Wijziging van de Ziekenfondswet in verband met het invoeren van een no-claimteruggaveregeling; Brief minister met zijn standpunt over een andere vormgeving van de eigen betalingen in de Zorgverzekeringswet (Zvw) in de toekomst
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 20042005-29483, nr. H

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

22-09-2005

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29483 nr. H

16-09-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. Verplicht eigen risicoI.a. SolidariteitI.b. PrikkelwerkingI.c. Technische haalbaarheidUitvoerbaarheid(1) Stapeling no-claim en vrijwillig eigen risico(2) Stapeling verplicht en vrijwillig eigen risicoUitvoeringskostenTabel 1: raming uitvoeringskosten no-claim versus verplicht
eigen risico I.d. Conclusie verplicht eigen risicoII. IZA-achtig systeem van eigen bijdragen(a) Het vormgeven van een IZA-achtig systeem van eigen
bijdragen(b) Haalbaarheidsonderzoek IZA-achtig systeem van eigen
bijdragenTabel 2: Samenvatting financiële effecten no-claim
versus IZA-achtig systeem (variant 4b) II.a. SolidariteitII.b. PrikkelwerkingLangere prikkelwerkingMarginale drukII.c. Technische haalbaarheidUitvoeringskostenUitvoerbaarheidBelastingdienstAdministratieve lastenII.d. Conclusie IZA-achtig systeem van eigen bijdragenIII. De toekomst van de eigen betalingen in de ZvwSystemen van eigen betalingenToekomst van eigen betalingenOndertekeningBIJLAGE A In deze bijlage worden de uitvoeringskosten vergeleken tussen
(a) de no-claim-regeling en (b) het verplicht eigen risico. Ook wordt aandacht
besteed aan (c) de administratieve lasten en (d) de inningsrisico's.(a) No-claimteruggaveregelingTabel A.1: Uitvoeringskosten no-claimteruggaveregeling (b) Verplicht eigen risicoTabel A.2: Uitvoeringskosten verplicht eigen risico (c) Vergelijking administratieve lasten(d) Inningsrisico'sBIJLAGE B Tabellen aangaande no-claimregeling en
IZA-achtige variant voor eigen betaling.Tabel B.1: Gegevens no-claimteruggaveregeling (laag inkomen)1Tabel B.2: Gegevens no-claimteruggaveregeling (hoog inkomen)1Tabel B.3: Gegevens IZA-achtig systeem van eigen bijdragen
(laag inkomen)1Tabel B.4: Gegevens IZA-achtig systeem van eigen betalingen
(hoog inkomen)1
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29483Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 53 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 483Wijziging van de Ziekenfondswet in verband met het invoeren van een
no-claimteruggaaf voor verzekerden die geen of weinig gebruik hebben gemaakt
van zorg waarop ingevolge die wet aanspraak bestaatHBRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORTAan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 16 september 2005Tijdens de behandeling van het wetsvoorstel Regels inzake de aanspraak
op een financiële tegemoetkoming in de premie van een zorgverzekering
vanwege een laag inkomen (Wet op de zorgtoeslag) en het wetsvoorstel Regeling
van een sociale verzekering voor geneeskundige zorg ten behoeve van de gehele
bevolking (Zvw) (Handelingen I, 2004/05, nr. 27, pag. 1183–1263) heb
ik de Eerste Kamer toegezegd om de haalbaarheid te toetsen van een wijziging
van no-claimteruggaveregeling.Het gaat om twee varianten, te weten de omzetting van de no-claim in een
verplicht eigen risico en de haalbaarheid van een IZA-achtig systeem van eigen
betalingen. Daarbij heb ik toegezegd te komen met een standpunt over een andere
vormgeving van de eigen betalingen in de Zorgverzekeringswet (Zvw) in de toekomst.
Met deze brief voldoe ik graag aan deze toezegging.Deze brief bestaat uit drie delen. In het eerste deel onderzoek ik de
haalbaarheid van de omzetting van de no-claimteruggaveregeling in een verplicht eigen risico in de Zvw. In het tweede deel ga
ik in op de haalbaarheidsstudie naar een IZA-achtig systeem
van eigen betalingen. In het laatste deel kom ik met een standpunt
over een mogelijk andere vormgeving van eigen betalingen
in de toekomst.Ik heb eerder dit jaar reeds analyses gezonden over de no-claim1. Net als in de analyse van de omzetting van de no-claimteruggaveregeling
in een «gedifferentieerde premieteruggave bij bescheiden
zorgconsumptie» zal ik de twee varianten toetsen op de gevolgen
voor (a) de solidariteit, (b) de prikkelwerking en (c) de technische haalbaarheid2 ten opzichte van de huidige no-claimteruggaveregeling. I. Verplicht eigen risicoEen verplicht eigen risico is op veel punten vergelijkbaar met de huidige
no-claimteruggaveregeling. In beide gevallen gaat het om een eigen betaling
waarbij de eerste zorgkosten (tot een bepaald maximum) voor rekening van de
verzekerde komen. Het grote verschil is dat bij een verplicht
eigen risico de eerste zorgkosten direct of binnen afzienbare tijd
moeten worden voldaan. Bij de no-claimteruggaveregeling wordt met de maandelijkse nominale premie iedere maand 1/12de deel
van het no-claimbedrag geïnd. Indien een verzekerde in een jaar minder
dan € 255 euro aan zorgkosten consumeert, krijgt de verzekerde in
april van het daaropvolgende jaar € 255 minus de gemaakte zorgkosten
terug van de verzekeraar.Het voordeel van de no-claimteruggaveregeling is dat zorgconsumptie niet
direct tot een financiële verplichting leidt. Anders gezegd: bij de no-claimteruggaveregeling
is geen sprake van een liquiditeitsdrempel. De positieve prikkel van de no-claimteruggaaf
(men krijgt geld terug) zal door de cliënt anders worden ervaren dan
de negatieve prikkel van het eigen risico (men moet betalen).Met de keuze voor de vormgeving van de eigen betaling heb ik een nieuw
evenwicht gecreëerd tussen de eigen verantwoordelijkheid en de collectieve
verantwoordelijkheid zonder dat dit een te zware last met zich meebrengt voor
de verzekerden.I.a. SolidariteitBij een verplicht eigen risico moet daadwerkelijk worden betaald bij het
gebruik van een medische voorziening (tot de hoogte van het eigen risico).
Dit betekent dat verzekerden die zorg gebruiken een rekening ontvangen die
zij direct of kort daarop moeten voldoen. In deze situatie kunnen lage inkomensgroepen
te maken krijgen met een liquiditeitsdrempel, waardoor zij zich moeten afvragen
of en hoe zij de rekening kunnen voldoen.Het liquiditeitsargument heeft nog een andere dimensie. Verzekerden met
hoge zorgkosten (zoals chronisch zieken en ouderen) zullen al vroeg in het
jaar een bedrag (ter waarde van maximaal het eigen risico) moeten opbrengen.
Dit is een groter bedrag dan het bedrag dat verzekerden, ook verzekerden met
hoge zorgkosten, maximaal per maand hoeven op te brengen in de no-claimteruggaveregeling.Ik teken hierbij aan dat in veel Europese landen de liquiditeitsdrempel
van het eigen risico niet als een zwaarwegend bezwaar wordt gezien. Immers,
in veel (EU-)landen geldt het principe van het eigen risico, waarbij men ook
voor lagere inkomens geen uitzondering maakt. In deze landen wordt het liquiditeitsvraagstuk
derhalve anders gewogen. Ten overvloede wil ik nogmaals stellen dat Nederland,
ook na de introductie van de no-claim, nog steeds behoort tot één
van de landen met het laagste percentage aan eigen betalingen in de Europese
Unie.I.b. PrikkelwerkingZowel de no-claimteruggaveregeling als een verplicht eigen risico remmen
via financiële prikkels onnodige zorgconsumptie af. Door het verschil
in techniek van de beide regelingen ontstaan echter zowel kwalitatief als
kwantitatief verschillende uitkomsten. Met de no-claimteruggave heb ik een eigen betaling geïntroduceerd
waarin verzekerden een beroep op zorg kunnen doen zonder zich te bekommeren
over de directe betaling. Dit betekent dat de prikkel om zuinig met zorg om
te gaan (het remgeldeffect) minder sterk is dan in een eigen risicosysteem
waarin de patiënt direct moet betalen. Volgens het Centraal Planbureau
(CPB) zal ongeveer tweederde van het gedragseffect bij een verplicht eigen
risico zich voordoen bij een no-claimteruggaveregeling1. Het verplicht eigen risico heeft dus een sterker consumptieremmend
effect dan de no-claim.I.c. Technische haalbaarheidUitvoerbaarheidEen eigen risico wordt nu ook door particulier verzekerden gehanteerd
en is derhalve zonder meer uitvoerbaar. Speciale aandacht gaat uit naar de
combinatie met het vrijwillig eigen risico. Ik zal daarbij ingaan op de samenloop
van het vrijwillig eigen risico en enerzijds de no-claim en anderzijds het
verplicht eigen risico.(1) Stapeling no-claim en vrijwillig eigen risicoIn de Zvw hebben verzekerden de mogelijkheid om een verzekering te kiezen
met een vrijwillig eigen risico van € 0 tot € 500. Afhankelijk
van het eigen risico kan de verzekeraar een korting aanbieden op de nominale
premie. Het vrijwillig eigen risico is in de Zvw opgenomen om verzekerden
meer keuzemogelijkheden te bieden.Verzekerden die vrijwillig kiezen voor een eigen risico, krijgen te maken
met een verzekering waarin zowel de no-claim als een vrijwillig eigen risico
gelden. In artikel 23, derde lid, van de Zvw is geregeld dat zorgkosten eerst
ten laste komen van de no-claimteruggave en pas als de zorgkosten uitgaan
boven het maximumbedrag van de no-claimteruggave, voor het vrijwillig eigen
risico meetellen. In de artikelen 2.17 en 2.19 van het Besluit zorgverzekering
is geregeld welke zorgkosten meetellen voor het eigen risico en de no-claimteruggave.
Zo wordt onder andere het consulttarief voor de huisarts niet meegenomen in
de no-claim, maar komt dit tarief wel ten laste van het vrijwillig eigen risico.
Hoewel deze zaken wettelijk helder zijn geregeld, erken ik dat zij in de praktijk
tot minder transparantie kunnen leiden.Tijdens de behandeling van de Invoerings- en Aanpassingswet Zvw in de
Tweede Kamer heeft de heer Omtzigt (CDA) gevraagd of het uitvoerbaar is om
de uitzonderingen van no-claim en vrijwillig eigen risico te laten samenvallen.
(Kamerstukken II, 2004/05, nr. 97 pag. 5871–5896) Artikel 20 van de
Zvw regelt dat bij AMvB wordt bepaald welke zorgvormen niet meetellen bij
vrijwillig eigen risico. In principe is de suggestie van de heer Omtzigt uitvoerbaar.
Indien de uitzonderingen van no-claim en vrijwillig eigen risico zouden worden
samengetrokken, zou de transparantie van de regeling verbeteren, maar wordt
de basis voor het eigen risico verkleind. Dit betekent dat verzekeraars een
lagere korting op de nominale premie kunnen aanbieden. Het vrijwillig eigen
risico wordt daardoor onaantrekkelijker voor verzekerden.(2) Stapeling verplicht en vrijwillig eigen risicoEen van de voordelen van een verplicht eigen risico is de combinatie met
het vrijwillig eigen risico. Het overeenkomen van de systematiek van het verplicht
eigen risico met het vrijwillig eigen risico heeft, vanwege de overeenkomst
in systematiek, een vergroting van de duidelijkheid voor de burger tot gevolg.
Toch is ook bij deze combinatie het transparantieprobleem niet zonder meer
opgelost. Bij een verplicht eigen risico, zullen de zorgkosten eerst ten laste komen
van het verplicht eigen risico en pas indien de kosten uitgaan boven het maximumbedrag
van het verplicht eigen risico, voor het vrijwillig eigen risico meetellen.
De eerder genoemde ongelijkheid in de stapeling zal zich dus ook voordoen
bij het verplicht eigen risico. Het omzetten van de no-claimregeling in een
verplicht eigen risico lost deze ongelijkheid dus niet op.UitvoeringskostenBij de invoering van de no-claimteruggaveregeling in de Zfw is een bedrag
geraamd voor de extra uitvoeringskosten (Kamerstukken II, 2003/04, 29 483,
nr. 3). Deze kosten zijn vergeleken met de geraamde uitvoeringskosten van
een eigen risicoregeling. In bijlage A zijn kort de resultaten van dit onderzoek
weergegeven.Tabel 1: raming uitvoeringskosten no-claim versus verplicht
eigen risico In € mlnTotaal No-claim€ 25–€ 28½ Verplicht eigen risico€ 38½–€ 42 De no-claim scoort qua uitvoeringskosten dus beter dan het eigen risico.I.d. Conclusie verplicht eigen risicoIn het haalbaarheidsonderzoek naar het omzetten van de no-claimteruggaveregeling
in een verplicht eigen risico is ingegaan op de effecten voor de solidariteit,
de prikkelwerking en de technische haalbaarheid.Mijn voorlopige conclusie is dat de combinatie van een verplicht eigen
risico en een vrijwillig eigen risico technisch haalbaar is en beter scoort
op het vlak van prikkelwerking en transparantie. Daar staat tegenover dat
de no-claimteruggaveregeling beter scoort op het vlak van solidariteit en
uitvoeringskosten. De weging van deze voor- en nadelen is uiteindelijk een
politieke afweging. Tevens stel ik vast dat in de praktijk nog zal moeten
blijken hoe groot de transparantienadelen zijn die aan de huidige combinatie
van no-claim en eigen risico zijn verbonden. Ik stel voor de transparantie
van de huidige regeling nauwkeurig te evalueren opdat bij een eventuele nieuwe
politieke afweging de voor- en nadelen van het huidige systeem ten opzichte
van een verplicht eigen risico secuur kunnen worden gewogen.II. IZA-achtig systeem van eigen bijdragenIn Nederland kennen we het IZA-systeem, zoals door zorgverzekeraar (VGZ-)IZAGroep wordt gehanteerd voor onder andere gemeenteambtenaren. Ik heb de
Kamer toegezegd een haalbaarheidsstudie uit te voeren naar een IZA-achtig
systeem van eigen bijdragen in de Zvw. Ik heb dit onderzoek laten uitvoeren
door Deloitte. Bijgevoegd bij deze brief vindt u het rapport. Ik zal hier
kort de belangrijkste bevindingen presenteren.Het onderzoek is gericht op de haalbaarheid van een mogelijke inpassing
van een IZA-achtig systeem in de Zvw. In het onderzoek is niet uitgegaan van
het element dat verzekerden via hun werkgever zijn verzekerd, zoals in de
IZA-verzekering. Een dergelijke vormgeving is niet toepasbaar op mensen zonder
werkgever, zoals uitkeringsgerechtigden of mensen met een (pre-)pensioen.
Tegen deze achtergrond wordt in het onderzoek dan ook gesproken
van een IZA-achtig systeem, een systeem met een aantal IZA-kenmerken. Het
gaat hier vooral om de inkomensafhankelijke maximering.Het onderzoek naar de haalbaarheid van een IZA-achtig systeem van eigen
bijdragen is onderverdeeld in twee delen. In het eerste deel wordt (a) onderzocht
of het mogelijk is een IZA-achtig systeem van eigen bijdragen vorm te geven.
In het tweede deel (b) wordt het IZA-achtige systeem van eigen bijdragen vergeleken
met de no-claimteruggaveregeling op de onderdelen solidariteit, prikkelwerking
en technische haalbaarheid.(a) Het vormgeven van een IZA-achtig systeem van eigen
bijdragenAls uitgangspunt wordt een eenvoudig IZA-achtig systeem van eigen bijdragen
onderzocht waarin verzekerden per verstrekking een procentuele eigen bijdrage
betalen (variant 1). Na afloop van het jaar krijgen verzekerden het verschil
tussen de betaalde eigen bijdragen en het inkomensafhankelijke maximum aan
eigen bijdragen (afgekort tot I-MAX) terug. Deze variant leidt onder meer
tot betalingsproblemen, problemen met de privacy, inningsrisico's en hoge
administratieve lasten.Vanwege de beperkte haalbaarheid van variant 1 is een nieuwe variant bedacht
die de grootste problemen van variant 1 probeert te omzeilen (variant 2).
In deze variant krijgen de verzekeraars de beschikking over de I-MAX van verzekerden.
Verzekeraars stoppen in variant 2 met het innen van de eigen bijdragen indien
het totaal van deze bijdragen boven de I-MAX uitstijgt. Hierdoor hoeven verzekeraars
geen teveel betaalde eigen bijdragen te restitueren. Deze variant lost een
deel van de betalingsproblemen en administratieve lasten op, maar omzeilt
niet de problematiek rondom de privacy van verzekerden in de privaatrechtelijke
omgeving van de zorgverzekeraars met betrekking tot hun (inkomens-)gegevens.Omdat zowel variant 1 en 2 niet haalbaar lijken, is bezien in hoeverre
een IZA-achtig systeem kan worden ontwikkeld dat meer aansluit bij de uitgangspunten
van de Zvw. In variant 3 betaalt iedereen een forfaitair bedrag aan eigen
bijdragen. Vooraf te betalen in maandelijkse termijnen aan de zorgverzekeraar.
Omdat dit bedrag vaak meer zal zijn dan de I-MAX, verstrekt de Belastingdienst/Toeslagen,
in lijn met de systematiek van de zorgtoeslag, een tegemoetkoming in de eigen
bijdrage, afhankelijk van het inkomen. Simpel gezegd wordt de huidige inkomensafhankelijke
zorgtoeslag uitgebreid met een kopje. Dit kopje is een inkomensafhankelijke
tegemoetkoming in de eigen betaling.Afhankelijk van de feitelijke zorgconsumptie wordt achteraf door de Belastingdienst/Toeslagen
vastgesteld of een verzekerde een teveel aan toeslag heeft ontvangen. De eventueel
teveel ontvangen toeslag, wordt in het jaar daarop met de dan te ontvangen
toeslag verrekend.De verrekening van de teveel ontvangen toeslag leidt echter tot problemen.
Een mogelijkheid is om die jaarlijkse verrekening achterwege te laten. In
variant 4 is dit op twee manieren (4a + 4b) uitgewerkt:a) Door vooraf een inschatting te maken van het bedrag dat een bepaalde
inkomensklasse gemiddeld te veel gerestitueerd zou krijgen, kan de door de
Belastingdienst/Toeslagen te verstrekken toeslag met dat bedrag worden verminderd.b) Ook is het mogelijk de I-MAX te verhogen (tot minimaal 1,6%), waardoor
een correctie vooraf niet behoeft plaats te vinden, noch een verrekening achteraf. Uiteindelijk komt Deloitte tot de conclusie dat een IZA-achtige systematiek
conform varianten 4a en 4b is in te voeren in de Zvw. Omdat de uitvoeringskosten
van variant 4b lager zijn dan de uitvoeringskosten van variant 4a, lijkt variant
4b de best inpasbare variant van een IZA-achtig systeem.(b) Haalbaarheidsonderzoek IZA-achtig systeem van eigen
bijdragenVariant 4b kent een forfaitair bedrag aan eigen betalingen van € 400
per jaar. Dit bedrag wordt in 12 maandelijkse termijnen geïnd met de
nominale premie (vergelijkbaar met de huidige no-claim). De huidige zorgtoeslagregeling
wordt uitgebreid met een extra zorgtoeslag als tegemoetkoming voor de kosten
van eigen bijdragen bovenop de zorgtoeslag als tegemoetkoming in de kosten
van de zorgverzekering.In een budgettair neutrale uitwerking1 kent
variant 4b:• een forfaitair bedrag aan eigen betaling van € 400 (vergelijkbaar
met de € 255 uit de no-claimteruggaveregeling).• een kop op de zorgtoeslag ter waarde van € 400 verminderd
met de I-MAX. De I-MAX is gelijk aan 1,6% van het belastbaar inkomen.• De I-MAX bedraagt minimaal € 160 en maximaal € 400.Onderstaande tabel toont een samenvatting van de effecten van enerzijds
de huidige no-claimregeling en anderzijds de IZA-achtige benadering van variant
4b. Voor de achtergrond van de uitkomsten verwijs ik naar bijlage B en –
uitgebreider – naar het Deloitte-rapport.Tabel 2: Samenvatting financiële effecten no-claim
versus IZA-achtig systeem (variant 4b) REGELINGINKOMEN1ZORGCONSUMPTIE2LaagGematigdHoogNo-claim-regelingLaag
inkomenBetaalt men uiteindelijk per saldo deze
jaarpremie3€ 424€ 624€ 679 Hoog inkomenBetaalt men uiteindelijk
per saldo deze jaarpremie€ 845€ 1 045€ 1 100IZA-achtig systeem (variant 4b Deloitte)Laag inkomenBetaalt men uiteindelijk
per saldo deze jaarpremie€ 280€ 480€ 680 Hoog inkomenBetaalt men uiteindelijk per saldo deze jaarpremie€ 845€ 1 045€ 1 245Bron: Deloitte (2005) Een IZA-achtig systeem van eigen
bijdragen in de nieuwe Zorgverzekering1 Er is voor de volgende indicatieve inkomens gekozen: laag
= € 16 000 per jaar (maximale zorgtoeslag) en hoog: € 40 000
(geen zorgtoeslag)2 Gekozen is voor de volgende categorieën zorgkosten:
laag = € 0; gematigd = € 200; hoog = € 1 5003 Nominale premie minus (eventuele) zorgtoeslag, (eventuele)
no-claimteruggave en (eventuele) inkomensafhankelijke bijdrage als gevolg
van het IZA-achtige systeem.De samenvattende tabel toont duidelijk het effect van de zorgtoeslag in
de huidige Zvw. Het verschil tussen het hoge en het lage inkomen in de IZA-achtige
variant is groter dan in de no-claimregeling. Dit wordt veroorzaakt doordat
het systeem inkomensafhankelijker is dan de huidige zorgtoeslag. II.a. SolidariteitAan de hand van tabel 2 is een analyse van de gevolgen van een IZA-achtig
systeem van eigen bijdragen ten opzichte van de no-claimteruggaveregeling
te geven. De analyse bestaat uit twee delen, de gevolgen voor de inkomenssolidariteit
(rijk is solidair met arm) en de gevolgen voor de risicosolidariteit (gezond
is solidair met ziek).– de inkomenssolidariteit.De onderzochte variant van een IZA-achtig systeem leidt tot een grotere
mate van inkomenssolidariteit dan de no-claimteruggaveregeling. Hoge inkomens
betalen in de IZA-achtige variant, afhankelijk van het zorggebruik, een vergelijkbare
of hogere eigen betaling in vergelijking met de no-claimteruggaveregeling.
Lagere inkomens betalen, afhankelijk van het zorggebruik, een mindere of vergelijkbare
eigen betaling (– € 144 tot + € 1) ten
opzichte van de no-claimteruggaveregeling.– de risicosolidariteitDe onderzochte variant van een IZA-achtig systeem leidt tot een daling
van de risicosolidariteit. Deze daling wordt veroorzaakt doordat voor de lagere
inkomens de verzekerden zonder zorg of met een gemiddelde zorg hun eigen betalingen
zien dalen ten opzichte van de no-claimteruggaveregeling. Tegelijkertijd zien
verzekerden met een hoog inkomen en hoge zorgkosten hun eigen betalingen stijgen,
terwijl verzekerden met geen of een gemiddelde zorgconsumptie hun eigen betalingen
niet zien veranderen ten opzichte van de no-claimteruggaveregeling.Om kort te gaan: het IZA-achtige systeem kent een hogere inkomenssolidariteit
en een lagere risicosolidariteit.II.b. PrikkelwerkingLangere prikkelwerkingIn variant 4b betaalt iedere verzekerde een forfaitair bedrag van € 400
ten opzichte van een no-claim ter waarde van € 255. In variant 4b
loopt de prikkelwerking dus langer door. Een IZA-achtig systeem kent daarom
een langere prikkelwerking dan de huidige no-claimteruggaveregeling.Marginale drukInherent aan een meer inkomensafhankelijke regeling is de toename van
de marginale druk. Verzekerden die hun inkomen zien stijgen, verliezen een
gedeelte van hun tegemoetkoming in de kosten van de nominale premie en de
tegemoetkoming van de eigen betaling.II.c. Technische haalbaarheidUitvoeringskostenIn de studie naar de haalbaarheid van een IZA-achtig systeem van eigen
bijdragen is speciale aandacht besteed aan de uitvoeringskosten. In de studie
van de uitvoeringskosten van een zijn verschillende kosten uitgesplitst: kosten
voor verzekeraars en kosten voor de Belastingdienst.– Kosten uitvoering no-claimteruggaveregelingDe kosten voor de no-claimteruggaveregeling voor verzekeraars worden geschat
op € 25 tot € 28,5 mln. Deze kosten zijn opgebouwd uit
de administratieve lasten, incidentele kosten en structurele kosten. Doordat
voor de invoering van de no-claim in de Ziekenfondswet al eenmalige kosten
zijn gemaakt, hoeven deze kosten niet opnieuw te worden gemaakt voor de introductie
van de no-claim in de Zvw. Ook leidt de verwachting, dat de huidige particulier
verzekerden in de Zvw minder vaak zullen kiezen voor een vrijwillig eigen
risico dan nu, ertoe dat de extra kosten van de invoering van
de no-claimteruggaveregeling voor huidige particulier verzekerden in de Zvw
beperkt blijven. Voor de Belastingdienst worden de kosten geschat op € 70
mln.– Kosten uitvoering IZA-achtig systeem van eigen bijdragenIn de studie wordt verondersteld dat de kosten voor verzekeraars zullen
toenemen als gevolg van de toename van het berichtenverkeer met verzekerden
en Belastingdienst. De kosten voor de Belastingdienst worden € 10
mln hoger geschat ten opzichte van de uitvoeringskosten van de no-claimteruggaveregeling
als gevolg van het informeren van meer belastingplichtigen over hun voorlopige
en definitieve I-MAX.Als gevolg van de hogere uitvoeringskosten voor zorgverzekeraars en de
Belastingdienst liggen de uitvoeringskosten van een IZA-achtige systematiek
hoger dan de uitvoeringskosten van de no-claimteruggaveregeling.UitvoerbaarheidBelastingdienstOfschoon een IZA-achtig systeem inpasbaar en uitvoerbaar is, is invoering
op de korte termijn niet realistisch. De Belastingdienst heeft aangegeven
de komende twee jaren alle tijd en capaciteit nodig te hebben voor de stelselwijzigingen.
Er kan geen tijd en capaciteit worden vrijgemaakt voor een uitbreiding van
de huidige zorgtoeslag.Een invoering van een IZA-achtig systeem in de Zvw per 1 januari
aanstaande wordt in de studie ook niet verstandig geacht, omdat dat de invoering
van de Zvw onnodig complex zou maken.Administratieve lastenDe invoering van een IZA-achtig systeem is haalbaar, maar zal leiden tot
een toename van de administratieve lasten. Zoals ook bij eerdere voorstellen
is geconcludeerd, bestaat er een continu spanningsveld tussen eenvoud van
de regeling en de doeltreffendheid van de regeling.II.d. Conclusie IZA-achtig systeem van eigen bijdragenIn het onderzoek naar een IZA-achtig systeem is allereerst geprobeerd
een variant te bedenken die inpasbaar is in de Zvw. Verschillende varianten
bleken moeilijk inpasbaar in de privaatrechtelijke omgeving van de nieuwe
zorgverzekering. Ook het voorkomen van liquiditeitsproblemen bij verzekerden
met lage inkomens bleek moeilijk. Uiteindelijk is een variant bedacht die
de meeste problemen kon ontwijken. Deze variant is onderzocht op de gevolgen
voor de solidariteit, de prikkelwerking en de technische haalbaarheid ten
opzichte van de no-claimteruggaveregeling.Vergeleken met de no-claimteruggaveregeling leidt een IZA-achtig systeem
niet tot een eenduidige verbetering van de solidariteit, prikkelwerking en
praktische haalbaarheid. De grootste gevolgen van een mogelijke invoering
van een IZA-achtige variant hebben betrekking op de solidariteit. Er is sprake
van een toename van de inkomenssolidariteit ten opzichte van de no-claimteruggaveregeling;
hogere inkomens hebben hogere eigen betalingen dan lage inkomens. Hiertegenover
staat een daling van de risicosolidariteit, verzekerden met (een hoog inkomen
en) een hoge zorgconsumptie zien hun zorgkosten stijgen, terwijl verzekerden
met (lage inkomens en) een lage zorgconsumptie hun zorgkosten zien dalen.De toename van de prikkelwerking is een voordeel van een IZA-achtige variant,
ten opzichte van de no-claimteruggaveregeling, ondanks de toename
van de marginale druk.De IZA-achtige systeem is op de lange termijn technisch uitvoerbaar en
inpasbaar in de Zvw, maar leidt tot grotere uitvoeringskosten en een verhoging
van de administratieve lasten. Op de korte termijn is een dergelijke variant
echter niet in te voeren.III. De toekomst van de eigen betalingen in de ZvwSystemen van eigen betalingenIn verschillende brieven aan de beide kamers ben ik ingegaan op een gedifferentieerde
premieteruggave bij bescheiden zorgconsumptie, de omzetting van de no-claimteruggaveregeling
in een verplicht eigen risico en een IZA-achtig systeem (Kamerstukken I, 2004/05,
29 483 nr. G; Kamerstukken II, 2004/05, 29 483 nr. 26). Voor de
langere termijn wordt onderzoek gedaan naar een systeem van zorgsparen.In vruchtbare discussies met beide kamers heb ik toegezegd de vormgeving
van de eigen betalingen te bezien. Hierbij heb ik toegezegd de haalbaarheid
te onderzoeken van het omzetten van de no-claimteruggaveregeling in een gedifferentieerde
premieteruggave bij bescheiden zorgconsumptie, in een verplicht eigen risico
en in een IZA-achtige systeem. Uit deze studies blijkt mijns inziens dat geen
van de drie stelsels leiden tot een eenduidige verbetering van de no-claimteruggaveregeling
op het gebied van zowel solidariteit, als prikkelwerking en technische haalbaarheid.
Interessant hierbij is dat uit het onderzoek naar een IZA-achtig systeem blijkt
dat een combinatie van no-claim en zorgtoeslag invulling geeft aan een inpasbaar
en uitvoerbaar systeem van inkomensafhankelijke eigen betalingen in de Zvw.Toekomst van eigen betalingenMijn standpunt over een mogelijke andere invulling van eigen betalingen
in de toekomst kan niet los worden gezien van de discussie over de houdbaarheid
van de solidariteit, waartoe de RVZ een aanzet heeft gegeven met het signalement
«Houdbare solidariteit in de gezondheidszorg».Het instrument van eigen betalingen is, zoals ook de RVZ schrijft, van
wezenlijk belang in het waarborgen van een houdbaar solidair stelsel. Daarbij
is, onder de druk op de almaar stijgende risicosolidariteit in de zorg, een
verdere vergroting van de eigen verantwoordelijkheid in de toekomst legitiem.
Een toekomstige vormgeving van eigen betalingen moet deze vergroting van de
eigen verantwoordelijkheid kunnen dragen, zonder dat dit een te grote last
voor verzekerden met zich meebrengt.Met de introductie van de no-claim heb ik gekozen voor een regeling waarbij
verzekerden een beroep op zorg kunnen doen zonder zich zorgen te maken over
geld dat direct op tafel moet komen. Het publieke belang van een toegankelijke
gezondheidszorg is daarmee goed gewaarborgd. Indien in de toekomst echter
zou worden gekozen voor een uitbreiding van eigen betalingen, zou een keuze
voor een inkomensafhankelijkheid kunnen worden gemaakt. Een verdere relatie
met inkomen, in lijn met de filosofie van de IZA-systematiek, kan een overweging
zijn om de (negatieve) effecten op de inkomenssolidariteit te mitigeren. In
het onderzoek naar de haalbaarheid van een IZA-achtig systeem is gebleken
dat een andere invulling van de zorgtoeslag mogelijk is, waarbij de last voor
verzekerden beperkt kan blijven.In de door Deloitte ontwikkelde IZA-achtige variant lijkt op het eerste
gezicht ook de balans niet in het voordeel van deze systematiek uit te vallen.
Ik wil er echter voor waken om het kind met het badwater weg te gooien.
Een van de voordelen van een IZA-achtig systeem is de mogelijkheid van een
dergelijk systeem om invulling te geven aan een grotere rol van eigen betalingen,
terwijl tegelijkertijd inhoud kan worden gegeven aan de publieke toegankelijkheid
en het voorkomen van ongewenste inkomenseffecten. Daarnaast is de langere
prikkelwerking een IZA-achtig systeem een voordeel.Uiteindelijk blijft het zoeken van een balans tussen solidariteit, eigen
verantwoordelijkheid en uitvoeringskosten in essentie een politieke afweging.
Ik hoop dat deze brief bouwstenen aandraagt om die politieke afweging in de
toekomst te faciliteren.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,J. F. Hoogervorst BIJLAGE A In deze bijlage worden de uitvoeringskosten vergeleken tussen
(a) de no-claim-regeling en (b) het verplicht eigen risico. Ook wordt aandacht
besteed aan (c) de administratieve lasten en (d) de inningsrisico's.(a) No-claimteruggaveregelingDe extra uitvoeringskosten als gevolg van de invoering van de no-claimteruggaveregeling
in de Zfw zijn geraamd op € 20 mln. Van deze € 20 mln
heeft € 9 mln betrekking op de administratieve lasten van zorgverzekeraars
(Kamerstukken II, 2003/04, 29 483, nr. 3). Daarnaast zijn er incidentele
uitvoeringskosten die geschat zijn op circa € 8 mln en structurele
uitvoeringskosten die geschat zijn op circa € 3 mln. Uitgaande van
de huidige verhouding tussen particulier verzekerden en ziekenfondsverzekerden
(1:2) zullen de uitvoeringskosten van de no-claimteruggaveregeling in de Zvw
tussen de € 25 mln en € 28,5 mln bedragen.Tabel A.1: Uitvoeringskosten no-claimteruggaveregeling No-claimZiekenfonds en WTZParticulier a) Administratieve lasten€ 9 mln€ 4.5 mln b) Incidentele uitvoeringskosten€ 8 mlnTussen de € 0 tot € 3
mln c) Structurele uitvoeringskosten€ 3 mlnTussen de € 0,5 tot € 1
mlnUitvoeringskosten€ 20 mlnTussen de € 5 mln en € 8,5
mlnAd a) Verzekeraars registreren voor particuliere verzekerden nog niet
alle zorgconsumptie op individueel niveau, dit zou tot hogere administratieve
lasten kunnen leiden. Tegelijkertijd zullen onder de Zvw waarschijnlijk minder
van de huidige particulier verzekerden kiezen voor een eigen risico bovenop
hun no-claim waardoor de administratieve lasten voor particulier verzekerden
zullen dalen. Verondersteld is dat beide effecten even groot zijn, waardoor
per saldo geen effect optreedt.Ad b) De incidentele uitvoeringskosten worden onder andere veroorzaakt
doordat nieuwe systemen moeten worden opgezet die benodigd zijn voor het registreren
en betalen van de no-claim. Deze systemen zijn echter al in gebruik genomen
bij de introductie van de no-claimteruggaveregeling in de Zfw. Een even grote
investering voor invoering van een no-claim in de Zvw lijkt daarmee niet nodig.
Daarnaast bestaat er al een infrastructuur voor het verwerken van het eigen
risico bij particulier verzekerden, deze infrastructuur vergemakkelijkt de
invoering van een no-claim in de particuliere sector.Ad c) De structurele uitvoeringskosten zullen toenemen. Als gevolg van
schaalvoordelen zullen de uitvoeringskosten met minder dan 50% toenemen.(b) Verplicht eigen risicoIn de memorie van toelichting van de Wijziging van de Ziekenfondswet in
verband met het invoeren van een no-claimteruggaaf voor verzekerden die geen
of weinig gebruik hebben gemaakt van zorg waarop ingevolge die wet aanspraak
bestaat, zijn ook de administratieve lasten van alternatieven berekend. Voor
de berekening van de administratieve lasten van een verplicht eigen risico
is gebruik gemaakt van een rapport van de Accountantsdienst van de toenmalige
Ziekenfondsraad ten behoeve van de eigen-bijdrageregeling welke in 1997 en
1998 heeft bestaan (Kamerstukken II, 1997/98, 24 687, nr. 27). In de
berekening van de administratieve lasten van een eigen risicoregeling is uitgegaan
van één gemiddelde periodieke berichtgeving per kwartaal. De
administratieve lasten van de eigen-risicoregeling in de Zvw zullen tussen
de € 38 mln en € 42 mln bedragen. Tabel A.2: Uitvoeringskosten verplicht eigen risico Verplicht eigen risicoZiekenfonds
en WTZParticulier a) Administratieve lasten€ 18 mln€ 9 mln b) Incidentele uitvoeringskosten€ 8 mlnTussen de € 0 tot € 3 mln c) Structurele uitvoeringskosten€ 3 mlnTussen de € 0,5 tot € 1 mlnUitvoeringskosten€ 29 mlnTussen de € 9,5
mln en € 13 mlnAd a) Het grote verschil in uitvoeringskosten wordt gemaakt in de administratieve
lasten.Dit wordt grotendeels veroorzaakt doordat in een eigen risico veel frequenter
een bericht richting de verzekerde moet worden gestuurd. Daar waar in de no-claimteruggaveregeling
slechts eenmalig een bericht hoeft te worden verstuurd, moet bij een eigen-risicoregeling
gemiddeld drie berichten worden verstuur. Hierdoor nemen ook het aantal informatievragen
toe.(c) Vergelijking administratieve lastenHet adviescollege toetsing administratieve lasten heeft bij brief van
4 december 2003, RL/PL/2003/240, over de invoering van de no-claimteruggaveregeling
in de Zfw geadviseerd. Het College constateert dat er aandacht is besteed
aan alternatieven om de administratieve lasten zoveel mogelijk te beperken.
Het College stelt dat aannemelijk wordt gemaakt dat met de no-claimteruggaveregeling
is gekozen voor het minst belastende alternatief inzake de administratieve
lasten (Kamerstukken II, 2003/04, 29 483, nr. 3).(d) Inningsrisico'sEen eigen risico betekent evenals een no-claimregeling dat verzekerden
bij het gebruik van een medische voorziening moeten bijdragen aan de kosten
van deze voorziening. Bij de analyse van de prikkelwerking zijn de twee mogelijkheden
weergegeven van de inning van de rekeningen en het verplicht eigen risico.
Daar waar de verzekerde de rekening direct aan de zorgaanbieder betaalt, wordt
de zorgaanbieder belast met een inningsrisico. Hierbij geldt dat hoe hoger
de rekening, hoe groter het inningsrisico. Het is de vraag of het gewenst
is dat een zorgaanbieder dit risico moet dragen en de noodzakelijke administratie
en uitvoeringskosten op zich moet nemen om dit risico te ondervangen.Indien de zorgverzekeraar de inning op zich neemt, is het risico veel
kleiner. De verzekeraar hoeft immers niet de hele rekening te innen, maar
slechts het eigen risico. Daarnaast beschikt de zorgverzekeraar over meer
mogelijkheden voor deze inning omdat de verzekeraar ook maandelijks de nominale
premie int. Ook de extra uitvoeringskosten zullen dan beperkt kunnen blijven. BIJLAGE B Tabellen aangaande no-claimregeling en
IZA-achtige variant voor eigen betaling.Tabel B.1: Gegevens no-claimteruggaveregeling (laag inkomen)1Laag inkomenGeen zorgGemiddelde zorgHoge zorg Zorgconsumptie€ 0€ 200€ 1500Te betalen nominale premie€ 1100€ 1100€ 1100Eigen bijdrage€ 0€ 200€ 255No-claimteruggave/restitutie€ 255€ 55€ 0Zorgtoeslag (Z-P)€ 421€ 421€ 421Per saldo te betalen nominale premie (incl. zorgtoeslag)€ 424 (€ 1 100–€ 255–€ 421)€ 624 (€ 1 100–€ 55–€ 421)€ 679 (€ 1 100–€ 421)1 Indicatieve berekening op basis van een eenpersoonshuishouden.Tabel B.2: Gegevens no-claimteruggaveregeling (hoog inkomen)1Hoog inkomenGeen zorgGemiddelde zorgHoge zorg Zorgconsumptie€ 0€ 200€ 1500Te betalen nominale premie€ 1100€ 1100€ 1100Eigen bijdrage€ 0€ 200€ 255No-claimteruggave/restitutie€ 255€ 55€ 0Zorgtoeslag (Z-P)€ 0€ 0€ 0 Per saldo te betalen nominale premie (incl. zorgtoeslag)€ 845 (€ 1 100–€ 255)€ 1 045 (€ 1 100–€ 55)€ 1 1001 Indicatieve berekening op basis van een eenpersoonshuishouden.Tabel B.3: Gegevens IZA-achtig systeem van eigen bijdragen
(laag inkomen)1Laag inkomenGeen zorgGemiddelde zorgHoge zorg Belastbaar inkomen€ 16 000€ 16 000€ 16 000 I-MAX (1,6%)€ 256€ 256€ 256Zorgconsumptie€ 0€ 200€ 1500 Te betalen nominale premie€ 12452€ 1245€ 1245Zorgtoeslag (Z-EB)€ 144 (€ 400–€ 256)€ 144 (€ 400–€ 256)€ 144 (€ 400–€ 256)Zorgtoeslag (Z-P)€ 421€ 421€ 421Restitutie zorgverzekeraar€ 400€ 200€ 0 Per saldo te betalen nominale premie (incl. zorgtoeslag)€ 280 (€ 1 245–€ 144–€ 400–€ 421)€ 480 (€ 1 245–€ 144–€ 200–€ 421)€ 680 (€ 1 245–€ 144–€ 421)1 Indicatieve berekening op basis van een eenpersoonshuishouden.2 Verhoging nominale premie als gevolg van verhoging forfaitair
bedrag naar € 400 (i.p.v. no-claim van € 255) Tabel B.4: Gegevens IZA-achtig systeem van eigen betalingen
(hoog inkomen)1Hoog inkomenGeen zorgGemiddelde zorgHoge zorg Belastbaar inkomen€ 40 000€ 40 000€ 40 000 I-MAX (1,6%)€ 400 (max)€ 400
(max)€ 400 (max)Zorgconsumptie€ 0€ 200€ 1500 Te betalen nominale premie€ 1245€ 1245€ 1245 Zorgtoeslag (Z-EB)€ 0€ 0€ 0 Zorgtoeslag (Z-P)€ 0€ 0€ 0 Restitutie zorgverzekeraar€ 400€ 200€ 0 Per saldo te betalen nominale premie (incl. zorgtoeslag)€ 845(€ 1 245–€ 400)€ 1 045 (€ 1 245–€ 200)€ 1 2451 Indicatieve berekening op basis van een eenpersoonshuishouden. XNoot1Op 28 april 2005 (Kamerstukken I, 2004/05, 29 483 F; Kamerstukken
II, 2004/05, 29 800, nr. 161) en op 30 juni 2005 (Kamerstukken I,
2004/05 29 483, G; Kamerstukken II, 2004/05, 29 483, nr. 26).XNoot2Onder de technische haalbaarheid worden de uitvoerbaarheid en de uitvoeringskosten
verstaan.XNoot1CPB (2004) Het effect van de invoering van eigen betalingen in de Zfw.XNoot1Er is gekozen voor een budgettair neutrale vergelijking omdat een niet-budgettair
neutrale variant moeilijk vergelijkbaar is met de no-claimteruggaveregeling. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-20042005-29483-H.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl