Voortgangsrapportage uitvoering wetten oorlogsgetroffenen; Brief minister over een tegemoetkoming aan voormalige dwangarbeiders
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 20454, nr. 61

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

28-02-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

20454 nr. 61

25-02-2002

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 20454Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 18 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
20 454Voortgangsrapportage uitvoering wetten oorlogsgetroffenennr. 61BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORTAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 25 februari 2002Op verzoek van de Kamer, zoals gesteld in de motie van het lid Middel
c.s. van 22 januari 2002 (Kamerstuk 20 454, nr. 58), heeft
de regering bezien of vorm en inhoud gegeven kan worden aan een gebaar in
de richting van de voormalige dwangarbeiders.Het kabinet heeft, naar aanleiding van diverse onderzoeken, besloten bedragen
beschikbaar te stellen voor een aantal onderscheiden gemeenschappen. Het gaat
hier om de joodse gemeenschap, de Sinti en Roma en de Indische gemeenschap.
Deze drie onderscheiden groeperingen krijgen dit geld omdat ze te maken hebben
gehad met tekortkomingen in het naoorlogs rechtsherstel. Het gebrekkig rechtsherstel
is voor de joodse gemeenschap aantoonbaar. De Sinti en Roma zijn volledig
buiten het rechtsherstel gebleven. Voor de Indische gemeenschap is, mede vanwege
ontbrekende archieven, de uitkering beschikbaar gesteld op grond van vermoedelijke
tekortkomingen in het naoorlogs rechtsherstel.Het naoorlogs rechtsherstel is een wettelijk instrument geweest om het
materiële onrecht zoveel mogelijk te herstellen. Het gaat hierbij dus
om de materiële kant, met andere woorden roof en recuperatie van bezittingen.
De ex-dwangarbeiders hebben niet te maken gehad met deze materiële kant.
Wel hebben ex-dwangarbeiders in veel gevallen geleden onder de oorlogsomstandigheden
en er zullen onder hen ongetwijfeld velen geweest zijn die de terugkeer en
opvang in Nederland als kil hebben ervaren, maar deze immateriële aspecten
spelen geen rol bij het naoorlogs rechtsherstel.Vaak wordt in het kader van het rechtsherstel de kwestie van de aan de
grens ingeleverde Rijksmarken aangehaald. Een verzoek tot vergoeding van de
ingeleverde Rijksmarken kon worden ingediend bij de inspecteur van belastingen
van de laatste woonplaats voor vertrek uit Nederland. Dit gold voor iedere
Nederlander die de grens overstak en betrof dus niet alleen de dwangarbeiders.
In het verzoek moest aannemelijk worden gemaakt dat aan de gestelde
vereisten voor omwisseling was voldaan. Op dit moment kan er geen gebruik
meer worden gemaakt van deze regeling. Per beschikking van 31 maart 1954
van de Minister van Financiën werd namelijk een laatste mogelijkheid
geboden om een verzoek voor omwisseling in te dienen. De aanvrager diende
met het hiervoor bestemde aanvraagformulier het destijds bij de grensoverschrijding
ontvangen reçu voor de ingeleverde Rijksmarken in te leveren. Een verzoek
om voor deze vergoeding in aanmerking te komen moest uiterlijk 31 juli
1954 worden ingediend bij het Arbeidsbureau in de woonplaats van de aanvrager.Een ander punt betreft het afkopen door de Duitse staat van de aanspraken
van de ex-dwangarbeiders op Duitse rente. Na de oorlog bleken er problemen
te ontstaan als voormalige dwangarbeiders hun aanspraken die zij krachtens
de Duitse renteverzekering hadden opgebouwd, te gelde wilden maken. Deze problemen
deden zich vooral voor op het terrein van de invaliditeitsverzekering en kwamen
voort uit het feit dat als gevolg van het oorlogsgeweld veel administratieve
bescheiden in Duitsland verloren zijn geraakt. Om, ter wille van de desbetreffende
dwangarbeiders, voor deze situatie een oplossing te vinden, hebben Nederland
en Duitsland in 1956 de Vierde Aanvullende Overeenkomst bij het reeds bestaande
socialezekerheidsverdrag tussen beide landen gesloten. Met deze overeenkomst
heeft Duitsland de in dat land opgebouwde pensioenrechten tot 1 september
1945 afgekocht. Duitse verzekeringstijdvakken werden in ruil daarvoor aangemerkt
als verzekeringstijdvakken voor de Invaliditeitswet, die een dekking bood
tegen dezelfde risico's als de Duitse renteverzekering.In 1995 heeft de toenmalige Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
aan de Tweede Kamer laten weten dat de Vierde Aanvullende Overeenkomst de
voormalige dwangarbeiders niet in een nadelige positie heeft gebracht (Kamerstukken
II, 1994/1995, Aanhangsel, 845). De huidige staatssecretaris heeft bij brief
van 2 februari 2001 aangegeven dat de situatie niet veranderd is en dat
het standpunt van zijn ambtsvoorganger nog steeds adequaat is (Kamerstukken
II, 2000/2001, 25 839 en 27 420, nr. 22). Door het sluiten
van de Vierde Algemene Overeenkomst konden na de oorlog aanvragen om uitkeringen
op grond van de Invaliditeitswet namelijk op soepele wijze door de Rijksverzekeringsbank
worden afgedaan, zonder dat een bijna onmogelijke gegevensuitwisseling met
Duitsland noodzakelijk was. De Vierde Algemene Overeenkomst heeft daarmee
een nuttige functie vervuld bij de toepassing van de Invaliditeitswet. Daarmee
is aan de belangen van de voormalige dwangarbeiders recht gedaan.De regering heeft begrip voor de behoefte aan erkenning voor ondergaan
leed tijdens de gedwongen tewerkstelling. Dit leed kan evenwel niet vergoed
worden met geld. De overheid heeft, alhoewel laat, aandacht geschonken aan
de erkenning van deze groep oorlogsgetroffenen. De voormalig dwangarbeiders
hebben thans een eigen positie in de wetten voor oorlogsgetroffenen, er zijn
mogelijkheden voor immateriële hulpverlening, er is een aantal monumenten
opgericht en er is geschiedschrijving over de dwangarbeiders.Gezien het bovenstaande is er voor de regering geen aanleiding voor een
gebaar in de richting van de voormalig dwangarbeiders. Een eenmalige tegemoetkoming
op grond van aspecten als ondergaan leed of terugkeer en opvang in Nederland
zou een onbedoelde precedentwerking teweeg kunnen brengen. Deze aspecten gelden
immers in meer of mindere mate voor alle groepen oorlogsgetroffenen. De regering meent daarom dat op basis van hiervoor gestelde argumenten
geen vorm en inhoud kan worden gegeven aan de motie van het lid Middel c.s.
van 22 januari 2002.Overigens wil ik uw aandacht vestigen op de volgende twee zaken.In tegenstelling tot wat in de motie vermeld staat is het meldpunt bij
de Stichting Burger-Oorlogsgetroffenen (SBO) begin 1999 ingesteld om de Nederlandse
ex-dwangarbeiders te ondersteunen bij het doen van een aanvraag voor een vergoeding
uit het Duitse fonds «Verzoening, Herinnering en Toekomst». Het
meldpunt is dus niet ingesteld om de dwangarbeiders in aanmerking te laten
komen voor een eventuele vergoeding voor de terugkeer en opvang in Nederland.De Stichting Onderzoek Terugkeer en Opvang (SOTO) onderzocht in opdracht
van de Nederlandse overheid de terugkeer en opvang van oorlogsslachtoffers
in Nederland, direct na de Tweede Wereldoorlog. Het onderzoeksrapport van
de SOTO, dat in november 2001 verscheen, laat ons op systematische en heldere
wijze zien hoezeer mensen hebben gestreden voor erkenning en herkenning van
hun diep ingrijpende ervaringen tijdens de oorlogsjaren en na hun terugkeer,
en hoe daaraan geleidelijk plaats, zin en betekenis is gegeven. Die worsteling
van groepen en personen is nu in een breder kader van historische en maatschappelijke
ontwikkeling geplaatst. Het onderzoek wees uit dat de terugkerenden de opvang
door de Nederlandse samenleving en overheid vaak als kil hebben ervaren, maar
dat dit niet opzettelijk gebeurde. Het naoorlogse Nederland was in de wederopbouwfase
voornamelijk gericht op de leniging van de materiële nood. Hieraan werd
op ruime schaal invulling gegeven.Verder heeft de regering het pilot-onderzoek ingesteld naar aanleiding
van een op 30 augustus 2000 gevoerd gesprek met een vertegenwoordigende
delegatie van voormalige dwangarbeiders. Tijdens dit gesprek werd gewezen
op het feit dat relatief weinig ex-dwangarbeiders een beroep doen op de Wet
uitkeringen burger-oorlogsslachtoffers 1940–1945 (Wubo). Het pilot-onderzoek
is uitgevoerd om inzicht te krijgen in de mate waarin de voormalige dwangarbeiders
onder de werking van de Wubo wensen te komen en ook feitelijk onder de werking
van de wet kunnen komen. Uit dit inmiddels afgeronde onderzoek onder een representatief
deel van de eerder genoemde groep ex-dwangarbeiders is gebleken dat slechts
7,5% in aanmerking komt voor de Wubo. Het leek de betrokken partijen dan ook
niet wenselijk om de dwangarbeiders als groep actief te benaderen om dit traject
te doorlopen. Overigens blijft de mogelijkheid om als individu een aanvraag
voor de Wubo in te dienen uiteraard bestaan.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. Borst-Eilers 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-20454-61.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl