Interdepartementaal beleidsonderzoek: TBS; Brief minister met het Kabinetsstandpunt over het Interdepartementale Beleidsonderzoek 1997/1998 naar de TBS
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26562, nr. 1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

01-06-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26562 nr. 1

25-05-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamKABINETSSTANDPUNT INTERDEPARTEMENTAAL BELEIDSONDERZOEK
TBS 1997/1998 1. INLEIDING2. SAMENVATTING VRAAGSTELLING, BEVINDINGEN EN AANBEVELINGEN
VAN DE WERKGROEP2.1. Toegang 2.1.1. Vraagstelling2.1.2. Bevindingen van de werkgroep2.1.3. Aanbevelingen van de werkgroep2.2. Behandelfase 2.2.1. Vraagstelling2.2.2. Bevindingen van de werkgroep2.2.3. Aanbevelingen van de werkgroepKwaliteitsverbeteringEfficiencyvergrotingVersterking door- en uitstroom3. ADVIEZEN4. STANDPUNT KABINETToegangBehandelfase5. BESTUURLIJKE VISIE6. KABINETSMAATREGELEN 6.1. Naar een andere wijze van financieren6.2. Invoering van een andere plaatsingssystematiek6.3. KwaliteitsverbeteringWetenschappelijke fundering6.4. Maatregelen ter bevordering van de doelmatigheid
van de toegang tot de TBS6.5. Door- en uitstroom bevorderende maatregelen7. VERSTERKING BELEID IBO TBS 18. ACTIES
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26562Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 47 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 562Interdepartementaal beleidsonderzoek: TBSnr. 1BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 25 mei 1999Hierbij zend ik u het Kabinetsstandpunt over de aanbevelingen van de werkgroep
die het Interdepartementale Beleidsonderzoek 1997/1998 naar de TBS uitvoerde
en het rapport «Over stromen» van deze werkgroep.1De Minister van Justitie,A. H. Korthals KABINETSSTANDPUNT INTERDEPARTEMENTAAL BELEIDSONDERZOEK
TBS 1997/1998 1. INLEIDINGDit Kabinetsstandpunt is een reactie op het rapport met aanbevelingen
van de werkgroep die het Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) 1997/1998
naar de Terbeschikkingstelling met bevel tot verpleging (verder: TBS) heeft
gedaan1. De werkgroep heeft onderzocht hoe de
kwaliteit en de organisatie van de toegang tot de TBS kunnen worden verbeterd,
en op welke wijze de intramurale behandelduur van tot TBS veroordeelden kan
worden verkort.De opdracht voor dit IBO is kort na een vorig IBO naar de Forensische
Psychiatrie gegeven2. Daaruit blijkt dat de noodzaak
van verdere vergroting van de doelmatigheid binnen de TBS urgent is. Uit WODC-onderzoek3 is gebleken dat ten gevolge van een aantal autonome maatschappelijke
ontwikkelingen de behoefte aan de TBS-maatregel vermoedelijk groot zal blijven.
Reden voor het Kabinet om met voortvarendheid te werken aan de stroomlijning
van de toegang tot de TBS en de verkorting van de intramurale behandelduur.
Er moet meer worden gepresteerd voor hetzelfde geld om het draagvlak voor
de TBS te behouden.Aan het behoud van dat draagvlak is het Kabinet veel gelegen. De TBS is
onmisbaar als strafrechtelijke maatregel gericht op de beveiliging van de
bevolking tegen ernstige vormen van (seksueel) geweld door personen met een
ziekelijke stoornis of een gebrekkige ontwikkeling van hun geestvermogens.
Het is van essentieel belang dat deze personen pas in de maatschappij terugkeren
wanneer het risico van herhaling door de behandeling tijdens de TBS tot een
aanvaardbaar niveau is teruggebracht.Vanwege dit maatschappijbeveiligende karakter is in de opdracht aan de
werkgroep als voorwaarde gesteld dat het recidivepercentage niet mag stijgen.
Ondanks de in de loop der jaren steeds zwaarder geworden populatie4 is het recidivecijfer constant gebleven5, en dat moet in de toekomst ook zo blijven. Het Kabinet benadrukt
dat dit ook bij de uitwerking van de voorstellen van de werkgroep een harde
voorwaarde is.Het Kabinetsstandpunt is als volgt opgebouwd. Eerst wordt een samenvattend
overzicht gegeven van de vraagstelling, bevindingen en aanbevelingen van de
werkgroep over de toegang tot de TBS en de behandelfase tijdens de TBS. Daarna
volgt een korte reactie op de ontvangen adviezen. Dan geeft het Kabinet zijn
standpunt over de aanbevelingen van de werkgroep. Om dit standpunt te verhelderen
zal vervolgens een schets worden gegeven van de bestuurlijke visie die eraan
ten grondslag ligt. In de daarop volgende paragraaf komen de verschillende
Kabinetsmaatregelen aan bod, gegroepeerd in een vijftal clusters. Omdat deze
IBO kort op de vorige IBO naar de TBS volgde, komt vervolgens de afstemming
tussen beide IBO's aan de orde. Tot slot geeft het Kabinet aan welke acties
het in gang zal zetten. 2. SAMENVATTING VRAAGSTELLING, BEVINDINGEN EN AANBEVELINGEN
VAN DE WERKGROEPDe werkgroep is gevraagd te adviseren op twee in elkaars verlengde liggende
terreinen: (1) de toegang tot de TBS, en (2) de behandelfase nadat de rechter
TBS met verpleging heeft opgelegd.2.1. Toegang 2.1.1. VraagstellingBij de toegang tot de TBS gaat het om de volgende drie clusters van vragen:– Wat bepaalt de selectie van verdachten die voor voorlichtingsrapportage
over de (mate van) ontoerekeningsvatbaarheid in aanmerking komen?– Voldoen de inhoud en de kwaliteit van de voorlichtingsrapportage
aan de eisen van de gebruiker (OM en rechter), mede gelet op de centrale vraagstelling
(beperking behandelduur)?– Is de organisatie van de voorlichting en de selectie efficiënt,
gelet op de huidige verdeling over twee instituten?12.1.2. Bevindingen van de werkgroepDe werkgroep heeft de (deel)vragen rond de toegang opgenomen in een analyse
van het gehele toegangstraject. Uit het onderzoek is gebleken dat verschillende
stadia kunnen worden onderscheiden waarin belangrijke beslissingen worden
genomen en waarbij diverse actoren betrokken zijn.Belangrijkste bevinding van de werkgroep is dat er bij geestelijk gestoorde
verdachten van een ernstig strafbaar feit eenduidige richtlijnen ontbreken
voor:– de inschakeling van gedragsdeskundigen door de politie,– het sepotbeleid van het openbaar ministerie,– de keuze tussen het soort voorlichtingsonderzoek (ambulant of
klinisch),– de vorm, inhoud en kwaliteit van de voorlichtingsrapportage,– het aanvragen van een dergelijk rapport door de rechter. 2.1.3. Aanbevelingen van de werkgroepDe maatregelen hebben betrekking op de volgende aspecten:– Het transparanter en doelmatiger maken van de besluitvormingsprocessen
bij de politie, het OM en de Rechter-commissaris en de Forensisch Psychiatrische
Dienst (FPD)2, en de regelgeving daarbij.– Het borgen van de kwaliteit van de voorlichting aan de Rechter-commissaris
(RC).– Het doelmatiger organiseren en aansturen van de Pro Justitia rapportage3 . 2.2. Behandelfase 2.2.1. VraagstellingDe centrale vraagstelling met betrekking tot de behandelfase luidt als
volgt.Onder welke voorwaarden kan de intramurale behandelduur van tot TBS
met verpleging veroordeelden worden beperkt en op welke termijn kan deze beperking
worden ingevoerd?De werkgroep is gevraagd drie varianten uit te werken: een intramurale
behandelduur van maximaal (1) drie en (2) vier jaren, en (3) gemiddeld drie
jaren. In de deelvragen is verzocht na te gaan of er verband is te leggen
tussen de behandelduur bij verschillende categorieën patiënten en
het recidiverisico. Voorts is bepaald dat bij de uitwerking van deze varianten
de vraag moet worden beantwoord welke vervolgvoorzieningen nodig zijn wanneer
de intensieve behandelfase is beëindigd, en welke budgettaire en capacitaire
consequenties aan de varianten zijn verbonden. 2.2.2. Bevindingen van de werkgroep– Bij de huidige stand van wetenschap is het niet mogelijk gebleken
reeds bij opname in een TBS-kliniek categorieën patiënten vast te
stellen die zich van elkaar onderscheiden in de mate van recidivegevaar in
relatie tot hun geestelijke stoornis. Op korte noch op middellange termijn
biedt een indeling in patiëntencategorieën de mogelijkheid om daaraan
behandelduren te relateren. Daardoor kan de werkgroep niet op verantwoorde
wijze de voorwaarden formuleren waaronder de klinische behandelingsduur volgens
de in de taakopdracht genoemde varianten kan worden beperkt tot drie of vier
jaren.– De gemiddelde intramurale behandelduur van de tot TBS met verpleging
veroordeelde personen blijkt bij een nieuwe en nauwkeuriger berekeningswijze
veel langer te zijn dan tot voor kort werd aangenomen, namelijk geen vijf
maar bijna zeven jaren.– Er zijn knelpunten rond de wetenschappelijke fundering van de
behandelmethodieken en de informatievoorziening, zoals:– Onvoldoende wetenschappelijke fundering van de behandelactiviteiten
binnen de TBS-sector.– Onvoldoende systematische en sectorbrede registratie van relevante
gegevens over patiënten en behandelingen, waardoor het lerend vermogen
van de klinieken wordt beperkt.– Onvoldoende breed draagvlak bij de klinieken voor het in ontwikkeling
zijnde monitorinstrument.– Geen centrale programmering en sturing van het wetenschappelijk
onderzoek binnen de TBS, waardoor de onderzoekscapaciteit niet optimaal wordt
benut.– De volgende knelpunten belemmeren een vlotte door- en uitstroom:– Er zijn te weinig wettelijke mogelijkheden voor gedragsstructurering
binnen het kader van een vrijwillige opname in een Algemeen psychiatrisch
ziekenhuis (APZ) voor (ex)TBS-patiënten.– De vervolgvoorzieningen in de GGZ zijn onvoldoende beschikbaar
voor forensisch psychiatrische patiënten.– De behandeling in de TBS-klinieken is nog onvoldoende vanaf het
begin gericht op de behandelmogelijkheden in deze vervolgvoorzieningen.– Er zijn te weinig prikkels die doelmatig behandelen bevorderen.– Uit het onderzoek zijn geen andere ideeën naar voren gekomen
voor vervolgvoorzieningen dan de reeds bestaande (maatschappelijke opvang,
GGZ-voorzieningen en in de TBS zelf de «longstay»). 2.2.3. Aanbevelingen van de werkgroepDe aanbevelingen berusten op twee pijlers: kwaliteitsverbetering en efficiencymaatregelen.
Voorts doet de werkgroep enkele aanbevelingen die speciaal gericht zijn op
de versterking van de door- en uitstroom. Kwaliteitsverbetering– Op zo kort mogelijke termijn dient binnen het veld overeenstemming
te worden bereikt over de te registreren gegevens voor de diagnostiek en de
behandeling, ook voor doeleinden inzake de (aan)sturing van de klinieken.– De nu nog decentrale programmering en sturing van de activiteiten
op het gebied van wetenschappelijk onderzoek van de afzonderlijke klinieken
dienen meer gecoördineerd in onderzoeksprogramma tot stand te komen.– Het centrale instituut dat wordt belast met de registratie- en
onderzoeksfunctie zou de rol van een expertisecentrum ten dienste van het
veld en het departement moeten krijgen. Om voldoende draagvlak te creëren,
dienen het veld en het departement gezamenlijk verantwoordelijk te zijn voor
de aansturing en financiering van dit centrum. EfficiencyvergrotingDe efficiencymaatregelen hebben betrekking op de introductie van prikkels
die een doelmatige behandeling stimuleren, zoals:– Normering van de (gemiddelde) intramurale intensieve behandelingsduur
in combinatie met de invoering van (financiële) prikkels om onderschrijding
van de norm te bevorderen en overschrijding te voorkomen.– Vervanging van het huidige systeem van selectie- en indicatiestelling
door een zodanig systeem van toewijzing van TBS-gestelden dat vergelijkbare
populaties ontstaan.– Het leggen van behandelverantwoordelijkheid bij de klinieken direct
vanaf het moment dat de maatregel van kracht wordt. Dit vereist dat TBS-gestelden
zo spoedig mogelijk na oplegging van de maatregel aan een kliniek worden toegewezen. Versterking door- en uitstroomTer bevordering van de door- en uitstroom stelt de werkgroep de volgende
maatregelen voor:– Verruiming van de wettelijke mogelijkheden voor gedragsstructurering
binnen het APZ.– Intensievere samenwerking tussen klinieken en vervolgvoorzieningen.– Behandelbeleid vanaf het begin richten op een zo spoedig mogelijke
uitstroom. 3. ADVIEZENHet Kabinet heeft over het rapport van de werkgroep adviezen ontvangen
van de Centrale Raad voor Strafrechtstoepassing (de Raad), de Bestuurscommissie
Forensische Zorg van GGZ Nederland, daarin geadviseerd door de Commissie Forensisch
Psychiatrische Zorg, en het Directeurenoverleg van de TBS-klinieken1.Het Kabinet is de adviseurs zeer erkentelijk voor hun belangwekkende opmerkingen.Het voert te ver hier op alle kanttekeningen in te gaan. Bij de uitwerking
van het Kabinetstandpunt zal met de suggesties en kritiek rekening worden
gehouden. Volstaan wordt met een overzicht op hoofdlijnen.De Raad is van oordeel dat de problemen bij de tenuitvoerlegging van de
TBS om een «fundamentele oplossing» vragen, wil het draagvlak
voor de maatregel behouden blijven. Hij staat achter de voorstellen tot verbetering
van de kwaliteit en versterking van de door- en uitstroom. De Raad vraagt
zich echter af of het door de werkgroep voorgestelde systeem van «aselecte
toewijzing» van patiënten over de klinieken wel zinvol en mogelijk
is. Hierop zal verderop bij de behandeling van dit onderwerp worden ingegaan.De twee andere adviezen ondersteunen op hoofdlijnen het rapport van de
werkgroep. Het is verheugend dat de TBS-klinieken zich in willen zetten voor
de implementatie van de maatregelen. Ze geven daarmee aan hun maatschappelijke
verantwoordelijkheid voor een doelmatige tenuitvoerlegging te willen nemen
en zich professioneel op te willen stellen. Het feit dat er bij de TBS-klinieken
voldoende draagvlak is, en zij de voorstellen «haalbaar» achten,
geeft het Kabinet vertrouwen in een vlotte invoering. 4. STANDPUNT KABINETHet Kabinet heeft met waardering kennis genomen van het rapport van de
werkgroep en is hem erkentelijk voor zijn inspanningen. Het rapport geeft
een duidelijk beeld van het besluitvormingsproces dat aan de TBS vooraf gaat
(de «toegang») en van de stand van zaken in de TBS-sector.De werkgroep doet tal van aanbevelingen die een goed uitgangspunt vormen
voor de vergroting van de transparantie, efficiency en effectiviteit. Het
Kabinet neemt de aanbevelingen van de werkgroep over. ToegangHet Kabinet hecht er aan te benadrukken dat de verbetering van de toegang
tot de TBS van groot belang is. Er wordt nog onvoldoende (samenhangend) gestuurd
op de vraag naar en inhoud van pro Justitia rapportages. Om dit te verbeteren
dient deze rapportage integraal te worden aangestuurd, zowel op kwaliteit
als op kwantiteit. BehandelfaseWat betreft de aanbevelingen voor de sector TBS realiseert het Kabinet
zich dat de werkgroep geen recept heeft gegeven waardoor morgen alles beter
functioneert. De voorstellen zijn erop gericht een verbeterproces op gang
te brengen, waardoor op den duur verkorting van de intramurale behandelduur
zal worden bereikt. Het Kabinet ziet de voorstellen ook als kaders voor het
toekomstig handelen van de TBS-sector. Het gaat er in essentie om in deze
sector de volgende effecten te bereiken:– Het door een betere wetenschappelijke fundering vergroten van
de effectiviteit van de behandeling.– Het door het aanbrengen van financiële prikkels stimuleren
van de efficiency bij de behandeling.– Het door de versterking van de door- en uitstroom verkorten
van de intramurale behandelduur.Het Kabinet is zich er ook van bewust dat een aantal aanbevelingen eerst
nog grondig op hun uitvoerbaarheid en eventuele risico's moet worden onderzocht.
Ook kan in sommige gevallen wetswijziging nodig zijn. Er is daarom een overgangstijd
nodig. Dit neemt niet weg dat het Kabinetsbesluit toch voortvarend, dat wil
zeggen zoveel mogelijk nog in deze Kabinetsperiode, zal worden uitgevoerd,
nu de klinieken zich bereid hebben verklaard hun medewerking te zullen verlenen. 5. BESTUURLIJKE VISIEDe voorstellen van de werkgroep sluiten goed aan bij de bestuurlijke visie
van het Regeerakkoord op de (sturings)relatie met organisaties in de gezondheidszorg
met een publieke taak. Uitgangspunt daarbij is het concept van «sturen
op afstand», waarbij er onderscheid is tussen beleid en uitvoering.
De directeur van de uitvoeringsorganisatie (in dit geval de TBS-kliniek) is
integraal verantwoordelijk manager en wordt daarop aangesproken. Dit houdt
in dat binnen de wettelijke, beleidsmatige en financiële kaders de klinieken
als professionele organisaties zelf primair verantwoordelijk zijn voor de
doelmatigheid van de behandeling en de kwaliteit van hun producten. Het Kabinet
gaat met andere woorden uit van een bestuurlijke visie waarin de TBS-klinieken
als resultaatverantwoordelijke eenheden functioneren. Als geprofessionaliseerde
(forensische) ziekenhuizen zijn ze toegerust om alle AWBZ-erkende verrichtingen
te kunnen leveren voor (in beginsel) alle forensisch psychiatrische patiënten
die Justitie aanbiedt.De ministeriële verantwoordelijkheid van de minister van Justitie
komt tot uitdrukking in de jaarlijkse of tussentijdse kaderstelling en in
het bestaan van heldere en effectieve sturingsrelaties, waarin
afspraken worden gemaakt over de door de TBS-klinieken te leveren prestaties
en de daarbij passende vergoedingen. Binnen de Planning en Control cyclus
vindt de controle plaats op de geleverde prestaties. De minister blijft, uitzonderingen
daar gelaten, bestuurlijk gezien dus op afstand van de casuïstiek.1De aanbevelingen van de werkgroep vormen een goede basis voor het maken
van jaarlijkse heldere productie-afspraken. De aansturing van de klinieken
zal zodoende bedrijfsmatiger worden. Een dergelijke werkwijze betekent dat
veel aandacht moet worden geschonken aan de omschrijving van de te leveren
prestaties op deze gebieden (in meetbare termen) en aan de verantwoording
ervan (betrouwbare informatie).In feite komt bovenstaande voor de TBS neer op een systematiek van financiering
en prestatiebeoordeling die analoog is aan de manier waarop in de (geestelijke)
gezondheidszorg jaarlijks productie-afspraken worden gemaakt tussen de zorgkantoren
en de zorgaanbieders. In dit bestuurlijk model zijn de TBS-klinieken vergelijkbaar
met de in het Regeerakkoord vermelde organisaties in de gezondheidszorg die
op maatschappelijk verantwoorde wijze een publieke taak uitoefenen2. 6. KABINETSMAATREGELEN 6.1. Naar een andere wijze van financierenIn het voorgaande is aangeduid dat de vergoedingen aan de klinieken sterker
zullen worden gerelateerd aan de door hen geleverde prestaties. In dit licht
moet de aanbeveling tot de invoering van de normering van de gemiddelde (intensieve)
intramurale behandelduur worden gezien3.Deze normering sluit ook nauw aan bij de achterliggende gedachte bij de
centrale vraagstelling aan de werkgroep of en zo ja hoe er een grens kan worden
gesteld aan de periode waarin intensief behandeld wordt. Dit vanuit de overweging
dat er een moment is waarop de kosten van langer doorgaan met intensief behandelen
niet langer opwegen tegen de baten.Om ervoor te zorgen dat overschrijding van de gemiddelde normduur in de
praktijk niet zonder (financiële) gevolgen blijft en onderschrijding
lonend is, wordt er aan deze normduur een tariefstructuur gekoppeld. Bij overschrijding
van de genormeerde behandelduur zal een lagere vergoeding worden gegeven.
Bij onderschrijding van de norm kan een «buffer» worden opgebouwd
in de zin van een lagere gemiddelde behandelduur, waarmee het risico van overschrijding
moet worden afgedekt.Het Kabinet verwacht met de werkgroep dat het invoeren van een nieuwe
bekostigingsstructuur in belangrijke mate zal kunnen bijdrage aan de vergroting
van de doelmatigheid. Wel moet nog nader onderzoek worden gedaan naar de precieze
invulling van dit financieringsmodel. De nieuwe financieringsstructuur zal
moeten aansluiten bij het bekostigingsmodel op basis van de COTG-normen.4Ter voorkoming van misverstand wijst het Kabinet er nadrukkelijk op dat
de normering van de behandelduur los staat van de duur van de TBS-maatregel bij de individuele patiënt. Wanneer na de genormeerde behandelduur
het recidiverisico nog te groot is, blijft de TBS doorlopen zolang de rechter
de maatregel verlengt. De normering heeft dus niet betrekking op
de individuele TBS-gestelde, maar uitsluitend op de gemiddelde duur van de
(intensieve) intramurale behandeling van alle patiënten in relatie tot
de financiering. Er is in deze systematiek voldoende ruimte voor de klinieken
om in te spelen op de omstandigheden van de individuele patiënt en naar
boven of naar beneden af te wijken van de normduur. 6.2. Invoering van een andere plaatsingssystematiekHet invoeren van een genormeerde gemiddelde behandelduur zal gepaard moeten
gaan met een plaatsingsbeleid dat erop is gericht de populatie of delen daarvan
wat de gemiddelde behandelduur betreft vergelijkbaar te maken. Zolang er immers
wat de behandelduur betreft populatieverschillen tussen klinieken bestaan,
kan niet aan alle klinieken dezelfde norm voor de gemiddelde intramurale behandeling
worden opgelegd. Dat betekent dat elke kliniek een breed aanbod van patiënten
moet opnemen. Al eerder is gezegd dat de klinieken dit zouden moeten kunnen.
De Justitiële TBS-klinieken hebben aangegeven dat dit inderdaad mogelijk
is.In de loop der tijd zijn er gespecialiseerde voorzieningen tot stand gekomen,
bijvoorbeeld voor verstandelijk gehandicapten en psychotici1. Zorgvuldig zal bij de uitwerking van het Kabinetsstandpunt worden
nagegaan welke specialisaties vanuit inhoudelijke en doelmatigheidsoverwegingen
gehandhaafd dienen te blijven. Ook de werkgroep geeft aan voor bepaalde groepen
TBS-gestelden een uitzondering te willen maken2.Voorts moet met het oog op de ministeriele verantwoordelijkheid de mogelijkheid
openstaan voor een aparte plaatsingsprocedure bij extreem vlucht- en beheersgevaarlijken
en patiënten die door hun delict buitengewoon veel opschudding in de
maatschappij hebben veroorzaakt. Dit betekent overigens niet dat deze patiënten
in alle gevallen moeten worden uitgesloten van de nieuwe plaatsingssystematiek.
Wel zullen altijd aparte afspraken moeten worden gemaakt over extra beveiliging.Een eenvoudiger plaatsingssysteem, waarbij de populaties van klinieken
zoveel mogelijk vergelijkbaar zijn, heeft een aantal belangrijke voordelen
die ook los van een andere financieringssystematiek de invoering ervan rechtvaardigen:– De prestaties van de klinieken kunnen worden vergeleken (benchmarking).– Snellere toewijzing is mogelijk, waardoor de klinieken de diagnosestelling
en preklinische activiteiten kunnen starten gedurende de periode waarin TBS-gestelden
in een penitentiaire inrichting op hun plaatsing in een TBS-kliniek wachten.
De klinieken hebben aangegeven hiervan een positief effect te verwachten op
de behandelduur.– Door de selectie en plaatsing niet langer te baseren op klinische
observatie en indicatiestelling in het Dr. F.S. Meijers Instituut, maar gebruik
te maken van de tijdens de voorlichting verzamelde informatie, kunnen bedden
vrijgemaakt worden voor de behandeling (efficiencywinst).De Centrale Raad heeft in zijn advies grote vraagtekens geplaatst bij
de aanbeveling van de werkgroep tot invoering van aselecte toewijzing, aangezien
uit het NZI-onderzoek3 blijkt dat categorisering
nog niet mogelijk is. Het creëren van gelijke populaties is volgens de
Centrale Raad dus een fictie omdat die gelijkheid kennelijk niet kan worden
aangetoond.Het Kabinet is het met de Centrale Raad eens dat het niet mogelijk is
te komen tot gelijke populaties. Dat is echter ook niet de bedoeling van de
werkgroep geweest, gelet op de koppeling met het voorstel voor de invoering
van een genormeerde gemiddelde behandelduur. Het doel is te komen tot een
zo groot mogelijke onderlinge vergelijkbaarheid van populaties in de
zin van de gemiddelde behandelduur. Het hebben van gelijke populaties
is daar niet voor nodig. Het Kabinet schat dat ongeveer driekwart van de populatie
op de voorgestelde wijze kan worden verdeeld over de klinieken. Hoe in de
praktijk op de meest doelmatige wijze invulling kan worden gegeven aan een
verdeling waarbij (deel)populaties wat betreft behandelduur vergelijkbaar
zijn, moet bij de uitwerking van dit onderdeel van het Kabinetsstandpunt
grondig worden onderzocht. Een belangrijk aandachtspunt daarbij is de rechtspositie
van de TBS-gestelde. De Raad zal bij die nadere uitwerking worden geconsulteerd. 6.3. KwaliteitsverbeteringEr zal een kwaliteitssyteem worden opgezet. Dit systeem zal zoveel mogelijk
aansluiten bij zowel het binnen het Ministerie van Justitie ingevoerde kwaliteitssyteem
als bij de ontwikkelingen van de kwaliteitsverbetering en -toetsing binnen
GGZ Nederland als branche-organisatie. Voor de behandeling gelden bij de TBS
immers dezelfde kwaliteitseisen als bij alle andere psychiatrische ziekenhuizen.
Wel kunnen door Justitie aanvullende beveiligingseisen worden gesteld. Bij
het maken van productieafspraken met de TBS-klinieken zullen de kwaliteitsnormen
worden gesteld waaraan de klinieken moeten voldoen, met achteraf een controle
op de naleving ervan.Een belangrijk kwaliteitskenmerk is de transparantie van het behandelproces.
Het behandelplan en het behandelprogramma dienen daarom te worden geprotocolleerd.
Cruciaal is daarbij ook het aangeven van de mogelijkheden en voorwaarden om
de TBS-gestelden, zodra dit verantwoord is, te laten doorstromen naar minder
beveiligde voorzieningen en te laten uitstromen naar vervolgvoorzieningen
in de GGZ of elders. Om de beslissing of dit verantwoord is zo goed mogelijk
te staven, is het verder ontwikkelen van risk- en need-assessment instrumenten
noodzakelijk.Daarnaast zal, zoals voorgesteld door de werkgroep, elke behandeling na
drie jaar door een onafhankelijke intercollegiale commissie moeten worden
getoetst op de voortgang. Dit is ook in de lijn van het beleid voor vóórtdurend
delict gevaarlijke TBS gestelden die pas na twee behandelingen van elk tenminste
drie jaar op een «longstay» afdeling kunnen worden geplaatst. Wetenschappelijke funderingDe wetenschappelijk fundering van de behandeling is een elementair kwaliteitsvereiste.
Het feit dat de behandeling van TBS-gestelden nog onvoldoende wetenschappelijk
is onderbouwd is geen specifiek Nederlands probleem. In tal van landen wordt
gezocht naar wegen om de behandeling van met name de voor de TBS zo belangrijke
groep patiënten met een persoonlijkheidsstoornis beter te funderen. Duidelijk
is dat de samenwerking tussen de TBS-klinieken en de uitwisseling tussen de
TBS en de GGZ, universiteiten en onderzoeksinstituten verbetering behoeven.Om de gewenste wetenschappelijke onderbouwing te realiseren, neemt het
Kabinet het voorstel van de werkgroep over een expertisecentrumop
te richten met de volgende functies:– zorgdragen voor kwaliteitsontwikkeling en -borging;– registreren en monitoren van ontwikkelingen met betrekking tot
patiëntenstromen, behandelmethoden en de relatie tussen deze methoden
en de behandelduur;– coördineren en zelf verrichten van wetenschappelijk onderzoek;– zorgdragen voor opleiding en consultatie van de in de TBS werkzame
beroepsgroepen;– onderhouden van kontakten en het uitwisselen van kennis met de
GGZ, de universitaire wereld en (inter)nationale onderzoeksinstituten.Teneinde de integratie met het wetenschappelijk onderwijs, opleiding en
onderzoek te bevorderen, zal voorts in overleg met de universiteiten de mogelijkheid
worden onderzocht binnen een geneeskundige faculteit een leerstoel forensische
psychiatrie in te stellen. De inbedding in een medische faculteit schept optimale
voorwaarden voor de gewenste wetenschappelijke onderbouwing van dit specialisme. 6.4. Maatregelen ter bevordering van de doelmatigheid
van de toegang tot de TBSHet Kabinet neemt de door de werkgroep voorgestelde maatregelen over ten
aanzien van het doelmatiger en transparanter maken van de besluitvormingsprocessen
bij de politie, het OM, de Rechter-commissaris en de Forensisch Psychiatrische
Dienst. Dit geldt eveneens voor de aanbevelingen van de werkgroep voor het
borgen van de kwaliteit van de voorlichting Pro Justitia en het doelmatiger
organiseren en aansturen van deze rapportage. Het expertisecentrum heeft ook
hier een belangrijke taak bij de standaardisering, protocollering en kwaliteitsborging. 6.5. Door- en uitstroom bevorderende maatregelenUit het rapport van de werkgroep is gebleken dat er veel doelmatigheidswinst
valt te behalen wanneer de door- en uitstroom worden vergroot. Het Kabinet
neemt daartoe de volgende, door de werkgroep aanbevolen, maatregelen:– Er zal onderzoek worden gedaan op welke wijze financiële
prikkels de door- en uitstroom verder kunnen versterken. Dit ter uitwerking
van de nieuwe wijze van financiering die gekoppeld is aan de genormeerde gemiddelde
intramurale behandelduur.– De behandeling in de TBS-klinieken dient vanaf het begin te worden
gericht op een zo spoedig mogelijke uitstroom.– De behandeling in een TBS-kliniek moet gezien worden als een schakel
in een keten van voorzieningen voor forensisch-psychiatrische patiënten.
Een dergelijke ketengerichte benadering houdt in dat nauwe samenwerking tussen
aanbieders van verpleging en behandeling nodig is. Deze samenwerking zal met
name op regionaal niveau gestalte krijgen binnen de reeds in ontwikkeling
zijnde forensische zorgcircuits.Daar moet de samenwerking met vervolgvoorzieningen in de GGZ en instanties
die een taak hebben bij de begeleiding van de terugkeer in de samenleving
vorm krijgen.1– Het is niet alleen noodzakelijk dat er in de GGZ voldoende vervolgvoorzieningen
zijn voor de resocialisatie van (ex)TBS-gestelden, maar ook dat deze voorzieningen
toegerust zijn voor deze doelgroep. Hierbij moet worden gedacht aan bouwkundige
en personele vereisten. Er zal onderzoek worden gedaan of aanpassingen nodig
zijn.– De werkgroep stelt dat de huidige wetgeving onvoldoende mogelijkheden
biedt om het gedrag van (ex)TBS-patiënten in een psychiatrisch ziekenhuis
te reguleren. Dit zal een apart aandachtspunt zijn bij de evaluatie van de
desbetreffende wetten2. 7. VERSTERKING BELEID IBO TBS 1In het Kabinetsstandpunt is met de beslissingen die voortvloeiden uit
het eerste IBO TBS3 rekening gehouden. Het huidige
pakket maatregelen moet gezien worden als een versterking van het reeds in
gang gezette beleid. Bij één punt is er echter sprake van een
koerswijziging. Het gaat om het loslaten van de gedachte van een centrale
indicatiestelling en selectie.Deze koerswijziging berust op een aantal overwegingen. In de eerste plaats
is van de toegevoegde waarde van het huidige selectiesysteem onvoldoende gebleken.
Voorts wordt verwezen naar wat eerder is gezegd over de eisen die aan professionele
klinieken moeten kunnen worden gesteld4. Bovendien
ging in IBO 1 de gedachte nog uit naar een door het Rijk verzorgd centraal stelsel van selectie en indicatiestelling voor de TBS-klinieken, en
mogelijk zelfs voor de gehele forensische psychiatrie. Het concept
van een centrale regie is achterhaald door de hierboven beschreven decentrale ontwikkeling richting regionale zorgcircuits, met regionale indicatiestelling
voor de behandeling en plaatsing. 8. ACTIES1. De Minister van Justitie zal een «zware» projectgroep in
het leven roepen, die de opdracht krijgt de uit het Kabinetsstandpunt voortvloeiende
maatregelen en actiepunten uit te werken en waar nodig aan een «Ex ante
uitvoeringstoets» te onderwerpen.2. Nu er kort na het eerste IBO een tweede IBO naar de TBS is ingesteld,
is het onwenselijk vast te houden aan het eerdere besluit in 2001 weer een
IBO naar de TBS te doen, ter evaluatie van het eerste IBO. Een jaarlijkse
verantwoording bij de Justitiebegroting over de voortgang acht het Kabinet
een doelmatiger werkwijze.XNoot1Het rapport is ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie.XNoot1De Interdepartementale werkgroep IBO TBS stond onder het voorzitterschap
van mr. M.J.E.M. Jager, Commissaris der Koningin van de provincie Flevoland,
en was samengesteld uit prof. Dr. F.A.M. Kortmann, hoogleraar psychiatrie,
onafhankelijk deskundig lid, en ambtenaren van de ministeries van Algemene
Zaken, Financiën, Justitie en VWS. De werkgroep heeft zijn bevindingen
neergelegd in het rapport «Over stroming, in-, door- en uitstroom bij
de TBS», 21 december 1998.XNoot2Het Kabinetsstandpunt «Doelmatig behandelen» (TK 24 561,
nr. 1) van 4 maart 1997.XNoot3Leuw, Ed., Instroom en capaciteit in de tbs-sector, Wetenschappelijk Onderzoek-
en Documentatiecentrum, serie Onderzoek en beleid, nr. 168, 1998. De prognose
van de benodigde capaciteit wordt elk jaar vastgesteld. De volgende prognose
zal najaar 1999 verschijnen.XNoot4De bevolking van de TBS-klinieken bestaat vrijwel uitsluitend uit personen
die de ernstigste (seksuele) geweldsmisdrijven hebben gepleegd, en doorgaans
lijden aan meervoudige en chronisch verlopende psychische aandoeningen. In
vergelijking met het buitenland presteert de TBS-sector niet onder de maat.
Zie het aan het in noot 2 genoemde Kabinetsstandpunt ten grondslag liggende
rapport «Doelmatig behandelen», Interdepartementaal beleidsonderzoek
financieringssysteem van de Forensisch Psychiatrische Hulpverlening, Begrotingsvoorbereiding
1996 – Rapport nr. 4.XNoot5Dit percentage ligt op 20%. Dit is gemeten op grond van nieuwe veroordelingen
tot een onvoorwaardelijke vrijheidsstraf van meer dan zes maanden en/of TBS.
In 11% is een zwaar gewelddelict gepleegd. (Leuw, Ed., Recidive na ontslag
uit TBS, Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum, serie Onderzoek
en beleid, nr. 141, 1995). De rapportage over een nieuw recidive-onderzoek
zal naar het zich laat aanzien nog voor de zomer verschijnen.XNoot1Het Pieter Baan Centrum en het dr. F.S. Meijers Instituut.XNoot2Zoals het waarborgen van de scheiding tussen de zorg- en rapportagefunctie
van de FPD.XNoot3De Pro Justitia rapportage vindt voor een deel plaats door het Pieter
Baancentrum (PBC) te Utrecht. De ambulante rapportage wordt verricht onder
verantwoordelijkheid van een van de 19 arrondissementale afdelingen van de
FPD. De werkgroep heeft geconcludeerd dat er geen heldere criteria zijn voor
het bepalen van de vraag over wie voorlichting dient te worden uitgebracht,
noch of dat klinisch dan wel ambulant dient te gebeuren.XNoot1Het advies van de CRS van 8-2-1999, kenmerk 746 222/99; het advies
van de Bestuurscommissie Forensische Zorg van GGZ Nederland, en het standpunt
van het Directeurenoverleg van de TBS-klinieken van 28 januari 1999.XNoot1Ook bij civielrechtelijke dwangopnamen op grond van de Wet Bijzondere
Opnemingen Psychiatrische Ziekenhuizen is er geen directe ministeriële
bemoeienis met de casuïstiek.XNoot2Blz. 40 Regeerakkoord.XNoot3De werkgroep merkt op dat de exacte normduur nog moet worden vastgesteld.
De in het als bijlage bij het rapport van de werkgroep opgenomen onderzoeksrapport
«Verantwoord beperken» van het NZI (Instituut voor onderzoek,
informatie en opleidingen in de zorg) berekende normduur is circa 7 jaar.
Dit is inclusief de chronische patiënten en exclusief de passantentijd.
De werkgroep gebruikt een omschrijving exclusief de chronische patiënten
en inclusief de passantentijd. Gelet op de vraagstelling aan de werkroep (terugbrengen
van de intramurale behandelduur) en uitgaande van de feitelijke situatie (waarin
er de facto nog geen chronici in een apart regime worden geplaatst), gaat
het Kabinet voor de bepaling van de uitgangspositie (nulmeting) uit van de
berekening van het NZI.XNoot4COTG: Centraal Orgaan Tarieven Gezondheidszorg. De invoering van een nieuwe
bekostigingsstructuur was een van de hoofdpunten van het Kabinetstandpunt
over IBO TBS I.XNoot1Het gaat bij de primair psychotische patiënten om de niet-Justitiële
klinieken voor verpleging van TBS-gestelden, zoals de Forensisch Psychiatrische
Klinieken (FPK's), waar een belangrijk deel van deze groep wordt geplaatst.
De FPK's zijn overigens ook bestemd voor andere patiënten met een strafrechtelijke-
of civielrechtelijke titel.XNoot2De werkgroep noemt de volgende uitzonderingscriteria: verstandelijk gehandicapten
en extreem vlucht- en/of beheersgevaarlijken.XNoot3Zie noot 11.XNoot1GGZ-instellingen, de Verstandelijk gehandicapten zorg, de Forensisch Psychiatrische
Dienst en de Reclassering.XNoot2Wet Bijzondere Opnemingen Psychiatrische Ziekenhuizen (BOPZ) en de Wet
Geneeskundige Behandelings Overeenkomsten (WGBO).XNoot3Zie noot 3.XNoot4De klinieken moeten alle AWBZ-erkende verrichtingen, inclusief de indicatiestelling,
kunnen uitvoeren. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26562-1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl