Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Justitie (VI) voor het jaar 2007; Verslag schriftelijk overleg over Kabinetsreactie op Evaluatie wijziging zedelijkheidswetgeving en bestrijding kinderpornografie op internet
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30800-VI, nr. 120

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

19-07-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30800-VI nr. 120

16-07-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamInhoudsopgaveI. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties 2II. Reactie van de minister 9I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIES1. Inleiding2. Samenvatting van het onderzoek3. Geen aanbevelingen die strekken tot nieuwe wetgeving4. De aanbevelingen die de opsporing en vervolging
betreffen5. De wijze waarop de aanpak van kinderporno in relatie
tot het Internet de komende periode zal worden vormgegevenII. REACTIE VAN DE MINISTER1. Inleiding2. Beantwoording vragen
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30800-VIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 65 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 800 VIVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Justitie
(VI) voor het jaar 2007nr. 120VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 16 juli 2007De vaste commissie voor Justitie1 heeft de
navolgende opmerkingen en vragen ter beantwoording voorgelegd aan de minister
van Justitie over zijn brief d.d. 14 december 2006 inzake de Kabinetsreactie
op de Evaluatie van de partiële wijziging in de zedelijkheidswetgeving
en de toekomstige bestrijding kinderpornografie op het internet (30 800
VI, nr. 37). Deze opmerkingen en vragen, alsmede de daarop op 13 juli
2007 gegeven antwoorden, zijn hieronder afgedrukt.De voorzitter van de commissie,De Pater-van der MeerAdjunct-griffier van de commissie,Bosnjakovi van BemmelInhoudsopgaveI. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties 21. Inleiding 22. Samenvatting van het onderzoek 33. Geen aanbevelingen die strekken tot nieuwe wetgeving 44. De aanbevelingen die de opsporing en vervolging betreffen 65. De wijze waarop de aanpak van kinderporno in relatie tot het Internet
de komende periode zal worden vormgegeven 8II. Reactie van de minister 9I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIES1. InleidingMet belangstelling hebben de leden van de CDA-fractie kennisgenomen van
de evaluatie door het Verweij-Jonker Instituut met betrekking tot de partiële
herziening van de zedelijkheidswetgeving en de aanpak van kinderporno op internet.
Deze leden merken op, dat er in de samenleving een breed draagvlak lijkt te
ontstaan voor het bestrijden van zedendelicten, zeker wanneer kwetsbare minderjarigen
daarbij slachtoffer worden. Desalniettemin blijkt dat er de laatste jaren
een toename is te constateren aan kinderporno op internet, waarbij het door
technische ontwikkelingen en internationalisering steeds lastiger wordt bronnen
aan te pakken of bij eindgebruikers de bewijslast met betrekking tot «bezit»
rond te krijgen. Dat ontslaat, naar de mening van de leden van de CDA-fractie,
de overheid niet om in woord en daad de bestijding van deze verwerpelijke
vormen van kindermisbruik te intensiveren. De aan de orde zijnde brief van
de minister geeft een reactie op het onderzoek van het Verweij-Jonker Instituut
en beoordeelt de aanbevelingen. De leden van de CDA-fractie hebben nog een
aantal vragen hieromtrent.De leden van de SP-fractie hebben kennisgenomen van onderhavige brief.
Zij vragen of het waar is, dat niet ieder regiokorps een zedenafdeling heeft,
of dat dit inmiddels is veranderd. Tevens vragen zij of iedere zedenafdeling
een aparte kinderpornoteam heeft. Indien dit niet het geval is, zou de minister
er voor zijn om binnen iedere zedenafdeling wel een dergelijk team aan te
stellen, zo vragen deze leden.De leden van de VVD-fractie hebben met veel belangstelling kennisgenomen
van de brief inzake de conclusies en aanbevelingen uit het evaluatierapport
van de partiële wijziging in de zedelijkheidswetgeving en de toekomstige
bestrijding kinderpornografie op het internet en daarmee samenhangende moties
aanvaard door de Kamer. De partiële wijziging van de zedelijkheidswetgeving,
op 1 oktober 2002 in werking getreden, is onderzocht op de doeltreffendheid
over de eerste drie jaren na haar inwerkingtreding. De leden van de VVD-fractie
hebben een aantal opmerkingen en vragen met betrekking tot zowel de brief
van de minister als het evaluatierapport.De leden van de VVD-fractie merken op dat zij verheugd zijn over de algemene
eindconclusie van het evaluatieonderzoek, dat door het Verwey-Jonker Instituut
samen met de Universiteit van Utrecht en van de VU Amsterdam is uitgevoerd.
Hieruit volgt dat de wijziging van de kinderpornografie bepaling de bewijsproblemen
heeft verminderd. Tevens is het aantal bewijssepots en vrijspraken significant
afgenomen na de wetswijziging. Op dit punt vragen deze leden of de afname
van de bewijssepots en vrijspraken, direct valt te verbinden aan de wijziging
van de kinderpornografie bepaling of dat er meer het gevolg is
van de – gelukkig sterk gestegen – aandacht voor dit onderwerp.Helaas constateren de leden van de VVD-fractie dat de ernst van het kinderpornografische
materiaal is toegenomen en het aantal strafzaken tegen de (grote) producenten
(naast minder ruilhandel en handelaren met winstbejag) is afgenomen dan wel
is verschoven naar zaken van eindgebruikers. De leden van de VVD-fractie onderkennen
dat de opsporing en vervolging van de eindgebruikers eenvoudiger is, maar
zijn het met de onderzoekers eens dat juist de netwerken en producenten, volgens
de Aanwijzing Kinderporno, prioriteit heeft. Graag ontvangen zij een reactie
van de minister op dit punt. Het is de leden van de VVD-fractie op basis van
de brief niet duidelijk hoe hier feitelijk gevolg aan zal worden gegeven.
Zijn er op landelijk niveau duidelijk prioriteiten bepaald bij bijvoorbeeld
het Korps Landelijke Politiediensten? Als er sprake is van een tekort aan
digitale kennis, moet dat tekort dan niet versneld worden ingelopen, zo vragen
deze leden.De leden van de ChristenUnie-fractie bedanken de minister voor de toezending
van de kabinetsbrief in reactie op het, door deze leden, gewaardeerde onderzoek
door het Verweij-Jonker Instituut, de Universiteit Utrecht en de VU Amsterdam.
Deze leden maken graag gebruik van de gelegenheid om een aantal vragen te
stellen.2. Samenvatting van het onderzoekDe leden van de CDA-fractie merken op, dat op pagina 2 van de brief een
opsomming staat van de bedoeling van de wetgever bij de partiële wijziging
van de zedelijkheidswetgeving. Zo is artikel 234 Sr aangepast in die zin dat
ook strafbaar is degene die binnendringt in het lichaam van een persoon die
verkeert in een staat van verminderd bewustzijn, dan wel ontucht met een dergelijk
persoon pleegt. In de alinea daarna wordt de probleemstelling van het onderzoek
toegelicht, waarbij de volgende opmerking wordt gemaakt: «...een bijdrage
te leveren aan de bestijding van seksueel geweld tegen kinderen en andere
kwetsbare personen». Is in dit geval ook mogelijk dat de wijziging van
dit artikel ook bruikbaar is voor volwassenen die vanwege een verslaving of
anderszins kwetsbaren tot prostitutie komen of worden gebracht en waarbij
evident de kwetsbaarheid is uitgebuit? De leden van de CDA-fractie stellen
deze vraag mede in het licht van de passage uit het regeerakkoord, hoofdstuk
V artikel 16, waarin wordt gesproken over de aanpak van klanten van minderjarige
en illegale prostituees.De leden van de CDA-fractie merken voorts op, dat op pagina 4 wordt gesteld
dat het in bezit hebben van virtuele afbeeldingen van kinderpornografie, terwijl
duidelijk is dat het om virtuele kinderen gaat, niet onder de strafbepaling
valt. Deze leden vinden dit merkwaardig aangezien de strafbaarstelling van
virtuele kinderpornografie namelijk wel de bedoeling was. Dat het de bedoeling
was virtuele afbeeldingen onder de strafbepaling te laten vallen, leiden zij
af uit de tweede zin in de 3e alinea op pagina 2. Ook op pagina 6 is vermeld
dat virtuele kinderporno strafbaar is gesteld, omdat ook deze vorm schadelijk
kan zijn voor kinderen vanwege de instandhouding en facilitering van een markt
voor echte kinderporno. Waaruit bestaat de onduidelijkheid en op welke wijze
zou het artikel moeten worden gewijzigd om ook bezit van virtuele kinderpornografie
strafbaar te stellen, zo vragen deze leden.De leden van de SP-fractie merken op dat bij het vaststellen van de minderjarige
leeftijd het oordeel aan de rechter is. Dat dit soms leidt tot afzien van
vervolging, is bekend. In ieder geval zorgt het ervoor dat de prioriteitstelling
bij de opsporing op een jongere leeftijd is komen te liggen. Wat vindt de
minister van het feit dat kinderporno tussen de leeftijd van 16
en 18 jaar niet of nauwelijks wordt vervolgd? Zou hier niet het «nee
tenzij»-principe moeten gelden, dat wil zeggen dat wanneer de deskundige
aangeven dat de slachtoffers tussen de minderjarige en meerderjarige leeftijd
ligt de minderjarige leeftijd wordt aangehouden voor de strafvervolging, zo
vragen de leden van de SP-fractie.De leden van de VVD-fractie zijn zeer te spreken over de uitbreiding van
de extraterritoriale rechtsmacht waardoor in het buitenland aangehouden verdachten,
die tijdens hun borgtocht het land ontvluchten, na terugkeer in Nederland
kunnen worden aangehouden en vervolgd. De onderzoekers geven echter aan dat
er geen cijfers te achterhalen zijn over de gevolgen hiervan en dus de aanhoudingen
en vervolgingen van dergelijke verdachten. De leden van de VVD-fractie zijn
van mening dat dit geen blijk geeft van een echte aanpak door politie en justitie
van sekstoerisme. Verwacht de minister nog problemen met uitvoering van rechtshulp
bij de bewijslast tegen dergelijke personen die feiten in het buitenland hebben
gepleegd en hier te lande worden vervolgd? De leden van de VVD-fractie vragen
of het ministerie van Buitenlandse Zaken de opsporing en vervolging van deze
feiten ook actief gaat ondersteunen. Graag de visie op het belang van de aanpak
van deze zaken en een toelichting op de planning en vorderingen van multisectorale
samenwerking (voorlichting en training). Kan de minister aangeven of er structureel
aandacht zal worden besteed aan dit deelprobleem door het Team Bestrijding
Kinderporno bij het KLPD, zo vragen deze leden.De leden van de ChristenUnie-fractie stellen vast, dat de minister aangeeft
(p. 4) dat uit het onderzoek is gebleken dat zaken minder vaak dan voorheen
worden geseponeerd wegens gebrek aan belang. Dit wordt genoemd in het kader
van de evaluatie van relevante wetgeving. Kan de minister nader aangeven of –
en zo ja waarom – hij de opvatting heeft dat de gesignaleerde afname
van het aantal beleidssepots verband houdt met verbeterde wetgeving en niet
bijvoorbeeld met strikter OM-beleid om in zedenzaken zo min mogelijk gebruik
te maken van beleidssepots als «gebrek aan belang», zo vragen
deze leden.De leden van de ChristenUnie-fractie vragen of de minister een verduidelijking
kan geven op de zin op pagina 4 van de brief, waarin staat dat onder de strafbepaling
van artikel 240b Sr niet valt «het bezit van virtuele afbeeldingen van
kinderpornografie terwijl duidelijk is dat het om virtuele kinderen gaat»?
Deze leden wijzen in dit verband ook op een zin op pagina 6 van de brief.
In deze zin stelt de minister dat animaties, die niet levensecht zijn, buiten
het bereik van de strafbepaling vallen. Hoe verhoudt zich dit tot recente
berichten van het OM dat men «proefprocessen» wil gaan voeren
om te bezien of virtuele kinderporno in bijvoorbeeld de internetwereld «SecondLife»
onder de bestaande strafbepaling(en) valt, zo vragen deze leden.3. Geen aanbevelingen die strekken tot nieuwe wetgevingDe leden van de CDA-fractie stellen vast dat animaties van kinderporno
die niet levensecht zijn of lijken, niet onder de strafbepaling vallen (pagina
6, 2e alinea, laatste zin). Kan de minister aangeven waarom volgens hem voor
animaties van kinderporno of animaties van seksuele handelingen met minderjarigen
niet de regel geldt dat dit schadelijk kan zijn voor kinderen vanwege het
feit dat dit (eveneens) de instandhouding of facilitering van een markt voor
echte kinderporno tot gevolg kan hebben. Voor deze leden geldt dat iedere
suggestie van seksuele handelingen met kinderen of pornografisch getinte afbeelding
van kinderen onder de strafbepaling dient te vallen. De leden van de CDA-fractie
vragen of het nodig is de strafbepalingen daartoe aan te scherpen en zo ja,
op welke wijze.De leden van de CDA-fractie vragen naar aanleiding van het gestelde onder 3.3 (pagina 7) of het (mede) plegen of uitlokken van seksuele
handelingen door minderjarigen via webcam of gesloten televisie circuit ten
alle tijden strafbaar is. Deze leden refereren hierbij aan het vonnis van
de Rechtbank te Haarlem. AR 8212 d.d. 24-12-2004.De leden van de SP-fractie merken op dat een minderjarige vanaf 16
jaar seksueel volwassen is. Alleen wanneer er sprake is van uitbuiting, is
de grens van 18 jaar van toepassing. Deze leden vragen of dit ook geldt voor
webcamsex die vrijwillig wordt bedreven. Kan volgens de huidige wetgeving
een 16-jarige geld verdienen met webcamsex? Graag ontvangen deze leden een
toelichting.De leden van de SP-fractie merken voorts op, dat het Verweij-Jonker Instituut
signaleert dat webcamsex nauwelijks wordt opgespoord en veroordeeld. Het Verweij-Jonker
Instituut merkt op, dat artikel 248sr dan weer wel en dan weer niet relevant
is en stelt voor de «daarvoor bestemde ruimte» te schrappen. De
leden van de SP-fractie vragen de reactie van de minister hierop.De leden van de SP-fractie constateren tevens dat kijken naar kinderporno
niet strafbaar is. Is de minister het met deze leden eens dat kijken naar
kinderporno waarvoor je hebt betaald wel strafbaar zou moeten zijn?De leden van de SP-fractie vragen of de minister bereid is om te bevorderen
dat beeldmateriaal, via de Procureur-generaal per opdracht aan de Officier
van Justitie, aan de rechter wordt vertoond?De leden van de VVD-fractie stellen vast dat, blijkens het onderzoek,
er onduidelijkheid heerst over de interpretatie van artikel 248c, met name
de vraag over het vereiste van de fysieke aanwezigheid van de toeschouwer.
Deze leden zouden graag nadere toelichting krijgen op het standpunt van de
minister. Met name op de vraag of ook het kijken via een televisiecircuit
of internet ook onder de reikwijdte van het artikel zou dienen te vallen.
Wat was het precieze doel van de invoering van deze bepaling volgens de minister,
zo vragen deze leden.De leden van de VVD-fractie merken op, dat de minister, in het kader van
de nadere evaluatie naar aanleiding van de nadere gegevens over 2004/2005,
spreekt van «ontwikkelingen afwachten en voortdurend monitoren».
Deze leden vragen de minister welke ontwikkelingen hij wil afwachten. Voorts
vragen zij de minister nader toe te lichten wat gemonitord gaat worden, op
welke wijze, de termijnen en door wie.De leden van de ChristenUnie-fractie merken op, dat in de brief bij herhaling
wordt opgemerkt dat het enkele kijken naar kinderpornografische afbeeldingen
zonder daarover fysiek te beschikken, niet valt onder de werking van artikel
240b Sr. Op pagina 6 van de brief wordt daaraan de volgende zin gekoppeld: «De
ontwikkeling van de jurisprudentie op dit punt zal moeten worden afgewacht».
De leden van de ChristenUnie-fractie zien graag toegelicht welk doel is gediend
met dit afwachten. Deze leden beschouwen ook het kijken-zonder-bezit als strafwaardig
en vernemen graag de visie van de minister op dit punt. Als dergelijk gedrag
nu niet onder de werking van artikel 240b Sr valt, wat kan verdere jurisprudentie
dan anders opleveren dan een bevestiging daarvan? Deze leden vernemen graag
van de minister of het enkel bekijken van kinderporno wel is te scharen onder
bijvoorbeeld «voorhanden hebben» en zo ja, of de minister bereid
is de bestaande wetgeving in die zin aan te vullen. Verder vernemen deze leden
graag of de minister bewijsproblemen verwacht in strafzaken, gegeven zijn
stelling dat uit de praktijk blijkt dat liefhebbers van kinderpornografie
het materiaal tegenwoordig vaak niet meer zelf opslaan.4. De aanbevelingen die de opsporing en vervolging
betreffenDe leden van de CDA-fractie constateren dat eindgebruikers van kinderporno
op internet in deze brief worden gezien als «klant» en derhalve
verantwoordelijk voor het in stand houden van deze vorm van zedendelicten.
In aansluiting op de vraag van deze leden onder 1, vragen zij de minister
aan te geven op welke andere categorie van klanten van seksuele handelingen
een zelfde beoordeling van toepassing zou kunnen zijn in het kader van de
bestrijding van illegale vormen van prostitutie en vrouwenhandel.De leden van de SP-fractie merken op dat het Verweij Jonker rapport aangeeft,
dat het CBS niet over duidelijke gegevens beschikt wat het moeilijk maakt
om de rapportage cijfermatig te onderbouwen. Wat is de minister voornemens
te gaan doen om dit te verbeteren, zo vragen deze leden.De leden van de SP-fractie stellen vast, dat van bezit van kinderporno
ook sprake is wanneer digitale sporen wijzen op het daadwerkelijk zoeken,
dan wel downloaden van kinderporno wat later weer is verwijderd. Dat betekent,
dat in beslag genomen materiaal het onderwerp moet zijn van gedegen digitaal
onderzoek. De digitale recherche is zeer beperkt en komt lang niet aan dit
onderzoek toe. Meer gegevens met betrekking tot opsporing van makers en slachtoffers,
die ook verkrijgbaar zouden moeten zijn, worden vaak niet achterhaald wegens
capaciteitsgebrek. Wat gaat de minister doen om de digitale recherche te versterken?
Is de minister bereid om ervoor te zorgen dat in iedere regio de digitale
expertise is gewaarborgd? Is de minister bereid om meer te investeren in de
ontwikkeling van nieuwe opsporingstechnieken die niet alleen het werk versnellen,
maar ook verlichten voor de rechercheurs, zo vragen de leden van de SP-fractie.De leden van de SP-fractie vragen wat de mening is van de minister ten
aanzien van virtuele kinderporno nu blijkt dat het bijdraagt aan grooming.
Is de minister het met deze leden eens, dat het nodig is om in een gedragscode
te markeren dat seksueel misbruik van kinderen nooit wordt geaccepteerd ook
niet virtueel?De leden van de SP-fractie constateren, dat het Verweij-Jonker Instituut
aangeeft dat meer preventie en voorlichting wenselijk is. Deze leden zijn
van mening dat seksueel geweld tegen kinderen een aparte campagne vraagt juist
om de samenleving te wijzen op het feit dat dit plaatsvindt waardoor de signaleringsfunctie
kan verbeteren. Is de minister bereid meer te investeren in voorlichting en
opsporing? Zo ja, op welke wijze?De leden van de SP-fractie merken voorts op dat het Verweij-Jonker Instituut
ook wijst op een inhaalslag bij de rechterlijke macht. Het Verweij-Jonker
Instituut wil graag gespecialiseerde parketsecretarissen en Officieren van
Justitie. Ook pleit het Verweij-Jonker Instituut voor een deskundige zedenrechter
en een superdeskundige voor zedenzaken op het Functioneel parket die de regionale
Officieren van Justitie kan ondersteunen. Deze leden steunen dit pleidooi.
Zij vragen wat de minister gaat doen om dit te realiseren. Daarnaast pleit
het Verweij-Jonker Instituut voor intervisie bij het Openbaar Ministerie ter
voorkoming van secundaire traumatisering van kinderpornoteams. Deze leden
vragen wat de minister gaat doen met deze aanbeveling.De leden van de SP-fractie stellen tevens vast dat het Verweij-Jonker
Instituut grote verschillen in de strafmaat constateert wanneer het gaat om
het in bezit hebben van kinderporno. Zou de minister het wenselijk achten
om een differentiatie aan te brengen? Hoe meer materiaal, hoe hoger de straf?
Ook blijkt dat mensen in hoge posities vaak lager worden gestraft vanwege
de represailles op hun werk. Betekent dit dat mensen in lagere posities geen
last ondervinden op hun werk en sociaal leven?De leden van de SP-fractie merken op, dat het Verweij-Jonker rapport signaleert
dat er op het gebied van kindersekstoerisme nog weinig is gebeurd. Wat gaat
de minister doen om de aanpak hiervan te verbeteren. Deze leden spreken hun
verbazing uit over het feit dat Nederlandse luchtvaartmaatschappijen op hun
vluchten geen aandacht besteden aan dit fenomeen. Is de minister bereid om
te zorgen dat alle Nederlandse luchtvaartmaatschappijen hun reizigers informeren
over deze duistere kanten van de seksindustrie in landen waarop wordt gevlogen?
Is de minister bereid met een plan van aanpak te komen over een multisectorale
aanpak, zoals het Verweij-Jonker Instituut adviseert? Wil de minister informatiepunten
oprichten in Thailand en Tunesië en een landelijk aanpak van dit probleem
starten door middel van opbouw en versterking van de expertise en vrijmaken
van capaciteit, zo vragen deze leden.De leden van de VVD-fractie zijn te spreken over de uitbreiding van het
Team Bestrijding Kinderporno bij het KLPD. Zij vragen de minister per wanneer
dit team volledig operationeel zal zijn en hoevel fte’s hiermee zijn
gemoeid.De leden van de VVD-fractie merken op, dat onder het kopje «Aanbevelingen
die de opsporing en vervolging betreffen» de gebruikte bronnen van de
onderzoekers naar voren komen. Hieruit maken deze leden op dat allereerst
het CBS, door haar wijze van verzamelen en groeperen van gegevens op een bepaald
abstractie niveau, de onderzoekers geen bruikbare informatie kon verschaffen.
Ziet de minister aanleiding om het CBS te verzoeken een andere/aanvullende
wijze van verzamelen en groeperen van informatie te hanteren om dergelijk
onderzoek in de toekomst mogelijk te maken, zo vragen deze leden.De leden van de VVD-fractie zijn enigszins verbaasd over de wijze van
registreren door de politie en het OM. Het, binnen de Nederlandse politie
gebruikte, herkenningsdienstsysteem (HKS) blijkt slechts voor het verdachtedeel
(redelijk) betrouwbaar bijgehouden te worden. Het aangiftedeel blijkt echter
door tien korpsen, waaronder de twee grootste politiekorpsen, niet of slechts
ten dele te worden gebruikt, waardoor een belangrijk deel van de relevante
gegevens voor de onderzoekers niet beschikbaar is geweest. Aangezien de HKS
een relationele database is bestaande uit de twee delen die onderling zijn
gekoppeld, vragen deze leden hoe betrouwbaar de informatie is die op basis
van deze gekoppelde delen door politie wordt gebruikt. Graag een reactie van
de minister. Deelt de minister de zorg van de leden van de VVD-fractie dat
een niet vlekkeloos lopende landelijke informatie-uitwisseling juist voor
de opsporing en vervolging van kinderporno desastreus kan zijn?Wat het OM betreft merken de leden van de VVD-fractie op, dat zij het
zeer verontrustend vinden dat sommige parketten niet in staat waren om alle
dossiers te leveren die in het registratiesysteem Compas van het OM geregistreerd
staan onder artikel 240b Sr.Gelet op het bovenstaande en de vluchtige opmerking van de minister dat
de twee eigen registratiesystemen van politie en OM, het HKS en Compas, al
jaren aan vervanging toe zijn, vragen de leden van de VVD-fractie de minister
om opheldering. In hoeverre leveren deze constateringen van de onderzoekers
en de minister problemen op bij de dagelijkse werkzaamheden (opsporing en
vervolging) van politie en OM? Op welke termijn wordt vervanging voorzien
(nu wordt afgezien van behandeling/invoering van de nieuwe Politiewet)? Kunnen
de automatiseringproblemen binnen het OM niet op korte termijn worden verholpen,
zo vragen deze leden.De leden van de VVD-fractie vragen de minister voorts in hoeverre er sprake
is van overlap tussen Meldpunt Kinderporno op Internet (MK), als initiatief
van burgers met subsidie van het ministerie van Justitie, en het politiemeldpunt
Cybercrime van 31 maart 2006. Wordt er tussen beide organisaties goed
samengewerkt, zo vragen deze leden.5. De wijze waarop de aanpak van kinderporno in relatie
tot het Internet de komende periode zal worden vormgegevenDe leden van de CDA-fractie vragen of de minister nader kan ingaan op
het wenselijk of onwenselijk zijn van meerdere meldpunten voor cybercrime,
kinderporno op internet en andere internet gerelateerde criminaliteit (3e
alinea onder 5.3).De leden van de SP-fractie vragen of het waar is dat de meeste kinderpornozaken
uit de regio’s, na in beslag name van het materiaal, worden voorgelegd
aan de KLPD die het materiaal classificeert en registreert en dan teruggeeft
aan de regio’s voor de veroordeling van de verdachte. Is de minister
van mening dat op deze wijze de opsporing van de kinderpornovervaardigers
en de slachtoffers voldoende aan bod komt? Kunt u uw antwoord toelichten?Is de minister het met de leden van de SP-fractie eens dat de gehele opsporing
van kinderporno teveel is gericht op het opsporen van het materiaal en dat
er te weinig tijd en aandacht is voor de opsporing van de makers en daarmee
ook de slachtoffertjes? Kunt u uw antwoord toelichten, zo vragen de leden
van de SP-fractie.De leden van de VVD-fractie achten het gebrek aan specialistisch technische
kennis uiterst zorgwekkend. Dit probleem wordt door de minister onderkend,
waarop in het kader van de prioriteit die is toegekend aan de aanpak van cybercrime
er toezeggingen worden gedaan met betrekking tot het verbeteren en uitbreiden
van de digitale expertise bij KLPD en OM. Deze leden vragen de minister te
specificeren per wanneer en met hoeveel fte, voor cybercrime in het algemeen
en kinderporno in het bijzonder, hij deze uitbreiding en verbetering voorziet.
In dit licht zetten deze leden dan ook grote vraagtekens bij de passage en
bijlage in het regeerakkoord waar wordt gesproken over een personeelsreductie
bij het KLPD van 1500 arbeidsplaatsen. Hoe verhoudt die bezuiniging zich met
de aspiraties en intenties zoals deze in het wetsvoorstel en bijbehorende
brief worden aangegeven, zo vragen de leden van de VVD-fractie.De leden van de VVD-fractie vragen dit vooral gezien de opmerkingen in
de brief op p. 12 aangaande het programma cybercrime. Hier staat namelijk
dat als thema bij het overleg met OM aan de orde zal komen; «Het zonodig
herinrichten en of aanscherpen van het opsporingsproces inclusief extra opleidingen
op het terrein van digitale expertise». Is de minister met de leden
van de VVD-fractie van mening dat niet «zonodig», maar sowieso
uitbreiding van expertise en dus opleidingen vereist zijn? De vraag is naar
mening van deze leden dus welke diensten en personen welke opleidingen zouden
moeten krijgen en of er expertise van «buiten» ingehuurd moet
worden in aanvulling hierop. Graag de visie van de minister op deze zienswijze.
De leden van de VVD-fractie hebben veel zorgen op dit terrein en hopen dat
het niet alleen blijft bij mooie woorden van de minister, maar dat er ook
daadwerkelijk boeven worden gevangen in relatie tot dit aandachtsveld kinderporno.
Juist hier zou, zo menen de leden van de VVD-fractie, geen sprake moeten zijn
van symboolpolitiek.Voorts vragen de leden van de VVD-fractie de minister op welke wijze ook
de rechterlijke macht haar digitale kennis zal uitbreiden. Graag de visie
van de minister op dit punt, zo mogelijk aangevuld met aantallen fte’s
en begrote financiële middelen.De leden van de VVD-fractie constateren voorts dat op pagina 11 van de
brief de minister ingaat op de uitvoering van de motie van het lid Weekers
c.s. (Kamerstukken II 2005/06, 30 300 VI, nr. 162). Deze leden merken
op dat de motie in mei 2006 is ingediend en kijken uit naar de uitkomst van
het onderzoek van het college van Procureurs-generaal. Ten aanzien van het
tweede deel van de motie vragen deze leden de minister echter meer duidelijkheid
te geven over het tijdstip waarop de Kamer zal worden ingelicht.
Deze leden zien een belang in tenuitvoerlegging van gevangenisstraf en tegelijkertijd
parallelle behandeling.Tot slot (gelet op de brief van 10 okt. 2006, 30 800 VI, nr. 12)
vragen de leden van de VVD-fractie de minister of er al enige resultaten zijn
geboekt en bekend zijn van opheldering in kinderpornografie zaken naar aanleiding
van het afnemen van DNA van veroordeelden dat mogelijk is sinds 1 augustus
2006. Zijn er «hits» geweest vanuit de DNA-bank veroordeelden,
zo ja, om welke aantallen gaat het? Zo neen, wordt deze DNA bank wel actief
gebruikt ten behoeve van de opsporing, zo vragen deze leden.Reeds bij eerdere gelegenheden hebben de leden van de ChristenUnie-fractie
aandacht gevraagd voor het zogenoemde «grijze gebied», waarbij
(nog) niet evident sprake is van kinderpornografie of seksueel misbruik, maar
waarbij gelegenheid wordt geboden tot afgeschermd internet-contact en waarbij
afspraakjes worden gemaakt of bijvoorbeeld ontuchtige voorstellen worden gedaan.
Dergelijk gedrag kan vallen onder het bereik van artikel 248a en 248b Sr.
Kan de minister aangeven of ook ten aanzien van dit «grijze gebied»
preventief en/of repressief beleid ontwikkeld wordt en welke inhoud dit heeft,
zo vragen deze leden.II. REACTIE VAN DE MINISTER1. InleidingMet veel belangstelling heb ik kennis genomen van de vragen van de leden
van de vaste commissie voor Justitie. De door de verschillende fracties gestelde
vragen en gemaakte opmerkingen geven de gelegenheid om de kabinetsreactie
op de evaluatie van de partiële wijziging in de zedelijkheidswetgeving
en de toekomstige bestrijding van kinderpornografie op een aantal punten te
verduidelijken en te actualiseren. Ik ben de leden daarvoor erkentelijk. Ik
onderschrijf de in de inleiding van het schriftelijk verslag gemaakte opmerking,
dat er in de samenleving een breed draagvlak bestaat voor het bestrijden van
zedendelicten. In het bijzonder wanneer kwetsbare minderjarigen daarbij het
slachtoffer worden. De opsporingsdiensten constateren een toename van kinderpornografie
op Internet. Met de leden ben ik dan ook van oordeel dat de overheid de bestrijding
van deze verwerpelijke vormen van kindermisbruik dient te intensiveren. Ik
teken daarbij wel aan dat het bereiken van resultaat bij de bestrijding van
cybercrime en kinderpornografie op het Internet mede afhankelijk is van de
wereldwijde inspanning van velen.In het navolgende ga ik in op de gestelde vragen. Waar mogelijk zullen
vergelijkbare vragen van verschillende fracties hieronder gezamenlijk worden
beantwoord.2. Beantwoording vragenDe leden van de fractie van het CDA vroegen of door de wijziging van artikel
243 Sr, waarin sinds de partiële wijziging van de zedelijkheidswetgeving
in 2002 het bestanddeel «verminderd bewustzijn» is opgenomen,
deze strafbepaling ook met succes kan worden ingezet ter bescherming van personen
die vanwege een verslaving of een anderszins kwetsbare positie tot prostitutie
worden gebracht. Deze leden wezen daarbij op het coalitieakkoord, waarin onder
andere wordt gesproken over de aanpak van klanten van minderjarige en illegale
prostituees.Graag merk ik hierover het volgende op. Vooropstaat dat degene die door
misbruik van een kwetsbare positie een ander dwingt om zich beschikbaar te
stellen tot het verrichten van seksuele diensten met of voor een derde, zich
schuldig maakt aan seksuele uitbuiting, strafbaar gesteld in artikel 273f Sr. Ook artikel 243 Sr strekt tot bescherming van kwetsbare personen
tegen seksueel misbruik. Het gaat om misbruik van een toestand van fysieke
of psychische weerloosheid die zijn oorzaak vindt in een bij het slachtoffer
zelf bestaand lichamelijk of psychisch onvermogen tot handelen. De achtergrond
voor de wijziging van artikel 243 Sr in 2002 was gelegen in jurisprudentie
van de Hoge Raad in zaken waarbij personen in slaapdronken toestand onvrijwillig
in seksuele handelingen waren betrokken (HR 24 maart 1998, NJ 1998, 534
en HR 3 november 1998, NJ 1999, 125). Uit die jurisprudentie kon worden
geconcludeerd dat de zedelijkheidswetgeving op dit punt een leemte vertoonde.
Door toevoeging van het bestanddeel «verminderd bewustzijn» is
deze leemte door de wetgever opgevuld. Onder de artikelen 243 en 247 Sr kunnen
thans ook gevallen worden gebracht waarin het slachtoffer in lichamelijk opzicht
onvolkomen in staat is weerstand te bieden tegen seksuele handelingen. In
een dergelijke toestand kan een persoon in onvoldoende mate zijn of haar wil
bepalen en kenbaar maken ten aanzien van instemming of afwijzing van seksuele
handelingen met een ander. Daarbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan een
situatie van sluimering die aan een diepe slaap voorafgaat of daarop volgt,
of situaties waarin een persoon verkeert in een roes als gevolg van alcohol-
of drugsgebruik. Dit betreffen derhalve over het algemeen andere situaties
van kwetsbaarheid, dan die waar de leden van de CDA-fractie in hun vraag het
oog op hadden.Over de strafrechtelijke aanpak van klanten van prostituees die het slachtoffer
zijn van uitbuiting merk ik graag het volgende op. Klanten van minderjarige
prostituees zijn al strafbaar, onder andere via artikel 248b Sr. Bij een eerdere
gelegenheid heeft mijn ambtsvoorganger op vragen van leden van de fractie
van de ChristenUnie aangegeven welke bezwaren kunnen worden ingebracht tegen
een strafbaarstelling van de klant van illegale prostituees (zie Kamerstukken
II 2005/06, 30 300 VI, nr. 67). In het coalitieakkoord wordt ter bestrijding
van onaanvaardbare vormen van seksuele exploitatie evenwel de mogelijkheid
van een meer persoonlijke aansprakelijkheid van klanten genoemd. In vervolg
op het Beleidsprogramma van het kabinet zal worden nagegaan of, en zo ja,
op welke wijze een persoonlijke aansprakelijkheid vorm kan krijgen.De leden van de fracties van het CDA en van de ChristenUnie stelden vragen
over de reikwijdte van de strafbaarstelling van virtuele kinderpornografie
in artikel 240b Sr. De leden van de fractie van de SP stelden een verwante
vraag over virtuele kinderpornografie.Graag merk ik hierover het volgende op. Uit de wetsgeschiedenis blijkt
dat de achtergrond van de strafbaarstelling van virtuele kinderpornografie
is gelegen in de vaststelling dat de moderne techniek het mogelijk maakt om
levensecht beeldmateriaal te vervaardigen zonder directe betrokkenheid van
echte personen. Rechtvaardiging voor de strafbaarstelling van virtuele kinderpornografie
is niet uitsluitend gelegen in de bescherming van echte kinderen tegen seksueel
misbruik. De rechtvaardiging is ook gelegen in het voorkomen van schade bij
kinderen in zijn algemeenheid als gevolg van het in omloop brengen van beeldmateriaal
dat seksueel misbruik suggereert en in bescherming tegen een subcultuur die
seksueel misbruik van kinderen bevordert. In de wetsgeschiedenis is ook stilgestaan
bij de reikwijdte van de strafbaarstelling van virtuele kinderpornografie.
Daaruit is op te maken dat de strafbaarstelling in beginsel is beperkt tot
realistische, niet van echt te onderscheiden afbeeldingen. Hieronder vallen
derhalve ook afbeeldingen die zuiver virtueel, maar levensecht zijn. De beperking
tot levensechtheid raakt echter het uitgangspunt van de beschermwaardigheid
van kinderen in zijn algemeenheid. Ook afbeeldingen die niet evident levensecht
zijn, kunnen immers seksueel misbruik van kinderen suggereren of deel uitmaken
van een subcultuur die seksueel misbruik van kinderen bevordert. In mijn antwoorden
op kamervragen van de leden Gerkens (SP) en Bouchibti (PvdA)
over virtuele kinderporno in Second Life op Internet (zie Kamerstukken 2006/07,
Aanhangsel Handelingen nr. 1186) heb ik gewezen op het feit dat het College
van procureurs-generaal onlangs in een brief aan de hoofden van de parketten
naar aanleiding van de richtlijn kinderpornografie (Staatscourant 2007, nr.
79) heeft aangegeven van oordeel te zijn dat de strafbaarstelling van virtuele
kinderpornografie strekt tot een brede strafrechtelijke bescherming van kinderen
tegen seksueel misbruik en seksuele exploitatie. Met het College ben ik van
oordeel dat die brede beschermingsomvang uitgangspunt dient te zijn voor de
beoordeling of in het geval van virtuele afbeeldingen sprake is van een strafbaar
feit. Op dit moment bestaat er nog weinig jurisprudentie ten aanzien van virtuele
kinderpornografie. Door de nadruk te leggen op een ruime uitleg van de strafbaarstelling
van virtuele kinderpornografie wordt bevorderd dat zaken van virtuele kinderpornografie
aan de rechter worden voorgelegd. De ruime uitleg van de strafbaarstelling
die het Openbaar Ministerie voorstaat, wordt niet belet door de tekst van
de wet. Ik acht het om die reden vooralsnog niet nodig om artikel 240b Sr
wat betreft virtuele kinderpornografie aan te scherpen.De leden van de SP-fractie merkten op dat bij het vaststellen van de minderjarige
leeftijd het oordeel aan de rechter is. De leden van de SP-fractie stellen
dat dit soms leidt tot afzien van vervolging. In ieder geval zorgt het er
naar de mening van de SP-fractie voor dat de prioriteitstelling bij de opsporing
op een jongere leeftijd is komen te liggen. De leden van de SP-fractie komen
dan tot de volgende vragen. Wat wordt gevonden van het feit dat kinderporno
tussen de leeftijd van 16 en 18 jaar niet of nauwelijks wordt vervolgd? Zou
hier niet het «nee tenzij» principe moeten gelden, dat wil zeggen
dat wanneer de deskundigen aangeven dat de slachtoffers tussen de minderjarige
en meerderjarige leeftijd ligt de minderjarige leeftijd wordt aangehouden
voor de strafvervolging. Onder verwijzing naar het antwoord dat ik heb gegeven
op de kamervragen van het lid Gerkens (zie Kamerstukken 2006/07, Aanhangsel
Handelingen nr. 1089) herhaal ik dat het onvermijdelijk is dat bij de
leeftijdsgrens van 18 jaar zich grensgevallen zullen blijven voordoen. De
politie loopt bij de opsporing tegen het probleem aan dat het bepalen van
de leeftijd tussen de 16 en 19 jaar erg moeilijk is, zo niet onmogelijk. Ook
de onderzoekers maken hier melding van in het rapport. Bij twijfel over de
leeftijd van het slachtoffer bij de deskundigen, is het niet te verwachten
dat de rechter daar anders over zal oordelen.De leden van de VVD-fractie zijn verheugd over de uitbreiding van de extraterritoriale
rechtsmacht waardoor in het buitenland aangehouden verdachten die tijdens
hun borgtocht het land ontvluchten, na terugkeer in Nederland kunnen worden
aangehouden en vervolgd. Zij merken evenwel op dat de onderzoekers aangeven
dat er geen cijfers zijn te achterhalen over de gevolgen hiervan en dus de
aanhoudingen en vervolgingen van dergelijke verdachten. De leden van de VVD-fractie
merken op dat zij van mening zijn dat dit geen blijk geeft van een echte aanpak
door politie en justitie van sekstoerisme.De leden van de VVD-fractie stelden de vraag of er nog problemen zijn
te verwachten met de uitvoering van rechtshulp bij de bewijslast tegen dergelijke
personen die feiten in het buitenland hebben gepleegd en hier te lande worden
vervolgd. Verder vragen zij of het ministerie van Buitenlandse Zaken de opsporing
en vervolging van deze feiten ook actief gaat ondersteunen.Hierover merk ik het volgende op. Ten aanzien van kindersekstoerisme spelen
geen specifieke of bijkomstige problemen met de uitvoering van internationale
rechtshulp in strafzaken. Wel gelden de algemene problemen bij het vergaren
van informatie uit het buitenland, in het bijzonder ten aanzien van het achterhalen
van getuigen en slachtoffers alsmede het verkrijgen van adequate
verklaringen. Bovendien kan een rol spelen dat Nederland met een aantal landen
geen rechtshulpverkeer heeft.Het ministerie van Buitenlandse Zaken speelt, onder meer via de ambassades,
al een voorname rol bij het rechtshulpverkeer. Die rol speelt het ministerie
van Buitenlandse Zaken uiteraard ook bij gevallen van kindersekstoerisme.De leden van de ChristenUnie-fractie stelden vast, dat de minister uit
het onderzoek is gebleken dat zaken minder vaak dan voorheen worden geseponeerd
wegens gebrek aan belang. Dit wordt genoemd in het kader van de evaluatie
van relevante wetgeving. De leden van de ChristenUnie-fractie stelden de vraag
of nader kan worden aangegeven of – en zo ja waarom – de gesignaleerde
afname van het aantal beleidssepots verband houdt met verbeterde wetgeving
en niet bijvoorbeeld met strikter OM-beleid om in zedenzaken zo min mogelijk
gebruik te maken van beleidssepots als «gebrek aan belang»? Mijn
reactie op die vraag is dat er geen aanwijzingen zijn dat er sprake is geweest
van een gewijzigd OM-beleid ten aanzien van sepotbeslissingen.De leden van de fractie van de SP stelden een vraag over webcamsex waarbij
minderjarigen optreden. Deze leden vroegen zich af of kan worden opgetreden
tegen webcamsex waarbij een minderjarige van zestien of zeventien jaar vrijwillig
tegen betaling optreedt. In dit verband vroegen deze leden voorts om een reactie
op de bevindingen van het Verwey-Jonker Instituut over het in artikel 248c
Sr opgenomen bestanddeel «een daarvoor bestemde gelegenheid».
De leden van de VVD-fractie stelden een aanverwante vraag over artikel 248c
Sr. Zij vroegen om een toelichting met betrekking tot de achtergrond van het
in artikel 248c Sr opgenomen vereiste van fysieke aanwezigheid van de toeschouwer
bij de vertoning van het kinderpornografisch optreden.Onlangs ben ik bij de beantwoording van kamervragen van het lid Gerkens
(SP) over de aanpak van seksuele uitbuiting van minderjarigen op het Internet
uitgebreid ingegaan op de mogelijkheden tot strafrechtelijk optreden tegen
webcamsex waarbij minderjarigen optreden (zie Kamerstukken 2006/07, Aanhangsel
Handelingen nr. 1089). Bij die gelegenheid heb ik ten aanzien van minderjarigen
in de leeftijd van 16 en 17 jaar in het bijzonder gewezen op artikel 248a
Sr. In dat artikel is het opzettelijk verleiden van een minderjarige tot het
plegen van ontuchtige handelingen strafbaar gesteld. De minderjarige moet
door de verdachte tot het plegen van seksuele handelingen zijn bewogen door
giften of beloften van geld of goed, of misbruik van uit feitelijke verhoudingen
voortvloeiend overwicht. Bij de partiële wijziging van de zedelijkheidswetgeving
is artikel 248a Sr zodanig gewijzigd dat thans ook strafbaar is het verleiden
van een minderjarige tot het aannemen van seksueel getinte houdingen of het
plegen van seksuele handelingen met zichzelf of met een derde. De fysieke
betrokkenheid van de dader met het slachtoffer is daarmee niet langer vereist.
Ingevolge deze wijziging kan op grond van artikel 248a Sr strafrechtelijk
worden opgetreden tegen situaties waarin een minderjarige wordt aangezet tot
dergelijke handelingen en dit voor de verdachte te zien is op een webcam.
Indien de via de webcam toeschouwende volwassene afbeeldingen maakt van de
seksuele gedragingen die tot hem komen, is sprake van het vervaardigen en/of
bezitten van kinderpornografie, strafbaar gesteld in artikel 240b Sr. De exploitant
van Internetsites waarop webcamsex wordt aangeboden waarbij minderjarigen
vrijwillig, al dan niet tegen betaling, seksuele handelingen verrichten, maakt
zich schuldig aan seksuele uitbuiting en is strafbaar op grond van artikel
273f Sr. Er zijn derhalve mogelijkheden om strafrechtelijk op te treden tegen
de kijker en/of de exploitant wanneer een minderjarige van 16
of 17 jaar zich vrijwillig tegen betaling beschikbaar stelt voor webcamsex.Artikel 248c Sr stelt strafbaar het opzettelijk aanwezig zijn bij live
seksshows waarin minderjarigen optreden of bij het vertonen van kinderpornografische
afbeeldingen of films in een daarvoor bestemde gelegenheid. De fysieke aanwezigheid
van de kijker bij de vertoning is daarbij een vereiste voor strafbaarheid.
Op grond van de wetsgeschiedenis moet het artikel echter zo worden uitgelegd
dat het niet alleen ziet op de degene die fysiek aanwezig is op de plaats
waar de minderjarige optreedt. Ook de aanwezigheid op een andere plaats van
het optreden valt onder de reikwijdte van het artikel, wanneer beide plaatsen
zich bevinden in hetzelfde gebouw. Hetzelfde geldt voor het bijwonen van een
filmvertoning. Daarvoor is echter wel vertoning in een «daarvoor bestemde
gelegenheid» vereist. Het bekijken van een pornografisch optreden door
minderjarigen op afstand – bijvoorbeeld via een webcam op Internet –
valt buiten de reikwijdte van dit artikel.Het strikte onderscheid tussen de fysiek aanwezige en de kijker op afstand
lijkt door de toename van het gebruik van Internet evenwel tegenwoordig minder
goed hanteerbaar. De grens tussen fysieke aanwezigheid en aanwezigheid op
afstand is vervaagd. De voornaamste reden voor het vereiste van fysieke aanwezigheid
in artikel 248c Sr is echter de keuze van de wetgever om bij de vaststelling
van artikel 240b Sr het enkel kijken naar kinderpornografie, zonder het materiaal
daadwerkelijk in bezit te hebben, van strafbaarheid uit te sluiten. Het loslaten
van het vereiste van fysieke aanwezigheid in artikel 248c Sr zou betekenen
dat het kijken naar kinderpornografie als zodanig strafbaar wordt. Een dergelijke
strafbaarstelling is in de praktijk niet te handhaven. De mogelijkheid om
te controleren of te bewijzen wie op een bepaald moment op een beeldscherm
naar kinderpornografische afbeeldingen kijkt, ontbreekt. Een vergelijkbare
argumentatie ligt ten grondslag aan het opnemen van het bestanddeel «in
een daarvoor bestemde gelegenheid» in artikel 248c Sr. Weliswaar is
hier de aanwezige bij het vertonen van een kinderpornografische film –
dat is de kijker – zonder gelijktijdig bezit strafbaar, maar de strafbaarstelling
is beperkt tot de aanwezigheid bij de vertoning in een daarvoor bestemde gelegenheid.
Optreden in het geval van heterdaad is in dat geval niet uitgesloten. Bij
het kijken in de strikt huiselijke sfeer ligt dit anders. Ook hier gaat het
om de handhaafbaarheid van de bepaling.Zoals ik hierboven heb opgemerkt, maakt degene die van gedragingen die
via een webcam tot hem komen afbeeldingen vervaardigt of als bestand opslaat,
zich schuldig aan het vervaardigen en/of bezitten van kinderpornografie, strafbaargesteld
in artikel 240b Sr.De leden van de CDA-fractie vroegen of het medeplegen of uitlokken van
seksuele handelingen via webcam of gesloten televisie circuit ten alle tijden
strafbaar is. Deze leden refereerden daarbij aan een vonnis van de rechtbank
Haarlem van 24 december 2004 (LJN: AR8212). Deze vraag heb ik grotendeels
al betrokken in mijn reactie hierboven op de vragen van leden van andere fracties
over webcamsex. Het medeplegen of uitlokken van de desbetreffende gedragingen
is strafbaar indien in het gegeven geval aan de vereisten van de delictsomschrijving
is voldaan. In de door deze leden genoemde strafzaak had de verdachte via
Internet contact gelegd met een minderjarige en vervolgens getracht deze minderjarige
ertoe te bewegen voor een webcam bij zichzelf seksuele handelingen te plegen.
Deze verdachte is door de rechtbank veroordeeld op grond van artikel 248a
Sr. Dat artikel stelt, zoals ik hierboven al heb aangegeven, het opzettelijk
verleiden van een minderjarige tot het plegen van ontuchtige handelingen strafbaar.De leden van de fracties van de SP en de ChristenUnie merkten terecht
op dat in de kabinetsreactie wordt aangegeven dat het enkel kijken naar kinderpornografie,
zonder fysiek over het materiaal te beschikken, niet strafbaar is. De leden
van de SP-fractie waren echter van oordeel dat het kijken naar kinderpornografie
wanneer daarvoor betaald wordt, strafbaar dient te zijn. Zij vroegen om een
reactie. De leden van de fractie van de ChristenUnie achtten ook het kijken
naar kinderpornografie als zodanig strafwaardig en vroegen naar mijn bereidheid
de reikwijdte van artikel 240b Sr in die zin uit te breiden. Voorts vroegen
deze leden of ik bewijsproblemen verwacht in strafzaken waarin bezit van kinderpornografie
ten laste is gelegd, nu er mogelijkheden bestaan om over het materiaal te
beschikken zonder het zelf fysiek (bijvoorbeeld op de eigen harde schijf)
op te slaan.Zoals ik hierboven al heb opgemerkt, heeft de wetgever naar mijn oordeel
bij de vaststelling van artikel 240b Sr bewust de keuze gemaakt om het kijken
naar kinderpornografie, zonder deze daadwerkelijk in bezit te hebben, uit
te sluiten van de reikwijdte van deze strafbepaling. Een strafbaarstelling
van kijken naar kinderpornografie is in de praktijk niet handhaafbaar en dient
om die reden achterwege te blijven. Ik verwijs in dit verband graag naar de
internationale instrumenten op het terrein van de bestrijding van seksueel
misbruik en seksuele exploitatie van kinderen, zoals het Facultatief Protocol
inzake de verkoop van kinderen, kinderprostitutie en kinderpornografie bij
het VN-Verdrag voor de Rechten van het Kind, de Raad van Europa Convention
inzake Cybercrime en het EU-kaderbesluit inzake de bestrijding van seksuele
exploitatie van kinderen en kinderpornografie. In geen van deze rechtsinstrumenten
is het kijken naar kinderpornografie zonder gelijktijdig bezit, strafbaar
gesteld. De voornaamste reden daarvoor is gelegen in de praktische onmogelijkheid
van handhaving.In de kabinetsreactie wordt evenwel aangegeven dat de moderne techniek
het mogelijk maakt om toegang te verkrijgen tot op afstand geplaatste bestanden
waarop het kinderpornografisch materiaal zich, al dan niet versleuteld, bevindt.
Aldus bestaat er een mogelijkheid om over het materiaal te beschikken en dit
desgewenst te bekijken, zonder dat daarbij het materiaal op de eigen harde
schijf wordt opgeslagen. Ik wil op deze plaats opnieuw het belang van de internationale
dimensie bij de besluitvorming over wetgeving ter bestrijding van kinderpornografie
in de digitale en onbegrensde wereld van het Internet benadrukken. In de kabinetsreactie
werd al verwezen naar de onderhandelingen die in het kader van de Raad van
Europa plaatsvinden over een nieuw verdrag ter bescherming van kinderen tegen
seksuele exploitatie en seksueel misbruik. Mede in het licht van de bevindingen
in het rapport van het Verwey-Jonker Instituut is op initiatief van Nederland
tijdens deze onderhandelingen uitgebreid gediscussieerd over de vraag of de
strafbaarstelling van «bezit» van kinderpornografie nog voldoende
is toegesneden op de moderne methoden om op Internet toegang te verkrijgen
tot kinderpornografie zonder daarbij het materiaal op de eigen computer op
te slaan. Nederland heeft daarbij de vraag opgeworpen of naast «bezit»
ook het «zich toegang verschaffen tot» strafbaar zou moeten worden
gesteld. Een groot aantal lidstaten van de Raad van Europa toonde zich, indachtig
de zorgen over nieuwe mogelijkheden om over kinderpornografie te beschikken,
voorstander om de strafbaarstelling van kinderpornografie op dit punt uit
te breiden ten opzichte van de bovengenoemde al bestaande internationale instrumenten.
Verschillende lidstaten stelden echter kanttekeningen bij de handhaafbaarheid
van genoemde uitbreiding van de strafbaarstelling. Om die reden is de uitbreiding
vooralsnog als optionele mogelijkheid in het verdrag opgenomen. Ik overweeg
van deze mogelijkheid gebruik te maken en artikel 240b Sr in genoemde zin
aan te scherpen. Overigens wilik benadrukken dat voor Nederland
geldt dat de jurisprudentie nog geen duidelijk antwoord geeft op de vraag
of de strafbaarstelling van kinderpornografie op het punt van «bezit»
thans mogelijk een leemte vertoont.Met de leden van de fractie van de SP ben ik van oordeel dat het tegen
betaling kijken naar kinderpornografie strafwaardig is. In het denkbare geval
dat daarbij niet gelijktijdig sprake is van bezit, zou dit thans buiten de
strafwetgeving vallen. Met de hierboven beschreven uitbreiding van de strafbaarstelling
van kinderpornografie zou naar mijn mening aan de wens tot strafbaarstelling
van deze gedraging kunnen worden voldaan. Dat de betrokkene zich opzettelijk
toegang heeft verschaft tot kinderpornografie, zou immers bij uitstek kunnen
worden afgeleid uit het feit dat toegang tot het materiaal is verkregen tegen
betaling.Ik meen dat hiermee ook voor een groot deel tegemoet zou kunnen worden
gekomen aan de zorgen van de fractie van de VVD over de mogelijkheden die
het Internet biedt om toegang tot kinderpornografie te verkrijgen en de wens
van de fractie van de ChristenUnie tot verruiming van artikel 240b Sr op dit
punt. De strafbaarstelling van «zich toegang verschaffen tot»
vereist meer dan het enkele kijken naar kinderpornografie. Op die wijze blijft
de handhaafbaarheid van de bepaling gewaarborgd.Overigens zijn de onderhandelingen over de totstandkoming van genoemd
verdrag inmiddels nagenoeg afgerond. De concept-tekst van het verdrag waar
op expertniveau overeenstemming over is bereikt, is in juni door het European
Committee on Crime Problems (CDPC) van de Raad van Europa aanvaard en zal
op korte termijn ter vaststelling aan het Comité van Ministers worden
voorgelegd. Naast de genoemde uitbreiding van de strafbaarstelling inzake
kinderpornografie omvat het verdrag nog enkele andere strafbepalingen ter
bestrijding van relatief nieuwe verschijnselen. In het bijzonder noem ik «grooming».
De strafbaarstelling van «grooming» ziet op de situatie waarin
een volwassen persoon op Internet een seksueel minderjarige benadert met als
uiteindelijk doel het plegen van seksueel misbruik met die minderjarige. Op
basis van de strafbepaling zoals deze is opgenomen in de concept-tekst van
het verdrag, zal het strafbare gedrag van de dader zich moeten concretiseren
tot een voorstel voor een ontmoeting met een minderjarige gevolgd door «material
acts leading to a meeting». Graag verwijs ik in dit verband ook naar
mijn antwoorden op kamervragen van de leden Gerkens (SP) en Bouchibti (PvdA)
over grooming op het Internet (zie Kamerstukken 2006/07, Aanhangsel Handelingen
nr. 1091).De strafbaarstelling van «grooming» in het concept-verdrag
beslaat naar mijn oordeel het door de leden van de fractie van de ChristenUnie
beschreven grijze gebied waarin nog geen sprake is van daadwerkelijk seksueel
misbruik, maar waar wel misbruik wordt gemaakt van Internet om kinderen met
dat doel te benaderen en te verleiden.De leden van de SP-fractie stelden de vraag of er bereidheid is om te
bevorderen dat beeldmateriaal, via de procureur-generaal per opdracht aan
de Officier van Justitie, aan de rechter wordt vertoond?In reactie op die vraag stel ik vast dat uit het rapport van het Verweij-Jonker
Instituut blijkt dat zich geen problemen meer voordoen rond het tonen van
beeldmateriaal aan de rechter. Er is voldoende ervaring met het feitelijk
omschrijven van de ten laste gelegde feiten. Beeldmateriaal waarover discussie
wordt verwacht, is beschikbaar vooraf aan de zitting en tijdens de zitting.
Deze werkwijze staat al beschreven in de «aanwijzing kinderpornografie»
van het College van procureurs-generaal. Een nadere aanwijzing van het College
van procureurs-generaal is naar mijn mening dan ook overbodig.De leden van de fracties van de VVD en de ChristenUnie hebben gevraagd
om toe te lichten waarop wordt gedoeld wanneer in de kabinetsreactie wordt
gesproken over het afwachten van rechtsontwikkelingen en het monitoren van
de zedelijkheidswetgeving.Graag merk ik hierover het volgende op. De evaluatie door het Verwey-Jonker
Instituut van de partiële wijziging van de zedelijkheidswetgeving volgde
kort op de totstandkoming van deze wetgeving. De onderzoekers gaven zelf aan
dat gelet op het korte tijdsverloop de wetgeving in de praktijk nog maar een
beperkte uitwerking kan hebben en dat de toekomst moet uitwijzen of nieuwe
vormen van seksueel misbruik van minderjarigen door de huidige wetgeving worden
gedekt. De onderzoekers zijn niet gestuit op gebreken of leemten in de wetgeving
en hebben geen aanbevelingen gedaan die strekken tot nieuwe wetgeving. Niettemin
bevat het evaluatierapport een aantal bevindingen die aanleiding geven om
kritisch te kijken of de zedelijkheidswetgeving nog gelijke tred houdt met
de ontwikkelingen in de techniek en de voortschrijdende digitalisering van
de maatschappij. In de kabinetsreactie zijn die bepalingen uit de zedelijkheidswetgeving
genoemd waar de wetgever de komende tijd voortdurend de vinger aan de pols
dient te houden. Dit betekent dat de ontwikkelingen in de rechtspraktijk nauwlettend
zullen worden gevolgd. Gelet op het onbegrensde karakter van Internet hecht
ik er belang aan daarnaast ook internationale ontwikkelingen bij de nationale
besluitvorming op dit terrein te betrekken. In dit verband heb ik al gewezen
op de uitkomsten van de onderhandelingen over een nieuw verdrag van de Raad
van Europa ter bescherming van kinderen tegen seksuele exploitatie en seksueel
misbruik, waarin enkele nieuwe strafbepalingen zijn opgenomen. Nederland is
voornemens partij bij dit verdrag te worden. In het kader van de uitvoering
van de verdragsverplichtingen zullen de noodzakelijke voorbereidingen tot
wetswijziging voortvarend ter hand worden genomen.Uit het Verweij-Jonker rapport blijkt dat de onderzoekers geconstateerd
hebben dat het CBS niet over duidelijke gegevens beschikt die hun rapportage
met cijfers zou kunnen onderbouwen. De leden van de SP-fractie en de leden
van de VVD-fractie vroegen beiden of naar aanleiding van de bevindingen van
de onderzoekers de bereidheid er is om aan het CBS te vragen of zij een andere
aanvullende wijze van verzamelen en groeperen van informatie willen gaan hanteren.Graag merk ik hierover op dat het hier om een evaluatieonderzoek gaat
en niet om bijvoorbeeld een jaarlijks herhalen van een vergelijkbare cijferverzameling.
Om die reden acht ik het niet opportuun om met het CBS op dit punt in contact
te treden.Meerdere fracties hebben vragen gesteld over de bestrijding van kinderporno
door de politie. De leden van de SP-fractie stelden de vraag of ieder regiokorps
een zedenafdeling heeft en of iedere zedenafdeling een apart kinderpornoteam
heeft. Daarnaast vroegen de leden van de SP-fractie zich af of er wel voldoende
digitale rechercheurs zijn en of er wel voldoende wordt geïnvesteerd
in de ontwikkeling van nieuwe opsporingstechnieken. De leden van de VVD-fractie
stelden een vraag over het mogelijke tekort aan digitale kennis bij de politie.
De leden van de VVD-fractie vroegen voorts om een nadere specificatie van
het aantal fte voor de bestrijding van cybercrime in het algemeen en kinderporno
in het bijzonder. Verder vroegen de leden van de VVD-fractie of er geen uitbreiding
van expertise en dus opleidingen op het gebied van digitale expertise nodig
is. Daarnaast vroegen diezelfde leden zich af of er geen expertise van «buiten»
dient te worden ingehuurd. Tot slot vroegen de leden van de VVD-fractie of
er op landelijk niveau duidelijke prioriteiten zijn gesteld bij bijvoorbeeld
het Korps Landelijke Politiediensten.Graag merk ik hierover het volgende op. Uit de aandacht die het kabinet
geeft aan de bestrijding van cybercrime is het duidelijk dat ook het kabinet
er vanuit gaat dat er een intensivering nodig is. Samen met politie en Openbaar
Ministerie zijn mijn collega van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
en ik een verbeterprogramma bestrijding cybercrime gestart. De basis voor
dit programma ligt in het Landelijk Kader Nederlandse Politie 2007. Daarin
zijn procesafspraken gemaakt over de bestrijding van cybercrime. De verwachting
is dat dit najaar er een uitwerking ligt voor het programma. Inzicht in wat
er nu plaatsvindt op het gebied van de bestrijding van cybercrime in de politiekorpsen
maakt onderdeel uit van de voorbereidingen die momenteel plaatsvinden voor
de invulling van het programma. Hoe nu de feitelijke situatie is bij de bestrijding
van cybercrime en hoeveel meer capaciteit, opleidingen en wellicht extra (tijdelijke)
inhuur van externe experts op het gebied van cybercrime er nodig is, is echter
nog niet precies aan te geven. Mede in dit licht geplaatst is de beantwoording
van de vragen van de leden van de VVD-fractie of er wel voldoende digitale
rechercheurs zijn, hoeveel fte er beschikbaar zijn voor de bestrijding van
cybercrime in het algemeen en kinderporno in het bijzonder, vooralsnog niet
goed mogelijk. Ook de andere vragen van de VVD-fractie, te weten of er in
ieder geval uitbreiding van expertise en dus opleidingen op het gebied van
digitale expertise nodig is en of er geen expertise van «buiten»
dient te worden ingehuurd zijn eveneens pas op een later tijdstip te beantwoorden.
De leden van de VVD-fractie vroegen verder op welke wijze ook de rechterlijke
macht haar digitale kennis zal uitbreiden, zo mogelijk aangevuld met aantallen
fte en begrote financiële middelen.Ook op deze vraag kan nu nog geen antwoord worden gegeven, maar meer aandacht
bij politie en Openbaar Ministerie voor de bestrijding van cybercrime zal
ook extra digitale kennis bij de rechterlijke macht vragen. Over de voortgang
van de uitvoering van het Landelijk Kader Nederlandse Politie 2007 zullen
mijn ambtgenote van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelatie uw Kamer conform
de daarover gemaakte afspraken berichten. De antwoorden op de gestelde vragen
zullen daarbij aan de orde komen.Ten aanzien van de vraag van de leden van de SP-fractie over de zedenafdeling
en de aparte kinderpornoteams verwijs ik graag naar de antwoorden die ik op
27 april 2007 naar de voorzitter van de Tweede Kamer heb gezonden op
de vragen van het lid Gerkens (zie Kamerstukken 2006/07, Aanhangsel Handelingen
nr. 1370). In de beantwoording van die vragen heb ik aangegeven de uitkomst
van de inventarisatie van de inspanningen van de politie op het gebied van
de bestrijding van kinderpornografie over de jaren 2005 en 2006 af te wachten.De vraag van de leden van de VVD-fractie over de gestelde prioriteiten
op nationaal niveau bijvoorbeeld bij het Korps Landelijk Politiediensten kan
ik bevestigend beantwoorden. Dit blijkt uit het instellen van een meldpunt
voor het melden van kinderpornografie en het al jaren functioneren binnen
het KLPD van het Team Bestrijding Kinderporno dat zich bezig houdt met de
bestrijding van kinderpornografie op internet. De vraag van de leden van de
VVD-fractie over de uitbreiding van het bovenvermelde team kan ik kort beantwoorden.
Het team is op sterkte en bestaat uit 9 personen.De leden van de SP-fractie constateerden, dat het Verweij-Jonker Instituut
aangeeft dat meer preventie en voorlichting wenselijk zijn. Deze leden zijn
van mening dat seksueel geweld tegen kinderen een aparte campagne vraagt juist
om de samenleving te wijzen op het feit dat dit plaatsvindt waardoor de signaleringsfunctie
kan verbeteren. De leden van de SP-fractie stellen in dit kader de vraag of
er meer geïnvesteerd dient te worden in voorlichting en opsporing? Zo
ja, op welke wijze?Graag merk ik hierover het volgende op. Ik onderschrijf dat preventie
en voorlichting wenselijk zijn. Ik merk ook dat de bewustwording op het gebied
van seksueel misbruik tegen kinderen in de samenleving toeneemt. Voorlichtingscampagnes
zoals DIGIBEWUST wijzen ook op de gevaren die zich voordoen op het Internet
waar het gaat om jeugdigen. De minister voor Jeugd en Gezin heeft onlangs
zijn actieplan aanpak kindermishandeling aan uw Kamer gestuurd. Een brede
publiekscampagne maakt daar onderdeel van uit. Het daarnaast nog starten van
een aparte publiekscampagne op dit vlak acht ik echter niet nodig. Het extra
investeren in de opsporing is reeds hierboven beantwoord.De leden van de SP-fractie steunden het pleidooi van de onderzoekers ten
aanzien van gespecialiseerde parketsecretarissen en officieren van justitie.
Ook steunen zij de aanbeveling voor een deskundige zedenrechter en een superdeskundige
voor zedenzaken op het Functioneel Parket die de regionale Officieren van
Justitie kan ondersteunen. Zij stelden de vraag wat gedaan gaat worden om
dit te realiseren.Graag merk hierover het volgende op. De deskundigheid ten aanzien van
zedenzaken is binnen het OM op orde. Ingevolge de «aanwijzing opsporing
en vervolging inzake seksueel misbruik» van het College van procureurs-generaal
is op elk arrondissementsparket en ressortsparket een contactfunctionaris
aangewezen. Deze zogenoemde zedenaanspreekofficier/-advocaat-generaal kent
een uitgebreid pakket van taken en eisen op het gebied van de opsporing en
vervolging van zedenzaken (onder meer ten aanzien de eigen ervaring en expertise,
ontwikkeling van beleid, contacten met en aansturing van de politie, en kwaliteitsbevordering).
Deze contactfunctionarissen zijn landelijk georganiseerd in het OM-platform
zeden, onder meer ter bespreking en uitwisseling van jurisprudentie en beleidsmatige
ontwikkelingen. In het kader van een nieuwe OM-systematiek voor scholing van
medewerkers is zeden aangemerkt als een specifieke expertise, met bijbehorende
zedenopleiding. Ten aanzien van de voorgestelde rol voor het Functioneel Parket
ben ik van mening dat dit geen juiste keuze is. Het Functioneel Parket is
het enige parket van het OM dat geen enkele bemoeienis heeft met zedenzaken.
Het ligt derhalve niet voor de hand om juist op dat parket een «superdeskundige»
aan te wijzen, zoals het rapport van het Verweij-Jonker Instituut aanbeveelt.Ook pleiten de onderzoekers voor intervisie bij het Openbaar Ministerie
ter voorkoming van secundaire traumatisering van kinderpornoteams. Ook over
dit punt vragen de leden van de SP-fractie wat gedaan gaat worden met deze
aanbeveling.Ik kan meedelen dat binnen het OM onderkend wordt dat de opsporing en
vervolging van ernstige gewelds- en zedenzaken diep kan ingrijpen in het leven
van een officier van justitie of advocaat-generaal. Om die reden hebben parketten
al stappen ondernomen om hulp te bieden aan officieren of advocaten-generaal
die daaraan behoefte hebben. Voorts werkt het OM in het kader van het programma
Versterking Opsporing en Vervolging aan de versterking van de professionele
standaard. Aandacht voor secundaire traumatisering vormt onderdeel van deze
versterking. Ik verwijs u verder naar de laatste voortgangsrapportage van
het programma Versterking Opsporing en Vervolging van 1 mei 2007 (zie
Kamerstukken 2006/07, 30 800 VI, nr. 86, zie met name de OM-bijlage,
p. 15).Verder stelden de leden van de SP-fractie vast dat de onderzoekers grote
verschillen in de strafmaat constateren wanneer het gaat om het in bezit hebben
van kinderporno. Zij vroegen of het wenselijk is een differentiatie aan te
brengen. Hoe meer materiaal, hoe hoger de straf?Vooraf wil ik opmerken dat deze vraag van de SP-leden refereert aan een
summiere weergave van enkele opmerkingen van respondenten, over vermeende
verschillen tussen de door rechters opgelegde straffen. Het Verweij-Jonker
Instituut heeft deze vermeende verschillen zelf niet onderzocht. Bij de totstandkoming
van strafeisen hechtte het OM in het recente verleden relatief
veel waarde aan het aantal afbeeldingen dat werd aangetroffen. Met de sterk
toegenomen digitale mogelijkheden op Internet kan men tegenwoordig echter
zeer snel en eenvoudig beschikken over zeer grote hoeveelheden kinderpornografisch
materiaal. In de praktijk van de opsporing blijkt dat de meeste aangetroffen
verzamelingen van kinderpornografisch materiaal tegenwoordig niet kleiner
zijn dan tienduizenden bestanden en niet zelden zelfs honderdduizenden bestanden
telt. Daarmee is het onderscheidend vermogen van het criterium «hoeveelheid
materiaal» voor een deel komen te vervallen. In de per 1 mei jl.
in werking getreden richtlijn kinderpornografie van het College van procureurs-generaal
(zie Staatscourant 2007, nr. 79, pag. 17) is het zwaartepunt gelegd
op andere criteria, te weten 1. de omgang van de verdachte met het materiaal
(bijvoorbeeld bezit, verspreiding, productie); 2. de aard van de aangetroffen
afbeeldingen; 3. de leeftijd van het slachtoffer; en 4. de lengte van de periode
waarin de verzameling van kinderpornografisch materiaal is opgebouwd.Ook blijkt, zo stellen de leden van de SP-fractie, dat mensen in hoge
posities vaak lager worden gestraft vanwege de represailles op hun werk. Zij
vroegen of dit betekent dat mensen in lagere posities geen last ondervinden
op hun werk en sociaal leven?Ook bij de beantwoording van deze vraag wil ik een opmerking vooraf maken.
Het gaat in het rapport om één enkele uitspraak van een enkele
rechter. Het betreft bovendien slechts een vraag, geen stellige bewering.
Het Verweij-Jonker Instituut heeft deze materie niet nader onderzocht; er
is alleen maar weergegeven wat één respondent zich hardop afvraagt.
Er is geen sprake van dat «blijkt» dat mensen in «hoge posities»
vaak lager worden gestraft. Voor de strafeisen van het OM heeft een vermeend
hoge positie geen strafverlagende werking.De leden van de VVD-fractie spreken hun zorgen uit over de informatie-uitwisseling
bij de politie. Ik begrijp deze zorg. Samen met mijn ambtgenote van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties heb ik met de Korpsbeheerders afgesproken dat
het komen tot een verbeteren van de onderlinge informatie voorziening een
van de punten is waarop wij de politie zullen toetsen, teneinde te bepalen
of alsnog in 2009 vervolg zal worden gegeven aan de behandeling van het bij
de Tweede Kamer liggende wetsvoorstel voor een nieuwe politiewet.De leden van de VVD-fractie merkten op, dat zij het zeer verontrustend
vinden dat sommige parketten niet in staat waren om alle dossiers te leveren
die in het registratiesysteem Compas van het OM geregistreerd staan onder
artikel 240b Sr. In dit verband refereerde zij aan mijn opmerking dat de twee
eigen registratiesystemen van politie en OM, het HKS en Compas, al jaren aan
vervanging toe zijn De leden van de VVD-fractie vroegen om opheldering. Verder
stelden zij de vraag in hoeverre dit problemen oplevert bij de dagelijkse
werkzaamheden (opsporing en vervolging) van politie en OM. Ook vroegen zij
op welke termijn in vervanging wordt voorzien (nu wordt afgezien van behandeling/invoering
van de nieuwe Politiewet)? Kunnen de automatiseringproblemen binnen het OM
niet op korte termijn worden verholpen, zo vroegen deze leden.Graag merk ik hierover het volgende op. Uw Kamer zal nog nader worden
geïnformeerd over de afspraken die mijn collega van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties en ik zullen maken met de politie in het kader van
het wel of niet in behandeling nemen van de nieuwe Politiewet. Daarin zullen
afspraken staan over de automatisering van de politie. Ten aanzien van de
invoering van GPS, het geïntegreerd processysteem strafrecht, heb ik
uw Kamer geïnformeerd per brief van 12 december 2006 (Tweede Kamer
2006–2007, 30 800 VI, nr. 29). Graag verwijs ik naar die brief.Zowel de leden van de VVD-fractie als de leden van de CDA-fractie hebben
vragen gesteld over de noodzaak voor het hebben van meerdere meldpunten voor
kinderporno, de eventuele overlap en of er wel voldoende wordt samengewerkt.Ik ben van mening dat de beide meldpunten ieder op hun eigen wijze een
belangrijke bijdrage leveren aan de preventie en bestrijding van kinderporno.
Het geeft burgers de kans om zelf te kiezen of zij zich bij de overheid willen
melden, of dat zij liever via een andere weg hun informatie willen doorgeven.
Het Meldpunt Kinderporno op Internet (MK) richt zich enkel en alleen op kinderpornografie.
Het overheidsmeldpunt richt zich op meer. Daar kan ook melding worden gemaakt
van op Internet aangetroffen haatsites. De verwachting is dat het overheidsmeldpunt
de komende jaren zal kunnen uitgroeien tot een volwaardig meldpunt ten behoeve
van de bestrijding van alle vormen van cybercrime. De samenwerking tussen
het MK en het KLPD, waar het andere meldpunt is ondergebracht, verloopt al
jaren goed. Het Team Bestrijding Kinderporno van het KLPD vervult voor beide
meldpunten de backoffice-functie.De leden van de SP-fractie vroegen of het waar is dat de meeste kinderpornozaken
uit de regio’s, na inbeslagname van het materiaal, worden voorgelegd
aan de KLPD die het materiaal classificeert en registreert en dan teruggeeft
aan de regio’s voor de verdere afdoening van de strafzaak tegen de verdachte.
Tevens stelden de leden van de SP-fractie de vraag of op deze wijze de opsporing
van de kinderpornovervaardigers en de identificatie van slachtoffers voldoende
aan bod komt?Het proces dat door de leden van de SP-fractie beschreven wordt, komt
vrijwel overeen met de werkwijze zoals die binnen de politiekorpsen gehanteerd
wordt. Het hangt natuurlijk af van het aangetroffen materiaal. Is het beeldmateriaal
aangetroffen op de computer of op losse datadragers. Het KLPD onderzoekt of
er inhoudelijk sprake is van kinderporno en kijkt daarbij of het al bekend
materiaal is. De vraag of met deze handelwijze de opsporing van de kinderpornovervaardigers
en de identificatie van slachtoffers voldoende aan bod komen, laat zich in
dit kader niet goed beantwoorden. Als bedoeld wordt dat veel tijd van het
KLPD-team wordt gestopt in bovenstaande handelingen, dan is dit juist. De
tijd die daarmee gemoeid is kan niet worden gebruikt voor andere onderdelen
van de opsporing c.q. in slachtofferzorg. Het werk dat het team doet is echter
nodig om te komen tot veroordelingen en om toekomstig in beslag genomen kinderpornomateriaal
sneller te kunnen beoordelen. Het team vervult deze rol mede in het kader
van de internationale aanpak van kinderpornografie. Het is vanuit de opgebouwde
expertise beter om deze werkzaamheden op landelijk niveau te organiseren.De leden van de SP-fractie stelden dat de gehele opsporing van kinderporno
te veel is gericht op het opsporen van het materiaal en dat er te weinig tijd
en aandacht is voor de opsporing van de makers en daarmee ook van de slachtoffers.Zoals ik uw Kamer al berichtte in antwoord op vragen van het lid Gerkens
(zie Kamerstukken 2006/07, Aanhangsel Handelingen nr. 1370), is onderzoek
naar het vinden van slachtoffers van misbruik en de verdachten die deze slachtoffers
misbruiken, natuurlijk de belangrijkste drijfveer van de onderzoeken. Voor
het overige wil ik verwijzen naar het kabinetsstandpunt en in het bijzonder
naar de pagina’s 8 en 9.De leden van de VVD-fractie plaatsten kanttekeningen bij de voorgenomen
personeelsreductie van het KLPD met 1500 arbeidsplaatsen. Inmiddels zal duidelijk
zijn dat deze veronderstelling berust op een misverstand. De totale bezuiniging
op de gehele Nederlandse politie inclusief het KLPD beloopt ongeveer 100 miljoen.
Ik verwacht niet dat de capaciteit van het Team Bestrijding Kinderporno hierdoor
zal veranderen.De leden van de VVD-fractie constateren dat op pagina 11 van de brief
ingegaan wordt op de uitvoering van de motie van het lid Weekers c.s. (Kamerstukken
II 2005/06, 30 300 VI, nr. 162). Deze leden merken op dat de motie
in mei 2006 is ingediend en dat zij uitkijken naar de uitkomst van het onderzoek
van het College van procureurs-generaal.Graag wil ik hierop reageren. De motie van het lid Weekers c.s. verzoekt
onder meer te bevorderen dat via aanwijzing van het College van procureurs-generaal
een beleid wordt ingezet om strengere straffen te eisen in kinderpornozaken.
Ter uitvoering van die motie kan ik berichten dat het College van procureurs-generaal
inmiddels een nieuwe richtlijn kinderpornografie heeft vastgesteld. In die
nieuwe richtlijn, die per 1 mei jl. in werking is getreden, is de weerslag
te vinden van een toegespitst requireerbeleid (zie Staatscourant 2007, nr. 79).Ten aanzien van het tweede deel van de motie van het lid Weekers c.s.
(Kamerstukken II 2005/06, 30 300 VI, nr. 162) vroegen de leden van
de VVD-fractie of meer duidelijkheid te geven is over het tijdstip waarop
de Kamer zal worden ingelicht. Deze leden zien een belang in tenuitvoerlegging
van gevangenisstraf en tegelijkertijd parallelle behandeling. Ik kan uw Kamer
berichten dat er geen bezwaren zijn tegen een parallelle behandeling tijdens
de tenuitvoerlegging van gevangenisstraf.Tot slot (gelet op de brief) vroegen de leden van de VVD-fractie naar
aanleiding van mijn brief van 10 oktober 2006, (Kamerstukken 2006/2007,
30 800 VI, nr. 12 aan de voorzitter van de Tweede Kamer of er al
enige resultaten zijn geboekt en bekend zijn van opheldering in kinderpornografie
zaken naar aanleiding van het afnemen van DNA van veroordeelden dat mogelijk
is sinds 1 augustus 2006. Ook vroegen zij of er «hits» geweest
vanuit de DNA-bank veroordeelden, zo ja, om welke aantallen gaat het? Zo neen,
wordt deze DNA-bank wel actief gebruikt ten behoeve van de opsporing.De vraag veronderstelt dat het mogelijk is om met DNA-onderzoek «kinderpornografiezaken«
op te lossen. Indien het hier strafbare feiten betreft die via Internet worden
gepleegd, zal DNA-sporenonderzoek in dit soort zaken in beginsel geen rol
spelen en zullen deze zaken daarom ook niet via inzet van de DNA-databank
opgelost kunnen worden. Het afnemen van DNA-materiaal van personen die veroordeeld
zijn terzake kinderpornografie, is erop gericht om, indien zij andere zedendelicten
plegen of gepleegd hebben waarin wel DNA-sporen worden achtergelaten, deze
personen snel te kunnen verbinden aan deze andere zedendelicten.Tot nu toe was het niet mogelijk om matches van profielen van veroordeelden
van kinderpornografie, met sporen uit andere zedenzaken te verkrijgen, omdat
het Nederlands Forensisch Instituut een achterstand heeft van 40 weken bij
het verwerken van celmateriaal van veroordeelden tot een DNA-profiel. Dit
betekent dat de eerste profielen van veroordeelden voor een kinderpornografiezaak,
op zijn vroegst pas eind mei in de DNA-databank opgenomen zijn.De DNA-databank wordt natuurlijk volop gebruikt ten behoeve van de opsporing.
Indien bij een verdachte DNA-onderzoek wordt verricht, wordt zijn profiel
in de DNA-databank opgenomen. Dit leidt regelmatig tot een match met een of
meer sporen in de DNA-databank. Hierdoor zijn opsporingsteams in staat verder
door te rechercheren in nog onopgeloste misdrijven. In die gevallen heeft
het opnemen van het DNA-profiel in de DNA-databank gefungeerd als een opsporingsindicatie.Over de voortgang van de aangekondigde ontwikkelingen zal ik uw Kamer
informeren.XNoot1Samenstelling:Leden: Van de Camp (CDA), De Wit (SP), Van Beek (VVD), Van der Staaij
(SGP), Arib (PvdA), ondervoorzitter, de Pater-van der Meer (CDA), voorzitter, Çörüz
(CDA), Wolfsen (PvdA), Joldersma (CDA), Gerkens (SP), Van Vroonhoven-Kok (CDA),
Van Velzen (SP), Azough (GL), Griffith (VVD), Teeven (VVD), Kalma (PvdA),
De Roon (PVV), Verdonk (VVD), Pechtold (D66), Thieme (PvdD), Kuiken (PvdA),
Leijten (SP), Bouwmeester (PvdA), Van Toorenburg (CDA) en Anker (CU).Plv. leden: Sterk (CDA), Langkamp (SP), Weekers (VVD), Van der Vlies (SGP),
Van Dijken (PvdA), Schinkelshoek (CDA), Jager (CDA), Gill’ard (PvdA),
Jonker (CDA), Roemer (SP), De Vries (CDA), Abel (SP), Halsema (GL), Blok (VVD),
Van Miltenburg (VVD), Dijsselbloem (PvdA), Fritsma (PVV), Zijlstra (VVD),
Koşer Kaya (D66), Ouwehand (PvdD), Spekman (PvdA), Van Gijlswijk (SP),
Bouchibti (PvdA), Van Haersma Buma (CDA) en Slob (CU). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30800-VI-120.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl