Goedkeuring van de Europese Code inzake sociale zekerheid (herzien) (Trb. 1993, 123); Brief van de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31283, nr. 11

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

19-03-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31283 nr. 11

10-03-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31283Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 32 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 283Goedkeuring van de op 6 november 1990 te Rome tot stand gekomen
Europese Code inzake sociale zekerheid (herzien) (Trb. 1993, 123)31 267Goedkeuring van de opzegging van deel VI van de op 16 april 1964
te Straatsburg tot stand gekomen Europese Code inzake sociale zekerheid (Trb.
1965, 47)nr. 11Brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en SportAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 10 maart 2008In het plenaire debat van 4 maart 2008 over het wetsvoorstel 31 283
tot goedkeuring van de opzegging van deel VI van de Europese Code Sociale
Zekerheid en wetsvoorstel 31 267 tot goedkeuring van de herziene Europese
Code Sociale Zekerheid hebben wij toegezegd de resterende vragen schriftelijk
te zullen beantwoorden.De heer Omtzigt (CDA) stelde een aantal vragen met betrekking tot de implicaties
van de oude Code voor de Nederlandse wetgeving en de kosten van aanpassing.
In dat verband vroeg hij of de vrijstellingsbedragen die op grond van het
Bijdragebesluit zorg voor intramurale AWBZ-zorg van diverse categorieën
verzekerden gelden (Wajong: € 3800; 65+: € 3500; overigen: € 3200)
verenigbaar zijn met de bepalingen van de Code en van de herziene Code. In
het verlengde daarvan vroeg hij om een nadere onderbouwing van de kosten die
door de regering in de schriftelijke stukkenwisseling werden genoemd.In zijn uitspraak van 8 september 2006 heeft de Centrale Raad van
Beroep (CRvB) uitgesproken dat een eigen bijdrage AWBZ voor intramurale zorg
in strijd is met deel VI van de Europese Code wanneer die zorg het gevolg
is van een arbeidsongeval of beroepsziekte. Dat is in het kort het antwoord
op de vraag van de heer Omtzigt. Voorzover geen eigen bijdrage gevraagd mag
worden zijn vrijstellingsbedragen niet meer aan de orde, want er is niets
meer om van vrij te stellen. Niet de vrijstellingsbedragen zijn derhalve in
strijd met de Code, maar de eigen bijdrage waarop de vrijstellingsbedragen
van toepassing zijn.Dit laat onverlet dat wat de vrijstellingsbedragen betreft wij –
los van de discussie in het kader van dit debat – uw Kamer al hebben
toegezegd om u in het voorjaar nader te informeren over de mogelijke opzet
voor een onderzoek naar de hoogte van het zak- en kleedgeld. Uiteraard zullen
wij die toezegging nakomen en u zo spoedig mogelijk nader informeren. In dit onderzoek zal bijzondere aandacht worden besteed aan arbeidsongeschikten
(dat wil zeggen personen met een WAO- of WIA-uitkering).De verschillende bedragen die in de schriftelijke stukken genoemd zijn
en waar de heer Omtzigt een onderbouwing van vraagt, zijn ramingen. De directe
kosten van de uitspraak van de CRvB zijn de kosten ten aanzien van een persoon
waarvan geen eigen bijdrage meer gevraagd mag worden. Daar kan het echter
niet bij blijven. Nu de rechter in één geval heeft vastgesteld
dat de wetgeving op dit punt niet verenigbaar is met het systeem van eigen
bijdragen, kan niet volstaan worden met te wachten op andere personen die
via de rechter de eigen bijdrage die van hen gevraagd wordt bestrijden. In
een zich zelf respecterende rechtstaat zal de wetgeving aangepast moeten worden,
om op die manier een algemene norm waaraan aanspraken zijn te ontlenen en
rechten zijn vervat kenbaar te maken. Daarbij zijn er twee mogelijkheden:
invoeren van het onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico of niet. Indien
de wetgever ervoor kiest om vast te houden aan het uitgangspunt dat in de
Nederlandse sociale wetgeving geen onderscheid wordt gemaakt tussen sociaal
en beroepsrisico, dan is de consequentie van de uitspraak van de CRvB dat
het hele systeem van eigen bijdragen in zowel de AWBZ (zorggebonden eigen
betalingen) als de Zvw (verplicht eigen risico en zorggebonden eigen betalingen)
wordt afgeschaft. Een dergelijke vergaande stap brengt extra kosten in de
orde van €3 mld met zich mee. Die kosten zijn daarom niet het onvermijdelijke
gevolg van vasthouden aan deel VI van de Code, maar van het vasthouden aan
de keuze om geen onderscheid te maken onder het gelijktijdig handhaven van
Deel VI van de oude code. Dit is disproportioneel aangezien slechts een beperkt
deel van de zorg gevolg is van beroepsziekten of bedrijfsongevallen. Tenzij
men deze kosten dan ook voor lief neemt als consequentie van het vasthouden
aan genoemd uitgangspunt – en elders compensatie vindt – impliceert
de uitspraak van de CRvB dat een onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico
wordt ingevoerd. Hoewel het kabinet zich realiseert dat verdragsverlichtingen
slechts in uiterste noodzaak dienen te worden opgezegd – het kabinet
is het op dat punt volledig met het advies eens van de Raad van State uit
1998 naar aanleiding van het eerdere wetsvoorstel tot opzegging van deel VI –
meent het zoals in deze brief wordt toegelicht, dat het niettemin nodig is
Deel VI van de Europese Code op te zeggen teneinde vast te kunnen houden aan
bedoeld uitgangspunt. Daarmee houdt het kabinet onverkort vast aan de criteria
die het toenmalige kabinet heeft opgesteld naar aanleiding van de motie-van
Middelkoop over het aangaan en heroverwegen van normverdragen (kamerstukken
II, 1994–1995, 23 900 XV, nr. 44).Nu Nederland het onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico niet kent,
is er geen concrete informatie om de kosten van de laatstgenoemde keuze te
berekenen. Houvast kan echter gevonden worden bij het bedrag dat Nederland
al sinds 1967 aan andere lidstaten van de Europese Unie afdraagt ter compensatie
van het feit dat Nederland het onderscheid niet kent. Ingevolge de Europese
sociale zekerheidsverordening 1408/71 vergoeden de lidstaten elkaar de gemiddelde
kosten voor zorg die verleend wordt aan elkaars verzekerden. Ter berekening
daarvan is een Rekencommissie in het leven geroepen bestaande uit vertegenwoordigers
van de lidstaten, de Europese Commissie en een onafhankelijke rapporteur.
Op basis van door een lidstaat geleverde gegevens bepaalt zij de gemiddelde
kosten die door de lidstaten aan elkaar in rekening gebracht worden. Omdat
Nederland geen afzonderlijk stelsel voor arbeidsongevallen en beroepsziekten
kent maar de kosten daarvan wel in mindering moeten worden gebracht op de
gemiddelde kosten die Nederland aan andere lidstaten in rekening brengt, worden
de gemiddelde kosten van Nederland sinds 1 juli 1967 gekort met een percentage
van 2,84%. Het gaat hier om de kosten van Zvw en AWBZ tezamen.
Naar onze opvatting biedt dit percentage gevoegd bij de ervaringscijfers uit
andere Europese landen een gerede benadering voor de berekening van de financiële
consequenties van invoering van het onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico.Tegen deze achtergrond is in de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel
tot goedkeuring van de opzegging van Deel VI van de Europese Code uitgegaan
van een percentage van 3% en een bedrag van € 70 mln. Dit
laatste bedrag is een schatting van het totaal aan eigen betalingen dat correspondeert
met de AWBZ-zorg die wordt verleend bij arbeidsongevallen en beroepsziekten
op basis van de toen laatst bekende cijfers (2005). De geïnde eigen bijdragen
voor zorg met verblijf in een AWBZ-instelling bedroeg € 1,5 mld.
en die voor extramurale zorg € 850 mln. 3% daarvan is € 70
mln. De vraag is gerechtvaardigd of dit niet nog maar een begin is van de
kosten. De ervaring leert dat de invoering van een uitzondering leidt tot
de geleidelijke uitbreiding daarvan. Bovendien zal ook de eigenbijdrage in
het kader van de Zorgverzekeringswet (verplicht eigen risico en zorggebonden
eigen betalingen) moeten worden heroverwogen, in die gevallen dat de kosten
het gevolg zijn van een arbeidsongeval of beroepsziekte. Tenslotte zullen
met een beroep op de onverenigbaarheid met Deel VI van de Europese Code vermoedelijk
ook onderdelen van de Nederlandse arbeidsongeschiktheidswetgeving worden aangevochten,
die bedoeld zijn om een snelle re-integratie te bevorderen maar die door sommigen
beschouwd worden als belastend voor personen die door een bedrijfsongeval
of beroepsziekte arbeidsongeschikt zijn geworden. Ook daar zal dan mogelijk
het uitgangspunt los moeten worden gelaten dat het er minder toe doet wat
de oorzaak is van arbeidsongeschiktheid als wel dat de resterende geschiktheid
zo snel mogelijk moet worden gemobiliseerd. Het invoeren van een onderscheid
tussen het risque professionnel en het risque social kan er toe leiden dat
de discussie opnieuw gaat oplaaien of dit onderscheid ook niet in de arbeidsongeschiktheidsverzekering
moet worden ingevoerd. Het gevaar daarvan is dat de oorzaak van de arbeidsongeschiktheid
belangrijker wordt dan de aanpak van de gevolgen. Daardoor verdwijnt de belangrijke
doelstelling van deze regeling, namelijk activering van arbeidsgeschiktheid,
naar de achtergrond.Wij zijn ons er overigens van bewust, naar aanleiding van een vraag daarover
van de heer Heerts, dat dit geldt onverminderd de aansprakelijkheid van de
werkgever op grond van het Burgerlijk Wetboek voor de schade als gevolg van
arbeidsongeval en beroepsziekte.Bij gebrek aan nadere informatie is de raming van mogelijke kosten noodzakelijkerwijze
een ruwe. De kosten zouden ook lager kunnen uitvallen. Die inschatting is
op dit moment moeilijk. Zoals gezegd is het enige houvast op dit moment de
inschatting die in het kader van de toepassing van de Europese socialezekerheidsverordening
ten aanzien van Nederland geldt. Uiteraard varieert de waarschijnlijkheid
van beroepsziekten en ongevallen als oorzaak van de zorg met de voorziening.
Bij Wajong-ers en zwangerschapskosten is de kans daarop geringer dan bij andere
voorzieningen.Uiteindelijk zijn de kosten en de proportionaliteit daarvan voor de regering
niet alles bepalend, maar de vraag of Nederland wint bij invoering van het
onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico in de ziektekostenwetgeving en
op den duur mogelijk in de arbeidsongeschiktheidswetgeving. Met de fusie van
de arbeidsongevallenwet en de invaliditeitswet in de WAO heeft de Nederlandse
wetgever gekozen voor een stelsel waarin niet de oorzaak van een ongeval of
kwaal voorop staat bij de zorg of de aanpak van de gevolgen daarvan, maar
het verlenen van een adequate zorg en een effectieve aanpak van
de gevolgen daarvan. Die keuze berust op de gedachte dat de verbetering van
de volksgezondheid, het tegengaan van ziekte en ziekteverzuim en de aanpak
van de eventuele arbeidsongeschiktheid, niet moet verschillen naar gelang
de vraag of ziekte en ongeval hun oorzaak vinden in beroep of bedrijf dan
wel daarbuiten. Voordeel hiervan is dat de zorg en behandelingsvoorzieningen
voor iedereen gelijk zijn en dat geen tijd en geld verloren wordt met geschillen
over de vraag of een ziekte gevolg is van arbeid of niet.Gevolg van die keuze is wel dat de zorg in Nederland steeds heeft moeten
voldoen aan de eisen die in internationale verdragen gesteld worden aan de
zorg en voorzieningen bij ziekte en ongeval die hun oorzaak vinden in een
beroepsrisico. Naar het oordeel van de verschillende autoriteiten heeft Nederland
daar materieel ook steeds aan voldaan ondanks enkele afwijkingen. Dit geldt
in het bijzonder voor de toetsing aan ILO-verdrag nr. 121 betreffende prestaties
bij arbeidsongevallen en beroepsziekten, dat inhoudelijk op het terrein van
de uitkeringswetten, de zwaarste eisen stelt.In antwoord op wat de heer Heerts daarover heeft gevraagd, tekenen wij
aan dat dit verdrag, wat de verstrekkingen betreft, in tegenstelling tot de
huidige Code, wél rekening houdt met landen die de zorg aan slachtoffers
van arbeidsongevallen en beroepsziekten verlenen in het kader van een algemeen
stelsel, zoals Nederland. Artikel 11 van het verdrag bepaalt dat in dat geval
de zorg aan deze categorie van personen onder dezelfde voorwaarden mag worden
verleend als aan andere rechthebbenden, mits de desbetreffende bepalingen
zo zijn gesteld, dat de betrokkenen niet in behoeftige omstandigheden geraken.
Ingevolge dit verdrag zijn eigen betalingen ten aanzien van slachtoffers van
arbeidsongevallen en beroepsziekten, dus toegestaan.ILO-verdrag nr. 121 blijft in zijn volle omvang gelden en daarmee ook
de rechtsbescherming die aan de door een arbeidsongeval of beroepsziekten
getroffen personen wordt geboden.Wel is het zo dat ook dit verdrag, evenals de Europese Code, nog op een
ouder beeld met betrekking tot de verhouding tussen arbeid en ziekte berust.
Daarin zijn ziekte en arbeid elkaar wederzijds uitsluitende objectieve situaties.
Ziekte wordt daarin gezien als een objectief obstakel voor werk, dat eerst
uit de weg moet worden gewerkt waarna hervatting van arbeid automatisch volgt.
Inzichten dat lichamelijk niet-welbevinden zeker niet altijd een belemmering
is voor werk, dat verzuim wegens ziekte ook een subjectieve afweging is en
dat arbeid vaak een belangrijke bijdrage tot genezing vormt, zijn ontstaan
lang na de sluiting van die verdragen. Het besef van noodzaak tot activering
om arbeidsongeschiktheid te voorkomen is van later datum. Vandaar dat de regels
en mechanismen waarin die inzichten zijn uitgewerkt vaak in strijd lijken
met de tekst en letter van de oude verdragen, terwijl modernere verdragen
deze toestaan. Zo verbiedt de huidige Code alle eigen bijdragen, terwijl de
herziene Code deze toestaat.Ingevolge de herziene Code (art. 44) kan aan slachtoffers van arbeidsongevallen
en beroepsziekten de zorg en verstrekkingen gegeven worden als van het algemene
stelsel onder de voorwaarden die daarvoor gelden, mits deze ten minste even
gunstig zijn als die in deel II van de herziene Code. Ingevolge beide Codes
moeten de verstrekkingen worden verleend zolang deze nodig zijn, dus ook nadat
de betrokkene geen werknemer meer is maar gepensioneerd is.Het «Bijdrage besluit zorg» voldoet hieraan. Het maakt voor
wat betreft de vaststelling van de inkomensafhankelijke bijdrage geen onderscheid
naar de oorzaak van de behoefte aan zorg in de zin van de Code en de herziene
Code: ziekte, moederschap of arbeidsongeval of beroepsziekte.De indeling in categorieën van de door de heer Omtzigt genoemde groepen
van personen, berust op heel andere uitgangspunten. Weliswaar zal de categorie
Wajongers geen slachtoffers van arbeidsongevallen en beroepsziekten tellen,
maar bij de 65-plussers zal dat anders zijn. De vraag of de Nederlandse wetgeving
ook wat de onderscheiden vrijstellingen betreft strookt met de (herziene)
Code moet dan ook bevestigend worden beantwoord. Dat er qua aantallen slachtoffers
van arbeidsongevallen en beroepsziekten in de afzonderlijke categorieën
verschillen kunnen zitten doet daaraan niet af. Maar daarom is het ook niet
mogelijk om door wijziging van de vrijstellingsbedragen te voldoen aan de
uitspraak van de CRvB.Mevrouw Wiegman (CU) heeft gevraagd of er nog andere alternatieven zijn
dan alleen de opzegging van de Code en aanpassing van de wetgeving. Als alternatief
zou in beginsel gedacht kunnen worden aan introductie van uitvoeringsregels
zonder deze wettelijk te borgen. In het debat met de Kamer is in dit verband
een aantal keren gerefereerd aan de regeling van het CAK die er zou zijn ter
uitvoering van de uitspraak van de CRvB. De heer Omtzigt heeft in dit verband
gevraagd om inzage in de regeling van het CAK. Die regeling is er –
afgezien van werkinstructies voor de medewerkers – niet. In de CAK-folder
betreffende informatie over de eigen bijdrage is een passage gewijd aan vrijstelling
van de eigen bijdrage ingeval van een arbeidsongeval of een beroepsziekte.
Deze passage is in de folder opgenomen nadat het College voor Zorgverzekeringen
de zorgkantoren en het CAK gewezen had op de CRvB-uitspraak en aangegeven
had hoe hieraan uitvoering gegeven kon worden. De folder is te vinden op de
site van het CAK (www.cak-bz.nl).Het initiatief voor het verkrijgen van een vrijstelling ligt bij de verzekerde.
Deze moet contact opnemen met het zorgkantoor/CAK die hem vervolgens informeert
over de mogelijkheid om bezwaar aan te tekenen tegen de opgelegde bijdrage
en de verdere procedure. Betrokkene moet vervolgens een machtiging geven om
informatie in te winnen bij zijn ziektekostenverzekeraar op grond waarvan
het CAK beslist of er sprake is van een arbeidsongeval of een beroepsziekte.
Daartegen staat dan weer de mogelijkheid van bezwaar en beroep open.Sinds de uitspraak van de CRvB hebben circa 30 personen bij het CAK een
vrijstelling van de eigen bijdrage aangevraagd.Het is mogelijk dat de indruk bestaat dat hier sprake is van een afdoende
regeling. De «regeling» is echter niet meer dan een uitvoeringspraktijk
die iedere rechtsgrondslag ontbeert. Het betreft een noodverband bedoeld om
zo veel mogelijk recht te doen aan de uitspraak van de CRvB. Zij biedt echter
geen basis voor een structurele oplossing. De uitspraak van de CRvB houdt
immers in dat geen eigen bijdrage mag worden gevraagd terwijl in de hier bedoelde
uitvoeringspraktijk de bijdrage gewoon verschuldigd is. Wie «piept»
kan het bedrag eventueel terugkrijgen als het CAK vaststelt dat het gaat om
een geval zoals bedoeld in de uitspraak van de CRvB. De «regeling»
ziet bovendien uitsluitend op de uitvoering van de AWBZ-verzekering, terwijl
de uitspraak ook van toepassing is op de curatieve zorg die verzekerd is op
grond van de Zorgverzekeringswet.De hier bedoelde uitvoeringspraktijk heft de geconstateerde strijdigheid
met de Europese Code dan ook niet op. Dit kan alleen gebeuren door een wettelijke
maatregel, dan wel in de vorm van de voorgestelde opzegging van deel VI van
de Europese Code, dan wel, bij handhaving van deel VI, in de vorm van een
aanpassing van de wetgeving waarbij het onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico
wordt geïntroduceerd en geen eigen bijdragen meer wordt gevraagd indien
het laatste het geval is. Dit zou een aanpassing van de AWBZ en de Zorgverzekeringswet
vergen om een rechtsbasis te scheppen voor een dergelijk onderscheid, waarna
het «Bijdragebesluit zorg» en de regeling zorgaanspraken
zouden moeten worden aangepast. Die wijziging zou echter een volgende onrechtvaardigheid
scheppen omdat verzekerden die niet door een arbeidsongeval of beroepsziekte
zijn getroffen en die geen werknemer zijn, meer moeten betalen voor dezelfde
zorg. Bovendien moet de sociale zekerheidswetgeving als één
pakket worden beschouwd. Invoering van het onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico
zal hoogstwaarschijnlijk niet beperkt kunnen blijven tot de ziektekostenverzekeringswetgeving
maar op den duur in de gehele sociale zekerheidswetgeving moeten worden ingevoerd.De heer Omtzigt heeft de regering uitgenodigd om een uiteenzetting te
geven over de normen en ontwikkeling in de sociale zekerheid welke de regering
verwacht. Hij noemde het een gemiste kans dat de regering het voorstel tot
ratificatie van de Herziene Code niet gepaard heeft doen gaan van een schets
van de op termijn te verwachten ontwikkelingen van de sociale zekerheid, met
name ten aanzien van privatisering en leefvormen. De vraag is begrijpelijk
vanuit het idee dat we als land weer «heel lang vooruit» moeten
kunnen met een herziene code. Echter er wordt dan voorbij gegaan aan het feit
dat de lijnen voor de ontwikkeling van de sociale zekerheid in de eerstkomende
jaren besloten liggen in het coalitie akkoord en het beleidsprogramma van
het kabinet. Het is verleidelijk om de uitdaging op te nemen en ook voor de
langere termijn een visie te schetsen op de ontwikkeling. Rapporten en studies
zoals het OKWI rapport van vorige zomer en de CPB studie over «reinventing
the welfare state» bieden daar een aanknopingspunt voor. Toch past het
onvoldoende dit te doen in het kader van de voorliggende wetsvoorstellen.
Het voorstel om de herziene Code goed te keuren berust immers niet in de eerste
plaats op een verkenning van toekomstige ontwikkelingen, maar op de wens om
bij opzegging van deel VI van de huidige Europese Code een adequate normatieve
vervanging te realiseren, teneinde de zorg weg te nemen dat Nederland «oude
schoenen opgeeft zonder dat er nieuwe zijn». Daarbij moet overigens
wel verdisconteerd worden dat de «schoenen van het ILO-verdrag nr. 121»
materieel dezelfde rechtsbescherming biedt als de oude Code. Bovendien geldt
dat de herziene Code beter aansluit bij de nog te verwachten ontwikkeling
van de sociale zekerheid, dan de bestaande Code. Dit alleen al vanwege het
feit dat de bestaande code berust op beelden van ziekten en werk die niet
meer aansluiten bij de nieuwste inzichten.De Minister van Sociale Zaken zal de uitnodiging van de heer Omtzigt dan
ook gaarne opnemen op een daartoe gelegen moment, doch uiterlijk zomer 2009.
Maar in het kader van de voorliggende wetsvoorstellen zou het de aandacht
afleiden van de essentie waar het om gaat. Die essentie is, dat wanneer deel
VI van de Europese Code niet wordt opgezegd Nederland geconfronteerd zal worden
met extra kosten en met de noodzaak om het onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico
in te voeren in de ziektekostenwetgeving en op den duur mogelijk ook in de
arbeidsongeschiktheidswetgeving. Een keuze die tot dusver steeds bewust en
op goede gronden is afgewezen. Afwijzing van het voorstel om deel VI van de
Europese Code op te zeggen onder het gelijktijdig vasthouden aan de afwijzing
van dit onderscheid is alleen mogelijk tegen disproportioneel hoge kosten
(+ € 3 mld.) of door het onderscheid
tussen risque social en risque professional een wettelijke basis te geven.
Dan zijn de kosten veel minder, maar maken we als formele wetgever een onderscheid
dat ook de Kamer, gezien eerdere debatten over de Sociale Code, expliciet
nooit heeft willen maken.Uit het plenaire debat hebben wij begrepen dat ook de Kamer de invoering
van het onderscheid tussen mensen die vanwege een beroepsziekte of
arbeidsongeval en anderen helemaal niet wenst. Dat zou immers betekenen dat
de oorzaak van een aandoening bepalend wordt voor de vraag of men een eigen
bijdrage of een eigen risico betaalt. De persoon die bij wijze van voorbeeld
al wandelend een fatale val maakte terwijl hij een email van de zaak beantwoordde,
hoeft dan geen eigen bijdrage te betalen, terwijl de collega die vanuit thuis
een email stuurt en eenzelfde val maakte wel wordt aangeslagen.Tegelijkertijd is de Kamer bevreesd dat met de opzegging van deel VI van
de Europese Code bestaande rechtsbescherming wordt opgegeven zonder dat daar
nieuwe voor beschikbaar is. Immers, de herziene Code zal pas in werking treden
als een tweede land ratificeert. Die vrees voor minder rechtsbescherming is
echter ongegrond. In het voorgaande is er immers al op gewezen dat Nederland
volkenrechtelijk gebonden is aan ILO verdrag nr. 121. Dit verdrag bevat inhoudelijk
zelfs scherpere eisen dan de Code en blijft zoals gezegd onverminderd van
kracht. De rechter heeft niet aan het hele deel VI van de Code rechtstreekse
werking toegekend. Dat geldt alleen voor de bepaling die betrekking heeft
op het eisen van een eigen bijdrage. De enige rechtsbescherming die dan ook
zou verdwijnen met het opzeggen van deel VI van de huidige Code is de rechtstreekse
werking van juist die ene bepaling die ongewenst is: een bepaling die tot
gevolg heeft dat Nederland het onderscheid tussen sociaal en beroepsrisico
moet invoeren.Indien de Kamer de opzegging van deel VI dan ook afwijst, kan dit niet
anders worden uitgelegd dan als een keuze om dit onderscheid in de Nederlandse
wetgeving in te voeren.Het wettelijk en dus kenbaar introduceren van dit onderscheid in de wetgeving
(AWBZ, ZVW en wellicht ook andere wetgevingscomplexen) zal niet alleen extra
kosten met zich meebrengen (van naar schatting ca. 80 miljoen), maar ook leiden
tot:– de nodige administratieve lasten (beoordeling van aanvragen tot
het al dan niet vrijwaren van mensen van de bijdragen AWBZ en van het eigen
risico);– een aanmerkelijke belasting van de rechterlijke macht (met een
moeilijk in te schatten, maar op basis van het verleden toch als belastend
aan te merken casuïstiek).Voorts valt niet uit te sluiten dat het onderscheid tussen sociaal risico
en beroepsrisico ook zal doorwerken in het debat over de beoordeling van andere
sociale zekerheidswetten. Het invoeren van het onderscheid in onze wetgeving
heeft dan ook naar onze inschatting verstrekkende gevolgen. Gezien het feit
dat de rechtsbescherming – ook verdragsrechtelijk – met het opzeggen
van de «oude» code niet vermindert, achten wij deze gevolgen te
verstrekkend en de keuze te principieel om van de voorgenomen opzegging af
te zien.Nederland zegt niet de hele oude Code op, maar alleen deel VI, omdat dit
de bepaling bevat waarvan de rechter heeft geconcludeerd dat deze inhoudt
dat Nederland het gewraakte onderscheid in de oorzaak van de aandoening dient
in te voeren.Nederland keurt de herziene Code in zijn geheel goed met als gevolg dat
op het moment dat deze in werking treedt door ratificatie door een tweede
staat, deze herziene Code geheel in de plaats treedt van de bestaande. Gedurende
dit intermezzo geldt dat deel VI van de herziene Code – ook zonder dat
deze formeel in werking is getreden – een norm stelt waar de wetgever
zich aan zal moeten houden, gelet op het feit dat Nederland het verdrag heeft
geratificeerd. Nederland zal dat dan ook doen. Daarbij merken
wij nog op dat Nederland zijn lobbyactiviteiten zal voortzetten om een tweede
land te bewegen om de herziene Code te bekrachtigen. De Kamer zal periodiek
van de resultaten hiervan op de hoogte worden gehouden.Overigens vroeg de heer Heerts of de kamer het oordeel kan ontvangen van
het deskundigencomité van de ILO over de verenigbaarheid van de Nederlandse
wetgeving met Verdrag nr. 121, zodra dit bekend is. Dit zeggen wij graag toe.
Tevens zal dit oordeel met de sociale partners worden besproken.Wij hopen met bovenstaande nadere informatie uw vragen naar tevredenheid
te hebben beantwoord.De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,A. Klink 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31283-11.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl