Wijziging van de Woningwet (verbetering handhaafbaarheid en handhaving bouwregelgeving); Nota naar aanleiding van het nader verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29392, nr. 9

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

07-07-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29392 nr. 9

30-06-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding en hoofdpunten van een verdere aanpassing
van het wetsvoorstel2. Toelichting op de bouwregelgeving2.1 Samenstelling en opbouw van de bouwregelgeving2.2 Bestaande bouw2.3 Nieuwbouw3. Aanvullende maatregelen ter verbetering van het eerstelijns
toezicht en de bewustwording voor het bouwen4. Overige vragen en opmerkingenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29392Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 75 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 392Wijziging van de Woningwet en enkele andere wetten (verbetering naleving,
handhaafbaarheid en handhaving bouwregelgeving)nr. 9NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET NADER VERSLAGOntvangen 30 juni 20051. Inleiding en hoofdpunten van een verdere aanpassing
van het wetsvoorstelOp 10 november 2004 heeft de vaste commissie voor Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer van de Tweede Kamer het nader verslag
met betrekking tot het wetsvoorstel tot wijziging van de Woningwet (verbetering
naleving, handhaafbaarheid en handhaving bouwregelgeving) uitgebracht. Het
heeft geruime tijd geduurd voordat hierop een reactie van mijn kant heeft
kunnen komen. De kritiek op het wetsvoorstel was dan ook stevig getoonzet.
Van de zijde van de fractie van het CDA is zelfs voorgesteld om het wetsvoorstel
geheel in te trekken. Voor mij is dat aanleiding geweest voor een tweetal
acties.In de eerste plaats heb ik deze wijziging van de Woningwet binnen een
breder kader van ontwikkelingen die spelen op het terrein van de bouwregelgeving
geplaatst. Het resultaat hiervan is de Kamer meegedeeld. In een uitgebreide
brief heb ik de Kamer geschetst welke beleidsrichting ik kies ten aanzien
van de modernisering van de bouwregelgeving (Kamerstukken II 2004/2005, 28 325,
nr. 17).Als tweede actie heb ik met een groot aantal betrokken partijen hernieuwd
overleg gevoerd over het wetsvoorstel. Zo is onder meer overleg gevoerd met
verschillende ervaringsdeskundigen uit de gemeentelijke uitvoeringspraktijk,
de VNG, de Vereniging Stadswerk Nederland en de Vereniging Bouw en Woningtoezicht
Nederland. Verder is overleg gevoerd met een groep wetenschappers en praktijkjuristen
die werkzaam zijn op het terrein van het ruimtelijk bestuursrecht en het bouwrecht.
Ook is opnieuw gesproken over het wetsvoorstel met de verschillende partijen
uit de bouwpraktijk, verenigd in het Overlegplatform Bouwregelgeving.Uit deze hernieuwde overlegronde komt het beeld naar voren dat er veel
steun is voor de meeste onderdelen van het wetsvoorstel. Verdeeldheid bestaat
er evenwel over het onderdeel van het wetsvoorstel waarmee de rechtszekerheid
van de bouwvergunning wordt beperkt. Het betreft hier het onderdeel waarin
wordt bepaald dat bij nieuwbouw te allen tijde dient te worden voldaan aan
de nieuwbouwvoorschriften van het Bouwbesluit 2003, ongeacht een
eventueel verleende bouwvergunning. Dit is ook het aspect waar de kritiek
van de Kamer zich in het bijzonder op heeft toegespitst. Het is mij duidelijk
geworden dat over dit aspect nog een fundamentele discussie dient plaats te
vinden, alvorens op dit punt in de Woningwet wijzigingen aan te brengen. Zo'n
discussie dient plaats vinden in het licht van de toekomstige mogelijkheden
voor het certificeren van de bouwplantoetsing. In de eerder genoemde beleidsbrief
over de modernisering van de bouwregelgeving heb ik al aangegeven dat momenteel
in een praktijkproef de mogelijkheden hiertoe worden onderzocht. Verder kan
bedoelde discussie ook niet los gezien worden van de invoering van de omgevingsvergunning,
waarbij een groot aantal toestemmingsvereisten en vergunningenstelsels zal
worden geïntegreerd. De bouwvergunning zal hierin een voorname plaats
innemen. Gelet hierop heb ik besloten om het bekritiseerde onderdeel uit het
wetsvoorstel te schrappen en geen wijziging aan te brengen in de bestaande
status van de bouwvergunning. Door middel van de bijgaande tweede nota van
wijziging wordt het wetsvoorstel op dit punt herzien. Daardoor wordt in de
Woningwet verduidelijkt dat de bouwvergunning prevaleert in geval van strijd
met de nieuwbouwvoorschriften. Deze tweede nota van wijziging strekt er derhalve
vooral toe het belangrijkste bezwaar van de diverse fracties (tegen de verminderde
rechtszekerheid van de bouwvergunning) weg te nemen.Voor het overige heb ik het wetsvoorstel in stand gehouden. Ook na de
hernieuwde overlegronde, waarbij alle onderdelen van het wetsvoorstel nog
eens goed tegen het licht zijn gehouden, ben ik van mening dat er goede redenen
zijn om dit pakket wijzigingen snel in te voeren. Het gaat daarbij samengevat
weergegeven om het:– vereenvoudigen van het aanschrijfinstrumentarium, met bestuursrechtelijke
handhaving conform de Algemene wet bestuursrecht (zoals ook voor de overige
VROM-wetgeving gebruikelijk is);– introduceren van een zorgplicht als vangnet voor veiligheids-
en gezondheidsrisico's;– verruimen van de bouwvergunningsvrije bouwmogelijkheden in beschermde
stads- en dorpsgezichten met beperking van de aanhoudingsplicht voor aanvragen
om bouwvergunning in die gebieden;– beperken van de bouwvergunningplicht voor seizoensgebonden bouwwerken;– verbeteren van de handhavingsmogelijkheden na eigendomsoverdracht;– aanscherpen van de gemeentelijke handhavingstaak met onder meer
het introduceren van een beleids- en verslagleggingsplicht (conform het voorstel
voor een nieuwe Wet ruimtelijke ordening (Kamerstukken II 2002/2003, 28 916,
nr. 2));– geven van een bevoegdheid aan de Minister voor het vorderen van
handhaving door de gemeente (conform het genoemde voorstel voor de Wet ruimtelijke
ordening en het wetsvoorstel tot wijziging van hoofdstuk 18 van de Wet milieubeheer
(Handhavingsstructuur) (Kamerstukken I 2004/2005, 29 285, A));– toepasselijk maken van de Wet op de economische delicten op overtredingen
van de bouwregelgeving (conform het voorstel voor een Wet ruimtelijke ordening);– geven van een bestuursdwangbevoegdheid aan de Minister in verband
met de aanpak van overtredingen van de regelgeving met betrekking tot de CE-markering.Diverse incidenten waarbij de bouwregelgeving werd overtreden hebben geleid
tot een breed gevoel van urgentie om de Woningwet op onderdelen zodanig te
moderniseren dat de naleving en handhaving zullen verbeteren. Tegen die achtergrond
van maatschappelijke urgentie, waarin dit wetsvoorstel tot stand is gekomen,
zou het onwenselijk zijn om tot intrekking van het gehele wetsvoorstel over
te gaan, zoals door de leden van de fractie van het CDA is bepleit.
Dat zou tot tenminste twee jaar maar waarschijnlijk vier tot vijf jaar vertraging
van noodzakelijke hervormingen van de bouwregelgeving leiden. Het zou verder
betekenen dat gemeenten op onderdelen onvoldoende toegerust zullen blijven
om de uitvoering van hun handhavingstaak daadwerkelijk op een hoger peil te
brengen. Op het terrein van de bouwregelgeving wordt dit van gemeenten wel
nadrukkelijk verwacht.Ook voor een meer slagvaardige aanpak van gevaarlijke of overlastgevende
woonsituaties tengevolge van bijvoorbeeld huisjesmelkerij is dit wetsvoorstel
van groot belang.Recentelijk hebben de fracties van PvdA en VVD een nota over de aanpak
van huisjesmelkerij gepubliceerd en heeft ook de fractie van het CDA zich
achter die nota geschaard. Onder meer is voorgesteld om – kort gezegd –
een nieuw gevaarzettingsartikel te introduceren, waarmee het strafbaar wordt
om huurders bloot te stellen aan een levensgevaarlijke woonsituatie. Het wetsvoorstel,
als gewijzigd door de tweede nota van wijziging, voorziet in belangrijke mate
hierin. Overtredingen van de bouwverordening, die de meeste op een veilig
gebruik betrekking hebbende bepalingen bevat, worden immers strafbaar ingevolge
de Wet op de economische delicten zonder dat daartoe nog een voorafgaande
Woningwetaanschrijving is vereist. Dat geldt ook voor overtreding van de zorgplicht
als opgenomen in het voorgestelde artikel 1a van de Woningwet, die aanvullend,
als vangnet, kan werken bij blootstelling van huurders aan gevaarlijke woonsituaties.
De strafbaarstelling onder de Wet op de economische delicten brengt ook hogere
strafmaten met zich mee ten opzichte van de huidige strafbepalingen in de
Woningwet. Verder zullen ook na eigendomsoverdracht overtredingen beter kunnen
worden aangepakt omdat deze verbonden blijven aan de onroerende zaak. Door
eigendomsoverdracht kan dus niet meer worden ontkomen aan sanctionering.Met de tweede nota van wijziging wordt in dit verband voorts verduidelijkt
(zie onderdeel C, subonderdeel 3) dat niet alleen het gebruik van een bouwwerk
in strijd met de bouwverordening een overtreding vormt maar ook het laten gebruiken in strijd met die verordening. Ook een
(malafide) verhuurder die actief gelegenheid zou geven tot overtredingen van
de bouwverordening of zorgplicht of die omstandigheden creeërt of in
stand laat die tot overtreding leiden (bijvoorbeeld overbewoning of onhygiënische,
onveilige of overlastgevende bewoning) kan daar na de wetswijziging op worden
aangesproken, zonder dat deze persoon dus feitelijk zelf, in eigen persoon,
dat met de bouwverordening of de zorgplicht strijdige gebruik van het bouwwerk
maakt.Gezien de kritiek in het nader verslag stel ik vast dat het nuttig is
in het kader van deze nota naar aanleiding van het nader verslag op een aantal
fundamentele aspecten van de bouwregelgeving in zijn algemeenheid en het voorliggende
wetsvoorstel in het bijzonder in te gaan. Daarbij zal uitvoerig aandacht worden
geschonken aan de opbouw en systematiek van de bouwregelgeving in relatie
tot het voorliggende wetsvoorstel, waarbij ook de verantwoordelijksverdeling
aan de orde komt. Tevens zal daarbij worden ingegaan op de belangrijkste vragen
en opmerkingen uit het nader verslag en op de overige door de leden van de
fracties gemaakte opmerkingen en gestelde vragen.2. Toelichting op de bouwregelgeving2.1 Samenstelling en opbouw van de bouwregelgevingDe Woningwet omvat voorschriften van volkshuisvestelijke aard (het wonen)
en voorschriften over «het bouwen». Het bouwen is gereguleerd
in wat wel genoemd wordt «de bouwparagraaf van de Woningwet».
Het gaat hier primair om de eerste vier hoofdstukken en afdeling
2 van hoofdstuk 6 van de Woningwet. De eerste twee hoofdstukken bevatten (naast
de begripsomschrijvingen van hoofdstuk 1) de basis voor de materiële
bouwregelgeving. Zo bevat artikel 2 de grondslag voor het Bouwbesluit 2003,
artikel 8 de grondslag voor de gemeentelijke bouwverordening en artikel 12
de grondslag voor de gemeentelijke welstandsnota. Het betreft hier de materiële
bouwregelgeving waaraan onder meer in het kader van de bouwvergunning wordt
getoetst (daarnaast wordt getoetst aan het bestemmingsplan). In hoofdstuk
III van de Woningwet zijn de aanschrijvingsbepalingen opgenomen. Deze zijn
met name gericht op de naleving van de voorschriften voor bestaande bouwwerken
(ook na de verlening van een bouwvergunning en het bouwen van een bouwwerk
moeten bouwwerken immers gedurende de verdere levensloop aan de eisen voor
bestaande bouwwerken blijven voldoen). In hoofdstuk IV zijn de bepalingen
met betrekking tot het bouwvergunningenstelsel voor nieuw te bouwen bouwwerken
opgenomen. Hoofdstuk VI tenslotte bevat de overige bepalingen met betrekking
tot het toezicht op de naleving en de verdere handhaving.Met klem wil ik benadrukken dat het voorliggende wetsvoorstel geen wijzigingen
aanbrengt in de materiële bouwregelgeving die krachtens de Woningwet
is gegeven (de in het Bouwbesluit 2003 opgenomen eisen). Dit wetsvoorstel
voegt geen nieuwe materiële regels toe en evenmin worden materiële
voorschriften geschrapt. De voorschriften die gelden voor bestaande bouwwerken
en nieuw te bouwen bouwwerken blijven ongewijzigd. Er ontstaat dus geen «overkill»
aan nieuwe regels, regels worden niet onduidelijker en er is ook geen sprake
van een toenemende inbreuk op de persoonlijke levenssfeer door die regels;
die beeldvorming is echt onjuist. De zorg dat door het wetsvoorstel sprake
zou zijn van tal van nieuwe regels die de burger ook nog eens moet kennen
wordt mogelijk ingegeven door de soms wel gehoorde opvatting dat de materiële
bouwvoorschriften geen algemeen verbindende werking zouden hebben maar slechts
instructievoorschriften voor de overheid zouden zijn en dat deze als gevolg
van dit wetsvoorstel nu ineens een algemeen verbindende werking voor burgers
zouden krijgen. Deze opvatting is echter niet juist.Uit de systematiek van de Woningwet, in het bijzonder artikel 4 van de
Woningwet en ook het ontheffingenstelsel van de artikelen 6 en 7 volgt het
algemeen verbindend karakter van de bouwvoorschriften (waaraan de overheid
tevens toetst bij de bouwvergunningverlening). Uit de Woningwet kan ook niet
worden afgeleid dat het uitsluitend om instructievoorschriften zou gaan. De
eerdergenoemde zienswijze, indien juist, zou ertoe leiden dat er na ontvangst
van de bouwvergunning geen enkele regel meer behoeft te worden nageleefd (tenzij
een aanschrijving wordt ontvangen). Het moge duidelijk zijn dat een dergelijke
zienswijze juridisch niet houdbaar is en ook maatschappelijk gezien ongewenste
gevolgen zou hebben.Het voorliggende wetsvoorstel leidt tot meer helderheid over de rol- en
taakverdeling tussen overheid en burger en verduidelijkt het belang van naleving
van die regels door burgers en ondernemers zelf. De aanschrijfartikelen uit
de Woningwet zijn vanwege hun complexiteit slecht uitvoerbaar en ook «dubbelop»
ten opzichte van een bestuursdwang- of dwangsombesluit op grond van de Awb.
Door de aanschrijfartikelen te schrappen wordt bereikt dat de generieke bestuurlijke
handhavingsinstrumenten (bestuursdwang en last onder dwangsom), zoals geregeld
in de Algemene wet bestuursrecht (Awb), beter toepasbaar worden. De handhaafbaarheid
van de regelgeving zal daardoor verbeteren. In samenhang met de voorgestelde
plicht voor gemeenten om handhavingsbeleidsvoornemens op te stellen, ontstaan
de condities voor gemeenten om actiever toe te zien op de naleving en indien
nodig over te gaan tot verdere handhaving. De harmonisatie met
de Awb sluit ook beter aan bij de handhaving van het milieu- en ruimtelijke
ordeningsrecht, waardoor een meer gemeenschappelijk kader voor de handhaving
van de VROM-regelgeving ontstaat.Om goed te kunnen aangeven hoe de wijzigingen in de handhavingsystematiek
uitwerken moet onderscheid gemaakt worden tussen het stelsel dat in hoofdstuk
III is opgenomen voor bestaande bouw en het stelsel dat in hoofdstuk IV van
de Woningwet is opgenomen voor nieuwbouw.2.2 Bestaande bouwHoofdstuk III van de Woningwet bevat als gezegd de bepalingen gericht
op naleving van de voorschriften voor bestaande bouwwerken. Hierin zijn het
aanschrijfinstrumentarium en bepalingen inzake het onbewoonbaarverklaren van
woningen opgenomen. De naleving van de materiële bouwregelgeving voor
bestaande bouwwerken (Bouwbesluit 2003, bouwverordening en welstandsnota)
kan in eerste instantie alleen via dit instrumentarium afgedwongen worden.
Pas indien geen gevolg wordt gegeven aan een aanschrijving naar aanleiding
van een overtreding kan worden overgegaan tot verdere bestuursrechtelijke
handhaving (te weten het voorbereiden, nemen en uitvoeren van een bestuursdwangbesluit
of dwangsombesluit in de zin van de Awb).Ten tijde van de totstandkoming van het aanschrijfinstrumentarium was
de keuze voor dat instrumentarium een legitieme. Enerzijds vanwege de toenmalige
aard van de bouwvoorschriften en anderzijds omdat de Awb nog niet tot stand
was gekomen. De materiële bouwregels waren allemaal opgenomen in de bouwverordening
en veelal functioneel van aard. De vereisten waren dus veelal niet in de vorm
van geobjectiveerde prestatie-eisen vastgelegd maar vaak vatbaar voor interpretatie.
Bovendien konden de regels per gemeente verschillen. De toegevoegde waarde
van het aanschrijfinstrumentarium was dat bij het overtreden van een regel
eerst een aanschrijving gegeven moest worden waarin de overtreden regel werd
vertaald in een concreet voorgeschreven voorziening die getroffen moest worden
om aan de overtreding een eind te maken. De functionele eis werd dus in de
aanschrijving vertaald in een concrete maatregel die uitgevoerd moest worden.
Zoals ik reeds heb aangegeven in de nota naar aanleiding van het verslag brengt
zo'n systeem met een aanschrijfinstrument als nadeel met zich mee dat, in
geval van niet-naleving, eerst na een aanschrijving sprake is van niet-naleving
waartegen ook kan worden opgetreden. Een zelfstandige naleving van regels
wordt hiermee bepaald niet gestimuleerd. Beweerd kan worden dat zelfs het
tegendeel waar is. Het vigerende stelsel gaat uit van een groot vertrouwen
in een alwetende overheid die op het juiste moment met regelgeving strijdige
en ook gevaarlijke situaties ontdekt en dan adequaat via een aanschrijving
de nodige maatregelen vordert. Zolang er niet wordt aangeschreven kan de overtreding
ongestraft voortduren. Tegen het niet naleven van de regels kan eerst met
een bestuursdwangbesluit of dwangsombesluit worden opgetreden na een voorafgaande
Woningwetaanschrijving. Sanctionering is in dat stelsel pas aan de orde op
het moment dat een gegeven aanschrijving niet is opgevolgd. Er moet dan sprake
zijn van twee achtereenvolgende overtredingen: in eerste instantie is sprake
van niet-naleving van een bouwvoorschrift en in tweede instantie wordt geen
gevolg gegeven aan een aanschrijving.Met de komst van het Bouwbesluit in 1992 en de introductie van de Awb
kan gesteld worden dat het aanschrijfinstrumentarium een volledig overbodige
tussenstap en anachronisme is geworden, dat zelfs een belemmering
vormt voor een toereikende handhaving. In het Bouwbesluit 2003 zijn de eerdere
functionele eisen immers nagenoeg allemaal vertaald in een prestatie-eis en
wordt een geobjectiveerde bepalingsmethode (NEN-norm) aangewezen waarmee met
precisie op verantwoorde wijze kan worden bepaald of aan de grenswaarde in
de prestatie-eis wordt voldaan.Dat betekent dat er geen sprake meer is van een vage normstelling en dat
dus ook de concrete vertaling die bij een aanschrijving plaatsvindt vrijwel
niet meer aan de orde is. Het schrappen van de aanschrijfartikelen uit de
Woningwet waardoor de voorschriften uit het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening
geheel conform de Awb kunnen worden gehandhaafd, zoals ook met de overige
VROM-regelgeving en in andere beleidssectoren het geval is, is dan ook een
voor de hand liggende en verantwoorde keuze. De Awb biedt ook eenzelfde mate
van rechtsbescherming voor een burger. In een bestuursdwangbesluit of dwangsombesluit
op grond van de Awb moet immers, evenals in de Woningwet-aanschrijving, concreet
worden aangegeven welk voorschrift wordt overtreden (artikel 5:25, vierde
lid, en artikel 5:32 Awb) en wordt in beginsel een termijn gegund waarbinnen
men zelf aan de overtreding een eind kan maken. Dat is dus niet anders dan
bij een aanschrijving op grond van de Woningwet. Ook verplicht artikel 4:8
van de Awb ertoe om, alvorens een handhavingsbesluit te nemen, belanghebbenden
eerst de gelegenheid te bieden hun zienswijzen kenbaar te maken. Vanuit een
oogpunt van rechtszekerheid en rechtswaarborgen kan de keuze voor een harmonisatie
van de handhavingssystematiek door deze geheel onder de werking van de Awb
te brengen goed worden verdedigd.Met het voorgaande wil ik benadrukken dat met het generieke handhavingsinstrumentarium
uit de Gemeentewet en de Awb, alsmede met de generieke op grond van de Awb
geldende voorwaarden voor het nemen van besluiten, ruimschoots wordt voorzien
in de nodige rechtswaarborgen en dat het schrappen van de aanschrijfartikelen
uit de Woningwet dus niet leidt tot vermindering van de rechtsbescherming.Het generieke handhavingsinstrumentarium van de Awb is ontwikkeld als
het algemene recht voor de bestuursrechtelijke handhaving van wetten als de
Woningwet. Dit handhavingsinstrumentarium wordt ook op andere terreinen van
het bestuursrecht toegepast. Ik ben van mening dat alleen met het oog op bijzondere
omstandigheden afwijkingen van dit algemene instrumentarium bij bijzondere
wetgeving te rechtvaardigen zijn. Wat de bouwregelgeving in zijn algemeenheid
betreft kan niet gesteld worden dat dergelijke omstandigheden zich hierbij
voordoen. Ook indien de situatie zich voordoet – zoals door de leden
van de fractie van de PvdA naar voren is gebracht – dat eigenaren van
een bouwwerk er niet van op de hoogte zijn dat niet voldaan wordt aan bepaalde
voorschriften, wordt op grond van de handhavingsbepalingen van de Awb (spoedeisende
situaties uitgezonderd) eerst de gelegenheid gegeven zelf de nodige maatregelen
te treffen. Aanvullende bepalingen in de Woningwet zijn overbodig en niet
meer van deze tijd en scheppen eerder verwarring en een belemmering voor de
handhaving. Ik hecht er daarom aan het bijzondere handhavingsinstrumentarium
uit hoofdstuk III van de Woningwet te schrappen en zoveel mogelijk aan te
sluiten bij het generieke instrumentarium uit de Gemeentewet en de Awb.Bovendien geldt dat een bouwwerk niet zo maar in strijd is met het Bouwbesluit
2003. Gelet op het minimumniveau van de voorschriften voor bestaande bouwwerken
betekent dat er sprake is van een uiterst bedenkelijk kwaliteitsniveau indien
de staat van een bouwwerk strijdig is met de voorschriften. Ik wil het beeld
wegnemen dat het Bouwbesluit 2003 vol zou staan met allerlei gedetailleerde
onzineisen die diep ingrijpen in de persoonlijke levenssfeer van mensen. Voor
bestaande bouwwerken gelden er uitsluitend voorschriften die een minimaal
aanvaardbaar kwaliteitsniveau voorschrijven op het punt van veiligheid
en gezondheid en enkele relevante aspecten van bruikbaarheid.Voor bestaande woningen komt het (samengevat en kort weergegeven) neer
op voorschriften met betrekking tot de volgende onderwerpen:– constructieve veiligheid (een woning mag niet instorten of verzakken);– brandveiligheid (bij brand moet de woning veilig kunnen worden
ontvlucht);– vloerafscheiding (leuning en hekwerk bij trappen en balkons);– luchtkwaliteit (ventilatiemogelijkheid en mogelijkheid voor afvoer
van verbrandingsgassen);– waterdichtheid (daken en muren moeten waterdicht zijn);– daglicht (in bewoonde ruimten moet daglicht zijn);– water, gas elektra en rioolinstallaties (er moet een veilige voorziening
aanwezig zijn voor gas, water, elektra en riolering, die aangesloten kan worden
op het (distributie)net).Ook voor niet deskundigen (gewone burgers) moet het doorgaans niet al
te moeilijk zijn om vast te stellen dat een bouwwerk niet aan deze minimale
eisen voldoet (te denken valt aan bijvoorbeeld daklekkage, vallende dakpannen
of stenen, ernstige scheurwerking in muren, kozijnen zonder ramen, schuinlopende
of verende vloeren, een verstopte rioolafvoer, een verstopte regenafvoer of
een balkon zonder hekwerk). Ik kom hier later nog op terug.Ook de in het Bouwbesluit 2003 vervatte regeling voor gelijkwaardigheid
vormt, anders dan de leden van de PvdA-fractie wellicht menen, geen beletsel
voor een adequate bestuursrechtelijke handhaving conform de Awb maar biedt
uit het oogpunt van rechtszekerheid juist extra waarborgen voor een gebouweigenaar.
De systematiek van de regeling voor gelijkwaardigheid komt er namelijk op
neer dat, indien eenmaal is vastgesteld dat niet wordt voldaan aan de in het
Bouwbesluit 2003 voorgeschreven grenswaarde in de prestatie-eis, er nog geen
sprake behoeft te zijn van een overtreding van dat besluit. In het kader van
de regeling voor gelijkwaardigheid moet altijd bezien worden of in een bepaalde
situatie niet op een andere manier toch een met de prestatie-eis beoogd kwaliteitsniveau
wordt bereikt (bijvoorbeeld indien de situatie zodanig is dat toch een zelfde
mate van veiligheid wordt bereikt). Binnen de normering van het Bouwbesluit
2003 zijn er dus alternatieve oplossingen toegestaan die een gelijkwaardig
kwaliteitsniveau bereiken. Alvorens het college van burgemeester en wethouders
tot handhaving over kan gaan dient dus eerst te zijn vastgesteld dat ook niet
op andersoortige wijze sprake is van een gelijkwaardig kwaliteitsniveau.De noodzaak voor de vereenvoudiging en het op de Awb laten aansluiten
van de handhavingsystematiek voor bestaande bouwwerken vloeit in de eerste
plaats voort uit de complexe opzet van het aanschrijfinstrumentarium. De urgentie
van deze aanpassing zou immers minder zijn indien het aanschrijfinstrumentarium
goed en eenvoudig toepasbaar zou zijn en geen overlap met de Awb zou hebben.
Het tegendeel is evenwel waar. Het is een veel gehoorde klacht uit de gemeentelijke
praktijk dat vanwege de enorme complexiteit van het aanschrijfinstrumentarium
een goede naleving en handhaving worden belemmerd. Er valt veel af te dingen
op de wijze waarop gemeenten in het verleden soms invulling hebben gegeven
aan hun handhavingstaak op het terrein van de bouwregelgeving. Toch kan niet
ontkend worden dat de handhavingssystematiek zoals die toepasselijk is op
bestaande bouwwerken en is neergelegd in hoofdstuk III van de Woningwet, onnodig
omslachtig is, veelal in de weg staat aan een adequate en effectieve handhaving
en om die redenen dringend aanpassing behoeft. Het wetsvoorstel brengt een vereenvoudiging van de handhavingsystematiek
en een harmonisatie daarvan met de Awb met zich mee. Daardoor kunnen de voorschriften
uit het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening voor bestaande bouwwerken,
zonder de (overbodige) tussenstap van een Woningwet-aanschrijving worden gehandhaafd
met toepassing van het generieke instrumentarium uit de Gemeentewet en de
Awb. Bijzonder handhavingsinstrumentarium in de Woningwet blijft dus zoveel
mogelijk achterwege. Deze vereenvoudiging en harmonisatie van de handhavingsystematiek
leidt er bovendien toe dat circa 25 artikelen uit de Woningwet kunnen worden
geschrapt.Er is slechts een tweetal specifieke situaties waarvoor in de Woningwet
een aanschrijfinstrument gehandhaafd blijft. In het geval er – conform
de vigerende Woningwet – een noodzaak bestaat om in een bijzonder geval
ten aanzien van een bestaand bouwwerk een aanvullende voorziening te eisen,
die ligt boven het kwaliteitsniveau van de in het Bouwbesluit 2003 opgenomen
eisen voor bestaande bouwwerken, blijft het bestaande principe van het aanschrijven
overeenkomstig de systematiek van de huidige Woningwet bestaan. In dat geval
kan ingevolge het voorgestelde nieuwe artikel 13 van die wet eerst een daartoe
strekkende verplichting worden opgelegd, waarvan de naleving kan worden afgedwongen
met een bestuursdwangbesluit of een dwangsombesluit (dat zou immers zonder
die voorafgaande aanschrijving niet mogelijk zijn). Dat systeem blijft ook
bestaan voor het welstandsvereiste dat van toepassing is op bestaande bouwwerken.
Met als basis het met de (eerste) nota van wijziging naar aanleiding van de
kritiek van de leden van diverse fracties op de eerder voorgestelde regeling
inzake welstand in het wetsvoorstel opgenomen artikel 13a van de Woningwet,
kan hiertoe een verplichting worden opgelegd.Naast de genoemde complexiteit en overbodigheid van het aanschrijfinstrumentarium
is een tweede reden voor het schrappen van het aanschrijfinstrumentarium gelegen
in mijn politiek-bestuurlijke oordeel inzake de gewenste verheldering van
de verantwoordelijkheidsverdeling tussen de overheid en degene die een bouwwerk
in eigendom heeft of beheert. Van het nieuw voorgestelde stelsel gaat, door
de verduidelijking van ieders rol en door het geheel conform de Awb gaan handhaven
van de bouwregelgeving, een krachtiger bindend effect uit van de voorschriften
uit het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening. Er kan immers direct tegen
een overtreding worden opgetreden door middel van het voorbereiden, nemen
en uitvoeren van een handhavingsbesluit, zonder dat nog een voorafgaande Woningwetaanschrijving
is vereist. Daarmee wordt vanuit de Woningwet nadrukkelijker geappelleerd
aan de eigen verantwoordelijkheid. Het niet naleven van de bouwvoorschriften
vormt door de vereenvoudigde systematiek een overtreding waartegen op de normale
wijze kan worden opgetreden. In het handhavingsbesluit dient (evenals in een
Woningwetaanschrijving) de overtreding concreet te worden aangeduid en dient
een termijn te worden gesteld waarbinnen de overtreding kan worden beëindigd.
Ook vanuit het oogpunt van de veiligheid en de gezondheid die de bouwregelgeving
beoogt te waarborgen, vind ik de keuze voor een systematiek waarin een duidelijker
en krachtiger bindend effect uitgaat van de voorschriften alleszins noodzakelijk.Diverse incidenten hebben aangetoond dat het bewustzijn met betrekking
tot de naleving van de regelgeving dringend moet verbeteren. Het niet voldoen
aan de regels voor bestaande bouwwerken kan tot gevolg hebben dat er vanuit
het oogpunt van veiligheid en gezondheid al snel een uiterst bedenkelijke
situatie ontstaat. Dit hangt samen met het minimum kwaliteitsniveau dat het
Bouwbesluit (2003) voorschrijft voor bestaande bouwwerken en dat uitsluitend
aspecten van veiligheid, gezondheid en enkele relevante aspecten
van bruikbaarheid betreft. Tegen het niet voldoen aan die heel basale eisen
dient mede met het oog op gebruikers van bouwwerken en omwonenden effectief
en adequaat opgetreden te kunnen worden. Daarvoor is het wel nodig dat uit
het wettelijk systeem ondubbelzinnig de eis voortvloeit dat men zich aan de
voorschriften moet houden. Daarmee verandert dus de bestaande situatie waarin
men kennelijk nogal eens meent eenvoudig en zorgeloos de essentiële regels
op het punt van (brand)veiligheid te kunnen negeren waardoor groot gevaar
voor anderen kan ontstaan.Ik wil overigens niet de indruk hebben gewekt dat met het voorliggende
wetsvoorstel de ramp in Volendam voorkomen had kunnen worden. Dankzij het
wetsvoorstel zal echter wel voorzien worden in een sterkere prikkel voor zelfstandige
naleving van voorschriften die ook vandaag de dag reeds nageleefd moeten worden,
omdat een ondernemer of gebouweigenaar na de wetswijziging op een meer directe
wijze wordt aangesproken om minimaal aan de eisen voor bestaande bouwwerken
te voldoen. Het betreft hier de eisen met betrekking tot de staat van een
bouwwerk van het Bouwbesluit 2003 (gericht tot de eigenaar van het bouwwerk)
en de eisen met betrekking tot een veilig gebruik van bouwwerken (gericht
tot de (hoofd)gebruiker of de exploitant).Voor een verduidelijking van de voorgestelde wijziging in de handhavingssystematiek
en de beoogde werking daarvan wil ik nog de vergelijking maken met het plegen
van een diefstal (overigens zonder daarmee enige kwalificatie te willen geven
aan een persoon die de bouwvoorschriften niet naleeft, het gaat in het gegeven
voorbeeld uitsluitend om de werking van de systematiek). Als de inbreker eerst
bij iedere diefstal via een aanschrijving de gelegenheid moet worden gegeven
om de gestolen zaak binnen drie weken aan de rechtmatige eigenaar terug te
geven en er pas sanctionering kan plaatsvinden als deze opdracht niet wordt
nagekomen, ontbreekt er een cruciale prikkel voor spontane naleving. Je kunt
zelfs betogen dat een zodanige inrichting van het systeem ook uitnodigt om
de regel te overtreden. Net als een diefstal zal ook het niet naleven van
belangrijke bouwregels veelal doelbewust uit winstbejag plaatsvinden. De betreffende
maatregelen vergen immers veelal een investering die in de praktijk liever
nog wel eens zo lang mogelijk wordt uitgesteld dan wel achterwege wordt gelaten.
In de handhavingsystematiek zoals die wordt voorgesteld, wordt de verantwoordelijkheid
voor de naleving nadrukkelijk gelegd bij diegene voor wie de regel is bestemd,
namelijk de gebouweigenaar of de gebruiker-exploitant. Dat is in mijn ogen
noodzakelijk en volkomen terecht.Ten aanzien van de opmerkingen van de leden van diverse fracties met de
strekking dat een overtreder van bouwregelgeving met dit wetsvoorstel gelijk
tot delinquent wordt verklaard, dat van een «overkill» aan sancties
en een groei van strafbare feiten sprake zal zijn en dat dit wetsvoorstel
zal leiden tot een enorme hoeveelheid gedoogsituaties, wil ik het volgende
opmerken. In het voorgaande is al toegelicht dat ook vandaag de dag niet-naleving
van de bouwvoorschriften een overtreding vormt, zij het dat daartegen eerst
met bestuursrechtelijke handhaving (bestuursdwangbesluit of dwangsombesluit)
dan wel met strafrechtelijke sanctionering (boete, hechtenis) kan worden opgetreden
na een voorafgaande Woningwet-aanschrijving. Het is dus niet zo dat ingevolge
de wetswijziging allerlei vormen van niet-naleving nu opeens, en voor het
eerst, een (strafbare) overtreding zouden gaan vormen.Het wetsvoorstel brengt op dit punt geen verandering maar leidt er enkel
toe dat verduidelijkt wordt dat degene die een bouwwerk in eigendom heeft,
beheert of gebruikt, zich aan bepaalde regels moet houden en dat de handhaving
van de voorschriften eenvoudiger, op een met de Awb geharmoniseerde wijze,
gaat plaatsvinden. Verder is pas sprake van een gedoogsituatie
als de overheid van een overtreding kennis draagt en daartegen niet handhavend
optreedt. Hoewel met het wetsvoorstel een actiever toezicht op de naleving
wordt beoogd, kan ik me niet voorstellen dat er plotseling sprake zal zijn
van een soort heksenjacht op bestaande of nieuwe overtredingen. Gemeenten
zullen prioriteiten moeten stellen bij het toezicht op de naleving en daarbij
naar verwachting prioriteit leggen bij risicovolle gebouwen. Dat het voorliggende
wetsvoorstel zou leiden tot een toename van overtredingen en gedoogsituaties
kan ik derhalve niet onderkennen.In aansluiting hierop merk ik over de strafrechtelijke handhaving het
volgende op.In zijn algemeenheid wordt van de strafrechtelijke sanctiemogelijkheid
op het terrein van het ruimtelijke bestuursrecht en de bouwregelgeving een
uitermate terughoudend gebruik gemaakt. Dat houdt verband met het feit dat
strafrechtelijke sanctionering veelal wordt gezien als een ultimum remedium
en dat breed aanvaard is dat bestuursrechtelijke handhaving in het algemeen
de voorkeur verdient. Daarbij speelt ook mee dat met strafrechtelijke sanctionering
een overtreding niet altijd ongedaan gemaakt kan worden en dat het strafrecht,
met uitzondering van de Wet op de economische delicten, vooral is gericht
op bestraffing van de dader van een strafbaar feit. De bestuursrechtelijke
handhavingsmiddelen (bestuursdwang en last onder dwangsom) zijn echter primair
gericht op het ongedaan maken van een overtreding. Zeker ten aanzien van illegale
bouwactiviteiten, waarbij als sanctie de afbraak wordt gevorderd, wordt een
bestuursrechtelijke sanctie overigens wel degelijk ervaren als een straf en
wordt de oplegging van een strafrechtelijke sanctie daarnaast in de regel
als een te zwaar middel beschouwd. De strafrechter zal bij het bepalen van
de strafmaat vaak rekening houden met eventuele bestuursrechtelijke sanctionering
die heeft plaatsgevonden. Het is niet de bedoeling de hier beschreven praktijk
met het voorliggende wetsvoorstel te wijzigen. Ik onderschrijf volledig dat
strafrechtelijke handhaving in het algemeen niet het primaat heeft en dat
bestuursrechtelijke sanctionering veelal de voorkeur verdient. Dit geldt zeker
ten aanzien van overtredingen waarbij in alle redelijkheid geen verwijten
aan de overtreder gemaakt kunnen worden. Dat neemt niet weg dat bij verwijtbare
overtredingen die niet meer ongedaan gemaakt kunnen worden of bij delicten
waarbij sprake is geweest van ernstige gevolgen of waarbij de rechtsorde in
ernstige mate is geschokt, het strafrecht goede mogelijkheden kan bieden en
om die reden ook niet kan worden gemist.Zoals al aangegeven kunnen zich vandaag de dag in het kader van de vigerende
Woningwet buitengewoon ernstige situaties voordoen, waarbij wel sprake is
van een overtreding maar nog niet van een overtreding waartegen al kan worden
opgetreden met een bestuursrechtelijke of strafrechtelijke sanctie, om de
enkele reden dat er nog geen Woningwet-aanschrijving is uitgegaan. Zeker bij
bijeenkomstgebouwen rust op de gebouweigenaar en de exploitant een grote verantwoordelijkheid
voor bezoekers en gebruikers. Maar ook voor woningen geldt naar mijn mening
dat de eigenaar zorg moet dragen voor een veilige situatie, zowel voor de
bewoners zelf als voor omwonenden (denk bijvoorbeeld aan geknutsel met gas-
en elektraleidingen en andere situaties waarin brand- of ontploffingsgevaar
optreedt). Ik vind het daarom niet bruikbaar om, zoals door de leden van de
PvdA-fractie is voorgesteld, onderscheid te maken tussen een eigenaar die
zelf met zijn gezinsleden een woning bewoont en de eigenaar die een woning
verhuurt. Ter wille van de veiligheid en gezondheid van alle genoemde personen
meen ik dat iedere eigenaar en gebruiker zijn verantwoordelijkheid moet nemen
en dat bij verwijtbare tekortkomingen sanctionering mogelijk moet zijn. In zijn algemeenheid geldt daarbij dat er zich altijd en overal overtredingen
kunnen voordoen die niet worden opgemerkt door de overheid of, indien wél
opgemerkt, waartegen niet handhavend wordt opgetreden. Dat geldt voor de bouwregelgeving
net zo goed als voor bijvoorbeeld snelheidsovertredingen op de snelweg. Het
feit dat dergelijke overtredingen niet altijd worden opgemerkt of dat daar
niet altijd tegen wordt opgetreden, betekent uiteraard nog niet dat de regel
niet goed zou zijn of geschrapt moet worden dan wel, zoals in dit verband,
dat een overtreding niet op een meer gebruikelijke en directe wijze kan worden
aangepakt.Er kan in geval van overtredingen voortaan dus op de gebruikelijke wijze,
geheel conform de Awb, worden opgetreden, indien nodig. Voor alle duidelijkheid
zij herhaald dat het niet naleven van de bouwregelgeving ook vandaag de dag
al evenzoveel overtredingen inhoudt. Het verschil is dat ingevolge het wetsvoorstel
niet steeds een Woningwet-aanschrijving is vereist voordat tegen die overtredingen
met een handhavingsbesluit kan worden opgetreden. Het wetsvoorstel leidt er
dus niet toe dat in al die gevallen er nu opeens sprake zou zijn van een overtreding;
dat zijn ze namelijk al. Het worden alleen overtredingen waartegen gemeenten
op de normale wijze, met toepassing van de Awb, kunnen optreden. Dat is een
enorm winstpunt vergeleken met de huidige situatie en essentieel voor een
adequate handhaving door gemeenten.2.3 NieuwbouwHet handhavingsstelsel voor het (ver)bouwen van bouwwerken is opgenomen
in hoofdstuk IV van de Woningwet. Centraal in dit stelsel staat de verbodsbepaling
van artikel 40, eerste lid, waarin als hoofdregel is opgenomen dat het verboden
is om te bouwen zonder of in afwijking van een bouwvergunning. Gezien een
aantal opmerkingen dat is gemaakt in het nader verslag, merk ik voor de duidelijkheid
op dat de verbodsbepaling en handhavingsystematiek van artikel 40 op dit moment
al aansluit bij de door het wetsvoorstel voorgestelde systematiek voor de
handhaving van de voorschriften voor bestaande bouwwerken. Dat wil zeggen
dat zonder verdere Woningwetaanschrijving op de in de Awb geregelde wijze
met een handhavingsbesluit kan worden opgetreden tegen een overtreding.In artikel 43, eerste lid, van de Woningwet, waarin het bouwvergunningsvrije
bouwen wordt geregeld, is een uitzondering opgenomen op die hoofdregel van
artikel 40. Voor bouwen dat behoort tot het normale onderhoud, bouwen ter
uitvoering van een aanschrijving en bouwen dat bij algemene maatregel van
bestuur is aangewezen als van beperkte betekenis, geldt geen bouwvergunningplicht
tenzij het bouwen plaatsvindt in, op, aan of bij een monument of een door
het Rijk aangewezen beschermd stads- of dorpsgezicht (zie het tweede lid van
artikel 43). Dat bouwen is met andere woorden bouwvergunningsvrij.Zoals blijkt uit artikel 44 kent de Woningwet een tweetal bouwvergunningsvarianten
en daarnaast een categorie bouwvergunningsvrij bouwen. Bij de – reguliere –
bouwvergunningsprocedure vindt een volledige preventieve toetsing plaats aan
alle aspecten van het Bouwbesluit 2003, de bouwverordening, de welstandsnota
en het bestemmingsplan. Verder wordt beoordeeld of een monumentenvergunning
is vereist. Bij de lichte-bouwvergunningsprocedure is die preventieve toetsing
beperkt. Naast het bestemmingsplan, de welstandsnota en het monumentenvergunningsvereiste,
wordt slechts getoetst aan die voorschriften van het Bouwbesluit 2003 die
betrekking hebben op de constructieve veiligheid; ten aanzien van de bouwverordening
wordt slechts getoetst aan de stedenbouwkundige voorschriften. Aan de overige
voorschriften van het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening wordt in het
kader van een lichte-bouwvergunning derhalve niet getoetst. Krachtens artikel
4 van de Woningwet moet echter bij het bouwen, dus ook bij het licht-bouwvergunningplichtige bouwen, aan alle voorschriften van het Bouwbesluit 2003 voor
nieuw te bouwen bouwwerken worden voldaan. Ook indien dat voorschriften zijn
waaraan bij de lichte-bouwvergunningverlening niet is getoetst. Hoewel er
in het kader van de lichte-bouwvergunningsprocedure dus niet vooraf aan die
voorschriften van het Bouwbesluit 2003 wordt getoetst, rust op degene die
bouwt wel de verplichting om ook aan die regels te voldoen. Hetzelfde geldt
voor het bouwvergunningsvrije bouwen. Daarbij vindt in het geheel geen preventieve
toetsing plaats. Echter ook in deze gevallen zijn de voorschriften voor nieuw
te bouwen bouwwerken uit het Bouwbesluit 2003 krachtens artikel 4 van de Woningwet
van toepassing op dat bouwen en rust op de degene die bouwt de plicht om hieraan
te voldoen. Dit geldt reeds sinds 1992 toen de categorie bouwvergunningsvrije
bouwwerken in de Woningwet werd geïntroduceerd. Ook voor de toen geïntroduceerde
categorie meldingplichtige bouwwerken, die in 2003 deels bouwvergunningsvrij
en deels onder de lichtebouwvergunning werd gebracht, was duidelijk dat dat
bouwen moest voldoen aan het Bouwbesluit (2003) zonder dat zulks voorafgaand
werd getoetst in het kader van de meldingsprocedure.Ik wil met het voorgaande verduidelijken dat al meer dan twaalf jaar gewerkt
wordt met een stelsel waarin de nieuwbouwvoorschriften van het Bouwbesluit
(2003) een algemeen verbindende werking hebben.Het is dus geen noviteit dat deze nieuwbouwvoorschriften algemeen verbindend
zijn voor de burger en het bedrijfsleven. Uit de bestaande praktijk zijn mij
geen problemen met die algemene verbindendheid en de naleving bekend. Het
goede functioneren van het stelsel is zelfs aanleiding geweest om in 2003
een ruime categorie licht-bouwvergunningplichtige bouwwerken te introduceren
en de categorie bouwvergunningsvrije bouwwerken te verruimen.Gebleken is wel dat de verhouding tussen artikel 4 van de Woningwet –
waarin het vereiste is opgenomen dat al het bouwen moet voldoen aan de op
dat bouwen van toepassing zijnde voorschriften uit het Bouwbesluit 2003 –
en artikel 40 van die wet – dat de bouwvergunningplicht regelt –
in de praktijk vraagtekens oproept. Dit speelt met name in gevallen waarin
de bouwvoorschriften en de bouwvergunning met elkaar in strijd zijn en is
mede het gevolg van het ontbreken van een regeling van deze verhouding in
de huidige Woningwet. In de jurisprudentie die is ontstaan over deze verhouding
komt naar voren dat, in een situatie waarin er gebouwd is overeenkomstig een
bouwvergunning die in strijd is met de nieuwbouwvoorschriften uit het Bouwbesluit
2003, de bouwvergunning prevaleert en de betreffende voorschriften van het
Bouwbesluit 2003 niet behoeven te worden nageleefd (zie de uitspraak van de
Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 11 januari 2001,
gepubliceerd in Bouwrecht 2001, blz. 507 en de Gemeentestem 7144.5, en naar
de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van 4 december 2002,
gepubliceerd in Bouwrecht 2003, blz. 408).Gevolg van die uitspraken is derhalve dat in geval van een bouwvergunning
die strijdig is met nieuwbouwvoorschriften van het Bouwbesluit 2003, gebouwd
kan worden in strijd met die voorschriften. Wel geldt in die gevallen de ondergrens
van het Bouwbesluit 2003, te weten de voorschriften die gelden voor bestaande
bouwwerken. De bouwvergunning kan er niet toe leiden dat zelfs in strijd met
die voorschriften voor bestaande bouw mag worden gebouwd.Toch wordt het als onbevredigend ervaren dat er – alleen vanwege
de afgifte van een met de nieuwbouwvoorschriften strijdige bouwvergunning –
straffeloos kan worden gebouwd in strijd met de nieuwbouwvoorschriften. Temeer
daar de verantwoordelijkheid voor de juistheid van een bouwvergunning niet
uitsluitend bij de gemeente kan worden gelegd. Bedacht moet worden dat de
bouwvergunning een zogenoemde gebonden beschikking is, die alleen
op aanvraag kan (en moet) worden verleend, indien aan de wettelijke gronden
wordt voldaan. Het karakter van de vergunning is daarbij in feite niets anders
dan een goedkeuringsstempel op het ingediende bouwplan. Gebreken of hiaten
in een verleende vergunning zijn dan ook in de eerste plaats afkomstig van
gebreken of hiaten in de aanvraag.Alvorens in dit verband in te gaan op de met de tweede nota van wijziging
voorgestelde aanpassingen, wil ik eerst nog dieper ingaan op de bezwaren en
kritiek van de leden van diverse fracties tegen de aanvankelijk in het wetsvoorstel
opgenomen opzet. Dit kan mogelijk bijdragen aan een verbeterd inzicht in aard
en opzet van de bouwregelgeving. Deze leden hebben gewezen op de schijnzekerheid
die een bouwvergunning nog zou bieden, vraagtekens geplaatst bij het functioneren
van gemeenten en gewezen op de ingewikkeldheid van de bouwvoorschriften met
een verwijzing naar NEN-normen. Deze leden hebben zich afgevraagd of van een
eenvoudige huiseigenaar kan worden verwacht dat deze de voorschriften allemaal
kent terwijl gemeenten zelf de bouwvoorschriften al niet kunnen begrijpen,
bestemmingsplannen niet tijdig kunnen actualiseren en niet in staat zijn binnen
vier weken te beoordelen of een aanvraag om bouwvergunning volledig is. Door
de leden van de fractie van de PvdA is in dat verband ook voorgesteld om alleen
aan de aspecten met betrekking tot veiligheid en gezondheid rechtstreekse
werking te geven (bedoeld zal zijn: voor die aspecten het aanschrijvingsvereiste
te laten vervallen). Ik zal hier in het navolgende op ingaan.Bouwregelgeving bestaat reeds meer dan 100 jaar. Zowel gemeenten als de
bouwpraktijk beschikken dus wel over de nodige ervaring met de toepassing
daarvan. In die tijd is de regelgeving steeds verder geëvolueerd, waarbij
thans voor vrijwel alle aspecten uit het Bouwbesluit 2003 prestatie-eisen
bestaan en de vaststelling of aan zo'n eis wordt voldaan kan plaatsvinden
met geobjectiveerde NEN-bepalingsmethoden. Het is vaak echter helemaal niet
nodig, dat in het kader van een bouwaanvraag met toepassing van een dergelijke
bepalingsmethode gecontroleerd wordt of het bouwplan aan die regelgeving voldoet.
Vaak is op een veel eenvoudiger wijze overtuigend aannemelijk te maken dat
ruimschoots aan de norm wordt voldaan. De NEN-bepalingsmethoden zijn in het
bijzonder bedoeld om werkelijk op het scherpst van de snede en op een wetenschappelijk
verantwoorde wijze onomstotelijk vast te stellen dat aan de grenswaarde in
de prestatie-eis wordt voldaan. Dit speelt eigenlijk alleen in situaties,
waarin innovatief wordt gebouwd en de randen van de mogelijkheden worden opgezocht
die de bouwregelgeving biedt.Zo'n NEN-bepalingsmethode is overigens niet in alle gevallen toepasbaar
in de bouwvergunningprocedure. In dat verband heb ik in de nota naar aanleiding
van het verslag het karakter van de bouwvergunningtoets reeds uitvoerig toegelicht.
Ik heb aangegeven dat deze niet meer betreft dan een toets op aannemelijkheid
dat het bouwen zal voldoen aan de bouwregelgeving. De bouwvergunning biedt
daarom op onderdelen niet meer dan een redelijke zekerheid dat het bouwen
zal voldoen aan de voorschriften. Uit enkele gestelde vragen en gemaakte opmerkingen
leid ik af dat ik op dit punt wellicht onvoldoende duidelijk ben geweest in
mijn uitleg. Het feit dat een gemeente in het kader van een bouwvergunning
nooit volledige zekerheid kan geven dat het bouwen voldoet aan de regels,
hangt, anders dan bijvoorbeeld de leden van de fractie van het CDA kennelijk
veronderstellen, niet samen met ingewikkeldheid van de regelgeving of een
gebrek aan kennis bij gemeenten. Het hangt samen met de feitelijke onmogelijkheid
om ten aanzien van een aantal aspecten in de administratieve voorbereidingsfase
van het bouwen een waterdichte bewijsvoering te kunnen leveren. Het gaat hier
natuurlijk niet om een eis zoals de voorgeschreven plafondhoogte.
Die kan onmiskenbaar op een bouwtekening worden aangegeven en afgemeten worden
op de bouwplaats. Bij andersoortige vereisten kan de bewijsvoering echter
niet verder gaan dan een aannemelijk maken dat voldaan zal worden aan de regelgeving.
Te denken valt bijvoorbeeld aan het waterdicht moeten zijn van een dakconstructie.
Dat aan een dergelijke eis zal worden voldaan is met detailtekeningen en beoogd
materiaalgebruik heel goed aannemelijk te maken in het kader van een aanvraag
om bouwvergunning. Het «waterdichte» bewijs overeenkomstig de
door het Bouwbesluit 2003 aangestuurde NEN-bepalingsmethode is echter de facto
pas te leveren als het bouwwerk is voltooid. Er is een aantal van dergelijke
eisen in het Bouwbesluit 2003 waarvoor in het kader van de bouwaanvraag, dus
vóórdat het bouwwerk is gerealiseerd, om die reden geen sluitend
bewijs te leveren valt dat aan die eisen zal worden voldaan. Dat komt dus
niet door een gebrek aan kennis of ervaring en evenmin uit onwetendheid met
betrekking tot eisen die gelden voor nieuw te bouwen bouwwerken. Niettemin
geldt ten aanzien van alle eisen die aan een nieuw te bouwen bouwwerk worden
gesteld, dat in het kader van een bouwaanvraag wel degelijk aannemelijk gemaakt
kan en moet worden dat het bouwen aan die eisen zal voldoen. Het is aan de
aanvrager van een bouwvergunning om te bepalen op welke wijze hij dat aannemelijk
maakt. Dat kan, voorzover technisch mogelijk, door toepassing van de door
het Bouwbesluit 2003 aangestuurde NEN-bepalingsmethode, maar ook door toepassing
van een daaraan verbonden, op de praktijk toegespitste Nederlandse Praktijk
Richtlijn (NPR). Ook kan gewerkt worden met een kwaliteitsverklaring of met
een andere geschikte methode (te denken valt aan standaard details of eerder
beproefde methoden).Een gemeente heeft in het kader van de behandeling van de aanvraag om
bouwvergunning de taak om te bezien of voor alle geldende eisen voldoende
aannemelijk is gemaakt dat het bouwwerk aan die eisen zal voldoen. Daarbij
is het in de eerste plaats nodig dat beoordeeld wordt of de aanvraag volledig
is en in behandeling kan worden genomen. Met de eerste nota van wijziging
is in het wetsvoorstel het voorstel opgenomen om het huidige artikel 47 van
de Woningwet te schrappen. In dit artikel wordt thans – in aanvulling
op de algemene regel uit artikel 4:5 van de Awb inzake het niet in behandeling
nemen van onvolledige aanvragen – bepaald dat de beoordeling of een
aanvraag om bouwvergunning volledig is, binnen vier weken na ontvangst van
die aanvraag behoort plaats te vinden. Indien de aanvrager niet binnen die
termijn is uitgenodigd de ontbrekende gegevens te overleggen, vervalt de mogelijkheid
om de aanvraag wegens onvolledigheid niet in behandeling te nemen. Uit opmerkingen
van de leden van de fractie van het CDA leid ik af dat deze leden kennelijk
menen dat het schrappen van artikel 47 eveneens verband houdt met de ingewikkeldheid
van de bouwregelgeving en dat het om die reden voor gemeenten onmogelijk zou
zijn binnen vier weken te beoordelen of een bouwaanvraag volledig is. Deze
veronderstelling is onjuist en ik zal hierna de twee beweegredenen om artikel
47 te schrappen nog eens toelichten.In de eerste plaats houdt het schrappen van artikel 47 verband met de
eveneens in de (eerste) nota van wijzing opgenomen wijziging van artikel 44
van de Woningwet. Die wijziging van artikel 44 strekt ertoe in de Woningwet
te verduidelijken dat de toets aan het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening
inhoudt dat het aannemelijk is dat voldaan zal worden aan de voorschriften.
In dat geval (en indien ook aan de overige criteria van artikel 44 wordt voldaan)
moet de bouwvergunning verleend worden. Deze wijziging plaatst zowel de «bewijslast»
van de aanvrager als de «toetsingslast» van de overheid in een
reëel perspectief. Zoals hiervoor reeds uitgelegd houdt het feit dat
sprake is van een aannemelijkheidstoets dus geen enkel verband
met de ingewikkeldheid van de bouwregelgeving, maar houdt deze wél
verband met het gegeven dat in het kader van de behandeling van een aanvraag
om bouwvergunning niet op alle onderdelen bewezen kan noch hoeft te worden
dat het bouwvoornemen zal voldoen aan het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening.
Dit noopt ertoe de tekst in artikel 44, eerste lid, van de Woningwet, waarin
de weigeringsgronden voor een bouwvergunning zijn opgesomd, in overeenstemming
te brengen met die reeds bestaande realiteit. Daartoe worden de weigeringsgronden
in die zin aangepast dat een bouwvergunning alleen mag en moet worden geweigerd
indien (onder meer) niet aannemelijk is gemaakt dat het bouwen waarop de aanvraag
betrekking heeft zal voldoen aan het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening.
Een onvolledige aanvraag kan op die grond dus leiden tot een weigering van
de bouwvergunning. Immers op de onderdelen waarvoor geen of onvoldoende gegevens
zijn overgelegd wordt ook niet aannemelijk gemaakt dat voldaan wordt aan de
regelgeving.Gezien deze uitgangspunten en het bestaan van een toereikende algemene
regeling in de Awb voor onvolledige aanvragen is er geen reden om artikel
47 van de Woningwet te handhaven. Daarbij kom ik automatisch op de tweede
beweegreden. Zoals ik al eerder heb opgemerkt vind ik dat er zwaarwegende
redenen moeten zijn om in bijzondere wetgeving af te wijken van de algemene
regels van de Awb. Ook op dit punt zie ik geen zwaarwegende redenen waarom
in de Woningwet zelf een regeling moet worden gegeven voor het niet in behandeling
nemen van een aanvraag en vind ik dus dat aangesloten moet worden op de Awb.Zodra is vastgesteld dat de aanvraag om bouwvergunning volledig is, vindt
een beoordeling plaats aan de toetsingscriteria van artikel 44 van de Woningwet.
Zeker voor wat betreft het Bouwbesluit 2003 onderken ik dat een redelijk intensieve
beoordeling dient plaats te vinden op alle aspecten die gecontroleerd moeten
worden. Met steun van de ministeries van VROM, BZK en Justitie is hiervoor
door de vereniging Bouw en Woningtoezicht Nederland een toetsingsprotocol
ontworpen dat voor alle gemeenten beschikbaar is en als ondersteuning dient
bij de vraag hoe diepgaand de controle op de diverse onderdelen van een bouwplan
moet zijn. Daarbij staat vast dat geen sprake kan zijn van het «herontwerpen»
van een bouwplan. De vereniging Bouw en Woningtoezicht Nederland heeft dat
in haar reactie op het voorliggende wetsvoorstel, bij brief van 19 november
2004 aan de Tweede Kamer, naar mijn mening terecht duidelijk gemaakt. Een
gemeente kan door de toetsing van de aanvraag niet de verantwoordelijkheid
van een indiener van een bouwaanvraag overnemen, er voor zorg te dragen dat
het bouwen zal voldoen aan de nieuwbouweisen van het Bouwbesluit 2003. Bij
andere vergunningenstelsels is dat niet anders. De overheid toetst een voorgenomen
handeling maar de initiatiefnemer blijft voor die handeling primair verantwoordelijk.
De gemeente kan niet op de stoel van de ondernemer gaan zitten. Dat houdt
dus mede verband met de eerdergenoemde aannemelijkheidstoetsing en de onwenselijkheid
dat de «bewijslast» dat een aanvraag aan de eisen voldoet bij
de overheid komt te liggen. Zoals al aangegeven zijn de gegevens die in het
kader van een aanvraag om bouwvergunning worden overgelegd, daartoe veelal
ook niet toereikend.Zoals in dit verband ook al in de nota naar aanleiding van het verslag
is toegelicht, zou een verdergaande, meer uitputtende toetsing met zich meebrengen
dat de aanvrager gegevens moet overleggen, waarmee waterdicht bewezen zou
moeten worden dat het bouwen zal voldoen aan de regelgeving. Los van het feit
dat op onderdelen dit bewijs vooraf technisch onmogelijk is, vereist dat voor
de overige onderdelen dat tot op het kleinste detailniveau gegevens op tekening
moeten worden aangeleverd. Het zou betekenen dat er alleen nog maar een bouwvergunning
kan en mag worden verleend als ten aanzien van alle beoordelingsaspecten
onomstotelijk vaststaat dat voldaan wordt aan de voorschriften en dat bij
elke vorm van twijfel de bouwvergunning geweigerd moet worden.Ik heb in de nota naar aanleiding van het verslag al gewezen op de nadelen
van een dergelijk stelsel. Het zou tot gevolg hebben dat de administratieve
lasten en ook de bouwleges explosief zouden stijgen tot een hoogte die vergelijkbaar
is met de ontwerpkosten van een bouwplan (circa 10% van de bouwsom). Bovendien
zou dit leiden tot verstarring van het bouwproces daar het bouwplan zelfs
op de kleinste onderdelen volledig vastligt en uitwerkingskeuzen op detail
niet meer op de bouwplaats gemaakt kunnen worden. Naar aanleiding van de vraag
hierover van de leden van de fractie van het CDA merk ik op dat het een aanvrager
om bouwvergunning vrij staat om de ontwerpkeuzen op een heel hoog detailniveau
in de aanvraag om bouwvergunning aan te geven. Voorop blijft staan dat het
in het kader van een aanvraag om bouwvergunning voldoende is om aannemelijk
te maken dat voldaan wordt aan de voorschriften van het Bouwbesluit 2003 en
de bouwverordening. Daartoe zullen in het algemeen zeker ook detailtekeningen
overgelegd moeten worden, bijvoorbeeld over hoe de aansluitingen worden gerealiseerd
van geveldelen en de dakconstructie. De detaillering gaat daarbij echter normaal
gesproken niet zover dat bijvoorbeeld ook de hoeveelheid, plaatsing, materiaalsoort,
lengte en dikte van toe te passen spijkers en schroeven worden aangegeven.
Hoewel een onjuiste toepassing van dergelijke bouwmaterialen tijdens de bouw
kan leiden tot strijd met het Bouwbesluit 2003, zal het duidelijk zijn dat
een aanvraag om bouwvergunning normaal gesproken niet op dit detailniveau
wordt uitgewerkt.Zoals ik al aan het begin van deze nota naar aanleiding van het nader
verslag heb aangegeven, heeft de heroverweging van het wetsvoorstel die naar
aanleiding van de scherpe kritiek heeft plaatsgevonden, geleid tot het inzicht
dat de gewenste verduidelijking van de verantwoordelijkheidsverdeling niet
mag leiden tot een aantasting van de rechtszekerheid die vandaag de dag aan
de bouwvergunning ontleend wordt. Met de in de tweede nota van wijziging opgenomen
wijziging wordt de eerder voorgestelde opzet dan ook teruggedraaid en wordt
voorgesteld om expliciet in de Woningwet te bepalen dat een bouwvergunning
prevaleert in geval van onderlinge strijd tussen nieuwbouwvoorschriften en
een bouwvergunning. Naast de keuze voor het behouden (en in de Woningwet codificeren)
van de bestaande rechtszekerheid van de bouwvergunning heb ik vastgehouden
aan de wens om de verantwoordelijkheidsverdeling ten aanzien van de bouwvergunning
helder te maken. Ik zal dat in het navolgende nader toelichten.Als hoofdregel blijft gelden dat al het bouwen moet voldoen aan de nieuwbouweisen
van het Bouwbesluit 2003 (artikel 1b, eerste lid) en de bouwverordening (artikel
7b, eerste lid). Degene die bouwt is hiervoor verantwoordelijk. Indien geen
sprake is van een bouwvergunningsvrije activiteit, geldt daarnaast artikel
40, eerste lid, van de Woningwet (de eis dat er een bouwvergunning moet worden
aangevraagd en dat het bouwen niet mag plaatsvinden zonder of in afwijking
van zo'n verleende bouwvergunning). Op de gemeente rust de verantwoordelijkheid
dat alleen bouwvergunning wordt verleend, als aannemelijk is gemaakt dat het
bouwplan aan de regelgeving voldoet. Op degene die bouwt rust de verantwoordelijkheid
om te bouwen in overeenstemming met de verleende bouwvergunning en met de
nieuwbouwvoorschriften van het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening (met
dien verstande dat de vergunning dus prevaleert ingeval van onderlinge strijd).
Op de onderdelen waarin het bouwplan niet of niet tot in detail is uitgewerkt
(denk bij dat laatste aan het eerder genoemde voorbeeld van de maatvoering
en plaatsing van spijkers en schroeven), en in zoverre geen toetsing
of regeling in het kader van de bouwvergunning heeft plaatsgehad, gelden uitsluitend
de nieuwbouweisen van het Bouwbesluit 2003 en de bouwverordening. Het voorgaande
betekent dat een bouwvergunning het recht verschaft om te bouwen conform die
bouwvergunning. Het betekent ook – en daarmee kom ik dus tegemoet aan
de kritiek die er is geuit op het wetsvoorstel – dat als er bouwvergunning
is verleend voor een bouwplan dat (onverhoopt) niet voldoet aan de nieuwbouweisen
van het Bouwbesluit 2003, er straffeloos gebouwd kan worden in strijd met
die nieuwbouweisen. Als absoluut bodemvereiste blijft daarbij evenwel gelden
dat er nooit gebouwd mag worden in strijd met de eisen voor bestaande bouwwerken (artikel 1b, tweede lid). Ook niet in het geval
een bouwvergunning daarin expliciet zou voorzien. De verantwoordelijkheid
dat bouwwerken te allen tijde tenminste voldoen aan de voorschriften die gelden
voor de staat van bestaande bouwwerken blijft, net als in de huidige Woningwet,
rusten op de eigenaar of de beheerder van dat bouwwerk. Met het hierboven
beschreven stelsel is naar mijn overtuiging recht gedaan aan de kritiek die
door de leden van de diverse fracties is geuit op het wetsvoorstel zoals dat
oorspronkelijk luidde en is tegelijkertijd een goede en evenwichtige balans
gevonden in de verantwoordelijkheidsverdeling tussen de initiatiefnemer en
de overheid.In het kader van het bouwen wil ik overigens nog wel opmerken dat ik de
bouwvergunning niet als een doel op zich zelf beschouw. De bouwvergunning
is voornamelijk een hulpinstrument voor een goed (preventief) toezicht op
de naleving. Bij omvangrijker bouwprojecten is het zonder meer gerechtvaardigd
dat er in het kader van een vergunningenstelsel preventief getoetst wordt
aan de bouwregelgeving en andere relevante kaders, zoals het bestemmingsplan.
Daarmee kan (kostbare) handhaving achteraf worden voorkomen. Dat hangt ook
samen met het feit dat als een bouwwerk eenmaal is voltooid en de constructie
is afgewerkt, een goede controle van bepaalde onderdelen niet altijd meer
mogelijk is omdat deze niet meer zichtbaar of toegankelijk zijn. Een goed
toezicht op de naleving vergt dus een nauw samenspel van preventieve controle
in het kader van de bouwvergunning, een controle op essentiële momenten
gedurende het bouwproces (bijvoorbeeld bij het afronden van funderingswerkzaamheden,
het aanbrengen van bewapening en het storten van beton) en de opname na afronding
van de bouwwerkzaamheden. Alleen op die wijze kan, zeker bij meer omvangrijke
bouwprojecten, in voldoende mate een goede naleving van voorschriften worden
bereikt. Het centrale doel is in mijn ogen dat het bouwwerk zoals dat uiteindelijk
is gebouwd, voldoet aan de voorschriften die het Bouwbesluit 2003 daaraan
stelt.Uit de vragen en opmerkingen van de leden van de diverse fracties leid
ik af dat de twijfels over de aanvankelijk voorgestelde wijziging in het bijzonder
ook veroorzaakt werden door de indrukken en beeldvorming die bestaan ten aanzien
van het Bouwbesluit 2003. Zoals ik eerder al heb aangegeven, wordt met de
in het Bouwbesluit 2003 opgenomen voorschriften het minimaal aanvaardbare
kwaliteitsniveau met betrekking tot de staat van bouwwerken op het terrein
van veiligheid, gezondheid en enkele relevante aspecten van bruikbaarheid
voorgeschreven. Voor nieuw te bouwen bouwwerken zijn daarnaast ook voorschriften
opgenomen met betrekking tot energiezuinigheid. Het minimale niveau van deze
voorschriften brengt met zich mee dat men niet zomaar in overtreding is. Een
ieder die bouwt met gezond verstand en verantwoordelijkheidsbesef, zal –
ook zonder kennis te dragen van het Bouwbesluit 2003 – in de regel niet
in strijd bouwen met dat besluit. Ik wil dan ook met klem het steeds terugkerende
beeld weerspreken dat het Bouwbesluit 2003 vol zou staan met onzinnige en
onbegrijpelijke detaileisen die diep ingrijpen in de persoonlijke
levenssfeer van mensen. Die beeldvorming is echt onjuist en mist iedere feitelijke
grond.Toch valt niet te ontkennen dat de bouwregelgeving op onderdelen ingewikkeld
is. Dat is ook niet onlogisch. De bouw is nu eenmaal ingewikkeld en men kan
van mij niet verlangen dat ik bijvoorbeeld de door de bouwpraktijk zelf gehanteerde
berekeningsmethodiek voor bouwconstructies enkel om die reden zou gaan vereenvoudigen.
De complexiteit van de bouw vindt onvermijdelijk zijn weerslag in de bouwregelgeving.
Ook de vermeende onmetelijke hoeveelheid voorschriften die het Bouwbesluit
2003 zou bevatten, is een steeds weer terugkerend bezwaar dat evenmin wordt
gestaafd door de feiten. In diverse gremia wordt regelmatig getracht om te
komen tot concrete voorstellen om regels uit het Bouwbesluit 2003 te schrappen
en te vereenvoudigen. De resultaten hiervan zijn telkens weer uiterst mager.
Dat neemt niet weg dat bij komende wijzigingen van het Bouwbesluit 2003 opnieuw
zal worden bezien welke voorschriften eventueel vereenvoudigd of geschrapt
kunnen worden. Toch verwacht ik niet dat zich in de toekomst mogelijkheden
voordoen om het Bouwbesluit 2003 nog op grote schaal verder te dereguleren.
Dat hangt samen met het feit dat de bouwregelgeving al vanaf het begin af
aan, sinds de jaren tachtig, onderdeel is geweest van de grote dereguleringsoperaties.
Na de grote dereguleringsoperatie in de jaren '80 die tot het Bouwbesluit
heeft geleid en de implementatie van het MDW-project «bouwregelgeving»
per 1 januari 2003 – dat heeft uitgemond in een conversie van het
toenmalige Bouwbesluit – ben ik tot de overtuiging gekomen dat uit het
vigerende Bouwbesluit 2003 niet veel voorschriften meer geschrapt kunnen worden.
Wanneer verder zou worden geschrapt, kan dit ten koste gaan van de bescherming
van essentiële maatschappelijke belangen zoals veiligheid en gezondheid
en zouden er waarborgen vervallen ten aanzien van de bijdrage die vanuit de
gebouwde omgeving geleverd moet worden aan het bereiken van doelstellingen
van Rijksbeleid (voorbeeld op het terrein van energiebesparing en CO2-reductie).Dat neemt niet weg dat ik de Kamer, in navolging van mijn ambtsvoorganger,
uitnodig om concrete voorstellen te doen voor het schrappen van voorschriften.
Gaarne zal ik reageren op dergelijke concrete voorstellen. Het voorbeeld dat
door de leden van de fractie van de PvdA is aangedragen, dat een ieder die
een huis bezit met een ongeaard stopcontact voor het slaapkamerlampje tot
delinquent verklaard kan worden, is overigens niet juist. Dergelijke eisen
stelt het Bouwbesluit 2003 alleen aan sanitaire ruimten en de keuken. Bij
dergelijke vochtige ruimten lijkt mij de aarding van stopcontacten een normaal
veiligheidsvereiste. De leden van de fractie van de PvdA hebben in dit verband
overigens nog gewezen op het onderscheid tussen het privaat en publiek domein
en de Arbo-regelgeving daarbij als voorbeeld gesteld. Verplichtingen zijn
in dat verband opgenomen ten behoeve van een werkgever-werknemer relatie (bijvoorbeeld
inzake een juiste stoel achter een computertafel) welke geen doorwerking hebben
naar de privésituatie thuis. Deze leden hebben gevraagd een dergelijk
onderscheid ook in de bouwregelgeving te verwerken, vanuit het uitgangspunt
dat het ieders eigen verantwoordelijkheid is om thuis te doen en laten wat
hij of zij wil zonder anderen te schaden. Verder hebben zij gevraagd waarom
niet alleen de hoofdstukken 2 en 3 van het Bouwbesluit 2003 inzake veiligheid
en gezondheid rechtstreeks werkend zijn gemaakt (in mijn visie zijn die voorschriften
als toegelicht ook nu reeds algemeen verbindend en zal waarschijnlijk bedoeld
zijn: handhaafbaar worden met toepassing van de Awb, zonder voorafgaande Woningwetaanschrijving).In reactie hierop wil ik nogmaals benadrukken dat het Bouwbesluit 2003
minimale technische eisen stelt aan de staat van bestaande en nieuw te bouwen
bouwwerken. Het betreft hier dus geen regulering van gedrag van
bewoners. Daarbij zijn de eisen met betrekking tot veiligheid en gezondheid,
maar ook de eisen die zijn gesteld uit oogpunt van energiezuinigheid en bruikbaarheid,
in het bijzonder gesteld vanuit het algemeen belang. Het niet voldoen aan
deze minimale eisen kan direct zijn weerslag hebben op het publiek domein
(denk aan de veiligheid voor omwonenden, bezoekers van gebouwen, gezinsleden,
mensen die zich in de nabijheid van een bouwwerk bevinden). Ook met de eisen
inzake energiezuinigheid en bruikbaarheid worden maatschappelijke belangen
gediend zoals de toekomstwaarde van gebouwen en de verplichting om de doelstellingen
inzake het energieverbruik te realiseren.Indien over nut en noodzaak van bepaalde eisen die in het Bouwbesluit
2003 zijn opgenomen twijfels bestaan, dan ben ik gaarne bereid hierover te
discussiëren. Deze optie is naar mijn mening te verkiezen boven het uitsluitend
op de onderdelen in het Bouwbesluit 2003 inzake veiligheid en gezondheid van
toepassing laten zijn van de handhavingssystematiek van de Awb. Daarmee zou
naar mijn mening een verkeerd signaal afgegeven worden. Alsof bepaalde onderdelen
van het Bouwbesluit 2003 minder belangrijk zijn dan andere.3. Aanvullende maatregelen ter verbetering van het eerstelijns
toezicht en de bewustwording voor het bouwenDe eerder in deze nota uiteengezette verantwoordelijkheidsverdeling die
met het voorliggende wetsvoorstel, als gewijzigd door de tweede nota van wijziging,
wordt beoogd, gaat samen met voorstellen om het eerste lijnstoezicht door
gemeenten te verbeteren. Ik deel de mening van onder meer de fractieleden
van het CDA dat het eerstelijns toezicht door gemeenten moet verbeteren. Het
wetsvoorstel voorziet op dit punt in een heldere omschrijving van die gemeentelijke
verantwoordelijkheid. Verder zal de verplichting om handhavingsbeleidsvoornemens
te formuleren en daarover jaarlijks aan de raad verslag uit te brengen, daaraan
bijdragen. Daarnaast merk ik op dat er ondertussen al de nodige stappen zijn
gezet om te komen tot professionalisering van het eerstelijns toezicht op
de naleving van de bouwregelgeving.Zoals ik al eerder heb geschetst, kenden we tot 1992 in Nederland alleen
lokale technische bouwvoorschriften. Dit had per gemeente verschillende eisen
tot gevolg. In 1992 zijn de technische bouwvoorschriften landelijk geüniformeerd
en geharmoniseerd in het Bouwbesluit. Achteraf bezien moet geconstateerd worden
dat in de jaren negentig zowel op landelijk als gemeentelijk niveau weinig
aandacht is geweest voor de naleving en handhaving van die bouwregelgeving.
Het was van de politieke agenda verdwenen. Illustratief hiervoor is bijvoorbeeld
dat er tot 2002 in feite geen tweede lijnstoezicht heeft plaatsgevonden ten
aanzien van de handhaving van de bouwregelgeving voor andere bouwwerken dan
woningen.Ondertussen is de aandacht voor de naleving en handhaving van de bouwregelgeving
weer toegenomen. Het is van belang dat deze aandacht ook voor de langere termijn
wordt vastgehouden. Dit is een van de redenen voor de wettelijke verplichting
voor colleges van burgemeester en wethouders om handhavingsbeleidsvoornemens
vast te stellen. Een identieke bepaling is overigens ook opgenomen in het
eerdergenoemde voorstel voor een nieuwe Wet ruimtelijke ordening.Daarnaast zijn er verschillende andere initiatieven ondernomen om te komen
tot een professionalisering van het eerste lijnstoezicht op de naleving van
de bouwregelgeving.De afgelopen jaren hebben negen gemeenten als pilot een handhavingsbeleid
ontwikkeld. De ervaringen die met deze pilots zijn opgedaan, zijn gebruikt
om een handreiking voor gemeenten op te stellen. Deze handreiking is de Kamer
medio 2004 toegestuurd (Kamerstukken II 2003/2004, 28 325, nr. 6). Deze
handreiking is ook gepresenteerd en toegelicht tijdens regionale bijeenkomsten
en workshops. Enkele tientallen gemeenten hebben ondertussen reeds een handhavingsbeleid
vastgesteld. Andere gemeenten zijn volop bezig met de voorbereiding van een
dergelijk beleid. Niet alleen omdat het straks wettelijk verplicht wordt,
maar ook omdat bestuurders zich zijn gaan realiseren dat ze eigenlijk maar
erg weinig wisten van de wijze waarop de handhaving in hun gemeente plaatsvond.Met steun van het Ministerie van VROM, het stimuleringsprogramma Handhaven
op niveau (Justitie) en het innovatieprogramma InAxis (BZK) is er door de
vereniging Bouwen Woningtoezicht Nederland een toetsingsprotocol opgesteld.
In dit eerder al genoemde toetsingsprotocol wordt voor 32 verschillende typen
bouwvergunningplichtige bouwwerken beschreven wat de minimale intensiteit
van de toetsing van de bouwvergunningaanvraag ten aanzien van de verschillende
thema's van het Bouwbesluit 2003 moet zijn. Dit minimale kwaliteitsniveau
is ondertussen reeds door 45 gemeenten onderschreven, waarbij er een systeem
van collectieve kwaliteitsnormering tot stand is gekomen.Door de vereniging Bouw en Woningtoezicht Nederland wordt daarnaast ook
een protocol ontwikkeld voor het toezicht tijdens de bouw. Ook dit protocol
komt met steun van VROM tot stand. Dit toezichtsprotocol wordt medio 2005
verspreid.Ook de digitalisering heeft mogelijkheden geboden om te komen tot een
verbetering van de kwaliteit van het eerste lijnstoezicht. Voorbeelden zijn
onder andere:– het landelijk uniforme digitale aanvraagformulier voor de bouwvergunning;– de stroomschema's van bouwvergunningen-online, waarmee op eenvoudige
manier bepaald kan worden of een bouwvergunning nodig is;– de helpdesk bouwregelgeving (via de VROM-website).Recent is de website BWTinfo.nl geopend. Deze website voor en door gemeenten
is ontwikkeld met steun van het Ministerie van VROM.Naar aanleiding van het voorliggende wetsvoorstel zal weer het nodige
worden gedaan aan voorlichting, welke zich ook zal richten op de bewustwording
in de samenleving van het belang van naleving van de bouwregelgeving. In het
bijzonder zal ik ook in overleg met betrokken partijen bezien in hoeverre
er nog expliciete aandacht moet komen voor het zaaksgebonden worden van overtredingen
van de bouwregelgeving. Te denken valt aan voorlichtingsmateriaal op dit punt
ten behoeve van makelaars en het notariaat. Met deze partijen zal ik ook nagaan
in hoeverre in de sfeer van de contractsvorming voorbeelden moeten worden
opgesteld. In antwoord op een vraag in dit verband van de leden van de fractie
van de PvdA deel ik mede dat mijn gedachten thans niet uitgaan naar een verplichte
verklaring van de verkoper van een onroerende zaak dat aan alle regels wordt
voldaan. Gezien de contractsvrijheid die in Nederland bestaat, zou ik willen
volstaan met een goede voorlichting en het aangeven welke keuzemogelijkheden
er bestaan ten aanzien van de overdracht van verantwoordelijkheden. Een optie
kan daarbij ook zijn dat de verkopende partij zich garant stelt voor eventuele
gebreken. Voor de helderheid benadruk ik nog eens dat met het wetsvoorstel
wordt verduidelijkt, dat een nieuwe eigenaar in beginsel alle rechten en plichten
overneemt en dus ook het aanspreekpunt is voor eventuele met de bouwregelgeving
strijdige situaties. 4. Overige vragen en opmerkingenIn het voorgaande ben ik reeds op een groot aantal vragen en opmerkingen
van de leden van de diverse fracties ingegaan. Op de overgebleven vragen en
opmerkingen zal ik hierna afzonderlijk nog ingaan.Alle fracties hebben opmerkingen gemaakt over de ingewikkeldheid van de
regelgeving. Eerder in deze nota ben ik reeds ingegaan op het feit dat de
ingewikkeldheid van de technische bouwregelgeving inherent is aan de ingewikkeldheid
van het bouwproces en de bouwtechniek. De bouw is complex van aard en het
is evident dat dit ook zijn weerslag heeft op de bouwregelgeving. Zoals ook
al opgemerkt, kan ik bijvoorbeeld niet de door de bouwpraktijk toegepaste
berekeningsmethodiek van bouwconstructies vereenvoudigen. De wijze waarop
constructeurs hun vak uitoefenen moet niet nadelig worden beïnvloed door
de overheid. Toch zal ik zoals hiervoor aangegeven na blijven gaan welke mogelijkheden
er zijn om de regelgeving voor het bouwen transparanter en eenvoudiger te
maken. Ik ontken dus niet dat de bouwregelgeving op onderdelen complex is.
Daarbij wil ik wel een onderscheid maken tussen:a. de procedurele voorschriften;b. de bouwtechnische voorschriften (Bouwbesluit 2003);c. de voorschriften ten aanzien van een brandveilig gebruik (bouwverordening);d. overige voorschriften ten aanzien van het bouwen en bouwwerken.De mogelijkheden tot vereenvoudiging van de bouwregelgeving zie ik met
name ten aanzien van de procedurele voorschriften en de voorschriften ten
aanzien van een brandveilig gebruik.Het voorliggende wetsvoorstel voorziet in een eerste vereenvoudiging van
de procedurele voorschriften met betrekking tot de handhaving. De bestaande
circa 25 voorschriften ten aanzien van het aanschrijven van eigenaren van
gebouwen en het onbewoonbaar verklaren van woningen worden teruggebracht tot
circa vier artikelen. Daarnaast heb ik de Kamer al uitvoerig geïnformeerd
over mijn voornemens om bestaande vergunningprocedures te integreren in een
omgevingsvergunning. Ook dat zal leiden tot een aanzienlijke vermindering
van procedurele voorschriften.Ten aanzien van het Bouwbesluit 2003 wordt reeds vanaf zijn inwerkingtreding
voortdurend bezien op welke wijze er vereenvoudigingen kunnen worden aangebracht
en voorschriften kunnen worden geschrapt. Hierover vindt periodiek nauw overleg
plaats met de bouwpraktijk, geïnstitutionaliseerd in het Overlegplatform
Bouwregelgeving. Vastgesteld kan worden dat de complexiteit van de regelgeving
niet zozeer speelt bij de voorschriften voor bestaande bouwwerken. Met name
bij de nieuwbouweisen en dan in het bijzonder bij gebouwen met gemengde gebruiksfuncties
(bijvoorbeeld een kantoorgebouw waarin een kantine aanwezig is en tevens woningen
zijn gebouwd) speelt de complexiteit van de bouwregelgeving. Zoals al aangegeven
is de complexiteit in de bouwregelgeving op onderdelen onvermijdelijk. Desalniettemin
zullen verdere vereenvoudigingen worden doorgevoerd in de eerstkomende wijzigingsronde
voor het Bouwbesluit 2003.Een belangrijke bijdrage aan de vereenvoudiging van de regelgeving zal
de landelijke uniformering van de regelgeving voor brandveilig gebruik van
bouwwerken opleveren. Thans wordt een brandveilig gebruik nog geregeld in
de gemeentelijke bouwverordening. Bij brief van 30 augustus 2004 (Kamerstukken
II 2003/2004, 28 325, nr. 10) van de Minister van BZK, bij brief van
9 april 2002 (Kamerstukken II 2001/2002, 28 325, nr. 1) van de toenmalige
Staatssecretaris van VROM en ook recentelijk in de beleidsbrief met betrekking
tot de modernisering van de bouwregelgeving (Kamerstukken II
2004/2005, 28 325, nr. 17) is de Kamer nader geïnformeerd over het
ontwikkelen van een algemene maatregel van bestuur voor brandveilig gebruik.
Daarin zullen ook waar mogelijk de voorschriften uit de milieuregelgeving
met betrekking tot brandveilig gebruik worden geïntegreerd.Verder kan ik opmerken dat in het kader van de herijking en modernisering
van de VROM-regelgeving de komende jaren een groot aantal regelingen zal worden
gewijzigd of ingetrokken. In dat verband is onder meer een herziening van
het Bouwstoffenbesluit in voorbereiding.De leden van de fractie van het CDA hebben vragen gesteld over de wijziging
die in artikel 43 van de Woningwet wordt doorgevoerd in verband met de aanhoudingsplicht
in beschermde stads- en dorpsgezichten. Zij hebben gevraagd of gemeenten in
die gebieden geen bouwvergunningen mogen afgeven en waarom gemeenten niet
gedwongen worden hun bestemmingsplannen tijdig te actualiseren.In antwoord hierop wil ik allereerst verwijzen naar de antwoorden die
ik heb gegeven op de Kamervragen die zijn gesteld door de leden Vietsch en
Van Bochove (Kamerstukken II 2003/2004, Aanhangsel Handelingen nr. 482) en
de leden Geluk en Hofstra (Kamerstukken II 2003/2004, Aanhangsel Handelingen
nr. 483) in het kader van de bouwstop in Leiden. De problematiek betreft de
aanhoudingsplicht die ingevolge artikel 51, eerste lid, van de Woningwet geldt
voor alle aanvragen om bouwvergunning in een gebied dat door het Rijk is aangewezen
als een beschermd stads- of dorpsgezicht als bedoeld in de Monumentenwet 1988.
Na zo'n aanwijzingsbesluit is het de bedoeling dat gemeenten een bestemmingsplan
vaststellen waarin de karakteristieke waarden van zo'n gebied worden beschermd.
Gedurende de voorbereiding van zo'n bestemmingsplan geldt er een plicht tot
aanhouding van de beslissing op een aanvraag om bouwvergunning zodat ongewenste
bouwontwikkelingen in het gebied kunnen worden voorkomen. Deze aanhoudingsverplichting
geldt totdat het nieuwe ter bescherming van het stads- of dorpsgezicht strekkende
bestemmingsplan in werking is getreden. Voor bouwplannen die de karakteristieke
waarden van het gebied niet aantasten, kan de aanhoudingsplicht van de bouwaanvraag
worden doorbroken. Blijkens jurisprudentie inzake het derde lid van artikel
51 bestaat die mogelijkheid evenwel alleen als het nieuwe bestemmingsplan
in procedure is gebracht. In de voorbereiding naar die procedure toe geldt
ter bescherming van de waarden in het gebied de bedoelde aanhoudingsplicht
en kunnen er dus geen bouwvergunningen worden verleend. In het voorliggende
wetsvoorstel heb ik in overleg met de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschappen een tweetal voorstellen verwerkt om de werking van deze aanhoudingsplicht
te beperken. In de eerste plaats betreft het hier een wijziging van artikel
43 van de Woningwet waardoor bouwen dat behoort tot het gewone onderhoud en
het bouwen ter uitvoering van een verplichting als bedoeld in het nieuw voorgestelde
artikel 13 of 13a dan wel een handhavingsbesluit, bij monumenten en stads-
en dorpsgezichten niet langer bouwvergunningplichtig is maar bouwvergunningsvrij
wordt. Omdat artikel 51 niet ziet op bouwvergunningsvrije bouwwerken, geldt
in die gevallen dan niet langer de aanhoudingsplicht. In de tweede plaats
volgt uit het wetsvoorstel dat de aanhoudingsplicht niet langer geldt voor
bouwwerken die normaal gesproken bouwvergunningsvrij zijn, maar vanwege het
bouwen in een beschermd stads- of dorpsgezicht ingevolge het tweede lid van
artikel 43 toch aan een (lichte-) bouwvergunning gebonden zijn.Ik ben het overigens volledig eens met de leden van de fractie van het
CDA dat gemeenten adequaat hun bestemmingsplannen moeten actualiseren. Het
Inspectoraat-Generaal VROM ziet daar in het kader van het tweedelijnstoezicht
op gemeenten op toe. Ten aanzien van de aanwijzing van beschermde
stads- en dorpsgezichten is de werkwijze inmiddels zodanig gewijzigd, dat
een aanwijzingsbesluit pas in werking treedt op het moment waarop een gemeente
de ontwikkeling van een nieuw bestemmingsplan al ter hand heeft genomen en
in overleg met de Rijksdienst voor de Monumentenzorg duidelijkheid bestaat
over de wijze waarop in het bestemmingsplan de karakteristieke waarden in
het gebied beschermd moeten worden. De Rijksdienst voor de Monumentenzorg
is betrokken bij de verdere procedure van totstandkoming van het bestemmingsplan
en houdt in dat verband de bestemmingsplansituatie bij van de stads- en dorpsgezichten.
Tenslotte verwijs ik in dit verband naar het voorstel voor een nieuwe Wet
ruimtelijke ordening waarin prikkels zijn opgenomen voor gemeenten om bestemmingsplannen
tijdig te actualiseren.De leden van de fractie van het CDA hebben gevraagd waarom met de (eerste)
nota van wijziging de mogelijkheid wordt geboden voor een aanschrijving om
een verwarmingsketel die ouder is dan 10 jaar te vervangen. Zij vinden een
dergelijke mogelijkheid niet acceptabel en vragen of de regering bereid is
om regels te schrappen. Ik denk dat hier sprake moet zijn van een misverstand.
Ik ben het op dit punt eens met de leden van de fractie van het CDA. De bedoelde
aanschrijfmogelijkheid is thans opgenomen in de huidige artikelen 15 en 17a
van de Woningwet en komt met dit wetsvoorstel te vervallen. Wat overblijft
is de mogelijkheid om handhavend op te treden indien de staat van een bestaand
bouwwerk strijdig is met de eisen van het Bouwbesluit 2003. Ingevolge het
voorgestelde artikel 13 kan een verplichting worden opgelegd tot het treffen
van een aanvullende voorziening tot maximaal het kwaliteitsniveau van de nieuwbouwvoorschriften
van het Bouwbesluit 2003. Laatstbedoelde verplichting kan echter, conform
de vigerende Woningwet, alleen opgelegd worden indien in een bijzonder geval
het treffen van die aanvullende voorziening noodzakelijk wordt geacht. Met
de eerste nota van wijziging is onder meer voorzien in aanpassingswetgeving.
In verband met het schrappen van de aanschrijfbevoegdheid uit artikel 15 van
de Woningwet moet ook artikel 243 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek, waarin
naar artikel 15 werd verwezen, worden aangepast. Er is bij die aanpassing
voor een zo beleidsneutraal mogelijke opzet gekozen, met behoud van de bestaande
faciliteit voor een huurder. De wijziging leidt ertoe dat indien een woning
voorzieningen behoeft als opgesomd in artikel 15 van de Woningwet, de rechter
op verzoek van de huurder kan bepalen dat de verhuurder verplicht is deze
verbetering op eigen kosten aan te brengen, mits de huurder zich bereid heeft
verklaard tot het betalen van een huurverhoging die in redelijke verhouding
staat tot deze kosten. Door een gemeente kunnen bedoelde voorzieningen slechts
opgelegd worden, indien daarvan de noodzaak nadrukkelijk wordt onderbouwd.De leden van de fractie van het CDA hebben voorts gesteld dat de rijksoverheid
op basis van de Gemeentewet over de bevoegdheid beschikt om in te grijpen
indien een gemeente niet functioneert op het gebied van de Woningwet. Zij
vragen in dit verband met het oog op het gebruik van de bevoegdheid voor de
minister om een handhavend optreden van gemeenten te vorderen, wat verstaan
moet worden onder een ernstig geval en of bijvoorbeeld alle bouwvergunningen
in woonwagenkampen centraal worden gecontroleerd. Ik meen dat de leden van
de fractie van het CDA met hun opmerking doelen op de algemene regeling voor
taakverwaarlozing in artikel 124 van de Gemeentewet, op grond waarvan niet
het Rijk maar de provincie de mogelijkheid heeft taken van de gemeente over
te nemen bij grove taakverwaarlozing. Een dergelijke bevoegdheid komt het
Rijk niet toe. De vorderingsbevoegdheid moet gezien worden als een aanvulling
met het karakter van «ultimum remedium» op het relatief «zachte»
instrumentarium dat het Inspectoraal-Generaal VROM thans ter beschikking staat.
Momenteel kan slechts via bestuurlijk overleg invloed worden
uitgeoefend op gemeenten om eventuele gebreken bij de uitoefening van hun
handhavingstaak op te lossen. Thans geschiedt dat naar aanleiding van onderzoeken
bij gemeenten aan de hand waarvan eventuele verbeterafspraken worden gemaakt.
De vorderingsbevoegdheid, die overigens ook is voorgesteld in de Wet milieubeheer
en de nieuwe Wet ruimtelijke ordening, komt eerst in beeld als zelfs met bestuurlijke
druk gemeenten niet uit eigen beweging tot een handhavend optreden kunnen
komen. Verder ben ik van mening dat deze vorderingsbevoegdheid alleen moet
worden gebruikt bij substantiële overtredingen van de bouwregelgeving
waarbij sprake is van een ernstige bedreiging voor de veiligheid of gezondheid
waartegen derde-belanghebbenden niet zelf voldoende kunnen opkomen.De vorderingsbevoegdheid maakt het niet mogelijk om bouwvergunningen centraal
te controleren. De bevoegdheid maakt het echter wel mogelijk om van de gemeente
te vorderen dat er handhavend wordt opgetreden tegen bepaalde overtredingen,
bijvoorbeeld in een woonwagencentrum.De Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer,S. M. Dekker 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29392-9.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl