Wet uitvoering EG-mededingsverordeningen; Advies en nader rapport
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24617, nr. B

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

29-02-1996

Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24617 nr. B

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamOndertekeningBijlage bij het advies van de Raad van State van 5 juli 1995, no. W10.94.0766,
met redactionele kanttekeningen die de Raad in overweging geeft.
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24617Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 32 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 617Enige regels ter uitvoering van een aantal EG-verordeningen op het gebied
van de mededinging (Wet uitvoering EG-mededingingsverordeningen)BADVIES RAAD VAN STATE EN NADER RAPPORTHieronder zijn opgenomen het advies van de Raad van State d.d. 5 juli
1995 en het nader rapport d.d. 19 februari 1996, aangeboden aan de Koningin
door de minister van Economische Zaken, mede namens de minister van Justitie
en de minister van Verkeer en Waterstaat. Het advies van de Raad van State
is cursief afgedrukt. Bij Kabinetsmissive van 23 december 1994, no. 94.010279, heeft Uwe Majesteit,
op voordracht van de Minister van Economische Zaken, mede namens de Ministers
van Justitie en van Verkeer en Waterstaat, bij de Raad van State ter overweging
aanhangig gemaakt het voorstel van wet met memorie van toelichting, houdende
enige regels ter uitvoering van een aantal EG-verordeningen op het gebied
van de mededinging (Wet uitvoering EG-mededingingsverordeningen).Blijkens de mededeling van de Directeur van Uw kabinet van 23 december
1994, nr. 94.010.279, machtigde Uwe Majesteit de Raad van State zijn advies
inzake het bovenvermelde voorstel van wet rechtstreeks aan mij te doen toekomen.
Dit advies, gedateerd 5 juli 1995, nr. W10.94.0766, bied ik U hierbij aan.1. Artikel 2, tweede lid, onder c, van het voorstel van wet geeft de nationale
ambtenaren in het kader van een verificatie ten aanzien van ondernemingen
en ondernemersverenigingen de bevoegdheid ter plaatse mondelinge inlichtingen
te vragen overeenkomstig de EG-mededingingsverordeningen. In het National
Panasonic-arrest heeft het Hof van Justitie overwogen dat deze bevoegdheid
bestaat uit het in de loop van de verificatie inlichtingen vragen over problemen
die bij het onderzoek van de boeken en bescheiden rijzen (HvJEG 26 juni 1980,
Zaak 136/79, National Panasonic (UK) Ltd. v. Commissie, Jur.1980, bladzijde
2033, r.o. 15). Een ondervraging die de reikwijdte van de opdracht van de
Commissie te buiten gaat, kan tijdens een verificatie niet plaatsvinden. Het
verdient naar de mening van de Raad van State aanbeveling in de toelichting
op artikel 2 aandacht te besteden aan voornoemde overweging van het Hof.1. De toelichting op artikel 2 van het voorstel is overeenkomstig het
advies van de Raad van State aangepast.2. Artikel 2, tweede lid, onder d, kent de nationale ambtenaren de bevoegdheid
toe tot «het betreden van alle lokaliteiten – met uitzondering
van woningen zonder toestemming van de bewoner –, terreinen en vervoermiddelen
van de ondernemingen en ondernemersverenigingen». In artikel 5, eerste
lid, wordt de bevoegdheid van de rechtercommissaris tot het doen van een doorzoeking
van «een plaats als bedoeld in artikel 2, tweede lid, onder d»
geregeld. Er kan onduidelijkheid bestaan over de vraag of zowel lokaliteiten,
terreinen als vervoermiddelen onder de term plaats geacht worden te vallen. a. De Raad wijst erop dat afdeling 5.1 van het wetsvoorstel tot aanvulling
van de Algemene wet bestuursrecht (Derde tranche Awb) (Kamerstukken II 1993/94,
23 700, nrs.1–3) een algemene regeling van toezichthoudende bevoegdheden
bevat. Volgens de memorie van toelichting bij de Derde tranche Awb (nr. 3,
bladzijde 143) kunnen onder «plaatsen» zowel gebouwen en woningen
als erven en andere terreinen worden begrepen. Hoewel de Algemene wet bestuursrecht
(Awb) niet van toepassing is op de opsporing en vervolging van strafbare feiten
(artikel 1:6 Awb), beveelt de Raad uit het oogpunt van eenheid van terminologie
en eenheid van regelgeving aan in artikel 2, tweede lid, onder d, van het
wetsvoorstel de zinsnede «van alle lokaliteiten – met uitzondering
van woningen zonder toestemming van de bewoner –, terreinen en vervoermiddelen
(...)» in aansluiting op artikel 5.1.5 van de Derde tranche Awb te vervangen
door: van alle plaatsen – met uitzondering van woningen zonder toestemming
van de bewoner – en vervoermiddelen van de ondernemingen en ondernemersverenigingen.b. Indien in artikel 5, eerste lid, van het wetsvoorstel is bedoeld de
doorzoekingsbevoegdheid van de rechter-commissaris tevens betrekking te laten
hebben op vervoermiddelen, dient aldaar achter «plaats» te worden
toegevoegd: en vervoermiddel.2. Het advies van de raad is overgenomen voor zover het gaat om de vermelding
van de term «plaats» in artikel 2, tweede lid, onder d, van het
voorstel. Anders dan door de raad wordt verondersteld heeft de term «plaats»
in artikel 5.1.5 van het wetsvoorstel tot aanvulling van de Algemene wet bestuursrecht
(Derde tranche Awb)(Kamerstukken 1993/94, 23 700) mede betrekking op
vervoermiddelen. Het advies van de raad om in de artikelen 2, tweede lid,
onder d, en artikel 5, eerste lid, van het voorstel de zinsneden «en
vervoermiddelen», onderscheidenlijk «en vervoermiddel» op
te nemen is daarom niet overgenomen. Overigens wijs ik erop dat artikel 2,
tweede lid, van het voorstel is gewijzigd naar aanleiding van de punten 7
en 8, onderdelen c en d, van het advies van de Raad van State.3. Artikel 2, derde lid, beperkt het gebruik van de verzegelingsbevoegdheid
door vastlegging van de voorwaarde van proportionaliteit en subsidiariteit:
«voor zover dat voor de uitoefening van de in het tweede lid, onder
a en b, bedoelde bevoegdheden redelijkerwijs noodzakelijk is». Het is
de Raad niet duidelijk waarom deze voorwaarde expliciet is opgenomen in het
derde lid en niet in het tweede lid. De voorwaarde dient immers ook te gelden
ten aanzien van de in het tweede lid genoemde bevoegdheden. Volgens de achtste
overweging van de in artikel 1, onder a, genoemde verordening (EEG) nr.17/62
(hierna: verordening 17/62) moet de Commissie over de bevoegdheid beschikken
om inlichtingen in te winnen en verificaties te verrichten voor zover zulks
«noodzakelijk» is teneinde inbreuken op de artikelen 85 en 86
van het EG-Verdrag op te sporen. De voorwaarde van proportionaliteit en subsidiariteit
dient dan ook tevens in artikel 2, tweede lid, te worden opgenomen.3. Het advies van de Raad van State om in het wetsvoorstel tot uitdrukking
te brengen dat de voorwaarden van proportionaliteit en subsidiariteit ook
gelden ten aanzien van de in artikel 2, tweede lid, genoemde bevoegdheden,
is overgenomen. Daarin is voorzien door aan artikel 2 een nieuw vijfde lid
toe te voegen. Tevens is aan artikel 3, derde lid, van het wetsvoorstel een
volzin toegevoegd, waarin artikel 2, vijfde lid, van overeenkomstige toepassing
wordt verklaard. Overigens is de verwijzing van de Raad van State in dit verband
naar de achtste overweging van verordening 17/62 niet juist. De zinsnede «voor
zover zulks noodzakelijk is ten einde .....» heeft betrekking op de
bevoegdheid om onder meer verificaties te verrichten en niet op de bevoegdheden
waarover de functionarissen van de Commissie in het kader van een verificatie
beschikken. In artikel 14, eerste lid, van verordening 17/62 is daarom ook
sprake van «noodzakelijke verificaties».4. Artikel 6 geeft de betrokken ambtenaren de bevoegdheid tot het treffen
van ordemaatregelen in afwachting van de doorzoeking. Hiervoor is aansluiting
gezocht bij artikel 96, tweede lid, zoals voorgesteld bij het wetsvoorstel
tot partiële wijziging van het Wetboek van Strafvordering (herziening
van het gerechtelijk vooronderzoek). Volgens de toelichting op dit artikel
96, tweede lid, dient de ambtenaar bij het nemen van de bedoelde ordemaatregelen
de subsidiariteits- en proportionaliteitseis in acht te nemen (Kamerstukken
II 1992/93, 23 251, nr. 3, blz. 18). Dit is in artikel 96, tweede lid,
tot uitdrukking gebracht door de toevoeging van het woord «redelijkerwijs»
(«... de maatregelen nemen die «redelijkerwijs» nodig zijn
om ...»). In artikel 6 van het wetsvoorstel is deze toevoeging weggelaten. Blijkens
de toelichting op de artikelen 5 tot en met 10 is wel bedoeld de uitoefening
van de bevoegdheden van artikel 6 aan een voorwaarde te verbinden. De toelichting
vermeldt dat de belemmering van personen in hun bewegingsvrijheid «uiteraard»
niet verder mag gaan dan strikt nodig. Een dergelijke voorwaarde als aanvullende
norm dient echter niet te worden opgenomen in de toelichting, maar dient in
de wet zelf te worden vastgelegd (aanwijzing 214 van de Aanwijzingen voor
de regelgeving). Bovendien is de Raad van mening dat deze voorwaarde zich
uit dient te strekken tot alle op grond van artikel 6 te nemen ordemaatregelen.
De Raad beveelt dan ook aan artikel 6 aan te vullen met het woord: redelijkerwijs.4. Het voorstel van de raad om artikel 6 van het wetsvoorstel aan te vullen
met het woord «redelijkerwijs» is overgenomen.5. Artikel 8 bepaalt dat de «ondernemer» bevoegd is zich tijdens
een doorzoeking door een raadsman te doen bijstaan. De verificatie en de daarmee
verband houdende doorzoeking betreft echter de onderneming en niet de ondernemer
in persoon. Met het oog hierop dient «De ondernemer» te worden
vervangen door: De onderneming.5. In overeenstemming met het advies van de Raad van State is in artikel
10 (artikel 8 oud) van het wetsvoorstel «De ondernemer» vervangen
door: De onderneming.6. Artikel 11, eerste lid, verklaart artikel 272 van het Wetboek van Strafrecht
(WvS) van toepassing onder meer «voor zover de toepasselijkheid van
voornoemd artikel niet reeds uit een andere wettelijke bepaling voortvloeit».
Het verdient aanbeveling in de toelichting voorbeelden te noemen van gevallen
waarop hier wordt gedoeld.6. Naar aanleiding van de aanbeveling van de raad is de toelichting op
artikel 11, eerste lid, aangevuld met een voorbeeld.7. Door middel van het wetsvoorstel dienen de EG-mededingingsverordeningen
te worden uitgevoerd met inachtneming van de eisen die voortvloeien uit het
Gemeenschapsrecht en de door het Hof van Justitie ontwikkelde jurisprudentie.
In de toelichting wordt verschillende malen gesteld dat in het wetsvoorstel
bij deze eisen is aangesloten. Zo stelt de toelichting dat voor de uitleg
van de verificatiebevoegdheden van de nationale ambtenaren wordt aangesloten
bij de jurisprudentie van het Hof van Justitie (paragraaf I.2 en de toelichting
op artikel 2). Ook in de toelichting op de artikelen 5 tot en met 10 wordt
gesteld dat de daarin opgenomen regeling is opgesteld teneinde enerzijds de
verplichtingen, zoals die voortvloeien uit de arresten van het Hof, na te
komen en anderzijds recht te doen aan rechtsstatelijke eisen die ter bescherming
van de burger aan een doorzoeking moeten worden gesteld. De Raad is echter
van mening dat door middel van het wetsvoorstel niet volledig is voldaan aan
de eisen met betrekking tot de bescherming van de rechten van de verdediging,
die voortvloeien uit het Gemeenschapsrecht en de door het Hof van Justitie
ontwikkelde jurisprudentie. De eerbiediging van de rechten van de verdediging is een grondbeginsel
van het Gemeenschapsrecht, oordeelde het Hof in het Michelin-arrest (HvJEG
9 november 1983, Zaak 322/81, Michelin v. Commissie, Jur.1983, bladzijde 3461,
r.o. 7). Onder verwijzing naar dit arrest overwoog het Hof in het Hoechst-arrest
dat aan artikel 14 van verordening 17/62 geen uitlegging mag worden gegeven
waarvan de resultaten onverenigbaar zouden zijn met de algemene beginselen
van Gemeenschapsrecht, met name de grondrechten. Het Hof vervolgde dat bij
de uitlegging van artikel 14 van verordening 17/62 met name rekening moet
worden gehouden met de vereisten voortvloeiend uit de eerbiediging van de
rechten van de verdediging (HvJEG 21 september 1989, gevoegde Zaken 46/87
en 227/88, Hoechst v. Commissie, Jur.1989, bladzijde 2919, r.o. 12 en 14)
welke uitspraak op dit punt in latere uitspraken van het Hof werd bevestigd.De rechten van de verdediging moeten worden geëerbiedigd in administratieve
procedures die tot de oplegging van sancties kunnen leiden. Daarnaast moet
echter worden vermeden dat die rechten onherstelbare schade lijden in het
kader van een voorafgaand onderzoek, met name bij verificaties, daar deze
beslissend kunnen zijn voor de totstandkoming van het bewijs van de onrechtmatigheid
van gedragingen van ondernemingen, waarvoor deze aansprakelijk zijn (Hoechst-arrest,
r.o. 15). Ook al komen derhalve bepaalde rechten van de verdediging enkel
aan de orde in procedures op tegenspraak, andere rechten van de verdediging
moeten ook reeds in het voorafgaande onderzoek worden geëerbiedigd. Zulks
heeft geen regeling gevonden in het wetsvoorstel. Wel bevat artikel 8 een
beperkte bepaling, namelijk het recht zich door een raadsman te doen bijstaan.
In het Hoechst-arrest (r.o. 16) noemt het Hof echter tevens het recht op eerbiediging
van het vertrouwelijk karakter van de briefwisseling tussen advocaat en cliënt.
Naar het oordeel van de Raad dienen de door het Hof genoemde rechten van de
verdediging uitdrukkelijk in het wetsvoorstel vermeld te worden.7. Aan het bezwaar van de Raad van State dat de door het Hof van Justitie
van de Europese Gemeenschappen genoemde rechten van de verdediging niet uitdrukkelijk
in het wetsvoorstel vermeld worden, is tegemoet gekomen door een wijziging
van artikel 2, tweede lid. Daarin is thans bepaald dat de Nederlandse ambtenaren
voor het verrichten van de hier bedoelde verificaties over dezelfde bevoegdheden
beschikken als waarover de functionarissen van de Commissie voor dat doel
beschikken. Daarbij worden deze bevoegdheden globaal aangeduid. Daarmee wordt
bereikt dat de jurisprudentie van het hof over de hier bedoelde bevoegdheden
van de functionarissen van de Commissie ook geldt voor de bevoegdheden waarover
de Nederlandse ambtenaren in dit kader beschikken.8. Artikel 8 bepaalt dat de ondernemer (zoals hiervoor gesteld dient hier
gelezen te worden «de onderneming») of ondernemersvereniging bevoegd
is zich tijdens een doorzoeking als bedoeld in artikel 5, eerste lid, door
een raadsman te doen bijstaan, zonder dat de doorzoeking daardoor mag worden
opgehouden. De Raad heeft de volgende aanvullende bezwaren tegen deze bepaling. a. Het recht op rechtsbijstand wordt ten onrechte beperkt tot de fase
van de doorzoeking. Op grond van het Hoechst-arrest is het recht op rechtsbijstand
een recht dat tijdens het voorafgaand onderzoek, in dit geval de verificatie,
moet worden geëerbiedigd. In het licht van het door het Hof bepaalde
acht de Raad het onjuist dat het recht wordt beperkt tot de fase van de doorzoeking.
Het recht op rechtsbijstand dient dan ook gedurende de gehele daaraan voorafgaande
fase te bestaan, dat wil zeggen eveneens in de gevallen als bedoeld in de
artikelen 2, tweede en derde lid, 3, derde lid, 4 en 6.b. De toevoeging in artikel 8 «zonder dat de doorzoeking mag worden
opgehouden» is in strijd met het Hoechst-arrest. Om het recht op rechtsbijstand
daadwerkelijk gestalte te geven, dient de onderneming of ondernemersvereniging
een raadsman op te kunnen roepen en dient hem een redelijke tijd te worden
gegeven ter plaatse te arriveren, alvorens het onderzoek wordt gestart.c. Het recht op eerbiediging van het vertrouwelijk karakter van de briefwisseling
tussen advocaat en cliënt («legal privilege») (erkend in
HvJEG 18 mei 1982, Zaak 155/79, AM&S v. Commissie, Jur.1982, bladzijde
1575), wordt evenmin vermeld in het wetsvoorstel. In de Hilti-beschikking
heeft het Gerecht van eerste aanleg dit recht uitgebreid (beschikking van
4 april 1990, Zaak T-30/89, Hilti v. Commissie, Jur.1990, bladzijde II-163,
r.o. 18).Nu het Hof in de AM&S-uitspraak (r.o. 23) heeft uitgemaakt dat de
bescherming van de vertrouwelijkheid van de briefwisseling tussen advocaat
en cliënt een wezenlijke aanvulling op de rechten van de verdediging
is, adviseert de Raad ten aanzien van de bevoegdheid overlegging te verlangen
van bedrijfsbescheiden in het wetsvoorstel tot uitdrukking te brengen dat
de verplichting tot overlegging van die bedrijfsbescheiden slechts geldt met
inachtneming van hetgeen het Hof in het AM&S-arrest en het Gerecht in
de Hilti-beschikking heeft bepaald.d. De opsomming van de rechten van de verdediging dient een niet-limitatief
karakter te verkrijgen, omdat rekening gehouden moet worden met een mogelijke
verruiming van deze rechten door het Hof, zoals bijvoorbeeld in geval van
toekenning van het recht op bescherming van de vertrouwelijkheid met betrekking
tot schriftelijke mededelingen van aan tuchtregels onderworpen bedrijfsjuristen.De Raad adviseert het wetsvoorstel aan te passen in overeenstemming met
het vorenstaande.8. Omdat het bij een doorzoeking gaat om een situatie waarin het nauw
luistert, was het recht op rechtsbijstand voor dat geval geëxpliciteerd.
Uit de artikelen 2:1 en 2:2 van de Algemene wet bestuursrecht vloeit echter
reeds voort dat het recht op rechtsbijstand tijdens de gehele verificatie
(waarvan de doorzoeking deel uitmaakt) moet worden geëerbiedigd. Om à
contrario-redeneringen te voorkomen is thans, overeenkomstig het gestelde
in punt 8, onderdeel a, van het advies van de Raad van State, tot uitdrukking
gebracht dat tijdens de gehele verificatie, met inbegrip van de fase van de
doorzoeking, recht op rechtsbijstand bestaat. Nu de bepaling niet meer alleen
betrekking heeft op de doorzoeking, is zij thans, onder vernummering van de
bestaande artikelen 9 en 10, als een nieuw artikel 10 opgenomen na de bepalingen
over de doorzoeking. De woorden «onredelijk lang» zijn toegevoegd
naar aanleiding van de opmerking van de raad in punt 8, onderdeel b, van het
advies. Het gaat hier om een precisering die met name is opgenomen met het
oog op het doen van een doorzoeking. Voor de beantwoording van het gestelde
in punt 8, onderdeel c, van het advies van de raad, dat inhoudelijk overeen
komt met punt 7 van dat advies, wordt verwezen naar punt 7 van dit nader rapport.
De opmerking in punt 8, onderdeel d, van het advies is ondervangen door het
wijzigen van artikel 2, tweede lid. Zoals hiervoor onder punt 7 van dit nader
rapport reeds werd aangegeven wordt met deze nieuwe formulering bereikt dat
de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen
ook geldt voor de bevoegdheden waarover de Nederlandse ambtenaren voor het
verrichten van de hier bedoelde verificaties beschikken. Ook toekomstige ontwikkelingen
in de jurisprudentie van dat hof werken derhalve automatisch door. Dit is
een belangrijke overweging om de hiervoor onder punt 7 aangegeven wijziging
in artikel 2, tweede lid, aan te brengen.9. In het Hoechst-arrest heeft het Hof overwogen dat ingevolge artikel
14, zesde lid, van verordening 17/62 iedere lid-staat de voorwaarden dient
te regelen waaronder de nationale autoriteiten aan functionarissen van de
Commissie bijstand verlenen bij het verrichten van een verificatie waartegen
de onderneming zich verzet. Daarbij zijn de lid-staten gehouden de doeltreffendheid
van het optreden van de Commissie te waarborgen met inachtneming van de algemene
beginselen van Gemeenschapsrecht, met name de eerbiediging van de rechten
van de verdediging. Volgens het Hof bepaalt in zoverre derhalve het nationale
recht, via welke procedures de rechten van de ondernemingen moeten worden
geëerbiedigd (Hoechst-arrest, r.o. 33). Wanneer de Commissie met bijstand
van de nationale autoriteiten verificatiemaatregelen ten uitvoer legt waaraan
de betrokken ondernemingen niet willen meewerken, is zij gehouden de dienaangaande
in het nationale recht voorziene procedurele waarborgen in acht te nemen (Hoechst-arrest,
r.o. 34). Ten aanzien van de verhouding van de nationale procedures tot de communautaire
procedures en de reikwijdte van de toetsing merkt het Hof nog het volgende
op. De Commissie moet erop toezien dat de op grond van het nationale recht
bevoegde instantie de beschikking krijgt over alle gegevens die zij nodig
heeft om het haar toekomende toezicht uit te oefenen. Die instantie –
rechterlijk of niet – mag in dit verband niet haar eigen oordeel over
de noodzaak van bevolen verificaties in de plaats stellen van dat van de Commissie,
wier feitelijke en juridische oordelen alleen door het Hof van Justitie op
hun wettigheid kunnen worden getoetst. De nationale instantie is echter wel
bevoegd om na de echtheid van de verificatiebeschikking te hebben vastgesteld,
na te gaan of de voorgenomen dwangmaatregelen niet willekeurig zijn of te
ver gaan in verhouding tot het voorwerp van de verificatie, en om bij de uitvoering
van die maatregelen erop toe te zien dat de regels van haar nationale recht
worden geëerbiedigd (Hoechst-arrest, r.o. 35).Volgens de toelichting geeft het wetsvoorstel uitvoering aan voornoemde
verplichtingen uit de arresten van het Hof door te bepalen dat een doorzoeking,
op vordering van de Minister van Economische Zaken, alleen kan worden gedaan
door de rechter-commissaris (toelichting op de artikelen 5 tot en met 10).
De Raad merkt op dat de beslissing van de rechter-commissaris op de vordering
een toetsing vooraf behelst. De toetsingsfunctie tijdens de uitvoering van
de dwangmaatregelen betekent volgens de toelichting dat de rechter-commissaris,
die de leiding van de doorzoeking heeft, bevoegd is om ter plaatse op de evenredigheid
daarvan toezicht uit te oefenen.De Raad is van mening dat met het wetsvoorstel niet is voldaan aan de
door het Hof gestelde verplichting dat het nationale recht dient te bepalen
via welke procedures de rechten van de onderneming moeten worden geëerbiedigd.
De voorgestelde toetsingen vooraf en tijdens de doorzoeking geven immers de
onderneming en ondernemersvereniging geen specifieke middelen in handen om
de bescherming van hun rechten in te roepen. Door middel van een procedurele
voorziening (bijvoorbeeld ter schorsing van de tenuitvoerlegging van de verificatiebeschikking)
in het wetsvoorstel dienen de onderneming en de ondernemersvereniging de eventuele
onrechtmatigheid van de wijze van uitvoering van de verificatiebeschikking
aan de orde te kunnen stellen. De Raad beveelt aan het wetsvoorstel dienovereenkomstig
aan te passen.9. De jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen
verplicht niet tot het opnemen in dit wetsvoorstel van een procedurele voorziening,
zoals die door de raad wordt bepleit. Het door de raad genoemde arrest geeft
alleen aan dat eventueel bestaande nationale procedureregels in acht moeten
worden genomen. Daarbij komt dat, zoals ook door de Raad van State in zijn
advies reeds wordt aangegeven, de noodzaak van een verificatie door een nationale
instantie niet mag worden getoetst. In deze situatie is ervoor gekozen aan
te sluiten bij het systeem van het Wetboek van Strafvordering, waarin ook
geen rechtsmiddel openstaat tegen een huiszoeking/doorzoeking.10. Met betrekking tot de toetsing tijdens de fase van de doorzoeking
merkt de Raad nog het volgende op. Volgens de toelichting is, zoals hiervoor
is opgemerkt, met de keuze voor de rechter-commissaris bedoeld een waarborg
te creëren dat de regels van het nationale recht worden geëerbiedigd.
Deze regeling brengt strikt genomen mee dat de rechter-commissaris gedurende
het gehele onderzoek feitelijk aanwezig dient te zijn. Dergelijke onderzoeken
kunnen echter verscheidene dagen in beslag nemen terwijl de werklast van de
rechter-commissaris groot is. Denkbaar is dat zich omstandigheden voordoen
waardoor hij niet bij het gehele onderzoek aanwezig kan zijn of blijven. Gelet
op het voorgaande dient in de toelichting te worden ingegaan op de vraag of
de rechter-commissaris verplicht is gedurende het gehele onderzoek aanwezig
te zijn en, zo niet, op welke wijze de waarborgfunctie gegarandeerd kan blijven.10. Aan de suggestie van de raad om in de memorie van toelichting in te
gaan op de vraag in hoeverre de rechter-commissaris bij de doorzoeking feitelijk
aanwezig moet zijn, is gevolg gegeven.11. Met het oog op het waarborgen van de bescherming van de rechten van
de verdediging dient in het wetsvoorstel te worden opgenomen dat de rechter-commissaris
van de doorzoeking een proces-verbaal opmaakt. Hierdoor is een effectieve
controle op de rechtmatigheid van de doorzoeking mogelijk tijdens een toetsing
achteraf.11. Het advies van de raad om in het voorstel op te nemen dat de rechter-commissaris
van de doorzoeking een proces-verbaal opmaakt is overgenomen. Daartoe is aan
artikel 7 van het voorstel een nieuw vierde lid toegevoegd.12. Voor een aantal redactionele kanttekeningen verwijst het college naar
de bij het advies behorende bijlage.12. De redactionele kanttekeningen van de Raad van State zijn overgenomen.Van de gelegenheid is gebruik gemaakt om het voorstel nog op twee punten
aan te vullen die niet voortvloeien uit het advies van de Raad van State.
Bij het opstellen van het voorstel voor een wet, houdende nieuwe regels omtrent
de economische mededinging (Mededingingswet) is de omvang van de daarin genoemde
bevoegdheden en de mogelijkheid om deze met behulp van de sterke arm af te
dwingen aan de orde gekomen. Naar aanleiding daarvan is een en ander heroverwogen
en is besloten de sterke arm in het voorliggende voorstel mede te koppelen
aan de bevoegdheden, genoemd in artikel 2, tweede lid, onderdelen a en b.
Daarin is voorzien door een aanpassing van artikel 4 van het voorstel. In
de memorie van toelichting (de toelichting op artikel 4 en op de artikelen
5 tot en met 9) is thans aangegeven hoe de mogelijkheid om de bevoegdheid
van artikel 2, tweede lid, onderdeel a (inzage van zakelijke gegevens en bescheiden),
met behulp van de sterke arm uit te oefenen, zich verhoudt tot de mogelijkheid
om een doorzoeking te doen.Verder is artikel 2, vierde lid, van het wetsvoorstel, waarin een verzegelingsbevoegdheid
is opgenomen, afgestemd op de formulering van een soortgelijke bepaling in
het hiervoor genoemde voorstel voor een Mededingingswet. Daarin is voorzien
door na het woord «bedrijfsruimten» de woorden «en voorwerpen»
toe te voegen. Daarnaast is het tijdstip waarop een verzegeling kan aanvangen
vervroegd van 20.00 uur naar 18.00 uur.De Raad van State geeft U in overweging het voorstel van wet niet te zenden
aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal dan nadat met het vorenstaande rekening
zal zijn gehouden.De waarnemend Vice-President van de Raad van State,P. J. Boukema Ik moge U, mede namens mijn ambtgenoten van Justitie en van Verkeer en
Waterstaat, verzoeken het hierbij gevoegde gewijzigde voorstel van wet en
de gewijzigde memorie van toelichting aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal
te zenden.De Minister van Economische Zaken,G. J. WijersBijlage bij het advies van de Raad van State van 5 juli 1995, no. W10.94.0766,
met redactionele kanttekeningen die de Raad in overweging geeft.– In artikel 1, onder a, in plaats van «PbEg L 204»
vermelden: Pb nr.13 van 21 februari 1962, blz. 204/62.– In paragraaf I.1, eerste alinea, van de toelichting na «de
verordening betreffende de controle op concentraties» toevoegen: van
ondernemingen.– In paragraaf I.1, tweede alinea, van de toelichting de zinsnede
«Alle hiervoor genoemde verordeningen werken rechtstreeks» wijzigen
in: Alle hiervoor genoemde verordeningen zijn rechtstreeks toepasselijk.– In paragraaf I.1, derde alinea, van de toelichting na «een
onderzoek bij de onderneming» vermelden: en de ondernemersvereniging.– Gelet op aanwijzing 79, eerste lid, van de Aanwijzingen voor de
regelgeving (Ar) in paragraaf I.1, vierde alinea, van de toelichting de artikelen
van de verordeningen die de mogelijkheid van onderzoek bij de gehele bedrijfstak
betreffen toevoegen: – 17/62 (artikel 12) en 1017/68 (artikel 18) –.– In paragraaf I.1, ad b, eerste gedachtenstreepje, van de toelichting
tot uitdrukking brengen dat de functionarissen van de Commissie zowel bij
ondernemingen als ondernemersverenigingen over de daar genoemde bevoegdheid
beschikken, door achter «bescheiden van de onderneming» te vermelden:
en de ondernemersvereniging (conform het vierde gedachtenstreepje).– In paragraaf I.2, tweede alinea, van de toelichting de zinsnede
«Voor het optreden van nationale ambtenaren ter uitvoering van het EG-Verdrag»
wijzigen in: Voor het optreden van nationale ambtenaren ter uitvoering van
de EG-mededingingsverordeningen.– In de toelichting op artikel 2, tweede alinea, als derde arrest
tussen haakjes vermelden: HvJEG 17 oktober 1989, gevoegde Zaken 97/87 tot
en met 99/87, Dow Chemical Ibérica SA, e.a. v. Commissie, Jur.1989,
bladzijde 3165. Dit arrest tevens noemen in de toelichting op de artikelen
5 tot en met 10, derde alinea, onder wijziging van «In beide arresten»
in: In deze arresten.– In de toelichting op artikel 4, derde alinea, en de artikelen
5 tot en met 10, eerste alinea, van de toelichting tweemaal aanwijzing 219
Ar in acht nemen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24617-B.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl