Vreemdelingenbeleid; Verslag schriftelijk overleg over het Protocol Bureau Medische Advisering
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 19637, nr. 999

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

28-12-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

19637 nr. 999

21-12-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamInleidingI Vragen en opmerkingen vanuit de fractiesInleidingWettelijke kadersWerkwijzeAlgemeenPersoonsgebonden deelLandgebonden deelAdviesOverigII Reactie van de minister
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 19637Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 67 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
19 637Vreemdelingenbeleidnr. 999VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 21 december 2005Binnen de vaste commissie voor Justitie1 hebben
enkele fracties de behoefte over de brief van de minister voor Vreemdelingenzaken
en Integratie d.d. 8 november 2004 (Kamerstuk 19 637, nr. 874) inzake
het Protocol Bureau Medische Advisering, enkele vragen en opmerkingen voor
te leggen.Bij brief van 20 december 2005 heeft de minister voor Vreemdelingenzaken
en Integratie Deze vragen beantwoord.Vragen en antwoorden, voorzien van een inleiding, zijn hieronder afgedrukt.De voorzitter van de vaste commissie voor Justitie,De Pater-van der MeerDe griffier van de vaste commissie voor Justitie,CoenenInleidingNaar aanleiding van het protocol van het Bureau Medische Advisering (hierna
BMA) hebben enkele fracties van de vaste commissie voor Justitie enkele vragen
en opmerkingen aan mij voorgelegd. Hieronder zal ik op deze vragen en opmerkingen
ingaan.De beantwoording van deze vragen heeft helaas enige vertraging opgelopen.
Over de verzending van deze vragen en opmerkingen door de griffier van uw
Kamer bestond enige onduidelijkheid. Getracht is om te achterhalen wanneer
deze naar mijn Ministerie zijn verzonden. Dit is echter niet helemaal duidelijk
geworden.I Vragen en opmerkingen vanuit de fractiesDe leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van het Protocol Bureau Medische Advisering (BMA) aan de IND en het kantoor
Landsadvocaat, waarmee de minister haar toezegging hiertoe tijdens het AO
d.d. 11 oktober 2004 gestand heeft gedaan.De leden van de SP-fractie hebben met kritische belangstelling kennisgenomen
van het Protocol Bureau Medische Advisering, dat de minister voor Vreemdelingenzaken
en Integratie aan de Kamer heeft doen toekomen. Zij hebben hierover de volgende
vragen en opmerkingen.De leden van de fractie van D66 hebben met belangstelling kennis genomen
van het Protocol Bureau Medische Advisering. Dit Protocol roept bij hen de
nodige vragen op die zij voor een deel ook al gesteld hebben tijdens het laatste
overleg met de minister over het rapport van de commissie Smeets. Ter aanvulling
op de vragen die de D66-leden hier zullen stellen wijzen zij op de inbreng
die zij daarbij hadden.InleidingDe medisch adviseur is in dienst van het ministerie van Justitie. Reeds
enkele malen hebben de leden van de PvdA-fractie met de minister van mening
gewisseld over de positionering van het BMA, waarbij de minister heeft aangegeven
dat zij verzelfstandiging van het BMA onwenselijk acht op grond van efficiencyredenen.
Is er ooit substantieel onderzoek gepleegd naar de mogelijkheid om het ministerie
als opdrachtgever en niet als werkgever te laten functioneren, zo vragen de
leden. Zo neen, waarom niet? Zo ja, kan de Kamer inzicht krijgen in de resultaten?In dit kader zouden de leden ook graag willen weten welke de vele inspanningen
zijn die zijn verricht van de kant van de IND en het BMA welke ervoor moeten
zorgen dat de onafhankelijkheid, deskundigheid en kwaliteit van de BMA-artsen
ten volle gewaarborgd worden. Wat voor gerichte trainingen krijgen zij en
door wie worden deze verzorgd? Waarom dient de medisch adviseur juridische
kennis uit te bouwen, indien hij alleen oordeelt c.q. mag oordelen over kwesties
die van medische aard zijn, zo vragen zowel de leden van de PvdA-fractie,
de SP-fractie als de fractie van D66? Welke voorkennis wordt er minimaal verwacht
van een medisch adviseur?In het Protocol staat dat de medisch adviseur adviseert inzake aanvragen
voor een al dan niet tijdelijk verblijf hier te lande voor medische behandeling
of in het kader van naturalisatie tot Nederlander waarbij medische aspecten
een rol spelen. De leden van de PvdA-fractie en de SP-fractie trekken hieruit
de conclusie dat dit Protocol niet van toepassing is met betrekking tot de
adviserende rol van het BMA bij asielaanvragen noch met betrekking tot overige
procedures zoals bedoeld in artikel 17(1)(c) en artikel 64 Vw 2000, alsmede
WBV 2004/59. Is dit een correcte conclusie? Zo ja, is hier dan
geen sprake van een manco nu deze wijze van advisering niet Protocollair is
vastgelegd? Zo neen, waarom blijkt dit dan niet uit het Protocol? Nu de minister
in haar brief d.d. 28 juli 2004 (19 637, nr 846) heeft aangegeven
dat in het kader van artikel 29a en b Vw 2000 medische informatie kan worden
meegenomen in de gehele beoordeling van de asielaanvraag, rijst de vraag bij
de leden hoe deze weging en beoordeling dan geschied als het BMA hierbij geen
rol zou spelen. Wordt deze medische informatie niet beoordeeld door medici?Volgens het Protocol «wordt van de medisch adviseur verwacht dat
hij gaandeweg (o.a. middels bijscholing) specifieke kennis ontwikkelt en uitbouwt
om zijn taak naar behoren te kunnen vervullen.» Het gebruik van de woorden «gaandeweg»
roept bij de leden van de SP-fractie de vraag op hoe wordt gewaarborgd dat
de medisch adviseur niet adviseert over medische kwesties waar hij (nog) geen
voldoende specifieke kennis over heeft.Wettelijke kadersHet Protocol verwijst als zijnde wettelijk kader onder andere naar de
Vreemdelingencirculaire 2000. Vc 2000 C1/3.2.3.2. stelt dat een rapportage
van de Medische Onderzoeksgroep wordt voorgelegd
aan het BMA. Volgens de leden van de PvdA-fractie betekent dit dat dit wettelijk
kader voorschrijft dat dergelijke rapportages
worden voorgelegd door de IND aan het BMA. Is de minister het hiermee eens?
Zo neen, waarom niet? Hoe ziet de minister in dit licht haar uitspraak in
haar brief van 22 september 2004 aan Amnesty International dat er «ruimte»
is om medische rapportages voor te leggen aan het BMA?Ook Vw 2000 behoort tot het wettelijk kader waarbinnen het BMA functioneert.
De leden van de PvdA-fractie stellen dat artikel 83 Vw de IND niet beperkt
in het voorleggen van medische rapportages van bijvoorbeeld Amnesty International
aan het BMA tijdens de beroepsfase, nu dit artikel juist is bedoeld om nieuwe
feiten en omstandigheden in de beroepsfase in te kunnen brengen. Bovendien
is het aan de rechter om artikel 83 Vw 2000 toe te passen, niet aan de minister
om hierop te anticiperen. Graag op deze punten een reactie van de minister.Indien het BMA valt onder de Wet Beroepen in de Individuele gezondheidszorg
(Wet BIG) en andere gezondheidsrechtelijke regelingen, dan zou het mogelijk
moeten zijn voor de vreemdeling over wie een advies wordt uitgebracht zijn
dossier bij het BMA in te zien. Voorts moet het BMA een klachtenregeling opstellen
inzake de Wet Klachtrecht Cliënten Zorgsector. Zijn dit wettelijke vereisten
die volgen uit het Protocol en gelden voor het BMA? Zo neen, waarom niet?
Zo ja, zijn deze voorzieningen voor de vreemdeling aanwezig? Berichten van
Pharos melden dat vreemdelingen met klachten over het BMA zich via hun advocaat
dienen te vervoegen bij de IND? Is dit in het kader van medische advisering
gezondheidsrechtelijk gezien wel de correcte instantie? Wat zijn de consequenties
als het Protocol niet is gevolgd, kan de vreemdeling hierover zijn beklag
doen?Hoe beziet de minister vervolgens in dit kader de eerder geuite kritiek
van de KNMG (brief d.d. 17 juni 2004) op de positie en werkwijze van
het BMA in het licht van uw uitspraak in uw reactie van 9 september 2004
op brieven van Vluchtelingenwerk Nederland dat BMA-artsen voldoen aan de Richtlijnen
van de KNMG?WerkwijzeAlgemeenDe leden van de fractie van de SP en D66 lezen dat volgens het Protocol
de medisch adviseur bij zijn werkzaamheden dient te handelen overeenkomstig
de Wet BIG. Vluchtelingenwerk Nederland heeft in dit verband gewezen op het
oordeel van het Hof in Den Haag van 9 september 2004 dat onder meer inhield
dat de handelingen van radiologen in het kader van het leeftijdsonderzoek
bij AMA’s niet onder de wet BIG vallen. De kans bestaat dat ook het
verstrekken van een medisch advies door een medisch adviseur niet onder de
Wet BIG valt. Wanneer de Wet BIG niet van toepassing is, valt de medisch adviseur
niet onder het medisch tuchtrecht. Deze leden vragen een reactie van de minister
op dit punt. Bovendien vragen zij hoe de minister de kwaliteit van de adviezen
door het BMA denkt te waarborgen.Persoonsgebonden deelDe leden van de PvdA-fractie vragen zich af wat er wordt bedoeld met advies
over «hieruit voortkomende beleidsrelevante zaken voor zover deze van
medische aard zijn». Ook de leden van de fractie van de SP stellen deze
vraag. In het Protocol zijn geen duidelijke criteria opgenomen waaraan de
medisch adviseur zijn advies dient te toetsen. Hoe wordt in de praktijk gewaarborgd
dat de medisch adviseur zich niet uitspreekt over beleidsmatige kwesties,
maar alleen een medisch oordeel formuleert? Voorts, nu de BMA volledig autonoom
en onafhankelijk van de IND en het ministerie functioneert, vragen de leden
zich af of en zo ja door welke instantie de betreffende medisch adviseur wordt
gecontroleerd, door welke instantie bepaalde beslissingen worden gesanctioneerd
en hoe de kwaliteit van de adviezen van het BMA worden gewaarborgd. Dit lijkt
de leden tamelijk relevant als het gaat om beslissingen om al dan niet op
te roepen voor een onderzoek indien de medisch adviseur een eigen oordeel
nodig acht of meer informatie nodig heeft. Hetzelfde geldt bij het besluit
om een externe expert erbij te betrekken. Is dit een puur persoonlijke beslissing
van een individuele adviseur of is hiervoor goedkeuring nodig? Zo ja, van
wie? Hoe wordt voorts, praktisch gezien, gewaarborgd dat de medisch adviseur
zich niet uitspreekt over beleidsmatige kwesties, maar zich beperkt tot medische
oordelen? Hoe geschiedt de interne verslaglegging door het BMA en is deze
openbaar?De leden van de PvdA-fractie verzoeken de minister om een antwoord op
de vraag hoe de minister aankijkt tegen de richtlijnen van de KNMG dat van
behandelend artsen niet mag worden verwacht dat zij rapportages opstellen.
Hoe rijmt de minister deze KNMG-richtlijn met het standpunt dat van het oproepen
van de vreemdeling door een BMA-arts bij psychische klachten weinig te verwachten
valt, aangezien pas inzicht zou ontstaan indien de arts en de vreemdeling
na langer durend contact een vertrouwensband hebben opgebouwd? Hoe valt dit
standpunt te rijmen met de praktijk dat door de BMA-arts soms wel een externe
deskundige wordt ingeroepen, ook in geval van psychische klachten, die de
vreemdeling eenmalig ziet? De leden zouden vervolgens graag meer informatie
willen hebben over deze externe onafhankelijke deskundigen. Wordt daadwerkelijk
in alle gevallen waarin het BMA vraagtekens zet bij de diagnostiek en behandelindicatie
een externe arts ingeschakeld? Hoe vaak is dit in de afgelopen jaren voorgekomen?
Van welke deskundigen wordt door het BMA gebruik gemaakt? Hanteert de BMA
een lijst van deskundigen die zij kunnen inschakelen? Is deze lijst openbaar?
Zo ja, kan de minister deze aan de Kamer toesturen? Zijn deze deskundigen
verbonden aan enig medisch Protocol? En wat is de status van een dergelijk
extern deskundigenrapport? Zou er, in het geval de BMA-arts vraagtekens stelt
bij de informatie die ontvangen is door de behandelend arts, niet sprake moeten
zijn van een contra-expertise door een onafhankelijk arts, waarbij ook de
rechtshulpverlener betrokken wordt in de keuze van de arts? Op deze vragen
zien de leden graag een reactie van de minister.Is het voorts niet zo dat medische beoordelaars, ook volgens de op hen
toepasselijke wet- en regelgeving, kundig en bekwaam moeten zijn? Nu in het Protocol is aangegeven dat bij vraagtekens een «deskundige»
met«expertise» kan worden ingeroepen, rijst bij de leden de vraag
of de BMA-artsen wel aan deze vereisten voldoen, met name als het gaat om
complexe medische of psychiatrische problemen. Kan de minister hierop reageren?
Op welke wijze wordt gewaarborgd dat de medische adviseur niet adviseert over
medische kwesties waarvoor hij niet over de benodigde deskundigheid beschikt?
Op welke wijze kan inzicht worden gekregen in de deskundigheid van de medische
adviseur op grond waarvan hij meent het betreffende medisch oordeel te kunnen
geven?De leden van de D66-fractie blijven er grote moeite mee houden dat het
Protocol niet ingaat op de serieuze kritiek van de commissie Smeets. Waarom
kiest de minister er niet voor om aan te sluiten bij algemeen medisch ethische
regels over de adviserende en beoordelende rol van artsen? De leden van de
fractie van D66 zijn van mening dat (zoals vastgelegd in de motie Lambrechts
c.s.) in alle gevallen waarin het BMA over onvoldoende informatie beschikt
of waarin het BMA wenst af te wijken van de opvattingen van de behandelend
arts, de BMA-arts de betrokkene eerst zelf onderzoekt of doet onderzoeken.
Op dit moment kan het BMA afwijken van de adviezen van behandelend artsen
zonder enige nader onderzoek te verrichten. Immers in het Protocol staat dat
het BMA een second opinion of nadere informatie kán opvragen. In onze
ogen zou dit verplicht moeten zijn. Graag horen deze leden van de minister
waarom zij ervoor kiest om het BMA hier niet toe te verplichten? Is de minister
het met de fractieleden van D66 eens dat in theorie het BMA volgens het Protocol
volledig vrij is om geheel willekeurig af te wijken van de mening van behandelend
artsen en dat er geen enkele garantie is dat dit gecontroleerd wordt omdat
steeds voor een kan-bepaling wordt gekozen? Bent u het met deze leden eens
dat dit zeer onwenselijk is en bovendien niet overeenstemt met medisch-ethische
gedragsregels?Op welke wijze wordt gewaarborgd dat de medisch adviseur niet adviseert
over medische kwesties waarvoor hij niet over de benodigde deskundigheid beschikt
(bijvoorbeeld psychiatrische problematiek)?Op welke wijze kan inzicht worden verkregen in de deskundigheid van de
medisch adviseur op grond waarvan hij meent het betreffende medisch oordeel
te kunnen geven?Landgebonden deelHet BMA dient te adviseren over de vraag of er sprake is van een medische
noodsituatie dan wel of de medische behandeling aanwezig is in het land van
herkomst. Berichten uit de praktijk, o.a. van Pharos, laten echter zien dat
indien artsen en hulpverleners contact zoeken met de door het BMA en IND genoemde
medische instituten om de medische overdracht voor te bereiden, zij met regelmaat
te horen krijgen dat desbetreffende behandeling, in tegenstelling tot hetgeen
het BMA stelt, niet voorhanden is. Kan de minister hierop reageren? De leden
van de PvdA-fractie vragen zich af in hoeverre de informatie die het BMA via
International SOS verkrijgt hieraan debet is, nu deze organisatie zich uitsluitend
richt op medische zorg voor westerlingen die in het buitenland medische zorg
behoeven. Hun informatiedatabase met betrekking tot behandelingen is gericht
op deze zorg en op dure particuliere instellingen waarvoor de autochtone bewoners
niet in aanmerking komen. Deze zorg is derhalve niet aanwezig. De leden vragen
de minister om een uitvoerige reactie en verklaring waarom zij gebruikt maakt
van informatie van bronnen die niet relevant kunnen worden geacht. Voorts
vragen de leden van de PvdA-fractie zich af waarom de World Health Organisation
(WHO) rapporten die positief zijn over de gezondheidszorg in een bepaald land
wel gebruikt, maar die waarin negatieve berichten staan niet. Op welke wijze
wordt gewaarborgd dat de informatie in het landeninformatiesysteem
actueel en juist is en wie is hiervoor verantwoordelijk?Deze leden vragen de minister aan te geven wie er met de in het Protocol
genoemde vertrouwensartsen worden bedoeld, wat hun taak is en door wie zij
worden uitgekozen en gecontroleerd?De leden van de SP-fractie hebben al eerder hun zorg uitgesproken over
het feit dat een arts, zonder daartoe speciaal te zijn toegerust, uitspraken
doet over de gezondheidszorg in een bepaald land. De leden van de SP-fractie
zijn van mening dat de arts zich zou moeten beperken tot een uitspraak over
de medische situatie van de persoon in kwestie. Daarnaast blijven de leden
van de SP-fractie van mening dat het niet-toetsen van de feitelijke toegankelijkheid
van medische zorg in het land waarnaar verwijdering zal plaatshebben (los
van de vraag door wie dit getoetst wordt) tot onrecht leidt. Indien het duidelijk
is dat de betrokken persoon feitelijk geen toegang zal hebben tot de benodigde
medische zorg, dient daarmee in de beslissing over een verblijfsstatus uitdrukkelijk
rekening te worden gehouden.Een groot bezwaarpunt van de leden van de D66-fractie is de vraag of een
medische behandeling in het land van herkomst redelijkerwijs toegankelijk
mag worden geacht. In het Protocol staat dat het BMA zich daar niet over uitspreekt.
Maar wie spreekt zich daar dan wel over uit? Het BMA maakt wel een afweging
of er een medische noodsituatie op de korte termijn kan ontstaan bij het uitblijven
van behandeling. Betekent dit dat als het BMA ervan uitgaat dat die medische
noodsituatie er is, er wel behandelmogelijkheden zijn in het land van herkomst
maar die niet daadwerkelijk toegankelijk zijn, iemand toch teruggestuurd kan
worden? Wat wordt overigens precies bedoeld met «korte termijn»?Er staat bovendien in het Protocol dat het BMA in principe geen uitspraken zal doen omtrent de daadwerkelijke toegankelijkheid
van de medische behandelmogelijkheden. Die formulering laat enige ruimte.
Wat omvat die ruimte precies?AdviesDe rechtbank Middelburg heeft in haar uitspraak d.d. 30 november
2004 (AWB 03/16983) geoordeeld dat in het BMA-advies in onderhavige zaak niet
duidelijk was gemaakt op welke concrete informatie en bronnen de adviseur
zich had gebaseerd, waardoor de wijze van totstandkoming van het advies niet
toetsbaar was. Kan de minister aangeven hoe zij uitvoering zal geven aan deze
uitspraak, zo vragen de leden van de PvdA-fractie? Hoe strookt dit met de
voorwaarde uit het Protocol dat het advies «op inzichtelijke wijze uiteenzet
op welke gronden en feiten de conclusie van het advies steunt»? Betekent
dit niet dat de bronnen in het advies moeten worden vermeld? Op welke wijze
wordt van de adviseur verwacht dat hij de informatie verantwoord?De leden van de PvdA-fractie verzoeken de minister te reageren op de kritiek
van Amnesty International op de beoordeling van het BMA van hun medische rapportages.
De organisatie stelt dat er slechts kanttekeningen worden geplaatst bij de
rapportages en er geen medisch inhoudelijk advies wordt opgesteld. Wat is
de waarde van het plaatsen van deze kanttekeningen door het BMA?In veel adviezen van het BMA wordt ook advies gegeven over de al dan niet
noodzakelijke medische begeleiding tijdens de reis en de goede overdracht
van medische gegevens aan de behandelaar in het land van herkomst. Kan de
minister eenduidig toelichten hoe deze medische begeleiding en overdracht
plaats dient te vinden en wie precies verantwoordelijk is voor de uitvoering
ervan?OverigDe Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) is recentelijk begonnen met
een onderzoek naar het BMA. Heeft de minister enig zicht op het tijdstip waarop
de Kamer dit rapport kan verwachten, zo vragen de leden van de PvdA-fractie?Tot slot hebben deze leden nog een tweetal vragen over het Istanbul Protocol
in relatie tot het BMA. Dit Istanbul Protocol (Manual on the Effective Investigation
and Documentation of Torture and Other Cruel, Inhuman or Degrading Treatment
or Punishment) is in 1999 door de VN aangenomen. Met steun van de Europese
Commissie is begin 2003 een tweejarig project gestart met als doel dit Protocol
te implementeren. Deze leden vragen de minister om informatie met betrekking
tot de voortgang van de implementatie van dit Protocol. Ten tweede verzoeken
deze leden de minister om een reactie op het feit dat in dit Protocol artsen,
die vermeende slachtoffers van marteling onderzoeken, opdraagt zich uit te
laten over het mogelijke causale verband tussen psychische problemen en mogelijk
ondervonden marteling. Hoe ziet de minister dit in relatie tot de taakstelling
van het BMA? Is Nederland voornemens dit Protocol te implementeren?II Reactie van de ministerDe leden van de PvdA-fractie hebben gevraagd of er ooit substantieel onderzoek
gedaan is naar de mogelijkheid om mijn ministerie als opdrachtgever te laten
functioneren en niet als werkgever, waar het gaat om de positionering van
het Bureau Medische Advisering (BMA). Deze leden vragen verder in dit verband
om – indien ter zake geen onderzoek is verricht – aan te geven
wat de reden daarvan is. Indien een dergelijk onderzoek inmiddels heeft plaatsgevonden,
vragen deze leden om uw Kamer inzicht te geven over de resultaten daarvan.
Mijn antwoord op deze vragen luidt als volgt.Een dergelijk onderzoek binnen mijn ministerie (intern onderzoek) heeft
tot op heden niet plaatsgevonden. De artsen van het BMA zijn van oordeel dat
zij onafhankelijk van de IND kunnen functioneren en dat zij daarbij steeds
op een autonome en objectieve wijze te werk kunnen gaan. De huidige positionering
van het BMA levert derhalve geen belemmering voor het onafhankelijk en onpartijdig
functioneren van deze artsen, alsmede voor hun autonome oordeelsvorming. Aan
dit onderwerp heeft overigens de commissie Smeets in haar rapport aandacht
besteed. Zij spreekt in dit verband over de schijn van belangenverstrengeling,
die kan ontstaan als gevolg van de huidige inbedding van het BMA. In de Kabinetsreactie
op dit rapport (kenmerk 5270845/DVB/04) ben ik uitvoerig ingegaan op dit onderwerp.
Verder is de Inspectie voor de Gezondheidszorg (hierna IGZ) thans bezig met
een onderzoek naar het functioneren van het BMA. De IGZ betrekt tevens het
aspect rondom de positionering van het BMA bij haar onderzoek. Ik zal uw Kamer
zo spoedig mogelijk inzicht geven over de resultaten van dit onderzoek.Tevens hebben de leden van de PvdA-fractie gevraagd welke inspanningen
zijn verricht door de IND en het BMA, teneinde ervoor te zorgen dat de onafhankelijkheid,
deskundigheid en kwaliteit van de BMA-artsen ten volle gewaarborgd worden.
In dit kader vragen deze leden voorts welke gerichte trainingen de artsen
van het BMA krijgen en door wie deze worden verzorgd. In reactie hierop deel
ik u het volgende mee.Door de IND is er een speciaal opleidingsbudget beschikbaar gesteld ten
behoeve van de BMA-artsen; dit met het oog op deskundigheidsbevordering. Daarnaast
volgen de BMA-artsen steeds verschillende gerichte trainingen.
Enkele voorbeelden hierbij zijn de training forensische geneeskunde en public
health opleiding bij the Netherlands School of Public and Occupational Health
(NSPOH). Verder wonen de BMA-artsen allerlei relevante nationale en internationale
congressen bij. Dit geldt overigens ook voor de externe artsen. Uiteraard
worden de medische literatuur door deze artsen voortdurend bijgehouden. Voor
de volledigheid verwijs ik naar hetgeen hieromtrent in de kabinetsreactie
op aanbeveling 8 van het rapport van de commissie Smeets is opgemerkt. Daarin
wordt uitvoerig ingegaan op dit onderwerp.Door de leden van de PvdA-fractie, de SP-fractie en de fractie van D66
is de vraag gesteld waarom de medisch adviseur juridische kennis dient uit
te bouwen, indien hij alleen oordeelt c.q. mag oordelen over kwesties die
van medische aard zijn. In het verlengde hiervan hebben de leden van de PvdA-fractie
gevraagd welke voorkennis er minimaal wordt verwacht van een medisch adviseur.
Deze vragen dienen als volgt te worden beantwoord.Waar het hier om gaat, is het onderkennen van de context waarbinnen de
artsen van het BMA adviseren. De procedures binnen het kader van het vreemdelingenbeleid
kennen een zeer sterke juridische context. De BMA-artsen fungeren als één
van de actoren binnen deze context door de IND te adviseren in het kader van
de beslissing omtrent de toelating en/of uitzetting van vreemdelingen om medische
redenen. Om die reden is het van belang dat deze artsen enige kennis hebben
van de relevante juridische aspecten, teneinde de context te begrijpen. Dit
geldt overigens ook voor bijvoorbeeld de artsen die de WAO-keuringen doen.
Zij worden ook geacht over enige voor hun werk relevante juridische kennis
te beschikken. Tevens dienen de BMA-artsen bij hun werkzaamheden te handelen
overeenkomstig de daartoe gestelde wettelijke vereisten, waaronder de Wet
beroepen in de individuele gezondheidszorg.Volgens de Richtlijnen van de Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot
bevordering der Geneeskunst (KNMG) dient de arts, die het medisch advies opstelt,
deskundigheid te hebben op het terrein waarop de vraagstelling zich afspeelt;
namelijk op het medische terrein. Voorts is in het BMA-protocol vastgelegd
dat de BMA-artsen door middel van bijscholing specifieke kennis moeten vergaren
om zo hun taak naar behoren te kunnen vervullen. Dit betreft met name kennis
op juridisch gebied, de meest voorkomende ziektebeelden waarmee de medisch
adviseur te maken krijgt en kennis omtrent de medische behandelmogelijkheden
in het land van herkomst van betrokkenen.De leden van de PvdA-fractie en de SP-fractie hebben gevraagd of de medisch
adviseur van het BMA slechts adviseert inzake de aanvragen voor een al dan
niet tijdelijk verblijf in Nederland voor het ondergaan van medische behandeling
en in het kader van naturalisatie tot Nederlander, zodat het onderhavige protocol
niet van toepassing is met betrekking tot de adviserende rol van het BMA bij
asielaanvragen en met betrekking tot overige procedures. Indien dit het geval
is, vragen deze leden of het hier sprake is van een manco, nu deze wijze van
advisering niet Protocollair is vastgelegd; zo niet, waarom blijkt dit niet
uit het Protocol. Deze vragen beantwoord ik als volgt.Het BMA-protocol dateert van 2002. Sindsdien hebben zich binnen het vreemdelingenbeleid
enkele ontwikkelingen voorgedaan, met name ten aanzien van artikel 64 Vreemdelingenwet
2000 (hierna Vw 2000) en de asielprocedure. Zo werd de toets aan artikel 64
Vw 2000 lange tijd verricht door de politie-artsen of forensische artsen.
Pas recent is besloten deze taak over te nemen van de politie. Daarnaast is
de toets aan artikel 3 EVRM, gelet op de jurisprudentiële ontwikkelingen,
sinds medio 2003 gekoppeld aan artikel 29, onder b Vw 2000. Dit
brengt met zich dat het BMA in dit soort gevallen in het kader van een asielaanvraag
om advies wordt gevraagd.Voor de duidelijkheid merk ik nog op dat het BMA geen rol heeft in de
advisering binnen het kader van het traumatabeleid. Deze artsen doen aldus
geen uitspraken waar het gaat om de medische waarheidsvinding. Waar het gaat
om een onderzoek binnen het kader van artikel 3 EVRM, betreft het een medisch
onderzoek naar de ernst van het ziektebeeld, de medische behandelmogelijkheden
in het land van herkomst en de reisgeschiktheid van een vreemdeling.Gelet op al deze ontwikkelingen wordt thans binnen mijn ministerie bezien
hoe een eventuele herziening van dit protocol in de praktijk op een adequate
wijze kan plaatsvinden. De aanbevelingen van de IGZ kunnen wellicht in dat
proces worden betrokken.Met verwijzing naar mijn brief van 28 juli 2004 hebben de leden van
de PvdA-fractie gevraagd hoe de weging en beoordeling van medische informatie
bij de toetsing van asielaanvragen aan de b-grond van artikel 29 Vw 2000 geschiedt,
indien het BMA hierbij geen rol zou spelen. Voorts hebben deze leden in dit
verband gevraagd of de medische informatie beoordeeld wordt door medici. Mijn
antwoord op deze vragen luidt als volgt.Zoals hiervoor reeds werd aangegeven speelt het BMA hierbij een rol. De
gezondheidstoestand van een asielzoeker kan, in het licht van artikel 3 EVRM
in samenhang met andere factoren, voldoende grond vormen om hem niet uit te
zetten en aan hem verblijf toe te staan. Hieruit volgt dat de medische omstandigheden
van asielzoekers bij de toetsing aan artikel 29, eerste lid, onder b Vw 2000
een belangrijke rol kunnen spelen. Daarbij wordt advies gevraagd aan het BMA.
Verder kan een asielzoeker, uit eigen initiatief, een medisch rapport aan
de IND overleggen, welk vervolgens wordt betrokken bij de beoordeling van
zijn aanvraag. In mijn brief van 25 februari 2005 (kenmerk 5312465/DVB/05)
ben ik overigens uitvoerig ingegaan op het onderwerp rondom de weging en beoordeling
van medische informatie bij de toetsing van asielaanvragen aan de b-grond
van artikel 29 Vw 2000, waaraan ik hier kortheidshalve refereer.Het gebruik van het woord «gaandeweg» in het BMA-protocol
roept bij de leden van de SP-fractie de vraag op hoe gewaarborgd wordt dat
de medisch adviseur niet adviseert over medische kwesties waar hij (nog) geen
voldoende specifieke kennis over heeft. Dit dient als volgt te worden beantwoord.In het algemeen is voor de medische advisering door BMA niet zeer medisch
specialistische kennis noodzakelijk. In die gevallen waarin dat wel noodzakelijk
is kan er worden overlegd met de behandelend specialist of kan een andere
deskundige worden geraadpleegd.De BMA-artsen krijgen, zoals reeds opgemerkt, gerichte trainingen en relevante
cursussen. Voorts worden de BMA-artsen gefaciliteerd door de IND, teneinde
ervoor te zorgen dat de artsen op de hoogte blijven van alle ontwikkelingen.
Daarnaast is het bijhouden van de medische literatuur door deze artsen een
continu proces.Met verwijzing naar de passage C1/3.2.3.2. uit de Vreemdelingencirculaire
2000 (hierna Vc 2000) hebben de leden van de PvdA-fractie gevraagd of een
rapportage van de Medische Onderzoeksgroep door de IND in de praktijk wordt
voorgelegd aan het BMA; zo niet, waarom niet. Verder hebben deze leden mij
in dit verband gevraagd om te reageren op hetgeen ik ter zake in mijn brief
van 22 september 2004 aan Amnesty International heb medegedeeld.De bepaling in de Vc 2000 dient te worden opgevolgd. Ik heb dat ook bevestigd
richting Amnesty International tijdens een overleg dat ik met Amnesty International
en andere organisaties heb gevoerd op 7 maart 2005. Hetgeen ik in mijn
brief van 22 september 2004 aan Amnesty International over de mogelijke
wijziging van het beleid in de Vc 2000 op dit punt heb gemeld, is nog steeds
van kracht. Het is wel van belang om hier op te merken dat er inmiddels een
uitspraak is gedaan door het Medisch Tuchtcollege over de handelwijze van
een arts van het BMA waar het gaat om het plaatsen van kanttekeningen door
de artsen van het BMA bij de medische rapporten van Amnesty International.
De betreffende uitspraak geeft mogelijk aanleiding om de ter zake bestaande
werkwijze nog eens tegen het licht te houden. Hierbij merk ik nog op dat tegen
de vorenbedoelde uitspraak inmiddels hoger beroep is ingesteld bij het Centraal
Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg. Aan de hand van de uitspraak in deze
kwestie zal worden bezien of er eventuele ter zake nadere maatregelen dienen
te worden genomen. Over deze kwestie heeft overigens inmiddels een overleg
plaatsgevonden tussen Amnesty International en de betrokken ambtenaren van
mijn ministerie. Ook in de komende tijd zullen eventueel nog enkele andere
gesprekken volgen.De leden van de PvdA-fractie hebben gesteld dat artikel 83 Vw de IND niet
beperkt in het voorleggen van medische rapportages van bijvoorbeeld Amnesty
International aan het BMA tijdens de beroepsfase, aangezien dit artikel juist
is bedoeld om nieuwe feiten en omstandigheden in de beroepsfase in te kunnen
brengen. Bovendien stellen deze leden dat het aan de rechter is om deze bepaling
toe te passen, en niet aan mij om hierop te anticiperen.Op deze stellingen reageer ik volgt. De asielzoeker, respectievelijk diens
gemachtigde, zal in het algemeen pas na het uitbrengen van het voornemen tot
afwijzing van de asielaanvraag de noodzaak voelen reeds aangevoerde medische
argumenten nader te onderbouwen, bijvoorbeeld door het inbrengen van een rapport
van de medische onderzoeksgroep van Amnesty International. Gelet op de korte
termijn voor het geven van een reactie op het voornemen (vier weken) is het
in het algemeen niet mogelijk om een dergelijk rapport nog vóór
het bekendmaken van de beschikking te verstrekken. Hierdoor heeft in het verleden
een overleg plaatsgevonden tussen Amnesty International en de betrokken ambtenaren
van mijn ministerie, teneinde te komen tot een werkwijze waarbij een medisch
rapport in de eerste aanleg kon worden ingebracht. Dat overleg heeft niet
tot een oplossing geleid.De rechter beslist inderdaad over de toelaatbaarheid van het inbrengen
van nieuwe gegevens in de beroepsfase. Pas als de rechter een rapport toelaat
bij de beoordeling in beroep, kan ik het rapport voorleggen aan het BMA. Opmerking
verdient hierbij dat de tekst van artikel 83 Vw 2000 de speelruimte van zowel
de IND als de rechter beperkt, aangezien in deze fase van het proces slechts
rekening wordt gehouden met feiten en omstandigheden die na het nemen van
het bestreden besluit zijn opgekomen, tenzij de goede procesorde zich daartegen
verzet of de afdoening van de zaak daardoor ontoelaatbaar wordt vertraagd.Ten aanzien van de wettelijke voorzieningen hebben de leden van de PvdA-fractie
gevraagd of het voor vreemdelingen, over wie het BMA een advies uitbrengt,
mogelijk is om hun dossier in te zien, en of het BMA over een klachtenregeling
beschikt in de zin van de Wet Klachtrecht Cliënten Zorgsector. Indien
deze voorzieningen niet voorhanden zijn, vragen deze leden om aan te geven
wat de reden daarvan is. Op deze vragen antwoord ik als volgt.Nadat het advies door het BMA is uitgebracht aan de IND, kunnen het medisch
advies en onderliggende medisch stukken conform het inzagerecht
door de betrokkene worden ingezien. Daarnaast kan de betrokkene een afschrift
van het advies en de bijbehorende stukken schriftelijk opvragen. Dit gebeurt
ook met enige regelmaat in de praktijk.Wat de klachtenregeling betreft, BMA is geen instelling in de zin van
de Wet Klachtrecht Cliënten Zorgsector, zodat de klachtenregeling waar
deze wet in voorziet, niet van toepassing is. BMA maakt onderdeel uit van
het Ministerie van Justitie, IND. Dit betekent dat de voor de IND toepasselijke
klachtenregeling, waaronder de IND-klachtenlijn, ook voor BMA geldt. Langs
deze weg kunnen de klachten in de praktijk bij het BMA binnenkomen.Daarnaast bestaat de mogelijkheid van bezwaar en beroep tegen besluiten
van de IND binnen het kader van de Vreemdelingenwet 2000. Ook langs deze weg
kunnen betrokkenen hun bezwaar bij de betreffende instantie kenbaar maken
tegen een advies van het BMA. Indien daartoe aanleiding bestaat kan de IND
vervolgens de klacht voorleggen aan het BMA. In de derde plaats bestaat de
mogelijkheid van het indienen een klacht tegen een BMA-arts over een door
deze uitgebracht advies van bij het Regionaal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg.Met verwijzing naar de berichten van de Stichting Pharos hebben de leden
van de PvdA-fractie gevraagd of de IND, vanuit het perspectief van de medische
advisering de juiste instantie is, waar de vreemdelingen met klachten over
het BMA zich via hun advocaat dienen te vervoegen. Tevens hebben zij in dit
verband gevraagd wat de consequenties zijn indien het Protocol niet is gevolgd,
en of de vreemdeling hierover zijn beklag kan doen. In dit kader is bovendien
door deze leden de vraag gesteld hoe ik de kritiek van de KNMG in haar brief
van 17 juni 2004 op de positie en werkwijze van het BMA zie; dit in het
licht van mijn reactie van 9 september 2004 op de brieven van Vluchtelingenwerk
Nederland, waarbij ik gesteld heb dat BMA-artsen voldoen aan de Richtlijnen
van de KNMG. Mijn antwoord hierop luidt als volgt.De IND legt medisch inhoudelijke klachten over een medisch adviseur van
vreemdelingen voor aan het BMA. Om die reden bestaat er geen aanleiding om
aan te nemen dat de IND niet de juiste instantie zou zijn. Dit protocol bevat
zorgvuldigheidsmaatstaven, waaraan de artsen zich bij hun functioneren dienen
te houden. Niettemin hebben zij de mogelijkheid om in uitzonderlijke gevallen
af te wijken van dit protocol. Daarvoor is uiteraard een deugdelijke motivering
vereist. Indien de BMA-artsen zouden afwijken van het protocol, zonder een
deugdelijke motivering, dan levert dat onzorgvuldig handelen op. Ik ben van
mening dat de hiervoor genoemde mogelijkheden voldoende zijn om eventuele
onvrede over het medisch advies of de totstandkoming daarvan aan de orde te
stellen.Mijn stelling in mijn reactie van 9 september 2004 op de brieven
van Vluchtelingenwerk Nederland dat de BMA-artsen voldoen aan de Richtlijnen
van de KNMG heeft betrekking op de deskundigheid van de BMA-artsen. Volgens
deze Richtlijnen dient namelijk de arts, die het medisch advies opstelt, deskundigheid
te hebben op het terrein waarop de vraagstelling zich afspeelt. Waar het gaat
om de medisch-inhoudelijke deskundigheid voldoen de BMA-artsen dan ook aan
de Richtlijnen van de KNMG. De brief van de KNMG van 17 juni 2004 ziet
in het bijzonder op de positie en de werkwijze van het BMA, zoals dit ook
bij de aanbevelingen 8 en 9 van de commissie Smeets aan de orde zijn gekomen.Met verwijzing naar het arrest van het Gerechtshof te Den Haag van 9 september
2004 hebben de leden van de SP-fractie en D66-fractie mij gevraagd om te reageren
op de stelling dat de kans bestaat dat het verstrekken van een medisch advies
door een medisch adviseur niet onder de Wet BIG valt en dat wanneer de Wet
BIG niet van toepassing zou zijn, de medisch adviseur niet onder het medisch
tuchtrecht zou vallen.Als reactie hierop deel ik u het volgende mee. Het arrest van het Gerechtshof
Den Haag betreft de beoordeling van een röntgenopname van hand en sleutelbeen
van een vreemdeling in het kader van leeftijdsonderzoek. De vraag of dit handelen
valt onder het begrip «individuele gezondheidszorg» en dus onderworpen
is aan tuchtrechtelijke toetsing ligt thans voor bij het Centraal Tuchtcollege.Het handelen van medisch adviseurs valt naar vaste rechtspraak onder «individuele
gezondheidszorg» als bedoeld in de Wet BIG en is daarmee vatbaar voor
tuchtrechtelijke toetsing. Dit geldt ook voor medisch adviseurs die een medisch
advies uitbrengen op verzoek van de IND. Verder dient te worden opgemerkt
dat in de afgelopen tijd enkele malen is voorgekomen dat vreemdelingen klachten
hebben ingediend bij het Regionaal Tuchtcollege tegen de artsen van het BMA.
In de meeste gevallen zijn de klachten van de betrokkenen wel ontvankelijk
maar niet gegrond verklaard. Hierbij wil ik nog verwijzen naar de uitspraken
van het Regionaal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg van 26 oktober
en 30 november 2004, waarbij dit college zich onder meer uitsprak over
de onafhankelijkheid van de artsen van het BMA, alsmede over de kwaliteit
van hun adviezen.De leden van de voornoemde fracties hebben eveneens gevraagd hoe ik de
kwaliteit van de adviezen van het BMA denk te waarborgen. Op deze vraag heb
ik reeds hierboven antwoord gegeven. Om te voorkomen dat ik in herhaling val,
verwijs ik naar de bovenstaande antwoorden. Verder is dit onderwerp in de
correspondentie met uw Kamer over het rapport van de commissie Smeets uitvoerig
aan de orde gekomen, zie in dit verband de voornoemde brief van 19 maart
2004.Op de vraag van de leden van de PvdA-fractie en de SP-fractie wat er bedoeld
wordt met de passage uit het BMA-protocol, waarin staat dat: «hieruit
voortkomende beleidsrelevante zaken voor zover deze van medische aard zijn»
antwoord ik als volgt.Het BMA kan, los van de individuele zaak, adviseren over medische behandelingen
in bepaalde landen of over bepaalde aandoeningen. Dit is mogelijk in de vorm
van het uitvoeren van werkbezoeken en het uitbrengen van rapportages over
bijvoorbeeld gezondheidszorg in een land. Deze mogelijkheid is in het BMA-protocol
opgenomen en kan in de praktijk in voorkomende gevallen van toegevoegde waarde
zijn.Andere voorbeelden van beleidsrelevante zaken: ondersteuning bij het beantwoorden
van vragen, voorzover dit medische zaken betreft, aanleveren van cijfers over
medische zaken bij BMA, allerlei voorlichtingstaken zowel binnen als buiten
de IND en overleg met andere Europese landen over werkwijze bij medische zaken.De leden van de PvdA-fractie hebben gevraagd hoe het in de praktijk gewaarborgd
wordt dat de medisch adviseur zich niet uitspreekt over beleidsmatige kwesties,
maar alleen een medisch oordeel formuleert, nu in het BMA-Protocol geen duidelijke
criteria zijn opgenomen, waaraan de medisch adviseur zijn advies dient te
toetsen. Daarnaast hebben deze leden in dit kader gevraagd of de BMA-artsen
gecontroleerd en eventueel gesanctioneerd worden en zo ja, door welke instantie,
nu het BMA volledig autonoom en onafhankelijk van mijn ministerie functioneert.
Hierover deel ik u het volgende mee.Het is niet juist dat in het BMA-protocol hieromtrent geen criteria zijn
opgenomen. Zo is er bijvoorbeeld in dit protocol een criterium opgenomen ten
aanzien van het begrip medische noodsituatie op de korte termijn. Dit is een
van de criteria waaraan in individuele medische adviezen wordt getoetst. Verder
is daarin bij het landgebonden onderdeel duidelijk aangegeven
dat de medisch adviseur zich niet uitlaat over niet medische zaken. Hiermee
wordt het volgende bedoeld. De informatie betreffende de medische behandelmogelijkheden
heeft alleen betrekking op de beschikbaarheid van de behandeling(en) in medisch
technische zin en verschaft geen informatie over de individuele toegankelijkheid
tot die behandeling, waarbij niet-medische factoren zoals politieke, geografische
en economische aspecten een rol spelen. Een medisch advies is zoals het woord
het zegt een medisch advies en geen advies over niet medische zaken.Het probleem is evenwel dat behandelend artsen zich in toenemende mate
uitlaten in medische verklaringen over niet medische zaken richting het BMA,
zoals bijvoorbeeld eigen visie over het vreemdelingenbeleid en over de factoren
die niet medisch van aard zijn. Ten aanzien van controle en sanctionering
merk ik nog op dat, zoals hiervoor reeds opgemerkt, interne kwaliteitstoetsing
plaatsvindt.Verder zijn er klachtmogelijkheden zoals de voor de IND toepasselijke
klachtenregeling, waaronder de IND-klachtenlijn, die ook voor BMA geldt. Langs
deze weg kunnen de klachten in de praktijk bij het BMA binnenkomen.Daarnaast bestaat de mogelijkheid van bezwaar en beroep tegen besluiten
van de IND binnen het kader van het vreemdelingenbeleid. Ook langs deze weg
kunnen betrokkenen hun bezwaar bij de betreffende instantie kenbaar maken
tegen een advies van het BMA. Indien daartoe aanleiding bestaat kan de IND
vervolgens de klacht voorleggen aan het BMA in het geval dat het een medisch
inhoudelijke klacht over een medisch advies betreft. Voorts bestaat er de
mogelijkheid een klacht bij het medisch tuchtcollege in te dienen.Op de vraag van de leden van de PvdA-fractie hoe het zit met de beslissing
tot het betrekken van een externe expert antwoord ik als volgt.De medisch adviseur kan beslissen om een externe expertise te laten uitvoeren.
Dit kan bijvoorbeeld in gevallen waarin geen helderheid is over de medische
diagnostiek. In theorie zou dit over alle specialismen kunnen gaan; in de
praktijk blijkt dat eigenlijk alleen expertises noodzakelijk zijn in de psychiatrie.
De artsen van het BMA maken in de praktijk in voorkomende gevallen gebruik
van deze mogelijkheid om indien nodig hun adviezen grondiger en inzichtelijker
te maken.De vraag van de leden van de PvdA-fractie hoe de interne verslaglegging
door het BMA geschiedt, en of deze openbaar is, dient als volgt te worden
beantwoord.In de praktijk geschiedt dit als volgt. De arts van het BMA stelt een
advies op en zendt dat naar de behandelend ambtenaar van de IND. De betreffende
ambtenaar stuurt vervolgens het advies naar de gemachtigde van de vreemdeling,
en stelt deze in de gelegenheid om daar een zienswijze op te geven. Dit is
in overeenstemming met de artikelen 4:7 en 4:8 van de Algemene wet bestuursrecht
(hierna Awb). Ook wordt het advies in het departementale dossier gevoegd,
dat bij een eventueel in te stellen beroep aan de rechter wordt gezonden.
Gelet op het vertrouwelijke karakter van het advies, het bevat immers medische
gegevens, wordt dit niet openbaar gemaakt in de zin van de Wet openbaarheid
van bestuur.De leden van de PvdA-fractie hebben bovendien gevraagd hoe ik aankijk
tegen de richtlijnen van de KNMG die stellen dat van behandelend artsen niet
mag worden verwacht dat zij rapportages opstellen. Ook vragen zij in dit verband
hoe deze richtlijn te rijmen is met het standpunt dat van het oproepen van
de vreemdeling door een BMA-arts bij psychische klachten weinig te verwachten
valt, aangezien pas inzicht zou ontstaan indien de arts en de
vreemdeling na langer durend contact een vertrouwensband hebben opgebouwd.
In aansluiting hierop hebben deze leden gevraagd hoe het vorenbedoelde standpunt
te rijmen is met de praktijk dat door de BMA-arts soms een externe deskundige
wordt ingeroepen. Mijn antwoord op deze vragen luidt als volgt.De artsen van het BMA zijn geen behandelaars. Het is aan de behandelend
arts om medische informatie met betrekking tot de diagnostiek en medische
behandeling en met toestemming van de betrokkene door te geven aan de medisch
adviseur. Vervolgens is het aan de medisch adviseur om, na medisch landenonderzoek
en eventueel in bijzondere gevallen na spreekuur en expertise, een medisch
advies op te stellen aan de hand van de vraagstelling die wordt voorgelegd
door de IND. Zo blijft de scheiding tussen behandelend arts en adviserend
arts gewaarborgd; dit conform de richtlijnen van de KNMG. Deze scheiding is
met name belangrijk om de behandelrelatie tussen de patiënt en de behandelend
arts niet onder druk te zetten.Verder is het volgende van belang. Pas als er onduidelijkheid bestaat
met betrekking tot bijvoorbeeld de medische diagnostiek of de volledigheid
van de informatie kan een externe expertise worden uitgevoerd met als doel
om wel tot die duidelijkheid en volledigheid te komen. De informatie van de
behandelend artsen, waarmee de behandelrelatie bestaat, wordt ook met toestemming
van de betrokkene aan de externe deskundige meegezonden zodat hij alle bekende
informatie over behandeling kan meewegen en na eigen onderzoek tot een conclusie
kan komen, teneinde een helder en volledig antwoord te kunnen geven op de
vraagstelling van de medisch adviseur.De leden van de PvdA-fractie hebben verder de wens geuit om meer informatie
te hebben over de externe onafhankelijke deskundigen. Hierop reageer als volgt.De betreffende deskundigen zijn voornamelijk wisselende psychiaters in
het gehele land, die veel expertises uitvoeren. Er bestaat dus geen vaste
lijst van namen van deskundigen. Afhankelijk van het specifieke karakter van
de vraagstelling en afhankelijk van het adres van betrokkene wordt bekeken
welke deskundige daartoe geschikt is. Om die redenen is het niet eenvoudig
om aan deze wens tegemoet te komen.Voorts hebben de leden van de PvdA-fractie gevraagd of er daadwerkelijk
in alle gevallen, waarin het BMA vraagtekens zet bij de diagnostiek en behandelindicatie
een externe arts ingeschakeld wordt en hoe vaak dit in de afgelopen jaren
is voorgekomen. In dit verband hebben deze leden verder nog de volgende vragen
gesteld, welke ik gezien hun nauwe onderlinge samenhang hieronder tezamen
zal beantwoorden.– Van welke deskundigen wordt door het BMA gebruik gemaakt?– Hanteert het BMA een lijst van deskundigen die zij kunnen inschakelen?– Is deze lijst openbaar en zo ja, verzoek om toezending daarvan
aan de Tweede Kamer?– Zijn deze deskundigen verbonden aan enig medisch Protocol?– Wat is de status van een dergelijk extern deskundigenrapport?Dit hoeft niet in alle gevallen zo te zijn. Er kan bijvoorbeeld ook eerst
contact zijn tussen de medisch adviseur en behandelend arts waarbij de vraagtekens
worden opgelost. In 2004 is twaalf maal een externe deskundige ingeschakeld
en tot en met september 2005 gaat het om tien gevallen. Deze deskundigen zijn
met name wisselende psychiaters in het gehele land. Daarbij zijn er geen vaste
lijsten beschikbaar. Deze kunnen dus ook niet openbaar worden gemaakt of aan
uw Kamer worden toegezonden. De betreffende deskundigen krijgen
een vraagstelling van de medisch adviseur voorgelegd en na bestudering van
de bekende medische stukken en eigen onderzoek, stellen ze een rapport op.
Dit geschiedt allemaal met toestemming van de betrokkene. Verder hebben deze
deskundigen hun eigen professionele werkwijzen. Bij eventuele onduidelijkheden
bij de expertise arts over de werkwijze wordt er contact opgenomen met de
medisch adviseur. De status van de rapporten van deze deskundigen is niet
meer of minder dan een extern deskundigenrapport dat bijvoorbeeld duidelijkheid
kan geven over de medische diagnostiek.Bovendien hebben de leden van de PvdA-fractie gevraagd of er geen contra-expertise
door een onafhankelijk arts dient plaats te vinden, indien de BMA-arts vraagtekens
plaats bij de informatie die ontvangen is van de behandelend arts, waarbij
ook de rechtshulpverlener betrokken wordt in de keuze van de arts. Mijn antwoord
op deze vraag luidt als volgt.Zoals uit de voorgaande antwoorden blijkt, kan een BMA-arts een externe
deskundige benaderen, indien hij vraagtekens heeft bij de informatie over
medische diagnostiek en/of medische behandeling die hij heeft ontvangen van
de behandeld arts. De medisch adviseur bepaalt bij welke medisch deskundige
een expertise wordt neergelegd. Uiteraard is de rechtshulpverlener vrij om
ook zelf een onafhankelijke medische expertise uit te laten voeren. Ook dat
deskundigenrapport kan door de vreemdeling bij de procedure worden ingebracht.Met verwijzing naar het BMA-protocol hebben de leden van de PvdA-fractie
gevraagd of de BMA-artsen deskundig en bekwaam zijn, met name als het gaat
om complexe medische of psychiatrische problemen, nu in het protocol is aangegeven
dat bij vraagtekens een deskundige met expertise kan worden ingeroepen.In het algemeen is voor de medische advisering door het BMA niet zeer
medisch specialistische kennis noodzakelijk. Vaak zijn de medisch diagnostiek
en behandelgegevens, verkregen van de behandelaars, geheel duidelijk. In die
gevallen waarin dat wel noodzakelijk is, kan er worden overlegd met de behandelend
specialist of kan een andere deskundige worden geraadpleegd. Voor de verdere
toelichting hierover, verwijs ik u naar de ter zake gegeven antwoorden hierboven.Vervolgens hebben de leden van de PvdA-fractie gevraagd op welke wijze
gewaarborgd wordt dat de medische adviseur niet adviseert over medische kwesties,
waarbij hij niet over de benodigde deskundigheid beschikt. In dit kader hebben
deze leden tevens gevraagd op welke wijze inzicht kan worden gekregen in de
deskundigheid van de medische adviseur op grond waarvan hij meent het betreffende
medisch oordeel te kunnen geven. Deze vragen dienen als volg te worden beantwoord.De artsen van het BMA dienen BIG geregistreerde artsen te zijn. Zij dienen
dan ook te handelen conform de regels van deze wet. Daarnaast zijn in het
BMA-protocol zorgvuldigheidsmaatstaven opgenomen, waaraan deze zich in hun
functioneren dienen te houden. Tevens dienen de KNMG-richtlijnen hierbij als
leidraad. Voor het overige volsta ik met verwijzing naar hetgeen ik hierboven
ter zake heb gesteld.Op de vraag van de leden van de D66-fractie waarom er niet voor gekozen
is om ter zake de adviserende en beoordelende rol van de BMA-artsen aan te
sluiten bij algemeen medisch ethische regels antwoord ik als volgt.Het is voor mij niet geheel duidelijk wat er bedoeld wordt met aansluiten
bij algemeen medisch ethische regels. Bij de BMA-artsen bestaan geen aanwijzingen
c.q. twijfels dat zij bij hun functioneren niet zouden voldoen aan de medisch
ethische regels, waaraan iedere arts gebonden is.Voorts hebben de leden van de D66-fractie met verwijzing naar de motie
van het Kamerlid Lambrechts c.s. gesteld dat in alle gevallen waarin het BMA
over onvoldoende informatie beschikt of waarin het BMA wenst af te wijken
van de opvattingen van de behandelend arts, de BMA-arts de betrokkene eerst
zelf dient te onderzoeken of doen onderzoeken. In reactie op deze stelling
deel ik u het volgende mee.Het is aan de behandelend arts om medische informatie met betrekking tot
de medische diagnostiek en medische behandeling door te geven aan de medisch
adviseur; dit met toestemming van de betrokkene. Vaak is de informatie van
de behandeld arts met betrekking tot de diagnostiek en medische behandeling
helder en heeft een spreekuur of expertise in die gevallen dan ook geen extra
waarde. Het houden van spreekuur kan extra belastend zijn voor de patiënt/betrokkene.
In geval van bijvoorbeeld blijvende onduidelijkheid over de medische diagnose
kan een spreekuur of expertise duidelijkheid verschaffen en heeft het dan
ook een extra waarde. Verder wil ik hierbij opmerken dat de betreffende motie
tijdens de stemming op 27 oktober 2004 niet voldoende steun heeft gekregen
van uw Kamer.Met verwijzing naar het BMA-protocol hebben de leden van de D66-fractie
verder gesteld dat de BMA-artsen kunnen afwijken van de adviezen van behandelend
artsen, zonder enig nader onderzoek te verrichten, aangezien in het Protocol
staat dat het BMA een second opinion of nadere informatie kán opvragen.
Deze leden zijn van mening dat dit verplicht moet zijn. Deze stelling behoeft
mijns inziens enige nuancering en wel als volgt.De informatie die de BMA-artsen bij de behandelde artsen opvragen, heeft
betrekking op de medische diagnostiek en medische behandeling. Indien deze
informatie naar het oordeel van de BMA-artsen volledig en duidelijk is, kunnen
deze artsen op basis daarvan hun adviezen opstellen. Indien dit niet het geval
is, zal, afhankelijk van omstandigheden, een van de wegen die hierboven zijn
beschreven, worden bewandeld om zo een gedegen advies uit te kunnen brengen.
Derhalve acht ik het verplicht stellen ervan niet nodig.De leden van de D66-fractie hebben gevraagd op welke wijze wordt gewaarborgd
dat de medisch adviseur niet adviseert over medische kwesties waarvoor hij
niet over de benodigde deskundigheid beschikt. Daarnaast hebben zij gevraagd
op welke wijze inzicht kan worden verkregen in de deskundigheid van de medisch
adviseur op grond waarvan hij meent het betreffende medisch oordeel te kunnen
geven.Met betrekking tot het waarborgmechanisme heb ik hierboven de nodige opmerkingen
gemaakt. Het feit dat de artsen van het BMA BIG-geregistreerde artsen zijn,
impliceert dat zij over de nodige kennis, deskundigheid, inzicht en vakbekwaamheid
beschikken. Daarnaast zijn hiervoor diverse inspanningen genoemd, die erop
gericht zijn om de deskundigheid van deze artsen te bevorderen en te waarborgen.De leden van de PvdA-fractie hebben gesteld dat de signalen uit de praktijk
laten zien dat indien artsen en hulpverleners contact zoeken met de door het
BMA en IND genoemde medische instituten om bij uitzetting de medische overdracht
voor te bereiden, zij met regelmaat te horen krijgen dat de desbetreffende
behandeling niet voorhanden is. Daarbij hebben deze leden ook
gevraagd in hoeverre de informatie die het BMA via International SOS verkrijgt,
hieraan debet is. Hierop reageer ik als volgt.De informatie van de International SOS heeft betrekking op de beschikbare
behandelmogelijkheden in het herkomstland in het algemeen en dus niet op de
feitelijke toegankelijkheid van de medische zorg ingeval van de individuele
vreemdelingen. Indien met het begrip «voorhanden zijn» de feitelijke
toegankelijkheid wordt bedoeld, dient te worden gesteld dat het advies van
BMA zich daartoe niet strekt. Indien artsen en hulpverleners over informatie
beschikken, die mogelijkerwijs afwijkt van de informatie van International
SOS, dan hebben zij de mogelijkheid om die informatie – met bronnen
onderbouwd – voor te leggen aan het BMA. Vervolgens zal het BMA die
informatie voorleggen aan International SOS en om nadere uitleg vragen. Langs
deze weg kan de informatie van artsen en hulpverleners, indien deze bruikbaar
is, worden betrokken in de procedure. Dit kan bijvoorbeeld geschieden in de
fase van de behandeling van bezwaar en beroep. In de praktijk blijkt overigens
dat de informatie van artsen en hulpverleners vaak ziet op de feitelijke toegankelijkheid
van de medische zorg.Opmerking verdient hierbij evenwel dat indien de BMA-arts, gelet op de
gezondheidstoestand van een vreemdeling, als voorwaarde bij terugkeer in het
advies opneemt dat het fysieke overdracht van betrokkene onvermijdelijk is;
dit met het oog op de onmiddellijke voortzetting van behandeling, dan zal
daarmee bij de terugkeer van betrokkene uiteraard rekening worden gehouden.
In dat geval leggen de ambtenaren, belast met terugkeer, contact met de autoriteiten
van het betreffende land, teneinde ervoor te zorgen dat de onmiddellijke voortzetting
van de behandeling van betrokkene aldaar gegarandeerd wordt. Indien blijkt
dat dit in de praktijk niet mogelijk is, dan zal de betrokkene niet worden
uitgezet. Ik heb besloten om aan deze groep vreemdelingen, indien zij aan
de overige toelatingsvoorwaarden voldoen zoals het paspoortvereiste en het
openbare ordevereiste, alsnog een verblijfsvergunning te verlenen op basis
van het beleid medische noodsituatie. Dit beleidskader wordt thans binnen
mijn Ministerie nader uitgewerkt en zal zo spoedig mogelijk worden gepubliceerd
in de Staatscourant.Verder hebben de leden van de PvdA-fractie gevraagd waarom gebruik wordt
gemaakt van de informatie van bronnen die naar de mening van deze leden niet
relevant kunnen worden geacht en waarom alleen gebruik wordt gemaakt van de
rapporten van World Health Organisation die positief zijn over de gezondheidszorg
in een bepaald land.Ik ben het niet eens met deze leden en wel om de volgende redenen.De artsen van het BMA maken bij het uitbrengen van hun adviezen gebruik
van diverse bronnen. Het BMA geeft een advies over de behandelmogelijkheden
in het land van herkomst. Indien deze artsen bij de bestudering van diverse
rapporten tot het oordeel komen dat behandeling van een medische aandoening
in het land van herkomst niet mogelijk is, dan zal dat ook in het advies worden
opgenomen. De informatie uit de rapporten van de WHO, zoals bijvoorbeeld over
de beschikbaarheid van medicatie in bepaalde landen die relevant zijn bij
het antwoord op de vraagstelling van de IND, worden door de BMA-artsen in
de adviezen meegenomen. Vaak bevatten overigens de rapporten van WHO echter
veel algemene informatie en ook niet medische informatie die, om die reden
niet te gebruiken zijn om daarmee de vraagstelling van de IND te beantwoorden.
De BMA-artsen betrekken aldus alle relevante bronnen bij hun adviezen en in
de betreffende adviezen wordt melding gemaakt van de gehanteerde bronnen.Op de vraag van de leden van de PvdA-fractie, op welke wijze gewaarborgd
wordt dat de informatie in het landeninformatiesysteem actueel en juist is
en wie daarvoor verantwoordelijk is, antwoord ik als volgt.Voor het verzamelen van actuele gegevens is het BMA verantwoordelijk.
Het BMA vraagt frequent informatie op bij onder meer de International SOS
en de vertrouwensartsen. Deze worden uiteraard geacht om juiste informatie
te verstrekken. Dit geldt evenwel voor de andere informatieverstrekkers. Al
deze informatieverstrekkers zijn overigens verantwoordelijk voor de juistheid
van de door hen aan het BMA verstrekte informatie.Op de vragen van de leden van de PvdA-fractie wie er met de in het BMA-Protocol
genoemde vertrouwensartsen worden bedoeld, wat hun taak is en door wie zij
worden uitgekozen en gecontroleerd antwoord ik als volgt.De vertrouwensartsen zijn artsen die via het Ministerie van Buitenlandse
Zaken specifiek voor het werk van het BMA zijn aangezocht in de verschillende
landen. Bij het selecteren van deze artsen wordt tevens gelet op de betrouwbaarheid.
Ze werken ter plekke en zoeken in die landen medische behandelmogelijkheden
uit. De resultaten van hun zoekwerk worden vervolgens naar het BMA gestuurd.
Daarna beoordelen en controleren de artsen van het BMA de antwoorden die zij
van de vertrouwensartsen hebben ontvangen op hun merites. Opmerking verdient
hierbij dat deze artsen, op grond van hun beroepsethiek, geacht worden om
juiste en volledige informatie te verstrekken aan het BMA.De leden van de SP-fractie hebben gesteld dat een arts geen uitspraken
mag doen over de gezondheidszorg in een bepaald land, zonder daartoe speciaal
te zijn toegerust. Verder zijn deze leden van mening dat de arts zich zou
moeten beperken tot een uitspraak over de medische situatie van de persoon
in kwestie. Op deze stellingen wil ik het volgende opmerken.Indien het gaat om zaken aangaande de gezondheidszorg in een bepaald land –
bijvoorbeeld over de mate van de beschikbare behandelmogelijkheden voor een
medische aandoening – laat het BMA dit uitzoeken door de artsen in het
betreffende land zelf. Deze artsen kunnen uit eigen onderzoek ter plekke vaststellen
hoe het zit met de mate van de gezondheidszorg in een land. Op basis van die
informatie geven die artsen dan ook antwoord op de vragen, gesteld door de
BMA-artsen. Verder vormen de artsen van het BMA, mede op basis van de rapporten
van de behandeld artsen van vreemdelingen, zich een oordeel over de medische
situatie van betrokkenen. De artsen van het BMA spreken zich vervolgens uit
over de aard, de ernst en het stadium van de medische aandoening bij een vreemdeling,
alsmede over de behandelmogelijkheden. Langs deze weg komen de adviezen van
het BMA tot stand, die naar mijn mening als een inzichtelijke, objectieve
en zorgvuldige wijze van advisering dient te worden aangemerkt.Ten aanzien van het onderwerp omtrent de toetsing van de feitelijke toegankelijkheid
tot de medische zorg hebben de leden van de SP-fractie voorts gesteld dat
deze toetsing naar hun mening in de praktijk dient plaats te vinden en dat
indien het duidelijk is dat de betrokken persoon bij terugkeer feitelijk geen
toegang zal hebben tot de benodigde medische zorg, daarmee in de beslissing
over een verblijfsstatus uitdrukkelijk rekening dient te worden gehouden.
Als reactie op deze stellingen deel ik het volgende mee.Zoals ik reeds in mijn eerdere correspondenties met uw Kamer over dit
onderwerp heb aangegeven, is het in de praktijk voor het BMA en de IND nagenoeg
onmogelijk om de vraag te beantwoorden of de individuele vreemdelingen bij
terugkeer naar hun land feitelijk toegang zullen krijgen tot de nodige medische
zorg. Ook in het rapport van de commissie Smeets zijn in feite geen eenduidige
en duidelijke handreikingen te vinden hoe deze vraag in de praktijk
op een passende wijze kan worden beantwoord. Bovendien kent het Europese Hof
voor de Rechten van de Mens in haar uitspraken evenmin een doorslaggevende
betekenis toe aan omstandigheden die de feitelijke toegankelijkheid van de
medische zorg in het land van herkomst voor een individuele vreemdeling betreffen.
In de praktijk wordt eventueel bij de toetsing van asielaanvragen aan de b-grond
van artikel 29, eerste lid, Vw 2000 rekening gehouden met de medische omstandigheden
van asielzoekers. Daarbij wordt aangesloten bij de uitspraken van het EHRM
en het BMA brengt daaromtrent advies uit aan de IND. Daarnaast bestaat in
de asielprocedure de mogelijkheid om een verblijfsvergunning te krijgen langs
de weg van het beleid medische discriminatie. Hierbij speelt het BMA overigens
geen rol. Tot slot kan de onmogelijkheid van het fysieke overdracht bij sommige
vreemdelingen in de reguliere procedure leiden tot verblijfsaanvaarding op
basis van het beleid medische noodsituatie. Omtrent dit beleid heb ik uw Kamer
hierboven reeds geïnformeerd.Ook de leden van de D66-fractie hebben met verwijzing naar het BMA-protocol
gesteld dat onderzocht dient te worden of een medische behandeling in het
land van herkomst redelijkerwijs toegankelijk mag worden geacht. Tevens hebben
deze leden in dit kader gevraagd welke ruimte precies het gebruik van de woorden «in
principe geen» in het BMA-protocol biedt, waar het gaat om het doen
van uitspraken door de BMA-artsen omtrent de daadwerkelijke toegankelijkheid
van de medische behandelmogelijkheden. Mijn antwoord hierop luidt als volgt.Wat de toetsing van de feitelijke toegankelijkheid van de medische zorg
betreft, wordt verwezen naar hetgeen hiervoor is opgemerkt. De woorden «in
principe geen» in het BMA-protocol impliceren dat het voor de BMA-artsen
in de praktijk nagenoeg onmogelijk is om deze vraag te beantwoorden. Dit is
bij de beantwoording van de vorige vraag nader uiteengezet. Hieraan voeg ik
nog toe dat ten aanzien van de toetsing van de feitelijke toegankelijkheid
van de medische zorg twee moties werden ingediend welke tijdens de stemming
op 27 oktober 2004 geen voldoende steun kregen door uw Kamer.Voorts hebben de leden van de D66-fractie gevraagd wat er precies bedoeld
wordt met het ontstaan van een medische noodsituatie (op korte termijn) bij
het uitblijven van behandeling. In dit verband hebben deze leden verder gevraagd
of er tot uitzetting wordt overgegaan ingeval van een vreemdeling van wie
het BMA heeft gesteld dat hij in een medische noodsituatie verkeert, er wel
behandelmogelijkheden in het herkomstland aanwezig zijn, maar die voor betrokkene
niet daadwerkelijk toegankelijk zijn. Hierop reageer ik als volgt.Daarmee wordt bedoeld dat de vreemdeling bij de niet onmiddellijke voortzetting
van de behandeling in een levensbedreigende situatie terecht zal komen, of
dat hij daardoor een blijvende letsel of handicap zal overhouden, dan wel
dat hij als gevolg daarvan zal komen te overlijden. Het fysieke overdracht
van een vreemdeling wordt door het BMA geadviseerd, indien vaststaat de onmiddellijke
voortzetting van behandeling in zijn geval noodzakelijk is. Indien dit in
de praktijk niet mogelijk blijkt te zijn, dan zal niet tot uitzetting worden
overgegaan.Met verwijzing naar de uitspraak van de vreemdelingenkamer van rechtbank
Middelburg hebben de leden van de PvdA-fractie de volgende vier vragen gesteld,
die ik gezien hun nauwe onderlinge samenhang hieronder tezamen zal beantwoorden.– Hoe wordt in de praktijk uitvoering gegeven aan de vorenbedoelde
uitspraak?– Hoe strookt dit met de voorwaarde uit het BMA-Protocol dat het
advies op inzichtelijke wijze uiteenzet op welke gronden en feiten de conclusie
van het advies steunt?– Betekent dit niet dat de bronnen in het advies moeten worden vermeld?– Op welke wijze wordt van de adviseur verwacht dat hij de informatie
verantwoord?De vraag of in het land van herkomst een behandeling mogelijk is wordt
beantwoord op basis van de aan het Bureau Medische Advisering beschikbaar
staande bronnen. Deze bronnen worden in het advies vermeld en zijn door de
vreemdeling of diens advocaat op te vragen. Op deze wijze is het voor de vreemdeling
of diens advocaat mogelijk om de bronnen te toetsen. Indien in het verleden
incidenteel de bron(nen) niet is/zijn vermeld wordt dit betreurd. Met de duidelijke
vermelding van de bronnen in de adviezen van het BMA wordt tegemoetgekomen
aan de vorenbedoelde uitspraak, zodat voor anderen helder is op welke concrete
informatie en bronnen de arts zich baseert. Op deze wijze is het oordeel van
de arts, voor wat betreft de wijze van totstandkoming van het advies, dan
ook toetsbaar. De adviseur is uiteraard zelf verantwoordelijk voor zijn adviezen
en de daarin opgenomen informatie. Indien de vreemdeling twijfels heeft, kan
hij de rechtsmiddelen aanwenden die hem ter zake ter beschikking staan. Verder
vraagt de IND, mede in het licht van de onderhavige uitspraak, indien nodig
opnieuw advies aan bij het BMA om te voorkomen dat zij beslist op basis van
mogelijk verouderde informatie.Bovendien hebben de leden van de PvdA-fractie gevraagd om te reageren
op de kritiek van Amnesty International op de beoordeling van het BMA van
hun medische rapportages. In dit verband hebben deze leden verder gevraagd
wat de waarde is van het plaatsen van de kanttekeningen door het BMA.Een rapport van een arts van de Medische Onderzoeksgroep van Amnesty International,
wordt daarbij ter beoordeling voorgelegd aan het BMA. Als het gaat om de beoordeling
van die rapportages, bekijken de BMA-artsen deze op het punt van consistentie.
Het is vervolgens aan de IND om, mede op basis van het advies van het BMA,
te oordelen over de aanvragen van asielzoekers. Ik acht deze handelwijze gewenst,
aangezien deze bijdraagt aan een zorgvuldige beslissing. De artsen van het
BMA beschouwen de rapportages van Amnesty International in het algemeen als
kwalitatief hoogwaardig. Hierbij wil ik echter benadrukken dat de IND alle
elementen uit het asielrelaas betrekt bij de beoordeling van asielaanvragen
en dat alle elementen in beginsel dezelfde waarde hebben. In het overleg tussen
Amnesty International en de betrokken ambtenaren binnen mijn Ministerie, waarover
ik u hierboven heb geïnformeerd is tevens het onderwerp rondom de waarde
van kanttekeningen aan de orde gekomen. Hierover zal overigens eventueel nog
nader overleg volgen.De leden van de PvdA-fractie hebben, met verwijzing naar de adviezen van
het BMA, gevraagd om toe te lichten hoe de medische begeleiding tijdens het
reizen en het overdracht van medische gegevens aan de behandelaar in het land
van herkomst plaats dient te vinden en wie precies verantwoordelijk is voor
de uitvoering daarvan. Het antwoord op deze vraag luidt als volgt.De vreemdeling zelf is in de eerste plaats verantwoordelijk voor zijn
vertrek uit Nederland. De betrokken instanties stellen alles in het werk om
de terugkeer van vreemdelingen op een verantwoorde wijze te laten plaatsvinden.
Dit betekent dat de vreemdeling in de eerste instantie zelf zijn vertrek moet
regelen, alsmede de medische aspecten daarvan. Is dat niet mogelijk,
en treedt de fase van gedwongen vertrek in, dan zal de uitzetting geregeld
moeten worden door de IND als de uitvoerende instantie.Waar het gaat om de begeleiding tijdens het reizen kan eventueel worden
gezorgd voor een medische deskundige die gedurende de reis de vreemdeling
begeleidt en zonodig medische hulp verleent. Wat het overdracht van medische
gegevens betreft, heeft de vreemdeling zelf de mogelijkheid om een schriftelijk
overdracht van zijn medische gegevens, zoals vastgelegd in een Europees medisch
paspoort, bij zijn behandelend arts op te vragen danwel te laten invullen
en dit mee te nemen naar het land van herkomst, teneinde dit aan de artsen
aldaar ter beschikking te stellen. Indien nodig nemen de BMA-artsen dit op
in hun adviezen. Een andere vorm van overdracht betreft het fysieke overdracht
ter plekke in het land van herkomst van vreemdelingen bij wie medisch vaststaat
dat zij bij gebreke van onmiddellijke voortzetting van medische behandeling
in het herkomstland direct in een medische noodsituatie zullen geraken. Hieromtrent
heb ik uw Kamer reeds bij de beantwoording van de voorgaande vragen geïnformeerd.Indien blijkt dat bij een vreemdeling om medische redenen reisbeletselen
bestaan, zal de uitzetting conform artikel 64 Vw 2000 tijdelijk achterwege
blijven en zal aan die vreemdeling de nodige medische zorg worden gegeven.Op de vraag van de leden van de PvdA-fractie wanneer Uw Kamer het rapport
van de Inspectie voor de Gezondheidszorg over het functioneren van het BMA
kan ontvangen, deel ik u het volgende mee.De IGZ is inmiddels klaar met alle onderdelen van haar onderzoek. Ik zal
uw Kamer het betreffende rapport zo spoedig mogelijk toezenden.Met betrekking tot het Istanbul Protocol in relatie tot de taakstelling
van het BMA hebben de leden van de PvdA-fractie ten slotte de volgende vragen
gesteld, die ik gezien hun nauwe onderlinge samenhang hieronder tezamen zal
beantwoorden.– Hoe zit het met de voortgang van de implementatie van dit protocol
binnen het kader van het tweejarige project van de Europese Commissie?– Is Nederland voornemens om dit protocol te implementeren?– Wat is mijn reactie op het feit dat in dit protocol artsen, die
vermeende slachtoffers van marteling onderzoeken, opdraagt zich uit te laten
over het mogelijke causale verband tussen psychische problemen en mogelijk
ondervonden marteling?– Hoe wordt dit laatste door mij gezien in relatie tot de taakstelling
van het BMA?Het project dat met steun van de Europese Commissie begin 2003 gestart
is met als doel de implementatie van het onderhavige protocol, had dit jaar
afgerond moeten zijn. Om diverse redenen is dit niet haalbaar gebleken. Naar
verwachting zal de implementatie van dit protocol begin 2006 zijn voltooid.
Het Istanbul Protocol is sterk gericht op de medische waarheidsvinding binnen
de asielprocedure. Door te onderzoeken of het asielrelaas in zijn geheel consistent
en daardoor geloofwaardig is, kan de IND nagaan of er een causaal verband
bestaat tussen de medische aandoeningen en de beweerde gebeurtenissen. Voorts
kan de IND op deze wijze nagaan wanneer de medische aandoeningen zich hebben
voorgedaan. De betrokkene kan – uit eigen initiatief – een medische
rapportage overleggen aan de IND. Deze zal echter bij de beoordeling van zijn
asielaanvraag niet zwaarder wegen dan andere elementen uit zijn asielrelaas.
Ik acht deze wijze van toetsing in het licht van het asielrechtelijke toetsingskader
gewenst. Het verrichten van diepgaande medische onderzoeken naar
de fysieke en psychische situatie van asielzoekers door artsen, teneinde zich
uit te laten over de mogelijke causale verbanden, acht ik gelet op het vorenstaande
dan ook niet noodzakelijk. Na de afronding van het betreffende project zal
worden bezien hoe de andere Europese landen zullen omgaan met dit protocol,
hetgeen als een duidelijke indicator dient voor Nederland. Verder wordt binnen
mijn ministerie onderzocht of, en zo ja hoe dit protocol in het vreemdelingen
kan worden opgenomen.XNoot1Samenstelling:Leden: Van de Camp (CDA), De Vries (PvdA), Van Heemst (PvdA), Vos (GL),
Rouvoet (CU), De Wit (SP), Albayrak (PvdA), Luchtenveld (VVD), Wilders (Groep
Wilders), Weekers (VVD), De Pater-van der Meer (CDA), voorzitter, Çörüz
(CDA), Verbeet (PvdA), ondervoorzitter, Wolfsen (PvdA), De Vries (CDA), Van
Haersma Buma (CDA), Eerdmans (LPF), Van Vroonhoven-Kok (CDA), Varela (LPF),
Van Fessem (CDA), Straub (PvdA), Nawijn (Groep Nawijn), Van der Laan (D66),
Visser (VVD), Azough (GL), Van Egerschot (VVD), Vacature (PvdA) en Vacature
(SP).Plv. leden: Jonker (CDA), Dijsselbloem (PvdA), Timmer (PvdA), Halsema
(GL), Van der Staaij (SGP), Van Velzen (SP), Tjon-A-Ten (PvdA), Van Baalen
(VVD), Blok (VVD), Hirsi Ali (VVD), Aasted Madsen-van Stiphout (CDA), Jager
(CDA), Van Heteren (PvdA), Arib (PvdA), Buijs (CDA), Sterk (CDA), Kraneveldt
(LPF), Joldersma (CDA), Van As (LPF), Ormel (CDA), Van Dijken (PvdA), Lambrechts
(D66), Van Schijndel (VVD), Karimi (GL), Örgü (VVD), Kalsbeek (PvdA)
en Vergeer (SP). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-19637-999.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl