Arbeidsmarktbeleid onderwijs; Lijst van vragen en antwoorden
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 23328, nr. 62

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

02-02-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

23328 nr. 62

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamAanbiedingsbrief12345678910111213Voortgangsrapportage141516171819202122232425262728293031323334353637383940414243444546474849505152535455565758596061626364656667686970717273747576777879808182838485868788899091
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 23328Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 78 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
23 328Arbeidsmarktbeleid onderwijsnr. 62LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 14 januari 2000De vaste Commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft een aantal vragen voorgelegd aan de regering over de brief en
bijlage van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen d.d. 11 oktober
1999 (OCW-99-1052) ter aanbieding van de voortgangsrapportage «Maatwerk
voor Morgen».De regering heeft deze vragen beantwoord bij brief van 13 januari 2000.De vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.De voorzitter van de commissie,Van der HoevenDe griffier van de commissie,Mattijssen Aanbiedingsbrief1Hoeveel vacatures zijn aan het begin van dit schooljaar
onvervuld gebleven? (blz. 2)In de u gezonden Arbeidsmarktrapportage Onderwijs 1999 wordt onder meer
verslag gedaan van de vacaturesituatie aan het begin van het schooljaar 1999–2000.
Het blijkt dat de vacaturesituatie aan het begin van het schooljaar 1999–2000
in vergelijking tot het vorig jaar weliswaar niet is verslechterd maar ook
niet verbeterd, met uitzondering van de BVE-sector waar wel sprake is van
een verbetering. Desondanks is de situatie van een groot aantal scholen in
het voortgezet onderwijs en het BVE-veld, dat aan het begin van het schooljaar
nog niet alle vacatures heeft kunnen vervullen, ernstig.De situatie aan het begin van het schooljaar 1999–2000 samengevat:– op ruim 10% van de basisscholen waren er nog onvervulde uren (gemiddeld
3,03 uur),– op bijna 20% van de speciale scholen voor basisonderwijs en expertisecentra
waren er onvervulde uren (gemiddeld 7,01 uur),– op 55% van de scholen voor voortgezet onderwijs waren er onvervulde
uren (gemiddeld 23,2 uur),– op 20% van de speciale scholen voor voortgezet onderwijs (gemiddeld
7,0 uur), en– op 50% van de units in de BVE-sector (gemiddeld 27,9 uur).2Hoe staat het met de daadwerkelijke instroom in het
beroep vanuit de lerarenopleidingen? (blz. 2)In het rapport «Na(ar) de lerarenopleiding – Onderwijsmonitor
1998» van het ROA wordt uitvoerig ingegaan op de arbeidsmarktsituatie
van recent aan alle lerarenopleidingen afgestudeerden. Het aandeel afgestudeerden
dat in het onderwijs werkt, is gestegen van 58% in 1990 naar 77% in 1998.
Van de afgestudeerden van de lerarenopleidingen basisonderwijs kiest zelfs
96% voor een baan binnen het onderwijs, aldus constateren de onderzoekers
van het ROA.3Wat is het resultaat tot nu toe van de oproep aan wachtgelders
? Hoeveel mensen zijn aangeschreven? (blz. 2)Het aanschrijven van wachtgelders voor de sector voortgezet onderwijs
is gepland voor januari 2000. Voor de sector primair onderwijs wordt aangesloten
bij het al langer lopende project stille reserve. Hierbij zijn deelnemers
aan het ABP met een onderwijsbevoegdheid waaronder wachtgelders aangeschreven.Daarnaast kan het volumebeleid van het Participatiefonds en andere opdrachtgevers
genoemd worden. Hierbij worden ook wachtgelders benaderd en begeleid. Resultaten
van het volumebeleid in 1998 zijn genoemd in het antwoord van kamervraag 287
ter voorbereiding op de begrotingsbehandeling van OCenW. Genoemd zijn onder
meer de 11 923 plaatsingen voor de sectoren primair onderwijs, voortgezet
onderwijs en de beroeps- en volwasseneducatie.4Hoeveel vooraanmeldingen waren er de afgelopen vijf
jaar bij de lerarenopleidingen basisonderwijs en tweedegraadslerarenopleidingen?
Is de ontwikkeling dan nog steeds zo positief te noemen? (blz. 2) Onderstaand overzicht geeft een zo volledig mogelijk beeld van de ontwikkeling
van het aantal vooraanmeldingen, ingestroomde studenten, ingeschreven studenten
en afgestudeerden van de lerarenopleidingen basisonderwijs en de tweedegraads
lerarenopleidingen. Vooraanmeldingen*Instroom** JaarBasisonderwijsVoortgezet onderwijsJaarBasisonderwijsVoortgezet
onderwijs19956 4617 47219956 3786 59019966 381 (–  1%)6 902 (–  8%)19966 392 (+  0,2%)6 241 (–  5%) 19976 796 (+  7%)6 464 (–  6%)19977 050
(+ 10%)5 774 (–  7%) 19988 279 (+ 22%)5 349
(– 17%)19988 804 (+ 25%)4 731 (– 18%)19999 321 (+ 13%)6 086 (+ 14%)1999***9 800 (+ 12%)5 600 (+ 17%)Ingeschrevenen**JaarBasisonderwijsVoortgezet onderwijs199520 39925 841 199620 77524 181199721 56422 579 199823 83618 849Afgestudeerden**JaarBasisonderwijsVoortgezet onderwijs19953 9904 888 19964 0084 71619974 2044 374 19984 5374 034* Inclusief opleidingen met aanvullende eisen, voorzover studenten zich
voor deze opleidingen hebben aangemeld. Bij opleidingen met aanvullende eisen
kan de aanstaande student zich pas aanmelden nadat hij door de instelling
is toegelaten. In veel gevallen blijft aanmelding achterwege.** Exclusief de voortgezette opleidingen in het onderdeel Onderwijs van
het Centraal register opleidingen hoger onderwijs.*** Voorlopige instroomcijfers; de instroomcijfers voor 1999 worden medio
2000 definitief vastgesteld.Bovenstaande cijfers zijn gebaseerd op het Centraal register ingeschrevenen
hoger onderwijs (Informatie Beheer Groep), stand juli 1999. De cijfers hebben
betrekking op de situatie op de peildatum 1 oktober.Bij de lerarenopleidingen basisonderwijs is over de periode 1995 tot en
met 1999 sprake van een aanzienlijke stijging van de instroom.Bij de opleidingen tot leraar voortgezet onderwijs is, na een aanvankelijke
daling, de instrooom in 1999 weer gestegen, blijkens uit de voorlopige instroomcijfers.
Het niveau van 1995 is nog niet bereikt. Echter, de instroomcijfers voor de
periode van 1995 tot en met 1997 hebben ook betrekking op de vrije studierichtingen
die niet tot leraar opleidden. Deze vrije studierichtingen zijn met ingang
van 1998 afgebouwd. Dit in overweging nemende, kan de ontwikkeling van de
instroom in de opleidingen tot leraar voortgezet onderwijs positief worden
genoemd.5Hoe groot moet de instroom in de lerarenopleidingen
basis- en voortgezet onderwijs zijn om het tekort aan leraren op te heffen?
Zijn de definitieve aantallen studenten die zich voor een lerarenopleiding
hebben aangemeld inmiddels bekend en zo ja, hoeveel studenten betreft het?
(blz. 2) De vraag naar leraren wordt uit verschillende aanbodcategorieën vervuld:
deeltijders die meer gaan werken, herintredende stille reserve, inactieve
uitkeringsgerechtigden, «nieuwe» leraren (afgestudeerden) en de
zogenaamde zij-instromers. Het is dus moeilijk te bepalen wat de noodzakelijke
instroom in de lerarenopleidingen zou moeten zijn om het tekort aan leraren
op te heffen, gelet op de grote variatie in aanbodcategorieën alsmede
de dynamiek in de relaties tussen die aanbodcategorieën. Instroom in
de lerarenopleiding is slechts een van die categorieën (zij het een belangrijke).Bij vraag 4 zijn de voorlopige instroomcijfers voor 1999 gegeven. De instroomcijfers
worden medio 2000 definitief vastgesteld.6Hoe zijn de resultaten van de eerste assessment voor
zij-instromers in het voortgezet onderwijs? (blz. 2)Voor het eerste assessment voor zij-instromers in het voortgezet onderwijs
kwamen 170 kandidaten in aanmerking. De eerste globale indruk van Stoas Research
dat het assessment ontwikkelt en organiseert, is dat de kwaliteit van de kandidaten
goed is. Een veel voorkomende motivatie om in te stromen in het leraarsberoep
is dat men eigenlijk altijd al in het onderwijs wilde werken, maar door het
ontbreken van vacatures enkele jaren geleden niet de kans kreeg op werk in
het onderwijs. Er komt nog een tussenrapportage begin 2000.7Hoeveel wachtgelders hebben inmiddels gereageerd op
de oproep hun diensten aan het onderwijs aan te bieden? Wat zijn de gevolgen
voor hun wachtgeldaanspraken als ze weer aan het werk gaan? De Kamer is immers
toegezegd dat er geen gevolgen voor (oude) wachtgelders zouden zijn? (blz. 2)Zie het antwoord op vraag 3. Zoals ik bij de begrotingsbehandeling aan
de Kamer heb gemeld, blijven de wachtgeldaanspraken van wachtgelders die weer
gaan werken, gedurende vier jaar gegarandeerd. Ik streef er naar ook de maximering
van deze periode van vier jaar op te heffen.8Hoe hoog is het verzuim bij hoog-verzuimscholen? Wat
doen deze scholen aan reïntegratie? Hoe is de bekostiging van scholen
voor het sluiten van ARBO-contracten dan wel geregeld als u twijfelt aan het
feit of bekostiging adequaat is? Wordt er niet per leerkracht bekostigd? (blz. 2)Het ziekteverzuim bij hoogverzuimscholen is 10% of meer. Het Vf is dit
najaar gestart met een bezoek aan 500 hoogverzuimscholen om te inventariseren
welke oorzaken aan het verzuim ten grondslag liggen. Het Vf heeft een bedrag
van 5 mln. gereserveerd om komend jaar deze scholen gericht te ondersteunen
bij het beperken van het ziekteverzuim.De arbobekostiging van de scholen in PO en VO is gebaseerd op formatierekeneenheden
(fre's). In mijn brief van 29 oktober 1999 deelde ik u mee dat de arbovergoeding
weliswaar sober is maar de scholen in staat stelt een arbocontract af te sluiten.
Gezien de verzuimproblematiek zullen veel scholen tevens een beroep doen op
het aanvullend pakket van het Vf/COBGZ.Tijdens het algemeen overleg op 9 december jl. heb ik u toegezegd de mogelijkheden
te verkennen de aanpak van het langdurig verzuim door middel van experimenten
te intensiveren. De middelen zouden beschikbaar moeten komen door het financiële
schot tussen Vf en Pf weg te halen opdat overschotten van het
Pf kunnen worden ingezet om de arbozorg op scholen uit te breiden.9Wanneer is het resultaat van het onderzoek naar de
bekostiging voor ARBO-contracten bekend? (blz. 2)Zie vraag 8 en mijn brief terzake d.d. 29 oktober 1999 (kenmerk AB/PSW/1999/43788).10Kan een voorbeeld worden gegeven van een creatieve
en effectieve wijze van het tijdig vervullen van vacatures? (blz. 3)Scholen ontdekken het belang van een goede arbeidsmarktcommunicatie. Er
wordt op verschillende manieren uitwerking gegeven aan de wervingsstrategie.
Deze activiteiten zijn van verschillende aard en soms alleen van toepassing
in een specifieke situatie. Men kan denken aan een school die budget wil inzetten
om parkeervergunningen voor leerkrachten te betalen of gemeentes die bemiddelen
bij het vinden van woonruimte. Ook heeft één van de werkgeversorganisaties,
de BPCO, met Arbeidsvoorziening Nederland op 10 december 1999 een mantelcontract
gesloten waarbij de leden van de BPCO tegen een gereduceerd tarief van bemiddelingsfaciliteiten
gebruik kunnen maken. Aan het IVA is gevraagd om de initiatieven in het veld
te inventariseren en te analyseren op overdraagbaarheid. Eind januari 2000
zullen de resultaten van die inventarisatie en analyse beschikbaar komen.11Welke voorlichting zal aan concentratiescholen worden
verstrekt over de besteding van de 30 miljoen uit de motie-Melkert? Welk bedrag
zal per individuele school worden overgemaakt? (blz. 3)De regeling zal in januari 2000 worden gepubliceerd in het gele katern
van Uitleg, voorzien van een uitgebreide toelichting. Ook zal in Uitleg een
artikel worden gepubliceerd rond de inzet van deze gelden uit de motie Melkert.
Het gaat om een totaal bedrag van f 60 voor PO, VO en BVE.12Waarom duurt het zo lang voordat het kabinet een besluit
neemt over de aangenomen moties? (blz. 3)De Tweede Kamer is op 21 oktober 1999 (Nota van Wijziging op de OCenW-begroting
voor het jaar 2000) geïnformeerd over de motie Melkert. Het kabinet heeft
deze motie overgenomen: vanaf 2000 is structureel 30 mln. beschikbaar
voor «Maatwerk voor morgen».In reactie op de motie van Rosenmöller en De Graaf hebben wij in
de schriftelijke antwoorden tijdens de algemene politieke beschouwingen reeds
aangegeven dat het kabinet van plan is arbeidsmarktknelpunten binnen de overheidssector
te inventariseren, waarbij natuurlijk ook aandacht is voor onderwijs en zorg.
De minister van SZW heeft hierbij het voortouw. Wij hebben u toegezegd een
verkenning te starten naar mogelijkheden om het keuzegedrag van studenten
te beïnvloeden door financiële stimulansen. Begin 2000 zijn de resultaten
van deze verkenning te verwachten.13Hoe groot is het probleem van scholen die leerkrachten
bij elkaar wegkopen? Het is ons bekend dat scholen leerkrachten bij elkaar wegkopen, zie ook
de antwoorden op de kamervragen van Van Bommel die ik u op 29 september 1999
heb toegezonden. Wat de omvang ervan is, is ons niet bekend.Voortgangsrapportage14Hoe verhoudt zich de scherp gestegen instroom in de
lerarenopleidingen tot het gememoreerde «slechte imago» van het
leraarsvak? (blz. 4)De stijging van de instroom van de lerarenopleidingen is waarschijnlijk
voor een groot deel toe te schrijven aan de pabo-campagne en aan de ruime
aandacht in de media voor de tekorten aan leraren. De ervaring leert dat berichten
over gunstige werkgelegenheidsperspectieven vaak leiden tot grotere belangstelling
voor de studie in kwestie. Het imago van het leraarsvak is echter nog lang
niet optimaal. Uit onderzoek blijkt dat scholieren en volwassenen vaak een
negatief beeld hebben van het leraarsvak. Er is sprake van een discrepantie
tussen het imago van het leraarsvak en de werkelijkheid. Leraren zelf denken
over het algemeen juist positief over hun vak. Vandaar dat wij op 6 oktober
1999 een imagocampagne zijn gestart, waarin de dagelijkse werkelijkheid van
het lesgeven centraal staat. In de campagne wordt onder andere aandacht besteed
aan het plezier van de leraar in het lesgeven en omgaan met jongeren.15Waren alle vacatures in het begin van het schooljaar
vervuld en is dat nu nog steeds zo? (blz. 4)Uit de door het onderzoeksbureau Regioplan voortdurende monitoring van
de vacaturesituatie in het PO, VO en de BVE-sector blijkt dat aan het begin
van het schooljaar 1999–2000 niet alle vacatures waren vervuld. Overigens
blijkt uit diezelfde monitoring dat in voorgaande jaren de onvervulde vacatures
bij de start van het schooljaar tegen de kerstvakantie allemaal vervuld zijn.Zie verder het antwoord op vraag 1.16Hoe zijn de reacties op de publiciteitscampagne «Leraar,
elke dag anders»? (blz. 4)Zie het antwoord op vraag 20.17Wie gaat de evaluatie uitvoeren van de campagne «Leraar,
elke dag anders»? (blz. 4)Het belangrijkste onderdeel van de evaluatie zal worden uitgevoerd door
de Rijksvoorlichtingsdienst, onder formele verantwoordelijkheid van de Voorlichtingsraad.
De campagne «Leraar, elke dag anders» valt namelijk onder de definitie
van zogenaamde «grote campagnes». Voor dergelijke campagnes stelt
de Voorlichtingsraad als eis dat zij meelopen in het zogenaamde tracking-onderzoek
van de RVD.Dit is een gestandaardiseerde wekelijkse enquêtering van een representatieve
steekproef van Nederlanders over bereik en effect van de op dat moment lopende
grote campagnes. Jaarlijks stuurt de Voorlichtingsraad de Tweede Kamer een
overzicht van de gevoerde campagnes en hun effecten. Daarnaast wil het ministerie van OCenW zelf nog aanvullend effect-onderzoek
laten doen. In het voorjaar van 2000 zal het ministerie een enquête
laten verrichten onder scholieren naar het imago van leraren. Dezelfde enquête
is ook najaar 1998 afgenomen, zodat eventuele veranderingen in het imago kunnen
worden vastgesteld. Bovendien zal het ministerie een evaluatiegesprek houden
met de wervingsfunctionarissen van de lerarenopleidingen.De resultaten van het genoemde tracking-onderzoek en de aanvullende onderzoeken
van OCenW worden in het voorjaar 2000 opgeleverd. Op welke wijze de campagne
na de zomer van 2000 wordt voortgezet, is mede afhankelijk van deze resultaten.18Goed personeelsbeleid is een belangrijke factor voor
een succesvolle wervingscampagne. Welke zijn de overige factoren? In hoeverre
zijn deze factoren door de scholen te beïnvloeden (blz. 4)?Naast goed personeelsbeleid speelt een aantal andere factoren een rol
bij het potentiële succes van de wervingscampagne, zoals arbeidsvoorwaarden,
carrièreperspectieven, de status van het leraarschap en demografische,
economische en culturele factoren.Overigens is de kwaliteit van het schoolmanagement één van
de belangrijkste determinanten van de arbeidssatisfactie. Scholen hebben daar
per definitie grote invloed op.19Kan een overzicht worden gegeven van de instroom in
de PABO-opleidingen, de uitstroom van gediplomeerden, de daadwerkelijke intrede
van gediplomeerden in het onderwijs vanaf 1996? Idem van de 2de graadsopleidingen?
En van de ULO's? (blz. 4 en 5)Zie mijn antwoord op vraag 4.20Wat zijn de eerste reacties op de publiciteitscampagne,
ook met betrekking tot de realiteitswaarde ervan? Hoe worden deze reacties
verwerkt in het verdere traject (blz. 5)?De campagne wordt begeleid door systematisch onderzoek naar bereik, waardering
en effect (zie ook vraag 17). Dit onderzoek loopt nog. Het is daarom nu nog
niet mogelijk uitspraken te doen over de ontvangst van de campagne bij de
primaire doelgroep, de jongeren.De eerste reacties van leraren en bestuurders van onderwijsorganisaties
zijn divers.Zowel de spotjes als de (inhoud van de) advertenties zijn getest bij jongeren
en leraren door marktonderzoekbureaus. In het algemeen werden de uitingen
als (voldoende) realistisch beoordeeld.21Op pagina 6 spreekt men van een herziening van het
loongebouw zodat op decentraal niveau beter kan worden ingespeeld op de ontwikkeling
in de richting van meer taak- en functiedifferentiatie. Op welke manier wil
men het loongebouw herzien? (blz. 6)De carrièrelijnen van leraren zijn in vergelijking met andere beroepen
erg lang (gemiddeld 23 jaar). Er bestaan nagenoeg geen promotiemogelijkheden
binnen het leraarsberoep. In de CAO 1999–2000 voor de sectoren primair
onderwijs, voortgezet onderwijs, beroepsonderwijs en volwasseneneducatie is
daarom afgesproken dat het ministerie van OCenW samen met de sociale
partners een fundamentele discussie zal voeren over de herziening van het
loongebouw binnen het onderwijs, mede gebaseerd op een onderwijsspecifieke
functiewaardering(-systematiek). Deze discussie is erop gericht om overeenstemming
te bereiken over de wijze waarop de belangrijkste knelpunten in het huidige
loongebouw binnen het onderwijs kunnen worden opgelost.22Zal een niet-loonsomsevenredige verdeling van arbeidsvoorwaardenruimte
in de collectieve sector kunnen leiden tot verschillen tussen verschillende
onderwijssectoren? (blz. 6)In het sectorenmodel arbeidsvoorwaarden is de mogelijkheid voorzien van
een niet-loonsomevenredige verdeling van de arbeidsvoorwaardenruimte tussen
de sectoren. Voor de werking van het sectorenmodel gelden de «onderwijssectoren»
PO, VO en BVE als één sector.23Het kabinet zal bij de arbeidsvoorwaarden voor 2000
een niet-loonsomevenredige verdeling overwegen, waarbij zwaarte en arbeidsmarktknelpunten
meespelen. Betekent dit dat er meer arbeidsvoorwaardenruimte beschikbaar kan
komen voor sectoren met zware werkdruk en arbeidsmarktknelpunten? Hoe ver
is de besluitvorming in het kabinet gevorderd? (blz. 6)Het kabinet kan besluiten om extra arbeidsvoorwaardenruimte toe te kennen
aan sectoren met relatief ernstige arbeidsmarktknelpunten. De besluitvorming
van het kabinet hierover vindt plaats bij de vaststelling van de definitieve
arbeidsvoorwaardenruimte in enig jaar bij Voorjaarsnota.24Aan welke concrete voorbeelden wordt gedacht bij het
uitbouwen van mogelijkheden voor maatwerk en differentiatie in de arbeidsvoorwaarden?
Welke mogelijkheden bestaan er nu reeds om per school van centraal afgesproken
arbeidsvoorwaarden af te wijken? (blz. 6)Bij het uitbouwen van mogelijkheden voor maatwerk en differentiatie in
de arbeidsvoorwaarden kan worden gedacht aan het beter afstemmen van de arbeidsvoorwaarden
op de individuele preferenties van werknemers. Een bekend voorbeeld hiervan
is de uitruil tussen tijd en geld, maar er kan eveneens worden gedacht aan
op het individu afgestemde arrangementen om arbeid en zorgtaken beter met
elkaar te combineren.Het merendeel van de arbeidsvoorwaarden voor personeel in de sectoren
voortgezet onderwijs en beroepsonderwijs en volwasseneneducatie wordt inmiddels
niet meer op centraal niveau vastgesteld, maar door de sociale partners in
decentrale CAO's. Zowel binnen de centraal vastgestelde arbeidsvoorwaarden
als binnen de decentrale CAO's bestaat op onderdelen ruimte voor een eigen
schoolspecifieke invulling van de arbeidsvoorwaarden, bijvoorbeeld op het
terrein van de functieen beloningsdifferentiatie.25Is bij de discussie over de onderwijsspecifieke functiewaarderingssystematiek
ook de mogelijkheid van een aantal «loopbaanfasen» in het leraarsberoep
betrokken (bijv. leraar-in-opleiding, junior-leraar, en senior-leraar/begeleider)?
(blz. 6) Een onderwijsspecifieke functiewaardering is één van de
gespreksonderwerpen van de in de CAO 1999–2000 afgesproken fundamentele
discussie over een herziening van het loongebouw. Het onderscheiden van loopbaanfasen
is een mogelijkheid om binnen het leraarsberoep differentiatie in functies
en functieniveaus aan te brengen. Deze mogelijkheid zal bij de eerdergenoemde
discussie worden betrokken.26Hoe is de relatieve arbeidsmarktpositie van leraren?
(blz. 6)Uit de meest recente ramingen van het ROA blijkt dat zich op de arbeidsmarkt
de komende jaren naar verwachting een tekort aan hoger opgeleiden zal voordoen.
De concurrentie tussen sectoren om hoger opgeleiden zal hierdoor sterk toenemen.
Omdat het onderwijs voor haar personeelsvoorziening grotendeels afhankelijk
is van hoger opgeleiden, zal het tekort aan hoger opgeleiden ook binnen het
onderwijs voelbaar zijn. Op dit moment manifesteert dit zich bijvoorbeeld
al uit een duidelijke toename van het aandeel moeilijk vervulbare vacatures
binnen het onderwijs.27Welke beroepen en/of beroepsgroepen worden concreet
bedoeld met «vergelijkbare beroepen in andere sectoren van de samenleving»
(blz. 6)?Hiermee wordt gedoeld op beroepen waarvoor eenzelfde opleidingsniveau
vereist is als voor het onderwijs (HBO- of WO-opleiding).28Wat is de stand van zaken m.b.t. de onderwijsspecifieke
functiewaarderingssystematiek en de ontwikkeling van de taaken functiedifferentiatie?
(blz. 6)De discussie over een onderwijsspecifieke functiewaardering als onderdeel
van een herziening van het loongebouw is inmiddels gestart. Op dit moment
worden de uitgangsposities van de onderhandelingspartners in kaart gebracht
en wordt getracht een aantal gezamenlijke uitgangspunten te formuleren.Een van de uitgangspunten is een verdere verruiming van de mogelijkheden
voor de instellingen voor een eigen inrichting van de organisaties in functies
en taken. Dit betreft niet alleen de taak- en functiedifferentiatie binnen
het leraarsberoep, maar ook de taakverdeling tussen onderwijsgevend en onderwijsondersteunend
personeel. Zoals bekend, wordt op dit moment op 29 instellingen geëxperimenteerd
met de introductie van nieuwe onderwijsondersteunende functies, zoals leraarassistent
en activiteitencoördinator (de zogenoemde Prick-projecten). De rapportage
van deze experimenten wordt eind 2000 verwacht.29Zijn functiewaardering en functiedifferentiatie volgens
de minister onlosmakelijk met elkaar verbonden? (blz. 6–7)In het geval op instellingsniveau via functiedifferentiatie een nieuwe
functie wordt ontwikkeld, zal met behulp van functiewaardering de plaats van
deze functie in de rangorde van bestaande functies moeten worden bepaald.
In deze zin is functiewaardering gekoppeld aan functiedifferentiatie.30Wat betekent de zinsnede «werkgeversorganisaties
in de positie brengen dat zij het voortouw nemen bij de implementatie van
integraal personeelsbeleid»? Betekent dat financiële
ondersteuning en/of aanpassing van de regelgeving? (blz. 7)De instellingen zijn zelf verantwoordelijk voor hun personeelsbeleid.
Bij de implementatie van integraal personeelsbeleid hebben VSWO en BVE-Raad
vanuit hun rol als werkgeversorganisaties tot taak het creëren van draagvlak
en commitment bij de instellingen. Verder moeten zij aanspreekpunt en intermediair
zijn voor vragen op het gebied van scholing en ondersteuning. Om deze taken
goed te kunnen vervullen wordt de VSWO in de gelegenheid gesteld een drietal
instrumenten te laten ontwikkelen. Dit zijn een programma van kennis en vaardigheidseisen
voor het management, een beoordelingsinstrument voor de scholingsbehoefte
van het management en een programma van eisen voor de scholingsprogramma's.
Ook de BVE-Raad ontvangt een budget voor de ontwikkeling van soortgelijke
materialen. Daarnaast ontvangen de VSWO en BVE-Raad gedurende de implementatieperiode
een financiële ondersteuning. Met ingang van 2000 komt het beschikbare
budget voor competentiemanagement en beloning beschikbaar voor de instellingen.
Op deze wijze worden de instellingen in staat gesteld zelf te beginnen met
de implementatie van integraal personeelsbeleid en zijn de werkgeversorganisaties
in de positie gebracht hun taak in te vullen.31Wat wordt bedoeld met een communicatiestrategie? Gele
katern, nog een imago-campagne of voorlichting door de werkgeversorganisaties?
(blz. 7)Met communicatiestrategie wordt gedoeld op de voorlichting door de werkgevers.
Het past bij hun rol zoals omschreven bij het antwoord op vraag 30 dat de
voorlichting met name door de werkgevers wordt gedaan.32Op pagina 7 staat het beleidsvoornemen dat het CPB
onderzoek verricht naar de effectiviteit van het instrument beloning. Welke
consequenties verbindt de regering aan de uitkomsten van dit rapport? (blz. 7)We hebben recent een tussenrapportage van het CPB-onderzoek ter kennisneming
aan de Tweede Kamer gestuurd. Hoewel uit deze tussenrapportage een aantal
interessante bevindingen naar voren komt, heb ik in de begeleidende brief
bij de tussenrapportage aangegeven dat op grond van de bevindingen in dit
stadium van het onderzoek nog geen definitieve conclusies kunnen worden getrokken
over de effectiviteit van het instrument beloning voor het oplossen van arbeidsmarktknelpunten
binnen het onderwijs.33Hoe is de stand van zaken rond de ontwikkeling ter
implementatie van integraal personeelsbeleid? (blz. 7)Zoals verwoord in het antwoord onder vraag 30 zijn met de VSWO en BVE-Raad
afspraken gemaakt over een tijdelijke financiële ondersteuning en de
ontwikkeling van materiaal dat de instellingen kunnen gebruiken bij de implementatie
van integraal personeelsbeleid. Beide organisaties hebben een plan van aanpak
opgesteld waarin wordt aangegeven op welke wijze de implementatie van integraal
personeelsbeleid in de onderscheiden sectoren zal plaatsvinden. Verder komt
het geld ter beschikking van de instellingen zodat het nu aan de decentrale
sociale partners is de implementatie ter hand te nemen. Dit is ook overeenkomstig
de afspraken zoals ze gemaakt zijn in de onderwijs CAO 1999–2000.Het plan van de BVE-Raad is geaccordeerd door de leden en voorziet er
in dat binnen vier jaar alle BVE-instellingen werken met competentiemanagement
in het kader van integraal personeelsbeleid. Er zijn twee startconferenties
gehouden, te weten één voor de Colleges van Bestuur op 6 oktober
jl. en op 29 november voor de directeuren/hoofden PZ/P&O van de instellingen.
Ook de VSWO is bezig met overleg over het plan van aanpak voor PO en VO.Daarnaast is het ministerie bezig met het laten ontwikkelen van een monitor
zodat de vorderingen in het veld gevolgd kunnen worden.34Welke knelpunten en verschillen van mening zijn er
op dit moment tussen regering, vakbonden en werkgeversorganisaties over de
uitvoering van de in de CAO gemaakte afspraken? (blz. 7)Bij de uitvoering van de in de CAO gemaakte afspraken doen zich op dit
moment geen knelpunten of meningsverschillen van betekenis voor tussen de
regering en de sociale partners.35In de CAO is afgesproken dat tot een modernisering/deregulering
van de rechtspositie zou worden overgegaan. Waarom is deze afspraak niet in
de voortgangsrapportage opgenomen en hoe staat het met de uitvoering hiervan?
In welke mate vindt afvloeiing op scholen nog steeds plaats volgens «last-in-first-out»?
Welke stappen moeten ondernomen worden door een bestuur om tot ontslag van
een onbekwame leraar over te gaan en hoe lang duurt zo'n ontslagprocedure
gemiddeld? (blz. 7)De CAO-afspraak om het RPBO te moderniseren heeft een tweeledig karakter.
Enerzijds betreft het een vooral technische operatie waarbij het RPBO wordt
ontdaan van bepalingen die geen functie meer hebben en waarbij het RPBO inzichtelijker
wordt gemaakt.Anderzijds is het de bedoeling het RPBO door te lichten op onderwerpen
die beter op decentraal of instellingsniveau vormgegeven kunnen worden. Dit
teneinde instellingen in staat te stellen beter op de eigen situatie te kunnen
inspelen.De reden dat deze afspraak niet in de voortgangsrapportage is opgenomen
is gelegen in het feit dat de modernisering van het RPBO slechts zijdelings
raakvlakken heeft met de problematiek van «Maatwerk voor morgen».Wat betreft de afvloeiingsregelingen zijn als uitvloeisel van het rapport
«De Jaren Tellen» met werkgevers- en werknemersorganisaties duidelijke
afspraken gemaakt dat zij deze regelingen in onderling overleg zouden herzien.
In de huidige CAO zijn deze afspraken nog eens bevestigd. De sociale partners
op decentraal niveau hebben tot op dit moment nog geen uitwerking gegeven
aan deze afspraak. Voor mij is dit aanleiding om hen thans op hun verantwoordelijkheden
te wijzen en terzake aan te sporen.Een ontslag wegens ongeschiktheid duurt in beginsel net zo lang als andere
ontslagprocedures. Het kost echter vaak tijd om tot het ontslagbesluit te
komen vanwege de zorgvuldigheid (dossiervorming) die nodig is om het ontslagbesluit
te onderbouwen en de eventuele bezwaar- en beroepsprocedures daarover.36In de CAO 1999–2000 is afgesproken dat de beloningspositie
van directeuren en adjunctdirecteuren van basisscholen zou worden verbeterd
door aan deze directieleden een toelage toe te kennen. In het uitwerkingsoverleg
is besloten dat bepaalde directiefunctionarissen van de toelage worden uitgesloten,
zoals directieleden in het speciaal basisonderwijs, speciaal voortgezet onderwijs
en bovenschoolse directeuren bij aanwezigheid van locatiedirecteuren.
Wat is de reden voor deze uitzonderingen? Zet dit met name in het laatste
geval niet een rem op innovatief personeelsbeleid? (blz. 7–8)In de CAO is afgesproken een toelage toe te kennen aan directieleden van
basisscholen omdat binnen het primair onderwijs deze groep de grootste knelpunten
vertoont ten aanzien van de beloning. De CAO-afspraak zelf strekte zich vanwege
deze reden al niet uit tot de directieleden van speciale scholen voor basisonderwijs
en de directieleden van het speciaal onderwijs. Hier is dus geen sprake van
een uitzondering die pas in het uitwerkingsoverleg na de totstandkoming van
de CAO is gemaakt.Voor «bovenschoolse directeuren bij aanwezigheid van locatieleiders»
geldt dat de schoolbesturen die deze constructie in het leven hebben geroepen,
zelf voorzieningen kunnen en moeten treffen voor de beloning van de «bovenschoolse
directeur».37Op pagina 7–8 staat dat er een actieplan wordt
opgesteld ten aanzien van ouderen. Wat behelst dit plan en wat zijn de doelstellingen?
(blz. 7–8)In de afgelopen jaren werden tal van maatregelen getroffen ter behoud
van oudere werknemers in het arbeidsproces, ook in de sector onderwijs. Gezien
de grote financiële, gezondheidskundige en arbeidsmarktrisico's van een
grote toename in het aantal oudere werknemers en de daarop volgende massale
uitstroom, heeft de regering de overheidssectoren verzocht een actieplan op
te stellen ter verdere bevordering van de arbeidsparticipatie van oudere werknemers.
Op dit moment wordt gewerkt aan een dergelijk actieplan voor de sector onderwijs,
waarin de volgende onderwerpen aan de orde komen:– een onderwijsspecifieke stand van zaken over de verwachte toename
in het aantal ouderen en uitstroom naar wachtgeld, arbeidsongeschiktheid e.d.
bij ongewijzigd beleid;– een toekomstverkenning aan de hand van enkele scenario's met betrekking
tot (in)activiteit;– een inventarisatie van maatregelen gericht op bevordering van
de gezonde arbeidsparticipatie.38Waarom is er niet voor gekozen een bepaald budget aan
schoolbesturen beschikbaar te stellen voor de management-toeslag, zodat besturen
vervolgens zelf de toekenning van de toelage onderdeel hadden kunnen maken
van hun personeelsbeleid voor directeuren? (blz. 7–8)Zie het antwoord op vraag 36.39Het stimuleren van personeelsbeleid is niet nieuw in
de onderwijswereld. Waarom is het tijdschema voor concrete normen en plannen
van aanpak dan zo ruim? Is het plan van aanpak voor de invoering van integraal
personeelsbeleid gereed gekomen volgens schema? Zijn alleen de werkgeversorganisaties
bij de normen en plannen betrokken, of spelen de vakbonden ook een rol? Zo
ja, welke positie nemen zij in? (blz. 8)Op zich is personeelsbeleid geen nieuw fenomeen in het onderwijs. Wat
wel nieuw is, is het onderdeel competentiemanagement en de koppeling van alle
onderdelen van het personeelsbeleid aan de onderwijskundige doelstellingen
van de instelling. Ook is het zo dat niet alle instellingen even ver zijn
met het vorm geven van hun personeelsbeleid. Zoals bij de beantwoording van
vraag 33 is aangegeven, zijn de plannen van aanpak gereed en
is het verder een zaak van decentrale onderhandelingspartners de implementatie
concreet vorm te geven.Onderdeel hiervan is de ontwikkeling van kwaliteitsnormen; dit zal dus
een element zijn van het overleg dat de werkgevers met de bonden voeren. Dit
overleg gebeurt deels in het kader van de decentrale CAO's en deels als onderdeel
van het IGO of DGO.40Wordt bij de opstelling van landelijke normen, criteria
en plannen voor personeelsbeleid voldoende rekening gehouden met de vrijheid
van een school om eigen normen een rol te laten spelen in het personeelsbeleid?
p. 8Zoals onder 39 aangegeven vormen de normen, criteria en de plannen voor
personeelsbeleid onderdeel van het reguliere overleg tussen bonden en werkgevers.
Dit betekent dat, zoals dat ook nu het geval is, er voldoende ruimte en mogelijkheid
voor de instellingen is voor een specifiek eigen invulling.41Hoe luiden de uitkomsten van het onderzoek naar de
mobiliteitsbevordering in het onderwijs? (blz. 8)Het onderzoek is nog in volle gang. De resultaten zullen in het voorjaar
van 2000 bekend worden.42Heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
het rapport over een competentiemodel ontvangen en zo ja, welke opvatting
heeft hij over dit model? (blz. 8)Het rapport «Competenties van leraren, een goede bouwsteen voor
integraal personeelsbeleid in het onderwijs» is in mijn opdracht door
bureau Berenschot vervaardigd. Het bevat een beknopte beschrijving van de
betekenis van integraal personeelsbeleid en de rol daarin van competentiemanagement.
Het competentiemodel werd door bureau Berenschot in samenwerking met de Vereniging
van Samenwerkende Landelijke Pedagogische Centra (VSLPC) ontwikkeld. In dit
competentiemodel worden drie fasen in de leraarsloopbaan onderscheiden die
overeenkomen met het niveau van de bekwaamheden (competenties) waarover de
leraar beschikt. De competenties worden op de tien belangrijkste gebieden
van de leraarsfunctie beschreven die zijn afgeleid van de eerder opgestelde
beroepsprofielen. De keuze en formulering van de competenties en het niveau-onderscheid
is in nauwe samenwerking met scholen in de sectoren PO, VO en BVE op een kritische
manier tot stand gekomen. Het daaruit resulterend model is gedurende het gehele
schooljaar 1998/1999 experimenteel getoetst bij vijf scholen. Het experiment
werd afgerond met als resultaat een kritisch bijgesteld model, een in de praktijk
opgetekende uitwerking van de competenties in waarneembare en toetsbare handelingen
van leraren als basis voor functionerings-, loopbaan- of beoordelingsgesprekken
en een advies over de opzet en invoering van competentiemanagement in scholen.Op grond van het voorgaande ben ik van mening dat op zorgvuldige wijze
een bruikbaar, generiek competentiemodel voor de leraarsfunctie is ontwikkeld
waarmee scholen aan de slag kunnen. Daarbij wijs ik op de opmerking van bureau
Berenschot in het rapport dat onderwijssectoren en instellingen het model
op verschillende manieren kunnen aanpassen aan de eigen behoeften, bijvoorbeeld
door verschillende gewichten toe te kennen aan de tien competenties. Overigens zijn de instellingen niet verplicht het door Berenschot ontwikkelde
model te gebruiken. Zij kunnen ook kiezen voor de ontwikkeling van andere
modellen.43Hoe verhoudt het bevorderen van mobiliteit zich tot
het streven naar kwaliteit (blz. 8)?Op basis van functionerings- en loopbaangesprekken kan systematisch worden
bezien welke behoefte werknemers hebben aan nieuwe ervaringen via taak- of
functiewisseling of verdere verdieping van de functie. Deskundigheidsbevordering
speelt hierbij een belangrijke rol. Ook bij wisseling van school, al dan niet
in een vergelijkbare functie, kunnen nieuwe ervaringen worden opgedaan die
bijdragen aan groei in de persoonlijke ontwikkeling. De beroepskwaliteit wordt
daardoor evident bevorderd. Deze vormen van interne mobiliteit dragen bovendien
bij aan de arbeidssatisfactie en motivatie die van groot belang worden geacht
voor het duurzaam gezond blijven functioneren (en het voorkomen van burn out).De bevordering van externe mobiliteit (in de zin van zowel uitstroom als
instroom in de sector) draagt bij aan de aantrekkelijkheid van het leraarsberoep.44Kan een overzicht worden gegeven van de stand van zaken
m.b.t. het aantal niet ingevulde vacatures gespreid naar provincie in zowel
het PO als het VO? (blz. 8)Bij de permanente monitoring van de ontwikkeling van de vacaturesituatie
in het po, vo en de bve-sector wordt onderscheid gemaakt naar noorden, zuiden,
westen en oosten van het land. Bovendien worden, indien de onderzoeksresultaten
daartoe aanleiding geven, de grote steden apart onderscheiden.Voor de feitelijke verschillen verwijs ik verder naar de Arbeidsmarktrapportages
Onderwijs 1998 en 1999, aan de TK gestuurd op 2 november 1998 (AB/BAP/1998/46 027)
en op 2 november 1999 (AB/BAP/1999/42 070).45Er worden op pagina 8 onder het kopje Arbeidsvoorwaarden
een aantal zaken vermeld die inmiddels zouden moeten zijn afgerond: onder
andere de rapportage van het CPB en overleg met de besturenorganisaties. Kunnen
hierover nadere mededelingen worden gedaan? (blz. 8)Wat betreft de rapportage van het CPB verwijs ik naar het antwoord op
vraag 32.Met de vakorganisaties is inmiddels een aantal malen overleg gevoerd over
de uitgangspunten voor in de CAO aangekondigde fundamentele discussie over
de herziening van het loongebouw. In januari zullen ook de besturenorganisaties
bij dit overleg worden betrokken, teneinde een gemeenschappelijke visie met
betrekking tot het oplossen van knelpunten binnen het huidige loon- en functiegebouw
in het onderwijs te ontwikkelen.46Kan de Kamer er van uitgaan dat de voornemens die zijn
opgenomen in het overzicht modernisering arbeidsvoorwaarden en personeelsbeleid
inmiddels volgens de planning zijn gerealiseerd? (blz. 10) Wat betreft het onderzoek naar de effectiviteit van beloning als instrument
voor het oplossen van arbeidsmarktknelpunten wordt verwezen naar het antwoord
op vraag 32. De activiteiten met betrekking tot de invoering van integraal
personeelsbeleid bevinden zich in verschillende stadia en hebben op onderdelen
enige vertraging opgelopen. Het overleg met de werkgeversorganisaties over
de plannen van aanpak per sector verwacht ik binnenkort definitief af te ronden.
De overige activiteiten zullen in de eerste helft van 2000 leiden tot concrete
producten.47Is de budgettaire ruimte voor nascholing voldoende
om leraren hun bekwaamheid voldoende te doen onderhouden? Zo nee, kan een
beeld worden gegeven van de knelpunten? (blz. 12)De budgettaire ruimte voor nascholing is op dit moment voldoende om leraren
hun bekwaamheid te doen onderhouden.Binnenkort ontvangt u het rapport «Vraaggestuurde nascholing krijgt
vorm», waarin uitgebreid wordt gerapporteerd over de nascholingsactiviteiten.48Op welke punten is het eerder ontwerp Besluit Startbekwaamheidseisen
leraren PO door de Raad van State bekritiseerd? p. 13De Raad van State heeft drie kanttekeningen geplaatst bij het ontwerp-besluit
Startbekwaamheidseisen leraar primair onderwijs. In de eerste plaats vond
de Raad van State de startbekwaamheidseisen bijzonder uitgebreid en gedetailleerd.
Verder was hij van oordeel dat een aantal voorschriften zeer algemeen geformuleerd
waren en daardoor enige normerende werking misten. Tenslotte had de Raad in
het algemeen bezwaar tegen een vergaande regulering van de lerarenopleidingen.49Volgens de planning zou de eerste generatie startbekwaamheidseisen
in het najaar ingediend worden? Hoe staat het daarmee? (blz. 12 en 13)Het regelgevingstraject dat moet leiden tot een vaststelling van de startbekwaamheidseisen
is in gang gezet. Het streven is erop gericht deze startbekwaamheidseisen
van kracht te laten worden met ingang van het studiejaar 2000–2001.50Hoeveel potentiële zij-instromers hebben zich
spontaan bij het ministerie gemeld? (blz. 14)In het traject van het eerste assessment zijn 52 kandidaten meegenomen
die rechtstreeks met het ministerie contact hadden opgenomen en die zich vervolgens
op grond van nadere informatie aanmeldden voor het assessment voortgezet onderwijs.Voor het eerste assessment voor het primair onderwijs dat in het voorjaar
2000 wordt georganiseerd, hebben zich tot nu toe 64 kandidaten bij het ministerie
aangemeld.51Wat zijn de resultaten van de eerste assessment voor
zij-instromers voortgezet onderwijs? (blz. 14)Zie het antwoord op vraag 6. 52Waarom heeft het zo lang geduurd voordat een eerste
assessment kon plaatsvinden en waarom is het aantal deelnemers zo laag? (blz. 14)Zoals wij al bij het Algemeen Overleg op 8 december jl. hebben gemeld,
ligt dit ontwikkeltraject exact op schema. De opdracht tot het ontwikkelen
van een assessment is direct na het nota-overleg over «Maatwerk voor
morgen» verstrekt (31 mei 1999). Voor het eerste assessment voor het
voortgezet onderwijs hebben wij kandidaten geworven via een advertentie in
de landelijke dagbladen (27 oktober 1999). Naar aanleiding van deze advertentie
hebben 544 mensen een informatiepakket ontvangen (waaronder ook de 52 «spontane
aanmelders» bij het ministerie, zie vraag 50). Hiervan kregen 170 kandidaten
een intakegesprek. Al deze kandidaten kunnen, als zij verder willen met de
procedure, in deze eerste ronde een assessment krijgen. Inmiddels is van ruim
50 mensen het assessment afgerond.53Hoeveel potentiële zij-instromers hebben zich
aangemeld bij het ministerie? Hoeveel personen van deze groep voldoen aan
de eisen om leraar te kunnen worden? Welke belemmeringen moeten volgens «Inventarisatie
van belemmeringen voor zij-instromers» worden weggenomen om zij-instroom
mogelijk te maken? (blz. 14)Zie ook het antwoord op vraag 50.Omdat de «spontane aanmelders» zijn meegenomen in het traject
voor het eerste assessment voor het voortgezet onderwijs, is niet duidelijk
welke kandidaten van deze specifieke groep het assessment met goed gevolg
hebben afgelegd.De tussenrapportage van het eerste assessment kan meer helderheid geven
over de motieven van mensen om zich na de intake voor het assessment alsnog
terug te trekken als kandidaat. Knelpunten die in dit geval genoemd zijn:
de hoogte van het salaris, de verwachte tijdsinvestering en reistijden, het
ontbreken van een vaste aanstelling.Er is nog geen zicht op of kandidaten die met een positief advies door
het assessment komen, belemmeringen ervaren bij het aanvaarden van een baan
als leraar.54Is er al een contact- en informatiepunt voor de zij-instromers
ingericht? Zo nee, waarom niet? Wie gaat de assessments uitvoeren en wat houdt
zo'n assessment precies in? (blz. 14)Bij deze eerste ronde hebben we aan Arbeidsvoorziening gevraagd om de
intake van kandidaten te verzorgen en om na het assessment te bemiddelen bij
het vinden van een leraarsbaan in het onderwijs. Het assessment zelf is ontworpen
en georganiseerd door Stoas Research.Het geeft een beeld van de competenties die de kandidaat bezit voor het
leraarsberoep en bestaat uit drie onderdelen: een portfolio, een proefles
(te geven in een authentieke situatie) en een interview. Het assessment wordt
afgenomen door een team van twee assessoren, te weten een lerarenopleider
en een leraar uit het voortgezet onderwijs. Het resultaat van het assessment
is een opleidingsadvies aan de kandidaat, op grond waarvan de lerarenopleiding
een opleidingstraject-op-maat kan invullen.In het ontwikkeltraject zijn twee assessment-rondes voorzien om het instrument
te valideren. 55Op pagina 14 staat dat parttime aanstellingen in het
onderwijs bevorderd worden. Geldt dit alleen voor het VO of ook voor het PO?
Zo ja, wat voor consequenties heeft dit voor leerlingen van de basisschool?
(blz. 14)Het voornemen is de diversiteit in de beroepsgroep te vergroten, de toegang
tot de onderwijsarbeidsmarkt te verruimen.In de nota Maatwerk wordt om die reden aandacht gegeven aan het voornemen
om zij-instroom in het beroep mogelijk te maken. Personen die met succes een
HO-opleiding, niet zijnde een lerarenopleiding, hebben afgerond, kunnen tijdelijk
(maximaal 2 jaren) als leraar worden benoemd indien assessment uitwijst dat
zij daartoe geschikt zijn en indien zij in die periode de scholing volgen
die op grond van dat assessment noodzakelijk is gebleken.We verwachten dat van deze weg vooral gebruik zal worden gemaakt door
personen die (nagenoeg) voltijd leraar willen worden.Om verschillende redenen achten we het wenselijk dat het daarbij niet
blijft.Het kan juist ook heel aantrekkelijk zijn om beroepsbeoefenaren uit andere
sectoren te stimuleren dat beroep te blijven uitoefenen doch hun kennis en
kunde voor een paar uur per week ook aan het onderwijs ter beschikking te
stellen. Die mogelijkheid is waarschijnlijk vooral voor het VO en BVE realistisch
en interessant.Of en zo ja, onder welke condities een dergelijk optie ook voor het PO
reëel is willen we, in het verband van de Regiegroep PO, nader bezien.56Vormen ouderen een onderdeel van de «nieuwe doelgroepen»?
Op welke andere «nieuwe doelgroepen» wordt in paragraaf 4.1
gedoeld (blz. 14)?Tot de «nieuwe doelgroepen» die in paragraaf 4.1 worden
genoemd, behoren al die (doorgaans in het HO opgeleide) personen die thans
niet beschikken over een bewijs van bekwaamheid op grond waarvan zij als leraar
kunnen worden aangesteld. Wij hebben daarbij niet een bepaalde leeftijdscategorie
op het oog.57Welke mogelijkheden voor zij-instroom zijn momenteel
beschikbaar en welke zijn in voorbereiding? (blz. 14)Toegang tot het beroep van leraar zonder het bezit van het vereiste bewijs
van bekwaamheid is thans beperkt mogelijk. Zo kan op grond van artikel 3,
zevende lid, van de WEC en artikel 33, derde lid, en 126, zevende lid, van
de WVO op tijdelijke basis en telkens voor maximaal één jaar
worden afgeweken van de wettelijke vereisten. Als het wetsvoorstel modernisering
universitaire lerarenopleidingen (26 692) tot wet wordt verheven, worden
op grond daarvan eveneens tijdelijke afwijkingen mogelijk.Het is het voornemen om vroeg in het voorjaar van 2000 een wetsvoorstel
bij het parlement in te dienen dat de zij-instroom in het beroep als bedoeld
in de nota Maatwerk (dat wil zeggen na assessment) mogelijk maakt.Vooruitlopend daarop worden in het schooljaar 1999–2000 standaard-assessments
voor PO en VO ontwikkeld en in het kader van die ontwikkeling voor beide sectoren
ook tweemaal werkelijk gehouden.Personen die in dit schooljaar deelnemen aan het assessment voor het VO
kunnen, indien het resultaat positief is, worden benoemd op grond van eerdergenoemde
afwijkingsmogelijkheden in WVO en WEC.Diegenen die aan het assessment deelnemen gericht op het PO, kunnen pas
als leraar in het PO worden benoemd zodra het aangekondigde wetsvoorstel tot
wet is verheven. 58Kan de Minister aangeven wat de stand van zaken met
betrekking tot ICT in lerarenopleidingen is. Wordt dit gemonitord en zijn
deze bevindingen positief? (blz. 15)Uit de ICT-monitor van het Onderzoek Centrum van de faculteit der Toegepaste
Onderwijskunde van de Universiteit Twente, blijkt dat de lerarenopleidingen
ICT integreren in hun opleidingen. Veel lerarenopleidingen staan nog aan het
begin van het vernieuwingsproces; zij maken met name gebruik van ICT als ondersteunend
middel. De experimentele lerarenopleidingen hebben ICT het meest vergaand
geïntegreerd in hun opleidingen; zij maken ook gebruik van ICT bij het
geven van onderwijs en zij leren hun studenten hoe zij gebruik kunnen maken
van ICT bij hun stages in de school.In het kader van het evaluatieonderzoek van de Inspectie van het Onderwijs
naar de omslag van de eerste- en tweedegraads lerarenopleidingen in het HBO
naar een meer vraaggerichte werkwijze, zal specifiek aandacht worden besteed
aan de integratie van ICT in het onderwijs van de lerarenopleidingen. Ik zal
u informeren over de uitkomsten van het evaluatieonderzoek.59Op pagina 16 staat dat de lerarenopleidingen worden
gestimuleerd te vernieuwen met behulp van ICT, flexibilisering en dualisering.
Is de regering van mening dat flexibilisering de kwaliteit van lerarenopleidingen
doet toenemen? (blz. 16)Het is van belang dat de lerarenopleidingen inspelen op de veranderde
vraag vanuit de maatschappij; scholen stellen specifieke eisen aan nieuwe
leraren en studenten vragen om opleidingstrajecten die aansluiten bij hun
eigen wensen, kennis en ervaring. Zoals ik in het Ontwerp HOOP 2000 al heb
aangegeven zal de vraag naar flexibele trajecten de komende jaren verder toenemen.Ik ben van mening dat een vraaggerichte werkwijze, onder andere tot uitdrukking
komend in flexibiliteit, een kwaliteitsimpuls inhoudt voor alle HBO-opleidingen
en dus ook voor de lerarenopleidingen.60Welke ontwikkelingen heeft de regering in gedachten
bij «het creëren van meer mogelijkheden om de lerarenopleiding
te volgen»? Is deze maatregel voldoende om meer studenten enthousiast
te maken voor het leraarsberoep? (blz. 16)Het creëren van meer mogelijkheden om de lerarenopleiding te volgen
heeft betrekking op de vernieuwing van de lerarenopleidingen met behulp van
informatie- en communicatietechnologie, flexibilisering en dualisering, zoals
bedoeld in de nota «Maatwerk voor morgen». Een maatregel is bijvoorbeeld
het stimuleren van de ontwikkeling van opleidingstrajecten-op-maat, al dan
niet duaal, voor zij-instromers in de lerarenopleiding.De universitaire lerarenopleidingen zijn dit studiejaar gestart met de
uitwerking van hun vernieuwingsplannen, op grond van de afspraken in het ulo-convenant
van 1 mei 1998.Voor de aanpassing van wettelijke bepalingen om ruimte te bieden voor
deze nieuwe ontwikkelingen is het wetsvoorstel modernisering universitaire
lerarenopleidingen opgesteld (nr. 26 692), waarvan de Tweede Kamer de
Nota naar aanleiding van het Verslag op korte termijn ontvangt.De eerste- en tweedegraads lerarenopleidingen in het HBO zullen per1 januari
2000 innovatieplannen indienen. Zoals in het Algemeen Overleg van
8 december jl. is toegezegd, zullen we u in het voorjaar van 2000 informeren
over ons beeld van de innovatie van de lerarenopleidingen. In de Regeling
omslag werkwijze eerste- en tweedegraads lerarenopleidingen hbo 1999–2004
zijn de te realiseren doelen nader gespecificeerd.De lerarenopleidingen basisonderwijs hebben onlangs het gezamenlijke «actieplan
lerarenopleidingen basisonderwijs» uitgebracht. Over de uitwerking van
het plan is het overleg met de betrokken partijen gestart. De speerpunten
van het actieplan sluiten nauw aan bij de voorstellen uit de nota «Maatwerk
voor morgen». Ook over mijn beeld van de innovatie van deze lerarenopleidingen
zal ik u zo spoedig mogelijk informeren.Het creëren van meer mogelijkheden om de lerarenopleiding te volgen
is slechts één maatregel om de aantrekkelijkheid van het beroep
van leraar te vergroten. Het betreft hier uitwerking van één
van de onderdelen uit de nota «Maatwerk voor morgen: het perspectief
van een open onderwijsarbeidsmarkt». Die nota, die op 31 mei 1999 onderwerp
van nota-overleg met de Tweede Kamer is geweest, bevat in samenhang een grote
hoeveelheid voornemens en acties van verschillende actoren ter verhoging van
de kwaliteit en aantrekkelijkheid van het beroep, variëteit in wegen
die leiden tot dat beroep en voornemens en acties die knelpunten op de onderwijsarbeidsmarkt
moeten bestrijden. Bij die gelegenheid is ook uitdrukkelijk ingegaan op de
beeldvorming rond het beroep van leraar.Vanzelfsprekend zal ik mij ook in de toekomst inspannen om indien dat
nodig is de aantrekkelijkheid van het leraarsberoep te verhogen, bij te dragen
aan een positieve beeldvorming en nieuwe maatregelen te onderzoeken.Overigens hecht ik eraan nogmaals te benadrukken dat verhoging van kwaliteit,
vergroting van aantrekkelijkheid en matiging van arbeidsmarktknelpunten vragen
om een breed maatschappelijk draagvlak en om inspanningen van alle betrokkenen
binnen en buiten het onderwijs.61Wat houdt «de benoembaarheidsregeling voor docenten
aan lerarenopleidingen» in? (blz. 16)In de nota «Maatwerk voor morgen» is het voorstel gedaan om
de benoembaarheidsregeling voor lerarenopleiders in het HBO aan te passen.
Nu is een eerstegraads vakbevoegdheid een benoemingsvereiste, maar in de nota
wordt voorgesteld ook benoembaarheid te verbinden aan andere HO-getuigschriften
in combinatie met een getuigschrift van een didactische cursus. Daarmee wordt
aangesloten bij de regeling zoals die voor het overig HBO geldt en die adequaat
blijkt. Medio 2000 zal een uitwerking van dit voornemen in de vorm van een
voorstel tot wijziging van de Wet hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek
worden aangeboden.De benoembaarheid van docenten aan lerarenopleidingen en het overig HBO
is nu nog als onderdeel van de overgangsbepalingen in Hoofdstuk 16 van de
WHW (artikel 16.10, lid 1 en lid 3) geregeld. Een herziening van dit gehele
hoofdstuk is in voorbereiding.62Welke maatregelen wil de regering nemen om de benoembaarheidsregeling
voor docenten aan lerarenopleidingen aan te passen en op welke termijn? (blz. 16)Zie mijn antwoord op vraag 61. 63Wanneer worden de adviezen van de Onderwijsraad over:
(1) implementatie van vakverbreding in de tweedegraads lerarenopleidingen;
(2) vormgeving van een route voor leraren basisonderwijs waarlangs zij een
bevoegdheid basisvorming/vmbo kunnen behalen; (3) een samenhangend geheel
van lerarenopleidingen, inclusief de universitaire» verwacht? (blz. 16)De Onderwijsraad is gevraagd om in het advies over het toetsingskader
voor de innovatieplannen van de lerarenopleidingen, aandacht te besteden aan
de implementatie van vakverbreding. Ik heb u dat advies aangeboden op 19 november
1999, voorzien van een korte reactie.Over een meer vergaande vakverbreding dan nu wettelijk mogelijk is, kan
pas een uitspraak worden gedaan na overleg met de Tweede Kamer over de basisvorming.
U ontvangt onze beleidsreactie op de evaluatie van de basisvorming door de
Inspectie van het Onderwijs in februari 2000. Na overleg daarover zal een
uitspraak kunnen worden gedaan, of en zo ja, op welke wijze een route voor
leraren basisonderwijs gericht op een bevoegdheid basisvorming/vmbo dient
te worden vormgegeven.Het advies over een samenhangend geheel van lerarenopleidingen, inclusief
de universitaire, verwacht ik in februari 2000 te ontvangen. Ik zal u dat
advies na ontvangst zo spoedig mogelijk toezenden.64Wordt de Tweede Kamer van de adviezen van de Onderwijsraad
op de hoogte gesteld? (blz. 16)Zie mijn antwoord op vraag 63.65Wanneer is het advies van de Onderwijsraad over initiële
opleidingen uitgegaan? Of moet dit nog gebeuren en zo ja, wanneer zal dat
gebeuren? (blz. 16)Zie mijn antwoord op vraag 63.66Heeft de regering al advies gevraagd aan de Onderwijsraad
over de nota «Maatwerk voor morgen» en het overleg over deze nota?
Zo ja, hoe luidt het advies en kan de regering aangeven waarover men advies
wilde inwinnen bij de Onderwijsraad? (blz. 17)Aan de Onderwijsraad is om advies gevraagd over de nota «Maatwerk
voor morgen». Dat advies, geheten «Lerarenbeleid: kwaliteit voor
vandaag én morgen», is aan de Tweede Kamer toegestuurd op 28
mei 1999 en door de Kamer betrokken bij het nota-overleg op 31 mei 1999.67Op pagina 22 staat dat in het PO ongeveer 8500 nieuwe
leerkrachten per jaar nodig zijn om aan de vraag te voldoen. In het VO zijn
dat er ongeveer 5500. Hoe verhouden deze cijfers zich tot de cijfers die afkomstig
zijn uit het ROA-rapport (november 1999) waaruit blijkt dat er de komende
vijf jaar ongeveer 18 000 studenten verwacht worden, zodat het lerarentekort
ongeveer 40 000 zal zijn? (blz. 22)De benodigde instroom van leraren om aan de vraag te kunnen voldoen, in
het PO de komende jaren gemiddeld 8500 per jaar en in het VO gemiddeld 5500
per jaar, wordt uit verschillende aanbodcategorieën vervuld: deeltijders
die meer gaan werken, herintredende stille reserve, inactieve uitkeringsgerechtigden,
«nieuwe» leraren (afgestudeerden) en de zogenaamde zij-instromers.Dat betekent dat het verschil tussen «vraag» en «aantal
afgestudeerden» niet gelijk is aan het lerarentekort. Zie verder vraag
68.68Geven de recente cijfers van het ROA-onderzoek aanleiding
tot bijstelling van de ramingen van het ministerie van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschappen? (blz. 22)Uit een vergelijking, op basis van een nadere analyse, van het ROA-onderzoek
met de in opdracht van het ministerie door het IVA opgestelde ramingen van
vraag en aanbod van personeel in het PO en VO, blijkt dat de verschillen klein
zijn.Het IVA heeft een meer op het onderwijs toegesneden model ontwikkeld dan
de meer algemene benadering van het ROA. Een belangrijk verschil in benadering
is dat het IVA zijn voorspellingen baseert op jaarlijkse integrale tellingen
van al het personeel in het PO en het VO, terwijl het ROA zich baseert op
steekproefonderzoek onder de Nederlandse beroepsbevolking (de EBB van het
CBS). Concluderend zien wij geen aanleiding tot bijstelling van de ramingen
zoals het IVA die maakt. Uiteraard wordt wel voortdurend gewerkt aan verbetering
van de ramingssystematiek.69Welke zijn de meest recente gegevens over de verwachte
behoefte aan en beschikbaarheid van personeel (blz. 22)?Bij de nota «Maatwerk voor morgen» zijn in april jl. in de
vorm van bijlagen «Arbeidsmarktramingen voor het primair onderwijs en
het voortgezet onderwijs» gepubliceerd. Dat zijn de meest recente gegevens
over de verwachte behoefte aan en beschikbaarheid van personeel. Inmiddels
zijn ook ramingen van de vraag naar personeel in de BVE-sector door het IVA
opgesteld. Deze zal ik u zo spoedig mogelijk toezenden.70Welke extra maatregelen neemt de regering om het ziekteverzuim
terug te dringen (blz. 22)?Door de staatssecretaris van SZW wordt geld beschikbaar gesteld in het
kader van de arbozorg. Sociale partners in sectoren met een hoog verzuimrisico
kunnen een beroep doen op deze middelen indien zij samen een Arboconvenant
sluiten. In dit convenant worden voorstellen en plannen opgenomen om de belangrijkste
oorzaken van ziekteverzuim op de werkvloer te bestrijden. Voorafgaand aan
dit convenant moeten betrokkenen een intentieverklaring tekenen.Samen met centrales en overige werkgevers en de staatssecretaris van SZW,
hebben wij inmiddels de intentieverklaring voor de sector O&W ondertekend.
De voorbereidingen voor het Arboconvenant worden gecoördineerd door een
begeleidingscommissie en zijn in volle gang.71Houdt de regering rekening met de niet geringe groep
die wel een opleiding tot leraar volgt, maar vervolgens niet in het leraarsberoep
werkzaam is? Welke wervingsactiviteiten worden in de richting van deze groep
ondernomen? Wat zijn er de oorzaken van dat zovelen uiteindelijk niet kiezen
voor het leraarsberoep, zelfs na voltooiing van de betreffende studie (blz. 22)?Uit het op 7 december jl. aan u toegezonden rapport van het ROA, «Na(ar)
de lerarenopleiding» blijkt dat het aandeel afgestudeerden van lerarenopleidingen dat voor de klas terecht komt in de periode 1990–1998
is gestegen van 58 naar 77%.Voor de afgestudeerden van de lerarenopleiding basisonderwijs bedraagt
dit percentage 96%. Het aandeel afgestudeerden van de 2e graadslerarenopleidingen
dat voor het leraarsberoep kiest, bedraagt 61%, het percentage van de universitaire
lerarenopleiding 73%.De oorzaken van het niet voor de klas terecht komen zijn verschillend.
Enerzijds hebben die te maken met persoonlijke afwegingen en anderzijds hebben
die te maken met de werking van de arbeidsmarkt. Het beperkte aanbod van volledige
banen en/of banen met een substantiële deeltijdomvang in het voortgezet
onderwijs, is een van de oorzaken dat een deel van de afgestudeerden van de
2e graadslerarenopleidingen buiten het onderwijs gaat werken.Mijn verwachting is dat het percentage afgestudeerden dat voor het leraarsberoep
kiest verder zal stijgen onder invloed van de stijgende vraag naar leraren.72Is er op dit moment sprake van werkloze leraren? Zo
ja, hoeveel zijn dat er bij benadering (blz. 22)?Voor de peildatum 1 oktober 1999 gelden de volgende aantallen (Wachtgeld
Informatie Systeem):primair onderwijs: 5807 personen, waarvan 2562 boven de 55 jaar en 2160
boven 57½ jaar,voortgezet onderwijs: 5184 personen, waarvan 3118 boven 55 en 2666 boven
57½,BVE-sector: 3473 personen, waarvan 2236 boven 55 en 1895 boven 57½,HBO-sector: 2834, waarvan 1885 boven 55 en 1516 boven 57½.73Welke professionele arbeidsbemiddelingsorganisaties
zijn tot nu toe ingeschakeld voor het verhogen van de instroom in het onderwijs?
Welke resultaten in aantallen gerealiseerde bemiddelingen hebben die organisaties
tot nu toe geboekt? Tegen welke kosten? (blz. 22)Voor het primair onderwijs is het Career Center Onderwijs opgericht voor
de professionele bemiddeling van herintreders. Het aantal gerealiseerde plaatsingen
door het CCO aan het einde van het derde kwartaal bedraagt 1217. Vanaf het
begin van het project tot en met het derde kwartaal bedragen de totale kosten
(inclusief intake-gesprekken) voor de bemiddeling omstreeks f 2 575 000,00.
Uitgaande van het totaal aantal plaatsingen betekent dit een gemiddelde kostenpost
per plaatsing van f 2115,00. In vergelijking met de prijzen in de markt
is dit laag: 10% tot 15% van het bruto jaarsalaris van de bemiddelde persoon
is heel normaal.Eind november was de stand van zaken meer dan 1500 gerealiseerde plaatsingen.In het voortgezet onderwijs is eind 1998 door het Sectorbestuur Onderwijsarbeidsmarkt
(SBO) in samenwerking met Arbeidsvoorziening Nederland een bemiddelingsactie
opgezet voor inactieven met een onderwijsbevoegdheid. Ruim 200 kandidaten
zijn na een opfris- en bijscholingscursus bij de lerarenopleiding bemiddeld
en benoemd bij scholen voor voortgezet onderwijs en instellingen voor beroepsonderwijs
en volwasseneneducatie. De kosten hiervan zijn door Arbeidsvoorziening betaald.Van belang is ook dat professionele arbeidsbemiddelaars thans zelf initiatieven
nemen om hun dienstverlening te richten op de onderwijssector. 74Slaagt het CCO er in om herintreders vast te houden,
nu nog niet overal vaste banen beschikbaar zijn? Hoeveel herintreders die
zich aanvankelijk hadden gemeld, hebben reeds elders een baan gevonden? (Blz. 23)Een deel van de herintreders is nog bezig met de opfriscursus of gaat
deze nog doen. In de tussentijd probeert het CCO in samenwerking met schoolbesturen
en «lerarenopleidingen basisonderwijs» via snuffelstages, informatiebijeenkomsten
en dergelijke de herintreders vast te houden. Van de mensen die vóór
het intake-gesprek uitvallen, heeft ongeveer 26% al een baan gevonden buiten
het onderwijs of houdt vast aan de huidige baan, en 22% heeft een baan gevonden
binnen het onderwijs.75Hoe staat het met de inschakeling van het decentraal
overleg bij de modernisering van arbeidsvoorwaarden? (blz. 23)Afhankelijk van het type maatregel vindt de uitwerking van de aangekondigde
maatregelen op het terrein van de modernisering van de arbeidsvoorwaarden
hetzij op centraal, hetzij op decentraal niveau plaats. Voor zover de uitwerking
op centraal niveau plaatsvindt, worden sociale partners er nadrukkelijk bij
betrokken.76Hoe staat het met het plan van aanpak voor invoering
van competentiemanagement in de BVE-sector? Waarom hoort een dergelijk plan
niet tot de urgenties in de andere sectoren? (blz. 23)Het plan van aanpak voor invoering competentiemanagement vormt een onderdeel
van de ontwikkeling en invoering van integraal personeelsbeleid in de sectoren
PO, VO en BVE dat in hoofdstuk 2 van de voortgangsrapportage is opgenomen.Overigens kan ik u melden dat in de BVE-sector twee startconferenties
zijn gehouden, te weten een voor de Colleges van Bestuur op 6 oktober jl.
en op 29 november voor de directeuren/hoofden PZ/P&O van de instellingen.
De BVE-Raad heeft een landelijke werkgroep ingesteld en van daaruit wordt
door circa 20 instellingen actief aan de ontwikkeling en invoering van integraal
personeelsbeleid op de instellingen gewerkt. Op basis van het plan van aanpak
van de BVE-Raad zullen binnen vier jaar alle BVE-instellingen bezig zijn met
de ontwikkeling, invoering en implementatie van het integraal personeelsbeleid.77Wat is een bedrijfscontactfunctionaris («wachtgelders
en met ontslag bedreigde docenten omscholen tot bedrijfscontactfunctionaris»)?
Is het niet wenselijker om deze mensen een onderwijstaak te laten behouden?
(blz. 23)Een bedrijfscontactfunctionaris is een (nieuwe) functionaris binnen een
ROC (regionaal opleidingencentrum) die optreedt als intermediair tussen de
deelnemer, het ROC en het leerbedrijf. De bedrijfscontactfunctionaris onderhoudt
de contacten met het leerbedrijf en begeleidt deelnemers tijdens de beroepspraktijkvorming
in de beroepsbegeleidende leerweg. Het begeleiden van de deelnemer tijdens
de beroepspraktijkvorming in de beroepsbegeleidende leerweg, en het in dat
kader onderhouden van contacten met het leerbedrijf, is voor ROC's een nieuwe
taak die hen bij de invoering van de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB)
is opgedragen. Vóór de invoering van de WEB was de begeleiding
van de deelnemer tijdens de beroepspraktijkvorming in de beroepsbegeleidende
leerweg een taak voor de landelijke organen beroepsonderwijs. De begeleiding van de deelnemer tijdens het praktijkleren vormt voor een ROC onderdeel
van de onderwijstaak. Dit is dan ook een passende taak voor wachtgelders en
met ontslag bedreigde docenten. De functie van bedrijfscontactfunctionaris
biedt mogelijkheden docenten, waarvoor (tijdelijk) geen lessen meer beschikbaar
zijn, voor het onderwijs te behouden. Daarnaast vergroot de functie van bedrijfscontactfunctionaris
de mogelijkheid tot reïntegratie van wachtgelders.78Is de stille reserve in het voortgezet onderwijs net
zo groot als in het basisonderwijs? Hoeveel (geschikt) personeel denkt men
daarmee aan te kunnen trekken? (blz. 23)Vanaf 1993 tot en met 1998 is de benodigde instroom van leraren in
het VO voor circa 50% vervuld door instroom vanuit de stille reserve. Daarvoor
zijn geen extra beleidsinspanningen nodig geweest. Naar verwachting zal dit
in de komende jaren ongeveer gelijk blijven. Concreet betekent dit dat er
jaarlijks 2500 tot 3000 stille reservisten in het voortgezet onderwijs zullen
moeten terugkeren.Een vergelijking van de omvang van de stille reserve voor het PO met die
voor het VO is weinig zinvol, omdat de aard van de stille reserve in het PO
sterk verschilt met die in het VO. De stille reserve voor het VO heeft meestal
een baan in een ander sector van de arbeidsmarkt.79In het vorige kabinet is ook geprobeerd wachtgelders
weer het onderwijs in te krijgen zonder veel succes. Waarom gaat het deze
keer wel lukken? (blz. 23)Krapte op de (onderwijs)arbeidsmarkt biedt meer mogelijkheden voor een
succesvolle reïntegratie van wachtgelders. Daarnaast kunnen de opgedane
ervaring en de intensivering van het volumebeleid een bijdrage leveren evenals
het wegnemen van belemmeringen in de regelgeving (zie vraag 7).80Kan er een concreet beeld worden gegeven van de inval-pilots
in Den Haag en Eindhoven? (blz. 24)Begin volgend jaar komen de resultaten beschikbaar van de evaluatie van
de invalpilots.81Is een goede beheersing van de Nederlandse taal een
van de eisen voor deelname aan het project in Utrecht, dat door Onderwijs,
Cultuur en Wetenschappen gesubsidieerd wordt, wat een voorbeeldfunctie moet
gaan vervullen in het kader van de omscholing van Oalt-leraren tot groepsleraren?
(blz. 24)Ja, de kandidaten moeten minimaal beschikken over de vier certificaten
van het Staatsexamen NT2 niveau 2. Daarnaast wordt bij hen nog een taaltoets
afgenomen.82Waarom wordt alleen het sparen van ADV mogelijk gemaakt?
Wat verzet zich tegen het uitbetalen van ADV? (blz. 24)In formele zin bestaan er op dit moment geen belemmeringen voor het uitbetalen
van adv. Een belangrijke randvoorwaarde is echter wel dat scholen met inachtneming
van de geldende regelgeving (bijvoorbeeld ten aanzien van de
inschakeling van eigen wachtgelders) beschikken over vrije formatieruimte.83Hoe verhoudt zich de gerealiseerde uitbreiding van
het aantal vervangingspools met de huidige invalproblemen op diverse scholen
(blz. 24)?Het aantal vervangingspools is in het schooljaar 1999/2000 uitgebreid
van 60 naar 123. Dit getal is gebaseerd op vooraanmeldingen en een inschatting
van het Vervangingsfonds. Het geschatte aantal fte's dat daarmee gemoeid is,
bedraagt 565 ten opzichte van 290 fte in het schooljaar 1998/1999.Van sommige schoolbesturen zijn geluiden vernomen dat zij de pools niet
tot op de door hen gewenste sterkte kunnen vullen. Gegevens over het gewenste
aantal fte's in de vervangingspools kunnen op dit moment nog niet door het
Vervangingsfonds worden verschaft. Vermoedelijk wordt de gewenste sterkte
van de vervangingspools niet bereikt doordat met name vervangers uit de vervangingspool
doorstromen naar een reguliere baan 1 met als
direct merkbaar gevolg dat een vacature in de vervangingspool wordt gecreëerd.84Op pagina 25 staat dat de publiciteitscampagne leraren
gestart is op 5 oktober. Zijn er bij het ministerie negatieve reacties binnengekomen
over de toon van deze campagne? Welke resultaten heeft deze campagne tot nu
toe? Welke uiteindelijke kwantitatieve doelstellingen heeft de regering uiteindelijk
met deze campagne? (blz. 25)Een indruk van de reacties op de campagne tot op heden wordt gegeven bij
het antwoord op vraag 20.Het is niet mogelijk bij campagnes als deze het succes van de campagne
af te meten aan de mate waarin de kwantitatieve doelstellingen als vergroting
van de instroom in de lerarenopleidingen worden gerealiseerd. Een succesvolle
campagne is een bevorderende maar niet voldoende voorwaarde voor meer leraren.
De campagne heeft tot doel «de beeldvorming rond het leraarschap positief
te beïnvloeden» (zie «Maatwerk voor morgen», pagina
35).Om toch een kwantitatieve uitspraak te kunnen doen over het succes van
de campagne, is een aantal communicatie-doelstellingen geformuleerd. Voorafgaand
aan de campagne is (in tracking-onderzoek, zie vraag 17) kwantitatief gemeten
hoe Nederlanders het leraarsberoep zien (in termen van leuk/vervelend, dankbaar/ondankbaar,
makkelijk/moeilijk, aantrekkelijk/onaantrekkelijk, enzovoort) en wat hun gedragsintentie
is om, gegeven bepaalde omstandigheden, leraar te worden. In het voorjaar
zal deze meting herhaald worden. Dan kan worden gezien in welke mate de campagne
heeft bijgedragen aan een beter imago. De uiteindelijke doelstelling van de
campagne is dat substantieel beter wordt gescoord op deze communicatie-doelstellingen.
Deze aanpak is conform de «good practice» zoals die zich de afgelopen
jaren binnen de overheidsvoorlichting heeft ontwikkeld.85Wat is de stand van zaken m.b.t. het duaal opleidingstraject
voor onderwijspersoneel BVE? (blz. 26 en 27) De lerarenopleiding van Fontys Hogescholen heeft in samenwerking met een
tiental ROC's een opleidingsmodel ontwikkeld voor flexibele duale opleidingstrajecten
voor onderwijspersoneel BVE.De BVE-Raad is betrokken bij de formulering en legitimering van de opleidingsprofielen
en de eindtermen.Ten einde een landelijk draagvlak te creëren voor de duale opleidingstrajecten
wordt op 27 januari met de leden van de BVE-Raad een legitimeringsronde gehouden.Het duale opleidingsmodel is zo ingevuld dat de deelnemer naast het werkzaam
zijn in de BVE-instelling jaarlijks een kwalificatieniveau kan behalen. De
vier niveaus zijn vooralsnog aangeduid als: onderwijsassistent BVE, instructeur,
junior-leraar (assistent) en leraar.Vanaf september zijn in samenwerking met een vijftal ROC's in Brabant
en één ROC in Limurg drie pilots gestart met duale opleidingstrajecten;
het betreft circa 47 deelnemers.De lerarenopleiding van de Fontys Hogescholen voert in samenwerking met
andere lerarenopleidingen gesprekken met BVE-instellingen om, afhankelijk
van de behoefte, het volgende cursusjaar mogelijk op meer plaatsen te starten
met duale opleidingstrajecten.De opleiding bedrijfscontactfunctionaris is op 5 november gestart met
een tegenvallend aantal deelnemers (5).In overleg met CINOP en BVE-Raad wordt bezien of nog tijdens de tweede
periode een aantal deelnemers tussentijds kan instromen, dan wel dat in augustus
een vervolggroep kan starten.86Kan de regering een overzicht geven van de vorderingen
van de drie pilots die met ingang van het studiejaar 1999/2000 gestart zijn
om 70 werklozen een lerarenopleiding te laten volgen? Kan tevens een overzicht
gegeven worden van de financiële kosten voor de pilots? Nemen deze kosten
toe wanneer er in januari 2000 wordt voorzien in uitbreiding van de pilots
en met welk bedrag? (blz. 32)De drie pilots in het VO zijn als volgt opgezet:Regio Brabant: 15 tot 30 kandidaten met een HBO- of WO-opleiding die worden
opgeleid tot 2e graads leraar in een tekortvak. Opleidingsduur maximaal 2
jaar.Regio Amsterdam: 20 tot 30 kandidaten met WO-opleiding worden opgeleid
tot 1e graads leraar in tekortvakken. Opleidingsduur maximaal 1 jaar.Regio Gelderland: 10 kandidaten met een WO-opleiding volgen gedurende
vier maanden een predoctoraal programma en vervolgens een jaar een postdoctoraal
programma waarna zij als 1e graads leraar kunnen worden ingezet.De kosten van deze pilots worden door het Sectorbestuur Onderwijsarbeidsmarkt
(SBO) en Arbeidsvoorziening betaald. Hiervoor is circa 0,9 miljoen uitgetrokken.De reacties op de advertenties waren dermate gunstig dat door SBO op ons
verzoek een voorstel is ontwikkeld om in 2000 bij alle lerarenopleidingen
voor 700 kandidaten (hoofdzakelijk inactieven) met een HBO- of WO-opleiding
een soortgelijk traject te starten. Ook deze kandidaten zullen afhankelijk
van de benodigde scholing een 1- of 2-jarige opleiding volgen. SBO investeert
hierin 2,5 miljoen, OCenW draagt 0,5 miljoen bij en Arbeidsvoorziening is
bereid 6 miljoen vrij te maken.87Bij de toezeggingen (8.2) staat in een groot aantal
gevallen vermeld dat in het najaar van 1999 informatie naar de Tweede Kamer
komt. Daarvan is nog niet veel ontvangen. Wanneer kan de Kamer de toegezegde
zaken tegemoet zien? (blz. 35) De Tweede Kamer zal waar mogelijk en zo spoedig mogelijk geïnformeerd
worden over de voortgang van de beleidsvoornemens van de nota «Maatwerk
voor morgen».Overigens zullen we u in het voorjaar van 2000 een integrale voortgangsrapportage
toesturen.88Wanneer komt informatie naar de Kamer over het al dan
niet invoeren van een vervangingstoelage? (blz. 36)Een leraar die vervangt in het primair onderwijs verdient hetzelfde salaris
als wanneer hij in een eigen betrekking zou zijn benoemd. Het introduceren
van een vervangingstoelage voor alle vervangers heeft het nadeel dat de zittende
leraren zouden kunnen worden gemotiveerd hun baan op te zeggen en te gaan
vervangen. Dat zou leiden tot het verschuiven van het probleem. Bovendien
is het vervangersprobleem in de ene regio aanwezig en in de andere niet.De scholen die het zwaarst te kampen hebben met problemen in de personeelsvoorziening
krijgen met ingang van 1 januari 2000 een extra budget (zie het antwoord op
vraag 11), waaruit ze op-maat-oplossingen kunnen financieren. Een van de mogelijkheden
is dat zij naar bevind van zaken kunnen besluiten vervangers een toelage toe
te kennen.89Wanneer zal het onderzoek naar taak- en functiewaardering
in verband met eerste- en tweedegraadsleraren worden gestart? (blz. 37)De taak- en functiewaardering van eerste- en tweedegraads leraren vormt
een onderdeel van de in de CAO afgesproken fundamentele discussie over een
herziening van het loongebouw binnen het onderwijs. Verwezen wordt naar de
beantwoording van vraag 28.90Beginnende leraren willen meer werken dan hen door
de school wordt aangeboden, ondanks de tekorten. Wat zijn hiervan de oorzaken
en welke stappen wil de regering ondernemen om deze oorzaken weg te halen?Om het aanbod van het beschikbare potentieel van leraren, waarin opgenomen
de recent afgestudeerden, zo optimaal mogelijk te benutten zijn bestuursaanstellingen
(een aanstelling bij een bestuur, maar inzetbaar op meerdere scholen) en bestuursoverstijgende
mobiliteit van belang. Juist omdat het tekortenprobleem (nog) veel meer een
allocatieprobleem is dan een probleem van absolute tekorten, zal het instrument
van mobiliteitsbevordering een belangrijke bijdrage leveren aan een evenwichtiger
verdeling van vraag en aanbod van leraren.91Welk percentage van respectievelijk de werkende en
de werkloze beroepsbevolking heeft geen startkwalificatie? Wat is het werkloosheidspercentage
onder diegenen zonder startkwalificatie?Uit de kerncijfers beroepsbevolking van het CBS, update 16 september 1999,
kan afgeleid worden dat van de in 1998 werkzame bevolking (6 609 000),
ca 30% niet beschikt over een startkwalificatie.In de hieronder staande tabel zijn uit die publicatie de percentages overgenomen
van de geregistreerde werklozen zonder startkwalificatie (in percentages van
de beroepsbevolking).Mogelijk vanwege de krapte op de arbeidsmarkt is in 1998 een sterkere
daling te constateren dan in de voorgaande jaren voor werklozen zonder startkwalificatie.  1995199619971998Basisonderwijs17181613 Vbo9876Mavo9975 Havo, vwo9864XNoot1Samenstelling: Leden: Schutte (GPV), Van der Vlies (SGP), Van de Camp
(CDA), Van der Hoeven (CDA), voorzitter, Rabbae (GL), Lambrechts (D66), Dittrich
(D66), Cornielje (VVD), De Vries (VVD), Dijksma (PvdA), Van Zuijlen (PvdA),
Cherribi (VVD), Rehwinkel (PvdA), ondervoorzitter, Passtoors (VVD), Belinfante
(PvdA), Kortram (PvdA), Ross-van Dorp (CDA), Hamer (PvdA), Nicolaï (VVD),
Van Bommel (SP), Barth (PvdA), Halsema (GL), Örgü (VVD), Wijn (CDA)
en Eurlings (CDA).Plv. leden: Stellingwerf (RPF), Schimmel (D66), Mosterd (CDA), Atsma (CDA),
Harrewijn (GL), Bakker (D66), Ravestein (D66), E. Meijer (VVD), Van Baalen
(VVD), Valk (PvdA), De Cloe (PvdA), Udo (VVD), Van der Hoek (PvdA), Gortzak
(PvdA), Middel (PvdA), Schreijer-Pierik (CDA), Spoelman (PvdA), Brood (VVD),
Poppe (SP), Arib (PvdA), Blok (VVD), Vendrik (GL), Rijpstra (VVD), Verhagen
(CDA) en Visser-van Doorn (CDA).XNoot1Bron: Vervangingspools in het onderwijs, gebruik en werking, Research
voor Beleid bv, 1998; zie pagina 15. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-23328-62.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl