Wijziging Wet educatie en beroepsonderwijs en Wet op het onderwijstoezicht i.v.m. overgang  toezicht  examinering mbo naar Inspectie van het onderwijs; Memorie van Toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31321, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

17-01-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31321 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeen1. Inleiding2. Waarom nu al?3. Inhoud van dit wetsvoorstel4. Werkwijze van de inspectie voor de korte termijn5. De langere termijn6. Financieel7. Transitietraject8. Administratieve lasten9. UitvoerbaarheidArtikelsgewijze toelichtingArtikel IArtikel IIArtikel IIIArtikel IVOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31321Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 27 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 321Wijziging van de Wet educatie en beroepsonderwijs en de Wet op het onderwijstoezicht
in verband met de overgang van het toezicht op de kwaliteit van de examinering
van de beroepsopleidingen naar de Inspectie van het onderwijsnr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGAlgemeen1. InleidingIn de beleidsreactie op de evaluatie van de Wet op het onderwijstoezicht
(Kamerstukken II 2006/07, 30 183, nr. 18) is geconstateerd dat het huidige
systeem van toezicht in het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) gecompliceerd
is. Er zijn veel toezichthouders, waartussen de afstemming (nog) niet goed
plaats vindt. De voorkeur is te komen tot één onafhankelijke
toezichthouder in het mbo, die toezicht houdt op de mbo-instellingen, inclusief
examinering en de kenniscentra beroepsonderwijs bedrijfsleven (KBB). Dat geeft
duidelijkheid en zorgt voor minder toezichtlasten. In de beleidsreactie werd
aangekondigd dat in het kader van een verdergaande integratie van toezichthouders
het Kwaliteitscentrum examinering beroepsopleidingen (KCE) samengaat met de
geïntegreerde toezichthouder (inspectie, AD/RS en CFI-toezicht). De eerste
stappen tot geïntegreerd toezicht zijn al gezet. Aanvankelijk was het
voornemen om het KCE hier op een later tijdstip bij te betrekken. In mijn
brief van 6 september 2007 (Kamerstukken II 2006/07, 27 451, nr.
76) heb ik geschetst waarom de keuze is gemaakt om de overdracht van het toezicht
op de examens in het (middelbaar) beroepsonderwijs al met ingang van 15 november
2007 te doen geschieden.In eerste instantie gaat de aandacht uit naar het op orde brengen van
de kwaliteit van de examens en het borgen van de betrokkenheid van het landelijk
en regionaal (georganiseerd) bedrijfsleven. Per 15 november 2007 is de
aanwijzing van de Stichting kwaliteitscentrum examinering als de rechtspersoon
belast met het toezicht op de examens van de beroepsopleidingen in de zin
van de WEB ingetrokken, is het personeel van de Stichting KCE ondergebracht
bij de inspectie en is het toezicht op de kwaliteit van examinering van mbo-opleidingen
feitelijk opgedragen aan de huidige toezichthouder op de kwaliteit van het
onderwijs, te weten de inspectie van het onderwijs.2. Waarom nu al?De bovengenoemde brief van 6 september 2007 beschrijft hoe er een
verschil van inzicht met het bestuur van KCE is ontstaan dat schadelijk werd
gevonden voor het adequaat verder functioneren van de examenbeoordeling. Gezamenlijk
met KCE heb ik geconstateerd dat de huidige situatie zich niet leende voor
continuering. De aanwijzing van het KCE is daarom per 15 november 2007
ingetrokken. Daarbij heb ik afgewogen hoe op verantwoorde wijze voor de korte
termijn die maatregelen konden worden genomen die een adequaat toezicht op
de examens in het mbo waarborgden. Gezien de ontwikkelingen op het gebied
van geïntegreerd toezicht acht de regering de optie om de al voorgenomen
integratie van KCE en toezichthouder versneld te laten plaatsvinden, de meest
voor de hand liggende. Alternatief zou zijn geweest om tot het moment van
verdere integratie van het toezicht over te gaan tot aanwijzing van een andere
rechtspersoon dan KCE. Dat zou echter betekend hebben dat de sector binnen
een korte periode tweemaal met een wisseling van de toezichthouder te maken
krijgt, nog daargelaten dat er geen andere rechtspersoon is die geëquipeerd
is om (op zo korte termijn) zorg te dragen voor een adequaat toezicht op de
examens.Aan de inspectie is feitelijk het toezicht op de examens opgedragen met
ingang van 15 november 2007. Dit houdt het volgende in. Zolang de nu
voorgestelde aanpassing van de WEB en de WOT nog niet tot stand is gekomen,
doet de inspectie wel onderzoek naar de kwaliteit van de examens in die zin
dat het nodige voorwerk wordt verricht om direct na aanvaarding van het wetsvoorstel
dat onderzoek te kunnen afronden en haar eindoordeel te kunnen uitspreken
over die examens. Op basis van haar algemene opdracht toezicht te houden op
de kwaliteit van het onderwijs kan de inspectie bij de onderwijsinstellingen
binnentreden en alle informatie vragen die zij nodig acht. Ten aanzien van
de gevallen waarvan is afgesproken dat de inspectie een herbeoordeling doet
van de examens van het studiejaar 2006–2007 – te weten, bij de
examens van de 285 opleidingen die eerder geen positieve beoordeling kregen –
kan zij dit doen op basis van haar bestaande bevoegdheden. Dit onderzoek is
aan te merken als het komen tot een «second opinion» en vloeit
voort uit het toezicht van de inspectie op de werkzaamheden van KCE.3. Inhoud van dit wetsvoorstelMet dit wetsvoorstel wordt beoogd de belemmeringen in de Wet op het onderwijstoezicht
(WOT) en de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB) in het integratietraject
weg te nemen. In de WEB is bepaald dat het toezicht op de examens geschiedt
door een (onafhankelijke) rechtspersoon; in de Wet op het onderwijstoezicht
(WOT) is bepaald dat het toezicht van de inspectie van het onderwijs zich
niet uitstrekt tot de examens mbo maar dat zij wel toeziet op de werkzaamheden
van de bedoelde rechtspersoon. Per 15 november 2007 is dus een formeel
vacuüm in het toezicht ontstaan. Dat vacuüm zal zo spoedig mogelijk
moeten worden opgevuld, omdat anders het risico bestaat dat noodzakelijke
maatregelen jegens instellingen, voortvloeiend uit het inspectietoezicht,
niet genomen zullen kunnen worden. Het wetsvoorstel beperkt zich tot datgene
wat nu nodig is voor het opvullen van dit vacuüm en dus tot het schrappen
van de bepalingen van de WEB die de aanwijzing (de artikelen 7.4.9a tot en
met 7.4.9f) en werkwijze (de artikelen 7.4.9g tot en met 7.4.9.k) van KCE
betreffen en het laten vervallen in de WOT van de bepaling waarin is geregeld
dat het inspectietoezicht zich niet uitstrekt tot de examens in het beroepsonderwijs
en de bepaling volgens welke de inspectie toeziet op de werkzaamheden van
KCE.De artikelen betreffende de werkwijze van KCE worden niet vervangen door
nieuwe tegenhangers in de WOT: de huidige bepalingen van de WOT betreffende
de uitvoering van het toezicht door de inspectie kunnen zonder meer van toepassing
zijn voor het toezicht op de examens. De inspectie zal weliswaar bij het vaststellen
van het toezichtkader voor het beroepsonderwijs afzonderlijk beschrijven welke
werkwijze zij hanteert bij het toezicht op de examens, doch dit behoeft geen
nadere regeling in de WOT zelf. Hieronder wordt daarop verder ingegaan.Een pendant van artikel 7.4.9g, derde lid, van de WEB keert niet terug.
Voor het toezicht op de examens door de inspectie zullen de instellingen geen
vergoeding verschuldigd zijn aan de inspectie. Dat sluit aan bij de gebruikelijke
gang van zaken bij het inspectietoezicht. Dit leidt er wel toe dat de via
de lumpsum aan de instellingen uit te keren bekostiging voor het betalen van
een vergoeding aan KCE daaruit zal worden gehaald en overgeboekt naar het
voor de inspectie beschikbare budget.Ook artikel 7.4.9h (inzake de door KCE af te geven verklaringen) wordt
niet vervangen. De normale werkwijze van de inspectie waarbij een oordeel
wordt vastgelegd in een rapport is zonder meer toepasbaar bij het onderzoek
naar de kwaliteit van de examens. Materieel levert dat geen verschil op ten
opzichte van de huidige situatie: op een constatering van de inspectie dat
sprake is van onvoldoende kwaliteit van een examen kan net als dat het geval
is bij een afkeurende verklaring, een sanctietraject volgen. Na een negatieve
beoordeling volgt een verbeterperiode. Dit is vergelijkbaar met een voorwaardelijke
verklaring. Als de examenkwaliteit voldoende is, geeft de inspectie een voldoende
beoordeling.Andere wijzigingen in de examensystematiek worden thans niet aangebracht.
Zo blijft de systematiek bestaan van vaststelling van standaarden voor de
kwaliteit van de examens, zodat het toezicht op de examens kan geschieden
aan de hand van die standaarden. De ontwikkeling van nieuwe standaarden zal
echter niet meer een taak zijn van het KCE. Vaststelling van deze standaarden
geschiedt op grond van artikel 7.4.4 van de WEB bij ministeriële regeling.
Voor de korte termijn wordt geen verandering in de standaarden zelf voorzien;
wel zal zo nodig de operationalisering ervan worden aangepast. In paragraaf 4
ga ik hier nader op in. De inspectie zal zo nodig voorstellen doen.4. Werkwijze van de inspectie voor de korte termijnDe inspectie zal bewerkstelligen dat op korte termijn minder regeldruk
en minder administratieve lasten aan de orde zijn bij het toezicht op de examens.
Dit kan onder meer worden bereikt door meer proportionaliteit door te voeren
in de manier waarop het toezicht op de examinering de laatste jaren heeft
plaatsgevonden. De WOT biedt daarvoor ook nu al de ruimte. Het toezicht blijft
geschieden aan de hand van de standaarden voor de kwaliteit van de examens.
De standaarden als zodanig staan op dit moment niet ter discussie; wel de
manier waarop de operationalisering daarvan plaats moet vinden. Op dit moment
loopt er een verkenning (zoals ook al is aangekondigd in meergenoemde brief
van 6 september jl.) naar de aanpassingen die nodig zijn om de kwaliteit
van competentiegerichte examens in al hun verscheidenheid goed te kunnen toetsen
en de aanpassingen die moeten worden doorgevoerd in de werkwijze van de toezichthouder.
Het doel hiervan is het verkrijgen van een betrouwbaar beeld van de examenkwaliteit
en tegelijkertijd een beperking van de beheerslasten voor de instellingen
(proportionaliteit van toezicht). Nog los van de noodzakelijke aanpassingen
in verband met de wijzigingen in de toezichthouder kan ook dit leiden tot
een bijstelling van de (bijlage bij) de Regeling examinering beroepsopleidingen
en KCE-tarieven 2006 (Stcrt. 2006, 208). In ieder geval zal het toezichtkader
BVE waarin de werkwijze voor het toezicht op het onderwijs in de BVE-sector
is beschreven worden aangevuld met een beschrijving van de werkwijze van de
inspectie bij het toezicht op de examens in het beroepsonderwijs.5. De langere termijnVoor de langere termijn wordt verkend welke voordelen standaardisering
van de examinering bieden in termen van doelmatigheid en doeltreffendheid
en welke gevolgen dat kan hebben voor proportioneel toezicht. De inventarisaties
van het Centraal Orgaan van Landelijke Opleidingsorganen van het Bedrijfsleven
(Colo) en de MBO Raad van al lopende initiatieven op dit terrein worden daarbij
betrokken. Ook wordt bezien op welke wijze de betrokkenheid van het bedrijfsleven
bij de examinering kan worden vergroot. Zowel van de kant van werkgevers als
van kenniscentra is de afgelopen periode aangedrongen op de introductie van
het zogenaamde «examenprofiel». Hierin geeft het sectorale bedrijfsleven
advies over de inhoud en haalbaarheid van examensituaties, waarin een deelnemer
aan kan tonen dat hij of zij daadwerkelijk beschikt over de beoogde kwalificaties.
Het is aan de kenniscentra om in pilots, samen met de scholen, de examenprofielen
verder in te vullen.Naast de ontwikkeling van competentiegericht onderwijs en de daarmee gepaard
gaande noodzakelijke veranderingen in de examinering zelf speelt voor de ontwikkeling
van het toezicht op de examens ook een rol de herziening van de WOT zoals
aangekondigd in de Beleidsreactie op de evaluatie van de WOT (Kamerstukken
II 2006/07, 30 183, nr. 18) een rol. De thans voorgestelde wijziging
van WEB en WOT kan daarop echter niet wachten.6. FinancieelDe overgang van de taken van KCE naar de inspectie van het onderwijs brengt
met zich mee dat er geen afzonderlijke geldstromen meer zijn van het ministerie
van OCW naar KCE of van instellingen naar KCE. De inspectiebegroting wordt
uitgebreid met het bedrag dat het KCE ter beschikking stond voor de uitvoering
van zijn taken. Dat bedrag bestond enerzijds uit de jaarlijkse subsidie voor
KCE (ca. € 5 000 000) en anderzijds uit de vergoedingen
die de instellingen verschuldigd waren aan KCE (ca. € 6 000 000).
De rijksbijdrage voor de instellingen wordt dienovereenkomstig gekort.Per saldo is de overgang budgettair neutraal.7. TransitietrajectDe overgang van de activiteiten samenhangend met het toezicht op de examens
van KCE naar de inspectie brengt met zich mee dat het personeel van KCE dat
met deze taken belast was overgaat naar de inspectie. De bepalingen uit het
Burgerlijk Wetboek betreffende de overgang van ondernemingen (de artikelen
7:662 en volgende) zijn van toepassing.8. Administratieve lastenDit wetsvoorstel brengt op zichzelf geen veranderingen aan in de administratieve
lasten voor instellingen. Wel zal, zoals hierboven is gemeld, de inspectie
bewerkstelligen dat op korte termijn minder regeldruk en minder administratieve
lasten aan de orde zijn bij het toezicht op de examens. Dit kan onder meer
worden bereikt door meer proportionaliteit door te voeren in het toezicht
op de examinering dan de laatste jaren heeft plaatsgevonden. Ook zal worden
onderzocht of en zo ja, welke voordelen gehaald kunnen worden uit het onderbrengen
van het reguliere toezicht op de kwaliteit van het onderwijs en het toezicht
op de examens in het MBO bij één toezichthouder. Daarnaast wordt
bezien of op termijn (vanaf 2010) een verdere reductie van de administratieve
lasten bij het toezicht op de examens kan worden doorgevoerd.9. UitvoerbaarheidOp termijn voorziet de inspectie geen problemen met de uitvoering. Wel
wordt van de inspectie in het lopende studiejaar een grote inspanning verwacht:
de transitie moet zijn beslag krijgen, terwijl het toezicht op de examens
daaronder niet mag leiden. In de meergenoemde brief van 6 september jl.
is beschreven welke aanpak voor het studiejaar 2007–2008 voor ogen staat.Artikelsgewijze toelichtingArtikel IOnderdeel AOmdat voor het toezicht op de examinering van de beroepsopleidingen niet
langer een apart kwaliteitscentrum actief zal zijn maar deze functie wordt
ondergebracht bij de inspectie van het onderwijs kan de definitie van het
begrip Kwaliteitscentrum examinering beroepsopleidingen worden geschrapt.Onderdeel BOver een verzoek van een exameninstelling om het recht te verkrijgen tot
examinering van een beroepsopleiding in opdracht van een instelling die de
beroepsopleiding verzorgt, moet het kwaliteitscentrum worden gehoord. Die
voorwaarde komt te vervallen. Het ligt voor de hand dat in plaats daarvan
steeds het oordeel van de inspectie zal worden gevraagd. Dat behoeft gelet
op organisatorische relatie tussen de minister en de inspectie echter niet
expliciet te worden geregeld.Onderdeel CHet bevoegd gezag zal geen bevindingen van het kwaliteitscentrum meer
ontvangen met betrekking tot de examens en kan daarvan derhalve ook geen melding
meer maken in zijn jaarverslag. De verplichting daartoe in artikel 2.5.4 van
de WEB wordt daarom geschrapt en vervangen door de verplichting melding te
maken van de bevindingen van de inspectie ter zake.Onderdeel DBij de wet tot wijziging van de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB)
en de Wet op het onderwijstoezicht (WOT) met het oog op de verbetering van
de kwaliteit van examens van beroepsopleidingen (Stb. 2004, 138) is het toenmalige
artikel 6.3.3a van de WEB vervallen. Dit was een gevolg van het feit dat de
inspectie geen rechtstreeks toezicht meer zou houden op de examens, afgenomen
door exameninstellingen (Kamerstukken II 2003/04, 29 205, nr. 3, blz.
22). Nu deze situatie wordt teruggedraaid, ligt het in de rede ook het vervallen
artikel 6.3.3a te laten herleven. Daarmee wordt volledig aangesloten bij de
instrumenten die in de andere onderwijssectoren ten dienste staan van de kwaliteitsverbetering.
Dat gebeurt door de invoeging van een nieuw artikel 6.3.3.Onderdeel EOmdat (gratis) verstrekken van informatie uit het Centraal register beroepsopleidingen
aan het Kwaliteitscentrum examinering beroepsopleidingen niet meer aan de
orde is, kan de passage in artikel 6.4.1 van de WEB die dat impliceert, komen
te vervallen.Onderdeel FDe paragrafen 1a en 1b (artikelen 7.4.9a tot en met 7.4.9k) van de WEB
bevatten regels voor het Kwaliteitscentrum examinering beroepsopleidingen
respectievelijk de uitvoering van de externe kwaliteitsbewaking van
de examinering door dat kwaliteitscentrum. Deze taak gaat in zijn geheel over
naar de inspectie van het onderwijs zodat beide paragrafen volledig overbodig
zijn geworden en kunnen komen te vervallen.Artikel IIOnderdeel ADoor het herleven van de bepaling, opgenomen in het voorgestelde artikel
6.3.3 van de WEB, behoeft de definitie van het begrip maatregel onder l in
artikel 1 van de WOT uitbreiding met een verwijzing naar dit artikel.Onderdeel BDe pendant van het vervallen van de verwijzingen naar het Kwaliteitscentrum
examinering beroepsopleidingen in de WEB in verband met de overgang van het
toezicht op de examinering van die opleidingen naar de inspectie van het onderwijs
vormt het schrappen van de bepaling in artikel 10 van de WOT die dat toezicht
uitsluit van de taak van de inspectie. Hierdoor komen de examens in het beroepsonderwijs
volledig onder het toezicht van de inspectie te vallen.Onderdeel CHoofdstuk 3a van de WOT kan vervallen omdat daarin is geregeld hoe de
inspectie toezicht houdt op de externe kwaliteitsbewaking van de examinering
van beroepsopleidingen door het kwaliteitscentrum. De kwaliteitsbewaking wordt
als gezegd een eigen taak van de inspectie.Artikel IIIIngevolge artikel 7.4.9g, derde lid, van de WEB is het bevoegd gezag van
een instelling het Kwaliteitscentrum examinering beroepsopleidingen een vergoeding
verschuldigd voor uitgevoerd onderzoek. De instellingen ontvangen daarvoor
middelen via de lumpsum. De voorgestelde overgangsbepaling beoogt zeker te
stellen dat het bevoegd gezag van een instelling ook na het vervallen van
deze bepaling zijn bestaande verplichtingen naleeft.Artikel IVZoals uit het algemeen deel van deze toelichting duidelijk wordt, vindt
de overdracht van taken van het Kwaliteitscentrum examinering beroepsopleidingen
naar de inspectie van het onderwijs feitelijk plaats met ingang van 15 november
2007. Het is daarom wenselijk dat de datum van inwerkingtreding van dit wetsvoorstel
waarbij die feitelijke overdracht wordt geformaliseerd zo kort mogelijk na
die datum ligt. Omdat de inspectie pas een kwaliteitsoordeel zal uitspreken
na inwerkingtreding is terugwerkende kracht niet noodzakelijk.De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,J. M. van Bijsterveldt-Vliegenthart 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31321-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl