Wet elektronische bekendmaking; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31084, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

26-06-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

31084 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEEN1. Strekking en doelstelling van het wetsvoorstel2. Voorbereiding van dit wetsvoorstel3. Huidig juridisch kader3.1 Staatsblad en Staatscourant3.2 Decentrale regelgeving3.3 Tractatenblad4. Achtergronden van het wetsvoorstel4.1 Groei elektronische toegankelijkheid en afname gedrukte
publicaties4.2 Afkalving Staatscourant door elektronische bekendmaking
handelsregistermededelingen4.3 Elektronische bekendmaking geaccepteerd in zeer spoedeisende
gevallen4.4 Ontwikkelingen in andere Europese landen4.5 Verkrijgbaarheid in druk5. Uitgangspunten van het wetsvoorstel5.1 Bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften5.2 Bekendmaking van andere besluiten die niet tot een
of meer belanghebbenden zijn gericht5.3 Techniek-onafhankelijke voorschriften5.4 De noodvoorziening voor Staatsblad en Staatscourant5.5 Elektronische bekendmaking door provincies, gemeenten
en waterschappen.5.6 Codificatie van de jurisprudentie van de Hoge Raad
inzake bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften van gemeenten en
waterschappen5.7 Elektronische publicatie van het regelingenbestand
van provincies, gemeenten en waterschappen5.8 Elektronische bekendmaking door PBO-organen6. Organisatorische en technische aspecten van elektronische
publicatie van Staatsblad en Staatscourant7. Financiële aspecten7.1 Staatsblad, Staatscourant en TractatenbladAandeel in betaalde bekendmakingen Stcrt7.2 Kosten voor gemeenten, provincies, waterschappen en
PBO-organenARTIKELSGEWIJSArtikel IABCDEFGArtikelen II, III en IVArtikel VArtikel VIArtikel VIIArtikelen VIII en IXArtikel XArtikel XIArtikelen XII tot en met XVArtikel XVIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31084Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 82 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 084Wijziging van de Bekendmakingswet en enkele andere wetten in verband
met de elektronische bekendmaking en beschikbaarstelling in geconsolideerde
vorm van wetten, algemene maatregelen van bestuur, anders dan bij wet of algemene
maatregel van bestuur vastgestelde algemeen verbindende voorschriften en andere
besluiten die niet tot een of meer belanghebbenden zijn gericht (Wet elektronische
bekendmaking)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGALGEMEEN1. Strekking en doelstelling van het wetsvoorstelDe opkomst van de elektronische media, in het bijzonder internet, en de
daaruit voortvloeiende mogelijkheden om burgers snel, goedkoop en volledig
te informeren, geven aanleiding om over te gaan tot uitgifte van de Nederlandse
officiële publicatiebladen – het Staatsblad en de Staatscourant
onderscheidenlijk het Tractatenblad – in elektronische vorm in plaats
van in gedrukte vorm. Deze bladen zijn in het bijzonder van belang voor de
bekendmaking van vanwege de rijksoverheid vastgestelde algemeen verbindende
voorschriften en andere besluiten van algemene strekking onderscheidenlijk
van verdragen en besluiten van volkenrechtelijke organisaties. Dit wetsvoorstel
strekt er in de eerste plaats toe om de elektronische publicatie van de eerstgenoemde
categorie documenten aan te merken als rechtsgeldige bekendmaking, door te
voorzien in elektronische uitgifte van het Staatsblad en de Staatscourant.
In de tweede plaats voorziet het wetsvoorstel in de mogelijkheid van elektronische
bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften en andere besluiten van
algemene strekking, afkomstig van decentrale overheden. Op termijn wordt elektronische
bekendmaking voor deze overheden een verplichting. In de derde plaats regelt
het wetsvoorstel de elektronische publicatie in geconsolideerde vorm van alle
regelgeving die vanwege het Rijk of door decentrale overheden is vastgesteld.De toegankelijkheid en kenbaarheid van algemeen verbindende voorschriften
en andere overheidsbesluiten zijn essentieel voor een goed functionerende
rechtsorde. Reeds in 1991 is de toegankelijkheid van wetgeving uitdrukkelijk
benoemd als een van de kwaliteitseisen voor het overheidsoptreden via wetgeving.1 Daarmee maakt de zorg voor een tijdige en deugdelijke
publicatie van wetgeving deel uit van de kwaliteitszorg voor de rechtsorde,
waarvoor de Minister van Justitie de eerste verantwoordelijkheid
draagt. In 1997 stelde het toenmalige kabinet in de nota Naar Toegankelijkheid
van overheidsinformatie1 dat de basisinformatie
van de democratische rechtstaat, waaronder wet- en regelgeving, met behulp
van ICT zo toegankelijk mogelijk moet zijn. Elektronische publicatie heeft
het voordeel dat het publiek er vrijwel overal, 24 uur per dag en kosteloos
toegang toe heeft. Burgers beschikken zelf of in hun directe omgeving thans
in de regel over toegang tot internet, terwijl parallel hieraan de beschikbaarheid
van de publicatiebladen in gedrukte vorm (bijvoorbeeld bij bibliotheken) steeds
verder afneemt.Weliswaar worden het Staatsblad en het Tractatenblad alsmede de wet- en
regelgeving uit de Staatscourant sinds 1999 ook op internet gepubliceerd (www.overheid.nl/op),
maar deze teksten hebben in tegenstelling tot de gedrukte publicaties niet
het karakter van rechtsgeldige bekendmaking.Ook voor andere overheden dan de rijksoverheid – provincies, gemeenten,
waterschappen en de publiekrechtelijke bedrijfsorganisaties – geldt
een wettelijk regime met betrekking tot de publicatie van algemeen verbindende
voorschriften. Ook deze wetgeving dient te worden aangepast aan de opkomst
van elektronische media.Hoewel het vergroten van de transparantie van de overheid in dit voorstel
voorop staat, kan worden opgemerkt dat de overstap van gedrukte naar elektronische
publicatie ook lagere kosten voor de overheid met zich meebrengt.De aanduiding «blad» of «courant» in een wettekst
houdt niet zonder meer in dat er sprake moet zijn van een gedrukte in plaats
van een elektronische publicatie. Uit de wetsgeschiedenis van de Bekendmakingswet,
die de grondslag biedt voor de uitgifte van Staatsblad en Staatscourant, kan
worden opgemaakt dat dit hier echter wel het geval is. Bij de behandeling
van het voorstel voor de Bekendmakingswet medio jaren tachtig is van regeringswege
opgemerkt dat het voorstel in de eerste plaats het Staatsblad en de Staatscourant
en daarnaast ook andere publicatiebladen aanwijst als de media voor bekendmaking
van algemeen verbindende voorschriften. De ministers stelden vervolgens: «Rechtsgeldige
bekendmaking alleen via een geautomatiseerd systeem van gegevensverwerking,
bijvoorbeeld het teletekstprogramma, kan dus niet plaatsvinden. Dit neemt
echter geenszins weg dat die wijze van bekendmaking wel benut kan worden om
de toegankelijkheid van wettelijke voorschriften voor degenen tot wie deze
gericht zijn, te vergroten. Zulks dan echter onverminderd de officiële
publicatie in een van de genoemde bladen.»2Een gelijkluidend standpunt is nadien ingenomen in een antwoord van de
toenmalige Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken op vragen naar aanleiding
van de nota Naar toegankelijkheid van overheidsinformatie3 en in de kabinetsnota Wetgeving voor de elektronische snelweg4.Hieruit kan men afleiden dat rechtsgeldige bekendmaking van algemeen verbindende
voorschriften langs elektronische weg door de wetgever zonder wetswijziging
niet mogelijk werd geacht. Gelet op het grote belang van bekendmaking van
algemeen verbindende voorschriften voor de rechtszekerheid – voor iedere
burger moet op elk moment duidelijk zijn welke publicatie rechtsgeldig is –
is het wenselijk rechtsgeldige bekendmaking in een elektronisch medium (in
plaats van in de huidige papieren publicatiebladen) expliciet te regelen door
wijziging van de Bekendmakingswet en van andere (bijzondere) wetten die regels
geven voor bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften.Mutatis mutandis geldt hetzelfde voor de bekendmaking van verdragen en
besluiten van volkenrechtelijke organisaties, zoals geregeld in de Rijkswet
goedkeuring en bekendmaking verdragen, die de grondslag biedt voor de uitgifte
van het Tractatenblad. Voor deze aanpassing zal een afzonderlijk voorstel
van rijkswet in procedure worden gebracht.Daarnaast biedt het onderhavige wetsvoorstel als gezegd ook andere overheden
dan de rijksoverheid de gelegenheid om algemeen verbindende voorschriften
rechtsgeldig bekend te maken langs elektronische weg. Op een nader vast te
stellen datum wordt elektronische bekendmaking voor deze overheden verplicht.
Hiertoe worden wijzigingen voorgesteld van de Gemeentewet, de Provinciewet,
de Waterschapswet en de Wet op de bedrijfsorganisatie. Tevens is hierbij voorzien
in de verplichting om algemeen verbindende voorschriften in geconsolideerde
vorm voor eenieder elektronisch beschikbaar te hebben.Voor zover dit wetsvoorstel rijksregelgeving betreft, maakt het alleen
de elektronische publicatie in Nederland mogelijk. Indien Aruba en de Nederlandse
Antillen die regelgeving ook elektronisch willen publiceren dan zal de regelgeving
aldaar afzonderlijk aangepast moeten worden. Artikel 22 van het Statuut staat
in de weg aan gezamenlijke elektronische bekendmaking van rijksregelgeving.
In de toekomst zullen de mogelijkheden onderzocht worden om een dergelijke
centrale elektronische bekendmaking van rijksregelgeving mogelijk te maken.De bekendmaking van regelgeving heeft de functie om het publiek te attenderen
op nieuwe regelingen of op wijziging of intrekking van bestaande regelingen.
Wie de regelgeving die op enig moment van toepassing is wil raadplegen, is
vooral gebaat met de beschikbaarheid van regelingen in geconsolideerde vorm.
Geconsolideerd wil in dit verband zeggen dat latere wijzigingsbesluiten verwerkt
zijn in de oorspronkelijke tekst van het besluit. Hierdoor hoeft de gebruiker
niet langer alle besluiten te lezen om hieruit de op enig moment geldende
tekst te reconstrueren. Geconsolideerde teksten bieden dus een groot gebruiksgemak,
al hebben ze niet het karakter van rechtsgeldige bekendmaking.Het voordeel van elektronische publicatie van deze teksten betreft niet
alleen de kosteloze toegang gedurende 24 uur per dag op elke locatie met een
internetvoorziening, maar ook de betere zoekopties en de mogelijkheid om regelgeving
in verband te brengen met andere informatie die op internet wordt aangeboden,
zoals overheidsdiensten in een productencatalogus. De lasten die voor burgers
en bedrijven verbonden zijn aan het raadplegen van regelgeving worden hiermee
aanzienlijk verminderd. Daarnaast is een elektronisch raadpleegbaar regelingenbestand
belangrijk voor de overheid zelf, onder meer ten behoeve van taken als het
voorbereiden van regelgeving, deregulering, uitvoering, handhaving en de rechtmatigheidstoets
op uitgaven.2. Voorbereiding van dit wetsvoorstelIn mei 2006 is aan de bestuurlijke partners en de Sociaal-Economische
Raad om commentaar gevraagd op een concept van dit wetsvoorstel. Voorts is
in ruimere kring de gelegenheid geboden tot het maken van opmerkingen.1De volgende adviezen zijn ontvangen:2– Sociaal-Economische Raad (SER), brief van 18 augustus 2006,– Interprovinciaal Overleg (IPO), brief van 21 augustus 2006,– Unie van Waterschappen (UvW), brief van 3 juli 2006,– Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), brief van 30 augustus
2006.In alle adviezen wordt positief gereageerd op de hoofdlijnen van het wetsvoorstel.
Instemmend is gereageerd op het doel om algemeen verbindende voorschriften
voortaan elektronisch rechtsgeldig bekend te maken. Het voornemen om de decentrale
overheden te verplichten om besluiten die algemeen verbindende voorschriften
inhouden, in geconsolideerde vorm voor eenieder elektronisch beschikbaar te
stellen, is ook positief ontvangen. Dit voornemen past volgens IPO, UvW en
VNG binnen eerder gemaakte afspraken met de overheden in het kader van de
elektronische overheid. De ambities van rijksoverheid, provincies,
gemeenten en waterschappen op dit gebied zijn beschreven in de verklaring «Betere
dienstverlening, minder administratieve lasten met de elektronische overheid»
die op 18 april 2006 is ondertekend door de voorzitter van de VNG, de
voorzitter van de UvW, de voorzitter van het IPO en de toenmalige Minister
voor Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties.1Het IPO maakte in zijn advies bezwaar tegen het uitgangspunt dat een keuze
gemaakt moet worden tussen rechtsgeldige bekendmaking via elektronische weg
en publicatie door middel van gedrukte media. Dit uitgangspunt is in paragraaf 5.1
van deze memorie nu uitgebreider beargumenteerd.De VNG plaatste in haar advies kanttekeningen bij het voornemen om de
bepalingen die decentrale overheden verplichten hun regelgeving in geconsolideerde
vorm op internet te publiceren, op 1 januari 2010 in werking te laten
treden. De VNG meende dat de tijd die de gemeenten hiermee krijgen om de publicatie
te realiseren, aan de krappe kant is.Bij pilotprojecten is gebleken dat sommige gemeenten moeizame zoektochten
moeten houden om alle geldende regelgeving te achterhalen. Bovendien vormt
integrale publicatie voor gemeenten regelmatig de aanleiding om de regelgeving
ingrijpend te saneren, hetgeen ook tijd kost, aldus de VNG. Wij menen niettemin
dat 1 januari 2010 een haalbare datum is.De VNG achtte de aangekondigde uitname uit het gemeentefonds van € 0,35
mln onvoldoende onderbouwd. Na het verstrekken van aanvullende informatie
is de VNG in het bestuurlijk overleg met de fondsbeheerders van 4 september
2006 alsnog met deze uitname akkoord gegaan.Wij zijn, mede op grond van de ontvangen adviezen en commentaren, van
oordeel dat dit wetsvoorstel een goede grondslag biedt voor regels over het
rechtsgeldig elektronisch publiceren. De gemaakte opmerkingen hebben geleid
tot redactionele aanpassingen in het wetsvoorstel en diverse verduidelijkingen
en aanvullingen in de memorie van toelichting. Voorts zijn naar aanleiding
van het advies van de Raad van State enige wijzigingen aangebracht in het
voorstel van wet en de memorie van toelichting.3. Huidig juridisch kader3.1 Staatsblad en StaatscourantVolgens de Grondwet treden wetten, algemene maatregelen van bestuur en
andere vanwege het Rijk vastgestelde algemeen verbindende voorschriften niet
in werking voordat zij zijn bekendgemaakt (zie de artikelen 88 en 89). Pas
door de inwerkingtreding krijgen wetten en andere regelingen verbindende kracht.
Bekendmaking is daarvoor een noodzakelijke voorwaarde. Om die reden moet de «bekendmaking»
in juridisch opzicht goed worden onderscheiden van andere vormen van kennisgeving
(waaronder het beschikbaar houden van geconsolideerde teksten, waarop hiervoor
aan het slot van paragraaf 1 is ingegaan). Deze andere vormen zijn niet
van belang voor de inwerkingtreding, maar wel voor de verspreiding en de toegankelijkheid
van de betrokken teksten. De term «bekendmaking» heeft in wetgeving
de vaste betekenis van het zodanig ter kennis brengen van een besluit aan
de daarbij betrokkenen dat het besluit zijn werking als rechtshandeling kan
verkrijgen; voor kennisgevingen die niet de rechtsgeldige bekendmaking zijn,
wordt in wetgeving als regel de term «mededeling» gehanteerd.2De wijze waarop de bekendmaking van wetten, algemene maatregelen van bestuur
(amvb’s) en andere vanwege het Rijk vastgestelde algemeen verbindende
voorschriften moet plaatsvinden, wordt niet in de Grondwet zelf geregeld.
De Grondwet draagt de wetgever op, hierover regels te stellen. Deze regels
zijn opgenomen in de Bekendmakingswet en het daarop gebaseerde Besluit uitgifte
Staatsblad en Staatscourant. Hierin is onder meer geregeld dat wetten en amvb’s
worden bekendgemaakt door middel van publicatie in het Staatsblad. Ministeriële
regelingen en overige vanwege de rijksoverheid vastgestelde algemeen verbindende
voorschriften (met name regelingen van zelfstandige bestuursorganen) worden
bekendgemaakt door middel van publicatie in de Staatscourant. In de Staatscourant
worden overigens ook andere besluiten, mededelingen en aankondigingen gepubliceerd
waarvan plaatsing in de Staatscourant wettelijk is voorgeschreven, alsmede
andere overheidspublicaties, nieuws en beschouwingen.Zoals in paragraaf 1 is aangegeven, zijn de toegankelijkheid en kenbaarheid
van algemeen verbindende voorschriften en andere overheidsbesluiten essentieel
voor een goed functionerende rechtsorde. De in de Bekendmakingswet en het
Besluit uitgifte Staatsblad en Staatscourant gestelde regels hebben mede tot
doel invulling te geven aan het grondwettelijk vereiste dat wetten, algemene
maatregelen van bestuur en andere vanwege de rijksoverheid vastgestelde algemeen
verbindende voorschriften niet in werking treden voordat zij officieel zijn
bekendgemaakt. De bewaking van deze grondwettelijke norm vormt onderdeel van
de zorg voor de kwaliteit van de wetgeving en het wetgevingsproces, waarvoor
de Minister van Justitie de eerste verantwoordelijkheid draagt. In de onder
zijn verantwoordelijkheid tot stand gebrachte Aanwijzingen voor de regelgeving
is hieraan verdere invulling gegeven. Daarbij is van belang dat een regeling
pas als bekendgemaakt kan worden beschouwd met ingang van het tijdstip waarop
het betrokken publicatieblad verkrijgbaar is gesteld of feitelijk naar buiten
is gebracht.1Artikel 2 van de Bekendmakingswet draagt de zorg voor de uitgifte van
het Staatsblad op aan de Minister van Justitie en die voor de uitgifte van
de Staatscourant aan de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.Bij de totstandkoming van de Bekendmakingswet is ervoor gekozen deze verantwoordelijkheden
gescheiden te houden. De gronden voor die keuze zijn nog steeds geldig en
het is goed die bij dit wetsvoorstel nog eens onder de aandacht te brengen.
In de memorie van antwoord aan de Tweede Kamer bij de Bekendmakingswet is
daarover het volgende opgemerkt: «Het Staatsblad is specifiek bedoeld
als publicatieblad van de voornaamste categorieën van algemeen verbindende
voorschriften (wetten en algemene maatregelen van bestuur), zodat de verantwoordelijkheid
van de Minister van Justitie voor de uitgifte van dat blad voor de hand ligt.
De Staatscourant daarentegen heeft een minder nauw omschreven functie. De
verantwoordelijkheid van de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
ligt hier meer voor de hand, aangezien de Staatscourant bestemd is voor bekendmakingen
en aankondigingen van velerlei aard, niet alleen van de centrale overheid
maar ook van andere overheden en van particulieren. Er zijn geen redenen om
wijziging in deze taakverdeling aan te brengen nu deze in de praktijk goed
blijkt te functioneren. Het in één hand brengen van de verantwoordelijkheid
zou de effectiviteit van een en ander niet verhogen».2Ook de elektronische Staatscourant zal nog steeds tal van publicaties
bevatten die niet kunnen worden gekenschetst als algemeen verbindend voorschrift.
De bijzondere wetgeving bevat immers talrijke verplichtingen om besluiten,
mededelingen, aankondigingen, etc. van allerhande aard in de Staatscourant
te publiceren. Daarin brengt dit wetsvoorstel geen verandering, zodat het
voor de hand ligt de bestaande verantwoordelijkheidsverdeling op dit punt
te continueren.Evenmin brengt het wetsvoorstel enige wijziging in de hierboven belichte
verantwoordelijkheid van de Minister van Justitie voor een tijdige en deugdelijke
bekendmaking van wet- en regelgeving, als onderdeel van zijn verantwoordelijkheden
voor de kwaliteitszorg voor de rechtsorde in het algemeen alsmede wetgeving
en het wetgevingsproces in het bijzonder.Gelet op het voorgaande brengt het onderhavige wetsvoorstel geen verandering
in de verantwoordelijkheidsverdeling voor de Bekendmakingswet, waarvan de
Minister van Justitie eerste en (thans) de Staatssecretaris van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties tweede ondertekenaar is. Dat voor dit specifieke
wijzigingswetsvoorstel de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
gelet op aanwijzing 205, eerste lid, van de Aanwijzingen voor de regelgeving
als in het bijzonder bij de zaak betrokken bewindspersoon wordt aangemerkt
en deze als eerste ondertekenaar optreedt, heeft twee redenen. In de eerste
plaats houdt dit verband met het feit dat dit wetsvoorstel naast wijzigingen
van de Bekendmakingswet ook belangrijke wijzigingen aanbrengt in de Gemeentewet
en de Provinciewet (en in het verlengde daarvan de Waterschapswet). Deze wijzigingen
betreffen in het bijzonder de hierna nog nader toe te lichten verplichting
om een geconsolideerd verordeningenbestand in stand te houden. In de tweede
plaats houdt dit wetsvoorstel nauw verband met de verbetering van de toegankelijkheid
van overheidsinformatie door middel van ICT, waarvoor de Staatssecretaris
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties de eerste verantwoordelijkheid
draagt.3.2 Decentrale regelgevingDe Bekendmakingswet en de hiervoor genoemde grondwetsartikelen zien niet
op de regelgeving van provincies, gemeenten, waterschappen en openbare lichamen.
Met betrekking tot de bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften
van decentrale bestuursorganen worden regels gegeven in respectievelijk de
Provinciewet, de Gemeentewet, de Waterschapswet, de Wet op de bedrijfsorganisatie
en de wetten waarin de verschillende openbare beroepslichamen1 in het leven worden geroepen.Provincies, gemeenten en waterschappen maken hun algemeen verbindende
voorschriften respectievelijk bekend:• in het provinciaal blad, dat algemeen verkrijgbaar wordt gesteld
(art. 136, tweede lid, Provinciewet);• in het gemeenteblad, dan wel, bij gebreke daarvan, door opneming
in een andere door de gemeente algemeen verkrijgbaar gestelde uitgave (art.
139, tweede lid, Gemeentewet);• in een algemeen verkrijgbaar gestelde publicatie en door het doen
van mededeling daarvan in een plaatselijk verschijnend dag- of nieuwsblad
(art. 73, tweede lid, Waterschapswet).De algemeen verbindende voorschriften moeten voor een ieder kosteloos
ter inzage liggen op het provinciehuis, de gemeentesecretarie, respectievelijk
de secretarie van het waterschap of op een andere door het bestuur te bepalen
plaats (art. 137 Provinciewet, art. 140 Gemeentewet, en art. 74, vierde lid,
Waterschapswet). Met betrekking tot de waterschapsregelgeving geldt deze terinzagelegging
voor een termijn van 12 weken; voor provincies en gemeenten gaat het om terinzagelegging
voor onbeperkte duur.Een ieder kan op zijn verzoek een afschrift verkrijgen van de ter inzage
liggende provinciale en gemeentelijke regelgeving (art. 138 Provinciewet,
art. 141 Gemeentewet).De verschillen in de regelingen hebben een historische achtergrond. De
oude Provinciewet van 1850 bepaalde reeds dat alle algemene provinciale reglementen
en verordeningen in het provinciale blad geplaatst dienden te
worden. Artikel 136, tweede lid, van de huidige Provinciewet is hiervan afgeleid.
Alle provincies beschikken dan ook van oudsher over een provinciaal blad.Voor gemeenten gold een dergelijke wettelijke verplichting niet, waardoor
lang niet alle gemeenten een gemeenteblad kenden. Het wetsvoorstel dat tot
het huidige artikel 139 Gemeentewet heeft geleid, voorzag aanvankelijk naar
analogie van de oude Provinciewet alleen in bekendmaking van algemeen verbindende
voorschriften door plaatsing daarvan in een gemeenteblad. Tijdens de parlementaire
behandeling bleken er bezwaren te bestaan tegen de verplichting voor gemeenten
om een gemeenteblad uit te geven. Bij nota van wijziging is daarop toegevoegd
dat bekendmaking ook kan in een andere door de gemeente algemeen verkrijgbaar
gestelde uitgave. Een minderheid van de gemeenten (ca. negentig) geeft een
gemeenteblad uit. Van de mogelijkheid om algemeen verbindende voorschriften
integraal in een andere uitgave bekend te maken wordt in de praktijk gebruik
gemaakt door ermee te volstaan om desgevraagd een kopie te verstrekken uit
de collectie algemeen verbindende voorschriften die ingevolge artikel 140
Gemeentewet kosteloos op de gemeentesecretarie ter inzage moet liggen. Deze
praktijk is door de Hoge Raad gesanctioneerd onder de voorwaarde dat in een
plaatselijk dagblad of huis-aan-huisblad melding wordt gemaakt van het betreffende
besluit met de mededeling dat dit besluit voor eenieder kosteloos ter inzage
ligt op het gemeentehuis1.De regeling in de Waterschapswet is ontleend aan de artikelen 11–13
van de oude Keurenwet. Ook hier geldt dat slechts een minderheid van de waterschappen
de integrale tekst van algemeen verbindende voorschriften publiceert in een
externe publicatie (in de praktijk «waterschapsblad» geheten).
De meeste waterschappen volstaan met het doen van de mededeling in een plaatselijk
verschijnend dagof nieuwsblad dat een algemeen verbindend voorschrift voor
ieder kosteloos ter inzage ligt. Desgevraagd wordt hiervan een kopie verstrekt.De oplages van provinciale bladen, gemeentebladen en waterschapsbladen
zijn, voor zover deze bladen al worden uitgegeven, zeer gering.De bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften van de SER en andere
organen van de publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie (PBO) geschiedt door
plaatsing in het vanwege de Sociaal-Economische Raad uitgegeven Verordeningenblad
Bedrijfsorganisatie (artikel 38, derde lid, respectievelijk artikel 106, eerste
lid, Wet op de bedrijfsorganisatie).In de wetgeving over openbare beroepslichamen is voorgeschreven dat verordeningen
worden bekendgemaakt door plaatsing in de Staatscourant.Behalve in de Staatscourant kunnen ook in het provinciale blad, het gemeenteblad,
het waterschapsblad en het Verordeningenblad Bedrijfsorganisatie andere besluiten
dan algemeen verbindende voorschriften worden bekendgemaakt. Het gaat hierbij
enerzijds om besluiten waarvan in een specifieke wettelijke bepaling is aangegeven
dat bekendmaking in één van deze bladen dient plaats te vinden
en anderzijds om besluiten waarvan de bekendmaking is geregeld in artikel
3:42 van de Algemene wet bestuursrecht.3.3 TractatenbladVerdragen en besluiten van volkenrechtelijke organisaties nemen een bijzondere
positie in. Hier vervult de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking van verdragen
een rol die vergelijkbaar is met de Bekendmakingswet. In deze rijkswet is
onder meer geregeld dat de bekendmaking van verdragen en besluiten van volkenrechtelijke
organisaties geschiedt in het Tractatenblad. Het Tractatenblad bevat naast
de tekstpublicatie gegevens over tijdstippen van inwerking- of
buitenwerkingtreding, parlementaire goedkeuring, voorlopige toepassing e.d.
Zoals vermeld in paragraaf 1 zal in een afzonderlijk voorstel van Rijkswet
de elektronische uitgifte van het Tractatenblad worden geregeld.4. Achtergronden van het wetsvoorstel4.1 Groei elektronische toegankelijkheid en afname gedrukte
publicatiesDe voorkeur voor plaatsing van overheidsinformatie op internet heeft te
maken met de grotere toegankelijkheid van informatie die via dit medium wordt
aangeboden. Dit komt omdat elektronische informatie op zeer veel plaatsen
toegankelijk is, 24 uur per dag bereikbaar is en kosteloos kan worden geraadpleegd.Het gebruik van internet heeft een geweldige ontwikkeling doorgemaakt.
In Nederland steeg de toegang tot internet in huishoudens van 16% in
1998 naar 78% in 20051. Voor degenen die
(nog) niet over een PC met internetaansluiting beschikken, bestaat de mogelijkheid
om in openbare gelegenheden (bibliotheken, buurthuizen, internetcafés
e.d.) van elektronische informatie kennis te nemen.Een elektronische publicatie is bovendien beter toegankelijk voor blinden,
slechtzienden en mensen met een leeshandicap. Elektronische informatie kan
immers worden afgedrukt met grote letters, worden omgezet in braille of worden
voorgelezen met een spraaksyntheseprogramma.Tegenover de laagdrempelige toegang tot elektronische informatie staat
de beperktere toegang tot gedrukte media. Staatsblad en Staatscourant zijn
verkrijgbaar op één verkoopadres in Den Haag en daarnaast is
het mogelijk om een postabonnement op deze publicaties te nemen. Aan de Grondwettelijke
eis van bekendmaking voorafgaande aan inwerkingtreding wordt voldaan door
de balieverkoop van deze publicaties. Abonnees zijn er niet steeds van verzekerd
dat zij de publicatie ontvangen voordat de daarin gepubliceerde regelgeving
in werking treedt. Dit komt omdat de posterijen niet kunnen garanderen dat
post in alle gevallen één dag na terpostbezorging wordt bezorgd.Een jaarabonnement op de Staatscourant kost thans (2007) € 325
(excl. BTW). Staatsblad en Tractatenblad worden afgerekend op paginabasis,
hetgeen voor beide bladen neerkomt op een prijs van ca. € 850 per
jaar.Als uitvloeisel van het beleid om de transparantie van de overheid te
vergroten door overheidsinformatie bij voorkeur (ook) via het internet aan
te bieden is de informatie uit het Staatsblad en het Tractatenblad en de wet-
en regelgeving uit de Staatscourant sinds 1999 kosteloos via internet toegankelijk
(www.overheid.nl/op). De hieraan verbonden kosten komen ten laste van de rijksbegroting.
Mede hierdoor is de oplage van de publicatiebladen de afgelopen jaren sterk
afgenomen. Het aantal abonnees op het Staatsblad daalde sinds 1999 van ca.
2 000 naar ca. 700 en van de Staatscourant van ca. 13 000 naar ca.
8 000. Een verdere daling ligt in de lijn der verwachting. De verkoop
van losse nummers is nog veel sterker afgenomen. Het Tractatenblad kent thans
een oplage van slechts 135 exemplaren.De regering is op 1 mei 2002 begonnen met het publiceren van geconsolideerde
teksten op internet. Op die datum kwamen de teksten van wetten en algemene
maatregelen van bestuur en andere koninklijke besluiten van algemene strekking
beschikbaar op de website www.overheid.nl. Op 1 mei 2003 volgden de ministeriële
regelingen en per 1 mei 2005 de algemeen verbindende voorschriften van
zelfstandige bestuursorganen en openbare lichamen voor beroep en bedrijf.
De collectie geconsolideerde teksten omvat nu ca. 15 000 actuele regelingen.
De website www.wetten.nl wordt jaarlijks ca. 3 miljoen maal geraadpleegd.
Daarnaast worden de teksten, die vrij zijn van auteursrecht, door
verschillende commerciële partijen hergebruikt en in de vorm van eigen
producten gedistribueerd. Daarmee vormt www.wetten.nl een niet meer weg te
denken voorziening ten behoeve van de kenbaarheid van wet- en regelgeving.Van de ca. 45 000 algemeen verbindende voorschriften van gemeenten,
provincies en waterschappen wordt nog slechts een klein deel in geconsolideerde
vorm gepubliceerd.4.2 Afkalving Staatscourant door elektronische bekendmaking
handelsregistermededelingenOok op andere wijze raakt de opkomst van internet de officiële publicatiebladen.
In 2003 is de richtlijn nr. 68/151/EEG (Eerste richtlijn vennootschapsrecht)1 gewijzigd om een betere en snellere toegang tot bedrijfsinformatie
te realiseren en openbaarmakingvereisten te vereenvoudigen. Op grond van de
gewijzigde richtlijn kunnen lidstaten beslissen het nationale papieren publicatieblad
dat is aangewezen voor de bekendmaking van handelsregistermededelingen te
vervangen door een ander, even doeltreffend, elektronisch instrument. Ingevolge
de op 1 januari 2006 in werking getreden wijziging van artikel 17 van
de Handelsregisterwet 19962 is de voorheen bestaande
publicatieverplichting van de handelsregistermededelingen in de Staatscourant
vervangen door directe elektronische publicatie door de Kamers van Koophandel3. De gevolgen hiervan voor de Staatscourant zijn aanzienlijk.
De handelsregistermededelingen vormdenéén derde deel van alle
bekendmakingen in de Staatscourant4.3 Elektronische bekendmaking geaccepteerd in zeer spoedeisende
gevallenIn bijzondere omstandigheden kan ook nu al een bekendmaking via internet
een gedrukte bekendmaking vervangen. In zeer spoedeisende gevallen neemt bekendmaking
in de gedrukte Staatscourant te veel tijd in beslag. Hiervan kan bijvoorbeeld
sprake zijn wanneer maatregelen moeten worden genomen ter bestrijding van
besmettelijke dierziekten. Zo bieden de artikelen 31 en 99a van de Gezondheids-
en welzijnswet voor dieren en artikel 37 van de Kaderwet diervoerders de mogelijkheid
om een ministeriële regeling in afwijking van het huidige artikel 4,
eerste lid, van de Bekendmakingswet, op andere dan de daar genoemde wijze
bekend te maken. De memorie van toelichting bij laatstgenoemde wet noemt daarbij
expliciet bekendmaking via internet als mogelijkheid4.4.4 Ontwikkelingen in andere Europese landenIn verschillende landen van de Europese Unie heeft de opkomst van het
internet gevolgen gehad voor de officiële publicatiebladen.Enkele landen hebben er voor gekozen om naast de traditionele bekendmaking
in officiële publicatiebladen tevens in elektronische vorm rechtsgeldig
bekend te maken:• Het Verenigd Koninkrijk kent drie officiële publicatiebladen,
The London, Edinburgh en Belfast Gazette. Sinds 1 oktober 2002 geldt
dat zowel de gedrukte als de elektronische versies van de staatsbladen rechtsgeldig
zijn.• Sinds 1 juni 2004 geldt voor het officiële publicatieblad
van Frankrijk, het Journal Officiel de la République Française,
dat zowel de gedrukte als de elektronische versie rechtsgeldig is.• Zowel de elektronische versie van het officiële publicatieblad
van Cyprus (Epissimi Efimerida tis Dimokratias tis Kyprou) als de gedrukte
versie van het publicatieblad is rechtsgeldig.• In Slovenië wordt het officiële publicatieblad (Uradni
list Republike Slovenije) rechtsgeldig gepubliceerd zowel op
papier als op elektronische wijze. Mochten er verschillen in beide publicaties
zijn dan wordt de elektronische versie als leidend beschouwd.Andere landen kozen ervoor om de bekendmaking aan het publiek via officiële
papieren publicatiebladen (op termijn) te beëindigen:• In Oostenrijk is ervoor gekozen om uitsluitend elektronisch rechtsgeldig
bekend te maken. Het Bundesgesetzblatt (bevat wet- en regelgeving op rijksniveau,
ministeriële regelingen en verdragen) is vanaf 1 januari 2004 een
elektronische publicatie.• In Denemarken kent de Ministerialtidende, waarin ministeriële
regelingen en circulaires zijn opgenomen, sinds 1998 uitsluitend een rechtsgeldige
elektronische versie. De Lovtidende, vergelijkbaar met Staatsblad, kent nog
steeds alleen een rechtsgeldige gedrukte uitgave. Er wordt nu gewerkt aan
een wetswijziging die het mogelijk maakt dat de elektronische versie van de
officiële publicatie de rechtsgeldige zal worden. Er zal één
papieren exemplaar worden gedrukt voor het archief.• Voor de Riigi Teataja, het officiële publicatieblad van Estland
(waarin zowel nationale wet- en regelgeving, ministeriële regelgeving
en internationale verdragen als jurisprudentie is opgenomen), geldt sinds
1 juni 2002 dat zowel de bekendmaking op papier als de elektronische
bekendmaking van de officiële publicaties als de rechtsgeldige geldt.
Sinds 1 januari 2007 worden nog maar vijf papieren exemplaren van de
Riigi Teataja geproduceerd.• Sinds 2003 verschijnt het Belgisch Staatsblad (vergelijkbaar met
het Nederlandse Staatsblad en de Staatscourant tezamen) nog slechts in een
oplage van vijf papieren exemplaren voor officiële doeleinden. Voor het
publiek zijn de officiële publicaties beschikbaar via www.staatsblad.be
en www.moniteur.be. Dit zijn ook de officiële bekendmakingen. Ten behoeve
van degenen die niet over internet beschikken ligt een index van het Staatsblad
bij bepaalde rechterlijke colleges ter inzage en kunnen afschriften telefonisch
worden besteld.4.5 Verkrijgbaarheid in drukAls officiële publicatiebladen uitsluitend in elektronische vorm
worden gepubliceerd, behoeft dat niet te betekenen dat de inhoud daarvan niet
meer in druk verkrijgbaar zal zijn. De bekendmakingen van de overheid zijn
vrij van auteursrecht en de overheid zal de benodigde elektronische bestanden
onder meer verstrekken aan uitgevers die hiermee producten willen vervaardigen.
Het ligt dan ook in de rede dat gedrukte publicaties zullen blijven bestaan
indien en zolang hiernaar voldoende vraag is. De overheid zal overigens met
inhoud en prijs van dergelijke publicaties geen bemoeienis meer hebben.5. Uitgangspunten van het wetsvoorstel5.1 Bekendmaking van algemeen verbindende voorschriftenBekendmaking van wet- en regelgeving dient op een zodanige wijze te geschieden
dat iedereen op een eenvoudige, snelle en goedkope wijze toegang heeft tot
hetgeen wordt bekendgemaakt. De huidige gedrukte publicatiebladen vormen in
dit opzicht niet langer de meest adequate manier van bekendmaking.Kon in 1998 in de nota Wetgeving voor de elektronische snelweg nog worden
volstaan met de mededeling dat een aanpassing van de Bekendmakingswet met
het oog op de vervanging van de schriftelijke door elektronische bekendmaking
op dat moment niet werd overwogen1, thans moet
worden geconstateerd dat door de publicatie van wet- en regelgeving
op internet de gedrukte publicatie van wet- en regelgeving sterk aan betekenis
heeft ingeboet. In de praktijk is de functie van de gedrukte publicaties overgenomen
door de elektronische publicatie op internet. Er is dan ook reden om de juridische
betekenis hiervan in overeenstemming te brengen met de praktische betekenis.Gelet op het grote belang van bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften
voor de rechtszekerheid is het wenselijk dat in de Bekendmakingswet en in
de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen expliciet wordt vastgelegd
hoe de rechtsgeldige bekendmaking geschiedt. Het is denkbaar om rechtsgeldige
elektronische bekendmaking te introduceren naast
de bestaande bekendmaking in gedrukte publicatiebladen. Door sommige Europese
landen is deze lijn gevolgd. Bovendien lijkt een dergelijke benadering aan
te sluiten bij het principe van «nevenschikking» dat het toenmalige
kabinet tot uitgangspunt koos in de nota Wetgeving voor de elektronische snelweg
uit 1998. De gedachte hierbij is dat de elektronisering van de samenleving
niet ten koste mag gaan van hen die (nog) geen toegang hebben tot het elektronische
verkeer. Er dient geen «verdringing» van conventionele gegevensuitwisseling
door elektronisch verkeer plaats te vinden; de elektronische weg komt naast
en niet in plaats van het conventionele verkeer. Het principe van «nevenschikking»
vormde ook het uitgangspunt van de in 2004 in werking getreden Wet elektronisch
bestuurlijk verkeer, waarmee in de Algemene wet bestuursrecht (Awb) een regeling
werd opgenomen over verkeer tussen burgers en bestuursorganen langs elektronische
weg. Deze regeling heeft echter geen betrekking op de bekendmaking van algemeen
verbindende voorschriften. Hiervoor gelden zoals gezegd de regels van de Bekendmakingswet
en de andere hierboven genoemde wetten.Met betrekking tot de officiële publicatiebladen wordt niet gekozen
voor rechtsgeldige elektronische bekendmaking naast conventionele bekendmaking.
Aan het principe van nevenschikking kleeft namelijk het bezwaar dat bij bekendmaking
zowel langs elektronische weg als langs conventionele weg een zeker risico
bestaat dat verschillen optreden in de gepubliceerde tekst of in de datum
van publicatie. Daarnaast is bekendmaking via twee media budgettair onaantrekkelijk.
De dalende afzet van de officiële publicatiebladen maakt de exploitatie
daarvan steeds moeilijker. Vooral van belang is echter dat de officiële
publicatiebladen in de gedrukte vorm in de praktijk geen alternatief vormen
voor burgers die (nog) geen toegang hebben tot het internet. De publicatiebladen
zijn onder meer vanwege hun prijs in de praktijk nagenoeg uitsluitend in gebruik
bij professionele gebruikers die tevens toegang tot internet hebben. De geringe
(bijna theoretische) beperking van toegankelijkheid die optreedt door beëindiging
van de gedrukte bekendmaking weegt hier niet op tegen de veel sterkere vergroting
van toegankelijkheid die elektronische bekendmaking met zich meebrengt. Mede
gezien de toename in het internetgebruik sinds de indiening van de Wet elektronisch
bestuurlijk verkeer is er dus aanleiding om hier te kiezen voor uitsluitend
elektronische bekendmaking. Deze keuze achten wij ook daarom aanvaardbaar,
omdat wij in dit wetsvoorstel een vangnetvoorziening hebben opgenomen, die
inhoudt dat de overheid op verzoek een papieren afschrift verstrekt van bekendmakingen
uit de elektronische publicatiebladen.De voorgestelde wijzigingen vergen ook aanpassingen in het op de Bekendmakingswet
gebaseerde Besluit uitgifte Staatsblad en Staatscourant. Het ligt in het voornemen
dat Besluit te vervangen door een nieuwe algemene maatregel van bestuur, het «Bekendmakingsbesluit».Indien een bestuursorgaan van provincie, gemeente of waterschap ervoor
kiest een papieren publicatieblad te laten voortbestaan, maar tegelijkertijd wel een elektronische versie van dat blad op internet te plaatsen,
dan zal dat bestuursorgaan duidelijk moeten aangeven welke versie de officiële
publicatie is en welke versie de kopie. Er kan slechtséén medium
gebruikt worden voor officiële publicatie. De overige publicaties kunnen
slechts dienen als service aan het publiek.5.2 Bekendmaking van andere besluiten die niet tot een
of meer belanghebbenden zijn gerichtDe Staatscourant en verschillende andere publicatiebladen van de overheid
bevatten ook besluiten waarop het bekendmakingsregime van artikel 3:42 Awb
van toepassing is. Het betreft dan besluiten die geen algemeen verbindend
voorschrift zijn, maar die evenmin tot een of meer belanghebbenden zijn gericht.
Hieronder vallen bijvoorbeeld beleidsregels, maar ook concretiserende besluiten
van algemene strekking («aanwijzingsbesluiten»). Voor zover het
gaat om besluiten van de rijksoverheid (veelal ministeriële besluiten)
is vaak, maar lang niet altijd, in de desbetreffende wet geregeld dat zij
in de Staatscourant moeten worden bekendgemaakt.Artikel 3:42 Awb is met name relevant voor die gevallen waarin niet in
een bijzondere wet een specifieke bekendmakingswijze is voorgeschreven. In
artikel 3:42 is vastgelegd dat besluiten die niet tot een of meer belanghebbenden
zijn gericht, moeten worden bekendgemaakt «door kennisgeving van het
besluit of van de zakelijke inhoud ervan in een van overheidswege uitgegeven
blad of een dag-, nieuws- of huis-aan-huisblad, dan wel op een andere geschikte
wijze». Het tweede lid bepaalt: «Tenzij bij wettelijk voorschrift
anders is bepaald, geschiedt de bekendmaking niet elektronisch.». Dit
tweede lid is toegevoegd via de eerdergenoemde Wet elektronisch bestuurlijk
verkeer en heeft als oogmerk te voorkomen dat er interpretatiemoeilijkheden
zouden kunnen ontstaan doordat er verschillen kunnen bestaan als gevolg van
een verschillende inhoud of een verschillend tijdstip van bekendmaking van
een langs conventionele weg rechtsgeldige bekendgemaakte versie van een besluit
en een langs elektronische weg eveneens rechtsgeldig bekendgemaakte versie.
Tot nu toe kan dus – behoudens andersluidend wettelijk voorschrift –
de elektronische weg niet als enige gebruikt worden voor de bekendmaking van
besluiten die niet tot een of meer belanghebbenden zijn gericht.Nu in dit wetsvoorstel wordt bepaald dat Staatsblad en Staatscourant elektronisch
worden uitgegeven en publicatiebladen van decentrale overheden elektronisch
(kunnen) worden uitgegeven, wordt tevens bewerkstelligd dat andere besluiten
dan algemeen verbindende voorschriften die daarin volgens wettelijk voorschrift
gepubliceerd moeten worden, elektronisch bekend (kunnen) worden gemaakt. In
gevallen waarin een dergelijk wettelijk voorschrift ontbreekt, zou het huidige
artikel 3:42, tweede lid, Awb echter in de weg staan aan bekendmaking van
een dergelijk besluit in het Staatsblad of de Staatscourant of een elektronisch
uitgegeven decentraal publicatieblad. Dit wordt uiteraard niet beoogd. Uit
een oogpunt van rechtszekerheid is het van belang dat alle besluiten die in
een van overheidswege elektronisch uitgegeven publicatieblad worden gepubliceerd
daarmee rechtsgeldig worden bekendgemaakt. Anders zou er onzekerheid kunnen
ontstaan over de vraag of een dergelijk besluit in werking is getreden. Om
die reden wordt een wijziging van artikel 3:42 Awb voorgesteld. Deze wijziging
houdt in de eerste plaats in dat niet tot een of meer belanghebbenden gerichte
besluiten die afkomstig zijn van een tot de centrale overheid behorend bestuursorgaan
steeds in de Staatscourant – en dus langs
elektronische weg, omdat de Staatscourant ingevolge het voorgestelde artikel
1, tweede lid, van de Bekendmakingswet elektronisch wordt uitgegeven –
moeten worden gepubliceerd. Voordeel hiervan is dat op deze wijze één
loket wordt gecreëerd voor bekendmakingen. Overigens sluit deze bepaling
niet uit dat ook in andere bladen bekendheid aan een besluit
wordt gegeven, bijvoorbeeld omdat hiermee een bepaalde doelgroep kan worden
bereikt.Voor niet tot een of meer belanghebbenden gerichte besluiten die niet afkomstig zijn van een tot de centrale overheid behorend
bestuursorgaan, zal gelden dat deze elektronisch kunnen worden gepubliceerd, mits dit dan geschiedt in een van overheidswege –
elektronisch – uitgegeven blad. Voor deze categorie van decentrale besluiten
dient dus een keuze te worden gemaakt. Het publicatieblad verschijnt of in
gedrukte vorm of in elektronische vorm (zie hierover ook paragraaf 5.5
hierna). Dit weer om mogelijke verschillen in inhoud of tijdstip van bekendmaking
te voorkomen. Er is voor gekozen de huidige publicatiemogelijkheden in stand
te houden. Daardoor wordt aan niet tot de centrale overheden behorende bestuursorganen
de ruimte gelaten om eventueel over te gaan op elektronische publicatie op
een moment dat zij zelf daartoe geëigend achten.Voor beide hierboven genoemde gevallen – dus voor het bekendmakingsregime
van zowel besluiten van de centrale overheid als decentrale overheden –
geldt dat bij wettelijk voorschrift een uitzondering kan worden gemaakt op
elektronische bekendmaking in de Staatscourant onderscheidenlijk een van overheidswege
uitgegeven blad. Deze uitzondering kan inhouden dat in een bepaald geval toch
het beginsel van nevenschikking geldt of dat in plaats van de Staatscourant
een andere publicatiemedium wordt aangewezen als het medium waarin het desbetreffende
besluit rechtsgeldig wordt bekendgemaakt. Dit laatste doet zich onder andere
voor bij de bekendmaking van bepaalde «kleine» koninklijke besluiten,
die, hoewel zij geen algemeen verbindende voorschriften inhouden, niet in
de Staatscourant maar in het Staatsblad worden gepubliceerd. Op basis van
artikel 8 van de Bekendmakingswet is in artikel 4 van het Besluit uitgifte
Staatsblad en Staatscourant bepaald dat in het Staatsblad wordt opgenomen «al
hetgeen waarvan een wet of koninklijk besluit bekendmaking in het Staatsblad
voorschrijft». Deze systematiek blijft onder het regime van het nu voorliggende
wetsvoorstel ongewijzigd. Genoemd artikel uit het Besluit uitgifte Staatsblad
en Staatscourant, dat ongewijzigd zal worden overgenomen in het voor dat Besluit
in de plaats tredende Bekendmakingsbesluit, is daarmee te beschouwen als wettelijk
voorschrift in de zin van het nieuwe artikel 3:42, eerste lid, Awb. Op basis
daarvan kan in het desbetreffende koninklijk besluit zelf worden bepaald dat
bekendmaking plaatsvindt in het Staatsblad in plaats van de Staatscourant.
Dit pleegt te geschieden in het slotformulier van een dergelijk koninklijk
besluit. Destijds is in de memorie van antwoord bij het wetsvoorstel voor
de Bekendmakingswet aangegeven dat in het algemeen terughoudendheid wordt
betracht bij het opnemen van voorschriften tot publicatie in het Staatsblad,
wanneer bekendmaking ook op andere wijze, bijvoorbeeld in de Staatscourant,
kan geschieden. Als beleidslijn terzake werd vastgelegd dat voor plaatsing
in het Staatsblad naast wetten, algemene maatregelen van bestuur en andere
koninklijke besluiten, inhoudende algemeen verbindende voorschriften, in aanmerking
komen «uitzonderlijke belangrijke andere koninklijke besluiten»,
zoals bijvoorbeeld een koninklijk besluit tot ontbinding van de Tweede Kamer.
Deze beleidslijn is vervolgens ook opgenomen in het Draaiboek voor de wetgeving
(nr. 204). Door de tweede ondergetekende zal erop worden toegezien dat aan
deze beleidslijn de hand wordt gehouden en ter zake van de plaatsing van kleine
koninklijke besluiten in het Staatsblad meer dan voorheen terughoudendheid
en consistentie wordt betracht.5.3 Techniek-onafhankelijke voorschriftenOvereenkomstig het uitgangspunt om in wetgeving zo mogelijk geen techniekafhankelijke
voorschriften op te nemen wordt in het wetsvoorstel bepaald dat uitgifte elektronisch
geschiedt en dat de uitgaven op een algemeen toegankelijke wijze elektronisch
beschikbaar blijven, maar niet expliciet dat dit via internet
gebeurt. Op deze wijze wordt rekening gehouden met de mogelijkheid dat in
de toekomst andere elektronische media de rol gaan vervullen die het internet
thans speelt. Wel dient afdoende geregeld te worden waar de bekendmakingen
te vinden zijn. Ook kan het ongewenst zijn dat verschillende overheden verschillende
elektronische media gaan aanwijzen voor de publicatie van algemeen verbindende
voorschriften. Daarom zal bij algemene maatregel van bestuur, het Bekendmakingsbesluit,
het publicatiemedium worden aangewezen (internet). Tevens zal, voor zover
dit het Staatsblad en de Staatscourant betreft, worden aangegeven op welke
weblocatie de bekendmaking plaatsvindt.5.4 De noodvoorziening voor Staatsblad en StaatscourantNet als bij de huidige bekendmaking in gedrukte publicatiebladen, moet
er bij elektronische bekendmaking rekening worden gehouden met de mogelijkheid
dat er een verstoring van het publicatieproces optreedt. Thans is hiervoor
een voorziening getroffen in artikel 3 van het Besluit uitgifte Staatsblad
en Staatscourant. Een dergelijke noodvoorziening kan bestaan uit elektronische
bekendmaking op een andere website, maar kan onder omstandigheden ook een
gedrukte bekendmaking inhouden. De thans in artikel 3 van het Besluit uitgifte
Staatsblad en Staatscourant opgenomen voorziening is niet te herleiden tot
een rechtstreekse grondslag in de Bekendmakingswet (mede om deze reden heeft
genoemd besluit deels het karakter van een zelfstandige algemene maatregel
van bestuur en is deze mede gebaseerd op artikel 89 van de Grondwet). Om deze
reden wordt thans voorgesteld de noodvoorziening door middel van dit wetsvoorstel
in de wet te verankeren (artikel 9 Bekendmakingswet, zie artikel I, onderdeel
E, van dit wetsvoorstel). De noodzakelijke technische en administratieve uitvoeringsvoorschriften
zullen worden opgenomen in een op dat artikel te baseren ministeriële
regeling, de Bekendmakingsregeling.5.5 Elektronische bekendmaking door provincies, gemeenten
en waterschappen.Ook met betrekking tot provincies, gemeenten en waterschappen geldt dat
de huidige papieren publicatiebladen niet langer de meest adequate manier
van bekendmaking vormen. Een overgang naar elektronische bekendmaking is daarom
wenselijk. Een wettelijke verplichting tot elektronische bekendmaking is op
dit moment echter nog niet opportuun. Elektronische bekendmaking is pas mogelijk
als de continuïteit, beveiliging en duurzaamheid van de publicaties gegarandeerd
zijn. Als dit niet het geval is, zouden zich situaties kunnen voordoen waarbij
onvoldoende vaststaat of er bekend is gemaakt, wat er bekend is gemaakt of
wanneer er bekend is gemaakt. In overleg met vertegenwoordigers van de decentrale
overheden wordt thans bezien wat er voor nodig is om te bewerkstelligen dat
alle overheden verantwoord elektronisch bekend kunnen maken. Daarbij wordt
onder meer overwogen om tot een gemeenschappelijke voorziening te komen die
het publicatieproces ondersteund.Omdat een overgangsperiode gewenst is, wordt in eerste instantie volstaan
met het in Provinciewet, Gemeentewet en Waterschapswet opnemen van de mogelijkheid
de publicatiebladen elektronisch in plaats van in papieren vorm uit te geven.
Het betrokken bestuur kan dan zelf afwegen wanneer de overstap naar elektronische
bekendmaking wordt gezet. In overleg met de betrokken overheden zal de datum
worden vastgesteld waarop elektronische bekendmaking een verplichting wordt.Omdat het ongewenst is dat verschillende bestuursorganen verschillende
elektronische media gaan aanwijzen voor de publicatie van algemeen verbindende
voorschriften, wordt bij algemene maatregel van bestuur het publicatiemedium
aangewezen (internet). De concrete locatie waar publicatie plaatsvindt
(de bepaalde internetsite), wordt aan het bestuursorgaan overgelaten. Als
service aan het publiek is het overigens wel mogelijk om ook via andere media
dan het officiële publicatiemedium bekendheid te geven aan de publicatie.
Zoals in paragraaf 5.1 is aangegeven, is het van belang dat een bestuursorgaan
duidelijk aangeeft welke publicatie de officiële bekendmaking is.5.6 Codificatie van de jurisprudentie van de Hoge Raad
inzake bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften van gemeenten en
waterschappenHet is gewenst om de jurisprudentie van de Hoge Raad met betrekking tot
de bekendmaking te verwerken in artikel 139, tweede lid, Gemeentewet en artikel
73, tweede lid, Waterschapswet1. Op basis van
deze jurisprudentie is de uitvoeringspraktijk in de meerderheid van de gemeenten
en de waterschappen dezelfde. In plaats van de uitgave van een echt blad waarop
een abonnement kan worden genomen, wordt volstaan met een mededeling in een
plaatselijk dag-, (nieuws-) of huis-aan-huisblad dat het betreffende besluit
voor eenieder kosteloos ter inzage ligt. Uit het feit dat deze praktijk wijdverbreid
is, moet worden afgeleid dat de uitgave van een blad door gemeenten en waterschappen
(anders dan bij provincies) in veel gevallen wegens gebrek aan (betalende)
afnemers geen reële optie is. De mogelijkheid om bekend te maken door
kennisgeving van de zakelijke inhoud van een besluit in een plaatselijk verschijnend
dag-, (nieuws-) of huis-aan-huisblad in combinatie met terinzagelegging wordt
daarom in Gemeentewet en Waterschapswet opgenomen als alternatief voor bekendmaking
in een echt (al dan niet elektronisch) publicatieblad.De mogelijkheid van bekendmaking door gemeenten in een ander algemeen
verkrijgbaar gestelde uitgave dan het gemeenteblad kan nu worden geschrapt.
De omschrijving «algemeen verkrijgbaar gestelde publicatie» in
de Waterschapswet wordt vervangen door de term «waterschapsblad»
om aan te geven dat het hier om een echte uitgave dient te gaan. Als een waterschapsblad
(al dan niet in elektronische vorm) wordt uitgegeven, dan is een mededeling
in andere bladen niet langer vereist, nu deze eis ook niet geldt (en nooit
heeft gegolden) voor andere bestuursorganen.De termijn van terinzagelegging van waterschapsregelingen, als onderdeel
van de bekendmakingsprocedure, wordt overeenkomstig de huidige Waterschapswet
gesteld op 12 weken. De terinzagelegging voor onbeperkte duur uit het huidige
artikel 140 Gemeentewet maakt geen deel uit van de bekendmakingsprocedure
maar dient ertoe om de burger bij wijze van service een naslagwerk te bieden.
Het is ongewenst dat wanneer na langere tijd zou blijken dat een bepaald besluit
niet meer in dit bestand is terug te vinden, twijfel zou kunnen bestaan over
de rechtsgeldige bekendmaking van dat besluit. Daarom verdient een termijn
van 12 weken hier de voorkeur.5.7 Elektronische publicatie van het regelingenbestand
van provincies, gemeenten en waterschappenZoals al is opgemerkt bevatten artikel 137 Provinciewet en artikel 140
Gemeentewet de bepaling dat de algemeen verbindende voorschriften voor een
ieder voor onbepaalde tijd kosteloos ter inzage moeten liggen. Blijkens de
memorie van toelichting ter zake van genoemd artikel in de Gemeentewet werd
een bundeling van alle algemeen bindende regels uit een oogpunt van rechtszekerheid
noodzakelijk geacht. Zonder de beschikbaarheid van een dergelijk «naslagwerk»
kunnen burgers soms niet kennisnemen van de in een gemeente geldende regels2. Daarmee is de doelstelling van deze bepalingen in de
Provinciewet en de Gemeentewet vergelijkbaar met die van de publicatie van
geconsolideerde teksten van wet- en regelgeving van de centrale overheid op
www.wetten.nl. De toegankelijkheid van de decentrale regelgeving
wordt sterk vergroot door elektronische publicatie, in het bijzonder indien
dit gebeurt in geconsolideerde vorm.De afgelopen jaren heeft de regering verschillende maatregelen genomen
om de elektronische publicatie van decentrale regelgeving te bevorderen. In
de periode 1999–2002 zijn er verschillende stimuleringsregelingen van
kracht geweest die mede tot doel hadden de publicatie op internet van verordeningen
door gemeenten en provincies en waterschappen te bevorderen.Sinds 2002 werkt het ministerie van BZK met andere overheden aan een project
om decentrale regelgeving naar analogie van www.wetten.nl in geconsolideerde
vorm op internet te publiceren.Met 43 gemeenten, provincies en waterschappen is een convenant gesloten
om een dergelijke publicatie te realiseren. De meeste deelnemers hebben deze
publicatie inmiddels geheel of bijna geheel voltooid. Met de provincies is
in het kader van het programma e-provincies afgesproken dat in 2007 10 provincies
hun regelgeving geconsolideerd op internet zullen publiceren. De UvW heeft
toegezegd dat alle waterschappen in 2007 hetzelfde zullen doen. Met de VNG
wordt overleg gevoerd over de implementatie bij gemeenten. Het IPO, de UvW
en de VNG onderschrijven de wenselijkheid van een wettelijke verplichting
tot elektronische publicatie van het regelingenbestand in geconsolideerde
vorm. Alleen op deze wijze kan worden bewerkstelligd dat alle decentrale overheden
hiertoe binnen afzienbare termijn overgaan en dat dit op uniforme wijze gebeurt.Voorgesteld wordt om in de Provinciewet en de Gemeentewet op te nemen
dat het bestand met de teksten van algemeen verbindende voorschriften in geconsolideerde
vorm elektronisch wordt gepubliceerd. In de Waterschapswet, die nu niet verplicht
tot een permanente terinzagelegging van de algemeen verbindende voorschriften,
wordt een vergelijkbare bepaling opgenomen. De redenen om de regelgeving van
provincies en gemeenten toegankelijk te maken gelden ook voor waterschappen.
De burger die niet over toegang tot internet beschikt wordt door de overgang
naar deze elektronische terbeschikkingstelling niet benadeeld. Hij houdt het
recht op het verkrijgen van een afschrift van de elektronisch gepubliceerde
decentrale regelgeving.Het is van belang dat gebruikers gemakkelijk kunnen zoeken in de regelgeving
van meerdere bestuursorganen, bijvoorbeeld in alle regelgeving die in een
bepaald gebied van toepassing is. Daartoe dient de publicatie van geconsolideerde
regelgeving op bepaalde punten uniform te zijn en dienen de regelingen te
worden uitgewisseld met het landelijke regelingenbestand www.wetten.nl. De
noodzakelijke uniformiteit heeft betrekking op de wijze van consolideren,
het toevoegen van wetstechnische informatie en metagegevens en de wijze van
informatie-uitwisseling.Hiertoe is in samenwerking met een aantal gemeenten, provincies en waterschappen
een internetpublicatiemodel ontwikkeld.1 Het
ministerie van BZK zal een centrale voorziening in het leven roepen en onderhouden
waarvan deze overheden desgewenst gebruik kunnen maken bij het publiceren
van de geconsolideerde regelgeving, zodat zij daartoe zelf geen technische
voorzieningen behoeven te treffen. Het ministerie zal zorgen voor voldoende
deskundige begeleiding (handleidingen, helpdesk, consolidatietoets) en zal
er voor zorgen dat bestuursorganen die dit wensen de publicatie kunnen uitbesteden.
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties krijgt de bevoegdheid
om nadere regels te stellen met betrekking tot de eisen waaraan de elektronische
publicatie moet voldoen. De teksten van algemeen verbindende voorschriften
van de centrale overheid, inclusief de voorschriften van zelfstandige bestuursorganen
en van de openbare lichamen voor beroep en bedrijf, worden al sinds
1999 op uniforme wijze opgenomen in www.wetten.nl. Zodoende zal alle in Nederlandse
geldende regelgeving via één elektronisch loket in geconsolideerde
vorm beschikbaar zijn en in onderling verband kunnen worden geraadpleegd.Provincies, gemeenten en waterschappen moeten de nodige tijd krijgen om
hun regelingenbestand in elektronische vorm te publiceren. Voorzien wordt
dat de artikelen die hierop betrekking hebben daarom eerst per 1 januari
2010 in werking zullen treden.Dat elektronische beschikbaarstelling van het regelingenbestand wordt
voorgeschreven, terwijl elektronische bekendmaking facultatief is, hangt samen
met het verschil in karakter van deze publicaties. Aan de bekendmaking zijn
rechtsgevolgen verbonden, maar aan de beschikbaarstelling van het regelingenbestand
niet. Elke overheidswebsite is geschikt voor de beschikbaarstelling van een
regelingenbestand, terwijl bij elektronische bekendmaking een afweging moet
worden gemaakt of de website aan de noodzakelijke voorwaarden op het gebied
van beveiliging en beheer voldoet. In paragraaf 6 komt aan de orde dat
ten behoeve van de elektronische publicatie van het Staatsblad en de Staatscourant
op dit gebied specifieke maatregelen worden getroffen.5.8 Elektronische bekendmaking door PBO-organenIn de artikelen 38 en 106 van de Wet op de bedrijfsorganisatie is bepaald
dat de bekendmaking van (algemeen) bindende regelen van de SER en organen
van de publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie geschiedt door plaatsing in
het vanwege de Sociaal-Economische Raad uitgegeven Verordeningenblad Bedrijfsorganisatie.
Hiernaast bestaat ook het Mededelingenblad Bedrijfsorganisatie, waarin ontwerpen
van verordeningen welke (algemeen) bindende regelen inhouden worden gepubliceerd
(artikel 38 eerste lid, en artikel 100, eerste lid, Wet op de bedrijfsorganisatie).
Beide bladen worden in de praktijk overigens tezamen uitgegeven als «PBO-blad»,
met als ondertitel «Mededelingenblad en Verordeningenblad Bedrijfsorganisatie».
Naast de gedrukte versie van dit blad, die verschijnt in een oplage van 325
exemplaren, wordt al sinds 2002 een elektronische versie gepubliceerd (zonder
rechtskracht) op de website van de Sociaal-Economische Raad www.ser.nl. Voorgesteld
wordt om in artikel 38 van de Wet op de bedrijfsorganisatie te bepalen dat
het Verordeningenblad Bedrijfsorganisatie in elektronische vorm in plaats
van in gedrukte vorm kan worden uitgegeven. Evenals bij gemeenten, provincies
en waterschappen wordt elektronische bekendmaking op een bij koninklijk besluit
nader vast te stellen datum een verplichting. Omdat het ongewenst is dat verschillende
bestuursorganen verschillende elektronische media gaan aanwijzen voor de publicatie
van algemeen verbindende voorschriften, wordt bij algemene maatregel van bestuur
het publicatiemedium aangewezen (bijvoorbeeld internet). De concrete locatie
waar publicatie plaatsvindt (bijvoorbeeld een bepaalde internetsite), wordt
aan het bestuursorgaan overgelaten.Ten aanzien van het Mededelingenblad Bedrijfsorganisatie is een dergelijke
bepaling niet nodig. Aangezien in dit blad geen algemeen verbindende voorschriften
worden bekendgemaakt, bestaat nu al de mogelijkheid om het blad elektronisch
uit te geven.Voorgesteld wordt voorts om in de Wet op de bedrijfsorganisatie op te
nemen dat teksten van algemeen verbindende voorschriften in geconsolideerde
vorm elektronisch worden gepubliceerd (nieuwe artikelen 38a en 106a).6. Organisatorische en technische aspecten van elektronische
publicatie van Staatsblad en StaatscourantDe wet- en regelgeving uit Staatsblad en Staatscourant is als gezegd reeds
sinds 1999 via internet toegankelijk op de website www.wetten.nl. Informatie
uit de officiële publicatiebladen wordt op de dag van verschijnen daarvan
ook op internet gepubliceerd. De rechtsgeldige elektronische bekendmaking
zal in een aantal opzichten van deze bestaande voorziening verschillen:• De technische voorzieningen waarmee de elektronische publicatie
thans plaatsvindt zijn eigendom van Sdu uitgevers, de huidige uitgever van
de officiële publicaties. Om voor de rechtsgeldige bekendmaking niet
afhankelijk te zijn van het voortduren van de bestaande overeenkomst met Sdu,
zal een nieuwe database tot stand worden gebracht die eigendom is van de Staat.
Dit laat onverlet dat de werkzaamheden rond het dagelijks toevoegen van nieuwe
publicaties aan deze database ook in de toekomst kunnen worden uitbesteed.
Wel zal de huidige raamovereenkomst met Sdu uitgevers inzake de officiële
publicaties worden beëindigd. Ook de uitvoering van de verplichtingen
uit de richtlijn inzake hergebruik van overheidsinformatie1 geeft aanleiding tot het opzeggen van de huidige overeenkomst met
Sdu.• In de nieuwe situatie zullen ook de nu nog niet op internet beschikbare
bekendmakingen uit de Staatscourant elektronisch worden gepubliceerd. Het
gaat daarbij mede om informatie die nu als supplement of bijvoegsel bij de
Staatscourant wordt uitgegeven. Daar staat tegenover dat nieuws, beschouwingen
en advertenties die nu door de uitgever van de Staatscourant in dit blad worden
geplaatst, in de elektronische versie niet meer worden opgenomen. Deze toevoegingen
zijn destijds geïntroduceerd om de exploitatie van de gedrukte Staatscourant
door de uitgever beter mogelijk te maken.• De zoekmogelijkheden zullen worden uitgebreid. Daarnaast zal een
attenderingsfunctie worden toegevoegd. Gebruikers zullen bijvoorbeeld door
middel van trefwoorden kunnen aangeven in welke informatie zij zijn geïnteresseerd.
Indien er relevante bekendmakingen verschijnen wordt de gebruiker hierop per
e-mail geattendeerd. De attenderingsfunctie is in zekere zin vergelijkbaar
met de huidige postabonnementen op de officiële publicatiebladen. Attendering
is evenmin als toezending per post een voorwaarde voor rechtsgeldige bekendmaking,
maar vormt een aanvullende service voor de gebruiker.• Evenals thans zal de elektronische informatie kosteloos kunnen
worden geraadpleegd en kunnen worden gedownload. Er zullen voorzieningen worden
getroffen voor partijen, zoals uitgevers, die behoefte hebben regelmatige
levering van tekstbestanden of aan levering van grote aantallen bestanden.
Levering hiervan zal plaatsvinden tegen maximaal de verstrekkingskosten.• Elektronische uitgifte van Staatsblad en Staatscourant zal kunnen
leiden tot een wijziging van de modellen voor inwerkingtredingsbepalingen,
zoals die zijn opgenomen in de Aanwijzingen voor de regelgeving. Zo zal het
verschil tussen de inwerkingtreding van regelingen die in de Staatscourant
worden bekendgemaakt en regelingen die in het Staatsblad worden bekendgemaakt
kunnen vervallen. Op dit moment bepaalt het model van aanwijzing 179 dat regelingen
die in de Staatscourant worden geplaatst op zijn vroegst op de tweede dag
na plaatsing in werking kunnen treden. Voor regelingen die in het Staatsblad
worden geplaatst geldt als kortste termijn van inwerkingtreding de eerste
dag na plaatsing (aanwijzing 178). Dit verschil wordt verklaard door het feit
dat de Staatscourant per post wordt verzonden. De lezers kunnen van de daarin
opgenomen publicaties pas op de eerste dag na uitgifte kennis nemen en de
inwerkingtreding van in die publicatie opgenomen regelingen dient dus nog
later plaats te vinden. In de toekomst zal ook de Staatscourant
al op de dag van uitgifte (elektronisch) verkrijgbaar zijn. Dan is ook voor
regelingen die in de Staatscourant bekendgemaakt worden, inwerkingtreding
mogelijk met ingang van de dag na plaatsing. De Aanwijzingen voor de regelgeving
en het Draaiboek voor de wetgeving zullen aan de nieuwe situatie worden aangepast.• Een aantal vragen van organisatorische aard is meer uitvoerend
en zal in een later stadium uitgewerkt worden, in overleg met de direct bij
de uitgifte betrokken partijen. Dan zullen ook vragen over de verschijningsfrequentie
van Staatsblad en Staatscourant aan de orde kunnen komen. Op dit moment verschijnen
Staatsbladen alleen op dinsdagen en donderdagen. In de toekomst zou het Staatsblad
vaker kunnen verschijnen.Het ligt niet in de rede om de in artikel 2 van de Bekendmakingswet vastgelegde
ministeriële verantwoordelijkheidsverdeling ter zake van het Staatsblad
onderscheidenlijk de Staatscourant in dit wetsvoorstel te doorbreken. Het
onderscheid tussen Staatsblad en Staatscourant maakt het voor het publiek
voorts mogelijk om zich apart op deze bladen te abonneren en deze apart te
raadplegen en doorzoeken. Deze voordelen gelden bij elektronische uitgifte
net zo zeer als bij uitgifte in gedrukte vorm. Daarom is er niet voor gekozen
om deze beide bladen samen te voegen tot één nieuwe uitgave.
Via de eerder genoemde attenderingsfunctie zal men desgewenst een keuze kunnen
maken uit het Staatsblad en de Staatscourant. Beide uitgaven zullen voorts
zowel afzonderlijk als gezamenlijk te doorzoeken zijn (zoals ook nu het geval
is met de niet officiële publicatie op www.overheid.nl). Van belang is
dat hiermee het verband met publicaties die dateren van vóór
inwerkingtreding van dit wetsvoorstel intact zal blijven. Voor de gedrukte
versies van de officiële publicatiebladen geldt dat deze op één
bepaald moment per dag verschijnen, terwijl elektronische publicatie in een
online systeem het mogelijk maakt gedurende 24 uur per dag bekendmakingen
toe te voegen. Het voordeel van de laatstgenoemde methode is, dat de informatie
sneller kan worden doorgegeven aan de gebruikers. Het nadeel is dat de gebruikers
doorlopend de publicaties moeten volgen, als ze op de hoogte willen blijven
van alle officiële bekendmakingen. Er kan niet, zoals dat nu het geval
is, worden volstaan met het één keer per dag doorlezen van het
Staatsblad of de Staatscourant.Om de gebruikers in dit opzicht tegemoet te komen, zal ook de elektronische
uitgifte van Staatsblad en Staatscourant op een vast tijdstip op de dag geschieden –
hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan 15.00 uur –, tenzij dit
vanwege het uitzonderlijke belang van tijdige bekendmaking en inwerkingtreding
van een regeling niet mogelijk is. Ook in de huidige situatie kan zich overigens
het geval voordoen dat na verschijnen van Staatsblad of Staatscourant alsnog
een extra editie wordt uitgebracht. Die mogelijkheid wordt door het gebruik
van online publicatie weliswaar vereenvoudigd, maar het gebruik daarvan moet
omwille van de belangen van de gebruiker tot uitzonderingen beperkt blijven.Op het publicatieblad zal ook in de toekomst de datum van publicatie worden
vermeld. Deze datum mag niet afwijken van de datum waarop de publicatie daadwerkelijk
elektronisch beschikbaar wordt. Dat is immers de feitelijke en juridische
publicatiedatum.Alvorens elektronische publicatie als rechtsgeldige methode van bekendmaking
kan worden geïntroduceerd, dient zeker te zijn dat elektronische publicatie
aan dezelfde betrouwbaarheidseisen voldoet als de huidige papieren publicaties.
Het publiceren in elektronische vorm is op zichzelf niet ingewikkelder dan
publicatie in papieren vorm. Het beschikbaar en raadpleegbaar houden vergt
bij elektronische publicaties echter aanvullende maatregelen.
Bijzondere aandacht zal daarom worden gegeven aan beveiliging en authenticiteit
van de informatie.• Teksten dienen in hun authentieke vorm te worden weergegeven, inclusief
alle relevant geachte vormkenmerken en ongeacht het computersysteem van de
gebruiker. Een gelijke weergave op de verschillende platforms kan op dit moment
het beste gegarandeerd worden door voor de presentatie gebruik te maken van
het bestandsformaat Pdf.• De publicaties dienen zodanig te zijn beveiligd dat zij niet door
onbevoegden kunnen worden gewijzigd. Het is essentieel dat de aangeboden informatie
authentiek en volledig is. Er zullen dan ook adequate maatregelen worden genomen
om onbevoegd muteren van informatie onmogelijk te maken. Er zijn technieken
voorhanden waarmee dit afdoende kan worden geregeld.• Het publicatiemedium dient continu beschikbaar te zijn. Dit betekent
dat voldoende capaciteit (bandbreedte) aanwezig moet zijn, zodat de informatie
ook bij veel gelijktijdige raadplegingen voor iedereen beschikbaar is. Daarnaast
zijn beveiligingsmaatregelen nodig tegen kunstmatige overbelasting. Ten slotte
moeten uitwijkvoorzieningen beschikbaar zijn, zodat de informatievoorziening
voortgang vindt bij storingen en calamiteiten.De elektronische publicaties dienen ook op lange termijn beschikbaar en
raadpleegbaar te blijven.7. Financiële aspecten7.1 Staatsblad, Staatscourant en TractatenbladDe exploitatie van Staatsblad en Staatscourant is uitbesteed aan Sdu uitgevers.
Dit geldt ook voor het Tractatenblad, waarvan de elektronische bekendmaking
zal worden geregeld door middel van een separaat voorstel van Rijkswet. Vanwege
de samenhang in het productieproces, worden de financiële aspecten van
het Tractatenblad echter in dit verband meegenomen.Naast abonnees, kopers van losse nummers en commerciële adverteerders
betalen ook overheden tarieven voor de officiële publicatiebladen. De
verschillende bladen kennen daarbij een eigen regime:• Voor bekendmakingen in de Staatscourant moet een advertentietarief
worden betaald door de partij die de bekendmaking doet, behalve voor de bekendmaking
van algemeen verbindend voorschriften. De verschillende bestuursorganen die
publiceren in de Staatscourant betalen hiervoor jaarlijks ca. € 11,5
mln. in totaal.• Publicaties in het Staatsblad zijn kosteloos.• De Staat betaalt jaarlijks € 150 000 ten behoeve
van de uitgave van het Tractatenblad.De Staat betaalt daarnaast jaarlijks ca. € 210 000 voor
de beschikbaarstelling van de inhoud van deze publicaties in elektronische
vorm.Bij de toekomstige elektronische publicatie treedt de Staat zelf op als
uitgever, doch worden de feitelijke productiewerkzaamheden uitbesteed. De
publicatiekosten worden geraamd op ca. € 3 mln. per jaar: 0,2 mln.
voor het Tractatenblad, 0,3 mln. voor het Staatsblad en 2,5 mln. voor de Staatscourant.
Het Tractatenblad zal net als nu worden bekostigd door het ministerie van
Buitenlandse Zaken. De financiering van het Staatsblad en de Staatscourant
moet anders worden geregeld, nu de abonnee-inkomsten wegvallen en het onwenselijk
is de kosten van bekendmakingen in rekening te brengen bij de honderden overheidsorganisaties
die bekendmakingen doen, aangezien de administratieve lasten van facturering
in geen verhouding staan tot het betrekkelijk geringe te financieren bedrag.
Financiering zal daarom plaatsvinden door een eenmalige structurele
overheveling van begrotingsgeld, overeenkomstig de mate waarin verschillende
partijen thans bekendmakingen in Staatsblad en Staatscourant doen. Het benodigde
bedrag wordt daarbij als volgt verdeeld:departementale begrotingen€ 2,20 mln.gemeentefonds€ 0,35 mln. provinciefonds€ 0,25 mln.Van het totale bedrag van € 2,8 mln. komt € 2,5 mln.
ten goede van de begroting van BZK voor de financiering van de Staatscourant
en € 0,3 mln. ten goede van Justitie voor de financiering van het
Staatsblad. Bij deze financieringswijze blijven publicaties in het Staatsblad
kosteloos en behoeft ook niet betaald te worden voor wettelijk verplichte
publicaties in de Staatscourant of publicaties waarvan het gebruikelijk is
dat zij in de Staatscourant verschijnen. Deze laatste categorie zal in het
voor het Besluit uitgifte Staatsblad en Staatscourant in de plaats tredende
Bekendmakingsbesluit nader worden gespecificeerd. Gezien het openeindekarakter
van de publicaties in de Staatscourant, zal de mogelijkheid blijven bestaan
om de kosten van ongebruikelijke publicaties in rekening te brengen.In vergelijking met de kosten die nu in rekening worden gebracht voor
publicaties in de Staatscourant (€ 11,5 mln.) is er sprake van een
besparing van ca. € 8,2 mln.Dat publiceren in de Staatscourant kosteloos wordt, komt ten goede aan
de partijen die bekendmakingen plaatsen in de Staatscourant, naar rato van
hun aandeel in het totaal aan bekendmakingen:Aandeel in betaalde bekendmakingen Stcrtministeries en Hoge Colleges van Staat20% zelfstandige bestuursorganen 5%gemeenten26%provincies17%Raad voor de rechtspraak (Justitie)32%Aan de verplichting om geconsolideerde teksten van wetten, amvb’s
en vanwege het Rijk anders dan bij wet of amvb vastgestelde algemeen verbindende
voorschriften in geconsolideerde vorm elektronisch te publiceren zijn geen
financiële gevolgen verbonden. Deze teksten worden nu al gepubliceerd
op www.wetten.nl.7.2 Kosten voor gemeenten, provincies, waterschappen en
PBO-organenGemeenten, provincies en waterschappen dienen hun geldende algemeen verbindende
voorschriften geconsolideerd op internet te publiceren. Dit betekent dat op
basis van de bestaande collectie besluiten geconsolideerde teksten moeten
worden opgesteld en dat deze in een daartoe ingerichte database worden opgeslagen.
Op basis van de lopende pilotprojecten kan worden gesteld dat het aantal algemeen
verbindende regelingen van provincies, gemeenten en waterschappen gemiddeld
respectievelijk 130, 90 en 30 bedraagt. Omdat 2/3 van de waterschappen recent
is gefuseerd, als gevolg waarvan de regelgeving opnieuw is of zal worden vastgesteld,
is het inrichten van het bestand hier relatief eenvoudig. Na het gereedkomen
van het bestand dient dit te worden beheerd, wat betekent dat nieuwe besluiten
in het bestand moeten worden verwerkt.De regelgeving van PBO-organen wordt al sinds 1 mei 2005 in geconsolideerde
vorm bijgehouden in www.wetten.nl. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties draagt de kosten hiervan. Dit wetsvoorstel brengt hierin
geen verandering.De verplichting om op een nader vast te stellen datum over te gaan op elektronische bekendmaking brengt met zich mee dat continuïteit
en beveiliging van de publicatie afdoende geregeld moeten zijn. Met de betrokken
overheden wordt nog overleg gevoerd over de voorzieningen die nodig zijn voor
een verantwoorde invoering van deze verplichting. Door hierbij samen te werken
kan een grotere doelmatigheid worden bereikt. Denkbaar is dat hierbij wordt
voortgebouwd op voorzieningen die worden getroffen voor de elektronische publicatie
van Staatsblad en Staatscourant.Tegenover de lasten die gemoeid zijn met elektronische bekendmaking en
de publicatie van geconsolideerde teksten staan besparingen. In de eerste
plaats is er ook met inachtneming van de voorziene uitname uit gemeentefonds
en provinciefonds sprake van een structurele besparing bij gemeenten en provincies
doordat publicaties in de Staatscourant kosteloos worden. In de tweede plaats
treden er inverdieneffecten op. Bestuursorganen zijn belangrijke gebruikers
van hun eigen regelgeving, zowel in verband met toepassing, handhaving, voorlichting
en regelgeving. Het gebruik van een geconsolideerd elektronisch bestand is
daarbij veel doelmatiger dan dat van een papieren bestand van niet geconsolideerde
besluiten. Ook bij het beheer van het regelingenbestand treden besparingen
op omdat burgers niet geholpen hoeven te worden bij het raadplegen van dit
bestand (op internet heerst zelfbediening). In de derde plaats staat tegenover
de toekomstige verplichting tot elektronische publicatie het wegvallen van
de verplichting tot bekendmaking in papieren vorm.Bij een doelmatige samenwerking tussen de verschillende overheden bij
de elektronische publicatie zijn er per saldo geen kosten aan het wetsvoorstel
verbonden.ARTIKELSGEWIJSArtikel IAHet voorgestelde tweede lid van artikel 1 maakt duidelijk dat Staatsblad
en Staatscourant voortaan elektronisch zullen verschijnen. Gelet op het grote
belang van bekendmaking van algemeen verbindende voorschriften voor de rechtszekerheid
is het wenselijk dat in de Bekendmakingswet expliciet wordt vastgelegd hoe
de rechtsgeldige bekendmaking geschiedt. Ook voor de gebruiker, die uit het
verleden gewend is dat Staatsblad en Staatscourant in papieren vorm verschijnen,
is het wenselijk om expliciet in de wet vast te leggen dat elektronische publicatie
voortaan de officiële wijze van bekendmaking van wetten, algemene maatregelen
van bestuur en vanwege het Rijk anders dan bij wet of algemene maatregel van
bestuur vastgestelde algemeen verbindende voorschriften is.Van belang is voorts het voorschrift dat het Staatsblad en de Staatscourant
na uitgifte op een algemeen toegankelijke wijze (elektronisch) beschikbaar
blijven, zodat de tekst ook later nog kan worden geraadpleegd.In het voorgestelde derde lid is vastgelegd dat de bekendmakende instantie
voor het inzien van het Staatsblad en de Staatscourant geen kosten in rekening
brengt.De nadere regels, bedoeld in het vierde lid, hebben onder meer betrekking
op de betrouwbaarheid en de beveiliging van het publicatiemedium (zie hierover
paragraaf 6 van het algemeen deel van deze memorie van toelichting).BVan de gelegenheid wordt gebruik gemaakt om de vermelding van de Minister
van Binnenlandse Zaken te vervangen door de Minister van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties.CHet tweede lid van artikel 4 kan vervallen. Als de Staatscourant elektronisch
gepubliceerd wordt, is het niet langer noodzakelijk om algemeen verbindende
voorschriften in een bijlage op te nemen. Tot op heden kent de Staatscourant
twee soorten bijlagen: supplementen en bijvoegsels. Sommige zeer omvangrijke
regelingen kunnen nu worden opgenomen in een supplement bij de Staatscourant.
Bepaalde vaste categorieën van documenten worden als bijvoegsel opgenomen,
zoals de adviezen van de Raad van State bij amvb’s en adviezen van de
Raad van State en nadere rapporten bij niet ingediende wetsvoorstellen. Bij
elektronische publicatie op internet zullen voornoemde stukken in de elektronische
Staatscourant zelf kunnen worden opgenomen (zie in dit verband ook de in artikel
VII voorgestelde wijziging van artikel 25a van de Wet op de Raad van State).
Stukken die om technische redenen ook niet via internet bekendgemaakt kunnen
worden, zullen op grond van de uitzonderingsmogelijkheid van artikel 5, eerste
lid, kunnen worden bekendgemaakt door terinzagelegging. Die mogelijkheid bestaat
overigens op dit moment ook al en wordt over het algemeen gebruikt voor bepaalde
bijlagen bij regelingen zoals maquettes of afbeeldingen die te groot zouden
zijn voor publicatie in de Staatscourant (bijvoorbeeld bepaalde plattegronden
of modelformulieren) In de toekomst zullen sommige van deze bijlagen wel in
de elektronische Staatscourant kunnen worden opgenomen. Voor andere stukken
zal de mogelijkheid van bekendmaking door terinzagelegging moeten blijven
bestaan, omdat het ook een stuk kan betreffen, dat niet in een elektronisch
bestand weer te geven is of alleen in een dermate groot bestand, dat het niet
geschikt is voor plaatsing op internet. Aangezien dergelijke beperkingen zich
op dezelfde wijze kunnen manifesteren bij de elektronische bekendmaking in
het Staatsblad, wordt de uitzonderingsmogelijkheid van artikel 5, eerste lid
uitgebreid naar wetten en amvb’s.DHet huidige artikel 5 biedt de mogelijkheid om algemeen verbindende voorschriften
van de rijksoverheid die niet in het Staatsblad worden gepubliceerd, in een
ander publicatieblad bekend te maken dan de Staatscourant. De mogelijkheid
voor deze bekendmakingswijze is in de Bekendmakingswet opgenomen omdat sommige
voorschriften zich zozeer op een specifieke groep richten dat het gemak van
die groep beter gediend was met een speciaal op hen gericht publicatieblad.
Van deze afwijkende bekendmakingswijze moet ingevolge het tweede lid van artikel
5 wel mededeling worden gedaan in de Staatscourant. De komst van internet
en het groeiende gebruik van dat medium heeft de noodzaak van een afwijkend
publicatiemedium verminderd. Het belang om alle algemeen verbindende voorschriften
vanwege de rijksoverheid zoveel mogelijk te concentreren krijgt onder de huidige
omstandigheden dan ook de overhand. Daarom vervalt de mogelijkheid tot bekendmaking
in een afwijkend publicatieblad en worden de betreffende voorschriften in
de toekomst in de (elektronische) Staatscourant opgenomen.In artikel 5 blijft wel de mogelijkheid gehandhaafd om een bij een regeling
horende bijlage ter inzage te leggen. Zie hierover nader de toelichting bij
artikel I, onderdeel C.In dit verband wijzen wij er nog op dat onder de formulering «vanwege
het Rijk anders dan bij wet of algemene maatregel van bestuur vastgesteld
algemeen verbindend voorschrift», zoals deze is opgenomen in het voorgestelde
artikel 5, eerste lid, en welke is ontleend aan de formulering in artikel
89, vierde lid, van de Grondwet, ook algemeen verbindende voorschriften moeten
worden verstaan die zijn vastgesteld door een tot de centrale overheid behorend
zelfstandig bestuursorgaan. Een en ander is recent nog bevestigd in jurisprudentie
van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.1EHet nieuwe artikel 9 bevat de wettelijke grondslag voor een noodprocedure
voor het geval elektronische uitgifte van Staatsblad of Staatscourant onmogelijk
is. De noodprocedure wordt uitgewerkt in een ministeriële regeling. Wij
zijn voornemens daarin voor te schrijven dat de verantwoordelijke minister
in eerste instantie voorziet in uitgifte van Staatsblad of Staatscourant op
een alternatieve internetlocatie en als dat ook onmogelijk is, een gedrukte
uitgave van Staatsblad of Staatscourant verzorgt.FAanwijzing van het uitgiftepunt van papieren afschriften van Staatsblad
en Staatscourant geschiedt door de verantwoordelijke ministers. De tekst van
het voorgestelde artikel 10 verplicht tot instelling van ten minste één
uitgiftepunt. Burgers kunnen hier tegen de kostprijs een dergelijk afschrift
krijgen. Hierbij wordt uitgegaan van de kostprijs van het vervaardigen van
een afdruk of kopie, niet de kosten van het verzamelen en beoordelen van een
verzoek.Dit artikel komt tegemoet aan de wens om het voor een ieder die dat wil
mogelijk te maken om een papieren versie van beide bladen te verkrijgen.GIn het voorgestelde artikel 10a is de verplichting opgenomen om wetten,
algemene maatregelen van bestuur en vanwege het Rijk anders dan bij wet of
algemene maatregel van bestuur vastgestelde algemeen verbindende voorschriften
ook in geconsolideerde vorm elektronisch (via internet) beschikbaar te stellen.
Hierin is feitelijk reeds voorzien door middel van het regelingenbestand,
zoals dat wordt aangeboden via de overheidswebsite www.wetten.nl. Het in geconsolideerde
vorm beschikbaar stellen van álle bovengenoemde regelingen is echter
niet opportuun. Daarom kunnen bij algemene maatregel van bestuur uitzonderingen
worden aangewezen (tweede lid). Hierbij kan onder meer worden gedacht aan
regelingen die terstond zijn uitgewerkt nadat zij in werking zijn getreden
alsmede begrotingswetten.Het voorgestelde derde lid bewerkstelligt dat tevens kan worden teruggevonden
hoe een regeling (in geconsolideerde vorm) op een bepaalde dag in het verleden
luidde.Artikelen II, III en IVIn deze artikelen wordt een bevoegdheid tot elektronische bekendmaking
in het leven geroepen voor gemeenten, provincies en waterschappen (zie het
algemeen deel van deze memorie van toelichting, paragraaf 5.5). Op een
bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip zal deze bevoegdheid worden omgezet
in een verplichting (artikelen XII, XIII en XIV).Evenals ten aanzien van Staatsblad en Staatscourant wordt voorgesteld
te bepalen dat:a. de elektronische uitgaven na uitgifte op een algemeen toegankelijke wijze (elektronisch) beschikbaar blijven, zodat de teksten ook later
nog kunnen worden geraadpleegd;b. een bij het besluit behorende bijlage in bepaalde gevallen bekendgemaakt
kan worden door terinzagelegging;c. er wordt voorzien in een vervangende uitgave, indien elektronische
uitgifte geheel of gedeeltelijk onmogelijk is;d. de bekendmakende instantie voor het inzien van de bekendmaking geen
kosten in rekening brengt.Het voorgestelde artikel 139, tweede lid, van de Gemeentewet, maakt het
mogelijk om, bij gebreke van een gemeenteblad, algemeen verbindende voorschriften
bekend te maken door middel van terinzagelegging in combinatie met mededeling
daarvan in een plaatselijk verschijnend dag- of nieuwsblad. Het gaat in dat
geval dus om cumulatieve vereisten. Laatstgenoemde wijze van bekendmaking
is onder de werking van het huidige artikel 139 Gemeentewet door de Hoge Raad
als rechtsgeldige bekendmaking gekwalificeerd. De voorgestelde wijziging codificeert
deze rechtspraak. In verband met de dualisering van het gemeentebestuur wordt
de plaats van de terinzagelegging, anders dan in het huidige artikel 140 Gemeentewet,
niet door de raad, maar door het college bepaald.Omdat de huidige Provinciewet niet de mogelijkheid kent van officiële
bekendmaking buiten het provinciaal blad is de bovengenoemde wijze van bekendmaking
via terinzagelegging in combinatie met mededeling in een plaatselijk verschijnend
dag- of nieuwsblad niet opgenomen voor algemeen verbindende voorschriften
van de provincie.De bij of krachtens amvb te stellen regels hebben onder meer betrekking
op de betrouwbaarheid en de beveiliging van het publicatiemedium (zie hierover
paragraaf 6 van het algemeen deel van deze memorie van toelichting).Naast de mogelijkheid van officiële bekendmaking via elektronische
weg, introduceert deze wijziging ook een verplichting voor gemeenten, provincies
en waterschappen om al hun algemeen verbindende voorschriften integraal, in
geconsolideerde vorm, beschikbaar te stellen via elektronische weg (in de
praktijk zal dat via internet geschieden). Publicatie van geconsolideerde
teksten verhoogt het gebruiksgemak. Door de databank wordt de regelgeving
toegankelijk gemaakt. De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
krijgt de bevoegdheid om regels te stellen over de wijze waarop de gemeenten,
provincies en waterschappen hun regelgeving beschikbaar stellen. Dergelijke
regels verhogen de uniformiteit en raadpleegbaarheid van de betreffende regelingenbestanden
en geven de betreffende bestuursorganen duidelijkheid en houvast over de wijze
waarop dat bestand ingericht moet worden. De tekst van de bepalingen die de
beschikbaarstelling van geconsolideerde teksten betreffen (voorgestelde artikelen
140 Gemeentewet, 137 Provinciewet en 73a Waterschapswet), is voor het overige
vergelijkbaar met de corresponderende teksten in het in artikel I, onderdeel
G, voorgestelde artikel 10a Bekendmakingswet.In de Waterschapswet introduceert dit wetsvoorstel voorts het recht op
een afschrift van een algemeen verbindend voorschrift (artikel 73b). Dit recht
bestaat al op gemeentelijk en provinciaal niveau (respectievelijk artikel
141 Gemeentewet en artikel 138 Provinciewet). De regeling in de Waterschapswet
wordt op dit punt in overeenstemming gebracht met die in de Gemeentewet en
de Provinciewet. De bepalingen in de Gemeentewet en de Provinciewet worden
overigens ook licht gewijzigd. De huidige bepalingen geven een recht op afschrift
van besluiten die ter inzage zijn gelegd. Aangezien de plicht tot terinzagelegging
in artikel 140 Gemeentewet en artikel 137 Provinciewet wordt
vervangen door een verplichting tot een elektronisch geconsolideerd wettenbestand,
benoemen de artikelen 141 Gemeentewet en artikel 138 Provinciewet na de wijziging
rechtstreeks de besluiten waarvan een recht op afschrift bestaat: alle besluiten
die algemeen verbindende voorschriften inhouden. Opgemerkt wordt dat deze
artikelen een zelfstandige betekenis hebben naast de Wet openbaarheid van
bestuur (Wob), omdat hier expliciet is bepaald dat een recht op afschrift
bestaat, terwijl artikel 7 van de Wob de keuze voor de wijze van informatieverstrekking
aan het bestuursorgaan laat, waarbij rekening moet worden gehouden met de
voorkeur van de verzoeker en met het belang van een vlotte voortgang van de
werkzaamheden.De onderdelen die in de Gemeentewet, Provinciewet en Waterschapswet een
verplichting introduceren om alle algemeen verbindende voorschriften integraal,
in geconsolideerde vorm, beschikbaar te stellen via elektronische weg (artikelen
140 Gemeentewet, 137 Provinciewet en 73a Waterschapswet) zullen later in werking
treden dan de overige wijzigingen en wel op 1 januari 2010. Dat geeft
de betrokken overheden de nodige tijd om zich op de nieuwe verplichtingen
voor te bereiden. Met name de verplichting om alle algemeen verbindende voorschriften
in geconsolideerde vorm ter beschikking te stellen vergt de nodige tijd en
middelen voor de betrokken bestuursorganen.De vervanging in artikel 76 Waterschapswet van het verouderde begrip «algemeen
verbindende regels» door «algemeen verbindende voorschriften»
brengt deze bepaling terminologisch in overeenstemming met het opschrift van
hoofdstuk IX, paragraaf 5, en artikel 73 van die wet, zoals deze zijn
komen te luiden via hoofdstuk 11, artikel 7, onderdelen H en I, van de Aanpassingswet
derde tranche Awb I.Artikel VEvenals in de Gemeentewet, Provinciewet en Waterschapswet wordt in de
Wet op de bedrijfsorganisatie een bevoegdheid geïntroduceerd tot elektronische
bekendmaking. Voorgesteld wordt artikel 38 zodanig te wijzigen dat het Verordeningenblad
Bedrijfsorganisatie elektronisch kan worden uitgegeven en in artikel 106 een
verwijzing op te nemen naar de in artikel 38 gestelde regels omtrent het Verordeningenblad.
De beweegredenen voor deze wijzigingen zijn gelijk aan die voor de mogelijkheid
tot elektronische uitgifte van het gemeenteblad, provinciaal blad en waterschapsblad.
Kortheidshalve wordt hier dan ook naar de toelichting bij de artikelen II,
III en IV verwezen.De mogelijkheid tot bekendmaking via papieren publicaties blijft in de
wet gehandhaafd tot een bij koninklijk besluit te bepalen datum (zie artikel
XV van het wetsvoorstel en paragraaf 5.8 van het algemeen deel van deze
memorie van toelichting).Voorgesteld wordt om in de Wet op de bedrijfsorganisatie tevens de verplichting
op te nemen om alle algemeen verbindende voorschriften integraal, in geconsolideerde
vorm, beschikbaar te stellen via elektronische weg (nieuwe artikelen 38a en
106a). Het voornemen is deze laatste verplichting net als voor gemeenten,
provincies en waterschappen pas op 1 januari 2010 in werking te laten
treden.Artikel VIHet voorgestelde eerste lid van artikel 3:42 Awb leidt ertoe dat besluiten
die niet tot een of meer belanghebbenden zijn gericht, in beginsel in de Staatscourant
worden bekendgemaakt als zij afkomstig zijn van de centrale overheid.
Daarmee wordt gekozen voor een elektronisch medium, nu de Staatscourant na
de inwerkingtreding van het onderhavige wetsvoorstel elektronisch zal worden
uitgegeven. Bij wettelijk voorschrift kan afgeweken worden van het uitgangspunt
van bekendmaking in de Staatscourant. Zie hierover nader paragraaf 5.2
van het algemeen deel van deze memorie.Besluiten die niet tot een of meer belanghebbenden zijn gericht en die
afkomstig zijn van andere bestuursorganen dan die behorend tot de centrale
overheid, kunnen volgens het voorgestelde tweede lid van artikel 3:42 worden
bekendgemaakt in een overheidsblad, zoals het provincieblad of het gemeenteblad,
maar ook in een dag-, nieuws- of huis-aan-huisblad. Zolang het overheidsblad
nog niet elektronisch wordt uitgegeven, zal de bekendmaking langs die weg
geschieden op papier. Indien gekozen wordt voor bekendmaking in een dag, nieuws-
of huis-aan-huisblad, dan geschiedt de bekendmaking op papier. Overeenkomstig
het huidige eerste lid van artikel 3:42 kan bekendmaking ook op een andere
geschikte wijze plaatsvinden. Elektronische bekendmaking kan echter alleen
plaatsvinden via een elektronisch uitgegeven overheidsblad, tenzij elektronische
bekendmaking via een ander medium bij wettelijk voorschrift mogelijk is gemaakt.Artikel VIIVan de gelegenheid wordt gebruik gemaakt om te voorzien in enkele procedurele
verbeteringen in de openbaarmakingsprocedure van adviezen van de Raad van
State, nadere rapporten en de aan de Raad van State voorgelegde teksten. Nu
voorzien wordt in elektronische uitgifte van de Staatscourant, bestaan uit
het oogpunt van ruimtebeslag geen beperkingen meer om genoemde documenten
integraal in de Staatscourant openbaar te maken. Hiermee wordt ook beter recht
gedaan aan de opdracht die artikel 25a van de Wet op de Raad van State aan
de betrokken minister geeft om de genoemde documenten openbaar te maken. Los
hiervan blijft het mogelijk dat de adviezen en nadere rapporten over wetsvoorstellen
door de Tweede Kamer worden gepubliceerd in de zogeheten blauwe bijlagen bij
de Kamerstukken.Voorts wordt, overeenkomstig de in de artikel 88 en 89, derde lid, van
de Grondwet en in de Bekendmakingswet gebezigde terminologie, de verouderde
term «afkondiging» vervangen door: bekendmaking.Artikelen VIII en IXIn verband met de wijziging van artikel 4 van de Bekendmakingswet moet
de verwijzing naar dit artikel in enkele artikelen van de Gezondheidsen welzijnswet
voor dieren en de Kaderwet diervoerders worden aangepast.Artikel XAangezien artikel 25a van de Wet op de Raad van State ingevolge het voorstel
van wet tot wijziging van de Wet op de Raad van State in verband met de herstructurering
Raad van State1 wordt vernummerd tot artikel
26, is een wetstechnische afstemmingsbepaling opgenomen.Artikel XIAangezien artikel 106 van de Wet op de bedrijfsorganisatie ingevolge het
voorstel van wet tot wijziging van de Wet op de bedrijfsorganisatie met betrekking
tot de ministeriële goedkeuring van besluiten van bedrijfslichamen2 wordt gewijzigd, is een wetstechnische afstemmingsbepaling
opgenomen.Artikelen XII tot en met XVDeze wijzigingen zetten de bevoegdheid van medeoverheden tot elektronische
bekendmaking met ingang van een nog te bepalen tijdstip om in een verplichting.
Gemeenteblad, provinciaal blad, waterschapsblad en het Verordeningenblad Bedrijfsorganisatie
worden na inwerkingtreding van deze bepalingen elektronisch uitgegeven. Zie
voorts de toelichting op de artikelen II, III, IV en V.Artikel XVIEr is gekozen voor inwerkingtreding bij koninklijk besluit. Zoals hierboven
aangegeven, zal ook uitvoeringswetgeving tot stand moeten worden gebracht,
te weten het Bekendmakingsbesluit, dat in de plaats zal treden voor het Besluit
uitgifte Staatsblad en Staatscourant en een ministeriële regeling, de
Bekendmakingsregeling. Om gelijktijdige inwerkingtreding van wet, algemene
maatregel van bestuur en ministeriële regeling te kunnen verzekeren is
inwerkingtreding bij koninklijk besluit aangewezen. Er is voorts voorzien
in de mogelijkheid van gedifferentieerde inwerkingtreding, omdat, zoals is
aangegeven in de paragrafen 5.7 en 5.8 van het algemeen deel van deze memorie,
de wijzigingen van de Gemeentewet, de Provinciewet. de Waterschapswet en de
Wet op de bedrijfsorganisatie die betrekking hebben op de instandhouding van
een geconsolideerd regelingenbestand, eerst in 2010 in werking zullen treden.De staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,A. Th. B. Bijleveld-SchoutenDe minister van Justitie,E. M. H. Hirsch BallinXNoot1Nota Zicht op wetgeving, bij brief van 5 maart 1991 door de Minister
van Justitie aangeboden aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 1990/91, 22 008,
nr. 1).XNoot1Bij brief van 10 juni 1997 door de Staatssecretaris van Binnenlandse
zaken aangeboden aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 1997/98, 20 644,
nr. 30).XNoot2Kamerstukken II 1986/87, 19 583, nr. 9.XNoot3Kamerstukken II 1997/98, 20 644, nr. 33, blz. 2.XNoot4Kamerstukken II 1997/98, 25 880, nr. 2, blz. 73.XNoot1Het conceptwetsvoorstel is op 30 juni 2006 gepubliceerd op de website
www.minbzk.nl.XNoot2Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Toegezonden aan de Tweede Kamer bij brief van 1 mei 2006 (Kamerstukken
II 2005/06, 29 362, nr. 90).XNoot2Zie aanwijzing 51 van de Aanwijzingen voor de regelgeving en de memorie
van toelichting bij het wetsvoorstel eerste tranche Algemene wet bestuursrecht
(Kamerstukken II 1988/89, 21 221, nr. 3, blz. 81–82).XNoot1Zie CRvB 6 januari 1987, AB 1987, 300 en ARRvS 14 augustus 1987,
AB 1988, 498; zie ook HR 4 november 1975, NJ 1976, 173.XNoot2Kamerstukken II 1986/87, 19 583, nr. 6, blz. 2/3.XNoot1Het betreft de Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders
(KBvG), de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB), het Koninklijk
Nederlands Instituut van Registeraccountants (NIVRA), de Nederlandse Loodsencorporatie,
de Nederlandse Orde van Accountants-Administratieconsulenten (NOvAA) en de
Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA).XNoot1HR 24 december 1997, LJN: AA3345, AA3356 en HR 10 augustus 1998,
LJN: AA2624.XNoot1CBS StatLine: Onderzoek ICT-gebruik huishoudens; 2005.XNoot1Eerste Richtlijn 68/151/EEG van de Raad van 9 maart 1968 strekkende
tot het coördineren van de waarborgen, welke in de Lid-Staten worden
verlangd van de vennootschappen in de zin van de tweede alinea van artikel
58 van het Verdrag, om de belangen te beschermen zowel van de deelnemers in
deze vennootschappen als van derden, zulks ten einde die waarborgen gelijkwaardig
te maken.XNoot2De Handelsregisterwet 1996 wordt met ingang van 1 januari 2008 vervangen
door de Handelsregisterwet 2007, Stb. 2007, 153.XNoot3Wet van 14 december 2005, Stb. 727. Zie www.kvk.nl/publicaties.XNoot4Kamerstukken II 2001/02, 28 173, nr. 3, blz. 63.XNoot1Kamerstukken II 1997/98, 25 880, nr. 2, blz. 73.XNoot1Zie hierover nader paragraaf 3.2.XNoot2Kamerstukken II 1985/86, 19 403, nr. 3.XNoot1Zie: www.advies.overheid.nl.XNoot1Richtlijn 2003/98/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 november
2003 inzake het hergebruik van overheidsinformatie (PbEG L 345).XNoot1ABRvS 20 december 2006, JB 2007/24 en ABRvS 24 januari 2007,
NJB 2007, 392.XNoot1Kamerstukken 30 585.XNoot2Kamerstukken 31 039. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31084-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl