Gemeentewet en Waterschapswet: wijz. ivm het kwijtschelden van belastingschulden door gemeenten en waterschappen; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24158, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

18-10-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24158 nr. 5

13-10-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeenInkomensbeleidBeleidsruimte voor kwijtscheldingBudgettaire gevolgenVerschillen met andere regelingenHet moment van invoeringEvaluatie en verdere stappenWaterschappenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24158Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 34 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 158Wijziging van de Gemeentewet en de Waterschapswet in verband met een
verruiming van de beleidsvrijheid van gemeenten en waterschappen met betrekking
tot het kwijtschelden van belastingschuldennr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 13 oktober 1995 AlgemeenLeden van diverse fracties hebben gewezen op de verarming en de slechte
sociaal-economische en maatschappelijke positie van mensen met de laagste
inkomens. Het kabinet onderkent dit probleem. Vooral een langdurig verblijf
op het sociaal minimum kan leiden tot armoedeverschijnselen, schulden en sociaal
isolement. Het Rijk is daarom bereid om de voorwaarden te creëren voor
een effectiever gemeentelijk minimabeleid, zoals ook recentelijk in het kader
van het grote-stedenbeleid is bevestigd in het convenant tussen het kabinet
en de vier grote steden. In een nog dit najaar te verschijnen beleidsnota
over armoede en sociale uitsluiting zal het kabinet hierop uitgebreid ingaan.
Het hier aan de orde zijnde kwijtscheldingsbeleid kan daaraan ook een bijdrage
leveren.De leden van de SP-fractie vroegen meer in het algemeen of de oplossing
van de schuldenproblematiek en armoede onder minder bedeelden niet eerder
gezocht moet worden in een verandering van de sociaal-economische verhoudingen
in ons land, waarbij onder andere de uitkeringen structureel verhoogd worden.
Het kabinet kiest voor een andere benadering. Het zoekt de oplossing vooral
in het bevorderen van de arbeidsparticipatie. In de Sociale Nota 1996 (Kamerstukken
II 1995/96, 24 402, nrs 1–2) is een pakket van maatregelen aangekondigd
op dit terrein. Daarnaast zullen in de hiervoor bedoelde nota over armoede
en sociale uitsluiting nadere beleidsvoornemens worden aangekondigd. InkomensbeleidDe leden van de fractie van de VVD vroegen of de regering anders is gaan
denken over de vraag in hoeverre lokale overheden met hun kwijtscheldingsbeleid
het algemene inkomensbeleid kunnen doorkruisen. De leden van de SGP-fractie
vroegen welke visie op de rol van de centrale overheid en mede-overheden in
het inkomensbeleid ten grondslag ligt aan het wetsvoorstel. Enerzijds rekening
houdend met de hierboven geschetste problematiek voor bepaalde groepen sociale
minima, handhaaft het kabinet anderzijds het algemene uitgangspunt dat het primaat voor het inkomensbeleid voorbehouden blijft aan het Rijk. De
zorg voor een adequate inkomensbescherming is één van de taken
van het inkomensbeleid van de centrale overheid. Met behulp van een aantal
generieke maatregelen en instrumenten tracht zij te zorgen voor een evenwichtige
inkomensverhouding in ons land. In het kader van dit beleid heeft het kabinet
besloten in 1996 een volledige koppeling tussen lonen en uitkeringen toe te
passen.De rol van de mede-overheden strekt zich uit tot uitvoering van inkomensbeschermende
maatregelen op lokaal niveau. Hierbij hebben zij de vrijheid om rekening te
houden met specifieke lokale of regionale omstandigheden. Aan de algemene
regels zoals die zijn neergelegd in de Uitvoeringsregeling Invorderingswet
1990 kunnen zij daartoe binnen bepaalde grenzen voor eigen gebruik invulling
geven. Uitgangspunt blijft echter een individuele beoordeling op basis van
de betalingscapaciteit van de belastingschuldige. Van een doorkruising van
het algemene inkomensbeleid behoeft daarbij geen sprake te zijn. De leden
van de VVD-fractie verwezen in dit verband ook nog naar het rapport van de
Werkgroep Inkomens- en Kwijtscheldingsbeleid van november 1993, waarin staat
dat categoriale kwijtschelding het resultaat kan zijn van individuele toetsing.
Dat doet niet af aan het feit dat het kwijtscheldingsbeleid gekenmerkt wordt
door een individuele toetsing op basis van algemene regels. Doel en middel
zijn individueel bepaald.De leden van de SGP-fractie vroegen in te gaan op de relatie tussen de
verruiming van de beleidsvrijheid van de gemeenten inzake het kwijtscheldingsbeleid
en de vergroting van de gemeentelijke verantwoordelijkheid inzake de uitvoering
van de Algemene bijstandwet. Als gevolg van de per 1 januari 1996 in werking
te treden nieuwe Algemene bijstandswet krijgen de gemeenten onder meer de
bevoegdheid om toeslagen van maximaal 20% te verstrekken op de basisnorm van
50% voor alleenstaanden, respectievelijk 70% voor eenoudergezinnen. Gemeenten
dienen in een verordening vast te leggen voor welke categorieën de bijstandsnorm
wordt verhoogd dan wel verlaagd. Toepassing van die regels kan gevolgen hebben
voor de betalingscapaciteit van de betrokken belastingschuldigen. In antwoord
op de vraag of het niet verstandiger is gemeenten alleen de ruimte te geven
via toeslagen de minimumuitkering te verhogen, wordt opgemerkt dat voornoemde
toeslagen in de nieuwe Algemene bijstandswet verband houden met de vraag of
bepaalde kosten van huisvesting of het voeren van een gezamenlijke huishouding
kunnen worden gedeeld. Deze toeslagen zijn niet gekoppeld aan het betalen
van specifieke uitgaven zoals gemeentelijke heffingen. Bovendien is het kwijtscheldingsbeleid
onafhankelijk van de bron van inkomsten van de belastingschuldige: ook mensen
die niet afhankelijk zijn van een uitkering kunnen in omstandigheden verkeren
die hen in aanmerking doen komen voor kwijtschelding.Deze leden vroegen voorts of de voorgestelde verruiming van het kwijtscheldingsbeleid
een negatief effect heeft op de arbeidsparticipatie, als gevolg van het kleiner
worden van het feitelijk verschil tussen uitkering en (minimum-)loon. De voorgestelde
wijziging is geenszins een maatregel die bedoeld is om het verschil tussen
uitkeringen en lonen structureel te verkleinen. Bij verruiming van de financiële
verantwoordelijkheid van decentrale overheden richting burgers dient de verhouding
tussen het sociaal minimum en het loongebouw beheersbaar te blijven. Voorts
blijft het in het kader van het werkgelegenheidsbeleid van belang, mede via
inkomensprikkels, werkaanvaarding niet te belemmeren en zo mogelijk te stimuleren.Het kwijtscheldingsbeleid is er op gericht mensen tegemoet te komen die
in een moeilijke financiële positie terecht zijn gekomen. In deze specifieke, individuele, situaties zal deze participatie-afweging
voor de betrokkenen weinig van belang zijn. Beleidsruimte voor kwijtscheldingDe leden van de CDA-fractie deelden mee dat hen berichten bereiken dat
de mogelijkheden tot kwijtschelding van gemeentelijke ozb sinds het aantreden
van het huidige kabinet in de praktijk afnemen. Zoals bekend is de hoofdregel
dat gemeentebesturen bij het verlenen van kwijtschelding van belastingschulden
de regels hanteren van de Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990. Die kent
geen verschillend regiem voor verschillende gemeentelijke belastingen. Op
grond van artikel 255, tweede lid, van de Gemeentewet zijn de gemeentebesturen
bevoegd bij afzonderlijk raadsbesluit te bepalen dat een strenger kwijtscheldingsbeleid
wordt gevoerd. Een van de mogelijkheden daarbij is dat een onderscheid wordt
gemaakt naar typen belasting, waarvoor al dan niet in de betreffende gemeente
kwijtschelding kan worden verleend. Het bestaan van die mogelijkheid staat
los van het aantreden van het huidige kabinet.Aangezien reeds nu een strenger kwijtscheldingsbeleid mag worden gevoerd
dan het rijk kan in antwoord op een daartoe strekkende vraag van de leden
van de fractie van de VVD worden vastgesteld dat dus ook niet behoeft te worden
gevreesd voor een strenger kwijtscheldingsbeleid met terugwerkende kracht,
met mogelijk vervelende gevolgen voor de rechtsbescherming.Het wetsvoorstel gaat er van uit dat de bevoegdheid tot het voeren van
een ruimer kwijtscheldingsbeleid beperkt blijft tot de wijze waarop de kosten
van bestaan in aanmerking worden genomen, binnen bij ministeriële regeling
te stellen regels. In de memorie van toelichting is aangegeven dat die ministeriële
regeling zal inhouden dat, in afwijking van het bepaalde in artikel 16, eerste
lid, van de Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990 de kosten van bestaan
mogen worden gesteld op 95% van de bijstandsnorm.De leden van de SGP-fractie vroegen in dit verband een overzicht te geven
van de kosten van bestaan. Zo'n invulling kan niet worden gegeven, omdat dit
begrip zoals het in dit verband wordt gebruikt niet via een budgetmethode
is vastgesteld. Door de koppeling aan de bijstandsnorm is er echter wel een
indirecte relatie met het minimumloon. In de Uitvoeringsregeling Invorderingswet
1990 is dit begrip ingevoerd om de betalingscapaciteit van een belastingschuldige
te kunnen vaststellen.De leden van de SGP-fractie vroegen verder nog of bij een dergelijke verhoging
als uitgangspunt blijft gelden dat slechts 80% van het meerdere beschouwd
wordt als feitelijke betalingscapaciteit. Het wetsvoorstel gaat er van uit
dat op dit punt geen ruimer beleid kan worden gevoerd. De al bestaande mogelijkheid
strenger te zijn dan de rijksbelastingdienst is echter niet geclausuleerd.
Het ligt echter niet voor de hand ten aanzien van de kosten van bestaan een
ruimer beleid mogelijk te maken en tegelijkertijd ten aanzien van de mate
waarin de betalingscapaciteit in aanmerking wordt genomen een strenger beleid
te gaan voeren.De leden van de fractie van GroenLinks stelden terecht dat de te introduceren
bevoegdheid tot het voeren van een ruimer kwijtscheldingsbeleid kan bijdragen
tot het groter worden van de verschillen in beleid tussen de gemeenten onderling.
Dergelijke verschillen bestaan nu ook al, gezien de bestaande bevoegdheid
een strenger beleid te voeren dan het rijk. De mate waarin van die bevoegdheid
gebruik gemaakt wordt kan uiteenlopen. De regering heeft dan ook niet overwogen
de voorgestelde verruiming verplicht te stellen. Het gaat hier
uitdrukkelijk om een bevoegdheid van de betrokken besturen. Budgettaire gevolgenDe leden van de SP-fractie stelden terecht dat verruiming van de kwijtscheldingsmogelijkheden
de groep die hierop een beroep kan doen groter maakt. De leden van de fractie
van GroenLinks vroegen in dit verband of een schatting gegeven kan worden
van het percentage niet-gebruikers onder de potentiële rechthebbenden.
Verder vroegen zij, evenals de leden van de D66-fractie, hoe dit probleem
kan worden bestreden, bijvoorbeeld in de vorm van een actief voorlichtingsbeleid
en in hoeverre het rijk een bevorderende rol zou moeten vervullen. Onderzoeken
in de gemeenten Rotterdam en Nijmegen hebben aangetoond dat de mate van niet-gebruik
van bijvoorbeeld de mogelijkheid kwijtschelding van belastingschuld te krijgen
in de onroerende-zaakbelastingen en de reinigingsheffing kan oplopen tot enkele
tientallen procenten, soms zelfs meer dan 50%. Het is echter niet mogelijk
een algemeen beeld te geven van het aantal niet-gebruikers onder de potentiële
voor kwijtschelding in aanmerking komenden en dus ook niet van de mate waarin
het aantal potentiële dan wel daadwerkelijke gebruikers zal toenemen
als gevolg van de voorgestelde verruiming. Wel zal een actief voorlichtingsbeleid
hierop naar verwachting een positief effect hebben. Er zijn ook signalen dat
de publiciteit, eerder dit jaar, rond het voornemen dit wetsvoorstel in te
dienen, heeft geleid tot een verhoging van het aantal verzoeken tot het verlenen
van kwijtschelding bij gemeentebesturen. De ondergetekenden zien echter geen
rol weggelegd voor het rijk bij het voeren van een voorlichtingsbeleid ten
aanzien van de bevoegdheid van gemeenten en waterschappen tot het kwijtschelden
van belastingschulden. Dat is een eigen verantwoordelijkheid van de betreffende
overheden.De leden van de fracties van de VVD en van GroenLinks vroegen verder wat
de totale financiële gevolgen zouden zijn als alle gemeenten optimaal
gebruik zouden maken van de thans voorgestelde mogelijkheid tot verruiming,
respectievelijk wanneer die bevoegdheid verder verruimd zou worden tot 100
of 105% van de normuitkering.In de memorie van toelichting is aangegeven dat de financiële consequenties
voor individuele gemeenten sterk kunnen uiteenlopen, afhankelijk van de omvang
en sociale structuur van de gemeente en, zoals hierboven al aan de orde is
geweest, van de mate waarin gebruik wordt gemaakt van de verruimde mogelijkheid
tot kwijtschelding. Van belang in dit verband is natuurlijk ook dat het toch
steeds blijft gaan om een beoordeling per afzonderlijke aanvraag. In aanvulling
daarop kan, mede gelet op de bovenbedoelde onzekerheden, slechts worden meegedeeld
dat de bedragen waarom het gaat per gemeente uiteen kunnen lopen van enkele
tienduizenden guldens tot enkele tientallen miljoenen. Het is echter niet
mogelijk aan te geven wat de totale financiële gevolgen zouden zijn voor
het gehele land als alle gemeenten en waterschappen de voorgestelde verruiming
geheel zouden benutten.De leden van de SGP-fractie vroegen in dit verband nog in hoeverre in
de toekomst een verdere verhoging van de tarieven van belastingen en rechten
van gemeenten valt te verwachten en wat de gevolgen daarvan zijn voor de thans
aan de orde zijnde problematiek. Ook in de toekomst moet rekening worden gehouden
met een verdere verhoging van gemeentelijke tarieven. De bevoegdheid tot kwijtschelding
hangt echter, zoals al meermalen gememoreerd, samen met de vermogenspositie
en de betalingscapaciteit van de belastingschuldigen. Zodra de toegestane
grenzen van vermogen en betalingscapaciteit zijn bereikt, kan het meerdere
kwijtgescholden worden. Een tariefverhoging zal bij een gelijkblijvend
kwijtscheldingsbeleid dus vermoedelijk leiden tot een hoger totaalbedrag dat
de desbetreffende gemeente kwijtscheldt.De leden van de fractie van GroenLinks vroegen of de budgettaire gevolgen
van de voorgestelde verruiming voor verschillende gemeenten geen reden zouden
kunnen vormen om niet tot verruiming over te gaan. De leden van de VVD-fractie
wezen in dit verband ook op de mogelijk remmende werking van de extra administratieve
lasten die een dergelijke verruiming met zich mee zou brengen. De leden van
de fracties van de VVD, SGP en GPV wezen er meer in het bijzonder nog op dat
die budgettaire gevolgen vermoedelijk het grootst zullen zijn, algemeen geformuleerd,
in de gemeenten met een zwakke sociale structuur, die, naar de leden van de
GPV-fractie stelden, ook een zwakke financiële structuur hebben. De laatstbedoelde
leden wezen daarbij op de herziening van de Financiële-Verhoudingswet
1984. Zij merkten daarbij op dat die herziening op zijn vroegst in 1997 wordt
verwacht, terwijl de nieuwe regelgeving inzake de verruiming van de kwijtschelding
al in 1995 kan gaan gelden. Zij wierpen de vraag op of de Interimmaatregel
1996 meer een voorschot moet gaan nemen op de voorziene herverdeling van het
Gemeentefonds dan wellicht tot nu toe de bedoeling is.Bij het nemen van een beslissing door een gemeentebestuur over het al
dan niet verruimen van het lokale kwijtscheldingsbeleid zullen de verwachte
financiële gevolgen een belangrijke rol spelen. De afweging die daarbij
moet worden gemaakt zal moeilijker zijn naarmate de gemeente zich die extra
financiële last minder kan veroorloven. Wij zien hierin echter onvoldoende
reden een verder voorschot te nemen op de nieuwe Financiële-verhoudingswet
(FVW) dan thans reeds wordt beoogd.De herziening van het Gemeentefonds beoogt de scheefgroei, die onder de
Financiële-Verhoudingswet 1984 is ontstaan, recht te zetten. Een belangrijke
oorzaak van die scheefgroei is dat niet voldoende rekening is gehouden met
gemeenten die een zwakke sociale structuur hebben. Aan het probleem van het
tekortschieten van het huidige verdeelstelsel op het punt van de sociale structuur
is via de Interimmaatregel voor 1994 en 1995 enigszins tegemoet gekomen. Daarmee
is een voorschot genomen op de herziene FVW en hebben gemeenten met een zwakke
sociale structuur iets meer financiële armslag gekregen dan daarvoor.
Voor 1996 zal deze Interimmaatregel worden gecontinueerd. Verschillen met andere regelingenDe leden van de fracties van PvdA, VVD en SGP signaleerden dat de burger
met verschillend beleid van verschillende overheden te maken zal kunnen krijgen.
De leden van de PvdA-fractie signaleerden meer in het bijzonder nog dat de
mede-overheden bij het toepassen van de Uitvoeringsregeling Invorderingswet
1990 desgewenst de kosten van bestaan zullen mogen stellen op 95% van de bijstandsnorm,
terwijl het rijk 90% aanhoudt, en deze laatste norm ook geldt voor de beslagvrije
voet en de toepassing van de Faillissementswet. Zoals bekend bestaat reeds
nu de kans dat een burger te maken krijgt met een verschillend kwijtscheldingsbeleid
van gemeente, rijk en waterschap. Als gevolg van dit wetsvoorstel kunnen die
verschillen toenemen. Dat is een gevolg van het decentralisatiebeleid en op
zich zelf geen reden van dit voorstel af te zien. Voorts constateerden de
leden van de PvdA-fractie het probleem dat in diverse regelingen de wijze
waarop het inkomen wordt berekend verschilt. In het kader van de eerderbedoelde
nota over armoede en sociale uitsluiting zal het kabinet nader ingaan op de
wenselijkheid van meer uniforme inkomensbegrippen. In beginsel staat het de gemeenten en waterschappen vrij, zoals de leden
van de VVD-fractie suggereerden, bij de keuze van het moment van het opleggen
van aanslagen rekening te houden met mogelijke andere schuldeisers, waaronder
andere overheden. Dit is evenwel niet het enige en zeker niet het doorslaggevende
criterium op grond waarvan een belastingdienst over gaat tot het opleggen
van een belastingaanslag. Dat moment is immers mede afhankelijk van bij voorbeeld
de beschikbaarheid van de vereiste gegevens, de technische mogelijkheden van
geautomatiseerde heffing en het tijdig beschikbaar zijn van de middelen ter
financiering van de overheidstaak. Wij verwachten niet dat de voorgestelde
verruiming op dit beleid een significante invloed zal hebben. In ieder geval
is dit geen factor geweest in de afweging of deze bevoegdheid zou moeten worden
verleend.De leden van de SGP-fractie vroegen zich aan de andere kant ook nog af
of de gemeenten, als zij besluiten tot het voeren van een ruimer kwijtscheldingsbeleid,
niet eenvoudig meer ruimte maken voor andere schuldeisers, die een strenger
beleid voeren. Die mogelijkheid doet zich inderdaad voor, maar dat is een
consequentie die de betrokken gemeenten en waterschappen bij hun eigen afweging
zullen moeten betrekken.De leden van de SGP-fractie vroegen verder in te gaan op de relatie tussen
de thans voorliggende voorstellen en de mogelijkheid tot terugvordering van
ten onrechte genoten uitkeringen, respectievelijk de invordering van administratieve
boetes. Deze leden veronderstelden blijkbaar een onderscheid in behandeling
tussen enerzijds fraude met gemeentelijke uitkeringen en anderzijds fraude
door middel van zwart werk, in die zin dat een gemeente met betrekking tot
kwijtschelding van fraudeschulden zou kunnen kiezen voor de 95%-norm, terwijl
de fiscus uitgaat van de 90%-norm. Dat is niet het geval. Het voorliggende
wetsvoorstel heeft alleen betrekking op de kwijtschelding van belastingschulden
van mede-overheden en heeft geen gevolgen voor de terugvordering van ten onrechte
genoten uitkeringen. Ook na invoering van het bij de Tweede Kamer in behandeling
zijnde wetsvoorstel boeten, maatregelen en terug- en invordering sociale zekerheid
(Kamerstukken II 1994/95, 23 909, nr. 9 – gewijzigd voorstel van
wet) blijft voor de terugvordering van ten onrechte verstrekte uitkeringen
de beslagvrije voet gelden ex artikel 475d van het Wetboek van Burgerlijke
Rechtsvordering. Overigens geldt diezelfde beslagvrije voet ook ingeval in
het kader van de invordering door de rijksbelastingdienst tot beslaglegging
wordt overgegaan. Het moment van invoeringDe leden van de fracties van de PvdA en van GroenLinks hebben verheugd
kennis genomen van het voorstel de verruiming reeds met ingang van 1995 in
werking te laten treden.De leden van de VVD-fractie daarentegen vroegen zich af of de samenhang
met de herziening van de Algemene Bijstandswet (ABW) niet zodanig is dat met
de voorgestelde verruiming zou moeten worden gewacht tot het moment van in
werking treden van de nieuwe ABW. Op zich zelf is dat laatste denkbaar, maar
de ondergetekenden zijn van mening dat de samenhang tussen de herziening van
de ABW enerzijds en de beleidsbeslissing om de medeoverheden een ruimere bevoegdheid
te geven tot het verlenen van kwijtschelding niet zodanig sterk is dat ook
het inwerkingtreden op het zelfde moment zou moeten gebeuren.De leden van de SGP-fractie signaleerden dat over het algemeen met een
dergelijke verruiming in de begroting voor 1995 nog geen rekening zal zijn
gehouden. Dat laatste is ongetwijfeld waar, maar daar staat tegenover dat
het heel gebruikelijk is in de loop van een begrotingsjaar door
middel van besluiten tot wijziging van de begroting de gevolgen te verwerken
van nieuwe uitgaven die noodzakelijk zijn of die het gevolg zijn van in de
loop van het jaar genomen beleidsbeslissingen. Dat betekent natuurlijk wel
dat de gemeenten en waterschappen die overwegen reeds in 1995 gebruik te maken
van de verruimde kwijtscheldingsmogelijkheid, als de wetgever daartoe mocht
besluiten, inderdaad de mogelijke budgettaire gevolgen voor de begroting van
1995 in de afweging zullen moeten betrekken.De leden van de fracties van de PvdA, CDA, D66 en SGP vroegen aandacht
voor de wijze waarop de gemeenten blijkens de memorie van toelichting gestalte
moeten geven aan de terugwerkende kracht. Zij verwezen daarbij naar de problemen
die de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft gesignaleerd in haar
brief aan de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken uit de Tweede Kamer van
13 juni van dit jaar. De geschetste procedure is inderdaad enigszins omslachtig.
De desbetreffende overheden zullen echter zelf moeten afwegen of zij dat al
dan niet zien als een onoverkomelijke belemmering voor het reeds over het
jaar 1995 gebruik maken van de bevoegdheid tot het voeren van een ruimer kwijtscheldingsbeleid.
Voor de regering is het in ieder geval geen reden geweest de medeoverheden
reeds bij voorbaat die mogelijkheid niet te geven.De leden van de fracties van de PvdA, CDA, VVD en D66 stelden tevens de
vraag aan de orde op welk moment de financiële positie van de belastingschuldige
moet worden getoetst naar aanleiding van een verzoek tot kwijtschelding. In
navolging van de VNG in haar bovenbedoelde brief lazen zij in de memorie van
toelichting dat naar het oordeel van de regering dat moment samenvalt met
het moment waarop de beslissing op het verzoek wordt genomen en niet, zoals
gebruikelijk, naar de situatie op het moment van de aanvraag. Dat is niet
wat wij hebben bedoeld te stellen, maar bij nalezing bleek ons dat de toelichting
op dit punt inderdaad onduidelijk is. De financiële positie van de belastingschuldige
wordt beoordeeld naar de situatie op het moment van de aanvraag. De desbetreffende
passage in de toelichting heeft betrekking op de vraag wanneer al dan niet
gebruik kan worden gemaakt van de verruimde mogelijkheid tot het verlenen
van kwijtschelding. Als een gemeente van die mogelijkheid gebruik wil maken
kan een definitieve beslissing tot het verlenen van kwijtschelding pas na
het in werking treden van deze wet worden genomen.Als de gemeenteraad besluit gebruik te maken van de mogelijkheid een ruimer
kwijtscheldingsbeleid te voeren, zodra de wetgever dat mogelijk maakt, en
wel met terugwerkende kracht, kunnen burgemeester en wethouders in concrete
gevallen daarmee rekening houden door in eerste instantie een voorlopige beslissing
te nemen, en voor het meerdere, dat op dat moment nog niet mag worden kwijtgescholden,
uitstel van betaling te verlenen. In dat geval zal een definitieve beslissing
pas genomen kunnen worden nadat de wetgever de desbetreffende bevoegdheid
ook inderdaad heeft gecreëerd. Als vóór dat moment een
definitieve beslissing wordt genomen kan geen gebruik worden gemaakt van die
bevoegdheid. Evaluatie en verdere stappenIn antwoord op vragen van de fracties van de PvdA, VVD en GPV kan worden
meegedeeld dat ook eventuele verdere stappen tot verruiming van de kwijtscheldingsbevoegdheid
slechts op de kosten van bestaan betrekking kunnen hebben, voor zover geen
nieuw voorstel van wet wordt ingediend. Meer concreet zal dat neerkomen op
het bepalen van een percentage hoger dan 95% van de bijstandsnorm.
Tenzij de evaluatie tot een andere conclusie aanleiding geeft ligt verhoging
naar 100% per 1 januari 1997 het meest voor de hand.De leden van de fracties van de PvdA, GPV en SP vroegen hoeveel stappen
de regering voorziet en in welk tempo die zullen worden ingevoerd. De fractieleden
van de PvdA en van de SP gaven daarbij te kennen het voorgestelde tempo wel
erg voorzichtig te vinden. De regering heeft nog geen standpunt ingenomen
over het aantal stappen. Voorgesteld wordt slechts in eerste instantie te
volstaan met een mogelijke verhoging tot 95% van de bijstandsnorm en het tempo
en de omvang van eventuele verdere stappen te laten afhangen van de ervaringen
met eerdere stappen. De regering heeft dus ook nog geen standpunt ingenomen
op de vraag of uiteindelijk de mede-overheden geheel vrij gelaten moeten worden
in hun kwijtscheldingsbeleid, zoals de leden van de PvdA-fractie bepleiten
en wat ook het standpunt van de leden van de fractie van het CDA lijkt te
zijn.De leden van de fractie van GroenLinks vroegen of de mogelijke discrepanties
tussen gemeenten onderling in het gevoerde minimabeleid ook onderdeel zullen
uitmaken van de evaluatie. De evaluatie zal zich beperken tot het kwijtscheldingsbeleid
als zodanig, maar daarbij zal, zoals wij in de toelichting hebben aangegeven,
wel degelijk ook gekeken worden naar eventuele verschillen in de wijze waarop
en de mate waarin lokale overheden gebruik maken van de verruimde kwijtscheldingsmogelijkheden.In de toelichting is aangekondigd dat wij er naar streven de evaluatie
van de eerste stap op een zodanig tijdstip gereed te hebben dat een volgende
stap al per 1 januari 1997 kan worden gezet. De leden van de D66-fractie willen
dat de Tweede Kamer hierover al in de zomer van 1996 kan discussiëren.
De leden van de SGP-fractie achtten het voorgestelde tijdstip van 1 januari
1997 echter te vroeg. Als de Kamer al in de zomer van 1996 overleg zou willen
voeren over een verdere stap moet de evaluatie al in het voorjaar gereed zijn.
Dat is naar ons oordeel te vroeg. Het moet echter wel mogelijk zijn de voor
de evaluatie benodigde gegevens in de zomer of het vroege najaar van 1996
beschikbaar te hebben, zodat de Kamer desgewenst in het najaar hierover kan
overleggen. Wij houden er voorshands dan ook aan vast dat een eventuele volgende
stap per 1 januari 1997 zal worden genomen. Anders dan waaraan de leden van
de SGP-fractie de voorkeur gaven ligt het niet in onze bedoeling voor dergelijke
verdere stappen een wetsvoorstel in te dienen. Binnen de ruimte die wordt
geboden door het wetsvoorstel zoals dat thans voorligt is dat ook niet nodig.
Wel zal de Tweede Kamer natuurlijk worden geïnformeerd over de conclusies
die uit de evaluatie worden getrokken.De leden van de GPV-fractie vroegen verder nog of de vormgeving wel gelukkig
is, nu de gemeentebesturen hun kwijtscheldingsbeleid moeten baseren op een
tweetal ministeriële regelingen op basis van verschillende wetten. Hoewel
de constatering op zich zelf waar is, menen wij niettemin dat dit niet nodeloos
ingewikkeld is. Het systeem is eenvoudig aldus: De Gemeentewet bepaalt dat
de gemeentebesturen in principe de regeling volgen van de Uitvoeringsregeling
Invorderingswet 1990. Zij kunnen daarbij naar boven dan wel naar beneden afwijken,
binnen bij of krachtens diezelfde Gemeentewet te stellen regels. WaterschappenDe leden van de VVD-fractie stelden dat de memorie van toelichting er
van uitgaat dat de effecten van het voorstel voor de waterschappen gelijk
zullen zijn aan die voor de gemeenten, maar dat zij niet wilden uitgaan van
die vooronderstelling. Zij meenden dat in de memorie van toelichting meer
afzonderlijk aandacht besteed had moeten worden aan de kwijtscheldingsbevoegdheid
voor besturen van waterschappen, omdat deze een bijzondere, afgebakende taak
hebben, in tegenstelling tot gemeentebesturen en omdat gemeentebesturen dichter
bij de burger staan en daarom beter dan het centraal bestuur in staat zijn
te beoordelen welke de positieve effecten zullen zijn van kwijtschelding van
belastingschulden van hun inwoners, alsmede de negatieve effecten bij handhaving
van de opeisbaarheid daarvan. Ook meenden zij dat gemeentebesturen beter dan
de centrale overheid in staat zijn uitvoering te geven aan het bepaalde in
artikel 8, eerste lid, sub b, van de Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990
(het aan de belastingschuldige toerekenen dat een belastingaanslag niet kan
worden voldaan).Vertrekpunt voor het thans voorliggende wetsvoorstel is de bestaande situatie
geweest. Zowel de centrale overheid als de gemeentebesturen en de waterschapsbesturen
hebben de bevoegdheid tot het verlenen van kwijtschelding van door hen geheven
belastingen, en wel op grond van het bepaalde in artikel 26 van de Invorderingswet
1990 en artikel 255 Gemeentewet, respectievelijk 144 Waterschapswet. De wetgever
is er naar onze mening terecht van uitgegaan dat niet alleen de gemeentebesturen,
maar ook de centrale overheid en de waterschapsbesturen in staat zijn verzoeken
tot het verlenen van kwijtschelding te beoordelen. Uitgangspunt van het kwijtscheldingsbeleid
is de vermogenspositie en de betalingscapaciteit van de belastingschuldige,
en dat staat los van het karakter van de taak van de heffende overheid: algemeen
dan wel functioneel bestuur.Voor zover ten behoeve van de beoordeling van kwijtscheldingsverzoeken
gegevens van derden nodig zijn wordt daarin voorzien in de artikelen 59 en
62 van de Invorderingswet 1990, alsmede, voor de gemeenten en waterschappen,
de artikelen 246a Gemeentewet en 126a Waterschapswet. De algemene maatregel
van bestuur waarin artikel 246a van de Gemeentewet voorziet is inmiddels vastgesteld
en gepubliceerd (Stb 1995, 346). Een soortgelijke algemene maatregel van bestuur
op basis van artikel 126a Waterschapswet wordt binnenkort in het Staatsblad
gepubliceerd.Bij het thans voorliggende wetsvoorstel is het uitgangspunt ten aanzien
van waterschappen niet zozeer geweest dat de effecten hetzelfde zouden zijn
als voor de gemeenten als wel de beleidsopvatting dat daar, waar gemeentebesturen
en waterschapsbesturen nu dezelfde kwijtscheldingsbevoegdheid hebben, een
verruiming voor de gemeentebesturen ook in dezelfde mate zou moeten gelden
voor de waterschapsbesturen. Daarom geldt, evenals in de memorie van toelichting,
datgene wat in deze nota over de bevoegdheid van gemeentebesturen wordt gesteld
en over de regeling in de Gemeentewet ook voor de waterschapsbesturen, respectievelijk
de Waterschapswet.De leden van de Groen-Linksfractie vroegen wat de regering denkt van de
gedachte dat de waterschapsheffingen afhankelijk gesteld zouden worden van
het (water)gebruik, zodat belastingplichtigen meer invloed kunnen uitoefenen
op de hoogte van de heffing. De waterschappen heffen naast de Wvo-heffing
ook waterschapsomslagen die op geen enkele wijze te relateren zijn aan het
waterverbruik. De Minister van Verkeer en Waterstaat heeft overigens toegezegd
onder bepaalde voorwaarden proeven met het zogenaamde waterspoor
mogelijk te maken om te bezien of de invoering daarvan het waterverbruik doet
verminderen (Handelingen UCV 1992/93, nr. 17, blz. 28/29).Er heeft zich nog geen provincie dan wel waterschap gemeld dat een dergelijke
proef onder de gestelde voorwaarden zou kunnen uitvoeren.De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken,A. G. M. van de VondervoortDe Minister van Verkeer en Waterstaat a.i.,M. de BoerDe Staatssecretaris van Financiën,W. A. F. G. Vermeend 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24158-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl