Wijziging WHW en WVO in verband met de modernisering universitaire opleiding; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26692, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

16-08-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26692 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. ALGEMEEN DEEL 1. Inleiding2. Meer wegen naar het leraarsberoepAlgemene filosofieAfstudeerrichting gericht op de opleiding tot leraarGeïntegreerde trajectenTrajecten op maatUitwerking van het ulo-convenant door universiteiten3. Benoembaarheid in het voortgezet onderwijs4. Bekostiging van de universitaire lerarenopleidingenII. ARTIKELEN Artikel I Onderdelen A en BOnderdeel COnderdeel DOnderdeel EOnderdeel FArtikel IIArtikel IIIArtikel IVOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26692Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 33 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 692Wijziging van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek
en de Wet op het voortgezet onderwijs in verband met de modernisering van
de universitaire opleiding tot eerstegraads leraar voortgezet onderwijsnr. 3MEMORIE VAN TOELICHTING I. ALGEMEEN DEEL 1. InleidingIn het Hoger onderwijs- en onderzoekplan 1998 (HOOP 1998) is aangegeven
dat er behoefte is aan verdere inspanningen om meer universitaire studenten
te interesseren voor het beroep van leraar. De voornaamste aanleiding hiervoor
is gelegen in de toenemende behoefte aan eerstegraads leraren in de komende
jaren. Aanpassing van de structuur van de universitaire lerarenopleiding kan
ertoe bijdragen dat meer studenten en afgestudeerden kiezen voor het leraarschap.Aan de toenemende behoefte aan eerstegraads leraren ligt een aantal redenen
ten grondslag. Op termijn zal als gevolg van de vergrijzing van het huidige
lerarenbestand in het voortgezet onderwijs de behoefte aan vervanging van
eerstegraads leraren toenemen. Daarnaast is uit oogpunt van kwaliteit een
grotere instroom van universitair geschoolde leraren in het voortgezet onderwijs
gewenst, opdat in de toekomst wat betreft de samenstelling van het lerarenbestand
sprake is van een evenwichtige verhouding van leraren die via het hoger beroepsonderwijs
en leraren die via het wetenschappelijk onderwijs zijn opgeleid. Tevens kunnen
universitair geschoolde docenten vanwege hun achtergrond bijdragen aan de
verbetering van de aansluiting tussen voortgezet en wetenschappelijk onderwijs.
Daarbij betekenen de huidige ontwikkelingen in het voortgezet onderwijs en
met name de introductie van het studiehuis een nieuwe uitdaging, ook voor
universitair opgeleide leraren.In het overleg over het ontwerp voor het HOOP 1998 is met de Vereniging
van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) geconstateerd dat de huidige
inrichting van de universitaire lerarenopleiding (ulo) als éénjarige
beroepsopleiding die volgt op een doctorale opleiding, voor studenten een
drempel kan zijn die de keuze voor het leraarsberoep belemmert. In dit verband
is het zorgwekkend te constateren dat na een aanvankelijke stijging medio
jaren '90 de instroom in de ulo de laatste jaren een dalende tendens te zien
geeft. Tegen deze achtergrond is onder meer op 1 mei 1998 met de VSNU het convenant
lerarenopleidingen in het wetenschappelijk onderwijs (ulo-convenant) gesloten.
Bij brief van mijn ambtsvoorganger van 5 juni 1998 (kamerstukken II 1997/98,
25 615, nr. 23) is de Tweede Kamer der Staten-Generaal hierover
geïnformeerd.Oogmerk van het convenant is een grotere instroom van universitair geschoolde
docenten in het voortgezet onderwijs te realiseren door studenten meer keuzemogelijkheden
te bieden om de opleiding tot leraar aan de universiteit te volgen. Naast
de bestaande ulo zullen ook leerwegen en afstudeerrichtingen gericht op de
voorbereiding tot het leraarsberoep vormgegeven worden binnen doctoraalopleidingen.
Op deze wijze wordt bevorderd dat studenten, zo nodig onder nadere condities,
aansluitend aan het behalen van hun doctoraaldiploma het leraarsberoep kunnen
betreden.Een tweede, nauw verwante activiteit is te vinden in het zogenoemde bèta-convenant,
dat eveneens op 1 mei 1998 is gesloten en bij de hiervoor genoemde brief van
5 juni 1998 aan de Tweede Kamer is gezonden. Hierin zijn nadere afspraken
opgenomen om te komen tot integratie van de voorbereiding op het leraarsberoep
in de vernieuwde bèta-opleidingen, waarvoor een studielast van 210
studiepunten (nader te noemen: 5-jarige cursusduur) met 5 jaar gemengde studiefinanciering
is voorgesteld.De in het bèta-convenant afgesproken benadering zal op overeenkomstige
wijze worden toegepast op de technische opleidingen die reeds een 5-jarige
cursusduur kennen.Het streven naar meer variëteit in leerwegen voor het opleiden van
leraren aan de universiteiten sluit aan bij het bredere beleid gericht op
het bieden van meer ruimte voor zij-instroom in de opleidingen en het beroep.
In mijn brief van 2 november 1998 aan de Tweede Kamer over de aanpak
van lerarentekorten zijn hiervan de hoofdlijnen geschetst. In de nota «Maatwerk
voor morgen; het perspectief van een open onderwijsarbeidsmarkt» (april
1999) wordt dit bredere beleidskader verder uitgewerkt. Voor het wetenschappelijk
onderwijs geldt de aanpak uit het ulo- en het bèta-convenant daarbij
als uitgangspunt.Een aantal elementen van het ulo-convenant vereist aanpassing van wettelijke
bepalingen, om ruimte te bieden voor nieuwe ontwikkelingen. Hierbij gaat het
in het bijzonder om wijzigingen die verband houden met de inrichting van nieuwe
leerwegen gericht op het leraarsberoep. Daarnaast is een aanpassing nodig
van de Wet op het voortgezet onderwijs. Tot slot is een verandering wenselijk
van de bekostigingsgrondslag voor de universitaire opleiding tot leraar. Daartoe
strekt het onderhavige wetsvoorstel. Het wetsvoorstel beoogt het wettelijk
kader voor de lerarenopleidingen zodanig in te richten dat de verdere ontwikkelingen
zich daarbinnen kunnen voltrekken. 2. Meer wegen naar het leraarsberoepOm meer universitaire studenten te interesseren voor het leraarsberoep
is het gewenst om hen meer keuzemogelijkheden te bieden voor het volgen van
een opleiding tot leraar.De voorbereiding op het eerstegraads leraarschap vindt thans plaats in
de universitaire lerarenopleidingen die volgen op een doctoraalopleiding.
Deze hebben een wettelijke verankering in artikel 7.4, vierde lid, van de
Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek (WHW). Dit wetsvoorstel
beoogt ruimte te bieden voor een grotere variëteit aan leerwegen die
voorbereiden op het leraarsberoep. Algemene filosofieMet de introductie van de universitaire lerarenopleidingen in 1987 is
een belangrijke bijdrage geleverd aan de professionalisering van de opleiding
tot eerstegraads docent aan de universiteit. Uit een visitatierapport over
de ulo's (VSNU, april 1997) kwam een overwegend positief beeld naar voren
van de wijze waarop de ulo's zich hadden ontwikkeld. De doelstellingen van
het ulo-convenant 1994–1997, gericht op de organisatorische en kwalitatieve
versterking, bleken te zijn gerealiseerd. Tegelijkertijd moet worden geconstateerd
dat het consecutieve model, waarbij de ulo als opleiding van een jaar volgt
op een doctoraalopleiding, voor studenten een drempel kan zijn om te kiezen
voor het leraarsberoep. Er is sprake van een relatief lange leerweg, zeker
waar sprake is van opleidingen met een grotere studielast dan 168 studiepunten
(cursusduur van meer dan 4 jaar).Naar aanleiding van de vergroting van de studielast van de technische
opleidingen tot 210 studiepunten is overleg gevoerd met de technische universiteiten
om te komen tot integratie van de lerarenopleiding in de doctoraalopleiding,
om zo te voorkomen dat het totale traject voor de opleiding tot leraar onnodig
lang zou worden. Toen in het voorjaar van 1998 overleg plaatsvond met de algemene
universiteiten over een mogelijke vergroting van de studielast is de positie
van de opleiding tot leraar binnen de doctoraalfase daarbij van de aanvang
af betrokken. Dit heeft geresulteerd in de afspraken in het bèta-convenant.
De technische universiteiten hebben daarop aangegeven de in het bèta-convenant
neergelegde benadering voor de eigen opleiding tot leraar in grote lijnen
te zullen overnemen, zodat nu ook voor de technische opleidingen de keuzemogelijkheden
voor het volgen van een opleiding tot leraar worden verruimd.In het verlengde van het overleg over het bèta-convenant is ook
ten aanzien van de lerarenopleidingen die aansluiten op universitaire opleidingen
met een studielast van 168 studiepunten (nader te noemen: 4-jarige cursusduur)
geconstateerd dat een benadering waarbij de opleiding tot leraar meer is geïntegreerd
in de doctoraalopleiding voordelen biedt. Voor de student kan de gecombineerde
voorbereiding op het leraarsberoep en de scholing in het desbetreffende wetenschappelijke
vakgebied wederzijds bevruchtend zijn. Tevens heeft de student na het afstuderen
meer opties bij het betreden van de arbeidsmarkt. De optiewaarde van zijn
opleiding wordt vergroot.Met dit wetsvoorstel worden daartoe naast het consecutieve model andere
varianten mogelijk gemaakt, waarbij de opleiding tot leraar meer wordt geïntegreerd
in de doctoraalopleiding. Ten eerste wordt het mogelijk dat het programma
van de ulo geheel of gedeeltelijk parallel aan een doctoraalopleiding wordt
gevolgd. Ten tweede wordt een wettelijke verankering voorgesteld van afstudeerrichtingen
gericht op de voorbereiding op het leraarsberoep, binnen de desbetreffende
doctoraalopleidingen voor het vakgebied. Ten derde wordt een wijziging voorgesteld
van de vrijstellingsregeling voor bepaalde categorieën studenten, zodat
universiteiten meer op maat gesneden trajecten aan kunnen bieden, afhankelijk
van de vooropleiding en werkervaring van studenten. Voor alle varianten geldt
dat afgestudeerden uiteindelijk dienen te beschikken over hetzelfde niveau
van kennis en vaardigheden als bij de bestaande universitaire lerarenopleidingen.
Tevens geldt dat waar sprake is van integratie van de voorbereiding op het
leraarsberoep in doctoraalopleidingen, de doctoraalopleiding afgerond wordt
op hetzelfde academische niveau. Niet alleen blijft het huidige kwaliteitsniveau gehandhaafd, door de nieuwe
varianten wordt ook een meerwaarde bereikt ten opzichte van de huidige structuur,
door het op elkaar afstemmen van de curricula van de doctoraal- en de universitaire
lerarenopleiding.Bij de afstudeerrichtingen maakt de lerarenopleiding gebruik van de vrije
ruimte in de doctoraalopleiding en worden vakken en stage geïntegreerd
in de voorbereiding voor het leraarsberoep. Ook worden er communicatie/educatievakken
geïntroduceerd die breder toepasbaar zijn dan alleen in het leraarsberoep.
Na het doctoraal examen moet nog een deel van de lerarenopleiding gevolgd
worden om aan de eisen van de lerarenopleiding te voldoen.Bij het geïntegreerde traject worden zowel de eindfase van de doctoraalopleiding
als de lerarenopleiding parallel over twee jaar gespreid. Studenten krijgen
hierdoor de kans eerder in hun opleiding met het leraarsberoep in aanraking
te komen en de inhoud van beide opleidingen direct met elkaar in verband te
brengen.Voor de maatwerktrajecten geldt dat rekening gehouden wordt met vooropleiding
en aard en inhoud van werkervaring bij het bepalen van de nog te volgen onderdelen
van de lerarenopleiding. Door deze studenten uit andere sectoren aan te trekken
wordt een kwaliteitsimpuls gegeven aan de samenstelling van docententeams.De eindtermen voor het behalen van het ulo-getuigschrift blijven bij alle
varianten gelijk aan de huidige situatie.De doctoraalopleiding blijft tenminste 168 studiepunten omvatten, dan
wel 210 studiepunten, en de lerarenopleiding 42 studiepunten.Bij de modernisering van de universitaire lerarenopleidingen wordt nadrukkelijk
gebruik gemaakt van de kennis van het voortgezet onderwijs. Door de nieuwe
varianten in de lerarenopleiding komen er meerdere typen studenten voor een
stage in de scholen voor voortgezet onderwijs. Hiertoe zal nauw overlegd worden
tussen de lerarenopleidingen en de scholen over het opzetten van nieuwe vormen
van begeleiding.Voor deze activiteiten is in het ulo-convenant van 1 mei 1998 geld beschikbaar
gesteld voor de scholen, te weten 5,1 mln gulden in de periode 2000–2002.Door de inhoudelijke meerwaarde van de nieuwe varianten en het gebruik
maken van de beschikbare ervaring en kennis van de scholen wordt tegemoet
gekomen aan het advies van de Onderwijsraad van 26 mei 1999 betreffende
de nota «Maatwerk voor morgen; het perspectief van een open arbeidsmarkt»
dat bij het oplossen van kwantitatieve problematiek de kwaliteit van het leraarschap,
en daarmee van het onderwijs, niet in het gedrang mag komen.Daarnaast is er in de voornemens voor adviesaanvragen aan de Onderwijsraad
het onderwerp educatieve infrastructuur opgenomen. De Onderwijsraad wordt
gevraagd een organisatorisch en kwalitatief herontwerp van de educatieve infrastructuur
uit te werken en een «redesign» van scholing, nascholing, begeleiding,
toets- en leerplanontwikkeling en wetenschappelijk onderzoek te ontwerpen. Afstudeerrichting gericht op de opleiding tot leraarHet opnemen van een deel van de voorbereiding op het leraarsberoep in
een afstudeerrichting van de doctoraalopleiding in dat vakgebied kan bijdragen
aan synergie in de opleiding en inhoudelijke meerwaarde bieden door wederzijdse
bevruchting. Tevens wordt het totale opleidingstraject leidend tot het beroep
van leraar verkort. Een dergelijke afstudeerrichting kan voor studenten dan
ook aantrekkelijk zijn, omdat er na het afstuderen meerdere opties zijn. Bij
de nieuwe bèta-opleidingen komt die brede optiewaarde tot
uitdrukking in het feit dat de opleiding tot leraar deel uit maakt van een
bredere communicatie- en educatievariant. Wanneer de afgestudeerde van de afstudeerrichting besluit het leraarsberoep
te betreden, zal nog een vervolgtraject nodig zijn om de volledige bevoegdheid
als eerstegraads docent te behalen. De school voor voortgezet onderwijs fungeert
hierbij als leerplaats voor de startende professional. Deze benadering is
te vergelijken met het starten van een loopbaan in andere beroepen, bij overheid
en bedrijfsleven, waar direct na de aanstelling nog een leertraject volgt
(bijvoorbeeld als trainee). Na afloop van dit traject na het doctoraalexamen
wordt het getuigschrift van de universitaire lerarenopleiding en de volledige
eerstegraads bevoegdheid verworven, waarbij de universiteit de mede in de
praktijk opgedane kennis en vaardigheden toetst. Hiermee wordt ook een invulling
gegeven aan wat in het actieplan «Een leven lang leren» wordt
genoemd de «erkenning van elders verworven kwalificaties» (EVK).Ik ben van oordeel dat een dergelijk verder scholingstraject in de beroepspraktijk
zeer aantrekkelijk kan zijn. Geïntegreerde trajectenDoor de mogelijkheid te bieden dat studenten de lerarenopleiding parallel
volgen aan de doctoraalopleiding kan de opleiding tot leraar en de scholing
in een bepaald wetenschappelijk vakgebied door studenten als één
geïntegreerd traject worden gevolgd. De mogelijkheid van zo'n geïntegreerd
traject ligt het meest voor de hand in de eindfase van de doctoraalopleiding,
wanneer de betrokken student een voldoende basis heeft opgedaan. In het ulo-convenant
is voor duale trajecten een dergelijke geïntegreerde opleiding opgenomen.
Het is aan de universiteiten om daar vorm aan te geven. Trajecten op maatGerichte vrijstellingen voor bepaalde categorieën studenten maken
op maat gesneden postdoctorale trajecten mogelijk. Hierbij kan in het bijzonder
worden gedacht aan trajecten voor afgestudeerde academici met werkervaring
elders, waarbij terdege rekening wordt gehouden met de vooropleiding en de
aard en inhoud van reeds opgedane werkervaring en opleidingstrajecten voor
zogenoemde aio's en oio's. Aio's worden tijdens de promotie-opleiding geschoold
in het geven van onderwijs en doen onderwijservaring op. Denkbaar is dan ook
dat deze promovendi zich gedurende het promotietraject tegelijkertijd bekwamen
als eerstegraads docent. In mei 1998 heeft de Koninklijke Nederlandse Akademie
van Wetenschappen een advies aangeboden waarin wordt voorgesteld dergelijke
trajecten vorm te geven in de geesteswetenschappen.Overwogen is voor de afsluiting van deze postdoctorale trajecten op maat
een vorm van certificering te introduceren. Een dergelijk certificaat drukt
uit dat betrokkene beschikt over het vereiste niveau van kennis en vaardigheden,
waarbij die langs een andere weg zijn verworven dan de gangbare opleidingsroute.
Hiervan is afgezien, omdat in het kader van de beleidsnota over het lerarenbeleid
in bredere zin is ingegaan op de mogelijkheden en wenselijkheden van certificering.
Het lijkt niet verstandig alleen voor de universitaire lerarenopleidingen
hierop vooruit te lopen. Uitwerking van het ulo-convenant door universiteitenDit wetsvoorstel draagt bij aan de modernisering van de opleiding tot
leraar. De universiteiten zullen daar zelf vorm aan moeten geven. De afspraken
die zijn gemaakt in het ulo-convenant van 1998, geven daaraan
een bijzondere invulling, die echter niet uitputtend is. Het wettelijk kader
biedt ruimte voor die bijzondere invulling, maar ook voor andere mogelijke
leerwegen. In het ulo-convenant zijn met de universiteiten afspraken gemaakt
over de ontwikkeling van:– afstudeerrichtingen binnen opleidingen met een 5-jarige cursusduur
als onderdeel van een bredere communicatie- en educatievariant;– afstudeerrichtingen binnen opleidingen met een 4-jarige cursusduur;– opleidingstrajecten, zijnde een combinatie van een 4-jarige opleiding
en een universitaire lerarenopleiding met een totale cursusduur van 5 jaar
waarvan in elk geval één van beide opleidingen duaal is ingericht
(nader te noemen: duale trajecten).Voor afstudeerrichtingen van opleidingen met een 5-jarige cursusduur is
in het bèta-convenant afgesproken dat het overgrote deel van de voorbereiding
op het beroep van leraar, zoals die plaatsvindt in de bestaande universitaire
lerarenopleidingen, is geïntegreerd in de doctoraalopleiding. Bij afstudeerrichtingen
binnen opleidingen met een 4-jarige cursusduur gaat het om een substantieel
deel van de voorbereiding op het leraarsberoep. Deze verschillende benadering
heeft als reden dat de mogelijkheden om onderdelen van de lerarenopleiding
te incorporeren in een doctoraalopleiding groter zijn bij opleidingen met
een langere duur. Tevens is een grotere mate van integratie hier van belang
om te voorkomen dat het totale traject dat leidt tot het leraarsberoep, voor
studenten te lang wordt. Het verdere scholingstraject in de beroepspraktijk
zal voor de afgestudeerde van een afstudeerrichting van een opleiding met
een 5-jarige cursusduur korter kunnen zijn dan dat voor de afgestudeerde van
een afstudeerrichting van een opleiding met een 4-jarige cursusduur.Bij de duale trajecten zoals opgenomen in het ulo-convenant, volgt na
drie jaar studie een tweejarig traject met een mix van studeren en werken.
Gedurende dit traject werkt de betrokken student voor een nader te bepalen
periode in het onderwijs. Het duale traject biedt meerwaarde door een steviger
verankering van de praktijkcomponent in de doctoraalopleiding, door gebruik
te maken van vrije ruimte in de curricula en door het combineren van de eventuele
stage van de doctoraalopleiding en de praktijkcomponent van de lerarenopleiding.
Universiteiten kunnen deze duale variant vormgeven door studenten na het derde
jaar een geïntegreerd traject van twee jaar aan te bieden waarbij de
student zich zowel inschrijft voor de doctoraalopleiding met een 4-jarige
cursusduur als voor de universitaire lerarenopleiding (in duale vorm). Voor
het inrichten van duale lerarenopleidingen kunnen universiteiten gebruik maken
van de mogelijkheid van artikel 7.7a van de WHW. Voor het studiejaar 1999–2000
was nog een versnelde registratie van duale opleidingen in het Centraal register
opleidingen hoger onderwijs (CROHO) mogelijk. Voor latere jaren geldt de normale
registratieprocedure in het CROHO. 3. Benoembaarheid in het voortgezet onderwijsDe ontwikkeling van nieuwe leerwegen voor de voorbereiding op het leraarsberoep
aan de universiteiten werkt ook door naar de regelingen voor het voortgezet
onderwijs. Voor de bestaande post-doctorale ulo's bestaat een mogelijkheid
tot afwijking van de bevoegdheidsregeling in de vigerende wetgeving ten behoeve
van het vervullen van de praktijkcomponent in de opleiding (thans: artikel
33, elfde lid, van de WVO; na vernummering: twaalfde lid).Om ruimte te bieden voor scholingstrajecten in de beroepspraktijk voor
afgestudeerden van op het leraarsberoep gerichte afstudeerrichtingen zal deze
afwijkingsmogelijkheid van de bevoegdheidsvereisten worden uitgebreid.
Voorgesteld wordt dat deze afgestudeerden gedurende één jaar
kunnen worden benoemd als leraar. Zo worden zij in staat gesteld aan een vervolgtraject
deel te nemen, waarbinnen de volledige bevoegdheid als eerstegraads leraar
kan worden verworven. Een periode van één jaar zal als regel
voldoende zijn om de benodigde kennis en vaardigheden nog aan te vullen. Dit
zal goed mogelijk zijn, wanneer betrokkene bij de aanvang van de carrière
als leraar door een relatief beperkte onderwijstaak ook daadwerkelijk voldoende
ruimte krijgt voor verdere scholing en intensief wordt begeleid. Voorwaarde
voor deze afwijkingsmogelijkheid is dan ook dat betrokkene op de werkplek
wordt begeleid binnen de schoolorganisatie en vanuit de universiteit. Wanneer
betrokkene na de periode van één jaar nog niet volledig is toegerust
om de eerstegraads bekwaamheid te ontvangen, kan uiteraard een beroep worden
gedaan op een tijdelijke aanvullende afwijking op individuele basis, zoals
geregeld in artikel 33, derde lid, van de Wet op het voortgezet onderwijs
(WVO). Op grond van die bepaling is de inspectie bevoegd telkens voor ten
hoogste één jaar ontheffing van de benoembaarheidseisen te verlenen
in gevallen waarin sprake is van tijdelijke vervanging of het niet terstond
kunnen vervullen van functies. Is toepassing van artikel 33, derde lid, van
de WVO niet mogelijk, dan kan de betrokken student zijn studie als stagiair
of als leraar in opleiding voltooien.Met de ontwikkeling van dergelijke scholingstrajecten in de beroepspraktijk
worden andere eisen gesteld aan de begeleiding van beginnende leraren en leraren
in opleiding aan scholen. Op de rijksbegroting zijn ten behoeve van de uitwerking
van het ulo-convenant extra middelen gereserveerd voor de ontwikkeling van
nieuwe begeleidingsvormen in het voortgezet onderwijs. De middelen zijn bedoeld
voor training van coaches en begeleiding van de nieuwe categorieën universitaire
leraren in opleiding, zoals de begeleiding van duale studenten die werkzaam
zijn binnen een school voor voortgezet onderwijs.Overigens is voor duale lerarenopleidingen geen aparte regeling opgenomen
voor afwijking van de bevoegdheidseisen. Duale opleidingen aan de universiteiten
hebben een experimentele status. Evaluatie van duale opleidingen aan de universiteiten
vindt uiterlijk in 2001 plaats. Het zou daarom voorbarig zijn nu al wettelijke
aanpassingen voor duale lerarenopleidingen voor te stellen. Daarom zal voor
studenten aan duale lerarenopleidingen de afwijking van de bevoegdheidseisen
voor individuele gevallen worden bepaald. 4. Bekostiging van de universitaire lerarenopleidingenIn het ulo-convenant is de doelstelling opgenomen in de jaren 1999–2005
te komen tot een toename van het aantal universitair geschoolde leraren tot
1200 per jaar aan het eind van deze periode. Dit aantal betreft alle opgeleide
leraren, ongeacht de gevolgde leerweg. Voor het opleiden van leraren zullen
via een geleidelijk groeipad middelen ter beschikking worden gesteld tot een
maximum van 12,8 mln per jaar, afhankelijk van het feitelijk aantal opgeleide
leraren. Binnen de 12,8 mln zijn de eerstkomende jaren middelen gereserveerd
voor vernieuwingsprojecten (curriculumontwikkeling) van de universiteiten
en voor begeleiding door scholen voor voortgezet onderwijs.Om te garanderen dat de middelen alleen kunnen worden ingezet voor de
opleiding van leraren heeft een vorm van specifieke bekostiging de voorkeur
boven een algemene bekostiging. Daartoe wordt de mogelijkheid geïntroduceerd
om bij algemene maatregel van bestuur een bijzondere berekeningswijze vast
te stellen voor de bekostiging van de universiteiten ten behoeve van de opleiding
tot leraar. De toegekende middelen kunnen alleen worden ingezet
voor de opleiding van leraren en maken geen deel uit van de lumpsum.Er wordt naar gestreefd met ingang van 1 januari 2001 voor de toekenning
van de middelen ten behoeve van de opleiding tot leraar aan de universiteiten
een nieuwe regeling voor de bekostiging in te voeren. II. ARTIKELEN Artikel I Onderdelen A en BDe rijksbijdrage van de universiteiten wordt berekend op de grondslag
van een algemene berekeningswijze. Ten aanzien van het onderwijs gericht op
het beroep van leraar van de eerste graad (universitaire lerarenopleidingen
en afstudeerrichtingen voor de opleiding van leraren), wordt een andere berekeningswijze
voorgesteld. Deze bijzondere berekeningswijze, die in het Bekostigingsbesluit
WHW zal worden vastgelegd, bevat maatstaven die in elk geval betrekking hebben
op de studieresultaten in termen van aantallen uitgereikte getuigschriften
van met goed gevolg afgelegde afsluitende examens. Voor de redenen die tot
dit voorstel hebben geleid, wordt verwezen naar het algemeen deel van deze
toelichting. Onderdeel CHet bedrag dat op grond van de berekening van de rijksbijdrage wordt vastgesteld,
wordt uitgekeerd als lumpsum-vergoeding. Deze vergoeding kan door de universiteiten
vrijelijk worden aangewend. Er is dus sprake van bestedingsvrijheid. Voorgesteld
wordt voor een onderdeel van de rijksbijdrage de bestedingsvrijheid te beperken;
het bedrag dat wordt berekend op grond van de bijzondere berekeningswijze
dient te worden besteed aan de universitaire eerstegraads lerarenopleidingen
en de afstudeerrichtingen voor de opleiding van eerstegraads leraren. De overwegingen
die aan dit voorstel ten grondslag liggen, zijn vermeld in het algemeen deel
van deze toelichting. Onderdeel DIn de tweede volzin van artikel 7.4, vierde lid, is de plaats van de universitaire
eerstegraads lerarenopleidingen in het bestel van de WHW aangegeven; zij volgen
op opleidingen met een studielast van 168 studiepunten. Zoals in het algemeen
deel van deze toelichting reeds is vermeld, is het gewenst de mogelijkheid
te openen dat universiteiten – in afwachting van eventuele nadere voorstellen
op het terrein van de lerarenopleidingen – een gecombineerd opleidingstraject
aanbieden, bestaande uit een opleiding met een studielast van 168 studiepunten
en een universitaire eerstegraads lerarenopleiding met een studielast van
42 studiepunten. Naar verwachting zullen universiteiten dit opleidingstraject
zodanig vormgeven dat onderwijseenheden van beide opleidingen als het ware
worden gemixd. Dit brengt mee dat de bepaling over de volgtijdelijkheid van
beide categorieën opleidingen dient te vervallen. Daartoe strekt dit
onderdeel in de eerste plaats. Voorts is daarin vastgelegd dat de universitaire
eerstegraads lerarenopleidingen ook kunnen volgen op opleidingen met een studielast
van 210 studiepunten. Dit is van belang, nu er binnen het wetenschappelijk
onderwijs op het terrein van de techniek, de natuur, en de landbouw en natuurlijke
omgeving opleidingen met een studielast van 210 studiepunten voorkomen. Onderdeel EBinnen het wetenschappelijk onderwijs is de opleiding van leraren voortgezet
onderwijs van de eerste graad op dit moment uitsluitend mogelijk aan de universitaire
eerstegraads lerarenopleidingen. In het algemeen deel van deze toelichting
is geschetst dat het wenselijk is studenten – naast de bestaande lerarenopleiding –
meer keuzemogelijkheden te bieden voor het volgen van een studie tot leraar
voortgezet onderwijs van de eerste graad. Deze studiemogelijkheden worden
met name ondergebracht in afstudeerrichtingen van initiële opleidingen.Met het nieuwe eerste lid van artikel 7.5 wordt tot uitdrukking gebracht
dat er aanvullende studiemogelijkheden voorhanden zijn. Onderdeel FDe studielast van universitaire eerstegraads lerarenopleidingen bedraagt
42 studiepunten. Studenten die tijdens hun initiële opleiding geen op
het beroep van leraar gericht onderwijs hebben gevolgd of niet anderszins
op de uitoefening van dat beroep zijn voorbereid, zullen het volledige onderwijsprogramma
van de opleiding moeten doorlopen.Voor bepaalde categorieën afgestudeerden van initiële opleidingen
is dit evenwel niet noodzakelijk. Het gaat in dit verband om assistenten in
opleiding (aio's), onderzoekers in opleiding (oio's), afgestudeerden van een
afstudeerrichting gericht op het beroep van leraar, en afgestudeerden met
relevante werkervaring elders; in het algemeen deel van de memorie van toelichting
is voor de verschillende categorieën reeds ingegaan op de mate, waarin
een aanvullende onderwijsprogramma moet worden gevolgd. Dit betekent dat voor
een deel van tot de opleiding behorende tentamens vrijstelling kan worden
verleend; de bevoegdheid hiertoe is in artikel 7.13, tweede lid onder r, van
de WHW aan de examencommissie toegekend.De onderhavige bepaling bevat voor de examencommissies van de universitaire
lerarenopleidingen een specifieke instructie. De reden hiervan is de bijzondere
plaats van de lerarenopleidingen in het WHW-bestel. Ook op andere plaatsen
in de WHW zijn reeds aanvullende voorschriften voor de lerarenopleidingen
opgenomen. De instructie houdt in dat de examencommissies bij hun beslissingen
op verzoeken om vrijstelling in elk geval rekening houden met het «onderwijs-
en arbeidsverleden» van de betrokken studenten. Artikel IIHet nieuwe elfde lid van artikel 33 van de Wet op het voortgezet onderwijs
(WVO) biedt de mogelijkheid dat studenten die een afstudeerrichting tot opleiding
van leraar van de eerste graad hebben gevolgd en het desbetreffende afsluitend
examen met succes hebben afgesloten, voor een beperkte periode tot leraar
aan een school voor voortgezet onderwijs worden benoemd. Deze periode beslaat
ten hoogste één jaar voor zowel afgestudeerden van een opleiding
met een studielast van 168 studiepunten als voor afgestudeerden van een opleiding
met een studielast van 210 studiepunten. Voorwaarde daarbij is in de eerste
plaats dat de betrokkenen naast het dienstverband is ingeschreven voor een
universitaire eerstegraads lerarenopleiding (ulo) en vanuit die ulo wordt
begeleid. Een tweede voorwaarde is begeleiding door de school voor voortgezet
onderwijs, dit in samenwerking met de ulo. Het is de bedoeling dat de «tijdelijk
leraar» binnen de periode van één jaar de ulo afrondt,
waarna hij met toepassing van artikel 33, eerste lid, van de WVO tot leraar
kan worden benoemd.Zoals hierboven bij artikel I onder F reeds is aangegeven, behoeft deze categorie studenten in beginsel slechts een deel van het onderwijsprogramma
te volgen. Op grond van de met goed gevolg afgelegde tentamens en examens
in de initiële opleiding kan de examencommissie van de ulo de benodigde
vrijstellingen verlenen. Artikel IIIDeze wijziging is het gevolg van de vernummering van artikel 33, elfde
lid, van de Wet op het voortgezet onderwijs (artikel II van het wetsvoorstel).
Zonder deze wijziging zou met ingang van 1 augustus 2001 ten onrechte het
thans voorgestelde elfde lid van artikel 33 van de WVO vervallen. Artikel IVDe inwerkingtreding van het wetsvoorstel is, met uitzondering van de bijzondere
bekostigingsregels voorzien met ingang van 1 september 2000. Die regels treden
in werking met ingang van 1 januari 2001. Dit houdt verband met het feit dat
het begrotingsjaar aanvangt op 1 januari.De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,L. M. L. H. A. Hermans 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26692-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl