Wijziging Hoofdstuk III Wet op de Geneesmiddelenvoorziening en afdeling 5 van titel 7 van Boek 7 van Burgerlijk Wetboek; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28494, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

31-07-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

28494 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeenA. Afschaffing van het verbod van artikel 19 WOGAchtergrond van artikel 19 WOGGevolgen van de wetswijzigingEffectenB. De apotheker en de overeenkomst inzake geneeskundige
behandelingInventarisatieAfbakening arts-apothekerVerhouding bevordering zorgverlenerschap apotheker en
afschaffing van verbod voor de apotheker om in meer dan een apotheek werkzaam
te zijnAdministratieve lastenArtikelsgewijsArtikel I, onder AArtikel I, onder BArtikel I, onder CArtikel I, onder DArtikel I, onder EArtikel IIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28494Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 45 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 494Wijziging van Hoofdstuk III van de Wet op de Geneesmiddelenvoorziening
en van afdeling 5 van titel 7 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboeknr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGAlgemeenIn het onderhavige wetsvoorstel gaat het om twee onderwerpen: de afschaffing
van het verbod voor apothekers om in meer dan één apotheek de
artsenijbereidkunst uit te oefenen, opgenomen in artikel 19 van de Wet op
de Geneesmiddelenvoorziening (WOG), alsmede het schrappen van het vierde lid
van artikel 446 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek waardoor de handelingen
op het gebied van de artsenijbereidkunst in de zin van de Wet op de Geneesmiddelenvoorziening
van de openbare apotheker onder de reikwijdte van de overeenkomst inzake geneeskundige
behandeling komen te vallen. In dit deel van de memorie van toelichting wordt
dit onderscheid aangehouden.A. Afschaffing van het verbod van artikel 19 WOGAfschaffing van het verbod om in meer dan één apotheek de
artsenijbereidkunst uit te oefenen is één van de aanbevelingen
van de werkgroep geneesmiddelen, ingesteld in het kader van de operatie Marktwerking,
Deregulering en Wetgevingskwaliteit. Het rapport van deze werkgroep is op
6 december 1999 aan de Tweede Kamer aangeboden (Kamerstukken II 1999/2000,
24 036).De MDW-werkgroep geneesmiddelen is van mening dat artikel 19 de toetreding
van nieuwe apothekers belemmert, omdat dit artikel geen ruimte biedt de uitoefening
van het beroep van gevestigd apotheker op een andere manier vorm te geven.
Zorgverzekeraars zouden meer ruimte moeten krijgen om de geneesmiddelenvoorziening
samen met de aanbieders van zorg vorm te geven. Artikel 19, aldus het rapport,
draagt niet bij tot zo'n regisserende rol van de zorgverzekeraars.In zijn standpuntbepaling op het rapport heeft het kabinet aangegeven
deze conclusie te delen en de desbetreffende aanbeveling overgenomen (Kamerstukken
II 1999/2000, 24 124, nr. 101).De primaire doelstelling van de onderhavige dereguleringsmaatregel is
om meer ruimte te scheppen voor de zorgverzekeraars zodat zij aan de hen toebedachte
regierol wat betreft farmaceutische zorg beter gestalte kunnen geven. Tevens
worden met deze maatregel voorwaarden gecreëerd voor het realiseren van
marktwerking. Of daadwerkelijk marktwerking wordt gerealiseerd,
is voor een belangrijk deel afhankelijk van het gedrag van betrokken actoren.Sinds de afschaffing van het verbod voor apothekers om bij anderen dan
apothekers in loondienst te werken, behoort het tot de mogelijkheden dat niet-apothekers
zich op het terrein van het apotheekhouden begeven. Met de afschaffing van
het verbod, bedoeld in artikel 19, wordt het voor het bedrijfsleven (bijvoorbeeld
groothandelaren) aantrekkelijker om toe te treden tot de branche van apotheekhoudenden.
Een bedrijf dat apotheken houdt, kan flexibeler opereren zonder de verplichting
voor elke apotheek een aparte apotheker in dienst te hebben.De afschaffing van het in artikel 19 vervatte verbod geeft voorts de apotheker
die meer dan een apotheek wil aansturen, en de zorgverzekeraar meer mogelijkheden
zelf invulling te geven aan de wijze waarop de farmaceutische zorg gestalte
krijgt.Overigens merkt ondergetekende op dat geen enkele andere beroepsgroep
in de zorg een wettelijk verbod op het uitoefenen van het beroep in meerdere
praktijken kent.Van het zelf oprichten van nieuwe apotheken door de groothandel is op
dit moment nog geen sprake. Wel zijn groothandelaren inmiddels doende op grote
schaal bestaande apotheken te verwerven. Dit is een ontwikkeling die enige
jaren geleden in gang is gezet en mogelijk is gestimuleerd door de reeds getroffen
dereguleringsmaatregelen. Voor zover de mededinging niet wordt geschaad, is
een dergelijke ontwikkeling niet ongewenst.Zelfs als de groothandel een apotheker vindt die bereid is en genoegzaam
kan aantonen in staat te zijn meerdere apotheken aan te sturen, moet een zorgverzekeraar
nog geïnteresseerd zijn een dergelijke apotheek ook daadwerkelijk te
contracteren. Dit zal een zorgverzekeraar slechts doen indien de professionele
autonomie van de apotheker als zorgverlener adequaat gewaarborgd is. Op grond
van de Ziekenfondswet rust op de zorgverzekeraar de verplichting voldoende
zorg van voldoende kwaliteit te contracteren.Achtergrond van artikel 19 WOGUitgangspunt van het in artikel 19 WOG geregelde verbod ten tijde van
zijn totstandkoming was dat de apotheker in principe gedurende de openingstijden
van de apotheek fysiek aanwezig is in de apotheek en zelf toezicht houdt op
de bereiding en aflevering van geneesmiddelen door aldaar werkende apothekers-assistenten.
Eigen bereidingen vormden destijds een zodanig substantieel deel van de werkzaamheden
dat de apotheek aan specifieke condities diende te voldoen.Naast het verbod dat was neergelegd in artikel 19, is op grond van artikel
14 van de WOG de bevoegdheid van de apotheker om de artsenijbereidkunst uit
te oefenen, gebonden aan een perceel. Van de bevoegdheden mag pas gebruik
worden gemaakt nadat inschrijving in het register door de Inspectie voor de
Gezondheidszorg (IGZ) heeft plaatsgevonden; inschrijving geschiedt uitsluitend
voor één bepaalde apotheek. Dit heeft als consequentie dat de
apotheek waarvoor de apotheker was ingeschreven, de enige plek is waar hij
zijn geneesmiddelen mag bereiden en afleveren aan patiënten en dat de
apotheker, behalve in geval van waarneming, van zijn bevoegdheid geen gebruik
mag maken in andere apotheken.De apotheker en de apothekersassistent zijn door deze bepalingen één
op één gebonden aan de apotheek waarvoor zij zijn ingeschreven.
Ruimte om ook op andere locaties de artsenijbereidkunst in volle omvang uit
te oefenen, is er niet. Inmiddels is het praktijk dat in een apotheek voor het overgrote deel
voorverpakte geneesmiddelen worden afgeleverd. De eisen die aan de inventaris
van een apotheek werden gesteld, zijn dan ook afgeschaft in 1996. Een belangrijk
deel van de werkzaamheden van de apotheker als zorgverlener bestaat tegenwoordig
uit overleg met voorschrijvers van geneesmiddelen en voorlichting aan patiënten(groepen),
waardoor de apotheker niet continu fysiek in de apotheek aanwezig is. Dat
is ook niet nodig omdat het met behulp van moderne communicatiemogelijkheden
mogelijk is andere vormen van adequaat toezicht op de apothekersassistenten
toe te passen.Het is verantwoord dat de overheid hier terugtreedt, enerzijds vanwege
het door de Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering der Pharmacie
in de Nederlandse Apotheeknormen (NAN) geformuleerde kwaliteitsbeleid dat
voldoende houvast biedt voor een goede beroepsuitoefening, anderzijds om ruimte
te scheppen om de eigen verantwoordelijkheid van de apotheker op een andere,
meer eigentijdse wijze vorm te geven.Gevolgen van de wetswijzigingIn verband met de schrapping van artikel 19 dient artikel 14 te worden
aangepast. Deze aanpassing houdt in dat de apotheker in de gelegenheid wordt
gesteld om zich voor meer dan één apotheek te laten inschrijven.
Inschrijving door de IGZ blijft een vereiste om bevoegd geneesmiddelen te
mogen bereiden en afleveren. Hierdoor beschikt de IGZ over een adequaat overzicht
van locaties waar (recept)geneesmiddelen worden afgeleverd en eventueel worden
bereid. De apotheker die is ingeschreven in het register van gevestigde apothekers
is verantwoordelijk voor geneesmiddelenbereiding en -aflevering in de apotheek
of apotheken waarvoor hij is ingeschreven. Hij is degene die door de IGZ in
het kader van de uitoefening van toezicht wordt aangesproken.In verband met het schrappen van artikel 19 en de aanpassing van artikel
14 is het noodzakelijk om enige technische aanpassingen door te voeren in
de artikelen 15, 17 en 31. Ook dient artikel 16 te worden aangepast.De wijziging van artikel 16, tweede lid, van de WOG houdt in dat de intrekking
van de inschrijving in een van de in artikel 14 van de WOG bedoelde registers
zich meer richt op de apotheek waarin deugdelijke aflevering niet meer plaatsvindt,
dan op de apotheker.In de eerste volzin van het huidige artikel 16 is uitsluitend sprake van
de intrekking van de inschrijving van de apotheker. De wetgever kon zich destijds
op de apotheker richten omdat de intrekking van de registratie van een apotheker
in het register van de IGZ de intrekking impliceerde van zijn registratie
voor die ene apotheek waarin hij zijn beroep uitoefende. Nu een apotheker
in meer dan één apotheek zal mogen werken, moet in het onderhavige
wetsvoorstel worden bepaald of bij ondeugdelijke artsenijbereidkunst de inschrijving
van de apotheker voor alle apotheken waarin hij zijn beroep uitoefent moet
worden ingetrokken, of alleen voor de apotheek waarin de ondeugdelijke artsenijbereidkunst
plaatsvindt. Gekozen is voor het laatste.De reden van de intrekking van een registratie kan zijn gelegen in de
persoon van de apotheker. Indien een apotheker bijvoorbeeld structureel disfunctioneert,
zal intrekking van zijn inschrijving voor elke apotheek moeten kunnen plaatsvinden.
Een fout van een apotheker kan echter ook verband houden met de omstandigheden
in een bepaalde apotheek. Te denken valt aan een (structureel) personeelstekort
in een apotheek waardoor de werkdruk van een apotheker zo hoog is dat hij
fouten maakt bij de bereiding van door hem af te leveren geneesmiddelen of
niet dagelijks toekomt aan de medicatiebewaking van de patiënten aan
wie op de desbetreffende dag geneesmiddelen zijn afgeleverd. In zulke situaties
kan een beperkte intrekking, dat wil zeggen voor de apotheek waarin
de werkomstandigheden ongunstig zijn, in de rede liggen.De tweede volzin van het tweede lid van artikel 16 komt te vervallen.
Deze zin bepaalt dat onder voldoende waarborgen voor aflevering van deugdelijke
geneesmiddelen, dat ingevolge de eerste volzin reden kan zijn voor intrekking
van de registratie bij de IGZ, mede wordt begrepen het onvoldoende toezicht
houden door de apotheker in de apotheek waarvoor hij is geregistreerd. Met
de onderhavige wijziging wordt geen beperking beoogd in de omvang van het
toezicht door de inspecteur. Er zijn talloze situaties denkbaar die niet aan
de norm van voldoende waarborg voor de aflevering van deugdelijke geneesmiddelen
voldoen. Daaronder valt naar zijn aard ook het onvoldoende toezicht houden
door de apotheker in de apotheek, met name op het werk van de apothekersassistenten.
De tweede volzin van het tweede lid van artikel 16 kan dan ook worden gemist.Het onderhavige deel van de wetswijziging (artikel I) schept naast de
mogelijkheid van betrokkenheid van andere partijen in de organisatie van de
geneesmiddelenvoorziening, ruimte op de arbeidsmarkt. Er wordt een tekort
aan apothekers verwacht. Met de opheffing van het verbod voor de apotheker
om in meerdere apotheken werkzaam te zijn, zullen er minder beherende (gevestigde)
apothekers nodig zijn, terwijl de kwaliteit van de zorgverlening door een
andere meer efficiënte werkwijze blijft gegarandeerd. Indien een apotheker
ervoor kiest meer dan één apotheek aan te sturen, zal hij meer
dan thans het geval is zijn werkzaamheden zodanig moeten organiseren dat hij
het toezicht op de onder zijn verantwoordelijkheid functionerende apothekersassistenten
een goede invulling geeft. Bij inschrijving voor meer apotheken zal de apotheker
zijn praktijkvoering nadrukkelijk dienen aan te passen aan de situatie dat
hij niet door zijn fysieke aanwezigheid toezicht kan uitoefenen in elke apotheek
waarvoor hij is ingeschreven. Voor de apotheker zal het uitgangspunt hierbij
het door de beroepsgroep geformuleerde kwaliteitsbeleid moeten zijn. De totstandkoming
en de uitwerking van dit kwaliteitsbeleid mag de mededinging niet onnodig
belemmeren. Overigens is hier ook een rol weggelegd voor de zorgverzekeraar,
die immers verplicht is voldoende zorg van een goede kwaliteit te contracteren.EffectenMet het onderhavige deel van dit wetsvoorstel kunnen de lasten van de
exploitatie van een apotheek worden teruggebracht; immers, aansturing van
een aantal apotheken door één apotheker verlaagt de kosten per
apotheek. Dat kan op zijn beurt weer concurrentiebevorderend werken.B. De apotheker en de overeenkomst inzake geneeskundige
behandelingTijdens de plenaire behandeling in de Tweede Kamer van het initiatiefwetsvoorstel
van wet van het lid Oudkerk, houdende aanpassing van artikel 13 WOG (Kamerstukken
II 1997/1998, 25 408) heeft de Minister van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport toegezegd de handelingen die de openbare apotheker verricht, onder
de reikwijdte van de overeenkomst inzake geneeskundige behandeling te brengen
teneinde het verschil met de ziekenhuisapotheker op te heffen. De achterliggende
gedachte van het verzoek van de Tweede Kamer was dat de ziekenhuisapotheker
door de aanpassing van artikel 13 WOG ook aan extramurale patiënten farmaceutische
zorg mag leveren. Daardoor komen de openbare apotheker en de ziekenhuisapotheker
in dezelfde zorgpositie te verkeren. Voorts is in de meerjarenafspraken tussen
het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en de Koninklijke
Nederlandse Maatschappij ter bevordering der Pharmacie (KNMP)
(Kamerstukken II 1998/1999, 26 204, nr. 5) en in het Akkoord op hoofdlijnen
tussen de KNMP en VWS van 8 oktober 1999 (Kamerstukken II 1999/2000,
24 124, nr. 96) uitdrukking gegeven aan de feitelijke en beleidsmatig
ook gewenste ontwikkeling dat apothekers zich meer toeleggen op zorgverlening
en derhalve onder de reikwijdte van de overeenkomst inzake geneeskundige behandeling
zullen worden gebracht.De Wet van 17 november 1994 tot wijziging van het Burgerlijk Wetboek en
enige andere wetten in verband met de opneming van bepalingen omtrent de overeenkomst
tot het verrichten van handelingen op het gebied van de geneeskunst (Stb.
1994, 837) – hierna te noemen: WGBO – zondert expliciet de handelingen
op het gebied van de artsenijbereidkunst in de zin van de WOG, indien verricht
door een zelfstandig gevestigde apotheker, uit van de handelingen op het gebied
van de geneeskunst en daarmee van de reikwijdte van de overeenkomst inzake
geneeskundige behandeling. Met gevestigde apotheker wordt de openbare apotheker
bedoeld.De reden die voor deze uitzondering in de memorie van toelichting bij
de WGBO werd gegeven, was dat wat betreft de rechtspositie van de patiënt
ten opzichte van de openbare apotheker kon worden volstaan met de bescherming
die het regiem van de WOG biedt. Het werd dus wel wenselijk geacht dat de
aflevering van geneesmiddelen door de ziekenhuisapotheker aan patiënten
in het ziekenhuis en door de apotheekhoudende huisarts aan zijn eigen patiënten
onder de reikwijdte van de behandelingsovereenkomst zou vallen. Als reden
hiervoor werd in de memorie van toelichting aangevoerd dat in deze gevallen
de aflevering van geneesmiddelen deel uitmaakt van een samenstel van handelingen
die verricht worden door dezelfde (rechts)persoon.Het zou, zo werd gesteld, de duidelijkheid en de rechtszekerheid niet
ten goede komen indien een deel van de handelingen die tezamen de geneeskundige
behandelingsovereenkomst tussen patiënt en ziekenhuis vormen, buiten
de geneeskundige behandelingsovereenkomst zou worden gehouden.Ten tijde van de totstandkoming van de WGBO – in het begin van de
jaren negentig – werd de relatie tussen de openbare apotheker en de
patiënt, zo valt onder andere uit de memorie van toelichting op te maken,
meer gezien als een koopovereenkomst dan als een overeenkomst waarin de gezondheidstoestand
van de patiënt een rol speelt. Voorts heerste als gezegd de gedachte
dat de positie van de patiënt ten opzichte van de apotheker voldoende
werd beschermd door hetgeen ter zake van die positie werd bepaald bij of krachtens
de WOG. Zo bevat het Besluit uitoefening artsenijbereidkunst (BUA) een aantal
verplichtingen van de apotheekhoudende met betrekking tot patientengegevens.
Artikel 31 van het BUA regelt de verplichting van de apotheekhoudende tot
geheimhouding van de receptgegevens die hij op grond van artikel 30, tweede
lid, zes jaar moet bewaren, en voorts het recht van (onder andere) de patiënt
om die gegevens in te zien. Artikel 27, vijfde lid, van het BUA heeft betrekking
op informatieverstrekking aan de patiënt; deze bepaling verplicht de
apotheekhoudende tot het verstrekken aan de patiënt van de bijsluiter
bij het geneesmiddel.Over de destijds in de memorie van toelichting bij de WGBO gemaakte vergelijking
tussen vorenbedoelde bepalingen van het BUA en de WGBO (Kamerstukken II 1989/1990,
21 561, nr. 3), die leidde tot de keuze om de openbare apotheker buiten
de reikwijdte van de WGBO te houden, bestaan inmiddels andere opvattingen.Daarvan getuigen onder andere de meerjarenafspraken tussen VWS en de KNMP
en het Akkoord op hoofdlijnen met de KNMP. Het Akkoord geeft uitdrukking
aan de feitelijke en beleidsmatig ook gewenste ontwikkeling dat apothekers
zich meer toeleggen op het verlenen van zorg.Gaandeweg is het inzicht ontstaan dat de regels inzake de geneeskundige
behandelingsovereenkomst ook moeten gelden voor de relatie patiënt-openbare
apotheker. Het op deze wijze wettelijk regelen van die relatie sluit aan bij
het beleid dat is gericht op de bevordering van de afstemming tussen de intramurale
geneesmiddelenvoorziening, waaraan een behandelingsovereenkomst ten grondslag
ligt, en de extramurale geneesmiddelenvoorziening, waarbij dat (nog) niet
het geval is. Het op deze wijze regelen van de relatie patiënt-openbare
apotheker sluit ook aan bij het beleid dat is gericht op de bevordering van
de samenwerking tussen de voorschrijvers van geneesmiddelen, voor wie de wettelijke
regels inzake de geneeskundige behandelingsovereenkomst gelden, en de openbare
apothekers, voor wie dat (nog) niet het geval is.De apotheker begeleidt de patiënt steeds actiever in het (thuis-)gebruik
van de voorgeschreven geneesmiddelen in samenspraak met de voorschrijver.
Door een meer gestructureerde begeleiding, gericht op verbetering van de behandeling
en de resultaten daarvan, wordt beter ingespeeld op de behoeften van de patiënt.
De beschikbare kennis en kunde van de onderscheiden beroepsbeoefenaren in
de farmaceutische keten worden daarbij ook beter benut. Dit heeft tot gevolg
dat de kwaliteit en de doelmatigheid van de farmacotherapie worden verhoogd.Onder andere in mijn brief aan de Voorzitter van de Tweede Kamer van 23 april
1999 heb ik mijn visie gegeven op deze (toekomstige) rol van de apothekers
binnen de gezondheidszorg voor wat betreft de geneesmiddelenvoorziening in
het bijzonder (Kamerstukken II 1998–1999, 24 124 en 26 344,
nr. 88). De bovengenoemde ontwikkeling naar farmaceutische patiëntenzorg
is ook in internationaal verband gaande, getuige bijvoorbeeld Resolutie ResAP(2001)2
inzake de rol van de apotheker in het kader van de volksgezondheid die op
21 maart 2001 is aangenomen door het Comité van Ministers van
de Raad van Europa. In dit kader wordt het van belang geacht voor de apotheker
een duidelijk beeld te scheppen van de te bieden waarborgen aan zijn patiënten.Tenslotte: dat de WGBO – dat wil zeggen de artikelen 7:446 tot en
met 7:468 BW – op dit moment nog niet van toepassing is op de openbare
apotheker, betekent niet dat deze beroepsbeoefenaren thans geen rekening houden
met de inhoud van deze artikelen van het BW. Integendeel, in de regel wordt
al naar de strekking van een groot aantal bepalingen daarvan gehandeld. De
KNMP en de Nederlandse Patiënten/Consumenten Federatie (NP/CF) hebben
in 1995 een Modelregeling openbaar apotheker-patient tot stand gebracht. De
bepalingen van deze Modelregeling zijn voor het merendeel afgeleid van de
wettelijke bepalingen inzake de geneeskundige behandelingsovereenkomst. Hiermee
is door de KNMP en de NPCF tot uitdrukking gebracht dat deze wettelijke bepalingen
ook kunnen gelden voor de relatie tussen de patiënt en de openbare apotheker.
De Modelregeling heeft de status van een zwaarwegend advies.Zoals hierboven reeds gesteld, is het merendeel van de bepalingen inzake
de geneeskundige behandelingsovereenkomst reeds vastgelegd in de Modelregeling
openbaar apotheker-patiënt en daarmee voor veel apothekers reeds de praktijk.Het gaat hierbij om de meest essentiële patientenrechten zoals het
inzagerecht, het vernietigingsrecht, de inlichtingen- en dossierplicht van
de apotheker en het bieden van waarborgen voor privacy.Hierna volgt een inventarisatie van de bepalingen inzake de geneeskundige
behandelingsovereenkomst in relatie tot de bepalingen van de Modelregeling.De KNMP heeft uitdrukkelijk te kennen gegeven verheugd te zijn over het
concrete voornemen de werkzaamheden van de openbare apotheker onder de bepalingen
inzake de geneeskundige behandelingsovereenkomst te brengen. Met name over
de geconstateerde verschilpunten heeft nader overleg met de KNMP plaatsgevonden.
De KNMP heeft daarbij aangegeven geen problemen te zien in de toepassing van
de bepalingen inzake de geneeskundige behandelingsovereenkomst op de openbare
apotheker, behoudens wat betreft artikel 7:459, eerste lid, BW.InventarisatieIn artikel 7:447 BW is de positie van de minderjarige patiënt geregeld.
De minderjarige is vanaf de leeftijd van 16 jaar bekwaam tot het aangaan van
een behandelingsovereenkomst ten behoeve van zichzelf en het verrichten van
rechtshandelingen die met de behandelingsovereenkomst onmiddellijk verband
houden. Artikel 16, eerste en derde lid, van de Modelregeling komt overeen
met artikel 7:447, eerste onderscheidenlijk derde lid, BW.Artikel 6, eerste lid, van de Modelregeling is ontleend aan artikel 7:448,
eerste lid, BW en bevat de op de openbare apotheker toegesneden verplichting
tot het verstrekken van inlichtingen aan de patiënt.Het tweede lid van artikel 7:448 bepaalt dat de hulpverlener zich bij
het geven van inlichtingen moet laten leiden door hetgeen de patiënt
redelijkerwijs moet weten over het onderzoek, de behandeling, de risico's,
alternatieve behandelingsmethoden en zijn gezondheidstoestand. De op de openbare
apotheker toegesneden variant van deze bepaling is neergelegd in artikel 6,
tweede lid, van de Modelregeling.In het derde lid van artikel 7:448 BW is vastgelegd dat de hulpverlener
bedoelde inlichtingen de patiënt slechts mag onthouden voor zover het
verstrekken ervan kennelijk ernstig nadeel voor de patiënt zou opleveren.
Deze bepaling is niet in de Modelregeling opgenomen.Het wordt van belang geacht dat ook voor de apotheker de verplichting
geldt dat hij alleen de in artikel 7:448, derde lid, eerste volzin, bedoelde
uitzonderingssituatie informatie aan de patiënt mag onthouden. In de
praktijk zal het naar verwachting zo gaan dat de behandelende arts die geneesmiddelen
heeft voorgeschreven en met toepassing van de eerste volzin van het derde
lid van artikel 7:448 informatie aan de patiënt heeft onthouden, met
toepassing van de tweede volzin van het derde lid van artikel 7:488 de apotheker
daarover informeert. De apotheker zal na overleg met de behandelende arts
zijn eigen afweging moeten maken.Een bepaling als artikel 7:449 BW ontbreekt in de Modelregeling. De situatie
dat een patiënt aan de openbare apotheker te kennen geeft dat hij geen
inlichtingen wil ontvangen, zal zich niet gauw voordoen. Maar als deze zich
voordoet, is het van belang dat de openbare apotheker aan deze wens tegemoetkomt,
behoudens in de in artikel 7:449 bedoelde uitzonderingssituatie. Voor het
geval de niet gewenste informatie in de bijsluiter staat dan wel daaruit kan
worden afgeleid, zal de apotheker de patiënt er op moeten wijzen dat
hij, mede in het licht van de regeling van de productaansprakelijkheid in
het BW, niet anders kan dan de bijsluiter verstrekken.Artikel 16, tweede lid, van de Modelregeling, dat de toestemming van de
minderjarige patiënt van 12 tot 16 jaar regelt, komt in grote lijnen
overeen met artikel 7:450, tweede lid, BW. De (eerder geuite) schriftelijke wilsverklaring van patiënten van
16 jaar en ouder die niet in staat kunnen worden geacht tot een redelijke
waardering van hun belangen ter zake van de geneeskundige behandeling, die
is geregeld in artikel 7:450, derde lid, is niet opgenomen in de Modelregeling.
Voor zover dit nu kan worden overzien, zal een dergelijke bepaling in de relatie
tussen patiënt en apotheker niet of nauwelijks een rol spelen. De toepasselijkheid
van deze bepaling ontmoet geen bezwaar.Artikel 7:451 BW regelt de schriftelijke vastlegging van toestemming voor
verrichtingen van ingrijpende aard. In de Modelregeling is een vergelijkbare
bepaling niet te vinden. Toepasselijkheid van deze bepaling in de relatie
openbaar apotheker-patiënt ontmoet echter geen bezwaar.Artikel 7:452 BW bepaalt dat de patiënt de hulpverlener naar beste
weten de inlichtingen en de medewerking geeft die deze redelijkerwijs nodig
heeft voor het uitvoeren van de behandelingsovereenkomst. Deze bepaling is
voor de openbare apotheker van groot belang.Dit houdt verband met de omstandigheid dat het de patiënt vrijstaat
verschillende apothekers te bezoeken, waardoor geen van die apothekers een
totaalbeeld heeft van het geneesmiddelengebruik van de patiënt. Maar
op de apotheker rust wel de taak om medicatiebewaking toe te passen (zie de
uitspraak van het Centraal Medisch Tuchtcollege (CMT 95/134) en eventuele
interacties met andere geneesmiddelen dan die welke op het recept worden vermeld,
na te gaan. De informatie die de patiënt hem geeft, is voor de apotheker
dus wel van belang.Een met artikel 7:452 overeenkomstige bepaling is opgenomen in artikel
10, eerste lid, van de Modelregeling. De bepaling van artikel 10, tweede lid,
van de Modelregeling, inhoudende dat de patiënt de apotheker op de hoogte
stelt van het feit dat hij niet bereid of in staat is de adviezen van de apotheker
te volgen, kan dus niet meer worden gehandhaafd.In artikel 7:453 BW wordt de verplichting tot goed hulpverlenerschap geregeld.
Artikel 8 van de Modelregeling komt met de inhoud van deze bepaling overeen.
Voor nadere invulling van dit begrip wordt in artikel 8 verwezen naar de Nederlandse
Apotheeknormen en de door de NP/CF opgestelde en uitgegeven algemene kwaliteitscriteria.In artikel 7:454 BW, eerste en tweede lid, is de plicht tot dossiervorming
vastgelegd. De inhoud van het eerste en tweede lid van artikel 20 van de Modelregeling
sluit daarbij letterlijk aan.De bewaartermijn van het dossier is krachtens artikel 7:454, derde lid,
BW, gesteld op tien jaar of zoveel langer als redelijkerwijs uit de zorg van
een goed hulpverlener voortvloeit. De bewaartermijn in de Modelregeling (artikel
24) is eveneens 10 jaar.De bewaartermijn die op grond van artikel 30 van het Besluit uitoefening
artsenijbereidkunst geldt, betreft zes jaren. Artikel 30 van het laatstgenoemde
besluit zal derhalve komen te vervallen.Op grond van artikel 7:454 BW zal de apotheker met betrekking tot elke
patiënt aan wie hij receptgeneesmiddelen aflevert, een dossier moeten
inrichten waarin, naast het recept ook andere gegevens door de apotheker worden
bijgehouden. Dat kunnen bijvoorbeeld aantekeningen zijn over contacten met
de voorschrijver of de naar aanleiding daarvan gepleegde interventies.Artikel 7:455 BW voorziet in de verplichting van de hulpverlener om op
verzoek van de hulpverlener in het dossier opgenomen gegevens te vernietigen.
Het tweede lid bepaalt uitdrukkelijk dat, voor zover het verzoek bescheiden
betreft waarvan redelijkerwijs aannemelijk is dat de bewaring van aanmerkelijk
belang is voor een ander dan de patiënt, alsmede voor zover
het bepaalde bij of krachtens de wet zich tegen vernietiging verzet, het eerste
lid niet geldt. Artikel 24, tweede en derde lid, van de Modelregeling bevat
een overeenkomstige regeling.Artikel 7:456 BW behelst een recht van de patiënt op inzage van in
beginsel alle gegevens omtrent zijn gezondheidstoestand die de apotheker in
het dossier heeft opgeslagen. Het inzagerecht van de patiënt is in artikel
21 van de Modelregeling te vinden; dit artikel bevat dezelfde inhoud als artikel
7:456 BW, met dien verstande dat er een termijn is opgenomen waarbinnen een
dergelijk verzoek om inzage gehonoreerd moet worden. Deze termijn is bepaald
op vier weken.Het reeds eerdergenoemde artikel 31 BUA, kent alleen een inzagerecht met
betrekking tot het recept. Deze bepaling zal derhalve komen te vervallen.In artikel 7:457 BW is de geheimhoudingplicht van de hulpverlener vastgelegd.
De bepaling brengt met zich dat de apotheker geen inlichtingen over de patiënt
dan wel inzage in of afschrift van de bescheiden uit het dossier verstrekt
zonder toestemming van de patiënt. Het eerste en tweede lid van artikel
23 van de Modelregeling komen overeen met de inhoud van artikel 7:457 BW.Artikel 7:458 BW voorziet in het verstrekken van inlichtingen ten behoeve
van de statistiek of wetenschappelijk onderzoek; het pendant van dit artikel
is te vinden in artikel 25 van de Modelregeling.Artikel 7:459 BW stelt met zoveel woorden dat de verrichtingen van de
hulpverlener buiten waarneming van derden dient te geschieden. Artikel 19
van de Modelregeling bevat een op de apotheek toegespitste variant van artikel
7:459 BW. Deze houdt in dat de patiënt wel wordt afgeschermd van de akoestische
waarneming van derden, maar niet van de visuele. Afscherming van de patiënt
van de visuele waarneming van derden is in de praktijk ongebruikelijk. Invoering
van deze vorm van privacybescherming zou grote praktische bezwaren stuiten.
De inrichting van de openbare apotheken in Nederland zou moeten worden aangepast.
Met het oog hierop is besloten de bescherming van de privacy van de patiënten
in de openbare apotheek te beperken tot de akoestische waarneming van derden.
Het onderhavige wetsvoorstel bevat een daartoe strekkende aanpassing van artikel
7:459 BW.Artikel 7:460 BW bepaalt dat de behandelingsovereenkomst, behoudens gewichtige
redenen niet door de hulpverlener kan worden opgezegd. Artikel 39 van de Modelregeling
behelst een gelijkluidende bepaling ten aanzien van de apotheker.Artikel 7:461 BW regelt de verplichting tot de betaling van loon aan de
hulpverlener door degene die met de hulpverlener een behandelingsovereenkomst
heeft gesloten, behoudens voor zover de hulpverlener voor zijn werkzaamheden
loon ontvangt op grond van het bij of krachtens de wet bepaalde dan wel uit
de overeenkomst anders voorvloeit. Toepasselijkheid van deze bepaling ten
aanzien van de openbare apotheker levert geen problemen op. De prijs die de
patiënt aan de apotheker betaalt bij aflevering van een geneesmiddel
op recept, bestaat, behalve uit de prijs van het geneesmiddel als product,
uit een bedrag dat krachtens de Wet tarieven gezondheidszorg in rekening mag
worden gebracht als vergoeding voor de zorgverlening en de praktijkkosten.Met betrekking tot dit onderwerp is artikel 32 van de Modelregeling relevant. Artikel 7:462 BW voorziet in een centrale aansprakelijkheid van het ziekenhuis
indien ter uitvoering van een behandelingsovereenkomst verrichtingen in een
ziekenhuis plaatsvinden. Deze bepaling is naar haar aard niet van toepassing
op de openbare apotheker.Artikel 7:463 BW bepaalt uitdrukkelijk dat de aansprakelijkheid van een
hulpverlener niet kan worden beperkt of uitgesloten en verschilt daarin met
de inhoud van artikel 31 van de Modelregeling. In laatstgenoemde bepaling
wordt voor verlening van zorg, de aansprakelijkheid van de apotheker beperkt
tot schade ten gevolge van toerekenbare tekortkoming en wordt, behoudens voor
producten, risicoaansprakelijkheid van de apotheker derhalve uitgesloten.
De KNMP heeft tijdens de bespreking van dit verschilpunt aangegeven geen bezwaar
te hebben tegen de uitbreiding van de aansprakelijkheid die artikel 7:463
BW wat betreft de verleende zorg onder omstandigheden met zich brengt.Artikel 7:464 ziet op situaties waarin een hulpverlener in de uitoefening
van zijn beroep zorg verleent aan een persoon zonder dat daaraan een behandelingsovereenkomst
ten grondslag ligt. Het verlenen van farmaceutische zorg door een openbare
apotheker aan een persoon zonder er met die persoon een behandelingsovereenkomst
is gesloten, zal zich in de praktijk slechts voordoen in noodsituaties, waardoor
snel geneeskundig ingrijpen is vereist.Artikel 7:465, eerste lid, BW voorziet in een regeling ter zake van de
nakoming van de verplichtingen die op de hulpverlener rusten, jegens de ouder(s)
of de voogd van patiënten die jonger zijn dan twaalf jaar. Het is van
belang dat deze regeling ook geldt voor de apotheker. Artikel 16, vierde lid,
van de Modelregeling kent alleen een verplichting tot nakoming jegens de ouder(s)
of de voogd van een minderjarige die jonger is dan 12 jaar, voor zover het
gaat om het verstrekken van informatie door de apotheker.De inhoud van het tweede lid van artikel 7:465 BW, dat betrekking heeft
op de nakoming van verplichtingen door de hulpverlener in geval van een patiënt
van 12 jaar of ouder die niet in staat kan worden geacht tot een redelijke
waardering van zijn belangen ter zake, dient ook te gelden voor de apotheker.
In de Modelregeling ontbreekt een dergelijke bepaling.Het derde en vierde lid van artikel 7:465 BW, die voorzien in een regeling
inzake de nakoming door de hulpverlener van zijn verplichtingen in het geval
van een meerderjarige patiënt die niet in staat kan worden geacht tot
een redelijke waardering van zijn belangen ter zake, is op gelijke wijze geformuleerd
in artikel 15 van de Modelregeling.De artikelen 7:465, zesde lid, en 7:467 BW regelen situaties die voor
de openbare apotheker niet relevant zijn. Het is niet nodig deze bepalingen
uit te zonderen voor de relatie tussen de patiënt en de openbare apotheker,
omdat ze naar hun aard niet van toepassing zullen zijn.De artikelen 7:465, vijfde lid, is wel van belang voor de apotheker. Indien
hij van mening is dat de vertegenwoordiger van de patiënt zich niet gedraagt
als een goed vertegenwoordiger, zal hij, als goed hulpverlener, de vertegenwoordiger
daarop kunnen aanspreken.De noodzaak tot acute aflevering van een geneesmiddel aan een persoon
die niet in staat kan worden geacht tot een redelijke afweging van zijn belangen
ter zake en wiens vertegenwoordiger niet tijdig genoeg kan worden bereikt,
zal zich ook in een apotheek kunnen voordoen. Artikel 7:466 BW ziet onder
meer op dat soort situaties.Tenslotte bepaalt artikel 7:468 BW dat van de bepalingen inzake de geneeskundige
behandelingsovereenkomst niet ten nadele van de patiënt kan worden afgeweken.
Een dergelijke bepaling is uiteraard niet opgenomen in de Modelregeling.
Die regeling heeft immers de status van een zwaarwegend advies.Afbakening arts-apothekerDe arts is uiteraard degene die de patiënt in voorkomend geval onderzoekt
en de diagnose stelt. Vervolgens kan een aantal mogelijkheden openstaan om
de geconstateerde ziekte te verhelpen. Veel ziekten plegen te worden bestreden
met geneesmiddelen. Het is wenselijk dat de arts bij het voorschrijven van
een geneesmiddel zoveel mogelijk gebruik maakt van de door de zijn beroepsorganisatie
ontwikkelde standaarden.Echter, een arts is vrij om op grond van zijn deskundigheid en professionele
verantwoordelijkheid een door hem passend geacht geneesmiddel te kiezen. In
sommige gevallen gaan artsen ertoe over om buiten het geregistreerde indicatiegebied
voor te schrijven. Als een geneesmiddel echter voor een niet-geregistreerde
indicatie wordt voorgeschreven, bevat de bijsluiter niet de benodigde informatie.
Het voorschrift kan daarmee vragen oproepen bij de apotheker en de apotheker
in zijn voorlichtende taak belemmeren. Aanvullende informatie door de arts
is voor de apotheker in dit geval noodzakelijk. In dit verband kan het relevant
zijn dat de apotheker de reden van het gebruik door de patiënt kent.
Goed hulpverlenerschap brengt met zich dat de arts de door de apotheker gevraagde
informatie verschaft.De apotheker is verantwoordelijk voor de aflevering van het juiste middel
op basis van het afgegeven recept. Dit is de vigerende praktijk. Bij deze
aflevering rust op de apotheker de verantwoordelijkheid om na te gaan of er
nog andere middelen door de patiënt worden gebruikt die wellicht met
het af te leveren middel interacties hebben. In dat geval is het aan de apotheker
om contact te zoeken met de arts en te overleggen over de openstaande alternatieve
geneesmiddelen. Zoals hierboven is gesteld, is de apotheker verantwoordelijk
voor de aflevering van het juiste middel en is hij medeverantwoordelijk voor
het farmacotherapeutisch resultaat. Bij twijfel over de voorgeschreven dosering,
rust ook weer op de apotheker de verantwoordelijkheid om informatie bij de
arts te achterhalen of deze zich niet heeft verschreven.Laat de apotheker dit na, dan kan dat onder bepaalde omstandigheden leiden
tot tuchtrechtelijke of andere aansprakelijkheid. Als de apotheker meent dat
het recept niet tot een adequate farmacotherapie zal leiden, dient hij de
aflevering van het geneesmiddel te weigeren. Op de apotheker rust de verplichting
tot het verschaffen van informatie met betrekking tot het gebruik van het
geneesmiddel. Indien de patiënt van het afleverde middel nadelige bijwerkingen
ondervindt, kan de apotheker, opnieuw in overleg met de voorschrijvend arts,
een alternatief middel afleveren.De informatie-uitwisseling tussen de behandelende arts en de apotheker
zal in beginsel met toestemming van de patiënt moeten geschieden. De
apotheker is in juridische zin derde bij de behandelingsovereenkomst tussen
de patiënt en de behandelende arts. In de meeste gevallen zal de patiënt
die toestemming zonder meer geven, hetzij uitdrukkelijk hetzij stilzwijgend.
Er kunnen zich evenwel situaties voordoen waarin het wenselijk is dat de behandelende
arts en de apotheker met elkaar communiceren zonder dat de patiënt daarvoor
(stilzwijgend) toestemming heeft gegeven. Gedacht kan worden aan de situatie
dat de patiënt aan de behandelende arts heeft te kennen gegeven dat hij
geen informatie over zijn ziekte wenst te ontvangen en de arts meent, in het
licht van artikel 7:449 BW, deze wens te moeten honoreren. Het is dan wenselijk
dat de behandelende arts zonder medeweten van de patiënt met de apotheker
kan overleggen over de wens van de patiënt, in een poging te voorkomen
dat de apotheker, die in het licht van artikel 7:449 een andere afweging kan maken dan de arts, aan de patiënt vertelt wat hij niet wil
weten. Mocht een dergelijke situatie niet worden bestreken door de stilzwijgende
toestemming, dan wordt zij wel bestreken door het beginsel van goed hulpverlenerschap.Verhouding bevordering zorgverlenerschap apotheker en
afschaffing van verbod voor de apotheker om in meer dan een apotheek werkzaam
te zijnDe afschaffing van het verbod voor de apotheker om in meer dan een apotheek
werkzaam te zijn is een maatregel van deregulerende aard. De ruimte die deze
maatregel creëert, kan de apotheker samen met de zorgverzekeraar invullen.Er is overigens geen enkele andere beroepsgroep in de zorg die een wettelijk
verbod op het uitoefenen van het beroep in meerdere praktijken kent.Verwacht wordt dat de brancheorganisatie van de apothekers normen zal
ontwikkelen die als handvat kunnen dienen voor de apothekers om met deze ruimte
verantwoord om te gaan zonder dat daarbij de mededinging onnodig wordt belemmerd.
Ook thans bevindt de apotheker zich niet continue in de apotheek. In de apotheek
vinden veel handelingen plaats waarbij tussenkomst van de apotheker niet geboden
is omdat volstaan kan worden met voldoende adequaat opgeleid hulppersoneel.
De wijziging van artikel 19 WOG dwingt de apotheker na te gaan hoe hij in
alle gevallen kan voorzien in een goede zorgverlening. De apotheker zal in
samenspraak met de zorgverzekeraar immers naast een correcte aflevering van
geneesmiddelen zorg moeten dragen voor een goede advisering en voorlichting
van patiënten en waarborging van de patiëntenrechten.Hij zal te allen tijde voor de apothekersassistenten en patiënten
bereikbaar dienen te zijn. Afspraken moeten worden gemaakt in welke gevallen
directe tussenkomst van de apotheker geboden is. Persoonlijke contacten met
patiënten waarvoor heel gerichte begeleiding door de apotheker geboden
is, zouden bijvoorbeeld met het instellen van speciale spreekuren binnen de
apotheek georganiseerd kunnen worden. Ook dit is een ontwikkeling die reeds
in sommige apotheken onderdeel uitmaakt van de dagelijkse praktijk.Juist door goed van tevoren in kaart te brengen in welke gevallen de tussenkomst
van de apotheker geboden is en welke taken door anderen, mits goed geïnstrueerd,
kunnen worden verricht, ontstaat er ruimte voor de apotheker om specifiek
op zijn farmaceutische deskundigheid te worden ingezet. Zo zal de apotheker
binnen enkele jaren onder andere de bedrijfsvoering binnen de apotheek kunnen
overlaten aan een farmakundige. De opleiding tot dit beroep is onlangs van
start gegaan. Daarmee wordt de apotheker in staat gesteld zich puur te richten
op zijn specifieke farmaceutische inbreng.De opheffing van het verbod maakt het niet alleen mogelijk dat één
apotheker meerdere apotheken tegelijk aanstuurt (onder de voorwaarde dat hij
zijn zorgverlenende rol tevens kan waarmaken) maar ook het hebben van een
apotheek die een beperkt aantal uren/dagen geopend is. Gezien het feit dat
ook de wettelijke eisen die werden gesteld aan de praktijkruimte aanzienlijk
zijn gedereguleerd, kan dit ook een aantrekkelijke oplossing bieden voor bijvoorbeeld
plattelandspraktijken die in financieel-economisch opzicht onvoldoende rendabel
zijn voor een apotheker om zich fulltime te vestigen.Administratieve lastenMet betrekking tot een eventuele administratieve lastenverzwaring voor
het bedrijfsleven kan het volgende worden opgemerkt. Dit onderwerp speelt
met name in het kader van artikel II van onderhavig voorstel van wet, waarbij
de openbare apotheker onder de reikwijdte van de bepalingen inzake de geneeskundige
behandelingsovereenkomst wordt gebracht. In Nederland zijn op het terrein
van de geneesmiddelenvoorziening 2257 openbare apothekers werkzaam.In de apotheek vinden gemiddeld per dag 200 patiëntencontacten plaats.
In de apotheek is gemiddeld 1,6 apotheker werkzaam.Het beroep van apotheker ontwikkelt zich al jaren van bereider naar begeleider.
De administratieve handelingen die in apotheken in dit kader verricht werden
en worden, volgen die ontwikkeling. In apotheken is altijd veel tijd besteed
aan de administratie van allerlei processen die te maken hebben met de productie
van geneesmiddelen. Deze administratie wordt met het afnemen van de hoeveelheid
zelf bereide geneesmiddelen minder. Tegelijkertijd neemt de administratie
toe van interventies in het kader van het oplossen van geneesmiddelgerelateerde
problemen, zoals de medicatiebewaking en de begeleiding van het geneesmiddelgebruik.Het gaat hier dus om twee aspecten van het primaire proces in de apotheek.
Het oordeel van de brancheorganisatie van de apothekers, de KNMP, is dan ook
dat genoemde administratie onlosmakelijk aan het zorgproces verbonden is en
niet als zodanig als een «last» bestempeld wordt.De Wet BIG en de Kwaliteitswet Zorginstellingen hebben in de jaren '90
gezorgd voor de verbetering van het kwaliteitsdenken in de gezondheidszorg.
Dit heeft tot gevolg dat ook professionals in de gezondheidszorg systematisch
werken aan de registratie, evaluatie en verbetering van de door hen geleverde
zorg. Deze ontwikkeling verhoogt de administratieve lasten wel, maar algemeen
is men van opvatting dat dit opweegt tegen de winst in termen van kwaliteitsbeheersing
en transparantie.De in artikel 7:454 BW genoemde dossierplicht is weliswaar in formele
zin een nieuw element, maar de Modelregeling, die door vele apothekers onverkort
word nageleefd, kent reeds sinds 1995 een verplichting tot inrichting van
een patiëntendossier. In de praktijk hebben de apothekers deze patientendossiers
elektronisch ingericht.De uitgegeven medicatie en de uitvoering van de medicatiebewaking, worden
reeds op deze wijze door de apotheker geregistreerd. De registratie van handelingen
in verband met de begeleiding van het geneesmiddelgebruik, is nog niet in
alle gevallen standing practice. De KNMP en het Wetenschappelijk Instituut
Nederlandse Apothekers (WINAp) spannen zich in om de inspanningen met betrekking
tot de genoemde registratie zo gering mogelijk te maken door implementatieprogramma's
uit te voeren en randvoorwaarden zoals de nodige ICT-instrumenten te helpen
ontwikkelen.Het in artikel 7:456 BW neergelegde recht van de patiënt op inzage
van in beginsel alle gegevens omtrent zijn gezondheidstoestand die de apotheker
in het dossier heeft opgeslagen, bevat een zelfde inhoud als artikel 21 van
de reeds in de praktijk gehanteerde Modelregeling. Artikel 21 van de Modelregeling
heeft al een nadere invulling gegeven van het begrip «redelijke termijn»
waarin een dergelijk verzoek om inzage gehonoreerd moet worden.Met de eis dat de bescheiden gedurende tien jaren bewaard moeten worden
(of zoveel langer als redelijkerwijs uit de zorg van een goed hulpverlener
voortvloeit) wordt beter aangesloten bij de bewaartermijn voor medische dossiers
die voor de artsen reeds geldt. Formeel gold totnogtoe een bewaartermijn van
zes jaren. De Modelregeling bevat echter reeds de bewaartermijn van tien jaar;
een verzwaring van administratieve lasten is hier dan ook niet aan de orde.ArtikelsgewijsArtikel I, onder AZoals in het algemene deel van deze memorie al is aangegeven, wordt het
mogelijk dat één apotheker in meerdere apotheken de artsenijbereidkunst
uitoefent. Aan het gebruik van die mogelijkheid kan in de praktijk op verschillende
wijze gestalte worden gegeven.Denkbaar is dat apothekers die in dienst zijn van een apotheker of een
apotheekhoudende arts of van een (rechts)persoon, niet zijnde een apotheker
of apotheekhoudende arts, in meerdere apotheken van hun werkgever werkzaam
zullen zijn. Een andere mogelijkheid is dat een apotheker meerdere apotheken
bezit, daarin ook werkzaam is en uit oogpunt van doelmatig beheer apothekersassistenten
die bij hem in dienst zijn, over de verschillende apotheken laat rouleren.
Dat zou, gelet op de laatste volzin van het bestaande eerste lid van artikel
14 van de WOG, tot gevolg hebben dat de apothekersassistenten telkens voor
een andere apotheek moeten worden ingeschreven in het register van apothekersassistenten
dan wel, ter vermijding van de daarmee gepaard gaande administratieve rompslomp,
voor alle apotheken tegelijk worden ingeschreven. Een en ander heeft de vraag
doen rijzen of het belang dat met de registratie van een apothekersassistent
voor een bepaalde apotheek werd gediend, nog bestaat.Ik ben van mening dat die registratie inmiddels haar betekenis heeft verloren.
Het doel van de registratie van een beroepsbeoefenaar voor een bepaalde apotheek
is dat de inspectie weet waar een apotheek is gevestigd en wie door de Inspectie
kan worden aangesproken over de gang van zaken in de apotheek.Degene die een apotheek exploiteert, is een zorgaanbieder in de zin van
de Kwaliteitswet zorginstellingen en moet dus aan de op zorgaanbieders betrekking
hebbende voorschriften van die wet voldoen. Een van die voorschriften is dat
de zorgaanbieder verantwoorde zorg biedt. In samenhang met artikel 2, eerste
lid, onder c, van de WOG betekent zulks dat op de werkzaamheden van de apothekersassistenten
in een apotheek voldoende toezicht wordt uitgeoefend door een apotheker. Indien
er onverantwoorde zorg zou worden geboden in een apotheek, is de apotheker
die de apotheek exploiteert dan wel de apotheker die belast is met de leiding
van de apotheek degene die als eerste door de inspecteur daarop wordt aangesproken.Mocht de inspecteur het in het kader van zijn onderzoek naar de kwaliteit
van de farmaceutische zorg het noodzakelijk achten daarbij gedragingen van
in de betrokken apotheek werkende apothekersassistenten te betrekken, dan
kan hij van de betrokken apotheker vernemen welke apothekersassistenten in
de apotheek werkzaam zijn.Artikel I, onder BDe schrapping van het derde lid van artikel 15 is een rechtstreeks gevolg
van de beslissing om de registratie van apothekersassistenten voor een bepaalde
apotheek te laten vervallen.Artikel I, onder CDe wijziging van artikel 16, tweede lid, is in het algemene deel van deze
memorie toegelicht.De wijziging van het derde lid van artikel 16 beoogt te benadrukken dat
het moet gaan om de apotheek waarvoor de registratie van de apotheker of de
apotheekhoudende arts is ingetrokken of waarin geen als apotheker of als apotheekhoudende
arts geregistreerde persoon meer werkzaam is.Artikel I, onder DDe wijziging van artikel 17 is een gevolg van het schrappen van de verplichting
voor apothekersassistenten om voor een bepaalde apotheek te zijn geregistreerd.Artikel I, onder EVoor een toelichting inzake de schrapping van artikel 19 van de WOG wordt
verwezen naar het algemene deel van deze memorie.Artikel IIDe verrichtingen die de apotheker uitvoert zijn, gelet op de omschrijving
van artikel 7:446, tweede lid, onder a, van het BW, handelingen op het gebied
van de geneeskunst. De wetgever was in 1994 van mening dat regels van de behandelingsovereenkomst
niet zouden moeten gelden voor de verrichtingen van de openbare apotheker.
Daarom zijn die handelingen van de reikwijdte van afdeling 5 van titel 7 van
Boek 7 van het BW uitgezonderd. Dat is in het vierde lid van artikel 7:446
BW bepaald.Nu wordt voorgesteld de regeling van de overeenkomst inzake geneeskundige
behandeling ook van toepassing te doen zijn op de handelingen die de openbare
apotheker verricht ten aanzien van de patiënt, dient het vierde lid van
artikel 7:446 te worden geschrapt. Deze schrapping wekt door in artikel 7:464,
tweede lid.Het onderhavige wetsvoorstel bevat één uitzondering op het
van toepassing zijn van afdeling 5 van titel 7 van Boek 7 van het BW. Deze
uitzondering betreft de in artikel 7:459, eerste lid, BW neergelegde verplichting
om de overeengekomen handelingen te verrichten buiten waarneming van derden.
In de praktijk vinden de handelingen die in een openbare apotheek ten aanzien
van de patiënt worden uitgevoerd, niet buiten de visuele waarneming van
derden plaats. Het onderhavige wetsvoorstel brengt in die situatie geen verandering.
De apotheker krijgt wel de verplichting opgelegd de farmaceutische zorg ten
aanzien van de patiënt buiten gehoorsafstand van derden te verlenen.
Iets anders dan dit vloeit niet voort uit de formulering, vervat in artikel
II, onder B.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. Borst-Eilers 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28494-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl