Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Overig
Datum: 2018-09-18 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2018-2019
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 35 000
 IV
 
 Vaststelling van de begrotingsstaten van Koninkrijksrelaties (IV) en het BES-fonds (H) voor het jaar 2019
 
 
 Nr. 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 
 
 Inhoudsopgave
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 
 
 
 
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETVOORSTEL
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 
 
 
 
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 LEESWIJZER
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 BELEIDSAGENDA KONINKRIJKSRELATIES
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Beleidsprioriteiten
 
 
 7
 
 
 
 
 
 2.2
 
 
 Overzichtstabel belangrijkste beleidsmatige mutaties
 
 
 12
 
 
 
 
 
 2.3
 
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 
 14
 
 
 
 
 
 2.4
 
 
 Meerjarenplanning beleidsdoorlichtingen
 
 
 15
 
 
 
 
 
 2.5
 
 
 Overzicht van risicoregelingen
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 BELEIDSARTIKELEN KONINKRIJKSRELATIES
 
 
 
 
 19
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 1 Versterken rechtstaat (oude naam: Waarborgfunctie)
 
 
 19
 
 
 
 
 
 
 Artikel 4 Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 
 22
 
 
 
 
 
 
 Artikel 5 Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
 
 
 27
 
 
 
 
 
 
 Artikel 8 Wederopbouw bovenwindse eilanden (oude naam: Noodhulp en wederopbouw bovenwindse eilanden)
 
 
 30
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 NIET-BELEIDSARTIKELEN KONINKRIJKSRELATIES
 
 
 
 
 34
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 6 Apparaat
 
 
 34
 
 
 
 
 
 
 Artikel 7 Nog onverdeeld
 
 
 35
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 
 
 BELEIDSAGENDA BES-FONDS
 
 
 
 
 36
 
 
 
 
 
 
 5.1
 
 
 
 Beleidsprioriteiten
 
 
 
 
 36
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 
 
 BELEIDSARTIKEL BES-FONDS
 
 
 
 
 37
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 1 BES-fonds
 
 
 37
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.
 
 
 
 
 BIJLAGEN
 
 
 
 
 39
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 1: Verdiepingsbijlage Koninkrijksrelaties
 
 
 39
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 2: Verdiepingsbijlage BES-fonds
 
 
 46
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 3: Moties en toezeggingen
 
 
 47
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 4: Overzicht subsidies
 
 
 55
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 5: Overzicht evaluatie- en overig onderzoek
 
 
 56
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 6: Overzicht rijksuitgaven Caribisch Nederland
 
 
 58
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 7: Overzicht belasting- en premieontvangsten Caribisch Nederland
 
 
 62
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 8: Overzicht eilandelijke inkomsten
 
 
 63
 
 
 
 
 
 
 Bijlage 9: Overzicht renteloze leningen Caribisch Nederland
 
 
 66
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETSVOORSTEL
 
 
 
 Wetsartikel 1 en 2
 De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij de wet vastgesteld.
 In afwijking van het eerste lid is besloten de begrotingsstaat van Koninkrijksrelaties en de begrotingsstaat van het BES-fonds in één wet te laten vaststellen, op grond van artikel 2.3, tweede lid, van de Comptabiliteitswet 2016.
 Het wetsvoorstel strekt ertoe om de onderhavige begrotingsstaten voor het aangegeven jaar vast te stellen.
 Alle voor dit jaar vastgestelde begrotingswetten tezamen vormen de Rijksbegroting voor dat jaar. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen in de Miljoenennota.
 Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de uitgaven, verplichtingen en de ontvangsten vastgesteld. De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zogenoemde begrotingstoelichting).
 
 
 
 
 De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 
 
 K.H.
 Ollongren
 
 
 
 
 
 
 B.
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 
 1.
 LEESWIJZER
 
 Algemeen
 Inleiding
 Voor u ligt de begroting 2019 voor Koninkrijksrelaties (IV) en het BES-fonds.
 Groeiparagraaf
 Ten opzichte van de begroting 2018 hebben de volgende wijzigingen plaatsgevonden:
 
 
 •
 In het Regeerakkoord «Vertrouwen in de toekomst» is bepaald dat met ingang van 1 januari 2018 de Kustwacht Caribisch gebied uit de begroting van Koninkrijksrelaties (IV) en het BES fonds vervalt. Het budget voor de Kustwacht (artikel 1) is toegevoegd aan de begroting van het Ministerie van Defensie (X) artikel 2. Taakuitvoering zeestrijdkrachten. Tevens is het budget voor het wisselkoersverschil van de luchtverkenningscapaciteit en het onderzoek naar de luchtverkenningscapaciteit vanuit artikel 7 toegevoegd aan de begroting van het Ministerie van Defensie (X) artikel 2. Taakuitvoering zeestrijdkrachten.
 
 
 •
 De tweede Incidentele Suppletoire Begroting 2018 (Kamerstukken II 2017–2018, 34 936 IV, nr. 1) waarin voor artikel 8 Noodhulp en wederopbouw Bovenwindse Eilanden voor het jaar 2019 met € 5,282 mln. wordt toegevoegd vanuit de Aanvullende post bij het Ministerie van Financiën.
 
 
 •
 De naam van beleidsartikel 8 is vervolgens met ingang van deze begroting gewijzigd in «Wederopbouw Bovenwindse Eilanden». Deze wijziging is doorgevoerd omdat na 2018 geen betalingen meer plaatsvinden voor de verleende noodhulp.
 
 
 •
 De naam van beleidsartikel 1 is gewijzigd naar «Versterken rechtsstaat» (was: Waarborgfunctie). Deze wijziging is doorgevoerd naar aanleiding van de aanbeveling uit de beleidsdoorlichting van begrotingsartikel 1. Met de nieuwe naam wordt de inzet vanuit dit begrotingsartikel, die niet wezenlijk gewijzigd is, beter gedekt.
 
 
 Beleidsagenda’s
 De beleidsagenda’s Koninkrijksrelaties en BES-fonds geven een kernachtig overzicht van de hoofdlijnen van het beleid.
 
 De beleidsagenda voor Koninkrijksrelaties (IV) wordt afgesloten met vier overzichten:
 
 
 •
 
 Overzichtstabel belangrijkste mutaties
 
 In dit overzicht zijn de belangrijkste beleidsmatige mutaties opgenomen.
 
 
 •
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 In dit overzicht zijn de niet-juridisch verplichte uitgaven opgenomen.
 
 
 •
 
 Meerjarenplanning beleidsdoorlichtingen
 
 In de meerjarenplanning beleidsdoorlichtingen is per artikel voor de periode 2016–2022 opgenomen wanneer een beleidsdoorlichting is gerealiseerd of gepland. De aanvullende informatie is opgenomen in bijlage 5 «Evaluatie- en overig onderzoek».
 
 
 •
 
 Overzicht van risicoregelingen
 
 In de beleidsagenda is een tabel «verstrekte garanties en verstrekte leningen» opgenomen.
 
 
 
 De beleidsartikelen
 In de beleidsartikelen staan de beleids- en de financiële informatie over de voorgenomen uitgaven. De begroting Koninkrijksrelaties is opgebouwd uit vier beleidsartikelen: artikel 1 Versterken rechtsstaat, artikel 4 Bevorderen sociaaleconomische structuur, artikel 5 Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen en artikel 8 Wederopbouw Bovenwindse Eilanden.
 De begroting van het BES-fonds kent één beleidsartikel: artikel 1 BES-fonds.
 
 Een beleidsartikel is opgebouwd uit de volgende elementen:
 
 
 A
 Algemene doelstelling
 
 
 B
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 
 C
 Beleidswijzigingen
 
 
 D1
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 D2
 Budgetflexibiliteit
 
 
 E
 Toelichting op de instrumenten
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 De peildatum van de gepresenteerde budgetflexibiliteit (juridisch verplicht) is 1 januari 2019.
 De niet-beleidsartikelen
 De begroting Koninkrijksrelaties bevat twee niet-beleidsartikelen: artikel 6 Apparaat en artikel 7 Nog onverdeeld.
 Bijlagen
 
 De bijlagen 1 en 2 bevatten de verdiepingsbijlagen voor Koninkrijksrelaties en BES-fonds. Bijlage 3 is een overzicht van de moties en toezeggingen voor beide hoofdstukken.
 Vervolgens volgt voor Koninkrijksrelaties een overzicht subsidies (bijlage 4) en een overzicht evaluatie- en overig onderzoek (bijlage 5).
 
 Met betrekking tot het BES-fonds volgen het overzicht rijksuitgaven Caribisch Nederland (bijlage 6), het overzicht belasting- en premieontvangsten Caribisch Nederland (bijlage 7), het overzicht eilandelijke inkomsten (bijlage 8) en het overzicht renteloze leningen Caribisch Nederland (bijlage 9).
 Het uitgangspunt is om in de verdiepingsbijlage de beleidsmatige en technische mutaties toe te lichten die groter zijn dan of gelijk aan de ondergrens zoals deze in de Rijksbegrotingsvoorschriften 2018 (RBV 2018) is opgenomen. In het kader van transparantie of anderszins kan het voorkomen dat mutaties beneden deze ondergrenzen ook worden toegelicht.
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omvang begrotingsartikel
 (stand ontwerpbegroting)
 In € miljoen
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 (ondergrens in € miljoen)
 
 
 Technische mutaties
 (ondergrens in € miljoen)
 
 
 
 
 
 
 1. Versterken Rechtsstaat
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
 Ontvangsten: 1 mln.
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln.
 Ontvangsten: 2 mln.
 
 
 
 
 4. Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
 Ontvangsten: 1 mln.
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
 Ontvangsten: 2 mln.
 
 
 
 
 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 1/2 mln.
 Ontvangsten: 1 mln.
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 2/4 mln.
 Ontvangsten: 2 mln.
 
 
 
 
 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
 Ontvangsten: 1 mln.
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
 Ontvangsten: 2 mln.
 
 
 
 
 6. Apparaat
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
 Ontvangsten: –
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
 Ontvangsten: –
 
 
 
 
 7. Nog onverdeeld
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
 Ontvangsten: –
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
 Ontvangsten: –
 
 
 
 
 1. BES-fonds
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
 Ontvangsten: 1 mln.
 
 
 Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
 Ontvangsten: 2 mln.
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 DE BELEIDSAGENDA KONINKRIJKSRELATIES
 
 
 
 2.1
 Beleidsprioriteiten
 
 Het Koninkrijk der Nederlanden bestaat uit de vier autonome landen Curaçao, Sint Maarten, Aruba en Nederland. Op de begroting Koninkrijksrelaties worden uitgaven gedaan ten behoeve van de landen en openbare lichamen in het Caribisch deel van het Koninkrijk. De openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba maken deel uit van het staatsbestel van Nederland. De middelen die op de begroting van Koninkrijksrelaties besteed worden zijn in het bijzonder gericht op rechtszekerheid, deugdelijk bestuur en de bescherming van de fundamentele rechten en vrijheden van de inwoners. Het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) heeft de coördinerende taak om de verantwoordelijkheid die Nederland heeft naar de inwoners van Bonaire, Sint Eustatius en Saba in te vullen. De prioriteit ligt op deze eilanden bij het verbeteren van het economisch perspectief, onder meer door versterking van de infrastructuur en het terugdringen van armoede.
 Coördinerende verantwoordelijkheid BZK
 Het Ministerie van BZK heeft sinds het Regeerakkoord «Vertrouwen in de toekomst» een sterkere coördinerende rol op het gebied van Koninkrijksrelaties. Dankzij deze coördinatie kan de Rijksoverheid het verschil maken, door het handelen «op de grond» te versterken. Om effectief beleid te kunnen voeren is het van belang rekening te houden met de uitvoerbaarheid van beleid en de beschikbare uitvoeringskracht op de eilanden. Om dit waar te kunnen maken is de versterkte coördinatie geen doel op zich, maar een middel om te voorzien in de breed gedragen behoefte aan interdepartementale samenwerking, integrale beleids- en besluitvorming, en uitwisseling en sturing op het gebied van beleidsplannen en wetgeving. Door deze behoefte te vervullen is het Rijk beter in staat te prioriteren en zo een gerichte bijdrage te leveren aan de sociaaleconomische ontwikkeling van de eilanden. De regering zal in najaar 2018 voorlichting vragen aan de Afdeling advisering van de Raad van State over de bestaande vormgeving van de verhouding tussen Caribisch en Europees Nederland en de coördinerende rol van BZK.
 Vanuit het Ministerie van BZK is er sturing en samenwerking op belangrijke thema’s als het sociaal domein en armoedebestrijding, maar deze versterkte coördinatie ontslaat andere departementen niet van hun verantwoordelijkheid. De versterkte coördinatie komt dus niet in de plaats van het eigenaarschap van andere departementen, maar beoogt meerwaarde te halen uit de gezamenlijke inspanningen. De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft een bewindspersonenoverleg Caribisch Nederland in het leven geroepen waar besloten wordt over departement overstijgende onderwerpen aangaande Caribisch Nederland. Daarnaast is een hoogambtelijke interdepartementale stuurgroep Caribisch Nederland ingericht die elke 6 weken spreekt en de facto als voorportaal van het bewindspersonenoverleg fungeert. De coördinatie wordt ook praktisch vormgegeven, bijvoorbeeld door te sturen op de uitvoering van de maatregelen uit de kabinetsreactie sociaal minimum of door interdepartementale taskforces of stuurgroepen in het leven te roepen die knelpunten in Caribisch Nederland adresseren.
 Wederopbouw bovenwinden
 Op 6 september 2017 trok de orkaan Irma met verwoestende gevolgen over de bovenwindse eilanden. In korte tijd raakten bewoners van Saba, Sint Eustatius en Sint Maarten dakloos, raakten hotels en kantoren zwaar beschadigd en werd de infrastructuur verwoest. Al tijdens de fase van de noodhulp is gestart met de wederopbouw van de bovenwindse eilanden. Deze wederopbouw loopt door in 2019 en zal nog jaren in beslag gaan nemen, waarbij de Caribische (ei)landen en Nederland intensief met elkaar samen zullen blijven werken. De Wereldbank is door Sint Maarten en Nederland gevraagd om de wederopbouw van Sint Maarten verder vorm te geven en te coördineren. Daarnaast hebben Nederland en Sint Maarten afspraken gemaakt over de randvoorwaarden voor de Nederlandse bijdrage aan de wederopbouw: het versterken van grenstoezicht en het instellen van een Integriteitskamer. Naast de wederopbouw van Sint Maarten, zet Nederland zich ook in om de schade op Saba en Sint Eustatius te herstellen.
 Versterking grenstoezicht Sint Maarten
 Het huidige grenstoezicht op Sint Maarten is kwetsbaar en ondermaats. Een integere en versterkte uitvoering van het grenstoezicht is een essentiële schakel in de aanpak van criminaliteit en instroom van illegale arbeidsmigranten. Zeker na de orkaan Irma is er een verhoogd risico, omdat instanties als de douane en Korps Politie Sint Maarten (KPSM) niet goed en volledig functioneren. De versterking geldt in principe voor een periode van twee jaar. De inzet van Nederlandse douane en Koninklijke Marechaussee (KMar) is daarom vooral gericht op opleiding, capaciteitsversterking door de inzet van lokale arbeidskrachten, twinning en training op het werk, zodat Sint Maarten in staat wordt gesteld over twee jaar de versterking zelfstandig te kunnen uitvoeren. Daarnaast bestaat de versterking uit het verschaffen van adequate middelen om het grenstoezicht goed en integer uit te kunnen voeren. De inzet van de Kustwacht in het Caribisch gebied wordt als gevolg van de orkaan Irma ook tijdelijk versterkt.
 Integriteitskamer Sint Maarten
 De zorg voor integriteit van het openbaar bestuur is een landsaangelegenheid. In 2015 is tussen de regering van Sint Maarten en Nederland afgesproken dat er bij landsverordening een Integriteitskamer wordt ingesteld. Aanleiding daarvoor waren diverse rapporten waaruit de zorgwekkende staat van de integriteit van het openbaar bestuur van Sint Maarten bleek. Ten tijde van het passeren van de orkanen Irma en Maria in 2017 was nog geen integriteitskamer ingesteld. Nederland heeft dat vervolgens als harde randvoorwaarde gesteld voor het in aanmerking komen voor een financiële bijdrage voor de wederopbouw. Nederland draagt, op basis van eerder gemaakte afspraken, financieel bij aan de integriteitskamer. Dit houdt in dat Nederland tot en met 2021 zorg zal dragen voor de financiering van de helft van de kosten van de integriteitskamer. Voor de andere helft is Sint Maarten verantwoordelijk, maar dat deel zal tot en met 2020 vergoed worden vanuit het wederopbouwfonds.
 Wederopbouw Sint Maarten
 Het hoofdspoor van de wederopbouw van Sint Maarten verloopt via een trustfund bij de Wereldbank. Van de in totaal gereserveerde € 550 mln. voor wederopbouw zal maximaal € 470 mln., in tranches, in dit trustfund worden gestort. De Wereldbank heeft ruime internationale ervaring met wederopbouwtrajecten, onder meer in de regio en met «small island states». Uitvoering met middelen uit het trustfund vindt niet alleen plaats door de overheid van Sint Maarten, maar ook door de Wereldbank zelf, internationale organisaties en (lokale) non-gouvernementele organisaties.
 Naast het traject met de Wereldbank, verleent Nederland ook directe steun aan Sint Maarten, vanuit de middelen voor de wederopbouw van Sint Maarten. Deze directe steun vindt plaats wanneer de Wereldbank deze steun niet kan verlenen, wil verlenen of wanneer interventie door de Wereldbank niet wenselijk is. Langs deze weg wordt technische assistentie en bijstand geleverd, meer specifiek worden ook middelen ingezet voor de rechtshandhaving.
 De rechtshandhavingsketen op Sint Maarten is zwaar getroffen door orkaan Irma en is sinds de orkaan niet in staat om zelfstandig de veiligheid op het eiland te waarborgen. Nederland levert daarom bijstand aan de detentiesituatie van Sint Maarten en het Korps Politie Sint Maarten vanuit het wederopbouwfonds. Met deze bijstand kunnen de sectoren opgebouwd worden, zodat ze op termijn weer zelfstandig kunnen functioneren.
 Wederopbouw Saba en Sint Eustatius
 Naast de wederopbouw van Sint Maarten, zet Nederland zich ook in voor de wederopbouw van de eilanden Saba en Sint Eustatius. Deze wederopbouw vindt plaats onder coördinatie van het Ministerie van BZK, maar in nauwe samenwerking met de departementen van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), Economische Zaken en Klimaat (EZK) en Infrastructuur en Waterstaat (IenW). Binnen deze samenwerking heeft elk departement zijn eigen verantwoordelijkheid. Zo is OCW verantwoordelijk voor het herstel van schoolgebouwen, focust EZK zich op toerisme en ligt de prioriteit van IenW bij de wegen, luchthavens en zeehavens. Het Ministerie van BZK houdt zich, naast de coördinerende functie, bezig met de projecten woningbouw, herstel van de klif Fort Oranje, openbare ruimte en onroerende zaken, natuur en milieu en duurzaam afvalmanagement in de regio. In 2019 lopen onder meer de projecten herstel schoolgebouwen en herstel van de klif Fort Oranje door. Het herstel van de klif Fort Oranje maakt deel uit van een bredere aanpak van erosie en behoud van erfgoed, met betrokkenheid van de Ministeries van IenW, OCW en BZK. Fort Oranje is Rijksvastgoed en valt daarmee onder de verantwoordelijkheid van BZK.
 Rechtshandhaving
 Team bestrijding ondermijning
 In 2017 is besloten tot het continueren van de financiering van de gezamenlijke extra inzet van het Recherche Samenwerkingsteam, het Openbaar Ministerie en het Gemeenschappelijk Hof van Justitie ten behoeve van de bestrijding van ondermijning (Team bestrijding ondermijning, TBO). Deze aanpak van georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit heeft in 2017 de eerste zichtbare resultaten opgeleverd, waarmee de noodzaak van deze aanpak wordt bevestigd. De komende jaren wordt hierop doorgepakt, zodat deugdelijk bestuur een partner kan blijven in de rechtshandhavingsketen.
 Versterking goed bestuur en regionale ontwikkeling
 Bestuurlijk ingrijpen Sint Eustatius
 De Commissie van Wijzen heeft in 2018 geconcludeerd dat het bestuur op Sint Eustatius zich schuldig maakte aan «grove taakverwaarlozing». Deze situatie had ingrijpende gevolgen voor het dagelijks leven van de bevolking, zoals rechtsongelijkheid. Om deze situatie te verbeteren, heeft Nederland in februari 2018 bestuurlijk ingegrepen op Sint Eustatius, door middel van de Tijdelijke wet taakverwaarlozing Sint Eustatius. De eilandsraad is ontbonden en de gedeputeerden en waarnemend gezaghebber zijn van hun functie ontheven. Er is een regeringscommissaris benoemd die voorziet in het bestuur van Sint Eustatius. Zoals ook uit de voortgangsbrief over de situatie op Sint Eustatius blijkt (Kamerstukken II 2017–2018, 34 775) is de situatie nog ernstiger dan oorspronkelijk voorzien. De verwaarlozing en achterstanden zijn op vrijwel alle terreinen zichtbaar en merkbaar en groter dan gedacht. De regeringscommissaris en het kabinet spannen zich gericht in om deze problemen op te lossen.
 Versterken bestuur
 Het Ministerie van BZK richt zich met een programma bestuurlijke ontwikkeling op het verhogen van de kwaliteit en slagkracht van het openbaar bestuur op de zes eilanden in het Caribisch deel van het Koninkrijk, met name Caribisch Nederland. Een goed functionerend, transparant bestuur is een basisvoorwaarde om tot effect op specifieke en prioritaire thema’s te komen.
 Het Ministerie van BZK spant zich in om de uitvoeringskracht te verbeteren, rekening houdend met lokale omstandigheden en specifieke bestuurlijke context per eiland. Het is van belang om blijvend te investeren in menselijk kapitaal, bijvoorbeeld door het toerusten en trainen van de ambtelijke apparaten. Ook wordt er door middel van de eerder benoemde versterkte coördinerende rol van het Ministerie van BZK gewerkt aan het integraal werken vanuit de departementen. Met name ten aanzien van Caribisch Nederland zal dit tot verbeteringen moeten leiden in de uitvoering van beleid.
 Het programma bestuurlijke ontwikkeling richt zich op het versterken van de relatie tussen het bestuur en het ambtelijk apparaat. Er wordt gericht en actief bijgedragen om de ambtelijke kracht op de eilanden te versterken, door een Talent Ontwikkel Programma (TOP) Bonaire voor jonge lokale professionals te organiseren en een TOP Traineeship om talentvolle Caribische professionals die in Europees Nederland gestudeerd hebben de kans te bieden om terug te keren op hun eiland. In 2018 en 2019 zullen er diverse trainingen aan ambtenaren en potentiele bestuurders gegeven worden op Sint Eustatius om de bestuurlijke ondersteuning te verbeteren.
 Regionale knelpunten – Caribisch Nederland
 In deze kabinetsperiode zijn financiële middelen gereserveerd voor de aanpak van regionale knelpunten. Voor Caribisch Nederland is hieruit € 30 mln. gereserveerd. Daarbij zal conform het Regeerakkoord de prioriteit worden gelegd bij het verbeteren van het economisch perspectief, onder meer door versterking van de infrastructuur en het terugdringen van armoede. Deze extra investeringen vinden plaats onder voorwaarde dat goed bestuur en financiële verantwoording op een afdoende niveau zijn geborgd. De Kamer is hierover geïnformeerd bij brieven d.d. 19 februari 2018 (Kamerstukken II 2017–2018, 29 697, nr. 37 en 42). Op 16 juli 2018 is de Kamer geïnformeerd over de besteding van de middelen uit de Regio Envelop ten behoeve van projecten voor Caribisch Nederland (Kamerstukken II 2017–2018, 29 697, nr. 54).
 Financiële situatie (ei)landen in relatie tot financieel toezicht en economische ontwikkeling
 Aruba
 De huidige financiële situatie op Aruba is buitengewoon zorgelijk. Hoge tekorten op de begroting, oplopende staatstaatsschuld en een stagnerende economische groei vormen de grootste risico’s. Het financieel toezicht op Aruba is geregeld aan de hand van de Landsverordening Aruba financieel toezicht (LAft) en wordt uitgevoerd door het Collega Aruba financieel toezicht (CAft). Aangezien er vanaf 2019 geen begrotingsnormen meer zijn opgenomen in de LAft, is Nederland met Aruba in gesprek ten behoeve van verlenging van het toezicht en een nieuw normenkader.
 Curaçao en Sint Maarten
 Het financieel toezicht op Curaçao en Sint Maarten is geregeld in de Rijkswet financieel toezicht (Rft) Curaçao en Sint Maarten. Op Curaçao vormen, naast een stagnerende economische groei, de beperkte capaciteit om tegenvallers op te vangen en de ontwikkelingen rondom de olieraffinaderij de grootste risico’s. Met betrekking tot Sint Maarten blijven de gevolgen van de orkanen Irma en Maria ook de komende jaren een grote impact hebben op de economie. Daarnaast blijkt het op orde krijgen van het financieel beheer al jaren een grote uitdaging voor het land. Tot slot laat de ontwikkeling van de staatsschuld op Sint Maarten en Curaçao een beheersbaar beeld zien, de bijzondere positie waarin Sint Maarten thans verkeert daargelaten. Het College financieel toezicht (Cft) is nauw betrokken bij het op orde brengen van het financieel beheer van de landen conform artikel 4 van de Rft. Daarnaast kunnen de landen gebruik maken van de expertise en advisering van de eigen rekenkamers.
 BES-eilanden
 Het College financieel toezicht BES (Cft-BES) houdt toezicht op de financiën van Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Daar waar Saba al enkele jaren een goedkeurende accountantsverklaring krijgt, blijft het voor Bonaire en Sint Eustatius een uitdaging om het financieel beheer naar een aanvaardbaar niveau te brengen.
 Vanaf februari 2018 is met het bestuurlijk ingrijpen de Tijdelijke wet taakverwaarlozing ingegaan op Sint Eustatius, waarbij het verbeteren van het financieel beheer een van de prioriteiten is. Met Bonaire zijn reeds gesprekken gestart om brede afspraken te maken over het verbeteren van het financieel beheer in een nog af te sluiten bestuursakkoord.
 
 
 
 2.2
 Belangrijkste beleidsmatige mutaties t.o.v. vorig jaar (ontvangsten, uitgaven en niet-belastingontvangsten)
 
 
 Opbouw uitgaven (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 art. nr.
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (inclusief NvW)
 
 
 
 
 
 246.086
 
 
 
 
 102.169
 
 
 
 
 102.043
 
 
 
 
 101.837
 
 
 
 
 89.721
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (na ISB)
 
 
 
 
 
 379.286
 
 
 
 
 107.451
 
 
 
 
 102.043
 
 
 
 
 101.837
 
 
 
 
 89.721
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 
 89.713
 
 
 1.337
 
 
 2.341
 
 
 1.883
 
 
 1.665
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste mutaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1) Wisselkoers leningen
 
 
 5.2
 
 
 
 4.448
 
 
 
 
 
 
 
 
 2) Wisselkoers BES-fonds
 
 
 7.4
 
 
 
 – 4.712
 
 
 
 
 
 
 
 
 3) Derde incidentele begroting 2018
 
 
 8.2
 
 
 15.300
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4) Liquiditeitssteun
 
 
 
 1.790
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5) Wederopbouw Statia
 
 
 
 3.067
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6) Klif Statia bijdrage I&W
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7) Kasschuif FDA
 
 
 4.1
 
 
 – 2.463
 
 
 1.232
 
 
 1.231
 
 
 
 
 
 
 
 8) Kasschuif Integriteitskamer
 
 
 
 – 450
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige mutaties
 
 
 
 986
 
 
 – 1.000
 
 
 – 1.000
 
 
 – 999
 
 
 – 998
 
 
 90.387
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 
 
 
 488.729
 
 
 
 
 108.756
 
 
 
 
 104.615
 
 
 
 
 103.171
 
 
 
 
 90.388
 
 
 
 
 90.387
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Wisselkoers leningen
 Als gevolg gevolg van de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro zijn er meerontvangsten op rente van de uitstaande leningen. Deze wisselkoersmeevaller wordt toegevoegd aan de wisselkoersreserve op artikel 7 van deze begroting.
 2. Wisselkoers BES-fonds
 De vrije uitkering van het BES-fonds is vastgelegd in dollars. Door de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro is er sprake van een wisselkoerstegenvaller. Deze wordt gedekt vanuit de wisselkoersreserve op artikel 7 van de begroting van Koninkrijksrelaties.
 7. Kasschuif FDA
 De laatste restmiddelen Fondo Desaroyo Aruba (FDA), zijn teruggevloeid naar de KR begroting. Deze middelen worden, conform de beheersovereenkomst tussen Aruba, Nederland en FDA, weer ingezet ten behoeve van het land Aruba voor de komende twee jaar. Een deel van de middelen wordt in 2019 ingezet voor kinderbescherming, het overige deel wordt aangewend ter versterking van de rechtshandhaving op Aruba.
 
 Opbouw ontvangsten (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 art. nr.
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (inclusief NvW)
 
 
 
 
 
 41.670
 
 
 
 
 33.844
 
 
 
 
 31.895
 
 
 
 
 30.491
 
 
 
 
 30.403
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (na ISB)
 
 
 
 
 
 41.670
 
 
 
 
 33.844
 
 
 
 
 31.895
 
 
 
 
 30.491
 
 
 
 
 30.403
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 
 3.951
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste mutaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1) Wisselkoers leningen
 
 
 
 
 4.448
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige mutaties
 
 
 
 2.463
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 30.403
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 
 
 
 48.084
 
 
 
 
 38.292
 
 
 
 
 31.895
 
 
 
 
 30.491
 
 
 
 
 30.403
 
 
 
 
 30.403
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Wisselkoers leningen
 Als gevolg gevolg van de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro zijn er meerontvangsten op rente van de uitstaande leningen. Deze wisselkoersmeevaller wordt toegevoegd aan de wisselkoersreserve op artikel 7 van deze begroting.
 BES-fonds
 
 Opbouw uitgaven (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 art. nr.
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (inclusief NvW)
 
 
 
 
 
 41.386
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 32.888
 
 
 
 
 32.998
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (na ISB)
 
 
 
 
 
 41.386
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 32.888
 
 
 
 
 32.998
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste mutaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1) Wisselkoers BES-fonds
 
 
 
 
 4.712
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige mutaties
 
 
 
 573
 
 
 480
 
 
 395
 
 
 369
 
 
 368
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 
 
 
 41.959
 
 
 
 
 38.279
 
 
 
 
 33.482
 
 
 
 
 33.257
 
 
 
 
 33.366
 
 
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 BES-fonds
 
 Opbouw ontvangsten (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 art. nr.
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (inclusief NvW)
 
 
 
 
 
 41.386
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 32.888
 
 
 
 
 32.998
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (na ISB)
 
 
 
 
 
 41.386
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 33.087
 
 
 
 
 32.888
 
 
 
 
 32.998
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste mutaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1) Wisselkoers BES-fonds
 
 
 
 
 4.712
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige mutaties
 
 
 
 573
 
 
 480
 
 
 395
 
 
 369
 
 
 368
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 
 
 
 41.959
 
 
 
 
 38.279
 
 
 
 
 33.482
 
 
 
 
 33.257
 
 
 
 
 33.366
 
 
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 Toelichting uitgaven/ontvangsten:
 1. Wisselkoers BES-fonds
 De vrije uitkering van het BES-fonds is vastgelegd in dollars. Door de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro is er sprake van een wisselkoerstegenvaller. Deze wordt gedekt vanuit de wisselkoersreserve op artikel 7 van de begroting van Koninkrijksrelaties.
 
 
 
 2.3
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven en bestemming (bedragen x € 1.000)
 
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven en bestemming (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 Naam artikel (€ tot. uitgaven art.)
 
 
 Juridisch verplichte uitgaven
 
 
 Niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 
 Bestemming van de niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 Bevorderen sociaaleconomische structuur (€ 11.198)
 
 
 € 6.174 (55%)
 
 
 € 5.024 (45%)
 
 
 – opdrachten Caribisch Nederland (€ 3.530)
 – opdrachten landen (€ 1.258)
 – overig (€ 236)
 
 
 
 
 
 Totaal aan niet verplichte uitgaven
 
 
 
 
 
 € 5.024
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.4
 Meerjarenplanning Beleidsdoorlichtingen
 
 
 Meerjarenplanning Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (realisatie)
 
 
 (planning)
 
 
 Geheel artikel-onderdeel?
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Naam artikel
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Versterking rechtsstaat
 
 
 ✓
 
 
 
 
 
 
 ✓
 
 
 
 Ja
 
 
 
 
 4
 
 
 Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.1
 
 
 Aruba, Curaçao en Sint Maarten
 
 
 ✓
 
 
 
 
 
 
 
 ✓
 
 
 Nee
 
 
 
 
 4.2
 
 
 Caribisch Nederland
 
 
 ✓
 
 
 
 
 
 
 
 ✓
 
 
 Ja
 
 
 
 
 5
 
 
 Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
 
 
 ✓
 
 
 
 
 
 
 
 ✓
 
 
 Ja
 
 
 
 
 8
 
 
 Wederopbouw Bovenwindse Eilanden
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8.1
 
 
 Wederopbouw
 
 
 
 
 
 
 ✓
 
 
 
 
 Ja
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Artikel 4.1 Aruba, Curaçao en Sint Maarten
 De onder artikelonderdeel 4.1 geraamde pensioentoelagen worden niet in de beleidsdoorlichting meegenomen.
 Voor een overzicht van de gerealiseerde beleidsdoorlichtingen en evaluaties wordt verwezen naar de meest recente jaarverslagen en/of de site van het Ministerie van Financiën: http://www.rijksbegroting.nl/beleidsevalutaties.
 Voor de meerjaren planning van de beleidsdoorlichtingen en evaluaties wordt verwezen naar de bijlage bij deze begroting: «Evaluatie- en overig onderzoek». Voor de gerealiseerde beleidsdoorlichtingen en overige evaluaties zijn hyperlinks opgenomen die meteen verwijzen naar de betreffende documenten.
 
 
 
 
 
 2.5
 Overzicht van risicoregelingen
 
 
 Overzicht van verstrekte garanties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 Uitstaande garanties
 
 
 Geraamd te verlenen
 
 
 Geraamd te vervallen
 
 
 Uitstaande garanties
 
 
 Geraamd te verlenen
 
 
 Geraamd te vervallen
 
 
 Uitstaande garanties
 
 
 Garantie-plafond
 
 
 Totaal plafond
 
 
 Garantie aan partij binnen de collectieve sector?
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2019
 
 
 2019
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5. Schuldsanering/ lopende inschrijving/ leningen (vanaf 2016)
 
 
 Leningen aan het land Aruba
 
 
 850
 
 
 0
 
 
 614
 
 
 236
 
 
 0
 
 
 236
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 nee
 
 
 
 
 Voorschotten 9e Europees Ontwikkelings Fonds (EOF)
 
 
 1.876
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.876
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.876
 
 
 1.876
 
 
 0
 
 
 nee
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 2.726
 
 
 0
 
 
 614
 
 
 2.112
 
 
 0
 
 
 236
 
 
 1.876
 
 
 1.876
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Leningen aan het Land Aruba: Deze post heeft betrekking op een door Nederland verstrekte garantstelling van leningen aan het Land Aruba vallende onder Staatsgarantie. De leningen zijn gedurende de periode 1990–1997 uitgegeven door de Nederlandse Investeringsbank voor Ontwikkelingslanden (NIO). Vanwege de toenmalige financiële situatie van Aruba is door Nederland een garantstelling gegeven. Het garantieplafond is gekoppeld aan de hoogte van de uitstaande lening en wordt per aflossing van Aruba verlaagd met datzelfde bedrag. Het betreft hier een leningenportefeuille met diverse looptijden. De langst lopende lening eindigt in 2020. Aruba heeft tot op heden nog geen aflossing gemist. Voor deze garantie is geen begrotingsreserve aanwezig en wordt geen premie afgedragen als vergoeding voor de afgegeven garantie.
 9e Europees Ontwikkelings Fonds (EOF): De garantstellingen zijn op verzoek van de Europese Commissie (EC) in het kader van het Europees Ontwikkelings Fonds (EOF) verstrekt door Nederland. De Europese Commissie verlangt van de lidstaten, bij projecten niet vallend binnen de Europese grenzen, een garantstelling voor individuele Landen en gebieden overzee (LGO’s). De uitvoering van de projecten vindt plaats op Curaçao, Sint Maarten en Caribisch Nederland en hebben betrekking op het Sociaal Infrastructuur-programma en het Bonaire riolerings- en waterzuiveringsprogramma. Het sociaal infrastructuur programma eindigt, en de garantie vervalt daarmee. Het riolerings- en waterzuiveringsprogramma ondervindt vertraging door een arbitragezaak. De garantie loopt tot eind 2019.
 Voor 2018 zijn er geen uitgaven en ontvangsten op garanties geraamd, omdat er geen indicaties zijn dat Aruba niet aan haar betalingsverplichtingen kan voldoen en de EC op dit moment geen beroep op de garantiestelling heeft gedaan.
 
 Overzicht van verstrekte leningen (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 Uitstaande lening
 
 
 Looptijd lening
 
 
 
 
 
 
 5. Schuldsanering/ lopende inschrijving/ leningen
 
 
 Begrotingssteun Aruba
 
 
 3.630
 
 
 25 jaar
 
 
 
 
 Lening Ontwikkelingsbank van de Nederlandse Antillen (OBNA)
 
 
 1.340
 
 
 30 jaar
 
 
 
 
 
 Maatregel Tussenbalans
 
 
 6.694
 
 
 30 jaar
 
 
 
 
 
 Water- en Energiebedrijf Aruba
 
 
 6.656
 
 
 30 jaar
 
 
 
 
 
 Leningen lopende inschrijving Curaçao
 
 
 929.614
 
 
 30 jaar
 
 
 
 
 
 Leningen lopende inschrijving Sint Maarten
 
 
 205.083
 
 
 30 jaar
 
 
 
 
 
 Begrotingssteun Aruba
 In 1985 tot 1988 is aan Aruba een begrotingssteun verleend in de vorm van een lening van € 45,4 mln. met een jaarlijkse rente van 2,5%. Vanaf eind 1994 vindt aflossing plaats in 25 jaarlijkse termijnen van € 1,8 mln. Eind 2018 zal de laatste aflossing plaatsvinden.
 Lening OBNA
 Dit betreft een lening aan de Ontwikkelingsbank van de Nederlandse Antillen (OBNA) ten behoeve van aanvullende liquiditeiten steun.
 Maatregel Tussenbalans
 In het kader van de maatregel Tussenbalans zijn met ingang van 1991 begrotingsleningen verstrekt aan Aruba ter financiering van projecten, waarvan een bepaald rendement verwacht mag worden. De leningen hebben een looptijd van 30 jaar, waarvan de eerste acht jaar vrij van aflossing zijn. Het jaarlijkse rentepercentage is 2,5%. In 2025 zullen de laatste aflossingen plaatsvinden.
 
 Water- en Energiebedrijf Aruba (akte 263-JZ/1995)
 Het betreft een begrotingslening ten behoeve van het Water- en Energiebedrijf NV gevestigd te Aruba. De lening is verstrekt voor het aldaar verrichten van een groot aantal investeringen voor de renovatie en uitbreiding van het Water- en Energiebedrijf. Deze leningsovereenkomst is opgesteld in Arubaanse valuta ad AFL 28 mln. (€ 10,9 mln.). Inmiddels is er op deze lening een bedrag van € 4,0 mln. afgelost. De lening heeft een looptijd tot 30 juni 2026 waarvan de eerste acht jaar vrij van aflossing zijn. Het jaarlijkse rentepercentage is 2,5%.
 
 Leningen lopende inschrijving Curaçao
 
 Op 15 oktober 2010 heeft de Nederlandse Staat vijf leningen verstrekt aan het land Curaçao. De maximale looptijd van de langstlopende lening is 30 jaar. Op 16 september 2013 heeft de Nederlandse Staat een lening van ANG 60 mln. verstrekt aan het land Curaçao. Op 2 juni 2014 heeft de Nederlandse Staat een lening van ANG 250 mln. verstrekt aan het land Curaçao. Op 20 januari 2015 heeft de Nederlandse staat een lening van ANG 267 mln. verstrekt aan het land Curaçao. Op 30 december 2015 heeft de Nederlandse Staat een lening van ANG 35 mln. verstrekt aan het land Curaçao. Alle hierboven verstrekte leningen hebben een looptijd van 30 jaar.
 Het Ministerie van Financiën voert het beheer over deze leningen, de belasting vindt evenwel plaats op hoofdstuk Koninkrijksrelaties (IV).
 
 Leningen lopende inschrijving Sint Maarten
 
 Op 21 oktober 2010 heeft de Nederlandse Staat een vijftal leningen verstrekt aan het land Sint Maarten. De maximale looptijd van de langstlopende lening is 30 jaar. Op 12 oktober 2012 heeft de Nederlandse Staat een volgende lening verstrekt. De maximale looptijd van deze lening is 5 jaar. Op 2 juni 2014 heeft de Nederlandse Staat drie leningen aan Sint Maarten verstrekt voor een bedrag van ANG 150 mln. Aan Sint Maarten is op 21 november 2014 eveneens een lening verstrekt van ANG 30,2 mln. De maximale looptijd van deze leningen is 30 jaar.
 Het Ministerie van Financiën voert het beheer over deze leningen, de belasting vindt evenwel plaats op hoofdstuk Koninkrijksrelaties (IV).
 
 Liquiditeitslening Sint Maarten
 
 Begin 2018 is een 30-jarige rentevrije lening verstrekt aan Sint Maarten voor NAF 50 mln. (€ 22.8 mln.) om de liquiditeitspositie van het land te verstevigen na de schade van orkaan Irma. De eerste 5 jaar zijn aflossingsvrij, daarna wordt jaarlijks NAF 2 mln. afgelost.
 Juli 2018 is een tweede 30-jarige rentevrije lening verstrekt aan Sint Maarten voor NAF 32,6 mln. (€ 15.3 mln.) ten behoeve van versteviging van de liquiditeitspositie van Sint Maarten.
 
 
 
 
 
 3.
 DE BELEIDSARTIKELEN KONINKRIJKSRELATIES
 
 
 
 Artikel
 1.
 Versterken rechtsstaat
 
 A Algemene doelstelling
 Het bevorderen van goed bestuur door middel van samenwerking op het gebied van veiligheid, rechtshandhaving en grensbewaking en ondersteuning van de landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten.
 B Rol en verantwoordelijkheid
 Rechtshandhaving en veiligheid zijn autonome aangelegenheden van de landen van het Koninkrijk. Het beleid is er hoofdzakelijk op gericht om invulling te geven aan samenwerkingsregelingen en de uitvoering van rijkswetten, ter bevordering van de rechtshandhavingsketen en de algemene veiligheid in Aruba, Curaçao en Sint Maarten. Dit komt voort uit artikel 36 van het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden (Statuut) dat bepaalt dat landen binnen het Koninkrijk elkaar hulp en bijstand verlenen, en komt tot stand door middel van samenwerkingsregelingen op basis van artikel 38 van het Statuut, of op grond van geldende rijkswetten.
 Elk land in het Koninkrijk heeft de zorg voor de verwezenlijking van de fundamentele rechten en vrijheden van de mens, de rechtszekerheid en de deugdelijkheid van bestuur. De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) stimuleert de landen bij het invullen van deze verantwoordelijkheid.
 De ondersteuning en versterking van de rechtsstaat die Nederland biedt aan Aruba, Curaçao en Sint Maarten is belegd bij de bewindspersoon verantwoordelijk voor de Koninkrijksrelaties, die daarin nauw samenwerkt met de betrokken bewindspersonen van Justitie en Veiligheid en Defensie die de operationele capaciteit voor de ondersteuning en versterking leveren. Via de ondersteuning van de recherchecapaciteit en het ondersteunen van de rechterlijke macht in de landen, worden ook de recherchecapaciteit en de rechterlijke macht in de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba, ondersteund.
 C Beleidswijzigingen
 Er zijn geen beleidswijzigingen.
 
 D1 Budgettaire gevolgen van beleid
 Beleidsartikel 1 Versterken rechtsstaat
 
 Budgettaire gevolgen van beleid (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 75.487
 
 
 
 
 47.315
 
 
 
 
 40.434
 
 
 
 
 39.668
 
 
 
 
 39.668
 
 
 
 
 27.668
 
 
 
 
 27.668
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 69.841
 
 
 
 
 47.315
 
 
 
 
 40.434
 
 
 
 
 39.668
 
 
 
 
 39.668
 
 
 
 
 27.668
 
 
 
 
 27.668
 
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (percentage)
 
 
 
 
 
 
 100%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 
 
 Versterken rechtsstaat
 
 
 
 
 69.841
 
 
 
 
 47.315
 
 
 
 
 40.434
 
 
 
 
 39.668
 
 
 
 
 39.668
 
 
 
 
 27.668
 
 
 
 
 27.668
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's / RWT's
 
 
 
 
 14.355
 
 
 
 
 36.791
 
 
 
 
 27.141
 
 
 
 
 26.443
 
 
 
 
 26.443
 
 
 
 
 16.943
 
 
 
 
 16.943
 
 
 
 
 
 
 Recherchecapaciteit (Nationale Politie)
 
 
 14.355
 
 
 36.791
 
 
 27.141
 
 
 26.443
 
 
 26.443
 
 
 16.943
 
 
 16.943
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overige bijstand aan de landen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 55.486
 
 
 
 
 10.524
 
 
 
 
 13.293
 
 
 
 
 13.225
 
 
 
 
 13.225
 
 
 
 
 10.725
 
 
 
 
 10.725
 
 
 
 
 
 
 Duradero
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Grensbewaking (Defensie)
 
 
 6.100
 
 
 6.100
 
 
 6.100
 
 
 6.100
 
 
 6.100
 
 
 6.100
 
 
 6.100
 
 
 
 
 
 Kustwacht (Defensie)
 
 
 46.106
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Rechterlijke macht (JenV)
 
 
 3.280
 
 
 4.424
 
 
 7.193
 
 
 7.125
 
 
 7.125
 
 
 4.625
 
 
 4.625
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 2.174
 
 
 
 
 3.951
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 D2 Budgetflexibiliteit
 Van het totale uitgavenbudget op artikel 1 is 100% juridisch verplicht en dit kent de volgende onderverdeling:
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 De bijdragen aan ZBO’s/RWT’s zijn voor 100% juridisch verplicht. De uitgaven van Recherchecapaciteit zijn vastgelegd in de beheersovereenkomst tussen het Recherche Samenwerking Team en het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 De bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken zijn voor 100% juridisch verplicht. De uitgaven zijn vastgelegd in de beheersovereenkomst Koninklijke Marechaussee en het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en in de uitzendregeling voor rechters en ambtenaren.
 E Toelichting op de instrumenten
 1.1 Versterken rechtsstaat
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 Recherchecapaciteit en bestrijding ondermijning
 Zoals vastgelegd in de Rijkswet politie van Curaçao, van Sint Maarten en van Bonaire, Sint Eustatius en Saba en het Protocol Recherche Samenwerkingsteam heeft het Recherche Samenwerkingsteam (RST) de taak om zware, georganiseerde en grensoverschrijdende criminaliteit te bestrijden. Daarnaast verricht het RST de afhandeling van internationale rechtshulpverzoeken op dit gebied. Het RST heeft vestigingen op Aruba, Bonaire, Curaçao en Sint Maarten, waar men werkt onder gezag van de lokale Openbaar Ministeries.
 De bestrijding van ondermijning vindt plaats door het Team Bestrijding Ondermijning (een gemeenschappelijke aanpak van ondermijning door het RST, het openbaar ministerie, en het Gemeenschappelijk Hof van Justitie). De inzet hierop wordt gecontinueerd tot en met 2021. Zo wordt met name de aanpak van ondermijning en high impact crimes versterkt.
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 Grensbewaking
 Nederland stelt personeel van de Koninklijke Marechaussee (KMar) beschikbaar ter ondersteuning van het grenstoezicht in Aruba, Curaçao en Sint Maarten1Incidenteel ook in Caribisch Nederland (Bonaire, Saba, Sint Eustatius). Deze flexibele pool van 43 fte levert een bijdrage aan de bestrijding van het grens- en vreemdelingentoezicht, de bestrijding van mensensmokkel en -handel en de bestrijding van drugssmokkel via de luchthavens. De medewerkers van de KMar functioneren daarbij onder aansturing van de lokale diensthoofden en vallen onder het lokale gezag (de Ministers van Justitie van de respectievelijke landen).
 Rechterlijke macht
 Om een goed niveau van rechtshandhaving en rechtspleging in de drie landen en Caribisch Nederland te bevorderen, is volledige bezetting van het Gemeenschappelijk Hof en het Openbaar Ministerie van groot belang. Vanwege een gebrek aan personele capaciteit draagt Nederland hier op verzoek van de landen aan bij door het ter beschikking stellen van rechters en officieren van justitie. Deze treden in lokale dienst, waarbij een buitenlandtoelage wordt vergoed ten laste van de begroting van Koninkrijksrelaties. Bij het Openbaar Ministerie en het Gemeenschappelijk Hof werken ook rechters en officieren van justitie vanuit het Team Bestrijding Ondermijning, vandaar dat het budget voor de jaren 2019–2021 verhoogd is.
 
 
 
 Artikel
 4.
 Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 A Algemene doelstelling
 Nederland kan op verzoek van Aruba, Curaçao en Sint Maarten ondersteuning bieden bij de sociale en economische ontwikkeling en het verbeteren van de situatie omtrent de overheidsfinanciën.
 Nederland bevordert gezamenlijk met de openbare lichamen de sociale en economische ontwikkeling op Bonaire, Sint Eustatius en Saba.
 B Rol en verantwoordelijkheid
 Ten aanzien van de landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten
 Aruba, Curaçao en Sint Maarten zijn volledig zelf verantwoordelijk voor de beleidvorming en -uitvoering in de landen. De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) kan op basis van (individuele) verzoeken van de landen beleidsmatige assistentie bieden om hen te ondersteunen, bijvoorbeeld door middel van het delen van kennis en het leveren van expertise.
 Ten aanzien van de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba
 De openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba maken onderdeel uit van het staatsbestel van Nederland. In de Grondwet is bepaald dat voor deze eilanden regels kunnen worden gesteld en andere specifieke maatregelen kunnen worden getroffen met het oog op de economische en sociale omstandigheden, de grote afstand tot het Europese deel van Nederland, hun insulaire karakter, kleine oppervlakte en bevolkingsomvang, geografische omstandigheden, het klimaat en andere factoren waardoor deze eilanden zich wezenlijk onderscheiden van het Europese deel van Nederland.
 De Minister van BZK is verantwoordelijk voor de Rijkscoördinatie van beleid met betrekking tot Caribisch Nederland. Vanuit zijn coördinerende rol beheert het Ministerie van BZK het BES-fonds en de Rijksdienst Caribisch Nederland (RCN). Daarnaast stemt BZK het rijksbeleid af in de ambtelijke stuurgroep Caribisch Nederland en via een periodiek bewindspersonenoverleg Caribisch Nederland, om integrale besluitvorming ten aanzien van de openbare lichamen te bevorderen.
 De Minister van BZK ondersteunt vanuit de begroting van Koninkrijksrelaties de openbare lichamen door middel van het delen van kennis en het leveren van expertise ter verbetering van het openbaar bestuur en economisch perspectief.
 C Beleidswijzigingen
 Er zijn geen beleidswijzigingen.
 
 D1 Budgettaire gevolgen van beleid
 Beleidsartikel 4 Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 21.694
 
 
 
 
 11.725
 
 
 
 
 11.198
 
 
 
 
 15.655
 
 
 
 
 14.425
 
 
 
 
 14.309
 
 
 
 
 14.309
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 21.359
 
 
 
 
 11.725
 
 
 
 
 11.198
 
 
 
 
 15.655
 
 
 
 
 14.425
 
 
 
 
 14.309
 
 
 
 
 14.309
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (percentage)
 
 
 
 
 
 55%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.1
 
 
 
 
 Curaçao, Sint Maarten en Aruba
 
 
 
 
 7.566
 
 
 
 
 3.937
 
 
 
 
 4.966
 
 
 
 
 8.039
 
 
 
 
 6.809
 
 
 
 
 6.809
 
 
 
 
 6.809
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 748
 
 
 
 
 780
 
 
 
 
 1.258
 
 
 
 
 1.663
 
 
 
 
 1.664
 
 
 
 
 1.664
 
 
 
 
 1.664
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten landen
 
 
 748
 
 
 780
 
 
 1.258
 
 
 1.663
 
 
 1.664
 
 
 1.664
 
 
 1.664
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 2.239
 
 
 
 
 2.700
 
 
 
 
 2.340
 
 
 
 
 5.009
 
 
 
 
 5.009
 
 
 
 
 5.009
 
 
 
 
 5.009
 
 
 
 
 
 
 Toeslagen op pensioenen NA
 
 
 2.239
 
 
 2.700
 
 
 2.340
 
 
 5.009
 
 
 5.009
 
 
 5.009
 
 
 5.009
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 4.416
 
 
 
 
 321
 
 
 
 
 1.232
 
 
 
 
 1.231
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage landen
 
 
 4.416
 
 
 321
 
 
 1.232
 
 
 1.231
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 163
 
 
 
 
 136
 
 
 
 
 136
 
 
 
 
 136
 
 
 
 
 136
 
 
 
 
 136
 
 
 
 
 136
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 163
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.2
 
 
 
 
 Caribisch Nederland
 
 
 
 
 13.793
 
 
 
 
 7.788
 
 
 
 
 6.232
 
 
 
 
 7.616
 
 
 
 
 7.616
 
 
 
 
 7.500
 
 
 
 
 7.500
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 707
 
 
 
 
 522
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Subsidies Caribisch Nederland
 
 
 467
 
 
 522
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Kinderrechten
 
 
 240
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.014
 
 
 
 
 1.063
 
 
 
 
 3.630
 
 
 
 
 5.113
 
 
 
 
 5.113
 
 
 
 
 5.113
 
 
 
 
 5.113
 
 
 
 
 
 
 Kinderrechten
 
 
 89
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Onderzoek, Kennisoverdracht en Comm.
 
 
 925
 
 
 1.063
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 Opdrachten Caribisch Nederland
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3.530
 
 
 5.013
 
 
 5.013
 
 
 5.013
 
 
 5.013
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 1.385
 
 
 
 
 4.073
 
 
 
 
 1.382
 
 
 
 
 1.283
 
 
 
 
 1.283
 
 
 
 
 1.283
 
 
 
 
 1.283
 
 
 
 
 
 
 Pensioenen en uitkeringen Politieke ambtsdragers
 
 
 1.385
 
 
 4.073
 
 
 1.382
 
 
 1.283
 
 
 1.283
 
 
 1.283
 
 
 1.283
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 10.045
 
 
 
 
 1.920
 
 
 
 
 1.220
 
 
 
 
 1.220
 
 
 
 
 1.220
 
 
 
 
 1.104
 
 
 
 
 1.104
 
 
 
 
 
 
 Bijzondere uitkering sociaal-economische initiatieven
 
 
 8.866
 
 
 1.220
 
 
 1.220
 
 
 1.220
 
 
 1.220
 
 
 1.104
 
 
 1.104
 
 
 
 
 
 Kinderrechten
 
 
 593
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Onderzoek, Kennisoverdracht en Comm.
 
 
 586
 
 
 700
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 392
 
 
 
 
 210
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek, Kennisoverdracht en Comm.
 
 
 392
 
 
 210
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 250
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek, Kennisoverdracht en Comm.
 
 
 250
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 14.575
 
 
 
 
 6.412
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 D2 Budgetflexibiliteit
 Van het totale uitgavenbudget op artikel 4 is 55% juridisch verplicht en dit kent de volgende onderverdeling:
 Opdrachten
 De opdrachten zijn (nog) niet juridisch verplicht. Afspraken met leveranciers later in het jaar kunnen doorlopen in 2019.
 Inkomensoverdrachten
 De inkomensoverdrachten zijn voor 100% juridisch verplicht. De uitgaven voor inkomensoverdracht liggen vast in de Vaste verrekenkoersregeling pensioenen (1990).
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 De bijdragen aan (inter)nationale organisaties zijn niet juridisch verplicht.
 Bijdragen aan medeoverheden
 De bijdragen aan medeoverheden zijn voor 100% juridisch verplicht. Conform het Tijdelijke besluit bijzondere uitkeringen integrale projecten BES zijn deze middelen als specifieke uitkering opgenomen in de meerjarenprogramma’s van de openbare lichamen.
 E Toelichting op de instrumenten
 4.1. Curaçao, Sint Maarten en Aruba
 Opdrachten
 Opdrachten landen
 Op verzoek van Aruba, Curaçao en Sint Maarten kan Nederland projecten ondersteunen die de sociale en economische ontwikkeling bevorderen en de overheidsfinanciën verbeteren.
 Inkomensoverdracht
 Toeslagen op pensioenen Nederlandse Antillen (NA)
 Conform de regeling vaste verrekenkoers pensioeninkomen voormalig Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse pensioengerechtigden worden nadelige koersverschillen als gevolg van wisselkoersfluctuatie tussen de Antilliaanse gulden (NAf) en Arubaanse florin (Afl) enerzijds en de euro anderzijds gecompenseerd uit begroting van Koninkrijksrelaties.
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 Bijdragen (inter)nationale organisaties
 Op verzoek van Aruba, Curaçao en Sint Maarten kan Nederland projecten ondersteunen die bijdragen aan het verbeteren van de sociale en economische ontwikkeling en de overheidsfinanciën. Onder dit instrument worden de projecten verantwoord die in opdracht van Nederland worden uitgevoerd.
 Bijdragen aan medeoverheden
 FDA
 De laatste restmiddelen Fondo Desaroyo Aruba (FDA), zijn teruggevloeid naar de KR begroting. Een deel van de middelen wordt in 2019 ingezet voor kinderbescherming, het overige deel wordt aangewend ter versterking van de rechtshandhaving op Aruba.
 4.2. Caribisch Nederland
 Opdrachten
 Opdrachten Caribisch Nederland
 De Minister van BZK richt zich met een programma bestuurlijke ontwikkeling op het verhogen van de kwaliteit en slagkracht van het openbaar bestuur op de zes eilanden in het Caribisch deel van het Koninkrijk, met name Caribisch Nederland. Een goed functionerend, transparant bestuur is een basisvoorwaarde om tot effect op specifieke en prioritaire thema’s te komen. De Minister zet zich in om samen met de openbare lichamen de bestuurlijke kaders te versterken. Daarnaast wordt gericht de uitvoeringskracht bevorderd, rekening houdend met lokale omstandigheden en specifieke bestuurlijke context per eiland. Er wordt geïnvesteerd in menselijk kapitaal, bijvoorbeeld door het toerusten en trainen van de ambtelijke apparaten. Ook wordt er door middel van de eerder benoemde versterkte coördinerende rol van het Ministerie van BZK gewerkt aan het integraal werken vanuit de departementen. Met name ten aanzien van Caribisch Nederland zal dit tot verbeteringen moeten leiden in de uitvoering van beleid.
 Afhankelijk van de vraag en behoefte van het lokaal bestuur in Caribisch Nederland, kunnen vanuit de begroting van Koninkrijksrelaties gerichte opdrachten aan organisaties betaald worden die als doel hebben goed bestuur en gezonde overheidsfinanciën te bevorderen.
 Inkomensoverdracht
 Pensioenen en uitkeringen politieke ambtsdragers
 Uit deze middelen worden de rechtspositionele regelingen van (voormalige) politieke ambtsdragers gefinancierd. Het betreft de pensioenen van gewezen politieke gezagdragers van het land Nederlandse Antillen (bewindspersonen, statenleden en gezaghebbers) afkomstig van Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Met het opheffen van het land Nederlandse Antillen in 2010 is bepaald dat deze pensioenen ten laste van Nederland komen.2Zie artikel 4, derde lid van het convenant:https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2010-14723.html
 Bijdragen aan medeoverheden
 Bijzondere uitkering sociaaleconomische initiatieven
 Afhankelijk van de vraag en behoefte van het lokaal bestuur in Caribisch Nederland, kunnen vanuit de begroting van Koninkrijksrelaties uitkeringen betaald worden ten behoeve van sociaaleconomische initiatieven.
 
 
 
 Artikel
 5.
 Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
 
 A Algemene doelstelling
 Bij het transitieproces van de staatkundige verhoudingen van het Koninkrijk per 10-10-2010 is een deel van de schulden van Curaçao en Sint Maarten gesaneerd. Deze sanering helpt Sint Maarten en Curaçao tot een beheersbare financiële situatie te komen door lagere rentelastnormen en minder betalingsachterstanden (niveau 2005).
 B Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) financiert de kosten die voortkomen uit de schuldsanering en lopende inschrijvingen via de begroting van Koninkrijksrelaties. Dit is terug te voeren op de bestuurlijke afspraken die zijn gemaakt in de aanloop naar de nieuwe staatkundige verhoudingen zoals die per 10 oktober 2010 hun beslag hebben gekregen. Nederland heeft een oplossing geboden voor de toenmalige schuldenproblematiek, door de verplichting op zich te nemen een belangrijk deel van de schulden van Curaçao en Sint Maarten over te nemen.
 Om ervoor te kunnen zorgen dat Curaçao en Sint Maarten een gezonde financiële huishouding kunnen voeren, zijn afspraken gemaakt tussen deze landen en Nederland. Deze afspraken zijn geformaliseerd in de Rijkswet financieel toezicht Curaçao en Sint Maarten (Rft) en betreffen een deugdelijk begrotingsbeleid, het op orde brengen van het financieel beheer en een effectief financieel toezicht ter voorkoming van nieuwe schuldenopbouw. Daarnaast is afgesproken dat Nederland een lopende inschrijving aanbiedt voor leningen aan Curaçao en Sint Maarten, tegen het actuele rendement op staatsleningen van de desbetreffende looptijd.
 Gelet op de autonomie behouden de landen hun verantwoordelijkheid voor de houdbaarheid van de overheidsfinanciën. Het financieel toezicht wordt uitgeoefend door de Rijksministerraad.
 
 C Beleidswijzigingen
 Er zijn geen beleidswijzigingen.
 
 D1 Budgettaire gevolgen van beleid
 Beleidsartikel 5 Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
 
 Budgettaire gevolgen van beleid (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 38.773
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 225.754
 
 
 
 
 172.431
 
 
 
 
 28.517
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 28.517
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (percentage)
 
 
 
 
 
 
 100%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.1
 
 
 
 
 Schuldsanering landen Curaçao en Sint Maarten
 
 
 
 
 186.981
 
 
 
 
 172.431
 
 
 
 
 28.517
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 28.517
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 
 
 
 Leningen
 
 
 
 
 186.981
 
 
 
 
 172.431
 
 
 
 
 28.517
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 28.517
 
 
 
 
 28.516
 
 
 
 
 
 
 Schuldsanering
 
 
 186.981
 
 
 172.431
 
 
 28.517
 
 
 28.516
 
 
 28.516
 
 
 28.517
 
 
 28.516
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 
 
 Leningen en/of garanties landen Curaçao, Sint Maarten en Aruba
 
 
 
 
 38.773
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Leningen
 
 
 
 
 38.773
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Lopende inschrijving Curaçao en St Maarten
 
 
 38.773
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 41.563
 
 
 
 
 37.721
 
 
 
 
 38.292
 
 
 
 
 31.895
 
 
 
 
 30.491
 
 
 
 
 30.403
 
 
 
 
 30.403
 
 
 
 
 
 
 D2 Budgetflexibiliteit
 Van het totale uitgavenbudget op artikel 5 is 100% juridisch verplicht en dit kent de volgende onderverdeling:
 De leningen zijn voor 100% juridisch verplicht. De in de tabel genoemde bedragen zijn langlopende verplichtingen voor aflossingen en rentebedragen van de landen Curaçao, Sint Maarten en Aruba.
 E Toelichting op de instrumenten
 5.1. Schuldsanering landen Curaçao en Sint Maarten
 Leningen
 Schuldsanering
 In de Slotverklaring van 2 november 2006 heeft Nederland zich met het oog op een gezonde financiële positie bij de start van de nieuwe staatkundige verhoudingen bereid verklaard om de schulden van (de collectieve sector van) het Land en de eilandgebieden Curaçao en Sint Maarten grotendeels te saneren. Het gaat daarbij om de schuldomvang op 31 december 2005, bestaande uit openbare en onderhandse geldleningen die zijn aangegaan jegens derden buiten de desbetreffende collectieve sector (inclusief de leningen die jegens Nederland zijn aangegaan). Deze leningen zijn, voor zover zij in omvang boven de rentelastnorm van dat jaar uitgaan, door Nederland gesaneerd. Ook de herfinanciering van deze leningen en de financiering van de rentelasten op deze leningen vallen onder de regeling van de schuldsanering.
 De verrekening van de schuldsanering heeft een looptijd van 21 jaar. Bij Najaarsnota 2010 zijn afspraken gemaakt over aflossingsschema van het totale schuldsaneringsbedrag tot en met 2030, waarbij de nadruk van de grootste aflossingen in de periode 2011–2018 heeft gelegen. De bedragen vanaf de ontwerpbegroting 2019 zijn derhalve fors lager dan voorgaande jaren.
 5.2 Leningen en/of garanties landen Curaçao, Sint Maarten en Aruba
 Leningen
 Lopende inschrijving Curaçao en Sint Maarten
 In de Rijkswet financieel toezicht is bepaald dat de Staat der Nederlanden een lopende inschrijving op leningen heeft wanneer Curaçao of Sint Maarten een leningaanvraag doet aan de hand van een open biedingsprocedure. Dit is enkel het geval wanneer het College financieel toezicht (Cft) heeft geoordeeld dat aan de eisen van de Rft is voldaan. De Staat der Nederlanden hanteert hierbij het actuele rendement op diens staatsleningen (van vergelijkbare looptijd).
 Ontvangsten
 De ontvangsten binnen dit artikel hebben betrekking op aflossingen en rentebedragen van uitstaande schulden van Aruba, Curaçao en Sint Maarten.
 
 
 
 Artikel
 8.
 Wederopbouw Bovenwindse Eilanden
 
 A Algemene doelstelling
 Het coördineren van de wederopbouw van Saba en Sint Eustatius, en van de Nederlandse bijdrage aan de wederopbouw van Sint Maarten, naar aanleiding van de schade veroorzaakt door de orkanen Irma en Maria.
 B Rol en verantwoordelijkheid
 In september 2017 hebben de orkanen Irma en Maria een spoor van verwoesting getrokken over het Caribisch gebied. Binnen het Koninkrijk zijn de openbare lichamen Saba en Sint Eustatius en het land Sint Maarten getroffen.
 De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) regisseert de Rijksbrede aanpak van de wederopbouwfase op de eilanden Saba en Sint Eustatius en levert onder andere via de Wereldbank financiële middelen voor de wederopbouw van Sint Maarten. Daarnaast ondersteunt het Ministerie van BZK de openbare lichamen financieel voor de wederopbouw. Zo helpt het ministerie bij het herstel en orkaanbestendig maken van de woningen op Sint Eustatius en Saba. Ook zijn op Sint Eustatius werkzaamheden gestart om de eroderende klif waar Fort Oranje op staat te herstellen.
 De wederopbouw wordt gecoördineerd door de Minister van BZK, maar naast het Ministerie van BZK zijn ook de ministeries van Onderwijs Cultuur en Wetenschap (OCW), Economische Zaken en Klimaat (EZK) en Infrastructuur en Waterstaat (IenW) betrokken bij de wederopbouw voor onder andere het herstel van schoolgebouwen en infrastructuur. De middelen voor deze projecten staan op de begrotingen van de ministeries van BZK, OCW, EZK en IenW.
 De Minister van BZK financiert een deel van de kosten van wederopbouw van Sint Maarten. Middels het wederopbouwfonds draagt de Minister tot 2021 bij. Deze bijdrage is verbonden aan de politieke voorwaarden waarmee Sint Maarten akkoord is gegaan, namelijk het instellen van een integriteitskamer en het versterken van het grenstoezicht. Nederland zal gedurende de wederopbouw strikt toezien op de naleving van de voorwaarden.
 Het hoofdspoor voor de wederopbouw van Sint Maarten loopt via de Wereldbank waar een trustfund is opgericht. Dit trustfund wordt beheerd door een stuurgroep waarin Nederland samen met Sint Maarten zitting heeft. Prioriteiten voor Nederland zijn economische ontwikkeling en bereikbaarheid, de afvalproblematiek en goed bestuur. Daarnaast zal Nederland buiten het trustfund ook directe steun leveren voor de wederopbouw van Sint Maarten. Het gaat hier bijvoorbeeld om kosten op het gebied van rechtshandhaving. In eerder stadium heeft Nederland direct bijgedragen aan noodhulp voor Sint Maarten en aan enige projecten in de overgangsfase in afwachting van het operationeel worden van het trustfund.
 C Beleidswijzigingen
 Er zijn geen beleidswijzigingen.
 
 D1 Budgettaire gevolgen van beleid
 Beleidsartikel 8 Wederopbouw Bovenwindse eilanden
 
 Budgettaire gevolgen van beleid (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 28.103
 
 
 
 
 227.157
 
 
 
 
 6.037
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 21.491
 
 
 
 
 227.157
 
 
 
 
 6.037
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (percentage)
 
 
 
 
 
 
 100%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8.1
 
 
 
 
 Wederopbouw
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 208.091
 
 
 
 
 6.037
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 38.090
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Liquiditeitssteun Sint Maarten
 
 
 0
 
 
 38.090
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 854
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Wederopbouw op Sint Maarten
 
 
 0
 
 
 854
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 22.478
 
 
 
 
 6.037
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 KPSM
 
 
 0
 
 
 4.000
 
 
 5.282
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Wederopbouw op Sint Eustatius
 
 
 0
 
 
 3.067
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Wederopbouw op Sint Maarten
 
 
 0
 
 
 10.640
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Wederopbouw op Saba
 
 
 0
 
 
 3.861
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Grenstoezicht Sint Maarten
 
 
 0
 
 
 910
 
 
 755
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 118.984
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Wederopbouw op Sint Maarten
 
 
 0
 
 
 6.984
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Wereldbank
 
 
 0
 
 
 112.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 12.685
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Ministerie van JenV
 
 
 0
 
 
 12.685
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 15.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 RVB (Bijdrage voor wederopbouw)
 
 
 0
 
 
 15.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8.2
 
 
 
 
 Noodhulp
 
 
 
 
 21.491
 
 
 
 
 19.066
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 6.861
 
 
 
 
 369
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Noodhulp
 
 
 6.861
 
 
 369
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 1.716
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Noodhulp op Sint Maarten
 
 
 0
 
 
 1.716
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen apparaat
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 145
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 RVB (Bijdrage voor wederopbouw)
 
 
 0
 
 
 145
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 14.630
 
 
 
 
 16.836
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Ministerie van I&W
 
 
 6.350
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ministerie van Defensie
 
 
 0
 
 
 16.836
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ministerie van VWS
 
 
 1.682
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ministerie van JenV
 
 
 5.444
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ministerie van OCW
 
 
 836
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ministerie van BZ
 
 
 318
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 D2 Budgetflexibiliteit
 Van het totale uitgavenbudget op artikel 8 is 100% juridisch verplicht en dit kent de volgende onderverdeling:
 Bijdragen aan medeoverheden
 De bijdragen aan medeoverheden is voor 100% juridisch verplicht. Hier zijn afspraken over gemaakt met het land Sint Maarten
 E Toelichting op de instrumenten
 Uitgaven
 8.1 Wederopbouw
 Subsidies
 Liquiditeitssteun Sint Maarten
 De overheid van Sint Maarten kampt sinds de orkanen Irma en Maria met een liquiditeitsprobleem. Hiervoor is in 2017 en 2018 door Nederland liquiditeitssteun verstrekt vanuit de middelen voor de wederopbouw van Sint Maarten. Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) verwacht dat het liquiditeitsprobleem op zijn minst tot en met 2021 zal aanhouden. Eventuele nieuwe verzoeken vanuit Sint Maarten voor liquiditeitssteun door Nederland zullen gedurende het uitvoeringsjaar worden bezien.
 Bijdragen aan medeoverheden
 KPSM
 Versterking van het grenstoezicht is een voorwaarde die Nederland heeft gesteld voor het beschikbaar stellen van wederopbouwgelden en geldt in principe voor een periode van twee jaar. De versterking van het grenstoezicht vindt plaats door onder andere versterking van het Korps Politie Sint Maarten (KPSM). Er wordt geïnvesteerd in opleiding, kennisoverdracht en er wordt gebruik gemaakt van het lokale arbeidspotentieel (werving nieuw personeel). Daarnaast wordt uitrusting aangeschaft nodig voor het effectief en efficiënt uitvoeren van grenstoezicht (uitrusting was beschadigd door orkaan).
 Grenstoezicht Sint Maarten
 Naast de versterking van KPSM wordt er ook bijgedragen aan de versterking van de douane op Sint Maarten. Met deze bijdrage wordt geïnvesteerd in opleidingen voor het personeel.
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 Wereldbank
 Het hoofdspoor van de wederopbouw van Sint Maarten verloopt via een trustfund bij de Wereldbank. Van de in totaal gereserveerde € 550 mln. voor wederopbouw zal maximaal € 470 mln., in tranches, vóór 2021 in dit trustfund worden gestort. Naar alle waarschijnlijkheid zullen ook in 2019 tranches in het trustfund worden gestort. Deze middelen staan nu nog op de aanvullende post bij het Ministerie van Financiën en zullen gedurende het uitvoeringsjaar worden toegevoegd aan de begroting van Koninkrijksrelaties.
 Na overboekingen voor de early recovery, programmaorganisatie, 1e tranche Wereldbank, directe steun en liquiditeitssteun van de aanvullende post naar de begroting van Koninkrijksrelaties, staat er nog € 340,91 mln. op de aanvullende post gereserveerd ten behoeve van de wederopbouw van Sint Maarten. Deze middelen komen beschikbaar voor de begroting van Koninkrijksrelaties na het overleggen van doelmatige bestedingsplannen aan het Ministerie van Financiën.
 
 
 
 
 4.
 DE NIET-BELEIDSARTIKELEN KONINKRIJKSRELATIES
 
 
 
 Artikel
 6.
 Apparaat
 
 Op dit artikel worden alle personele en materiële uitgaven en ontvangsten van de onder dit begrotingshoofdstuk vallende onderdelen gepresenteerd.
 D1 Tabel Budgettaire gevolgen van beleid
 Beleidsartikel 6 Apparaat
 
 Budgettaire gevolgen van beleid (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 21.660
 
 
 
 
 22.884
 
 
 
 
 21.428
 
 
 
 
 19.132
 
 
 
 
 18.832
 
 
 
 
 18.382
 
 
 
 
 18.382
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 20.556
 
 
 
 
 22.884
 
 
 
 
 21.428
 
 
 
 
 19.132
 
 
 
 
 18.832
 
 
 
 
 18.382
 
 
 
 
 18.382
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.1
 
 
 
 
 Apparaat
 
 
 
 
 20.556
 
 
 
 
 22.884
 
 
 
 
 21.428
 
 
 
 
 19.132
 
 
 
 
 18.832
 
 
 
 
 18.382
 
 
 
 
 18.382
 
 
 
 
 
 
 
 Personele uitgaven
 
 
 
 
 11.709
 
 
 
 
 14.406
 
 
 
 
 13.375
 
 
 
 
 11.113
 
 
 
 
 10.813
 
 
 
 
 10.363
 
 
 
 
 10.363
 
 
 
 
 
 
 waarvan: Eigen personeel
 
 
 10.429
 
 
 14.172
 
 
 13.194
 
 
 10.941
 
 
 10.641
 
 
 10.191
 
 
 10.191
 
 
 
 
 
 waarvan: Externe inhuur
 
 
 1.277
 
 
 234
 
 
 181
 
 
 172
 
 
 172
 
 
 172
 
 
 172
 
 
 
 
 
 waarvan: Overig personeel
 
 
 3
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Materiële uitgaven
 
 
 
 
 8.847
 
 
 
 
 8.478
 
 
 
 
 8.053
 
 
 
 
 8.019
 
 
 
 
 8.019
 
 
 
 
 8.019
 
 
 
 
 8.019
 
 
 
 
 
 
 waarvan: Overig materieel
 
 
 8.847
 
 
 8.478
 
 
 8.053
 
 
 8.019
 
 
 8.019
 
 
 8.019
 
 
 8.019
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 747
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 E Toelichting op de instrumenten
 6.1. Apparaat
 Personele uitgaven
 Eigen personeel
 Betreffen de uitgaven aan het eigen personeel van voornamelijk Rijksdienst Caribisch Nederland (RCN), College financieel toezicht (Cft) en de personele kosten van de bestuurlijke ingreep op Sint Eustatius.
 Externe inhuur
 De uitgaven aan externe inhuur van alle onder dit begrotingshoofdstuk vallende onderdelen zijn opgenomen.
 Materiële uitgaven
 Overig materiaal
 De materiële uitgaven van alle onder dit begrotingshoofdstuk vallende onderdelen zijn opgenomen, inclusief de materiële uitgaven voor de Rijksdienst Caribisch Nederland (RCN). Hierbij is rekening gehouden met extra kosten voor de verbetering van de informatiebeveiliging.
 
 
 
 Artikel
 7.
 Nog onverdeeld
 
 Beleidsartikel 7 Nog onverdeeld
 
 Budgettaire gevolgen van beleid (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 7.217
 
 
 
 
 1.142
 
 
 
 
 1.644
 
 
 
 
 1.730
 
 
 
 
 1.512
 
 
 
 
 1.512
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 7.217
 
 
 
 
 1.142
 
 
 
 
 1.644
 
 
 
 
 1.730
 
 
 
 
 1.512
 
 
 
 
 1.512
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.1
 
 
 
 
 Loonbijstelling
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.2
 
 
 
 
 Prijsbijstelling
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.3
 
 
 
 
 Onvoorzien
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 722
 
 
 
 
 164
 
 
 
 
 738
 
 
 
 
 730
 
 
 
 
 512
 
 
 
 
 512
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.4
 
 
 
 
 Wisselkoersreserve
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 6.495
 
 
 
 
 978
 
 
 
 
 906
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 E Toelichting op de instrumenten
 7.4. Wisselkoersreserve
 Op de begroting van Koninkrijksrelaties en het BES-fonds zijn er zowel meevallers als tegenvallers als gevolg van de huidige wisselkoers. De wisselkoersmeevallers komen ten gunste van de reserve en de wisselkoerstegenvallers komen ten laste van de reserve.
 
 
 
 
 5.
 DE BELEIDSAGENDA BES-FONDS
 
 
 
 5.1
 Beleidsprioriteiten
 
 Via de vrije uitkeringen uit het BES-fonds ontvangen de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba middelen om hun toebedeelde en deels wettelijke taken naar behoren uit te voeren, net zoals gemeenten middelen krijgen uit het gemeentefonds. Het gaat hierbij om vrij besteedbare middelen. Het is – net als bij gemeenten – aan de lokale democratie om ambities te formuleren, eigen inkomsten te genereren en beleidskeuzes te maken.
 Het BES-fonds is een beleidsarm fonds. Het is aan de eilanden om verantwoording af te leggen over de via het BES-fonds verstrekte middelen.
 Een totaaloverzicht van bijzondere uitkeringen aan de openbare lichamen (bijzondere uitkeringen) wordt jaarlijks op de derde woensdag van mei aan de Tweede Kamer verstrekt. De verstrekte renteloze leningen aan de openbare lichamen treft u aan in bijlage 9 van deze begroting. Een overzicht van alle rijksuitgaven Caribisch Nederland is op verzoek van de motie Hachchi c.s. (Kamerstukken II 2011–2012, 33 000 IV, nr. 28) opgenomen als bijlage 6 bij deze begroting. Deze uitgaven worden toegelicht op de begrotingen van de betreffende departementen. In bijlage 8 is een overzicht van de rijksinkomsten op Caribisch Nederland opgenomen.
 
 
 
 
 6.
 HET BELEIDSARTIKEL BES-FONDS
 
 
 
 Artikel
 1.
 BES-fonds
 
 A Algemene doelstelling
 Via het BES-fonds wordt bewerkstelligd dat de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba middelen krijgen toebedeeld om de tussen het Rijk en de eilanden overeengekomen taakverdeling van de eilanden naar behoren uit te voeren.
 B Rol en verantwoordelijkheid
 De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) is verantwoordelijk voor de bestuurlijke en financiële verhouding met de eilanden en in die hoedanigheid financiert de Minister het BES-fonds. Als fondsbeheerder draagt de Minister zorg voor een adequate omvang van het fonds in relatie tot de overeengekomen taakverdeling tussen Nederland en de openbare lichamen. De openbare lichamen zijn autonoom in de besteding van de vrije uitkering; dat wil zeggen dat de openbare lichamen zelf mogen bepalen welke taken en activiteiten zij bekostigen uit de algemene middelen van de vrije uitkering. Dit uitgangspunt laat onverlet dat de openbare lichamen bepaalde wettelijke taken en activiteiten dienen uit te voeren waarbij zij voor de bekostiging mede op de algemene middelen zijn aangewezen.
 De wet Financiën BES (de wet FinBES) biedt – indien nodig – instrumenten voor de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de toezichthouder, het College financieel toezicht (Cft) om corrigerend op te treden op het gebied van financiën en financieel beheer. De openbare lichamen mogen in principe alleen uitgaven doen die zijn opgenomen in een door de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties goedgekeurde begroting.
 C Beleidswijzigingen
 Er zijn geen beleidswijzigingen.
 
 D1 Budgettaire gevolgen van beleid
 Beleidsartikel 1 BES-Fonds
 
 Budgettaire gevolgen van beleid (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 
 Art.nr.
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 42.552
 
 
 
 
 41.959
 
 
 
 
 38.279
 
 
 
 
 33.482
 
 
 
 
 33.257
 
 
 
 
 33.366
 
 
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 40.985
 
 
 
 
 41.959
 
 
 
 
 38.279
 
 
 
 
 33.482
 
 
 
 
 33.257
 
 
 
 
 33.366
 
 
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (percentage)
 
 
 
 
 
 
 100%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 
 
 BES-fonds
 
 
 
 
 40.985
 
 
 
 
 41.959
 
 
 
 
 38.279
 
 
 
 
 33.482
 
 
 
 
 33.257
 
 
 
 
 33.366
 
 
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 40.985
 
 
 
 
 41.959
 
 
 
 
 38.279
 
 
 
 
 33.482
 
 
 
 
 33.257
 
 
 
 
 33.366
 
 
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 Overige uitkering
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Vrije uitkering
 
 
 40.985
 
 
 41.959
 
 
 38.279
 
 
 33.482
 
 
 33.257
 
 
 33.366
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 40.985
 
 
 
 
 41.959
 
 
 
 
 38.279
 
 
 
 
 33.482
 
 
 
 
 33.257
 
 
 
 
 33.366
 
 
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 D2 Budgetflexibiliteit
 Het BES-fonds kent geen budgetflexibiliteit. De openbare lichamen ontvangen middelen voor de toebedeelde en wettelijke taken.
 E Toelichting op de instrumenten
 1.1. BES-fonds
 Bijdragen aan medeoverheden
 Vrije uitkering
 De middelen die de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba uit de vrije uitkering ontvangen zijn vrij besteedbaar. Op de vrije uitkering wordt een aantal bedragen ingehouden. Het betreft aflossingslasten voor eerder afgesloten renteloze leningen die het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft verstrekt ter bekostiging van achterstanden in de onderwijshuisvesting, en de in 2015 verstrekte lening van het toenmalige Ministerie van Infrastructuur en Milieu voor de weginfrastructuur op Saba.
 Ontvangsten
 Artikel 88, derde lid van de Wet FinBES regelt dat bij (begrotings-)wet voor ieder uitkeringsjaar middelen van het Rijk worden afgezonderd ten behoeve van het BES-fonds. De uitgaven en de afgezonderde inkomsten over ieder uitkeringsjaar zijn aan elkaar gelijk. Gelet hierop is ten behoeve van de dekking van de uitgaven ten laste van het BES-fonds een post ontvangsten geraamd.
 
 
 
 
 7.
 BIJLAGEN
 
 
 
 Bijlage
 1:
 Verdiepingsbijlage Koninkrijksrelaties
 
 
 Uitgaven beleidsartikel 1. Versterken rechtsstaat (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 87.274
 
 
 75.156
 
 
 75.356
 
 
 75.356
 
 
 63.356
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 – 46.557
 
 
 – 35.688
 
 
 – 35.688
 
 
 – 35.688
 
 
 – 35.688
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 6.598
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 966
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 27.668
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Wisselkoers RST
 
 
 
 898
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 47.315
 
 
 40.434
 
 
 39.668
 
 
 39.668
 
 
 27.668
 
 
 27.668
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Wisselkoers RST
 Op de begroting van Koninkrijksrelaties en het BES-fonds zijn er zowel mee- als tegenvallers als gevolg van de huidige wisselkoers. De wisselkoersgevoelige posten op de begroting van Koninkrijksrelaties zijn voor 2019 gecorrigeerd. De wisselkoerstegenvaller voor het recherche samenwerkingsteam (RST) wordt gecompenseerd vanuit de wisselkoersreserve op artikel 7.
 
 Ontvangsten beleidsartikel 1. Versterken rechtsstaat (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 6.120
 
 
 4.857
 
 
 4.857
 
 
 4.857
 
 
 4.857
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 – 6.120
 
 
 – 4.857
 
 
 – 4.857
 
 
 – 4.857
 
 
 – 4.857
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 3.951
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 3.951
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven beleidsartikel 4. Bevorderen sociaaleconomische structuur (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 11.005
 
 
 14.359
 
 
 14.442
 
 
 14.442
 
 
 14.326
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 462
 
 
 – 2.106
 
 
 – 301
 
 
 – 300
 
 
 – 300
 
 
 – 300
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 258
 
 
 – 1.055
 
 
 1.514
 
 
 283
 
 
 283
 
 
 14.609
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Wisselkoersmeevaller
 
 
 
 – 2.669
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. FDA
 
 
 – 2.463
 
 
 1.232
 
 
 1.231
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overige mutaties
 
 
 
 382
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 11.725
 
 
 11.198
 
 
 15.655
 
 
 14.425
 
 
 14.309
 
 
 14.309
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Wisselkoersmeevaller
 Op de begroting van Koninkrijksrelaties en het BES-fonds zijn er zowel mee- als tegenvallers als gevolg van de huidige wisselkoers. De wisselkoersgevoelige posten op de begroting van Koninkrijksrelaties zijn voor 2019 gecorrigeerd. De wisselkoersmeevaller op de toeslagen en pensioenen wordt toegevoegd aan de wisselkoersreserve op artikel 7.
 2. FDA
 De laatste restmiddelen Fondo Desaroyo Aruba (FDA), zijn teruggevloeid naar de KR begroting. Deze middelen worden, conform de beheersovereenkomst tussen Aruba, Nederland en FDA, weer ingezet ten behoeve van het land Aruba voor de komende twee jaar. Een deel van de middelen wordt in 2019 ingezet voor kinderbescherming, het overige deel wordt aangewend ter versterking van de rechtshandhaving op Aruba.
 
 Ontvangsten beleidsartikel 4. Bevorderen sociaaleconomische structuur (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 3.949
 
 
 3.889
 
 
 2.028
 
 
 2.028
 
 
 2.028
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 2.463
 
 
 – 3.889
 
 
 – 2.028
 
 
 – 2.028
 
 
 – 2.028
 
 
 0
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Nieuwe begrotingsstructuur
 
 
 
 – 3.889
 
 
 – 2.028
 
 
 – 2.028
 
 
 – 2.028
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 6.412
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Nieuwe begrotingsstructuur
 In verband met de nieuwe begrotingsstructuur zijn de ontvangsten gerealloceerd van ontvangstenartikel 4 naar ontvangstenartikel 5.
 
 Uitgaven beleidsartikel 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 172.431
 
 
 28.517
 
 
 28.516
 
 
 28.516
 
 
 28.517
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 28.516
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 172.431
 
 
 28.517
 
 
 28.516
 
 
 28.516
 
 
 28.517
 
 
 28.516
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten beleidsartikel 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 37.721
 
 
 29.955
 
 
 29.867
 
 
 28.463
 
 
 28.375
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 8.337
 
 
 2.028
 
 
 2.028
 
 
 2.028
 
 
 30.403
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Wisselkoersleningen
 
 
 
 4.448
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Nieuwe begrotingsstructuur
 
 
 
 3.889
 
 
 2.028
 
 
 2.028
 
 
 2.028
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 37.721
 
 
 38.292
 
 
 31.895
 
 
 30.491
 
 
 30.403
 
 
 30.403
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Wisselkoersmeevaller leningen
 Als gevolg gevolg van de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro zijn er meerontvangsten op rente van de uitstaande leningen. Deze wisselkoersmeevaller wordt toegevoegd aan de wisselkoersreserve op artikel 7 van deze begroting.
 2. Nieuwe begrotingsstructuur
 In verband met de nieuwe begrotingsstructuur zijn de ontvangsten gerealloceerd van ontvangstenartikel 4 naar ontvangstenartikel 5.
 
 Uitgaven beleidsartikel 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie eerste en tweede incidentele suppletoire begroting 2018
 
 
 133.200
 
 
 5.282
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 72.442
 
 
 755
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 21.515
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Derde incidentele suppletoire begroting 2018
 
 
 15.300
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Liquiditeitssteun
 
 
 1.790
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Wederopbouw Statia
 
 
 3.067
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4. Klif Statia bijdrage I&W
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5. Noodhulp Gemeenten
 
 
 – 142
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 227.157
 
 
 6.037
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten beleidsartikel 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie incidentele suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven niet-beleidsartikel 6. Apparaat (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 21.059
 
 
 18.713
 
 
 17.613
 
 
 17.313
 
 
 17.313
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 1.775
 
 
 1.100
 
 
 450
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 50
 
 
 1.615
 
 
 1.069
 
 
 1.519
 
 
 1.069
 
 
 18.382
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Loon- en prijsbijstelling 2018
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 
 
 2. SSO CN verbeterplan informatiebeveiliging
 
 
 
 569
 
 
 569
 
 
 569
 
 
 569
 
 
 569
 
 
 
 
 3. Wisselkoers
 
 
 
 546
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 22.884
 
 
 21.428
 
 
 19.132
 
 
 18.832
 
 
 18.382
 
 
 18.382
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Loon- en prijsbijstelling 2018
 De toedeling van de loon- en prijsbijstelling 2018.
 2. SSO CN verbeterplan informatiebeveiliging
 Een extra budget is toegekend voor de verbetering van de informatiebeveiliging van de Rijksdienst Caribisch Nederland (RCN).
 3. Wisselkoers
 Een budget van € 0,546 mln. wordt toegevoegd ter compensatie van de wisselkoersverschillen. De wisselkoerstegenvaller wordt gecompenseerd uit de wisselkoersreserve artikel 7.
 
 Ontvangsten niet-beleidsartikel 6. Apparaat (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven niet-beleidsartikel 7. Nog onverdeeld (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 1.988
 
 
 1.928
 
 
 1.898
 
 
 1.898
 
 
 1.897
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 – 1.114
 
 
 – 816
 
 
 – 94
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 8.436
 
 
 1.588
 
 
 2.192
 
 
 2.183
 
 
 1.965
 
 
 1.966
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 – 2.093
 
 
 – 1.558
 
 
 – 2.352
 
 
 – 2.351
 
 
 – 2.350
 
 
 – 454
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Verdeling van loon- en prijsbijstelling 2018
 
 
 – 1.910
 
 
 – 1.600
 
 
 – 1.600
 
 
 – 1.599
 
 
 – 1.598
 
 
 – 1.599
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 7.217
 
 
 1.142
 
 
 1.644
 
 
 1.730
 
 
 1.512
 
 
 1.512
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 1. Verdeling van loon- en prijsbijstelling 2018
 De loon- en prijsbijstelling 2018 van de Kustwacht is overgeheveld naar het Ministerie van Defensie. De loon- en prijsbijstelling 2018 van het BES-fonds is aan de betreffende begroting toegevoegd en voor Koninkrijksrelaties aan artikel 6.
 
 Ontvangsten niet-beleidsartikel 7. Nog onverdeeld (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 2:
 Verdiepingsbijlage BES-fonds
 
 
 Uitgaven beleidsartikel 1. BES-Fonds (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 41.386
 
 
 33.087
 
 
 33.087
 
 
 32.888
 
 
 32.998
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 573
 
 
 5.192
 
 
 395
 
 
 369
 
 
 368
 
 
 33.367
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Wisselkoers BES-fonds
 
 
 
 4.712
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 41.959
 
 
 38.279
 
 
 33.482
 
 
 33.257
 
 
 33.366
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten beleidsartikel 1. BES-Fonds (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 41.386
 
 
 33.087
 
 
 33.087
 
 
 32.888
 
 
 32.998
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie Nota van Wijziging 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 573
 
 
 5.192
 
 
 395
 
 
 369
 
 
 368
 
 
 33.367
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Wisselkoers BES-fonds
 
 
 
 4.712
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2019
 
 
 41.959
 
 
 38.279
 
 
 33.482
 
 
 33.257
 
 
 33.366
 
 
 33.367
 
 
 
 
 
 Toelichting uitgaven/ontvangsten:
 1. Wisselkoers BES-fonds
 De vrije uitkering van het BES-fonds is vastgelegd in dollars. Door de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro is er sprake van een wisselkoerstegenvaller. Deze wordt gedekt vanuit de wisselkoersreserve op artikel 7 van de begroting van Koninkrijksrelaties.
 
 
 
 Bijlage
 3:
 Moties en toezeggingen
 
 
 A.1 In behandeling zijnde moties Koninkrijksrelaties
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving motie
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 De motie van het lid Van Tongeren; Verzoekt de regering in goed overleg de landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten te ondersteunen in het uitvoeren van de in het klimaatverdrag van Parijs overeengekomen afspraken
 
 
 Kamerdebat 10-02-2016
 Isla raffinaderij
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De motie het lid van Tongeren; Verzoekt de regering om, te onderzoeken hoe regelingen met hetzelfde doel gerealiseerd kunnen worden voor de BES-eilanden en de Tweede Kamer hierover te informeren
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017
 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De motie van de leden Diertens, Bosman, Van Tongeren, Van den Berg, Bisschop, Kuiken, Van Raak, Van der Graaf en Kuzu; Verzoekt de regering, ervoor te zorgen dat de departementen bij planvorming en budgettering met betrekking tot Caribisch Nederland het Ministerie van BZK betrekken, zodat dit ministerie zijn regierol kan vervullen, er een meer integrale aanpak komt en versnippering kan worden tegengaan
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017
 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Medio 2e helft 2018 zal de Staatssecretaris van BZK om voorlichting vragen bij de Raad van State over dit onderwerp. Met die uitkomsten wordt het standpunt bepaald over de invulling van deze motie.
 
 
 
 
 De motie van het lid van Tongeren; Verzoekt de regering, om samen met de Landen en de BES-eilanden initiatieven te nemen om het duurzaam bouwen te stimuleren en de Kamer hierover te informeren
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017
 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De motie van het lid De Graaf c.s.; Verzoekt de regering om een evaluatie van het Statuut met het oog op eventuele modernisering te bevorderen en daarover in overleg te treden met de andere landen binnen het Koninkrijk en de eilandbesturen in Caribisch Nederland
 
 
 Kamerdebat 21-06-2016
 Evaluaties i.h.k.v. de staatkundige vernieuwing en over de Koninkrijksrelaties in den brede
 
 
 De Tweede Kamer wordt in najaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De motie van het lid Van Laar; Verzoekt de regering de drie uitgangspunten die tijdens het laatste Interparlementair Koninkrijksoverleg voor de geschillenregeling zijn geformuleerd als leidraad te nemen voor de aanstaande gesprekken tussen de landen van het Koninkrijk en nog dit jaar te komen tot een blauwdruk voor een geschillenregeling
 
 
 Kamerdebat 08-10-2015
 Begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties
 
 
 Bij brieven van 29 mei en 18 juni 2018 heeft de Staatssecretaris van BZK de Kamer(s) laten weten dat de regering voornemens is voor het einde van 2018 een voorstel van rijkswet in te dienen, dat binnen de kaders van artikel 12a Statuut past.
 
 
 
 
 
 
 A.2. Uitgevoerde moties Koninkrijksrelaties
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving motie
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 De motie van de leden Van der Graaf, Bosman, Van den Berg, Diertens, Bisschop, Kuiken, Van Raak, Van Tongeren en Kuzu; Verzoekt de regering, deze c.q. soortgelijke inspanningen om de positie van kinderen op Bonaire, Sint-Eustatius en Saba te verbeteren voort te zetten en de Tweede Kamer voor het voorjaar van 2018 op basis van de evaluatie te informeren over de manier waarop zij dit gaat doen
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017
 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 16 mei 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 31 839, nr. 617)
 
 
 
 
 De motie van de leden Van den Berg, Diertens, Bosman, Van der Graaf, Kuiken en Van Raak; Verzoekt de regering, in overleg met de BES-eilanden de mogelijkheden te onderzoeken om met expertise van bijvoorbeeld Wageningen Universiteit een innovatief land- en tuinbouwbeleid te ondersteunen en te realiseren, zodat de eilanden zoveel mogelijk in eigen voedselproductie kunnen voorzien
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017
 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 30 april 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 775 IV, nr. 38)
 
 
 
 
 
 
 B.1 In behandeling zijnde toezeggingen Koninkrijksrelaties
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Vreeman (PvdA), toe tijdens de volgende Koninkrijksconferentie te spreken over fiscale maatregelen om jonge, talentvolle, ondernemende studenten uit het Caribisch deel van het Koninkrijk aan te sporen na hun studie weer terug te keren en te bezien of hier in de landen interesse voor is. De Minister van BZK zal de Kamer informeren over de uitkomsten van deze besprekingen (T02326)
 
 
 Kamerdebat 21-06-2016
 Evaluaties i.h.k.v. de staatkundige vernieuwing en over de Koninkrijksrelaties in den brede
 
 
 De Eerste Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Bijsterveld (CDA), toe bij de eerder toegezegde evaluatie van de nieuwe staatkundige structuur, die zal plaatsvinden vijf jaar na inwerkingtreding (T01031), ook de mogelijkheden voor vereenvoudiging van de BES-wetgeving te betrekken (T01224)
 
 
 Kamerdebat 06-07-2010
 Consensus rijkswetsvoorstellen (32 017 t/m 32 020, 32 026, 32 041, 32 178 en 32 179, 32 186, 32 213)
 
 
 De Eerste Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van vragen en opmerkingen van diverse leden, toe de Kamer ieder kwartaal te informeren over de voorzieningen die bij de Tijdelijke wet taakverwaarlozing Sint Eustatius zijn en worden getroffen. De eerste kwartaalrapportage zal uiterlijk 1 juni 2018 met de Kamer worden gedeeld (in het kader van toezegging T02531). Daarbij gaat het onder andere over: de voortgang in de criteria en indicatoren die zijn ontwikkeld om de afbouw van het bijzondere regime mogelijk te maken. de resultaten op bestuurlijk vlak, de infrastructuur en op sociaaleconomisch terrein, waaronder de bestrijding van armoede en de stappen die de regeringscommissaris, de Staatssecretaris van BZK en het bewindspersonenoverleg Caribisch Nederland zetten of mogelijk maken (T02532)
 
 
 Kamerdebat 06-02-2018
 Tijdelijke wet taakverwaarlozing Sint Eustatius (34 877)
 
 
 De toezegging ziet toe op de periodiciteit van de toezending van kwartaalrapportages. De status van die toezegging is dus thans ongewijzigd en zal pas worden omgezet in «voldaan» wanneer het ingrijpen op St Eustatius is beëindigd en de rapportages dus niet langer aan de Kamer zullen worden verstrekt.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van vragen en opmerkingen van diverse leden toe, de Raad van State op korte termijn om voorlichting te vragen over de wijze waarop de Nederlandse regering met Caribisch Nederland omgaat (inclusief de rol van de gezaghebber, het Cft en de Rijksvertegenwoordiger in relatie tot de bewindspersoon) en over de coördinerende rol van de Staatssecretaris van BZK ten aanzien van Caribisch Nederland. De voorlichtingsaanvraag zal met de Kamer worden gedeeld (T02533)
 
 
 Kamerdebat 06-02-2018
 Tijdelijke wet taakverwaarlozing Sint Eustatius (34 877)
 
 
 De Eerste Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe zodra het definitieve NRRP rapport beschikbaar is, de Kamer daarover te informeren
 
 
 Brief d.d. 23 maart 2018
 Stand van zaken wederopbouw Sint Maarten en overeenkomst Wereldbank
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe, over de voortgang van het kwalitatief onderzoek, waar UNICEF Nederland momenteel mee bezig is met een voorstel om in samenwerking met het regiokantoor van UNICEF in Barbados een Situational Analysis uit te voeren in Caribisch Nederland, de Kamer te informeren
 
 
 Brief d.d. 16 mei 2018
 Evaluatie amendementsgelden kinderrechten Caribisch Nederland
 
 
 De Tweede Kamer wordt geïnformeerd tijdens het nog te plannen AO over dit onderwerp 2e helft 2018.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt toe de Tweede Kamer vóór Prinsjesdag 2018 te informeren over de status van overheids-NV’s met betrekking tot het financieel toezicht op de landen
 
 
 Kamerdebat 21-06-2018
 Behandeling van de Verantwoordingsstukkencommissie Koninkrijksrelaties
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor Prinsjesdag 2018 per brief geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt toe de commissie KR eenmalig te informeren over de uitgaven in 2017, die ministeries breed werden gedaan aan de landen in Caribisch Nederland, uiterlijk vóór Prinsjesdag 2018
 
 
 Kamerdebat 21-06-2018
 Behandeling van de Verantwoordingsstukkencommissie Koninkrijksrelaties
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor Prinsjesdag 2018 per brief geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt toe de Tweede Kamer te informeren als Nederland Aruba bijstand verleent op het terrein van migratie dan wel asiel
 
 
 Kamerdebat 30-05-2018
 Venezuela
 
 
 Er is nog geen bijstandsverzoek van Aruba ontvangen. De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe de vraag van het lid Van Helvert over de toepassing van artikel 34 van het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden schriftelijk te beantwoorden
 
 
 Kamerdebat 30-05-2018
 Venezuela
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Dijk (SGP), toe de rol van de kerken in het Caribisch deel van het Koninkrijk bij de bestrijding van armoede, jeugdproblematiek, prostitutie, criminaliteit en dergelijke, waar mogelijk, aan te jagen en de samenwerking tussen kerken en de overheid te bevorderen (T02324)
 
 
 Kamerdebat 21-06-2016
 Evaluaties i.h.k.v. de staatkundige vernieuwing en over de Koninkrijksrelaties in den brede
 
 
 De Eerste Kamer wordt voor 1 november 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt toe de Tweede Kamer te informeren over de rapportages en verantwoording van de Wereldbank
 
 
 Brief d.d. 23 maart 2018
 Stand van zaken wederopbouw Sint Maarten en overeenkomst Wereldbank
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van vragen en opmerkingen van het lid Kok (PVV) toe, de discussie over autonomie in Caribisch Nederland en wat de Commissie van Wijzen daarover in haar rapport heeft geschreven, te willen voeren maar niet voor de zomer van 2018 (T02536)
 
 
 Kamerdebat 06-02-2018
 Tijdelijke wet taakverwaarlozing Sint Eustatius (34 877)
 
 
 De Eerste Kamer wordt voor 1 januari 2019 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van vragen en opmerkingen van diverse leden toe, de Kamer te informeren over de wenselijkheid van de suggestie van de Raad van State voor een eventuele geleidelijke overgang naar de reguliere situatie op Sint Eustatius en hoe een dergelijk overgangsregime er uit zou moeten zien (T02534)
 
 
 Kamerdebat 06-02-2018
 Tijdelijke wet taakverwaarlozing Sint Eustatius (34 877)
 
 
 De Eerste Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Ten Horn (SP), toe om een Koninklijk Besluit dat ziet op het vervallen van de rijkswet financieel toezicht ook voor te hangen bij de Eerste Kamer (T01220)
 
 
 Kamerdebat 06-07-2010
 Consensus rijkswetsvoorstellen (32 017 t/m 32 020, 32 026, 32 041, 32 178 en 32 179, 32 186, 32 213)
 
 
 Aan de toezegging wordt voldaan als de Rijkswet financieel toezicht kan vervallen. De Eerste Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe in een later stadium terug te komen op de eventuele heroverwegingen over de vormgeving tussen Europees en Caribisch Nederland voor Bonaire en Saba
 
 
 Brief d.d. 5 februari 2018
 Kabinetsreactie op het rapport Commissie van Wijzen
 
 
 Medio 2018 zal de Staatssecretaris van BZK om voorlichting vragen bij de Raad van State over dit onderwerp. Met die uitkomsten wordt het standpunt over de verhoudingen tussen Europees en Caribisch Nederland bepaald. De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe in de verslagen van de werkbezoeken aan de eilanden in te gaan op concrete programma’s voor versterking van goed bestuur te versterken
 
 
 Kamerdebat 21-06-2018
 Justitieketen BES-eilanden
 
 
 De Tweede Kamer wordt najaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt toe (te zijner tijd) de Tweede Kamer te informeren over toezichtskader overheidsfinanciën Aruba. Dit zal worden uitgewerkt in een protocol en een landsverordening, geldig tot 2022.
 
 
 Brief d.d. 16 juli 2018
 Verslag bezoek benedenwindse eilanden
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor einde jaar 2018 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt toe de Tweede Kamer te informeren over de uitkomsten van het volgende bestuurlijke overleg over de geschillenregeling (drie maanden na KRC)
 
 
 Kamerdebat 02-07-2015
 Verzamel algemeen overleg Koninkrijksrelaties
 
 
 Bij brieven van 29 april en 18 juni 2018 heeft de Staatssecretaris van BZK de Kamer(s) geïnformeerd dat het voornemens is voor het einde van 2018 een voorstel van rijkswet in te dienen.
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe dat de wetstekst voor de geschillenregeling na behandeling in de Rijksministerraad naar de Kamer zal worden toegestuurd
 
 
 Kamerdebat 13-10-2016 Begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties
 
 
 Bij brieven van 29 april en 18 juni 2018 heeft de Staatssecretaris van BZK de Kamer(s) geïnformeerd dat het voornemens is voor het einde van 2018 een voorstel van rijkswet in te dienen.
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe met een voorstel te komen om invulling te geven aan art. 12a Statuut; regering streeft naar 1 januari 2011 (toezegging gedaan door de Minister van Justitie)
 
 
 Kamerdebat 12-04-2010
 Staatkundige verhoudingen Koninkrijk
 
 
 De Staatssecretaris van BZK is voornemens voor einde jaar 2018 namens de regering een voorstel van rijkswet in te dienen.
 
 
 
 
 
 
 B.2 Uitgevoerde toezeggingen Koninkrijksrelaties
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt toe, de doorrekening van het CAft met betrekking tot de raffinaderij op Aruba direct na publicatie met een appreciatie naar de Tweede Kamer te sturen
 
 
 Kamerdebat 23-06-2016 Jaarverslag en Slotwet 2015 Koninkrijksrelaties en BES-fonds
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 6 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 845, nr. 24)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe, na zijn reis naar Curaçao en voor het verkiezingsreces, de Kamer te informeren over de Isla-raffinaderij
 
 
 Kamerdebat 15-12-2016 Verzamel algemeen overleg Caribische delen van het Koninkrijk
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 8 november 2017 per brief geïnformeerd (2017-0000565218).
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Kappen (VVD), toe de Kamer, op basis van het jaarverslag van de Rijksvertegenwoordiger, te informeren over de ondersteuning (capaciteit) die aan het lokaal bestuur in Caribisch Nederland wordt gegeven door de Nederlandse overheid (T02325)
 
 
 Kamerdebat 21-06-2016 Evaluaties i.h.k.v. de staatkundige vernieuwing en over de Koninkrijksrelaties in den brede
 
 
 Afgedaan. De Eerste Kamer is op 6 november 2017 per brief geïnformeerd (EK 2017–2018, 34 775 IV, nr. B)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Meijer (SP), toe dat de Minister van OCW, samen met de drie andere Ministers van Onderwijs en de samenwerkende universiteiten van Aruba, Curaçao en Sint Maarten zal bezien wat aan vervolgopleidingen kan worden gedaan en hoe het aanbod aan hoger onderwijs op de eilanden in het Caribisch deel van het Koninkrijk kan worden geoptimaliseerd (T02321)
 
 
 Kamerdebat 21-06-2016 Evaluaties i.h.k.v. de staatkundige vernieuwing en over de Koninkrijksrelaties in den brede
 
 
 Afgedaan. De Eerste Kamer is op 15 maart 2018 per brief geïnformeerd (EK 2017–2018, 34 775 IV, nr. K)
 
 
 
 
 In reactie op het rapport Van Laar zegt de Minister van BZK de Tweede Kamer toe de voorbeelden in samenhang te bezien en hier met een schriftelijke reactie op terug te komen.
 
 
 Kamerdebat 13-10-2016
 Begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 6 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 845, nr. 24)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe naar het Cft door te geleiden of we in beeld kunnen krijgen welke kosten uit achterstallig onderhoud voortvloeien. Daarnaast zal bij collega’s in herinnering worden gebracht dat bij toekomstige investeringsbeslissingen er rekening moet worden gehouden met voldoende dekking voor structureel onderhoud. De Kamer zal over de uitkomst worden geïnformeerd.
 
 
 Kamerdebat 13-10-2016 Begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 6 oktober 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 775 IV, nr. 6)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe dat hij een kwalitatief onderzoek wil doen naar de situatie van de kinderen op de eilanden, maar daarnaast ook een traject in gang wil zetten om de dataregistratie, voor zover mogelijk, op orde te krijgen op een manier die past bij de eilanden.
 
 
 Kamerdebat 13-10-2016 Begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 16 mei 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 31 839, nr. 617)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe, uiterlijk in het laatste kwartaal van 2017, de beleidsdoorlichting Hoofdstuk IV artikel 1, toe te sturen
 
 
 Brief d.d. 19 september 2016 Beleidsdoorlichting Hoofdstuk IV, artikel 1
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 17 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 189, nr. 10)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe na het ontvangst van het eindrapport van de Commissie van Wijzen Sint Eustatius (daarbij worden alle aspecten van zowel de besturing van het openbaar lichaam (bestuurscollege, eilandsraad, management) betrokken, als van de uitvoering) de Tweede Kamer te informeren.
 
 
 Brief d.d. 24 mei 2017
 Commissie van Wijzen Sint Eustatius
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 5 februari 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 31 568, nr. 196)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe te informeren over de gesprekken met het Ministerie van Veiligheid en Justitie over het inrichten van een algemeen verwijsloket.
 
 
 Kamerdebat 13-10-2016 Begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 5 februari 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 775 IV, nr. 31)
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Linthorst (PvdA), mede namens de fracties van VVD, CDA, PVV, SP, D66, GroenLinks en ChristenUnie, toe geen onomkeerbare stappen te zetten ten aanzien van de kosten voor de bevolking van de BES-eilanden voor beheer en exploitatie van de riolering, de drinkwatervoorziening en de afvalscheiding voordat er is overlegd met de Eerste Kamer (T01461).
 
 
 Kamerdebat 19-12-2011
 Vervolg plenair debat over Wet Volkshuisvestingvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer BES (32 473)
 
 
 Afgedaan. De toezegging is overgedragen aan de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieubeheer
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Ganzevoort (GroenLinks) toe, samen met de Minister van V&J te bezien of de dominantie van het Nederlands in de hele keten van de rechtshandhaving in het Caribisch deel van het Koninkrijk geen problematische effecten heeft (T02322)
 
 
 Kamerdebat 21-06-2016 Evaluaties i.h.k.v. de staatkundige vernieuwing en over de Koninkrijksrelaties in den brede
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 5 april 2018, mede namens de Minister van Justitie en Veiligheid, per brief geïnformeerd (EK 2017–2018, 34 775 IV, nr. M)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt toe, zodra er meer duidelijk is op welke wijze de Nederlandse overheid de wederopbouw van de gebouwen en de infrastructuur op de eilanden gaat ondersteunen en hoeveel middelen de regering hiervoor vrijmaakt, de Tweede Kamer daarover informeren.
 
 
 Brief d.d. 20 september 2017 Beantwoording Kamervragen orkaan Irma
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 10 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 773, nr. 5)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer de brief toe waarin destijds (2000) de randvoorwaarden zijn gesteld voor het op afstand zetten van het samenwerkingsbeleid.
 
 
 Kamerdebat 28-09-2017 Beleidsdoorlichting Artikel 2 Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 6 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 845, nr. 24)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt toe voor de plenaire begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties schriftelijk terug te zullen komen op de drie samenwerkingsprogramma's, SONA 2008, met name op de politieke risico's.
 
 
 Kamerdebat 28-09-2017 Beleidsdoorlichting Artikel 2 Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 6 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 845, nr. 24)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe dat er een schriftelijk antwoord komt op de vragen van mevrouw Van den Berg over het Interparlementair Koninkrijksoverleg, voor de plenaire behandeling van de begroting
 
 
 Kamerdebat 21-09-2017 Verzamel algemeen overleg Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 6 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 845, nr. 24)
 
 
 
 
 De Nederlandse inzet ten behoeve van artikel 1, de waarborgfunctie, van de begroting van Koninkrijksrelaties, zal de Staatssecretaris van BZK zeer binnenkort naar de Tweede Kamer sturen. In de Kabinetsreactie zal de Staatssecretaris van BZK toelichten hoe het kabinet, in afstemming met de landen, de komende periode invulling gaat geven aan de Nederlandse bijdrage aan de rechtshandhaving in de Caribische landen van het Konikrijk.
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 2 februari 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 189, nr. 11)
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe op een later moment terug te komen op de vraag van lid Bosman inzake de kansen om een garantstelling van 36 mln. voor 500 woningen te realiseren.
 
 
 Brief d.d. 8 november 2017 Antwoorden op vragen gesteld tijdens de begrotingsbehandeling KR
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 12 april 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 775 IV, nr. 37)
 
 
 
 
 Wanneer Sint-Maarten instemt met de gestelde voorwaarden (o.a. het instellen van een integriteitskamer) wordt bezien op welke manier derde partijen en internationale organisaties een rol kunnen krijgen. Gesprekken starten deze week. Zodra de Staatssecretaris van BZK meer weet zal hij de Tweede Kamer informeren.
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 10 november 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 773, nr. 5)
 
 
 
 
 Reparatie van de schade op Saba en Sint-Eustatius valt onder eilandelijke verantwoordelijkheid. Geconstateerd is dat zij onvoldoende financiële middelen hebben om deze taken op te pakken, daarom wordt momenteel geïnventariseerd wat de totale schade is voor Saba en Sint-Eustatius en welke oplossing er kan worden geboden. De Staatssecretaris van BZK zal de Tweede Kamer op dit punt op korte termijn informeren.
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 21 december 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 773, nr. 7)
 
 
 
 
 Naar aanleiding van de zorgen van mevrouw Kuiken (PvdA) met betrekking tot het operationaliseren van de voorwaarden, zegt de Staatssecretaris van BZK toe dat in de te verschijnen rapportage de exacte invulling hiervan meegenomen wordt. De Tweede Kamer wordt geïnformeerd.
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 22 februari 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 775 IV, nr. 32)
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe om voor 1 juni een meer gedetailleerde voortgangsrapportage over Sint Eustatius te sturen.
 
 
 Brief d.d. 11 mei 2018
 Werkbezoek Minister van JenV en Staatssecretaris van BZK aan Bovenwindse eilanden
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 31 mei 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 775 IV, nr. 41)
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe een reactie op het verslag van het Interparlementair Koninkrijksoverleg medio februari naar de Kamer sturen.
 
 
 Kamerdebat 30-01-2018 Wederopbouw Bovenwindse eilanden
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 15 februari 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 33 845, nr. 26)
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe voor uitkering van de eerste tranche de Kamer hierover nader te informeren.
 
 
 Kamerdebat 30-01-2018 Wederopbouw Bovenwindse eilanden
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 26 april 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 773, nr. I)
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt toe de Tweede Kamer ieder kwartaal – en als daar aanleiding toe is vaker – over de voortgang van het op orde brengen van Sint Eustatius te informeren. De eerste rapportage is in juni voorzien.
 
 
 Brief d.d. 22 februari 2018
 Werkbezoek Staatssecretaris BZK aan Sint Eustatius en Sint Maarten
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 31 mei 2018 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 34 775 IV, nr. 41)
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Ganzevoort (GroenLinks), toe met een reparatiewet te komen voor de Wijziging van de Wet openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba en de Kieswet in verband met de introductie van kiescolleges voor de Eerste Kamer voor de Caribische openbare lichamen ten behoeve van de verkiezing van de leden van de Eerste Kamer. In deze reparatiewet wordt geregeld wie de griffier van het kiescollege is, nu er feitelijk op Sint Eustatius geen Eilandsraad is (T02535).
 
 
 Kamerdebat 06-02-2018 Tijdelijke wet taakverwaarlozing Sint Eustatius (34 877)
 
 
 Afgedaan. Op 19 april is de Reparatiewet BZK 2018 in het Staatsblad gepubliceerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt toe dat hij voor het zomerreces van 2018 de voortgang met betrekking tot de bibliotheek op Bonaire schriftelijk aan de Tweede Kamer zal melden.
 
 
 Kamerdebat 17-05-2018 Verzamel AO Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De toezegging is overgedragen aan het Ministerie van OCW.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van BZK zegt de Tweede Kamer toe, zodra er meer bekend is, te informeren over het verlengen van de algemene maatregel van rijksbestuur voor Sint-Maarten in verband met de gevangenissen.
 
 
 Kamerdebat 08-11-2017 Begroting Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 1 juni 2018 per brief geïnformeerd (TK 2016–2017, 31 568, nr. 200)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe het schriftelijk inzichtelijk maken van de asielprocedure op Aruba, Bonaire en Curaçao en dit de Tweede Kamer toe te sturen.
 
 
 Kamerdebat 17-05-2017 Venezuela
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 5 juli 2017 per geïnformeerd (TK 2016–2017, 29 653, nr. 33)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe de werkwijze van de Kustwacht bij het detecteren van illegalen en de verdere afhandeling hiervan de Tweede Kamer toe te sturen.
 
 
 Kamerdebat 17-05-2017 Venezuela
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 5 juli 2017 per geïnformeerd (TK 2016–2017, 29 653, nr. 33)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Tweede Kamer toe de aanpak van het illegaal gokken aan de orde te stellen bij gesprekken met de regeringen van Curaçao en Sint Maarten. De Kamer zal hierover teruggekoppeld worden.
 
 
 Kamerdebat 13-10-2016 Begrotingsbehandeling Koninkrijksrelaties
 
 
 Afgedaan. De Minister van BZK heeft op 20 september 2017 de Tweede Kamer per brief geïnformeerd (2017D26049).
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt toe de Tweede Kamer nader te informeren over de procedure om te komen tot vervulling van de vacature van Rijksvertegenwoordiger.
 
 
 Brief d.d. 30 augustus 2017
 De termijn van aanstelling van de Rijksvertegenwoordiger
 
 
 Afgedaan. De Minister van BZK heeft de toezegging mondeling afgedaan tijdens het Verzamel Algemeen overleg Koninkrijksrelaties d.d. 21 september 2017.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van SZW en de Minister van BZK zeggen toe voor het Herfstreces een schriftelijke toelichting te zullen geven op de verschillen en overeenkomsten (de voor- en nadelen) tussen de pensioenstelsels in Europees Nederland en Caribisch Nederland.
 
 
 Kamerdebat 27-09-2017
 Pensioenen en sociaal minimum in Caribisch Nederland
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 16 oktober 2017 per brief geïnformeerd (TK 2017–2018, 32 043, nr. 388)
 
 
 
 
 De Minister van BZK zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Bijsterveld (CDA), toe om over de uitvoeringswet en over de tweede lezing in overleg te treden met de eilandsbesturen (T02358).
 
 
 Kamerdebat 11-10-2016
 Behandeling vaststelling staatskundige positie Bonaire, St Eustatius en Saba in de Grondwet (33 131), Novelle Vastlegging staatskundige positie Bonaire, St Eustatius en Saba in de Grondwet i.v.m. de vorming i.v.m. kiescolleges Eerste Kamer (34 341), Aanpassing kiesrecht van niet-Nederlandse bij eilandsraadsverkiezingen (33 900)
 
 
 Afgedaan. De Tweede Kamer is op 20 juni 2017 per brief geïnformeerd (TK 2016–2017, 34 702, nr. 5)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 4:
 Overzicht subsidies
 
 
 Tabel subsidies (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begrotingsartikel
 
 
 Naam subsidie(regeling) (met hyperlink naar vindplaats)
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 Laatste evaluatie (jaartal) (met hyperlink naar vindplaats)
 
 
 Volgende evaluatie (jaartal)
 
 
 Einddatum subsidie (regeling) (jaartal)
 
 
 
 
 
 
 
 Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 
 
 
 
 4.2
 
 
 
 
 Subsidie Caribisch Nederland
 
 
 
 467
 
 
 522
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 1
 Evaluatie heeft nog niet plaatsgevonden
 
 
 
 
 2023
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidie kinderrechten
 
 
 
 240
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 2023
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Wederopbouw Bovenwindse Eilanden
 
 
 
 
 
 8.1
 
 
 
 
 Liquiditeitssteun Sint Maarten
 
 
 
 0
 
 
 24.640
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 2021
 
 
 incidenteel
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal subsidie (-regelingen)
 
 
 
 
 707
 
 
 
 
 25.162
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 5:
 Overzicht Evaluatie- en overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer en naam
 
 
 Titel, onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Versterking rechtsstaat
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsdoorlichting versterking rechtsstaat
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.1 Bevorderen sociaaleconomische structuur: Aruba, Curaçao en Sint Maarten
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsdoorlichting Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.2 Bevorderen sociaaleconomische structuur: Caribisch Nederland
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsdoorlichting Bevorderen sociaaleconomische structuur
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsdoorlichting Schuldsanering, lopende inschrijving en leningen
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Rijkswet financieel toezicht
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsdoorlichting Wederopbouw
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 6:
 Overzicht rijksuitgaven Caribisch Nederland
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ministerie
 
 
 Artikelonderdeel
 
 
 Instrument
 
 
 2017
 realisatie
 
 
 2018
 begroting
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 
 IV Koninkrijksrelaties
 
 
 Artikel 1 Versterken rechtsstaat
 
 
 Het deel dat ten goede komt aan Caribisch Nederland is niet te bepalen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 4 Bevorderen sociaal economische structuur
 
 
 Subsidies
 
 
 707
 
 
 522
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 1.014
 
 
 1.063
 
 
 3.630
 
 
 5.113
 
 
 5.113
 
 
 5.113
 
 
 5.113
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdracht
 
 
 1.385
 
 
 4.073
 
 
 1.382
 
 
 1.283
 
 
 1.283
 
 
 1.283
 
 
 1.283
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 10.045
 
 
 1.920
 
 
 1.220
 
 
 1.220
 
 
 1.220
 
 
 1.104
 
 
 1.104
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 392
 
 
 210
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere hoofdstukken
 
 
 250
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 VI Justitie en Veiligheid
 
 
 Artikel 31 Nationale Politie
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 23.074
 
 
 23.379
 
 
 23.358
 
 
 23.355
 
 
 23.363
 
 
 23.361
 
 
 23.362
 
 
 
 
 
 Artikel 33 Veiligheid en criminaliteitsbestrijding
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 4.324
 
 
 6.879
 
 
 4.607
 
 
 4.606
 
 
 4.607
 
 
 4.608
 
 
 4.608
 
 
 
 
 
 Artikel 34 Straffen en beschermen
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 8.501
 
 
 8.880
 
 
 9.875
 
 
 9.930
 
 
 9.931
 
 
 9.928
 
 
 9.914
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 1.050
 
 
 1.069
 
 
 1.068
 
 
 1.067
 
 
 1.067
 
 
 1.067
 
 
 1.067
 
 
 
 
 VII Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
 
 
 Artikel 6 Dienstverlenende overheid
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 1.809
 
 
 1.793
 
 
 1.729
 
 
 1.664
 
 
 1.665
 
 
 1.665
 
 
 1.665
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 75
 
 
 75
 
 
 75
 
 
 75
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VIII Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
 
 
 Artikel 1 Primair Onderwijs
 
 
 Bekostiging
 
 
 17.299
 
 
 14.330
 
 
 14.330
 
 
 14.330
 
 
 13.948
 
 
 13.948
 
 
 13.948
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 457
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 
 
 
 Artikel 3 Voortgezet onderwijs
 
 
 Bekostiging
 
 
 15.582
 
 
 17.454
 
 
 15.192
 
 
 15.093
 
 
 15.108
 
 
 15.108
 
 
 15.108
 
 
 
 
 
 Artikel 4 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 Bekostiging
 
 
 6.109
 
 
 7.938
 
 
 7.408
 
 
 7.458
 
 
 7.481
 
 
 7.381
 
 
 7.381
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 304
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 8.511
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 1.049
 
 
 10.406
 
 
 14.297
 
 
 12.783
 
 
 14.760
 
 
 6.645
 
 
 5.947
 
 
 
 
 
 Artikel 11 Studiefinanciering
 
 
 Inkomensoverdracht
 
 
 3.491
 
 
 3.671
 
 
 3.860
 
 
 4.059
 
 
 4.268
 
 
 4.488
 
 
 4.719
 
 
 
 
 
 Artikel 14 Cultuur
 
 
 Bijdragen aan (inter-)nationale organisaties
 
 
 0
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 
 
 
 Artikel 16 Onderzoek en Wetenschapsbeleid
 
 
 Bekostiging
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 
 
 
 Artikel 25 Emancipatie
 
 
 Subsidies
 
 
 201
 
 
 143
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 IX Financiën
 
 
 Artikel 1 Belastingen
 
 
 Apparaatsuitgaven
 
 
 13.283
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 
 
 
 Artikel 2 Financiële markten
 
 
 Bijdragen aan ZBO's en RWT's
 
 
 2.139
 
 
 1.923
 
 
 1.705
 
 
 1.780
 
 
 1.815
 
 
 1.808
 
 
 1.825
 
 
 
 
 
 
 Garanties
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 X Defensie
 
 
 Artikel 2 Taakuitvoering zeestrijdkrachten
 
 
 Het deel dat ten goede komt aan Caribisch Nederland is niet te bepalen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XII Infrastructuur en Waterstaat
 
 
 Artikel 13 Ruimtelijke Ontwikkeling
 
 
 Opdrachten
 
 
 35
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 0
 
 
 144
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 4.114
 
 
 6.435
 
 
 4.823
 
 
 2.211
 
 
 2.211
 
 
 2.211
 
 
 2.211
 
 
 
 
 
 Artikel 14 Wegen en Verkeersveiligheid
 
 
 Opdrachten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 644
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 17 Luchtvaart
 
 
 Opdrachten
 
 
 418
 
 
 1.683
 
 
 7.790
 
 
 7.277
 
 
 429
 
 
 430
 
 
 436
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen agentschappen
 
 
 0
 
 
 4.082
 
 
 1.210
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 18 Scheepvaart en havens
 
 
 Opdrachten
 
 
 141
 
 
 9.712
 
 
 12.400
 
 
 12.900
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 0
 
 
 151
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 21 Duurzaamheid
 
 
 Opdrachten
 
 
 1.450
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 4.291
 
 
 3.559
 
 
 1.374
 
 
 1.374
 
 
 1.375
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 22 Omgevingsveiligheid en milieurisico's
 
 
 Opdrachten
 
 
 0
 
 
 385
 
 
 200
 
 
 1.004
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 23 Meteorologie, Seismologie en Aardobservatie
 
 
 Bijdragen agentschappen
 
 
 1.055
 
 
 955
 
 
 855
 
 
 745
 
 
 635
 
 
 635
 
 
 635
 
 
 
 
 
 Artikel 24 Handhaving en toezicht
 
 
 Bijdragen agentschappen
 
 
 672
 
 
 950
 
 
 950
 
 
 950
 
 
 950
 
 
 950
 
 
 950
 
 
 
 
 
 Artikel 26 Bijdrage aan Investeringsfondsen
 
 
 Bijdragen IF
 
 
 390
 
 
 9.477
 
 
 10.240
 
 
 7.690
 
 
 5.390
 
 
 5.390
 
 
 5.390
 
 
 
 
 
 Artikel 97 Algemeen departement
 
 
 Opdrachten
 
 
 34
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 XIII Economische Zaken
 
 
 Artikel 1 Goed functionerende economie en markten
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 651
 
 
 651
 
 
 651
 
 
 651
 
 
 651
 
 
 651
 
 
 651
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 106
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 2 Bedrijvenbeleid: duurzaam en innovatief ondernemen
 
 
 Opdrachten
 
 
 190
 
 
 3.572
 
 
 1.237
 
 
 1.071
 
 
 1.071
 
 
 1.071
 
 
 1.071
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 105
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 Artikel 4 Een doelmatige en duurzame energievoorziening
 
 
 Subsidies
 
 
 573
 
 
 2.319
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 XIV Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
 
 
 Artikel 12 Natuur en Biodiversiteit
 
 
 Opdrachten
 
 
 443
 
 
 423
 
 
 419
 
 
 423
 
 
 464
 
 
 464
 
 
 464
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 1.459
 
 
 600
 
 
 200
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 XV Sociale Zaken en Werkgelegenheid
 
 
 Artikel 2 Bijstand, Toeslagenwet en Sociale werkvoorziening
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 2.729
 
 
 5.127
 
 
 5.740
 
 
 6.103
 
 
 6.169
 
 
 6.299
 
 
 6.431
 
 
 
 
 
 Artikel 3 Arbeidsongeschiktheid
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 804
 
 
 789
 
 
 797
 
 
 813
 
 
 829
 
 
 844
 
 
 860
 
 
 
 
 
 Artikel 5 Werkloosheid
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 24
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 Artikel 6 Ziekte en Zwangerschap
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 3.070
 
 
 3.148
 
 
 3.208
 
 
 3.270
 
 
 3.328
 
 
 3.389
 
 
 3.383
 
 
 
 
 
 Artikel 8 Oudedagsvoorziening
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 19.794
 
 
 19.329
 
 
 20.962
 
 
 20.672
 
 
 21.418
 
 
 22.190
 
 
 22.962
 
 
 
 
 
 Artikel 9 Nabestaanden
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 1.111
 
 
 1.132
 
 
 1.198
 
 
 1.218
 
 
 1.239
 
 
 1.260
 
 
 1.282
 
 
 
 
 
 Artikel 10 Tegemoetkoming ouders
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 2.050
 
 
 1.982
 
 
 2.871
 
 
 2.982
 
 
 2.978
 
 
 2.974
 
 
 2.971
 
 
 
 
 
 Artikel 98 Algemeen
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 4.010
 
 
 4.299
 
 
 5.251
 
 
 3.044
 
 
 2.662
 
 
 2.662
 
 
 2.662
 
 
 
 
 XVI Volksgezondheid, 
 Welzijn en Sport
 
 
 Artikel 1 Volksgezondheid
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 865
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 322
 
 
 300
 
 
 300
 
 
 300
 
 
 300
 
 
 300
 
 
 300
 
 
 
 
 
 Artikel 4 Zorgbreed beleid
 
 
 Bekostiging
 
 
 125.422
 
 
 118.729
 
 
 124.095
 
 
 127.457
 
 
 131.392
 
 
 135.332
 
 
 139.119
 
 
 
 
 
 Artikel 10 Apparaatsuitgaven
 
 
 Personeel/materieel
 
 
 10.046
 
 
 9.247
 
 
 8.680
 
 
 8.681
 
 
 8.679
 
 
 8.681
 
 
 8.679
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 
 
 306.634
 
 
 
 
 333.985
 
 
 
 
 343.360
 
 
 
 
 335.996
 
 
 
 
 319.243
 
 
 
 
 316.061
 
 
 
 
 318.947
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 7:
 Overzicht belasting- en premieontvangsten Caribisch Nederland
 
 De Miljoenennota 2019 bevat een gedetailleerd overzicht van de raming van de belasting- en premieontvangsten op kasbasis voor 2019. Dat overzicht bevat ook het totaal van de belasting- en premieontvangsten uit Caribisch Nederland. In onderstaande tabel wordt het totale bedrag van de voor 2019 geraamde belasting- en premieontvangsten op kasbasis uit Caribisch Nederland op gedetailleerdere wijze gepresenteerd door de geraamde kasontvangsten voor 2019 uit te splitsen over alle in Caribisch Nederland geheven rijksbelastingen en premies.
 
 Raming belasting- en premieontvangsten Caribisch Nederland 2019 in miljoenen euro’s (op basis van Miljoenennota 2019)
 
 
 
 
 
 
 
 
 Raming 2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 Indirecte belastingen
 
 
 
 
 52,2
 
 
 
 
 
 –	Algemene bestedingsbelasting
 
 
 39,3
 
 
 
 
 –	Accijnzen
 
 
 7,1
 
 
 
 
 –	Overdrachtsbelasting
 
 
 5,8
 
 
 
 
 
 Directe belastingen
 
 
 
 
 88,4
 
 
 
 
 
 –	Loonbelasting en premies volks- en werknemersverzekeringen
 
 
 79,1
 
 
 
 
 –	Inkomstenbelasting
 
 
 –0,5
 
 
 
 
 –	Vastgoedbelasting
 
 
 6,9
 
 
 
 
 –	Opbrengstbelasting
 
 
 2,0
 
 
 
 
 –	Kansspelbelasting
 
 
 0,8
 
 
 
 
 –	Ontvangsten oude belastingstelsel
 
 
 0,1
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 140,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 8:
 Overzicht eilandelijke inkomsten
 
 De lokale heffingen worden vastgesteld door de openbare lichamen. De afweging en de verantwoording over de hoogte van de tarieven vindt plaats in de eilandraden. De doorberekening van de rechten, de rioolheffing en de reinigingsheffing mag maximaal 100 procent kostendekkend zijn. Het bedrag van de inkomsten voor de openbare lichamen kan fluctueren, zoals dat ook bij Europees-Nederlandse gemeenten het geval is.
 Net als bij de begroting van het gemeentefonds, verstrekt het kabinet jaarlijks een overzicht van de ontwikkeling van de begrote opbrengsten uit lokale heffingen als bijlage bij de begroting van het BES-fonds. De in dit overzicht gebruikte gegevens zijn afkomstig van de door de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties goedgekeurde begrotingen van de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba.
 De tabellen bevat een overzicht van de opbrengsten van de lokale heffingen van de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Het gaat op basis van de meest recent ingediende en vastgestelde eilandelijke begrotingen en begrotingswijzigingen. In de tabellen A t/m C is te zien dat de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba aanmerkelijk van elkaar verschillen voor wat betreft de samenstelling van de eigen belastingen.
 
 Tabel A Opbrengsten lokale heffingen Bonaire (in $)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Motorrijtuigenbelasting
 
 
 2.500.000
 
 
 2.700.000
 
 
 2.680.000
 
 
 3.000.000
 
 
 3.000.000
 
 
 
 
 Logeergastenbelasting
 
 
 1.700.000
 
 
 2.100.000
 
 
 2.037.000
 
 
 2.500.000
 
 
 2.500.000
 
 
 
 
 Verhuurautobelasting
 
 
 650.000
 
 
 600.000
 
 
 690.000
 
 
 650.000
 
 
 650.000
 
 
 
 
 Erfpacht en huur
 
 
 3.564.000
 
 
 2.590.082
 
 
 2.590.082
 
 
 2.520.382
 
 
 2.520.382
 
 
 
 
 Reinigingsrechten
 
 
 1.160.000
 
 
 1.167.000
 
 
 1.167.000
 
 
 1.243.300
 
 
 1.243.300
 
 
 
 
 Leges en retributies
 
 
 4.087.000
 
 
 1.224.000
 
 
 1.789.100
 
 
 1.659.900
 
 
 1.659.900
 
 
 
 
 Havenbelasting
 
 
 2.000.000
 
 
 2.500.000
 
 
 2.500.000
 
 
 2.000.000
 
 
 2.000.000
 
 
 
 
 Grondbelasting
 
 
 1.200.000
 
 
 1.400.000
 
 
 1.617.000
 
 
 1.810.000
 
 
 1.810.000
 
 
 
 
 Opcenten
 
 
 1.200.000
 
 
 1.300.000
 
 
 750.000
 
 
 750.000
 
 
 750.000
 
 
 
 
 Precariorechten
 
 
 700.000
 
 
 600.000
 
 
 610.000
 
 
 300.000
 
 
 300.000
 
 
 
 
 Cruisepax1Splitsing van de Post Precario in Precario en Cruisepax per 1 januari 2016.
 
 
 
 
 
 500.000
 
 
 500.000
 
 
 
 
 
 Totale opbrengst
 
 
 
 
 18.761.000
 
 
 
 
 16.181.082
 
 
 
 
 16.430.182
 
 
 
 
 16.433.582
 
 
 
 
 16.433.582
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel B Opbrengsten lokale heffingen Sint Eustatius (in $)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 20161In de begroting van 2015 en 2016 zijn alleen de totalen van de lokale heffingen vermeld.
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Erfpachten
 
 
 60.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Huurgronden
 
 
 35.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verkoop gebouwen en terreinen
 
 
 25.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vergunningsrechten
 
 
 18.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Directeurs vergunningen
 
 
 24.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vestigingsvergunningen
 
 
 33.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lig- en meergelden
 
 
 267.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige havengelden
 
 
 220.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ankergelden
 
 
 157.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Loodsgelden
 
 
 335.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Landingsgelden
 
 
 62.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Parkeergelden
 
 
 9.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Luchthavenbelasting
 
 
 371.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beveiliging
 
 
 45.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Paspoorten
 
 
 31.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uittreksels
 
 
 17.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bouwleges
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Identiteitsbewijzen
 
 
 11.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige leges
 
 
 7.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Rijbewijzen
 
 
 15.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Diverse opbrengsten/inkomsten
 
 
 212.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Motorrijtuigbelasting
 
 
 259.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Logeergastenbelasting
 
 
 60.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autoverhuurbelasting
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verhuurautobelasting
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 417.325
 
 
 
 
 Onroerend goed exploitatie
 
 
 
 
 
 159.815
 
 
 159.815
 
 
 
 
 Luchthaven
 
 
 
 
 
 460.992
 
 
 460.992
 
 
 
 
 Zeehaven
 
 
 
 
 
 2.846.177
 
 
 3.522.834
 
 
 
 
 Leges
 
 
 
 
 
 98.640
 
 
 98.685
 
 
 
 
 Vergunningen
 
 
 
 
 
 195.178
 
 
 195.178
 
 
 
 
 Overige opbrengsten
 
 
 
 
 
 98.595
 
 
 100.614
 
 
 
 
 
 Totale opbrengst
 
 
 
 
 2.285.500
 
 
 
 
 300.000
 
 
 
 
 307.000
 
 
 
 
 3.859.397
 
 
 
 
 4.538.118
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel C Opbrengsten lokale heffingen Saba (in $)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Motorrijtuigenbelasting
 
 
 130.000
 
 
 130.000
 
 
 136.000
 
 
 136.000
 
 
 136.000
 
 
 
 
 Havengelden
 
 
 80.000
 
 
 100.000
 
 
 104.000
 
 
 109.000
 
 
 109.000
 
 
 
 
 Erfpacht/Verhuur
 
 
 115.000
 
 
 95.000
 
 
 85.000
 
 
 90.500
 
 
 90.500
 
 
 
 
 Logeergastenbelasting
 
 
 60.000
 
 
 70.000
 
 
 72.000
 
 
 72.000
 
 
 72.000
 
 
 
 
 Kinderopvang
 
 
 45.000
 
 
 55.000
 
 
 50.000
 
 
 55.000
 
 
 55.000
 
 
 
 
 Luchthaventoeslag
 
 
 125.000
 
 
 125.000
 
 
 135.000
 
 
 135.000
 
 
 135.000
 
 
 
 
 Landingsgelden
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 
 
 Afvalstoffenheffing
 
 
 110.000
 
 
 110.000
 
 
 110.000
 
 
 135.000
 
 
 135.000
 
 
 
 
 Burgerzaken
 
 
 38.000
 
 
 33.000
 
 
 38.200
 
 
 43.500
 
 
 43.500
 
 
 
 
 Bouwleges
 
 
 175.000
 
 
 175.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 Vervoer studenten
 
 
 125.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 
 
 Rijbewijzen
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 10.000
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 
 
 Handel en industrie
 
 
 50.000
 
 
 60.000
 
 
 57.000
 
 
 61.000
 
 
 61.000
 
 
 
 
 Horecavergunningen
 
 
 60.000
 
 
 75.000
 
 
 73.800
 
 
 75.500
 
 
 75.500
 
 
 
 
 Verkoop zaden
 
 
 0
 
 
 15.000
 
 
 15.000
 
 
 15.000
 
 
 15.000
 
 
 
 
 
 Totale opbrengst
 
 
 
 
 1.147.000
 
 
 
 
 1.097.000
 
 
 
 
 939.000
 
 
 
 
 992.500
 
 
 
 
 992.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 9:
 Overzicht renteloze leningen Caribisch Nederland
 
 Conform artikel 89 van de wet Financiën BES kunnen de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (BES) een verzoek tot een renteloze lening indienen bij een vakdepartement ten behoeve van het doen van investeringen die dienen voor de uitoefening van de publieke taak. Een dergelijk verzoek wordt door een openbaar lichaam ingediend door tussenkomst van het College financieel toezicht (Cft). Het Cft voorziet de aanvraag van zijn advies. Volgens lid 4 van artikel 89 stelt de Ministerraad jaarlijks vast welk bedrag ieder van de openbare lichamen verschuldigd is aan aflossing van de renteloze leningen. Deze vaststelling geschiedt bij de behandeling van het Besluitvormingsmemorandum in de Ministerraad.
 In de onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de renteloze leningen en de bijbehorende aflossingsbedragen voor 2019, zoals die tot op heden aan Caribisch Nederland zijn verstrekt. Het risico van de wisselkoers euro-dollar ligt bij het vakdepartement.
 
 Tabel 1 Overzicht reeds aangegane renteloze leningen aan Caribisch Nederland (in mln. dollars1Het risico van de wisselkoers euro-dollar ligt bij het departement)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Eiland
 
 
 Leningverstrekkend departement
 
 
 Onderwerp
 
 
 Oorspronkelijke omvang lening
 
 
 Looptijd lening
 
 
 Af te lossen in 2018
 
 
 Af te lossen in 2019
 
 
 Openstaand na aflossing in 2018
 
 
 
 
 
 
 Bonaire
 
 
 OCW
 
 
 Onderwijshuisvesting
 
 
 25
 
 
 2013–2037
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 19
 
 
 
 
 St. Eustatius
 
 
 OCW
 
 
 Onderwijshuisvesting
 
 
 4,4
 
 
 2013–2033
 
 
 0,2
 
 
 0,2
 
 
 3,2
 
 
 
 
 Saba
 
 
 OCW
 
 
 Onderwijshuisvesting
 
 
 1,3
 
 
 2013–2018
 
 
 0,1
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Saba
 
 
 OCW
 
 
 Onderwijshuisvesting
 
 
 0,3
 
 
 2019–2020
 
 
 0
 
 
 0,1
 
 
 0,3
 
 
 
 
 Saba
 
 
 I&M
 
 
 Infrastructuur Saba
 
 
 2,5
 
 
 2015–2025
 
 
 0,3
 
 
 0,3
 
 
 1,5
 
 
 
 
 
 Infrastructuur Saba
 In 2015 is door het Ministerie van Infrastructuur & Milieu (I&M) een renteloze lening verstrekt aan Saba voor de weginfrastructuur.
 Onderwijshuisvesting
 Met elk van de eilanden zijn door de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) afspraken gemaakt om er voor te zorgen dat alle scholen kunnen beschikken over fatsoenlijke onderwijshuisvesting. Dat is een randvoorwaarde voor het realiseren van de basis onderwijskwaliteit. In 2013 en 2014 zijn renteloze leningen door het Ministerie van OCW aan elk van de drie eilanden verstrekt opdat de openbare lichamen de grote achterstanden in de huisvesting van het onderwijs op de BES-eilanden op korte termijn weg te werken. Het Ministerie van OCW verstrekt de leningen.
 In 2017 is de renteloze lening vanuit het Ministerie van OCW aan Bonaire verhoogd met $ 5,9 mln. en verlengd tot en met 2037 en aan Sint Eustatius verhoogd met $ 0,430 mln. en verlengd tot en met 2033.