Wijziging van enige bepalingen in de Waterschapswet; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26235, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

07-10-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26235 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEENARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING ARTIKEL I Onderdeel A (artikel 2)Onderdeel B (artikel 5a)Onderdeel C (artikel 6)Onderdeel D (artikel 14)Onderdeel E (artikel 15a)Onderdeel F (artikel 19)Onderdelen G en H (artikelen 20 en 21)Onderdeel I (artikel 22)Onderdeel JOnderdeel K (artikel 26)Onderdeel L (artikel 30b)Onderdeel M (artikel 32a)Onderdeel N (artikel 40)Onderdeel O (artikel 41)Onderdeel P (artikel 44)Onderdeel Q (artikel 46)Onderdeel R (artikel 51a)Onderdelen S en T (artikelen 60 en 61)Onderdeel U (artikel 75)Onderdeel V (artikel 77)Onderdeel W (artikel 83)Onderdeel X (artikel 84)Onderdeel IJ (artikel 87)Onderdeel Z (artikel 100)Onderdeel AA (artikel 101)Onderdeel BB (artikel 109)Onderdeel CC (artikel 117)Onderdeel DD (artikel 118)Onderdeel EE (artikel 119)Onderdeel FF (artikel 120)Onderdeel GG (artikel 124)Onderdeel HH (artikel 151)Onderdeel II (artikel 153)Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26235Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 48 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 235Wijziging van enige bepalingen van de Waterschapswetnr. 3MEMORIE VAN TOELICHTING1Het advies van de Raad van State wordt niet openbaar gemaakt, omdat het
uitsluitend opmerkingen van redactionele aard bevat (artikel 25a, vierde lid,
onderdeel b, van de Wet op de Raad van State).ALGEMEENDit voorstel van wet bevat wijzigingen voor een reeks verspreide onderwerpen
in de Waterschapswet. De noodzaak daartoe komt voort uit de ervaringen met
de toepassing van die wet vanaf haar inwerkingtreden op 1 januari 1992. Hieraan
ligt ten grondslag een evaluatie van deze wet, waarover hieronder meer.Al eerder is de Waterschapswet bij tal van gelegenheden gewijzigd. Een
aantal aanpassingen van die wet vond reeds zijn oorsprong in het invoeringstraject
van de wet. Op grond van de overgangsbepaling van artikel 171 was de provinciale
wetgever – provinciale staten – gehouden de bij de inwerkingtreding
van de wet geldende waterschapsreglementen in overeenstemming te brengen met
de algemene bepalingen in de Waterschapswet. Al tijdens deze aanpassingsoperatie
traden zekere onvolkomenheden voor de praktische toepassing aan het licht,
die leidden tot aanpassingen van ook de wet zelf. De meeste daarvan betroffen
het stelsel van belastingbepalingen.Verder onderging de Waterschapswet wijziging via aanpassingswetgeving
vanwege tal van andere wetten waaronder de Algemene wet bestuursrecht.In dit wetsontwerp staat centraal de ervaring die over de afgelopen jaren
met de Waterschapswet is opgedaan uit een oogpunt van werking van die wet
in de bestuurspraktijk. Een goed inzicht hierin biedt het rapport van de Commissie
evaluatie Waterschapswet (uitgave Unie van Waterschappen, december 1996).
Deze commissie, ingesteld door het bestuur van de Unie van Waterschappen,
doet daarin een aantal aanbevelingen, deels tot wetswijziging, deels tot nadere
bestudering. Bij dat laatste gaat het vooral om het systeem van financiering
van de waterschapstaak. De bestudering van de daarmee verband houdende vraagstukken
geschiedt door de Commissie onderzoek financiering. Deze commissie, eveneens
ingesteld door het bestuur van de Unie van Waterschappen – en naar haar
voorzitter aangeduid als de Commissie Togtema – heeft inmiddels een
tussenrapport uitgebracht (zie voor de bespreking van dat rapport Het Waterschap,
nr. 10, mei 1998).Andere onderwerpen in eerstgenoemd evaluatierapport zijn onderscheidenlijk:
«de verhouding tussen rijk, provincies en waterschappen», «taken en gebied», «bestuurlijke structuur» en «verkiezingen».
Verder heeft het Interprovinciaal Overleg (IPO) zich bij brief van 26 juni
1996 over de komende wetsevaluatie van de Waterschapswet gewend tot de Minister
van Verkeer en Waterstaat. Daarbij was een overzicht gevoegd van onderwerpen
waarvan het IPO aanbeveelt deze bij die evaluatie en het vervolg daarop te
betrekken. Het zijn de onderwerpen «taakgebied/belanghebbend gebied»,
«herpoldering», «samenvoeging waterschappen», «interprovinciale
waterschappen», «bestuurssamenstelling/verkiezingen», «voorzitter»
en «kostentoedeling». De Nota «De praktijk van het ministerieel
toezicht op grond van de Waterschapswet» (uitgave Rijkswaterstaat, 1996)
geeft een samenvattend overzicht met betrekking tot onderwerpen die naar voren
zijn gekomen in het kader van het ministerieel toezicht op de bij provinciale
verordening vastgestelde waterschapsreglementering.In overleg met het bestuur van de Unie van Waterschappen en het IPO is
besloten een onderscheid aan te brengen tussen die punten die op grond van
de reeds voorhanden zijnde evaluatie rijp lijken voor wetswijziging en andere
punten waarvoor nog enig nader evaluerend (en meer fundamenteel gericht) gericht
onderzoek gewenst wordt geacht. Deze laatste punten hebben bovendien voor
een belangrijk deel betrekking op de werkzaamheden van meergenoemde Commissie
Togtema.Tegen die achtergrond is dit voorstel van wet te zien als de eerste tranche
van een herziening van de Waterschapswet. Het bevat de punten ten aanzien
waarvan vanuit de praktijk sterke behoefte blijkt te bestaan aan een spoedige
wettelijke voorziening. Van de onderhavige punten mag worden aangenomen dat
deze vanwege het overwegend praktisch karakter in dit stadium geen principiële
bezinning nodig maken op de in de huidige wet neergelegde uitwerking van het
beginsel belang-betaling-zeggenschap.Inmiddels is door zowel het bestuur van de Unie van Waterschappen als
door het IPO, bij brief van 25 februari respectievelijk bij brieven van 15
en 19 april 1998, alsook door de Vereniging van Nederlandse Gemeenten bij
bief van 29 juni 1998, van commentaar gediend op het toegezonden wetsontwerp.
Al deze commentaren zijn in belangrijke mate instemmend. De Staatscommissie
voor de waterstaatswetgeving heeft op 12 maart 1998 geadviseerd. Zowel de
commentaren als het advies hebben tot een aantal noodzakelijke verbeteringen
geleid. In het artikelsgewijze gedeelte van deze memorie van toelichting wordt
op een aantal punten van de commentaren ingegaan.De inhoud van het voorstel van wet zal doorwerken in de tot de taak van
de provinciale besturen behorende herziening van waterschapsreglementen en
vaststelling van nieuwe waterschapsreglementen.Vooral ook voor dat laatste is een spoedige totstandkoming van deze beoogde
herziening van de Waterschapswet van belang. Immers is inmiddels in een aantal
delen van het land de voorbereiding in gang gezet van waterschapsfusies die
per 1 januari 2000 hun beslag moeten hebben verkregen en waarvoor tegen die
datum ook nieuwe waterschapsreglementen tot stand moeten zijn gekomen. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING ARTIKEL I Onderdeel A (artikel 2)De voorgestelde wijziging heeft tot doel de congruentie te verstevigen tussen enerzijds artikel 2 waar het betreft de opsomming in dat artikel
van onderwerpen tot regeling waarvan (bij reglement) provinciale staten bevoegd
worden verklaard en anderzijds artikel 5 in zoverre die bepaling een opsomming
bevat van de essentiële elementen van het reglement waarvoor het ministeriële
goedkeuringsvereiste geldt. Een daarvan is de waterschapsgrens die het waterschapsgebied
omsluit. Dit laatste is met name essentieel voor de vraag hoe ver het belang
reikt van de categorie ingezetenen en wie – doordat zij wonen binnen
die grens – ingezetenen zijn van een bepaald waterschap. Immers berust
voor ingezetenen de vertegenwoordiging in het algemeen bestuur en de omslagplicht
niet op het belang van bepaalde onroerende goederen (waaronder ook de woonruimte)
bij te onderscheidene specifieke taken maar op het leef- en economisch belang
bij de algemene taakbehartiging door het waterschap. Onderdeel B (artikel 5a)De voorgestelde bepaling heeft betrekking op de effectuering van de overgang
van een bepaalde taak naar een waterschap. Hiervoor valt bijvoorbeeld te denken
aan de toedeling aan een waterschap (bij reglement) van de zorg voor het waterkwantiteitsbeheer
in stedelijk gebied dat voorheen in verband met stadsuitbreiding was ontpolderd.
In het kader van het herpolderingsbeleid dat tot primaire taak behoort van
de provincie (en waaraan ook aandacht wordt gewijd in de Vierde Nota Waterhuishouding,
(Regeringsvoornemen, uitgave Ministerie van Verkeer en Waterstaat, Den Haag,
september 1997; zie blz. 87) vindt in tal van gebieden bij reglement herpoldering
plaats, waaraan ook overgang van beheersobjecten kan zijn verbonden.Voor het punt van de beheersovergang van waterstaatswerken naar een waterschap
bestaat thans, zoals ook is opgemerkt door de Staatscommissie voor de waterstaatswetgeving,
geen afzonderlijke wettelijke voorziening (anders dan voor overgang naar het
Rijk of een provincie, vgl. artikel 1 respectievelijk artikel 2 van de Waterstaatswet
1900). Dit vindt zijn verklaring in de omstandigheid dat beheersovergang van
waterstaatswerken in de eerste plaats afhankelijk is van de reglementaire
taaktoedeling (of wijziging daarin) aan het waterschap, waarvoor de regeling
is voorbehouden aan de provinciale wetgever.Intussen blijkt dat het in bepaalde gevallen geruime tijd kan duren voordat
de beoogde oude en nieuwe beheerder het met elkaar eens zijn geworden over
de vraag ten aanzien van welke waterstaatswerken (watergangen, gemalen etc.)
daadwerkelijk uit hoofde van een bepaalde taakverdeling of -wijziging de wenselijkheid
bestaat tot overgang van beheer (met daaraan verbonden rechten en verplichtingen).
Daarbij komt, dat het bereiken van algehele overeenstemming (en vervolgens
beheersoverdracht) nogal eens wordt belemmerd althans opgehouden door gebrek
aan overeenstemming over de vraag of daarbij verrekening moet plaatsvinden
en, zo ja, welke. Anderzijds blijkt het voor het provinciaal bestuur minder
aantrekkelijk om na de principiële beslissing tot herpoldering (veelal
geformaliseerd in het provinciale waterhuishoudingsplan) tot reglementaire
taakopdracht over te gaan, zolang geen duidelijk uitzicht bestaat op het tijdstip
waarop tussen de betrokkenen overeenstemming bestaat over beheersoverdracht
en de tenuitvoerlegging daarvan. Op grond van deze overweging lijkt het gewenst,
zoals met name ook naar voren is gebracht door het IPO en het bestuur van
de Unie van Waterschappen, daarvoor een voorziening op te nemen in de Waterschapswet.
Deze voorziening komt ingevolge het hierbij voorgestelde nieuwe artikel 5a
neer op het volgende. Bij de desbetreffende vaststelling of wijziging van het reglement wordt,
tegelijk en in samenhang met de vaststelling of wijziging van de taken van
een waterschap, beslist omtrent de waterstaatswerken die overgaan naar het
waterschap. Dit geschiedt op het grond van het eerste lid door aanduiding
van de werken. Tevens wordt daarbij het tijdstip bepaald met ingang waarvan
de overgang van het beheer (beheer in waterstaatsrechtelijke zin) plaatsvindt.
Aansluitend hierop regelt het tweede lid de verplichting tot levering (respectievelijk
verplichting tot aanvaarding) voor de oude en de nieuwe beheerder. Overigens
behoeft voor dat laatste de noodzaak niet voor alle objecten die in beheer
overgaan bij voorbaat vast te staan. Niet ondenkbaar is dat althans van sommige
van die objecten kan worden bepaald – bij de aanwijzing daarvan bij
of krachtens het reglement – dat eigendomsovergang achterwege blijft.
Het tweede lid maakt zulks mogelijk. Verder verbindt het tweede lid een uiterste
termijn aan het voldoen aan de verplichting tot levering (en aanvaarding).Het voordeel van deze aldus in het eerste en tweede lid neergelegde constructie
is dat komt vast te staan op welk tijdstip er sprake is van beheersovergang
en op welk tijdstip (vervolgens) de beoogde eigendoms- overdracht uiterlijk
moet zijn geschied. Dit laatste tijdstip – voor de levering –
is niet gekoppeld aan de definitieve vaststelling van de noodzaak en de omvang
van financiële verrekening tussen de oude en nieuwe beheerder. Zouden
deze het over noodzaak of de hoogte ervan niet eens zijn geworden dan ligt
het voor de hand dat de vaststelling is opdragen aan een derde. De oude en
de nieuwe beheerder kunnen dat laatste tijdig onderling regelen (bijvoorbeeld
in de vorm van een arbitrage-overeenkomst). Voor het geval evenwel niet binnen
redelijke tijd na de beheersovergang – een termijn van zes maanden –
ofwel overeenstemming is bereikt omtrent het punt van verrekening ofwel de
beslissing daaromtrent in onderling overleg aan een derde is opgedragen, is
het gewenst dat de wet een derde aanwijst als beslissingsbevoegd gezag. Tot
dat doel voorziet het derde lid in een opdracht aan gedeputeerde staten (of
aan de Minister van Verkeer en Waterstaat als de provincie de oude beheerder
is). Onderdeel C (artikel 6)Deze wijziging biedt de mogelijkheid ten aanzien van een reglement van
een interprovinciaal waterschap om daarbij de bevoegdheid tot reglementswijziging
van beperkte strekking te leggen bij een van de betrokken colleges van provinciale
staten. Het IPO heeft medegedeeld dat daaraan behoefte bestaat, zeker in het
geval van een interprovinciaal waterschap dat maar voor een bescheiden deel
van zijn gebied is gelegen in één van de provincies (vgl. artikel
164 van de Waterschapswet dat een analoge voorziening bevat voor de uitoefening
van het provinciaal toezicht op besluiten van een interprovinciaal waterschap).
De term «van beperkte strekking» is op zich vrij onbepaald. Ook
de Staatscommissie van de waterstaatswetgeving wijst op dat aspect. Het ligt
op de weg van de provinciale wetgever – dit te specificeren in het reglement.
Voldoende duidelijk zal moeten zijn op welke onderwerpen van het reglement
de opdracht en de daaruit voortvloeiende bevoegdheid betrekking heeft (bijvoorbeeld
een nadere aanpassing van het waterschapsgebied, van een kaartbijlage of van
een afdelingsbestuur) en tot waar deze is beperkt.Verder brengt de reglementaire opdracht van het ene aan het andere betrokken
college van provinciale staten met zich dat één college van
gedeputeerde staten voor het gehele gebied van het waterschap toepassing heeft
te geven aan de artikelen 3 en 4, eerste tot en met vijfde lid, van de Waterschapswet. Onderdeel D (artikel 14)De behoefte kan zich voordoen om bij reglement af te wijken van de vaste
wettelijke zittingsduur van het gekozen algemeen bestuur. Bijna altijd bestaat
die behoefte in het geval dat bij besluit van provinciale staten een nieuw
waterschap wordt ingesteld onder gelijktijdige opheffing van een of meer waterschappen.
De bevoegdheid om in zo'n geval de zittingsduur van de zittende algemene besturen
aan te passen aan de datum van aantreden van het (voorlopig) bestuur van het
nieuwe waterschap kan worden ontleend aan de bevoegdheid die provinciale staten
bezitten tot opheffing respectievelijk instelling (en tot regeling –
in het waterschapsreglement – van daarmee samenhangende onderwerpen
met inbegrip van het overgangsrecht). Het kan echter zijn dat ook los daarvan
bepaalde redenen nopen tot enige aanpassing in afwijking van de wettelijke
zittingsduur. Niet ondenkbaar is bijvoorbeeld dat provinciale staten van een
of meer provincies wensen over te gaan tot invoering van één
datum voor waterschapsverkiezingen, wellicht zelfs voor alle waterschappen
in het land. Daarom wordt voorgesteld de afwijkingsbevoegdheid in artikel
14 op te nemen.Het huidige derde lid regelt thans een ander punt dat betrekking heeft
op de ten tijde van de totstandkoming van de Waterschapswet nog voor tal van
waterschappen geldende situatie dat de zittingsduur in het waterschaps- reglement
was gesteld op zes jaren (met rooster van aftreden). Aan een dergelijke afwijkingsbevoegdheid,
in die zin dat telkens na drie jaar verkiezingen worden gehouden, is inmiddels
gebleken geen behoefte meer te bestaan zodat zij tegelijk met het opnemen
van de nieuwe bepaling kan komen te vervallen. Onderdeel E (artikel 15a)Met deze bepaling wordt bereikt dat de mogelijkheid om in een tussentijds
ontstane vakature te voorzien niet beperkt is tot het geval dat daarvoor een
gekozen vaste plaatsvervanger beschikbaar is. De nieuwe bepaling maakt het
nl. mogelijk dat, bij gebreke van zulk een plaatsvervanger (het kan ook zijn
dat het betrokken waterschapsreglement het plaatsvervangerschap niet kent),
in de opengevallen plaats wordt getreden door een medekandidaat van destijds
bij de verkiezing voor de desbetreffende categorie van belanghebbenden; d.w.z.
uitgaande van de volgorde waarin – indien het meer medekandidaten betrof –
stemmen zijn behaald. Afhankelijk van hun beschikbaarheid komen allen die
medekandidaat waren voor een zetel (niet als plaatsvervanger) successievelijk
in aanmerking voor de vervulling van de vakature. Onderdeel F (artikel 19)In navolging van de regeling van het algemeen kiesrecht in de Kieswet
(zie de artikelen B1 – B3 van die wet) is in het eerste lid duidelijkheidshalve
als peildatum voor het bezit van het actief kiesrecht opgenomen de dag van
de kandidaatstelling.De wijziging van het tweede lid betreft het navolgende. Gebleken is dat
in sommige gebieden – met name in stedelijk gebied – op vrij grote
schaal percelen (of perceelsgedeelten) voorkomen van relatief geringe omvang
en die, alhoewel dienstbaar aan bepaalde gebouwde onroerende zaken, nog niet
als zodanig administratief zijn aangemerkt. Dat zou enerzijds betekenen dat
daaraan voor de rechthebbende niet een afzonderlijk stemrecht zou moeten zijn
verbonden, terwijl anderzijds – gezien de hoogte van het tarief van
de omslag per ha. in het betrokken gebied – de betalingsverplichting
niet ligt beneden de daarvoor bij reglement bepaalde minimumaanslag.
Het voorgestelde nieuwe artikellid behelst een toevoeging ten opzichte van
de bestaande bepaling die het mogelijk maakt daarin op andere wijze te voorzien
nl. door het stemrecht afhankelijk te stellen van een bepaalde minimumoppervlakte
van het ongebouwde onroerend goed. Onderdelen G en H (artikelen 20 en 21)Verwezen wordt naar de toelichting op onderdeel F (artikel 19, eerste
lid). Onderdeel I (artikel 22)De wijziging in de bestaande tekst van artikel 22 is noodzakelijk geworden
door de opheffing van de (gekozen) gewestelijke raden van het Landbouwschap.
Voorzover nog behoefte bestaat aan eigen vertegenwoordigers van het agrarisch
bedrijfsleven – bijvoorbeeld in gebieden waarin veel bio-industrie met
hoge lasten aan verontreinigingsheffing voorkomt – kan daaraan bij reglement
met toepassing van artikel 13, tweede lid, de bevoegdheid worden toegekend
aan belanghebbenden om een lid te benoemen in een z.g. kwaliteitszetel. Bij
de mogelijkheid van toekenning van die bevoegdheid valt met name te denken
aan de landelijke Land- en Tuinbouw Organisatie (LTO Nederland). Het ingevoegde tweede lid maakt het mogelijk dat een stemwaarde wordt
vastgesteld teneinde een onevenredige samenstelling van de vertegenwoordiging
te voorkomen. Het kan n.l. zijn dat, terwijl voor het waterschapsgebied meerdere
Kamers bevoegd zijn, een van deze dat slechts is voor een zeer beperkt deel
van dat gebied. Een analoge regeling is in artikel 25, derde lid, van de Waterschapswet
opgenomen voor het geval dat de verkiezing van de vertegenwoordigers van de
categorie ingezetenen geschiedt op basis van indirect kiesrecht, d.w.z. door
leden van de raden van de betrokken gemeenten. Onderdeel JHet nieuwe eerste lid strekt ertoe om ook in de formulering tot uitdrukking
te brengen dat het beginsel van enkelvoudig stemrecht enkel betrekking heeft
op de categorie van belanghebbenden waarvoor stemgerechtigdheid bestaat. Wie
derhalve voor meerdere categorieën stemgerechtigd is bezit evenzoveel
malen één stem.Aan de in het geldende tweede lid omschreven mogelijkheid tot vaststelling
van een stemschaal voor de verkiezing van de vertegenwoordigers van «het
ongebouwd» bestaat thans in de praktijk geen behoefte meer. Onderdeel K (artikel 26)De directe aanleiding tot de wijziging van dit artikel is gelegen in het
volgende. In verband met artikel B5 van de Kieswet – dat betrekking
heeft op de uitsluiting van het algemeen kiesrecht – wordt in de gemeentelijke
basisadministratie (GBA) ten aanzien van de ingezetenen, die krachtens onherroepelijke
rechterlijke uitspraak onbekwaam zijn rechtshandelingen te verrichten, vermeld
dat zij van het (algemeen) kiesrecht zijn uitgesloten. Die uitsluiting geldt
daarmee echter niet automatisch ook voor waterschapsverkiezingen. Het huidige
tweede lid van artikel 26 van de Waterschapswet bepaalt zelfs dat de bevoegdheid
tot uitoefening van het stemrecht van degenen die in een krankzinnigengesticht
zijn opgenomen berust bij hun wettelijke vertegenwoordigers.Voorzover het gaat om de uitoefening van het directe stemrecht voor ingezetenen
van het waterschap ligt hier een probleem. Het waterschapsbestuur
is voor de vraag wie bevoegd zijn tot het stemrecht voor de categorie ingezetenen
afhankelijk van gegevensverstrekking uit het GBA. Dat laatste bevat uiteraard
geen gegevens over de wettelijke vertegenwoordigers. Tengevolge hiervan staat
het waterschapsbestuur strikt genomen voor de lastige opgave om hiernaar voor
alle afzonderlijke betrokkenen een eigen onderzoek in te stellen. Ook al behoeft
het ingezetenenstemrecht voor waterschapsverkiezing niet zonder meer op één
lijn te worden gesteld met het algemeen kiesrecht, verdient het toch uit genoemde
praktische overweging de voorkeur om aan te sluiten bij de regeling van artikel
B5 van de Kieswet; derhalve zullen deze ingezetenen voor hun categorie van
het stemrecht zijn uitgesloten.Voor de uitoefening van de bevoegdheid van het stemrecht voor de overige
categorieën (waartoe de gegevens zijn opgenomen in het register dat het
waterschapsbestuur op grond van artikel 29 van de Waterschapswet zelf aanhoudt)
doet zich zodanig praktisch probleem niet voor. Voor die categorieën
blijft de regeling van het huidige tweede lid, dat het stemrecht wordt uitgeoefend
door de wettige vertegenwoordigers, gehandhaafd. Onderdeel L (artikel 30b)Hoofdstuk IV van de Waterschapswet bevat in paragraaf 2 een aantal algemene
bepalingen voor de verkiezing van de leden van het algemeen bestuur. Het betreft,
naast de zittingsduur van de leden en het verkiezen van plaatsvervangende
leden, o.m. de vereisten voor kandidaatstelling en de bevoegdheid daartoe;
voorts een omschrijving van de stemgerechtigdheid voor elk der categorieën
waarvoor in direct kiesrecht is voorzien. Regeling van die onderwerpen op
wetsniveau is gewenst vanwege de plaats die het geheel daarvan inneemt onder
de bij de Waterschapswet geregelde grondslagen van de waterschapsstructuur.Dit laatste is niet het geval met de onderwerpen die meer in het algemeen
de gang van zaken voor, tijdens en na de verkiezing betreffen, zoals de kandidaatstelling,
de stemming, de stemopneming, het onderzoek van de geloofsbrieven etc. In
de memorie van toelichting op het ontwerp-Waterschapswet (kamerstukken II
1986/87, 19 995, nr. 3, blz. 36) wordt opgemerkt dat dit soort technische
onderwerpen kunnen worden overgelaten – ook onder vigeur van de komende
wet – aan de door provinciale staten vast te stellen verordening. Daarbij
werd overwogen dat het te ver zou gaan deze onderwerpen louter uit een oogpunt
van uniformiteit te regelen bij of krachtens de wet. Tevens werd daarbij de
verwachting uitgesproken dat naar de mate waarin bij provincies en waterschappen
toch meer behoefte aan uniformiteit zou worden gevoeld deze zonodig voldoende
langs de weg van een modelkies-reglement zou zijn te bewerkstelligen.Inmiddels is door toedoen van het IPO, in samenwerking met de Unie van
Waterschappen, een dergelijk model voorhanden dat aansluit op niet alleen
de desbetreffende bepalingen van de Waterschapswet maar ook op die van de
Kieswet. Dat neemt niet weg dat, ook al is het model op zich aanvaard, daarvan
vervolgens door menige provincie weer op onderscheidene punten naar eigen
voorkeur is afgeweken. Het behoeft geen betoog dat zulks complicerend kan
werken. Duidelijk is dat het geval voor de verkiezing van besturen van interprovinciale
waterschappen. Wat hier verder ook van zij, inmiddels is bij de voorbereiding
van dit voorstel van wet van de kant van zowel het IPO als de Unie van Waterschappen
bepleit de uniformiteit te verzekeren door vaststelling van het kiesreglement
bij centrale regelgeving. Daartoe strekt de voorgestelde bepaling voor een
nieuw artikel 30b dat voorziet in een opdracht tot regeling bij algemene maatregel
van bestuur. Na de totstandkoming en vervolgens de inwerkingtreding
van dat kiesreglement, met inbegrip van eventueel noodzakelijke bepalingen
van overgangsrecht, komen de regelingen in de bij provinciale verordening
vastgestelde kiesreglementen te vervallen op grond van artikel 119 van de
Provinciewet. Onderdeel M (artikel 32a)Van de kant van zowel het bestuur van de Unie van Waterschappen als het
IPO is te kennen gegeven dat de huidige, al dan niet op waterschapsreglementen
gebaseerde, vergoedingsregelingen voor de leden van de algemene besturen van
de onderscheidene waterschappen waren te uniformeren; zulks naar analogie
van de regeling die geldt voor gemeenteraadsleden en waarvoor de maatstaven
zijn neergelegd in een algemene maatregel van bestuur op grond van artikel
95 van de Gemeentewet. Het is de bedoeling dat voor de vergoedingsregelingen
voor de leden van het algemeen bestuur zoveel mogelijk wordt aangesloten bij
die algemene maatregel van bestuur. Onderdeel N (artikel 40)Ingevolge het huidige artikel 40 van de Waterschapswet is aan provinciale
staten overgelaten het aantal leden van het dagelijks bestuur van het waterschap
te bepalen.Daarmee werd de situatie van vóór de inwerkingtreding van
de wet gehandhaafd. Aldus wordt bij reglement bepaald welk aantal leden dat
bestuur telt naast de voorzitter. De wet bevat geen bepaalde maatstaf voor
het (maximum) aantal leden zoals in de Gemeentewet waar dit aantal leden indirect
gekoppeld is aan het inwoneraantal. Het spreekt vanzelf dat dit laatste, gezien
de wijze van samenstelling van het dagelijks bestuur, geen bruikbare maatstaf
vormt voor deze functionele bestuursvorm. In meergenoemde memorie van toelichting
op het ontwerp van de Waterschapswet wordt daarover opgemerkt dat maatgevend
voor het aantal leden van het dagelijks bestuur zal zijn het aantal leden
van het algemeen bestuur dat op zijn beurt weer afhankelijk is van het waterschapsgebied
en de daarin door het waterschap te vervullen taken. Kortom, hier is sprake
van een aantal factoren die tezamen een indicatie kunnen vormen voor zo niet
een bepaald ledenaantal dan toch in elk geval een benedengrens en een bovengrens
van het ledenaantal. In meergenoemd evaluatierapport wordt gewezen op de wenselijkheid
om de bepaling van het aantal leden, binnen een zekere bandbreedte, over te
laten aan het algemeen bestuur. Daarbij is het volgende van belang.Het huidige artikel 40 van de Waterschapswet stoelt op de gedachte dat
het geheel aan provinciale staten is overgelaten het aantal te bepalen bij
reglement. In vergelijking hiermee gaat op het punt van het ledenaantal de
regelgeving in de Gemeentewet minder ver. Die wet bepaalt nl. in artikel 36
voor het aantal wethouders slechts de benedengrens (twee wethouders) en de
bovengens, t.w. op 20% van het aantal raadsleden dat op zijn beurt in artikel
8 van de Gemeentewet is gerelateerd aan het inwoneraantal.Het voorgaande wettigt inderdaad de vraag of het algemeen bestuur van
het waterschap, als democratisch gekozen college, niet een soortgelijke mate
van beslissingsbevoegdheid moet toekomen. Nog daargelaten de analogie met
de bevoegdheid van de gemeenteraad, ligt hier vooral ook een praktisch punt.
Het kan nl. gewenst zijn, ook al omdat het bij de leden van het dagelijks
bestuur van een waterschap steeds gaat om een part-time functie, om het aantal
leden tussentijds, bijvoorbeeld in verband met de portefeuilleverdeling, aan
te passen zonder dat daarvoor eerst nog een reglementswijziging is vereist. Het algemeen bestuur zal daarbij bovendien gebonden zijn aan de regeling
in het reglement met betrekking tot de samenstelling van het dagelijks bestuur.
Ingevolge de tweede volzin van dat artikel 40 geldt voor die samenstelling
de algemene norm dat er sprake is van een voldoende afspiegeling met de samenstelling
van het algemeen bestuur. Ook in het commentaar van het IPO wordt daarop terecht
gewezen. Dat betekent niet dat in het reglement met de wijze van samenstelling
tevens het ledenaantal wordt gefixeerd doch wel dat bepaalde minimumeisen
worden opgenomen (bijv. dat er voor elke categorie belanghebbenden tenminste
een lid is of dat van de categorie ingezetenen er tenminste twee leden zijn).Op grond van deze overwegingen wordt voorgesteld dat het algemeen bestuur
bevoegd wordt verklaard tot bepaling van het aantal (andere) leden van het
dagelijks bestuur, binnen een eventueel door provinciale staten bij reglement
te bepalen bandbreedte. Onderdeel O (artikel 41)Deze wijziging behelst een aanpassing vanwege de in onderdeel D voorgestelde
wijziging van artikel 14, derde lid. Onderdeel P (artikel 44)Van de kant van zowel het bestuur van de Unie van Waterschappen als het
IPO is de wens geuit om te komen tot uniformering van regels met betrekking
tot de bezoldiging; en wel door regeling op het niveau van een algemene maatregel
van bestuur ter vervanging van de regelingen in de betreffende provinciale
verordeningen. Uitgangspunt is het verzekeren van rechtvaardige inkomensverhoudingen
tussen min of meer dezelfde bestuurlijke functies bij de verschillende overheden.
Het is de bedoeling dat voor het ontwerpen van uniforme regels een beroep
wordt gedaan op deskundigen van het ministerie van Binnenlandse Zaken en daarnaast
op deskundigen die desgevraagd worden aangewezen via het Interprovinciaal
overleg en het bestuur van de Unie van Waterschappen. De voordracht voor de
algemene maatregel van bestuur zal uiteraard geschieden nadat over de inhoud
daarvan overleg met het IPO en het bestuur van de Unie van Waterschappen heeft
plaatsgevonden. Hetzelfde geldt de vaststelling van eventuele ministeriële
uitvoeringsbesluiten. Onderdeel Q (artikel 46)Op grond van het huidige artikel 46 bevat de aanbeveling voor benoeming
(en die voor herbenoeming) van de voorzitter twee namen. Hierdoor kan de Minister
van Verkeer en Waterstaat de tweede aanbevolene voordragen voor benoeming,
als deze laatste naar zijn oordeel de voorkeur verdient. Dit kan echter slechts
nadat het algemeen bestuur en gedeputeerde staten daarover zijn gehoord. De
minister kan echter ook iemand voordragen buiten die aanbeveling. Daarvoor
dient hij ingevolge het bestaande vierde lid eerst om een nieuwe aanbeveling
te hebben gevraagd. Ook dan is vervolgens het horen van het algemeen bestuur
en gedeputeerde staten verplicht.Vanuit de bestuurspraktijk is twijfel ontstaan aan de noodzaak van een
wettelijk voorgeschreven aanbeveling van twee namen voor een voorzittersbenoeming.Op zich kan het als tweede op een aanbeveling geplaatst zijn worden gezien –
en door de betrokkene ook worden beoogd of althans ervaren – als een
opstap voor een latere aanbeveling (als eerste) voor een voorzittersvakature
die zich later elders voordoet. Daartegenover leert de ervaring
dat zich regelmatig de moeilijkheid voordoet een persoon te vinden die bereid
is om dadelijk reeds als tweede keus op een aanbeveling te worden geplaatst
(nog sterker geldt dit als het gaat om herbenoeming en de tweede naam in feite
slechts pro forma dient). Dat laatste is met name naar voren gebracht van
de kant van het bestuur van de Unie van Waterschappen. Voor de Minister van
Verkeer en Waterstaat is een aanbeveling met twee namen ook niet onontbeerlijk.
Is hij niet overtuigd van de geschiktheid van de aanbevolen persoon dan kan
hij om een andere aanbeveling vragen. De Minister van Verkeer en Waterstaat
komt immers uit hoofde van zijn verantwoordelijkheid voor het benoemingsbesluit
en ook in meer algemene zin voor het waterstaatsbestuur, ruimte toe om te
doen blijken van zijn eigen oordeel over de geschiktheid van de als waterschapsvoorzitter
te benoemen persoon. Daarvoor is primair van belang dat het algemeen bestuur
bij de aanbeveling zijn overwegingen geeft die het oordeel omtrent de geschiktheid
hoe dan ook kunnen dragen. Bovendien is van groot belang dat deze minister
voor zijn oordeel kan beschikken over beschouwingen vanuit het provinciaal
bestuur dat de door het waterschapsbestuur opgestelde aanbeveling doorzendt
aan de minister (zie het huidige derde lid, de tweede volzin). Afgezien van
het geschiktheidsvereiste (als waarborg) kunnen daarnaast ook bepaalde voorkeuren
van algemene aard naar voren komen bij zowel het waterschapsbestuur, gedeputeerde
staten als de minister; bijvoorbeeld dat meer dan thans nog het geval is,
vrouwen voor het voorzittersambt in aanmerking worden genomen en benoemd.Het voorgaande resulteert in een voorstel tot een beperkte aanpassing
van artikel 46. In het nieuwe derde lid wordt afgezien van het vereiste van
(niet van de mogelijkheid tot) een aanbeveling met twee namen. Het algemeen
bestuur zal de aanbeveling met redenen moeten omkleden. In het nieuwe vierde
en vijfde lid is de mogelijkheid de aanbeveling niet te volgen onverkort gehandhaafd
(door het kunnen vragen van een nieuwe aanbeveling, desnoods gevolgd door
een benoeming buiten de nieuwe aanbeveling). Onderdeel R (artikel 51a)De Waterschapswet bevat niet, zoals ingevolge artikel 77 van de Gemeentewet
en artikel 75 van de Provinciewet geldt voor respectievelijk de burgemeester
en de commissaris van de Koning, een regeling tot waarneming van de uitoefening
van het ambt van voorzitter. Dit punt vindt thans regeling in de onderscheidene
waterschapsreglementen, waarbij als regel sprake is van een door het dagelijks
bestuur te verkiezen, vaste plaatsvervangend voorzitter.De vraag of het waterschap een plaatsvervangend voorzitter heeft kan aan
het reglement worden overgelaten. Daarentegen lijkt het inderdaad gewenst
dat de Waterschapswet een voorziening bevat voor het geval van verhindering
of ontstentenis van zowel de voorzitter als diens vaste plaatsvervanger, ter
verzekering van de continuteit van de uitoefening van de wettelijke bevoegdheden
van de voorzitter (waaronder die in geval van dringend of dreigend gevaar
voor overstroming). Het is verder gewenst dat vervanging zo veel mogelijk
geschiedt door eenzelfde persoon. Daarnaast ware er rekening mee te houden
dat in situaties van spoedeisende aard ook ten aanzien van de vaste vervanger
sprake is van verhindering of ontstentenis. Voor de mogelijkheid van vervanging
is een zo volledig mogelijk sluitende regeling gewenst. Ook evengenoemde bepalingen
in de Gemeentewet en de Provinciewet gaan daarvan uit. Daarom wordt, ook uit
een oogpunt van uniformiteit, voorgesteld in de Waterschapswet voor het onderhavige
punt een regeling op te nemen analoog aan die beide bepalingen. Onderdelen S en T (artikelen 60 en 61)Het betreft een terminologische verbetering. Onderdeel U (artikel 75)Het huidige eerste lid spoort niet met de artikelen 73, eerste lid, en
74. De bekendmaking, indien het een keur betreft, bepaalt thans de aanvang
van de termijn voor het instellen van administratief beroep (artikel 6:7 Awb).Echter kan ingevolge het huidige eerste lid pas worden bekendgemaakt na
afloop van die termijn (van zes weken). In feite is hiermee een onmogelijke
situatie ontstaan. Het voorgestelde eerste lid ondervangt dit probleem door
de daarin opgenomen – belemmerende – bepaling inzake de bekendmaking
te vervangen door een bepaling met betrekking tot de inwerkingtreding.Het huidige tweede lid stoelt nog op gedachte zoals die ook gelding had
tijdens de werking van de vroegere, bij de totstandkoming van de Waterschapswet
ingetrokken Keurenwet, n.l. van de schorsende werking van het beroep op gedeputeerde
staten. Dat tweede lid strekt er toe dat ingeval door een of meer belanghebbenden
beroep is ingesteld tegen een specifiek hun rechtstreeks betreffend onderdeel
van de keur – hetzij een gebod hetzij een verbod – daarmede de
werking van het gehele besluit automatisch door de schorsing wordt geblokkeerd.
Ingevolge artikel 6:16 Awb bezit administratief beroep geen schorsende werking,
behoudens andersluidend wettelijk voorschrift waartoe voor een besluit tot
vaststelling of wijziging van een keur geen aanleiding is.De wijziging van het derde lid is van technische aard, voortvloeiende
uit de vervanging respectievelijk schrapping van het eerste en het tweede
lid. Onderdeel V (artikel 77)Het betreft een terminologische verbetering. Onderdeel W (artikel 83)Door de wijzigingen in dit artikel verkrijgt de regeling van de delegatiebevoegdheid
van het algemeen bestuur een structuur die meer overeenkomt met de regeling
zoals die voor de gemeenteraad en provinciale staten geldt in de Gemeentewet
en de Provinciewet. Dit laatste ligt in de lijn van de ontwikkeling van de
bestuursinrichting van het waterschap, nl. in die zin dat het algemeen bestuur
de hem toegekende bevoegdheden uitoefent voorzover het niet besluit tot overdracht
aan een ander bestuursorgaan van het waterschap. Daarbij past minder goed
een algemene wettelijke clausule dat de overdracht van bevoegdheden afhankelijk
is van de mate waarin dat mogelijk is gemaakt in het door provinciale staten
vastgestelde reglement. Daartegenover staat dat voor de mogelijkheid tot delegatie
wel zekere begrenzingen moeten blijven gelden, evenals dit ook geldt voor
de gemeenteraad en voor provinciale staten zelf. In dat laatste wordt voorzien
door het in te voegen nieuwe tweede en derde lid, waarin de daar omschreven
bevoegdheden worden uitgezonderd van een mogelijke overdracht aan het dagelijks
bestuur respectievelijk aan het bestuur van een afdeling. Deze zijn grotendeels
analoog aan de overeenkomstige bepalingen van artikel 156, tweede lid, Gemeentewet
en 152, tweede lid, Provinciewet.Overigens gaat de beperking voor delegatie aan het dagelijks bestuur verder
dan die ten aanzien van het afdelingsbestuur. Het verschil betreft de bevoegdheid
tot het nemen van peilbesluiten en die tot het vaststellen van plannen op
grond van bijzondere wetten. Wanneer het gebied van een afdeling,
veelal vóór waterschapsconcentratie een afzonderlijk waterschap,
uit een oogpunt van (detail)waterbeheersing een geheel vormt, zal het afdelingsbestuur
het aangewezen bestuursorgaan kunnen zijn voor niet alleen de voorbereiding
maar ook het nemen van het desbetreffende peilbesluit. Hetzelfde kan zich
voordoen ten aanzien van plannen, en met name operationele plannen zoals (deel)beheersplannen
op grond van de Wet op de waterhuishouding. Onderdeel X (artikel 84)De huidige bepaling van artikel 84 bevat als hoofdregel dat de zorg voor
de dagelijkse aangelegenheden van het waterschap behoort tot de taak van het
dagelijks bestuur. Aan het dagelijks bestuur kan worden overgelaten hoe het
de uit die algemene taak voortvloeiende taken intern onder de leden, met inbegrip
van de voorzitter, verdeelt. In feite gaat het hier om de portefeuilleverdeling.
In die constellatie past niet meer goed het in de huidige bepaling nog gemaakte
voorbehoud dat rechtstreeks bij het reglement kan worden voorgeschreven dat
bepaalde omschreven, tot die dagelijkse aangelegenheden behorende, onderwerpen
behoren tot de taak van de voorzitter. Aan een dergelijk voorbehoud bestaat
dan ook niet langer behoefte, zodat wordt voorgesteld het te laten vervallen. Onderdeel IJ (artikel 87)Het betreft een terminologische verbetering. Onderdeel Z (artikel 100)Ingevolge de huidige bepaling moet het ontwerp van de begroting jaarlijks
vóór 1 oktober van het jaar dat voorafgaat aan het begrotingsjaar
worden aangeboden. In het rapport van de Commissie evaluatie Waterschapswet
wordt erop gewezen dat – zoals de praktijk heeft uitgewezen –
de periode tussen de aanbieding van de ontwerp-begroting (vóór
genoemde datum van 1 oktober) en de vaststelling van de begroting (ingevolge
het vierde lid : vóór 1 december) te lang is. Daarbij komt,
dat een verplichte aanbieding van het ontwerp vóór 1 oktober
verhindert dat zonodig nog rekening wordt gehouden met bijvoorbeeld de ontwerp-rijksbegroting.
Met de voorgestelde wijziging wordt een regeling getroffen overeenkomstig
artikel 190 van de Gemeentewet. Onderdeel AA (artikel 101)Met deze wijziging wordt aansluiting verkregen bij artikel 192 van de
Gemeentewet, alsmede – voor de termijn voor de toezending – bij
artikel 107, eerste lid, van de Waterschapswet. Onderdeel BB (artikel 109)Het betreft een technische aanpassing die voortvloeit uit de Wet op de
accountants-administratieconsulenten. Onderdeel CC (artikel 117)De voorgestelde wijziging in het tweede en het derde lid is van technische
aard en resulteert niet in materiële wijzigingen. De voorgestelde aanpassing
is gewenst, aangezien met ingang van 1 januari 1997 de Wet waardering onroerende
zaken direct dan wel indirect van toepassing is op de waardebepaling van gebouwde
onroerende zaken. Op basis van de voorgestelde wijziging wordt nu verwezen
naar de in de Uitvoeringsregeling uitgezonderde objecten Wet waardering onroerende
zaken genoemde ongebouwde eigendommen. Dit houdt in dat door
publiekrechtelijke rechtspersonen beheerde waterverdedigingswerken, ingevolge
artikel 117, vijfde lid, van de Waterschapswet, ongebouwde eigendommen, die
dienstbaar zijn aan een gebouwd eigendom of aan gebouwde eigendommen, als
afzonderlijke ongebouwde onroerende zaken worden aangemerkt. De bovenbedoelde
verdedigingswerken zijn door hun aard vrijwel nooit dienstbaar aan een gebouwd
eigendom of aan gebouwde eigendommen en worden derhalve ook op basis van het
geldende artikel 117, tweede en derde lid, als ongebouwde onroerende zaken
aangemerkt. Onderdeel DD (artikel 118)Ingevolge de huidige bepaling moet voor de belastingplichtigheid als ingezetene
worden uitgegaan van het gebruik van woonruimte in het algemeen. Dat kan betekenen
dat ook bewoners van collectieve woonruimten zoals bejaardenhuizen of studentenflats
individueel belastingplichtig zijn. Daartegenover staat de uitleg die het
begrip woonruimte heeft verkregen in de rechtspraak, volgens welke voor artikel
18, tweede lid, van de Wet verontreiniging oppervlaktewateren de eis dat het
moet gaan om een zelfstandige woonruimte is aanvaard (HR 23 juli 1984, BNB
1984/283). In zijn arrest van 26 juni 1996 (Belastingblad 1996, blz. 431,
m.nt. P. de Bruin, Het Waterschap 1996, blz. 478) komt de Hoge Raad op grond
van wetshistorische interpretatie tot het oordeel, dat voor de onderhavige
heffingsbepaling in de Waterschapswet aan de term woonruimte dezelfde betekenis
ware toe te kennen als voor de verontreinigingsheffing krachtens de Wet verontreiniging
oppervlaktewateren. De Hoge Raad verwijst daarvoor naar de conclusie van de
advocaat-generaal. Daarin wijst deze erop, dat bij de totstandkoming van de
Waterschapswet voor de onderhavige heffingsbepaling is verwezen naar het stelsel
van de verontreinigingsheffing.In het thans voorgestelde nieuwe derde lid wordt, door het daarin onder
a opnemen van een begripsbepaling van woonruimte voor de waterschapsomslag,
aangesloten bij die jurisprudentie.Tenslotte wordt voor de vervanging van belastingjaar door kalenderjaar
in het eerste t/m vierde lid verwezen naar de toelichting op onderdeel FF
(artikel 120). Onderdeel EE (artikel 119)Ingevolge het bestaande eerste lid worden bij verordening van het waterschap
de voor de waterschapsomslagen in aanmerking te nemen kosten van taakuitoefening
(zoveel mogelijk) toegedeeld per taak, en vervolgens toegerekend aan de afzonderlijke
categorieën van belanghebbenden naar de mate van hun belang bij elk van
die taken. Dit systeem van kostentoerekening past geheel bij het algemene
beginsel van de trits belang-betaling-zeggenschap. Zoals uit het hierna volgende
duidelijk moge worden, vormt de onderhavige met betrekking tot artikel 119
voorgestelde wijziging geen principiele afwijking van dat systeem. De bedoeling
is slechts te bewerkstelligen dat – binnen dat systeem – zoveel
mogelijk wordt gehandeld naar de algemene eisen van billijke belastingheffing.In het bovenbedoelde, thans geldende systeem is naast kosten die per taak
en (vervolgens) categorie worden toegerekend geen plaats voor een afzonderlijke
post «algemene beheerskosten». Op zichzelf behoeft dit geen bezwaar
te zijn. Dit wordt evenwel anders wanneer onevenredigheden ontstaan tussen
verdeling naar werkelijke kosten (met inbegrip van apparaatskosten en andere
indirecte kosten) en verdeling op basis van toerekening naar
de mate van belang. Een concreet probleem vormt de kostentoedeling binnen
waterschappen wier gebied zich voor een substantieel deel uitstrekt over stedelijk
gebied, met als gevolg dat het aantal omslagplichtigen respectievelijk kiesgerechtigden
in verband met het aantal woonruimten en ingezetenen aanmerkelijk groter is
dan dat van de gerechtigden tot het ongebouwd. Dit betekent dat bij een aantal
waterschappen de uitkomst van toedeling – op de bovenbedoelde wijze –
van het kostendeel aan categorieën van belanghebbenden nogal ver afstaat
van de per categorie daadwerkelijk veroorzaakte en deswege te maken kosten.Dit verschijnsel doet zich voor bij de kosten van heffing en invordering
en bij kosten van het houden van verkiezingen. Bij kosten van heffing en invordering
zal het meer concreet kunnen gaan om de kosten van de waardebepaling ingevolge
de Wet waardering onroerende zaken (WOZ).De voorgestelde aanvulling op het eerste lid van artikel 119 biedt het
waterschapsbestuur uitdrukkelijk de mogelijkheid met het bovenstaande, bij
wijze van verfijning van de omslagheffing, rekening te houden in de kostentoedelingsverordening.
Deze verordening is ingevolge het vierde lid reeds onderworpen aan voorafgaande
toezicht van het provinciaal bestuur.Het IPO heeft in zijn commentaar naar voren gebracht dat het onderhavige
punt waarin de voorgestelde wijziging op het eerste lid voorziet geheel ware
over te laten aan het provinciaal bestuur, dat immers ook bevoegd is tot het
stellen van uitgangspunten ten aanzien van de kostentoedelingsverordening.
Op dit onderdeel volg ik de opvatting van het IPO niet. Het feit dat het hier
gaat om de mogelijkheid van een verfijning neemt niet weg dat het een afwijking,
zij het geen principiele, is van de algemene in dit artikellid neergelegde
regel waartoe wetswijziging is vereist. Onderdeel FF (artikel 120)Voor het tweede lid wordt een technische wijziging voorgesteld. Gebleken
is n.l. dat aan een belastingjaar dat afwijkt van het kalenderjaar geen behoefte
is. Door de voorgestelde wijziging sluit de tekst bovendien beter aan bij
de overeenkomstige bepalingen in de Gemeentewet met betrekking tot de onroerende-zaakbelastingen.De wijziging van (aanvulling op) het zevende lid betreft de instelling
van omslagklassen. Het uitgangspunt bij de omslagheffing door het waterschap
is dat omslagplichtigen voor het ongebouwd en het gebouwd in gelijke mate
bijdragen in de kosten van de taakuitoefening. Op dat beginsel zijn echter
uitzonderingen mogelijk, nl. indien – zoals het huidige zevende lid
het uitdrukt – verschillen in hoedanigheid of ligging leiden tot onevenredig
voor- of nadeel voor omslagplichtigen. In dat geval staat de Waterschapswet
aan het waterschapsbestuur het instellen van z.g. omslagklassen toe als middel
om een dergelijk nadeel te voorkomen. Voor de verordening waarbij dat geschiedt
is, evenals voor de kostentoedelingsverordening, de goedkeuring vereist van
gedeputeerde staten die uit hoofde van hun toezicht ook kennis nemen van eventuele
bedenkingen tegen de instelling van (een of meerdere omslagklassen).Bij de evaluatie van de Waterschapswet is naar voren gekomen dat de vraag,
of er, gegeven dat bovengenoemde uitgangspunt, voldoende aanleiding is tot
instelling van omslagklasssen, door waterschapsbesturen wordt beantwoord op
soms nogal uiteenlopende wijze. In feite gaat het daarbij om de vraag onder
welke omstandigheden een zeker relatief nadeel, in verband met hoedanigheid
en ligging in een bepaald deel van het waterschapsgebied, moet worden aangemerkt
als «onevenredig». Overwegingen van bestuurlijke
aard kunnen meewegen voor het geven van een ruimere of engere begrenzing van
dat begrip. Bij genoemde evaluatie is echter evenzeer naar voren gekomen dat
behoefte bestaat aan een duidelijker algemene lijn, niet in de laatste plaats
voor de omslagplichtigen. Deze zou het beste kunnen zijn gelegen in een nadere
begrenzing, die valt uit te drukken in een bepaald percentage van verschil
in belang.Een aanknopingspunt biedt de jurisprudentie van de belastingrechter bij
wie het punt aan de orde kan komen (en ook regelmatig komt) bij bezwaren tegen
een heffingaanslag op basis van indeling (classificatie) van een gebouwd of
ongebouwd onroerend goed in een bepaalde omslagklasse. De belastingrechter
kan immers bij het onderzoek van die bezwaren tot het oordeel komen dat sprake
is van een kennelijk onredelijke belastingheffing. Aan de bedoelde jurisprudentie
valt te ontlenen dat een gebleken verschil in belang van 50% of meer in elk
geval valt aan te merken als evenredig, zodat alsdan het instellen van een
of meer omslagklassen geboden moet worden geacht. In principe is het waterschapsbestuur
vrij om ook een wat lager percentage aan te merken als onevenredig (en dus
als grond tot classificatie).Dat neemt niet weg dat het uitgangspunt blijft dat er geen omslagklassen
zijn. Van de kant van zowel het bestuur van de Unie van Waterschappen als
het Interprovinciaal Overleg is dan ook beklemtoond dat – ook uit een
oogpunt van doorzichtigheid en eenvoud van het waterschappelijk belastingstelsel –
het middel van de instelling van omslagklassen met de nodige terughoudendheid
zou moeten worden gehanteerd. In zoverre bestaat bij de waterschappen en voor
het provinciaal toezicht al geruime tijd de behoefte aan een duidelijke ondergrens
voor hetgeen als «onevenredig» is aan te merken. Het ware bovendien
te wensen dat er (ook) op dit punt van waterschappelijke belastingheffing
landelijk gezien eenheid is van benadering. In het rapport van de meergenoemde
Commissie evaluatie Waterschapswet wordt als «ondergrens» voor
het aanmerken van onevenredig nadeel een percentage van 25 bepleit.Het belang hiervan is zodanig dat naar mijn mening het afwachten van een
eventuele verdere ontwikkeling naar een meer uniforme benadering – ook
landelijk – vanuit het provinciaal toezicht, zoals door het IPO in zijn
commentaar bepleit als alternatief voor een wettelijke voorziening (begrenzing),
niet de voorkeur verdient.Het wettelijk vastleggen van beide percentages (50% en 25%) betekent dat
de voor instelling van omslagklussen te hanteren norm nader wordt geconcretiseerd,
n.l. door één vaste grens waarboven de instelling van omslagklassen
is voorgeschreven en één vaste grens waaronder die instelling
niet plaats vindt. De verwachting van een dergelijke wettelijke voorziening
is dat deze enerzijds het waterschapsbestuur de nodige armslag laat bij het
bepalen van het beleid en anderzijds leidt tot meer beperking in het instellen
van omslagklassen. Onderdeel GG (artikel 124)Het betreft hier een redactionele aanpassing teneinde een consequent gebruik
van een en één te bewerkstelliggen. Onderdeel HH (artikel 151)De wijziging strekt tot aanpassing van een vernummering in artikel 120
in de Wet van 20 december 1996, Stb. 653. Onderdeel II (artikel 153)Ingevolge het derde lid bezit het bij gedeputeerde staten ingesteld beroep
tegen een besluit tot vaststelling of wijziging van een keur schorsende werking,
zij het dat die werking ingevolge deze bepaling uitdrukkelijk is beperkt tot
de bepalingen van de keur waartegen het beroep is gericht. Sinds de totstandkoming
van de Algemene wet bestuursrecht is hoofdregel – behoudens afwijkende
wettelijke voorziening – dat beroep geen schorsende werking heeft (artikel
6:16 Awb). Een belanghebbende die beroep heeft ingesteld kan eventueel aan
de president van de rechtbank verzoeken om een voorlopige voorziening. Deze
voorziening kan ook gehele of gedeeltelijke schorsing inhouden.Er bestaat dan ook geen aanleiding voor een afwijkende regeling in de
Waterschapswet met betrekking tot de schorsende werking. Het derde lid kan
derhalve komen te vervallen. De Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat,J. M. de Vries XNoot1De tekst van het voorstel van wet en van de memorie van toelichting zoals
voorgelegd aan de Raad van State is ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire
Documentatie. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26235-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl