Wijziging van het Wetboek van Strafrecht in verband met wijzigingen van de regeling van de voorwaardelijke veroordeling en de regeling van de voorwaardelijke invrijheidstelling; Advies Raad van State en nader rapport; Advies Raad van State en nader rapport
Staten-Generaal — Kamerstuk Advies Raad van State en nader rapport
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST140986
 2009-2010
 
 32 319
 Wijziging van het Wetboek van Strafrecht in verband met wijzigingen
van de regeling van de voorwaardelijke veroordeling en de regeling van de
voorwaardelijke invrijheidstelling
 
 
 
 
 Nr. 
 4
 ADVIES RAAD VAN STATE EN NADER RAPPORT
 Hieronder zijn opgenomen het advies van de Raad van State d.d. 10 december
2009 en het nader rapport d.d. 9 februari 2010, aangeboden aan de Koningin
door de minister van Justitie, mede namens de staatssecretaris van Justitie.
Het advies van de Raad van State is cursief afgedrukt.
 
 Bij Kabinetsmissive van 7 oktober 2009, no. 09.002825, heeft
Uwe Majesteit, op voordracht van de minister van Justitie, mede namens de
staatssecretaris van Justitie, bij de Raad van State ter overweging aanhangig
gemaakt het voorstel van wet tot wijziging van het Wetboek van Strafrecht
in verband met wijzigingen van de regeling van de voorwaardelijke veroordeling
en de regeling van de voorwaardelijke invrijheidstelling, met memorie van
toelichting.
 
 
 Het wetsvoorstel behelst een preciezere omschrijving van de bijzondere
voorwaarden bij de voorwaardelijke veroordeling en voorwaardelijke invrijheidstelling.
Ook voorziet het in de mogelijkheid om snel in te grijpen bij niet-naleving
van de voorwaarden; verder bevat het nog enige andere wijzigingen.
 De Raad van State onderschrijft de strekking van het wetsvoorstel, maar
maakt een aantal opmerkingen met betrekking tot onder meer de voorlopige tenuitvoerlegging
van de vrijheidsstraf in verhouding tot de onschuldpresumptie en het voldoen
aan de plicht om Nederland te verlaten. Hij is van oordeel dat in verband
daarmee enige aanpassing van het voorstel wenselijk is.
 
 
 Blijkens de mededeling van de Directeur van Uw kabinet van 7 oktober
2009, nr. 09.002825, machtigde Uwe Majesteit de Raad van State zijn advies
inzake het bovenvermelde voorstel van wet rechtstreeks aan mij te doen toekomen.
Dit advies, gedateerd 10 december 2009, nr. W.03.09.0391/II, bied ik
U hierbij aan.
 
 
 1. Inleiding
 Het wetsvoorstel hangt samen met het beleid van het kabinet om recidive
te verminderen. Doelstelling is dat het aantal straffen met bijzondere voorwaarden
toeneemt. Van de persoonsgerichte aanpak om recidive te kunnen verminderen
worden maximale effecten verwacht. Een voorwaardelijke straf biedt meer mogelijkheden
dan een korte vrijheidsstraf voor het veranderen van gedrag. Een ruimere toepassing
van voorwaardelijke sancties kan leiden tot een afname van het aantal korte
onvoorwaardelijke vrijheidsstraffen die gelden als de minst effectieve in
termen van recidivevermindering. Het wetsvoorstel
bevat hiertoe in hoofdzaak de volgende wijzigingen:
 
 a. een precisering in de wet van de voorwaardelijke sancties;
 
 b. het laten opgaan van de leerstraf in de voorwaardelijke straf (en daarmee
het opheffen van de leerstraf als zelfstandige taakstraf);
 
 c. een verruiming van de proeftijd;
 
 d. de mogelijkheid van voorlopige tenuitvoerlegging van de voorwaardelijke
straf, als pendant van de schorsing van de voorwaardelijke invrijheidstelling.
 
 Het wetsvoorstel bevat een uitbreiding van de bijzondere
voorwaarden in het kader van de voorwaardelijke veroordeling en de voorwaardelijke
invrijheidstelling. Daarbij gaat het volgens de toelichting overigens niet
om nieuwe voorwaarden. De precisering dient de rechtszekerheid en draagt daarnaast
bij aan de effectiviteit van het reclasseringstoezicht. De Raad onderschrijft de precisering van de voorwaarden. Deze kunnen
inbreuk maken op vrijheidsrechten; het Europees Verdrag tot bescherming van
de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) en de Grondwet
eisen dat (ingrijpende) inbreuken op grondrechten kenbaar en voorzienbaar
zijn. De Raad wijst er echter op dat ook het
Wetboek van Strafvordering (Sv) verschillende beslissingen kent waarbij voorwaarden
kunnen worden gesteld, zoals de beslissing van de rechter tot schorsing van
de voorlopige hechtenis. Deze voorwaarden zijn
niet gespecificeerd. Toepassing van de bijzondere voorwaarden bij de schorsing
van de voorlopige hechtenis kan in het licht worden gezien van de mogelijke
voortzetting daarvan in het kader van een voorwaardelijke veroordeling.
 
 
 De Raad adviseert te motiveren waarom wordt afgezien
van een specifiekere regeling van de voorwaarden met betrekking tot de schorsing
van de voorlopige hechtenis en het wetsvoorstel zo nodig aan te passen.
 
 
 
 1. Inleiding
 In paragraaf 2 van de memorie van toelichting is aangegeven waarom
thans wordt afgezien van een specifiekere wettelijke regeling van de aan de
schorsing van de voorlopige hechtenis te stellen voorwaarden. Een besluit
hierover zal worden genomen in het bredere verband van de maatregelen en initiatieven
genoemd in de brief van 29 januari 2010 (kenmerk 5636969/10/6) aan de
Tweede Kamer der Staten-Generaal betreffende de verdere vergroting van de
slagvaardigheid van het strafrecht.
 
 
 2. Voorlopige tenuitvoerlegging vrijheidsstraf
 Onder de huidige regeling kan pas met de tenuitvoerlegging van de voorwaardelijk
opgelegde straf worden begonnen nadat de rechter hierover (onherroepelijk)
heeft beslist. Volgens de toelichting is het in verband met de geloofwaardigheid
van de voorwaardelijke veroordeling zaak dat snel kan worden opgetreden na
het constateren van een schending van een van de voorwaarden. Artikel 14fa
van het Wetboek van Strafrecht (hierna: Sr) voorziet daarom in de mogelijkheid
van aanhouding van de veroordeelde en van voorlopige tenuitvoerlegging van
de vrijheidsstraf in afwachting van de beslissing van de rechter over de tenuitvoerlegging
van de vrijheidsstraf. De procedure is gemodelleerd naar de procedure van
schorsing van de voorwaardelijke invrijheidstelling in artikel 15h Sr, dat
is ingevoerd bij de wet tot wijziging van de vervroegde invrijheidstelling
in een voorwaardelijke invrijheidstelling.
 Volgens de toelichting kan de voorlopige tenuitvoerlegging met name een
nuttige functie vervullen in de gevallen dat sprake is van niet naleven van
een bijzondere voorwaarde. In geval van schenden van de algemene voorwaarde,
dat wil zeggen het begaan van een strafbaar feit, bestaat veelal de mogelijkheid
om de betrokkene in voorlopige hechtenis te nemen, aldus de toelichting.
 
 De Raad meent dat aanhouding en de voorlopige tenuitvoerlegging
van de niet ten uitvoer gelegde vrijheidsstraf bij schending van de algemene
voorwaarde zich niet verdraagt met de onschuldpresumptie, zoals neergelegd
in artikel 6, tweede lid, EVRM: Een ieder tegen wie een vervolging wordt ingesteld,
wordt voor onschuldig gehouden totdat zijn schuld in rechte is vast komen
staan. Weliswaar is in artikel 14l Sr voorzien in schadevergoeding voor de
veroordeelde voor de gevallen dat de vordering tot tenuitvoerlegging wordt
afgewezen, maar dat kan de achteraf ten onrechte toegepaste vrijheidsbeneming
niet ongedaan maken. In verband met het respecteren van de onschuldpresumptie
bij de nieuwe verdenking adviseert de Raad de voorlopige tenuitvoerlegging
in de wet te beperken tot een schending van bijzondere voorwaarde(n).
Datzelfde geldt ook voor de schorsing van de voorwaardelijke invrijheidsstelling,
zoals opgenomen in artikel 15h Sr. Aangezien dit artikellid nog niet was opgenomen
in het wetsvoorstel tot wijziging van het Wetboek van Strafrecht, zoals dat
destijds voor advies aan de Raad is voorgelegd, heeft de Raad hierover niet
eerder kunnen adviseren.
 
 
 
 2. Voorlopige tenuitvoerlegging vrijheidsstraf
 Anders dan de Raad van State is de regering van oordeel dat er met de
in het voorgestelde artikel 14fa voorziene voorlopige tenuitvoerlegging van
de voorwaardelijk opgelegde vrijheidsstraf, geen sprake is van onverenigbaarheid
met het onschuldbeginsel, zoals neergelegd in artikel 6, tweede lid, van het
EVRM. Er is namelijk geen sprake van het vaststellen van schuld door de rechter-commissaris
indien hij de voorlopige tenuitvoerlegging beveelt. De rechter-commissaris
toetst of er ernstige redenen bestaan voor het vermoeden dat de algemene voorwaarde
niet is nageleefd. Er is dus aansluiting gezocht bij het criterium van de
ernstige bezwaren in het kader van de toepassing van de voorlopige hechtenis.
Daarmee wordt niet vooruitgelopen op de schuldvaststelling door de (zittings)rechter.
Die kan immers tot de conclusie komen dat er geen of onvoldoende bewijs is
voor het plegen van een strafbaar feit en in verband daarmee de vordering
tenuitvoerlegging afwijzen.
 De memorie van toelichting is op dit punt aangevuld (paragraaf 5.2).
 
 
 3. Voldoen aan plicht Nederland te verlaten
 Als bijzondere voorwaarde wordt voorgesteld het voldoen aan een op grond
van hoofdstuk 6 van de Vreemdelingenwet 2000 (hierna: Vw 2000) bestaande verplichting
Nederland te verlaten en niet in Nederland terug te keren. Hierover heeft
de Raad drie opmerkingen.
 
 
 a. Hoofdstuk 6 van de Vw 2000 bevat met name de uitzetting van niet
rechtmatig in Nederland verblijvende vreemdelingen en de uitzetting van ongewenst
verklaarde vreemdelingen. Het huidige beleid is erop gericht om strafrechtelijk
gedetineerde vreemdelingen zoveel mogelijk tot ongewenste vreemdeling te verklaren,
met als doel het wegnemen van overlast voor de samenleving. Aansluitend op de voorwaardelijke invrijheidstelling zullen zij eigener
beweging uit Nederland dienen te vertrekken of uit Nederland worden verwijderd.
Indien een ongewenst verklaarde vreemdeling toch in Nederland wordt aangetroffen,
is dit een grond voor herroeping van de voorwaardelijke invrijheidstelling.
Het verblijf in Nederland van een ongewenst verklaarde vreemdeling is een
strafbaar feit op grond van artikel 197 Sr. De vreemdeling schendt derhalve
de algemene voorwaarde. De toelichting stelt: «Het opleggen van het
voldoen aan de vertrekplicht als bijzondere voorwaarde heeft een meerwaarde
in de gevallen dat een vreemdeling om wat voor reden dan ook (nog) niet ongewenst
verklaard is of kan worden, maar hij niettemin Nederland na een voorwaardelijke
invrijheidstelling dient te verlaten en verder in de gevallen dat om wat voor
reden dan ook geen vervolging en veroordeling op grond van artikel 197 Sr
plaats vindt.»
 Het voldoen aan de vertrekplicht als bijzondere voorwaarde kan alleen
aan de voorwaardelijke invrijheidstelling worden verbonden als er op grond
van de Vw 2000 een verplichting bestaat om Nederland te verlaten. De Raad
begrijpt hieruit dat onder de verplichting op grond van de Vw 2000 om Nederland
te verlaten tevens moet worden verstaan een niet onherroepelijke beslissing
over de ongewenstheid. De Raad adviseert de toelichting in dit opzicht te
verduidelijken.
 
 
 b. Een vertrekplicht kan ingevolge Europese regelgeving en jurisprudentie
aan een burger van de Europese Unie alleen worden opgelegd indien er sprake
is van «een actuele, werkelijke en voldoende ernstige bedreiging van
een fundamenteel belang van de samenleving vanwege het persoonlijke gedrag
van de vreemdeling». Volgens de toelichting
zijn vanuit de gedachte «uitzetten of vastzetten» alle inspanningen
erop gericht criminele vreemdelingen uit te zetten. Het wegnemen van overlast
voor de samenleving is daarbij als doel geformuleerd. De Raad meent dat «het
wegnemen van overlast» niet gelijkgesteld kan worden met de genoemde
strikte omstandigheden waaronder het verblijfsrecht van burgers van de Europese
Unie (en hun familieleden) kan worden beëindigd. Hetzelfde geldt voor
Turkse onderdanen die vallen onder de artikelen 6 en 7 van Besluit 1/80 bij
de Turkse associatieovereenkomst. Daarnaast kent een aantal richtlijnen,
met name Richtlijn 2003/109 inzake langdurig ingezetene derdelanders (artikel
17, eerste lid) en Richtlijn 2003/86 (artikel 6, tweede lid) inzake gezinshereniging
van derdelanders voor derdelanders en hun gezinsleden die zich binnen Nederland
bevinden een meer uitgewerkte openbare orde-toets.
 De Raad adviseert hierop in te gaan en zo nodig het wetsvoorstel aan te
passen.
 
 
 c. Voor een effectieve uitvoering van het terugkeerbeleid zijn de
medewerking van de vreemdeling zelf en de medewerking van het land van herkomst
bepalend. De regering heeft opgemerkt dat het verkrijgen van de voor het vertrek
benodigde vervangende reisdocumenten hierbij het grootste knelpunt vormen. Een hardnekkige categorie criminele vreemdelingen komt
in een vicieuze cirkel terecht waarbij ze worden vervolgd en veroordeeld voor
overtreding van artikel 197 Sr, maar na het uitzitten van de straf niet worden
uitgezet omdat hun identiteit niet (tijdig) kan worden vastgesteld. Ook kan het zijn dat de vreemdeling niet zonder levensgevaar
kan terugkeren naar het land van herkomst zodat de uitzetting in strijd komt
met artikel 3 EVRM.
 In het licht van de genoemde problemen bij de uitzetting van criminele
ongewenst verklaarde vreemdelingen adviseert de Raad meer specifiek in te
gaan op de mogelijkheden tot daadwerkelijke handhaving van de voorwaarde om
te voldoen aan de plicht om Nederland te verlaten.
 
 
 3. Voldoen aan plicht Nederland te verlaten
 In de memorie van toelichting zijn in paragraaf 5.5 de door de Raad
aan de orde gestelde punten verduidelijkt.
 
 
 4. Verplichting tot ambulante behandeling
 Een van de bijzondere voorwaarden is een verplichting om zich onder behandeling
te laten stellen van een deskundige of zorginstelling. Volgens de toelichting
kan een behandeling ook het innemen van medicatie met zich meebrengen. Het
wetsvoorstel voorziet niet in de mogelijkheid tot dwangmedicatie. Er kan echter een dwangsituatie ontstaan bij weigering
medicijnen in te nemen vanwege tenuitvoerlegging van de vrijheidsstraf als
stok achter de deur. De Raad adviseert in de toelichting in te gaan op deze
situatie in het licht van toestemming bij het respect voor bescherming van
de lichamelijke integriteit in de zin van artikel 10 van de Grondwet en het
recht op bescherming van het privéleven in de zin van artikel 8 EVRM.
 
 
 4. Verplichting tot ambulante behandeling
 In de memorie van toelichting is in paragraaf 5.1 nader ingegaan
op de wijze waarop kan worden voorkomen dat een dwangsituatie ontstaat bij
de weigering medicijnen in te nemen vanwege de tenuitvoerlegging van de vrijheidsstraf
als stok achter de deur. Een goede voorlichting vóór het opleggen
van behandeling als bijzondere voorwaarde en de toetsende rol van de rechter
zijn daarbij van belang.
 
 
 5. Waarborgen grondrechten
 Voorgesteld wordt om het huidige derde lid van artikel 14c Sr waarin is
bepaald dat de bijzondere voorwaarden de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging
en staatkundige vrijheid niet mogen beperken, te laten vervallen. Als reden
voor het laten vervallen wordt genoemd dat deze bepaling in het licht van
de huidige bescherming tegen inbreuken op grondrechten geen toegevoegde waarde
meer heeft. De Raad merkt op dat de bepaling met name betekenis kan hebben
bij het opleggen van andere voorwaarden het gedrag van de veroordeelde betreffende. Het voorschrift maakt immers duidelijk dat de gedragsvoorwaarden
de uitoefening van deze grondrechten dienen te respecteren en bevordert aldus
de kenbaarheid en voorzienbaarheid. Nu er geen
redenen zijn die zich verzetten tegen deze bepaling, adviseert de Raad het
voorschrift te handhaven.
 
 
 5. Waarborgen grondrechten
 De regering is van mening dat de clausule dat de bijzondere voorwaarden
de vrijheid van de veroordeelde zijn godsdienst of levensovertuiging te belijden
en de staatkundige vrijheid niet mogen beperken, geen toegevoegde waarde heeft
in het licht van de huidige bescherming tegen inbreuken op grondrechten,
zoals vervat in de Grondwet en internationale verdragen. De clausule is met
de regeling van de voorwaardelijke veroordeling in 1915 op verzoek van enkele
leden van de Tweede Kamer in het Wetboek van Strafrecht opgenomen. De toenmalige
Minister van Justitie achtte ook toen al de clausule niet nodig.
 De regering acht het laten vervallen van deze clausule aangewezen omdat
zij ten onrechte de indruk wekt dat de genoemde grondrechten en fundamentele
vrijheden een bijzondere bescherming genieten in relatie tot de vrijheid van
de rechter of het openbaar miniserie om bijzondere voorwaarden of gedragsaanwijzingen
op te leggen. De Grondwet en de internationale verdragen beschermen tegen
inbreuken op alle daarin opgenomen fundamentele rechten en vrijheden. Hoewel
op grond van de wetsgeschiedenis verklaarbaar is waarom de clausule inzake
de vrijheid van de veroordeelde zijn godsdienst of levensovertuiging te belijden
en de staatkundige vrijheid is opgenomen, ziet de regering geen reden meer
voor de verwijzing naar deze rechten en vrijheden en niet naar andere rechten
en vrijheden die van gelijkwaardig fundamenteel belang zijn.
 Het advies van de Raad is in dit licht niet overgenomen. Wel is het wetsvoorstel
zodanig aangepast dat de voornoemde clausule ook op andere plaatsen in wetgeving
waar zij was opgenomen, komt te vervallen.
 
 
 6. Uitvoering
 a. Voor een optimale werking van het systeem van bijzondere voorwaarden
is een aantal organisatorische kwesties van belang. In de toelichting wordt
gesproken van de noodzaak tot ingrijpende verbetering van de reclassering. Voorts gaat het bij de verbetering van de toepassing
van voorwaardelijke sancties om nauwere samenwerking tussen de ketenpartners,
het verkorten van de doorlooptijden en een consequente reactie bij het niet
naleven van de voorwaarden. Tot dusverre zijn echter slechts enkele lokale
verbeterprojecten gestart waarvan de bevindingen nog niet bekend zijn. Zodoende
is onduidelijk waarop de verwachting van de met het wetsvoorstel beoogde recidivevermindering
is gebaseerd. Ook dienen voor een adequaat werkende reclassering voldoende
financiële middelen voorhanden te zijn. In de toelichting wordt melding
gemaakt van gereserveerde additionele middelen naast hetgeen structureel is
voorzien. Het is wenselijk de omvang daarvan in de toelichting op te nemen.
De Raad adviseert op beide punten in te gaan.
 
 
 b. In dat verband wijst de Raad voorts op het rapportUitvoering reclasseringstoezicht voorwaardelijke veroordeling casus J.C. van
de Inspectie voor de Sanctietoepassing. Doel
van het onderzoek was te achterhalen of het feilen van het reclasseringstoezicht
een structurele achtergrond heeft. De hoofdconclusie van de Inspectie is dat
bij de voorwaardelijke veroordeling de volledige uitvoering van een vonnis
met reclasseringstoezicht niet afdoende is geborgd door structurele onvolkomenheden
van de aansluiting in de strafrechtsketen tussen de verantwoordelijke organisaties
en door een niet sluitende administratieve organisatie en interne controle
binnen de organisaties. De Raad adviseert in de toelichting hier nader op
in te gaan.
 
 
 6. Uitvoering
 In de memorie van toelichting (in de paragrafen 1, 2 en 6) is op de door
de Raad aan de orde gestelde punten nader ingaan.
 
 
 7. Voor redactionele kanttekeningen verwijst de Raad naar de bij
dit advies behorende redactionele bijlage.
 
 
 7. Aan de redactionele kanttekeningen van de Raad is gevolg gegeven.
 Van de gelegenheid is gebruik gemaakt om enige wijzigingen in het wetsvoorstel
aan te brengen.
 In het wetsvoorstel is een voorziening gecreëerd waardoor verplicht
reclasseringstoezicht op de naleving van bijzondere voorwaarden mogelijk wordt
in de periode voorafgaand aan het onherroepelijk worden van een veroordeling
tot een voorwaardelijke vrijheidsstraf.
 Verder wordt voorgesteld ook in de regeling van de voorwaardelijke veroordeling
in het jeugdstrafrecht de mogelijkheid op te nemen om snel in te grijpen indien
de (bijzondere) voorwaarden niet worden nageleefd.
 Ten slotte zijn in het wetsvoorstel nog enige redactionele en wetstechnische
verbeteringen opgenomen.
 
 
 De Raad van State geeft U in overweging het voorstel van wet te zenden
aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal, nadat met het vorenstaande rekening
zal zijn gehouden.
 
 
 De Vice-President van de Raad van State,
 H. D. Tjeenk Willink
 
 
 Ik moge U, mede namens de Staatssecretaris van Justitie, verzoeken het
hierbij gevoegde gewijzigde voorstel van wet en de gewijzigde memorie van
toelichting aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal te zenden.
 
 
 De minister van Justitie,
 E. M. H. Hirsch Ballin
 
 
 Bijlage bij het advies van de Raad van State betreffende no. W03.09.0391/II
met redactionele kanttekeningen die de Raad in overweging geeft:
 – In artikel 14c, tweede lid, onder 5 tot en met 10, toevoegen:
gedurende een door de rechter te bepalen termijn, ten hoogste gelijk aan de
proeftijd.
 – Artikel 14fa, tweede lid, aanpassen in de zin dat duidelijk wordt
dat de beide vorderingen los van elkaar staan.
 
 
 
 
 De oorspronkelijke tekst van het voorstel van wet en van de memorie van
toelichting zoals voorgelegd aan de Raad van State is ter inzage gelegd bij
het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.
 
 
 Toelichting, par. 6, eerste alinea.
 
 
 Zoals geregeld in het geldende artikel 15h Sr.
 
 
 Toelichting, par. 5.1.
 
 
 Zie onder meer Hoge Raad 25 november 2008, BF0836.
 
 
 Artikel 80 Sv en de artikelen 167 en 242 Sv. Artikel 257a Sv bevat een
specifieke regeling van de verschillende aanwijzingen die de strafbeschikking
van het openbaar ministerie kan bevatten.
 
 
 Toepassing van bijzondere voorwaarden bij voorwaardelijke vrijheidsstraf
en schorsing van de voorlopige hechtenis bij volwassenen, IVA 2006, in opdracht
van het WODC, blz. 15.
 
 
 Wet van 6 december 2007, Stb. 2007, 500. Omdat artikel 15h Sr pas
na het advies van de Raad in dat wetsvoorstel was opgenomen, heeft de Raad
daarover niet kunnen adviseren (Kamerstukken 2005/06, 30 513, nr. 4,
blz. 2).
 
 
 Wetsvoorstel tot wijziging van het Wetboek van Strafrecht en enige andere
wetten in verband met de wijziging van de vervroegde invrijheidstelling in
een voorwaardelijke invrijheidstelling (Kamerstukken 30 513).
 
 
 Kamerstukken II 2005/06, 19 637, nr. 971.
 
 
 Toelichting, par. 5.4.
 
 
 Kamerstukken II 2007/08, 19 637, nr. 1207, blz. 5 en 27.
 
 
 D.C. Laagland, J.P. van der Leun, P.P.J. van der Meij, A.S. Leerkes, Het
strafrecht als vicieus sluitstuk van het beleid ten aanzien van criminele
vreemdelingen. Het sluimerende probleem van de niet-uitzetbare ongewenst verklaarde
vreemdeling, DD 2009, blz. 697–724, met name blz. 720.
 
 
 Toelichting, par. 5.1, onderdeel 7.
 
 
 Artikel 14c, tweede lid, onderdeel 15, Sr en artikel 15a, derde lid, onderdeel
11, Sr.
 
 
 Abusievelijk is niet voorgesteld om het gelijkluidende voorschrift bij
de aanwijzingen in het kader van de strafbeschikking van het openbaar ministerie
(artikel 257a, derde lid, tweede volzin, Sv) te laten vervallen.
 
 
 Toelichting, par. 2.
 
 
 J.C. werd verdacht van het doden van een achtjarige scholier in Hoogerheide
terwijl hij onder toezicht van de reclassering stond. De rechter had als bijzondere
voorwaarde behandeling in een forensisch therapeutische kliniek opgelegd.