Wet inkomstenbelasting 2001; Notitie over ontwikkeling van de vermogensverhoudingen in Nederland
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26727, nr. 130

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

22-10-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

26727 nr. 130

14-10-2002

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamONTWIKKELING VAN DE VERMOGENSVERHOUDINGEN IN NEDERLAND1. Aanleiding2. Belangrijkste uitkomsten3. Samenstelling en ontwikkeling van het vermogenTabel 1: samenstelling vermogen van huishoudens over bestanddelen,
1 januari 1993 en 1 januari 2000 Tabel 2: vermogen naar vermogensdecielen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000 Tabel 3: vermogen naar inkomenskwartielen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000 Tabel 4: vermogen naar leeftijdsgroepen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000 Tabel 5: vermogen naar sociaal-economische groepen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000 4. Vermogensontwikkelingen na 1 januari 20005. Pensioen- en levensverzekeringsvermogenTabel 6: aanspraken op pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen
en overig vermogen per huishouden, 1995–2001 (in duizenden €) 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26727Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 28 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 727Wet inkomstenbelasting 2001 (Belastingherziening 2001)nr. 130BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËNAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 14 oktober 2002Hierbij bied ik u aan de toegezegde notitie over vermogensverhoudingen
in Nederland, naar aanleiding van de motie Vendrik c.s. (Kamerstuk 26 727,
nr. 111).De Staatssecretaris van Financiën,S. R. A. van EijckONTWIKKELING VAN DE VERMOGENSVERHOUDINGEN IN NEDERLAND1. AanleidingTijdens de parlementaire behandeling van de Wet Inkomstenbelasting 2001
(Belastingherziening 2001) in de Tweede Kamer hebben de leden Vendrik, Bos
en Marijnissen een motie ingediend waarin de regering werd verzocht een grondig
onderzoek naar de ontwikkeling van de vermogensverhoudingen in Nederland te
entameren. Volgens de motie is meer inzicht nodig in de aard en ontwikkeling
van de vermogensverhoudingen, gelet op de huidige beperkte beschikbaarheid
van informatie. Het onderzoek moet worden gezien in het licht van de toegezegde
evaluatie van de Belastingherziening, die uiterlijk in 2005 zal worden afgerond.
Het CBS is gevraagd informatie te leveren waarmee aan het in de motie opgenomen
verzoek kan worden voldaan. Naast de gebruikelijke vermogensonderdelen is
ook gevraagd naar vermogen in de vorm van duurzame consumptiegoederen en aanspraken
op toekomstige pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen.2. Belangrijkste uitkomstenInformatie over de ontwikkeling van vermogensverhoudingen is te vinden
in de Vermogensstatistiek van het CBS. Deze statistiek is gebaseerd op gegevens
uit de administratie van de Belastingdienst en een persoonsenquête van
het CBS. Vermogen is het saldo van bezittingen en schulden. De bezittingen
bestaan vooral uit onroerend goed, banktegoeden en aandelen. Het CBS rekent
onder andere aanmerkelijk belang aandelen en ondernemingsvermogen tot het
vermogen van huishoudens. Voor dit onderzoek zijn deze bestanddelen buiten
beschouwing gelaten, omdat het daarbij eerder om ondernemingsvermogen dan
om gezinsvermogen gaat. De eigen woning is gewaardeerd op de marktwaarde in
onbewoonde staat. In het vermogen zijn aanspraken op een toekomstige pensioen-
of levensverzekeringsuitkering, tegoeden van spaar- en levenhypotheken, contant
geld, duurzame consumptiegoederen, juwelen en antiek niet meegeteld. Voor
de jaren 1993–2000 zijn gedetailleerde verdelingen beschikbaar van het
vermogen op 1 januari, gesplitst naar vermogensgroepen, inkomensgroepen,
leeftijdsgroepen en sociaal-economische groepen. Op de ontwikkelingen na 1 januari
2000 wordt hierna ingegaan in een afzonderlijke paragraaf.Uit de CBS-gegevens blijkt dat het vermogen van Nederlandse huishoudens
tussen 1 januari 1993 en 1 januari 2000 met 118% is toegenomen,
van € 284 mld naar € 619 mld. In dezelfde periode nam
het aantal huishoudens toe met ruim 8%. Het gemiddelde vermogen per huishouden
verdubbelde, van € 45 000 naar € 90 000, en
is daarmee tussen 1 januari 1993 en 1 januari 2000 met gemiddeld
ruim 10% per jaar toegenomen.Vooral het vermogen in eigen woningen en aandelen is in periode 1993–2000
fors toegenomen. Het vermogen is scheef verdeeld: meer dan de helft van het
totale vermogen is in handen van de meest vermogende 10% van de huishoudens,
en 20% van de huishoudens heeft geen of een negatief vermogen. De 25% huishoudens
met de hoogste inkomens bezit ongeveer de helft van het totale vermogen, tegen
7% voor de 25% huishoudens met de laagste inkomens. Het vermogen per huishouden
neemt toe met de leeftijd; dat geldt in nog sterkere mate voor het vermogen
dat onderhevig is aan box 3-heffing.De waarde van het vermogen van huishoudens in de vorm van duurzame consumptiegoederen
is niet bekend. Wel is uit CBS-gegevens af te leiden dat steeds meer huishoudens
beschikken over duurzame consumptiegoederen. Het vermogen in de vorm van aanspraken
op toekomstige pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen ligt op een iets
lager niveau dan het overige vermogen. De jaarlijkse toename is
eveneens iets lager dan die van het overige vermogen.Het vervolg van deze notitie laat zien hoe het vermogen is verdeeld over
componenten en over de verschillende groepen huishoudens. Ook de ontwikkeling
van omvang, samenstelling en verdeling van het vermogen tussen 1 januari
1993 en 1 januari 2000 komt aan bod. Naast het totale vermogen is het
vermogen dat onderhevig is aan box 3-heffing interessant. Daarom zal eveneens
aandacht worden geschonken aan dit onderdeel van het vermogen. In een afzonderlijke
paragraaf wordt ingegaan op de vermogensontwikkelingen na 1 januari 2000.
Tenslotte volgt een paragraaf over het vermogen in de vorm van aanspraken
op pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen.3. Samenstelling en ontwikkeling van het vermogenTabel 1 laat zien hoe het totale vermogen op 1 januari 1993 en op
1 januari 2000 verdeeld was over bestanddelen, en over hoeveel huishoudens
deze bestanddelen waren verdeeld.Tabel 1: samenstelling vermogen van huishoudens over bestanddelen,
1 januari 1993 en 1 januari 2000  Aantallen in
duizendenTotaal bedrag
in € mldGemiddeld
bedrag *€ 1000  19932000mutatie19932000mutatie19932000mutatieVermogen6 3216 8558%284619118%4590101%Bezittingen6 2156 6908%424946123%68141107%Banktegoeden6 1496 6498%8813452%142041%Obligaties237138– 42%86– 25%344329%Aandelen5081 174121%27107296%539171%Eigen woning2 6343 37325%261628141%9918991%Overig onroerend goed3043257%1940111%6312397%Overige bezittingen73395230%223141%30338%Schulden3 4444 19422%140327134%417892%Schulden eigen woning2 1972 92733%109268146%509285%Schulden overig onroerend goed10212523%619217%59152158%Overige schulden1 9712 26515%254164%131843%          Vermogen relevant voor box 3   111227105%   Het aantal huishoudens met aandelen is in de beschouwde periode duidelijk
toegenomen. Daardoor is het gewicht van aandelen in de totale bezittingen
tussen 1993 en 2000 bijna verdubbeld. Ook het eigenwoningbezit is duidelijk
toegenomen. Over de hele periode is de eigen woning goed voor meer dan de
helft van de totale bezittingen: 62% in 1993, 66% in 2000. Banktegoeden en
obligaties zijn relatief minder populair geworden. Bij obligaties is die ontwikkeling
overigens deels optisch: obligaties zijn in de loop van de tijd steeds meer
aangehouden in de vorm van obligatiefondsen, om daarmee belaste rente om te
zetten in onbelaste koersstijgingen.Opvallend is dat het aantal huishoudens met schulden aanzienlijk sterker
is toegenomen dan het totale aantal huishoudens. Dat heeft vooral te maken
met het toegenomen eigenwoningbezit. De consequentie daarvan is een toename
van het aantal huishoudens met hypotheekschuld. Steeds meer eigen woningen
worden gefinancierd met hypotheekschuld. Dat blijkt uit het feit dat het aantal
huishoudens met hypotheekschuld meer is toegenomen dan het aantal eigenwoningbezitters.
Ook het aantal huishoudens met schulden anders dan voor de eigen woning is
meer dan gemiddeld toegenomen. In tabel 1 is dan ook te zien dat de stijging
van het totale vermogen van huishoudens is achtergebleven bij de stijging
van de totale bezittingen. Het vermogen dat relevant is voor box 3 (banktegoeden,
obligaties, overige aandelen, onroerend goed anders dan de eigen
woning en schulden behalve voor de eigen woning) is tussen 1993 en 2000 meer
dan verdubbeld.Binnen de groep van huishoudens is het vermogen ongelijk verdeeld. In
tabel 2 is te zien dat de 10% huishoudens met het hoogste vermogen goed zijn
voor meer dan de helft van het totale vermogen. Binnen deze groep hebben de
meest vermogende 5% een aandeel van ruim 35%. De minst vermogende 10% van
de huishoudens heeft een negatief vermogen, en de volgende 10% een vermogen
van nul. In 2000 was het totale vermogen van de 50% huishoudens met het laagste
vermogen negatief. De aandelen in het totale vermogen van de verschillende
vermogensdecielen zijn tussen 1993 en 2000 niet noemenswaard veranderd. Gaat
het om vermogen dat relevant is voor box 3, dan is wel een duidelijke verschuiving
tussen de decielen zichtbaar. Het aandeel van de meest vermogende 10% in het
box 3-vermogen is toegenomen van 61% naar 67%. Het aandeel van de meest vermogende
5% is zelfs nog meer toegenomen: van 46% naar 55%. In de meeste lagere decielen
is het relatieve aandeel afgenomen. De verschuiving van box 3-vermogen naar
het hoogste deciel heeft vooral te maken met het relatief grote gewicht van
aandelen: 41% tegenover maximaal 18% in de lagere decielen. De forse koersstijging
van aandelen tussen 1 januari 1993 en 1 juli 2000 had daardoor in
het hoogste deciel een groter effect dan in de lagere decielen.Tabel 2: vermogen naar vermogensdecielen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000  Aandeel in totaal vermogen Aandeel
in vermogen relevant voor box 3  1993200019932000Laagste 10%-groep– 1,7%– 3,1%– 4,5%– 2,2% 2e 10%-groep0,0%0,0%0,0%0,0% 3e 10%-groep0,3%0,2%0,9%0,4% 4e 10%-groep0,7%0,6%1,8%1,3% 5e 10%-groep2,1%1,8%3,6%3,5% 6e 10%-groep4,5%4,4%5,4%5,3% 7e 10%-groep8,0%8,7%7,1%5,7% 8e 10%-groep13,2%13,9%9,8%7,0% 9e 10%-groep20,9%21,2%15,2%12,3% Hoogste 10%-groep51,9%52,3%60,7%66,7% Waarvan hoogste 5%-groep35,9%36,7%46,4%54,8%Tabel 3 laat zien hoe het vermogen is verdeeld over inkomensgroepen. Zoals
te verwachten viel, neemt het aandeel in het vermogen toe naarmate het inkomen
hoger is. Tussen 1993 en 2000 is echter het aandeel van de hoogste inkomensgroep
gedaald, en in de lagere inkomensgroepen toegenomen. Dat geldt in nog sterkere
mate voor het vermogen dat relevant is voor box 3. Het aandelenbezit verschilt
niet sterk tussen de inkomensgroepen, dit in tegenstelling tot de situatie
bij de vermogensgroepen.Tabel 3: vermogen naar inkomenskwartielen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000  Aandeel in totaal vermogen Aandeel
in vermogen relevant voor box 3  1993200019932000 Laagste 25%-groep6,0%7,1%7,3%10,0% 2e 25%-groep15,1%15,5%15,5%16,2% 3e 25%-groep26,1%27,0%23,6%24,9% Hoogste 25%-groep52,8%50,4%53,6%48,9%Tabel 4 laat de verdeling zien van het vermogen naar leeftijd van de hoofdkostwinner.
Omdat deze verdeling grotendeels afhangt van de verdeling van het aantal huishoudens
over de leeftijdsgroepen is ook het aandeel van de betreffende leeftijdsgroepen
vermeld. Vergelijking van het aandeel in het vermogen met het aandeel in het
aantal huishoudens leert dat het vermogen per huishouden toeneemt met de leeftijd.
Gaat het om het totale vermogen, dan neemt overigens het vermogen per huishouden
weer enigszins af na het 75e jaar. Gaat het om het vermogen dat relevant is
voor box 3, dan neemt het vermogen per huishouden ook na het 75e jaar nog
toe. Het percentage van het vermogen dat is belegd in aandelen neemt eveneens
toe met de leeftijd: in de categorie tot 25 jaar bedraagt dit percentage 15,
in de categorie boven 75 jaar 43. Tabel 4 laat verder zien dat verschuivingen
van vermogen tussen 1993 en 2000 tussen de leeftijdsgroepen deels samengaan
met verschuivingen in relatieve aandelen in het aantal huishoudens.Tabel 4: vermogen naar leeftijdsgroepen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000  Aandeel in totaal huishoudens Aandeel in totaal vermogenAandeel in vermogen relevant voor box
3  199320001993200019932000Leeftijd hoofdkostwinner:       Tot 25 jaar7,6%5,8%1,4%1,0%1,8%1,3% 25 tot 35 jaar22,7%20,9%11,0%7,0%8,2%6,1% 35 tot 45 jaar20,9%21,2%17,3%18,0%10,0%14,4%45 tot 55 jaar16,8%18,8%19,1%23,3%13,6%18,3% 55 tot 65 jaar12,5%13,0%18,7%19,9%20,0%18,8%65 tot 75 jaar11,0%11,0%18,5%16,9%24,6%20,1% 75 jaar en ouder8,4%9,4%14,0%14,0%21,8%21,0%Tabel 5 laat de verdeling van het vermogen over sociaal-economische groepen
zien. Ook hier is het aandeel van de sociaal-economische groepen in het aantal
huishoudens vermeld. De aandelen van werknemers en uitkeringsgerechtigden
in het totale vermogen zijn lager dan hun aandelen in het aantal huishoudens.
Bij uitkeringsgerechtigden is de capaciteit om te sparen voor de opbouw van
vermogen beperkt. Werknemers zullen wellicht relatief minder geneigd zijn
tot vermogensvorming omdat aanspraken op toekomstige pensioenuitkeringen compensatie
bieden. Voor de andere groepen geldt dat waarschijnlijk in mindere mate. Gaat
het om vermogen in box 3, dan valt het hoge aandeel van pensioengerechtigden
op. De oorzaak is het relatief hoge percentage van aandelen in het box 3-vermogen.
Het aandeel van werknemers in het box 3-vermogen is duidelijk lager dan hun
aandeel in het totale vermogen, omdat de eigen woning voor deze groep een
relatief groot deel van het vermogen uitmaakt.Tabel 5: vermogen naar sociaal-economische groepen, 1 januari
1993 en 1 januari 2000  Aandeel in totaal huishoudens Aandeel in totaal vermogenAandeel in vermogen relevant voor box
3  199320001993200019932000Voornaamste bron van inkomsten:      Winst5,1%4,8%8,1%7,3%9,0%6,6%Loon54,8%57,5%44,7%47,7%33,3%39,2%Pensioen23,6%23,8%37,7%35,4%49,5%44,9%Overige uitkeringen14,9%11,5%5,6%4,0%5,4%4,0%Overig1,6%2,3%3,9%5,7%2,7%5,3%4. Vermogensontwikkelingen na 1 januari 2000Na 1 januari 2000 is de stijging van de huizenprijzen getemperd. De aandelenkoersen
zijn wereldwijd fors gedaald, vooral in 2001 en 2002. Uit globale cijfers
van het CBS blijkt dat tussen 1 januari 2000 en 1 januari 2001 het
gemiddelde vermogen met 7% is toegenomen, duidelijk minder dan het gemiddelde
van de voorgaande jaren. Op grond van de ontwikkeling van huizenprijzen, aandelen-
en obligatiekoersen en rentevoeten mag worden aangenomen dat het gemiddelde
vermogen na 1 januari 2001 per saldo niet meer is toegenomen. De gemiddelde
vermogens van groepen met relatief veel aandelenbezit (5%-groep met het hoogste
vermogen, ouderen) lijken na 1 januari 2001 zelfs te zijn gedaald.5. Pensioen- en levensverzekeringsvermogenHuishoudens bouwen aanspraken op toekomstige pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen
op. Deze vorm van vermogen heeft op 1 januari 2001 inmiddels een niveau
heeft bereikt van € 647 mld, ongeveer 5% onder het niveau van het
overige vermogen op dezelfde datum. In tabel 6 is te zien dat het vermogen
aan toekomstige aanspraken op pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen per
huishouden tussen 1995 en 2001 met 77% is toegenomen, iets minder dan de toename
van het overige vermogen per huishouden. De toename komt in deze periode voor
bijna 20% uit afgedragen premies en voor het overige uit beleggingsinkomsten
(waaronder waardestijgingen).Tabel 6: aanspraken op pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen
en overig vermogen per huishouden, 1995–2001 (in duizenden €)  19952001MutatieAanspraken op pensioen- en levensverzekeringsuitkeringen539477% Overig vermogen539782% 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26727-130.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl