Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur; Nader verslag over enkele begripsbepalingen in het wetsvoorstel
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26883, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

21-02-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

26883 nr. 7

15-02-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. Algemeen1. Inleiding2. Het BIBOB-instrumentarium3. Het BIBOB-instrumentarium in verhouding tot andere
instrumenten4. Uitgangspunten van het wetsvoorstel5. Overige aspecten van het wetsvoorstel6. Internationale aspecten7. Financiële aspecten8. Uitvoerbaarheid, effecten voor het bedrijfsleven en
effecten voor de rechterlijke machtII. ArtikelsgewijsArtikel 3Artikel 42Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26883Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 39 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 883Regels inzake de bevordering van integriteitsbeoordelingen door het
openbaar bestuur met betrekking tot beschikkingen of overheidsopdrachten (Wet
bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur)nr. 7NADER VERSLAGVastgesteld 15 februari 2001De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties1, heeft besloten, na kennisneming van de nota naar aanleiding
van het verslag en de nota van wijziging, een nader verslag uit te brengen
omdat de commissie van oordeel is dat er onduidelijkheid is blijven bestaan
over enkele begripsbepalingen in het wetsvoorstel. Zij acht het dan ook noodzakelijk
in een nader verslag hierover nog enkele vragen te stellen. Onder het voorbehoud
dat de regering de gestelde vragen tijdig zal hebben beantwoord, acht de commissie
de openbare beraadslaging over dit voorstel van wet voldoende voorbereid.I. Algemeen1. InleidingDe leden van de PvdA-fractie danken de regering voor de uitvoerige beantwoording
van de vele vragen die in het verslag zijn gesteld. Na bestudering van de
nota naar aanleiding van het verslag hebben deze leden nog de volgende vragen
en opmerkingen.De leden van de VVD-fractie bedanken de ministers van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties en Justitie voor de uitvoerige beantwoording van de
vragen. Op veel van de hun gestelde vragen is naar bevrediging antwoord gegeven.
Toch rest de VVD-fractie nog een aantal vragen en onduidelijkheden die om
een nader verslag vragen.De leden van de CDA-fractie hebben nog een aantal vragen over de nota
naar aanleiding van het verslag.De leden van de D66-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
de nota naar aanleiding van het verslag behorend bij de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen
door het openbaar bestuur (BIBOB). Op een aantal punten zouden deze leden
evenwel graag nog een nadere toelichting ontvangen.De leden van de GroenLinks-fractie danken de regering voor de nota naar
aanleiding van het verslag. Zij behouden hun bezwaren tegen de wet, zoals
verwoord in het verslag van mei 2000. Zij hebben geen verdere vragen aan de
regering. Wel willen zij de regering wijzen op het schriftelijke commentaar
van 30 januari jongstleden van de zijde van het Nederlands Juristen Comité
voor de Mensenrechten. Deze leden zijn van mening dat de daar genoemde bezwaren
tegen het wetsvoorstel in eerste termijn onvoldoende zijn belicht. Deze leden
verzoeken de regering in de nota naar aanleiding van het nader verslag in
te gaan op de verschillende aspecten die in het commentaar van het Nederlands
Juristen Comité voor de Mensenrechten aan de orde worden gesteld.De leden van de fracties RPF/GPV hebben kennisgenomen van de nota naar
aanleiding van het verslag inzake onderhavig wetsvoorstel. Zij hebben nog
enkele vragen aan de regering.2. Het BIBOB-instrumentariumOok zelfstandige bestuursorganen (ZBO's) die daartoe zijn aangewezen bij
algemene maatregel van bestuur (AMvB) kunnen het advies inwinnen van het Bureau
BIBOB. De leden van de PvdA-fractie vragen de regering een overzicht te geven
van alle ZBO's die na aanvaarding van de algemene maatregel van bestuur gerechtigd
zullen zijn om het advies van het Bureau BIBOB in te winnen. Wat is voor elk
van deze ZBO's de reden geweest om hen aan te wijzen? In hoeverre heeft voorliggend
wetsvoorstel invloed op de Kaderwet ZBO's die eveneens bij de Kamer in behandeling
is, zo vragen deze leden.De leden van PvdA-fractie merken op dat de regering er zich, overigens
terecht, van bewust is dat een onderzoek van het Bureau BIBOB diep kan ingrijpen
in de persoonlijke levenssfeer. Van een onderzoek zou slechts sprake kunnen
zijn indien concrete gegevens voorhanden zouden zijn dat een bepaalde sector
wordt bedreigd door criminele infiltratie. Hoe verhoudt deze passage zich
tot het gestelde in paragraaf 4.2 van de memorie van toelichting over
het preventieve karakter van een ruimere mogelijkheid tot inzet van het instrument?
Hoe verhoudt deze passage zich tot de inhoud van de het begrip «gevaar»
in de tekst van de wet? Zou de regering het begrip «gevaar» en
het onderliggende «redelijk vermoeden» en «feiten»
en «omstandigheden» nader willen verklaren aan de hand van het
praktijkgeval zoals dat wordt beschreven in Het Parool?1Kan de regering aangeven wanneer de toezegging van de minister van Justitie,
gedaan tijdens het algemeen overleg met de Kamer over klassenjustitie, om
de inhoud van het begrip «ernstig strafbaar feit» nader in te
vullen, gestand wordt gedaan? Wanneer kan de Kamer deze brief van de minister
van Justitie verwachten? Kan deze brief tevens van dienst zijn om de begrippen
met betrekking tot strafbaarheid en gevaar in de verschillende artikelen in
het voorliggende wetsvoorstel nader te duiden?De leden van de PvdA-fractie zijn verbaasd dat het Bureau BIBOB wordt
ondergebracht bij het ministerie van Justitie en dat de minister van Justitie
ook de verantwoordelijkheid voor het Bureau zal dragen. Indien, zoals door
de regering gesteld, het Bureau BIBOB geen opsporingstaken heeft, en het daarbij
niet wenselijk is dat het Bureau wordt ondergebracht bij een instantie die
zich bezighoudt met de opsporing van strafbare feiten, waarom wordt het dan
ondergebracht bij een instantie die wel indirect verantwoordelijk is voor
de opsporing van strafbare feiten en zich intensief met het beleid dienaangaande
bezighoudt? Zou de regering in deze nadere uitleg mede aandacht willen schenken
aan het feit dat het Bureau BIBOB een bestuurlijk handhavinginstrument is?
Is het juist dat er, voordat het besluit tot instelling van het Bureau formeel
is genomen, al personeel voor het Bureau is geworven? Hoeveel mensen, en op
welk niveau, zijn er inmiddels aangenomen? De leden van deze fractie zijn tevens benieuwd of het de bedoeling is
dat het Bureau BIBOB een agentschap wordt. Kan de regering hierover uitsluitsel
geven?De leden van de CDA-fractie merken op dat BIBOB nauwelijks of geen functie
kan vervullen in het kader van buitenlandse aannemers, organisaties of bedrijven.
Is niet het gevaar aanwezig dat niet geheel bonafide bedrijven om die reden
zullen kiezen voor een benadering van de binnenlandse markt via een vestiging
in het buitenland?Uit de tekst blijkt dat BIBOB zich vooral richt op het doen van onderzoek
naar personen, maar het gaat om bedrijven. Hoe wordt hier het juiste evenwicht
bewaakt, zo vragen de leden van deze fractie.Op basis van welke criteria kunnen rechtspersonen met een wettelijke taak
(r.w.t.'s) een BIBOB advies aanvragen?Het blijft problematisch dat een vergunning of subsidie kan worden geweigerd
op basis van vermoedens die volgens de tekst: «uiteraard dienen te zijn
gebaseerd op feiten en omstandigheden». Dit kan toch leiden tot willekeur.
Immers, op basis van feiten en omstandigheden kan een «vermoeden»
worden geformuleerd. Hoe wordt voorkomen dat willekeur plaatsvindt? Hoe verhoudt
het streven naar maatwerk zich tot het te ontwikkelen generieke screeningsmodel,
zo vragen de leden van de CDA-fractie.De rol van het openbaar ministerie, met name die van de officier van justitie,
ten aanzien van de gegevens die aan het Bureau worden ter beschikking gesteld
is fors, zo merken de leden van de D66-fractie op. Deze zal moeten beoordelen
of het strafvorderlijk belang zich tegen bepaalde gegevensverstrekking verzet.
Betekent nu ook dat het bestuursorgaan niet die informatie krijgt die vanuit
de optiek van de bestuursorganen gewenst is?Verder stelt de regering dat het Bureau de relevante gegevens dient te
scheiden van de gegevens die weliswaar betrekking hebben op criminele activiteiten,
maar die niet relevant zijn voor het te nemen bestuursbesluit. De leden van
deze fractie zouden hierop graag een nadere toelichting ontvangen. Betekent
dit niet dat het Bureau de soms mogelijk arbitraire afweging moet maken welke
gegevens relevant zijn? Is het Bureau daartoe voldoende op de hoogte van wat
voor bestuursorganen relevante gegevens zijn, al dan niet verschillend met
de lokale situatie? Volgens artikel 12 verzamelt het Bureau uitsluitend gegevens
ten behoeve van het advies, dit terwijl er van uit gegaan wordt dat niet alle
gegevens in het advies zullen komen.3. Het BIBOB-instrumentarium in verhouding tot andere
instrumentenDe leden van de PvdA-fractie willen naar aanleiding van hetgeen de regering
op pagina 20 van de nota naar aanleiding van het verslag over de rol van de
officier van justitie schrijft nog enkele aanvullende vragen stellen. Zien
deze leden het nu goed dat het kan voorkomen dat het Bureau BIBOB over een
bepaalde persoon geen negatief advies kan uitbrengen omdat de officier heeft
gemeend in het belang van zwaarwegende opsporingsbelangen gegevens achter
te houden? Kan dit als gevolg hebben dat er iemand een vergunning of positieve
beschikking krijgt die hij niet zou moeten hebben? Hoe kan dit worden voorkomen?
Zou hier een rol voor bijvoorbeeld de bestuursrechter zijn weggelegd, die
buiten partijen om kennis neemt van de bezwaren die een negatief advies in
verband met een zwaarwegend opsporingsbelang niet kunnen onderbouwen?Wat heeft de diepgang van de screeningsinstrumenten te maken met het subsidiariteitsbeginsel,
zo vragen de leden van de CDA-fractie. 4. Uitgangspunten van het wetsvoorstelIn de inleiding maakt de regering een intrigerende opmerking, zo merken
de leden van de PvdA-fractie op. Het gaat om het feit dat alle andere integriteitsinstrumenten
niet van zoveel informatiebronnen uitgaan als waarover het Bureau BIBOB kan
beschikken. Het Bureau BIBOB kan beschikken over informatie onder andere afkomstig
van politieregisters, de belastingdienst, de economische controledienst en
het Meldpunt ongebruikelijke transacties. Deze veelomvattendheid van de soorten
bronnen stemt de leden van deze fractie tot nadenken en tot het stellen van
de volgende vragen. Zou de regering een overzicht willen verstrekken van overheidsorganen
die over een zelfde arsenaal aan informatiebronnen kunnen beschikken? Welke
privaatrechtelijke organisaties (inclusief ZBO's) kunnen uit een vergelijkbaar
arsenaal aan informatiebronnen putten? Welke bevoegdheden hebben zij en waar
zijn deze bevoegdheden in de wet omschreven?Indien er geen overheidsorgaan of privaatrechtelijke toezichthouder is
die over zoveel informatiestromen kan beschikken dan wordt het Bureau BIBOB
wel heel aantrekkelijk voor andere diensten die zich bezighouden met gelijksoortige
informatieverwerking. Er kan bijvoorbeeld worden gedacht aan de verschillende
politiediensten die ons land rijk is. De regering stelt zich op het standpunt
dat de Wet BIBOB een gesloten regime voor verstrekkingen kent. Dat moge waar
zijn, in hetzelfde artikel (artikel 20) als waarin dit uitgangspunt wordt
beleden wordt ook een uitzondering gemaakt voor een strafrechtelijk financieel
onderzoek, de rechter-commissaris bij een gerechtelijk vooronderzoek en de
BVD. De leden van de PvdA-fractie nodigen de regering uit deze uitzonderingen
nader te beargumenteren. Zij verzoeken de regering daarbij nadrukkelijk aandacht
te schenken aan de informatiestroom die uit genoemde onderzoeken kan voortkomen
en het verstrekkingenregime van de BVD.Tot slot maken deze leden nog een opmerking over de rol van de officier
van justitie. Deze kan altijd op grond van informatie die hij van het Bureau
BIBOB heeft verkregen een strafrechtelijk onderzoek starten. De regering stelt
zich op het standpunt dat hier geen aandacht aan hoeft te worden geschonken
omdat het wetsvoorstel geen veranderingen aanbrengt in de bevoegdheden van
een officier om een onderzoek te starten. Dat neemt echter niet weg dat de
informatiepositie van de officier wel degelijk is veranderd. Is dit met het
oog op een mogelijke vermenging van straf- en bestuursrecht wenselijk, zo
vragen deze leden. Zij vragen de regering nogmaals een korte beschouwing te
wijden aan de vraag of de positie van de officier nu wel of niet is veranderd.De reikwijdte van de Wet BIBOB wordt voor een groot gedeelte bepaald door
de AMvB waarbij de sectoren worden aangewezen waarvoor bij een aanbesteding
een BIBOB-advies kan worden aangevraagd. Heeft de regering voor aanbestedingen
definitief gekozen voor de sectoren bouw, automatisering en milieu? Voor het
gebruik van AMvB's is gekozen, zo begrijpen de leden van de PvdA-fractie,
omdat op deze wijze snel en slagvaardig kan worden gereageerd op bepaalde
ontwikkelingen. Deze leden hebben in het verslag aangegeven dat zij de voorkeur
zouden geven aan een voorhangprocedure. Omdat het kader voor deze regeling
uit de wet voortvloeit en er, naar eigen zeggen, uitvoerig is ingegaan op
de selectie van sectoren, wordt er door de regering geen reden gezien om een
dergelijke voorhangprocedure te hanteren. Vooralsnog zijn deze leden nog niet
overtuigd door de argumentatie van de regering. Ook met een voorhangprocedure
kan er snel en slagvaardig worden opgetreden. Het hangt er maar van af voor
welke vorm wordt gekozen. De leden van deze fractie hechten er aan om nu al
aan te geven dat zij het niet eens zijn met de argumentatie van de regering
en dat zij, tenzij de regering alsnog met overtuigende argumenten
komt, voornemens zijn tijdens de mondelinge behandeling van dit wetsvoorstel
een amendement op dit punt in te dienen.Met instemming hebben de leden van de PvdA-fractie kennisgenomen van het
feit dat de aanvankelijke keuze om af te zien van het beschikbaar maken van
het BIBOB-instrumentarium voor de bouwvergunningverlening wordt heroverwogen.
Op welke termijn zal er nadere duidelijkheid zijn verkregen over het opnemen
van de bouwvergunning in het onderhavige wetsvoorstel? Kan de regering toezeggen
dat dit nog voor de plenaire behandeling het geval zal zijn?Met enige bezorgdheid nemen de leden van de fractie van de PvdA kennis
van hetgeen de regering schrijft over een mogelijke specificatie naar soort,
zwaarte en actualiteit van de gepleegde strafbare feiten. Wat betreft strafbare
feiten kan het gaan om informatie over veroordelingen, maar ook om feiten
die niet als georganiseerde criminaliteit kunnen worden aangemerkt, alsmede
om zaken waaromtrent (nog) geen veroordeling heeft plaatsgevonden. Zien deze
leden het goed dan is het dus, in ieder geval in theorie, mogelijk dat een
negatief advies wordt uitgebracht dat slechts is gebaseerd op vermoedens en
niet meer dan dat. De advisering en besluitvorming dienen echter te voldoen
aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, hetgeen in een voorkomend
geval door de rechter kan worden getoetst. Over welke informatie kan degene
die tegen een negatieve advisering een procedure start beschikken? Met andere
woorden, hoe kan hij voor de rechter duidelijk maken dat de beginselen van
behoorlijk bestuur zijn geschonden? Heeft hij de beschikking over de vermoedens
op basis waarvan het negatieve advies is uitgebracht? Heeft hij ook de beschikking
over de bron van de vermoedens? Zou het geen aanbeveling verdienen om artikel
3 van het wetsvoorstel in die zin te wijzigen dat vermoedens slechts een rol
in de advisering mogen spelen voorzover zij worden ondersteund door objectief
vaststaande feiten? De leden van deze fractie vragen de regering, omdat zij
vermoeden dat de rechtsbescherming in het voorstel op dit moment te wensen
overlaat, nog eens nader uiteen te zetten waarom de regeling zoals zij nu
voorligt in dit opzicht de best denkbare oplossing is. Indien de regering
naar het oordeel van deze leden niet met overtuigende argumenten deze uiteenzetting
kan staven overwegen zij tijdens de mondelinge behandeling een amendement
in te dienen die beoogt de gewenste rechtsbescherming wel te bieden.Het blijft in de ogen van de leden van de VVD-fractie vreemd dat het openbaar
bestuur het al dan niet verstrekken van een vergunning of het aanbesteden
aan een bedrijf in belangrijke mate beoordeelt op grond van bij het BIBOB-advies
betrokken strafrechtelijke gegevens die (nog) niet tot het bewijs van strafbare
feiten heeft geleid. Er zijn volgens deze leden een aantal vragen hierbij
te stellen: op grond van welke criteria beoordeelt het openbaar bestuur het
feit of iemand al dan niet in aanmerking komt voor weigering? De nota naar
aanleiding van het verslag meldt op bladzijde 29 dat het een misverstand is
dat het niet verlenen van een overheidsopdracht, subsidie of vergunning zou
kunnen worden gebaseerd op een vermoeden van strafbare feiten. Echter, op
bladzijde 20 lazen deze leden dat de officier van justitie op grond van artikel
25 bevoegd is een bestuursorgaan aan te bevelen een BIBOB-advies te vragen.
Voorwaarde is dat de officier van justitie beschikt over gegevens die er op
duiden dat een betrokkene in relatie staat tot strafbare feiten die reeds
gepleegd zijn, of naar redelijke wijze op grond van feiten of omstandigheden
kan worden vermoed, gepleegd zullen worden. Hoe verhoudt die omschrijving
zich tot de op bladzijde 29 vermelde zinsnede: «dient er altijd sprake
te zijn van feiten en omstandigheden op grond waarvan redelijkerwijze kan
worden geconcludeerd dat de betrokkenen zich schuldig heeft gemaakt
aan strafbare feiten.» Welke situatie ontstaat bestuurlijk en juridisch
als bijvoorbeeld een gemeentebestuur ondanks het BIBOB-advies toch de vergunning
of aanbesteding geeft en pas enige tijd daarna uit een strafrechtelijke veroordeling
blijkt dat de betreffende aanvrager toch niet integer blijkt? Welke situatie
ontstaat indien het gemeentebestuur op grond van het BIBOB-advies de verwachting
uitspreekt dat strafrechtelijke veroordeling zal gaan volgen en de vergunning
subsidie of aanbesteding aan een bedrijf wordt geweigerd, waarna korte tijd
later de strafrechtelijke vervolging wordt beëindigd met een sepot of
de rechter het bedrijf van strafrechtelijke feiten vrijspreekt? Wordt de integriteit
van de overheid aangetast als het een politiek/bestuurlijk besluit is om,
ondanks bepaalde signalen, toch met een bepaald bedrijf in zee te gaan? Loopt
het bestuursorgaan niet het risico aansprakelijk gesteld te worden? Zo ja,
zal de rechter dan toetsen aan de wetenschap van het moment van de bestuursbeslissing
of aan de situatie zoals die ten tijde van het proces is gebleken? Toetst
de rechter marginaal, met name het oordeel over «redelijkerwijs».
Kan het bestuursorgaan zich in openbare procedures voldoende verantwoorden
als het voornamelijk heeft beslist op vertrouwelijke informatie? Wat staat
de regering voor ogen met betrekking tot de openbaarmaking of althans de mogelijkheid
tot het inzien van de stukken door de rechter en de procespartijen? Legt eventuele
veroordeling tot schadevergoeding geen smet op het openbaar bestuur? De vraag
is of een en ander kan leiden tot een BIBOB-adviesaanvraag bij vrijwel elke
aanvraag om een subsidie, vergunning of aanbesteding. Dit in het kader van
risicomijdend gedrag door het bestuursorgaan.Verder kan, indien bijvoorbeeld een wethouder/college beslist dat het
besluit om een vergunning of aanbesteding te geven in de Raad(scommissie)
behandeld (gesondeerd) moet worden, vertrouwelijke informatie uitlekken. Dit
kan negatieve consequenties hebben voor zowel het betreffende bedrijf als
voor het bestuursorgaan die de vertrouwelijke informatie vertrouwelijk heeft
aangeleverd. Hoe wil de regering deze mogelijk negatieve consequenties tegengaan
indien vertrouwelijke informatie uitlekt? Acht de regering het in de praktijk
voldoende mogelijk om het uitlekken van vertrouwelijke informatie te voorkomen,
althans in voorkomend geval de bron van het lekken vast te stellen. Zo nee,
stelt de BIBOB-procedure dan niet het bedrijfsleven en de burger bloot aan
het risico van negatieve beeldvorming en stigmatisering («waar rook
is, is vuur»)?Kennelijk, omdat zij gebruik maakt van strafrechtelijke gegevens die (nog)
niet hebben geleid tot het bewijs van strafbare feiten, hanteert het openbaar
bestuur lichtere normen. Is dit in strijd met het rechtstatelijke beginsel
dat iemand onschuldig is tot het tegendeel bewezen is (strafrechtelijk bewijs)?
Gaat het openbaar bestuur hiermee niet op de stoel van de rechter zitten?
Wordt het openbaar bestuur niet opgezadeld met de gevallen die bij het openbaar
ministerie of andere mogelijke informatieleveranciers geen prioriteit hebben,
zo vragen deze leden.De leden van de VVD-fractie vragen voorts of het niet onwenselijk is dat
indien een ondernemer een straf heeft ondergaan, hij later nog een of meer
keren «gestraft» zou worden door een weigering van een vergunning,
subsidie of aanbesteding. Dit is toch in strijd met het rechtstatelijke beginsel
dat indien iemand zijn straf heeft ondergaan deze (rechts-) persoon weer volwaardig
in de maatschappij kan meedraaien en dat zijn fouten in het verleden niet
meer worden nagedragen?Het geplande bureau BIBOB mag zelf geen onderzoeken doen (bladzijde 36).
Dit is te begrijpen uit tijdsoverwegingen maar wordt zij hiermee niet erg
afhankelijk gemaakt van de gegevens van andere diensten? Er wordt zeer stellig gezegd dat BIBOB noodzakelijk is in verband met
het onvoldoende functioneren van het huidige instrumentarium inzake de integriteitsbewaking.
De leden van de CDA-fractie verzoeken om expliciet aan te geven waarom deze
meerwaarde niet bereikt kan worden met een verbetering van de huidige instrumenten.
Daarbij is ook de vraag aan de orde of een centraal orgaan niet het gevaar
in zich draagt een centraal apparaat binnen een apparaat te worden, dat zich
onttrekt aan elke democratische controle. Het blijft overigens onhelder hoe
de feitelijke controle is geregeld en wat de betrokkenheid van de Kamer is
op dit punt. Hoe transparant wordt de procedure en werkwijze met betrekking
tot (de benoeming van de leden van) de begeleidingscommissie?Waarom de centrale aanpak en niet de decentrale aanpak, zoals ook gesuggereerd
door de leden van de PvdA-fractie? Het antwoord op die suggestie is niet overtuigend.Uit de tekst blijkt ook dat in een aantal gevallen geen beroep mogelijk
zal zijn op de Wet Openbaarheid Bestuur. De leden van de CDA-fractie verzoeken
de regering aan te geven waarom hiervoor is gekozen en op basis van welke
criteria een verzoek tot bijvoorbeeld inzage in de opgeslagen gegevens en
besluitvorming kan worden geweigerd. Zie ook artikel 20. Wordt op deze manier
in voorkomende gevallen het instellen van beroep door betrokkene tegen een
voor hem ongunstige beslissing niet in feite onmogelijk gemaakt?Door de wijze van werken zullen bij BIBOB omvangrijke databases ontstaan
met voor bedrijven en personen zeer relevante informatie, zo merken de leden
van de CDA-fractie op. De gegevens kunnen twee jaar worden bewaard. En dan?
Onder welk regime vallen deze gegevens, zo vragen deze leden.De vraag naar de noodzakelijke concrete indicaties die BIBOB moet hebben
om een onderzoek naar de zakelijke relaties van betrokkenen te doen blijft
in feite onbeantwoord. Zo blijft ook vaag wat het onderzoek naar BIBOB in
feite allemaal zou kunnen inhouden. De leden van de CDA-fractie zijn van mening
dat de problemen ten aanzien van de uitvoerbaarheid van BIBOB onderzoeken
naar onderaannemers wordt onderschat. Deze leden willen weten op basis waarvan
de regering denkt dat er geen problemen te verwachten zijn. Vaak zijn immers
op het moment van gunning nog niet alle onderaannemers bekend. Eveneens gebeurt
het vaak dat een wisseling van onderaannemers plaatsvindt. De vraag is dus
hoe houdbaar de stellingname van de regering is op dit punt.De leden van de D66-fractie vinden dat de regering het bezwaar van mogelijke
stigmatisering van bedrijven waarover een advies wordt gevraagd iets te gemakkelijk
terzijde schuift. De regering stelt in reactie op vragen naar de privacybescherming
dat dit deels de eigen keuze is van de verzoeker: wanneer die geen bezwaar
en beroep instelt, zal het BIBOB-advies niet boven water komen. Ook al blijft
het resultaat van het BIBOB-onderzoek voor derden geheim, toch zou alleen
al vanwege het feit dat advies wordt gevraagd, naar de mening van deze leden,
een stigmatiserende werking kunnen uitgaan. Voorts vragen zij zich af hoe
het met de privacybescherming zit in geval door derden-belanghebbenden bezwaar
of beroep wordt aangetekend. Kan de regering hier een nadere toelichting op
geven?Gekozen werd voor een beperkt toepassingsgebied. Het lijkt erop dat alsnog
de bouwvergunningen onder de reikwijdte van het bureau BIBOB zullen worden
gebracht. Op zich lijkt daar veel voor te zeggen, omdat naar de mening van
de leden van de D66-fractie juist in die sector het risico van vermenging
onderwereld/bovenwereld groot is. Zij vragen zich echter wel af
wel hoe dit zijn beslag in de tijd zal krijgen. In het Nederlands Juristenblad
(26 november 1999, bladzijde 1965–1973) wordt de kanttekening gemaakt
dat wel heel erg veel tegelijkertijd op het Bureau BIBOB lijkt af te komen.
Mag het Bureau BIBOB prioriteiten stellen en bijvoorbeeld aanvragen afwijzen?
Het lijkt erop alsof dit niet kan. De leden van deze fractie zouden hierover
graag meer duidelijkheid van de regering ontvangen. Zij vragen zich af of
er zonodig niet de weg van de geleidelijkheid moet worden gekozen. Dit kan
door bijvoorbeeld voorlopig alleen aanvragen betreffende organisaties in de
grote steden en het rijk in behandeling te nemen.De leden van de D66-fractie zouden graag een reactie van de regering ontvangen
op het vrij scherp geformuleerde NJCM-commentaar op het wetsvoorstel BIBOB
(BZK-01-73). Het NJCM stelt dat bij een eventuele bezwaarprocedure de betrokkene
bezwaar maakt tegen een niet complete motivering. Deze leden zijn geïnteresseerd
naar de reactie van de regering op de conclusie die het NJCM trekt dat het
wetsvoorstel niet zou voldoen aan een aantal eisen die voortvloeien uit artikel
6 EVRM.5. Overige aspecten van het wetsvoorstelDe verhouding tussen BIBOB en de officier van justitie (OvJ) blijft problematisch,
zo merken de leden van de CDA-fractie op. In een aantal gevallen kan de OvJ
attenderen op de noodzaak van een BIBOB onderzoek, maar tegelijkertijd kan
de situatie ontstaan dat vanwege een strafrechtelijk onderzoek geweigerd wordt
om gegevens ter beschikking te stellen. Hoe worden dergelijke situaties opgelost?De leden van de CDA-fractie hebben zorgen omtrent de regelingen rond de
aansprakelijkheid. Die komt eigenlijk geheel en al voor rekening van de overheid
die het BIBOB advies aanvraagt en op basis daarvan een besluit neemt. Dan
is het toch noodzakelijk dat de gegevens waarop dat besluit gefundeerd wordt
via de Wob toegankelijk zijn in verband met mogelijke procedures?De leden van deze fractie vinden de op dit onderwerp gestelde vragen niet
voldoende beantwoord en vragen een nadere onderbouwing en toelichting.Voor de leden van de D66-fractie blijft onvoldoende duidelijk hoever de
aansprakelijkheid van een bestuursorgaan kan gaan dat op grond van een BIBOB-advies
een vergunning heeft geweigerd en door de rechter in het ongelijk wordt gesteld,
op grond van bijvoorbeeld onvoldoende motivering. In het Nederlands Tijdschrift
voor Bestuursrecht (afl. 9, november 2000, bladzijde 265–270) wordt
er op gewezen dat bestuursorganen een eigen taak hebben bij het uitvoeren
van de wet BIBOB. Betekent dit nu dat bestuursorganen toch zelf een eventuele
schadevergoeding moeten betalen? Ook als deze het gevolg of mede het gevolg
is van een door de rechter als ontoereikend beoordeeld BIBOB-advies? Zo ja,
zouden betrokken bestuursorganen ook mogelijk deze schade kunnen verhalen
op het Bureau dat kennelijk een onvoldoende gemotiveerd advies leverde? Bestuursorganen
moeten toch kunnen vertrouwen op de kwaliteit van het BIBOB-advies?6. Internationale aspectenDe leden van de PvdA-fractie hebben kennisgenomen van de uitleg met betrekking
tot de internationale aspecten. In aanvulling daarop zouden zij van de regering
willen weten of andere lidstaten van de Europese Unie een met BIBOB vergelijkbaar
instrument kennen. Welke landen kennen wel en welke landen kennen geen BIBOB
instrument? Hoe wordt voorkomen dat de integriteit met betrekking
tot beschikkingen of overheidsopdrachten in het gedrang komt door landen die
geen BIBOB kennen?De leden van de VVD-fractie vragen of er al zicht is op een Europese BIBOB-variant.
Zo ja, op welke termijn? Lopen Nederlandse bedrijven in de tussentijd niet
het gevaar een concurrentienadeel op te lopen in het geval in Nederland het
bureau BIBOB wordt opgericht?Hoe staat de regering in dit kader tegenover de suggestie eerst een nader
ruim experiment met de BIBOB te doen alvorens het totale project gestart wordt?
Hierbij kan gedacht worden aan de grote steden of een aantal regio's. Ook
kan gedacht worden aan grote projecten van het Rijk.7. Financiële aspectenDe leden van de CDA-fractie verzoeken om nader inzicht in de financiële
consequenties van dit wetsvoorstel. Tevens willen deze leden weten wat de
feitelijke stand van zaken is. Zij kunnen zich niet aan de indruk onttrekken
dat al wordt vooruit gelopen op aanname van het wetsvoorstel door bijvoorbeeld
het werven van personeel en het inrichten van een afdeling. Ook vragen zij
een nadere onderbouwing van de slechts zeer gering geachte toename van de
werklast voor de rechterlijke macht. Er wordt immers verwacht dat 25% van
de BIBOB adviezen tot een procedure zou kunnen leiden.8. Uitvoerbaarheid, effecten voor het bedrijfsleven en
effecten voor de rechterlijke machtDe leden van de PvdA-fractie hebben nog een aantal vragen over een mogelijke
aansprakelijkheid van de Staat. In het geval dat een BIBOB-advies het bestuursorgaan
doet besluiten tot een negatieve beslissing, die achteraf gebaseerd blijkt
te zijn op foutieve of ontbrekende gegevens, bijvoorbeeld in het geval een
officier van justitie in het belang van de opsporing gegevens uitsluit, wie
is dan aansprakelijk: het bestuursorgaan dat de uiteindelijke onterechte beslissing
heeft genomen of het Bureau BIBOB? In het geval dat het bestuursorgaan wordt
aangemerkt als zijnde aansprakelijk, kan dan vervolgens het Bureau BIBOB op
haar beurt weer door het betrokken bestuursorgaan worden aangesproken?De leden van de fractie van de PvdA hebben kennisgenomen van de percentages
van bestuursorganen dat zegt van de adviezen van het Bureau BIBOB gebruik
te zullen maken. De regering geeft globaal een verklaring voor deze cijfers.
Zonder nu onmiddellijk voorbarige conclusies te willen trekken zijn deze leden
toch wel enigszins geschrokken van het feit dat tweederde van de ondervraagde
bestuursorganen aangeeft niet van de adviezen gebruik te zullen gaan maken.
Gaarne zouden zij zien dat de regering een uitvoerige verklaring over het
gebrek aan belangstelling geeft zodat nut en noodzaak van het wetsvoorstel
beter beoordeeld kunnen worden.Vervolgens vragen de leden van de PvdA-fractie of de regering van bestuursorganen
heeft vernomen of zij in hun voorlichting over de verkrijging van benodigde
vergunningen expliciet aandacht zullen schenken aan de mogelijkheid dat er
een integriteitsonderzoek bij het Bureau BIBOB kan worden aangevraagd. Ook
zou in de aanvraagformulieren iets over deze mogelijkheid moeten worden opgenomen
zodat ondernemers daadwerkelijk bekend zijn met het feit dat zij onderworpen
kunnen worden aan een onderzoek door het Bureau BIBOB. Een enkele wijziging
van de betreffende wetten of de uitvaardiging van een AMvB achten de leden
van deze fractie niet voldoende. Deze leden zijn van mening dat een goede
voorlichting, naast het voorkomen van misverstanden bij ondernemers, mede kan bijdragen tot het voorkomen van gerechtelijke procedures. Wat
is de visie van de regering op dit punt?De leden van de PvdA-fractie stellen vast dat de regering van plan is
een financiële dam op te werpen voor bestuursorganen zodat een adviesaanvraag
niet al te lichtvaardig zal worden gedaan. Welke kosten zullen door het Bureau
BIBOB aan de bestuursorganen in rekening worden gebracht? Hoeveel zal het
advies de bestuursorganen gaan kosten? Wat zijn de schattingen van de werkelijke
kosten? Ook gegeven de kennelijk geringe bereidheid van bestuursorganen om
de adviezen van het Bureau BIBOB te gebruiken vragen deze leden tevens of
het in rekening brengen van de adviezen wel een goed idee is. Als de animo
om een advies te vragen op voorhand al niet groot is, hoe kan de regering
dan verwachten dat BIBOB voor bestuursorganen een vertrouwd instrument zal
worden indien er een financiële dam wordt opgeworpen? De leden van deze
fractie verzoeken de regering het besluit om bestuursorganen te laten betalen
voor de diensten van het Bureau BIBOB te heroverwegen dan wel met een zodanige
argumentatie te komen waaruit blijkt dat een financiële bijdrage absoluut
noodzakelijk is.Voorts merken deze leden op dat de regering in deze paragraaf zegt er
naar te streven dat alle informatie die het Bureau nodig heeft on line beschikbaar
komt. Dat zou te lange termijnen in de adviesaanvraag kunnen voorkomen. Hoe
verhoudt zich dit streven met hetgeen op bladzijde 39 van de nota naar aanleiding
van het verslag wordt gezegd over een mogelijke on line verbinding met de
politieregisters? Wat is de toegevoegde waarde van de detachering van de politieambtenaar
bij het Bureau BIBOB? Betekent het detacheren van een politieambtenaar bij
het Bureau BIBOB niet feitelijk het omzeilen van de regels die gelden voor
het beheren van politieregisters? Is het dan niet beter om het beestje bij
de naam te noemen en het Bureau BIBOB wettelijk de mogelijkheid te bieden
direct uit de politieregisters te laten putten? Gaarne zouden de leden van
de PvdA-fractie een bevredigende uitleg op deze vragen zien.Kan de regering de bewering, dat het uitgangspunt dat ongeveer een kwart
van de BIBOB-adviezen leidt tot een procedure is gebaseerd op ervaringsfeiten
met betrekking tot de introductie van nieuwe instrumenten, nader onderbouwen?
Over welke ervaringsfeiten, aangevuld met concrete voorbeelden, heeft de regering
het? Betekent deze passage werkelijk dat na de introductie van ieder nieuw
instrument, vijfentwintig procent van de beslissingen van het betreffende
orgaan gepaard gaat met een rechtszaak?De leden van de fractie van de PvdA vragen de regering voorts aan te geven
bij welk onderdeel van de rechterlijke macht de grootste effecten merkbaar
zullen zijn. Is dat de strafrechter omdat er meer strafzaken te verwachten
zijn? Is dat de bestuursrechter in verband met procedures tegen de weigering
van de verlening van een vergunning? Of is het civiele sector die te maken
krijgt met procedures inzake onrechtmatige overheidsdaden?Kan de regering aangeven in welke delen van Nederland de behoefte aan
het instrumentarium van de BIBOB het sterkst wordt gevoeld ? De leden van
de VVD-fractie kunnen zich bijvoorbeeld voorstellen dat in de grote steden
en de grensgemeenten met veel drugsproblematiek de dreiging van vermenging
van onderwereld en bovenwereld groter is dan in plattelandsgemeenten?Verder is het de vraag waarom bijvoorbeeld de taxibranche niet specifiek
is genoemd in de toelichting. Met name in Amsterdam zijn vele vragen gerezen
met betrekking tot de in het verleden afgehandelde vergunningaanvragen. Heeft
de nota van wijziging ook betrekking op de taxibranche, waardoor
bijvoorbeeld de afgifte van een chauffeurspas aan een voorafgaand BIBOB-advies
kan worden onderworpen?De leden van de D66-fractie menen dat het voor de effectiviteit van het
BIBOB-instrumentarium van groot belang is dat de termijnen die de regering
vaststelt voor de advisering door het Bureau zodanig aansluiten op de beslistermijnen
van de Awb dat het BIBOB-advies kan worden betrokken in een zorgvuldige besluitvorming.
Zij zouden hierop graag een reactie zien van de regering.II. ArtikelsgewijsArtikel 3Uit de toelichting op het voorgestelde artikel 3 komt naar voren dat feiten
en omstandigheden die niet onderworpen zijn geweest aan het oordeel van de
rechter bij de opstelling van de BIBOB-adviezen gebruikt mogen worden. De
leden van de fracties van GPV en RPF vragen de regering aan te geven hoe zij
het belang van het gebruiken van genoemde feiten en omstandigheden bij de
opstelling van een advies van het Bureau-BIBOB heeft afgewogen tegen het bezwaar
dat kleeft aan het ontbreken van een rechterlijk oordeel.Het begrip strafbare feiten genoemd in lid 2 en 3 van artikel 3 is niet
nader gepreciseerd wat betreft ernst en soort. Deze leden willen weten of
het ontbreken van een nadere omschrijving betrokkenen niet uitnodigt een gang
naar de rechter te maken om op deze manier van het negatieve advies af te
komen.Artikel 42Met de regering zijn de leden van de PvdA-fractie van mening dat een evaluatie
slechts zin heeft indien voldoende gegevens voorhanden zijn. Niettemin zijn
zij het met de collega's van de fracties van VVD en GroenLinks eens dat vijf
jaar wel een heel lange periode is. Zeker omdat het een nieuw handhavingsinstrument
betreft, die diep in de persoonlijke levenssfeer kan ingrijpen, zouden zij
meer de vinger aan de pols willen houden. Zou de regering er voor voelen om
de Kamer door middel van voortgangsrapportages op regelmatige termijn te informeren?De voorzitter van de commissie,De CloeDe griffier voor dit verslag,BregmanXNoot1Samenstelling: Leden: Schutte (GPV), Te Veldhuis (VVD), ondervoorzitter,
De Cloe (PvdA), voorzitter, Van de Camp (CDA), Van den Berg (SGP), Scheltema-de
Nie (D66), Van der Hoeven (CDA), Van Heemst (PvdA), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks),
Rijpstra (VVD), Noorman-den Uyl (PvdA), Hoekema (D66), Dankers (CDA), O. P. G.
Vos (VVD), Rehwinkel (PvdA), Wagenaar (PvdA), Luchtenveld (VVD), De Boer (PvdA),
Verburg (CDA), Rietkerk (CDA), Halsema (GroenLinks), Kant (SP), Duijkers (PvdA),
Balemans (VVD) en De Swart (VVD).Plv. leden: Rouvoet (RPF), Van Beek (VVD), Zijlstra (PvdA), Van Wijmen
(CDA), Ravestein (D66), Augusteijn-Esser (D66), Balkenende (CDA), Barth (PvdA),
Rabbae (GL), Cherribi (VVD), Gortzak (PvdA), Dittrich (D66), Wijn (CDA), Van
den Doel (VVD), Van Oven (PvdA), Apostolou (PvdA), Cornielje (VVD), Kuijper
(PvdA), Mosterd (CDA), Eurlings (CDA), Van Gent (GroenLinks), Poppe (SP),
Belinfante (PvdA), Essers (VVD) en Nicolaï (VVD).XNoot1Het Parool, 1 februari 2001, Middelburg; «De Wallen als wasserette»,
pag. PS 2–5. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26883-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl