MAVO/VBO/VSO; Verslag algemeen overleg van 19 juni 2003 o.a. inzake onderzoek thuiszitters met licht verstandelijke handicap en gedragsproblemen
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24578, nr. 53

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

16-07-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

24578 nr. 53

10-07-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de ministerNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24578Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 43 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 578MAVO/VBO/VSOnr. 53VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 10 juli 2003De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft op 19 juni 2003 overleg gevoerd met minister Van der Hoeven
van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen over:– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschappen d.d. 2 april 2003 inzake onderzoek thuiszitters met
een licht verstandelijke handicap en gedragsproblemen (brief nr. OCW0300232);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschappen d.d. 28 april 2003 inzake zorgmonitor 2002 (24 578,
nr. 49);– de antwoorden van de staatssecretaris op feitelijke
vragen;– het inspectierapport.Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Eijsink (PvdA) acht het motto «meedoen
en minder regels» van de nieuwe regering zeker van toepassing op de
thuiszitters, hun ouders en de betrokken scholen. De betrokken kinderen hebben
gedragsproblemen, een licht verstandelijke handicap, een vorm van autisme,
zij zijn hoogbegaafd of voelen zich onveilig op school, omdat zij bijvoorbeeld
worden gepest. Onderwijs moet aansluiten op de mogelijkheden die een kind
heeft. Dat vereist maatwerk.In de brief van 2 april 2003 schrijft de minister dat het Landelijk centrum
onderwijs en jeugdzorg (LCOJ) een aanvullend onderzoek uitvoert naar thuiszitters,
met als doel om het werkelijke aantal te achterhalen, het probleem te inventariseren
en te kijken naar oplossingen voor terugplaatsing in het onderwijs. In de
brief van 12 juni 2003 reageert de minister op het inspectierapport over
de wachtlijsten en op het rapport «Thuiszitters in beeld» van
het LCOJ. Waar de inspectie stelt dat het gaat om 177 leerlingen, heeft het
LCOJ het over 429 kinderen. Het werkelijke aantal is dus ook de minister niet
duidelijk. Waarom verwacht zij dan toch een daling in het aantal thuiszittende
leerlingen als gevolg van de inwerkingtreding van de leerlinggebonden financiering
(LGF) voor thuiszitters per 1 augustus 2003? Scholen signaleren nu al
dat de invoering van het zogenaamde Rugzakje gepaard zal gaan
met veel bureaucratie en organisatorische problemen.Uit de tekst over de indicatiestelling wordt niet duidelijk welke rol
«Weer samen naar school» speelt. Bij de toeleiding naar de Commissie
voor de indicatiestelling (CvI) doen zich precies dezelfde problemen voor
als de inspectie nu signaleert. Er staan meer dan 3000 leerlingen op een onderzoekslijst
en meer dan 800 hebben het onderzoekstraject achter zich, maar kunnen nog
niet worden geplaatst. De minister meent dat zich dit na invoering van de
leerlinggebonden financiering niet meer voor zal doen. Bij inwerkingzetting
van «Weer samen naar school» waren 500 leerlingen op een wachtlijst
al voldoende voor aanzienlijk meer middelen.De minister zegt in te willen gaan op wat er in het rapport «Thuiszitters
in beeld» ten aanzien van de uitvoeringspraktijk wordt aanbevolen, maar
de aanbevelingen zijn nauwelijks uitgewerkt. Slechts de suggestie om een landelijke
melding voor leerplichtambtenaren in te voeren, wordt overgenomen. Voorts
wil de minister onderwijsconsulenten meer betrekken bij de plaatsingsproblematiek.
Moet niet de leerplichtambtenaar fungeren als poortwachter van de verschillende
systemen? Hij moet het plaatsingsprobleem aanpakken met iedereen die erbij
betrokken is. Als dit doorschuift naar de onderwijsconsulent, worden taakverdeling
en verantwoordelijkheden onduidelijk.Uit onderzoek van het Centraal planbureau (CPB) blijkt dat het aantal
zeer moeilijk opvoedbare kinderen (ZMOK) en zeer moeilijk lerende kinderen
(ZMLK) explosief stijgt. De minister benadrukt dat dit individuele gevallen
zijn. Dat wordt ook gezegd over kinderen met een vorm van autisme. In feite
gaat het om méér dan individuele gevallen. Het verdient daarom
de voorkeur, over een groep te spreken. Het betreft immers honderden kinderen.
Daar moet een programma voor komen.Het onderwijs-zorgarrangement acht zij een fantastisch pilotproject van
de minister. Er schijnt echter maar voor een jaar geld te zijn. Het zou zonde
zijn als zaken daarom niet doorgevoerd kunnen worden.Het antwoord van de minister op Kamervraag 4 is onvoldoende. Het gaat
om kinderen die nu thuiszitten. Zij moeten in september weer op een school
geplaatst worden of in ieder geval thuis een vorm van onderwijs krijgen.Mevrouw Vergeer-Mudde (SP) vindt dat er een
einde moet worden gemaakt aan de plaatsingsproblematiek en het thuiszitten.
De voorliggende rapporten lichten niet meer dan een tipje van de sluier op.
In beide onderzoeken wordt de registratie van het aantal thuiszitters gebrekkig
genoemd. De omvang van het LCOJ-onderzoek was beperkt; ook de groep gedragsgehandicapten
met een hoger IQ verdient aandacht. Thuiszitters zijn slechts één
aspect van het probleem; veel kinderen zitten niet op de goede school. Kinderen
met een vorm van autisme passen slecht in de vier bestaande clusters. Is onderzocht
of er voor de duizenden autisten die Nederland telt, niet een cluster 5 moet
komen of speciale opvang binnen de bestaande clusters?De SP-fractie is blij met het voornemen van de minister om te zorgen dat
leerlingen in afwachting van definitieve plaatsing kortdurend in tijdelijke
voorzieningen kunnen verblijven.De onderwijsstructuur is opgebouwd rondom verschillende problematieken.
Omdat kinderen vaak meerdere problemen hebben, is dit niet de juiste aanpak.
De verschillende onderwijstypen opereren als koninkrijkjes en afstemming is
niet wettelijk verplicht. Kan de minister zonder uitbreiding van de bureaucratie
afstemming regelen?Het LCOJ acht meer flexibiliteit in de plaatsingsprocedure gewenst, terwijl
de Commissie voor de indicatiestelling voor het voortgezet speciaal onderwijs
(VSO) juist starre landelijk geldende criteria moet hanteren, nu de wet van
kracht is. Wordt het kind in het keurslijf van de criteria geperst, of worden
onderwijs en zorg aangepast aan het kind?Er klopt iets niet bij de toewijzing van gelden aan het Regionaal expertisecentrum
(REC). Voor leerlingen die wegens gedragsproblemen in REC 4 terechtkomen,
krijgt het REC geen extra geld als deze leerlingen eveneens een REC 3 indicatie
hebben vanwege een laag IQ. Bij andere kinderen met twee indicaties is dat
wel het geval. Wat is de mening van de minister hierover?Een indicatieaanvraag voor cluster 4 is geen sinecure, omdat de ouders
naast een aanvraagformulier en een schriftelijke voorgeschiedenis ook bij
diverse instanties stevige dossiers boven water moeten zien te krijgen. De
minister geeft aan dat het REC, de Adviescommissie toelating en begeleiding
(ACTB) en de Landelijke commissie toezicht indicatiestelling (LCTI) moeten
meewerken. Dat klinkt naar nog meer bureaucratie. Kan de minister een compleet
overzicht leveren van het aantal en het soort loketten waarmee ouders te maken
hebben? Wil de minister ervoor zorgen dat de betrokken partijen van al deze
loketten één loket maken?De leerlinggebonden financiering behelst ook een plaatsingsplicht. Wat
stelt deze nog voor, nu de gedragsproblematiek toeneemt en het aantal beschikbare
plaatsen niet? De stagnatie wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt door
de bevriezing van de planprocedure en de huisvestingsbekostiging. Nevenvestigingen
zijn dringend gewenst, maar onvoldoende bekostigd. Wil de minister bij de
begroting nog eens kijken naar de bekostiging van nevenvestigingen?Vaak kan een extra kind niet worden opgenomen in een SMOK-groep, zonder
de hele groep in de problemen te brengen. Is de groep te groot, kan de leerkracht
slechts managen en nauwelijks meer onderwijs geven. Is ook de minister van
mening dat een plaatsingsplicht niet ten koste mag gaan van de kwaliteit van
onderwijs en zorg? Kan de formatie dusdanig worden uitgebouwd dat bijvoorbeeld
meer klassenassistenten in dienst kunnen worden genomen? De daarmee gemoeide
kosten zal de maatschappij jaren later weer terugverdienen, omdat de leerlingen
dan niet in de Wajong of in de bijstand zitten.Mevrouw Van Miltenburg (VVD) is blij dat Nederland
een recht op onderwijs kent, dat vastgelegd is in de Leerplichtwet en gecontroleerd
wordt door leerplichtambtenaren die zelfs boetes kunnen opleggen als kinderen
of ouders zich aan de leerplicht onttrekken. Er zijn echter signalen dat leerplichtambtenaren
soms te gemakkelijk – en tegen de wil van ouders en kinderen in –
ontheffing van de leerplicht aanbieden als zij voor een probleemkind geen
passend onderwijs kunnen vinden. Storend is ook dat de leerplichtambtenaren
maar zeer beperkt hebben meegewerkt aan het onderzoek van de onderwijsinspectie
naar thuiszitters. Kennelijk is niet in alle gevallen duidelijk hoe het recht
op onderwijs verwezenlijkt kan worden en wie daarbij het voortouw moet nemen.
Kan de minister daar duidelijkheid over geven?De minister stelt in haar brief dat het probleem slechts met maatwerk
valt op te lossen. Wie moet dat leveren? Na hoeveel tijd mag een ouder daarom
vragen? Uit de rapporten terzake blijkt dat alle thuiszitters een gedragsprobleem
hebben. Afwijkend gedrag wordt door scholen als probleem gezien. Kennelijk
ontbreken de kennis en ervaring die nodig zijn om met afwijkend gedrag om
te gaan of het te herkennen als symptoom van een achterliggend probleem. Onderwijs
aan kinderen met een fysieke handicap en een normale intelligentie is in Nederland
goed geregeld. Voor minder begaafde kinderen geldt dat ook, maar voor normaal,
hoger of zelfs hoogbegaafde kinderen met een psychisch of psychiatrisch probleem
zijn in het basis- en voortgezet onderwijs minder oplossingen voorhanden.
Het voortgezet onderwijs biedt deze praktisch uitsluitend op vmbo-niveau.
Slechts een handjevol scholen biedt speciaal voortgezet onderwijs op havo-vwo-niveau.
Hoe komt dat? Kan de minister toezeggen dat daar op korte termijn verandering
in komt?Het is onaanvaardbaar dat leerplichtige kinderen in Nederland geen onderwijs
krijgen terwijl zij dat wel willen. Kan de minister na de zomervakantie zo
snel mogelijk aangeven hoe zij de bestaande knelpunten denkt op te lossen?Mevrouw Lambrechts (D66) stelt dat de leerplicht
in Nederland geen leerrecht betekent. Wie zijn kind thuishoudt, krijgt bezoek
van de leerplichtambtenaar en mogelijk een boete. Wie echter een kind met
gedragsproblemen op een school geplaatst wil zien, is op zichzelf aangewezen.
Sommige gemeenten nemen goede acties. Toch moet de overheid er in heel Nederland
voor zorgen dat zich de leerplicht vertaalt in een leerrecht en dat er plek
is op een school voor iedereen die naar school kan en wil.Het Kohnstamm-onderzoek, dat kwalitatief zeer goed is, komt tot een stuitend
hoog aantal thuiszitters. Terwijl de inspectie het over 177 thuiszitters had,
komt dit rapport uit op 429, maar ook dit zou slechts een deel van het daadwerkelijke
aantal zijn. Geteld zijn alleen licht verstandelijk gehandicapten; telt men
de hoogbegaafden erbij op, is het daadwerkelijke aantal een veelvoud van 177.
Mevrouw Lambrechts heeft jarenlang zeer aan de rapporten van de inspectie
gehecht, maar op dit punt is de inspectie ernstig in gebreke gebleven. Het
huidige signalerings- en registratiesysteem deugt niet. Kent de minister de
oorzaken? Hoe gaat zij ervoor zorgen dat de Kamer in de toekomst wel de juiste
cijfers krijgt?De verschillende rapporten tonen aan dat er systeemfouten zijn, onder
meer in de signalering en registratie. Leerplichtambtenaren doen hun werk
soms niet goed, maar ook scholen melden verwijderde kinderen niet altijd bij
de inspectie. Men is blij, verlost te zijn van een kind dat als storende factor
werd ervaren en de bekostiging loopt door zolang de melding uitblijft. Nu
er een goede zorgmonitor is, kan een betere samenwerking van onderwijs- en
zorginspectie extra gegevens leveren.Storend zijn ook de indicatiestelling en de hokjesgeest. Niet de zwaar,
maar juist de licht verstandelijk gehandicapte kinderen die niet onder de
REC-criteria en de leerlinggebonden financiering vallen, zijn het probleem.
De minister krijgt een jaar of twee de tijd om de systeemfouten op te lossen,
maar een plek voor deze kinderen op een school moet er veel sneller komen.
Er moet lokaal iemand aanwezig zijn die in gesprek met de ouders een oplossing
kan vinden. Als de benodigde voorzieningen er niet zijn, moeten zij er komen
en als slechte samenwerking een belemmering vormt, moet deze worden weggenomen.De Kamer heeft door de aanneming van een motie gesteld dat de toegankelijkheid
beter kan en dat de leerplicht ook als leerrecht geëffectueerd moet worden.
De minister zei destijds dat zij deze motie niet nodig achtte, omdat het voldoende
geregeld was. De voorliggende rapporten tonen aan dat dit niet klopt.Mevrouw Aasted Madsen-van Stiphout (CDA) wil
de zienswijze van ouders, die nu verplicht moet worden meegewogen in de toelaatbaarheidsbeschikking
voor het praktijkonderwijs, ook betrokken zien bij RVC-aanmeldingen voor leerwegondersteunend
onderwijs (LWOO).Bij de normering van de examens voor de basisberoepsgerichte leerweg is
ervan uitgegaan dat 80% van de leerlingen het examen in 80% van de tijd met
succes zou moeten behalen. In de praktijk gold dit als bij lange na niet haalbaar.
Hoe verklaart de minister dat het slagingspercentage na het eerste examen
zelfs 90 blijkt te zijn?Er bestaat nu geen differentiatie in de examinering van vmbo-leerwegen.
Vroeger konden leerlingen in vakken waarin zij goed waren examen op C-niveau
doen en in vakken waarin zij zwak waren op A- of B-niveau. Nu moeten zij alle
examens op het niveau van hun zwakste vak doen. Kan hen de mogelijkheid worden
geboden om sommige vakken op het niveau van de basisberoepsgerichte
leerweg af te sluiten en andere op het niveau van de kaderberoepsgerichte
leerweg?De voorgenomen warme overdracht van vmbo-leerlingen naar het Regionaal
opleidingscentrum (ROC) wordt ondersteund. Er moet echter ook een warme overdracht
komen van REC naar ROC.Betreurd wordt dat een leerling uit het LWOO na een positieve ontwikkeling
binnen het REC niet meer geïndiceerd kan worden. Een leerling met een
gedragsprobleem, leerachterstand en minder capaciteiten zou zonder het gedragsprobleem
geïndiceerd worden voor LWOO. Vanwege het gedragsprobleem komt hij bijvoorbeeld
in het REC terecht. Ontwikkelt hij zich goed, dan verliest hij zijn indicatie
en gaat op 14-jarige leeftijd naar het vmbo, waar hij als zij-instromer geldt
en geen positieve beschikking meer krijgt voor het LWOO. Daarom zullen de
scholen ook minder geneigd zijn om deze formeel niet in het samenwerkingsverband
zittende leerling op te nemen en gebruik te maken van het zorgbudget. Bij
de behandeling van de leerweggebonden financiering in de Eerste Kamer is dit
uitgebreid aan de orde geweest. Toen is aangegeven dat leerlingen vanuit het
REC altijd gezien zouden worden als onderinstromer die toch binnenkomen.Een respons van slechts 54% onder de leerplichtambtenaren is diep triest.
Kunnen zij worden verplicht om deel te nemen aan een onderzoek dat op verzoek
van het ministerie van OCW wordt uitgevoerd?Het vergroot de onzichtbaarheid van thuiszitters dat VO-scholen leerlingen
niet kunnen uitschrijven als er geen alternatief is gevonden. Deelt de minister
de mening dat de leerplichtambtenaren de fysieke aanwezigheid van leerlingen
op school beter moeten registreren?De versnelde invoering van een onderwijsnummer is van groot belang. Hoe
denkt de minister dit te bewerkstelligen?De minister verwacht een verlaging van het aantal thuiszitters ten gevolge
van de invoering van de leerlinggebonden financiering. Hoe valt dat te rijmen
met berichten in de media over gesloten schooldeuren?Het stellen van diagnoses wordt vertraagd door wachtlijsten in de jeugdzorg
en in de jeugd-GGZ. Toch is een diagnose een toelatingseis voor REC cluster
4. Om dit op te lossen, moeten psychologen van het REC het onderzoek doen.
Is een andere werkwijze mogelijk om de diagnostiek voor een REC-indicatie
te versnellen?Het is verheugend dat de invoering van de leerlinggebonden financiering
niet alleen ruimte schept voor ambulante begeleiding en terugplaatsingsbegeleiding,
maar ook voor preventieve ambulante begeleiding.In een aantal gevallen is volgens de minister gebrek aan samenwerking
tussen het regionaal samenwerkingsverband en het REC de oorzaak van het thuiszitten
van leerlingen. Kan de deelname van met name REC cluster 4 aan het regionaal
samenwerkingsverband verplicht worden gesteld? De problematiek van Eindhoven
is een voorbeeld van gebrekkige samenwerking. Het probleem spitst zich toe
op leerlingen met een cluster-4-indicatie en een gemiddeld of bovengemiddeld
capaciteitsniveau. Los van de huisvestingsproblemen zien de ouders het niet
kunnen behalen van een diploma in cluster 4 als groot gemis. Kan de minister
ervoor zorgen dat ook cluster-4-leerlingen een diploma kunnen krijgen?Het IQ-niveau wordt nu strikt gehanteerd bij de indeling van leerlingen
in de clusters 3 en 4. Dit moet flexibeler gebeuren, zodat rekening kan worden
gehouden met andere kenmerken van een leerling. Ten aanzien van de plaatsing
in het praktijkonderwijs en leerwegondersteunend onderwijs schrijft de minister
in haar antwoord op vraag 27 dat het erom gaat de leerling in een onderwijstype
te plaatsen dat beantwoord aan de specifieke zorgvraag. Geldt dit niet net
zo goed in het grensgebied van de clusters 3 en 4?Het creëren van crisisopvang binnen het REC wordt toegejuicht. Dit
zal hopelijk de noodzaak van alternatieve trajecten binnen de jeugdzorg verkleinen.De samenwerking tussen onderwijs en jeugdzorg is welkom, maar het geven
van onderwijs is primair een taak van het onderwijs. Leerlingen moeten zo
lang mogelijk binnen het onderwijs worden gehouden worden en slechts in noodgevallen
een jeugdzorgtraject volgen.Antwoord van de ministerDe minister stelt vast dat deze problematiek
altijd individuele kinderen betreft. Dat vereist maatwerk. Wanneer reeds genomen
stappen onvoldoende blijken, moet er verder worden gezocht. Het probleem van
de thuiszitters is bijzonder hardnekkig en speelde al toen de minister in
1991 Kamerlid werd. Zij is ervan overtuigd dat de nu voorgestelde mix van
maatregelen voor een aantal thuiszitters een oplossing biedt. Voor de rest
moet verder worden gezocht.Thuiszittende kinderen zichtbaar maken is eveneens een hardnekkig probleem.
Het is zorgelijk dat het ministerie geen exact zicht heeft op het aantal betrokken
leerlingen. Nog zorgelijker is dat slechts 54% van de leerplichtambtenaren
heeft meegewerkt aan het onderzoek. Het meedoen aan enquêtes kan niet
worden afgedwongen, maar er moet – ook via de publieke opinie en via
de Vereniging van leerplichtambtenaren – een beroep worden gedaan op
de verantwoordelijkheid van leerplichtambtenaren om hun werk naar behoren
te doen.In beginsel is er voor alle leerplichtige kinderen ruimte om naar school
te gaan, alleen hebben sommige kinderen in de praktijk meer hulp nodig om
de juiste school te vinden en sommige ouders hebben extra hulp nodig om hun
weg te vinden in de wirwar van loketten. De groep van betrokken kinderen wisselt
steeds weer van samenstelling. Ergens in de keten van toelating en plaatsing
gaan zaken mis, onder andere op de grenzen tussen de verschillende onderwijssoorten.
Dit hangt mogelijk samen met stelselwijzigingen zoals de introductie van de
leerlingfinanciering of andere in de brief genoemde trajecten. De minister
pleit voor enig geduld met wijzigingen die pas zijn ingegaan of nog moeten
ingaan. Er is tijd nodig om effect te kunnen sorteren. De ervaring zal leren
of met deze wijzigingen een deel van de problemen valt op te lossen.De verwachte daling betreft niet zozeer leerlingen met een Rugzakje, maar
kinderen met en zonder indicatie die nu thuiszitten. Scholen voor voortgezet
of speciaal onderwijs mogen hun deuren niet sluiten voor leerlingen met een
indicatie voor zo'n school. Een niet-geïndiceerde leerling moet geplaatst
worden op een school in een samenwerkingsverband WSNS. Weigering omdat de
problematiek te zwaar zou zijn, is niet toegestaan.Voor leerlingen die thuiszitten omdat allerlei problemen bij elkaar komen,
zijn geen algemene maatregelen te treffen. Zij behoeven maatwerk. De uitvoerende
instanties zorgen ervoor dat dit maatwerk er komt en dat gebruik wordt gemaakt
van reeds voorhanden regelingen. Bij een evaluatie moet ook worden gekeken
of bestaande mogelijkheden voldoende worden benut.De taken van onderwijsconsulent en leerplichtambtenaar verschillen. Er
moeten goede afspraken worden gemaakt over de verwijderingsprocedure, over
melding en registratie en over de verantwoordelijkheden van school en samenwerkingsverband
aan de ene kant en leerplichtambtenaar aan de andere. In de meeste regio's
gaat dit goed. Als zich problemen voordoen, moet er worden ingegrepen, zodat
mensen niet van het kastje naar de muur worden gestuurd. De minister zal de
taakomschrijving en verantwoordelijkheden van leerplichtambtenaren en onderwijsconsulenten
nog eens op een rij zetten en de betrokken mensen toesturen.Er is veel post ontvangen over de problematiek in Eindhoven. Het gaat
om circa 100 leerlingen met een vorm van autisme. 40 tot 50 van hen voldoen
aan de LGF-criteria van cluster 4, de overigen horen thuis in de samenwerkingsverbanden
tussen VO en VSO. Afgesproken is dat de VSO-school De Korenaar
de cluster-4-leerlingen per 1 augustus 2003 opvangt. De school krijgt
versneld huisvesting van de gemeente en OCW zal voor de start van het onderwijs
aanvullende formatie toekennen. De havo-vwo-leerlingen krijgen onderwijs in
samenwerking met De Berkenschutse in Heeze. Niet-cluster-4-kinderen worden
opgevangen door het samenwerkingsverband VO-VSO, dat vanuit de vmbo-organisatie
ondersteuning krijgt. Inzet is ook hier dat de kinderen per 1 augustus
2003 naar school gaan. Garanties zijn niet te geven, maar in Eindhoven hebben
onderwijs, lokale overheid en ministerie echt de handen ineengeslagen.VSO-scholen kunnen onder de huidige en onder de nieuwe wet samen met het
regulier VO diplomagericht onderwijs aanbieden. Een aantal doet dat ook, maar
de spreiding is niet optimaal. Afgesproken is dat de wegbereiders LGF rond
de herfstvakantie met een plan van aanpak komen voor de verbetering van het
VSO, inclusief diplomagerichte trajecten. De minister komt hier in de herfst
op terug.In antwoord op de kritiek op de cijfers van de inspectie deelt de minister
mee dat de inspectie afgaat op de getallen die zij doorgebeld krijgt van VSO-scholen.
Er worden geen andere bronnen geraadpleegd. Juist daarom heeft het ministerie
het LCOJ gevraagd om een aanvullend onderzoek. Het LCOJ heeft naast de leerplichtambtenaren
ook contact opgenomen met de coördinatoren van samenwerkingsverbanden
en zorginstellingen die zorg verlenen aan kinderen met een licht verstandelijk
handicap. De peildata van inspectie en LCOJ verschillen, zodat de aantallen
niet kunnen worden opgeteld. De minister zet alles op alles om de cijfers
bij de eerstvolgende telling beter te krijgen.Scholen zijn verplicht thuiszittende kinderen na drie dagen te melden.
De regels zijn duidelijk en de leerplichtambtenaar is gehouden om bij langdurig
verzuim actie te ondernemen. In de praktijk blijkt dat niet alle scholen binnen
drie dagen melding maken en dat de leerplichtambtenaar niet altijd even snel
actie onderneemt. De minister zal dit punt aan de orde stellen in een gesprek
met de VNG en met de Vereniging van leerplichtambtenaren.Het in te voeren onderwijsnummer is een goed instrument om de problematiek
van de thuiszitters in kaart te brengen. In het voortgezet onderwijs zal in
2003 40% van de scholen meedoen en in 2004 100%. Het primair onderwijs volgt
in 2005 met 100%. De minister houdt aan dit traject vast, om de nodige zorgvuldigheid
te waarborgen.De aanbevelingen uit het LCOJ-rapport zijn veel meer dan minimaal uitgewerkt.
Zij zijn praktisch allemaal overgenomen: het voorstel voor de landelijke registratie,
de afstemming tussen de indicatiestelling voor onderwijs en zorg, de mogelijke
instelling van crisisplaatsen, de onderwijs-zorgarrangementen en de subsidieverlening
aan REC's voor afstemming in de regio tussen REC's, samenwerkingsverbanden
en jeugdzorg. De uitvoeringspraktijk moet niet in hokjes worden gestopt door
nieuwe regels te bedenken. Wel moet zij zichtbaar worden gemaakt, zodat na
te gaan is of het goed gaat. Met name in het komende jaar moet er in de monitoring
worden gekeken of de bestaande mogelijkheden optimaal worden benut.De constatering dat de onderwijs-zorgarrangementen nog maar een jaar lopen,
is onjuist. OCW levert nog één jaar per project een bijdrage.
Daarna subsidieert VWS meer projecten en na afloop van de projectperiode worden
de arrangementen in de bestaande financiële structuren voortgezet. De
begeleiding door het LCOJ gaat door, zij het vanaf 1 oktober 2004
niet meer op projectbasis, maar structureel.De minister acht de introductie van een cluster 5 niet nodig. De clusters
1 t/m 4 dekken in principe alle soorten handicaps en stoornissen. De thuiszitters
voldoen ook aan criteria uit de clusters 1 t/m 4, zij vormen geen aparte groep.
Die kinderen moeten een plaats krijgen op een school, daar moet aandacht aan
worden besteed.Een REC kan niet deel uitmaken van een samenwerkingsverband, dat is voorbehouden aan scholen die onder de Wet op het primair onderwijs
of onder de Wet op het voortgezet onderwijs vallen. REC's kunnen wel samenwerken,
convenanten sluiten en afspraken maken over het onderwijs aan leerlingen die
extra ondersteuning behoeven. Om dat te stimuleren worden bijvoorbeeld «best
practices» verspreid. In de evaluatie zal worden gekeken of er op regionaal
niveau daadwerkelijk naar één systeem wordt toegewerkt zoals
afgesproken bij de REC-vorming.Met het slagingspercentage van 90 in de vmbo-examens was de minister vooral
blij. Daar is hard voor gewerkt, is haar gebleken toen zij voor de examens
een aantal vmbo-scholen heeft bezocht. Zij verzoekt de Kamer om het evaluatierapport
af te wachten dat in september, begin oktober verwacht wordt.De zienswijze van ouders is noodzakelijk voor een toelatingsbeschikking
van de RVC voor het praktijkonderwijs en niet voor LWOO-leerlingen. Het bevoegd
gezag beslist na overleg met de ouders over een aanvraag tot indicatiestelling.
Ouders ontvangen een kopie van aanvraag en beschikking en een mondelinge toelichting
daarop. Bij de indicatiestelling voor praktijkonderwijs beslist de RVC of
de leerling toelaatbaar is. Het is logisch dat de ouders in dat geval een
sterkere positie hebben. De LWOO-indicatie daarentegen is een bekostigingsgrondslag
op basis waarvan de school extra middelen ontvangt om LWOO te verzorgen. Dit
is geen toelaatbaarheidsbepaling en daarom is in overleg met de onderwijsorganisaties
en op verzoek van de scholen gekozen voor een lichtere procedure ter voorkoming
van extra administratieve lasten. Zo wil de minister het ook graag houden.De Kamer, maar ook de scholen beschouwen de problematiek van thuiszittende
kinderen als een dringende zaak. De minister zal in haar begroting de middelen
zoeken voor meer crisisplaatsen in 2003–2004. Als voor 2003–2004
zo'n 170 plaatsen te regelen zijn, kan er dankzij de fluctuaties hulp worden
geboden aan 400 tot 500 kinderen en hun ouders. Ook dit wordt meegenomen in
de evaluatie van WSNS en LGF, waarvan de resultaten in het najaar 2004 beschikbaar
worden gesteld aan de Kamer.Nadere gedachtewisselingMevrouw Eijsink (PvdA) vindt het benauwend
dat het onderwerp van de thuiszitters nu al tien jaar aan de orde is, zonder
dat er oplossingen zijn gekomen. Het recht van kinderen op onderwijs in welke
vorm dan ook moet overeind blijven. Zij kent de namen van kinderen die nu
al maandenlang thuiszitten. Nu de betrokken scholen en ouders daarmee hebben
ingestemd, zal zij de gegevens overhandigen aan de minister, in de hoop dat
voor deze kinderen per september een plek te vinden is. Het begrip verdichtingsproblematiek
dat in de notitie van de minister wordt gebezigd, vindt zij stigmatiserend.Mevrouw Vergeer-Mudde (SP) ziet in deze problematiek
de weg van A naar B via alle andere letters van het alfabet gaan. Graag wil
zij van de minister een plan van aanpak voor de vermindering van loketten
en formulieren. Het gebrek aan plaatsen is wel degelijk een probleem. Hoe
meent de minister autistische en hoogbegaafde kinderen aan een plek op een
school te kunnen helpen? Wat is haar mening over de scheefheid in de bekostiging
van cluster 4? Wat denkt zij van de formatie-uitbreiding die nodig is om kinderen
met een speciale problematiek te kunnen opvangen? Wat is haar visie op de
flexibiliteit van de indicatiecriteria? Kan de minister bij de begroting uitsluitsel
geven over de bekostiging van nevenvestigingen? Zet de minister niet te veel
in op verbetering van procedures en te weinig op het werkelijk aanbieden van
plaatsen? Te vrezen valt dat ouders naar de rechter zullen stappen om plaatsing
van hun kind af te dwingen.Mevrouw Van Miltenburg (VVD) vraagt zich af
waarom er in tien jaar tijd geen oplossingen zijn gevonden voor het probleem
van de thuiszitters. De minister legt de verantwoordelijkheid voor het leveren
van maatwerk bij de instellingen en organisaties. Toch nemen deze kennelijk
hun verantwoordelijkheid niet. Kennelijk is niet helder wie de voortrekkersrol
zou moeten spelen. De minister pleit voor geduld met de onderwijsconsulenten,
die pas sinds oktober aan het werk zijn en even de kans moeten krijgen om
hun werk te doen. Er zijn echter duidelijke signalen dat het gewoon niet werkt.
Heeft het dan wel zin om nog een jaar te wachten? Dat de minister in haar
begroting geld wil zoeken voor crisisopvang, toont aan dat zij echt een stap
verder wil gaan dan tot nu toe. Hoe wil de minister voorkomen dat de grote
groep kinderen die nu met veel moeite nog net op school gehouden wordt, thuis
komt te zitten?Mevrouw Lambrechts (D66) acht het op korte
termijn grote winst voor de thuiszitters dat de minister toezegt om crisisplaatsen
in te richten en naar oplossingen te zoeken voor kinderen die haar door Kamerleden
met naam en toenaam worden genoemd. Het blijft een belangrijke constatering
dat deze kinderen over het algemeen niet vanwege een gebrek aan voorzieningen
thuiszitten, maar omdat de ingewikkelde systematiek de voorzieningen ontoegankelijk
maakt. Op de lange termijn moet de minister het gebrek aan toegankelijkheid
en samenwerking voortvarend aanpakken.Mevrouw Aasted Madsen-van Stiphout (CDA) acht
een compliment op zijn plaats voor iedereen die betrokken was bij de oplossing
die in Eindhoven is gevonden. Wil de minister nog ingaan op de vraag naar
de REC-psychologen die de diagnostiek moeten doen, omdat er wachtlijsten zijn
bij de jeugdzorg? Wat vindt de minister van de geopperde versoepeling van
de grens tussen cluster 3 en cluster 4?Volgens de minister laat het voorbeeld van
Eindhoven zien dat het wel degelijk zinvol kan zijn om via de Kamer met de
minister te kijken of er in overleg met de gemeente, de instellingen en de
scholen een oplossing kan worden gevonden. Kamerleden die kennis hebben van
kinderen waarvoor geen oplossing kon worden gevonden, zijn opgeroepen de relevante
gegevens beschikbaar te stellen aan het ministerie. Deze zaken zullen per
1 augustus 2003 worden opgepakt om alsnog oplossingen te vinden.Als er aanwijzingen zijn dat bepaalde leerplichtambtenaren de zaak niet
goed aanpakken, moeten zij eveneens met naam en toenaam aan de minister worden
gemeld, zodat zij kan optreden.De minister meent dat zeker de kinderen uit Eindhoven op de korte termijn
worden geholpen. Zij hoopt dat de in te richten crisisplaatsen drie maanden
later ook voor andere kinderen geschikt zullen blijken.Terecht is gewezen op het gebruik van jargon. Het lijkt de minister van
belang om meer aandacht te besteden aan een voor iedereen begrijpelijk taalgebruik.Er zijn afspraken gemaakt over de formatie, de bekostiging en de werking
van LGF en WSNS. De afspraak is dat er een evaluatie komt. De minister is
zeker bereid een plan van aanpak te maken, maar niet nu. Een plan van aanpak
moet gebaseerd zijn op feiten en cijfers. Deze komen beschikbaar zodra de
evaluatie van 2004 er ligt.Het beeld als zou er in de afgelopen tien jaar niets zijn gebeurd, klopt
niet. Er worden nog problemen gesignaleerd, maar vorige ministers en staatssecretarissen
hebben op dit punt wel degelijk een aantal zaken in gang gezet.Maatwerk moet worden geleverd door de instellingen. De minister wil niet
in hun stoel gaan zitten, maar als het niet goed loopt, wil zij wel kunnen
vragen wat er aan de hand is. Dat het ministerie of de gemeente belangstelling
en betrokkenheid toont, leidt vaak al tot een oplossing, zonder dat er van
bovenaf regels moeten worden veranderd.Ten aanzien van de risicoleerlingen hebben de REC's van cluster 4 extra
formatie gekregen voor preventieve ambulante begeleiding om uitval te voorkomen.De veelheid van loketten en formulieren zal onderdeel uitmaken van de
evaluatie. In Amsterdam, Dordrecht en Drenthe worden ervaringen opgedaan met
een zo min mogelijk bureaucratische wijze van indicatiestelling en toewijzing
van zorg aan jeugdigen met een licht verstandelijk handicap en gedragsproblemen.
De pilotprojecten moeten één schooljaar lang draaien. In de
tweede helft van 2004 zal blijken welke lessen daaruit te leren zijn.De criteria voor indicatiestelling clusters 3 en 4 worden vanaf 1 augustus
2003 toegepast. De LCTI heeft de criteria onderzocht toen deze net waren opgesteld.
Zij zal ook de afstemming tussen clusters 3 en 4 evalueren. De eerste rapportage
wordt eind 2003 verwacht. Mocht daaruit blijken dat de criteria aanpassing
behoeven, kan dit snel gebeuren, daar de criteria zijn vastgelegd in een ministeriele
regeling. De minister stelt voor om begin 2004 de rapportage te bespreken.De minister zal schriftelijk antwoorden op de vraag naar het voorstel,
de REC-psychologen de diagnostiek te laten doen omdat er bij jeugdzorg wachtlijsten
zijn.Ten aanzien van de gevreesde juridisering van de zaak bevestigt de minister
dat zij inzet op verbetering van de procedures en huidige structuren. Optimale
benutting is waar het om draait. Organisatorische perikelen mogen niet de
reden zijn dat beschikbare capaciteit niet kan worden benut.De voorzitter van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,CornieljeDe griffier van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,De KlerXNoot1Samenstelling:Leden: Van Nieuwenhoven (PvdA), Van de Camp (CDA), Kalsbeek (PvdA), Cornielje
(VVD), voorzitter, Van Vroonhoven-Kok (CDA), Hamer (PvdA), Karimi (GroenLinks),
Van Bommel (SP), Vendrik (GroenLinks), Mosterd (CDA), Blok (VVD), Balemans
(VVD), Slob (ChristenUnie), Vergeer-Mudde (SP), Aasted Madsen-van Stiphout
(CDA), Tichelaar (PvdA), Joldersma (CDA), Eski (CDA), Jan de Vries (CDA),
Eijsink (PvdA), Leerdam (PvdA), ondervoorzitter, Van der Laan (D66), Van Miltenburg
(VVD), Kraneveldt (LPF), Hermans (LPF), Van Dam (PvdA) en Visser (VVD).Plv. leden: Kruijsen (PvdA), Ferrier (CDA), Verbeet (PvdA), Rijpstra (VVD),
Atsma (CDA), Boelhouwer (PvdA), Halsema (GroenLinks), Lazrak (SP), Tonkens
(GroenLinks), Van Oerle-van der Horst (CDA), Hirsi Ali (VVD), Örgü
(VVD), Van der Vlies (SGP), Kant (SP),Van Bochove (CDA), Dijksma (PvdA), Hessels
(CDA), Van Fessem (CDA), Sterk (CDA), Arib (PvdA), Stuurman (PvdA), Van der
Ham (D66), De Krom (VVD), Varela (LPF), Nawijn (LPF), Adelmund (PvdA) en De
Grave (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24578-53.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl