wij hebben gekozen voor die gedragsdeterminanten (roken,
bewegen, voeding, drinken en seksueel gedrag) die beïnvloedbaar zijn
en waarvan wetenschappelijk is vastgesteld dat deze een grote invloed hebben
op de gezondheid. Door gedragsverandering op deze punten is een aanzienlijke
gezondheidswinst te behalen.Het al dan niet kiezen voor gezond gedrag speelt zich uiteindelijk af
in het privé-domein en is de individuele verantwoordelijkheid van de
burger. Onze verantwoordelijkheid ligt op het gebied van het stimuleren, faciliteren
en scheppen van wettelijke kaders voor derde partijen, als preventie-instituten
en GGD'en, die in contact staan met burgers. De Britse regering spreekt in
dit verband van «to make health the easy choice.» We subsidiëren
de preventie-instituten, stellen hun programma's vast en sluiten hierbij aan
bij de uitvoering door GGD'en op lokaal niveau. De effecten voor gezond gedrag
zijn tevens afhankelijk van de sociaal-economische ontwikkeling en andere
maatschappelijke trends.De volgende effecten hebben wij voor ogen:– Het aantal rokers is in 2004 met 17,5% verminderd (afname van
34% naar 28%). Voor 2002 streven we naar een tussenstand van 32%.– Het aantal probleemdrinkers is in 2004 met 11% verminderd (afname
van 9% naar 8%).– 40% van de bevolking beweegt volgens de Nederlandse norm in 2004.– Het percentage van de inname van verzadigd vet in 2002 is 14%
verminderd (afname van 14% naar 12%).– Het aantal jongeren dat veilig vrijt is in 2002 met 5% toegenomen
(toename van 73% naar 77%).Gedragsverandering vraagt om continuering van inspanningen, omdat de effecten
doorgaans pas zichtbaar worden op langere termijn.Elk van de bovengenoemde determinanten heeft een eigen monitoringsysteem.
Het RIVM is bezig met de ontwikkeling van een integraal systeem. Een deel
hiervan is al operationeel via het Nationaal Kompas Volksgezondheid.
Tevens zal aansluiting worden gezocht met lokale gezondheidsinformatie en
monitoring op lokaal niveau.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. In het komende parlementaire
jaar dienen we nieuwe wijzigingsvoorstellen voor de Tabakswet en voor de Drank-
en Horecawet in. De wijziging van de Drank- en Horecawet maakt scherpere sanctionering
mogelijk, onder meer door bestuurlijke boetes bij overtredingen. De wijziging
van de Tabakswet implementeert de nieuwe EU-richtlijn om de regulering van
tabaksproducten te harmoniseren.b. Voorlichting. Voor de uitvoering van een
pilot demarketingsproject tegen het roken is met ingang van 2002 een bedrag
beschikbaar gesteld van € 1,4 mln. Via de budgetten van ZON worden
massamediale gezondheidsbevorderingscampagnes gefinancierd, zoals «Drank
maakt meer kapot dan je lief is», evenals campagnes gericht op de jongeren
zoals «Ben jij sterker dan drank?» Om het roken te ontmoedigen,
continueren we de stoppen-met-rokencampagne «Maar ik rook niet».
Daarnaast komt er via ZON een pilot voor Zijban in combinatie met een cursus
om te stoppen met roken.Voor het bevorderen van gezonde-voedingsgedrag wordt de campagne «Goede
voeding wat let je» voortgezet. Ter preventie van seksueel overdraagbare
aandoeningen zal eveneens een campagne worden uitgevoerd.c. Handhavingsbeleid. Bij de Keuringsdienst
van Waren zullen extra inspecteurs worden aangesteld om de gewijzigde Drank-
en Horecawet te handhaven. De instroom begint in 2001.d. Subsidiëring. Subsidies worden verleend
aan diverse preventie-instituten zoals DEFACTO (voorheen Stivoro), Nationaal
Instituut voor Gezondheidsbevordering en Ziektepreventie (NIGZ) en het Voedingscentrum,
en om veilig vrijen te bevorderen aan het Aidsfonds, de stichting SOA-bestrijding
en de Schorerstichting. Deze subsidies worden aangewend voor het ontwikkelen
van materiaal (o.a. folders, websites, lesmateriaal) en voorlichtingsmethodieken
en voor het uitvoeren van doelgroepspecifieke preventieactiviteiten (voorlichtingsavonden,
workshops, counseling voor intermediairs zoals GGD'en).e. Onderzoek. Onder meer via ZON stimuleren
we innovatief onderzoek van gedragsbevorderende interventies.f. Overleg. We gaan overleggen met veldpartijen
(zoals de Stichting van de Arbeid, Nederlandse Spoorwegen, NOC*NSF, de zorgsector,
de horeca) om samenwerking en zelfregulering ter beperking van het roken en
ter bescherming van de niet-roker te bewerkstellingen.1.2.2 Het bevorderen van gezondheidswinst door preventie,
vroege opsporing en door het voorkomen van complicaties die leiden tot nieuwe
ziekten of aandoeningenDoor gezonde mensen te vaccineren en door andere preventiemogelijkheden
aan te bieden, kunnen ziekte en sterfte worden voorkomen. Door ziekten in
een vroegtijdig stadium op te sporen en te behandelen, wordt de gezonde levensverwachting
verlengd, sterfte voorkomen en de kwaliteit van leven verbeterd. Door bij
zieken te voorkomen dat nieuwe ziekten ontstaan, verbetert de kwaliteit van
leven.Wij zijn verantwoordelijk voor besluitvorming over welke programma's voor
vaccinatie of vroege opsporing aan de bevolking worden aangeboden,
en voor financiering en afspraken over de kwaliteit van uitvoering. Bij de
uitvoering van de programma's zijn beroepsgroepen betrokken. Daardoor is het
succes mede afhankelijk van hun inzet. Een voorbeeld is de huisarts die zijn
patiënten oproept en motiveert deel te nemen aan preventieve programma's.
Naast inzet van de beroepsgroepen is ook van invloed of de mensen uit de doelgroep
zelf willen deelnemen aan het programma. Het is een vrijwillige keuze om niet
te reageren op een oproep voor bevolkingsonderzoek naar bijvoorbeeld borstkanker.
Daarbij zijn factoren als sociaal-economische status van belang; de huisarts
kan hierop inspelen. Naast begrotingsmiddelen zetten we ook premiemiddelen
in om deze doelstelling te bereiken, bijvoorbeeld voor de bevolkingsonderzoeken
naar borstkanker en de griepvaccinatie van risicogroepen.Een speerpunt is het terugdringen van het hepatitis B door vaccinatie.
Om dit te bereiken, streven we de volgende uitkomsten na:– Kinderen van wie één of beide ouders afkomstig zijn
uit een endemisch land (meer dan 2% van de bevolking is drager) zijn gevaccineerd
tegen hepatitis B; 70% in 2004 en 90% in 2005. Via premiemiddelen wordt hiervoor
onder andere aan thuiszorgorganisaties voor de uitvoering van het vaccinatieprogramma
van kinderen uit de doelgroep tegen hepatitis B een intensivering van € 2,7
mln. beschikbaar gesteld.– Homo- en heteroseksuelen met veel wisselende partners en intraveneus
drugsgebruikers zijn gevaccineerd tegen hepatitis B; 60% van de instroom maakt
de volledige serie vaccinaties af in 2004;Het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) is al jaren een belangrijk preventieinstrument.
Gestreefd wordt naar een blijvende deelname van kinderen aan het Rijksvaccinatieprogramma
van tenminste 95%. Tevens wordt het RVP regelmatig geactualiseerd. De Gezondheidsraad
brengt hier rond de jaarwisseling een advies over uit.Om te voorkomen dat kinderen van HIV-positieve moeders bij de geboorte
besmet worden zal aan zwangeren standaard een HIV-test worden aangeboden.
Streven is om in 2004 80% van de zwangeren te bereiken. Extra subsidie voor
verbetering van de screening van zwangeren op HIV van € 2,7 mln
is in 2002 beschikbaar. Het College voor Zorgverzekeringen vragen we de uitvoering
ter hand te nemen.In 2004 start een nieuw programma voor de opsporing van familiaire hypercholesterolemie
(FH). In 2008 moet 75% van de mensen met FH zijn opgespoord. Naast maatregelen
gericht op gezond gedrag (voeding en bewegen) moet dit bijdragen aan het verminderen
van hart- en vaatziekten. In 2002 is via de premiemiddelen een bedrag van € 2,2
mln. beschikbaar voor de start van de programmatische opsporing van mensen
met FH. In de jaren daarna zal het € 2,7 mln. zijn.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. Wijziging van de Wet bevolkingsonderzoek
(WBO). In 2000 is de WBO geëvalueerd. Ons standpunt op de evaluatie sturen
we in het najaar van 2001 aan de Tweede Kamer. In 2002 voeren we de conclusies
van het evaluatiestandpunt uit.b. Subsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Subsidiëren van diverse nieuwe projecten waaronder: – Subsidie aan de deelnemende GGD'en en GGD Nederland voor de uitvoering
van vaccinatieprogramma's tegen hepatitis B (intensivering van € 2,7
mln.).– Bestaande subsidierelaties worden voortgezet:– Voor subsidiëring voor diagnostiek en voorlichting over infectieziekten
aan diverse instituten (zoals RIVM/CBO/Nederlandse Hepatitis Stichting/KNCV)
is € 0,8 mln. beschikbaar.– Subsidie voor onderzoek en surveillance van infectieziekten (€ 1,4
mln.) door diverse instituten (zoals RIVM/Erasmus Universiteit/KNCV).– Subsidie aan de Werkgroep Infectie Preventie (WIP) en aan de Stichting
Werkgroep Antibiotica Beleid (SWAB) voor het formuleren van richtlijnen voor
infectiepreventie en resistentiepreventie in de zorg.– Subsidies voor onderzoek, vroege opsporing en kwaliteitsverbetering
op het gebied van kanker.– Onderzoek via intermediaire organisaties naar nieuwe preventiemogelijkheden
via het preventieprogramma van ZON MW.c. Voorlichting. Voor zowel ouders van kinderen
uit de doelgroep als voor uitvoerders van het vaccinatieprogramma is een voorlichtingsprogramma
in voorbereiding om het belang van het Rijksvaccinatieprogramma te benadrukken.Ter preventie van hart- en vaatziekten en kanker is voorlichting over
gezond leven, zoals gezonde voeding en voldoende bewegen van belang. Binnen
de doelstelling 1.2.1 is hier nader op ingegaan.1.2.3 Het bevorderen van de toegankelijkheid en de kwaliteit
van lokale voorzieningen van preventieve zorgOp landelijk, lokaal en regionaal niveau streven we naar een integraal
gezondheidsbeleid door samenwerking op de terreinen gezondheidszorg en preventie,
milieu, huisvesting en welzijn. De lokale voorzieningen van preventieve zorg
dienen kwalitatief goed en voor iedereen toegankelijk te zijn. De openbare
gezondheidszorg – de gemeenten en hun GGD'en – heeft een belangrijke
uitvoeringsverantwoordelijkheid bij het bevorderen en beschermen van de gezondheid
van de lokale bevolking, waarbij vooral aandacht wordt besteed aan kwetsbare
groepen in onze maatschappij. Deze verantwoordelijkheid is verankerd in de
Gemeentewet en in de Wet collectieve preventie volksgezondheid. Financiering
vindt plaats via het Gemeentefonds of via specifieke uitkeringen. De verantwoordelijkheden
van de rijksoverheid beperken zich tot het instandhouden van een adequate
ondersteuningsstructuur voor GGD'en en gemeenten op het terrein van deskundigheidsbevordering
en advisering gerelateerd aan de openbare gezondheidszorg. Daarnaast verzorgt
de rijksoverheid wet- en regelgeving, het inrichten van de bekostigingsstructuur
voor de uitvoering, de interdepartementale samenwerking en het laten uitoefenen
van toezicht op de uitvoering door de IGZ. Het is ook de verantwoordelijkheid
van overheden, zowel landelijk als lokaal, om andere partijen dan burgers,
maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven te wijzen op hun verantwoordelijkheden
en mogelijkheden voor een goede volksgezondheid.Met het beleid gericht op de openbare gezondheidszorg streven we uiteindelijk
naar de volgende effecten: – Het verlengen van de gezonde levensverwachting van mensen met
een lage sociaal-economische status (SES) in 2020 met drie jaar van ongeveer
53 naar 56 jaar.– De leef- en werkomgeving van mensen (bodem, water, lucht) is zo
gezond en veilig dat mensen slechts een verwaarloosbaar risico lopen daarvan
ziek te worden of daaraan dood te gaan. Dit doel is een uitwerking van een
gezamenlijk gedragen verantwoordelijkheid van de ministeries van VROM en VWS.Hiertoe streven we op de korte termijn de volgende effecten na:– In 2003 hebben alle gemeenten, ondersteund door hun GGD'en, integraal
gemeentelijk gezondheidsbeleid geformuleerd in een gemeentelijke nota gezondheidsbeleid.– Het aantal bedrijven dat een preventief gezondheidsbeleid voert
is van 12% in 2000 toegenomen naar 25% in 2005.– In 11 regio's zijn er geformaliseerde samenwerkingsverbanden tussen
arbo-artsen, huisartsen en specialisten in 2002.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. Wijziging van de Wet collectieve
preventie volksgezondheid om een wettelijke verplichting te creëren voor
de gemeentelijke nota gezondheidsbeleid. Door deze wetswijziging verduidelijken
we ook gemeentelijke taken. Uiterlijk 1 januari 2003 treedt de gewijzigde
Wet collectieve preventie in werking.b. Opstellen van convenanten. Het in 2001
getekende Nationaal Contract OGZ geeft richting aan de samenwerking op landelijk,
lokaal en regionaal niveau. In 2002 nemen we de uitvoering van de afspraken
verder ter hand. De beschikbaarheid van een monitor voor lokale en regionale
gezondheids(zorg) gebaseerd op uniforme en vergelijkbare gegevens, heeft prioriteit.
De monitor is in 2005 klaar.c. Subsidiëring. Subsidiëring van
de Netherlands School of Public Health (NSPH) voor de twee masteropleidingen
Maatschappij en gezondheid en Community Medicine en cursussen lokaal gezondheidsbeleid.Subsidiëring van de Nederlandse Public Health Federatie (NPHF) om
professionele samenwerking op het terrein van de openbare gezondheidszorg
te ondersteunen.Subsidiëring van diverse projecten en programma's, waaronder:– GGD NL ontvangt een projectsubsidie voor het opzetten van een
benchmarksysteem van GGD'en. Dit benchmarksysteem is in ontwikkeling en in
2001 heeft 85% van de GGD'en zijn gegevens voor dit systeem aangeleverd opdat
resultaatgerichte kengetallen gegenereerd kunnen worden.– Daarnaast financieren wij het project van GGD NL en de VNG gericht
op het versterken van het gemeentelijke gezondheidsbeleid. Door het project
worden gemeenten en GGD'en ondersteund in het opstellen van een lokale nota
gezondheidsbeleid.– Via de budgetten van ZorgOnderzoek Nederland worden programma's
op het terrein van arbeid en gezondheid, en op het terrein van de openbare
gezondheidszorg mogelijk gemaakt.– Ook verstrekken we in 2002 een subsidie voor de verbetering van
de infrastructuur van de medische milieukundige functie op lokaal niveau.
In november zenden we in samenwerking met de minister van VROM een notitie
aan de Tweede Kamer over milieu en gezondheid. 1.2.4 Het beschermen en bevorderen van de gezondheid van
jeugdigen (0–19 jaar)We beogen een lokale jeugdgezondheidszorg die voorziet in een aanbod van
voorzieningen toegesneden op de lokale situatie, van kwalitatief hoogwaardig
niveau en voor iedereen toegankelijk. De jeugdgezondheidszorg moet door adequate
vroegsignalering van gezondheids- en/of ontwikkelingsproblemen kunnen bijdragen
aan tijdige behandeling en opvang, al dan niet via verwijzing.Vanaf 2003 valt de integrale jeugdgezondheidszorg door een wijziging van
de Wet collectieve preventie onder de bestuurlijke verantwoordelijkheid van
gemeenten. Onze verantwoordelijkheid concentreert zich op het scheppen van
randvoorwaarden zoals het wettelijk kader, het stimuleren van innovatie en
de ontwikkeling van een registratie- en kwaliteitssysteem.Als doelstelling beogen we een verbetering van de gezondheidstoestand
van de jeugd. Daarnaast streven we er door specifiek beleid naar dat kinderen
van ouders met een lage sociaal-economische status een hogere gezonde levensverwachting
krijgen. Door een verbeterde vroegsignalering zal het aantal kinderen met
leerachterstanden kunnen afnemen in samenhang met het beleid voor vroeg voorschoolse
educatie (VVE). Deze effecten kunnen niet alléén bereikt worden
door de minister van VWS, andere actoren zoals andere departementen, lokale
overheden en scholen spelen een even grote rol.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. Wijziging van de Wet collectieve
preventie volksgezondheid, zodat gemeenten wettelijk verplicht zijn het basistakenpakket
jeugdgezondheidszorg uit te voeren. Uiterlijk 1 januari 2003 treedt de gewijzigde
wet in werking. Daarnaast bereiden we een Besluit Jeugdgezondheidszorg voor,
dat het basistakenpakket nader definieert. Ook hiervan voorzien we een inwerkingtreding
per 1 januari 2003.b. Convenant. We werken aan het opstellen
van een basisconvenant jeugdgezondheidszorg (JGZ) tussen VWS, VNG en de Landelijke
Vereniging voor Thuiszorg, waarin we afspraken over financiering, registratie
en kwaliteit van de jeugdgezondheidszorg vastleggen om te komen tot een integrale
JGZ. Het convenant is in het najaar 2001 gereed.c. Subsidiëring. Subsidieverlening aan
diverse projecten voor de ontwikkeling, innovatie en implementatie van de
gewijzigde Wcpv. Ook wordt een financiële bijdrage geleverd aan de versterking
van een landelijke ondersteuningsstructuur. Via een specifieke regeling stellen
we net als in 2001 ook in 2002 € 15,9 mln. beschikbaar voor vroegsignalering
van risicokinderen.1.2.5 Het instandhouden van het huidige niveau van consumentenbeschermingDit beleidsterrein gaat over de voedselveiligheid en de veiligheid van
producten anders dan levensmiddelen. Dit consumentenbeschermingsbeleid realiseren
we met wet- en regelgeving waarin de normen voor veilige levensmiddelen en
producten en de eisen waaraan productieprocessen moeten voldoen, zijn vastgelegd.
Deze wet- en regelgeving is in belangrijke mate internationaal geharmoniseerd.
Normstelling wordt aangepast aan nieuwe inzichten over veiligheid. Op aandringen
van Nederland wordt in EU-kader gewerkt aan communautaire normen voor onder meer mycotoxines. Als uitvoering van de «Integrale Nota
Biotechnologie» wordt de etikettering van producten van de moderne biotechnologie
aangescherpt. Via de inzet van verschillende beleidsinstrumenten wordt beleid
gericht op het terugdringen van de besmetting van (pluimvee)vleesproducten
door pathogene bacteriën geïntensiveerd. De infrastructuur voor
crisissignalering en -management en het opsporen van potentiële risico's
is verbeterd en zal op onderdelen nog verder worden uitgewerkt. Handhaving
van de wetgeving is een essentieel onderdeel voor het realiseren van de doelstellingen.Voor een snelle, ingrijpende modernisering en stroomlijning van de organisatie
op het gebied van voedselveiligheid werken we aan de totstandkoming van een
centrale structuur voor Voedselveiligheid: de Nederlandse Voedselautoriteit
(NVa). Het werkterrein van de NVa bestrijkt voedselveiligheid en gezonde voeding
en beslaat de gehele voedselketen met inbegrip van grondstoffen, hulpstoffen
en processen die potentieel effect hebben op de volksgezondheid. De (voorlopige)
NVa zal worden ingesteld als een interdepartementale (VWS, LNV) directie.
De definitieve Nva zal een onafhankelijke status krijgen. De bevoegdheden
van de NVa liggen met name op het vlak van onderzoek (risicoanalyse), toezicht
en communicatie. Het beleid blijft een kabinetsverantwoordelijkheid.Producenten van levensmiddelen en producten zijn primair verantwoordelijk
voor de veiligheid daarvan. De overheid stelt de wettelijke kaders voor de
veiligheid van die producten. De meting van het effect van het beleid is indirect.
Een belangrijk gegeven zijn de resultaten van de handhavingsinspanning door
de verantwoordelijke inspectiediensten. Jaarlijks worden daartoe inspectieprogramma's
vastgesteld.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. Wetgeving is de basis voor veiligheid
van levensmiddelen en producten. Het stelt eisen waaraan producenten moeten
voldoen. Naar aanleiding van de brand in Volendam besteden we in 2002 extra
aandacht aan de brandveiligheid van huishoudelijke producten en textiel door
regelgeving respectievelijk een convenant.b. Handhaving. De Keuringsdienst van Waren
(KvW) en de Rijksdienst voor Keuring van Vee en Vlees (voor producten van
dierlijke oorsprong) signaleren en controleren de wettelijk vastgestelde eisen
en dwingen zo nodig handhaving af. Zie beleidsartikelonderdeel 11B. Bij de
KvW worden extra controleurs aangesteld.c. Voorlichting. De Stichting Consument en
Veiligheid en de Stichting Voedingscentrum Nederland verzorgen voorlichting
en informatie aan de consument. We subsidiëren beide stichtingen en in
2002 hebben we extra middelen ter beschikking gesteld voor voorlichtingsbijeenkomsten
op de terreinen veilig vervoer en het voorkomen van vergiftigingen bij kinderen.1.2.6 Het toerusten en ondersteunen van gebruikers van
de zorg, zodat zij hun wensen en behoeften zo veel mogelijk zelf kunnen benoemen.
Daarnaast streven we naar een versterking van de patiëntenbewegingIn 2001 hebben we de nota «Met zorg kiezen» uitgebracht (Kamernummer
2000–2001, 27 807, nr. 2). Mensen die gebruik maken van zorg kunnen
op verschillende manieren toegerust of ondersteund worden om hun wensen en
behoeften kenbaar te maken. Hiertoe onderscheiden we in de nota de volgende
vijf «toerustingniveaus»: 1. Een adequate rechtspositie van zorggebruikers.2. De beschikbaarheid van informatie op basis waarvan zorggebruikers inzicht
krijgen in de aangeboden dienstverlening.3. De mogelijkheid dat zorggebruikers zich laten begeleiden bij de formulering
van hun keuze voor een bepaald zorgproduct of een zorgverzekering.4. De mogelijkheid dat zorggebruikers zonder directe tussenkomst van een
verzekeraar zelf zorgproducten inkopen of zorgarrangementen samenstellen op
basis van een vooraf bepaald budget. Hierbij valt onder meer te denken aan
het persoonsgebonden budget (PGB). Zie ook de beleidsartikelen 4 en 5.5. De aanwezigheid van onderhandelingsmacht, bijvoorbeeld via collectieve
belangenvertegenwoordiging zoals patiënten-/consumentenorganisaties.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. In 2002 verbeteren we de samenhang
tussen de bestaande wet- en regelgeving op het terrein van patiënten-
en kwaliteitsbeleid. Input voor deze verbetering vormen de reeds uitgevoerde
evaluaties van de Wet geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO), Wet medezeggenschap
cliënten zorginstellingen (WMCZ) en de Wet klachtrecht cliënten
zorginstellingen (WKCZ). Ook krijgt het Patiëntenfonds in 2002 een wettelijke
basis.b. Convenanten. In 2002 sluiten wij per zorgsector
informatieconvenanten met vertegenwoordigers van patiënten-/consumentenorganisaties
en zorgaanbieders over het beschikbaar stellen van vergelijkende informatie
over de kwaliteit van het zorgaanbod en de dienstverlening van zorginstellingen.
In een overgangsperiode van twee jaar (2002 en 2003) stellen we zorgaanbieders
en verzekeraars in de gelegenheid informatie over dienstverlening openbaar
en inzichtelijk te maken. Ook het verwerken van de kwaliteitscriteria in de
beoordelings- en certificatieschema's van de Stichting Harmonisatie Kwaliteitsbeoordeling
in de Zorgsector zullen wij verder stimuleren.c. Subsidiëring. In 2002 voeren wij een
experiment uit om de inzage van medische gegevens door zorggebruikers met
behulp van ICT te onderzoeken. Zorggebruikers moeten zich – indien nodig –
kunnen laten adviseren of begeleiden bij het formuleren van hun vragen en
hun keuze voor een bepaald zorgproduct of een zorgverzekering.d. Onderzoek. In 2002 laten we een haalbaarheidsstudie
verrichten naar alternatieve vormen van financiering van koepelorganisaties
van patiëntenverenigingen. Daarmee beogen we in 2003 een vraaggestuurde
vorm van financiering te introduceren om de financiële binding van deze
organisaties met hun leden te vergroten. We willen de koepelorganisaties van
patiëntenorganisaties vanaf 2003 op een meer prestatiegerichte wijze
financieel ondersteunen op basis van de door hen uitgevoerde en inzichtelijk
gemaakte functies, producten en diensten. Gehandicapten- en ouderenorganisaties,
die op dit moment worden gefinancierd in het kader van de Welzijnswet, zullen
worden gefinancierd door het Patiëntenfonds. Het ligt in de rede dat
dan ook de naamgeving en de statuten van het huidige Patiëntenfonds worden
aangepast. 1.2.7 Een integrale programmering van projecten, experimenten
en onderzoek op het terrein van de volksgezondheid en zorgMet het PEO-beleid regisseren we de besluitvorming en prioritering van
middelen voor onderzoek en ontwikkeling. Daarbij streven we naar een betere
aansluiting van onderzoek en ontwikkeling op beleidsmatige en maatschappelijke
doelen. Doordat programmering plaatsvindt in samenspraak met deskundigen en
sleutelfiguren in het veld verbetert de kwaliteit van de projecten, experimenten
en onderzoeken, en wordt de bruikbaarheid van resultaten vergroot. De onderzoeksprogrammering
heeft een breder bereik dan alleen de gezondheidsbevordering en -bescherming
en bestrijkt ook de cure en de care.Het bepalen van de terreinen waarop projecten, experimenten en onderzoek
dienen plaats te vinden, behoort tot onze kernactiviteiten. Dat geldt niet
voor het doen uitvoeren, subsidiëren en monitoren van de projecten. Intermediaire
organisaties met een specifieke deskundigheid op dat terrein zijn daartoe
meer geëigend. Dit jaar heeft het kabinet een belangrijke stap gezet
door de intermediaire organisaties ZON en Gebiedsbestuur Medische Wetenschappen
van NWO samen te voegen tot één intermediaire onderzoeksorganisatie
voor de hele gezondheidszorg: ZON-MW.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidiëring van ZON.
Jaarlijks brengen we een samenhangend PEO-programma volksgezondheid en zorg
uit, waarin we ontwikkelingen op het terrein van PEO melden. We beogen dat
ten minste 75% van de middelen op het PEO-artikel binnen programma's tot besteding
wordt gebracht. In 2002 wordt bij ten minste 90% van alle programma's expliciet
aandacht besteed aan communicatie- en implementatieactiviteiten. Alle afgeronde
programma's worden geëvalueerd; over de resultaten van deze programma's
informeren we de Kamer. Ook met het Aidsfonds hebben we een subsidierelatie.1.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen185 377106 87081 667108 104119 571116 160116 137        Uitgaven (totaal)113 676141 225141 883149 211149 649149 286149 286        Programma-uitgaven (totaal)109 509137 019138 099145 427146 206145 843145 843        – Gedragsgerichte gezondheidsbevordering  17 57917 57917 71517 71517 715– Voorkoming/opsporing van (niet)infectieziekten  6 8926 8256 8256 8256 825– Kwaliteit lokaal gezondheidbeleid en ggd's  9 1399 1399 0929 0929 092– Hoogwaardige jeugdgezondheidszorg (0 tot 19 jaar)  15 93915 93915 93915 93915 939Waarvan specifieke uitkeringen  15 93915 93915 93915 93915 939– Consumenten- en productveiligheid  6 1406 1406 0816 0816 081– Positie patiënt en patiëntenbeweging  26 97624 84424 84424 39024 390– Projecten, experimenten en onderzoek  55 43564 96265 71065 80165 801Waarvan bijdrage aan ZBO's 5 6455 6455 6455 6455 6455 645        Apparaatsuitgaven4 1674 2063 7843 7843 4433 4433 443        Ontvangsten3 5152 7612 7612 7612 7612 7612 7611.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven138 099145 427146 206145 843145 843Juridisch verplicht in %65,432,623,112,60,0 Niet-Juridisch verplicht in %23,722,522,422,422,4Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens, waaronder
het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels in 2001 en grotendeels
in 2002 plaats.1.5 Groeiparagraaf VBTBVeel doelstellingen behoeven een nadere kwantitatieve operationalisering.
Om hierin te voorzien, werken we het komende jaar aan het opzetten of verder
uitbouwen van relevante registratiesystemen. Zo zullen we in 2002 werken aan
een integraal meetsysteem om effecten in gedragsverandering te kunnen presenteren.
Daarnaast werken we in 2002 aan het opzetten van een monitor voor lokale en
regionale gezondheidszorg. Gezien de omvang van dit project verwachten wij
dat deze monitor niet eerder gereed is dan 2005. Waar mogelijk zullen wij
beschikbare informatie tussentijds presenteren. Ook zullen we in 2002 werken
aan een benchmarksysteem voor GGD'en. Hiermee worden prestatiegegevens ontwikkeld
voor deze gemeentelijke diensten. Tevens zullen we in dit begrotingsjaar bij
de modernisering van de jeugdgezondheidszorg de ontwikkeling van een registratiesysteem
voor de jeugdgezondheidszorg ter hand nemen.Het algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr.57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren. De gegevens, opgenomen in de brancherapporten,
kunnen aanleiding zijn om overleg te voeren met gemeenten, provincies en instellingen
over het leggen van accenten in het gevoerde beleid.Hoewel het PEO-beleid is opgenomen bij dit artikel, heeft de inzet van
PEO-middelen ook een directe relatie met de (operationele) doelstellingen
van de overige beleidsartikelen in de begroting. De onderzoeksprogrammering heeft namelijk een breder bereik dan alleen gezondheidsbevordering
en -bescherming; het beslaat het gehele gebied van volksgezondheid en zorg.
Wij hebben dan ook het voornemen in volgende begrotingen de PEO-uitgaven te
specificeren per beleidsartikel.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van gezondheidsbevordering en -bescherming zijn voorgenomen.Tabel 1: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringEen haalbaarheidsstudie naar alternatieve
vormen van financiering van koepelorganisaties van patiëntenverenigingen.2002 Evaluatie van afgeronde PEO-programma's
volksgezondheid en zorgZodra een
programma is afgerond.Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 2: CURATIEVE SOMATISCHE ZORG2.1 Algemene beleidsdoelstellingHet bewerkstelligen van een patiëntgerichte curatieve
somatische zorg inclusief de geneesmiddelenvoorziening. Daartoe moeten partijen
zich richten op integrale, transmurale zorgketens. Doelmatigheid, kwaliteit
en toegankelijkheid dienen voorop te staan.De curatieve somatische zorg is gericht op het behandelen van ziekte.
Bij het behandelen van ziekte zijn veel en uiteenlopende instellingen en beroepsbeoefenaren
betrokken. Traditioneel wordt daarbij onderscheid gemaakt tussen intramurale
zorg (tweede lijn; het geïntegreerd medisch-specialistisch bedrijf: ziekenhuiszorg
en medisch-specialistische zorg) en extramurale zorg (eerste lijn, bijvoorbeeld
huisartsen en verloskundigen). De geneesmiddelenvoorziening die ook in dit
beleidsartikel is opgenomen, betreft niet alleen de intramurale en extramurale
curatieve somatische zorg, maar ook de caresectoren.Door het toegenomen belang van samenhang in de zorg zijn de grenzen tussen
intramuraal en extramuraal aan het vervagen. Zorg wordt meer en meer transmuraal
en integraal (ketenzorg) geleverd, waarbij de zorgbehoefte van de patiënt
centraal staat. Verder wordt een regiogerichte benadering voorgestaan. Zorgaanbieders
en -verzekeraars kunnen immers het beste op regionaal niveau in goed onderling
overleg werken aan het optimaliseren van een kwalitatief hoogwaardig, doelmatig
en voor iedereen toegankelijk zorgaanbod. Een voorbeeld is het geneesmiddelenbeleid,
zoals neergelegd in het Kabinetsstandpunt op de rapporten van de commissie
De Vries en de MDW werkgroep geneesmiddelen d.d. 17 april 2000. Voor de korte
termijn gaat het om het aanscherpen van al bestaande beleidsinstrumenten,
zoals projecten om de kosten van de poliklinisch voorgeschreven geneesmiddelen
te beheersen, en voor de langere termijn om ingrijpende structuurmaatregelen
gericht op verzekeraars, voorschrijvers, afleveraars en inkopers.In de eindsituatie hebben de zorgverzekeraars de regie en gelden voor
alle partijen doelmatigheidsprikkels. In die situatie – maar niet eerder –
kan de overheid haar beheersingsinstrumenten (GVS, WGP) loslaten. De curatieve
somatische zorg wordt gefinancierd uit premiemiddelen (ZFW en particulier)
en begrotingsmiddelen. We houden ons daarbij voornamelijk bezig met het creëren
van randvoorwaarden; het ministerie heeft geen directe rol bij het daadwerkelijk
uitvoeren van de curatieve zorg. Die verantwoordelijkheid ligt bij zorgverzekeraars
en zorgaanbieders.Het belang van ethiek in de gezondheidszorg neemt toe. Medisch-wetenschappelijke
ontwikkelingen, het toegenomen medische kunnen en veranderingen in de organisatie
en bedrijfsvoering van de gezondheidszorg leiden tot ethische vragen of dilemma's.
Om ontwikkelingen die tot normatieve vragen leiden tijdig te kunnen signaleren,
brengen we vanaf 2002 gelijktijdig met de begroting een ethische agenda uit.In de sector curatieve somatische zorg worden verschillende intensiveringen
via de begroting bekostigd. Een aantal belangrijke intensiveringen waartoe
na de ontwerpbegroting 2001 is besloten, wordt hierna kort toegelicht.De opleidingscapaciteit voor huisartsen, verloskundigen, orthodontisten
en vluchtelingartsen wordt uitgebreid. Verder wordt de huisartsenopleiding
aantrekkelijker doordat het salaris van huisartsen in opleiding in overeenstemming
is gebracht met de zwaarte van de functie. Met het totale pakket
aan opleidingsmaatregelen is een bedrag gemoeid van € 19,8 mln.
in 2002, oplopend tot € 34,8 mln. in 2004; bij Voorjaarsnota heeft
het kabinet hiervoor € 17,9 mln. voor 2001 beschikbaar gesteld.
Genoemde bedragen zijn exclusief het bedrag van€ 9,1 mln. structureel,
dat bij de algemene politieke beschouwingen 2000 op grond van de motie-Dijkstal
c.s. (TK, 2000–2001, 27 400 XVI) beschikbaar is gekomen voor de
uitbreiding van de huisartsenopleiding.Voor de beroepsinhoudelijke ontwikkeling van verplegenden en verzorgenden
stellen wij vanaf 2001 structureel € 4,5 mln. beschikbaar aan de
Algemene Vergadering Verpleegkundigen en Verzorgenden (AVVV). Verder trekken
wij extra middelen uit voor de zorg en nazorg bij de vuurwerkramp Enschede
en de nieuwjaarsbrand Volendam: € 11,8 mln. in 2002, € 9,5
mln. in 2003 en € 8,6 mln. in 2004. Bij Voorjaarsnota is voor 2001
reeds € 15,4 mln. beschikbaar gesteld. Voor de bevordering van een
effectief en efficiënt gebruik van ICT in de zorg en voor de introductie
van Diagnose-Behandeling-Combinaties (DBC's) trekken wij ook in 2002 middelen
uit. Voor DBC's hebben wij op basis van de besluitvorming bij Voorjaarsnota
voor 2001 vanuit de begroting € 14,2 mln. beschikbaar gesteld voor
de eerste groep koploperziekenhuizen (uit de ICT-middelen), alsmede € 15,6
mln. voor de projectorganisatie en het kostprijsmodel (naast een bedrag van € 52,5
mln. dat via de premiezijde aan de instellingen wordt uitgekeerd).Relatie met ZorgnotaDe inzet van de begrotingsmiddelen op dit beleidsartikel is niet los te
zien van de middelen die de premiesector beschikbaar stelt voor de curatieve
somatische zorg. Zo vullen begrotings- en premiemiddelen elkaar aan in budgettaire
omvang, waarbij het premiedeel veruit het grootste is. Ook op een andere manier
hebben ze met elkaar te maken: in de relatie tussen de prestaties die geleverd
worden met de inzet van begrotingsmiddelen en de effecten daarvan voor of
in de premiesector. De toelichting in de beleidsbegroting beperkt zich in
principe tot een toelichting op de prestaties door inzet van begrotingsmiddelen.Ter illustratie bevat de tabel hieronder de totale budgetten die onder
de bovengenoemde algemene doelstelling vallen. Ze worden in de Zorgnota toegelicht
en onderbouwd.bedragen x € 1 mln. 200120022003200420052006Programma-uitgaven beleidsartikel 2244,2202,5197,7206,6205,2205,2 Sector Curatief somatische zorg (totaal)*15 136,315 400,415 599,215 711,915 776,215 839,0 Sector Geneesmiddelen en medische technologie en transplantaten
(totaal)*3 797,23 931,34 169,64 520,34 952,85 446,0* Dit zijn de totale uitgaven voor de sector volgens de Zorgnota 2002
(dus inclusief de begrotingsmiddelen). 2.2 Operationele beleidsdoelstellingen2.2.1 Rechtsbescherming voor patiënten en (para)medici
volgens de Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg (Wet BIG)De rechtsbescherming voor patiënten en (para)medici maakt deel uit
van het algemene (tucht)beleid voor beroepsbeoefenaren. Het medisch tuchtbeleid
is erop gericht medici en paramedici zo zorgvuldig mogelijk te laten handelen.
Het voornemen is om de medische tuchtcolleges met ingang van 1 januari 2003
onder te brengen bij het ministerie van Justitie en te integreren in de rechtbanken
onder het centraal beheer van de Raad van de Rechtspraak.Er wordt een onderscheid gemaakt in regionale en centrale tuchtcolleges.
Een regionaal tuchtcollege behandelt een zaak in eerste aanleg. Beroep tegen
die uitspraak kan worden ingediend bij het centraal tuchtcollege. Wij financieren
de personele en materiële voorzieningen van de tuchtcolleges en innen
de opgelegde boetes.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Financiering. Financieren van de medische
tuchtcolleges. Tabel 1: aantal gedeclareerde zaken
in 2000 Totaal regionaal (1e aanleg)1 152Waarvan: Amsterdam320Eindhoven247Zwolle211Groningen99Den Haag275  Centraal (beroep)2782.2.2 Een voldoende aantal gekwalificeerde beroepsbeoefenarenDe gezondheidszorg kan alleen maar goed functioneren wanneer er voldoende
en goed opgeleide beroepsbeoefenaren beschikbaar zijn. De laatste tijd blijkt
het niet eenvoudig om aan deze voorwaarde te voldoen en te blijven voldoen.
Oorzaken hiervan zijn de sterk groeiende vraag naar curatieve zorg (onder
andere door de vergrijzing) en de snel groeiende tendens om in deeltijd te
werken. Het Capaciteitsorgaan voor de planning van de capaciteit van de medische
en tandheelkundige vervolgopleidingen maakt ramingen van de vraag naar en
het aanbod van huisartsen, verpleeghuisartsen, klinisch specialisten, sociaal
geneeskundigen en tandheelkundige specialisten in de komende jaren. Op basis
daarvan wordt berekend hoe groot de jaarlijkse instroom in de opleidingen
tot deze specialismen moet zijn om evenwicht te bereiken in vraag en aanbod.
De uitkomst van de ramingen wordt gekoppeld aan de gewenste instroom in de
initiële opleiding tot arts. Uit het Capaciteitsplan 2001 blijkt dat
een forse uitbreiding van de opleidingscapaciteit noodzakelijk is. Het Capaciteitsorgaan
roept op tot snel handelen om te voorkomen dat de medische zorg in gevaar
komt. Er dienen niet alleen meer artsen te worden opgeleid, maar er dienen
ook andere maatregelen te worden genomen. Aangrijpingspunten zijn: 1. De opleidingscapaciteit vergroten.2. Het rendement van de opleidingen verhogen (flexibilisering).3. De doorstroming tijdens de opleiding versnellen.4. De opleidingsduur verkorten.5. Herintreding bevorderen.6. Inzetten buitenlandse artsen faciliteren.7. Het voortijdig uittreden tegengaan.8. Taakdelegatie en substitutie stimuleren.Aan de Kamer is toegezegd dat er vóór 1 november 2001 een
plan komt met een nadere uitwerking van deze acht punten. In het plan zal
onder meer staan wat concreet haalbaar is, welk tijdpad daarvoor moet worden
gevolgd en welke effecten te verwachten zijn. Inmiddels heeft het ministerie
de nodige stappen gezet om de opleidingscapaciteit bij de huisartsen, de medisch
specialisten, orthodontisten en verloskundigen uit te breiden (zie hierna
onder Instrumenten). Het kabinet zal in zijn reactie op het rapport van de
MDW-werkgroep «Toetredingsbelemmeringen medische beroepen» uiteenzetten
hoe op langere termijn moet worden omgegaan met de diverse toetredingsbelemmeringen
bij de medische beroepsgroepen.Het opleiden in de zorg is in eerste instantie de verantwoordelijkheid
van partijen in het veld. Voor de basisopleidingen ligt de verantwoordelijkheid
bij OCenW. Omdat de financiering van de vervolgopleidingen niet in alle gevallen
door de partijen zelf geregeld kan worden, financieren we deze activiteiten
uit de VWS-begroting.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetBekostiging/Financiering:– Subsidie voor de exploitatie van opleidingen verloskunde. Gelet
op bestaande en verwachte tekorten is het gewenst meer verloskundigen op te
leiden. Om nog in 2001 een uitbreiding ten opzichte van de bestaande drie
opleidingen te realiseren, is de toelatingscapaciteit als gevolg van de besluitvorming
bij Voorjaarsnota structureel met 40 plaatsen uitgebreid tot 200. Voor het
studiejaar 2001–2002 wordt de capaciteit met nog eens 33 plaatsen uitgebreid.
Wij gaan na of een structurele uitbreiding tot 240 eerstejaarsplaatsen mogelijk
is, in het licht van beschikbare stageplaatsen, docenten en studenten.Tabel 2: aantal verloskundigen in opleiding 2000200120022003200420052006 realisatieramingramingramingramingramingramingInstroom160233240240240240240Totaal520640750870960950960Uitstroom108100100100130190190Bron: Rapportage Arbeidsmarkt Zorgsector.– Financieren van de huisartsopleiding. Op basis van de ramingen
van het Capaciteitsorgaan blijkt dat er meer huisartsen moeten worden opgeleid om in de toekomstige vraag naar huisartsen te kunnen voorzien.
Wij maken een uitbreiding van de toelatingscapaciteit van 360 plaatsen in
2000 tot 420 in 2001 (€ 1,5 mln.), oplopend tot 670 plaatsen in
2004 (€ 13,1 mln.). Bij de algemene politieke beschouwingen 2000
was op grond van de motie-Dijkstal c.s. (TK , 2000–2001, 27 400
XVI) al € 9,1 mln. beschikbaar gekomen voor de uitbreiding van de
huisartsopleiding. Daarnaast stellen wij middelen beschikbaar om het salaris
van huisartsen in opleiding in overeenstemming met de zwaarte van de functie
te brengen. Hiermee is een bedrag gemoeid van € 9,5 mln. in 2002,
oplopend tot € 15,4 mln. in 2004.Tabel 3: aantal huisartsen in opleiding 2000200120022003200420052006 realisatieramingramingramingramingramingramingInstroom360420500585670670670Totaal9601 1161 2801 5051 7551 9252 010Uitstroom322320330350410490575Bron: Rapportage Arbeidsmarkt Zorgsector en SBOH (vanaf 2000).– Financieren van het Capaciteitsorgaan voor de planning van de
capaciteit van de medische en tandheelkundige vervolgopleidingen.– Subsidieregeling van docenteninspanning van opleiders verbonden
aan de universiteit (medische faculteit) aan de opleiding van agio's (inclusief
kaakchirurgie) in academische ziekenhuizen; financieren van de opleiding tot
orthodontist; financiële ondersteuning van de opleiding van de vluchtelingarts
en subsidiëring van extra opleidingsplaatsen oogheelkunde. Door jaarlijks
ca. € 3,4 mln. in te zetten is het mogelijk 60 à 70 vluchtelingartsen
per jaar door begeleiding en coaching in staat te stellen het beroep van arts
in Nederland uit te oefenen, alsmede een centraal meldpunt voor buitenlands
gediplomeerden in te richten. Verder worden middelen ingezet om in Groningen
opleidingscapaciteit voor orthodontie te realiseren (€ 2,0 mln.
in 2001 en € 1,6 mln. in 2002) en om extra instroom in de opleiding
mogelijk te maken (€ 0,2 mln. in 2002, oplopend tot € 0,5
mln. vanaf 2004).2.2.3 Het bevorderen van de kwaliteit en doelmatigheid
in de curatieve somatische zorgDe meerjarenafspraken die in oktober 1998 zijn gemaakt, bevatten veel
afspraken over doelmatigheid en kwaliteitsverbetering. Een aantal activiteiten
die met het operationaliseren van het beleid op dit gebied te maken hebben,
zoals het programma Medical Technology Assesment (MTA), financieren we uit
de VWS-begroting.Het MTA-programma is gestart om partijen in de zorgsector tot doelmatiger
handelen aan te zetten. Dit gebeurt vooral door gerichte maatregelen bij de
aspecten onderzoek, signalering, samenwerking, verspreiding en implementatie
van kennis inzake MTA en doelmatigheid van zorg.Een van de activiteitenclusters is ICT. Alle inspanningen gericht op het
tot stand brengen van een elektronisch medisch dossier en de daarvoor benodigde infra- en informatiestructuur hebben we ondergebracht in
het project «ICT in de zorg». Met dit project beogen we ondersteuning
van het veld bij het realiseren van de afspraken die zijn gemaakt in het Platform
ICT in de zorg (IPZ). Het werk van het platform is klaar wanneer een Elektronisch
Patiënten Dossier is gerealiseerd met landelijke dekking, dat 24 uur
per dag toegankelijk is.Per januari 2003 is de bekostiging van ziekenhuizen en medisch-specialistische
zorg gebaseerd op Diagnose-Behandeling-Combinaties, oftewel DBC's. DBC's zijn
beschrijvingen van zorgproducten met bijbehorende kosten van zowel het ziekenhuis
als de medisch specialist. Dankzij dit kostenmodel is duidelijk hoeveel een
behandeling in totaliteit kost. Uiteindelijk zal dat leiden tot een meer transparante
financiering van ziekenhuizen en medisch specialisten, inclusief het inkomen
van de medisch specialisten. De ziekenhuizen en zorgverzekeraars maken lokaal
afspraken over het volume, de prijs en de kwaliteit van de DBC's en daarmee
de bekostiging van het geïntegreerd medisch-specialistisch bedrijf.In de beleidsbrief «Modernisering curatieve zorg» is een programma
van activiteiten geschetst om te komen tot een meer vraaggerichte curatieve
sector. Om dit te bereiken zullen zorgverzekeraars en zorgaanbieders rond
2005 met een grote mate van vrijheid en verantwoordelijkheid vraag en aanbod
van zorg op elkaar moeten kunnen afstemmen.Daarnaast is het verbeteren en moderniseren van de logistieke organisatie
van de zorg een belangrijk aandachtspunt (bijv. bij de ziekenhuizen). Uit
de doorbraakprojecten en andere vernieuwingsprojecten van het CBO is gebleken
dat doorstroomtijden van bepaalde zorgprocessen aanzienlijk kunnen worden
verkort. Het CBO gaat hiermee de komende jaren voortvarend verder. Meer informatie
is te vinden op www.cbo.nl.Omstreeks 2005 zullen risicodragende verzekeraars verantwoordelijk zijn
voor het contracteren van de nodige zorg op de diverse deelmarkten. De overheid
blijft borgen dat de zorg voor verzekerden toegankelijk en betaalbaar blijft.
Ook blijft de overheid verantwoordelijk voor de planning en financiering van
investeringen met een landelijk karakter.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Subsidiëring. Subsidiëren van:– Instellingen die zich bezighouden met medical technology assessment
(MTA), protocollering en richtlijnen. Het programma «Herijking Richtlijnen»
en het ingezette beleid inzake MTA en doelmatigheid van zorg (vanaf 1997)
evalueren we eind 2001.– De Landelijke Huisartsen Vereniging voor activiteiten rond farmacologisch
transmuraal therapeutisch overleg (FTTO) en invoeren van elektronisch voorschrijven
(EVS). Dit om tot een aanzienlijke kostenbesparing te komen.– Kwaliteitsinstituten om de kwaliteit en doelmatigheid van de paramedische
zorg te verbeteren. Aldus wordt er een infrastructuur voor kwaliteitsbeleid
opgebouwd, worden er richtlijnen ontwikkeld, vindt intercollegiale toetsing,
bij- en nascholing plaats en verbetert de informatievoorziening.– Centra voor Ontwikkeling van Palliatieve Zorg (COPZ) met het doel
deze als een «verzamelplaats» van beproefde behandelmethoden en
technische ontwikkelingen te laten fungeren. Deze kenniscentra voor palliatieve
zorg zijn verbonden aan een academisch ziekenhuis en voorzien van beroepskrachten
met specifieke kennis over patiënten die terminale palliatieve zorg behoeven.
De voortgang van alle vijf projecten meten we door middel van
een tussenbalans (met onder meer gegevens over het aantal consulten) in de
tweede helft van 2001.– ICT-projecten of -experimenten. Het ministerie van Economische
Zaken is in 2000 gestart met het actieplan «concurreren met ICT-competenties».
Omdat de gezondheidszorg een van de kansrijke toepassingsgebieden is, financieren
we in afstemming met EZ doorbraakprojecten.– Activiteiten op het terrein van DBC's. De kosten voor dit project
hebben betrekking op de ondersteuning van de instellingen bij de overstap
naar de DBC-bekostigingssystematiek en implementatiekosten. Per januari 2001
zijn twintig ziekenhuizen gestart met de DBC-registratie, de zogenoemde koploperziekenhuizen.
In juli 2001 is een tweede groep koploperziekenhuizen gestart met de registratie
van DBC's en vanaf januari 2002 zal ook de overige groep ziekenhuizen starten.
Al deze instellingen ontvangen een stimuleringsbijdrage die, via het verdeelmechanisme
dat in ontwikkeling is, via de premiezijde aan de instellingen wordt uitgekeerd
(zie Zorgnota 2002).b. Aanstellen bouwgemachtigden. Aanstellen
van bouwgemachtigden op omvangrijke bouwprojecten om de bouwkosten te beheersen.c. Ondersteuning paramedische beroepsgroepen.
Ondersteunen van paramedische beroepsgroepen bij de infrastructuur, de invoering
van richtlijnen, intercollegiale toetsing, bij- en nascholing en het kwaliteitsregister.
Voor oefentherapie César zijn vier richtlijnen ontwikkeld en voor Mensendieck
zijn er twee in ontwikkeling. Het systeem voor geaccrediteerde bij- en nascholing
is sinds 1 januari 2000 operationeel en is door 6000 tot 7000 fysiotherapeuten
gevolgd. Voor fysiotherapeuten hebben 1000 intercollegiale overleggen fysiotherapie
(IOF's) plaatsgevonden.d. Uitvoering programma modernisering curatieve zorg:– Onderzoek en monitoring.– Inzet externe expertise.– Facilitering en stimulering van projecten.– Communicatie, onder meer via een nieuwsbrief.2.2.4 Het bevorderen en bewaken van ethisch verantwoord
handelen in de gezondheidszorgAl eerder is aangegeven dat ethiek steeds meer aandacht krijgt in de gezondheidszorg.
Voor het eerst is door ons een ethische agenda opgesteld. Deze agenda is tegelijk
met de Begroting 2002 uitgebracht en geeft, naast een overzicht van de op
dit moment aan de orde zijnde ethische onderwerpen, inzicht in medisch-wetenschappelijke
trends die op termijn kunnen leiden tot maatschappelijke en/of politieke vragen.
Hiermee wordt een bijdrage geleverd aan het transparanter maken van beleid
met betrekking tot ethische vraagstukken. Het is de bedoeling dat de informatie
voor de ethische agenda in de toekomst voor een belangrijk deel door het nog
op te richten Centrum voor Ethiek en Gezondheid (CEG) zal worden geleverd.In 1998 hebben we de Wet op de orgaandonatie (WOD) ingevoerd, waarmee
orgaandonatie bij leven en na overlijden wordt geregeld. Met het huidige beleid
versterken we twee trajecten. Ten eerste verbetering van de gang van zaken
binnen de ziekenhuizen, wat een groter aantal te transplanteren organen moet
opleveren. Ten tweede nadere voorlichting aan de bevolking, met het doel de
bereidheid te vergroten om zich als potentiële donor beschikbaar
te stellen. Omdat het aanbod van orgaandonoren van verschillende factoren
afhankelijk is, is er geen rechtstreekse relatie te leggen tussen het aantal
mensen dat een wilsbeschikking heeft laten opnemen in het Donorregister en
het aantal orgaandonoren dat er is. Het aantal donoren is een uitkomst die
niet te voorspellen is. Met het faciliteren van ziekenhuizen beogen we dat
iedere potentiële donor ook daadwerkelijk organen doneert. Maatregelen
zijn bijvoorbeeld het aanstellen van donatiefunctionarissen (ten behoeve van
het herkennen van donoren en ondersteunen gedurende de procedure) en een orgaanuitnameteam.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Centrum voor Ethiek en Gezondheid. Het
Centrum voor Ethiek en Gezondheid wordt geleidelijk opgestart in 2002 en gaat
per 1 januari 2003 volledig van start. Dit centrum zal – via de Gezondheidsraad
en Raad voor de Volksgezondheid en Zorg – signalementen aanleveren voor
de jaarlijkse ethische agenda. In 2004 verwachten we het eerste signalement.b. Subsidiëring. Subsidiëren van:– Opzet en exploitatie ERFO-centrum voor voorlichting, informatie
en documentatie van erfelijke en/of aangeboren aandoeningen. In 2002 laten
we de werking van het centrum evalueren. Aan de hand van die gegevens kijken
we of een continuering van deze activiteit wenselijk is. We streven ernaar
het aantal verzoeken om informatie aan de ERFO-lijn te laten stijgen van 2500
in 2001 naar 3500 in 2002. Er komt een 0900-nummer voor telefonische informatieverstrekking.
De website moet groeien van 500 bezoekers per dag in 2001 naar 1000 bezoekers
per dag op jaarbasis in 2002. Er komt in 2002 een informatiebulletin dat periodiek
per e-mail wordt verspreid.– Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Geneeskunde voor het
project SCEN (Steun en Consultatie bij Euthanasie in Nederland). Het project
is gericht op verbeterde consultatie van artsen bij euthanasievraagstukken
om de kwaliteit van de beoordeling te verbeteren. In totaal zijn 308 SCEN-artsen
opgeleid en actief in 2000 en 421 in 2001. Volgens plan ronden we het project
in 2002 af en zijn er in 2003 in heel Nederland SCEN-artsen beschikbaar. De
effecten van consultatie van een SCEN-arts worden meegenomen in het evaluatieonderzoek
euthanasie. De resultaten van dit onderzoek komen eind 2003 beschikbaar.c. Financiering maatschappelijk debat. Financieren
van het maatschappelijk debat Xenotransplantatie, gericht op verbeterde publieke
informatie over medisch-ethische kwesties. In 2002 wordt een wettelijke regeling
voor een verbod op bepaalde verrichtingen met dierlijke bestanddelen (xenotransplantatie)
van kracht.d. Financiering donorregister. Financieren
van de exploitatie van het Donorregister. Door de jaarlijkse aanschrijving
van achttienjarigen is er steeds aanwas van het Donorregister. De respons
op de jaarlijkse mailing ligt rond de 33%. Van deze 33% geeft 50% aan orgaandonor
te willen worden, 35% wil dat niet en 15% laat het over aan een 3e/nabestaande.
In het najaar van 2001 verschijnt een rapport over de Evaluatie van de Wet
op de orgaandonatie. Tabel 4: raadpleeggegevens donorregister 20004 605 Raming 2001: 6 000 (januari
t/m april: 2 156)e. Rijksbijdrage. Verstrekken van een rijksbijdrage
aan 19 abortusklinieken. Naast de abortusklinieken bestaan er 110 ziekenhuizen
met een vergunning tot het afbreken van zwangerschap.2.2.5 Het bevorderen van onderzoek en deskundigheid in
de zorgOnderzoek is een belangrijke pijler van het beleid op het terrein van
de curatieve somatische zorg. Het bevorderen van innovatie, zorgvernieuwing,
het ontwikkelen van nieuwe behandelmethoden en het testen van nieuw zorgbeleid
en nieuwe medische technieken op haalbaarheid en effectiviteit zijn van groot
belang voor het handhaven van een doelmatige en kwalitatief hoogwaardige curatieve
zorg. Om onderzoek te bevorderen financieren we op een aantal terreinen onderzoeksinstituten.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidiëren van:– Het Nederlands Kanker Instituut voor fundamenteel wetenschappelijk
kankeronderzoek, klinische research en implementatie van behandelwijzen.– Het kennis- en documentatiecentrum Nederlands Paramedisch Instituut
(NPI) om infrastructuur, onderzoek en ontwikkeling in het paramedisch veld
in stand te houden. Het resultaat bestaat uit meetinstrumenten voor kwaliteits-
en doelmatigheidsbeheersing en het opstellen van richtlijnen voor diverse
paramedische beroepen en het versterken van «evidence based» paramedische
interventies.– Het Nederlands Instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg
(NIVEL) voor de instandhouding van de infrastructuur. Het kennis- en onderzoekscentrum
voor het zorgveld heeft onder meer kennis over aantallen, activiteiten en
organisatie, patiëntenkenmerken, eerstelijnsvoorzieningen en evaluaties
van beleidsmaatregelen.– De Algemene Vergadering Verpleegkundigen en Verzorgenden (AVVV)
om projecten uit te voeren op het terrein van de beroepsinhoudelijke ontwikkeling
van verpleegkundigen en verzorgenden. Hiermee wordt beoogd hun inbreng in
de beleidsvorming te vergroten, de beroepsuitoefening bij voorkeur met wetenschappelijk
onderzoek te onderbouwen en een actieprogramma uit te voeren. Met ingang van
2001 stellen wij hiervoor jaarlijks € 4,5 mln. beschikbaar.2.2.6 Het verbeteren van de kwaliteit en de organisatie
van de spoedeisende medische hulpketen voor de geneeskundige hulpverlening
bij rampenIn samenwerking met de minister van Binnenlandse Zaken streven we naar
het verbeteren van de kwaliteit (inhoud en organisatie) van de spoedeisende
medische hulpverlening (SMH) als opmaat naar een goede Geneeskundige hulpverlening
bij ongevallen en rampen (GHOR). De GHOR is een gezamenlijke verantwoordelijkheid
van BZK en VWS. Het gekozen uitgangspunt daarbij is de traumapatiënt,
die van de ongevallocatie tot in het ziekenhuis continue zorg op maat ontvangt.Crisisbeheersing is in eerste instantie gericht op het zorg dragen voor
een zodanige structuur en maatregelen dat de kans op en de gevolgen van (grootschalige)
incidenten en crises zo gering mogelijk zijn. Wij zijn daarbij verantwoordelijk
voor de kwaliteit van de medische hulpverlening en voor de organisatie daarvan
voorzover dat van belang is voor de kwaliteit van zorg. Binnen VWS is een
crisisbeheersingsstructuur aanwezig. Deze wordt bij een crisis of een ramp
geactiveerd om de crisis of de ramp het hoofd te bieden. De organisatie van
VWS heeft een eenheid die specifiek belast is met de instandhouding en verbetering
van deze structuur.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Crisisbeheersing. Instandhouden van een
crisisbeheersingsorganisatie binnen VWS met als doel door goede en tijdige
voorlichting crises die zich voordoen beheersbaar te houden.b. Subsidiëring. Subsidiëren van:– Kenniscentrum voor urgentiegeneeskunde het Nederlands Instituut
voor Urgentiegeneeskunde (NIVU) voor diverse projecten die leiden tot verbetering
van de SMH en GHOR.– Ambulancezorg Nederland (AZN) voor projectteam ICT. Ambulancezorg
Nederland ontwikkelt expertise op ICT-gebied (met name het communicatiesysteem
C2000) om de regio's te ondersteunen bij de implementatie van C2000. De ICT-infrastructuur
ambulancesector dient in 2004 operationeel te zijn.c. Financiering:– Financieren van een procescoördinator registratiesysteem
traumacentra en financieren van procesondersteuning voor het uitwerken van
het plan van aanpak voor een landelijke traumaregistratie dat gezamenlijk
wordt vormgegeven door de tien traumacentra. De middelen die in 2001 beschikbaar
zijn gesteld aan Enschede en Volendam hebben betrekking op onder meer de kosten
voor een informatie- en adviescentrum, het houden van een bevolkingsonderzoek/gezondheidsmonitoring
Enschede, het geven van psychosociale hulp, het versneld inrichten van een
buitenpolikliniek in Volendam en een incidentele bijdrage voor de noodzakelijke
verbouwing van Pius X in Volendam. Daarnaast zijn middelen toegekend voor
de verbetering en instandhouding van de voorziening voor verwanteninformatie.
Dit naar aanleiding van de aanbeveling van de commissie-Oosting aan VWS. Door
middel van verwanteninformatie kunnen mensen zo snel mogelijk informatie krijgen
over eventuele betrokkenheid van verwanten bij rampen. Het gaat om de volgende
bedragen. Tabel 5: extra middelen (na)zorg Volendam
en Enschede bedragen x € 1mln2001200220032004Volendam4,13,22,32,3Enschede11,38,67,36,4Door de Commissie Alders is naar aanleiding van de cafébrand in
Volendam onder andere geconstateerd dat de beschikbaarheid van mobiele medische
teams voor geneeskundige hulp bij ongevallen en rampen verbetering
behoeft. Het kabinet heeft dat overgenomen en stelt hiervoor premiemiddelen
ter beschikking.2.2.7 Het versterken van de expertise in de reguliere
zorg bij arbeidsgerelateerde aandoeningenIn de discussie over het grensvlak tussen arbozorg en reguliere gezondheidszorg
is geconstateerd dat de kennis en de expertise die de reguliere somatische
en geestelijke gezondheidszorg heeft van de behandeling van mensen met arbeidsrelevante
gezondheidsklachten, nog tekortschiet. In aanvulling op de vier Nederlandse
kenniscentra voor arbeidsgerelateerde aandoeningen, richten we daarom in zestien
regio's regionale samenwerkingsverbanden en expertisecentra op. De regionale
expertisecentra en samenwerkingsverbanden fungeren als schakel tussen de vier
Nederlandse kenniscentra en de beroepsbeoefenaren (huisarts, bedrijfsarts
en anderen). De infrastructurele investering in de ontwikkeling en verspreiding
van kennis over arbeidsrelevante aandoeningen en in de versterking van de
samenwerking en communicatie tussen diverse medische beroepsbeoefenaren moet
bijdragen aan een doelmatige en doeltreffende behandeling.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Subsidiëring. Subsidiëren van
maximaal zestien regionale expertisecentra en samenwerkingsverbanden. Naar
verwachting zullen er eind 2001 11 of 12 starten.b. Platform Aanpak Wachttijden. Aan Zorgonderzoek
Nederland (ZON) is opdracht verleend een programmavoorstel te ontwikkelen
voor de implementatie van het advies van het Platform Aanpak Wachttijden.
Het programma is door ons en onze collega's van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
goedgekeurd voor een periode van vier jaar. In 2001 begint de startfase en
de operationaliseringsfase van het programmavoorstel «Betere zorg, tevreden
patiënten» die doorloopt tot in 2002. Medio 2002 wordt een tussenevaluatie
uitgevoerd en medio 2004 vindt de eindevaluatie plaats. In de evaluatie staan
de volgende punten centraal: de feitelijke verbetering van de toerusting van
de eerstelijnshulpverleners en ongewenste neveneffecten (voorkeursbehandeling).2.2.8 Het bevorderen van de kwaliteit, toegankelijkheid
en doelmatigheid van de geneesmiddelenvoorzieningDoor kostenbeheersingsmaatregelen waarborgen we zo veel mogelijk de doelmatigheid
en toegankelijkheid van de geneesmiddelenvoorziening. Door de totale kosten
van de voorziening te beheersen, blijven geneesmiddelen immers (ook op lange
termijn) betaalbaar. Zoals door de commissie-Koopmans is geconstateerd, zouden
de kosten van de geneesmiddelenvoorziening zonder aanvullende beleidsmaatregelen
onaanvaardbaar blijven stijgen. Hierbij gaat het zowel om prijs en vergoeding
per product en tarieven voor de apotheekhouders als om de omvang van de consumptie.Het begrotingsgefinancierde geneesmiddelenbeleid is met name voorwaardenscheppend
voor de farmaceutische zorg. Omdat het beleid voor het overgrote deel premiegefinancierd
is, verwijzen we voor een totaalbeeld van de ontwikkelingen en maatregelen
op het terrein van de farmaceutische hulp en lichaamsmateriaal naar de Zorgnota. Verder streven we naar de ontwikkeling van een geneesmiddel op basis van
medicinale cannabis. Voor de coördinatie en de stimulering van onderzoeksprojecten,
alsmede de toevoer van cannabis van medicinale kwaliteit voor deze onderzoeken
is per 1 januari 2001 een zogenoemd «national agency» in de zin
van het Enkelvoudig verdrag inzake verdovende middelen bij de Verenigde Naties
aangemeld. Deze «agency» geeft vergunningen af voor de teelt van
cannabis, is monopolist in import, export en groothandel daarvan en koopt
alle oogst op van de telers. Vorig jaar is daartoe het organisatieonderdeel
Bureau voor Medicinale Cannabis van start gegaan. Dit bureau maakt deel uit
van de directie Geneesmiddelen en Medische Technologie van ons departement.
De uiteindelijke totstandkoming van een geneesmiddel zal enkele jaren vergen.
Er is immers nog geen harde wetenschappelijke basis voor de werkzaamheid van
cannabis bij AIDS, MS en kanker. Omdat veel patiënten die aan deze ziekten
lijden baat zeggen te hebben bij cannabisgebruik, zullen we bezien hoe tot
die tijd het verkrijgen van medicinale cannabis voor patiënten kan worden
versoepeld. De Canadese overheid is onlangs als eerste hiertoe overgegaan.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving.– Op grond van de Wet geneesmiddelenprijzen (WGP) stellen we voor
bepaalde geneesmiddelen(groepen) halfjaarlijks maximumprijzen vast.– Het aanpassen van de Wet op de geneesmiddelenvoorziening aan huidige
inzichten met betrekking tot de kwaliteit van de wetgeving en de inrichting
van bestuursorganen. Ook zullen de hoofdlijnen van de Europese geneesmiddelenrichtlijnen
in de wet worden opgenomen. De nieuwe wet regelt de fabricage, handel en distributie
van de geneesmiddelen. De inwerkingtreding is voorzien in 2002.b. Kostenbeheersing.– Het geneesmiddelenvergoedingssysteem (GVS) draagt bij aan de bevordering
van kostenbeheersing, omdat het voor een groot aantal geneesmiddelen een maximum
stelt aan de vergoeding door de verzekeraar. Indirect heeft het ook een effect
op de prijsstelling, aangezien de meeste fabrikanten ervoor kiezen een vergoedingslimiet
te stellen aan de prijs van het geneesmiddel, om zodoende bijbetalingen voor
de patiënt te voorkomen.– Prijs- en tariefmaatregelen en de ontwikkeling van protocollen
en richtlijnen bevorderen de kostenbeheersing. Deze maatregelen worden bereikt
met de WGP, het GVS en de Wet Tarieven Gezondheidszorg (WTG). Deels wordt
dit uitgevoerd door ons en deels door het College Tarieven Gezondheidszorg
(CTG). De effectiviteit van de maatregelen evalueren we jaarlijks in de Zorgnota.
Voor een overzicht verwijzen we naar de Zorgnota.c. Subsidiëring. Er worden subsidies
verstrekt voor:– De stichtingen Geneesmiddelenbulletin (GeBu), de Stichting Doelmatige
geneesmiddelenvoorziening (DGV) en onderzoek naar weesgeneesmiddelen. Hierbij
staat een juist en veilig gebruik van geneesmiddelen voorop. De stichting
GeBu publiceert periodiek een tijdschrift met informatie over werkzaamheid
van geneesmiddelen. Hierdoor kunnen voorschrijvers een betere afweging maken
bij het «zinnig en zuinig» voorschrijven. De stichting DGV houdt
bijvoorbeeld het farmacotherapie overleg (FTO) in stand en zal in 2002 haar
activiteiten evalueren.– Onderzoek naar medicinale cannabis.d. Informatiesysteem. Bij het beleid voor
het bevorderen van de kwaliteit, toegankelijkheid en doelmatigheid
van de geneesmiddelenvoorziening, alsmede de kostenbeheersing, maken we ter
ondersteuning gebruik van de informatie uit de database van de stichting Farmaceutische
Kengetallen (SFK). Dit informatiesysteem bevat gegevens van apothekers over
afgeleverde geneesmiddelen, die de Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter
bevordering van Pharmacie (KNMP) gebruikt voor het te voeren kostenbeleid.e. Stimuleren van zorgverzekeraars. Het stimuleren
van zorgverzekeraars om hun rol, zoals beschreven in het Kabinetsstandpunt
op de rapporten van de commissie De Vries en de MDW werkgroep geneesmiddelen
d.d.17 april 2000, in te vullen.f. College ter Beoordeling van Geneesmiddelen. Het
College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG), een zelfstandig bestuursorgaan,
draagt actief bij aan het goed en veilig gebruik van geneesmiddelen in Nederland.
De taken bestaan uit het beoordelen, registreren en bewaken van geneesmiddelen.
Het College moet geneesmiddelen beoordelen op louter wetenschappelijke gronden,
zonder rekening te houden met politieke, economische en budgettaire overwegingen.
Bij het beoordelen staan de werkzaamheid van het geneesmiddel en de mogelijke
schade voor de gezondheid van de gebruiker centraal. Nadat geneesmiddelen
toegelaten zijn, toetst het College de actualiteit van de patiëntenbijsluiter
en de productinformatie. Het agentschap CBG (ACBG) ondersteunt de taken van
het CBG. Het ACBG is de uitvoeringsorganisatie van het College. De werkzaamheden
van het ACBG lichten we toe in de paragraaf over de baten-lastendiensten.2.2.9 Gewaarborgde kwaliteit en veiligheid, en doelmatig
gebruik van lichaamsmateriaalProducten met menselijke lichaamsmaterialen (zoals bloed, weefsels en
organen) en medische hulpmiddelen vormen steeds meer een onderdeel van onze
huidige gezondheidszorg. Het gebruik van lichaamsmateriaal en medische hulpmiddelen
brengt risico's met zich mee. Voor een eenduidig veilig, kwalitatief goed
en verantwoord gebruik van lichaamsmateriaal en medische hulpmiddelen in de
geneeskunde is regelgeving dan ook onontbeerlijk. Bijzondere aandacht vergt
de toepassing van menselijke lichaamsmaterialen in de geneeskunde. Nulrisico
is bij de toepassing van menselijke lichaamsmaterialen in de geneeskunde niet
haalbaar. Het veiligheidsbeleid is er dan ook op gericht om te komen tot een
aanvaardbaar risico, waarbij de voor- en nadelen van mogelijk te treffen veiligheidsmaatregelen
tegen elkaar worden afgewogen (optimaal veiligheidsbeleid).De organisatie van de Nederlandse bloedvoorziening is sinds 1 januari
1998 geregeld in de Wet inzake bloedvoorziening. Om de productveiligheid en
toegankelijkheid van bloedproducten te kunnen blijven waarborgen, werd met
de herstructurering de organisatie van de bloedvoorziening onder ministeriële
verantwoordelijkheid geplaatst.De productveiligheid van organen werd tot dusver geregeld in de Wet op
de orgaandonatie. Weefsels die beschikbaar komen bij een operatie en vervolgens
werden gebruikt voor een andere patiënt (het zogenoemde hergebruik) vielen
echter niet binnen het bereik van deze wet. Om deze lacune in de regelgeving
op te lossen is een wetsvoorstel opgesteld. Dit wetsvoorstel beoogt de veiligheid
en kwaliteit van alle weefsels en organen (lichaamsmateriaal) van humane oorsprong
te waarborgen met als uiteindelijk doel de ontvanger te beschermen tegen de
overdracht van besmettelijke ziekten en tegen kwalitatief slechte
producten. Een van de pijlers van het wetsvoorstel zijn (inter)nationale normen.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving.– De Wet inzake bloedvoorziening laten we in 2002 evalueren. Er
zal onder andere onderzocht worden of de centrale aansturing heeft geleid
tot harmonisatie van de productveiligheid en tot een betere logistiek en afstemming.– Het wetsvoorstel kwaliteit en veiligheid lichaamsmateriaal wordt
in het najaar van 2001 in de Tweede Kamer behandeld en zal naar verwachting
in 2003 worden ingevoerd. Bij de inwerkingtreding van deze wet zal ook het
Eisenbesluit lichaamsmaterialen in werking treden. Hiermee worden eisen gesteld
aan orgaanbanken, orgaancentra en ziekenhuizen die handelingen met onbewerkte
lichaamsmaterialen verrichten.b. Subsidiëring. Er worden verschillende bijdragen
verstrekt.– Subsidies aan het Nederlands Normalisatie Instituut (NNI) en een
bijdrage aan het RIVM voor normalisatie lichaamsmateriaal en medische hulpmiddelen
voor bijvoorbeeld implantaten (mechanische hartkleppen). Door technologische
innovatie komen er steeds meer medische hulpmiddelen en industriële middelen
uit lichaamsmateriaal beschikbaar. Hiervoor zijn nog geen Europese en nationale
normen.– Diverse (project- en onderzoeks) subsidies gericht op kwaliteit
en veiligheid van lichaamsmateriaal en medische hulpmiddelen.2.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen189 308271 526225 223214 429216 013214 273213 499Waarvan garantieverplichtingen9 2099 07615 8824 5382 269          Uitgaven (totaal)151 604253 256210 727206 000214 856213 499213 499        Programma-uitgaven (totaal)138 680244 162202 457197 730206 585205 228205 228– Functioneren medisch tuchtrecht  1 6581 6581 6581 6581 658– Opleidingen beroepsbeoefenaren  100 537111 658121 285121 290121 290– Kwaliteit, doelmatigheid curatief somatische zorg  30 87131 67731 81331 81331 813– Ethisch verantwoord handelen  7 9107 2537 2537 2537 253– Onderzoek en deskundigheid in de zorg  16 76116 76116 76116 76116 761– Spoedeisende medische hulp  13 61311 34410 4369 5299 529– Arbeidsgerelateerde aandoeningen  6 3434 4134 4143 9603 960– Kwaliteit en toegankelijkheid geneesmiddelen  15 3355 8065 8065 8065 806– Kwaliteit/veiligheid gebruik lichaamsmaterialen  9 4297 1607 1607 1607 160        Apparaatsuitgaven12 9249 0948 2708 2718 2718 2718 271        Ontvangsten3 2913 9593 1593 1593 1593 1593 1592.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven202 457197 730206 585205 228205 228Juridisch verplicht in %12,45,90,80,10,0Niet-Juridisch verplicht in %46,747,845,846,146,1Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens, waaronder
het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels in 2001 en grotendeels
in 2002 plaats.2.5 Groeiparagraaf VBTBHet algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr.57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren.Verder zullen wij in het kader van het project Modernisering Curatieve
Zorg initiatieven van verzekeraars ondersteunen om de informatie inzichtelijk
te maken over de prestaties, producten en kwaliteit van de curatieve zorg.
Dergelijke informatie is in een vraaggestuurd model onontbeerlijk. Dit vindt
plaats binnen het deelproject «transparant maken van de inkoopmarkt».Initiatieven, zoals activiteiten op het gebied van standaardisatie en
proefprojecten, om het gebruik van ICT-middelen in de zorg te bevorderen,
faciliteren het streven om de kwaliteit en toegankelijkheid van beleids- en
verantwoordingsinformatie te verbeteren.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van de curatieve en somatische zorg zijn voorgenomen. Tabel 6: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringTussenbalans van de voortgang projecten
kenniscentra palliatieve zorg (COPZ). Tweede helft 2001Evaluatie naar de werking van het ERFO-centrum.2002 De effecten van consultatie van een
SCEN-arts worden meegenomen in het evaluatieonderzoek euthanasie.De resultaten komen eind 2003 beschikbaar. Evaluatie van de Wet op de orgaandonatie.Rapport in najaar 2001 Tussenevaluatie van het programmavoorstel
«Betere zorg, tevreden patiënten».Medio 2002 Eindevaluatie van het programmavoorstel
«Betere zorg, tevreden patiënten». Medio 2004 Evaluatie van de activiteiten van de
stichting DGV.2002 Evaluatie van de Wet inzake bloedvoorziening.2002 Evaluatie van het programma «Herijking
Richtlijnen» en het ingezette beleid inzake MTA en doelmatigheid van
zorg (vanaf 1997).Eind 2001Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie.BELEIDSARTIKEL 3: GEESTELIJKE GEZONDHEIDSZORG, VERSLAVINGSZORG
EN MAATSCHAPPELIJKE OPVANG3.1 Algemene beleidsdoelstellingEen toegankelijk, samenhangend en kwalitatief goed
aanbod van geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke
zorg dat aansluit bij de vraag.De Nederlandse bevolking doet in toenemende mate beroep op begeleiding,
behandeling of verzorging door instellingen in de geestelijke gezondheidszorg,
verslavingszorg en maatschappelijke opvang (zie resp. Dossier GGZ, GGZ Nederland
(2001); Nationale Drug Monitor 2000, Bureau NDM (2001); Monitor Maatschappelijke
Opvang, Trimbos-instituut (2000)). We streven naar een vermindering van de
psychosociale problematiek onder de bevolking in het algemeen en onder risicogroepen
in het bijzonder.Onze maatregelen zijn gericht op het voorkomen van problemen, een betere
aansluiting van het voorzieningenaanbod bij de vraag en het ondersteunen van
samenhangende interventies op het terrein van preventie, diagnostiek, behandeling,
zorg en welzijn. Om deze doelstelling te bereiken worden naast verzekeringsgelden
(m.n. AWBZ) ook begrotingsmiddelen ingezet.Bij de geestelijke gezondheidszorg streven we ernaar dat cliënten
passende hulp ontvangen, bij voorkeur in hun eigen leefomgeving. De Wet Bijzondere
opnemingen (Bopz) in psychiatrische ziekenhuizen biedt de mogelijkheid om
personen die vanwege hun psychiatrische stoornis gevaar veroorzaken voor zichzelf
of hun omgeving, gedwongen op te nemen in een psychiatrische instelling. De
Wet Bopz regelt tevens hun rechtspositionele en grondrechtelijke bescherming.
Dit jaar is een wetswijziging van de Wet Bopz bij de Tweede Kamer ingediend
die het mogelijk maakt patiënten met een psychiatrische stoornis te bewegen
om buíten een intramurale setting, een noodzakelijke behandeling te
ondergaan. Dit betreft de voorwaardelijke machtiging die tot doel heeft een
gedwongen opname te voorkomen. Daarnaast is een wijziging van de Wet Bopz
in voorbereiding waarbij het voor psychiatrische patiënten mogelijk wordt
om een zelfbindingsverklaring op te stellen. Daarmee kunnen zij meer invloed
uitoefenen op de mogelijkheden voor behandeling en opname.De «vermaatschappelijking van de zorg» krijgt onder meer vorm
door de versterking van de eerstelijns geestelijke gezondheidszorg waardoor
de toegankelijkheid van eerstelijnspsycholoog, maatschappelijk werk en huisarts
toeneemt. We investeren in regionale plannen om de wachtlijstproblematiek
aan te pakken en verbeteren de indicatiestelling in de geestelijke gezondheidszorg,
inclusief de verslavingszorg. Om de vraag naar zorg doelmatiger te beantwoorden,
bevorderen we de samenhang en samenwerking tussen de verschillende hulpverleners
en instellingen. Ook verbeteren we de randvoorwaarden in de structuur en organisatie
van het zorgstelsel door te investeren in uitbreiding van de opleidingscapaciteit,
in het verhelderen van de beroepenstructuur, in informatievoorziening en in
het kennis- en kwaliteitsbeleid. We dragen bij aan de preventie van en het
onderzoek naar psychische arbeidsongeschiktheid om de WAO-instroom te verminderen. Bij de verslavingszorg zetten we extra middelen in op de ambulante alcoholzorg.
We continueren de ondersteuning aan landelijke, schoolgerichte alcohol- en
drugspreventie en algemene mediale campagnes, alsmede aan het preventiewerk
van de instellingen voor verslavingszorg.Bij de maatschappelijke opvang streven we naar een vergroting van de slagkracht
van lagere overheden die verantwoordelijk zijn voor de begeleiding van bijzondere
groepen zoals vrouwen, geweldsslachtoffers en dak- en thuislozen. De capaciteit
van het maatschappelijk werk breiden we uit en de 24-uursopvang en de opvang
van zwerfjongeren zullen we versterken. Bovendien versterken we de laagdrempelige
eerstelijnsvoorzieningen.In de sector Geestelijke gezondheidszorg, Verslavingszorg en Maatschappelijke
Opvang worden verschillende intensiveringen via de begroting bekostigd. Een
aantal intensiveringen waartoe na de ontwerpbegroting 2001 is besloten wordt
hier kort toegelicht.Het kabinet stelt vanaf het jaar 2002 structureel € 4,5 mln.
extra beschikbaar voor maatschappelijke opvang, met als doel dat instellingen
en gemeenten beleid kunnen voeren ter verlichting van de werkdruk en vergroting
van de veiligheid. Daarnaast wordt hangende de beslissing over de heroïnebehandeling
in de loop van 2002 op basis van de onderzoeksresultaten de financiering van
de voorzieningen van het heroïne-experiment voortgezet voor de jaren
2002 en 2003; hiervoor wordt in deze jaren € 4,6 mln. beschikbaar
gesteld voor de zes bestaande behandelunits.Voor de verdere verbetering van de indicatiestelling en herindicaties
van langdurig zorgafhankelijken is bij Voorjaarsnota een bedrag van € 2,3
mln. beschikbaar gesteld voor het jaar 2001. In 2002 zal daarvoor € 2,7
mln. worden ingezet, in 2003 € 5,0 mln. en de jaren daarna structureel € 8,6
mln.Eveneens bij Voorjaarnota is in het kader van de versterking van de eerstelijns-GGZ
vanaf 2001 € 2,7 mln. beschikbaar voor het Diaboloproject.Voor de bestrijding van XTC-gebruik worden vanaf 2001 middelen vrijgemaakt.
In 2002 is hiervoor € 1,4 mln. beschikbaar en tot en met 2004 € 1,1
mln. op jaarbasis. In 2001 is incidenteel € 1,8 mln. beschikbaar
voor het verbeteren van de infrastructuur op het gebied van de informatievoorziening
in de GGZ, verslavingszorg en maatschappelijke opvang en voor het bevorderen
van de kwaliteit van de elektronische patiëntendossiers en daarmee samenhangende
activiteiten en producten. In het kader van benchmarking in de GGZ wordt in
2001 € 0,2 mln. beschikbaar gesteld voor de ontwikkeling van kengetallen.
Voor uniforme wachtlijst- en gegevensregistratie door psychotherapeuten is
in 2001 € 0,9 mln. beschikbaar. Voor monitoring en kwaliteitsverbetering
van forensische zorg is € 0,3 mln. beschikbaar vanaf 2001.Voor dak- en thuislozen is naar aanleiding van de motie Dijkstal vanaf
2001 structureel € 6,8 mln. extra ingezet voor de versterking van
de 24-uursopvang en de opvang van zwerfjongeren.Relatie met de WelzijnsnotaDe middelen die worden ingezet voor het verwezenlijken van de doelstellingen
van de Welzijnsnota zijn in de verschillende operationele doelstellingen van
dit beleidsartikel verwerkt. Bij beleidsartikel 8 (Sociaal beleid) staat wat
de verschillende beleidsartikelen bijdragen aan de programmalijnen van de
Welzijnsnota. Relatie met de ZorgnotaDe inzet van de begrotingsmiddelen op dit beleidsartikel is gerelateerd
aan de middelen die de premiesector beschikbaar stelt voor de geestelijke
gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke opvang. Begrotings- en
premiemiddelen vullen elkaar aan. Ook op een andere manier hebben ze met elkaar
te maken: in de relatie tussen de prestaties die worden geleverd met de inzet
van begrotingsmiddelen en de effecten daarvan voor of in de premiesector.
In de beleidsbegroting beperkt de toelichting zich in principe tot een toelichting
op de resultaten van de inzet van begrotingsmiddelen.Ter illustratie staan in onderstaande tabel de totale budgetten die onder
bovengenoemde sectoren vallen. De budgetten uit de premiesector worden in
de Zorgnota nader toegelicht en onderbouwd. bedragen x € 1mln 200120022003200420052006Programma-uitgaven beleidsartikel 3262,5275,5274,8262,7262,8262,8 Sector Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke
opvang. (totaal)*3 225,03 313,63 404,43 428,13 439,23 439,3* Dit zijn de totale uitgaven voor de sector volgens de Zorgnota 2002
(dus inclusief de begrotingsmiddelen).3.2 Operationele beleidsdoelstellingen3.2.1 Het versterken van ambulante en residentiële
hulp in de maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en verslavingszorgOp basis van de Welzijnswet verstrekken we specifieke uitkeringen aan
centrumgemeenten voor maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en verslavingszorg.
Binnen hun verzorgingsgebied ontwikkelen zij daarmee beleid om deze doelstelling
te realiseren. De specifieke uitkering voor maatschappelijke opvang en verslavingsbeleid
is bedoeld voor activiteiten als het bieden van onderdak, begeleiding, informatie
en advies aan personen die, al dan niet gedwongen, hun thuissituatie hebben
verlaten en niet in staat zijn zich op eigen kracht te handhaven in de samenleving.
Daarnaast wordt de ambulante verslavingshulpverlening en -preventie hieruit
gefinancierd, inclusief activiteiten van overlastbestrijding. Het kabinet
stelt structureel € 4,5 mln. extra beschikbaar voor de maatschappelijke
opvang met als doel dat instellingen en gemeenten beleid kunnen voeren om
de werkdruk te verlagen en de veiligheid te vergroten. Met de VNG en FO zullen
we afspraken maken over een doelgerichte inzet en de wijze van monitoring.
Naar aanleiding van de motie Dijkstal (TK 2000–2001, 27 734, nr.
11) is er vanaf 2001 structureel € 6,8 mln. extra beschikbaar gesteld
voor met name het versterken van de 24-uursopvang en voor de opvang van zwerfjongeren.
De specifieke uitkering voor vrouwenopvang is bedoeld voor activiteiten als
het bieden van onderdak en begeleiding aan vrouwen die, al dan niet gedwongen,
hun thuissituatie hebben verlaten in verband met problemen van relationele
aard of geweld.Wij zijn verantwoordelijk voor toereikende en zorgvuldige verdeling van
Specifieke Uitkeringen. De centrumgemeenten zijn verantwoordelijk voor het
uitvoerende werk (Welzijnswet 1994 art. 4). Gemeenten moeten voldoen
aan de verantwoordingsplicht. Wij hebben een voorwaardenscheppende rol bij
het verwezenlijken van het instrumentarium voor het meten van de maatschappelijke
effecten. Hiervoor bestaat de Nationale Drug Monitor, de Monitor Maatschappelijke
Opvang en werken we aan de Nationale Monitor Geestelijke Gezondheid.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Specifieke uitkeringen.– Specifieke uitkering maatschappelijke opvang en verslavingsbeleid.– Specifieke uitkering vrouwenopvang.b. Wetgeving. Wijziging van art. 10a, Welzijnswet
1994. Wij hebben een wetsvoorstel ingediend dat voorziet in een wettelijke
verplichting voor gemeenten om inzicht te geven in het beleid inzake het uitvoerend
werk. In de Ministeriële Regeling die op basis van deze wijziging zal
worden opgesteld, wordt aangegeven welke beleids- en outputgegevens de gemeenten
(en de door hen gesubsidieerde instellingen) moeten leveren in verband met
de specifieke uitkeringen.3.2.2 Het versterken van het aanbod van voorzieningen
voor vrouwenhulpverlening, geboorteregeling, integratie, slachtofferhulp en
categoriale maatschappelijke hulpverleningDe eerstelijnszorg is een basisvoorziening die onder meer hulp, zorg en
voorlichting biedt aan bijzondere doelgroepen zoals vrouwen, geweld- of verkeersslachtoffers.
Wij willen een versterking en verbetering van dit aanbod bereiken en daarom
stellen we landelijke instellingen op deze terreinen in staat hun cliënten
hulp, ondersteuning en instrumenten voor zelfontplooiing te bieden. Onze verantwoordelijkheid
strekt zich uit tot een zorgvuldige subsidietoekenning voor dit stelsel van
voorzieningen.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidie voor:– Instanties op het gebied van kwaliteitsverbetering en de uitvoering
van vrouwenhulpverlening en geboorteregeling (waaronder Federatie Vrouwenzelfhulporganisaties;
Rutgersstichting; Transact). Evaluatie van de nieuwe Rutgersstichting NISSO
groep vindt plaats in 2002.– Instanties op het gebied van categoriaal maatschappelijk werk,
geestelijke ondersteuning en maatschappelijke integratie van bijzondere doelgroepen
en slachtofferhulp (waaronder Landelijk Bureau Slachtofferhulp).3.2.3 Het verkrijgen van betrouwbaar landelijk overzicht
van de maatschappelijke en geestelijke gezondheidsproblematiek in relatie
tot het gevoerde gemeentelijke beleid en de geboden hulpBetrouwbare kennis en informatie onderbouwt rationele beslissingen van
overheidsdiensten en uitvoerende instellingen en maakt beleidsverantwoording
beter mogelijk. De Monitor Maatschappelijke Opvang (MMO) gaat landelijke en
systematische gegevens verzamelen over vraag, aanbod en beleid in de maatschappelijke
opvang en de vrouwenopvang. Naast en in samenwerking met de andere monitoren
ontstaat een betrouwbaar totaalbeeld van de geestelijke gezondheidszorg en
maatschappelijke zorg. Wij zien de MMO als een van de speerpunten van beleidsverantwoording die binnen enkele jaren moet zijn geconsolideerd.
De resultaten van de MMO worden gepresenteerd in een jaarlijkse rapportage
van kerngegevens van de maatschappelijke opvang en in een beknopte evaluatie.
Tweejaarlijks vindt een themarapportage plaats en een rapportage over gemeentelijk
beleid. In 2005 wordt de totale monitor geëvalueerd en zal de beleidsinformatie
op deze terreinen aanzienlijk zijn verbeterd.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetFinanciering. Financiering van de ontwikkeling
van MMO en toeleverende gegevensbronnen.3.2.4 Financiële compensatie van zorgverleners die
medisch noodzakelijke zorg bieden aan illegale vreemdelingenVreemdelingen zonder wettige verblijfstitel hebben geen rechtmatige toegang
tot de zorg (ZFW, AWBZ en WTZ). Bovendien zijn zij vaak onverzekerd of beschikken
over onvoldoende financiële middelen. Om te zorgen dat basale medische
voorzieningen voor deze mensen toegankelijk zijn, kunnen reguliere zorgverleners
om vergoeding verzoeken wanneer sprake is van benadeling of onredelijk verlies
van inkomsten. Deze kosten worden via het Koppelingsfonds gefinancierd.De doeltreffendheid van de Regeling Koppeling is moeilijk vast te stellen
doordat illegalen in principe de ontvangen medische zorg zelf moeten betalen
en dat ook vaak doen. Artsen gaan ook lang niet altijd over tot het aanvragen
van financiële compensatie. Het beroep dat huisartsen op de regeling
doen, loopt zelfs iets terug. Onze verantwoordelijkheid strekt zich uit tot
het kenbaar maken van het bestaan van de regeling onder zorgaanbieders, en
het garanderen van een zorgvuldige procedure bij het toekennen van de gelden
aan en door de stichting Koppeling.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetFinanciering. Het beschikbaar stellen van
financiële middelen aan de stichting Koppeling.3.2.5 Het verminderen en voorkómen van psychosociale
en psychiatrische problematiek onder de bevolkingPsychosociale en psychiatrische problematiek vormen een dringend probleem
met gevolgen op verschillende levensdomeinen. In afstemming met onder meer
de eerstelijnszorg en Arbozorg dienen de instellingen voor geestelijke gezondheidszorg
goede en doelmatige hulp te verlenen aan burgers met geestelijke problemen
om (de gevolgen van) deze problemen effectief terug te dringen of te voorkomen.
Ook de preventie van psychische arbeidsongeschiktheid is daarbij van belang.
Bovendien is het nodig dat wetenschappelijke kennis en informatie beschikbaar
komt en beter toegankelijk wordt gemaakt. Met ingang van 2001 stellen we structureel
extra middelen beschikbaar voor de invoering en verbetering van de indicatiestelling
in de geestelijke gezondheidszorg en de verslavingszorg.We zijn verantwoordelijk voor het in standhouden van het systeem van GGZ-voorzieningen
en een nauwkeurige toekenning van financiële middelen. We voorzien in
de behoefte aan wetenschappelijke kennis en informatie door de
Nationale Monitor Geestelijke Volksgezondheid en Geestelijke Gezondheidszorg
(NMG) en het landelijk netwerk van het Regionaal Informatiesysteem Patiëntengegevens
GGZ (RIPAG).Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidies worden verstrekt
ten behoeve van:– Hulp- en zorgverlening eerstelijns GGZ-instellingen. Het Nederlands
Instituut voor Eerstelijnsonderzoek (NIVEL) evalueert de versterking van de
eerstelijns-GGZ. In maart 2002 en 2003 verschijnen er tussenrapportages, het
eindrapport verschijnt in 2004.– Ontwikkeling kenniscentra (in 2001/2002: Interculturalisatie,
Ouderpsychiatrie en Kinder- en jeugdpsychiatrie) voor expertise en onderzoek
naar preventie, diagnostiek en behandeling van geestelijke stoornissen.– Het landelijk kennisinstituut voor de Geestelijke gezondheid en
Verslavingszorg, het Trimbos-instituut, voor onderzoek naar kwaliteitsverbetering,
kennisproductie, kennisveredeling en toepassing van «evidence based»
methoden in preventie en zorg.– Initiatieven ter verbetering van de infrastructurele en organisatorische
samenhang en samenwerking binnen de GGZ, waaronder preventie psychische arbeidsongeschiktheid
(commissie-Donner I), wachtlijstenreductie, organisatieonderzoek, Coördinerend
Orgaan Nascholing en Opleiding in de GGZ), en van de implementatie van projecten
voor kwaliteits- en doelmatigheidsbevordering van het werk (waaronder certificering,
richtlijnontwikkeling en toetsing in de GGZ, doelmatigheidsonderzoek, psychofarmaceutische
zorg, psychosociale hulpverlening bij rampen, interculturalisatie van de zorg).– Ontwikkeling van registratie- en monitoringinstrumenten (waaronder
RIPAG, de Nationale Monitor Geestelijke Volksgezondheid en Geestelijke Gezondheidszorg
(NMG) en ontwikkeling en consolidatie van toeleverende gegevensbronnen zoals
de wachttijdregistratie.– Projecten om de belangenbehartiging van bepaalde groepen patiënten/cliënten
te versterken.– De landelijke Commissie Geestelijke Volksgezondheid die eind 2001
advies uitbrengt over verbetering van de geestelijke volksgezondheid en de
inbreng van maatschappelijke organisaties en de overheid daarbij.3.2.6. Het verminderen en voorkomen van problemen door
het gebruik van alcohol, drugs en geneesmiddelen, en door deelname aan kansspelen.
Consolidatie van hoogwaardige informatievoorziening voor nationale en internationale
doeleindenDoor het gebruik van psychoactieve middelen zoals alcohol en (il)legale
drugs kunnen ernstige afhankelijkheids- of verslavingsproblemen ontstaan.
Ook het gebruik van geneesmiddelen en het deelnemen aan kansspelen kan tot
afhankelijkheid leiden. Wij bevorderen de preventie van deze problematiek.
Daarnaast richt ons beleid zich op het instandhouden en verbeteren van het
aanbod van voorzieningen in de verslavingszorg. Belangrijk bij deze doelstelling
is het stimuleren van de maatschappelijke participatie van kwetsbare groepen,
zoals minderheden. Omdat betrouwbare kennis en informatie rationele beslissingen
onderbouwt, richt het beleid zich tevens op de uitbreiding van wetenschappelijk
onderzoek en gegevensverzameling (met name monitoring, analyse en informatievoorziening).
Bovendien willen we de Nederlandse positie in het internationale
drugsbeleid versterken door investering in het informatie- en communicatiebeleid
van internationale organisaties.Om de groep probleemdrinkers beter te bereiken, is het Actieplan Alcoholzorg
(2001) opgesteld in overleg met brancheorganisatie GGZ Nederland. Het beoogt
een vergroting van het bereik onder de groep problematische drinkers (en hun
kinderen) van 45% in 2004.Onze verantwoordelijkheid richt zich vooral op een zorgvuldige toekenning
van subsidies, op toezicht op de resultaten daarvan, en op aansturing van
de (communicatie)processen die leiden tot realisatie van deze doelstelling.
Wetenschappelijk inzicht, zoals resultaten van vernieuwende interventies zal
relevante beleidsinformatie opleveren en het zorgproces verbeteren. In dit
licht wordt de subsidiëring van de voorzieningen nodig voor de uitvoering
van het Onderzoek Heroïne op Medisch Voorschrift (het heroïne-experiment)
op het niveau van de behandeleenheden in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, Utrecht,
Groningen en Heerlen ook in 2002 voortgezet.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidies worden verstrekt
ten behoeve van:– Activiteiten gericht op voorlichting over en preventie van problematisch
middelengebruik.– Instanties gericht op hulpverlening en maatschappelijke integratie
(zoals overlastbestrijding) van problematische gebruikers van psychoactieve
middelen.– Het landelijk kennisinstituut en projectsubsidiëring van
onder meer vakinstituten.– Wetenschappelijk onderzoek naar de uitbreiding van behandelingsmogelijkheden
van verslaafden (zoals hoge doses methadon, detoxificatie onder narcose, heroïne
op medisch voorschrift), en van onderzoek naar middelen(gebruik), de gevolgen
ervan, preventie, zorg en rehabilitatie voor problematische gebruikers en
verslaafden.– Het programma Resultaten Scoren gericht op het verbeteren van
de kwaliteit van de functies van de verslavingszorginstellingen, en het project
Verslavingszorg Herijkt dat beoogt de regionale samenhang en samenwerking
te verbeteren tussen de instanties die betrokken zijn bij het verslavingsbeleid.– Bijzondere ondersteuningsorganisaties en belangenvertegenwoordigers
(zoals Tjandu, Mainline) in de verslavingszorg.– Projecten ter bevordering van internationale samenwerking.– Activiteiten voor het Actieplan Alcoholzorg.– De Nationale Drug Monitor en het (mee)financieren van permanente,
periodieke en incidentele gegevensstromen op het gebied van drugs, alcohol,
andere riskante genotmiddelen, verslaving en hulpverlening.– Voorlichting en communicatie over drugs- en verslavingsaangelegenheden
vanuit Nederlands perspectief voor internationale doeleinden.3.2.7 Het uitbreiden en verbeteren van het aanbod van
algemeen maatschappelijk werkHet algemeen maatschappelijk werk (AMW) is een eerstelijnsvoorziening
voor mensen die in psychosociaal opzicht weinig zelfredzaam zijn. Als een
soort «huisarts» bij materiële (huisvesting, arbeid/inkomen,
schulden) en immateriële (eenzaamheid, lage assertiviteit) problematiek
biedt het onder meer informatie en advies, begeleiding en behandeling, ondersteuning
en dienstverlening. Het AMW kent tevens meer specifieke publieksgerichte
voorzieningen voor onder andere scholen, gezondheidscentra, buurten, ziekenhuizen
en jeugdzorg.Wij stellen centrumgemeenten in staat het AMW te stimuleren zodat meer
mensen gebruik maken van het laagdrempelige, kortdurende en brede hulpverleningsaanbod.
Daarvoor breiden we de capaciteit van het algemeen maatschappelijk werk uit
tot de door ons gewenste kwaliteitsnorm van 1 fte uitvoerend maatschappelijk
werker per 6000 inwoners. Deze inhaalslag komt neer op een realisatie van
369 fte eind 2003. De hiervoor benodigde middelen zijn beschikbaar gesteld
bij motie Melkert (APB, 1999). Tijdens en na afloop van deze stimuleringsperiode
wordt de ontwikkeling gevolgd en geëvalueerd in samenwerking met de Vereniging
voor Nederlandse Gemeenten. Er zullen drie regionale experimenten starten
om de toegankelijkheid tot de eerstelijnspsycholoog te vergroten. Vervolgens
wordt bekeken in hoeverre dit leidt tot een beter inzicht in de latente vraag,
tot terugdringing van de toestroom naar de tweede lijn en wordt gekeken naar
de budgettaire gevolgen die dit met zich meebrengt.Onze verantwoordelijkheid strekt zich uit tot een zorgvuldige subsidietoekenning
om deze voorzieningen in stand te houden, en tot een adequate rapportage.
Over de maatschappelijke effecten zijn landelijke gegevens vooralsnog spaarzaam.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetFinanciering. Financiële ondersteuning
van centrumgemeenten om het AMW te versterken.3.2.8 Het versterken van landelijke instellingen voor
maatschappelijke opvang en vrouwenopvangVerscheidene landelijk werkende instellingen bieden maatschappelijke opvang
en vrouwenopvang. Hun doelgroepen kampen met ernstige, vaak seksespecifieke
problemen, dak- en thuisloosheid, (seksuele) mishandeling of ongewenste zwangerschap.
Wij ondersteunen en verbeteren de werkzaamheden van deze instellingen. Om
het gebrek aan wetenschappelijk onderzoek en ontwikkelingsactiviteiten op
te heffen, investeren we in onderzoek naar maatschappelijke opvang en vrouwenhulpverlening.Onze verantwoordelijkheid ligt in een zorgvuldige toekenning van subsidies
en adequate rapportages, een goede communicatiestructuur voor de maatschappelijke
opvang en voldoende capaciteit voor de landelijke voorzieningen voor maatschappelijke
opvang.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidies aan:– Instanties gericht op vrouwenhulpverlening en geboorteregeling
(zoals zwangerschapsbegeleiding, vrouwenopvang, hulpverlening bij prostitutie,
afstand doen, adoptie en zoekacties, seksueel en relationeel geweld, begeleiding
slachtoffers vrouwenhandel en vrouwenbesnijdenis, en ouderschap).– Instanties gericht op maatschappelijke opvang (zoals de koepelorganisatie
van de maatschappelijke opvang (Federatie Opvang) en het Gestructureerd Overleg
Maatschappelijke Opvang (GOMO).– Instanties gericht op wetenschappelijk onderzoek en ontwikkelingsactiviteiten
in maatschappelijke opvang en vrouwenhulpverlening (zoals het
registratiesysteem in opbouw voor de maatschappelijke opvang en de Taskforce
Vermaatschappelijking).– Diverse instellingen en projecten gericht op bijzondere problematiek
(zoals de stichting Korrelatie, joods Maatschappelijk Werk, gereformeerde
maatschappelijke dienstverlening, Moluks Diakonaal Maatschappelijk Werk, Federatie
SOS telefonische hulpdiensten) en op participatie van betrokken partijen in
het beleid (thuislozen, prostituees, slachtoffers vrouwenhandel en vrouwenbesnijdenis,
slachtofferhulp en Indische Nederlanders).3.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen299 737263 525255 231260 779263 642265 395265 395        Uitgaven (totaal)234 823265 398278 776277 360265 300265 395265 395        Programma-uitgaven (totaal)232 035262 447275 519274 784262 724262 819262 819        – Doeluitkeringen mo, vo en vz  194 484194 484194 483194 483194 483Waarvan specifieke uitkeringen  194 484194 484194 483194 483194 483– Landelijke instellingen mo en vo  7 0837 0837 1737 1727 172– Inzicht maatschappelijke problematiek irt beleid  188188188188188– Toegankelijkheid gezondheidszorg voor illegalen  3 6303 6303 6303 6303 630– Bevorderen geestelijke gezondheidszorg  21 95721 25725 53325 53325 533– Hulpverlening nav gebruik verslavende stoffen  28 11528 09923 58323 68923 689Waarvan specifieke uitkeringen  4 6294 629   – Vergroten aanbod Algemeen maatschappelijk werk  11 46511 465000Waarvan specifieke uitkeringen  11 46511 465   – Landelijke instanties doelgroepen  8 5988 5798 1328 1248 124        Apparaatsuitgaven2 7882 9523 2572 5762 5762 5762 576        Ontvangsten1 8621 8501 5881 5881 5881 5881 5883.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven275 519274 784262 724262 819262 819Juridisch verplicht in %9,26,50,60,00,0Niet-Juridisch verplicht in %74,374,577,977,977,9Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens,
waaronder het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels in 2001
en grotendeels in 2002 plaats.3.5 Groeiparagraaf VBTBHet algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr.57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren. Het brancherapport GGZ bevat gegevens
en kengetallen over de GGZ (zoals aantal formatieplaatsen, aantal voorzieningen)
en zal naar verwachting elk jaar worden herhaald. De gegevens uit het brancherapport
kunnen voor het departement aanleiding zijn om overleg te voeren met gemeenten,
provincies en instellingen over het leggen van accenten in het gevoerde beleid.Een ander initiatief voor de implementatie van het VBTB-gedachtegoed is
vergroting van het draagvlak voor verantwoording bij de veldpartijen. Dit
gebeurt door aanvulling van subsidievoorwaarden en het committeren van subsidieontvangers
aan de VBTB-systematiek.De doelstellingen, instrumenten en middelen zullen in hun onderlinge verhouding
nader worden gepreciseerd in 2002. Ook aan de benodigde prestatiegegevens
besteden wij het komende begrotingsjaar aandacht. Dit gebeurt enerzijds door
ontwikkeling en gebruik van monitoringsinstrumenten. Deze voorzien niet alleen
in de noodzakelijke gegevens, maar maken het ook mogelijk om longitudinale
vergelijkingen te doen. Zo worden in 2002 gegevens verzameld die in dat jaar
leiden tot publicatie van het vierde Jaarbericht Nationale Drug Monitor en
van enkele Signalementen (korte beschrijvingen van de stand van zaken op een
bepaald terrein). Voor de maatschappelijke opvang en vrouwenopvang wordt in
2002 de publicatie van het derde Jaarbericht Monitor Maatschappelijke Opvang
(MMO) uitgebracht. De MMO zal in 2002 naast jaarlijkse informatie over vraag
en aanbod in de sector ook (tweejaarlijkse) informatie over gemeentebeleid
bevatten. Verder wordt de organisatie van de monitor geconsolideerd, de wet-
en regelgeving krachtens de Welzijnswet 1994 afgerond en in uitvoering genomen
en de registratie maatschappelijke opvang en andere gegevensbronnen verbeterd.
Voor de geestelijke (volks)gezondheid wordt de Nationale Monitor Geestelijke
Volksgezondheid en Geestelijke Gezondheidszorg (NMG) voorbereid. In 2002 worden
organisatorische, logistieke en procesmatige activiteiten ontplooid die leiden
tot de opbouw van het Bureau NMG en een aantal kennisproducten waaronder de
publicatie van het eerste Jaarbericht NMG.Om anderzijds in het ontbreken van gegevens te voorzien, investeren we
in primair onderzoek, zoals de heropstart van het bevolkingsonderzoek NeMeSIS,
Netherlands Mental Health and Incidence Study. Daarnaast investeren we in
de verbetering van registraties in zorg- en hulpverlening, waaronder het Regionaal
Informatiesysteem Patiëntengegevens GGZ (RIPAG), het Zorg
Informatie Systeem (ZORGIS), de registratie maatschappelijke opvang en de
Landelijke Centrale Middelen Registratie (LCMR).Voor de AWBZ-sectoren is met name de AWBZ-brede zorgregistratie van belang.
De invoering van deze registratie zal leiden tot een doelmatige gegevensuitwisseling
in de zorgketen en vergroot het inzicht in de vraag naar zorg en de mate waarin
het aanbod daarin kan voorzien.Ook andere initiatieven om het gebruik van ICT-middelen in de zorg te
bevorderen, faciliteren het streven om de kwaliteit en toegankelijkheid van
beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van de geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke
opvang zijn voorgenomen.Tabel 1: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringEvaluatie van de nieuwe Rutgersstichting
NISSO groep.2002 Evaluatie van de Monitor Maatschappelijke
Opvang.2005 Evaluatie van de versterking van de
eerstelijns-GGZ door het Nederlands Instituut voor Eerstelijnsonderzoek.Tussenrapportages in 2002 en 2003 en eindrapportage
in 2004. Evaluatie van de uitbreiding van de
capaciteit van het algemeen maatschappelijk werk, in samenwerking met de Vereniging
voor Nederlandse Gemeenten.Eind 2003
en tussentijdsVoor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 4: GEHANDICAPTENZORG EN HULPMIDDELENBELEID4.1 Algemene beleidsdoelstellingEen kwalitatief hoogwaardige en doelmatige ondersteuning
en begeleiding van gehandicapten, gericht op volwaardige participatie van
gehandicapten in de samenleving.Een doelmatige inrichting van de hulpmiddelenvoorziening
die voor iedere burger toegankelijk is, zodat de gezondheid en zelfstandigheid
van burgers en hun participatie in de samenleving worden bevorderd.Uitgangspunt van het beleid is dat gehandicapten volwaardig moeten kunnen
deelnemen aan de samenleving. Daarom creëert de overheid hiervoor de
voorwaarden. Het wetsvoorstel «Gelijke behandeling op grond van handicap
of chronische ziekte» hebben we voor advies aan de Raad van State gezonden.
Doel van dit wetsvoorstel is discriminatie op grond van handicap of chronische
ziekte tegen te gaan en gelijke behandeling te bevorderen.Om volwaardige deelneming in de samenleving te bevorderen, richten we
ons beleid op leven en wonen in de lokale samenleving. Persoonlijke vraaggerichte
ondersteuning (via bijvoorbeeld zorgarrangementen op maat) is daarbij een
belangrijk element. Dit vereist afstemming, zowel lokaal als nationaal, op
het gebied van wonen, zorg, arbeid, inkomen, educatie en vrije tijd.Uit onderzoek blijkt nadrukkelijk de waarde van internet voor gehandicapten.
Om die reden hebben wij het project «Drempels Weg» in het leven
geroepen. Dit project is bedoeld om obstakels in de toegankelijkheid van internet
voor gehandicapten weg te nemen.De wachtlijsten in de gehandicaptensector worden aangepakt door in te
zetten op vraaggestuurde zorg. De zorgketen wordt daarvoor opnieuw ingericht,
met de introductie van de nieuwe indicatiestelling en een nieuwe bekostigingssystematiek
bij de instellingen.De begrotingsuitgaven zijn gericht op directe en indirecte ondersteuning.
Indirecte ondersteuning van de gehandicapten vindt plaats door de financiering
van hun belangenorganisaties en van het gestructureerd overleg. Directe ondersteuning
vindt plaats via projectsubsidies en pilotprojecten voor de ontwikkeling van
nieuwe zorgvormen. Naast begrotingsgeld wordt waar nodig ondersteuning of
zorg gegeven op basis van de AWBZ. De aanpak van de wachtlijsten leidt bijvoorbeeld
tot hogere uitgaven in de premie, die zijn opgenomen in de Zorgnota. We subsidiëren
met begrotingsgeld onderzoek dat onder andere gericht is op verbetering van
de doelmatigheid en de kwaliteit van de premiegefinancierde zorg. In de Zorgnota
is voor verbetering van de kwaliteit van de zorg door een vraaggestuurde bekostiging,
een bedrag van € 22,7 mln. uitgetrokken.In de sector gehandicaptenzorg worden verschillende intensiveringen via
de begroting bekostigd.Een aantal belangrijke intensiveringen waartoe na de ontwerpbegroting
2001 is besloten wordt hier kort toegelicht.Voor het project Drempels Weg, dat zich richt op het vergroten van de
toegankelijkheid van internet voor gehandicapten, zijn bij Voorjaarsnota middelen
beschikbaar gesteld op de begroting (€ 2,3 mln. in 2001 en € 1,7
mln. voor de jaren 2002 t/m 2004). Voor ICT projecten in de gehandicaptenzorg
is, naast bovengenoemde gelden, € 2,0 mln. beschikbaar gesteld voor
het jaar 2001.Voor expertisebevordering van de begeleiders van doof-blinden is € 1,1
mln. beschikbaar via de begroting. Deze middelen zijn onderdeel van de MJA-afspraak
specifieke groepen, en zullen per 2001 beschikbaar zijn. Verschillende meerjarenafspraken
voor het vergroten van de kwaliteit leiden tot extra uitgaven op de begroting.
Hieronder vallen onder andere: medezeggenschapsraden (€ 0,5 mln.),
begeleiders doof-blinden (€ 0,2 mln.), praktische thuishulp (€ 0,5
mln.) en sociale hulphonden. De middelen voor sociale hulphonden (€ 1,4
mln.) zijn in het jaar 2001 via de begroting ingezet om te komen tot de Stichting
Hulphond Nederland. In 2001 zijn de instructeurs opgeleid (begroting) en vanaf
2002 is er een CVZ-subsidieregeling beschikbaar voor het daadwerkelijk opleiden
van honden (premie).HulpmiddelenHulpmiddelen bevorderen de zelfredzaamheid van mensen met een beperking
en maken het mogelijk te participeren in de samenleving. Omdat de doelgroep
van het hulpmiddelenbeleid breder is dan die van het specifieke gehandicaptenbeleid,
is de doelstelling afzonderlijk geformuleerd. Door de inzet van hulpmiddelen
kunnen we opname in een verpleeg- of verzorgingshuis langer uitstellen of
voorkomen. Ook wordt het vaak mogelijk patiënten na behandeling eerder
uit het ziekenhuis te ontslaan. Om het beleid van extramuralisatie te ondersteunen,
maar ook om de gevolgen van demografische en technologische ontwikkelingen
op te vangen, is in het budgettaire kader (opgenomen in de Zorgnota) rekening
gehouden met groei. In een convenant hebben we met Zorgverzekeraars Nederland
afgesproken dat deze groei gepaard moet gaan met een zo doelmatig mogelijke
uitvoering van de hulpmiddelenvoorziening die bovendien zo veel mogelijk aansluit
bij de hulpvraag en individuele situatie van de verzekerde. De verantwoordelijkheid
daarvoor ligt bij de risicodragende zorgverzekeraars. De begrotingsuitgaven
zijn gericht op een doelmatige verstrekking van hulpmiddelen en een adequate
informatievoorziening over de verstrekking van hulpmiddelen door financiering
en subsidiëring van activiteiten, experimenten en onderzoek.Voor de hulpmiddelen worden verschillende intensiveringen via de begroting
bekostigd. Een aantal belangrijke intensiveringen waartoe na de ontwerpbegroting
2001 is besloten wordt hier kort toegelicht.Op het terrein van de hulpmiddelen is er een Convenant ZN inzake hulpmiddelen
gesloten om de regierol van de zorgverzekeraars ten aanzien van de hulpmiddelenverstrekking
te vergroten. Voor deze projecten is bij Voorjaarsnota in 2002 € 1,1
mln. extra beschikbaar gesteld. Daarnaast verloopt de subsidie voor het Hulpmiddelen
Informatie Centrum (HIC) via de begroting (jaren 2001–2003). Doel van
het HIC is om in samenwerking met de veldpartijen te komen tot een integraal
informatiesysteem over de hulpmiddelen. Daarnaast is er ter bevordering van
het beleid op het terrein van hulpmiddelen een ophoging van het beleidsbudget
van € 0,5 mln. vanaf 2002.Relatie met de WelzijnsnotaDe middelen die op dit beleidsartikel worden ingezet om de doelstellingen
van de Welzijnsnota te verwezenlijken, worden afzonderlijk toegelicht. Relatie met de ZorgnotaDe inzet van de begrotingsmiddelen op dit beleidsartikel is niet los te
zien van de middelen die de premiesector beschikbaar stelt voor het gehandicapten-
en hulpmiddelenbeleid. Zo vullen begrotings- en premiemiddelen elkaar aan
in budgettaire omvang. Ook op een andere manier hebben ze met elkaar te maken:
in de relatie tussen de prestaties die geleverd worden met de inzet van begrotingsmiddelen
en de effecten daarvan voor of in de premiesector. In de beleidsbegroting
beperkt de toelichting zich in principe tot een toelichting op de prestaties
door inzet van begrotingsmiddelen.Ter illustratie staan in onderstaande tabel de totale budgetten die onder
bovengenoemde sectoren vallen. Ze worden in de Zorgnota nader toegelicht en
onderbouwd.Bedragen x € 1 mln. 200120022003200420052006Programma-uitgaven beleidsartikel 434,830,028,528,126,526,5 Sector gehandicaptenzorg en hulpmiddelen (totaal)*4 316,84 509,44 663,14 782,34 889,94 982,9* Dit zijn de totale uitgaven voor de sector volgens de Zorgnota 2002
(dus inclusief de begrotingsmiddelen).4.2 Operationele beleidsdoelstellingen4.2.1 Het verbeteren van de kwaliteit, doelmatigheid,
transparantie en informatievoorziening binnen de gehandicaptenzorgBij de meerjarenafspraken worden expliciet productieafspraken gemaakt
voor de extra middelen die naar de verschillende onderdelen van de zorgsector
toevloeien. Dit past in het streven naar betere verantwoording van de middelen
die in de sector aanwezig zijn. Over de kwaliteit en de doelmatigheid van
de zorg die met deze middelen geleverd wordt, is onvoldoende bekend. Het proces
om dit te verbeteren is, mede via begrotingsgefinancierd onderzoek in gang
gezet. Door het gebruik van ICT streven we naar vergroting van de transparantie
in de sector. ICT draagt ook bij aan verbetering van de informatievoorziening
aan gehandicapten en hulpverleners.Het is onze verantwoordelijkheid om zorg te dragen voor de kwaliteit van
de voorzieningen in de gehandicaptenzorg. Dit geldt ook voor de doelmatigheid,
de transparantie en de informatievoorziening in de gehandicaptenzorg. De koepelorganisaties
Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland (VGN) en SOMMA, de zorginstellingen,
Zorgverzekeraars Nederland (ZN), Landelijk Centrum Indicatiestelling Gehandicaptenzorg
(LCIG), de Federatie van Ouderverenigingen (FvO), het College voor zorgverzekeringen
(CVZ) en het CTG hebben hun eigen verantwoordelijkheden voor de kwaliteit,
doelmatigheid, transparantie en informatievoorziening binnen de gehandicaptenzorg.
Samen met het CTG hebben wij een gedeelde verantwoordelijkheid voor de invoering
van een nieuw bekostigingssysteem in de gehandicaptenzorg. De primaire verantwoordelijkheid
voor uitvoering van de nieuwe bekostigingssystematiek ligt bij de instellingen
en het CTG. Wij faciliteren veelal tijdelijk een gewenste ontwikkeling via
subsidies, waarna partijen in de gehandicaptenzorg het initiatief
overnemen. Wij zijn verantwoordelijk voor de benchmark waarbij is gezocht
naar een vorm van samenwerking met de VNG en de SOMMA.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Subsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Voor onderzoek naar een nieuwe bekostigingssystematiek en onderzoek
naar benchmarking. De nieuwe bekostigingssystematiek en de benchmark staan
niet los van elkaar. Benchmarking kan pas plaatsvinden als de nieuwe zorgproducten
zijn gedefinieerd en de administraties van de instellingen zijn aangepast.
In 2002 experimenteren we met het nieuwe bekostigingssysteem dat op zorgmodulen
(de kleinste eenheid van de te leveren zorg) is gebaseerd. In 2003 vindt de
invoering plaats en dan kunnen we ook de eerste benchmark uitvoeren op basis
van de cijfers over 2002.– Aan drie koepelorganisaties voor de verbetering van de toegankelijkheid
van landelijke en regionale databestanden. Doel is de realisering van een
basisinformatiesysteem voor de gehele gehandicaptensector via internet, zodat
de zorgverlener gemakkelijker over informatie kan beschikken voor de ondersteuning
van zijn cliënt. Dit project voeren we samen met de FvO, de Chronisch
zieken en Gehandicapten (CG)-raad en de SOMMA uit.– Aan de Stichting Perspectief en de Stichting Landelijk Steunpunt
cliëntenRaden voorzieningscentra gehandicapten (LSR) voor de uitvoering
van ongeveer 150 externe kwaliteitsevaluaties per jaar voor de verbetering
van de gehandicaptenzorg.b. Bevordering ICT. Bij bevordering van ICT
in de gehandicaptenzorg gaat het om enkele projecten van de drie programmalijnen
die we hebben uitgewerkt in het ICT-plan gehandicaptenzorg. De eerste programmalijn
«Drempels weg» is gericht op ontsluiting van internet voor gehandicapten
(50 toegankelijke sites in 2001 en 100 in 2002), de tweede op dienstverleningsnetwerken
rond de cliënt en de derde op het inzichtelijk maken van de zorgketen.4.2.2 Differentiatie in het zorgaanbod, transformatie
van bestaande zorginfrastructuur en ondersteuning van de positie van de zorgvragersMaatwerk in het zorgaanbod kan op verschillende manieren tot stand worden
gebracht. Zo is de afgelopen jaren de ontwikkeling van het persoonsgebonden
budget (PGB) gestimuleerd als alternatief voor zorg in natura. De toekenning
van PGB vindt plaats uit een subsidie van het College voor zorgverzekeringen.
Nieuwe zorgvormen worden bij wijze van pilot enkele jaren gesubsidieerd om –
bij gebleken succes – als reguliere zorgvorm naar de premiesector over
te gaan.Met het tot stand brengen van een gedifferentieerd zorgaanbod en een betere
ondersteuning van de zorggebruikers beogen we een kwaliteitsverbetering in
de gehandicaptenzorg te bewerkstelligen. Hiervoor hebben we bij de MJA afspraken
gemaakt met de partners in de gehandicaptenzorg. Als MJA-partner zijn we mede
verantwoordelijk voor de onderwerpen uit de meerjarenafspraken. De verantwoordelijkheid
voor de uitvoering van de regeling PGB ligt bij het College voor zorgverzekeringen.
We subsidiëren de budgethoudersverenigingen die zijn gericht op versterking
van de positie van de budgethouder. Dit werkt drempelverlagend op het gebruik
van het PGB als alternatief voor zorg in natura. Door het gebruik
van het PGB wordt de onafhankelijkheid van de cliënten en daarmee de
positie van de cliënt versterkt.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidiëren van:– Twee budgethoudersverenigingen: Per Saldo (Verpleging & Verzorging)
en Naar Keuze (Verstandelijk Gehandicaptenzorg).– De MJA-onderwerpen: praktische thuishulp, een expertisecentrum
doofblindheid, medezeggenschapsraden en sociale hulphonden. Met de subsidie
voor praktische thuishulp verbeteren we de samenwerking tussen de (intramurale)
gehandicaptenzorg en de algemene thuiszorg. Zorgkantoren stellen hiertoe functionarissen
aan. Het landelijk expertisecentrum doofblindheid richt zich op bevordering
en uitwisseling van kennis en informatie over doofblinden en wordt uitgevoerd
door drie grote zorgaanbieders. Verder verlenen we subsidie aan landelijke
organisaties die de medezeggenschapsraden ondersteunen en aan een tweetal
organisaties voor de opleiding van veertig hulphonden.– Projecten voor de bevordering van de mobiliteit en de fysieke
toegankelijkheid van de samenleving.4.2.3 Inzicht in hulpvragen van cliënten door het
monitoren van de wachtlijsten en door een objectieve, onafhankelijke en integrale
indicatiestellingDe wachtlijsten gehandicaptenzorg worden geregistreerd in het zorgregistratiesysteem.
Het CVZ onderhoudt het systeem en elk halfjaar produceren ze productiecijfers
over de indicaties en de gerealiseerde gehandicaptenzorg.Een zorgvuldige en gedegen indicatiestelling is van groot belang, ook
voor de aanpak van de wachtlijsten. De indicatiestelling in de gehandicaptenzorg
vindt in 2001 plaats door het Landelijk Centrum Indicatiestelling Gehandicaptenzorg,
dat wij bekostigen. De bedoeling is dat de indicatiestelling na wijziging
van het Zorgindicatiebesluit op 1 januari 2002, al dan niet geleidelijk, wordt
overgenomen door de Regionale Indicatie Organen (RIO's). De financieringsstroom
zal dan voor een deel verlegd worden van het Landelijk Centrum Indicatiestelling
Gehandicaptenzorg (LCIG) naar de RIO's. Het LCIG gaat de RIO's adviseren over
meervoudige/complexe hulpvragen.Met de nieuwe opzet van de indicatiestelling in de gehandicaptenzorg streven
we naar een cliëntgerichte, zorgvuldige en kwalitatief goede indicatiestelling,
dit laatste met het oog op de toegang tot de zorg die valt onder de AWBZ.
Via evaluatieonderzoek in 2004 zal worden gemeten of deze doelstelling daadwerkelijk
is bereikt.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Een subsidie aan het LCIG.
Deze organisatie verzorgt de indicatiestellingen voor de gehandicaptenzorg.
In 2001 worden naar verwachting ruim 36 000 indicaties verricht. In 2002,
bij de wijziging van het zorgindicatiebesluit, zal het aantal korte en standaardindicaties
door het LCIG afnemen. Het totale aantal door RIO's en LCIG te verrichten
indicaties kan in 2002 en volgende jaren stijgen als gevolg van uitbreiding
met herindicaties. Het structureel beschikbare budget voor indicatiestelling in de gehandicaptenzorg is gebaseerd op 36 000 indicaties
per jaar. Daarbij gaat het om 12 000 korte indicaties, 13 500 standaardindicaties
en 10 500 uitgebreide indicaties.4.2.4 Bijdrage aan de WelzijnsnotaProgrammalijn 1 – Het bevorderen van participatie
en toegankelijkheidOp basis van deze programmalijn verstrekken we subsidies voor maatregelen
die deelname van mensen met een handicap aan het maatschappelijk verkeer bevorderen.
Deze maatregelen richten zich op het bieden van ruimere kansen en keuzes.
Onze verantwoordelijkheid ligt bij het ontwikkelen, stimuleren en subsidiëren
van activiteiten op het gebied van de belangenbehartiging, lotgenotencontact,
informatie, advies en voorlichting.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Instandhoudingsubsidies voor organisaties van (ouders van) gehandicapten
die zich met belangenbehartiging bezighouden. In de nota Patiënten- en
Consumentenbeleid «Met Zorg Kiezen» (TK 2000–2001 27 807,
nr. 2) hebben we aangekondigd dat we deze organisaties onderbrengen bij de
Stichting Patiëntenfonds. De financiële middelen hevelen we daartoe
geheel over naar deze stichting.– Subsidies aan projecten voor de ondersteuning van de ontwikkeling
van de woon- en leefomgeving van de cliënt (community care). Het NIZW
subsidieert door zorginstellingen in gang gezette samenwerkingsprojecten die
best practices kunnen opleveren. Naast de subsidie aan het NIZW verstrekken
we subsidies voor projecten ter bevordering van de beeldvorming en projecten
voor verbetering van de positie van de gehandicapte vrouw.Programmalijn 2 – Het voorkomen van sociale uitsluitingSociale uitsluiting van mensen met een handicap kan in belangrijke mate
voorkomen worden door deze mensen in te schakelen in het arbeidsproces. Een
baan biedt gelegenheid tot ontwikkeling, zelfontplooiing en het onderhouden
van sociale contacten.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Door het subsidiëren
van projecten Zorg en Arbeid ondersteunen we de samenwerking tussen de zorgsector
en de arbeidsvoorziening, en een betere benutting van de Wet Sociale Werkvoorziening
(WSW) en de Wet Reïntegratie Arbeidsgehandicapten (Wet REA).Programmalijn 3 – Het ondersteunen van lokaal sociaal
beleidDeze programmalijn is vooral gericht op de versterking van de lokale samenwerking
en het vergroten van de bestuurlijke mogelijkheden van de gemeenten.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidie aan:– Innovatie/implementatieprojecten. Met het programma Vernieuwing
Innovatie Gehandicaptenzorg (VIG) beogen we dat algemene organisaties samen
met categoriale organisaties op basis van de vraag van de cliënt
zorg gaan aanbieden aan thuiswonende mensen met ernstige functiebeperkingen.
Concreet gaat het om het ondersteunen van gemeenten door middel van voorlichting,
brochures en dergelijke.– Landelijk coördinatiepunt Niet-Aangeboren Hersenletsel (NAH)
voor mensen met niet-aangeboren hersenletsel.Programmalijn 4 – Het bevorderen van kwaliteit en
professionaliteit van welzijnsvoorzieningenHet streven naar kwaliteit van zorg en aanpassing aan de behoeften van
de cliënten vereist van instellingen dat ze onder meer oog hebben voor
ontwikkelingen in de technologie. Technologische ontwikkelingen hebben gevolgen
op alle terreinen van de samenleving. Het is daarom van belang die gevolgen
te signaleren voor mensen met beperkingen. Enerzijds vormt de moderne technologie
een middel om deel te nemen aan de samenleving en een uitdaging om te komen
tot nieuwe hulpmiddelen. Ook nieuwe concepten in de zorg en dienstverlening
kunnen dankzij deze technologie worden ontwikkeld. Anderzijds bestaat het
gevaar dat mensen juist door deze ontwikkelingen worden uitgesloten, doordat
bestaande aanpassingen niet meer bruikbaar en nieuwe niet beschikbaar zijn.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidies voor technologieprojecten.Programmalijn 5 – Onderzoek, monitoring en informatievoorzieningDoor ondersteuning van beleidsonderzoek, informatievoorziening en monitoring
verbeteren we het beleidsproces. Door monitoring en onderzoek komt informatie
beschikbaar op basis waarvan betere besluitvorming en verantwoording over
gehandicaptenbeleid kan plaatsvinden.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidies voor onderzoek
en informatievoorziening, onder andere een subsidie aan het NIZW voor het
basisbestand Zorginformatie (systeem met informatie voor en over gehandicapten).4.2.5 Ondersteuning uitvoerend werk en vrijwilligerswerkDe ondersteuning van het uitvoerend werk heeft met name betrekking op
het gespecialiseerd maatschappelijk werk voor dove volwassenen. Deze werkvorm
beoogt een op maat gesneden antwoord te geven op hulpvragen van cliënten
uit deze doelgroep om hun sociaal functioneren en hun sociale omgeving te
verbeteren. De hulpverlening richt zich op cliënten in de thuissituatie
en heeft (onder meer) als doel het behouden en vergroten van de zelfstandigheid
en de zelfredzaamheid. De doelgroep bestaat uit mensen met een auditief/verstandelijke
beperking, doofblinden, zwaar slechthorenden en mensen met een spraak- en
taalstoornis.Naast het gespecialiseerd werk voor dove volwassenen subsidiëren
we een aantal andere vormen van uitvoerend werk.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden subsidies verstrekt
aan: – Een tweetal instellingen voor auditief en communicatief gehandicapten
(maatschappelijk werk voor doven).– Een tweetal vrijwilligersorganisaties (Zonnebloem en Rode Kruis)
en aan de William Schrikker stichting voor intensieve thuiszorg.4.2.6 Het bevorderen van de doelmatigheid van de verstrekking
van hulpmiddelen en de informatievoorziening hieroverIn juni 2000 is met Zorgverzekeraars Nederland een bestuurlijk convenant
gesloten om de regierol van verzekeraars te versterken. De doelstelling van
het convenant is het vergroten van de doelmatigheid, zowel bij het voorschrijven
en verstrekken van hulpmiddelen als bij de inkoop en de distributie onder
de inzet van bestaande instrumenten, de ontwikkeling van nieuwe instrumenten
en een programma van deregulering.Het Hulpmiddelen Informatie Centrum (HIC) heeft tot doel de transparantie
in de hulpmiddelensector te vergroten door informatie over hulpmiddelen centraal
toegankelijk te maken. Een integraal informatiesysteem zal ook bijdragen aan
de doelmatigheid van de hulpmiddelenverstrekking. De gebruikers van hulpmiddelen
vormen de primaire doelgroep van het HIC.Bij de eigenlijke gebruiker van hulpmiddelen is een schat aan ervaringsdeskundigheid
aanwezig. Deze is niet ontsloten en wordt niet benut. Het ontsluiten ervan
is dienstig aan het beleid van een meer vraaggerichte hulpmiddelenzorg en
zal ten dienste komen aan de regievoerders, de zorgverzekeraars, zodat zij
klantvriendelijker kunnen werken en de zorg beter kunnen laten aansluiten
bij de vraag. In 2003 onderzoeken we daarom niet alleen de doelmatigheid van
de hulpmiddelenverstrekking, maar ook de tevredenheid van de gebruikers.De zorgverzekeraars zijn verantwoordelijk voor een kwalitatieve en doelmatige
verstrekking. Wij bewaken de regierol en ondersteunen de zorgverzekeraars
bij het vervullen van deze rol. Daarnaast zijn we verantwoordelijk voor de
organisatie van een adequate informatievoorziening over de verstrekking van
hulpmiddelen. Dit is mede gericht op versterking van de positie van de patiënt/consument.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Subsidiëring CVZ. Subsidiëren
van het College voor zorgverzekeringen (CVZ) voor extra personele capaciteit
zodat het CVZ specifieke producten kan ontwikkelen op het gebied van de informatievoorziening
over de verstrekking van hulpmiddelen. Het gaat hierbij onder andere om de
ontwikkeling en productie van:– Het Hulpmiddelenkompas waarin richtlijnen en protocollen worden
ontwikkeld voor het voorschrijven van hulpmiddelen. In 2001 loopt een pilot
met drie deelsectoren. Het kompas zal beginnen in 2002 en gaandeweg worden
uitgebreid en geactualiseerd.– De Signaleringsrapportage van het CVZ. In deze jaarlijkse rapportage
wordt aangegeven welke knelpunten bestaan rond toelating van nieuwe hulpmiddelen
tot het pakket, moderniseringen door technologische vooruitgang en signalen
uit het «veld» over bestaande deelverstrekkingen. Het CVZ adviseert
daarmee jaarlijks over de benodigde actualisatie van het hulpmiddelenpakket.
Het Signaleringsrapport is voor het eerst verschenen in 2001.– Een model voor de toelating (in- en uitstroom) van de hulpmiddelen.
Het CVZ hanteert inmiddels in de jaarlijkse Signaleringsrapportage een set
beoordelingscriteria, die beschouwd kan worden als een werkbaar
toelatingsmodel. In de loop van 2002 zal het model verder worden vormgegeven
zodat een afzonderlijk product ontstaat.– De Monitor hulpmiddelen (tweemaal per jaar bij het CVZ, sinds
2000) geeft een steeds beter inzicht in de uitgavenontwikkeling van hulpmiddelen
en in factoren die invloed hebben gehad op deze ontwikkeling. Volledige ingebruikname
van de Monitor hulpmiddelen zal plaatsvinden in 2003.b. Subsidiëring. Subsidiëren van:– Zorgverzekeraars voor het uitvoeren van experimenten in de hulpmiddelenvoorziening
in het kader van het Convenant tussen ons en Zorgverzekeraars Nederland. De
experimenten, op het gebied van voorschrijven, verstrekken, inkopen en distribueren
van hulpmiddelen hebben tot doel nieuwe instrumenten te ontwikkelen om te
komen tot een doelmatiger hulpmiddelenzorg. Na afloop van de experimenten,
begin 2003, worden de best practices aangeboden aan de andere zorgverzekeraars.– Het HIC, een onafhankelijke stichting die we hebben opgericht
in 2001. In 2002 gaat het eerste digitale HIC van start, vervolgens zal de
website www.hethic.nl verder worden uitgebouwd.– Een nulmeting van het actuele gebruik van de in het kader van
het Hulpmiddelenkompas ontwikkelde richtlijnen en protocollen. Hiermee starten
we in het najaar van 2001.– Het opzetten van een Tevredenheidsmonitor. Bij de omslag van een
aanbodgerichte naar een vraaggerichte hulpmiddelenzorg en de veranderingen
die dit met zich meebrengt, peilen we de tevredenheid van de gebruiker van
hulpmiddelen. De nulmeting zal nog in 2001 plaatsvinden. Vervolgens zullen
we jaarlijks een tevredenheidsmeting verrichten.– Patiëntenverenigingen voor ontsluiting van ervaringsdeskundigheid
bij gebruikers van hulpmiddelen. Dit is gepland vanaf begin/medio 2002.4.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen31 37944 73532 33330 53430 10428 56828 568        Uitgaven (totaal)27 28138 49133 40730 62530 19528 56828 568        Programma-uitgaven (totaal)24 88134 80430 05128 52528 09426 46826 468        – Verbeteren kwaliteit gehandicaptenzorg  5 4745 4855 4853 8063 806– Vraaggestuurde zorg door ontwikkeling zorgvormen  2 9062 9063 5863 5863 586– Monitoren wachtlijsten en indicatiestelling  9 5299 5299 5299 5299 529– Bijdrage aan de Welzijnsnota  6 0856 1576 1816 2346 234– Bevorderen uitvoerend werk voor gehandicapten  2 4252 4252 4252 4252 425 – Kwaliteit, doelmatigheid hulpmiddelenvoorziening  3 6322 022888888888        Apparaatsuitgaven2 4003 6873 3572 1002 1002 1002 100        Ontvangsten4742952952952952952954.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven30 05128 52528 09426 46826 468Juridisch verplicht in %4,81,30,50,00,0Niet-Juridisch verplicht in %54,257,158,061,561,5Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens, waaronder
het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels in 2001 en grotendeels
in 2002 plaats.4.5 Groeiparagraaf VBTBHet algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr. 57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren.Voor de AWBZ-sectoren is met name de AWBZ-brede zorgregistratie van belang.
De invoering van deze registratie zal leiden tot een doelmatige gegevensuitwisseling
in de zorgketen en vergroot het inzicht in de vraag naar zorg en de mate waarin
het aanbod daarin kan voorzien.Initiatieven, zoals activiteiten op het gebied van standaardisatie en
proefprojecten, om het gebruik van ICT-middelen in de zorg te bevorderen,
faciliteren het streven om de kwaliteit en toegankelijkheid van beleids- en
verantwoordingsinformatie te verbeteren.Aan verbetering van kwaliteit, doelmatigheid, transparantie en informatievoorziening
binnen de gehandicaptenzorg werken we ook door het ontwikkelen van een nieuwe
bekostigingssystematiek en door het verrichten van onderzoek naar benchmarking.
Door benchmarking komen namelijk nieuwe prestatiegegevens beschikbaar die
het inzicht in kwaliteit en doelmatigheid van de gehandicaptenzorg vergroten.
In 2002 experimenteren we met de bekostigingssystematiek, waarna in 2003 de
invoering zal plaatsvinden. In 2003 kan de eerste benchmark worden uitgevoerd
op basis van de cijfers van 2002. Voor inzicht in de hulpvragen van cliënten is kennis van de indicatiestellingen
van belang. Het aantal geplande indicatiestellingen op grond van een vast
beschikbaar budget is reeds aanwezig. De indicatiestellingen worden volgens
planning per 1 januari overgeheveld naar de Regionale Indicatie Organen. Met
deze RIO's moet nog afspraken worden gemaakt over de te leveren prestatiecijfers.De bijdrage aan de Welzijnsnota zal in de begroting 2003 worden betrokken
bij de andere operationele doelstellingen. De bijdragen van de verschillende
artikelen aan de Welzijnsnota zullen dan, net als in deze begroting, inzichtelijk
worden gemaakt bij het artikel Sociaal Beleid.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van de gehandicaptenzorg en hulpmiddelen zijn voorgenomen.Tabel 1: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoering Externe kwaliteitsevaluaties voor de
verbetering van de gehandicaptenzorg. Jaarlijks Evaluatie van het streven naar een cliëntgerichte,
zorgvuldige en kwalitatief goede indicatiestelling door de nieuwe opzet van
de indicatiestelling in de gehandicaptenzorg.2004 Onderzoek naar de doelmatigheid van
de hulpmiddelenverstrekking en de tevredenheid van de gebruikers.2003Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie.BELEIDSARTIKEL 5: VERPLEGING, VERZORGING EN OUDEREN5.1 Algemene beleidsdoelstellingEen tijdig passende, kwalitatief goede en betaalbare
verpleging, verzorging en dienstverlening voor mensen die daaraan een maatschappelijk
aanvaarde behoefte hebben. Het coördineren van het intersectoraal ouderenbeleid.In de periode 2000–2020 neemt het aantal ouderen met 50% toe. Naast
deze demografische ontwikkelingen bepalen ook de geneeskundige, technologische,
sociaal-economische en culturele ontwikkelingen de aard en de omvang van de
zorgvraag van straks.Om de toegang tot de zorg (de indicatiestelling) en tot dienstverleningsarrangementen
beter te regelen, zal in 2002 het project indicatiestelling verder worden
uitgevoerd.De wachtlijsten in de ouderenzorg worden verder aangepakt. De resultaten
van de aanpak in 2000 en 2001 zijn bemoedigend, maar nog niet toereikend.
In vervolg op de Taskforce-aanpak van de wachtlijsten ontwikkelen we samen
met de MJA-partijen ook in 2002 initiatieven om zorgvraag en zorgaanbod met
elkaar in evenwicht te brengen.Om de keuzevrijheid van mensen die langdurig aangewezen zijn op zorg en
dienstverlening verder te vergroten, nemen we de ontwikkeling van de persoonsgebonden
en persoonsvolgende budgetten ook in de sector verpleging en verzorging actief
ter hand. Daardoor neemt de mogelijkheid toe om zelf een zorgarrangement naar
keuze in te kopen bij de gewenste aanbieder(s).Aan de aanbodkant wordt ingezet op het verder ondersteunen en faciliteren
van het scheiden van wonen en zorg. In 2002 en volgende jaren voeren we hiertoe
het ontwikkelingsprogramma «Wonen en zorg op maat» uit. Dit bevordert
zowel de keuzevrijheid van het individu als de flexibiliteit (en concurrentie)
in de zorgketen. Dat levert een belangrijke bijdrage aan de kwaliteitsslag
die we op het terrein van verpleging en verzorging willen maken. Een bijzonder
aandachtspunt daarbij is de functie dienstverlening. Naarmate meer mensen
zelfstandig wonen, zal naast de zorg ook de maatschappelijke ondersteuning
op het gebied van welzijn en dienstverlening daarop moeten aansluiten. In
dit verband onderzoeken we of de huidige Wet voorzieningen gehandicapten (WVG)
kan worden uitgebouwd tot een wet die de ruggengraat vormt van een dergelijk
maatschappelijk voorzieningensysteem.Daarnaast is er een grotere aandacht nodig voor wat mensen zelf willen
en kunnen opbrengen in de zorg voor hun naasten. De mantelzorg – het
fundament van het zorgsysteem waarvan ca. 1,3 mln. mensen afhankelijk zijn –
moet verstevigd worden om de groeiende druk te kunnen opvangen.Tegelijkertijd is versterking van de professionele zorg nodig. De arbeidsmarktproblematiek
in de zorg moet worden aangepakt. Hoewel dit primair een zaak is van CAO-partijen,
zullen wij hieraan een bijdrage leveren waarbij we uiteraard nauw zullen samenwerken
met de brancheorganisaties in kwestie.Omdat ouderenbeleid op diverse niveaus, op verschillende departementen
en ook internationaal vorm wordt gegeven, vervullen we een coördinatiefunctie
om de onderlinge samenhang te bewaken. In de sector Verpleging, Verzorging en Ouderen worden verschillende intensiveringen
via de begroting bekostigd. Een aantal intensiveringen waartoe na de ontwerpbegroting
2001 is besloten wordt hier kort toegelicht.Sinds het jaar 2001 wordt ter versterking van de positie van de mantelzorger
in het zorgproces een structureel bedrag van € 2,3 mln. beschikbaar
gesteld. In het jaar 2001 zal dit worden aangewend voor versterking van de
Landelijke Organisatie Thuisverzorging en de Landelijke Organisatie Vrijwillige
Thuiszorg en het Nederlands Instituut voor de oprichting van een expertisecentrum.
Naast deze € 2,3 mln. wordt voor hetzelfde doel vanaf het jaar 2001
via de premiemiddelen nog een structureel bedrag van € 9,1 miljoen
toegevoegd aan de subsidieregeling coördinatie vrijwillige thuiszorg
van het CVZ.Voor de jaren 2001 en 2002 worden jaarlijkse bedragen van € 13,6
mln. beschikbaar gesteld voor innovatieve projecten op het raakvlak van wonen
en zorg. Deze jaarlijkse bedragen worden beschikbaar gesteld in aanvulling
op de bestaande woonzorgstimuleringsregeling. Deze gezamenlijke subsidieregeling
van VROM en VWS heeft hetzelfde doel.In de jaren 2001 en 2002 zijn in de thuiszorg en de sector verpleging
en verzorging voor benchmarkonderzoeken bedragen van respectievelijk € 2,3
en € 0,5 mln. beschikbaar gesteld.Voor het jaar 2001 worden de volgende financiële middelen voor indicatiestelling
beschikbaar gesteld:– € 15,5 mln. voor de robuuste Regionale Indicatie Organen.
Dit bedrag was oorspronkelijk reeds in het jaar 2000 beschikbaar gesteld voor
het wegwerken van de achterstanden in de (her)indicatiestelling voor AWBZ-zorg
maar is in dat jaar niet tot besteding gekomen.– € 10,9 mln. voor een onafhankelijke en integrale indicatiestelling
in de sector. Voor de jaren 2002 en 2003 worden nog eens bedragen voor deze
sector beschikbaar gesteld van respectievelijk € 5,9 mln. en € 3,6
mln.– uit de ICT-middelen is een bedrag van € 12,1 mln. beschikbaar
voor investeringen op het gebied van ICT binnen deze sector. Hiervan is € 11,3
mln. beschikbaar voor ICT-investeringen die van belang zijn voor een AWBZ-brede
zorgregistratie. Het resterende bedrag is bestemd voor diverse ICT-investeringen
binnen de sector.De hiervoor vermelde bedragen voor 2001 zijn reeds bij Voorjaarsnota gemeld.Relatie met de WelzijnsnotaDe middelen die worden ingezet voor het verwezenlijken van de doelstellingen
van de Welzijnsnota zijn in de verschillende operationele doelstellingen van
dit beleidsartikel verwerkt. Bij beleidsartikel 8 (Sociaal beleid) staat wat
de verschillende beleidsartikelen bijdragen aan de programmalijnen van de
Welzijnsnota.Relatie met de ZorgnotaDe inzet van de begrotingsmiddelen op dit beleidsartikel is niet los te
zien van de middelen die de premiesector beschikbaar stelt voor de verpleging
en verzorging. Zo vullen begrotings- en premiemiddelen elkaar aan in budgettaire
omvang. Ook op een andere manier hebben ze met elkaar te maken: in de relatie
tussen de prestaties die geleverd worden met de inzet van begrotingsmiddelen
en de effecten daarvan voor of in de premiesector. De toelichting in de beleidsbegroting
beperkt zich in principe tot een toelichting op de prestaties door inzet van
begrotingsmiddelen. Ter illustratie staan in de onderstaande tabel de totale budgetten die
onder bovengenoemde sectoren vallen. Ze worden in de Zorgnota nader toegelicht
en onderbouwd.bedragen x € 1 mln. 200120022003200420052006Programma-uitgaven beleidsartikel 534,028,513,814,314,314,3 Sector Verpleging en verzorging (totaal)*8 878,39 167,99 320,49 353,59 363,09 361,3* Dit zijn de totale uitgaven voor de sector volgens de Zorgnota 2002
(dus inclusief de begrotingsmiddelen).5.2 Operationele beleidsdoelstellingen5.2.1 Het realiseren van een zodanig aanbod van intramurale
en extramurale zorgvoorzieningen en dienstverlening dat diegenen die daarvoor
in aanmerking komen binnen redelijke termijnen geholpen wordenOm het beleid op het terrein van verpleging, verzorging en dienstverlening
af te stemmen op de wijze waarop de vraag zich de komende decennia ontwikkelt,
brengen we vanaf 2002 elke vier jaar «vooruitzichten verpleging en verzorging
en dienstverlening» uit. Daarnaast zal via de AWBZ-brede registratie
structureel meer inzicht worden geboden in de feitelijke, actuele instroom
en realisatie van de vraag naar zorg- en dienstverlening. Beide documenten
vormen een belangrijke input voor het beleid.De kwaliteit van de toegang tot de zorg (indicatiestelling) zal zodanig
moeten verbeteren dat de doorstroom naar de zorgverlening snel, efficiënt
en effectief is. De aanpak van de wachtlijsten verpleging en verzorging heeft
ook in 2002 prioriteit. De maatregelen voor de aanpak van de wachtlijsten
worden grotendeels met premiemiddelen gefinancierd. Voor de effecten van de
maatregelen op de capaciteit van de zorgverlening verwijzen we daarom naar
de Zorgnota.Voor de realisatie zijn wij afhankelijk van de inspanningen van de afzonderlijke
zorgaanbieders. Daarbij speelt het aanbod op de arbeidsmarkt ook een belangrijke
rol.Bij het bereiken van deze doelstelling spelen talrijke exogene factoren
een rol zoals: technologische ontwikkelingen (ICT in de zorg), sociaal-(inter)culturele
ontwikkelingen, bestuurlijke ontwikkelingen en ontwikkelingen in de zorg van
organisatorische aard.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidiëren van:– Strategisch beleidsonderzoek. In 2002 starten onderzoeken voor
een langetermijnverkenning van de behoefte aan verpleging, verzorging en dienstverlening;
weergave van trends in het aanbod en mogelijke nieuwe productcombinaties.
Actualisatie van de langetermijnverkenningen vindt elke vier jaar plaats.– Onderzoek naar wachttijden en urgentiecriteria. Jaarlijks, om
te beginnen voor het begrotingsjaar 2002, expliciteert het veld in onderling
overleg (onder andere treekoverleg) normen voor de sector verpleging en verzorging.
In 2001 is een systematiek voor Regionale Indicatie Organen (RIO)
ontwikkeld om de urgentie van de geïndiceerde zorg te bepalen. In 2002
ondersteunen we het gebruik van deze systematiek door RIO's.– De invoering van AWBZ-brede zorgregistratie. Zorgaanbieders en
indicatieorganen kunnen na invoering geautomatiseerd over een aantal momenten
in de zorgketen op cliëntniveau gegevens aan het zorgkantoor leveren.
Naar verwachting zal eind 2002 de AWBZ-brede zorgregistratie volledig operationeel
zijn.– Instellingen. In 2002 worden plaatsen in bejaardenpensions bekostigd
en wordt wachtgeld betaald aan een aantal ex-medewerkers van een instelling
op grond van een in 1994 aangegane verplichting. Beide zijn aflopend beleid.5.2.2 Een zodanige zorgvoorzienings- en dienstverleningswijze
dat mensen naar eigen keuze een op de eigen behoefte afgestemd zorg- en verblijfsarrangement
kunnen samenstellenOm de keuzevrijheid van mensen die langdurig van zorg afhankelijk zijn
verder te vergroten, nemen we de ontwikkeling van de persoongebonden en persoonsvolgende
budgetten in de sector verpleging en verzorging actief ter hand. Dit vergroot
de keuzemogelijkheden van mensen. Deze mogelijkheden worden ook vergroot door
een gevarieerd aanbod van wonen en zorg (TK 2000–2001, 26 631,
nr. 12). Meer dan nu het geval is, zal de zorg naar de mensen moeten kunnen
komen in plaats van andersom.Een belangrijk punt van aandacht hierbij is de ontwikkeling van een stelsel
van maatschappelijke zorg en dienstverlening, zodat mensen niet onnodig snel
hun zelfstandigheid en mogelijkheden voor maatschappelijke participatie verliezen.
In dit kader is er speciale aandacht voor allochtone ouderen. Omdat we de
resultaten van het beleid, zoals de ontwikkeling van de extramurale zorgverlening
als gevolg van het scheiden van wonen en zorg, voornamelijk realiseren door
inzet van premiemiddelen, verwijzen we hiervoor naar de Zorgnota.Bovengenoemde doelstelling streven we via twee sporen na: enerzijds door
het versterken van de vrager (financieel en qua toegang tot informatie) anderzijds
door het zorgsysteem van zodanige prikkels te voorzien dat ook langs die kant
een gevarieerder aanbod van zorg en dienstverlening zal ontstaan. We zijn
in dit streven sterk afhankelijk van de bereidheid en mogelijkheden van zorgaanbieders
om tot een nieuw aanbod te komen. Tevens is de samenwerking met de minister
van VROM hierbij een belangrijke succesfactor. Voor de realisatie van een
goed dienstverleningsstelsel spelen gemeenten een belangrijke rol. Om zorgbehoevenden
zo lang mogelijk in de thuissituatie te laten blijven, is een goede afstemming
met het gemeentelijk welzijnsbeleid en de WVG immers van groot belang.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidiëren van:– De belangenbehartigers PGB-houders voor voorlichting over de mogelijkheden
van het gebruik van de PGB-regeling. Allochtonen vormen een doelgroep die
hierbij bijzondere aandacht krijgt.– De woonzorgstimuleringsregeling en het ontwikkelingsprogramma
Wonen en zorg gericht op nieuwe combinaties van wonen met zorg op maat.
De intensivering op dit terrein ad € 13,6 mln., die in 2001 is ingezet,
wordt in 2002 gecontinueerd.– Onderzoek dat moet bijdragen aan een beter inzicht in de samenhang
tussen zorg en dienstverlening alsmede de geschikte wijze om deze samenhang
te bereiken.– Organisaties van allochtone ouderen en onderzoeken specifiek gericht
op de situatie van allochtone ouderen.– Pilots kwaliteit farmaceutische en medische zorg in verzorgingshuizen
voor samenwerking tussen verzorgingshuizen, huisartsen, verpleeghuisartsen
en apothekers. Op basis van de resultaten van deze pilots streven we naar
een convenant tussen Arcares, de LHV, de KNMP, de NVVA en de overheid. De
beleidsregel dure geneesmiddelen in verpleeghuizen evalueren we tussentijds
per kwartaal en definitief eind 2002. In de «Proeftuinen Farmacie Ouderen»
worden vijf experimenten uitgevoerd om de kwaliteit van de geneesmiddelenverstrekking
te verbeteren. De resultaten van de proeftuinen zijn medio 2002 bekend.5.2.3 Faciliteren van informele zorgverlening en preventie
om te komen tot een beter evenwicht tussen mantelzorg en professionele zorgLos van het vanzelfsprekende belang van de omvang van het voor de zorg
beschikbare budget is een goed functionerend systeem van mantelzorg en een
effectief preventief beleid van groot belang. Mantelzorg is het fundament
van het zorgsysteem waarvan ca. 1,3 mln. mensen afhankelijk zijn. Voor elke
1% van de mantelzorgers die afhaakt, moet de professionele hulp met 3 à
4% worden verhoogd. Tot op heden is in Nederland weinig beleidsaandacht besteed
aan de mantelzorg, in tegenstelling tot andere landen om ons heen. In de zomer
van 2001 hebben we een notitie aan de Tweede Kamer gezonden waarin de betekenis
van de mantelzorg is geduid en waarin we voorstellen doen om in samenhang
met het zorgstelsel de ondersteuning van de mantelzorg structureel te versterken,
inclusief de financiering. Het gaat daarbij zowel om maatregelen in de directe
woonomgeving van mensen (fysiek en sociaal), als om zaken als bewegingsprogramma's
voor ouderen, snelle revalidatie van CVA-patiënten et cetera.Het bevorderen van de mantelzorg en het ondersteunen van de mantelzorgers
draagt bij aan een beter evenwicht tussen professionele zorg en mantelzorg.
Het verruimen van de financiële mogelijkheden waartoe in 2001 is besloten,
maken het mogelijk om ook in 2002 de ondersteuning van de mantelzorg verder
vorm te geven. Ontwikkelingen als individualisering en interculturalisatie
van de samenleving zijn belangrijke factoren die medebepalend zijn voor het
aanbod van mantelzorg. Voor een goed preventief beleid is niet alleen onze
inzet van belang, maar ook die van lokale actoren. Gemeenten hebben hierin
op grond van de Wet collectieve preventie volksgezondheid (WCPV) een belangrijke
verantwoordelijkheid.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidiëren van:– Landelijke organisaties van mantelzorgers en het financieren van
de inrichting van een expertisecentrum Mantelzorg bij het NIZW. Dit is nader
beschreven in de nota «Mantelzorg» (TK 2000–2001, 27 401,
nr. 65). De landelijke organisaties voor vrijwillige thuiszorg coördineren
de inzet vanuit de steunpunten mantelzorg en de inzet van vrijwillige thuiszorg.
De steunpunten mantelzorg zijn gericht op het bieden van emotionele steun,
bemiddeling en praktische informatie. – Een inventarisatie en analyse van maatregelen in de directe leefomgeving
van zorgbehoevenden die zorgaanspraken kunnen voorkomen. Dit resulteert in
de brochure «101 manieren om zorgafhankelijkheid te voorkomen».– Het stimuleringsprogramma «Ouderen en internet» waardoor
de toegang van ouderen tot internet verder wordt bevorderd. Mede in relatie
tot de ontwikkeling van een dienstverleningsstelsel (zie doelstelling 5.2.2)
wordt ook hier de rol van gemeenten op grond van de WCPV nader bezien.5.2.4 Het bevorderen van de kwaliteit en doelmatigheid
in de verpleging, verzorging en dienstverleningIn aanvulling op het definiëren van productkwaliteiten (zie doelstelling
5.2.2) zullen we ook kwaliteits- en doelmatigheidseisen op instellingsniveau
moeten stellen. Dat gaat met name over de kwaliteit van de bedrijfsvoering
binnen de zorginstellingen. Voor de kwaliteit van de bedrijfsvoering vormen
instrumenten als visitatie, INK-systemen of ISO-normering, en uiteindelijk
certificering belangrijke hulpmiddelen. Benchmarking van instellingen moet
het inzicht in de kwaliteit van de bedrijfsvoering vergroten en onderlinge
vergelijkbaarheid mogelijk maken.Een ander punt in het streven naar deze doelstelling is het arbeidsmarktvraagstuk.
Op basis van het projectplan Arbeidsmarktproblematiek zorgsector voeren we
in 2002 een aantal actiepunten uit. Verder verwijzen we naar de toelichting
bij beleidsartikel 6 over arbeidsmarktbeleid.Naast algemene arbeidsmarktontwikkelingen is de realisatie van deze doelstelling
voor een groot deel afhankelijk van het beleid van de instellingen. Arbeidsmarktbeleid
is immers primair een zaak van CAO-partijen. Dat geldt ook voor de kwaliteit
van de bedrijfsvoering. We kunnen hooguit een aanjaagfunctie vervullen en
zodanige voorwaarden scheppen dat instellingen hun verantwoordelijkheid als
werkgevers en CAO-partij zullen nemen. Samen met partijen dragen we daarnaast
zorg voor het tot stand komen van een benchmark in de sector verpleging en
verzorging en ondersteunen we de ontwikkeling van diverse moderne manieren
van kwaliteitsbevordering.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Subsidiëring. Subsidiëren van
de benchmark bij verpleeghuizen en verzorgingshuizen. Het ontwikkelde benchmarkmodel
toetsen we in de praktijk. Naar verwachting kan in 2003 worden begonnen met
het operationeel invoeren van benchmarking in de sector.b. Ontwikkeling van de kwaliteit op instellingsniveau. De volgende deelinstrumenten zijn in ontwikkeling:– Programma Kwaliteitsontwikkeling beroepsgroepen in de sector verpleging
en verzorging.– Programma Kwaliteitsontwikkeling verpleeghuisartsen voor een samenhangend
kwaliteitssysteem voor verpleeghuisartsen.– Basismodel voor beroepsinnovatie.– Project landelijk steunpunt gespecialiseerde verzorging.c. Ontwikkeling van arbeidsmarktfaciliteiten.
Op basis van de uitkomsten van een in 2001 gemaakte analyse van de arbeidsmarktproblematiek
bekijken we welke actiepunten, uit het projectplan Arbeidsmarktproblematiek,
we in 2002 gaan uitvoeren. Daarnaast subsidiëren we de ontwikkeling van
de volgende deelinstrumenten: – Oprichting en implementatie verpleegkundige/verzorgende adviesraden
binnen zorginstellingen.– Interne visitatietrajecten bij instellingen om de knelpunten in
de beroepsuitoefening op te lossen.– Regionale ondersteuningsstructuren van verplegenden en verzorgenden.5.2.5 Coördinatie en communicatie van het ouderenbeleid
dat in de verschillende sectoren van de overheid wordt gevoerdOuderen willen, net als jongeren, zelf bepalen hoe zij hun leven inrichten
en deelnemen aan het maatschappelijk leven. Het ouderenbeleid krijgt vorm
bij gemeenten en provincies, bij verschillende departementen en ook internationaal.
Samenwerking tussen betrokkenen komt nadrukkelijk in beeld. Verpleging, verzorging
en dienstverlening maken daar deel van uit. Ook voor de beleidsterreinen wonen,
inkomen, arbeid, welzijn, vervoer en educatie is aandacht voor ouderen nodig.Om alle onderdelen van het ouderenbeleid in hun onderlinge samenhang te
kunnen bezien, ontwikkelen we een «Monitor ouderenbeleid». Hierin
wordt het beleid op dit terrein samenhangend gepresenteerd. Door deze monitor
voorzien we in zowel coördinatie en wederzijdse informatievoorziening
als in signalering van knelpunten. Om de participatie van ouderen te bevorderen
en te ondersteunen, stellen we landelijke belangen- en cliëntenorganisaties
in staat hun rol naar behoren te vervullen.Intersectoraal ouderenbeleid is een zaak van diverse sectoren en departementen.
De wijze waarop we de coördinatie kunnen uitvoeren, is daarmee voor een
belangrijk deel afhankelijk van de medewerking van anderen. Onze verantwoordelijkheid
beperkt zich daarom tot het systeem, de wijze van coördinatie.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Activiteiten. Coördinatie van intersectoraal
en internationaal ouderenbeleid door middel van de volgende activiteiten:– De «Monitor ouderenbeleid» die vanaf 2002 elk kwartaal
verschijnt.– Concrete werkafspraken die tot stand komen in het Interdepartementaal
netwerk ouderenbeleid (INO) waarvoor we het secretariaat vervullen.– Daarnaast wordt ook de coördinatiefunctie op internationaal
niveau uitgevoerd. Dit komt tot uitdrukking in bijdragen aan supranationale
organisaties en internationale overleggen en conferenties, zowel Europees
als bilateraal als mondiaal.b. Subsidiëring. Subsidiëren van
instellingen van organisaties van ouderen. Daarnaast subsidiëren we diverse
specifieke projecten voor ouderenorganisaties, onder meer de voorlichting
over de pas 65. 5.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen15 06334 61730 79616 31416 97716 99716 940        Uitgaven (totaal)14 46637 03031 86916 41716 92516 94016 940        Programma-uitgaven (totaal)12 03334 03028 54613 77514 28314 29814 298        – Tijdigheid en toegankelijkheid  1 080657566430430– Passendheid en keuzevrijheid  17 2393 6113 4543 5523 552– Informele zorg en preventie  5 1482 8792 8792 8792 879– Kwaliteit en doelmatigheid  454    – Communicatie en coördinatie ouderenbeleid  4 6266 6277 3837 4367 436        Apparaatsuitgaven2 4333 0003 3232 6422 6422 6422 642        Ontvangsten88 11416 0562272272272272275.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven28 54613 77514 28314 29814 298Juridisch verplicht in %9,34,11,10,50,0Niet-Juridisch verplicht in %10,822,421,621,621,6Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens, waaronder
het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels in 2001 en grotendeels
in 2002 plaats.5.5 Groeiparagraaf VBTBHet algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr. 57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren. Onderdeel van de brancherapportage
«Volksgezondheid» is het brancherapport «Care». Dit brancherapport bevat gegevens en kengetallen en zal naar verwachting
elk jaar worden uitgebracht. De gegevens uit het brancherapport kunnen aanleiding
zijn om accenten in het gevoerde beleid te verleggen.Voor de AWBZ-sectoren is met name de AWBZ-brede zorgregistratie van belang.
De invoering van deze registratie zal leiden tot een doelmatige gegevensuitwisseling
in de zorgketen en vergroot het inzicht in de vraag naar zorg en de mate waarin
het aanbod daarin kan voorzien.Initiatieven, zoals activiteiten op het gebied van standaardisatie en
proefprojecten, om het gebruik van ICT-middelen in de zorg te bevorderen,
faciliteren het streven de kwaliteit en toegankelijkheid van beleids- en verantwoordingsinformatie
te verbeteren.Om de resultaten van de ingezette instrumenten meer dan nu in detail te
kunnen verantwoorden, is een systematische en structurele opzet van informatiestromen
nodig. Voor de zorg wordt dit voor een deel ontwikkeld bij het aanpakken van
de wachtlijsten. Diverse projecten die in 2002 moeten worden uitgevoerd, met
name de onder 5.2.1 genoemde subsidies, hebben tot doel om meer inzicht te
verwerven in de beleidsresultaten en om tot een betere gegevensverzameling
te komen. Daartoe wordt de monitor voor het ouderenbeleid en de benchmark
van instellingen in de sector verpleging en verzorging ontwikkeld waarvan
het ontwikkelingstraject in 2002 kan worden afgesloten.In onderstaande tabel is weergegeven welke evaluaties op het terrein van
verpleging, verzorging en ouderen zijn voorgenomen.Tabel 1: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringEvaluatie van de beleidsregel dure geneesmiddelen
in verpleeghuizen. Tussentijds per
kwartaal en definitief eind 2002Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 6: ARBEIDSMARKTBELEID16.1 Algemene beleidsdoelstellingHet leveren van een bijdrage aan een adequaat functionerende
arbeidsmarkt in VWS-sectoren om het beoogde voorzieningenniveau te kunnen
leveren; daarnaast implementatie van het algemene arbeidsmarkt- en werkgelegenheidsbeleid
van het kabinet.Het leveren van een bijdrage aan een goede aansluiting van vraag en aanbod
van personeel in de VWS-sectoren staat centraal in het arbeidsmarktbeleid.
Voor de middellange termijn is het beleid gericht op het reduceren van de
dreigende tekorten aan met name verplegend en verzorgend personeel. In deze
kabinetsperiode wordt meer geld voor het terugdringen van de wachtlijsten
uitgetrokken, waardoor er een grotere vraag naar gekwalificeerd verpleegkundig
en verzorgend personeel ontstaat. Het gaat erom voldoende gekwalificeerd en
gemotiveerd personeel aan te trekken en te behouden om de beoogde zorg te
leveren. Als nevendoel geldt de implementatie van het algemene arbeidsmarkt-
en werkgelegenheidsbeleid van het kabinet. Hierbij gaat het vooral om verhoogde
arbeidsinzet van langdurig werklozen en allochtonen. De primaire verantwoordelijkheid
berust bij de sociale partners.In het arbeidsmarktbeleid vinden verschillende intensiveringen via de
begrotingsgefinancierde sectorfondsen plaats. Een aantal belangrijke intensiveringen
waartoe na de ontwerpbegroting is besloten, wordt hier kort toegelicht.Bij Voorjaarsbrief zijn additionele middelen beschikbaar gekomen om conform
de aanbevelingen van de commissie Van Rijn arbeidsmarktknelpunten aan te pakken.
Hiervan is € 56,7 mln. structureel bestemd voor uitvoering van de
jaarplannen van het arbeidsmarktconvenant Zorg en het arbeidsmarktconvenant
Welzijn/Jeugdhulpverlening. In verband met het herintredersproject is dit
bedrag in 2002 en 2003 tijdelijk opgehoogd tot respectievelijk € 60,4
en € 61,2 mln. Aanwendingsrichtingen zijn instroom (waaronder herintreders),
behoud en arbo, verzuim en reïntegratie. Daarnaast zijn er twee sectoren
die besloten hebben een deel van hun sectorspecifieke middelen in te zetten
via het sectorfonds zorg. In de gehandicaptenzorg is ervoor gekozen om een
deel van de middelen in te zetten via het sectorfonds zorg voor een ophoging
van de tilhulpmiddelenregeling en voor praktijkbegeleiding. De gezondheidscentra
zetten de totale additionele middelen in via het sectorfonds zorg voor arbeidsmarktcommunicatie
en werving en voor bevordering van de participatie van ouderen. Om de werkdruk
in de GGZ aan te pakken is in het kader van de motie-Dijkstal c.s. (TK 2000–2001,
27 400 XVI) «Wachtlijsten en werkdruk GGZ» € 1,1
mln. ingezet ter facilitering van het arboconvenant GGZ. Wij hebben u hierover
in onze brief van 4 april jl. geïnformeerd (TK 2000–2001, 27 400,
nr. 44). Ter uitvoering van de motie-Dijkstal c.s. (TK 2000–2001, 27 400
XVI) is € 18,2 mln. beschikbaar gekomen voor opleidingen. Hiervan
is € 6,8 mln. bestemd voor kwaliteitsverbetering van werk- en stagebegeleiding, € 9,1
mln. voor de stimulering van de instroom in vervolgopleidingen tot gespecialiseerd
verpleegkundige en initiële opleidingen, zoals radiotherapeutisch laborant
en tenslotte is € 2,3 mln. bestemd als tegemoetkoming in de studiekosten
en inkomensderving voor oudere werknemers. Bij de behandeling van de begroting
2001 hebben wij u over deze aanwending geïnformeerd. 6.2 Operationele beleidsdoelstellingen6.2.1 Het creëren van financiële en bestuurlijke
randvoorwaarden voor een gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpuntenIn het kader van de arbeidsmarktconvenanten (Convenant Arbeidsmarktbeleid
Zorgsector (CAZ) en Convenant Arbeidsmarktbeleid Welzijn en Jeugdhulpverlening
(CAWJ)) hebben we concrete doelstellingen afgesproken om de dreigende tekorten
op de arbeidsmarkt af te wenden. De oplossingen die de commissie Van Rijn
heeft voorgesteld voor de arbeidsmarktknelpunten in de collectieve sector
en meer specifiek voor de sector zorg en welzijn, kunnen een belangrijke impuls
geven aan het halen van bovengenoemde doelstellingen.Voor de implementatie van deze aanbevelingen heeft het kabinet bij Voorjaarsnota
fiscale maatregelen aangekondigd en extra middelen beschikbaar gesteld. Bij
de fiscale maatregelen gaat het om fiscale faciliteiten die als doel hebben
om de participatie van herintreders, oudere werknemers (58+) en werklozen
zonder startkwalificatie te bevorderen. Bij de extra middelen gaat het om € 274,5
mln. in 2001 en € 452,9 mln. in 2002. Deels worden deze middelen
toegevoegd aan de instellingsbudgetten en deels komen de middelen via de sectorfondsen
beschikbaar (zie Zorgnota). Voor de sectorfondsen hebben wij in 2001 en 2002
respectievelijk € 56,7 en € 60,4 mln. gereserveerd. Daarnaast
hebben de Gehandicaptenzorg en de Gezondheidscentra gekozen voor een (gedeeltelijke)
inzet via de sectorfondsen. De additionele sectorfondsmiddelen zullen met
name worden ingezet voor de financiering van activiteiten op het terrein van
instroom (waaronder herintreders), behoud, regionaal beleid en arbo, verzuim
en reïntegratiebeleid.Het al dan niet bereiken van de doelstellingen uit de arbeidsmarktconvenanten
wordt bepaald door meerdere factoren. De ontwikkeling van de economie, de
demografie en de zorgvraag zijn van grote invloed op de realisatie van de
doelstellingen. Daarnaast heeft wet- en regelgeving van met name de ministeries
van VWS, Financiën en SZW grote invloed op de institutionele kaders waarbinnen
het arbeidsmarktbeleid plaatsvindt. Vervolgens hebben sociale partners een
belangrijke rol, omdat zij primair verantwoordelijk zijn voor het arbeidsmarktbeleid.
Onze rol is gericht op het bieden van de juiste financiële en bestuurlijke
randvoorwaarden. We zijn dus niet verantwoordelijk voor de doelbereiking.Het arbeidsmarktbeleid heeft positieve neveneffecten zoals het eerder
genoemde positieve effect op de wachtlijsten. Daarnaast vertaalt goed personeelsbeleid
zich direct door in het algemene functioneren van de instellingen. Ziekteverzuimbeleid
leidt bijvoorbeeld niet alleen tot meer inzetbaar personeel, maar ook tot
meer gemotiveerde medewerkers, meer tevreden cliënten en een betere financiële
positie.De centrale doelstelling in de arbeidsmarktconvenanten is het voorkomen
van personeelstekorten. Naast de centrale doelstelling zijn concrete subdoelstellingen
geformuleerd die een bijdrage leveren aan het realiseren van de centrale doelstelling.
Belangrijke doelstellingen in CAZ-verband1 zijn:– In vier jaar halvering van het verschil in ziekteverzuim in de
zorgsector ten opzichte van het gehele bedrijfsleven.– In vier jaar halvering van het verschil in WAO-instroom in de
zorgsector ten opzichte van de landelijke instroom.– In vier jaar 20% meer instroom in opleidingen voor verplegend
en verzorgend personeel. – In vier jaar 20% verbetering bij verloop van personeel.Zowel voor het CAZ- als het CAWJ-programma is voorzien in monitoring en
evaluatie van het ingezette beleid. Momenteel onderzoeken convenantpartijen
op welke wijze en met welk tijdpad deze activiteiten het beste vorm kunnen
krijgen.In onderstaande tabel staan de realisatiecijfers in 2000 van bovenstaande
subdoelstellingen, evenals het indicatieve pad naar de CAZ-doelstellingen
in 2003. Het basisjaar van deze doelstellingen is 1999. Tabel 1: realisatie CAZ-subdoelstellingen 19992000200120022003 Reali-satieReali-satieRamingRamingRamingZiekteverzuim zorg en welzijn7,8%7,8%7,4%7,0%6,6% WAO-instroom zorg en welzijn1,8%1,8%1,8%1,7%1,6%Instroom opleidingen V&V20 66317 85820 14022 42024 700Netto-Verloop V&V*4,7%5,4%4,9%4,3%3,8%* de cijfers over het verloop zijn exclusief thuiszorg; verloop 2000 is
een raming omdat de cijfers over de GGZ nog ontbreken.Het ziekteverzuim en de WAO-instroom is in de sector volksgezondheid en
welzijn met 7,8% en 1,8% relatief hoog. Landelijk was het ziekteverzuim in
2000 5,5% en de WAO-instroom 1,5%. Binnen de sector volksgezondheid en welzijn
zijn de verschillen tussen de deelsectoren groot. In de ziekenhuissector was
het gemiddelde ziekteverzuim bijvoorbeeld 6,6% en in de thuiszorg 10,2%. Ook
binnen de deelsectoren is op instellingsniveau de spreiding van het ziekteverzuim
groot.Met betrekking tot de instroom van leerlingen in de opleidingen voor verpleging
en verzorging laten de jaren 1998 en 1999 een stijging zien van 9% en 13%
ten opzichte van het daaraan voorafgaande jaar. De instroom in 2000 is volgens
voorlopige berekeningen van Prismant ten opzichte van 1999 gedaald met 14%.
Overigens ligt de instroom in 2000 daarmee nog altijd 7% boven het niveau
van 1997.In de tweede helft van de jaren negentig heeft een daling van het aantal
geslaagden uit het voortgezet onderwijs plaatsgevonden. Als we de instroom
van de opleidingen voor verpleging en verzorging en voor welzijn in dit demografische
perspectief bekijken dan kan worden geconstateerd dat de relatieve instroom
van deze opleidingen ten opzichte van het aantal geslaagden uit het voortgezet
onderwijs, met een «aandeel» van ongeveer 24%, de afgelopen jaren
constant is gebleven.Volgens RegioMarge 2000 (beleidsscenario CAZ) bedragen de mogelijke tekorten
aan verplegend en verzorgend personeel ongeveer 3,8% in 2005 (zie ook hoofdstuk
3 van de Zorgnota). Doordat de arbeidsmarkt in zorg en welzijn steeds krapper
wordt, kan het voldoen aan de zorgvraag onder druk komen te staan. De sector
staat de komende jaren dus voor grote uitdagingen op het gebied van de arbeidsmarkt.
Hoopgevend is dat de sector de afgelopen jaren ook tijdens de toenemende krapte
op de arbeidsmarkt veel extra personeel heeft kunnen aantrekken (zie tabel
2). Tussen 1995 en 2000 is het aantal werkzame personen in de sector zorg
en welzijn met 133 000 personen gegroeid. Tabel 2: personeelsontwikkeling sector
zorg en welzijn  199519982000Werkzame personen831 000925 000964 000Fte's569 400645 000677 400 Aantal banen890 0001 000 0001 040 000Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Overleggen en afspraken met sociale partners.
Overleggen en afspraken maken met sociale partners met name in het kader van
het CAZ en CAWJ. We nemen als medeondertekenaar van de arbeidsmarktconvenanten
deel aan het overleg over de uitwerking van de convenanten. Dit overleg mondt
jaarlijks uit in Jaarplannen met daarin per speerpunt de maatregelen voor
het komende jaar en de daaraan gekoppelde effecten. Tevens wordt gedurende
het jaar ingespeeld op actuele ontwikkelingen, bijvoorbeeld de komst van buitenlandse
verpleegkundigen. Naast de arbeidsmarktconvenanten hebben we ook een belangrijke
initiërende en stimulerende rol bij bijvoorbeeld de totstandkoming en
implementatie van arboconvenanten.b. Subsidiëring. Subsidiëren van:– Sectorfondsen op basis van hun jaarlijkse activiteitenplannen
en jaarverslagen. Voor de sectoren die zijn aangesloten bij een van de bovengenoemde
arbeidsmarktconvenanten gelden de Jaarplannen, die in convenantverband zijn
vastgesteld, als kader voor het beoordelen van de activiteitenplannen. Voor
de overige sectoren (zoals ambulancepersoneel en apothekersassistenten) gelden
de zogenoemde VISIE-criteria (VISIE staat voor: Vernieuwing, Integraal, Samenwerking,
Informatie en Efficiënt/Effectief) als kader voor het toetsen van de
activiteitenplannen. In de VISIE-notitie geven we jaarlijks aan welke speerpunten
belangrijk zijn voor het arbeidsmarktbeleid. Na afloop van het subsidiejaar
leggen de sectorfondsen verantwoording af over de bestedingen en de bereikte
resultaten in het afgelopen jaar. Op basis hiervan vindt definitieve afrekening
plaats.– Onderzoeksprogramma's bij de Organisatie voor Strategisch Arbeidsmarktbeleidsonderzoek.
In het kader van de arbeidsmarktconvenanten worden onderzoeksprogramma's uitgevoerd,
die gericht zijn op de onderbouwing en de ontwikkeling van het arbeidsmarktbeleid
in zorg en welzijn. Daarnaast is er een algemeen interdepartementaal onderzoeksprogramma
waarin de arbeidsmarkt van de collectieve sector centraal staat. We leveren
een financiële bijdrage aan deze onderzoeksprogramma's en zijn direct
betrokken bij de keuze van de onderzoeksonderwerpen.– Projecten en overige incidentele activiteiten op het terrein van
het arbeidsmarkt- en werkgelegenheidsbeleid. Figuur 1: raming bestedingen 2002 sectorfondsenToelichting: de bestedingen van de sectorfondsen over 2002 zijn nog onder
voorbehoud.6.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen181 057322 320199 851196 208180 942171 186171 186        Uitgaven (totaal)127 555212 243204 263196 208180 942171 186171 186        Programma-uitgaven (totaal)124 490208 093200 676193 052178 240169 028169 028– Structurele aanpak arbeidsmarktknelpunten  200 676193 052178 240169 028169 028        Apparaatsuitgaven3 0654 1503 5873 1562 7022 1582 158        Ontvangsten59 6794 743000006.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven200 676193 052178 240169 028169 028Juridisch verplicht in %0,20,20,00,00,0Niet-Juridisch verplicht in %53,849,548,150,750,7Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens,
waaronder het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels in 2001
en grotendeels in 2002 plaats.6.5 GroeiparagraafHet algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr. 57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren.In het najaar van 2001 sturen we het Integrerend OSA-Rapport en de Rapportage
Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn (RAZW) aan de Tweede Kamer.De opgenomen prestatiegegevens voor ziekteverzuim en WAO zijn vooralsnog
gericht op de hele sector zorg en welzijn. In het kader van de arbeidsmarktconvenanten
voor de Zorg en Welzijn/Jeugdhulpverlening wordt gekeken of er voor de prestatiegegevens
een onderscheid naar Welzijn/Jeugdhulpverlening en Zorg kan worden gemaakt.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van arbeidsmarktbeleid zijn voorgenomen. Tabel 3: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringEvaluatie en monitoring van het ingezette
beleid voor het CAZ-programmaNog
af te stemmen met sociale partnersEvaluatie en monitoring van het ingezette
beleid voor het CAWJ-programmaNog
af te stemmen met sociale partnersVoor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 7: JEUGDBELEID7.1 Algemene beleidsdoelstellingDe positie van jongeren in de samenleving versterken,
hun kansen vergroten en uitval tegengaan.Onder het motto «Supporter van de jeugd» willen we bereiken
dat jongeren een sterke positie hebben, houden of krijgen in de samenleving,
dat hun kansen daarop zo groot mogelijk zijn en dat we sociale achterstand
of uitval tegengaan. Daarom werken we zowel aan ontwikkelingskansen voor jongeren
als aan oplossingen voor hun problemen. We willen ons beleid niet alleen richten
op problematische jeugd maar minstens zoveel aandacht besteden aan kansvergrotend
beleid. Met dat beleid kunnen we problemen voorkomen en het beroep op zorg
verminderen. Uiteraard zijn ouders in de eerste plaats verantwoordelijk voor
de opvoeding van hun kinderen. Ons beleid is gericht op het scheppen van de
juiste voorwaarden op bestuurlijk niveau. Hiervoor moeten we samenhang aanbrengen
in het jeugdbeleid van overheden, een sluitend stelsel van voorzieningen voor
jeugdigen realiseren en goed jeugdbeleid ontwikkelen dat jongeren aanspreekt.Hieronder worden naast de intensiveringen 2002 ook de bij Voorjaarsnota
in 2001 beschikbaar gestelde additionele middelen toegelicht.Zoals aangekondigd in het Regeerakkoord komt er een nieuwe Wet op de jeugdzorg
die alle vormen van jeugdzorg en jeugdhulpverlening integreert. Ter voorbereiding
van deze wet, die naar we voorzien per 1 januari 2003 in werking treedt, hebben
we in overleg met alle betrokken partijen een zogenoemd implementatieprogramma
opgesteld om de overstap op het nieuwe wettelijke regiem zo gemakkelijk mogelijk
te maken. In 2002 is hiervoor € 3,6 mln. beschikbaar.Als onderdeel van de jeugdhulpverlening besteden we extra aandacht aan
de pleegzorg. Omdat het aantal pleeggezinnen daalt, starten we eind 2001 met
een campagne om meer pleeggezinnen voor pleegzorg te interesseren. We hebben
dat onder meer aantrekkelijker gemaakt door de pleegvergoeding te verhogen,
waardoor pleegouders ook een betere ondersteuning kunnen krijgen. Onder andere
hiervoor is vanaf 2002 structureel € 11,8 mln. beschikbaar gekomen.Om de wachtlijsten bij met name het Bureau Jeugdzorg en de AMK's weg te
werken wordt in 2001 eenmalig € 8,2 mln. extra geïnvesteerd.
Deze investering zal in 2002 moeten leiden tot een reductie van deze wachtlijsten.In het Regeerakkoord 1998 is de doelstelling geformuleerd het aantal kinderopvangplaatsen
per ultimo 2002 met circa 72000 uit te breiden. Dit aantal zullen we op grond
van de stand eind 2000 (+ 32000) en de prognoses gaan halen.De nieuwe Wet basisvoorziening kinderopvang die we aan het voorbereiden
zijn, vormt een nieuw wettelijk kader voor de kinderopvang in de toekomst.
De vraag naar kinderopvang komt centraal te staan. Ook voor de inwerkingtreding
van deze wet bereiden we een implementatieprogramma voor om de overgang zo
soepel mogelijk te laten verlopen. Hiervoor hebben we in 2002 € 8,2
mln. aan extra middelen gereserveerd.Relatie met de WelzijnsnotaDe middelen die op dit beleidsartikel worden ingezet om de doelstellingen
van de Welzijnsnota te verwezenlijken worden afzonderlijk toegelicht. 7.2 Operationele doelstellingen7.2.1 Het ontwikkelen en waarborgen van een adequaat stelsel
van jeugdzorgSamen met onze collega-bewindslieden van Justitie zijn we verantwoordelijk
voor het ontwikkelen en waarborgen van een adequaat stelsel van jeugdzorg
voor de ondersteuning van jongeren en ouders bij (dreigende) problemen. Wij
zijn eindverantwoordelijk voor het waarborgen van een stelsel van jeugdhulpverlening
dat zo goed mogelijk voorziet in de vraag. Tevens hebben wij een coördinerende
taak op het gebied van de jeugdzorg. Jeugdzorg omvat naast de jeugdhulpverlening
ook de geestelijke gezondheidszorg voor jeugdigen, de zorg voor licht verstandelijk
gehandicapte jeugdigen en de jeugdbescherming.In het huidige Regeerakkoord is afgesproken dat er een nieuwe Wet op de
jeugdzorg komt om een eenduidige aansturing en financiering van de jeugdzorg
te realiseren. Tevens zijn Meerjarenafspraken gemaakt om het vernieuwingsproces,
dat met Regie in de jeugdzorg in gang is gezet, te continueren. Deze begroting
is nog gebaseerd op de huidige Wet op de jeugdhulpverlening. De provincies
en de grootstedelijke regio's zijn verantwoordelijk voor de planning van een
regionaal aanbod aan jeugdhulpverlening en voor het realiseren van voldoende
aanbod voor alle jeugdigen waarop een maatregel van justitiële kinderbescherming
van toepassing is. Zij ontvangen hiervoor van het Rijk een doeluitkering.
De ontwikkeling van de vraag naar jeugdzorg is afhankelijk van een complex
van factoren zoals demografische ontwikkelingen, integratie van jeugdigen
in de samenleving, gezinssituatie en school.Samen met de provincies en grootstedelijke regio's zijn we bezig één
centrale toegang tot de jeugdzorg per provincie te vormen: het Bureau Jeugdzorg.
Dit moet ten eerste bijdragen aan het in beeld brengen van de hulpvraag van
de cliënt. Ten tweede moet het Bureau Jeugdzorg regelen dat de cliënt
daadwerkelijk de juiste hulp krijgt. Het gemiddelde bezettingspercentage en
de gemiddelde duur van de hulpverlening geven een indruk van de doelmatigheid
van het gebruik van de capaciteit. De gemiddelde omvang van de wachtlijsten
en de wachttijden geven een indicatie of de beschikbare capaciteit aan jeugdhulpverlening
toereikend is om in de vraag te voorzien. Tabel 1: regionale capaciteit jeugdhulpverlening
(uitgedrukt in aantal plaatsen), uitgesplitst per hoofdtype jeugdhulpverlening 19981999200020012002 realisatierealisatierealisatieramingramingAmbulant€ 66,7 mln€ 89,9
mln€ 120,3 mln€ 116,2 mln€ 137,0 mlnDagbehandeling4 8005 1394 6225 0864 862Pleegzorg8 1278 0267 6597 9828 016Residentieel6 9736 7306 6496 6656 513Bron: Provinciale jaarverslagen en jaarplannen jeugdhulpverlening.Toelichting:De capaciteit voor ambulante hulp wordt uitgedrukt in een bedrag, omdat
ambulante hulpverlening geen vaste capaciteit in de vorm van beschikbare plaatsen
kent. Dit bedrag laat een stijging zien. Dit wordt mede veroorzaakt
doordat het budget voor de Bureaus Jeugdzorg en de Advies- en meldpunten kindermishandeling
(AMK) hier deel van uitmaakt. Provincies en grootstedelijke regio's ramen
het bedrag voor de Bureaus Jeugdzorg in 2002 op ruim € 59,0 mln.
en voor de AMK's op € 9,5 mln. De lichte daling in 2001 wordt veroorzaakt
doordat deze gegevens gebaseerd zijn op ramingen in het voorgaande jaar. De
toename van ambulante hulpverlening en het vrijwel constant blijven van de
capaciteit van de overige hulpvormen vloeit voort uit het beleid de jeugdige
zo licht mogelijk en zo dichtbij mogelijk te helpen. Gegevens over het aantal
personen dat met ambulante hulpverlening bereikt is, zijn momenteel niet beschikbaar.
Registratie in het nieuwe stelsel zal erop gericht zijn het gebruik van de
diverse hulpvormen in kaart te brengen. Tabel 2: gemiddeld bezettingspercentage,
uitgesplitst per hoofdtype jeugdhulpverlening 19981999200020012002 reali-satiereali-satiereali-satieramingRamingDagbehandeling1009586*9595Pleegzorg929976*9595Residentieel9092889595Bron: Stichting Registratie Jeugdvoorzieningen (SRJV). De gegevens zijn
gebaseerd op een respons van 60% tot 85% van de instellingen in de jeugdhulpverlening.
De gemarkeerde (*) gegevens zijn op een lager responspercentage gebaseerd.Toelichting:In de huidige situatie ontvangen zorgaanbieders een budget op basis van
hun capaciteit en wordt afgerekend op basis van het gerealiseerde bezettingspercentage.
Wanneer het bezettingspercentage beneden de 90% ligt, volgt een korting. Tabel 3: gemiddelde behandelingsduur
in maanden, uitgesplitst per hoofdtype jeugdhulpverlening 19981999200020012002 reali-satiereali-satiereali-satieramingRamingAmbulant (vrij toegankelijk)89998 Ambulant (geïndiceerd)86998Dagbehandeling1414141414Pleegzorg2020212121Residentieel87777Bron: Stichting Registratie Jeugdvoorzieningen (SRJV). De gegevens zijn
gebaseerd op een respons van 60% tot 80% van de instellingen in de jeugdhulpverlening.Toelichting:De gemiddelde behandelingsduur in de jeugdhulpverlening blijft nagenoeg
constant. Naar verwachting zal door de nieuwe Wet op de jeugdzorg de behandelingsduur
enigszins korter worden. Tabel 4: gemiddelde wachttijd in weken
tussen aanmelding en aanvang hulp, uitgesplitst per hoofdtype jeugdhulpverlening 20002001200220032004 reali-satieramingramingramingramingAmbulant (vrij toegankelijk)75322 Ambulant (geïndiceerd)98888Dagbehandeling14131288Pleegzorg108888Residentieel88888Bron: Stichting Registratie Jeugdvoorzieningen (SRJV). De gegevens zijn
gebaseerd op een respons van 60% tot 80% van de instellingen in de jeugdhulpverlening.Toelichting:De geraamde wachttijd voor 2003 en verdere jaren is gebaseerd op de systeemeisen
voor de Bureaus Jeugdzorg zoals deze zijn vastgelegd in de Meerjarenafspraken
jeugdzorg. De huidige gemiddelde wachttijden moeten korter worden om aan deze
eisen te kunnen voldoen. Tabel 5: gemiddeld aantal jeugdigen
dat meer dan 30 werkdagen wacht op aanvang hulp, uitgesplitst per hoofdtype
jeugdhulpverlening 19981999200020012002 reali-satiereali-satiereali-satieramingramingAmbulant109964998500250Dagbehandeling700780489250125Pleegzorg16–563015Residentieel30838020210050Bron: Stichting Registratie Jeugdvoorzieningen (SRJV). De gegevens zijn
gebaseerd op een respons van 60% tot 85% van de instellingen in de jeugdhulpverlening.Toelichting:Door een toenemend aantal jeugdigen dat de weg naar de jeugdzorg weet
te vinden vanwege de vorming van één laagdrempelige toegang,
zijn de afgelopen jaren de wachtlijsten toegenomen. Voor de aanpak van de
toenemende wachtlijsten is in mei 2001 de commissie Aanpak Wachtlijsten Jeugdzorg
ingesteld. De commissie biedt in september 2001 haar eindrapport aan. In de
Voortgangsrapportage beleidskader jeugdzorg 2002–2005, die op hetzelfde
moment als de rijksbegroting aan de Tweede Kamer wordt aangeboden, gaan we
uitgebreider in op de resultaten van de commissie. Met de nieuwe Wet op de
jeugdzorg wordt, naar we verwachten, per 1 januari 2003 het recht op jeugdzorg
geïntroduceerd. Na indicatie moet de zorg dan binnen aanvaardbare tijd
aanvangen.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Specifieke uitkeringen. Een doeluitkering
op basis van de Wet op de jeugdhulpverlening. De extra financiële middelen
in het kader van de Meerjarenafspraken jeugdzorg vormen een deel van deze
doeluitkering. Het gaat hier om een bedrag van € 7,7 mln. in 1999
oplopend tot € 49,9 mln. in 2002. Voor verhoging van de pleegvergoeding
en versterking van de organisaties voor pleegzorg is in2002 € 11,8
mln. toegevoegd. In verband met verbetering van de arbeidsvoorwaarden in de
jeugdhulpverlening is in 2002 € 46,8 mln. extra beschikbaar.b. Meerjarenafspraken Jeugdzorg. Deze afspraken
beogen de vorming van een toegang tot de jeugdzorg (Bureau Jeugdzorg) per
provincie, de vorming van een landelijk dekkend netwerk van Advies- en meldpunten
kindermishandeling, het terugdringen van wachtlijsten in de jeugdzorg en het
versterken van de aansluiting tussen jeugdzorg en lokaal beleid. Voor de inzet
van de extra middelen in 2002 sluiten we vijftien convenanten met provincies
en grootstedelijke regio's als voorbereiding op het in werking treden van
de nieuwe Wet op de jeugdzorg.c. Subsidiëring. We zetten subsidies
in voor:– Het instandhouden van steunfuncties voor de jeugdhulpverlening
voor bijvoorbeeld zorgvernieuwing, deskundigheidsbevordering en informatievoorziening
(bijvoorbeeld het NIZW en de Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen).– Het uitvoeren van onderzoek en experimenten gericht op zorgvernieuwing.
Hiervoor subsidiëren we diverse projecten, zoals Youth at Risk en Interculturalisatie
van de jeugdzorg.– Het uitvoeren van projecten gericht op de implementatie van de
Wet op de jeugdzorg op het terrein van onder andere kwaliteitszorg, zorgprogrammering,
beleidsinformatie en de aansluiting tussen jeugdzorg en onderwijs.– Het realiseren van een aanbod aan jeugdhulpverlening met een landelijke
doelstelling. Voor ambulante hulp is in 2002 € 0,1 mln. beschikbaar.
De capaciteit voor residentiële hulp (in 1998 en 1999 575 plaatsen)
is inclusief 50 plaatsen van het Glen Mills-project van de Hoenderloo groep.
Per 1 januari 2003 wordt de financiering en aansturing van de landelijke instellingen
gedecentraliseerd naar de provincies en grootstedelijke regio's.d. Handhaving. De Inspectie Jeugdhulpverlening
en Jeugdbescherming toetst de kwaliteit van de hulpverlening. Zie beleidsartikelonderdeel
11c.7.2.2 Het scheppen van adequate randvoorwaarden voor een
toereikende kwaliteit en voldoende aanbod van kinderopvang ten behoeve van
de combinatie arbeid en zorgHet kinderopvangbeleid schept de randvoorwaarden voor het tot stand komen
van een voldoende aanbod van kinderopvang zodat ouders arbeid en zorg beter
kunnen combineren. Voldoende aanbod betekent dat het kinderopvangaanbod zowel
kwalitatief als kwantitatief zo veel mogelijk wordt afgestemd op de behoefte.
De voorwaarden voor de kinderopvang willen we opnieuw vormgeven en uiteindelijk
verankeren in de Wet basisvoorziening kinderopvang (rijksbijdrage voor ouders,
kwaliteitsregels en toezicht).Onze verantwoordelijkheid bij de uitbreiding van het kinderopvangaanbod
is naast de financiële stimuleringsmaatregel gelegen in het begeleiden
van gemeenten, instellingen en andere marktpartijen, zodat de taakstelling
kan worden gehaald. De verantwoordelijkheid voor de uitvoering ligt echter
bij de instanties die de kinderopvangplaatsen creëren, dat zijn gemeenten
en exploitanten.Bij de realisatie zijn verschillende factoren van invloed, zoals bestemmingsplannen,
demografische gegevenheden (bevolkingsdichtheid, religie en politieke overtuiging)
en kennis. Daarnaast spelen punten van ruimtelijke ordening (accommodaties)
en arbeidsmarkt (beschikbaarheid personeel). In samenwerking met SZW en marktpartijen
trachten we hiervoor oplossingen te vinden.De Wet basisvoorziening kinderopvang komt in samenwerking met de departementen
van SZW en Financiën tot stand. SZW heeft de verantwoordelijkheid voor
specifieke doelgroepen, de inkomenseffecten en de werkgeversbijdrage. Financiën
is betrokken vanuit het oogpunt dat de juiste prikkels uitgaan naar werkgevers
en werknemers, de marktwerking optimaal wordt bevorderd en dat het nieuwe
stelsel budgettair beheersbaar is.Voor de periode tot 2003 is een extra uitbreiding van de opvangcapaciteit
voorzien van 72000 plaatsen. Dit betekent een stijging van 126 000 plaatsen
in 2000 naar 198 000 in 2003. We laten de loop van de uitbreidingsoperatie
via een jaarlijkse (SGBO) monitor in beeld brengen.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. Wet basisvoorziening kinderopvang
en onderliggende uitvoeringsregelingen. In 2002 voeren we een intensieve communicatieaanpak
uit voor de invoering van de wet, deels doorlopend in 2003, gericht op de
partijen die betrokken zijn bij de uitvoering (gemeenten, werkgevers, werknemers
en instellingen voor kinderopvang). De beoogde inwerkingtreding van de wet
is 1 januari 2003. Na de inwerkingtreding van de WBK laten we drie- tot vijfjaarlijks
een evaluatieonderzoek uitvoeren naar de werking van de wet.b. Subsidiëring/specifieke uitkeringen. Subsidiëring
van en verstrekken van specifieke uitkeringen aan:– Gemeenten gericht op de uitbreiding van de capaciteit in de kinderopvang
met 72000 plaatsen eind 2002. In 2003 vindt de afrekening met gemeenten plaats
op basis van het aantal kinderopvangplaatsen dat ze daadwerkelijk hebben gerealiseerd.
Aan deze regeling zijn fiscale aspecten verbonden. Het gaat om de Wet vermindering
afdracht loonbelasting en premie volksverzekeringen en buitengewone lasten
aftrek in de Inkomstenbelasting.– Gemeenten en instellingen voor ondersteuning bij de uitbreiding.
Onder andere is hiervoor het «Netwerkbureau» opgestart. Verder:
bekostiging Waarborgfonds Kinderopvang en partiële bekostiging van de
Belangenvereniging van Ouders in de Kinderopvang (BoinK). Subsidie voor de
verbetering van kwaliteit en toezicht. Gemeenten krijgen subsidie voor de
uitbreiding van de inspectie, onder andere in verband met het toenemend aantal
voorzieningen voor kinderopvang en voor het wegwerken van bestaande tekorten
in het toezicht. De werkgeversverenigingen in de kinderopvang ontvangen subsidie
voor de verdere implementatie van het door hen ontwikkelde kwaliteitsstelsel,
naar verwachting zal dit stelsel vanaf 1 januari 2004 ook in financieel opzicht
zelfvoorzienend zijn.– Opdrachten en subsidies voor onderzoek en vernieuwing. Onder meer
voor het project «Tieneropvang» om via lokale projecten ervaring
op te doen met opvang voor jongeren van twaalf tot zestien jaar. De commissie
Tieneropvang brengt in 2002 haar advies uit. Een ander voorbeeld zijn de pilots
pedagogische vernieuwing met als doel de versterking van de pedagogische functie
van kinderopvang als voorziening in de buurt. De pilots worden in 2002 geëvalueerd. 7.2.3 De instandhouding van een aanbod van internaten
voor de huisvesting, verzorging en opvoeding van kinderen van binnenschippers
en kermisexploitantenVolgens de leerplichtwet is het niet toegestaan dat kinderen steeds van
andere scholen gebruik (moeten) maken. Daarom financieren we de instandhouding
van internaten of pleeggezinnen voor de huisvesting, verzorging en opvoeding
van leerplichtige kinderen van binnenvaartschippers, kermisexploitanten en
circusartiesten die een wisselende woonplaats hebben.We verstrekken – vanaf 1 januari 2001 – per werkelijk geplaatst
kind een subsidiebedrag (normbedrag) aan één Centrale Stichting
(Subsidieregeling Welzijnsbeleid). Hiermee bereiken we dat de totale subsidie
aansluit op het (dalend) aantal kinderen dat op het aanbod is aangewezen.
De Centrale Stichting (CENSIS) is verantwoordelijk voor de huisvesting, verzorging
en opvoeding van kinderen van binnenschippers, kermisexploitanten en circusartiesten
in internaten of pleeggezinnen. Door middel van een (nog te plannen) evaluatieonderzoek
zal de werking van het stelsel worden gevolgd.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidie per werkelijk
geplaatst kind aan de stichting CENSIS. Over het aantal kinderen dat van het
aanbod gebruik maakt en daarmee van de instandgehouden capaciteit, kunnen
we de volgende gegevens verstrekken.Tabel 6: capaciteit internatenJaar200120022003200420052006Kinderen1 4701 4101 3651 3401 3001 270Bron: CENSISCENSIS zal jaarlijks een onderzoek verrichten bij de internaten naar de
werkelijk gemaakte kosten van de internaten. In 2003 zal op basis van de ontwikkelde
benchmark naar de normbedragen in de subsidie gekeken worden.OntvangstenDe ouders/verzorgers van de kinderen in internaten of pleeggezinnen betalen
een eigen bijdrage. Deze is sinds 1 januari 2001 inkomensafhankelijk en kent
een jaarlijkse indexering. Tabel 7: eigen bijdrage (bedragen x € 1
mln)Jaar20012002200320042005/2006Ontvangsten1,71,71,61,61,5/1,57.2.4 Bijdrage aan de WelzijnsnotaProgrammalijn 1 – Het bevorderen van participatie
en toegankelijkheidWe bevorderen jeugdparticipatie met als doel het vergroten van de maatschappelijke
betrokkenheid, actief burgerschap en invloed van jeugd op zaken die haar aangaan.
Kaders voor dit beleid zijn het VN-verdrag voor de Rechten van het Kind en
het Bestuursakkoord Nieuwe Stijl. Wij zijn verantwoordelijk voor de facilitering
en ontwikkeling van infrastructuur voor jeugdparticipatie en vergroting van
het maatschappelijk draagvlak voor jeugdparticipatie.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Subsidiëring. Subsidiëren van:– De Stichting Nationale Jeugdraad (NJR) voor de facilitering en
aansturing van de uitvoering. Werking en resultaten van de NJR evalueren we
in 2004. Daarbij gaat het zowel om het bereik van de NJR onder jeugdigen als
om de producten van de NJR.– Landelijke Jeugdorganisaties. Belangrijk element hierin is een
projectentender waarop LJO's met hun innovatieve projecten intekenen. 24 LJO's
maken gebruik van de regeling. Bij de 24 organisaties zijn ongeveer 400 000
jongeren aangesloten. De LJO's voeren jaarlijks ongeveer 40 à 50 innovatieve
projecten uit. Najaar 2001 komt een extern onderzoek gereed naar de werking
en de systematiek van de subsidieregeling.b. Uitvoering EU-Jeugdprogramma. Voor de uitvoering
van het EU-Jeugdprogramma hebben we het NIZW-International Centre voorlopig
(voor 2 jaar) als Nationaal Agentschap aangewezen. Het functioneren en de
resultaten van het Nationaal Agentschap voor het EU-jeugdprogramma evalueren
we in 2002. Tabel 8: deelname jongeren aan het EU-jeugdprogramma 20002001200220032004 Naar buitenland (kort)7501 0001 50020002000 Vrijwilligerswerk in buitenland6085150200200 Uit buitenland (kort)7501 0001 50020002000 Vrijwilligers uit buitenland6085150200200Bron: NIZW/NA (cijfers van het Nationaal Agentschap op basis van de beschikbare
middelen voor deze programma's in de komende periode).Programmalijn 3 – Het ondersteunen van lokaal sociaal
beleidBinnen deze programmalijn werken we onze activiteiten verder uit die bij
de afspraken in het Bestuursakkoord nieuwe stijl (BANS) over jeugdbeleid zijn
gemaakt. Het welzijnsbeleid voor jeugdigen is gedecentraliseerd naar gemeenten
en provincies. Bij de uitvoering van dit beleid zijn OCenW, Justitie, BZK,
SZW en GSI nauw betrokken. De evaluatie van het BANS-akkoord staat eind 2002
op het programma.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidiëren van:– Bezoekcommissie BANS. Deze commissie adviseert gemeenten, provincies
en departementen over de praktijk van de onderlinge samenwerking.
Dit moet leiden tot afspraken over stroomlijning van het beleid en samenwerking
tussen de bestuurslagen.– Het VNG Project Lokaal Jeugdbeleid, gericht op de ontwikkeling
van een eigen jeugdbeleid bij gemeenten. Het percentage gemeenten dat actief
samenhangend jeugdbeleid voert, was in 1999 60. Voor 2002 streven we naar
een percentage van 80.– De ontwikkeling van de brede school samen met OCenW. De essentie
van de brede school is samenwerking tussen scholen en instellingen in de wijk
om te komen tot een sluitend netwerk van voorzieningen voor kinderen en hun
ouders. In 2002 waren er 172 gemeenten met 300 brede scholen. Voor 2004 streven
we naar 500 gemeenten met 700 brede scholen.– Pilotprojecten en activiteiten op het gebied van werkontwikkeling.
Deze projecten ontwikkelen methodieken voor gemeenten om een samenhangende
Opvoedingsondersteuning en ontwikkelingsstimulering (O&O) te realiseren.
Bij gebleken succes wordt een advies tot implementatie opgesteld. In 2002
komen tevens tussentijdse gegevens beschikbaar over de (verdere) ontwikkeling
van programma's van opvoedingsondersteuning, bedoeld om maatschappelijke achterstanden,
ontwikkelingsrisico's en uitval van kinderen en jongeren in probleemgezinnen
tegen te gaan.– Activiteiten en de realisatie van de VVE-makelaar voor voor- en
vroegschoolse educatie. VVE maakt deel uit van de GOA-monitor (GOA: Gemeentelijk
Onderwijs Achterstandenbeleid). De middelen hiervoor staan op het OCenW-deel
van de rijksbegroting.Programmalijn 5 – Onderzoek, monitoring en informatievoorzieningVoor samenhangend interbestuurlijk en intersectoraal jeugdbeleid van overheden
is een goede kennis- en informatievoorziening een voorwaarde.Wij zijn verantwoordelijk voor de facilitering van de uitvoerende instanties
die op de onderscheiden beleidsgebieden werkzaam zijn, zoals het Centraal
Bureau voor de Statistiek (CBS), het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP), het
International Centre van het Nederlands Instituut voor Zorg en Welzijn (NIZW/IC)
en het Nederlands Instituut voor Classificatie van Audiovisuele Media (NICAM).Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetHet verstrekken van structurele subsidies, projectsubsidies
en opdrachten voor:– Kennis en informatie voor beleid. Voortgang en resultaten van
het gevoerde kennis- en informatiebeleid worden gepubliceerd in jaarlijks
uit te brengen programmeringsnotities.– Internationale samenwerking. In 2002 is onder meer een rapportage
over de implementatie van het VN-verdrag Rechten van het Kind gepland. Wij
dragen – samen met andere departementen – zorg voor inbreng van
ons land, implementatie van uitkomsten, verslaglegging en verantwoording hiervan.– De bescherming van jeugdigen. De instandhouding van het NICAM
en de resultaten van het in 2002 uitgevoerde evaluatieonderzoek naar de werking
van het systeem. 7.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen764 802796 023730 890746 017743 031740 795743 518        Uitgaven (totaal)702 425850 409876 862749 977745 880743 518743 518        Programma-uitgaven (totaal)698 624846 913873 894747 654743 557741 195741 195– Ontwikkelen en waarborgen adequaat stelsel Jeugdzorg  674 942673 390673 454671 123671 123Waarvan specifieke uitkeringen  623 450623 268623 495623 495623 495– Kwantitatief toereikend aanbod van kinderopvang  154 85531 38627 43027 65327 653Waarvan specifieke uitkeringen  154 85531 38627 43027 65327 653– Instandhouding internaten kinderen binnenschippers  25 80924 98124 78024 52424 524– Bijdrage aan de Welzijnsnota  18 28717 89717 89417 89417 894Waarvan specifieke uitkeringen  266            Apparaatsuitgaven3 8013 4962 9682 3232 3232 3232 323        Ontvangsten16 54210 0058 7408 2118 0307 9847 9847.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven873 894747 654743 557741 195741 195Juridisch verplicht in %16,70,60,10,00,0Niet-Juridisch verplicht in %65,877,077,477,677,6Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens, waaronder
het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels in 2001 en grotendeels
in 2002 plaats.7.5 Groeiparagraaf VBTBEr is een stelselherziening in gang gezet, die zijn beslag krijgt met
de inwerkingtreding van de nieuwe Wet op de jeugdzorg (voorzien in 2003).
Omdat deze nieuwe wet op andere principes is gebaseerd dan de huidige Wet
op de jeugdhulpverlening, kan ook de invulling van de begroting en verantwoording
veranderen. Het kan leiden tot andere operationele doelstellingen en tot gewijzigde
prestatiegegevens voor de begrotingen vanaf 2003. Een voorbeeld van deze verandering
is dat de Wet op de jeugdhulpverlening nog stuurt op aanbod (aantal voorzieningen/capaciteit)
en dat de wet op de jeugdzorg meer stuurt op vraag (wat is de vraag
(modules) en wordt daarin voorzien?). Inmiddels is er een gezamenlijk project
van Justitie en VWS om het VBTB-gedachtegoed nader uit te werken op basis
van de nieuwe wet.Eveneens in 2003, zullen we bij de totstandkoming van de Wet Basisvoorziening
Kinderopvang nader bezien welke prestatiegegevens hiervoor relevant zijn om
op te nemen in de begroting en zal worden nagegaan hoe deze gegevens worden
aangeleverd.Het algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr. 57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren.De bijdrage aan de Welzijnsnota zal in de begroting 2003 worden betrokken
bij de andere operationele doelstellingen. De bijdragen van de verschillende
artikelen aan de Welzijnsnota zullen dan, net als in deze begroting, inzichtelijk
worden gemaakt bij het artikel Sociaal Beleid.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van jeugdbeleid zijn voorgenomen. Tabel 9: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringEvaluatie naar de werking van de Wet
Basisvoorziening Kinderopvang na inwerkingtreding, beoogd op 1 januari 2003.Drie tot vijfjaarlijks Evaluatie van de pilots pedagogische
vernieuwing.2002 Evaluatie naar de werking van het stelsel
gericht op de huisvesting, verzorging en opvoeding van kinderen van binnenschippers,
kermisexploitanten en circusartiesten in internaten of pleeggezinnen.Nog te plannen Evaluatie van de werking en resultaten
van de NJR.2004 Extern onderzoek naar de werking en
systematiek van de subsidieregeling LJO. Najaar 2001Evaluatie naar het functioneren en resultaten
van het Nationaal Agentschap voor het EU-jeugdprogramma.2002 Evaluatie van het BANS-akkoordEind 2002 Evaluatie naar de werking van het systeem
voor de bescherming van jeugdigen. 2002Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie.BELEIDSARTIKEL 8: SOCIAAL BELEID8.1 Algemene beleidsdoelstellingHet bevorderen van participatie, het voorkomen van
sociale uitsluiting en het versterken van de sociale cohesie.Sociaal beleid is het resultaat van beleidsinspanningen van veel actoren
op het terrein van welzijn, sport, onderwijs, zorg, huisvesting, arbeid en
inkomen. Met name waar het gaat om de positieverbetering van mensen in een
kwetsbare positie, is een intersectorale aanpak op bestuurlijk en uitvoerend
niveau nodig. Onze bijdrage aan deze doelstelling kent twee aspecten. Enerzijds
bevorderen we dat het welzijnswerk een adequate bijdrage levert aan sociaal
beleid, anderzijds bevorderen we dat in rijkskaders voldoende aandacht is
voor de sociale component en dat instellingen en gemeenten bij de intersectorale
uitvoering van beleid geen onnodige belemmeringen ervaren. Dit laatste gebeurt
momenteel vooral door middel van het grotestedenbeleid en het Bestuursakkoord
Nieuwe Stijl tussen rijk, provincies en gemeenten.In de Welzijnswet 1994 is voor het welzijnsbeleid de toebedeling van de
verantwoordelijkheden aan de verschillende overheidslagen geregeld. De gemeenten
zijn verantwoordelijk voor het uitvoerend werk, de provincies voor het steunfunctiewerk
en het Rijk voor de landelijke functie.De landelijke functie omvat allereerst het bevorderen van de vernieuwing
en de kwaliteitsverbetering van het aanbod van het uitvoerend welzijnswerk.
Daarnaast het stimuleren van uitvoerende welzijnsinstellingen en gemeenten
bij het (laten) implementeren van vernieuwingen. Hiermee bevorderen we dat
de welzijnsinstellingen en overheden steeds flexibel en adequaat vernieuwend
reageren op veranderende maatschappelijke vragen en beleidsprioriteiten.Een aantal belangrijke intensiveringen waartoe na de ontwerpbegroting
2001 is besloten wordt hier kort toegelicht.Naar aanleiding van de motie Middel/Atsma (TK 2000–2001, 27 400
XVI, nr. 31) heeft het kabinet bij Voorjaarsnota besloten vanaf 2001 € 11,3
mln. structureel ter beschikking te stellen ten behoeve van het lokale vrijwilligerswerk.Verder is er vanuit VWS in 2001 en 2002 € 397 000 beschikbaar
gekomen voor het rechtsherstel van homoseksuele oorlogsslachtoffers in het
kader van het homo-emancipatiebeleid. Vanuit de begroting van het Ministerie
van Financiën zal ook nog een bedrag van € 0,8 mln. ter beschikking
worden gesteld, zodat er in totaal hiervoor € 1,6 mln. beschikbaar
is. Hierover is de Kamer geïnformeerd in de nota Homo-emancipatiebeleid
(TK 2000–2001, 27 017, nr. 2).8.2 Operationele beleidsdoelstellingen8.2.1 Bijdrage aan de WelzijnsnotaDe Welzijnsnota noemt «het bijdragen aan de sociale kwaliteit in
de samenleving» de centrale doelstelling van het welzijnsbeleid. De
centrale doelstelling is langs vijf programmalijnen geoperationaliseerd. Om
de doelstellingen te realiseren, verstrekken we instellings- en projectsubsidies
en werken we samen met andere departementen en overheden. Projectsubsidies
bieden de mogelijkheid om aansluiting te vinden bij de actualiteit, bijzondere
voorwaarden te verbinden aan de opzet en uitvoering van experimenten
en om de krachten te bundelen met meer opdrachtgevers en initiatiefnemers.
De landelijke instellingen ontvangen subsidies voor taken op het gebied van
informatievoorziening waaronder het uitwisselen van best practices, werkontwikkeling
en onderzoek. De activiteiten die met behulp van de project- en instellingssubsidies
worden uitgevoerd, resulteren in inhoudelijke en bestuurlijke handreikingen,
methodieken en informatie.De realisatie van de doelstellingen op dit beleidsartikel is afhankelijk
van de inzet van vele actoren: maatschappelijke organisaties, gemeenten, provincies,
lokale, provinciale en landelijke welzijnsinstellingen. Waar het gaat om de
bevordering van de positie van personen die met een cumulatie van problemen
worden geconfronteerd (zie hieronder met name bij de programmalijnen 2 en
3) is tevens de inzet van instellingen uit andere sectoren (zoals onderwijs,
sociale diensten) een factor die meespeelt.Om de realisatie van de doelstellingen te optimaliseren, is voor de uitwerking
van de Welzijnsnota een gemeenschappelijke agenda gemaakt met de Vereniging
Nederlandse Gemeenten (VNG), Inter Provinciaal Overleg (IPO), Ondernemersorganisatie
voor welzijn, hulpverlening en opvang (VOG), landelijke maatschappelijke organisaties,
welzijnsinstellingen en actoren in andere sectoren (onder andere via grotestedenbeleid
en BANS).Realisatie van de doelstellingen op dit beleidsonderdeel zou moeten leiden
tot het op peil blijven of toenemen van maatschappelijke betrokkenheid van
burgers, onder andere via vrijwilligerswerk en in het gelijkblijven of afnemen
van het aantal burgers in een sociaal-economisch kwetsbare positie. Gegevens
hierover zijn beschikbaar bij het CBS, in periodieke evaluatierapportages
van het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP), in afzonderlijke doelgroepen-
of themarapportages en in inhoudelijke jaarverslagen van gesubsidieerde instellingen.Door middel van onderzoek zal worden nagegaan in welke mate maatschappelijke
organisaties, uitvoerende en ondersteunende welzijnsinstellingen en gemeenten
gebruik maken van en waardering hebben voor de instrumenten (zoals handreikingen,
informatievoorzieningen, methodieken) die met behulp van instellings- en projectsubsidies
zijn ontwikkeld. Bij de evaluatie van de Welzijnsnota die in 2002 zal verschijnen,
worden de uitkomsten van dit onderzoek meegenomen.De Welzijnsnota heeft betrekking op zes beleidsartikelen. Bij de beleidsartikelen
Jeugdbeleid en Gehandicaptenzorg en hulpmiddelenbeleid zijn net als op dit
artikel de middelen die worden ingezet voor het verwezenlijken van de doelen
van de Welzijnsnota afzonderlijk toegelicht. Bij de beleidsartikelen Geestelijke
gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke opvang; Verpleging, verzorging
en ouderen en Sportbeleid zijn doelen van de Welzijnsnota betrokken in andere
operationele doelstellingen.In onderstaande tabel zijn de bijdragen van de verschillende beleidsartikelen
per programmalijn weergegeven. Tabel 1: overzicht Welzijnsnota 2002
(x € 1 000) Bijdrage
van de beleidsartikelen* Beleidsartikelen030405070809TotaalProgrammalijnen:       1. Participatie en toegankelijkheid 3 47018 557159 79018 5666 081206 4632. Voorkomen van sociale uitsluiting2 302157481 6 490 9 4303. Lokaal sociaal beleid 8786224 7677 19213 69927 1594. Professionaliteit en kwaliteit van voorzieningen8 375911 413 2 9586 60519 4425. Onderzoek, monitoring en informatievoorziening12 9171 1141 0423 3566 9084 39029 727Totaal23 5935 70922 115167 91342 11430 775292 220* 16.03 Geestelijke gezondheidszorg, 16.04 Gehandicaptenzorg, 16.05 Verzorging,
verpleging en ouderenbeleid, 16.07 Jeugdbeleid, 16.08 Sociaal beleid, 16.09
SportbeleidProgrammalijn 1 – Het bevorderen van participatie
en toegankelijkheidDeze programmalijn omvat op dit beleidsartikel vijf thema's: begeleiding
van nieuwe vluchtelingen, het bevorderen van maatschappelijke en politieke
participatie, het voorkomen en bestrijden van discriminatie en het bevorderen
van toegankelijkheid van voorzieningen, onder andere door interculturalisatie.
Het belangrijkste speerpunt bij deze programmalijn is het bevorderen van het
vrijwilligerswerk. De interdepartementale werkgroep vrijwilligersbeleid heeft
tot taak zo veel mogelijk te voorkomen dat het vrijwilligerswerk wordt geconfronteerd
met onbedoelde en/of ongewenste knelpunten in wet- en regelgeving. Voorts
is er aandacht voor de werving en het gemotiveerd houden van vrijwilligers,
met name uit specifieke groeperingen: gehandicapten, allochtonen en jongeren.
In 8.3 zijn op het gebied van vrijwilligerswerk nog een aantal maatregelen
geformuleerd.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Instellingssubsidies aan landelijke maatschappelijke organisaties
van kwetsbare groepen die voor de realisering van hun doelstellingen in grote
mate gebruik maken van het eigen vrijwilligerskader: zoals landelijke organisaties
van minderheden/vluchtelingen, van homoseksuelen, Samenwerkende Organisaties
voor Maatschappelijk Activeringswerk (SOM). De activiteiten van deze organisaties
liggen vooral op het vlak van informatievoorziening aan vrijwilligers.– Instellingssubsidies aan landelijke instellingen gericht op methodiekontwikkeling,
onderzoek en informatievoorziening, onder andere op het gebied van het werven
en gemotiveerd houden van vrijwilligers: zoals het Nederlands Instituut voor
Zorg en Welzijn (NIZW), het Instituut voor Multiculturele ontwikkeling (FORUM)
en de Nederlandse Organisatie Vrijwilligers (NOV).– Projectsubsidies aan organisaties. Het gaat onder andere om de
uitvoering van de activiteiten van het plan van aanpak van de commissie Lokaal
Vrijwilligersbeleid, de uitvoering van het onderzoeksprogramma op het gebied
van vrijwilligerswerk respectievelijk homoseksualiteit en het expertisecentrum
homoseksualiteit. Programmalijn 2 – Het voorkomen van sociale uitsluitingCentraal staat het bevorderen van sociale integratie van mensen met meervoudige
problematiek; stimuleren dat in isolement geraakte mensen (weer) deelnemen
aan het maatschappelijk leven.Wil sociale activering lukken, dan is de inzet van vele actoren vereist.
Om die reden wordt samenwerking en uitwisseling van «best practices»
bevorderd tussen bijvoorbeeld overheid, bedrijfsleven, fondsen, (nieuw) maatschappelijk
en kerkelijk initiatief, zorg- en welzijnsinstellingen, sociale diensten.
We werken op dit terrein zeer nauw samen met onze collega's van SZW.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Instellingssubsidies aan landelijke instellingen zoals het NIZW
(arbeidsparticipatie senioren, sluitende aanpak jongeren, sociale activering
en leefbaarheid), FORUM en het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting
(NIBUD).– Projectsubsidies aan organisaties voor vernieuwingsprojecten.
Zo blijft het Informatie- en Servicepunt Sociale Activering (ISSA) ook in
2002 actief op het gebied van informatievoorziening aan gemeenten en uitvoerend
werk. Het project «Talent geactiveerd» gaat het tweede jaar in.
Bij dit project wordt ernaar gestreefd dat 75% van de benaderden het activeringstraject
afrondt en uitstroomt naar een vorm van dagbesteding, vrijwilligerswerk, additionele
of reguliere arbeid. Mede op grond van dit project zal inzicht ontstaan in
het mogelijk maken van de inzet van allochtonen in de thuiszorg, kinderopvang
en openbare orde.– Ook dit jaar ontvangt het kennisnetwerk «Samenleving en
Bedrijf» projectsubsidie voor activiteiten gericht op het stimuleren
van bedrijven om in samenwerking met overheden en maatschappelijke organisaties
een bijdrage te leveren aan de integratie van kwetsbare groepen.Programmalijn 3 – Lokaal sociaal beleidCentrale thema's zijn het versterken van de regierol van gemeenten; het
bevorderen van de intermediaire rol van provinciale steunfuncties; het bevorderen
van een verbindende, aanvullende en activerende rol van het gedecentraliseerde
welzijnswerk, met name in achterstandswijken. In de uitwerking van BANS heeft
het traject Vitaal platteland een hoge prioriteit gekregen.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Instellingssubsidies aan landelijke instellingen (NIZW, FORUM
LCO). Het betrekken van burgers bij beleidsontwikkeling en -uitvoering en
het toetsen of het beleid voldoende rekening houdt met de multiculturele situatie,
staat hierbij centraal.– Projectsubsidies, onder andere voor de in voorgaande jaren gestarte
vier pilots lokaal sociaal beleid platteland, de 13 BANS pilots vitalisering
platteland en de 32 pilots versterking implementatie ontwikkelde kennis en
methodieken in de lokale situatie. Het project Heel de Buurt gericht op versterking
van de vraagsturing van burgers en samenwerking tussen instellingen in achterstandswijken,
wordt in 2002 geëvalueerd. Continuering van het project lokaal sociaal
beleid bij de VNG en IPO, tevens voor het laten vervaardigen
van het periodiek Lokaal Sociaal Beleid in NG-Magazine en Zorg en Welzijn.Programmalijn 4 – Het bevorderen van kwaliteit en
professionaliteit van welzijnsvoorzieningenCentrale thema's zijn de bevordering van samenwerking in horizontale ketens
van welzijn (met zorg, onderwijs en wonen), klantgerichtheid, professionalisering
en van het toewerken naar een adequate ondersteuningsstructuur.In 2001 is op ons initiatief een overleg gestart met VNG, IPO en VOG voor
het maken van een gezamenlijk Meerjarenakkoord Welzijn (MJA) om gezamenlijk
een kwaliteitsslag te maken, opdat de sector een adequate bijdrage kan (blijven)
leveren aan het sociaal beleid.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Instellingssubsidies, met name aan NIZW voor de activiteiten van
het Centrum voor Bedrijfstakinformatie (zoals rapportages en overzichten,
databank en vraagbaak, documentaire informatievoorziening) en de activiteiten
van het Centrum voor Beroeps- en opleidingsvraagstukken (zoals platform kwalificatiebeleid,
beroepenstructuur 2005, beroepenstructuur Europa).– Projectsubsidies, onder andere voor de activiteiten die voortvloeien
uit de Meerjaren Afspraken, het Convenant kwaliteitsketen welzijn Limburg,
het project Welzijn Versterkt en de herstructurering Landelijke Bibliotheekfunctie
Welzijn.Programmalijn 5 – Onderzoek, monitoring en informatievoorzieningNaast het in kaart laten brengen van autonome maatschappelijke ontwikkelingen,
geven we ook aandacht aan het meten van effecten van (lokaal) beleid. Met
BZK werken we samen in het Kenniscentrum Grotestedenbeleid en met VROM in
het Kennis Expertise en Informatiecentrum (KEI).Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Instellingssubsidie aan onder andere het Verweij-Jonker Instituut,
NGR voor onderzoeks- en monitoractiviteiten, aan het NIZW voor het Algemene
Informatiecentrum.– Projectsubsidies voor experimenten op het terrein van informatie-
en communicatietechnologie en informatieverstrekking door gemeenten aan burgers
(Overheids Loket 2000, Loket Sociale As, uitvoering kabinetsreactie RMO-advies).8.2.2 Versterken vrijwilligerswerk/kaderVrijwilligerswerk levert een belangrijke bijdrage aan de sociale kwaliteit
van de samenleving en is van betekenis voor participatie- en ontplooiingsmogelijkheden
van burgers. Het doel van dit beleidsonderdeel is bevorderen dat het vrijwilligerswerk
inspeelt op de veranderende samenleving zodat de inzet van vrijwilligers kwantitatief
en kwalitatief ook voor de toekomst gewaarborgd blijft.Met ingang van 2001 is een bedrag van € 11,3 mln. per jaar beschikbaar
om het lokale vrijwilligerswerk te stimuleren. Door de opzet van de regeling –
gemeenten en provincies leggen er eenzelfde bedrag bij – zal per saldo
sprake kunnen zijn van een impuls van € 22,7 mln. Met deze impuls
geven we invulling aan de motie Middel/Atsma (TK 2000–2001, 27 400
XVI, nr. 31).We hebben een speciaal onderzoeksprogramma opgezet dat de verschillende
dimensies van het vrijwilligerswerk in beeld kan brengen. Medio 2002 verschijnt
een overzichtsstudie waarin onderzoeksprioriteiten op dit terrein verder worden
uitgewerkt.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Er worden verschillende
subsidies verstrekt:– Subsidie aan alle gemeenten en alle provincies op grond van de
Stimuleringsregeling ter versterking van het vrijwilligerswerk voor een meerjarig
project in het lokale vrijwilligerswerk. Dit project is te beschouwen als
een samenhangend geheel van nieuwe activiteiten gericht op een systematische
en duurzame versterking van het vrijwilligerswerk als onderdeel van de maatschappelijke
en sociale infrastructuur. In 2002 vindt een nulmeting plaats bij gemeenten
die gebruik maken van de stimuleringsregeling.– Instellingssubsidies (minus de eigen bijdrage van 20%) aan de
internaten voor Vorming, Training en Advies voor de scholing van 32 340
(aspirant-)vrijwilligers. Prioriteit ligt bij de training van vrijwilligers
die binnen de organisatie een kaderfunctie (gaan) vervullen.Tabel 2: onderbouwing Vorming Training
en Advies 200020012002 Aantal cursisten32 34032 34032 340 Subsidie per geslaagde deelnemer (in euro's)300309309 Begrotingsbedrag (in € mln.)9,710,010,08.2.3 Het voorkomen van achterstandsposities bij nieuwkomers
in NederlandIngevolge de WIN die in 1998 is ingevoerd, hebben de gemeenten de zorgplicht
om nieuwkomers de gelegenheid te geven een inburgeringsprogramma te volgen.
Inburgering wordt gezien als een eerste stap in het integratieproces. Door
de inburgering wordt voorkomen dat nieuwkomers in een achterstandspositie
geraken.De ministers van BZK, OCenW en VWS zijn gezamenlijk verantwoordelijk.
BZK coördineert het inburgeringsbeleid, OCenW en wij dragen zorg voor
de financiering van respectievelijk de onderwijs- en de welzijnscomponent.
Realisatie van de doelstelling is dus afhankelijk van vele actoren: de genoemde
departementen, de gemeenten en de uitvoerende instellingen op het gebied van
onderwijs en welzijn en niet op de laatste plaats van de nieuwkomers zelf.Om de uitvoering van de WIN te verbeteren is van 2000 tot 2002 een Taskforce
Inburgering ingesteld, met als voornaamste taken het wegwerken van de wachtlijsten
in het taalonderwijs en het verbeteren van de gemeentelijke regie en het monitoren
van de inburgering. De Taskforce Inburgering valt onder de verantwoordelijkheid
van de ministers van BZK, OCenW, VWS en SZW. Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Specifieke uitkeringen. Uitkeringen aan
gemeenten op grond van de WIN.b. Subsidiëring. Projectsubsidies voor
activiteiten van de Taskforce Inburgering en de evaluatie van de WIN die in
2002 wordt afgerond. Tabel 3: overzicht van het aantal gemeenten
waaraan een uitkering is verleend en het aantal beschikkingen en verklaringen Raming bereik  199920002001Verleend aan aantal gemeenten548526537 Aantal beschikkingen16 487*20 459 Aantal verklaringen14 465**12 301 * Dit betreft het aantal door de gemeenten gerealiseerde beschikkingen
en verklaringen over 1999. Op grond van deze gegevens zijn de uitkeringen
in 2001 bepaald.** Dit betreft de per 1 februari 2001 door de gemeenten geleverde voorlopige
gegevens over 2000. Op grond van deze gegevens worden de uitkeringen in 2002
bepaald.8.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen129 108134 210127 513128 866125 500128 049127 284        Uitgaven (totaal)107 835133 127130 916130 510126 673128 503127 550        Programma-uitgaven (totaal)104 442129 807128 352127 965124 128125 958125 005– Bijdrage aan de Welzijnsnota  45 13144 48444 44643 65443 654– Scholen van aspirant vrijwilligers  21 79521 79521 79523 09523 095– Voorkomen achterstandsposities nieuwkomers  61 42661 68657 88759 21058 257Waarvan specifieke uitkeringen  61 42661 68657 88759 21058 257        Apparaatsuitgaven3 3933 3212 5642 5452 5452 5452 545        Ontvangsten1 6423 4213 5863 8513 8513 8513 8518.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven128 352127 965124 128125 958125 005Juridisch verplicht in %3,42,01,40,20,0Niet-Juridisch verplicht in %27,427,528,428,028,2Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte
van derden. Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete
beleidsvoornemens bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en
reeds eerder verschenen nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze
beleidsvoornemens, waaronder het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt
deels in 2001 en grotendeels in het komende begrotingsjaar plaats.8.5 Groeiparagraaf VBTBHet algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr. 57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren. Het brancherapport «Welzijn
en sport» zal gegevens en kengetallen over de welzijnssector bevatten
(zoals aantal formatieplaatsen, aantal voorzieningen) en zal naar verwachting
elk jaar worden uitgebracht. De gegevens in het brancherapport kunnen aanleiding
zijn om overleg te voeren met gemeenten, provincies en instellingen over de
accenten in het gevoerde beleid.Bij de evaluatie van de Welzijnsnota «Werken aan sociale kwaliteit»
begint in 2001 een onderzoek onder gemeenten en instellingen naar het gebruik
van en de tevredenheid over de producten en diensten op het terrein van welzijn
die door het ministerie van VWS zijn gesubsidieerd. De informatie uit dit
onderzoek kan worden gebruikt bij de voorbereidingen van de nieuwe Welzijnsnota.
Dit onderzoek zal begin 2002 worden afgerond. Het voornemen is om dit onderzoek
vierjaarlijks te gaan herhalen (tegelijk met de evaluatie van de Welzijnsnota).
Op basis van de evaluatie van de Welzijnsnota wordt de nieuwe Welzijnsnota
opgezet. Dit kan implicaties hebben voor de wijze waarop de Welzijnsnota en
de onderliggende programmalijnen in dit beleidsartikel worden weergeven in
de begroting 2003.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van sociaal beleid zijn voorgenomen. Tabel 4: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoering Evaluatie van de welzijnsnota.2002Evaluatie van het project Heel de Buurt.2002 Evaluatie van de Welzijnsregeling Inburgering
Nieuwkomers2002Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 9: SPORTBELEID9.1 Algemene beleidsdoelstellingMet inachtneming van de intrinsieke waarde van sport,
de maatschappelijke waarde ervan optimaal benutten en negatieve aspecten tegengaan.In het Regeerakkoord van 1998 is een flinke financiële impuls gegeven
aan het sportbeleid: een verdubbeling van het sportbudget over een periode
van vier jaar, waarvan 2002 het laatste is. De laatste tranche daarvan bedraagt € 9,1
mln. Dit geld komt voor het grootste deel ten goede aan de breedtesport. Om
gemeenten te stimuleren sport een belangrijke(re) plaats te geven in het gemeentelijk
beleid, is de breedtesportregeling ingesteld. Analoog aan de regeling kunnen
ook landelijke sportorganisaties subsidie aanvragen voor breedtesportprojecten.
De middelen die beschikbaar zijn gekomen voor topsport, worden met name ingezet
voor het stipendium, de ondersteuning van topsportbeleidsplannen, projecten
talentherkenning en -ontwikkeling en de voorbereiding voor de Olympische Spelen
2004.Voor 2002 is de uitwerking van de voornemens beschreven in de nota «Sport,
Bewegen en Gezondheid» (TK 2000–2001, 27 841, nr. 2) prioritair.
Doel van deze nota is om met een actief, wervend beleid de gezondheidswinst
van sport en beweging bij mensen te vergroten en tegelijkertijd de gezondheidsrisico's
ervan te verkleinen. In dat kader wordt in 2002 € 2,7 mln. extra
beschikbaar gesteld oplopend tot € 5,2 mln. vanaf 2004.Bij de beleidsvorming werken we (ook) in 2002 aan thema's als de relatie
sport en onderwijs, de sportvereniging en topsport.Relatie met de WelzijnsnotaDe middelen die worden ingezet voor het verwezenlijken van de doelstellingen
van de Welzijnsnota zijn in de verschillende operationele doelstellingen van
dit beleidsartikel verwerkt. Bij beleidsartikel 8 (Sociaal beleid) staat wat
de verschillende beleidsartikelen bijdragen aan de programmalijnen van de
Welzijnsnota.De Welzijnswet biedt het kader van waaruit we subsidies en bijdragen verstrekken.
Onze verantwoordelijkheid is die van de «landelijke functie».
In zijn algemeenheid kan worden gesteld dat de subsidies een middel zijn om
de sport(beoefening) een kwaliteitsimpuls te geven. De organisaties die in
aanmerking komen voor een subsidie beperken zich tot de organisaties die kunnen
worden beschouwd als landelijke/bijzondere sportorganisaties (Subsidieregeling
welzijnsbeleid), provincies en gemeenten.9.2 Operationele beleidsdoelstellingen9.2.1 Het bevorderen van de beoefening van topsport in
Nederland onder professionele en maatschappelijk verantwoorde omstandighedenIn de nota «Kansen voor Topsport» (TK 1998–1999, 26 200
XVI) is het topsportbeleid van de rijksoverheid uiteengezet. De beoefening
van topsport kent verschillende waarden (intrinsiek, vormend en socialiserend).
De rijksoverheid heeft daarbij met name een aanvullende en ondersteunende
rol. Hiertoe onderscheiden we vier deelgebieden waarop het topsportbeleid
zich richt, te weten:1. de maatschappelijke positie van topsporters (fasen van talentherkenning,
-ontwikkeling, het topsporter zijn en de afbouw van de sportcarrière);2. de topsportinfrastructuur (de sportbonden, het sportmedische beleid,
wetenschappelijke ondersteuning, topsportaccommodaties, topsportevenementen);3. het tegengaan van dopinggebruik;4. het afstemmen van beleid dat invloed heeft op het topsportklimaat in
Nederland.Onze verantwoordelijkheid richt zich op het ondersteunen van kwaliteitsverbeteringen
in de sportbeoefening en de (fysieke en organisatorische) sportinfrastructuur
door middelen (subsidies en kennis) beschikbaar te stellen aan landelijke/bijzondere
sportorganisaties, provincies of gemeenten. Alhoewel de haalbaarheid van plannen
een van de toetselementen is voor het verkrijgen van een subsidie, is de daadwerkelijke
realisering van de gesubsidieerde plannen de verantwoordelijkheid van de subsidieontvanger
en de (f)actoren die bij de uitvoering van het plan betrokken zijn. Kenmerkend
voor de financiële ondersteuning is dan ook dat de subsidie in de meeste
gevallen slechts een (beperkt) deel van de projectkosten dekt.De effecten die we met het topsportbeleid nastreven:– Het verder verbeteren van de individuele leefsituatie van topsporters,
hun trainingsmogelijkheden en -faciliteiten en de deelname aan internationale
wedstrijden. Elke vier jaar wordt op een aantal punten de ontwikkeling van
het topsportklimaat in Nederland gemeten en vergeleken met andere Europese
landen. We zenden een aparte rapportage naar de Kamer. Het volgende rapport
verschijnt in 2004.– Het uitbreiden en verbeteren van de landelijke topsportaccommodatie-infrastructuur
en, gerelateerd hieraan, het streven naar een grotere kans van slagen van
de kandidatuur van «bids» (aanbieding om een evenement in Nederland
te organiseren) die sportorganisaties uitbrengen. Vierjaarlijks evalueren
we het gecombineerde accommodatie- en evenementenbeleid. Een eerste evaluatie
vindt plaats ultimo 2004.– Zo dopingvrij mogelijke (top)sportbeoefening – en daarmee
een bijdrage aan een goede gezondheid van (top)sporters – met name gebaseerd
op een adequaat antidopingbeleid van landelijke organisaties. De meting hiervan
vindt jaarlijks (rond juni) plaats op basis van gegevens van Necedo (Nederlands
centrum voor dopingvraagstukken), Doconed (Doping controle Nederland) en de
Audit-commissie.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Stipendiumregeling. Een stipendiumregeling
voor A-topsporters met een inkomen dat lager is dan het minimumloon. In 2000
waren er 381 A-topsporters, in februari 2001 waren dat er 353, van wie er
150 gebruikmaken van de regeling. Voor 2002 verwachten we dat het gebruik
van de regeling stabiliseert rond de 160 topsporters.b. Subsidiëring. Subsidies voor:– Ontwikkeling van talentherkennings- en talentontwikkelingsprogramma's
van sportbonden. We beogen hiermee dat elke tak van sport (58 organisaties
voldoen aan de criteria van de Subsidieregeling welzijnsbeleid) een op de
eigen behoefte toegespitst talentherkennings- en talentontwikkelingsprogramma
ontwikkelt. In 2000 zijn 42 projecten gesubsidieerd, in 2001 waren dat er
50. Voor 2002 verwachten we dat 54 organisaties een dergelijk programma in
uitvoering hebben.– Landelijke sportorganisaties die hun topsportbeleid hebben gestructureerd
in een topsportbeleidsplan. In 2000 ging het om 42 tak-van-sportbonden, in
2001 zijn dat er 48. Voor 2002 verwachten we eenzelfde aantal.– De realisatie van A/B-sportaccommodaties (een accommodatie die
is aangewezen door een landelijke sportorganisatie als nationale/internationale
trainings- en wedstrijdaccommodatie). De subsidie wordt alleen verstrekt aan
landelijke sportorganisaties die hier in samenwerking met gemeenten met een
topsportaccommodatiebeleid een beroep op doen.– Grote evenementen (EK's/WK's), mede in het kader van de «Holland
promotie». In 2000 zijn aan 18 evenementen subsidies verstrekt, in 2001
gaat het om 10 evenementen die aan de voorwaarden voldoen. In 2002 vindt onderzoek
plaats naar de kwaliteitsvereisten en de (economische) spin-off van het organiseren
van grootschalige evenementen.– Necedo en Doconed voor kennisontwikkeling en voor ondersteunende
activiteiten voor de sportsector.c. Subsidiekorting. Korting op de subsidie
voor het algemeen functioneren van sportbonden (zie 9.2.2) indien er onvoldoende
aandacht of medewerking is bij het tegengaan van ongewenste neveneffecten
van topsport, in casu doping. Op één organisatie is in 2000
een korting toegepast voor het ontbreken van een actueel dopingreglement.9.2.2 Verantwoorde sportbeoefening door een breed publiek,
in een kwalitatief hoogwaardige (fysieke en organisatorische) sportinfrastructuur,
mede om sociale cohesie, integratie en tolerantie en volksgezondheid te stimulerenZowel in de nota «Wat sport beweegt» als in de beleidsbrief
breedtesport (TK 1998–1999, 26 632 I) is uiteengezet welke waarden
(breedte)sportbeoefening voor het individu en de maatschappij heeft. Centrale
boodschap is dat sport een belangrijk onderdeel is van de sociale infrastructuur.
Sport is niet alleen «leuk», het draagt ook bij aan het algemeen
lichamelijk, geestelijk en sociaal welbevinden en biedt veelal een ontmoetingsplaats
in wijken en buurten.Recentelijk is de nota «Sport, Bewegen en Gezondheid» verschenen.
Deze nota gaat in op de rol van bewegen en sporten in relatie tot gezondheid.
Er wordt onderkend dat er vanuit de gezondheidsoptiek voornamelijk positieve
effecten zijn verbonden aan bewegen. Mede gelet op de bewegingsarmoede van
de Nederlandse bevolking is er een impuls nodig om mensen gezond (en blessurevrij)
in beweging te brengen.Voor een beschrijving van onze verantwoordelijkheid verwijzen we naar
9.2.1.Met het breedtesportbeleid streven we de volgende effecten na:– Het instandhouden van een sportinfrastructuur die haar kerntaken
(organiseren van de competitie, voorzien in voldoende kader, vraagbaak voor
de vereniging) op adequate wijze uitvoert. Dit evalueren we medio 2003. – Het verspreiden van kennis over milieumaatregelen en ontwikkelingen
gericht op ruimtelijke ordening naar sportorganisaties en andere overheden.– Het ontwikkelen van meer aandacht bij gemeenten voor gebruik van
sport bij het gemeentelijke welzijnsbeleid. Er is een nulmeting geweest in
1998. De effecten van dit beleid evalueren we iedere twee jaar, om de vier
jaar zenden we een evaluatie naar de Kamer. Dit is voorzien in 2003.– Voldoende aanbod van een gekwalificeerd kader voor elke tak van
sport. Jaarlijks wordt met behulp van de zogenoemde «verenigingsmonitor»
geëvalueerd in hoeverre het aanbod inderdaad voldoende is.– Een gestructureerde aanpak van voetbalvandalisme in alle speelsteden
met betaaldvoetbalorganisaties. Jaarlijks rapporteert het CIV over de ontwikkelingen
rondom voetbalvandalisme.– Het bevorderen van gezondere sportbeoefening door een breed publiek.
Met behulp van een «bewegingsmonitor» wordt onder andere gemeten
hoeveel uren Nederlanders sporten en hoeveel blessures zich voordoen. De verenigingsmonitor
bestaat uit een panel van 250 verenigingen die model staan voor bijna 30 000
sportverenigingen in Nederland. Dit panel wordt bevraagd aan de hand van een
uitgebreide vragenlijst over uiteenlopende aspecten van het functioneren van
de vereniging. Uit de monitor blijkt dat 87% van de verenigingen het gebrek
aan kader als groot knelpunt ziet en op zoek is naar vrijwilligers voor uiteenlopende
functies.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidies voor:– Het instandhouden van de infrastructuur van sportbonden (het gaat
hier om 58 als zodanig erkende landelijke tak-van-sportorganisaties). De hoogte
van de subsidie is gebaseerd op het ledenaantal.– Gemeenten/sportorganisaties voor projecten gericht op sport en
ontwikkelingssamenwerking (zie ook de beleidsnotitie «Sport in ontwikkeling;
samenspel scoort 1», TK 1997–1998, 26 030, nr. 1).– Projecten gericht op thema's als milieu (zie ook de beleidsnota
«Goud voor Groen», (TK 1998–1999, 25 125, nr. 10),
ruimtelijke ordening en recreatie, en innovaties op het gebied van sportaccommodaties.– NISB (Nederlands Instituut voor Sport en Bewegen) met als doel
sportparticipatie in brede zin te bevorderen. Hiertoe heeft het NISB een functie
als expertisecentrum en geeft zij ondersteuning aan sportbonden en gemeenten
bij het sportbeleid.– Projecten van sportbonden/sportkoepels gericht op het bevorderen
van sportbeoefening door bepaalde doelgroepen die gezien hun participatiegraad
in een achterstandssituatie verkeren (gehandicapten, chronisch zieken, ouderen
en allochtonen).– Gemeentelijke initiatieven op basis van een tijdelijke stimuleringsregeling
met het doel dat gemeenten het sportbeleid een prominentere plaats geven op
de gemeentelijke beleidsagenda. In 2001 is een regeling gemaakt die ook provincies
een financiële stimulans biedt voor breedtesportprojecten (gericht op
ondersteuning vanuit de provincies aan gemeenten en «provinciale»
projecten). In 2002 zullen alle provincies daarvan kunnen profiteren.– Het instandhouden en realiseren van een kwalitatief hoogwaardig
kader (trainers/coaches/vrijwilligers). De berekening van de subsidie vindt
plaats op basis van het aantal opleidingsuren. De hoogte van de subsidie is
verder afhankelijk van het beschikbare budget.– Projecten en activiteiten voor de ontwikkeling van sport(kader)-opleidingen. Verder worden projecten gericht op een verdere professionalisering
van sportbonden gestimuleerd.– Initiatieven van sportbonden op het gebied van veiligheid, de
verbetering van de kwaliteit van de sportinfrastructuur en ondersteuningsstructuur
en het tegengaan van vandalisme.– Sportverenigingen compenseren voor de energieheffing die ze hebben
betaald. Het aantal verenigingen dat we in 2001 compensatie voor energieheffing
geven, schatten we op 6500.– Ontwikkeling en uitvoering van sportmedisch beleid door sportorganisaties,
ondersteuning van projecten die met name gericht zijn op bewegingsbevordering,
blessurepreventie, alcoholmatiging en tabaksontmoediging. Tabel 1: aantal gemeenten dat projecten
in het kader van de breedtesportimpuls toegewezen heeft gekregenGemeentenTotaalin 2000in 2001100 00025214 50 000 -100 0003418725 000 – 50 000106015 10 000 – 25 000248025 < 10 000124079.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen83 40058 93263 70867 57668 90372 31974 682        Uitgaven (totaal)64 00869 78474 37775 40476 15876 46076 460        Programma-uitgaven (totaal)61 20567 38372 26873 28874 04274 34474 344– Bevorderen beoefening van topsport in Nederland  12 95012 95013 11114 01814 018– Verantwoorde sportbeoefening bij een breed publiek  59 31960 33860 93160 32660 326Waarvan specifieke uitkeringen  13 76513 82413 00813 00813 008        Apparaatsuitgaven2 8032 4012 1092 1162 1162 1162 116        Ontvangsten9732701131131131131139.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven72 26873 28874 04274 34474 344Juridisch verplicht in %14,39,85,84,60,0Niet-Juridisch verplicht in %28,227,827,627,427,4Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen
in het jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van
de uitgaven aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte
van derden. Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete
beleidsvoornemens bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en
reeds eerder verschenen nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze
beleidsvoornemens, waaronder het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt
deels in 2001 en grotendeels in 2002 plaats.9.5 Groeiparagraaf VBTBHoewel voor de meeste operationele doelstellingen, effecten en instrumenten
cijfermateriaal beschikbaar is, is de bruikbaarheid ervan niet altijd even
evident. We hebben een periode van vier jaar uitgetrokken om voor alle operationele
doelstellingen en instrumenten bruikbaar cijfermateriaal beschikbaar te krijgen
voor de prestatiegegevens. Het eerste jaar zal met name gebruikt worden om
de lacunes te vullen die er dit begrotingsjaar nog zijn, door bijvoorbeeld:– het nader specificeren van het jaarprogramma van NISB;– het ontwikkelen van kengetallen voor thema's als ontwikkelingssamenwerking
en milieu.Het algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr. 57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren.In onderstaande tabel is samenvattend weergegeven welke evaluaties op
het terrein van sportbeleid zijn voorgenomen. Tabel 2: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringVierjaarlijkse evaluatie van het gecombineerde
accommodatie- en evenementenbeleid.Eind 2004 Evaluatie gericht op het instandhouden
van een sportinfrastructuur die haar kerntaken op adequate wijze uitvoert.Medio 2003 Evaluatie van het gebruik van sport
bij het gemeentelijke welzijnsbeleid. Eens per twee jaarEvaluatie om na te gaan of het aanbod
van een gekwalificeerd kader voor elke tak van sport voldoende is.JaarlijksVoor de effecten en instrumenten waar nu een evaluatief moment is voorzien,
zullen we op termijn ook pogen het beleid meer te kwantificeren.Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 10: VERZETSDEELNEMERS, VERVOLGDEN EN BURGER-OORLOGSGETROFFENEN10.1 Algemene beleidsdoelstellingAan geïnvalideerde oorlogsslachtoffers uit de
Tweede Wereldoorlog (WOII) en de daarop volgende Bersiap-periode in Nederlands-Indië,
op wie de beginselen van «ereschuld» of «bijzondere solidariteit»
van toepassing zijn, compensatie bieden voor het door oorlogsinvaliditeit
ontstane inkomensverlies, en psychosociale hulp verlenen gericht op herstel
en ondersteuning (im-/materieel beleid). Daarnaast is het onze opdracht om
de herinnering aan deze periode levend te houden en met name de jeugd te wijzen
op gevaren van hedendaagse ontwikkelingen in hun leefomgeving die herinneren
aan bepaalde gebeurtenissen uit WOII (herdenken en vieren).Het verschaffen van genoegdoening aan individuele leden
van onderscheiden gemeenschappen vervolgingsslachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog
voor gebrekkig naoorlogs rechtsherstel, en het versterken van de infrastructuur
van die gemeenschappen. Daarnaast het versterken van de internationale samenwerking
bij het onderwijzen, herdenken en onderzoeken van de geschiedenis van de holocaust.Ons beleid is vooral voorwaardenscheppend van aard. Uitvoering van de
vijf pensioen- en uitkeringswetten voor oorlogsgetroffenen is opgedragen aan
het zelfstandig bestuursorgaan de Pensioen- en Uitkeringsraad (PUR). De immateriële
hulp- en dienstverlening aan de doelgroep wordt geboden door een aantal (gesubsidieerde)
categorale instellingen. De unieke maatschappelijke betekenis van de begrippen
«ereschuld» en «bijzondere solidariteit» als leidende
principes bij de zorg voor oorlogsgetroffenen en de steeds grotere kwetsbaarheid
van de doelgroep, maken het echter belangrijk om ook goed te letten op de
aard en omvang van de prestaties die de uitvoeringsorganisaties feitelijk
leveren.Een groot deel van de doelgroep is in de loop van de afgelopen decennia
erkend op grond van een van de wetten voor oorlogsgetroffenen. Nog altijd
ontvangt de PUR nieuwe aanvragen voor een pensioen of uitkering. Vooral onder
invloed van de publiciteit rond het naoorlogs rechtsherstel loopt het aantal
nieuwe aanvragen sedert medio 1998 zelfs sterk op. De onderliggende trendmatige
ontwikkeling blijft echter neerwaarts gericht.Richtinggevend voor ons beleid is dat ook voor «de laatste»
oorlogsgetroffenen het huidige (wettelijke) stelsel van wetten en voorzieningen
ter beschikking zal moeten staan. Dit uitgangspunt vraagt bij de verwachte
structureel dalende werklast een proactieve inzet van alle betrokkenen om
continuïteit, kwaliteit en doelmatigheid van de uitvoering te kunnen
blijven garanderen.De nationale manifestaties op 4 mei (herdenking gevallenen) en 5 mei (viering
bevrijding) moeten een waarschuwing zijn voor hedendaagse uitingen van racisme,
discriminatie en intolerantie. Tegen de achtergrond van de gebeurtenissen
tijdens WOII kan vooral de jeugd bewust worden gemaakt van het gevaar van
politiek extremisme van uiteenlopende aard dat in hun omgeving aanwezig is. Tegoeden Tweede WereldoorlogRuim vijftig jaar na beëindiging van de Tweede Wereldoorlog kwamen
roof en rechtsherstel van financiële tegoeden en goederen wereldwijd
centraal te staan in verschillende onderzoeken en internationale regeringsconferenties.
In Nederland heeft het kabinet op 21 maart 2000 haar standpunt uitgebracht
over de eindrapporten van verschillende door haar ingestelde commissies. Om
finaal recht te doen aan de kritiek op de bejegening van de vervolgingsslachtoffers
in het naoorlogs rechtsherstel en de gevolgen die dit heeft gehad voor hun
verdere bestaan, heeft het kabinet aan de onderscheiden gemeenschappen bedragen
beschikbaar gesteld voor eenmalige individuele uitkeringen, en projectuitkeringen
ter versterking van de infrastructuur van die gemeenschappen. Wij zijn belast
met de uitvoering van het kabinetsstandpunt (met uitzondering van de verdeling
van de gelden van de joodse gemeenschap, dat primair een taak van het ministerie
van Financiën is). Ons beleid is vooral voorwaardenscheppend van aard.Het kabinet heeft lering getrokken uit de historische analyse van de verschillende
onderzoekscommissies. Het boek over dit verleden mag nooit gesloten worden;
kabinet en samenleving moeten zich daarvan bewust blijven en daar ook voor
de toekomst conclusies aan verbinden. Ons streven is daarom de kwaliteit van
de uitvoering van het kabinetsstandpunt te garanderen.Een aantal belangrijke intensiveringen waartoe na de ontwerpbegroting
2001 is besloten wordt hierna kort toegelicht.In verband met een hogere instroom in de wetten voor oorlogsgetroffenen
dan geraamd zijn heeft het kabinet bij Voorjaarsnota extra middelen ter beschikking
gesteld: € 23,1 mln. in 2001, € 23,6 mln. in 2002 aflopend
tot € 6,8 mln. in 2005. Verder is bij Voorjaarsnota als gebaar richting
de Indische gemeenschap ten behoeve van de erkenning voor de tekortkomingen
in het naoorlogs rechtsherstel een bedrag van € 158,8 mln. in 2001
en € 15,9 mln. in 2002 beschikbaar gekomen.Tot slot zijn naar aanleiding van de motie Middel cs. (TK 2000–2001
27 400, nr. 28) middelen gereserveerd (€ 0,3 mln. in 2001, € 1,4
mln. in 2002 en € 0,5 mln. vanaf 2003) om het voormalige kamp Amersfoort
geschikt te maken voor de functie van herinneringscentrum en om aan het kamp
als erkend herinneringscentrum jaarlijks een subsidie te verstrekken.10.2 Operationele beleidsdoelstellingen10.2.1 Het scheppen van de voorwaarden voor een blijvend
kwalitatief goede en doelmatige uitvoering van het (wettelijk) stelsel van
pensioenen, uitkeringen en bijzondere voorzieningen en van de hulp- en dienstverlening
aan de WOII-getroffenenHet (wettelijk) stelsel van voorzieningen voor oorlogsgetroffenen bevindt
zich in de eindfase. Dit stelt specifieke eisen aan de uitvoering en het beleid.
Principiële wijzigingen in de wettelijke aanspraken zijn niet meer aan
de orde. Dit zou vooral schadelijk zijn voor het gevoel van zekerheid bij
de sterk vergrijzende doelgroep. Het waarborgen van de continuïteit in
de bedrijfsvoering van de uitvoeringsorganisaties is een cruciale voorwaarde
voor het uitgangspunt dat ook de «laatste» oorlogsgetroffene gebruik
moet kunnen maken van de bestaande faciliteiten. De uitvoering van de pensioen- en uitkeringswetten is zoals eerder opgemerkt
verzelfstandigd naar de PUR. We hebben daarom formeel geen directe invloed
op het toepassingsbeleid (de beslissing over het wel of niet toelaten van
een aanvrager tot de wetten) van de PUR. Met een aantal gespecialiseerde instellingen
voor hulp- en dienstverlening aan oorlogsgetroffenen bestaat een structurele
subsidierelatie. Zo beschouwd zijn we primair systeemverantwoordelijk voor
een adequaat voorzieningenaanbod. De maatschappelijke effecten die het stelsel
genereert liggen in de sfeer van «ereschuld» en «bijzondere
solidariteit». De laatste begrippen zijn politiek-maatschappelijk van
groot gewicht. Ondanks de formele afstand tot de utvoering ligt er daarom
een grote mate van verantwoordelijkheid bij de minister van VWS voor de concrete
resultaten van de uitvoering in termen van continuïteit, kwaliteit en
doelmatigheid van de voorzieningen.Voorop staat het op een adequate wijze (doen) uitvoeren van de pensioen-
en uitkeringswetten en het (doen) voorzien in de vraag naar hulp- en dienstverlening
vanuit de doelgroep. Het bereiken van het bredere maatschappelijke doel («ereschuld»
en «bijzondere solidariteit») laat zich niet gemakkelijk los van
de concrete uitvoeringsresultaten definiëren en kwantificeren (zie hieronder).Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Wetgeving. Bewaking van de continuïteit
in de wet- en regelgeving. De regelmatig gehoorde roep vanuit de doelgroep
om aanpassing van het wettelijk stelsel heeft vaak de sterke vergrijzing van
de doelgroep (mate van cliëntgerichtheid) als achtergrond, en de steeds
grotere tijdsafstand tot de gebeurtenissen tijdens WOII (steeds lastiger verificatie
van de oorlogsomstandigheden). Tabel 1: gebruik wetten en regelingen
voor oorlogsgetroffenen (bedragen x € 1 mln.) 2000200120022003200420052006 realisatieramingramingramingramingramingramingWbp       Eerste aanvragen131150130118109104101Toewijzingspercentage26%25%25%26%26%27%27%Gemiddeld aantal pensioengerechtigden6 7846 4556 1005 7515 3825 0534 709Totaal uitgaven Wbp107,3101,794,888,983,077,371,6Wbp-z       Eerste aanvragen8161616161616Toewijzingspercentage29%56%56%56%56%56%56%Gemiddeld aantal pensioengerechtigden625560517479442407374Totaal uitgaven Wbp-z10,99,99,28,67,97,46,8Wuv       Eerste aanvragen1 7922 1682 1501 7441 4661 2681 008Toewijzingspercentage21%21%21%21%21%21%21%Gemiddeld aantal betaalbare uitkeringsgerechtigden (incl. uitk.
art. 21b)19 48622 66821 79320 98820 16819 30518 445Totaal uitgaven Wuv191,92195,8190,3184,4177,5170,1164,4Wubo       Eerste aanvragen2 1332 1501 7441 4661 2681 1201 008Toewijzingspercentage33%30%29%30%30%30%30%Gemiddeld aantal betaalbare uitkeringsgerechtigden (incl. toeslag
art. 19)11 25212 08612 15912 23812 21112 08511 091Totaal uitgaven Wubo43,044,645,145,245,044,743,5Wiv       Eerste aanvragen7101010101010Toewijzingspercentage0%8%8%8%8%8%8%Gemiddeld aantal pensioengerechtigden304291279268256242243Totaal uitgaven Wiv3,02,72,52,42,22,02,0Tvp       Aantal declaraties1 1901 1331 1261 1261 1261 1261 126Totaal uitgaven Tvp0,50,50,60,60,60,60,6Bron: PURToelichting:– Wbp: Wet buitengewoon pensioen 1940–1945– Wbp-z: Wet buitengewoon pensioen zeelieden-oorlogsslachtoffers– Wiv: Wet buitengewoon pensioen Indisch verzet– Wuv: Wet uitkeringen vervolgingslachtoffers 1940–1945– Wubo: Wet uitkeringen burger-oorlogsslachtoffers 1940–1945– Tvp: Tijdelijke vergoedingsregeling psychotherapie naoorlogse
generatieb. Subsidiëring. Subsidies aan diverse
instellingen voor (ondersteunende taken op het terrein van) de immateriële
dienstverlening (maatschappelijk werk en sociale dienstverlening) aan oorlogsgetroffenen.
Hier noemen we met name de zogenoemde «begeleidende instellingen»
(Stichting 1940–1945, Stichting Pelita, Stichting Burger Oorlogsgetroffenen
en de Stichting Joods Maatschappelijk Werk) en de stichting Informatie- en
Coördinatieorgaan Dienstverlening Oorlogsgetroffenen (ICODO).c. Monitoring bedrijfsvoering uitvoeringsorganisaties. Bewaking van de continuïteit van de bedrijfsvoering van de
uitvoeringsorganisaties. Een goede informatie-uitwisseling met de (decentrale)
uitvoeringsorganisaties is essentieel. Zo kunnen tijdig (toekomstige) knelpunten worden gesignaleerd en kan daarop worden geanticipeerd. De continuïteit
en doelmatigheid in de bedrijfsvoering wordt verder gestimuleerd door de bestaande
systemen van bekostiging op basis van objectieve werklastindicatoren voor
de belangrijkste uitvoeringsorganisaties.Tabel 2: gerealiseerde behandeltermijnen
PURPeriode waarin aanvragen/bezwaarschriften zijn ingediendBinnen
(verlengde) wettelijke termijn (in %) WuvWuboWetten bp (Wbp/Wbp-z/Wiv) Eerste aanvragen   1996894659 19978260931998837599 1999696395 1e helft 20817195Vervolgaanvragen   19967654741997817786 19987873991999676799 1e helft 20007167100Bezwaarschriften   19968830471997845890 19988466991999827695 1e helft 2000*847595Bron: PURd. Toezicht. Toezicht op de Pensioen- en Uitkeringsraad
(PUR). Onze eindverantwoordelijkheid voor de rechtmatigheid, effectiviteit
en doelmatigheid van de uitkomsten van het wettelijk stelsel vereist een adequaat
toezichtinstrumentarium en een goed ontwikkeld toezichtbeleid. Het instrumentarium
uit de Wet op de PUR is onlangs aangepast aan de Aanwijzingen voor de regelgeving
(onderdeel Zelfstandige bestuursorganen). Tabel 3: vergoeding van apparaatkosten
PUR (bedragen x € 1 mln.) 2000200120022003200420052006Wetten bp (verzet, zeelieden en Indisch
verzet)       Directe apparaatuitgaven3,42,82,42,32,22,12,0Programma-uitgaven120,7114,2106,599,893,286,780,3Apparaatkosten in % van programma-uitgaven2,8%2,4%2,2%2,3%2,4%2,4%2,5%Wuv       Directe apparaatuitgaven14,013,712,912,311,711,210,7Programma-uitgaven191,9195,8190,3184,4177,5170,1164,4Directe apparaatkosten in % van programma-uitgaven7,3%7,0%6,8%6,6%6,6%6,6%6,5%Wubo       Directe apparaatuitgaven7,47,26,96,46,15,85,6Programma-uitgaven42,844,645,145,245,044,743,5Directe apparaatkosten in % van programma-uitgaven17,2%16,1%15,2%14,2%13,5%13,0%12,9%Totale apparaatkosten PUR31,929,927,826,725,524,423,4 Totaal programma-uitgaven wetten355,4354,6341,8329,4315,7301,5288,2Apparaatkosten in % van programma-uitgaven9,0%8,4%8,1%8,1%8,1%8,1%8,1%Bron: VWS10.2.2 Het scheppen van voorwaarden voor de bevordering
van de nationale manifestaties op het gebied van herdenken en vieren, voor
de instandhouding van herinneringscentra en activiteiten in het kader van
de jeugdvoorlichting over WOII in relatie tot het hedenOndanks de tijdsafstand met WOII en de daarop volgende Bersiap-tijd in
Nederlands-Indië heeft de Nederlandse samenleving in meerderheid de opvatting
gehouden dat de nationale herdenking van de gevallenen op 4 mei en de viering
van de bevrijding op 5 mei en op 15 augustus moeten worden voortgezet. Bij
deze manifestaties staat het respect voor de slachtoffers van toen centraal.
Maar ze zouden ook een waarschuwing moeten zijn voor hedendaagse tendensen
op het vlak van racisme, discriminatie en intolerantie. Vooral de jeugd mag
immers niet door onwetendheid blind zijn voor de gevaren van vormen van (politiek)
extremisme van uiteenlopende aard die in hun omgeving aanwezig zijn.Het bevorderen en ondersteunen van een respectvolle houding tegenover
de slachtoffers van WOII en de Bersiap-tijd en het ontwikkelen van een politiek
bewustzijn bij met name jongeren over de gevaren van hedendaags (politiek)
extremisme, zijn complexe vraagstukken. Hierbij spelen talloze individuele
en maatschappelijke factoren een rol. De invloed daarop van het beleid «herdenken
en vieren», waaronder het beleid Jeugdvoorlichting WOII-heden ressorteert
en dat vooral een faciliterend karakter heeft, is moeilijk te bepalen. Attitudeveranderingen
zijn immers moeilijk meetbaar. Wel kan het aantal jongeren dat met de voorlichting
wordt bereikt, vrij nauwkeurig worden vastgesteld.Jaarlijks voert het Nationaal Comité 4 en 5 mei een onderzoek uit
onder de Nederlandse bevolking om inzicht te krijgen in de mening over en
het gedrag tijdens de dodenherdenking op 4 mei en de bevrijdingsdag
op 5 mei. Tabel 4: percentage Nederlandse bevolking
dat (veel) belang hecht aan 4 en 5 mei 19992000 Herdenking slachtoffers87%93%Viering bevrijding72%85%Bron: Nationaal Comité 4 en 5 meiInstrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetSubsidiëring. Subsidies voor:– Nationale manifestaties. Behalve aan het Nationaal Comité
4 en 5 mei, dat een coördinerende taak vervult bij de nationale manifestaties
op 4 en 5 mei, worden in het kader van het beleid «herdenken en vieren»
structurele subsidies verstrekt aan de Stichting 15 augustus 1945 en aan het
Nationaal Comité Herdenking Capitulatie 1945 Wageningen.– Projectenbeleid Jeugdvoorlichting WOII-heden. Een externe Adviescommissie
Jeugdvoorlichting WOII-heden adviseert over te subsidiëren projecten
(1999: 20 goedgekeurde projectvoorstellen, 2000: 25 goedgekeurde projecten).
Ons beleid is gericht op het vergroten van het bereik en de effectiviteit
van de voorlichting. Daarbij is er aandacht voor de diverse categorieën
jongeren en het gegeven dat Nederland een multiculturele samenleving is. In
de periode 2001–2002 zal het beleid Jeugdvoorlichting WOII-heden, zoals
dat in 1998 is gestart, worden geëvalueerd.– Herinneringscentra. In het kader van het brede voorlichtingsbeleid
over de gebeurtenissen tijdens WOII worden instellingssubsidies verstrekt
aan het Nationaal Monument Kamp Westerbork en het Nationaal Monument Kamp
Vught. Het ministerie van VWS is ook betrokken bij de totstandkoming van een
Indisch Herinneringscentrum (IHC) in Den Haag en bij de opzet van een herinneringscentrum
voor het voormalige Kamp Amersfoort.10.2.3 Uitvoering geven aan of coördineren van activiteiten
die voortvloeien uit kabinetsbesluiten over het thema «Tegoeden Tweede
Wereldoorlog», en het scheppen van voorwaarden van internationale samenwerking
voor educatie over, herinnering aan en onderzoek naar de holocaustHet onderwerp Tegoeden Tweede Wereldoorlog staat reeds geruime tijd in
de belangstelling. Uit deze publieke en politieke aandacht vloeit een aantal
activiteiten voort die sinds 1 mei 1998 op het ministerie van VWS in projectverband
worden uitgevoerd of gecoördineerd.De uitvoering van de kabinetsbesluiten rondom het naoorlogs rechtsherstel
en het versterken van de infrastructuur is voor de Sinti- en Roma-gemeenschap
opgedragen aan de Stichting Rechtsherstel Sinti en Roma, een
zelfstandig bestuursorgaan. Een soortgelijke constructie zal opgezet worden
voor de Indische gemeenschap. De minister van VWS blijft echter politiek eindverantwoordelijk.Tijdens de regeringsconferentie in Washington eind 1998 werd in het bijzonder
stilgestaan bij de noodzaak om de holocaust blijvend te herdenken en te onderzoeken.
Daarbij is ook educatie van groot belang. Nederland heeft zich gecommitteerd
aan internationale samenwerking en overdracht van expertise op dit terrein.Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. Toezicht. Ministerieel toezicht op de Stichting
Rechtsherstel Sinti en Roma. Het toezichtinstrumentarium is vastgelegd in
het uitkeringsreglement van de Stichting Rechtsherstel Sinti en Roma.b. Oprichten van een stichting Indische tegoeden.
Dit voor het verstrekken van eenmalige uitkeringen aan leden van de Indische
gemeenschap en het verstrekken van projectgelden. Het ministerieel toezichtinstrumentarium
zal worden vastgelegd in het uitkeringsreglement van deze stichting.c. Onderzoek, met betrekking tot de volgende
onderwerpen:– Breed historisch onderzoek naar de sociale en economische gevolgen
van de Japanse bezetting en de daarop volgende Bersiap- en revolutietijd,
met daarin verweven het naoorlogs rechtsherstel.– Onderzoek naar individuele claims van de Indische gemeenschap
op de overheid. In het regeringsstandpunt van 21 maart 2000 heeft de regering
vooropgesteld dat individuele claims van (nabestaanden) van rechthebbenden,
die voortvloeien uit het rechtsherstel, onder bepaalde voorwaarden alsnog
in behandeling worden genomen. Uit overwegingen van coulance zal in die gevallen
worden afgezien van een beroep op verjaring.d. Subsidiëring. Subsidieverstrekking
aan:– De Stichting Burger-Oorlogsgetroffenen ter ondersteuning van de
aanvraag van Nederlandse ex-dwangarbeiders op een uitkering in het kader van
in Duitsland en Oostenrijk opgerichte fondsen voor schadeloosstelling van
voormalige dwangarbeiders en ondersteuning van onderzoek naar de positie van
de Nederlandse woonwagenbewoners/niet-zigeuners in het kader van het naoorlogs
rechtsherstel.– Projecten in het kader van de vierde tranche goudpool. Het na
WOII teruggevonden monetaire goud dat door nazi-Duitsland in de oorlog in
beslag is genomen, is in vier tranches aan de beroofde landen teruggegeven.
In tegenstelling tot de monetaire bestemming die de eerdere tranches hebben
gekregen, is besloten de vierde tranche (€ 10,2 mln.) te besteden
aan projecten voor in Nederland wonende slachtoffers die door de nazi's werden
vervolgd met het oog op vernietiging.e. Projecten in samenwerking met het ministerie van
Buitenlandse Zaken. Deelname van het ministerie van VWS aan de Task
Force for International Cooperation on Holocaust Education, Remembrance and
Research (ITF-Holocaust). De kernactiviteit van het ITF-Holocaust is de «Task
Force Liason projects». Deze projecten zijn gericht op het ter beschikking
te stellen van expertise die in de Task Force-lidstaten aanwezig is op het
gebied van holocaust-educatie. Wij hebben in 2000 een aanloopsubsidie verstrekt
voor een liaisonproject met de Tjechische Republiek. Deze subsidie beoogt
uit te monden in een nog goed te keuren Matraproject van het
Ministerie van Buitenlandse Zaken. Nederland is van 1 februari 2001 tot 1
februari 2002 voorzitter van de ITF-Holocaust.f. Leerstoel Holocaust en Genocide Studies.
In (financiële) samenwerking met de Ministeries van Buitenlandse Zaken
OC&W en Financiën faciliteren we het opzetten van een centrum voor
Holocaust en genocide studies en het instellen van een daaraan verbonden leerstoel
Holocaust en genocide studies.10.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen422 606575 489407 389375 897361 113345 966345 976        Uitgaven (totaal)424 177570 200408 321376 480361 122345 976345 976        Programma-uitgaven (totaal)422 969568 687407 692375 986360 628345 481345 481– Uitvoering van wetten en regelingen oorlogsgetroffenen  382 611368 861354 984340 926340 926Waarvan bijdragen aan ZBO's  31 13630 99431 50131 50131 501– Bevordering herdenken en vieren gebeurtenissen WOII  5 4544 5464 5464 5464 546– Uitvoering/coördinatie activiteiten Tegoeden WOII  19 6282 5791 0991010        Apparaatsuitgaven1 2081 513629494494494494        Ontvangsten77300000010.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven407 692375 986360 628345 481345 481Juridisch verplicht in %88,588,087,487,186,8 Niet-Juridisch verplicht in %9,610,310,611,011,0Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens, waaronder
het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels thans en grotendeels
in het komende begrotingsjaar plaats.Gelet op het karakter van de van de pensioen- en uitkeringswetten en het
feit dat de het recht daarop is vastgelegd in deze wetten wordt ervan uitgegaan
dat deze uitgaven een (juridisch) verplicht karakter hebben. Dit geldt
ook voor de gelden verbonden aan de operationele doelstelling van paragraaf
10.2.3. (Tegoeden Tweede Wereldoorlog).10.5 Groeiparagraaf VBTBHet algemene informatiebeleid heeft als doel de kwaliteit en de transparantie
van de beleids- en verantwoordingsinformatie te verbeteren. Voor de implementatie
van het VBTB-gedachtegoed vormt een aantal initiatieven een belangrijke impuls.
Zo wordt dit jaar gelijktijdig met de begroting een eerste proeve van de brancherapporten
nieuwe stijl gepresenteerd. Deze aanpak is eerder aan de Kamer gemeld in het
Plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001, 26 753,
nr. 57). Deze eerste uitgave heeft nog een beperkte opzet, maar op termijn
zullen deze rapportages een breed beeld moeten schetsen van de situatie en
ontwikkeling in de verschillende sectoren.In onderstaande tabel is weergegeven welke evaluaties op het beleidsterrein
van verzetsdeelnemers, vervolgden en burger-oorlogsgetroffenen zijn voorgenomen.Tabel 5: voorgenomen evaluatiesOnderwerpGeplande uitvoeringEvaluatie van het beleid jeugdvoorlichting
WOII – heden. 2001 2002Voor meer informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 11: INSPECTIES11.A Inspectie Gezondheidszorg11.a.1 Algemene beleidsdoelstellingToezien op de gezondheidszorg en onderzoeken van de staat
van de volksgezondheid.De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) kent de volgende missie:«Het op basis van de onderscheiden wetten toezien op de volksgezondheid,
op zorgsystemen, de geleverde zorg en producten en de veiligheid en toepassing
daarvan, op collectief en individueel niveau en daarover (aan overheden en
betrokkenen) rapporteren en adviseren, teneinde de volksgezondheid en de gezondheid
van de burger te bevorderen en te beschermen.»De inspectie, een overheidsinstelling onder verantwoordelijkheid van de
minister, functioneert ten behoeve van de burger, in diens hoedanigheid van
consument van zorg en zorgproducten. Reden is, dat de consument in de zorg
in een zekere afhankelijkheidsrelatie verkeert, waardoor zijn keuzevrijheid
beperkt is.Gezien het belang van de volksgezondheid voor de samenleving en gezondheid
als kernwaarde in de samenleving wil de overheid deze bevorderen en beschermen.
In dit kader heeft de missie een algemene strekking, waaraan door specifieke
wetten meer expliciet inhoud en richting wordt gegeven.In juni 2001 is door de Adviescommissie Strategie voor de Inspectie van
de Gezondheidszorg het rapport «Op weg naar gezond vertrouwen»
aan de minister aangeboden. Dit rapport zal onder meer worden besproken in
de Tweede Kamer en kan consequenties hebben voor de volgende operationele
doelstellingen.11.a.2 Operationele beleidsdoelstellingen11.a.2.1 Toezicht en opsporing op het gebied van gezondheidszorg
en volksgezondheidOm deze doelstelling te verwezenlijken wordt het toezichtinstrumentarium
ingezet. Gericht toezicht houden is alleen mogelijk indien allerlei signalen
op het gebied van de gezondheidszorg en de volksgezondheid door de IGZ worden
opgevangen, de zogenoemde «antennefunctie». Deze signalen worden
met behulp van een risicoanalyse op waarde geschat. Op basis hiervan maken
we een gerichte planning van de toezichtactiviteiten.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetDeze activiteiten zijn te onderscheiden in:a. Algemeen toezicht. Een algemeen toezichtbezoek
is objectgericht (ziekenhuis, beroepsbeoefenaar, etc.) en kent een planning
op middellange termijn.b. Interventietoezicht. Bij een signaal dat
de kwaliteit van zorg mogelijk in het geding is, vindt interventietoezicht
plaats. Interventietoezicht zal op korte(re) termijn plaatsvinden.c. Thematisch toezicht. Bij een signaal met
een landelijk karakter met mogelijke gevolgen voor het overheidsbeleid, is
thematisch toezicht de meest geëigende toezichtvorm. Hierbij
fungeert het inspectieobject als middel en de aanpak is veelal steekproefsgewijs.Met ingang van 2001 zijn de resultaten van toezichtactiviteiten nader
gespecificeerd en gepland, zowel naar volume als naar capaciteit. Dit maakt
vergelijking met voorgaande jaren niet of maar ten dele mogelijk. De raming
is gebaseerd op de beschikbare capaciteit.Tabel 1: raming toezichtactiviteiten
2001Quick scans openbare apotheken70 Toetsingsverslagen Algemeen toezicht2 370 Afgehandelde Meldingen en calamiteiten – Toetsingsverslagen crisis/interventietoezicht495 – Meldingen bijwerkingen geneesmiddelen6 000 – Afgehandelde BOPZ-meldingen13 633 – Overige meldingen en calamiteiten2 736 Totaal22 864 Opsporing (processen-verbaal bij OM, etc.)448Inspectiemaatregelen – Tuchtzaken26– Overige maatregelen12 Totaal3811.a.2.2 Het adviseren en informeren van de minister en
anderen (op verzoek of uit eigen beweging), en het verstrekken van vergunningenVan oudsher is de advisering een kerntaak van de Inspectie. De handhavingstaak
levert gegevens op over de kwaliteit van de geleverde zorg, over de samenhang
binnen de zorg en over de wijze waarop de kwaliteit wordt bewaakt, door toetsing
aan de wet- en regelgeving of aan de veldstandaarden.Bij advisering gaat het om standpunten en oordelen over kwaliteit en toegankelijkheid
van zorg en veiligheid van producten, gebaseerd op de gegevens en het inzicht
die zijn verworven vanuit de handhavingstaak. Het inzicht verschaffen in de
staat van de gezondheidszorg en in de staat van de geleverde zorg levert daarbij
een zeer wezenlijke bijdrage aan de beleidscyclus van VWS. Behalve als input
voor beleid van het departement, is het werk van de IGZ ook gericht op het
informeren van het gezondheidszorgveld in den brede. Ook belanghebbende «derden»
als gemeenten en provincies en (landelijke) organisaties die mede beleid ontwikkelen
op het terrein van de volksgezondheid dienen op grond van artikel 41 van de
Gezondheidswet geadviseerd te worden.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Advisering. Het uitbrengen van adviezen
(aan de minister, beroepsgroepen en burgers), bouwadviezen en adviezen naar
aanleiding van activiteiten in het kader van de BOPZ.b. Vergunning. Het verstrekken van vergunningen,
verklaringen en certificaten (zoals GMP-exportcertificaten, activiteiten met
betrekking tot geneesmiddelenbewaking, vergunningen Kernenergiewet, import-/exportverklaringen
ex Opiumwet en activiteiten met betrekking tot OW-verloven).De raming 2001 van het aantal af te geven vergunningen, verklaringen en
dergelijke is gebaseerd op het aantal aanvragen uit eerdere jaren. Tabel 2: vergunningen, verklaringen,
certificaten 19992000raming 2001Import/export4 1713 9063 700Opiumverloven2 9313 3653 000 Bloedproducten, e.d.703422320 Overige (BIG-register e.d.)  2 450Totaal7 8057 6939 470 Adviezen aan de minister  1 074 Overige adviezen  2 41711.a.2.3 Inzicht verkrijgen en verschaffen in de staat
van de volksgezondheid en de determinanten daarvanHet verrichten van onderzoek naar de staat van de volksgezondheid is een
neerslag van de uitoefening van de hierboven toegelichte operationele doelen.
In rapporten over de staat van de volksgezondheid, onderverdeeld naar type
inspectieobjecten, ligt de nadruk op een dreigend minimum of onvoldoende kwaliteit
van zorg op basis van de resultaten van eigen inspectieactiviteiten. Kwaliteit
van de zorg is een doelstelling die verweven is door alle te onderscheiden
beleidsterreinen. De inzichten uit de IGZ-onderzoeken zijn daarom mede bepalend
voor beleidsaanpassingen op deze beleidsartikelen.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Rapporteren. Het uitbrengen van IGZ-rapporten,
-circulaires en -bulletins.b. Advisering. Het adviseren in het kader
van Europese en internationale weten regelgeving.Tabel 3: raming richtlijnen, adviezen
en rapportages 2001 Richtlijnen (IGZ-circulaires)28Adviezen internationale wet- en regelgeving246Jaarrapportages (in het kader van SGZ)22Rapportages4611.a.2.4 Het bevorderen en bewaken van de kwaliteit van
de beroepsuitoefening in de individuele gezondheidszorgDe Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg (Wet BIG) heeft
als belangrijke doelstelling het scheppen van voorwaarden voor het bevorderen
en bewaken van de kwaliteit van de beroepsuitoefening in de individuele gezondheidszorg.
In de wet zijn bepalingen opgenomen over bijvoorbeeld titelbescherming, registratie,
voorbehouden handelingen en tuchtrecht. Voor de implementatie van de Wet BIG
is de uitvoeringsorganisatie het BIG-register opgezet. De IGZ, voert het beheer
over de registers en is daarmee verantwoordelijk voor de uitvoeringsorganisatie.
De verantwoordelijkheden van de houder, de beheerder en het hoofd van het
BIG-register zijn vastgelegd in het convenant.Alleen de informatie die direct met de beroepsuitoefening te maken heeft,
is openbaar. Persoonlijke gegevens zijn beschermd en worden niet verstrekt. Het BIG-register werkt kostendekkend. Gelet hierop mogen de werkzaamheden
van het BIG-register en die van de Inspectie niet interfereren.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Registreren. Het registreren van individuele
beroepsbeoefenaren conform artikel 3 van de Wet BIG.b. Informatie verstrekken. Het verstrekken
van informatie aan beroepsbeoefenaren en derden.c. Signaleren. Het behandelen en signaleren
van juridische aangelegenheden.Tabel 4: registraties en informatieverstrekking 19992000Raming 2001 Nieuwe registraties17 67611 00011 000Informatieverstrekking   Telefonisch (helpdesk)31 73326 88226 882E-mail6361 1001 100 Bezoek website 26 00026 000Totaal32 36953 98253 98211a.3 Groeiparagraaf VBTBHet eerder genoemde rapport «Op weg naar gezond vertrouwen»
van de Adviescommissie Strategie voor de Inspectie van de Gezondheidszorg
kan in de toekomst consequenties hebben voor de geformuleerde operationele
doelstellingen.De signalen uit de samenleving worden door de IGZ met behulp van een risicoanalyse
op waarde geschat. Een risicoanalyse richt zich op het inschatten van de gezondheidsrisico's
met als doel de beschikbare inspectiecapaciteit voor algemeen en thematisch
toezicht op evenwichtige en verantwoorde wijze in te zetten. Momenteel is
in samenwerking met het RIVM een breed model voor het analyseren van gezondheidsrisico's
in ontwikkeling, dat voor de IGZ toepasbaar is op het gehele veld waarop zij
toezicht heeft. In dit risicomodel staat de (potentiële) zorggebruiker
en de keten van zorg die hij ontvangt of moet ontvangen, centraal. Het model
benoemt de qua gezondheidsrisico's kritische deelprocessen in deze keten.
Naar verwachting zal eind 2001 een bruikbaar conceptrisicomodel beschikbaar
zijn. De risicoanalyses, zoals die thans bij de IGZ gebruikt worden, kunnen
als voorlopers van een dergelijk model worden beschouwd.In het werkplan IGZ 2000 werd het algemeen en thematisch toezicht gepland,
zowel in volume als in benodigde inspecteurcapaciteit. De planning omvatte
echter niet alle «producten» van de inspectie en een heldere definitie
van de geplande productie ontbrak. Vanaf 2001 zal de productieregistratie
een reëler beeld geven van de mate waarin planning en realisering met
elkaar in overeenstemming zijn. In het werkplan 2001 zijn de resultaten (als
voorlopers van producten) van toezichtactiviteiten namelijk nader gespecificeerd
en gepland, zowel naar volume als naar capaciteit. Gekoppeld aan dit werkplan
zijn een urenregistratie en een productieregistratie ontwikkeld en geïmplementeerd.
Hierdoor wordt het beter mogelijk de uitvoering van het werkplan
te bewaken, over productie en inzet te rapporteren en planning en praktijk
op elkaar af te stemmen. In de periode 2001–2003 zullen de productdefinities
en de ermee samenhangende kostprijzen nader worden uitgewerkt. Dit kan in
de begroting 2004 worden opgenomen.Voor informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden de betrouwbaarheid van beleidsinformatie.11B Keuringsdienst van Waren11b.1. Algemene beleidsdoelstellingToezien op de gezondheids- en consumentenbescherming in
de gehele productieketen van levensmiddelen en non-foods.De missie van de Keuringsdienst van Waren (KvW) luidt: «Het onafhankelijk
invulling geven aan de gezondheids- en consumentenbescherming in de gehele
productieketen van levensmiddelen en non-foods, door het uitvoeren, toetsen
en initiëren van beleid en het signaleren van bedreigingen».WerkterreinDe KvW heeft als werkterreinen de primaire productie, handel en industrie.
De werkterreinen zijn vastgelegd op basis van de Gezondheidswet en nader bepaald
door specifieke wetgeving. Hierin wordt aan aspecten van gezondheids- en consumentenbescherming
meer expliciet vorm en inhoud gegeven. De aandacht van de KvW richt zich primair
op de volksgezondheid en daarnaast op consumentenbescherming. Veiligheid moet
hierbij als een verbijzondering van het begrip volksgezondheid beschouwd worden.KerntakenDe belangrijkste taken van de KvW kunnen worden gebracht onder de noemers
handhaving en signalering/advisering. Beide genoemde kerntaken hebben eenzelfde
doel: bewerkstelligen van normconform gedrag (met het oog op gezondheids-
en consumentenbescherming). Hoewel beide taken hier separaat zijn genoemd,
is er een duidelijke relatie. Alleen de gezamenlijke activiteit kan de invulling
van de missie op een kwalitatief goed niveau garanderen. Ook in de Gezondheidswet
zijn beide onlosmakelijk aan elkaar gekoppeld, als taken van het Staatstoezicht
en daarmee van de KvW.Voor de uitoefening van haar taak beschikt de KvW over een aantal bevoegdheden.
De belangrijkste daarvan zijn het betreden van plaatsen voor onderzoek, het
ter plekke onderzoeken of monsters nemen, het inzien en kopiëren van
zakelijke bescheiden, het opmaken van proces-verbaal en het in beslag nemen
van ondeugdelijke goederen. Er is wetgeving tot stand gekomen waarin de KvW
de bevoegdheid wordt toegekend om bestuurlijke boeten op te leggen aan overtreders
van de Warenwet. Met deze bevoegdheid is de KvW beter in staat een lik-op-stukbeleid
te voeren bij overtredingen. Zo zal het agentschap voor het opleggen van sancties
niet langer meer afhankelijk zijn van de medewerking van het OM. De mate waarin wetgeving nageleefd wordt, is een indicatie voor de effectiviteit
van de inspectiewerkzaamheden. Hiervoor zal een kengetal worden ontwikkeld
dat inzicht geeft in het percentage inspecties per bedrijfstak waarbij naleving
van de regelgeving wordt geconstateerd. Zie de Groeiparagraaf VBTB.11b.2 Operationele beleidsdoelstellingen11.b.2.1 Het bewerkstelligen van normconform gedrag door
toezicht op het naleven van wetten en opsporen van overtredingenConform de Algemene wet bestuursrecht (Awb) is handhaving de verzamelterm
voor de activiteiten «toezicht» en «opsporing». Deze
twee begrippen liggen in elkaars verlengde en kunnen in elkaar overgaan. De
bevoegdheden met betrekking tot het toezicht zijn door de Gezondheidswet aan
het Staatstoezicht toegedeeld en uitgewerkt in een aantal wetten. Enkele belangrijke
wetten zijn: de Warenwet, Vleeskeuringswet, Veewet, Wet op de dierproeven,
Wet gevaarlijke werktuigen, Bestrijdingsmiddelenwet, Wet milieugevaarlijke
stoffen, Drank- en Horecawet en de Tabakswet.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetHandhaving. Voor het bereiken van de algemene
doelstelling wordt het handhavingsinstrument ingezet. Handhaving betekent:
nagaan of een individueel bedrijf zich aan de wet houdt, en maatregelen nemen
wanneer een overtreding wordt geconstateerd. Handhaving bestaat uit twee onderdelen:
toezicht (in enge zin) en opsporing.– Toezicht is een activiteit waarbij de toezichthouder steekproefsgewijs
de mate van overeenstemming met wettelijke voorschriften nagaat.– Opsporing is een activiteit die gericht is op het bevestigen van
vermoedens dat de voorschriften zijn overtreden.In het instrument handhaving is «keuring» niet opgenomen.
Wel houdt de KvW toezicht op keuringsinstanties van zowel privaatrechtelijke
als publiekrechtelijke aard. Dit wordt additioneel toezicht of tweedelijnstoezicht
genoemd. Tot de taken van de KvW behoort ook voorlichting ter ondersteuning
van de handhavingstaak.Tabel 5: inspecties en monsteronderzoeken 2000200120022003200420052006 realisatieramingramingramingramingramingramingInspecties107 210112 180117 380122 590127 300132 870132 870Monsteronderzoek104 500109 400114 400119 500124 100129 500129 500De raming van de inspecties is gebaseerd op het gemiddelde aantal jaarinspecties
per fte * aantal fte's. Het aantal monsters is afhankelijk van het aantal
inspecties dat wordt uitgevoerd.11.b.2.2 Het adviseren en informeren van de minister en
lage overheden, op verzoek of uit eigen bewegingSignaleren/adviseren houdt in: het stellen van diagnoses (op grond van
handhaven, surveillance en monitoren) en het aangeven van mogelijke oplossingen.
Signalering moet inzicht geven in de mate van gezondheidsbedreiging van een
categorie producten, een proces of een bepaalde sector bedrijven.
20% van de activiteiten van de KvW bestaat uit signaleringsprojecten in het
kader van Staatstoezicht en richt zich op de volgende gebieden: chemische
productveiligheid; primaire land- en tuinbouwproducten veterinaire producten;
samengestelde levensmiddelen en mechanische productveiligheid. Hiervoor wordt
een programmabudget ter beschikking gesteld.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetSignaleren en adviseren. De KvW kan ongevraagd
adviseren aan de minister (het kerndepartement) en lagere overheden als het
gaat om aanwezige gezondheidsrisico's. Behalve dat de inspectie adviezen uitbrengt
over de staat van de volksgezondheid, kan ze ook adviseren over de mate waarin
de regelgeving te handhaven is, voordat deze van kracht wordt en over effecten
van nieuwe wetgeving op de volksgezondheid.11.b.3 Groeiparagraaf VBTBDe mate waarin wetgeving nageleefd wordt, is een indicatie voor de effectiviteit
van de werkzaamheden van de keuringsdienst. Hiervoor zal een kengetal worden
ontwikkeld dat inzicht geeft in het percentage inspecties per bedrijfstak
waar naleving van de regelgeving wordt geconstateerd.De Inspectie Rechtshandhaving (van Justitie) heeft een model opgezet voor
de naleving van de wetten: de zogenoemde «Tafel van Elf». Volgens
dit model zijn er elf dimensies (oorzaken) te onderscheiden als het gaat om
burgers die de wet overtreden of naleven. Op slechts drie van deze elf dimensies
heeft de KvW direct invloed: de inspectiefrequentie; de pakkans en de selectiviteit.
Na invoering van de bestuurlijke boetes ontstaat een directe invloed met betrekking
tot de sanctiekans.De KvW heeft in 2000 een onderzoek gedaan naar de naleving van wetgeving.
Voor een klein deel van de regelgeving (bereiding en behandeling van levensmiddelen)
is onder een kleine doelgroep onderzoek gedaan naar het naleven van de regels
op dit specifieke onderdeel. Hierbij is gebruikgemaakt van het concept «Tafel
van Elf» om na te gaan welke factoren het nalevingsgedrag van de doelgroep
beïnvloeden. Bij de uitvoering van het onderzoek is gekozen voor twee
methodieken:1) het uitvoeren van een aselecte controle onder een deel van de doelgroep
door de KvW;2) het uitvoeren van een survey onder een deel van de doelgroep door Veldkamp/Intomart.Door de bevindingen uit beide trajecten te combineren kon een uitspraak
gedaan worden over de naleving van de doelgroep (kwantitatief), over nalevingsmotieven
(kwalitatief) en over een mogelijk effectievere inrichting van de handhaving.
In 2002 wordt een soortgelijk onderzoek gestart waarbij een groter deel van
de wetgeving en ook een grotere doelgroep wordt onderzocht.Voor informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden aan derdeninformatie en de
betrouwbaarheid van beleidsinformatie. 11C. Inspectie jeugdhulpverlening en jeugdbescherming11.c.1 Algemene beleidsdoelstellingHet toezien op de kwaliteit van de jeugdhulpverlening
en jeugdbescherming en op vergunninghouders.De Inspectie jeugdhulpverlening en jeugdbescherming houdt toezicht op
de kwaliteit van de jeugdhulpverlening en jeugdbescherming en op de vergunninghouders.
Hiermee draagt de inspectie bij aan het bevorderen en beschermen van het fundamentele
recht van het kind en de jeugdige op een gezonde en evenwichtige ontwikkeling
zoals aangegeven in het Verdrag van de rechten voor het kind. Op basis van
haar bevindingen doet de inspectie voorstellen tot het verbeteren van de kwaliteit.
Deze voorstellen zijn in de eerste plaats gericht op de instellingen voor
jeugdhulpverlening en jeugdbescherming. De inspectie zendt de instellingsrapporten
en verbetervoorstellen aan de financier, zijnde de provinciale/grootstedelijke
overheid in kwestie of de bewindslieden van VWS en Justitie, omdat zij verantwoordelijk
zijn voor de handhaving. Rapporten met gegevens op landelijk niveau worden
aan de bewindslieden van VWS en Justitie verstrekt ten behoeve van hun beleidsbepalende
en wetgevende verantwoordelijkheden op stelselniveau. Voorts adviseert de
inspectie bestuurders gevraagd en ongevraagd en worden signalementen uitgebracht
vanuit het toezicht die een relatie leggen met de beleidsbepaling of wetgeving.Welke toezichten worden uitgevoerd in 2002, wordt bepaald in het Jaarwerkplan
van de inspectie dat eind 2001 door de hoofdinspecteur ter goedkeuring wordt
voorgelegd aan de staatssecretarissen van VWS en Justitie.11.c.2 Operationele doelstellingen11.c.2.1 Het bevorderen van de kwaliteit van de jeugdhulpverlening
en jeugdbescherming, door toezicht op het naleven van de vigerende wettenHet bevorderen van de kwaliteit van de jeugdhulpverlening en jeugdbescherming
wordt mede mogelijk gemaakt door de signalen die de inspectie opvangt en de
bevindingen die de inspectie doet. Bij signalementen gaat het om informatie
die de inspectie als toezichthouder vanuit de praktijk krijgt en waarvoor
nog geen passend beleid is vormgegeven voor risico's van groepen jeugdigen.
Bij elk toezichttraject en elke combinatie van toezichttrajecten wordt gewerkt
met een plan van aanpak met doelen van voorbereiding, uitvoering, rapportage,
inzet menskracht en communicatie. Deze hangen af van de probleem- en vraagstelling.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetToezicht.– Toezicht op de naleving van wet- en regelgeving. In 2002 gaat
het (vermoedelijk) om de pleegzorg.– Toezicht ten behoeve van het leveren van beleidsinformatie. Aan
de provincies, het ministerie van VWS en het ministerie van Justitie wordt
informatie verstrekt over de Bureaus Jeugdzorg.– Reactief Toezicht. Dit toezicht is te onderscheiden in toezicht
in reactie op meldingen en toezicht naar aanleiding van incidenten. – Toezicht op vergunninghouders in het kader van de Wet opneming
buitenlandse kinderen ter adoptie.Het aantal inspectiebezoeken in 2002 wordt geraamd op 2500 in totaal.11.c.2.2 Het adviseren en informeren van de staatssecretarissen
van VWS/Justitie, gedeputeerden van provincies en grootstedelijke regio's
op verzoek of uit eigen bewegingBij het adviseren en informeren gaat het om standpunten en verbetervoorstellen
voor de beleidsbepaling gebaseerd op toezichtbevindingen over de kwaliteit
van hulp, bereik en samenhang vanuit het perspectief van cliënten en
de continuïteit in de jeugdzorg. Anderzijds geeft de inspectie advies
over de toetsbaarheid en uitvoerbaarheid van beleidsvoorstellen ten aanzien
van weten regelgeving.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
wordt ingezetSignaleren en adviseren. Het uitbrengen van
adviezen en signalementen. In 2000 zijn zeven gevraagde en ongevraagde adviezen
uitgebracht.11.c.3 Groeiparagraaf VBTBDe inspectie is gestart met een organisatieveranderingstraject waarin
de primaire processen van toezicht, ondersteuning en bedrijfsvoering opnieuw
worden vastgelegd. Dit gebeurt om tegemoet te komen aan de actuele eisen die
aan toezicht worden gesteld. Deze activiteiten leiden tot een aangepaste producttypering
en werkwijze, die in 2003 in werking treden. Daarnaast beproeft de inspectie
een planning- en controlcyclus om inzicht te bieden in de koppeling tussen
beleid, geplande activiteiten, middelen en gerealiseerde output. De inbedding
van deze controlcyclus loopt parallel met het organisatieveranderingstraject
en zal ook in 2003 in werking treden.Voor informatie over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen
naar de bedrijfsvoeringsparagraaf. In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens
aangegeven op welke wijze wij aandacht besteden de betrouwbaarheid van beleidsinformatie.11.3. Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen90 51399 32595 21595 52895 03295 06695 066        Uitgaven (totaal)90 53199 72095 21595 52895 03295 06695 066        Programma-uitgaven (totaal)0000000        Apparaatsuitgaven90 53199 72095 21595 52895 03295 06695 066– Inspectie Gezondheidszorg30 276 31 97232 48531 95731 96731 967– Inspectie Keuringsdienst van Waren57 386 60 90060 88360 91460 93560 935– Inspectie Jeugdhulpverlening1 792 2 3432 1602 1622 1632 163        Ontvangsten7 7123 42920011 5561 5561 5561 55611.4. BudgetflexibiliteitDe op dit beleidsartikel verantwoorde budgetten betreffen uitsluitend
apparaatuitgaven. Hiervoor worden de kasbudgetten voor 100% als verplicht
beschouwd. Daarmee is de budgetflexibiliteit gelijk aan 0.BELEIDSARTIKEL 12: RIJKSINSTITUUT VOOR VOLKSGEZONDHEID
EN MILIEU12.1 Algemene beleidsdoelstellingOnderzoek verrichten dat gericht is op het ondersteunen
van de beleidsontwikkeling en het uitoefenen van toezicht op de volksgezondheid,
het milieu en de natuur en daarover periodiek rapporteren.Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu is een beleidsondersteunend
onderzoeksinstituut op het gebied van volksgezondheid en milieu. Het fungeert
als kenniscentrum voor de overheid met een planfunctie op het terrein van
milieu en natuur.De kerntaken, zoals in de wet vastgelegd, zijn:– onderzoek verrichten om de beleidsontwikkelingen en de uitoefening
van toezicht op de terreinen volksgezondheid en milieu te ondersteunen;– periodiek rapporteren over de toestand en de toekomstige ontwikkeling
van de volksgezondheid, het milieu en de natuur;– andere werkzaamheden uitvoeren voor de minister.Bij het uitvoeren van deze taken is het RIVM professioneel autonoom. Voor
de andere op te dragen werkzaamheden geldt dat daardoor de uitvoering van
taken die expliciet bij wet zijn opgedragen niet in het gedrang mag komen.
Het RIVM verricht geen werk voor derden op commerciële basis, omdat dit
afbreuk zou kunnen doen aan de vereiste onafhankelijkheid en tot belangenvermenging
zou kunnen leiden.Het doel van de RIVM-strategie is het ministerie van VWS optimaal te blijven
ondersteunen met kennis en producten op prioritaire onderwerpen van beleid
en toezicht, in overeenstemming met de in de wet op het RIVM omschreven taken.
Inhoudelijk zijn deze onderwerpen afhankelijk van de voorliggende beleidsproblematiek;
in het verlengde daarvan geldt deze afhankelijkheid dus ook voor de inhoud
van de ondersteuning door het RIVM.Bij het onderzoek ligt de nadruk op het integreren van kennis tot samenhangende
beschrijvingen van de actuele toestand en toekomstige ontwikkelingen. Met
onder meer de Volksgezondheid Toekomstverkenningen verschaft het RIVM wetenschappelijk
onderbouwde informatie voor de beleidsontwikkeling. Daarnaast voert het RIVM
meer continue onderzoeksactiviteiten uit voor het vaststellen van normen voor
toelating van stoffen – inclusief (dier)geneesmiddelen en medische hulpmiddelen –
en risicoschattingen. Ook ondersteunt het RIVM het beleid en staatstoezicht
bij specifieke vraagstukken (beleidsontwikkelingen en beleidseffectuering)
en bij calamiteiten. Om de voor deze taken benodigde kennisinfrastructuur
in stand te houden, verricht het RIVM zelf onderzoek en werkt het nauw samen
met andere onderzoeksinstituten en universiteiten.Het RIVM verricht – naast onderzoek voor het ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport – ook onderzoek voor de ministeries van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieu (VROM) en Landbouw, Natuurbeheer en Visserij
(LNV). De bijdragen van VROM en LNV voor deze activiteiten worden als ontvangst
van het RIVM geboekt. De in dit kader te verrichten onderzoeksactiviteiten
vinden plaats conform de meerjarenactiviteitenprogramma's Milieu en Natuur.
De hiermee corresponderende uitgaven worden meegenomen in de begrotingen van
de opdrachtgevers – VROM en LNV –. Dit beleidsartikel beperkt
zich tot een toelichting op de volksgezondheidsactiviteiten.12.2 Operationele beleidsdoelstellingenHet werk dat het RIVM op het terrein van de volksgezondheid doet, valt
uiteen in vier operationele doelstellingen:– Verkenningen en informatievoorziening: het uitvoeren van gezondheidsverkenningen
en gezondheidszorgonderzoek (12.2.1).– Preventie: het uitvoeren van onderzoek naar indicatoren en determinanten
van infectieziekten en het monitoren van infectieziekten (12.2.2).– Stoffen en risico's: het beoordelen van fysische, biologische
en chemische risico's en geneesmiddelen (12.2.3).– Vaccins: het ontwikkelen van vaccins en uitvoering geven aan het
Rijksvaccinatieprogramma (12.2.4).Voor het verwezenlijken van de operationele doelstellingen houdt het RIVM
een aantal onderzoekscentra in stand. Daarin zijn de wetenschappelijke expertise
en de bijbehorende onderzoeksinfrastructuur samengebracht. Deze expertise
wordt afgestemd op de onderzoeksvragen die het RIVM van de opdrachtgever krijgt.
Ook wordt via samenwerking, bijvoorbeeld met universiteiten, expertise verworven
die het instituut zelf niet in huis heeft. Het RIVM organiseert multidisciplinaire
expertise via een projectmatige aanpak om de onderzoeksvragen te beantwoorden.Het RIVM wordt aangestuurd als een capaciteitsorganisatie. De feitelijke
capaciteitsinzet wordt aangegeven in meerjarenactiviteitenprogramma's (MAP's).
Het MAP Volksgezondheid belichaamt de onderzoekscapaciteit voor het ministerie
van VWS. De aansturing van het RIVM door het departement van VWS wordt gedeeltelijk
via de onderzoeksclusters (een aantal met elkaar samenhangende projecten)
gerealiseerd. De aard en positionering van de onderzoeksactiviteiten verschillen
onderling sterk.De operationele doelstellingen van het RIVM worden hierna nader toegelicht.12.2.1 Voor beleid en toezicht feitelijke gegevens verzamelen,
analyseren en integreren op het terrein van de volksgezondheid, bepalende
factoren hiervoor vast stellen en de mogelijkheden nagaan om via preventie
en zorg hierin verbetering aanbrengenHet RIVM beoogt de informatievoorziening voor het VWS-beleid en toezicht
te faciliteren, onder andere via een geïntegreerde beschrijving van de
huidige situatie, het genereren van toekomstscenario's en het ontwikkelen
van risicomodellen ten behoeve van de gezondheidszorg. Uit deze activiteiten
komen producten voort, die elk op een eigen wijze inspelen op de verschillende
behoeften bij het beantwoorden van beleidsvragen: de volksgezondheidmonitor
(actuele feitelijke informatie over de staat van de volksgezondheid beschikbaar
op het intranet van het kerndepartement), afzonderlijke rapportages over actuele
beleidsthema's, en een samenvattende rapportage in de vorm van de Volksgezondheid
Toekomstverkenningen (VTV), waarin periodiek alle informatie op het gebied
van gezondheidstoestand en daaraan gerelateerde gevolgen voor de zorg in een
geïntegreerd kader beschreven wordt.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetVoor het verwezenlijken van deze doelstelling bestudeert het RIVM de gezondheidstoestand
vanuit de mogelijkheden om via preventie gezondheidsverlies te voorkomen.
Bovendien worden de gevolgen van ongezondheid voor het zorggebruik en de mogelijkheden
om via cure en care de gezondheidstoestand te verbeteren onderzocht. Daarbij
zijn drie hoofdactiviteiten te onderscheiden:– de verzameling van gegevens (gezondheidszorgonderzoek);– de analyse van deze gegevens (onderzoek indicatoren en determinanten);– de integratie van daaruit voortkomende informatie en kennis in
een conceptueel kader, zodat de verschillende gezondheidsproblemen en de effecten
van preventie en zorg met elkaar in perspectief geplaatst kunnen worden (gezondheidszorgverkenningen). Tabel 1: inzet capaciteit en middelen
verkenningen en informatievoorziening (in 2002) Capaciteit in fte'sPersonele kostenMateriële
kostenOntvangstenGezondheidsverkenningen29,92 175 7301 936 241 Gezondheidszorgonderzoek11,5838 108771 272 Onderzoek indicatoren en determinanten27,42 094 0352 320 732 Totaal1468,85 107 8735 028 2441 048 8961 De gegevens m.b.t. capaciteit en kosten kunnen nog wijzigen
als gevolg van nadere afspraken met de opdrachtgevers.12.2.2 Het in kaart brengen van volksgezondheidsbedreigende
infectieziekten, het definiëren van determinanten van spreiding en virulentie
en het mede ontwikkelen van maatregelen om infectieziekten te bestrijden,
beheersen en zo mogelijk voorkomenHet RIVM heeft de taak de minister van VWS te adviseren over maatregelen
die vanuit wetenschappelijk oogpunt gewenst zijn. Op het gebied van infectieziekten
zijn de taken van het RIVM: vroegtijdige signalering, signaalverificatie,
diagnostiek en outbreakmanagement. Bij de infectieziektebestrijding wordt
een onderscheid gemaakt in drie strategieën van het beleid: bescherming,
preventie en bestrijding. Bescherming beoogt de infectiedruk te verminderen
door maatregelen en activiteiten gericht op dier en milieu, waaronder de voedselketen.
Preventie beoogt, door maatregelen en activiteiten, eigenschappen van individuen
op (deel)populatieniveau te beïnvloeden om infectieziekten te voorkomen.
Bestrijding beoogt, door maatregelen en activiteiten, gezondheidsbedreigende
verheffingen van infectieziekten te reduceren. Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetVoor het verwezenlijken van deze doelstelling verricht het RIVM werkzaamheden
op de volgende terreinen, die zijn gebundeld in het cluster infectieziekten:– de surveillance en informatievoorziening ten behoeve van bestrijding;– detectie en typering van verwekkers van infectieziekten;– mechanismen en determinanten;– kwantitatieve microbiologische risicoanalyse ten behoeve van de
gezondheidsbescherming.Daarnaast wordt voor beantwoording van de vraag welke interventies gewenst
en effectief zijn ter beheersing en bestrijding van zoönosen en voedselovergedragen
infecties gedetailleerd en kwantitatief inzicht opgebouwd in het relatieve
belang van de verschillende verspreidingsroutes en in de mogelijkheid deze
te onderbreken. Tabel 2: inzet capaciteit en middelen
preventie (in 2002) Capaciteit in fte'sPersonele kostenMateriële
kostenOntvangstenInfectieziekten93,86 977 8405 188 137 Zoönosen en voeding44,33 627 8472 696 210 Totaal138,110 605 6867 884 3462 010 38312.2.3 Het beoordelen van dossiers die worden ingediend
voor het verkrijgen van een toelating van een stof, product, geneesmiddel
of medisch hulpmiddel en het verrichten van onderzoek dat bijdraagt aan het
ontwikkelen van wettelijke richtlijnen hierinOm de schade die mogelijk wordt veroorzaakt door blootstelling aan chemische
stoffen zo veel mogelijk te voorkomen of uit te sluiten, beschikt de rijksoverheid
over verschillende instrumenten voor beleid en toezicht. Het RIVM ondersteunt
deze instrumenten door onderzoek. Verder ondersteunt het RIVM de Inspecties
bij controle in ziekenhuizen op sterilisatieprocessen, de controle op de samenstelling
van geneesmiddelen en monitoring van contaminanten in voeding. Ook is het
RIVM 24 uur per etmaal beschikbaar om ondersteuning te verlenen als zich een
probleem van enige omvang voordoet. In geval van levensbedreigende omstandigheden
zoals acute vergiftigingen kan het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum
aan het RIVM adviseren hoe te handelen. Ten slotte beschikt het RIVM over
expertise waarmee risico's van diverse aard kunnen worden ingeschat. De expertise
wordt zowel aangewend in reguliere kaders als bij calamiteiten en is gericht
op zowel de bevolking in zijn geheel als op deelpopulaties.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetVoor het verwezenlijken van deze doelstelling verricht het RIVM onderzoek
dat is gericht:– op de (mogelijke) effecten bij de mens van blootstelling aan chemische
stoffen, biotechnologische producten en straling (advisering risico-evaluatie); – op geneesmiddelen, medische hulpmiddelen en nieuwe producten die
lichaamsmaterialen bevatten (geneesmiddelen en medische hulpmiddelen);– op de ontwikkeling en verbetering van de methodologie die nodig
is voor de risicoschatting van blootstelling aan verschillende agentia of
een combinatie van agentia (methodieken/modellering risicobeoordeling);– op het boordelen van blootstellingen aan milieuverontreinigende
stoffen en de calamiteitenopvang van bijvoorbeeld milieu-incidenten (milieu
en gezondheid);– op chemische stoffen in voeding waar een gezondheidsbedreigende,
nutritieve of bioactieve werking van uitgaat (zoönosen en voeding; zie
ook de voorgaande paragraaf). Tabel 3: inzet capaciteit en middelen
stoffen en risico's (in 2002) Capaciteit in fte'sPersonele kostenMateriële
kostenOntvangsten Advisering risico-evaluatie29,92 491 4111 330 349 Geneesmiddelen en medische hulpmiddelen27,13 476 2991 316 234 Methodieken/modellering risicobeoordeling17,41 339 093773 063 Milieu en gezondheid17,41 639 793892 578 Totaal91,88 946 5964 312 2236 480 24112.2.4 Het uitvoeren en evalueren van het Rijksvaccinatieprogramma
(RVP) en het adviseren van de rijksoverheid over gewenste aanpassingenHet doel is de minister van VWS te ondersteunen in haar verantwoordelijkheid
voor de uitvoering en evaluatie van het RVP. Het betreft het beschikbaar stellen
en houden van de vaccins die in het RVP opgenomen zijn, het geven van advies
over de in het RVP op te nemen vaccins, het verbeteren van bestaande vaccins
en het evalueren van het programma. Voorstellen voor de toekomstige samenstelling
van het RVP en de noodzakelijke onderzoeksactiviteiten zijn uitgewerkt in
de notitie «Naar een vaccinatieprogramma voor Nederland in de 21e eeuw».
De aansturing van het vaccinonderzoek vindt plaats vanuit de belangen van
het RVP.De vaccinproductietaak – onder behoud van de centrale verantwoordelijkheid
van het RIVM voor de beschikbaarheid en alle kwaliteitsaspecten – is
overgedragen aan de Stichting SVM, die is gelieerd aan het RIVM. Direct uitvoerende
taken die daardoor op vaccingebied bij het RIVM zullen blijven zijn: vaccinresearch,
product- en procesontwikkeling, kwaliteitscontrole, interne vrijgifte en contract
en octrooimanagement van alle RVP-producten en van RVP afgeleide producten
en technisch-wetenschappelijke ondersteuning van SVM in de vorm van validaties.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetVoor het verwezenlijken van deze doelstelling zorgt het RIVM dat vaccins
van goede kwaliteit beschikbaar zijn voor een optimale uitvoering van het RVP. Verder doet het RIVM onderzoek naar de ontwikkeling van vaccins
die uiteindelijk zullen worden ingevoerd in het RVP. Tabel 4: overzicht levering vaccins
ten behoeve van het RVP 19992000200120022003DTP445 200458 750480 100432 050460 200DKTP780 500867 050843 500831 000840 000BMR415 420448 350466 900436 300462 000HIB808 650829 500840 300822 300830 000aK––179 600225 600222 000Totaal2 449 7702 603 6502 810 4002 747 2502 814 200 Tabel 5: inzet capaciteit en middelen
vaccins (in 2002) Capaciteit in fte'sPersonele kostenMateriële
kostenOntvangstenRijksvaccinatieprogramma83,15 601 79811 459 223 Vaccinontwikkeling41,52 799 4794 551 277 Totaal124,68 401 27816 010 50018 571 42412.2.5 Strategisch onderzoek ter ondersteuning van de
taken van het RIVM op het gebied van volksgezondheid (MAP Strategisch onderzoek
RIVM)Het MAP Strategisch onderzoek VGZ RIVM is volgens de Wet op de RIVM bedoeld
om inzichten te verwerven die nodig zijn om de primaire werkzaamheden van
het MAP Volksgezondheid adequaat uit te voeren. Het doel is het faciliteren
van een verbreding en verdieping van beleidsondersteunend onderzoek in dit
MAP. Het RIVM heeft die doelstelling geoperationaliseerd door aan te geven
dat het MAP Strategisch onderzoek RIVM ingevuld moet worden met strategisch
onderzoek in twee betekenissen:– strategisch onderzoek dat algemeen geldige (tijd en plaats) resultaten
oplevert en tegelijkertijd voorwaarden schept voor van tevoren geïdentificeerd
toegepast onderzoek;– strategisch onderzoek dat toekomstige volksgezondheids- of milieuproblematiek
adresseert die zich echter nog niet bij de opdrachtgever manifesteert.Beide betekenissen impliceren dat er vanuit het MAP Strategisch onderzoek
RIVM een continue doorstroom hoort plaats te vinden van projectresultaten
en projecten naar het MAP Volksgezondheid. Het MAP Strategisch onderzoek RIVM
hoort dus per definitie vernieuwend te zijn. Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetOm de hierboven genoemde operationele doelstellingen te realiseren, worden
de volgende onderzoeksclusters in het MAP Strategisch onderzoek ingezet:– Gezondheidstoestand en determinanten; Centraal staat onderzoek
naar genetica en public health, positieve aspecten van voeding,
preventie van chronische ziekten door leefstijlinterventies in de praktijk
en gezondheidsonderzoek.– Infectieziektebestrijding; Aandacht voor methodiekontwikkeling,
onderzoek naar pathogenese en modellering van infectieonderzoeken.– Vaccins; Het doel van het onderzoek is het faciliteren van veranderingen
op lange termijn (vaccins verbeteren en vaccins toevoegen aan het RVP) binnen
het RVP en het instandhouden van de benodigde wetenschappelijke expertise
en de infrastructuur hiervoor.– Milieu, Gezondheid en Risico's; Onderzoek van strategische aard
gericht op het invulling geven aan mogelijke effecten van externe factoren
op de gezondheid van de mens en ecosystemen. Onderzoeksthema's zijn bijvoorbeeld
milieuverontreiniging, milieurisico's, leefbaarheid, methodeontwikkeling,
ontwikkeling van medische hulpmiddelen.In onderstaande tabel is de capaciteit en inzet van middelen naar cluster
weergegeven. Tabel 6: inzet en capaciteit strategisch
onderzoek (in 2002) Capaciteit in fte'sPersonele kostenMateriële
kostenOntvangstenGezondheidstoestand en Determinanten17,81 307 4371 039 206 Infectieziektebestrijding23,81 777 3651 203 542 Vaccins31,12 057 6624 025 628 Milieu, Gezondheid en Risico's31,72 744 8381 585 564 Totaal104,47 887 3017 853 9391 660 75112.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen175 078146 116143 004142 505146 109146 128146 128        Uitgaven (totaal)175 078147 008146 413142 505146 109146 128146 1 28        Programma-uitgaven (totaal)0000000        Apparaatsuitgaven175 078147 008146 413142 505146 109146 128146 128        Ontvangsten71 42167 87971 01271 45171 02171 03271 032In bovenstaande tabel staan de totale budgettaire gevolgen ten behoeve
van het RIVM. Dit betekent dat de budgettaire gevolgen voor alle MAP's zijn
opgenomen. Als toelichting staat in onderstaande tabel een nadere uitwerking
van het jaar 2002. Tabel 7: inzet capaciteit en middelenActiviteitCapaciteit
in fte'sPersonele kostenMateriële kostenTotaalOntvangsten Totaal MAP Volksgezondheid (12.2.1–4)423,433 061 43233 235 31366 296 74528 110 944Totaal MAP Milieu (begroting VROM)355,825 748 11721 335 96247 084 07932 397 729Totaal MAP Natuur (begroting LNV)5,9371 446208 521579 9670 Totaal MAP Strategisch Onderzoek192,914 051 28113 487 34927 538 6299 306 403– Volksgezondheid 2–12.2.5– 104,4– 7 887 299– 7 853 939– 15 741 240– 1 660 751– Milieu (begroting VROM)– 88,5– 6 163 978– 5 633 408– 11 797 388– 7 645 652Totaal MAP's978,073 232 27868 267 146141 499 41769 815 074NOP003 716 0063 716 0060 Overige kosten/ontvangsten001 197 2111 197 2111 196 990Totaal generaal978,073 232 27873 180 366146 412 64471 012 06612.4 BudgetflexibiliteitDe op dit beleidsartikel verantwoorde budgetten betreffen uitsluitend
apparaatuitgaven. Hiervoor worden de kasbudgetten voor 100% als verplicht
beschouwd. Daarmee is de budgetflexibiliteit gelijk aan 0.12.5 Groeiparagraaf VBTBIn april 2001 heeft het kabinet ingestemd met de conclusies van het rapport
over het IBO-onderzoek naar de bedrijfsvoering en positionering van het RIVM.
In het te doorlopen traject staan twee onderwerpen centraal: ten eerste het
invoeren van een agentschapstatus voor het RIVM inclusief de overgang naar
een baten-lastenstelsel, en ten tweede het komen tot een transparante verhouding
tussen de primaire opdrachtgevers van het RIVM, de hiervoor genoemde drie
ministeries, en het RIVM als opdrachtnemer, waarbij ook de rol van het ministerie
van VWS als eigenaar van het RIVM herijkt wordt.In het traject, dat onder meer gericht is op het verhelderen van de aansturing
van het RIVM, wordt een verdere differentiatie van de verschillende onderzoeksactiviteiten
nagestreefd. Hierbij is geadviseerd het sturingsmodel van het RIVM resultaatgericht
vorm te geven (op output en kosten). In dit kader zullen prestatiegegevens
ontwikkeld moeten worden. Het RIVM verwacht in het jaar 2002 hiertoe een aanzet
te kunnen doen. Het is echter te vroeg om in dit beleidsartikel een indicatie
van de prestatiegegevens op te nemen. De bedrijfsmatige wijze van werken,
waar het RIVM in het agentschaptraject verder aan zal werken, zal leiden tot
het preciezer definiëren van de prestatiegegevens. Het agentschaptraject
voorziet in het kunnen proefdraaien vanaf 1 januari 2003 en een definitieve
invoering met ingang van 1 januari 2004.De kosten van het agentschaptraject zijn voor 2002 naar verwachting € 1,6
mln. en worden door het RIVM opgebracht. Dit heeft tot gevolg dat de inhoudelijke
ambities van de opdrachtgevers en daarmee het RIVM voor de duur van het traject
getemperd moeten worden.Op het terrein van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu bestaan
geen concrete voornemens voor evaluaties, hetgeen niet wegneemt
dat de agentschapsvorming gepaard gaat met een gedegen analyse van doelen
en taken en de wijze waarop deze worden georganiseerd. Voor meer informatie
over programmering van evaluatieonderzoek wordt verwezen naar de bedrijfsvoeringsparagraaf.
In de bedrijfsvoeringsparagraaf is tevens aangegeven op welke wijze wij aandacht
besteden aan derdeninformatie en de betrouwbaarheid van beleidsinformatie. BELEIDSARTIKEL 13: RIJKSBIJDRAGE VOLKSGEZONDHEID13.1 Algemene beleidsdoelstellingHet medebekostigen van sociale verzekeringen uit de
schatkist met als doel de premiedruk van deze verzekeringen binnen maatschappelijk
gewenste grenzen te houden.De algemene doelstelling van de rijksbijdrage op de VWS-begroting moet
in samenhang met het inkomensbeleid van het Rijk worden bezien. Door de rijksbijdrage
kan de kostendekkende premie lager worden vastgesteld, dan zonder deze rijksbijdrage
mogelijk zou zijn. In die zin is de rijksbijdrage eerder een middel dan een
doel van beleid. De minister van SZW is primair verantwoordelijk voor inkomenspolitiek
(koopkrachtontwikkeling). Voor een toelichting op de doelstellingen van het
inkomensbeleid verwijzen we naar de Sociale Nota. De rijksbijdrage dient mede
ter financiering van het VWS-beleid op het terrein van de volksgezondheid
en zorg. De doelstellingen van het VWS-beleid in dit kader staan beschreven
in de Zorgnota.13.2 Operationele beleidsdoelstellingen13.2.1 Gedeeltelijke dekking van de uitgaven aan de ziektekostenverzekeringVoor het verwezenlijken van deze doelstelling wordt een rijksbijdrage
in de Algemene Kas van de ziekenfondsverzekering (ZFW) gestort. Tabel 1: percent punten dat de premiepercentages
hoger zou zijn zonder rijksbijdrage (totaal werkgevers- en werknemersbijdrage)20002001200220032004200520061,741,781,741,771,771,771,77Bron: VWS13.2.2 Gedeeltelijke dekking van de uitgaven aan de Algemene
Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ)De uitgaven die op dit onderdeel worden geraamd, hebben betrekking op
de bijdrage die het Rijk verleent aan het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten
om de grondslagverkleining te compenseren die optreedt als gevolg van de invoering
van het nieuwe belastingstelsel op 1 januari 2001. Door de herziening van
het belastingstelsel versmalt de grondslag voor de premieheffing bij de volksverzekeringen,
waaronder de AWBZ. Dit is onder andere een gevolg van de introductie van de
zogenoemde heffingskortingen in het belastingstelsel. Om de fondsen voor de
hieruit voortvloeiende premiederving te compenseren, wordt een bijdrage in
de kosten van kortingen (bikk) ingevoerd. Tabel 2: percent punten dat de premiepercentages
hoger zou zijn zonder bikk2000200120022003200420052006–1,131,121,461,441,441,44Bron: VWS13.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen3 080 5044 854 4195 565 0965 651 7335 740 7335 833 7335 928 732        Uitgaven (totaal)3 080 5044 854 4195 565 0965 651 7335 740 7335 833 7335 928 732        Programma-uitgaven (totaal)3 080 5044 854 4195 565 0965 651 7335 740 7335 833 7335 928 732– Gedeeltelijke dekking uitgaven ziekenfondsverzekering  3 174 0963 174 7333 174 7333 174 7333 174 733– Gedeeltelijke dekking uitgaven AWBZ  2 391 0002 477 0002 566 0002 659 0002 754 000        Apparaatsuitgaven0000000        Ontvangsten000000013.4 BudgetflexibiliteitIeder jaar wordt de hoogte van de bijdrage van het Rijk in de kosten van
de uitvoering van de Ziekenfondswet vastgesteld. De hoogte van de premieheffing
voor de ziekenfondsverzekering wordt mede op basis van deze bijdrage bepaald.
De uitgaven voor 2002 zijn na vaststelling van de bijdrage voor 100% verplicht.
Voor de jaren daarna bestaat formeel geen verplichting. De hoogte van de uitgaven
voor de bijdrage in de kosten van kortingen (bikk) worden bepaald in de Wet
Financiering Volksverzekeringen, op basis van formules die de bijdrage koppelen
aan de hoogte van de heffingskortingen en het aandeel van de heffingskortingen
dat neerslaat in de AWBZ. Hiermee zijn de bedragen voor alle jaren voor 100%
verplicht. BELEIDSARTIKEL 14: ALGEMEEN14.1 AlgemeenOnder dit beleidsartikel vallen uitgaven die niet specifiek aan een van
de beleidsdoelstellingen uit de beleidsartikelen zijn toe te rekenen. Het
gaat hierbij om departementsbrede programma- en departementsbrede apparaatuitgaven.14.2 Operationele doelstellingen14.2.1 Het bevorderen van internationale samenwerking
op beleidsterreinen van VWSDe belangrijkste doelstelling van de internationale samenwerking op VWS-terrein
is het beïnvloeden van en bijdragen aan afspraken en richtlijnen in internationale
verbanden, met name de Europese Unie, de Raad van Europa, de Wereldgezondheidsorganisatie
(WHO) en de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO).
Daarnaast is het van belang actief gebruik te maken van de kennis aanwezig
bij deze internationale organisaties en deze informatie bij de eigen beleidsontwikkeling
te betrekken.Onze betrokkenheid bij de Europese Unie is zeer groot. Zo is circa een
kwart van alle EG-regelgeving ter voltooiing van de interne markt een aangelegenheid
van VWS. Te denken valt hierbij aan EG-regelgeving op het terrein van geneesmiddelen,
medische hulpmiddelen, bloedveiligheid, weefsels en organen van menselijke
oorsprong, voedselveiligheid, tabaksproducten, cosmetica, gevaarlijke stoffen,
speelgoed, destructie dierlijk afval, diploma's van artsen en verpleegkundigen,
en sociale ziektekostenverzekeringen. Ook is VWS betrokken bij allerlei actieprogramma's
zoals inzake de preventie van drugsverslaving; AIDS en andere overdraagbare
ziekten; zeldzame ziekten; gezondheidsmonitoring; jeugd; sociale uitsluiting
en kaderprogramma onderzoek en technologische ontwikkeling. Ook heeft de EU
door uitspraken van het Europese Hof van Justitie raakvlakken met het beleid
van VWS, zoals bijv. het Bosman-arrest in verband met het vrij verkeer van
sporters en de arresten Kohll-Decker alsmede het arrest Smits/Peerbooms in
verband met het stelsel van ziektekostenverzekeringen. De Europese regelgeving
biedt directe kansen voor in Nederland gewenst beleid ter bescherming van
de volksgezondheid (bijvoorbeeld op het terrein van voedselveiligheid en de
veiligheid van bloed, organen en weefsels) of ter bevordering van het vrije
verkeer van personen (bijvoorbeeld bij onderlinge aanpassing van diploma's
van medische beroepsbeoefenaren). Anderzijds kan de Europese regelgeving ook
bedreigingen voor de nationale verworvenheden en beleidslijnen inhouden. Soms
betekent de overheveling van bevoegdheden naar de EU ook dat de eigen beleidwensen
(ten dele) niet gerealiseerd kunnen worden. Het is in ons belang om zo vroeg
mogelijk in te spelen op de kansen en bedreigingen van Europese ontwikkelingen
op VWS-terrein.De samenwerking in het kader van de Raad van Europa strekt zich eveneens
uit over vele VWS-terreinen. De Raad maakt samenwerking mogelijk op terreinen
die in verband met het subsidiarititeitsprincipe niet door de EU behandeld
kunnen worden of die nog niet rijp zijn voor Europese integratie (waarop de
EU zich richt). Van de voor VWS-relevante terreinen kunnen genoemd worden
de kwaliteit en veiligheid van bloed en bloedproducten; de kwaliteit
en veiligheid van humane organen weefsels, en cellen; xenotransplantatie;
patiëntenrechten; de classificatie van geneesmiddelen (Pharmacopee);
drugs («Pompidougroep»); sociale cohesie, gehandicaptenbeleid,
jeugd; en sport. Ook is de Raad actief op het terrein van de medische ethiek.
Het beleidsdoel van onze samenwerking op dit gebied is het bevorderen van
de totstandkoming van internationale afspraken op medisch-ethisch terrein
alsmede de integratie van internationale afspraken in nationaal beleid. Binnen
de Raad van Europa wordt deelgenomen aan het Steering Committee on Bioethics
waar thans de volgende protocollen in voorbereiding zijn ter verdere uitwerking
van het Verdrag inzake Rechten van de mens en biogeneeskunde: Protocol inzake
Transplantatie; Protocol inzake Medisch-Wetenschappelijk Onderzoek; Protocol
inzake Genetica; en Protocol inzake Embryos.De inzet bij de samenwerking in het kader van WHO, die in nauw overleg
met de Minister voor Ontwikkelingssamenwerking plaats vindt, is drieërlei.
In de eerste plaats steun verlenen aan de initiatieven van de nieuwe Directeur-Generaal
van de WHO, dr. Brundlandt, om de WHO als leidende internationale organisatie
op het gebied van de volksgezondheid een hoog aanzien te geven en aan haar
maatregelen gericht op een herprioritering van taken en een aanpassing van
de organisatie en werkwijzen van de WHO. In de tweede plaats beïnvloeden
van WHO-standpunten op voor Nederland belangrijke terreinen zoals de totstandkoming
van een Framework Convention on Tobacco Control, geneesmiddelen (bijv. grondstoffen
voor farmaceutische producten; toegang tot essentiële geneesmiddelen
voor ontwikkelingslanden), infectieziekten, medische ethiek (bijv. klonen
van mensen), en de verbetering van de methodologie om de prestaties van gezondheidssystemen
te meten (naar aanleiding van het World Health Report 2001 over Health Systems
Performance). In de derde plaats kan de WHO beschouwd worden als een «Center
of Excellence», dat over veel kennis, technische expertise en netwerken
beschikt, waarvan actief gebruik gemaakt moet worden.De samenwerking in het kader van de OESO concentreert zich wat VWS betreft
op een drietal terreinen: biotechnologie (inclusief voedselveiligheid, xenotransplantatie),
ontwikkeling van sociale indicatoren en vergelijking van zorgstelsels. Op
laatstgenoemde terrein verdienen twee activiteiten bijzondere aandacht. De
eerste is een internationale vergelijking van zorgstelsels, van zorggebruik
en van kosten die mede door expertise vanuit VWS wordt uitgevoerd en in de
fase van afronding is. In de tweede plaats heeft de OESO – mede op initiatief
van Nederland – besloten tot een «horizontal health programme»,
dat de activiteiten van meerdere directies binnen de OESO-organisatie op het
gebied van de gezondheidszorg in samenhang brengt. Een belangrijke activiteit
in dit kader is een bijdrage te leveren aan de verbetering van de methodologie
voor het meten van prestaties van gezondheidszorgsystemen; hierbij wordt nauw
samengewerkt met de WHO. Voor dit «horizontale» programma is een
Stuurgroep in het leven geroepen waarvan VWS de eerste voorzitter heeft geleverd.
Naar verwachting zullen de OESO-aktiviteiten op het gebied van de gezondheidszorg
interessant vergelijkingsmateriaal over zorgstelsels opleveren.Behalve in multilateraal kader vindt ook samenwerking plaats in bilateraal
kader. Prioriteit wordt daarbij gegeven aan de buurlanden en voorts aan de
landen van Midden- en Oost-Europa, in het bijzonder de nieuwe toetreders tot
de EU. Onze inspanningen vinden plaats in het kader van het
bilaterale ondersteuningsprogramma's van de regering met betrekking tot Midden-
en Oost Europese landen (MATRA-programma, Pre-accessieprogramma).Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Overleg:– Deelname aan internationaal overleg van VWS-bewindslieden en ambtenaren.– Gestructureerd overleg met het veld van gezondheid, zorg en welzijn
voor de inbreng van hun expertise bij de voorbereiding van Nederlandse standpuntbepaling
in het internationaal overleg.b. Subsidiëring. Subsidiëring van
activiteiten en projecten voor internationale, multilaterale en bilaterale
samenwerking.c. Inzet van VWS-attache's bij de PV-EU te Brussel, de PV-VN te Geneve,
de PV-OESO, en de Nederlandse ambassade in Parijs en Washington.d. Detachering van VWS-medewerkers bij internationale organisaties.e. Informatievoorziening: Het instandhouden
en verbeteren van een systeem van informatievoorziening dat relevante ontwikkelingen
bij internationale organisaties, zowel analoog als digitaal, opspoort, ontsluit,
toegankelijk maakt en beschikbaar stelt, dat voorziet in het beschikbaar stellen
van informatie over internationale activiteiten van VWS richting het veld
en onze ambassades en zusterministeries in het buitenland.14.2.2 Het bevorderen van informatiebeleid in de zorgHet informatiebeleid in de zorg strekt zich uit over de volgende drie
niveaus.1. De kwaliteit van de informatie die gebruikt wordt bij de hulpverlening
aan een patiënt of cliënt (behandelinformatie). De hoofddoelstelling
is het scheppen van de randvoorwaarden voor het realiseren van een landelijk
toegankelijk transmuraal Elektronisch Patiënten Dossier (EPD). Deze doelstelling
is uitgewerkt in de Beleidsbrief en actieplan ICT in de zorg (TK 2000–2001,
27 529, nr. 1, 28 november 2000).2. Het verbeteren van de kwaliteit van en de toegang tot informatie over
gezondheid en zorg voor de (potentiële) zorgvrager. Als zwaartepunt is
gekozen voor het realiseren van een portalsite op internet waarin de voor
de burger beschikbare informatie over gezondheid en ziekte, over de zorg en
het zorgstelsel toegankelijk wordt gemaakt. Deze aanpak is toegelicht in het
kabinetstandpunt over het advies «Patiënt en Internet» van
de Raad voor Volksgezondheid (RVZ) (TK 2000–2001, 27 400 XVI, nr.
13).3. Het verbeteren van de beleidsinformatie over de zorg en het gevoerde
beleid. Hoewel de afgelopen jaren hierin al veel is geïnvesteerd, heeft
VBTB geleid tot het opnieuw overdenken van de relatie met de kennisinstellingen
en van de wijze waarop de Kamer over ontwikkelingen op het terrein van zorg
en welzijn wordt geïnformeerd. Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezeta. ICT-platvorm in de zorg: Op bestuurlijk
niveau is het zorgbrede ICT-platform in de zorg (IPZorg) gerealiseerd. Hierin
zijn aanbieders, beroepsbeoefenaren, patiëntenvertegenwoordigers en verzekeraars
naast de ministeries van EZ en VWS vertegenwoordigd. Dit overleg treedt op
als afstemmingsoverleg bij de realisatie van het zorgbrede Elektronisch Patiënten
Dossier (EPD). Dit structurerende overleg zal in 2002, mogelijk
in een iets andere vorm, worden gecontinueerd. Ter ondersteuning van de realisatie
van het EPD worden activiteiten op het terrein van standaardisatie gefinancierd.
Ook het verdere ontwerp en het testen van de noodzakelijke infrastructuur
en van de informatiestructuur worden financieel ondersteund. Eind 2002 moet
er zo veel kennis en ervaring zijn gegenereerd dat vanaf 2003 in grote delen
van de zorg een EPD kan worden ingevoerd.b. Portalsite: Inmiddels wordt in gezamenlijk
overleg met een aantal instellingskoepels, beroepsorganisaties en organisaties
van patiënten en van zorgverzekeraars gewerkt aan het realiseren van
de eerste versie van een portalsite aan eind van 2001. In 2002 zullen zowel
het draagvlak voor de portalsite (de deelnemende organisaties) als de omvang
van de beschikbare data worden uitgebreid. Eind 2002 moet via de portalsite
betrouwbare informatie beschikbaar zijn over gezondheidsbevordering en ziektepreventie,
over de meest voorkomende ziektebeelden en handicaps en de mogelijkheden van
behandeling, over het aanbod en de wachtlijsten en -tijden van ten minste
50% van de instellingen voor intra- en extramurale zorg en over de organisatie
van de zorg (het zorgstelsel). Ook zal dan overeenstemming moeten zijn bereikt
over de wijze waarop de kwaliteitsborging van de aangeboden informatie kenbaar
wordt gemaakt aan de burger die de portalsite bezoekt.c. Beleidsinformatie: Enerzijds wordt gewerkt
aan het stroomlijnen en beter vergelijkbaar maken van de beschikbare informatie,
bijvoorbeeld doordat met het CBS wordt samengewerkt bij het ontwikkelen van
een verbeterde standaard bedrijfsindeling (SBI) of doordat aansluiting wordt
gezocht bij het in oprichting zijnde Basis Bedrijven Register. Hier wordt
aangesloten bij het BZK-project «Stroomlijning Basisgegevens».
Anderzijds zijn en worden met sectorale kennisinstellingen afspraken gemaakt
over het geordend presenteren van de voor hen toegankelijke informatie over
de verschillende zorg- en welzijnssectoren, onder andere in de primair voor
de Kamer bedoelde «brancherapporten nieuwe stijl». Zie hiervoor
het plan van aanpak informatievoorziening in de zorg (TK 2000–2001,
26 573, nr. 57). In 2001 verschijnt de eerste proeve van de «brancherapporten
nieuwe stijl», op termijn moeten deze rapportages een breed beeld geven
van de situatie en ontwikkeling in de verschillende sectoren.14.2.3 Project indicatiestelling: Zowel op regionaal als
op landelijk niveau acties ondernemen die leiden tot een meer professionele
en kwalitatief verantwoorde indicatiestellingDe modernisering van de AWBZ is erop gericht om het in essentie aanbodgestuurde
systeem om te bouwen tot een systeem dat in essentie vraaggestuurd is. Als
de vraag het vertrekpunt vormt voor de sturing van de zorg, dan zal de zorgvraag
breed en integraal geïndiceerd moeten worden. Dit betekent dat de bestaande
RIO's moeten uitgroeien tot brede en integraal werkende indicatieorganen voor
de AWBZ, voor de Wvg en voor wonen en welzijn.Het project Robuuste RIO's richt zich op de verbetering van de indicatiestelling
(scholing, verbetering van indicatieformulieren), de kwaliteit van de bedrijfsvoering
van de RIO's(bedrijfsprocessen, informatisering, benchmarking), en verbreding
en opschaling van de RIO's. Instrumenten die voor het verwezenlijken van deze doelstelling
worden ingezetGemeenten, die verantwoordelijk zijn voor het oprichten van RIO's ontvangen
een uitkering op basis van concrete resultaatafspraken met VWS. Daarnaast
loopt er aantal landelijke trajecten gericht op scholing, uniformering van
de indicatiestelling en benchmarking. Het project wordt uitgevoerd in samenwerking
met de Vereniging Nederlandse Gemeenten en de Landelijke Vereniging van Indicatieorganen.14.2.4 Project modernisering care: Het vervangen van aanbodsturing
door vraagsturing om de keuzevrijheid en zeggenschap van de verzekerden te
vergrotenDoelstelling van de Modernisering AWBZ (nota «Zicht op Zorg»,
juni 1999) is de keuzevrijheid en zeggenschap van de verzekerden te vergroten
en het verzekeringskarakter van de AWBZ te herstellen. Een verzekerde die
beschikt over een geldige indicatie dient binnen een redelijke termijn de
geïndiceerde zorg te krijgen. De omslag van aanbodsturing naar vraagsturing
krijgt onder meer vorm door de invoering van persoonsgebonden bekostiging
en de verruiming van het zorgaanbod, zodat de klant ook iets te kiezen heeft.
Daartoe wordt de subsidieregeling PGB aangepast. Doel is de subsidieregeling
te ontschotten en te baseren op functionele categorieën die AWBZ-breed
gelden. Daarnaast zal de uitvoering worden vereenvoudigd, waardoor de lasten
voor zowel klant als uitvoeringsorganisatie worden beperkt. Bij de verruiming
van het zorgaanbod gaat het enerzijds om de mogelijkheid dat toegelaten aanbieders
ook in andere AWBZ-sectoren zorg kunnen leveren, anderzijds om het toelaten
van nieuwe aanbieders.Voorwaarde voor de invoering van de nieuwe PGB-regeling is onder meer
het op functionele leest schoeien van de indicatiestelling. Een andere voorwaarde
is de opbouw van een AWBZ-brede zorgregistratie. De Modernisering AWBZ is
door de Tweede Kamer aangemerkt als groot project.Instrumenten die voor de verwenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Subsidiëring. Subsidies voor de opzet
van een AWBZ-brede zorgregistratie en voor kwaliteitsverbetering van de indicatiestelling.
Subdidies worden verstrekt aan verzekeraars/zorgkantoren en gemeenten. Zie
ook 14.2.3.b. Onderzoek. Onderzoeken, experimenten en
monitoring rond indicatiestelling en traject vraagsturing en modernisering
PGB.c. Stimulering koplopers. Faciliterings- en
stimuleringsprogramma voor regio's die als «koploper» kunnen worden
aangemerkt o.m. middels organiseren (regionele) conferenties en site op internet
(www.opkopzorg.nl).d. Communicatie. Communicatie vindt plaats
door onder meer de Nieuwsbrief modernisering AWBZ. 14.2.5 Project Stelselherziening: Informatie verzamelen
op basis waarvan gefundeerde keuzes kunnen worden gemaakt voor de inrichting
van (delen van) het verzekeringsstelsel en de sturing van de zorgDe moderniseringsprojecten voor cure en care en de vernieuwing van het
verzekeringsstelsel vormen het hart van de Beleidsagenda 2002. De projecten
voor cure en care zijn toegelicht in paragraaf 2.2.3 respectievelijk 14.2.4.
Gemeenschappelijk veranderingsthema in de vernieuwingsoperaties is meer flexibiliteit,
klantgerichtheid en innovatief vermogen, te bereiken door meer ruimte voor
partijen in de organisatie en uitvoering van de zorg. Die ruimte komt tot
stand in een geleidelijk proces, waarbij de overheid er op toeziet dat publieke
belangen als toegankelijkheid, betaalbaarheid, kwaliteit en solidariteit geborgd
blijven. In de nota «Vraag aan bod», die op 6 juli 2001 aan de
Tweede Kamer is verstuurd, zijn in een indicatieve beleidsagenda de twee sporen
geschetst waarlangs de noodzakelijke vernieuwing van het zorgstelsel verloopt.
Het eerste spoor betreft de veranderingen in de sturing van de zorg. Langs
het tweede spoor verlopen de aanpassingen in het verzekeringstelsel die noodzakelijk
zijn voor de realisatie van de verandering in de sturing. Wij achten het noodzakelijk
dat beide sporen in nauwe samenhang verder worden ontwikkeld.Instrumenten die voor de verwezenlijking van de doelstelling
worden ingezetOnderzoek.– Onderzoek en monitoring in het kader van de vormgeving van vernieuwingen
in sturing en verzekeringsstelsel. Om bij het begin van de volgende regeerperiode
concrete stappen te kunnen zetten dient een aantal van de in «Vraag
aan bod» opgenomen thema's van een verdere uitwerking te worden voorzien.
Onder andere gaat het daarbij om de inhoud en vormgeving van het marktmeesterschap
in relatie tot het mededingingstoezicht, verbetering van de informatievoorziening
en deelmarktspecifieke onderzoeken. De invulling van de kabinetsvoornemens
met betrekking tot functionele pakketomschrijving, preferred provider arrangementen
en collectieve contracten behoeft nader onderzoek. Op het terrein van de financiering
zal nader onderzoek plaatsvinden naar de premiestructuur, de vormgeving van
eigen betalingen, fiscale compensatiemogelijkheden en systemen van risicoverevening
tussen verzekeraars.– Onderzoek naar knelpunten, analyse van mogelijke wijzigingen en
evaluatie van genomen maatregelen in het onderhoud van het verzekeringsstelsel
en het sturingsmodel van de zorg. Hierin passen ook de (jaarlijkse) opdrachten
tot onderzoek naar verschillende onderdelen van het verzekeringsstelsel of
het sturingsmodel van de zorg. Deze vinden plaats in het kader van onderhoudswerkzaamheden
gericht op het wegnemen van kleinere knelpunten of aanpassingen aan gewijzigde
maatschappelijke omstandigheden. Ook evaluaties van (beperkte) wijzigingen
in het stelsel en de sturing van de zorg vallen hieronder. 14.2.6 Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP): Het geven
van een samenhangende beschrijving van de situatie op sociaal en cultureel
terreinHet SCP is een wetenschappelijk instituut dat zelfstandig onderzoek doet
en op basis hiervan gevraagd en ongevraagd adviezen uitbrengt. Het SCP staat
als wetenschappelijk instituut ten dienste van het hele overheidsbeleid. Formeel
valt het onder de verantwoordelijkheid van de minister van VWS, de coördinerend
minister voor het sociaal en cultureel beleid. De taken van het SCP zijn:– Het beschrijven en analyseren van de huidige en toekomstige sociale
en culturele ontwikkelingen in Nederland en het periodiek hierover rapporteren
aan het kabinet, de Tweede Kamer, de departementen en het algemene publiek.– Het analyseren van sociale en culturele problemen, het opsporen
van oorzaken en gevolgen en het op basis hiervan bijdragen aan verantwoorde
beleidskeuzen.– Het beschrijven en analyseren van beleidsprocessen en -resultaten
en het evalueren hiervan aan de hand van algemene beleidsprincipes en specifieke
beleidsdoelstellingen.Tot de permanente activiteiten van het SCP behoort het vervaardigen van
het tweejaarlijkse Sociaal en Cultureel Rapport (SCR), de Sociale Staat van
Nederland (SSN, voorheen Sociale en Culturele Verkenningen), rapportages over
specifieke bevolkingscategorieën en beleidsthema's en het vierjaarlijkse
Memorandum Quartaire Sector.Eens per twee jaar legt het SCP zijn activiteiten vast in het Werkprogramma
SCP. Dit Werkprogramma bevat telkens de planning voor de komende twee jaar.
Het programma wordt onder meer besproken in het Begeleidingscollege SCP. Dat
fungeert als adviesorgaan en wordt gevormd door vertegenwoordigers van de
betrokken ministeries, de planbureaus, het CBS, de KNAW, het IPO, de VNG en
de wetenschappelijke bureaus van de grote politieke partijen. Het werkprogramma
wordt vervolgens besproken in de Commissie Sociaal en Cultureel Beleid (CSCB)
en ten slotte voorgelegd aan de Raad voor het Sociaal en Cultureel Beleid
(RSCB). Nadat de betrokkenen zijn gehoord, stelt de minister van VWS het Werkprogramma
uiteindelijk vast.Het Werkprogramma 2002–2003 wordt in het laatste kwartaal van 2001
vastgesteld, zodat nog geen precieze planning van de werkzaamheden kan worden
gepresenteerd. Gezien de grote mate van continuïteit en de doorloop van
het werkprogramma 2000–2001 zullen de volgende periodieke rapportages
naar verwachting in het werkprogramma worden opgenomen: SCR 2002 en SSN, rapportages
over minderheden, gehandicapten en jeugd, armoedemonitor, emancipatiemonitor,
(vrije)tijdsbesteding in Nederland, sportmonitor en monitor lokaal sociaal
beleid.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezeta. Onderzoek. Het verrichten van wetenschappelijk
onderzoek en het publiceren daarover.b. Diverse werkzaamheden. Dit houdt in: surveys
uitvoeren, modellen ontwikkelen, presentaties houden en artikelen publiceren,
deelname aan commissies, adviesorganen en werkgroepen. Tabel 1: prestatiegegevens 2002OutputInputkosten(x € 1000) (uren wetenschappelijk onderzoek)   a. Rapporten en adviezen (25 rapporten)54 000
uur5 151,8 b. Surveys en modellen5 500 uur524,6c. Presentaties/artikelen6 000 uur572,7d. Commissiewerkzaamheden2 500 uur238,7Totaal68 000 uur6 487,714.2.7 Raad voor maatschappelijke ontwikkeling (RMO):
Het adviseren over algemene maatschappelijke ontwikkelingenDe RMO richt zich primair op de gevolgen van maatschappelijke ontwikkelingen
voor beleidsontwikkeling, voorzover deze van invloed zijn op de participatie
van burgers in de samenleving en de stabiliteit van de samenleving.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetDe RMO verzorgt adviezen op verzoek van het kabinet, dat jaarlijks een
adviesprogramma vaststelt. Daarnaast kan zowel de Eerste als de Tweede Kamer
verzoeken om een advies en kan de RMO ook op eigen initiatief advies uitbrengen.
Het werkprogramma voor het jaar 2002 is nog niet vastgesteld, want het wordt
voor de begrotingsbehandeling aangeboden aan de Tweede Kamer. Voor het jaar
2001 is gekozen voor een drietal thema's:• Burn-out. Een verkennend en signalerend advies over de sociologische
verklaringen van burn-out en aanbevelingen daarover voor het beleid.• Besturingsparadigma's voor eigen verantwoordelijkheid. Wat zijn
effectieve sturingsmodellen, waarmee wordt een maximum aan eigen verantwoordelijkheid
bevorderd binnen strikte randvoorwaarden.• Community care. Welke maatschappelijke condities zijn nodig om
community care succesvol te laten zijn, hoe is de aansturing op de middellange
en lange termijn, hoe zijn de verantwoordelijkheden verdeeld in binnenlands
bestuur en tussen publieke en private actoren, hoe krijgt de relatie tussen
community care en geïnstitutionaliseerde voorzieningen vorm, wie is verantwoordelijk
voor sturing van het zorgnetwerk en wat valt er te leren van ervaringen uit
het buitenland.De effecten staan in het jaarverslag VWS. Hierin wordt aangegeven:– het aantal gerealiseerde adviezen;– tot welke besluitvorming en acties een advies heeft geleid;– of er buiten het reguliere adviesprogramma adviesaanvragen in
behandeling zijn genomen.Daarnaast brengt de RMO een eigen jaarverslag uit waarin gerealiseerde
activiteiten en producten uitgebreid worden toegelicht. 14.2.8 Raad voor de Volksgezondheid en Zorg (RVZ): Het
adviseren over zorgthema's en volksgezondheidDe RVZ heeft tot taak een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van
een visie en strategische beleidskeuzen op het terrein van volksgezondheid
en zorg.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetDe RVZ verzorgt adviezen op verzoek van het kabinet, dat jaarlijks een
adviesprogramma vaststelt. Daarnaast kan zowel de Eerste als de Tweede Kamer
verzoeken om advies en kan de RVZ ook op eigen initiatief advies uitbrengen.Voor het werkprogramma 2001–2002 concentreren de adviezen van de
RVZ zich rond drie thema's:• Eigen verantwoordelijkheid van de burger. Hierbij staat de vraag
centraal hoe we omgaan met beter geïnformeerde, mondige en welvarende
burgers in relatie tot beperkte middelen voor gezondheidszorg in een systeem
van publiek/private samenwerking. Ook de biowetenschappelijke ontwikkeling
is relevant.• Gezondheidsbevordering/public health. Hierin staat centraal de
relatie tussen volksgezondheid en zorg en de invloed van technologische ontwikkelingen,
zoals ICT.• Gevolgen externe ontwikkelingen voor de zorg. Centraal staat de
opgave om de zorg meer in de samenleving te organiseren, maar ook de vraag
of winstoogmerk in de zorg toelaatbaar is.Voor 2002 zijn, vooruitlopend op een nieuw werkprogramma, op dit moment
vijf gevraagde adviezen geprogrammeerd. De effecten worden weergegeven in
het jaarverslag VWS. Hierin wordt aangegeven:– het aantal gerealiseerde adviezen;– tot welke besluitvorming en acties een advies heeft geleid;– of er buiten het reguliere adviesprogramma adviesaanvragen in
behandeling zijn genomen.Daarnaast brengt de RVZ een eigen jaarverslag uit, waarin gerealiseerde
activiteiten en producten uitgebreid worden toegelicht. In 2002 publiceert
de RVZ een eigen trendanalyse.14.2.9 Gezondheidsraad (GR): Het adviseren over de stand
van de wetenschap ten aanzien van vraagstukken op het gebied van de volksgezondheidDe Gezondheidsraad heeft tot taak de ministers en de beide Kamers der
Staten-Generaal voor te lichten over de stand van wetenschap in vraagstukken
op het gebied van de volksgezondheid. De taakopdracht strekt zich ook uit
tot het signaleren van ontwikkelingen die voor het overheidsbelang relevant
zijn.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetDe Gezondheidsraad brengt gevraagd en ongevraagd advies uit. Steeds zijn
er circa 35 commissies en beraadsgroepen actief met het opstellen van adviezen.
In de advisering worden zowel leden van de Gezondheidsraad als andere deskundigen
betrokken (circa 450 personen). Het werkterrein van de Gezondheidsraad omvat de volgende onderwerpen:
geneeskunde, gezondheidszorg, milieuhygiëne, voeding, arbeidshygiëne
en leefomstandigheden.Het Werkprogramma 2002, dat in september 2001 door de minister zal worden
vastgesteld, beschrijft de onderwerpen voor 2002. De volgorde waarin nieuwe
onderwerpen ter hand worden genomen, hangt af van de prioriteiten die door
de bewindslieden zijn gesteld en van de capaciteit die binnen het secretariaat
beschikbaar komt voor de voltooiing van lopende projecten. Door onvoorziene
adviesaanvragen kunnen eerder gestelde prioriteiten veranderen.De effecten worden weergegeven in het jaarverslag VWS. Hierin wordt aangegeven:– het aantal gerealiseerde adviezen;– tot welke besluitvorming en acties een advies heeft geleid;– of er buiten het reguliere adviesprogramma adviesaanvragen in
behandeling zijn genomen.Daarnaast brengt de GR een eigen jaarverslag uit waarin gerealiseerde
activiteiten en producten uitgebreid worden toegelicht.14.2.10 Raad voor Gezondheidsonderzoek (RGO): Het adviseren
over zorgthema's en volksgezondheidsaspectenDe RGO is een van de vijf sectorraden en heeft tot taak de ministers van
VWS, OCenW en EZ te adviseren over prioriteiten in het gezondheidsonderzoek,
de daarbij behorende kennisinfrastructuur en de technologieontwikkeling in
de gezondheidssector.Instrumenten die voor de verwezenlijking van deze doelstelling
worden ingezetDe RGO brengt adviezen uit op verzoek van de betrokken ministers, die
daartoe jaarlijks het werkprogramma van de Raad vaststellen. Daarnaast kan
de RGO uit eigen beweging voorstellen doen op basis van de het door de ministers
vastgestelde beleid. Voor 2002 en 2003 worden adviezen verwacht voor de volgende
thema's:– Technologische innovatie en gezondheidsonderzoek.– Public health: advies Kennisinfrastructuur.– Onderzoek Infectieziekten.– Onderzoek Genomics.– Onderzoek Traumazorg.– Onderzoek Arbeid en Gezondheid.– Onderzoek Fysiotherapie.– Programmering studie Allochtonen en gezondheid.– Programmering studie Forensische psychiatrie.Daarnaast verzorgt de RGO in 2001 en 2002 het secretariaat van het Platform
Health Technology Assessment, dat zich bezighoudt met voorstellen over de
richting en programmering van HTA-onderzoek.De effecten worden weergegeven in het jaarverslag VWS. Hierin wordt aangegeven:– het aantal gerealiseerde adviezen;– tot welke besluitvorming en acties een advies heeft geleid; – of er buiten het reguliere adviesprogramma adviesaanvragen in
behandeling zijn genomen.Daarnaast brengt de RGO een eigen jaarverslag uit waarin gerealiseerde
activiteiten en producten worden toegelicht.14.2.11 Personeel en materieel kernministerieIn dit gedeelte gaat over de apparaatsuitgaven van het kernministerie
die geen directe relatie hebben met de doelstelling zoals opgenomen bij de
voorgaande beleidsartikellen. Het betreft de personele en materiële uitgaven
voor stafdiensten, facilitaire diensten en de uitgaven voor huisvesting.In de onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de verdeling
van het beschikbare aantal fte's over de verschillende artikelen.  2000200120022003200420052006PERSONEEL
KERNMINISTERIEStafdirectiesAantal fte's555,95531,11518,11518,11518,11518,11518,11Facilitaire
dienstverleningAantal fte's185,36174,86164,86164,86164,86164,86164,86fte's
toegerekend aan beleidsartikelenGezondheidsbevordering en -bescherming70,7362,1361,1361,1361,1361,1361,13Curatief somatische zorg187,9181,9179,9179,9179,9179,9179,9Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschapelijke
opvang47,8546,8543,8543,8543,8543,8543,85Gehandicaptenzorg48,5393737373737Verzorging, verpleging en ouderen51,748,746,746,746,746,746,7Arbeidsmarktbeleid35,530,530,530,530,530,530,5Jeugdbeleid61,5249,0247,0247,0247,0247,0247,02Sociaal beleid61,1853,1848,1848,1848,1848,1848,18Sportbeleid42,634,634,634,634,634,634,6Verzetsdeelnemers, vervolgden en oorlogsgetroffenen27,5151212121212Totaal aantal fte's kernministerie1 3761 2671 2241 2241 2241 2241 224Gemiddelde loonsom kerndepartement54555858585858PERSONEEL OVERIG MINISTERIEInspectie
GezondheidszorgFte's Inspectie gezondheidszorg (BH 66)327332332332332332332 Gemiddelde loonsom57596161616161 Fte's Inspectie Jeugdhulpverlening en -jeugdbescherming
(BH 49)29,530,530,530,530,530,530,5RIVM (BH 54)Aantal fte's1 3811 3781 4221 4221 4221 4221 422Gemiddelde loonsom51535555555555Overig (Raden, SCP)Aantal fte's208210209209209209209Gemiddelde loonsom57596161616161Personeel Baten-lasten diensten       Agentschap College ter beoordeling van Geneesmiddelen103110110110110110110Gemiddelde loonsom535557    Agentschap Keuringsdienst van Waren823877871871871871871 Gemiddelde loonsom5052545454545414.3 Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen127 076164 202133 632132 794127 428122 242122 242        Uitgaven (totaal)129 251162 999135 098132 907127 438122 242122 242        Programma-uitgaven (totaal)22 40247 87621 22518 95613 96512 37612 376– Bevorderen internationale samenwerking  2 1112 1112 1112 1112 111– Bevorderen informatiebeleid in de zorg  832832832832832 – Toegang tot de zorg op basis awbz en wvg  15 33313 0649 4349 4349 434– Vraaggestuurd systeem/zorg op maat (AWBZ)  1 3611 361   – Stelselherziening  1 5881 5881 588          Apparaatsuitgaven106 848115 123113 873113 951113 474109 865109 865– Sociaal en cultureel planbureau  6 7316 5376 5396 5416 541– Raad voor de maatschappelijke ontwikkeling  1 3211 3201 3211 3211 321– Raad voor de volksgezondheid en de zorg  3 0482 9332 9352 935 2 935– Gezondheidsraad  4 6814 6464 5124 5134 513– Raad voor gezondheidsonderzoek  524524524524524– Personeel en materieel kernministerie  97 56997 99197 64394 03194 031        Ontvangsten6 6461 8021 8021 8021 8021 8021 80214.4 Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000 20022003200420052006Programma-uitgaven21 22518 95613 96512 37612 376Juridisch verplicht in %3,80,20,00,00,0Niet-Juridisch verplicht in %0,00,00,10,10,1Voor een toelichting op de gehanteerde technische uitgangspunten, zoals
het peilmoment en de termen juridisch verplicht en niet-juridisch verplicht,
wordt verwezen naar de leeswijzer. Na aftrek van deze verplichte uitgaven
resteert het bedrag aan uitgaven voor nog aan te gane verplichtingen in het
jaar 2002 (en daarop volgende jaren). Het geeft in feite dat deel van de uitgaven
aan dat nog niet belegd is met harde verplichtingen ten opzichte van derden.
Dat wil uiteraard niet zeggen dat voor deze uitgaven geen concrete beleidsvoornemens
bestaan. Die beleidsvoornemens zijn in deze begroting en reeds eerder verschenen
nota's aan de Kamer verwoord. De uitvoering van deze beleidsvoornemens, waaronder
het aangaan van de concrete verplichtingen, vindt deels thans en grotendeels
in het komende begrotingsjaar plaats. BELEIDSARTIKEL 15: NOMINAAL EN ONVOORZIENAlgemeenBeleidsartikel 15 is een technisch, administratief artikel. Hierop worden
middelen voor de loon- en prijsbijstelling geparkeerd voordat ze worden overgeheveld
naar de desbetreffende beleidsartikelen, en worden de onvoorziene uitgaven
geraamd.Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1000 2000200120022003200420052006Verplichtingen0– 10 958– 16 334– 12 714– 10 183– 12 362– 9 489Uitgaven (totaal)0– 11 674– 16 334– 12 714– 10 183– 12 362– 9 489Ontvangsten0000000Op dit artikel zijn taakstellingen geparkeerd, die noodzakelijk zijn voor
intensiveringen elders op deze begroting. Het betreft hier taakstellingen
die bij eerste suppletore wet 2001 door u zijn geaccordeerd (€ 11,3
mln. structureel), alsmede aanvullende taakstellingen die noodzakelijk zijn
om knelpunten elders binnen de begroting op te lossen. De taakstellingen worden
in het uitvoeringsjaar door de dan naar verwachting optredende onderuitputting
ingevuld. Voor deze wijze van verwerking is gekozen omdat bij het opstellen
van de begroting nog niet duidelijk is waar de onderuitputting zal gaan plaatsvinden. BATEN-LASTENDIENSTENOnder de verantwoordelijkheid van de minister van VWS ressorteren twee
baten-lastendiensten; het agentschap «Keuringsdienst van Waren»
en het agentschap «College ter Beoordeling van Geneesmiddelen».
In deze paragraaf wordt een toelichting gegeven op de begroting van baten
en lasten van deze diensten. Beleidsmatig zijn de werkzaamheden van deze agentschappen
toegelicht op beleidsartikel 2 voor het agentschap College ter Beoordeling
van Geneesmiddelen en op beleidsartikel 11 voor het agentschap Keuringsdienst
van Waren.Keuringsdienst van WarenDe Keuringsdienst van Waren bestaat uit de Algemene Directie te 's-Gravenhage
en vijf regionale diensten te weten: Noord, Noord-West, Oost, Zuid en Zuid-West.
Met ongeveer negenhonderd werknemers is de Keuringsdienst van Waren de grootste
bijzondere opsporingsdienst in Nederland.Aan elke regionale dienst is, naast een basis takenpakket, een speciaal
aandachtsgebied toegewezen. Deze aandachtsgebieden zijn bedoeld om de landelijke
uitvoering van toezicht en opsporing te ondersteunen. De regionale diensten
beschikken over eigen laboratoria. Daardoor kunnen de controleurs van de regionale
keuringsdiensten hun monsters binnen korte tijd onderzoeken. Deze organisatievorm
maakt bovendien snel en gericht ingrijpen mogelijk en levert daarmee een bijdrage
aan de (gezondheids)bescherming van de Nederlandse bevolking. De Keuringsdienst
van Waren beschikt over een eigen internetsite (www.keuringsdienstvanwaren.nl) met daarop
nadere informatie.De meerjarenbegroting geeft een overzicht van de baten en lasten van de
Keuringsdienst van Waren op het prijspeil van het jaar 2000. Op basis van
geraamde aantallen producten (de inspecties, monsternemingen) en de integrale
kostprijs die voor de producten is berekend, worden deze bij het moederdepartement
in rekening gebracht. Voor de signalerings- en adviseringsprojecten beschikt
de Keuringsdienst van Waren over een programmabudget. Tabel 1: De begroting van baten en lasten
van het agentschap Keuringsdienst van Waren (Bedragen x € 1000)Baten2000200120022003200420052006Opbrengst Moederdepartement (productie)61 75458 45659 05359 03659 06659 08759 087Opbrengst Overige departementen       Opbrengst tweeden/derden1 039908908908908908908Bijzonder baten1 199      Totaal Baten63 99259 36459 96059 94459 97359 99459 994Lasten       Personele kosten40 91339 62040 48240 48240 48240 48240 482Materiële kosten10 86510 10610 21010 21010 21010 21010 210Huurkosten4 9745 3095 3095 3095 3095 3095 309Rentelasten250510613650622611600Afschrijvingskosten2 5843 2073 3123 1753 0452 7742 517Dotaties voorzieningen1 099227250250272272295Buitengewone lasten88      Totaal lasten60 77358 98060 17560 07659 94059 65959 413Saldo van baten en lasten3 219384– 213– 13233335581BatenMoederdepartementDe opbrengst van het moederdepartement kan verdeeld worden over de volgende
productgroepen. Tabel 2: opbrengst moederdepartement
naar productgroepen (x € 1 miljoen) 200120022003200420052006Inspecties30,931,231,231,231,231,2Monsteronderzoeken15,916,116,116,116,116,1Signaleringsprojecten11,711,811,811,811,811,8Totaal58,559,059,059,159,159,1Opbrengst derdenDe opbrengst derden vloeit voor namelijk voort uit de afgifte van certificaten
voor de export.LastenPersonele kosten De personeelskosten zijn als volgt opgebouwd: Tabel 3: personeelskosten (x € 1000) 200120022003200420052006Salarissen37 72438 40438 40438 40438 40438 404Overige P-kosten3 7122 5312 5312 5312 5312 531Totaal41 43640 93640 93640 93640 93640 936Aantal fte840845845845845845 Gemiddelde prijs per fte49,348,548,548,548,548,5Materiële kostenIn de begrotingsstaat zelf zijn de huurkosten al apart vernoemd omdat
zij een substantieel onderdeel vormen van de totale materiële kosten
(± 50%). De overige materiële kosten bestaan uit kosten voor bureaubehoeften,
chemicaliën, publiciteitskosten, kosten voor onderzoek en onderhoud.RentelastenDe rentelasten vloeien voort uit rente- en aflossingsdragendvermogen en
zijn berekend op basis van de laatst bekende rentepercentages.AfschrijvingenDe afschrijvingen bestaan uit afschrijvingen over de vaste activa uit
voorgaande jaren plus de afschrijvingen over de vaste activa die worden aangeschaft
in de begrotingsjaren. Tabel 4: afschrijvingen (x € 1000) Afschrijvings term. in
(jaar)2000200120022003200420052006Laboratoriumapparatuur101 1171 2241 2521 2711 2681 2791 044Hulpapparatuur595123161193232272254Dienstauto's5226449524532514340113Inventaris10105157214254256259538Soft- en hardware31 0171 2541 161926775624567Totaal 2 5843 2073 3123 1753 0452 7742 517Dotaties voorzieningenDe dotaties aan de voorzieningen betreffen wachtgeldverplichtingen. Tabel 5: De toelichting
op de staat van kapitaaluitgaven en kapitaalontvangsten: Het kasstroomoverzicht
van het agentschap Keuringsdienst van Waren (Bedragen x € 1000) 2000200120022003200420052006Rekening courant RHB 1–102 8001 556711363330594– totaal operationele kasstroom4 8602 9452 5362 6032 6922 7822 795– totaal investeringen -/-5 3554 1294 5382 2692 2692 2692 269– totaal boekwaarde desinvesteringen0000000 – totaal investeringskasstroom– 5 355– 4 129– 4 536– 2 2672 267– 2 267– 2 267– eenmalige uitkering aan moederdepartement– 4 812– 1 872– 4440000– eenmalige storting door moederdepartement  00000 – aflossing op leningen– 1 513– 2 317– 2 936– 2 949– 2 725– 2 516– 2 441– beroep op leenfaciliteit9 6244 1294 5382 2692 2692 2692 269– Totaal financieringskasstroom3 295– 551 601– 682– 455– 247– 172Rekening courant RHB 31–122 8001 556711363330594948 Tabel 6: Overzicht vermogensontwikkeling
(in € 1000) agentschap Keuringsdienst van Waren  2000200120022003200420052006Eigen vermogen per 1/11 8485 0673 5792 9212 7882 8223 157Saldo van baten en lasten3 219384– 213– 13233335581directe mutaties in het eigen vermogen       – uitkering aan moederdepartement – 1 872– 444    – exploitatiebijdrage moederdepartement       – overige mutaties       Eigen vermogen per 31/125 0673 5792 9212 7882 8223 1573 738Agentschap College ter Beoordeling van GeneesmiddelenHet College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) levert een actieve
bijdrage aan het goed en veilig gebruik van geneesmiddelen in Nederland. Om
dit te bereiken, worden geneesmiddelen beoordeeld voordat ze op de markt worden
toegelaten. Nadat ze toegelaten zijn, zorgt het College voor het actueel houden
van de patiëntenbijsluiter en de productinformatie aan de hand van voortschrijdende
kennis van en ervaring met deze geneesmiddelen.Het CBG beschikt over unieke kennis op het gebied van de ontwikkeling
en de postmarketing surveillance van geneesmiddelen. Omdat deze kennis ook
op andere terreinen binnen de Nederlandse gezondheidszorg benut kan worden,
streeft het CBG ernaar om haar kennis breder in te zetten. Op de CBG-website (www.cbg-meb.nl) worden
niet alleen beoordelingsrapporten geplaatst, maar inmiddels zijn ook de wetenschappelijke
bijsluiters van alle geneesmiddelen beschikbaar.Het agentschap CBG (hierna te noemen ACBG) ondersteunt de taken van het
College ter Beoordeling van Geneesmiddelen, een zelfstandig bestuursorgaan.
Het ACBG is de uitvoeringsorganisatie van het College. De taken van het College
zijn neergelegd in artikel 29, lid 1 van de Wet op de Geneesmiddelenvoorziening.
Deze taken bestaan uit de beoordeling, de registratie en de bewaking van geneesmiddelen.
Bij het aanwenden van de expertise wordt het belang van de geneesmiddelengebruiker
centraal gesteld. Het College dient geneesmiddelen te beoordelen op louter
wetenschappelijke gronden, zonder rekening te mogen houden met politieke en
economische gronden. Bij de beoordeling staan de werkzaamheid
van het geneesmiddel en de mogelijke schadelijkheid voor de gezondheid van
de geneesmiddelengebruiker centraal.Het CBG heeft vijf doelstellingen geformuleerd:1. Het op kritische wijze beoordelen van geneesmiddelen;2. Nauw betrokken zijn bij de Europese procedures. Tegenwoordig worden
nieuwe geneesmiddelen mede via Europese procedures tot de Nederlandse markt
toegelaten. Betrokkenheid bij de Europese registraties en de technische beleidsontwikkeling
is dan ook van groot belang;3. Het monitoren van geneesmiddelen op de markt en het eventueel nemen
van maatregelen;4. Het transparant maken van het beoordelingsproces;5. Het optimaliseren van het beoordelingsproces.TakenHet ACBG voert de volgende taken uit:1. Het voorbereiden en uitvoeren van besluiten tot toelating en registratie,
de weigering van toelating en de doorhaling van de registratie van geneesmiddelen,
alsmede het aanpassen van registratievoorwaarden aan de stand van de wetenschap.
Het vaststellen van de afleverstatus van geneesmiddelen (uitsluitend recept
of niet). Het actualiseren van «oude» registratiedossiers;2. Het opstellen van beoordelingsrapporten over de ingediende aanvragen
tot registratie, dan wel tot wijziging van de registratievoorwaarden. Een
groot deel van de werkzaamheden wordt binnen het ACBG uitgevoerd, een deel
wordt uitbesteed aan het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
en ziekenhuizen. De communicatie met het bedrijfsleven, de beroepsgroepen
en andere registratieautoriteiten vindt primair plaats vanuit het ACBG. De
formele besluitvorming is en blijft uitsluitend een bevoegdheid van het College;3. Het verrichten van beoordelingswerkzaamheden ten behoeve van het Europees
bureau voor de beoordeling van geneesmiddelen (EMEA);4. De coördinatie van de geneesmiddelenbewaking (Post Marketing Surveillance)
en het screenen van meldingen met betrekking tot de noodzaak van interventie
door het College of door de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ). Dit betreft
het verzamelen van meldingen die afkomstig zijn van het landelijk meldingssysteem,
meldingen van de registratiehouders en meldingen van de individuele beroepsbeoefenaren,
alsmede het verzamelen van gegevens over meldingen uit andere lidstaten en
meldingen die bij de Inspectie gezondheidszorg (IGZ) bekend zijn geworden;5. Het opzetten en instandhouden van een systeem voor de registratie van
homeopathische geneesmiddelen waarbij wordt beoordeeld in het kader van de
zogenoemde «vereenvoudigde procedure». Dit betekent dat de beoordeling
zich richt op de kwaliteit en de veiligheid van deze geneesmiddelen.Dit leidt op hoofdlijnen tot een viertal «producten» van het
agentschap:1. beoordelen van nationale aanvragen;2. beoordelen van Europese aanvragen;3. geneesmiddelenbewaking;4. beoordelen homeopathische aanvragen.In tabel 1 staan de aan de producten toegerekende baten en lasten vermeld.
Bij de baten zijn hiertoe de tarieven direct toegerekend aan de producten.
De tarieven zijn gebaseerd op het Besluit registratie geneesmiddelen (BRG) en het Besluit vergoedingen wet op de geneesmiddelenvoorziening.Voor de doorberekening van de lasten is de basis de formatie van 114,6
fte's. De fte's van de afdelingen Geneesmiddelenbewaking en de afdeling Homeopathie
worden direct toegerekend aan de respectievelijke producten. De fte's van
de afdeling Registratie en de afdeling Klinici zijn verhoudingsgewijs toegerekend
naar de producten nationale beoordelingen en Europese beoordelingen. De overige
kosten zoals de salariskosten van met name de afdeling Bedrijfsvoering, de
huisvestingskosten, bureaukosten en afschrijvingen zijn naar rato van het
aantal fte's van de vier producten verdeeld. Tabel 1: De begroting van baten en lasten
(x € 1000) van het agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen 2000200120022003200420052006Codering funct.BATEN        Nationale beoordelingen4 26010 81111 13311 39411 66211 93812 22205.0Europese beoordelingen2 2122 0432 1472 1472 1472 1472 14705.0Geneesmiddelenbewaking000000005.0Homeopathische beoordelingen3472727374747505.0Overig140457979797979 Totaal baten11 77412 97113 43113 69313 96214 23814 523          LASTEN        Nationale beoordelingen5 3465 5985 7835 9216 0736 2316 392 Europese beoordelingen3 8053 9844 1164 2144 3234 4354 55005.0Geneesmiddelenbewaking2 1382 3062 3822 4432 5082 5762 64605.0 Homeopathische beoordelingen73179283985687689691705.0Overig0000000 Totaal lasten12 02012 68013 12013 43413 78014 13814 505 Saldo van baten en lasten– 24429131125918210018 Indien we deze toerekening van de baten en lasten naar CBG-product onderverdelen
naar de verschillende begrotingsposten dan geeft dat het volgende beeld:Tabel 2: toerekening baten en lasten
naar producten (x € 1000) 2000200120022003200420052006BATEN       opbrengst moederdepartement0000000 opbrengst overige departementen0000000 opbrengst derden11 63412 92613 35213 61313 88314 15914 444Rentebaten140457979797979buitengewone baten0000000Totaal baten11 77412 97113 43213 69313 96214 23914 524        LASTEN       Apparaatskosten       * personele kosten8 5718 8419 3729 6229 90210 19210 490* materiele kosten2 8113 2063 0903 1543 2203 2883 358ZBO College327315340340340340340Rentelasten0000000Afschrijvingskosten       * materieel250250250250250250250* immaterieel61686868686868dotaties voorzieningen0000000buitengewone lasten0000000Totaal lasten12 02012 68013 12013 43413 78014 13814 505Saldo van baten en lasten– 24429131225918210119Hierna zijn per product de prestatie-indicatoren aangegeven en voorzover
mogelijk de bijbehorende getallen. Probleem hierbij is dat in de begroting
veel van deze gegevens niet geraamd kunnen worden, maar dat ze achteraf wel
uitstekend verantwoord kunnen worden. Dat wordt veroorzaakt doordat de input
niet te sturen is. Deze gegevens zullen derhalve in de komende jaren beschikbaar
komen. Daarnaast kan het ACBG niet in alle gevallen de gegevens beïnvloeden,
omdat we in een aantal gevallen afhankelijk zijn van andere organisaties die
werk voor ons verrichten.Product 1; Beoordelen van nationale aanvragenDe baten bestaan uit de directe tarieven voor nieuwe aanvragen en wijzigingen
en de jaarvergoedingen voor het op de markt kunnen brengen van een geneesmiddel
c.q. het geregistreerd staan in Nederland.Het met de werkzaamheden gemoeide totaal aantal fte's (zowel direct als indirect) is circa 51.In het kader van de registratie van humane geneesmiddelen verricht het
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
voor circa 15 fte's beoordelingswerkzaamheden op chemisch-farmaceutisch en
farmacologisch-toxicologisch gebied. Tabel 3: prestatiegegevens nationale
beoordelingenIndicator200020012002 e.v.j.Aantal nieuwe aanvragen   Aantal afgehandelde nieuwe aanvragen645591591 Kostprijs afgehandelde aanvragen (in €)2 417  Wettelijke termijn78%85%90%Ingeschreven geneesmiddelen10 25810 19710 200Product 2; Beoordelen van Europese aanvragenBeoordelen van Europese aanvragen kan via twee procedures geschieden.Bij de centrale procedure wordt een product
in één keer op Europees niveau geregistreerd. De beoordelingsaanvraag
wordt bij de EMEA ingediend, waarna deze een (co-)rapporteur
(deskundigen uit de lidstaten) aanwijst die het
beoordelingsrapport opstelt. De (co-)rapporteurschappen
worden bij toerbeurt verdeeld, rekening houdende met de voorkeuren van fabrikanten
en het feit dat niet alle lidstaten in staat zijn als (co-)rapporteur op te treden.Bij de decentrale procedure, oftewel de wederzijdse
erkenningprocedure (Mutual Recognation procedure: MRP),
wordt een product in verschillende lidstaten op nationaal niveau geregistreerd.
Voor de aanvraag wordt gebruik gemaakt van een reeds verkregen handelsvergunning
in één van de lidstaten (Reference Member
State: RMS) en worden de overige lidstaten (Concerned
Member State: CMS) verzocht tot erkenning van deze handelsvergunning
over te gaan. Omdat de RMS haar beoordelingsrapporten aan de overige lidstaten
ter beschikking stelt, is het in principe niet meer nodig dat de overige lidstaten
een gehele beoordeling van het geneesmiddel uitvoeren, waardoor snelle(re) besluitvorming mogelijk is.De baten bestaan voornamelijk uit de directe tarieven voor de beoordeling
van nieuwe aanvragen en wijzigingen van zowel de centrale als de decentrale
procedures, maar ook uit de jaarvergoedingen voor de geregistreerde producten
bij het EMEA waarvoor Nederland rapporteur was.Het met de werkzaamheden gemoeide totaal aantal fte's (zowel direct als indirect) is circa 36.Het RIVM verricht voor circa 10 fte's beoordelingswerkzaamheden op chemisch-farmaceutisch
en farmacologisch-toxicologisch gebied. Tabel 4: prestatiegegevens Europese
beoordelingenIndicator200020012002 e.v.j.Aantal nieuwe aanvragen8  Aantal afgehandelde nieuwe aanvragen316143148 Kostprijs afgehandelde aanvragen (in €)2 754  Wettelijke termijn100%100%100%Product 3; GeneesmiddelenbewakingEr zijn geen directe tarieven. De lasten worden gefinancierd uit de opbrengsten
van de jaarvergoedingen. Zie product 1.Het met de werkzaamheden gemoeide totaal aantal fte's (zowel direct als indirect) is circa 15.Direct toegerekend aan de lasten is de subsidie aan de Stichting Landelijke
Registratie en Evaluatie Bijwerkingen (Lareb).
Lareb verzamelt, registreert en analyseert gegevens over bijwerkingen van
in Nederland verkrijgbare geregistreerde geneesmiddelen. Hiervoor zet Lareb
circa 15 fte's in.Tabel 5: prestatiegegevens geneesmiddelenbewakingIndicator200020012002 e.v.j.Aantal meldingen bijwerkingen28 35640 00050 000Aantal ontvangen wijzigingen IB-teksten84  Aantal beoordeelde wijzigingen van IB-teksten79  Aantal mededelingen7  Aantal ingrijpende maatregelen die hebben geleid tot het van de
markt halen van geneesmiddelen   Product 4; Beoordelen homeopathische aanvragenVanaf 1996 is het CBG belast met de beoordeling van homeopathische middelen.
Het CBG beoordeelt de aanvragen tot registratie voornamelijk op de criteria
farmaceutische kwaliteit en veiligheid. In 2000 is dit registratieproces gestadig
doorgegaan, omdat meer aanvragers dossiers indienden. De complexiteit in de
beoordeling nam echter toe, zodat minder producten ook daadwerkelijk werden
ingeschreven.Bovendien werden er meer aanvragen gedaan, waarbij niet alleen de kwaliteit
en veiligheid werden beoordeeld, maar ook de volledigheid, indicatie en 1B-teksten
van deze producten.Het met de werkzaamheden gemoeide totaal aantal fte's (zowel direct als indirect) is circa 12.Tabel 6: prestatiegegevens HomeopathicaIndicator200020012002 e.v.j.Aantal nieuwe aanvragen320454227 Aantal afgehandelde nieuwe aanvragen103  Kostprijs afgehandelde aanvragen (in €)515  Ingeschreven geneesmiddelen6848201 501Groeimodel VBTBHet agentschap CBG is al een paar jaar bezig om alle oude databases om
te zetten naar één Oracle-omgeving. Dit omzetten gaat tevens
gepaard met het dusdanig inrichten dat de gegevens die in de toekomst nodig
zijn om een goede VBTB-begroting te maken en om de organisatie beter te kunnen
sturen ook direct worden meegenomen. Daartoe wordt op dit moment hard gewekt
aan het opstellen van een volledig nieuwe planning-en-controlcyclus met daaraan
gekoppeld een informatieplan. Daaruit zal duidelijk moeten worden welke informatie
we op welk moment nodig hebben. De verwachting is dat in 2002
al een start kan worden gemaakt met het daadwerkelijk registreren en presenteren
van de benodigde gegevens.Hierna volgen het kasstroomoverzicht en het overzicht vermogensontwikkeling
van het ACBG.Tabel 7: De toelichting op de staat
van kapitaaluitgaven en kapitaalontvangsten: Het kasstroomoverzicht (x €
1000) van het agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen        codering 2000200120022003200420052006econ.funct.1. Rekening courant RHB 1 januari4181 1628301 0641 2751 4501 589            2. Totaal operationele kasstroom833– 2802852622271901525205.0          3a. -/- totaal investeringen– 88– 50– 50– 50– 50– 50– 505205.03b. +/+ totaal boekwaarde desinvesteringen–––––––            3. Totaal investeringskasstroom– 88– 50– 50– 50– 50– 50– 50            4a. -/- eenmalige uitkering aan moederdepartement–––––––  4b. +/+ eenmalige storting door moederdepartement–––––––  4c. -/-aflossingen op leningen–––––––  4d. +/+beroep op leenfaciliteit–––––––  4. Totaal financieringskasstroom0000000            5. Rekening courant RHB 31 december (= 1 +
2 + 3 + 4)2 5601 8292 3452 8093 1963 5013 724  Het CBG verwacht voor de komende jaren geen financiële risicos te
lopen.Voor het jaar 2001 zijn de beoordelingstarieven meer in overeenstemming
gebracht met de daar mee samenhangende kosten. Als mocht blijken dat deze
verhoging daadwerkelijk leidt tot vermogensvorming dan zullen de tarieven
voor 2002 nader worden beschouwd.Het agentschap streeft naar een klein positief saldo van baten en lasten
als buffer voor het opvangen van fluctuaties in de resultaten. Er wordt daarom
niet aan structurele vermogensopbouw gedaan. Tabel 8: Overzicht vermogensontwikkeling
(x € 1000) agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen  2000200120022003200420052006Eigen vermogen 1/1a3471013927039621 1441 244         Saldo van baten en lastenb– 24629131125918210018         Directe mutaties in het eigen vermogen:        – uitkering aan moederdepartementc0000000– explotatiebijdrage moederdepartementd0000000– overige mutatiese0000000         Eigen vermogen per 31–12 (a+b-c+d+e) 1013927039621 1441 2441 262BEDRIJFSVOERINGSPARAGRAAF Mededeling over de bedrijfsvoeringVWS is een van de vijf ministeries die een pilot uitvoeren met het oog
op de totstandkoming van de mededeling van de bedrijfsvoering. Met ingang
van het begrotingsjaar 2002 bevatten alle jaarverslagen een dergelijke mededeling.
In de regeringsnota en de voortgangsrapportage VBTB is de basis gelegd voor
de inhoud en het karakter van de mededeling. Met de vijf rijksbrede pilots
wordt getracht om – op basis van praktijkervaringen – gezamenlijke
uitgangspunten te vinden voor de verdere uitwerking hiervan.VWS doet al sinds het voorbeeld-jaarverslag over 1998 ervaring op met
het fenomeen «mededeling over de bedrijfsvoering». De mededelingen
die over 1998 en in de sindsdien uitgebrachte jaarverslagen zijn opgenomen
waren nog niet gestoeld op een bij aanvang van het begrotingsjaar vastgesteld
bedrijfsvoeringsplan. Het VWS-doel voor de uitvoering van de pilot is voor
het begrotingsjaar 2002 te kunnen beschikken over een systematische vastlegging
van de voornemens op het gebied van de bedrijfsvoering. Daarop kan vervolgens
in de mededeling over de bedrijfsvoering in het jaarverslag 2002 worden teruggeblikt.In het kader van de pilots heeft VWS zich gecommitteerd aan het uitbrengen
van een handreiking voor de totstandkoming van een bedrijfsvoeringsparagraaf.
Daardoor beschikt VWS bij de afronding van de pilot op Prinsjesdag 2001 over
een concept-bedrijfsvoeringsplan 2002, dat rijksbreed als een voorbeeld kan
dienen en voor onszelf als richtsnoer bij de bedrijfsvoering in het komende
begrotingsjaar. In de laatste maanden van 2001 zal het concept-bedrijfsvoeringsplan
intern worden bediscussieerd om uiteindelijk door ons te worden vastgesteld.Zoals het zich thans laat aanzien zal het bedrijfsvoeringsplan 2002 zich
met name richten op het kernministerie. De verdere verbreding tot de zgn.
buitendiensten is inzet van een ontwikkelingstraject. Dat laat onverlet dat
de verschillende inspecties, instituten, raden e.d. die onder onze verantwoordelijkheid
vallen, ook diverse inspanningen op het gebied van bedrijfsvoering verrichten.
Ze maken evenwel (nog) geen deel uit van een integraal, VWS-breed bedrijfsvoeringsplan.De planning van de pilots en – daaraan gekoppeld die van de VWS-interne
activiteiten – maakt het niet mogelijk al in deze ontwerpbegroting in
te gaan op het bedrijfsvoeringsplan. Desalniettemin legitimeert het grote
belang dat wij aan een adequate bedrijfsvoering hechten, dat wij hieronder
een aantal hoofdlijnen van bedrijfsvoering uiteenzetten.Hoofdlijnen van de bedrijfsvoering 2002De beleidsdruk op VWS vraagt een forse inzet van personele en materiële
middelen. Dossiers als de wachtlijstaanpak, de modernisering van de curatieve
zorg en de AWBZ en de stelseldiscussie leggen een groot beslag op de capaciteit.
Ook ziet VWS zich gesteld voor de maatschappelijke en politieke behoefte aan
intensivering van het toezicht op diverse terreinen (productveiligheid, zorg).
Daarbij moet de continuïteit van de reguliere beleidsontwikkeling en
-uitvoering worden gewaarborgd en dient bovendien de personele en inkooptaakstelling
uit het regeerakkoord te worden gerealiseerd. Met de voorstellen in onderhavige
ontwerpbegroting menen wij recht te doen aan de beleidsmatige prioriteitsstelling
en waar nodig de departementale inzet daarbij te accommoderen. Om in de nabije toekomst personele en materiële knelpunten te kunnen
oplossen c.q. voorkomen, is het noodzakelijk om keuzes te maken. Daarnaast
zullen gedragsregels binnen het departement gaan gelden, die eveneens ten
doel hebben om de druk op de beschikbare personele en materiële middelen
te kunnen beheersen.De bedrijfsvoering van VWS voldoet aan de eisen die daaraan gesteld mogen
worden, hetgeen niet wegneemt dat verdere verbetering noodzakelijk, wenselijk
en mogelijk is. Om een extra impuls te geven aan de bedrijfsvoering van het
departement zijn verschillende projecten in gang gezet:– Aansturing bedrijfsvoering, waarbij het niet alleen gaat om vernieuwing
van de besluitvormingsstructuur, maar ook om (her)ontwikkeling van instrumenten:
berekening van personele en materiële budgetten, terugdringing van de
inhuur van externen en verhoging van de inzet van internen, vernieuwing van
de planningen controlcyclus e.d. Bij dat laatste gaat het om een betere afstemming
(inhoudelijk, in de tijd en qua logistiek) van beleids- en beheersmatige cycli
en incorporatie van het VBTB-gedachtegoed.– Facilitaire vernieuwing, gericht op professionalisering en verzakelijking
van de facilitaire ondersteuning (afnemer/leverancier-relatie), verbetering
van het relatiemanagement van de facilitaire dienst, alsmede realisatie van
de taakstelling uit het regeerakkoord.– Ontwikkeling van de VWS-organisatie langs vier lijnen: visies
en gezamenlijke waarden, slagvaardigheid, competenties en stijl van leidinggeven.Verdere ontwikkeling VBTBMet het uitbrengen van de eerste beleidsbegroting is het einddoel van
VBTB nog niet bereikt. In de groeiparagrafen bij de afzonderlijke beleidsartikelen
is aangegeven welke verbeteringen in de komende periode zullen worden gerealiseerd.
Voor de gehele begroting hebben daarnaast de volgende ontwikkelingen de aandacht:– Programmering van evaluatieonderzoek: met ingang van 1 januari
2002 wordt de ministeriële regeling Prestatiegegevens en Evaluatieonderzoek
Rijksoverheid van kracht. Deze benadrukt onder meer het belang van het uitvoeren
van (ex ante en ex post) evaluatieonderzoek. Bij de verschillende beleidsartikelen
in deze begroting is een planning van evaluatieonderzoek opgenomen. Verdere
programmering vindt in 2002 plaats in het kader van de implementatie en uitvoering
van bovengenoemde regeling. Als gevolg hiervan kan ik de begroting 2003 een
evaluatieprogrammering worden opgenomen die een betere dekking heeft.– Derdeninformatie: ten behoeve van interne sturing dient in 2003
per operationele doelstelling te kunnen worden aangeven welke beleidsinformatie
door derden wordt aangeleverd. Ook moet dan bekend zijn wanneer die informatie
beschikbaar komt. Wanneer er geen sprake is van tijdige aanlevering moet zijn
aangegeven welke afspraken zijn gemaakt om in de toekomst te voorzien in een
tijdige beschikbaarheid van de informatie.– Betrouwbaarheid van beleidsinformatie: binnen VWS wordt gewerkt
aan het bieden van inzicht in de mate van betrouwbaarheid van de verschillende
prestatiegegevens in begroting en verantwoording. Het streven is om in de
begroting 2003 per prestatiegegeven aan te geven wat de betrouwbaarheid is.VERDIEPINGSBIJLAGEBeleidsartikel 1: Gezondheidsbevordering- en gezondheidsbeschermingOpbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  56 74755 95784 709109 031113 997 Mutatie 1e suppletore wet  23 95332 53919 8626 213– 2 316 Nieuwe mutaties  26 169– 6 8273 5334 3274 481          Stand ontwerp-begroting 2002 185 377106 87081 667108 104119 571116 160116 137 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  119 879118 684116 946117 627117 627 Mutatie 1e suppletore wet  19 06927 26027 30627 42827 065 Nieuwe mutaties        1  2 2692 2692 2692 2692 269 2  590590590590590 3  04 5384 5384 5384 538 4  01 3611 3611 3611 361 5  0– 9 074– 9 074– 9 074– 9 074 6  01 3611 3611 3611 361 7  34034034000 8  47474700 9  3 6193 5833 5293 5503 550 10  – 4 536– 9 074000    – 540000    – 360000    – 440000    – 2040000    2880000          Stand ontwerp-begroting 2002 113 676141 225141 883149 211149 649149 286149 286 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  2 7612 7612 7612 7612 761          Stand ontwerp-begroting 2002 3 5152 7612 7612 7612 7612 7612 761Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Vaccinatie risicogroepen t.a.v Hepatitis BDraagt bij aan de operationele doelstelling:Bevorderen
van gezondheidswinst door preventie, vroege opsporing en door het voorkomen
van complicaties die leiden tot nieuwe ziekten of aandoeningen.Wat willen we bereiken: Daling aantal besmettingen
met het Hepatitis B-virus.Dekking voor de uitgaven vindt plaats vanuit de premiemiddelen.Wat gaan we doen: Vaccinatie van risicogroepen
tegen Hepatitis B-virus 2-Intensivering alcoholbeleidDraagt bij aan de operationele doelstelling:Bevorderen
van gezondheidswinst door preventie, vroege opsporing en behandeling en door
het voorkomen van complicaties die leiden tot nieuwe ziekten of aandoeningen.Wat willen we bereiken: Minder probleemdrinkers.Dekking voor de uitgaven vindt plaats vanuit de premiemiddelen.Wat gaan we doen: Voorlichting over gevolgen
van overvloedig alcoholgebruik.3-Naleven drank- en horecawetgevingDraagt bij aan de operationele doelstelling:
Het instandhouden van het huidige niveau van consumentenbescherming.Wat willen we bereiken: Naleving van de in
de drank- en horecawet vastgelegde regelgeving.Wat gaan we daarvoor doen: Direct toezicht
op de naleving van de regelgeving bij 6 700 vaste en 6 000 tijdelijke
verstrekkingspunten van alcohol.4-Versterken patiëntenbeleidDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
toerusten en ondersteunen van gebruikers van de zorg, zodat zij hun wensen
en behoeften zoveel als mogelijk zelf kunnen benoemen. Daarnaast streven we
naar een versterking van de patiëntenbeweging.Wat willen we bereiken: Grotere keuzemogelijkheden
voor patiëntenWat gaan we doen:– onderzoek naar de gewenste structuur van de regionale belangenbehartiging
en structuurversterking;– implementatieplan patiëntenwetgeving;– experiment vergelijking zorgaanbieders;– haalbaarheidsstudie PGB in de cure;– verdubbeling van het aantal patiënt/cliënt gerunde GGZ
voorzieningen.5-AlcoholmatigingTechnische mutatie overheveling naar het beleidsartikel Geestelijke gezondheidszorg,
verslavingszorg en maatschappelijke opvang.6-Niet-roken beleidDraagt bij aan de operationele doelstelling:Bevorderen
van gezondheidswinst door preventie, vroege opsporing en door het voorkomen
van complicaties die leiden tot nieuwe ziekten of aandoeningen.Vanuit de middelen voor alcoholbeleid worden middelen ter beschikking
gesteld voor het anti-roken beleid.Wat gaan we hiervoor doen: Een demarketingcampagne
op het gebied van roken.Wat willen we bereiken: Bijdragen aan de daling
van het aantal rokers.7-P-knelpuntHiervoor wordt verwezen naar de tekst onder niet-beleidsartikel Algemeen
aangaande personele knelpunten.8-Bijdrage proeftuin maatschappelijke gezondheidszorgTechnische mutatie: overheveling van beleidsartikel Geestelijke gezondheidszorg,
verslavingszorg en maatschappelijke opvang.9-Nominale bijstellingTechnische mutatie 10 GenomicsBijdrage voor het project Genomics. Voor het continueren van dit project
wordt door de ministeries van LNV, OC&W, EZ, VWS en VROM in 2002 elk € 9,1
mln bijgedragen Beleidsartikel 2: Curatieve somatische zorg Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  155 860146 142149 427150 384149 215 Mutatie Nvw  9 0769 0769 0769 0769 076 Mutatie 1e suppletore wet  61 90942 06937 44046 72146 477 Nieuwe mutaties  44 68127 93718 4869 8339 506          Stand ontwerp-begroting 2002 189 308271 526225 223214 429216 013214 273213 499 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  146 832145 374148 184148 191148 195 Mutatie Nvw  9 0769 0769 0769 0769 076 Mutatie 1e suppletore wet  68 31744 35539 85148 60947 701 Nieuwe mutaties        1  4 5384 5384 5384 5384 538 2  177177177177177 3  7070707070 4  182272– 1 178– 1 089– 1 089 5  4544544544540 6  436464503503503 7  3 9414 1334 3294 3294 329 8  01 815000    2 2690000    16 6080000    358              Stand ontwerp-begroting 2002 151 604253 256210 727206 000214 856213 499213 499 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  3 1593 1593 1593 1593 159 Mutatie 1e suppletore wet  800              Stand ontwerp-begroting 2002 3 2913 9593 1593 1593 1593 1593 159Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Versterking beroepsgroep verzorgenden en verplegendenDraagt bij aan de operationele doelstelling: Voldoende
aantal beroepsbeoefenaren.Wat willen we bereiken: Versterken van de
eenheid en positie van de verpleegkundigen en verzorgenden.Wat gaan we daarvoor doen: Uitvoeren van projecten
waarmee de Algemene vereniging van Verzorgenden en Verplegenden (AVVV) belangrijke
impulsen geeft aan de beroepsinhoudelijke ontwikkeling van verpleegkundigen
en verzorgenden. Deze projecten zijn geordend in 5 programma's: communicatie,
service, beroepsontwikkeling, kwaliteit en invloed.2 en 3-Nominale bijstellingen rijksbijdrage abortuskliniekenTechnische mutatie 4-Correctie op mutatie tbv beroepen en opleidingenTechnische mutatie5-Modernisering cureOverheveling vanuit de premiemiddelen ten behoeve van het project modernisering
curatieve zorg.6 en 7-Nominale bijstellingenTechnische mutatie8-WachtlijstenBijdrage van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid aan een
onderzoek naar wachtlijsten dat wordt uitgevoerd door ZorgOnderzoek Nederland. Beleidsartikel 3: Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg
en maatschappelijke opvang Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  219 942222 688221 584222 686223 747 Mutatie Nvw  7 7147 7147 7147 7147 714 Mutatie 1e suppletore wet  20 0214 7508 89115 22815 807 Nieuwe mutaties  15 84720 07922 59018 01418 127          Stand ontwerp-begroting 2002 299 737263 525255 231260 779263 642265 395265 395 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  242 574238 680235 866223 747223 747 Mutatie Nvw  7 7147 7147 7147 7147 714 Mutatie 1e suppletore wet  8 8615 8187 74812 73012 721 Nieuwe mutaties:        1  – 47– 45– 4500 2  – 2 528– 539– 325– 278– 174 3  04 6294 62900 4  – 1 361– 1 361– 1 361– 1 361– 1 361 5  – 45– 45– 45– 45– 45 6  07 7147 7147 7147 714 7  0681000 8  8 0427 9097 8467 4577 456 9  1 7243 0863 0863 0863 086 10  04 5384 5384 5384 538    2610000    206              Stand ontwerp-begroting 2002 234 823265 398278 776277 360265 300265 395265 395 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  1 5881 5881 5881 5881 588 Nieuwe mutaties  261              Stand ontwerp-begroting 2002 1 8621 8501 5881 5881 5881 5881 588Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Bijdrage aan proeftuin Maatschappelijke gezondheidszorgTechnische mutatie2-Vrije ruimte WelzijnsnotaDe nog niet met beleidsvoornemens vastgelegde ruimte bij de Welzijnsnota
wordt ingezet voor andere prioriteiten binnen de begroting.3-HeroïneverstrekkingDraagt bij aan de operationele doelstelling: Het
verminderen en voorkomen van problemen door het gebruik van alcohol, drugs
en geneesmiddelen en door de deelname aan kansspelen.Wat willen we bereiken: Afname verslavingsproblematiek. Wat gaan we daarvoor doen: Bestaande behandelunits
heroïne-experiment op hetzelfde niveau handhaven/financieren.Doelgroep: drugsverslaafden, die geen baat hebben bij de reguliere afkickbehandelingen.4-IllegalenfondsRamingstechnische veronderstelling ter dekking van knelpunten elders binnen
de begroting.5-Budgethoudersvereniging Per SaldoTechnische mutatie. Overheveling naar beleidsartikel 4: Gehandicaptenzorg
en hulpmiddelen6-AlcoholmatigingsbeleidDraagt bij aan de operationele doelstelling:
Het versterken van ambulante en residentiële hulp op het gebied van de
maatschappelijke opvang, vrouwenhulpverlening en verslavingszorg.Wat gaan we daarvoor doen: Uitbreiding van
de (met name) ambulante verslavingszorg, teneinde een groter bereik onder
de groep probleemdrinkers te bewerkstelligen.Wat willen we bereiken: Het aantal probleemdrinkers
terugdringen van 9% nu naar 8% (tenminste 100 000) in 2004.7-Projekt AWBZTechnische mutatie8-Nominale bijstellingTechnische mutatie9-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)Draagt bij aan de operationele doelstelling: Het
creëren van financiële en bestuurlijke randvoorwaarden voor een
gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpunten.Wat willen we bereiken: Verminderen van de
arbeidsmarktproblematiek.Bij Voorjaarsnota zijn de voor arbeidsmarktproblematiek beschikbaar gestelde
middelen volledig geboekt op de premiesector. Een deel hiervan is echter ook
bestemd voor de begrotingsgefinancierde sectoren. Hier wordt thans op gecorrigeerd.10-Maatschappelijke opvangDraagt bij aan de operationele doelstelling:
Versterken van ambulante en residentiële hulp op het gebied van de maatschappelijke
opvang, vrouwenhulpverlening en verslavingszorg.Wat willen we bereiken: Het kabinet stelt
structureel € 4,5 mln extra beschikbaar voor de maatschappelijke
opvang met als doel dat instellingen en gemeenten beleid kunnen voeren om
de werkdruk te verlagen. Met de VNG en FO zullen we afspraken maken over een
doelgerichte inzet en monitoring. Beleidsartikel 4: Gehandicaptenzorg en hulpmiddelenbeleidOpbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  21 68521 73220 48220 48220 482 Mutatie 1e suppletore wet  11 1436 9447 9338 6136 934 Nieuwe mutaties  11 9083 6572 1201 0081 152          Stand ontwerp-begroting 2002 31 37944 73532 33330 53430 10428 56828 568 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  21 87621 73220 48220 48220 482 Mutatie 1e suppletore wet  10 7577 9287 9338 6136 934 Nieuwe mutaties:        1  4545454545 2  6359081 13400 3  01 134000 4  0454454454454 5  0– 235– 163– 138– 87 6  0681000 7  761761740740740    2 0420000    1 1800000    2270000    9670000          Stand ontwerp-begroting 2002 27 28138 49133 40730 62530 19528 56828 568 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  295295295295295          Stand ontwerp-begroting 2002 474295295295295295295Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Budgethoudersvereniging Per SaldoTechnische mutatie (Overheveling van beleidsartikel Geestelijke gezondheidszorg,
verslavingszorg en maatschappelijke opvang).2-HulpmiddeleninformatiecentrumDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
bevorderen van de doelmatigheid van de verstrekking van hulpmiddelen en de
informatievoorziening hierover.Wat willen we bereiken: De informatie op de
hulpmiddelenmarkt is fragmentarisch aanwezig en weinig of slechts ten dele
toegankelijk. Doel van het Hulpmiddelen Informatiecentrum (HIC) is om de samenwerking
tussen de betrokken veldpartijen te stimuleren zodat men gezamenlijk tot een
integraal informatiesysteem komt. De (potentiële) gebruikers van hulpmiddelen
zijn de doelgroep. Wat gaan we daarvoor doen: In 2001 wordt een
stichting opgericht die de daadwerkelijke vormgeving van het HIC gestalte
zal geven. Deze stichting zal voor de periode 2001–2003 gesubsidieerd
worden.3-Convenant met ZN inzake hulpmiddelenDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
bevorderen van de doelmatigheid van de verstrekking van hulpmiddelen en de
informatievoorziening hierover.Wat willen we bereiken: In juli is met ZN
een bestuurlijk convenant gesloten om de regierol van verzekeraars ten aanzien
van de hulpmiddelenvoorziening te vergroten.Wat gaan we daarvoor doen: Op verzoek van
VWS hebben zorgverzekeraars in 2000 voorstellen ingediend voor experimenten
met als doel te komen tot nieuwe instrumenten voor de beoogde, doelmatige
regierol.4-Beleidsbudget hulpmiddelenDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
bevorderen van de doelmatigheid van de verstrekking van hulpmiddelen en de
informatievoorziening hierover.Wat willen we bereiken: Het verder vormgeven
van het beleid hulpmiddelen in het algemeen.Wat gaan we daarvoor doen: Het stimuleren
van het voorschrijven op basis van protocollen. Voorts worden instrumenten
ingezet om de tevredenheid van gebruikers te verbeteren en zal een aantal
beleidseffectrapportages worden opgezet, met als doel de lange termijn ontwikkelingen
goed in beeld te krijgen en tevens het beter laten aansluiten van de ramingen
en realisaties van beleid.5-Vrije ruimte WelzijnsnotaDe nog niet met beleidsvoornemens vastgelegde ruimte bij de Welzijnsnota
wordt ingezet voor andere prioriteiten binnen de begroting.6-Project AWBZTechnische mutatie7-Nominale bijstellingTechnische mutatie Beleidsartikel 5: Verpleging, verzorging en ouderen Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000) t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  13 18111 83213 39014 02114 021 Mutatie 1e suppletore wet  17 59616 2202 5622 5162 425 Nieuwe mutaties  3 8402 744363439550          Stand ontwerp-begroting 2002 15 06334 61730 79616 31416 97716 99716 940 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  14 56012 86413 47713 96413 964 Mutatie 1e suppletore wet  18 86416 2202 5622 5162 425 Nieuwe mutaties:        1  2 2692 723000 2  – 340– 1 115– 325– 278– 174 3  0273273273273 4  0– 180000 5  0681000 6  402407432452452    7710000    5050000          Stand ontwerp-begroting 2002 14 46637 03031 86916 41716 92516 94016 940 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  227227227227227 Mutatie 1e suppletore wet  2 670     Nieuwe mutaties:           13 160              Stand ontwerp-begroting 2002 88 11416 056227227227227227Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Taskforce wachtlijsten en benchmark V&VDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
realiseren van een zodanig aanbod van intramurale en extramurale zorgvoorzieningen
en dienstverlening dat diegenen die daarvoor in aanmerking komen binnen redelijke
termijnen geholpen worden.A) Taskforce wachtlijsten (€ 2,3 mln)Wat willen we bereiken: Het streven is de
gemiddelde afwijking van de normtijden binnen vier jaar niet meer te laten
bedragen dan 10%.Wat gaan we daarvoor doen: Onderzoek naar
de stand van zaken rond wachtlijsten. Werkzaamheden van de wachtlijstbrigade
bestaande o.a. uit: het op verzoek van participanten uit het veld of op verzoek
van de Taskforce Wachtlijsten bemiddelen in vastgelopen bestuurlijke relaties,
het stimuleren van een betere communicatie tussen verschillende partijen en
het stimuleren van een zo optimaal mogelijke benutting van de verschillende
mogelijkheden ter reductie van wachtlijsten. Het volgen van in gang zijnde
ontwikkelingen in het veld via het arrangeren van gesprekken met betrokken
partijen. Het voeren van gesprekken met Regionale Indicatie organen (RIO's)
en andere betrokkenen teneinde te achterhalen hoe de RIO's functioneren.B) Benchmark V&V-instellingen (€ 0,5 mln in 2002)Wat willen we bereiken: Stellen van kwaliteits-
en doelmatigheidseisen op instellingsniveau. Het betreft hier allereerst de
kwaliteit van de bedrijfsvoering binnen de zorginstellingen en de kwaliteit
van het bestuurlijk toezicht op dit proces.Wat gaan we daarvoor doen: Benchmark voor
de V&V-sector.2-Vrije ruimte WelzijnsnotaDe nog niet met beleidsvoornemens vastgelegde ruimte bij de Welzijnsnota
wordt ingezet voor andere prioriteiten binnen de begroting.3-P-knelpuntHiervoor wordt verwezen naar de tekst onder het niet-beleidsartikel 14
aangaande personele knelpunten.4-Innovatieplan Wonen en zorgOverheveling naar het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening
en Milieubeheer voor een uit te voeren Innovatieprogramma «Wonen en
Zorg».5-Project AWBZTechnische mutatie6-Nominale bijstellingTechnische mutatie Beleidsartikel 6: Arbeidsmarktbeleid Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  126 558112 58997 80787 82487 824 Mutatie Nvw  19 28619 28619 28619 28619 286 Mutatie 1e suppletore wet  1 615– 4 22048100 Nieuwe mutaties  174 86072 19678 63473 83364 076          Stand ontwerp-begroting 2002 181 057322 320199 851196 208180 942171 186171 186 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  123 420115 22697 80787 82487 824 Mutatie Nvw  19 28619 28619 28619 28619 286 Mutatie 1e suppletore wet  6 153– 4 05548100 Nieuwe mutaties        1  – 12 704– 4 899000 2  1 3619985455450 3  1 8151 8151 8151 8151 815 4  67 02371 87972 87768 43059 218 5  4 3024 0173 3973 0433 043    450000    1 5430000          Stand ontwerp-begroting 2002 127 555212 243204 263196 208180 942171 186171 186 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  4 743              Stand ontwerp-begroting 2002 59 6794 74300000Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Temporisering bevoorschotting sectorfondsenDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
creëren van financiële en bestuurlijke randvoorwaarden voor een
gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpunten.Wat willen we (niet) bereiken: Doel is dat
de beleidsvoornemens die VWS heeft op het gebied van arbeidsmarkt worden gerealiseerd.
Daarbij is een van de randvoorwaarden dat de bevoorschotting van de sectorfondsen
gelijke tred houdt met de kasbehoefte. Dit om te voorkomen dat er (grote)
bedragen rijksgeld staan «geparkeerd» buiten onze directe invloed.
De omvang van de kassen van de sectorfondsen is op dit moment dusdanig, dat
de bevoorschotting, zonder daarvoor verplichtingen te hoeven schrappen, kan
worden getemporiseerd.Wat gaan we daarvoor doen: Er zullen geen
beleidsvoornemens worden geschrapt. Wat wel gebeurt, is het laten sporen van
de omvang van de kas met de tot betaling komende verplichtingen. Anders geformuleerd:
het blijkt dat de omvang van de financiële middelen die het sectorfonds
in kas heeft (ruim) voldoende is om aan haar verplichtingen te voldoen. Er
is geen behoefte aan extra bevoorschotting. De exacte omvang daarvan is niet bekend maar de aanname is dat er in 2001 tenminste € 12,5
mln. kan worden getemporiseerd en in 2002 € 4,9 mln.2-ZorgstelselTechnische mutatie3-Verminderen werkdruk kraamzorgDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
creëren van financiële en bestuurlijke randvoorwaarden voor een
gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpunten.Wat willen we bereiken: Het verminderen van
de werkdruk van kraamverzorgenden.Wat gaan we daarvoor doen: Middelen ter beschikking
stellen voor: een intensivering van de personeelsinzet, intensivering van
het sociaal beleid door specifiek beleid gericht op o.a. vermindering van
ziekteverzuim en WAO-uitstroom en ARBO-beleid, verbeteren van de kwaliteit
van de personeelsinzet gericht op werkdrukvermindering, bedrijfsorganisatorische
verbeteringen die bijdragen aan het verlichten van de werkdruk.4-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)Draagt bij aan operationele doelstelling:
Het creëren van financiële en bestuurlijke randvoorwaarden voor
een gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpunten.Wat willen we bereiken: Verminderen van de
arbeidsmarktproblematiek.Bij Voorjaarsnota zijn de voor arbeidsmarktproblematiek beschikbaar gestelde
middelen volledig geboekt op de premiesector. Een deel hiervan is echter ook
bestemd voor de begrotingsgefinancierde sectoren. Hier wordt thans op gecorrigeerd.5-Nominale bijstellingTechnische mutatie Beleidsartikel 7: JeugdbeleidOpbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  673 722645 538653 845653 927656 649 Mutatie Nvw  13 61313 61313 61313 61313 613 Mutatie 1e suppletore wet  15 34741 61852 17949 13944 274 Nieuwe mutaties  93 34130 12126 38026 35226 258          Stand ontwerp-begroting 2002 764 802796 023730 890746 017743 031740 795743 518 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  762 811774 097656 651656 649656 649 Mutatie Nvw  13 61313 61313 61313 61313 613 Mutatie 1e suppletore wet  9 57322 03420 01515 82213 553 Nieuwe mutaties        1  1 3611 361    2  02 269    3  1 225136– 679– 906– 1 225 4  – 332– 1 971– 694– 594– 370 5  4 1754 1754 1754 1754 175 6  – 71– 82000 7  408408408408408 8  27 01527 42423 27323 27123 271 9  21 05533 39833 21733 44433 444    240000    – 450000    5730000    5410000    8 168        315              Stand ontwerp-begroting 2002 702 425850 409876 862749 977745 880743 518743 518 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  9 8039 6719 2559 2559 255 Mutatie 1e suppletore wet  358340136   Nieuwe mutaties        3  – 1 269– 1 269– 1 178– 1 225– 1 269    5730000    5410000          Stand ontwerp-begroting 2002 16 54210 0058 7408 2118 0307 9847 984Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Implementatie Wet op de jeugdzorgDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
ontwikkelen en waarborgen van een adequaat stelsel van jeugdzorg a) Aanvulling
implementatie Wet op de JeugdzorgWat willen we bereiken: Alle betrokkenen dusdanig
voorbereiden op de nieuwe Wet op de jeugdzorg, dat de overgang naar het nieuwe
stelsel tijdig en goed wordt uitgevoerd. Wat gaan we daarvoor doen: De informatiehuishouding
van de bureaus jeugdzorg tot ontwikkeling brengen. Landelijke ondersteuning
van het implementatieproces, inclusief landelijk uit te voeren actieprogramma's.
De voortgang van het implementatietraject wordt gemonitord. Na inwerkingtreding
van het nieuwe stelsel (planning 1 januari 2003) zal tijdig een evaluatie
worden uitgevoerd.2-Aanvulling implementatie Wet op de Basisvoorziening
kinderopvangDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
scheppen van adequate randvoorwaarden voor een toereikende kwaliteit en voldoende
aanbod van kinderopvang ten behoeve van de combinatie van arbeid en zorgWat willen we bereiken: Bewerkstellingen van
een overgang van het oude naar het nieuwe stelsel zonder verlies aan kwantiteit
en kwaliteit van de geboden opvangWat gaan we daarvoor doen: Publiekcampagne:
gericht op nieuwe rol ouders, nieuwe bekostigingssystematiek• Campagnes gericht op drie specifieke doelgroepen: instellingen,
gemeenten en sociale partners• Traject handreikingen instellingen: naast de voorlichtende taak
is er behoefte aan het ondersteunen van bedrijfsvoering• Traject gemeenten: informeren en ondersteunen van gemeenten om
hun nieuwe (regie)rol op te pakken, inclusief «ontvlechting»van
bestuurlijke en financiële verhoudingen tussen instellingen en gemeenten.• Regie uitvoeringstraject: een gedegen regie op het implementatietrajectDit is succesvol indien geen knelpunten ontstaan bij de invoering van
de Wet op de basisvoorziening Kinderopvang. Dit wordt door middel van een
evaluatie van het invoeringstraject gemeten uiterlijk 1 jaar na inwerkingtreding
van de WBK.3-Ramingsbijstelling schippersinternatenDraagt bij aan operationele doelstelling: De
instandhouding van een aanbod van internaten voor de huisvesting en verzorging
en opvoeding van kinderen van binnenschippers en kermisexploitanten.Wat willen we bereiken: Deze instandhouding
is van belang in verband met de scholingskansen van deze jeugdigen, die anders
vanwege het reizend bestaan van deze betrokkenen in gevaar zouden komen.Wat gaan we daarvoor doen: Een moderner en
meer doelmatige structuur van de sector en van de subsidierelatie. Voorheen
werd op instellingsniveau gesubsidieerd. Het uitgangspunt van de subsidie
wordt het vaststellen van een normbedrag per bezette kindplaats en jaarlijks
wordt bezien op welke wijze de sector overcapaciteit afbouwt, door afstoting
van panden in relatie tot het dalend aantal kindplaatsen. Daarnaast wordt
er sociaal beleid gevoerd m.b.t. de afbouw van het personeelsbestand ter voorkoming
van wachtgeldverplichtingen. Hierdoor kan de raming neerwaarts worden bijgesteld.4-Vrije ruimte WelzijnsnotaDe nog niet met beleidsvoornemens vastgelegde ruimte bij de Welzijnsnota
wordt ingezet voor andere prioriteiten binnen de begroting van VWS.5-PrijsbijstellingNominale bijstelling 6-Bijdrage aan het onderzoek SCPTechnische mutatie7 en 8-Nominale bijstellingenTechnische mutatie9-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)Draagt bij aan de operationele doelstelling:
Het creëren van financiële en bestuurlijke randvoorwaarden voor
een gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpunten.Wat willen we bereiken: Verminderen van de
arbeidsmarktproblematiek.Bij Voorjaarsnota zijn de voor arbeidsmarktproblematiek beschikbaar gestelde
middelen volledig geboekt op de premiesector. Een deel hiervan is echter ook
bestemd voor de begrotingsgefinancierde sectoren. Hier wordt thans op gecorrigeerd. Beleidsartikel 8: Sociaal beleid Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  116 927121 779122 407118 886119 047 Mutatie amendementen  250250250   Mutatie 1e suppletore wet  10 1353 2454 5844 8376 251 Nieuwe mutaties  6 8982 2391 6251 7772 752          Stand ontwerp-begroting 2002 129 108134 210127 513128 866125 500128 049127 284 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  120 029123 078122 859119 047119 047 Mutatie amendementen  250250250   Mutatie 1e suppletore wet  11 4754 6605 1095 2916 614 Nieuwe mutaties        1  397397000 2  – 2 045– 1 429– 1 632– 1 396– 871 3  – 726– 726– 726– 726– 726 4  4 5124 6884 6524 4594 440    – 9460000    – 1 1780000    – 2250000    – 220000    1 615              Stand ontwerp-begroting 2002 107 835133 127130 916130 510126 673128 503127 550 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  3 4213 5863 8513 8513 851          Stand ontwerp-begroting 2002 1 6423 4213 5863 8513 8513 8513 851Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Tegoeden Tweede Wereldoorlog (homosexuelen)Draagt bij aan de operationele doelstelling:
Bijdrage aan de Welzijnsnota.Wat willen we bereiken: Uitvoering geven aan
ministerraadbesluitvorming inzake Tegoeden Tweede Wereldoorlog in relatie
tot rechtsherstel van homoseksuele slachtoffers tijdens WOIIWat gaan we daarvoor doen:– Instellen van een adviescommissie;– Historisch onderzoek tbv homoseksuelen in het kader van de tegoeden
WOII;– Reconstructie van de Schorerbibliotheek.2-Vrije ruimte welzijnsnotaDe nog niet met beleidsvoornemens vastgelegde ruimte bij de Welzijnsnota
wordt ingezet voor andere prioriteiten binnen de begroting van VWS. 3-Wachtgelden en desalderingmiddelenHeeft betrekking op de operationele doelstelling:Bijdrage
aan de Welzijnsnota.Wat willen we bereiken: In verband met de
gunstige arbeidsmarktsituatie zijn er minder wachtgeldaanspraken dan oorspronkelijk
geraamd. Daarom kan het beschikbare budget worden verlaagd zonder dat dit
gevolgen heeft voor de doelstelling. Tevens is er geen doelgroep die hiervan
nadelen ondervindt. Voorts is sprake van minder nabetalingen op oude subsidieverstrekkingen.
De hiervoor beschikbare middelen kunnen daarom elders voor knelpunten binnen
de begroting worden ingezet.Wat gaan we daarvoor laten: Minder wachtgelduitkeringen
verstrekken in verband met gunstige arbeidsmarktsituatie.4-Nominale bijstellingTechnische mutatie Beleidsartikel 9: SportbeleidOpbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  52 47463 83965 68865 46069 126 Mutatie 1e suppletore wet  2 951– 2 315– 1 434– 807535 Nieuwe mutaties  3 5072 1853 3244 2502 658          Stand ontwerp-begroting 2002 83 40058 93263 70867 57668 90372 31974 682 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  60 44769 84669 85269 85269 852 Mutatie 1e suppletore wet  7 7742 7742 8332 7562 756          Nieuwe mutaties        1  00000 2  001 8152 4962 496 3  – 328– 106– 951– 802– 499 4  1 3941 6361 6291 6301 630 5  182227227227227    340000    283              Stand ontwerp-begroting 2002 64 00869 78474 37775 40476 15876 46076 460 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  113113113113113 Mutatie 1e suppletore wet  68     Nieuwe mutaties  89              Stand ontwerp-begroting 2002 973270113113113113113Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Internationale sportevenementenVerschuiving van € 34 000 van programma- naar apparaatsuitgaven
ten behoeve van door dit ministerie in verband met (inter)nationale sportevenementen
te maken kosten voor representatie.2-Sport en bewegenDraagt bij aan de operationele doelstelling:Verantwoorde
sportbeoefening door een breed publiek, in een kwalitatief hoogwaardig (fysieke
en organisatorische) sportinfrastructuur, mede om sociale cohesie, integratie
en tolerantie en volksgezondheid te stimuleren.Wat willen we bereiken: Het voeren van een
actieve leefstijl door de inwoners van Nederland, zowel in de vrije tijd als
in de dagelijkse omgeving.Wat gaan we daarvoor doen: Kennisvermeerdering
en bewustwording bij een breed publiek, rechtstreeks (campagnevoering) en
via intermediairs.Ontwikkelen van een gerichte aanpak (met name programma's binnen de gezondheidszorg). 3-Vrije ruimte welzijnsnotaDe nog niet met beleidsvoornemens vastgelegde ruimte bij de Welzijnsnota
wordt ingezet voor andere prioriteiten binnen de begroting van VWS.4-Nominale bijstellingTechnische mutatie5-Arbeidsmarktproblematiek (Van Rijn-middelen)Draagt bij aan de operationele doelstelling:
Het creëren van financiële en bestuurlijke randvoorwaarden voor
een gerichte, structurele en integrale aanpak van arbeidsmarktknelpunten.Wat willen we bereiken: Verminderen van de
arbeidsmarktproblematiek.Bij Voorjaarsnota zijn de voor arbeidsmarktproblematiek beschikbaar gestelde
middelen vooledig geboekt op de premiesector. Een deel hiervan is echter ook
bestemd voor de begrotingsgefinancierde sectoren. Hier wordt thans op gecorrigeerd. Beleidsartikel 10: Verzetsdeelnemers, vervolgden en burger-oorlogsgetroffenenOpbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  374 033360 592349 496337 185337 185 Mutatie 1e suppletore wet  181 51539 63422 28120 9036 807 Nieuwe mutaties  19 9417 1634 1213 0251 974          Stand ontwerp-begroting 2002 422 606575 489407 389375 897361 113345 966345 976 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  376 797361 524350 078337 195337 195 Mutatie 1e suppletore wet  182 71239 63422 28120 9036 807 Nieuwe mutaties        1  0123000 2  3181 361454454454 3  045422700 4  01 089000 5  454454454454454 6  0– 679– 679– 679– 679 7  5 7242 6121 9241 0510 8  1 7721 7501 7441 7471 748    1 815        4540000    155              Stand ontwerp-begroting 2002 424 177570 200408 321376 480361 122345 976345 976 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001                 Stand ontwerp-begroting 2002 773      Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-P-knelpuntHiervoor wordt verwezen naar de tekst onder het niet-beleidsartikel 14
aangaande personele knelpunten.2-Herinneringscentrum Kamp AmersfoortDraagt bij aan de operationele doelstelling: Het
scheppen van voorwaarden voor de beoordeling van nationale manifestaties op
het gebied van herdenken en vieren, voor de instandhouding van herinneringscentra
en activiteiten in het kader van de jeugdvoorlichting over WOII in relatie
tot het heden.Wat willen we bereiken: Mensen de gelegenheid
geven het ondergane leed in de Tweede Wereldoorlog te verwerken en de gebeurtenissen
in deze oorlog te herdenken. De jeugd bewust maken van de gevaren die schuilen
in racisme en discriminatie. Wat gaan we daarvoor doen: Het voormalig kamp
Amersfoort zal geschikt gemaakt worden voor de functie van herinneringscentrum
middels een incidentele subsidie voor de renovatie van het terrein. Daarnaast
ontvangt een erkend herinneringscentrum een jaarlijkse subsidie die zodoende
ook aan Kamp Amersfoort ter beschikking zal worden gesteld. Ten aanzien van
Vught zal de instellingssubsidie structureel worden verhoogd om de misgelopen
entreegelden te compenseren.De mutaties 3 tot en met 6 dragen bij aan de operationele doelstelling:
Het scheppen van voorwaarden voor een blijvend kwalitatief goede en doelmatige
uitvoering van het (wettelijk) stelsel van pensioenen, uitkeringen en bijzondere
voorzieningen en van de hulp- en dienstverlening aan de WOII getroffenen.3-Frictiekosten Stichting 1940–1945 ivm overdracht
Algemeen maatschappelijk werkWat willen we bereiken: Ook op termijn waarborgen
van continuïteit, kwaliteit en doelmatigheid maatschappelijk werk aan
verzetsdeelnemers.Wat gaan we daarvoor doen: Subsidiëren
van de Stichting 1940–1945 in de frictiekosten. De frictiekosten ontstaan
door het volledig wegvallen van de subsidie voor het maatschappelijk werk
waardoor (tijdelijk) verschil ontstaat tussen de indirecte kosten (overhead)
en de reguliere subsidie voor die taak. De tijdelijke subsidie (in totaal
2 jaar) voorziet in de overbrugging van de periode tussen het wegvallen van
de subsidie voor maatschappelijk werk en de aanpassing van de organisatie(structuur).
Dit is succesvol indien dit door de betrokkenen wordt ervaren als de invulling
van «goed werkgeverschap» door de gesubsidieerde instelling.4-Compensatie VUT-opbouw Stichting 1940–1945Wat willen we bereiken: Ook op termijn waarborgen
van continuïteit en doelmatigheid maatschappelijk werk aan verzetsdeelnemers.Wat gaan we daarvoor doen: Bij de overgang
van de werknemers van de Stichting 1940–1945 naar instellingen van algemeen
maatschappelijk werk treedt een wijziging op in het van toepassing zijnde
pensioenfonds. Het ABP heeft aangegeven de pensioenopbouw, inclusief de opgebouwde
aanspraken op de mogelijkheid tot vervroegd pensioen (FPU), over te willen
dragen. Het ABP is niet bereid de van toepassing zijnde garantiejaren inzake
FPU over te dragen. Het PGGM, waar de instellingen voor algemeen maatschappelijk
werk verplicht bij zijn aangesloten, is niet bereid zonder vergoeding van
de garantiejaren de medewerkers over te nemen. De Stichting 1940–1945
is niet in staat hiervoor dekking te leveren. De subsidie dient hierin te
voorzien. Dit is succesvol indien dit door de betrokkenen wordt ervaren als
de invulling van «goed werkgeverschap» door de gesubsidieerde
instelling.5-Uitbreiding regeling TVPWat willen we bereiken: Financieel mogelijk
maken van het volgen van psychotherapie voor oorlogsgerelateerde aandoeningen
door personen die de Tweede Wereldoorlog zelf hebben meegemaakt, maar last
hebben van tweede generatieproblematiek.Wat gaan we daarvoor doen: Aanpassen van de
Tijdelijke Vergoedingsregeling Psychotherapie (TVP) na-oorlogse generatie
voor personen die doordat zij de Tweede wereldoorlog zelf hebben meegemaakt
normaliter buiten deze regeling zouden vallen. 6-Herhuisvesting PURDoor een doelmatiger huisvesting van de PUR binnen Leiden is er een structureel
overschot van € 0,7 mln. op de huisvestingskosten ontstaan. Dit
kan worden ingezet voor knelpunten elders in de begroting zonder dat de doelstelling
wordt aangetast.7-Tegoeden Tweede wereldoorlog Indische gemeenschapDraagt bij aan de operationele doelstelling:Uitvoering
geven of coördineren van activiteiten die voortvloeien uit ministerraadbesluiten
over het thema »Tegoeden Tweede Wereldoorlog«, en het scheppen
van voorwaarden van internationale samenwerking voor educatie over, herinnering
aan en onderzoek naar de Holocaust.Wat willen we bereiken: Een goede uitvoering
van het regeringsbeleid op het gebied van de Tegoeden Tweede Wereldoorlog.Wat gaan we daarvoor doen: Activiteiten verrichten
op het gebied van naoorlogs rechtsherstel, de Taskforce for international
Coöperation on Holocaust Education, Remembrance and Research en de afwikkelingen
van subsidies in het kader van de vierde tranche goudpool.8-Nominale bijstellingTechnische mutatie. Beleidsartikel 11: Inspecties Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  85 57083 73284 22784 27484 306 Mutatie 1e suppletore wet  3 9395 7355 7355 7355 735 Nieuwe mutaties  9 8165 7485 5665 0235 024          Stand ontwerp-begroting 2002 90 51399 32595 21595 52895 03295 06695 066 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  85 68383 73284 22784 27484 306 Mutatie 1e suppletore wet  4 2205 7355 7355 7355 735 Nieuwe mutaties        1  1 9061 3161 316771771 2  1 8151 8151 8151 8151 815 3  0182000 4  8683838383 5  2 1872 0772 0762 0772 078 6  283276276276276    3 5390000          Stand ontwerp-begroting 2002 90 53199 72095 21595 52895 03295 06695 066 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  1 5561 5561 5561 5561 556 Nieuwe mutaties  1 872444             Stand ontwerp-begroting 2002 7 7123 42920011 5561 5561 5561 556Toelichting nieuwe uitgaven mutatiesDe mutaties onder 1 en 2 dragen bij aan de operationele doelstellingen:
«Toezicht en opsporing op het gebied van gezondheidszorg en volksgezondheid»en
«Het adviseren en informeren van de minister én anderen (op verzoek
of uit eigen beweging) en het verstrekken van vergunningen».1-Knelpunten IGZWat willen we bereiken: De inspectie laten
fungeren conform de eisen die in 2001 worden gesteld aan een inspectiedienst.Wat gaan we daarvoor doen: De formatie van
de IGZ uitbreiden met 23 fte, waarvan een twaalftal ten behoeve van opleidingen,
ICT en communicatie. Het invoeren van een systeem van product- en procestypering.2-Advies commissie AbelnWat willen we bereiken: Een op zijn taak toegeruste
IGZ.Wat gaan we daarvoor doen: Het implementeren
van het nog te accorderen advies van de commissie Abeln. 3-Inspectie Jeugdhulpverlening en JeugdbeschermingDraagt bij aan operationele doelstelling: Het
bevorderen van de kwaliteit van de jeugdhulpverlening en jeugdbescherming,
door toezicht op het naleven van vigerende wetten.Wat willen we bereiken: Een adequate bewaking
van de kwaliteit van het stelsel van jeugdhulpverlening- en bescherming.Wat gaan we daarvoor doen: Verbeterpunten
in de organisatie mogelijk maken.4, 5 en 6-Nominale bijstellingenTechnische mutaties. Beleidsartikel 12: Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en Milieu Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000) t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  140 738135 150134 314137 764137 772 Mutatie 1e suppletore wet  2 6122 0242 0242 0242 024 Nieuwe mutaties  2 7675 8306 1666 3216 332          Stand ontwerp-begroting 2002 175 078146 116143 004142 505146 109146 128146 128 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  141 390138 559134 314137 764137 772 Mutatie 1e suppletore wet  2 8512 0242 0242 0242 024 Nieuwe mutaties:        1  1 0841 0431 0431 0431 043 2  1 2021 1861 1811 3361 336 3  106112    4   1 6741 6731 6731 684 5   1 8152 2692 2692 269    44        204        36        91              Stand ontwerp-begroting 2002 175 078147 008146 413142 505146 109146 128146 128 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  67 87967 52367 50967 07967 079 Nieuwe mutaties   3 4893 9423 9423 9533 953         Stand ontwerp-begroting 2002 71 42167 87971 01271 45171 02171 03271 032Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1, 2 en 3-Nominale bijstellingenTechnische mutaties.4-Nominale bijstellingenNominale bijstellingen vanuit het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke
Ordening en Milieu voor het milieutakenpakket van het RIVM.5-Expertisecentrum externe veiligheidOverboeking van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening
en Milieubeheer ten behoeve van het Centrum voor Externe Veiligheid. Beleidsartikel 13: Rijksbijdrage volksgezondheid Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  4 721 2235 324 0235 377 3185 431 2275 486 361 Mutatie 1e suppletore wet  94 87294 66494 68394 68394 683 Nieuwe mutaties  38 324146 409179 732214 823252 689          Stand ontwerp-begroting 2002 3 080 5044 854 4195 565 0965 651 7335 740 7335 833 7335 928 732 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  4 721 2235 324 0235 377 3185 431 2275 486 361 Mutatie 1e suppletore wet  94 87294 66494 68394 68394 683 Nieuwe mutaties        1  – 175– 175– 175– 175– 175 2  – 68– 68– 68– 68– 68 3  37 57237 48937 49637 49637 496 4   109 166142 482177 573215 439    9980000          Stand ontwerp-begroting 2002 3 080 5044 854 4195 565 0965 651 7335 740 7335 833 7335 928 732 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001 0000000         Stand ontwerp-begroting 2002 0000000Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1 en 2 LoonbijstellingOverheveling van de loonbijstelling voor de abortusklinieken naar het
artikel Curatief somatische zorg.3-Nominale bijstellingen4-Verhogen BIKKIn verband met de uitkomsten van de Macro-Economische Verkenningen worden
de Rijksbijdragen in de kosten van kortingen verhoogd. Beleidsartikel 14: AlgemeenOpbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  110 167107 367106 277105 753106 389 Mutatie 1e suppletore wet  33 21515 70613 1768 6691 635 Nieuwe mutaties  20 82012 48015 26214 92814 278          Stand ontwerp-begroting 2002 127 076164 202133 632132 794127 428122 242122 242 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  110 323107 506106 277105 753106 389 Mutatie 1e suppletore wet  33 24615 73613 2068 6691 635 Nieuwe mutaties        1  2 269454454454454 2  9981 5881 5881 588  3  0414414414414 4  9 5559 71911 66111 25310 745 5  – 1 361– 3 040– 543– 5430 6  0000– 2 721 7  0– 1 405– 1 405– 1 405– 1 405 8  – 4 627– 2 267– 5 445– 5 4450 9  7384000 10  3 6953 4603 4673 4423 472 11  260248248248248 12  651632632632632 13  379373373373373 14  6059598585 15  01 5431 9251 9251 925    – 890000    540000    7 517              Stand ontwerp-begroting 2002 129 251162 999135 098132 907127 438122 242122 242 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  2 0462 0462 0462 0462 046 Mutatie 1e suppletore wet  – 106– 106– 106– 106– 106 Nieuwe mutaties  – 136– 136– 136– 136– 136          Stand ontwerp-begroting 2002 6 6461 8021 8021 8021 8021 8021 802Toelichting nieuwe uitgaven mutaties1-Patiënt en internetDraagt bij aan de operationele doelstelling:Bevorderen
informatiebeleid in de zorg. Een goede wijze van informatievoorziening vergroot
de transparantie van de gezondheidszorg zowel voor de gebruiker als de zorgverlener. Wat willen we bereiken: De burger een eerste
ingang bieden tot informatie over de gezondheid op internet door het bieden
van betrouwbare gegevens en het geven van voorlichting over andere op het
internet aanwezige gegevens.Wat gaan we daarvoor doen: Het onderhouden
van een internetsite.2-Belastbaar inkomen/stelselonderzoekenDraagt bij aan de operationele doelstelling:Informatie
verzamelen op basis waarvan gefundeerde keuzes kunnen worden gemaakt voor
de inrichting van delen van het verzekeringsstelsel en de sturing van de zorg.Wat gaan we daarvoor doen: Onderzoek van de
effecten van stelselwijziging op het belastbaar inkomen.3-VWS-attachésDraagt bij aan de operationele doelstelling: Personeel
en materieel kernministerie.Wat gaan we daarvoor doen: Compensatie van
de loon- en materiële kosten inzake de reeds van voor 2001 functionerende
attachés van VWS. Tevens compensatie in verband met uitbreiding van
de VWS attachéplaatsen met een post in Parijs.4-P-knelpuntenVoor het leveren van de gewenste output door het ambtenarenapparaat is
een ongestoorde bedrijfsvoering noodzakelijk. Hiermee wordt voldaan aan de
doelstelling dat gewenste beleidsvorming- en uitvoering op een zo efficiënt
mogelijke wijze plaatsvindt. Hiervoor is het noodzakelijk dat een organisatie
als aantrekkelijk wordt ervaren om bij te werken. Ook kunnen nieuwe wensen,
nieuwe eisen stellen aan een organisatie. Door investeringen in de medewerker
en in de werkomgeving kan aan deze eisen tegemoet worden gekomen. Zaken als
een hoog ziekteverzuim, te hoge werkdruk etc kunnen hierdoor worden vermeden.
Tevens is het van belang dat een organisatie snel en accuraat kan voorzien
in zijn informatiebehoefte. Ook hier zijn investeringen voor nodig.Concrete aanpassingen op dit gebied zijn investeringen in management development,
zowel voor de ontwikkeling van het zittende management als voor het investeren
in medewerkers met potentiële management kwaliteiten doo cursussen, trainingen,
assesments en coaching. Niet alleen in management wordt geïnvesteerd
maar ook in de instroom van jonge academici.Verder zijn er als gevolg van de gestegen eisen op het gebied van automatiseringen
continu nieuwe investeringen nodig onder andere in de basiswerkplek en in
het project ICT en Bedrijfsvoering.Een ander belangrijk knelpunt ligt op het gebied van internet. Via het
internet komen onder andere meer vragen op VWS af waarop adequaat gereageerd
dient te worden. Dit stelt zowel hoge eisen aan de kwaliteit van de VWS-internetpagina
als van de medewerkers om bijvoorbeeld de toegenomen vragen te kunnen beantwoorden.5-Zorg mutatiesTechnische mutatie6-Taakstelling personeelTechnische mutatie7-Doorberekenen projectmedewerkersTechnische mutatie 8-Dekking Cure, care en stelselTechnische mutatie9-Onderzoek lokaal sociaal beleidOverheveling in verband met een door het Sociaal en Cultureel Planbureau
uit te voeren onderzoek inzake Lokaal Jeugdbeleid.10 t/m 14-Nominale bijstellingenTechnische mutaties15-VBTBOverheveling van Financiën in verband met de VBTBomschakeling (van
Beleidsbegroting tot Beleidsverantwoording). Het betreft een vergoeding voor
de Informatiekundige gevolgen van de invoering van VBTB. Beleidsartikel 15: Nominaal en onvoorzien Opbouw verplichtingen vanaf de vorige
ontwerpbegroting (x € 1 000)  t/m 19992000200120022003200420052006 Stand ontwerp-begroting 2001  2 3201 6791 4972 0732 074 Mutatie amendementen  – 248– 248– 248   Mutatie 1e suppletore wet  103 668107 588101 590100 135100 172 Nieuwe mutaties  – 116 698– 125 349– 115 550– 112 389– 114 608          Stand ontwerp-begroting 2002 0– 10 938– 16 334– 12 714– 10 183– 12 362– 9 489 Opbouw uitgaven vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001  2 3201 6791 4972 0732 074 Mutatie amendementen  – 250– 250– 250   Mutatie 1e suppletore wet  103 668107 588101 590100 235100 172 Nieuwe mutaties        1  – 6 126– 5 988– 5 763– 5 625– 5 625 2  – 2 857– 2 541– 2 494– 2 450– 2 450 3  – 3 115– 7 927– 4 110– 1 867– 4 074 4  – 34 757– 35 555– 31 356– 31 190– 31 172 5  – 3 780– 3 541– 3 550– 3 525– 3 555 6  – 21 551– 21 295– 20 646– 19 941– 19 941 7  – 3 966– 3 829– 3 869– 3 871– 3 872 8  – 4 583– 4 672– 3 766– 3 766– 3 766 9  – 408– 408– 408– 408– 408 10  – 616– 615– 615– 615– 615 11  – 1 518– 1 476– 1 471– 1 627– 1 627 12  – 37 570– 37 489– 37 496– 37 496– 37 496    4 538        – 1 095              Stand ontwerp-begroting 2002 0– 11 674– 16 334– 12 714– 10 183– 12 362– 9 489 Opbouw ontvangsten vanaf de vorige ontwerpbegroting
(x € 1 000)  2000200120022003200420052006Stand ontwerp-begroting 2001 0000000         Stand ontwerp-begroting 2002 0000000Toelichting nieuwe mutaties1 en 2-Dekking knelpuntenDoor het niet uitdelen van de prijsbijstelling wordt dekking gevonden
voor diverse knelpunten binnen de begroting.3-Extra taakstellende onderuitputtingElders in deze begroting zijn een aantal knelpunten beschreven waarvoor
dekking gevonden wordt door het opnemen van een taakstellende onderuitputting.
Tijdens het uitvoeringsjaar moet blijken, waar de onderuitputting daadwerkelijk
gerealiseerd wordt.4 t/m 12-Toedeling Nominale bijstellingenTechnische mutaties Aansluitingstabel artikelindelingBegroting 2002Begroting 2001Naam artikelnr.oude artikelindelingOmschrijvingGezondheidsbevordering
en bescherming16.01U25.02.13Projecten, experimenten en onderzoek   U25.02.15Gezondheidsbeleid  U25.02.16Noodfonds Bijlmermeerramp   U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M25.01 (deels)Volksgezondheid algemeen     Curatief somatische
zorg16.02U25.01.02Beroepen en opleidingen volksgezondheid   U25.02.01Wet orgaandonatie en medische ethiek   U25.02.03Tweedelijnszorg  U25.02.04 (deels)Eerstelijnszorg   U25.02.11 (deels)Genees- en hulpmiddelen, lichaamsmaterialen en biotechnologie   U25.03.05Rijksbijdrage financiering abortusklinieken   U25.04Garanties Volksgezondheid  U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M22.02 (deels)Overige ontvangsten andere begrotingen en organisaties   M25.01 (deels)Volksgezondheid algemeen   M25.02Medische tuchtwet   M25.04Terugbetalingen op effectief geworden garanties     Geestelijke gezondheidszorg,
verslavingszorg en maatschappelijke opvang16.03 U24.10Maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en
verslavingsbeleid   U25.02.04 (deels)Eerstelijnszorg   U25.02.06Geestelijke volksgezondheid   U25.02.07Alcohol-, drug- en tabaksbeleid   U25.02.12Illegalenfonds   U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M22.02 (deels)Overige ontvangsten overige begrotingen en organisaties   M24.01 (deels)Welzijn algemeen   M25.01 (deels)Volksgezondheid algemeen    Gehandicaptenzorg16.04U24.03Gehandicaptenbe
leid   U25.02.11 (deels)Genees- en hulpmiddelen, lichaamsmaterialen en biotechnologie   U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M22.02 (deels)Overige ontvangsten andere begrotingen en organisaties   M24.01 (deels)Welzijn algemeen   M24.02 (deels)Bijdragen van andere begrotingen voor welzijn     Verzorging, verpleging
en ouderen16.05U24.02 (deels)Ouderenbeleid   U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M24.01(deels)Welzijn algemeen    Arbeidsmarktbeleid16.06U25.03.02Arbeidsmark
tbeleid   U25.03.03Extra banen zorgsector  U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M25.01 (deels)Volksgezondheid algemeen    Jeugdbeleid16.07U24.04Jeugdbeleid  U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M24.01 (deels)Welzijn algemeen  M24.02 (deels)Bijdrage van andere begrotingen  M24.03Jeugdbeleid     Sociaal beleid16.08U24.09Sociaal beleid   U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M22.02 (deels)Overige ontvangsten andere begrotingen en organisaties   M24.01 (deels)Welzijn algemeen   M24.02 (deels)Bijdragen van andere begrotingen    Sportbeleid16.09U24.07Sportbeleid  U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01 (deels)Algemeen   M24.01 (deels)Welzijn algemeen    Verzetsdeelnemers,
vervolgden en burgeroorlogsgetroffenen16.10U24.05Verzetsdeelnemers, vervolgden en burgeroorlogsgetroffenen   U22.01 (deels)Personeel en materieel   M22.01Algemeen  M24.01Welzijn algemeen    Inspecties16.11U23.01Inspectie voor de gezondheidszorg   U26.02Bijdrage aan het agentschap Keuringsdienst van Waren   U22.07Inspectie jeugdhulpverlening en jeugdbescherming   M22.01 (deels)Algemeen   M22.02 (deels)Overige ontvangsten van andere begrotingen en organisaties   M23.01Inspectie voor de gezondheidszorg   M26.02Keuringsdienst van Waren    Rijksinstituut voor
Volksgezondheid en Milieu16.12U27.01Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu   M27.01Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu   M27.02Bijdrage van begroting XI inzake het RIVM    Rijksbijdragen16.13U25.03.01Rijksbijdrage AFBZ   U25.03.04Rijksbijdrage ziekenfonds-verzekering  U25.03.06Bijdragen in de kosten van kortingen     Algemeen16.14U22.01 (deels)Personeel en materieel   U22.02VUT-uitkeringen en suppletie wachtgelden trendvolgers   U22.06Sociaal en Cultureel Planbureau   U22.08Internationale samenwerking  U22.09Adviesraden   U24.02 (deels)Ouderenbeleid   U25.01.01Algemene uitgaven volksgezondheid   M22.01 (deels)Algemeen  M22.02 (deels)Overige ontvangsten andere begrotingen en organisaties   M24.01 (deels)Welzijn algemeen  M25.01 (deels)Volksgezondheid algemeen  M25.06Verrekening met het agentschap CBG    Nominaal en onvoorzien16.15U22.03Loonbijstelling  U22.04Prijsbijstelling  U22.05OnvoorzienBIJLAGE: MOTIES EN TOEZEGGINGEN AANGENOMEN MOTIESKAMERSTUKSTAND
VAN ZAKENGGZ: Motie Hermann c.s. over het PGB
in de GGZ voor de functie van begeleiding en experimenten voor o.m. verblijf 25 424 nr. 13 Per 01/01/2001 is het PGB-GGZ voor de functie begeleiding
landelijk ingevoerd. Er is € 8,7 mln. op jaarbasis beschikbaar (25 657,
nr.18). De experimenten behandeling en verblijf zijn voorlopig opgeschort
aangezien de GGZ is betrokken bij het AWBZ-brede invoering van een functioneel
omschreven PGB.  GGZ: Motie Van Vliet c.s. over geestelijke
gezondheidszorg in een multiculturele samenleving 25 424 nr. 20 UITGEVOERD Zie kabinetsstandpunt op het advies van de
Raad voor de Volksgezondheid en Zorg inzake Interculturalisatie van de gezondheidszorg
(27 401, nr. 6) WVG: Motie Lambrechts c.s. over sociale
hulphonden26 435 nr. 21 De motie is in uitvoering. Deze motie is
in het kader van de WVG ingediend. Voortouw is van SZW overgenomen door VWS.
Financiering is geregeld (€1,4 mln. structureel). In 2001 worden eerst
instructeurs opgeleid en vervolgens volgt de hondenopleiding.  Begroting: Motie Oudkerk c.s. over de
numeris fixus voor de studie geneeskunde 26 800 XVI nr. 25 UITGEVOERD Zie brief met notitie inzake het opheffen van de numeris
fixus d.d. 09/11/2000 van de minister van OcenW Begroting: Motie Van der Vlies c.s.
over een internationaal verbod op de handel in menselijke eicellen 26 800 XVI nr. 40Het Comité Directeur Bioéthique zal naar verwachting
in het najaar met de onderzoeksresultaten komen. Vervolgens zal de TK zo spoedig
mogelijk geïnformeerd worden.  Arbeidsmarktbeleid: Motie Weekers/Oudkerk
over taakherschikking in de zorgsector26 800 XVI, nr. 107 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 18/07/2001, kenmerk MEVAABA
2198294 inzake arbeidsmarkt Zorg en Welzijn  Zorgnota: Motie Arib c.s. over vaccinatie
tegen hepatitis B 26 801 nr.
15De Minister van VWS heeft aangegeven
dat zij voornemens is het advies van de Gezondheidsraad op te volgen en dus
een hepatitis-B-vaccinatie aan te zullen bieden aan zuigelingen van wie één
of beide ouders afkomstig is uit een hoog of middel-endemisch land (27 401,
nr. 50). Op 4 april jl. heeft de Minister hierover met de TK overleg gevoerd.
Een kamermeerderheid heeft de Minister in haar voornemen gesteund. Een uitwerking
van het standpunt alsmede een reactie op de vragen die gesteld zijn tijdens
het AO van 4 april is op 27/06/2001 naar de TK gezonden (Zie GZB/GZ 2193389
inzake zuigelingenvaccinatie) hepatitis B) Begroting OCW: Motie Lambrechts c.s.
over de numerus fixus voor de studie tandheelkunde 26 800 VIII nr. 40UITGEVOERD. Zie brief d.d. 11/12/2000 kenmerk CSZ/BO-2135150  Begroting LNV: Motie Stellingwerf/M.B.
Vos over alternatieven voor dierproeven 26 800 XIV nr. 27UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 15/12/2000 kenmerk GZB/VVB 2138386  Xenotransplantatie: Motie Terpstra/Swildens-Rozendaal
over een moratorium met uitzonderingen 26 335 nr. 5 Aan de Kamer is
bericht (zie brief CSZ/ME-2194594, d.d. 03/07/2001) dat realisatie van een
verbod dmv een algemene maatregel van bestuur niet mogelijk blijkt, en dat
deze nu zal plaatshebben door middel van een wijziging van de Wet op bijzondere
medische verrichtingen. Zo mogelijk zal het wetsontwerp nog in 2001 bij de
Kamer worden ingediend. Xenotransplantatie: Motie Van der Vlies
c.s. over alternatieven voor xenotransplantatie 26 335 nr. 6 Aan
de Kamer is een kopie gezonden van de adviesaanvraag inzake het gebruik van
(stam)cellen voor transplantatiedoeleinden, die in verband met de uitvoering
van de motie is gedaan aan de Gezondheidsraad (26 339, nr. 15). Omdat
de raad het advies terzake niet eerder dan in 2002 zal kunnen uitbrengen,
is verzocht om ook tussentijds in te lichten over relevante ontwikkelingen
die zich voordoen.  Jeugdzorg: Motie Arib/Ravestein over
instelling van een kinderombudsman 26 816 nr. 7 UITGEVOERD Zie brief aan TK van Justitie d.d. 13/11/2000 kenmerk
5062127/00/PJS  Wet jeugdzorg: Motie Arib/Van Vliet
over een meldings-plicht in de Wet op de jeugdzorg 26 816, nr. 15 Uitvoering van deze motie wordt meegenomen in Wijziging Wet AMK's (ingediend
bij TK 03/07/2001) Wet jeugdzorg: Motie Orgü c.s.
over licht-ambulante zorg 26 816,
nr. 16 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 5 december 2000 kenmerk DJB/JHV-U-2135660 Wet jeugdzorg: Motie Van Vliet c.s.
over een notitie met daarin een financieel kader 26 816, nr. 19UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 15 november 2000 kenmerk
FEZ-2126597  Wet jeugdzorg: Motie Rouvoet c.s. over
zichtbaarheid, herkenbaarheid en laagdrempelige toegang van landelijke voorzieningen 26 816, nr. 24 (was 21)UITGEVOERD Zie
brief aan TK d.d. 05/12/2000 kenmerk DJB/JHV-U-2135660 inzake motie terzake  Fin. Verantwoording en Voorjaarsnota:
Motie De Graaf/Melkert over wachtlijsten van ziekenhuizen 27 127, nr. 73 UITGEVOERD. In het Actieplan Zorg Verzekerd is deze motie
meegenomen (27 488, nr. 1). Geneesmiddelen: Motie Van Blerck-Woerdman/Oudkerk
 over de KNMP taxe en de CTG-tariefbeschikking 24 124, nr. 103 Motie is ontraden. Hoewel de motie een ondersteuning is van het lange termijn
beleid is het uitvoeren daarvan op korte termijn onverantwoord. Zie brief
aan TK inzake standpunt moties geneesmiddelen (24 124, nr. 110). Thans
vindt overleg met partijen plaats over tariefstructuur en taxe. In het najaar
van 2001 zal de TK hierover worden bericht.  Geneesmiddelen: Motie Oudkerk/ Van Blerck-Woerdman
over overheveling van budgettering 24 124, nr. 104 De kosten van
poliklinisch voorgeschreven geneesmiddelen zullen door de nieuwe bekostigingsstructuur
(DBC's 2003) worden ondergebracht onder de verantwoordelijkheid van het GMSB.
Dit is in lijn met de nieuwe rol van de zorgverzekeraars. Tot die tijd zal
op vrijwillige basis tot beheersing gekomen worden door afspraken tussen ziekenhuizen,
specialisten en zorgverzekeraars. Zie brief aan inzake standpunt moties geneesmiddelen
(24 124, nr. 110). Betreffende het afzien van overheveling van geneesmiddelen
naar het budget van verzorgingshuizen wordt verwezen naar bovengenoemd schrijven
d.d. 22/09/2000 alsmede de brief van 14/07/2000, kenmerk DVVO/DB/-U-2083604
inzake genees- en hulpmiddelen in de aanspraak op verzorgingshuiszorg. Hierin
wordt tevens ingegaan op de motie waarbij voor de discussie over het onderwerp
wordt verwezen naar het AO MOZ van 15/10/2000.  Geneesmiddelen: Motie Oudkerk/ Van Blerck-Woerdman
over vergoeding van therapieën 24 124, nr. 106 UITGEVOERD Zie brief aan TK inzake standpunt moties geneesmiddelen
(24 124, nr. 110)  APB 2000: Motie-Melkert c.s. over het
tekort aan artsen 27 400, nr.
9UITGEVOERD
Zie brief met notitie inzake het opheffen van de numeris fixus d.d. 09/11/2000
van de minister van OCenW. APB 2000: Motie-De Graaf c.s. inzake
het uit de beschikbare ruimte bij de Najaarsnota middelen vrij maken ten behoeve
van o.m. sport 27 400, nr. 23 UITGEVOERD
Zie brief aan TK d.d. 20/11/2001 inzake Najaarsbrief Zorg 2000  Begroting 2001: Motie Middel c.s. over
het voormalig kamp Amersfoort 27 400
XVI, nr. 28 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 27/03/2001 kenmerk DVVB/IB-U-2164671  Begroting 2001: Motie Middel c.s. over
publiek-private initiatieven op het terrein van de sport27 400 XVI, nr. 29 De motie zal worden betrokken bij het beleidsstandpunt op het rapport «Handreiking
voor Topsportevenementen» (dit rapport is op 18/09/2000 aan de TK aangeboden).
Het advies van NOC*NSF is reeds aangeboden, echter een nadere uitdieping en
onderbouwing van het advies zal worden gevraagd. Het beleidsstandpunt zal
voor het einde van 2001 aan de TK worden aangeboden.  Begroting 2001: Motie Middel c.s. over
kleinere sporten 27 400 XVI,
nr. 30 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 16/02/2001 kenmerk DBO-CB-U-2155203  Begroting 2001: Motie Middel/Atsma over
versterking van het vrijwilligerswerk 27 400 XVI, nr. 31UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 29/05/2001 kenmerk DSB/IN-2182810  Begroting 2001: Motie Middel/Atsma over
een maatschappelijke stage binnen het onderwijs 27 400 XVI, nr. 33UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 20/06/2001 kenmerk DSB/IN-2190111  Begroting 2001: Motie Atsma/Middel over
subsidiericht-lijnen voor de levensbeschouwelijke koepels27 400 XVI, nr. 34 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 23/02/2001 kenmerk S/BOA-2157639  Begroting 2001: Motie Buijs/Oudkerk
over dieetpreparaten 27 400
XVI, nr. 35UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 05/06/2001 kenmerk DBO-CB-U-2179022  Begroting 2001: Oudkerk c.s. over donorcoördinatoren 27 400 XVI, nr. 36 UITGEVOERD Zie
brief aan TK d.d. 31/01/2001 kenmerk CSZ/ZT/2147691  Begroting 2001: Motie Van Gent c.s.
over de opvang van dak- en thuislozen 27 400 XVI, nr. 37 Het kabinet
heeft in beperkte mate uitvoering gegeven aan deze motie; de wijze van uitvoering
is gemeld in brief aan Tweede Kamer (25 682, nr. 9) inzake uitkomsten
van de bespreking met VNG, Federatie Opvang, GGZ-Nederland en de LVT Begroting 2001: Motie Van Gent c.s.
over het tekort aan stageplaatsen in de zorginstellingen 27 400 XVI, nr. 38UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 14/05/2001 kenmerk MEVA/ABA/2177527.  Begroting 2001: Motie Van Blerck-Woerdman
c.s. over de apotheekhoudende huisarts 27 400 XVI, nr. 42 TK is gemeld
dat er geen nieuwe vergunningen worden afgegeven voor apotheekhoudende huisartsen;
zittende APG's worden thans extra beschermd. Zie brief aan TK d.d. 28/06/2001,
kenmerk GMV 2190279 Begroting 2001: Motie Blok c.s. over
de achterstand van de ICT in de zorgsector 27 400 XVI, nr. 43UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 11/05/2001 kenmerk DBO-CB-U-2173743  Begroting 2001: Motie Van Vliet c.s.
over de gebarentaal voor doven en slechthorenden 27 400 XVI, nr. 44UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 29/06/2001, kenmerk DBO-CB-U-2191157  Begroting 2001: Motie Ravestein c.s.
over de vervoers-kosten voor jeugdige rolstoelsporters 27 400 XVI, nr. 46 Zie brief aan TK d.d. 03/07/2001, kenmerk S/P&K-2185768 inzake motie terzake.
Overleg met partijen heeft plaatsgevonden. Thans bestaat te weinig inzicht
in de problematiek; derhalve zal een onderzoek plaatsvinden.  Begroting 2001: Motie Rouvoet c.s. over
gehoorschade en geluidsoverlast 27 400 XVI, nr. 48 De reden
waarom het aangekondigde onderzoek naar de effecten op het gehoor ten gevolge
van blootstelling aan te luide popmuziek op zich heeft laten wachten is op
29/06/2001 aan de TK medegedeeld. (Zie brief aan TK, kenmerk GZB/GZ 2192519
inzake tijdspaden onderzoek gehoorschade.) De resultaten van dit onderzoek,
die thans op korte termijn beschikbaar komen, zullen worden betrokken bij
de uitwerking van de motie Rouvoet. Een aantal activiteiten ter uitvoering
van de motie zijn reeds in gang gezet. Na het zomerreces zal de TK worden
bericht over de uitvoering van de motie Rouvoet.  Begroting 2001: Motie Atsma c.s. over
schoolfruit 27 400 VXI, nr.
50 Onderzocht wordt hoe met deze
motie zal worden omgegaan. Nadat de benodigde informatie is ontvangen zal
de TK worden geïnformeerd.  Begroting 2001: Motie Ravestein/ Hermann
over het Kleurrijk Grote Steden Voetbaltoernooi27 400 XVI, nr. 57 (was nr. 45) UITGEVOERD Stas heeft dit de TK gemeld
tijdens de behandeling van de Suppletoire VWS (Zie Handelingen, TK 2000–2001,
27 777)  Zorgnota: Motie Dankers c.s. over een
zorgkloof in de gehandicaptenzorg 27 401, nr. 10 Zie brief aan
TK d.d. 09/05/2001, kenmerk DBO-CB-U-2150640 inzake Kwaliteit in de gehandicaptenzorg.
Tijdens het AO Gehandicaptenbeleid d.d. 23/05/2001 is toegezegd op enkele
punten een verdieping aan te brengen (brief zal in het najaar van 2001 aan
TK worden gezonden). Zorgnota: Motie Dankers c.s. over de
wachtlijsten bij RIO's 27 401,
nr. 11 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 17 juli 2001 inzake motie Van Vliet  Zorgnota: Motie Buijs c.s. over het
individueel benaderen van potentiële herintreders 27 401, nr. 12 UITGEVOERDZie brief aan TK d.d. 25/01/2001, kenmerk MEVA/ABA
2146476 inzake plan van aanpak herintreders in de zorg  Zorgnota: Motie Arib/Hermann over de
behoefte aan een sluitende keten van 24-uursopvang voor dak- en thuislozen
en psychiatrische patiënten 27 401, nr. 15 De motie wordt
uitgevoerd en maakt onderdeel uit van regionale wachtlijstplannen GGZ. Voorts
wordt landelijk convenant OGGZ 2e helft van 2001 geëvalueerd. Vervolgens
zal de TK worden geïnformeerd. Zorgnota: Motie Arib c.s. over het inzetten
van wacht-lijstmiddelen voor werving en scholing van personeel in de zorg 27 401, nr. 16 UITGEVOERD Zie brief
aan TK d.d. 18/07/2001, kenmerk MEVA/ABA 2198294 inzake arbeidsmarkt Zorg
en Welzijn  Zorgnota: Motie Arib c.s. over het ziekteverzuim
in ver-pleeg- en verzorgingshuizen 27 401, nr. 17UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 18/07/2001, kenmerk MEVA/ABA 2198294
inzake arbeidsmarkt Zorg en Welzijn Zorgnota: Motie Arib c.s. over verlaging
van de norm-grootte van de verloskundigenpraktijk 27 401, nr. 18De huidige normgrootte is a.d.h.v. diverse onderzoeken vastgesteld en voldoende
bevonden. Motie wordt niet verder uitgevoerd. Dit is ook door de Minister
tijdens het AO van 13 juni 2001 aangegeven. Zorgnota: Motie Arib/Van Vliet over
de uitwerking van het PvdA-plan «Stoppen met wachten» 27 401, nr. 20UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d.16/03/2001,
kenmerk DBO-CB-U-2155203 inzake stand van zaken diverse moties Zorgnota: Motie Arib c.s. over het gebrek
aan voor-zieningen voor IC voor kinderen als mede het vervoer van ernstig
zieke kinderen 27 401, nr. 21 UITGEVOERD
Zie brief aan TK d.d. 14/12/2001 inzake uitvoering moties Zorgnota en begroting
2001  Zorgnota: Motie Oudkerk c.s. over de
noodzaak om de tekorten aan verplegenden en verzorgenden weg te nemen27 401, nr. 22 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d.
18/07/2001, kenmerk MEVA/ABA 2198294 inzake arbeidsmarkt Zorg en Welzijn  Zorgnota: Motie Oudkerk/Van Blerck-Woerdman
over verkorting van de opleiding tot huisarts 27 401, nr. 23 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 12/02/2001, kenmerk CSZ/BO-2151332,
inzake uitvoering motie terzake Zorgnota: Motie Hermann c.s. over de
voorlopige raming van het Capaciteitsorgaan voor de medische en tandheelkundige
opleidingen 27 401, nr. 26UITGEVOERD Zie
brief aan TK d.d. 01/02/2001, CSZ/BO-2148342 inzake uitvoering motie terzake  Zorgnota: Motie Van Blerck-Woerdman
over een plan van aanpak voor uitbreiding van radiotherapeutische apparatuur27 401, nr. 27 UITGEVOERD Zie brief
aan TK d.d. 08/01/2001, kenmerk CSZ/ZT 2140247 inzake plan van aanpak radiotherapie Zorgnota: Motie Van Blerck-Woerdman
c.s. over het invoeren van diagnosebehandelcombinaties 27 401, nr. 28UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 25/01/2001, kenmerk CSZ/ZT-2145988
inzake tijdsplanning DBC2003  Zorgnota: Motie Blok c.s. over het omzetten
van een persoonsgebonden budget in een aanspraak voor de zorg 27 401, nr. 29UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 17/01/2001, kenmerk PBO/2189780
inzake Standpunt modernisering AWBZ en vereenvoudiging PGB  Zorgnota: Motie van Vliet c.s. over
uitbreiding van het aantal opleidingsplaatsen voor verloskundigen 27 401, nr. 30H UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d.
16/03/2001, kenmerk DBO-CB-U-2155203, inzake stand van zaken diverse moties  Zorgnota: Motie c.s. over het standaard
aanbieden van een HIV-test aan zwangere vrouwen 27 401, nr. 35 (was nr. 19) De TK is geïnformeerd over het huidige beleid (zie brief
aan TK d.d. 14/12/2001 inzake uitvoering moties Zorgnota en Begroting 2001)
Er is reeds overleg gevoerd met relevante veldpartijen over wenselijkheid
van uitvoering van algemeen aanbieden van een HIV test aan zwangere vrouwen.
Minister beraadt zich momenteel op de vraag of uitvoering moet worden gegeven
aan deze motie. De TK zal hierover nog dit jaar worden geïnformeerd.  Zorgnota: Motie Hermann/Buijs over de
verwijdering van witte bloedcellen uit transfusiebloed per 1 september 2001 27 401, nr. 36 UITGEVOERD Zie brief
aan TK d.d. 22/05/2001 kenmerk GMV/L-2175047  Zorgnota: Motie Van Vliet c.s. over
het zorgvuldig omgaan met uitbreiding van de beheerskosten van de AWBZ en
het opzetten van een registratiesysteem indicatiebesluiten 27 401, nr. 37H (was nr. 31)Aan de TK is toegezegd haar per kwartaal te informeren
over de AWBZ brede registratie. In het kader van het Convenant zijn afspraken
gemaakt met ZN en CvZ over monitoring van de uitgaven. De eerste voortgangsrapportage
zorgregistratie is op 08/05/2001 aan de TK gezonden. De tweede voortgangsrapportage
zal deel uit maken van de rapportage van het groot project Modernisering AWBZ. Kinder IC's: Motie Arib c.s. over een
tekort aan IC-plaatsen 27 401,
nr. 58 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 11/06/2001, kenmerk CSZ/ZT/2185899, inzake
IC-plaatsen Mod. AWBZ: Motie Arib over een wettelijke
verankering van zeggenschapsinstrumenten 24 036/26 631, nr. 189 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 17/01/2001, kenmerk PBO/2189780
inzake Standpunt modernisering AWBZ en vereenvoudiging PGB  Mod. AWBZ: Motie Blok c.s. over het
door AWBZ aan-bieders onderscheid maken tussen diverse kosten in hun prijsopgaves 24 036/26 631, nr. 193H UITGEVOERD
Zie brief aan TK d.d. 16/02/2001 kenmerk PBO/2153337  Mod. AWBZ: Motie Dankers c.s. over de
omslag naar vraagsturing; bij zorgstelsel niet langer uitgaan van WZV-grenzen 24 036/26 631, nr. 195 Motie wordt meegenomen in het kader
van de behandeling van de WEZ.  Mod. AWBZ: Motie Blok c.s. over het
oprichten van een stuurgroep die toezicht houdt op pluriformiteit 24 036/26 631, nr. 203 (was nr.
192) UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 13/04/2001 kenmerk DBO-CB-U-2165746  Mod. AWBZ: Motie Dankers over een bruteringsoperatie 24 036/26 631, nr. 204
(was nr. 194) UITGEVOERD Brief d.d. 25/06/2001 (DVVO-ZV-U-2191728) inzake wonen
en zorg op maat aan Tweede Kamer. Bijlage 3 handelt over het bruteringsvraagstuk.  Mod. AWBZ: Motie Van Vliet c.s. over
een onafhankelijke, objectieve en integrale indicatie-stelling 24 036/26 631, nr. 205 (was nr. 196) UITGEVOERD
Zie brief aan TK d.d. 17 juli 2001 inzake motie Van Vliet  Mod. AWBZ: Motie Van Vliet over flexibilisering
en ontschotting 24 036/26 631,
nr. 206 (was nr. 197) UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 17/01/2001, kenmerk PBO/2189780
inzake Standpunt modernisering AWBZ en vereenvoudiging PGB Donorgegevens KI: Motie Dittrich over
een redelijke toegang tot KI-behandeling 23 207, nr. 19UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 17/07/2001 inzake Communcatieplan
Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting Donorgegevens KI: Motie O.P.G. Vos over
voorlichting aan de donor 23 207,
nr. 20 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 17/07/2001 inzake Communcatieplan Wet donorgegevens
kunstmatige bevruchting  Jeugdzorg: Motie Arib c.s. over een
interdepartementaal integraal plan van aanpak ter voorkoming van kindermishandeling
en seksueel misbruik 27 410,
nr. 15UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 01/06/2001, kenmerk DJB/JHV-2185350 inzake
moties jeugdzorg  Jeugdzorg: Motie Van Vliet c.s. over
de wachtlijst-cijfers27 410,
nr. 16 UITGEVOERD Zie brief aan TK d.d. 01/06/2001, kenmerk DJB/JHV-2185350 inzake
moties jeugdzorg Voortgangsrapportage Beleidskader Jeugdzorg
2001–2004: Motie Van Gent c.s. over een Jeugd Effectrapportage 27 410, nr. 21De TK zal in het najaar 2001 worden geïnformeerd over de
uitvoering van deze motie.  Voortgangsrapportage Beleidskader Jeugdzorg
2001–2004: Motie van Van Vliet c.s. over het duidelijk vastleggen in
de Wet op de jeugdzorg wat verstaand wordt onder crisisopvang en om welke
psychische problematiek het hier gaat 27 410, nr. 23 Motie wordt meegenomen
tijdens de behandeling van de Wet op de jeugdzorg. Voortgangsrapportage Beleidskader Jeugdzorg
2001–2004: Motie van Arib c.s. over het opnemen van acceptatieplicht
in de Wet op de jeugdzorg. 27 410,
nr. 25 Motie wordt meegenomen tijdens
de behandeling van de Wet op de jeugdzorg.  Euro 2000: Motie Middel c.s. over vrijvallende
middelen voor de sport 26 227,
nr. 34 De motie zal worden betrokken
bij het beleidsstandpunt op het rapport «Handreiking voor Topsportevenementen»
(dit rapport is op 18 september 2000 aan de TK aangeboden). Het advies van
NOC*NSF is reeds aangeboden, echter een nadere uitdieping en onderbouwing
van het advies zal worden gevraagd. Het beleidsstandpunt zal voor het einde
van 2001 aan de TK worden aangeboden.  Euro 2000: Motie Rijpstra/ Atsma over
een sportevenementenfonds en een sportaccommodatiefonds26 227, nr. 35 De motie zal worden betrokken bij het beleidsstandpunt op het rapport «Handreiking
voor Topsportevenementen» (dit rapport is op 18 september 2000 aan de
TK aangeboden). Het advies van NOC*NSF is reeds aangeboden, echter een nadere
uitdieping en onderbouwing van het advies zal worden gevraagd. Het beleidsstandpunt
zal voor het einde van 2001 aan de TK worden aangeboden.  Tabakswet: Motie Oudkerk/Kant over Vergoeding
van bewezen effectieve ondersteuningsvorming bij stoppen met roken 26 472, nr. 19 De TK zal naar verwachting in het voorjaar 2002 worden geïnformeerd
over de uitvoering van deze motie.  Tabakswet: Motie Oudkerk over onderzoek
naar nadere mogelijkheden ter bescherming van kinderen met chronische luchtwegaandoeningen
tegen tabaksrook 26 472, nr.
20 De TK zal naar verwachting in
het voorjaar 2002 worden geïnformeerd over de uitvoering van deze motie.  Tabak: Motie Marijnissen over verkoop
van tabaks-produkten in speciaalzaken; plan van aanpak beperking verkoop 24 743, nr. 5 De strekking van deze motie is opgenomen in het
amendement van SP (26 472, nr. 4). Tijdens de stemmingen is het amendement
verworpen. Derhalve zal de motie niet worden uitgevoerd.  Motie Schimmel over een onafhankelijke
klachten-commissie voor medische keuringen; indien blijkt dat betrokken organisaties
niet tot een onafhankelijke cie. kunnen komen, voorbereidingen treffen een
onafhankelijke cie. in het leven roepen + voorafgaand aan 1 januari 1999 klachtenmeldpunt
instellen 25 024, nr. 4 Betrokken organisaties zijn niet met voorstellen
gekomen t.a.v. een onafhankelijke commissie «aanstellingskeuringen».
Derhalve is een AmvB m.b.t. klachtencommissie aanstellingskeuringen door SZW
en VWS opgesteld. Deze AmvB is eind juni naar de RvS gestuurd. De instelling
van een klachtencommissie voor «verzekerings-keuringen» wordt
alsnog geregeld in het zelfreguleringsoverleg tussen partijen in het najaar
van 2001.  Motie Oudkerk over het verbieden van
buiten-reclame m.b.t. tabak24 743,
nr. 10 UITGEVOERD: Wetsvoorstel Tabakswet is op 31/05/2001 behandeld in de TK en op
06/06/2001 aanvaard. Daarmee is gevolg gegeven aan de uitvoering van deze
motie  Motie Waalkens over een rapportage over
een alternatief financieringssysteem voor SRM en HRM 24 688, 21 501-16, nr. 48 De minister van LNV heeft, mede namens de ministers van AZ en
VWS, per de Kamer gemeld dat de eerste verantwoordelijkheid voor de Destructiewet
per 1-10-2001 overgaat van VWS naar LNV. Zie brief 22/06/2001, kenmerk VVM.2001/2280.
In deze brief geeft de minister van LNV aan u over twee maanden nader te informeren
over een nieuw financieringssyteem voor het ophalen, verwerken en vernietigen
van kadavers dat hij op 1 januari 2002 wil laten ingaan. Tot die tijd zullen
de tarieven voor veehouders bevroren blijven op het niveau van 2000, zijnde € 10,6
(excl. BTW) per stop. Motie Van der Hoek over jaarlijkse evaluaties
over de vraag of het zorgaanbod in de regio's daadwerkelijk op de vraag aansluit;
instellen taskforce die extramuralisering en samenwerking relevante instellingen
buiten GGZ gaat begeleiden + jaarlijkse evaluaties te initiëren zorgvraag
en -aanbod op elkaar aansluit + TK jaarlijks per brief te informeren 25 424, nr. 19 (was nr. 11) Per 18 oktober 2000 is de Taskforce vermaatschappelijking
Geestelijke Gezondheidszorg geïnstalleerd. (Kamerstukken II, 2000–2001,
25 424, nr. 29). De Taskforce komt begin 2002 met concrete aanbevelingen.
Het evaluatie-verzoek is niet overgenomen omdat jaarlijks verslag wordt gedaan
in de Zorgnota. Zie brief aan TK d.d. 30/09/1999 kenmerk GVM/GGZ/2000489 inzake
nota-overleg beleidsvisie GGZ) WAT IS TOEGEZEGDVINDPLAATS STAND VAN
ZAKEN Verloskunde; Standpunt rapportage bouwcollege
inzake uitvoeringstoets tweedelijns verloskundeBrief CSZ/ZT-/2189371, dd. 13 juni 2001 Het College Bouw zorgvoorzieningen is bezig met de uitvoering
van de toets. De verwachting is dat dit in november 2001 gereed komt. Vervolgens
zal de TK worden geïnformeerd.  Huisartsen; Standpunt aan de Kamer zenden
op het advies van de commissie Tabaksblat (Een gezonde spil in de zorg) Brief CSZ/EZ-2169610, dd. 5 april 2001De Tweede Kamer is op hooflijnen geïnformeerd
per brief dd. 29 juni 2001 kenmerk DBO-CB-U-2194680. Na het zomerreces zal
de TK nader worden geïnformeerd  Ambulancezorg; Eindrapport knelpuntenonderzoek
ambulance zorg AO Ambulancezorg dd.
11 november 1999 Op 27 juni 2001
is het rapport aan VWS aangeboden. Het standpunt zal aan het einde van het
zomerreces aan de TK worden aangeboden.  Topklinische zorg; Nadere uitwerking
plan van aanpak radiotherapie Brief
CSZ/ZT 2194861, dd. 3 juli 2001 De nadere uitwerking van het plan van aanpak zal voor het einde van 2001 aan
de Tweede Kamer worden gezonden.  Topklinische zorg; Rapportage onderzoek
naar kinder IC's en de benodigde capaciteit aan IC's voor pasgeborenen CSZ/ZT 2183960, dd. 17 mei 2001De IGZ heeft dit onderzoek in uitvoering. Verwacht
wordt dat het rapport in september 2001 aan VWS wordt aangeboden. Vervolgens
zal de TK zo spoedig mogelijk worden geïnformeerd.  Topklinische zorg; Eindrapport projectgroep
Integratie Hospicezorg (palliatieve terminale zorg) Brief CSZ/EZ-2116060, dd. 13 oktober 2000 In het najaar 2001 wordt het rapport verwacht. Vervolgens zal
de TK zo spoedig mogelijk worden geïnformeerd.  Patiëntenbeleid; Evaluatie Kwaliteitswet
Zorginstellingen Brief CSZ-2159292,
dd. 27 februari 2001 Na ommekomst
van de uitkomsten van de evaluatie zal de TK worden geïnformeerd.  Het operationaliseren van een risico-analyse
voor het toezicht van de IGZ Algemeen
Overleg Reorganisatie IGZ, dd. 12 december 2000 De risico-analyse zal deel uit maken van het werkprogramma dat
door de IGZ zal worden opgesteld. Dit programma zal voor het einde van 2001
aan de TK worden aangeboden.  TK informeren over de financiering van
de kwaliteitsontwikkeling (zorgzwaarte, groepsgrootte) Algemeen Overleg Gehandicaptenbeleid, dd. 23 mei 2001 In oktober 2001 zal de TK brief ontvangen
over de besteding van de extra kwaliteitsmiddelen waarin bijzondere aandacht
zal zijn voor nieuwe bekostigingssystematiek naar zorgzwaarte en de groepsgrootte.  Jeugdhulpverlening; Notitie over Interculturalisatie,
waarin opgenomen een overzichtAlgemeen
Overleg Beleidskader Jeugdzorg, dd. 6 december 2000Wordt opgenomen in de aanstaande voortgangsrapportage jeugdzorg
2002–2005, deze zal in het najaar 2001 aan de TK worden aangeboden.  Kinderopvang; Inkomenseffecten subsidietabel,
waarin toegankelijkheid, vaste werkgeversbijdrage en armoedeval Algemeen Overleg Kinderopvang, dd. 4 december 2000De TK zal, tegelijkertijd met aanbieding
Wet basisvoorziening kinderopvang, over dit onderwerp worden geïnformeerd.
Aanbieding is afhankelijk van het moment waarop de RvS adviseert. Jeugdzorg; Voortgangsrapportage Beleidskader
Jeugdzorg 2002–2005 Brief DBO-CB-U-2109164,
dd. 30 november 2000 De voortgangsrapportage
Jeugdzorg 2002–2005 zal in het najaar 2001 aan de TK worden aangeboden.  Thuiszorg; Standpunt drie-uursgrensBrief DBO-CB-U-2190164, dd. 30 november
2000 Het rapport Evaluatie drie-uursgrens
dat is uitgevoerd door Cvz is ontvangen. Het standpunt wordt voorbereid en
zal naar verwachting half september naar de TK worden gezonden.  Effectevaluatie proeftuinen farmaceutische
zorgNota-overleg Zorgnota, dd. 27
november 2000 Effectevaluatie zal
na verwachting per oktober 2001 naar de TK gezonden worden. Drugs; Voortgangsrapportage Drugsbeleid Brieven DBO-CB-U-2109164, dd. 30
november 2000 & DBO-CB-U-2109177, dd. 17 oktober 2000 De voortgangsrapportage Drugsbeleid zal op 18 september 2001
aan de TK worden aangeboden. Interculturalisatie; Actieplan Interculturalisatie
Gezondheidszorg Algemeen Overleg
Interculturalisatie, dd. 22 februari 2001 Het actieplan Interculturalisatie Gezondheidszorg zal in september verschijnen
en vervolgens zo spoedig mogelijk aan de TK worden aangeboden  GGZ; Standpunt eerstelijns psychologen Brief DBO-CB-U-2109164, dd. 30 november
2000Begin 2002 zal een standpunt
1e lijns psycholoog worden opgesteld, vervolgens zal dit standpunt zo spoedig
mogelijk aan de TK worden aangeboden.  GGZ; Stand van Zaken lokale/regionale
OGGZ-beleid (zie ook motie Arib/Hermann inzake 24-uurs opvang, nr. 27401,
nr. 15) Brief DBO-2147112 , dd. 19
januari 2001Nadat in de 2e helft
van 2001 het landelijk convenant lokale/regionale OGGZ-beleid is geëvalueerd,
zal de TK worden geïnformeerd  Gezondheidsbeleid; Uitvoering Motie
Hermann/Van Vliet inzake ontwikkeling NEHAP Brief DBO-U-2124684, dd. 2 november 2000 Voor het uitvoeren van de motie Hermann en Van Vliet inzake de ontwikkeling
van een National Environmental Health Action Plan wordt door VWS en VROM een
notitie Gezondheid en Milieu voorbereidt. De volgende aspecten maken onderdeel
uit van deze notitie: actualisatie van het rapport «Milieu en Gezondheid»
uit 1997, de inbreng vanuit diverse maatschappelijke organisaties en de versterking
van de medisch milieukundige functie van GGD-en. Daarnaast wordt de voorgestelde
beleidsvernieuwing milieu en gezondheid uit het Vierde Nationaal Milieubeleidsplan
in de notitie verder uitgewerkt. Naar verwachting zal de TK deze notitie voor
het einde van 2001 ontvangen. Preventie; Strategienota infectieziekten Nota-overleg Zorgnota, dd. 13 november
2000 Gesprekken met relevante partijen
zijn nog gaande. Na afronding van deze gesprekken zal de TK zo spoedig mogelijk
worden geïnformeerd.  Voeding; Beleidsnota Functionele voedingsmiddelen Brief DBO-CB-U-2109164, dd. 30 november
2000 De volgende onderwerpen zullen
van deze nota deel uitmaken: afbakening van het thema, marktverkenning, werkzaamheid,
huidige regelgeving, gezondheidsclaims en de zgn. «post launch monitoring».
De TK zal deze notitie voor het einde van 2001 te gemoed kunnen zien.  Deregulering; Standpunt rapport Commissie
terugdringing administratieve lasten zorgsector Brief DBO-CB-U-2109164, dd. 30 november 2000 De TK is bij brief dd. 5 juli 2001 kenmerk MEVA/AEB/2195753 geïnformeerd
over de tussenstand. De Eindrapportage zal in december 2001 aan de TK worden
aangeboden. Indicatiestelling; Toezenden van prestatieafspraken
en besteding extra geld RIO's Nota-overleg
Zorgnota, dd. 27 november 2000 (voortzetting) Deze toezegging zal worden meegenomen in de septemberrapportage –
2001 over het Groot Project Modernisering AWBZ.  Sport; Beleidsstandpunt grote evenementen-
en accommodatiebeleid Algemeen Overleg
Evaluatie Euro 2000, dd. 29 maart 2001 Het betreft het beleidsstandpunt op het rapport «Handreiking voor Topsportevenementen»
(dit advies is op 18 september 2000 aan de TK aangeboden), echter een nadere
uitdieping en onderbouwing van dit advies zal aan NOC*NSF worden gevraagd.
Het beleidsstandpunt zal voor het einde van 2001 aan de TK worden aangeboden
(zie ook moties ter zake).  Verzekeringen; Voorstel van wet om de
voor-waarde te laten vervallen in de WTZ 1998 en in het Besluit categorieën
verzekerden WTZ 1998 dat personen voor het afsluiten en het behouden van een
verzekering ingevolge de WTZ 1998, in Nederland woonachtig moeten zijn. Brief Antwoorden op kamervragen van Stroeken
en Dankers over zorgverzekering grensarbeiders, dd. 15 januari 2001Naar verwachting zal dit stuk voor het einde
van 2001 aan de TK worden aangeboden.AfkortingenlijstACBGAgentschap College
Beoordeling van Geneesmiddelen AMKAdvies- en Meldpunten
KindermishandelingAMWAlgemeen Maatschappelijk
Werk AOWAlgemene Ouderdomswet AwbAlgemene wet bestuursrechtAWBZAlgemene Wet Bijzondere
ZiektekostenBANSBestuursakkoord Nieuwe
Stijl BIGWet Beroepen in de
Individuele Gezondheidszorg BJZBureau Jeugdzorg BOPZWet Bijzondere Opneming
Psychiatrische Ziekenhuizen BRGBesluit Registratie
Geneesmiddelen BZKMinisterie van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties CAOCollectieve ArbeidsovereenkomstCAWJConvenant Arbeidsmarkt
Welzijn en JeugdhulpverleningCAZConvenant Arbeidsmarkt
Zorg CBGCollege ter Beoordeling
van Geneesmiddelen CBOCentraal Begeleidingsorgaan
voor de Intercollegiale Toetsing CBSCentraal Bureau voor
de Statistiek CENSISCentrale Stichting
van Internaten voor Schippers- en Kermisjeugd CGChronisch zieken en
Gehandicaptenraad CIVCentraal Informatiepunt
VoetbalvandalismeCJOCommissie Jeugdonderzoek CMSConcerned Member StatesCOPZCentra voor Ontwikkeling
Palliatieve ZorgCSZCuratieve Somatische
Zorg CSCBCommissie Sociaal
en Cultureel Beleid CTGCollege Tarieven GezondheidszorgCVACerecro Vasculair
Accident CVZCollege voor Ziekenhuisvoorzieningen DBCDiagnose Behandel
CombinatieDEFACTO(voorheen Stivoro)
Stichting Volksgezondheid en Roken DGVDoelmatige Geneesmiddelen
VoorzieningDoconedDopingcontrole
Nederland DONDeoxynivalenolEDOCRAEffectiviteit van
Detoxificatie van Opiaten gevolgd door ambulante behandeling volgens CRA (Community
Reïnforcement Approach)EMEAEuropean Medicines
Evalution Agency EPDElektronisch Patiënten
Dossier EUEuropese Unie EVSElektronisch Voorschrijf
Systeem EZEconomische Zaken FIOMFederatie Instellingen
Ongehuwde Moeders FORUMInstituut voor Multiculturele
ontwikkeling FTEFulltime EquivalentFTOFarmaco Therapie Overleg FTTOFarmacologisch Transmuraal
Therapeutisch Overleg FvOFederatie van Ouderverenigingen GeBuGeneesmiddelenbulletinGGDGemeentelijke Gezondheidsdienst GGZGeestelijke Gezondheidszorg GHORGeneeskundige Hulpverlening
bij Ongevallen en Rampen GMPGood Manufacturing
Practice GMVGenees- en Hulpmiddelenvoorziening GOAGemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid GOMOGestructureerd Overleg
Maatschappelijke Opvang GSIGrote Steden- en IntegratiebeleidGVMGeestelijke Gezondheidszorg,
Verslavingszorg en Maatschappelijke Opvang GVSGeneesmiddelen VergoedingensysteemHICHulpmiddelen Informatie
Centrum HIVHumaan Immunodeficiëntie
Virus HTAHealth Technology
AssessmentIB-tekstProduktinformatie
van geneesmiddelenICODOStichting Informatie-
en Coördinatie-orgaan Dienstverlening Oorlogsgetroffenen ICTInformatie- en Communicatietechnologie IGZInspectie GezondheidszorgIHCIndisch Herinneringscentrum INFOSStichting Infoservices INKInstituut Nederlandse
KwaliteitINOInterdepartementaal
Netwerk OuderenbeleidIOFIntercollegiale Overleggen
FysiotherapieIPOInterprovinciaal Overleg IPPInstituut voor Publiek
en Politiek IPZInstituut voor Psychiatrische
ZorgIPZorgICT Platform in
de ZorgISOInternational Organization
for StandardizationISSAInformatie- en Servicepunt
Sociale ActiveringITFInternationale Task
Force IVVStichting Informatievoorziening
Verslavingszorg IVZStichting Informatievoorziening
Zorg KNAWKoninklijke Nederlandse
Academie van Wetenschappen KNCVKoninklijke Nederlandse
Chemische Vereniging KNMGKoninklijke Nederlandse
Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst KNMPKoninklijke Nederlandse
Maatschappij ter bevordering der Pharmacie KvWKeuringsdienst van
Waren LADISLandelijk Alcohol
en Drugs Informatie SysteemLAREBStichting Landelijke
Registratie Evaluatie BijwerkingenLBIOLandelijk Bureau
Inning OnderhoudbijdragenLBLLandelijk Bureau Leeftijdsdiscriminatie LBRLandelijk Bureau ter
bestrijding van Rassendiscriminatie LCGWLandelijk Contact
Gemeentelijk Welzijnsbeleid LCIGLandelijk Centrum
Indicatiestelling Gehandicapten LFAZLandelijke Federatie
AmbulanceZorg LHVLandelijke Huisartsen
VerenigingLISVLandelijk Instituut
Sociale VerzekeringenLJOLandelijke Jongerenorganisatie LNVMinisterie van Landbouw,
Natuurbeheer en Visserij LVTLandelijke Vereniging
voor Thuiszorg MAPMeerjaren Aktiviteiten
ProgrammaMEMyalgische Encefalitis MJAMeerjarenafsprakenMMOMonitor Maatschappelijke
Opvang MRPMutual Recognation
Procedure MTAMedical Technology
Assessment NAHNiet-aangeboren Hersenletsel NDMNationale DrugmonitorNeCoDoNederlands centrum
voor dopingvraaggstukkenNGONon Governmental Organisation NGRNederlandse Gezinsraad NIBUDNederlands Instituut
voor BudgetvoorlichtingNICAMNederlands Instituut
voor Classificatie van Audiovisuele Media NIGZNederlands Instituut
voor Gezondheidsbevordering en Ziektepreventie NISBNederlands Instituut
voor Sport en Bewegen NISSONederlands Instituut
voor Sociaal en Sexuologisch Onderzoek NIVELNederlands Instituut
voor Onderzoek van de Gezondheidszorg NIVUNederlands Instituut
voor Urgentiegeneeskunde NIZWNederlands Instituut
voor Zorg en Welzijn NIZW/ICNederlands Instituut
voor Zorg en Welzijn/International Centre NJRNationale JeugdraadNKINederlands Kanker
Instituut NMGNationale Geestelijke
Volksgezondheid en Geestelijke Gezondheidszorg NOPNationaal Onderzoek
Programma NOVNederlandse Orthopaedische
VerenigingNPINederlands Paramedisch
Instituut NPHFNederlandse Public
Health Federatie NSPHNetherlands School
of Public HealthNWONederlandse Organisatie
voor Wetenschappelijk OnderzoekOC&WMinisterie van
Onderwijs, Cultuur en WetenschappenOESOOrganisatie voor
Economische Samenwerking en OntwikkelingOGZOpenbare Gezondheidszorg OMOpenbaar MinisterieO&OOpvoedingsondersteuning
en ontwikkelingsstimuleringOSAOrganisatie voor Strategisch
ArbeidsmarktonderzoekP&CPlanning &
Controle PEOProjecten, Experimenten
en Onderzoek PGBPersoonsgebonden budgetfinanciering PURPensioen- en UitkeringsraadREAReïntegratie
Arbeidsgehandicapten RGORaad voor Gezondheidsonderzoek RHBRijkshoofdboekhoudingRIORegionale IndicatieorganenRIPAGGRegionale Instellingen
Patiëntenregistratiesysteem in de GGZ RIVMRijksinstituut voor
Volksgezondheid en MilieuRMORaad voor Maatschappelijke
Ontwikkeling RMSReference Member State RKVVRijksdienst voor
Keuring van Vee en VleesRSCBRaad voor het Sociaal
en Cultureel BeleidRVPRijksvaccinatieprogramma RVZRaad voor de Volksgezondheid
en Zorg SBIStandaard BedrijfsindelingSBOHStichting Beroepsopleiding
tot Huisarts SCENSteun en Consulatie
bij Euthanasie in NederlandSCPSociaal en Cultureel
Planbureau SCRSociaal en Cultureel
Rapport SEINSociale Electronische
Informatievoorziening SESSociaal-economische
statusSFKStichting Farmaceutische
KengetallenSGBOSociaal-Geografisch
en Bestuurskundig OnderzoekSGZStaat van de Gezondheidszorg SMHSpoedeisende Medische
Hulpverlening SMOStichting Maatschappij
en OndernemingSOASexueel Overdraagbare
Aandoeningen SOMSamenwerkende Organisaties
voor Maatschappelijk activeringswerkSOMMALandelijke vereniging
van instellingen voor maatschappelijke dienstverlening aan mensen met een
(verstandelijke) handicap SRJVStichting Registratie
JeugdhulpverleningSSNSociale Staat van
Nederland STIVOROStichting Volksgezondheid
en Roken SVMStichting tot bevordering
van de Volksgezondheid en Milieuhygiëne SZWMinisterie van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid TVPTijdelijke vergoedingsregeling
psychotherapie naoorlogse generatie VBTBVan Beleidsbegroting
Tot Beleidsverantwoording VGVerstandelijk GehandicaptenVGNVereniging Gehandicaptenzorg
NederlandVIGVernieuwing Innovatie
GehandicaptenzorgVISIEVernieuwing, Integraal,
Samenwerking, Informatie en Effectief VNVerenigde Naties VNGVereniging van Nederlandse
Gemeenten VOGVereniging van Ondernemingen
in de Gepremieerde en Gesubsidieerde Sector VONVluchtelingen Organisaties
Nederland VROMMinisterie van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en MilieubeheerVTVVolksgezondheidstoekomst
Verkenningen V&VVerpleging en
Verzorging VVEVoor- en Vroegschoolse
Educatie WAOWet op de Arbeidsongeschiktheid WBKWet Basisvoorziening
Kinderopvang WBOWet Bevolkingsonderzoek WBPWet Buitengewoon Pensioen
1940–1045 WBPZOWet Buitengewoon
Pensioen Zeelieden Oorlogsslachtoffers WCPVWet Collectieve Preventie
Volksgezondheid WGBOWet Geneeskundige
BehandelingsovereenkomstWGPWet GeneesmiddelenprijzenWHOWereldgezondheidsorganisatieWINWelzijnsregeling Inburgering
NieuwkomersWIPWerkgroep Infectie
Preventie WIVWet buitengewoon pensioen
Indisch Verzet WKCZWet Klachtrecht Cliënten
Zorgsector WMCZWet Medezeggenschap
Cliënten ZorginstellingenWODWet op de orgaandonatie WOGWet op de Geneesmiddelenvoorziening WSWWet Sociale Werkvoorziening WTZWet op de toegang
tot ziektekostenverzekeringen WUBOWet Uitkeringen Burger-Oorlogsslachtoffers
1940–1945 WUVWet Uitkeringen Vervolgingsslachtoffers
1940–1945 WVGWet Voorzieningen
Gehandicapten WZVWet ZiekenhuisvoorzieningenZBOZelfstandig Bestuursorgaan ZFWZiekenfondswetZNZorgverzekeraars Nederland ZONZorgOnderzoek NederlandZON MWZorgOnderzoek Nederland/Medische
WetenschappenZorg-ISZorg Informatie
SysteemTREFWOORDENREGISTER Alcohol 20, 26, 55, 59, 60, 114, 175, 179Algemeen maatschappelijk werk 60, 61, 64, 195AMW 60, 61, 219Arbeidsmarkt 11, 12, 15, 16, 78, 81, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 96, 180,
185, 186, 189, 191, 193, 208, 212AWBZ 11, 13, 14, 15, 17, 54, 58, 64, 65, 69, 74, 77, 78, 79, 84, 145,
146, 150, 151, 159, 172, 180, 182, 184, 208, 212, 213, 217, 219Bloedvoorziening 50, 51, 53Breedtesport 21, 25, 110, 112, 113, 114Budgethoudersverenigingen 68, 69Commissie Van Rijn 16, 85, 86Consumentenbescherming 32, 130, 175Curatieve somatische zorg 23, 38, 39, 42, 46DBC's 39, 43, 44, 210Enschede 39, 47Ethiek 11, 38, 44, 148, 205Geestelijke gezondheidszorg 21, 48, 54, 56, 57, 58, 62, 64, 92, 208Gehandicaptenzorg 13, 15, 23, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 73, 74, 75, 85,
211Geneesmiddelen 8, 23, 38, 48, 49, 50, 51, 59, 80, 84, 127, 136, 137, 139,
140, 147, 148, 164, 165, 166, 167, 168, 169, 179, 209, 210, 220Gezondheidsbescherming 1, 139, 174Handhaving 20, 26, 33, 127, 130, 131, 132, 133Huisartsen 16, 17, 23, 31, 38, 39, 40, 41, 42, 58, 81, 211Huis 80Hulpmiddelenbeleid 1, 4, 6, 65, 66, 67, 103, 181ICT 12, 17, 34, 39, 42, 43, 44, 47, 52, 64, 65, 67, 68, 74, 77, 78, 84,
149, 155, 197, 202, 211, 220Inburgering 107Indicatiestelling 15, 54, 55, 58, 65, 69, 73, 75, 76, 77, 78, 150, 151Informatiebeleid 36, 52, 63, 74, 83, 90, 99, 101, 109, 115, 125, 149,
159, 201Inspecties 8, 25, 131, 132, 161, 172Jeugdgezondheidszorg 19, 32, 35, 36Jeugdzorg 12, 20, 25, 61, 91, 92, 93, 94, 95, 100, 134, 187, 188, 209,
213, 214, 216Kinderopvang 11, 12, 15, 16, 19, 25, 91, 95, 96, 100, 105, 188Kwaliteitsbeleid 34, 43, 54Lichaamsmateriaal 48, 50, 51Maatschappelijk werk 9, 54, 55, 57, 61, 62, 71, 72, 119, 195Maatschappelijke opvang 1, 4, 6, 22, 23, 54, 55, 56, 57, 58, 61, 62, 63,
64, 103, 179, 180, 181, 205Mantelzorg 19, 76, 77, 80Medisch specialisten 15, 17, 41, 43Medische technologie 18, 23, 39Nederlandse Voedselautoriteit 33Nva 33Openbare gezondheidszorg 30, 31Opleiding 13, 17, 31, 38, 39, 40, 41, 42, 69, 85, 86, 87, 106, 113, 114,
178, 197, 205, 208, 212, 221Opleidingscapaciteit 15, 16, 17, 38, 40, 41, 42, 54Opleidingsplaatsen 42, 212Orgaandonatie 44, 45, 50, 53, 205, 222Participatie 6, 12, 18, 19, 59, 62, 65, 70, 79, 82, 85, 86, 98, 102, 104,
105, 106, 113, 154PEO 26, 35, 36, 37, 221 Persoonsgebonden budget 13, 34, 68, 212PGB 13, 34, 68, 69, 79, 151, 175, 208, 212, 213, 221Preventie 20, 21, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 54, 55, 56, 58, 59, 60, 80,
83, 114, 137, 138, 139, 142, 147, 150, 174, 175, 221Productveiligheid 35, 50, 51, 132, 172Projecten, experimenten en onderzoek 26, 35Psychiatrische problematiek 58Psychosociale problematiek 54Regeerakkoord 11, 15, 16, 20, 24, 91, 92, 110RIO 69, 75, 79, 150, 151, 184, 211, 217, 221Risicogroepen 29, 54Roken 20, 26, 27, 28, 66, 86, 92, 126, 153, 175, 214Sector verpleging, verzorging en ouderen 24Sector 24Tabaksblat 16, 216Tegoeden Tweede Wereldoorlog 117, 122, 125, 190, 196Thuiszorg 15, 23, 29, 69, 72, 77, 80, 87, 105Topsport 25, 110, 111, 112, 114Vaccinatie 28, 29, 30, 137, 140, 141, 174, 221Verpleging 5, 23, 76, 77, 78, 79, 81, 84, 87, 104, 158, 205Verslavingsproblematiek 179Verslavingszorg 1, 4, 6, 23, 54, 55, 56, 58, 59, 60, 64, 103, 158, 175,
179, 180, 181, 205Verzekeringsstelsel 12, 14, 18, 152, 202Verzetsdeelnemers 25, 125, 195Verzorging 1, 4, 5, 6, 15, 18, 23, 54, 56, 66, 76, 77, 78, 79, 80, 81,
82, 84, 87, 97, 101, 103, 183, 188, 210, 212Voedselveiligheid 26, 32, 33, 147, 148Volendam 33, 39, 47Vrijwilligers 19, 104, 106, 107, 108, 113Vrijwilligerswerk 25, 71, 102, 103, 104, 105, 106, 107, 210Wachtlijsten 5, 11, 14, 15, 20, 59, 65, 69, 73, 76, 78, 84, 85, 86, 91,
92, 94, 95, 107, 150, 178, 183, 209, 211Wachttijden 12, 14, 15, 78, 92, 94Welzijnsnota 6, 7, 55, 66, 70, 73, 75, 77, 91, 98, 100, 101, 102, 103,
104, 108, 109, 110, 179, 182, 184, 188, 190, 191, 193Werkdruk 11, 16, 22, 55, 56, 85, 180, 186, 202Wet basisvoorziening kinderopvang 11, 16, 95, 96, 216WIN 107, 108, 222WOII-getroffenen 117Woonzorgstimuleringsregeling 77, 79Ziekteverzuim 16, 22, 86, 87, 90, 186, 202, 212Zorgverzekeraars 14, 15, 17, 38, 43, 50, 66, 72, 73, 150, 182, 210Zorgverzekering 23, 34, 67, 218 XNoot1TK 1998/1999, 26 573.XNoot1(zie ook: beleidsartikel 2, voor arbeidsmarktbeleid artsen en paramedici).XNoot1In het CAWJ zijn gelijksoortige subdoelstellingen opgenomen. Hier concentreren
wij ons echter op de CAZ-doelstellingen, omdat de zorgsector in omvang een
stuk groter is. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28000-XVI-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl