Eurostrafrecht; Brief minister over de ontwikkelingen in het Europees strafrecht
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26656, nr. 1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

08-07-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26656 nr. 1

28-06-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamSTRAFRECHT EN STRAFPROCESRECHT IN EUROPEES VERBAND 1. Inleiding2. Het Verdrag van Amsterdam als rechtsbasis3. Acquis politiële en justitiële samenwerking4. Verdere ontwikkeling van regelgeving5. Criteria voor het beoordelen van initiatieven tot harmonisatie
van regelgeving6. Reactie op het Corpus Juris en de resolutie van het
Europees Parlement Het Corpus JurisDe resolutie van het Europees ParlementBIJLAGE Bijlage bij de notitie Strafrecht en strafprocesrecht in Europees
verband
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26656Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 34 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 656Eurostrafrechtnr. 1BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 28 juni 1999Hierbij zend ik u met verwijzing naar mijn toezegging bij gelegenheid
van de behandeling van de begroting voor mijn Ministerie voor 1999 met betrekking
tot de toezending van een notitie over de ontwikkelingen in het Europees strafrecht
(Hand. Tweede Kamer 1998–1999, 21–1386) het gevraagde stuk.De Minister van Justitie,A.H. Korthals STRAFRECHT EN STRAFPROCESRECHT IN EUROPEES VERBAND 1. InleidingIn de op 5 november 1998 aangenomen motie van het lid Van Oven (kamerstukken
II 1998/99, 25 922 (R1613), nr. 23) wordt gesteld dat het, gelet op het
feit dat het steeds vaker voorkomt dat onderwerpen van strafrechtelijke aard
in Europees verband een regeling vinden, wenselijk is om in de Tweede Kamer
een discussie te voeren opdat in nationaal verband kan worden vastgesteld
of, en zo ja, op welke gebieden harmonisering wenselijk is en onder welke
voorwaarden en door middel van welk instrument daartoe zou kunnen worden overgegaan
en wordt de regering een notitie ter zake verzocht. Bij gelegenheid van de
behandeling van de begroting van het Ministerie van justitie heb ik in antwoord
op een verzoek van de heer Dittrich toegezegd een reactie te geven op het
Corpus Juris en de elementen die daaruit van belang kunnen zijn voor het Nederlands
straf- en strafprocesrecht (Hand. Tweede Kamer 1998–1999, 21–1386
(bijlage)).Het vertrekpunt voor de te voeren discussie vormt uiteraard het op 1 mei
1999 in werking getreden Verdrag van Amsterdam, meer in het bijzonder Titel
VI van het EU-verdrag. Dat Verdrag betekent een belangrijke mijlpaal voor
het denken over de bestrijding van de criminaliteit op Europees niveau. Voor
het eerst worden in dit verband expliciet ambities geformuleerd voor het verschaffen
van meer veiligheid aan de Europese burger. Met andere woorden gezamenlijk
optreden krijgt een duidelijke plaats naast nationale inspanningen ter bestrijding
van de criminaliteit, opdat de Unie als geheel van de effecten daarvan kan
profiteren.Het Verdrag impliceert een nieuw vertrekpunt voor de discussie over de
ontwikkeling van een supranationaal Europees strafrecht en relatie tot het
nationale recht. Ik onderschrijf de uitgangsstelling van G.J. Corstens (NJb.
1999, blz. 803–808) dat het Verdrag van Amsterdam het nationale strafrecht
in potentie niet onberoerd zal laten. Ook ben ik met hem van oordeel dat het
hoog tijd is dat het nationale en internationale debat over de voor- en nadelen
van verdere integratie op het terrein van het strafrecht wordt voortgezet
en in bredere kring wordt gevoerd dan tot voor kort gebruikelijk was. Met
het formuleren van de Europese ambities op het terrein van de bestrijding
van de criminaliteit is nog geen oplossing voor dit maatschappelijk probleem
gegeven. Te grote nadruk op het strafrecht kan evenwel verwachtingen wekken
die niet kunnen worden waargemaakt. Bij het bestrijden van criminele gedragingen
kunnen de oorzaken die daaraan ten grondslag liggen en de factoren die daaraan
in meer of mindere mate bijdragen, niet buiten beschouwing worden gelaten.
Uit de in de aanhef genoemde verzoeken om een meer omvattende beschouwing
over de toekomst van Europees strafrecht leid ik af dat er behoefte bestaat
aan een groter kader waarbinnen nieuwe voorstellen door Nederland kunnen worden
beoordeeld. In het navolgende wordt daartoe een aanzet gedaan, doch dit impliceert
niet dat thans reeds op Europees niveau consensus bestaat over één
algemeen Europees kader.De betekenis van de belangrijke waarden in het Nederlandse recht: de relatief
beperkte rol van de strafrechtspleging (strafrecht als ultimum remedium),
het voeren van een rationele criminele politiek, het opportuniteitsbeginsel
en de straftoemetingsvrijheid voor de rechter, zal opnieuw moeten worden doordacht.
Dat geldt vooral in relatie tot rechtstelsels waarin deze waarden niet als
vanzelfsprekend gelden en waarin andere waarden – op goede gronden-
als essentieel worden gezien, zoals bij voorbeeld het legaliteitsbeginsel
bij de vervolging in Duitsland en Oostenrijk. Dat leidt niet zonder meer tot
het op voorhand terzijde stellen van nationale gezichtspunten, maar wel tot
een fundamentele discussie over de grondslagen van een behoorlijke
strafrechtspleging. In deze complexe problematiek liggen eenvoudige en definitieve
oplossingen niet voor het grijpen. Zo vergen ideeën over de ontwikkeling
van een Europees supranationaal strafrecht, ingegeven door de gedachte dat
daarmee nationale verschillen kunnen worden vermeden, (telkens) een zorgvuldige
analyse van de te verwachten effecten en een afweging van de in het geding
zijnde belangen. In een mogelijke ontwikkeling daarvan zal Nederland een eigen
inbreng hebben, die in samenspraak met het parlement wordt geformuleerd.Hierna zal eerst worden ingegaan op de in het Verdrag van Amsterdam vastgelegde
rechtsbasis voor aanpassingen van het nationale straf- en strafprocesrecht
en de belangrijkste elementen van het reeds bestaande acquis. Vervolgens zal
op de inzet van Tampere worden ingegaan en tenslotte op de door Nederland
te hanteren criteria voor initiatieven tot harmonisatie. Ten slotte zal ik
ingaan op de betekenis van het Corpus Juris en de resolutie van het Europees
Parlement over de strafprocedures in het kader van de Unie (Corpus Juris)
tegen de achtergrond van de overige ontwikkelingen op dit terrein (Notulen
van de vergadering van 13 april 1999, deel II, aangenomen teksten, voorlopige
uitgave blz. 115–118), zoals deze naar mijn opvatting moet worden gezien. 2. Het Verdrag van Amsterdam als rechtsbasisDe samenwerking op strafrechtelijk terrein is in het Verdrag van Amsterdam
vastgelegd in de materiële bepalingen van Titel VI van het EU-verdrag
(artikelen 29 tot en met 32). Deze Titel noemt naast de algemene doelstelling
van de verwezenlijking van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid
als specifieke doelstellingen het voorkomen en bestrijden van al dan niet
georganiseerde criminaliteit, in het bijzonder terrorisme, mensenhandel en
misdrijven tegen kinderen, illegale drugshandel en illegale wapenhandel, corruptie
en fraude. Artikel 30 omschrijft de aard van het gezamenlijk optreden op het
gebied van politiesamenwerking, waaronder Europol, waarbij de term «politiële
samenwerking» in ruime zin wordt gehanteerd, dat wil zeggen dat daaronder
niet alleen de politiediensten vallen, maar onder omstandigheden ook de douane.
Voor Nederland valt onder het begrip politie uiteraard de Koninklijke marechaussee,
alsmede bijzondere opsporingsdiensten.Het gezamenlijk optreden inzake justitiële samenwerking in strafzaken
wordt beschreven in artikel 31, waarvan de in de aanhef en onderdeel a gebruikte
formulering van verbetering van de samenwerking dermate algemeen is dat de
daarop volgende onderdelen b tot en met e, over uitlevering, verenigbaarheid
van nationale voorschriften, het voorkomen van jurisdictiegeschillen en het
geleidelijk aanpassen van strafbaarstellingen, kunnen worden aangemerkt als
onderdelen daarvan. Aandacht verdient in het bijzonder dat in onderdeel e
het aannemen van maatregelen tot opstelling van minimum-voorschriften met
betrekking tot bestanddelen van strafbare feiten en straffen wordt genoemd,
indien uiteenlopende nationale wetgevingen de gezamenlijke aanpak van criminaliteit
bemoeilijken en tot maatregelen met een harmoniserend karakter noodzaken.
Teneinde zeker te stellen dat daarbij niet fundamentele uitgangspunten van
rechtsstelsels opzij worden gezet, wordt in de bij deze bepaling behorende
Verklaring Nr. 8 vastgelegd dat de toepassing van artikel K.3, aanhef, onderdeel
e, niet kan leiden tot de invoering van minimumstraffen.Voor een uitvoerige toelichting op alle bepalingen van Titel VI wordt
verwezen naar de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel tot goedkeuring
van het Verdrag van Amsterdam (Kamerstukken II, 1997/98, 25 922 (R1613),
nr. 3, blz. 26–32). Uit deze weergave van het positieve recht kan als conclusie worden getrokken
dat de lidstaten niet zijn overeengekomen op korte termijn te streven naar
een algehele harmonisatie van straf- en strafprocesrecht. Wel zijn instrumenten
voorzien met het oog op de intensivering van politiële en justitiële
samenwerking en, daaruit voortvloeiend, aanpassing van regelgeving op onderdelen,
indien de noodzaak daarvan aanwezig wordt geacht. 3. Acquis politiële en justitiële samenwerkingTitel VI van het EU-verdrag zoals deze luidt sedert het Verdrag van Amsterdam
is een nadere uitwerking van de gelijknamige Titel van het Verdrag van Maastricht.
Bovendien is daarin een aantal zaken opgenomen dat onder de werking van het
Verdrag van Maastricht al geheel of gedeeltelijk is gerealiseerd. Dit is geschied
om aan te geven dat continuering van de op basis van artikel K.3 van dat Verdrag
gerealiseerde samenwerking wordt nagestreefd. De inrichting van de nieuwe
Titel VI is, zoals bekend, bovendien beïnvloed door de werkzaamheden
die hebben geresulteerd in het tijdens de Europese Raad van Amsterdam in 1997
goedgekeurde Actieplan ter bestrijding van de georganiseerde criminaliteit.1In het kader van de verhoging van de veiligheid is onder Maastricht met
voortvarendheid gewerkt aan de totstandkoming van instrumenten, in het bijzonder
verdragen en gemeenschappelijke optredens, op het terrein van de politiële
en justitiële samenwerking tussen de lidstaten van de Europese Unie.
Aangezien dat acquis de basis vormt voor de verdere werkzaamheden, lijkt het
nuttig een aantal elementen hier – kort – te vermelden. Meer gedetailleerde
gegevens zijn opgenomen in de bijlage.Voor wat betreft de politiële samenwerking betreft dit de Europol-overeenkomst
en de Overeenkomst inzake wederzijdse bijstand en samenwerking tussen de douaneadministraties,
terwijl op het terrein van de justitiële samenwerking onder meer kan
worden gewezen op twee uitleveringsovereenkomsten en gemeenschappelijk optredens
inzake de oprichting van het Europees Justitieel Netwerk, de goede praktijken
bij de rechtshulp en het mechanisme voor evaluatie van de uitvoering en toepassing
op nationaal niveau van de verbintenissen inzake de bestrijding van de georganiseerde
criminaliteit. Verder zijn met het oog op onderlinge aanpassing van regelgeving
van belang de fraude-overeenkomst met protocollen en de corruptieovereenkomst
en gemeenschappelijke optredens inzake het witwassen van geld, de identificatie,
opsporing, bevriezing, inbeslagneming en confiscatie van hulpmiddelen en van
de opbrengsten van misdrijven alsmede inzake de strafbaarstelling van deelneming
aan een criminele organisatie. Vormen van grensoverschrijdend optreden als
bedoeld in artikel 32 EU-verdrag ten slotte, zoals de grensoverschrijdende
achtervolging en observatie, werden reeds in Schengenkader ontwikkeld en maken,
ten gevolge van de integratie van het Schengen-acquis, deel uit van het Unie
acquis.Genoemde instrumenten bevatten ten dele reeds bepalingen die ertoe leiden
dat het materiële strafrecht op onderdelen wordt aangepast. In dit verband
verwijs ik naar het wetsvoorstel tot uitvoering van het fraude verdrag (kamerstukken
II, 1998/99, 26 469, nrs. 1–3, herziening corruptie-wetgeving).
Ook het gemeenschappelijk optreden inzake de strafbaarstelling van deelneming
aan een criminele organisatie strekt daartoe, zij het dat de Nederlandse wetgeving
uit dien hoofde geen wijziging behoeft te ondergaan.Verder leiden de uitleveringsverdragen, met name de invoering van de verkorte
procedure, ook tot een meer eenvormige toepassing van het uitleveringsinstrument
en kan daarin derhalve een vorm van onderlinge aanpassing van het uitleveringsrecht
worden gezien. 4. Verdere ontwikkeling van regelgevingBij de voorbereiding van de Europese Raad in oktober van dit jaar is,
zo blijkt uit de nota van de regering daarover die bij brief van de Staatssecretaris
van Buitenlandse Zaken van 28 juni 1999, kenmerk 230/99, is aangeboden, het
accent gelegd op de ontwikkeling van Europees beleid en uitvoering op basis
van de omvangrijke reeds bestaande regelgeving. De regering is van oordeel
dat aan de verdere ontwikkeling van beleid en uitvoering thans prioriteit
moet worden gegeven. Dat betekent niet dat er geen plaats is voor initiatieven
om te komen tot nieuwe of aanvullende regelgeving. Zo is te verwachten dat
uit het vervolg van het Actieplan voor de bestrijding van de georganiseerde
criminaliteit en de in dat kader ontwikkelde aanvullende strategie een aantal
vragen om regelgeving zal voortvloeien. Ook uit de geïntensiveerde politiële
en justitiële samenwerking en de ervaringen die daarbij worden opgedaan,
zal zeker vraag naar regelgeving voortvloeien.Ik voorzie bovendien dat de Europese prioriteitstelling zal bijdragen
aan het signaleren van knelpunten bij de onderlinge samenwerking, die eveneens
met behulp van aanvullende regelgeving kunnen worden verholpen.Overleg over de prioriteitstelling op Europees niveau, zoals door Nederland
voorgestaan, veronderstelt dat de lidstaten gehouden zullen zijn om na vaststelling
van prioriteiten daaraan ook nationaal uitvoering te geven. Dat kan door zelfstandig
de opsporing en vervolging met voorrang te richten op bepaalde vormen van
criminaliteit, of door verzoeken om (rechts)hulp van andere lidstaten ter
zake met voorrang te behandelen. Aangezien de bepaling van Europese prioriteiten
gevolgen zal hebben voor de nationale prioriteitstelling zal bij de vaststelling
van de Europese prioriteiten daarmee ook rekening dienen te worden gehouden.
In dat overleg zal ook de effectiviteit van de samenwerking aan de orde komen
en kunnen oorzaken voor hindernissen aan het licht worden gebracht. Zo kan
blijken dat de samenwerking minder effectief is door het uiteenlopen van zowel
onderzoeksmethoden als van de toepassing van dwangmiddelen, hetzij door de
normering daarvan, hetzij wat betreft de bruikbaarheid van bewijs dat met
behulp daarvan is verkregen. Ik acht het van belang dat dergelijke kwesties
in de advisering aan de JBZ-Raad tot uitdrukking komen.Ik acht het voorts waarschijnlijk dat bij het overleg over de coördinatie
van strafvervolging in concrete zaken, naast het overleg over de prioriteitsstelling
van Europol, knelpunten in de regelgeving, hetzij in de bestaande instrumenten,
hetzij in de verschillende nationale wetgeving, aan het licht komen. Naast
de reeds genoemde, valt te verwachten dat juist in concrete strafzaken aan
het licht zal komen of en in welke mate nationale strafbaarstellingen hinderlijk
uiteenlopen. Daarbij valt te denken aan het constateren van zodanig sterk
uiteenlopende strafbepalingen in de lidstaten, dat noodzaak ontstaat tot afstemming
van de verschillende strafbaarstellingen, vooral met het oog op de inhoud
van de verschillende bijzondere bestanddelen. Dat het doel daarbij niet een
identieke bepaling in alle lidstaten behoeft te zijn, blijkt ook uit artikel
31, aanhef, onderdeel e, van het EU-verdrag dat uitgaat van het aannemen van
maatregelen tot opstelling van minimumvoorschriften. Het resultaat dient derhalve
te zijn dat er voldoende overeenstemming bestaat over de kern van de laakbare
gedragingen waartegen in de lidstaten strafrechtelijk moet kunnen worden opgetreden.
Voor optimale samenwerking is niet noodzakelijk dat alle bijzondere bestanddelen
letterlijk gelijkluidend zijn. In de JBZ-Raad zal overleg en besluitvorming
plaats dienen te vinden over de vervolgens te treffen maatregelen.Door meer coördinatie op beide niveaus zullen de bevoegde autoriteiten
binnen de EU meer inzicht verkrijgen in de effectiviteit en de resultaten
van het vastgestelde beleid en de bestaande regelgeving. Op basis van gegevens
vanuit de praktijk over de knelpunten in de onderlinge samenwerking kan gefundeerd
worden beslist over nieuwe initiatieven op het terrein van internationale
beleidsontwikkeling en de daaruit voortvloeiende noodzaak van harmonisering
van onderdelen van het materieel en formeel strafrecht. 5. Criteria voor het beoordelen van initiatieven tot harmonisatie
van regelgevingUitgaande van de aan het Verdrag van Amsterdam ten grondslag liggende
gedachte dat harmonisatie van regelgeving een instrument is ter verbetering
van de onderlinge samenwerking, acht ik bij de beoordeling van initiatieven
daartoe het volgende van belang.Het zal duidelijk zijn dat tegen initiatieven tot harmonisatie van regelgeving
welke geheel in lijn zijn met ons strafrecht geen bezwaren zullen bestaan.Bij de beoordeling van initiatieven tot regelgeving die wel aanpassing
van de Nederlandse wetgeving vergen, zijn de volgende criteria relevant:a) feitelijke omvang van het probleem en consensus over de wenselijkheid
van een Europese aanpak daarvan, met andere woorden of en in welke mate een
aanpassing nodig is (subsidiariteit);b) de verhouding van mogelijke EU-instrumenten ten opzichte van bestaande
instrumenten afkomstig uit andere fora (b.v. Raad van Europa of VN-verdragen).
Gestreefd moet worden naar het tegengaan van verdubbeling van bepalingen of
herhaling van discussies die reeds hebben plaats gevonden. EU-instrumenten
hebben als aanvulling op reeds bestaande verdragen zin als de lidstaten bereid
zijn tot het aangaan van verder strekkende verplichtingen;c) handhaving van de EVRM-waarborgen voor vervolging en berechting op
grond van een eerlijke procedure (met inbegrip van het legaliteitsbeginsel);d) behoud van de ruimte voor de toepassing van het opportuniteitsbeginsel
zoals dat in de Nederlandse strafvordering vorm heeft gekregene) toezicht en controle op opsporingsactiviteiten door rechterlijke of
justitiële autoriteiten;f) het afwijzen van minimumstraffen, conform verklaring nr. 8 bij het
Verdrag van Amsterdam en het behoud van de vrijheid van de rechter bij de
straftoemeting.Ten slotte zal bij de besluitvorming nog een rol kunnen spelen in welke
vorm het initiatief is gegoten. Zoals reeds in de memorie van antwoord bij
het wetsvoorstel tot goedkeuring van het Verdrag van Amsterdam (kamerstukken
II, 1997/98, 25 922 (R1613), nr. 5, blz. 46–47) werd opgemerkt,
volgt uit artikel 34 EU-verdrag dat bij bindende maatregelen met een normatief
karakter de keuze beperkt is tot twee instrumenten, te weten het kaderbesluit
en de overeenkomst. Er is geen rangorde tussen deze instrumenten aangebracht.
Veelal zal het kaderbesluit het meest voor de hand liggende instrument zijn.
Reden om voor een overeenkomst te kiezen kan zijn, dat de te treffen maatregel
een aanpassing of wijziging van een bestaande overeenkomst betreft. Voor de goede orde wijs ik erop dat de besluitvorming over een kaderbesluit
of een overeenkomst plaats vindt in de Raad, conform het bepaalde in artikel
34, tweede lid, juncto artikel 39, van het EU-verdrag na raadpleging van het
Europees Parlement met eenparigheid van stemmen. Voor de Nederlandse deelname
in de besluitvorming in de Raad geldt uiteraard als voorwaarde dat het Nederlandse
parlement met het desbetreffende besluit heeft ingestemd. Hieruit volgt dat
geen besluitvorming buiten Nederland om of ondanks Nederland kan geschieden.
 6. Reactie op het Corpus Juris en de resolutie van het
Europees Parlement Het Corpus JurisHet Corpus Juris houdende strafbepalingen ter bescherming van financiële
belangen van de Europese Unie betreft – zoals bekend – een in
de jaren 1995 en 1996 uitgevoerde studie in opdracht van het Europees Parlement
door onderzoekers van de Vereniging van Europese Juristen voor de bescherming
van de financiële belangen van de Gemeenschap. Deze studie heeft geresulteerd
in een aantal materiële strafbepalingen en bepalingen van strafvorderlijke
aard, waar onder de creatie van een Europees Openbaar Ministerie welke gericht
zijn op de bestrijding van in het kort EG-fraude. De studie concentreert zich
geheel op de strafrechtelijke EG-fraude-bestrijding. Afgezien van de vraag
of een adequate fraudebestrijding uitsluitend via het strafrecht dient plaats
te vinden, roept dit de vraag op naar de rechtsbasis.Van 1 november 1993 tot en met 1 mei 1999 was het Verdrag van Maastricht
van kracht, waarin de fraudebestrijding was opgenomen in artikel 209 A van
het EG-verdrag en in artikel K.1, aanhef en onder 5 juncto 6 tot en met 9
EU-verdrag. Gelet op het feit dat de strafrechtelijke samenwerking tijdens
de onderhandelingen van het Verdrag van Maastricht welbewust in het EU-verdrag
is ondergebracht, moge reeds hieruit blijken, dat veronderstellingen –
in de media – als zou (artikel 209 A van) het EG-verdrag de rechtsbasis
voor het Corpus Juris kunnen dienen, onjuist zijn. Een en ander brengt tevens
met zich dat een Corpus Juris niet tot stand zou kunnen worden gebracht zonder
dat de nationale parlementen er bij betrokken zijn. Het per 1 mei 1999 in
werking getreden Verdrag van Amsterdam heeft geen wijziging gebracht in deze
verhouding tussen het EG-verdrag en het EU-verdrag; artikel 209 A, dat is
vernummerd tot artikel 280 EG-verdrag, is aangevuld en bepaalt in het vierde
lid o.a. dat de aan te nemen maatregelen op het gebied van de preventie en
de bestrijding van EG-fraude geen betrekking hebben op de toepassing van het
nationale strafrecht of de nationale rechtsbedeling. De strafrechtelijke fraudebestrijding
vormt met andere woorden onderdeel van het pakket van maatregelen dat op grond
van Titel VI van het EU-verdrag dient te worden genomen.De verantwoordelijkheid voor de strafrechtelijke handhaving van de EG-fraude
berust derhalve bij de lidstaten en zij hebben – doordrongen als zij
zijn van de noodzaak van een goede fraudebestrijding – deze verantwoordelijkheid
ook al genomen. Met de hierboven onder 3 genoemde fraude-overeenkomst met
bijbehorende protocollen, waarvan sommigen parallel aan de studie van het
Corpus Juris en sommige nadien tot stand zijn gekomen, wordt, voor wat betreft
het materiële strafrecht, hetzelfde doel bereikt als wat met het Corpus
Juris wordt nagestreefd. Bedoelde instrumenten worden thans door de lidstaten
goedgekeurd. Ik verwijs naar het in de Tweede Kamer ingediende wetsvoorstel
herziening corruptie-wetgeving (kamerstukken II, 1998/99, 26 469, nrs.
1–3), waarop met betrekking tot het tweede protocol bij het fraude verdrag
nog een aanvullend wetsvoorstel zal volgen. De in het Corpus Juris
voorgestane aanpassing van de structuur van de strafvervolging moet mijns
inziens worden gezien als een onderdeel van de aan het gehele Corpus Juris
ten grondslag liggende idee, namelijk dat de lidstaten zelf niet tot een effectieve
aanpak van de EG-fraude bestrijding zullen geraken. Die veronderstelling is
zo moge uit het voorgaande blijken gedateerd. Verder zullen naar mijn oordeel
uitvoering van de door Nederland voor Tampere gekozen prioriteiten: coördinatie
van strafvervolging en Europese prioriteitstelling bij de strafvervolging
reeds tot aanzienlijke verbeteringen in de concrete aanpak van EG-fraude-zaken
leiden en voorts beter inzicht bieden in wat daarna aan reële behoeften
tot verdere ontwikkeling resteert.Concluderend ben ik van oordeel dat het Corpus Juris een interessante
impuls heeft gegeven aan de discussie over een verdere ontwikkeling van het
Europees strafrecht. Deze heeft echter na de totstandkoming van het Verdrag
van Amsterdam en de bijzondere instrumenten voor de bestrijding van fraude
en corruptie een nieuwe wending genomen. De aangekondigde resultaten van een
werkgroep onder leiding van de oorspronkelijke auteur, die het op zich heeft
genomen de kritiek op het Corpus Juris te verwerken, zie ik uiteraard met
belangstelling tegemoet. De resolutie van het Europees ParlementOnverlet hetgeen ik hierboven heb opgemerkt over de bevoegdheden van het
Europees Parlement in EU-kader, acht ik het van belang in deze notitie ook
in te gaan op de resolutie van het Europees Parlement over strafprocedures
in het kader van de Unie (Corpus Juris), omdat ik het een goede zaak acht
dat de verhoogde aandacht voor (georganiseerde) criminaliteit van de regeringen
ook aanwezig is binnen het Europees Parlement. In deze resolutie verwelkomt
het Europees Parlement o.a. het Corpus Juris als een voorbeeld voor toekomstige
ontwikkelingen. Voorts geeft het tegelijkertijd aan dat het niet wil streven
naar een Europees Wetboek van Strafrecht, al zal harmonisatie met betrekking
tot bepaalde met name genoemde delicten met voorrang moeten worden nagestreefd.
Ook wordt aangedrongen op prioriteitstelling en wordt gevraagd om een gedegen
wetgevingsprogramma. Ten slotte, wordt nog ingegaan op aangelegenheden van
strafprocessuele aard, waarbij voor de middellange en lange termijn gedacht
wordt aan een onafhankelijk Europees Openbaar Ministerie.Ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat de wensen van het Europees
Parlement op het wetgevende vlak worden ingegeven door de gedachte dat er
tot nu toe weinig bindende instrumenten tot stand zijn gebracht. Dit leid
ik ook af uit de overweging waarin wordt gesteld dat de Raad zich tevreden
heeft gesteld met politieke verklaringen. Gelet op hetgeen hierboven, onder
3, is opgemerkt, kan ik het Europees Parlement daarin niet volgen. Ook de
wensen met betrekking tot harmonisatie van strafbepalingen op het terrein
van drughandel, wapenhandel, corruptie en fraude, seksuele exploitatie van
kinderen lijken voorbij te gaan aan het feit dat juist op deze terreinen in
EU-verband of in andere kaders (VN, Schengen) reeds bindende instrumenten
tot stand zijn gebracht, welke gedeeltelijk al in werking zijn en voor een
deel op binnen redelijke tijd in werking zullen treden. Het is dan ook om
deze reden dat de Nederlandse inzet is gericht op het concretiseren van beleid
en uitvoering. Ten slotte, geldt wat betreft de gedachten van het Europees
Parlement over het Europees Openbaar Ministerie hetzelfde als hetgeen ik hierboven
in relatie tot het Corpus Juris heb opgemerkt.Het feit dat de visie van het Europees Parlement op de te stellen prioriteiten
afwijkt van die van de regering, zie ik niet als een probleem, maar als
een extra aansporing om gedegen uitvoering te geven aan de versterkte mogelijkheden
die het Verdrag van Amsterdam biedt om de relatie met het Europees Parlement
te intensiveren, opdat ook op Europees niveau de regeringen en het parlement
gezamenlijk inspanningen leveren om met het oog op de preventie en bestrijding
van de georganiseerde criminaliteit passende maatregelen tot stand te brengen.De Minister van Justitie,A. H. Korthals BIJLAGE Bijlage bij de notitie Strafrecht en strafprocesrecht in Europees
verbandOverzicht van juridische instrumenten op het terrein van de politiële
en justitiële samenwerkingOvereenkomsten:– de Overeenkomst tot oprichting van een Europese Politiedienst,
de Europol-overeenkomst van 26 juli 1995 (Trb 1995, 282) – de Overeenkomst terzake wederzijdse bijstand en samenwerking tussen
de douaneadministraties van 18 december 1997 (Trb. 1998, 174)– de Overeenkomst aangaande de verkorte procedure tot uitlevering
tussen de Lid-Staten van de Europese Unie van 10 maart 1995 (Trb. 1995, 110)– de Overeenkomst betreffende uitlevering tussen de Lid-Staten van
de Europese Unie van 27 september 1996 (Trb. 1996, 304)– de Overeenkomst aangaande de bescherming van de financiële
belangen van de Europese Gemeenschappen van 26 juli 1995 (Trb. 1995, 289)
met bijbehorende Protocollen, het zogenoemde Corruptie protocol, van 27 september
1996 (Trb. 1996, 330), het Hofprotocol van 29 november 1996 (Trb. 1997, 40)
en het zogenoemde tweede protocol van 19 juni 1997 (Trb. 1997, 251)– de Overeenkomst ter bestrijding van corruptie, waarbij ambtenaren
van de Europese Unie en van de Lid-Staten zijn betrokken van op 26 mei 1997
(Trb. 1997, 249).Gemeenschappelijke optredens inzake– goede praktijken bij wederzijdse rechtshulp in strafzaken (PbEG
1998 L 191)– tot oprichting van een Europees Justitieel Netwerk (PbEG 1998
L 191)– het mechanisme voor evaluatie van de uitvoering en toepassing
op nationaal niveau van de verbintenissen inzake de bestrijding van de georganiseerde
criminaliteit (PbEG 1997 L 344)– inzake het witwassen van geld, de identificatie, opsporing, bevriezing,
inbeslagneming en confiscatie van hulpmiddelen en van de opbrengsten van misdrijven
(Pb EG 1998 L 333),– inzake de strafbaarstelling van deelneming aan een criminele organisatie
in de Lid-Staten van de Europese Unie (Pb EG 1998 L 351). XNoot1PbEG 1997 C 251. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26656-1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl