Thuiszorg; Verslag algemeen overleg op 27 november 1997
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 23235, nr. 50

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

28-01-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

23235 nr. 50

18-12-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de regeringOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 23235Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 25742Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 49 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
23 235Thuiszorg25 742Wijziging van het Besluit zorgaanspraken bijzondere ziektekostenverzekering,
het Bijdragebesluit zorg, het Verstrekkingenbesluit ziekenfondsverzekering,
het Vergoedingenbesluit particulier verzekerden en enige andere besluiten
in verband met wijziging van de aanspraak op thuiszorg en enige andere wijzigingennr. 50VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 18 december 1997De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1 heeft op 27 november 1997 overleg gevoerd met minister Borst-Eilers
en staatssecretaris Terpstra van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de
thuiszorg (23 235, nrs. 45 t/m 48), het onderzoeksrapport «Doelmatigheid
in de thuiszorg» (VWS-97-1283) en de AMvB Thuiszorg (Kamerstuk
25 742).Van het overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit.Aangezien twee uur na de aanvang van het overleg de aanwezigheid van de
leden van de commissie in de plenaire zaal vereist was wegens een groot aantal
stemmingen, is op 27 november met name gesproken over de AMvB en de aanwijzing
aan het COTG voor de verdeling van de extra 103 mln. en de korting van de
budgetten van de instellingen met 62,5 mln. in het kader van de indicatiestelling.
Om de aanwijzing tijdig van kracht te kunnen laten worden, diende zij uiterlijk
op 28 november te worden gepubliceerd. Over de verdeling van de 103 mln. heeft
de Kamer al eerder gesproken. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Vliegenthart (PvdA) stelde vast dat de afgesproken
bevriezing van de marktwerking en het terugdraaien van de knip in de thuiszorg
het hoofdpunt van de AMvB vormen. Het terugdraaien van de knip was bedoeld
om een integrale aanspraak thuiszorg te doen ontstaan. In juni heeft de minister
verklaard dat de knip niet werkt en dat moet worden gekozen voor het systeem
van ziekenhuisverplaatste zorg, wat wil zeggen dat de financiering van de
thuiszorg binnen het tweede compartiment beperkt blijft tot de ziekenhuisverplaatste
zorg. In verband met de voorbereidingstijd wordt dit element van de AMvB pas
in 1999 ingevoerd. In de tweede voortgangsrapportage is aangekondigd dat er
niet alleen sprake zal zijn van de invoering van ziekenhuisverplaatste zorg,
maar ook dat de bewindsvrouwen de subsidieregeling Intensieve thuiszorg uit
de Ziekenfondswet van voor 1997 willen herstellen. Daarmee wordt een groter deel van de thuiszorg binnen het tweede compartiment gebracht
en dus blootgesteld aan de verschillende sturingsregimes. In feite wordt er
een nieuw soort knip gemaakt. Waarom? Is de definitie van de intensieve thuiszorg
zodanig dat er geen groepen, met name terminale patiënten en ernstig
gehandicapten die zelfstandig wonen, tussen wal en schip gaan vallen? Worden
de afwentelingsproblematiek en de afbakeningsproblemen tussen vormen van zorg
die onder het eerste en onder het tweede compartiment vallen, voorkomen?Gekozen is voor een constructie waarbij verpleging en verzorging ten laste
van de AWBZ, is gemaximeerd op drie uur per dag. Dat impliceert dat mensen
met een verpleeghuisindicatie en terminale patiënten in principe aangewezen
raken op de intensievethuiszorgregeling die voor de ene groep wordt betaald
uit het ziekenfonds, voor de andere uit de WTZ en voor een derde groep uit
de particuliere ziektekostenverzekeringen. Zijn er harde afspraken gemaakt
met verzekeraars over de convergentie ten aanzien van het pakket? Dreigt er
niet wederom een discussie met de verzekeraars over de positie van de huishoudelijke
verzorging? De Ziekenfondsraad moet de regeling voor de ziekenfondsverzekerden
nog opstellen. De WTZ-aanspraak is opgenomen in de AMvB.Die aanspraak roept vele vragen op. Zo is de aanvullende intensieve thuiszorg
beperkt tot de groep mensen die aansluitend aan ziekenhuisopname dergelijke
zorg nodig hebben. Mevrouw Vliegenthart kon zich niet voorstellen dat het
de bedoeling is dat de «gewone» terminale patiënten of ernstig
gehandicapten buiten de regeling vallen. Voorts is de zorg beperkt tot ten
hoogste 60 dagen. Wordt de terminale zorg niet meer vergoed als iemand die
zorg nog enkele dagen langer nodig heeft? Wat betekent deze bepaling voor
gehandicapten die op de intensieve thuiszorg zijn aangewezen? Wat betekent
de bepaling dat er ten hoogste acht uur per dag wordt vergoed? Wat gebeurt
er indien er sprake is van nachtverpleging? Het gaat om een kleine groep cliënten.
Ook voor deze groep dient de aanspraak op zorg afdoende geregeld te zijn.In de derde voortgangsrapportage is aangekondigd dat de introductie van
de subsidieregeling ook gevolgen zal hebben voor het aantal uren bij het PGB,
maar niet als het PGB ter vervanging dient van een verblijf in een intramurale
instelling. Mevrouw Vliegenthart wees erop dat het ook bij intensieve thuiszorg
vaak gaat om vervanging van ziekenhuis- of verpleeghuisopname. Wordt het PGB
ook gebonden aan de grenzen van 60 dagen en 8 uur per dag? Zo ja, dan worden
mensen gedwongen het verpleeghuis in te gaan, terwijl iedereen het juist zo
goed vond dat zij zelfstandig zouden kunnen wonen.De beperking van het aantal uren geldt niet voor de huishoudelijke verzorging.
Onduidelijk is hoe de afbakening van de huishoudelijke verzorging vanuit de
AWBZ zich verhoudt tot de verzorging van de ITZ-regeling. De definiëring
van de begrippen «verpleging» en «verzorging» in de
regeling sluit niet aan bij de begrippen die worden gebruikt in de COTG-richtlijn
inzake de financiering van de producten.Dat de intensieve thuiszorg wordt gefinancierd uit het tweede compartiment,
betekent dat de instellingen een aparte administratieve organisatie in stand
moeten houden voor al die afzonderlijke contracten. Iedere keer moet vooraf
toestemming worden gevraagd aan de verzekeraar. De staatssecretaris, die keer
op keer stelt dat de bureaucratie in de thuiszorg moet verminderen, moet zich,
aldus mevrouw Vliegenthart, realiseren dat hiermee juist bureaucratie in stand
wordt gehouden. Een grotere doelmatigheid in de uitvoering is een van de doelen.
Om dat doel te bereiken, moet men beginnen met het aanpakken van dit soort
dingen.Mevrouw Vliegenthart was verheugd dat in de AMvB de bevriezing wordt gerealiseerd
van de marktwerking in de AWBZ. Dat vergt een toelatingsregeling die op 1
januari 1998 ingaat. Is deze reeds om advies aan de Raad van State voorgelegd?
Waarom ontbreekt die AMvB bij de voorliggende aanpassingen? Wat de overgangsregeling
betreft voor de enkele tientallen instellingen die niet het complete
pakket leveren, stellen de bewindsvrouwen zich voor het blok gezet te voelen.
Immers, het intrekken van erkenningen heeft gevolgen voor personeel en cliënten.
De PvdA-fractie steunt de bewindsvrouwen in hun eis dat de thuiszorginstellingen
uiterlijk per 1 januari 1999 het volledige pakket kunnen leveren. Instellingen
die principieel weigeren samenwerkingsrelaties met andere instellingen aan
te gaan om tot het integrale pakket te komen, sturen wel hun klanten naar
andere organisaties door voor die delen van het pakket die zij niet leveren.
De eigenbelangen van de instellingen zijn kennelijk belangrijker dan de belangen
van de klanten.Vinden de bewindsvrouwen het acceptabel dat instellingen productieafspraken
verhandelen?De pro-rataregeling voor het eigen risico heeft niets met de thuiszorg
te maken. Leidt deze regeling er niet toe dat verzekerden die gedwongen overstappen
op de standaardpakketpolis, maar in de voorafgaande tijd hun maximale eigen
risico al hebben volgemaakt, nog een gedeeltelijk eigen risico krijgen?Voor 1998 is een groei van het budget voorzien van 103 mln. Tegelijkertijd
wordt benchmarking ingezet ter bevordering van de doelmatigheid, waardoor
een extra verschuiving naar de zorguren gerealiseerd zou kunnen worden. Mevrouw
Vliegenthart ging ervan uit dat dit een substantiële bijdrage is aan
het opvangen van de groeiende vraag naar zorg. Waarom wordt er 10 mln. als
een soort knelpuntenpot achter de hand gehouden? In een zeer ingewikkelde
bijlage wordt uitgelegd hoe het zit met de inzet van de extra middelen voor
1997 en of deze tot extra zorg heeft geleid. Kan de staatssecretaris uitleggen
welke conclusies moeten worden getrokken uit de vermelde getallen?Al eerder heeft de PvdA-fractie aandacht gevraagd voor de regionale verdeling
van de budgetten. Er is bij de verdeling geen samenhang met de intramurale
zorg en er worden verschillende demografische gegevens gebruikt. Blijkbaar
was er te weinig tijd om tot een optimaler verdeling te komen. Mevrouw Vliegenthart
verzocht de staatssecretaris de AWBZ-thuiszorgmiddelen in de toekomst over
de WZV-regio's te verdelen en de werkgebieden van de instellingen aan te passen
aan die regio-indeling.Vanuit het veld is gemeld dat de richtlijnsystematiek die het COTG hanteert
opsplitsing van de zorg over verschillende zorgverleners in de hand werkt.
Dat is niet altijd efficiënter en zeker niet klantvriendelijk. Kan dit
aspect betrokken worden bij de herziening van de WTG-richtlijnen?Mevrouw Mulder-van Dam (CDA) sloot zich aan bij de vragen van
mevrouw Vliegenthart over de AMvB.Ingaand op de intensiveringsmiddelen, vroeg zij of de 90 mln. die vorig
jaar in de knip zat en nu weer ter beschikking komt, tegelijk met de 93 mln.
voor de thuiszorg (de 103 mln. minus de 10 mln. voor PGB) verdeeld wordt.Mevrouw Mulder memoreerde dat de staatssecretaris heeft geschreven dat
de sedert 1994 toegelaten instellingen en de instellingen die in 1997 een
AWBZ-contract hebben gesloten, als reguliere instellingen worden ingepast.
Deze instellingen moeten voldoen aan dezelfde eisen als de oude reguliere
instellingen. En toch is er een groot verschil in behandeling. Het is de vraag
of dat zo moet blijven. Er is een verschil in financiering: de oude instellingen
hebben een lumpsum en voor deze instellingen gelden productieafspraken. Voor
de oude reguliere instellingen gelden hogere prijsafspraken dan voor de nieuwe
instellingen. Bovendien is er een verschil in het toewijzen van middelen.
Hoe rijmt de staatssecretaris dat met haar zojuist gememoreerde stelling?
Sommige instellingen die verleden jaar extra geld hebben gehad, krijgen een
veel kleiner budget, met als gevolg dat zij werknemers moeten ontslaan en
cliënten niet kunnen helpen. Het is schrijnend dat de hogere prijsafspraken met de oude reguliere instellingen
er met ingang van april 1997 toe hebben geleid, dat mensen met een PGB eigenlijk
niet meer bij die instellingen kunnen inkopen of minder hulp kunnen inkopen
en er soms zelfs extra eigen geld op moeten toeleggen.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD) meende dat haar fractie al
voldoende had gezegd over het bevriezen van de marktwerking. In januari zal
er nog uitgebreid over worden gesproken naar aanleiding van een nog te ontvangen
brief van het kabinet.De VVD-fractie heeft altijd gezegd dat een grotere knip beter zou zijn
geweest, omdat de onduidelijkheid daarmee voor een groot deel vermeden had
kunnen worden. De ingevoerde knip heeft een rommelig beeld doen ontstaan bij
het veld. De AMvB waarbij de knip wordt teruggedraaid, moet niet eenzelfde
beeld oproepen. De opvattingen van de VVD-fractie over het compartiment waarin
de thuishulp thuishoort, zijn bekend.Door de beperking tot maximaal drie uur en de aanvulling vanuit de subsidieregeling
dreigt een klein aantal cliënten uit de boot te vallen. Hoe groot zal
dit aantal kunnen zijn? Zouden die cliënten dan niet geholpen kunnen
worden uit de knelpuntenpot van 10 mln.?De particulier verzekerden gaan er na 1997 op achteruit. In welke mate
de particuliere polissen zullen voorzien in het gat dat na dit jaar valt,
staat niet vast. Bovendien zal blijken dat mensen die verzekerd dachten te
zijn, dat niet zijn, omdat zij niet wisten dat zij zich aanvullend moesten
verzekeren. Is een oproep aan de Vereniging van zorgverzekeraars in Nederland
voldoende om dit probleem volgend jaar te voorkomen?Denkt de staatssecretaris ook dat een flink aantal mensen problemen zal
krijgen met het PGB, omdat zij buiten het maximum vallen? Mevrouw Van Blerck
ging er niet van uit dat mensen vanwege het maximum aantal uren ervoor zullen
kiezen naar een verpleeghuis te gaan, maar veronderstelde wel dat zij flinke
problemen zullen hebben met het opvullen van het aantal uren, nodig om verpleeghuisopname
te voorkomen.In de toelatingsregeling voor nieuwe instellingen komt een aantal onrechtvaardigheden
voor, aldus mevrouw Van Blerck. De oude reguliere instellingen die niet het
volledige pakket bieden, krijgen een jaar uitstel, wat onrechtvaardig is ten
opzichte van nieuwe reguliere instellingen die al wel het volledige pakket
aanbieden.De zogeheten nieuw erkende instellingen vallen buiten de lumpsumregeling
en moeten prijsafspraken maken, die vele tientallen guldens lager liggen dan
de prijsafspraken met de oude reguliere instellingen. Dat kan toch niet de
bedoeling zijn. Immers, als het voor die lagere prijs kan, kunnen er meer
uren zorg gegeven worden voor hetzelfde geld. Er zijn nieuwe reguliere instellingen
die volgend jaar maar de helft van het huidige budget krijgen, terwijl zij
zeker begin 1997 toch de verwachting mochten hebben te kunnen voortbouwen
op het hogere budget dat zij in 1997 hadden gekregen. Zou de 10 mln. niet
al nodig zijn om soelaas te bieden voor knelpunten die ongetwijfeld bij die
instellingen zullen optreden? Is er bij het invoeren van het nieuwe financieringssysteem
niet iets extra's te verwachten voor deze instellingen uit de afbouw van de
lumpsum?In de derde voortgangsrapportage is vermeld dat de productieafspraken
1997 lager zijn uitgevallen dan die in de voorgaande jaren, hoewel er meer
geld voor was. Daar zullen ongetwijfeld ingewikkelde verklaringen voor zijn
die te maken hebben met het afspreken van productie-uren en het «stallen»
van de rest van het geld in de lumpsum, een ongewenste situatie. Mevrouw Van
Blerck wilde niet dat dit volgend jaar met de 103 mln. opnieuw gebeurt. Duidelijk
moet zijn waar dat extra geld naartoe gaat. Zij hield eraan vast dat de extra
middelen voor een groot deel moeten gaan naar instellingen in regio's met
een geconstateerd tekort aan thuiszorguren, ook al is haar van
kabinetswege verzekerd dat dit niet mogelijk is. In het rapport-Bakkenist
wordt bij een aantal instellingen schaarste geconstateerd. Ook is geconstateerd
dat een aantal instellingen als gevolg daarvan minder zorg levert aan meer
mensen. Voorts is er bij een aantal instellingen geen schaarste geconstateerd.
Die instellingen hebben dus minder extra geld nodig dan de andere instellingen.
Kan daar volgend jaar niet meer rekening mee worden gehouden?De heer Van Boxtel (D66) sloot zich ook aan bij de vragen over
de AMvB. Zou het niet verstandiger zijn de subsidieregeling intensieve thuiszorg
onder de AWBZ te brengen, zodat duidelijk is welke aanspraken men heeft en
er geen afwentelingsgedrag meer dreigt? Is die mogelijkheid overwogen? Ook
bij onderbrenging bij de AWBZ zou overigens een zekere spanning blijven bestaan
tussen de zorgvraag en het beschikbare zorgvolume.Al was het buiten de orde, de heer Van Boxtel wilde toch kwijt dat zijn
amendement op het wetsvoorstel tot herstructurering van de Ziekenfondswet
(25 687, nr. 9) bedoeld is om de zuiverheid bij de rolverdeling te verzekeren
en niets te maken heeft met wantrouwen, zoals de zorgverzekeraars hem bij
brief hebben verweten.Wie heeft de beleidsvrijheid om te oordelen over de hardheidsclausule
die in de AMvB is opgenomen? Mag deze clausule worden gehanteerd in het kader
van de gespecialiseerde gezinsverzorging, waarbij het veelal gaat om geestelijk
en sociaal onttakelde dak- en thuislozen die de kosten van het lidmaatschap
en de eigen bijdrage vaak niet kunnen opbrengen?De heer Van Boxtel sloot zich aan bij de opmerkingen van mevrouw Van Blerck
over de derde voortgangsrapportage en de problematiek rondom de lumpsum. Dat
gedeelte van het budget moet versneld afgebouwd worden, zodat de financiering
en de daarvoor verleende zorg inzichtelijker kunnen worden gemaakt.Bij de behandeling van het jaaroverzicht zorg heeft de heer Van Boxtel
al gezegd het te betreuren dat de 103 mln. niet meteen ingezet kan worden
voor instellingen met een zo klemmende zorgvraag dat ze extra volume nodig
hebben. Hij heeft toen voorgesteld om na een of twee jaar te bezien of verfijningen
mogelijk zijn op basis van de eerste gegevens van de benchmarking. Graag wilde
hij nogmaals de bevestiging dat dit zal gebeuren.De heer Van Boxtel bleef voor de overheveling van het geld van de indicatieorganen,
maar vroeg of er voldoende inzicht is in de geraamde kosten van de thuiszorg
versus de geraamde kosten van de onafhankelijke indicatieorganen. Bestaat
daar geen groot gat tussen? Uit kringen van de LVT (Landelijke vereniging
thuiszorg) heeft hij te horen gekregen, dat het allemaal nog niet goed loopt,
terwijl uit kringen van de begeleidende taskforce wordt gemeld dat er geen
problemen zijn en dat men prima op schema ligt. Wat is het reële beeld?Ook de heer Van Boxtel was blij met het bevriezen van de marktwerking,
omdat men daarmee binnen het systeem geen kant op kan. In die zin is het wonderlijk
dat de Amstelveense thuiszorgorganisatie behoort tot de drie genomineerden
voor de ondernemersprijs van het jaar.Tot slot vroeg hij of goedkope en inhoudelijk goede voorzieningen als
de wijkziekenboeg in Den Haag, waarin mensen tijdelijk, bijvoorbeeld na een
ziekenhuisopname, verzorging kunnen krijgen voor f.175 per dag, door de nieuwe
regeling in het gedrang komen.Mevrouw Nijpels-Hezemans (groep-Nijpels) sloot zich eveneens
aan bij de vragen en opmerkingen van mevrouw Vliegenthart en bij de vragen
en opmerkingen van de heer Van Boxtel over de hardheidsclausule.Bekend is dat er wachtlijsten zijn voor de thuiszorg, dat de zorg gerantsoeneerd
wordt, dat er doelmatiger moet worden gewerkt en dat de zwaarte van de zorg
toeneemt. Dat heeft blijkbaar tot gevolg dat de intensieve thuiszorg
moet worden beperkt tot maximaal drie uur per dag. De Gehandicaptenraad en
de ouderenbonden zijn daar ongerust over en maken er terecht bezwaar tegen.
De bewindsvrouwen beroepen zich op de situatie van voor 1997, toen dit maximum
ook gebruikelijk was vanwege beperkte financiële middelen van de kruiswerk-
en thuiszorgorganisaties en de vrijheid van deze organisaties om omvang en
vorm van de hulp te bepalen. Inmiddels is evenwel alom aanvaard dat mensen
zo lang mogelijk in hun eigen omgeving moeten kunnen blijven. Trouwens, voor
verzorgings- en verpleeghuizen bestaan ook wachtlijsten. De zorgbehoefte van
thuiswonenden neemt toe. De groep mensen die intensieve thuiszorg behoeven
is niet zo groot, maar zal in de toekomst ook meer zorg nodig hebben. Was
het niet beter geweest om de zorgbehoefte in de toekomst goed in beeld te
brengen? Had niet moeten worden berekend wat de gevolgen van deze maximering
zijn voor het beroep dat wordt gedaan op verpleeghuizen? Bovendien is de animo
om in de thuiszorg te gaan werken, niet zo groot.Het is duidelijk, aldus mevrouw Nijpels, dat het helaas meer draait om
geld dan om het voorzien in voldoende zorgverlening. Dat neemt niet weg dat
eenieder ervan overtuigd is dat thuiszorg een belangrijke vorm van zorg voor
mensen is.Zij stemde uiteraard in met het bevriezen van de marktwerking. De doelmatigheid
in de thuiszorg kan beter, maar daar is de marktwerking niet voor nodig. Bestaat
bij het gaan vergelijken van de thuiszorginstellingen niet het gevaar van
onderlinge competitie, waarbij de instellingen andere middelen dan de doelmatigheid
zoeken om er goed uit te komen? Zo'n middel is de rantsoenering waardoor het
aantal mensen dat wordt geholpen toeneemt, maar de kwaliteit van de verstrekte
zorg afneemt en mensen minder zorg krijgen dan zij behoeven. Mevrouw Nijpels
vroeg het kabinet bijzondere aandacht te besteden aan de manier waarop de
productieafspraken worden gemaakt en de manier waarop de uitkomsten ervan
worden gemeten.Het speet haar dat bij het inzetten van de intensiveringsmiddelen moeilijk
rekening kan worden gehouden met de grotere behoefte en zorgzwaarte in bepaalde
regio's. Dit leidt er voor de korte termijn toe, dat in bepaalde regio's de
druk op de thuiszorg steeds groter wordt en dat het afhangt van de regio waarin
een zorgbehoevende woont, of betrokkene wel voldoende thuiszorg krijgt. Dat
zou kunnen leiden tot een zekere rechtsongelijkheid. Daarom deed mevrouw Nijpels
een dringend beroep op de staatssecretaris om een andere verdeling van die
middelen mogelijk te maken.De heer Stellingwerf (RPF) noemde de AMvB een duidelijke concretisering
van de voortgang van het beleid inzake de thuiszorg. Recente fouten en tekortkomingen
worden gerestaureerd, conform de afspraken met de Kamer. Uit de rapportage
blijkt dat een en ander nogal wat voeten in de aarde heeft, wat eens temeer
duidelijk maakt hoe belangrijk zorgvuldigheid is. De heer Stellingwerf verzuchtte
dat het erop lijkt dat de Kamer weinig lering trekt uit eerdere ervaringen.
Telkenjare ziet zij zich, net als nu met de AMvB, voor een tijdsklem gesteld.Door het vervallen van de knip wordt de situatie als vanouds. Aan het
budget van de instellingen wordt 90 mln. toegevoegd. De marktwerking wordt
bevroren. Oorspronkelijk zou de 103 mln. voor knelpunten ingezet worden, maar
dat blijkt niet goed uit te werken. Nu wordt 93 mln. verdeeld en 10 mln. beschikbaar
gesteld als eenmalige tegemoetkoming in gemaakte kosten. Worden al deze middelen
gelijkwaardig verdeeld over de nieuwe en oude instellingen? Voor een normale
bedrijfsvoering is het noodzakelijk dat zowel de oude als de nieuwe instellingen
groeien.De heer Stellingwerf had een zorginhoudelijke onderbouwing gemist van
maximering van de zorg tot drie uur per dag. Op basis van de AWBZ-aanspraak
algemene thuiszorg kan maximaal drie uur verpleging en verzorging worden geboden.
Bij deze beperking is het kabinet uitgegaan van de jurisprudentie.
Maar wat zijn zorginhoudelijk de effecten van deze beperking? Om hoeveel mensen
gaat het dan? De staatssecretaris meldt dat wordt voorzien in een overgangsregeling
van een halfjaar voor de personen die dit jaar meer dan drie uur hulp ontvangen.
Heeft zij inzicht in het aantal zorgontvangers dat vanaf 1 juli a.s. verstoken
blijft van de nodige thuiszorg? Voor aanvullende zorg moet een beroep worden
gedaan op de subsidieregeling Intensieve thuiszorg, die niet op basis van
de AWBZ, maar op basis van de Ziekenfondswet wordt vergoed. De vraag rijst
of de toegang tot de intensieve thuiszorg voor alle burgers gelijk is. Zullen
alle particuliere verzekeraars intensieve thuiszorg vergoeden? Waarom geen
formele koppeling van de intensieve thuiszorg aan de AWBZ? In dit kader wreekt
zich de korte termijn die rest om gedegen te onderzoeken in hoeverre een wettelijke
maximering in de praktijk op problemen stuit. Antwoord van de regeringDe staatssecretaris bevestigde dat de 90 mln. van de knip teruggaat
naar de instellingen die oorspronkelijk waren geknipt, wat betekent dat in
feite de situatie van voor 1 januari 1997 wordt hersteld. In de nota «Thuiszorg
en zorg thuis, kansen voor de toekomst» is vastgelegd dat de marktwerking
wordt bevroren, met als gevolg dat de noodzaak van regionaal beschikbare middelen
vervalt. De consequentie hiervan is, dat voor de nieuwe toegelaten instellingen
de situatie van 1996 wordt hersteld, wat betekent dat zij alleen een basisbudget
krijgen van 2,375 mln. Een deel van de 103 mln. is beschikbaar voor het basisbudget
van de nieuwe toegelaten instellingen. Van die 103 mln. is 10 mln. afgezonderd
als knelpuntenpot voor het geval dat aan de hand van objectieve criteria wordt
vastgesteld dat een situatie zo schrijnend is, dat de overheid moet bijpassen.In reactie op enkele interrupties verklaarde de staatssecretaris dat het
de bedoeling is toe te groeien naar eenzelfde financieringssystematiek voor
de nieuwe en de oude toegelaten instellingen. De lumpsumsystematiek zal afgebouwd
worden. De kern van het benchmarken is, dat wordt geprobeerd te komen tot
een gelijke behandeling, een gelijke systematiek en een gelijke bandbreedte
van outputpricing per product en budget. Door best practices te vergelijken,
kunnen de bestaande grote verschillen worden gemitigeerd. In het voorjaar
is besproken dat er twee mogelijkheden waren: de marktwerking terugdraaien,
wat wil zeggen dat nieuwe toegelaten instellingen niet meer als zodanig worden
aangemerkt, of de marktwerking bevriezen, wat per definitie een basisbudget
voor de nieuwe toegelaten instellingen betekent. Voor álle instellingen
geldt dat de situatie wordt teruggedraaid naar 1996. Voor werkelijk onaanvaardbare
zaken kan de knelpuntenpot worden gebruikt.Dat oude toegelaten instellingen die nog geen volledig pakket leveren,
een jaar uitstel krijgen en dat nieuwe toegelaten instellingen wel al een
volledig pakket moeten leveren, is een kwestie geweest van het kiezen uit
twee kwaden. De andere mogelijkheid was namelijk álle instellingen
te houden aan de gemaakte afspraken en dus instellingen die nog geen haast
hadden gemaakt met het aangaan van een samenwerkingsverband of met een fusie,
vanaf 1 januari 1998 geen geld meer te geven. Op de instellingen die een jaar
uitstel hebben gekregen, zal druk worden uitgeoefend om ervoor te zorgen dat
zij zo snel mogelijk het volledige pakket kunnen leveren. Mochten zij dat
niet tijdig doen, dan krijgen zij vanaf 1 januari 1999 geen geld meer. Ook
al is de nu gekozen oplossing niet eerlijk tegenover degenen die zich wel
aan de afspraken hebben gehouden en die daarvoor door haar werden geprezen,
in de praktijk zag de staatssecretaris geen andere oplossing. Op het moment
dat de inventarisatie van alle instellingen klaar is, zal deze aan de Kamer
worden toegezonden. Vervolgens ging de bewindsvrouwe in op de vraag waarom is gekozen voor
een subsidieregeling voor intensieve thuiszorg en niet voor een integrale
aanspraak in het kader van de AWBZ. Bij de bespreking van het voornemen van
het kabinet om te komen tot herstel van de situatie van 1996, is expliciet
gesproken over herstel van de subsidieregeling Intensieve thuiszorg, die in
het verleden tot redelijke tevredenheid heeft gefunctioneerd. Ook bij een
AWBZ-aanspraak is er een grens aan het scheppen van de gelegenheid voor een
zorgbehoevende om thuis te blijven. Immers, het is niet de bedoeling als het
ware een individueel verpleeghuisje te maken. Dat betekent dat de vroegere
kruiswerkzorg moet worden beperkt, zoals voor 1997 ook het geval was, via
jurisprudentie en wel tot een gemiddelde duur van de kruiswerkzorg van tweeënhalf
à drie uur per dag. Dat is dus lijfgebonden zorg. Daarnaast kan men
ongelimiteerd huishoudelijke hulp krijgen. Overschrijding van deze tijdsduur
betekent in feite een indicatie voor verpleeghuiszorg. Niet iedereen die een
indicatie verpleeghuiszorg heeft, behoeft in een verpleeghuis verzorgd te
worden. Men kan via de regeling verpleeghuisverplaatste zorg buiten de muren
van het verpleeghuis realiseren.Als wordt geaccepteerd dat er een grens is aan kruiswerkzorg geleverd
bij de indicatie thuiszorg, dan moet worden gekeken naar de situatie waarin
mensen tijdelijk intensieve thuiszorg nodig hebben, niet zijnde substitutie
van verpleeghuiszorg in de thuissituatie. Die «kop» op de zorg
kan in het kader van de subsidieregeling Intensieve thuiszorg gedurende drie
maanden (met de mogelijkheid van een verlenging met nog eens drie maanden)
worden verstrekt. Dan wordt gewerkt met een coulancesysteem, waarbij wordt
uitgegaan van een totaal budget en waarbij indien daaraan behoefte is, in
toenemende mate zorg wordt verleend. In 1996 was voor deze constructie 58
mln. nodig. Dat bedrag is voor 1998 ook gereserveerd. Vanzelfsprekend zullen
de subsidieregeling en de resultaten ervan worden gemonitord en geëvalueerd.In reactie op een interruptie verklaarde de staatssecretaris dat in enkele
gevallen excessief hoge PGB's zijn toegewezen omdat het in die gevallen waarin
sprake is van een verpleeghuisindicatie, vanwege de hardheidsclausule in de
PGB-regeling niet mogelijk of niet wenselijk is tot verpleeghuisopname over
te gaan. Die gevallen vallen dus onder de substitutieregeling. Er is niet
gekozen voor een generieke AWBZ-aanspraak, omdat die keuze ongetwijfeld zal
leiden tot fors onnodig afwentelen. Het ITS-onderzoek heeft getoond dat drie
uur verpleging per dag per vier weken een budget vergt van f 4630 en
dat 91,6% van de budgetten daaronder ligt. Bij de 8,4% hogere budgetten gaat
het vrijwel steeds om het budget van mensen die naast die drie uur kruiswerkzorg
gezinshulp krijgen.Naar aanleiding van enkele interrupties herinnerde de staatssecretaris
eraan dat er geen sprake is van een nieuwe regeling. Sinds jaar en dag bestaat
de substitutieregeling Verpleeghuizen. Tot 1997 bestond de subsidieregeling
Intensieve thuiszorg. Het is de bedoeling dat er in 1998 op precies dezelfde
manier wordt geopereerd als in 1996 is gebeurd. Via de subsidieregeling Intensieve
thuiszorg wordt aanvullende intensieve verpleging en verzorging gegeven, met
extra inzet van de huisarts en enige vergoeding voor mantelzorg, vrijwilligerswerk
en hulpmiddelen. Als de Kamer de intensieve thuiszorg onder de AWBZ wil laten
vallen, dan bepleit zij een nieuwe regeling. De onafhankelijke indicatieorganen
stellen inderdaad de indicatie, maar moeten wel een protocol hebben waarin
is aangegeven dat de indicatie thuiszorg een begrenzing van het aantal uren
zorg heeft. De bewindsvrouwe heeft met de indicatieorganen, Zorgverzekeraars
Nederland, de LVT en anderen afspraken gemaakt om het zo eenvoudig mogelijk
te houden.Mevrouw Vliegenthart (PvdA) stelde dat het verschil tussen
de Kamer en de staatssecretaris in dezen niet zo groot is, omdat ook de Kamer
meent dat niet in alle situaties alles moet kunnen in de thuissituatie
en dat via de indicatie de meest aangewezen vorm van hulp moet worden aangegeven.
Mensen met een verpleeghuisindicatie die thuiszorg krijgen, vallen al onder
de substitutieregeling. Welke mensen zonder verpleeghuisindicatie kunnen er
nog meer voor meer dan drie uur zorg geïndiceerd zijn? Als het om zo
weinig gevallen gaat, zou het beter zijn om die mensen onder de AWBZ-substitutieregeling
te brengen. Dan wordt een bestaande regeling benut om een probleem op te lossen.De staatssecretaris herhaalde dat de grens van drie uur de
formalisering is van jurisprudentie. De Kamer moet als medewetgever niet willen
dat een dergelijke jurisprudentie niet wordt geformaliseerd in wetgeving.
De jurisprudentie was overigens gebaseerd op de praktijk die was gegroeid
op het terrein van de door het kruiswerk geleverde zorg. Alleen in zeer speciale
tijdelijke situaties, zoals in het geval van terminale patiënten, of
bij een verpleeghuisindicatie is meer nodig dan drie uur lijfgebonden zorg
plus gezinszorg. Als meer dan drie uur langdurig zorg nodig is, is de ITZ
daar niet voor.De heer Stellingwerf (RPF) betoogde dat de wetgever duidelijkheid
moet scheppen over wat gewenst is. Blijkbaar was die duidelijkheid er in het
verleden niet. Vandaar die jurisprudentie. Als de Kamer een andere keuze wil
maken, dan is dat haar recht en zal de rechterlijke macht zich daaraan moeten
normeren.De staatssecretaris sprak van een werkbare situatie. Herhalend
wat zij heeft gezegd over de indicatieorganen en de noodzaak van een protocol,
stelde zij liever de koninklijke weg van een regeling te volgen.Zij merkte vervolgens op dat de terminale patiënten in een specifieke
situatie verkeren en tijdelijk een kop op de zorg nodig hebben. Zij kon zich
niet voorstellen dat de intensieve thuiszorg zou worden beëindigd op
het moment dat de zes maanden voorbij zijn en de patiënt nog leeft. Er
is over deze kwestie overlegd met Zorgverzekeraars Nederland, maar de vereniging
kan natuurlijk niet garanderen dat alles weer wordt geregeld zoals dat in
1996 het geval was. De overheid gaat niet over de particuliere verzekeraars.
De particuliere polishouders zullen zelf druk moeten uitoefenen op hun verzekeraar.
Er is een overgangsregeling voor diegenen die tot en met 31 december intensieve
thuiszorg krijgen. De regeling loopt 1 juli 1998 af.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD) beaamde dat teruggegaan wordt
naar de situatie van voor 1997 en dat de overheid niet gaat over de particuliere
verzekeraars. Particulier verzekerden hebben in 1997 aanspraak gekregen op
intensieve thuiszorg. Daaraan wordt nu weer een einde gemaakt. Onbekend is
of mensen die daar dit jaar recht op hadden, weten dat zij zich daarvoor voor
volgend jaar moeten bijverzekeren. Daar zouden nog heel wat problemen door
kunnen ontstaan.De minister merkte op dat in het contact met Zorgverzekeraars
Nederland herhaaldelijk is besproken dat de verzekerden goed moeten worden
geïnformeerd en dat de oude coulanceregelingen, met name voor de WTZ,
weer ingevoerd moeten worden. Zorgverzekeraars Nederland zou de verzekerden
tijdig informeren om het mogelijk te maken tijdig een aanvullende verzekering
voor 1998 te sluiten, ook als men al thuiszorg krijgt.De minister tekende hierbij aan dat Zorgverzekeraars Nederland als vereniging
geen macht heeft over de individuele verzekeraars. De bewindsvrouwe verwachtte
evenwel dat dit verzoek, net als tot dusver met alle vorige verzoeken is gebeurd,
met kracht zal worden doorgeleid. De staatssecretaris had toen zij het overzicht van de productieafspraken
onder ogen kreeg, dezelfde vragen gehad als de Kamer en daarom LVT en Zorgverzekeraars
Nederland uitgenodigd voor een gesprek. Dit gesprek heeft haar de overtuiging
gegeven, dat op dit moment niet te zeggen is hoeveel gerealiseerde productie-uren
er uiteindelijk op de eindafrekening zullen staan. Gegeven de huidige financieringssystematiek,
waarbij thuiszorgorganisaties worden gekort voor niet-gerealiseerde productieafspraken,
hebben veel thuiszorginstellingen hun productieafspraken zo risicoloos mogelijk
gecalculeerd en een groter deel van het budget vrijgelaten als lumpsum. De
bewindsvrouwe ging ervan uit dat alle thuiszorginstellingen iedere kans zullen
benutten om uit de te ruime lumpsum zorguren te realiseren. Zij beaamde desgevraagd
dat het voorgaande reden is om zo snel mogelijk van dit systeem af te willen.
Dat traject is ook met de LVT afgesproken, maar heeft even tijd nodig. Het
is ook een van de doelstellingen van de benchmarking. Uiteindelijk moet het
komen tot een aanvaardbare bandbreedte van kosten voor de overhead, terwijl
de rest van het budget vooraf wordt omgezet in productieafspraken. De thuiszorginstellingen
lopen voorop in het AWBZ-kader dat met de benchmarking van start is gegaan.
Als pilotproject zijn negen oude instellingen «gebenchmarkt».
De overhead bleek gemiddeld niet hoger dan bij welke andere AWBZ-sector ook.
De BTN heeft zich aangesloten bij het benchmarktraject.Ingaand op de opmerking dat het gevaar bestaat dat bij concurrentie in
het kader van de schaarse middelen kwaliteit zou kunnen worden ingeleverd
voor kwantiteit, wees de staatssecretaris erop dat er nu nog sprake is van
gegarandeerde budgetten voor de thuiszorginstellingen. Zij veronderstelde
dat in het kader van benchmarking en het proberen te voldoen aan best practices
een omslag zal worden gemaakt van geld voor overhead naar geld voor zorguren.
Desgevraagd beaamde de staatssecretaris dat er een goed evenwicht moet komen
tussen aanvaardbare overheadkosten en het budget voor productie-uren. Daarom
speelt de outputpricing bij de benchmarking een rol.Wat het benchmarken betreft, worden de richtlijnen jaarlijks aangescherpt.
In 2001 moet de lumpsum afgebouwd zijn tot 0%, moet het aandeel productieafspraken
zijn verhoogd tot 100% en moet de afdekking van het nacalculatierisico van
5% tot 100% opgetrokken zijn. Daarmee worden een kwalitatief betere organisatie
en een grotere transparantie bereikt.Alles zal op alles moeten worden gezet om de 103 mln. voor 1998 zo in
te zetten dat het correspondeert met productieafspraken. Inzet op declaratiebasis
zou erg veel bureaucratie opleveren.Gevraagd naar de reden van de verschillende prijsafspraken met de nieuwe
en de oude toegelaten instellingen, zei de staatssecretaris dat het in het
eerste compartiment gaat om vaste prijzen en in het tweede om maximumprijzen.
Gegeven het technische karakter van deze kwestie, zegde zij een schriftelijke
uitleg toe.Ook de staatssecretaris vond het jammer dat er wat de regionale verdeling
van de budgetten betreft, nog geen systeem van communicerende vaten kon worden
gehanteerd, omdat er sprake is van ongelijksoortige en onvergelijkbare grootheden.
Zij heeft opdracht gegeven, te komen tot een eenduidige WZV-regio-indeling
en compatibiliteit.De hardheidsclausule voor de eigenbijdrageregeling thuiszorg is al vanaf
maart aan de orde. De door haar gewenste regeling bleek niet mogelijk. Daarom
is er nu voor gekozen de regeling niet te laten gelden in het geval dat kinderen
de dupe zouden worden van het stoppen met de thuiszorg. Vaak gaat het dan
om gespecialiseerde zorg en geeft het maatschappelijk werk of de Raad voor
de kinderbescherming een soort second opinion. De aanvraag kan zowel door
de thuiszorginstelling als door het maatschappelijk werk en de kinderbescherming
worden gedaan. Het verbindingskantoor beslist en ziet toe op de uitvoering.
Overigens besluit de thuiszorginstelling vaak in de praktijk dat de betrokkenen
geen eigen bijdrage behoeven te betalen. In de thuiszorg wordt
het voor de eigen bijdragen geraamde bedrag gehaald.Gevraagd om het niet-hanteren van de eigenbijdrageregeling in het geval
dat bemoeizorg nodig is, stelde de staatssecretaris dat het introduceren van
de hardheidsclausule al een cultuurschok was. Zij meende dat men vooralsnog
met deze regeling uit de voeten kan en dat op basis van de resultaten van
de monitoring volgend jaar kan worden besloten of de hardheidsclausule moet
worden aangescherpt of verfijnd. Ontredderde mensen komen vaak via het maatschappelijk
werk, de GGD of de huisarts al in een zorgcircuit terecht. Het gaat vaak om
mensen die de minimumbijdrage van f 5 per week zouden moeten betalen,
ongeacht het aantal uren zorg dat zij krijgen. De bewindsvrouwe vond dat van
de instellingen waarmee deze mensen al in aanraking zijn gekomen, mag worden
gevraagd zoveel overredingskracht te etaleren, dat deze mensen bereid zijn
die f 5 per week te betalen. Bij de monitoring zal worden nagegaan of
dit in de praktijk een probleem is.Er wordt keihard gewerkt aan de vorming van de indicatieorganen. Er zijn
een stuurgroep, een taskforce, de STIMO en 80 regionale projectleiders. Op
27 november zal de Kamer het overzicht van de STIMO ontvangen met een nadere
onderverdeling. Per 1 januari zal zeker 65% van de indicatieorganen kant-en-klaar
zijn en per 1 april 95%. Dan is de werkorganisatie nog niet helemaal klaar,
maar zolang het geheel nog niet op orde is, wordt de indicatiestelling op
de huidige wijze voortgezet. Er zijn overigens al indicatieorganen actief.
De staatssecretaris had niet de indruk dat het proces nog ergens wordt getraineerd.
Er zijn nog wel problemen van verschillende aard, bijvoorbeeld wat de competentie
of de organisatievorm betreft. Het gaat ook om een majeure operatie: van 253
indicatie-instellingen naar 80 regionale indicatieorganen. Het bemoedigende
is, dat wat al klaar is, lijkt te gaan beantwoorden aan de opzet van de Kamer.
Onlangs is in een overleg met VNG en LVT geconcludeerd dat deze operatie niet
uitgesteld moet worden.De minister wees er wat de genoemde 60 dagen en de maximaal
8 uur per dag betreft op, dat het gaat om een gemiddelde van 8 uur, dus maximaal
480 uur over de gehele periode. Verzekeraars en thuiszorginstellingen hebben
verzekerd dat men de uren mag sparen. Het gaat veelal om terminale patiënten
die dan in het begin een beperkt aantal uren zorg kunnen vragen, zodat er
de laatste week een bijna 24-uursverpleging mogelijk is.Naar aanleiding van de vraag over de pro-rataregeling bij het eigen risico
zei de minister, dat een particulier verzekerde die zijn eigen risico van
bijvoorbeeld f 200 volledig heeft gebruikt op het moment dat hij overgaat
naar een standaardpakketpolis, f 100 terugkrijgt van de particuliere
verzekeraar waarbij hij verzekerd was.Gebleken is dat er een fout is blijven staan in de aanvullende thuiszorgregeling.
Er staat namelijk nog «in aansluiting op ziekenhuisverblijf»,
terwijl in de oude regeling stond «ter bekorting of vervanging van ziekenhuisverblijf»,
wat ook nu de bedoeling is. Deze wijziging van de AMvB zal op 27 november
aan de ministerraad worden voorgelegd.Voorzieningen als de door de heer Van Boxtel genoemde wijkziekenboeg komen
niet in het gedrang door de nieuwe regeling. Wat de minister betreft, mogen
er juist meer van dergelijke voorzieningen bijkomen. Geconcludeerd werd dat de procedure voor de aanwijzing aan het COTG doorgang
kan vinden en dat over de AMvB die al geslagen is, donderdag 4 december verder
gesproken zal worden. De voorzitter van de commissie,Van NieuwenhovenDe griffier van de commissie,Teunissen XNoot1Samenstelling: Leden: Lansink (CDA), Schutte (GPV), Van Nieuwenhoven (PvdA),
voorzitter, Van der Heijden (CDA), ondervoorzitter, Van Heemskerck Pillis-Duvekot
(VVD), M. M. H. Kamp (VVD), Doelman-Pel (CDA), Swildens-Rozendaal
(PvdA), Vliegenthart (PvdA), Mulder-van Dam (CDA), Middel (PvdA), Leerkes
(Unie 55+), Nijpels-Hezemans (groep-Nijpels), Fermina (D66), Oedayraj Singh
Varma (GroenLinks), Dankers (CDA), Marijnissen (SP), Essers (VVD), Oudkerk
(PvdA), Cherribi (VVD), Sterk (PvdA), Van Boxtel (D66), Van Vliet (D66), Van
Blerck-Woerdman (VVD) en Wessels (D66).Plv. leden: Heeringa (CDA), Van der Vlies (SGP), Lilipaly (PvdA), Meijer
(CDA), Rijpstra (VVD), Voûte-Droste (VVD), Smits (CDA), Dijksma (PvdA),
Beinema (CDA), M. M. van der Burg (PvdA), Rouvoet (RPF), Meyer (groep-Nijpels),
Van Waning (D66), Sipkes (GroenLinks), G. de Jong (CDA), Passtoors (VVD),
Apostolou (PvdA), J. M. de Vries (VVD), Noorman-den Uyl (PvdA),
Bremmer (CDA), Bakker (D66), Hoogervorst (VVD) en Van den Bos (D66). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-23235-50.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl