Invoering WEB; Verslag algemeen overleg op 9 juni 1998 over een viertal onderwerpen betreffende de Wet educatie en beroepsonderwijs
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25635, nr. 9

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

16-09-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

25635 nr. 9

01-09-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de ministerOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25635Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 46 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 635Invoering WEBnr. 9VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 1 september 1998De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft op 9 juni 1998 overleg gevoerd met minister Ritzen van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschappen over een viertal onderwerpen betreffende de
WEB. Het overleg werd gevoerd aan de hand van de volgende stukken:1. de kwalificatiestructuur (o.a. risicogroepen, CREBO, bewegingsonderwijs);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 30 september 1997 inzake de versterking van het secundair beroepsonderwijs
(25 600-VIII, nr. 9);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 28 november 1997 inzake ROC Midwest groep en het aanbieden van opleidingen
zonder toestemming (OCW 97-1294);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 11 december 1997 inzake jongeren op niet erkende beroepsopleidingen (25 635,
nr. 5);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 8 december 1997 inzake schriftelijke informatie naar aanleiding van het
algemeen overleg van 2 oktober 1997 over de WEB en ter aanbieding van de rapportage
over risicogroepen BVE en onderzoek naar eindtermen bewegingsonderwijs (25 635,
nr. 4);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 3 februari 1998 ter aanbieding van het inspectierapport «Risico's
rond risicogroepen» en zijn beleidsreactie hierop (25 635, nr.
7);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 18 februari 1998 inzake de 850-urennorm (24 724 en 25 297,
 nr. 18);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 9 maart 1998 betreffende risicogroepen (25 635, nr. 8);2. contractrelatie gemeenten en ROC's;– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 22 september 1997 inzake contractrelatie tussen gemeenten en ROC's en
ter aanbieding van een notitie over decentralisatie in het onderwijs (22 236,
nr. 46);3. ICT in de BVE-sector en kwaliteitszorg;– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappend.d. 2 oktober 1997 ter aanbieding van de rapportage «BVE2000,
tweede en derde ronde in beeld» (OCW 97-1095);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 27 november 1997 ter aanbieding van het inspectierapport «Werk
maken van maatwerk» en zijn beleidsreactie hierop (OCW 97-1285);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 23 oktober 1997 inzake zijn reactie op het inspectierapport «Inburgering
... uitgeschreven, deel 2» (25 114, nr. 19);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 8 december 1997 inzake kwaliteitszorg BVE (OCW 97-1348);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 12 januari 1998 inzake het «Examenverslag 1997: de examens beroepsopleidingen
en NT2» (25 600-VIII; nr. 61);4. overigen (bekostiging);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 9 januari 1998 inzake CIBAP en toepassing van de tijdelijke regeling
steunmaatregelen (OCW 98-48);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 22 januari 1998 inzake invoering WEB (25 635, nr. 6).Van het gevoerde overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag
uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Lambrechts (D66) had de indruk dat het feit dat bij
de behandeling van de WEB allerlei verschillende onderwerpen tegelijkertijd
worden aangepakt, betekent dat op de verschillende afzonderlijke onderdelen
geen vooruitgang wordt geboekt. Dit baarde haar zorgen, ook gelet op het oordeel
van de inspectie. Zij gaf er de voorkeur aan om te streven naar een meer incrementele
verbetering op de verschillende terreinen.De WEB wordt als een succes gepresenteerd. Zolang geen sprake is van echt
inhoudelijke verbeteringen, is dit echter voorbarig. Het beeld ontstaat van
organisaties die onvoldoende communiceren en die dreigen te verdrinken in
allerlei werkzaamheden die tegelijkertijd moeten worden verricht. Vormen de
logge structuren, en de verstaffing die daarvan weer het gevolg is, niet eerder
een complicatie dan een verbetering?Rond de kwalificatiestructuur bestaan nog veel tegenstrijdige opvattingen.
Het is daarom zeer begrijpelijk dat instellingen zich beperken tot een minimale
interpretatie hiervan. Van de in 1997–1998 toegewezen CREBO-opleidingen
is slechts 46% daadwerkelijk aangeboden. Wat is hiervan de oorzaak? Ook hier
ontstaat gemakkelijk de indruk dat betrokkenen niet goed weten waar zij aan
beginnen en het ten slotte niet kunnen volbrengen.De opleidingen zonder toestemming worden niet bekostigd. Zij leveren echter
voor de leerlingen aan het eind ook geen diploma of certificaat op. Werkt
dit voor hen niet demotiverend? Hoe het ook zij, de instellingen die hiervoor
de verantwoordelijkheid dragen, dienen te rapporteren over de verdere onderwijscarrière
van de leerlingen.Mevrouw Lambrechts vond het zorgelijk dat slechts 7% van de instellingen
zijn examenregelingen op tijd gereed heeft. Komt dat door de complexiteit
van de overheidsvoorschriften of is hiervoor gewoon te weinig tijd beschikbaar?
Ook hier geldt de vraag: in hoeverre is de rijksoverheid veroorzaker van de
problematiek in plaats van de partij die oplossingen aandraagt?De toegankelijkheid van de ROC's laat te wensen over. Een op de drie ROC's
blijkt leerlingen die uit risicogroepen afkomstig zijn, niet toe te laten.
Bij andere voorbereidende activiteiten zijn ook veel knelpunten te vinden.
Dit is inderdaad niet alleen een zaak voor de BVE's en de ROC's; ook
het voortgezet onderwijs heeft hier een verantwoordelijkheid. De aansluiting
tussen deze instellingen is helaas vaak problematisch.Juist voor leerlingen uit risicogroepen zijn opleidingen op assistentniveau
gewenst. De ROC's blijken de licenties die hiervoor zijn afgegeven, niet geheel
te hebben gebruikt. Andere instellingen zouden hiermee wellicht dolgraag aan
de slag gaan, maar hebben hiervoor geen toestemming. Betekent de afronding
van de pilotprojecten voor de opleidingen Verzorging overigens dat de andere
instellingen hiermee nu kunnen aanvangen?Het gebrek aan keuze en leertrajectbegeleiding, gekoppeld aan het feit
dat in het MBO toch al relatief weinig onderwijs onder begeleiding van leraren
wordt gegeven, kunnen het hoge aantal uitvallers onder risicogroepen verklaren.
Het voorstel om de hoge uitval tegen te gaan door middel van individuele trajectbegeleiding
is prima, maar hoe denkt de minister hieraan een concrete invulling te geven?
Als het gebrek aan contacturen een gecombineerd effect is van verstaffing
en een tekort aan leraren, dan ligt het in de rede om een deel van de staf
weer een lestaak te geven. Is er overigens in de laatste twee jaar vooruitgang
te bespeuren in het feitelijk aantal uren bewegingsonderwijs?Voor de ROC's is het lastig dat zij voortdurend met verschillende gemeenten
te maken hebben. Het zou een goede zaak zijn als de VNG de gemeenten zou aansporen
om de contacten met de ROC's via één woordvoerder te laten verlopen.
Ongetwijfeld zal het een tijd duren voordat de gemeenten hun taak in dezen
goed aankunnen. Zij dienen daarbij ook alle beschikbare hulp te krijgen.Voorts vroeg mevrouw Lambrechts of de 84 gehonoreerde voorhoedeprojecten
in het kader van ICT in de BVE-sector en kwaliteitszorg doorgang kunnen vinden,
ondanks het feit dat de daarmee gemoeide kosten hoger blijken uit te vallen
dan is voorzien.Het gebrek aan middelen voor innovatie wordt inmiddels als probleem erkend.
De onderwijsinspectie constateert wederom dat technische eindtermen niet worden
gehaald omdat scholen onvoldoende zijn geoutilleerd: een ernstig tekort aan
onderwijsmiddelen en een soms gebrekkige huisvesting staan onderwijsvernieuwing
in de weg. Wat denkt de minister hieraan te gaan doen?Mevrouw Lambrechts concludeerde dat verschillende aspecten van de problematiek
onvoldoende uit de verf komen doordat men te veel zaken in één
keer wil oplossen. Een gestructureerde aanpak van overheidswege, geconcentreerd
op een kleiner aantal problemen tegelijkertijd, en een regelmatige rapportage
van vorderingen kunnen ertoe leiden dat de overheid bijdraagt aan de oplossing
van de problematiek. Nu is zij in veel gevallen helaas de veroorzaker van
problemen. Het advies van de Algemene Rekenkamer om werkelijk toetsbare doelstellingen
te formuleren en een duidelijke omschrijving te geven van het daarvoor beschikbare
instrumentarium, komt voor het reeds geïmplementeerde beleid weliswaar
te laat, maar dient in het verdere implementatietraject zeker ter harte te
worden genomen.De heer Cornielje (VVD) weet het grote aantal en de diversiteit
van de te behandelen onderwerpen aan het karakter van dit verzamel algemeen
overleg. Voor de toekomst zal het van belang zijn om over de onderwerpen afzonderlijk
te overleggen, hetgeen inmiddels ook is overeengekomen.Naar aanleiding van het vorige algemeen overleg is naar de Kamer de brief
d.d. 8 december 1997 gestuurd, waarbij het advies van de ACOA als bijlage
was toegevoegd. Hieruit bleek dat het slecht is gesteld met de kwaliteit van
het bewegingsonderwijs en het aantal uren dat hieraan binnen de ROC's wordt
besteed. Wat is de reactie van de regering hierop? De regering is destijds
in een motie gevraagd om te zorgen voor een intensivering van het bewegingsonderwijs
binnen de ROC's. Kennelijk heeft deze motie onvoldoende effect
gesorteerd. De volgende generatie eindtermen dient op dit punt systematische
veranderingen te bevatten. Bij de ROC's Hilversum en Oost-Nederland vinden
op het gebied van bewegingsonderwijs overigens zeer bemoedigende experimenten
plaats.Sinds de invoering van de WEB bestaan voor leerlingen uit risicogroepen
voorbereidende en ondersteunende activiteiten. De bedoeling is dat leerlingen
worden ingeschreven in een beroepskwalificerend traject en dat zij, als zij
op een bepaald moment nog niet precies weten wat zij gaan doen, nog maximaal
twee maanden van ondersteunende activiteiten gebruik kunnen maken. Het oprekken
van deze termijn tot een jaar zorgt er weliswaar voor dat de leerlingen een
jaar langer met onderwijs in aanraking zijn, maar het leidt niet tot een diploma.
Juist voor deze groep leerlingen is het van belang dat onderwijs iets concreets
oplevert, iets waar zij in de maatschappij wat mee kunnen. De minister wekt
de suggestie dat hij de voorbereidende ondersteunende activiteiten, zij het
tijdelijk en geclausuleerd, wil gaan financieren als een beroepsbegeleidende
leerweg. Op deze wijze wordt dus een langer leertraject in stand gehouden,
dat bovendien voor de betrokkenen niets concreets oplevert. De minister heeft
echter aangekondigd dat hij stringente criteria voor deelname zal formuleren.
Alvorens een definitief standpunt over deze kwestie in te nemen, wilde de
heer Cornielje de criteria dan ook eerst afwachten. Desondanks rijst de vraag
of een en ander binnen de WEB wel mogelijk is: in wezen wordt op die manier
immers een leerweg toegevoegd, wat een wetswijziging zou vergen.De conclusie van de onderwijsinspectie is dat men in het overgrote deel
van de gevallen geen maatwerk heeft kunnen realiseren. De doelstelling «Werk
maken van maatwerk» is echter van groot belang en vormt eigenlijk het
hart van de WEB. Het is teleurstellend dat de minister aan de zorgwekkende
bevindingen van de inspectie een positieve draai geeft door te stellen dat
maatwerk ten dele is gerealiseerd. Toegegeven, het geheel vormt een complex
proces en de trage voortgang valt wellicht niet geheel aan de minister te
verwijten, maar het zou een goede zaak zijn als de minister de trage voortgang
serieus neemt en concreet aan zou geven hoe hij de doelstellingen op het gebied
van maatwerk denkt te realiseren.De heer Cornielje brak een lans voor rust voor het MBO in de komende kabinetsperiode.
Dit betekent geen verdere grote structuurwijzigingen, zodat de instellingen
de tijd en ruimte worden geboden om invulling te geven aan hun verantwoordelijkheid
voor de kwaliteit van het onderwijs. De WEB bestrijkt al met al een complexe materie. De doelstellingen die
bij aanvang zijn geformuleerd, zijn zeker nog niet allemaal bereikt, maar
gezien de problematische uitgangssituatie zijn de vorderingen bemoedigend.De heer Reitsma (CDA) complimenteerde de minister met het feit
dat deze er tijdens diens ambtsperiode in is geslaagd om het BVE te voorzien
van een definitieve en samenhangende wettelijke structuur. De minister is
er echter niet in geslaagd om voldoende middelen te genereren voor de vernieuwing
van het beroepsonderwijs. De komende jaren zullen hiervoor meer middelen beschikbaar
moeten worden gesteld, opdat de instellingen voor het beroepsonderwijs de
mogelijkheid wordt geboden om hun verantwoordelijkheden binnen het wettelijk
kader na te leven.Vanaf het begin heeft de CDA-fractie ervoor gepleit om de CREBO-instellingen
een grote mate van planningsvrijheid te geven. De heer Reitsma had de indruk
dat de minister om verschillende redenen diens invloed op de planning van
de instellingen aanvankelijk niet wilde prijsgeven. Een en ander heeft zich
inmiddels echter uitgekristalliseerd en nu is het moment aangebroken om de
instellingen, uiteraard binnen het vigerende financieringsstelsel, de ruimte
te gunnen om zelf onderwijs op maat binnen hun regio's aan te bieden. Verder
vroeg de heer Reitsma naar de laatste stand van zaken rond verpleging
en verzorging in het ROC van de ASA-groep.De oplossing van de problematiek rond het bewegingsonderwijs gaat te langzaam.
De komende vier jaar dient het bewegingsonderwijs in alle ROC's een volwaardige
plaats krijgen.Onderwijs in ICT is voor het beroepsonderwijs van het grootste belang.
Ook zijn hoogwaardige en innovatieve toepassingen van ICT in de BVE-sector
noodzakelijk. Om aan deze behoefte tegemoet te komen zullen substantieel meer
middelen beschikbaar moeten worden gesteld.Het is zorgwekkend dat het rapport van de onderwijsinspectie aangeeft
dat niet overal maatwerk wordt geleverd. Heeft de minister hieromtrent inmiddels
actie ondernomen naar aanleiding van de aanbevelingen in het rapport en het
amendement-De Vries? Bij de kwaliteitsbewaking spelen de instellingen zelf
de belangrijkste rol. Het is onaanvaardbaar dat het volgens het inspectierapport
nog zeven à tien jaar gaat duren voordat een goed functionerend systeem
van kwaliteitszorg is opgezet. Indien mogelijk dienen de instellingen binnen
zo'n twee jaar een goed functionerend stelsel van kwaliteitszorg opgezet te
hebben. De minister dient er samen met de BVE-raad voor zorg te dragen dat
de instellingen in 1999 hierover rapporteren.Zorgelijk is ook dat tekortkomingen zijn geconstateerd bij MBO-examens.
Het is van belang om hiertegen maatregelen te nemen om te voorkomen dat een
negatieve uitstraling naar het bedrijfsleven ontstaat.De landelijke organen zijn verantwoordelijk voor de kwalificatiestructuur
en voor de eindtermen. Ook zijn inmiddels veel bedrijven geaccrediteerd als
leerbedrijf voor de beroepspraktijkvorming. Enkele landelijke organen hebben
gesuggereerd dat de middelen die voor beide terreinen beschikbaar zijn, tekortschieten.
Als dat het geval is, is dat slecht voor het beroepsonderwijs. In de WEB is
de externe legitimering geregeld: 51% van de examens moet extern gelegitimeerd
zijn en daarnaast moet er ruimte zijn voor marktwerking. Met een systeem waarin
de landelijke organen de volledige verantwoordelijkheid dragen voor de externe
legitimering, zou een optimaal efficiënte en doelmatige inzet van de
voor externe legitimering beschikbare middelen kunnen worden bereikt. De minister
zou scherp kunnen toezien op de eventuele nadelige effecten die voortvloeien
uit de monopoliepositie die op deze wijze ontstaat, zoals de opdrijving van
de prijs van examens. Overigens is met de externe legitimering nog te weinig
ervaring opgedaan om het systeem grondig te veranderen. Zijn de spanningen
met het COLO omtrent de invulling van de externe legitimering inmiddels opgelost?Tot slot vroeg de heer Reitsma naar de stand van zaken rond het Bekostigingsmodel
2000. Ook vroeg hij welke partijen uiteindelijk gebruik hebben gemaakt van
het knelpuntenfonds. Komen de effecten daarvan overeen met de effecten die
destijds waren beoogd? In dit verband herinnerde hij eraan dat de problematiek
rond CIBAP nog niet is opgelost. Hij vond de minister te optimistisch over
de problematiek rond de risicogroepen en hij achtte de voorgenomen overgangsperiode
tot 2000 te kort.Mevrouw Dijksma (PvdA) wees erop dat de SER in zijn advies
«Versterking van het secundair beroepsonderwijs» het belang van
brede beroepsopleidingen, een transparante opleidingsstructuur en de ketenverantwoordelijkheid
heeft benadrukt. De minister heeft hiermee ingestemd. Hij gaf daarnaast het
COLO de opdracht om de overlap tussen de kwalificaties te onderzoeken. In
hoeverre komt het onderzoek van het COLO tegemoet aan de ontwikkelingen die
de SER wenselijk acht?Met betrekking tot het beleid voor risicogroepen concludeerde mevrouw
Dijksma dat geen van de betrokkenen terug wil naar de situatie van vroeger
waarin vormingswerk een grote rol speelde. Men zegt niet te willen kiezen
voor kortetermijnoplossingen, maar voor een langetermijnoplossing
waarin leerlingen uit risicogroepen uiteindelijk worden begeleid naar een
plaats op de arbeidsmarkt. Tegelijkertijd constateert men binnen het BVE-veld,
ondanks de goede voorzieningen, vaak problemen: veel jongeren vallen tussen
wal en schip. In het rapport «Het zal ons een zorg zijn!?», dat
uit het onderwijsveld afkomstig is, spreekt men van «een ongekwalificeerde
uitval van een onverantwoorde omvang». Vanuit het veld is een aantal
aanbevelingen gedaan om de uitvalproblematiek het hoofd te bieden. Wat is
de reactie van de minister op de aanbevelingen in het rapport? Acht hij de
verlenging van het traject voor risicogroepen afdoende? Hoe het ook zij, alle
betrokken partijen moeten hun verantwoordelijkheid nemen om zoveel mogelijk
jongeren binnen de bestaande trajecten te houden zodat de uitval minimaal
blijft.De onderwijsinspectie is verzocht om een onderzoek in te stellen naar
de mate waarin de ROC's programma's ontwikkelen die gericht zijn op het verlaten
van het onderwijs in plaats van het doorstromen naar een beroepsopleiding.
Wat is hiervan inmiddels bekend? Verder vroeg mevrouw Dijksma of de eenmalige
aanvullende vergoeding van f.105 000, die is verstrekt ter stimulering
van de samenwerking tussen ROC's en VO/VSO-verbanden, blijvende resultaten
zal opleveren. Met betrekking tot het vraagstuk van de kwalificaties voor
branches zonder landelijk orgaan, zei zij zich te kunnen voorstellen dat bepaalde
opleidingen niet van de grond komen als aan de betrokken bedrijven te harde
voorwaarden worden gesteld. Wat is de visie van de minister hieromtrent? Is
het overigens waar dat de dispensatiemogelijkheid voor 16- en 17-jarigen in
het VAVO verdwijnt, zoals de VNG in een brief aan de gemeenten suggereert?Voorts vroeg mevrouw Dijksma wat de werkelijke situatie is rond de invoering
van de 850-urennorm in het MBO. Hierover bestaan namelijk tegenstrijdige berichten.In de rapportage BVE2000 wordt een tussenstand gegeven van de innovatieprojecten
rond leermiddelen en methoden in de BVE-sector. Veel van deze projecten blijken
onvoldoende uitgewerkt. Welke concrete maatregelen denkt de minister te nemen
om de kwaliteit hiervan alsnog op peil te brengen?Uit het rapport «Werk maken van maatwerk» blijkt dat minder
dan de helft van de onderzochte opleidingen aan de eisen voldoet. De inspectie
signaleert veel knelpunten in de materiële sfeer. De reactie van de minister,
die in antwoord hierop verwijst naar bestaand en reeds ingezet beleid, is
volstrekt onvoldoende. Het is van groot belang dat precies wordt uitgezocht
door welke oorzaken niet aan de verwachtingen wordt voldaan. Een goede suggestie
is om een beoordelingstraject te ontwikkelen.De bekostiging is uiteraard een algemeen probleem. Herhaaldelijk is in
deze commissie de bekostiging van het VAVO voor niet-ingezetenen van vestigingsgemeenten
van ROC's besproken. De minister heeft zijn persoonlijke bemiddeling hierin
toegezegd. Wat is de stand van zaken hieromtrent?Van MKB Nederland zijn berichten ontvangen dat op het vrijwillige karakter
van de eigen bijdrage die de ROC's aan ondernemers vragen voor de opleiding
van leerlingen in de beroepsbegeleidende leerweg, het een en ander valt af
te dingen. Kan de minister hierover enige helderheid verschaffen?Ten slotte wees mevrouw Dijksma op twee voorbeelden waarin de macrodoelmatigheidstoetsing
volgens haar tot onrechtvaardigheden heeft geleid. Het voorstel van het Alfa-college
in Hardenberg, dat een MBO-opleiding Sport- en bewegingsleider wilde opzetten,
is afgewezen op grond van het feit dat dergelijke opleidingen al in voldoende
mate voorhanden zijn. Betrokkenen hebben in dit geval echter zo goed samengewerkt
en de faciliteiten zo goed op elkaar afgestemd dat dit initiatief alleen maar
kan worden toegejuicht. Het zou pijnlijk zijn als dit initiatief vanwege de
aangevoerde macro-overwegingen vruchteloos blijft. In Friesland
vindt tussen de twee aldaar gevestigde ROC-instellingen, de Friese Poort en
het Frieslandcollege, een budgettair neutrale uitruil plaats van opleidingen.
Het ministerie frustreert dit proces door de Friese Poort een MBO-opleiding
Beveiliging toe te wijzen en het Frieslandcollege de opleiding Middelbaar
Toeristisch en Recreatief Onderwijs te weigeren, waardoor de laatste wordt
geconfronteerd met een structurele verlaging van het budget. Kan de minister
over beide voorbeelden een uitleg geven?De heer Rabbae (GroenLinks) plaatste zijn betoog in het kader
van de vraag wat er uiteindelijk is terechtgekomen van de aanvankelijke liefdesverklaring
van de minister aan het adres van het MBO.Een gedeeltelijke financiering van het MBO door het bedrijfsleven vond
de heer Rabbae onwenselijk, omdat financiering van onderwijs niet onderworpen
mag worden aan conjuncturele schommelingen. Bij werkbezoeken aan verschillende
ROC's heeft hij tot zijn genoegen kunnen constateren dat velen in het veld
positief staan tegenover de WEB en dat zij de bedoelingen van de minister
onderschrijven. Wel had hij de indruk dat de opstapeling van fusieperikelen,
reorganisaties en onderwijsvernieuwingen tot onnodige frustraties heeft geleid.
Hij deelde de kritiek van de Algemene Rekenkamer dat de minister diens doelstellingen
onvoldoende meetbaar heeft gemaakt. Hoe denkt de minister dit te corrigeren?De heer Rabbae vond dat de minister in de pers blijk geeft van een grote
ongerustheid over de hoge uitvalpercentages, maar deze ongerustheid in de
praktijk niet vertaalt in krachtige en adequate maatregelen. Met name de wijze
van financiering, die is gebaseerd op output, leidt ertoe dat leerlingen uit
risicogroepen worden afgestoten. De overheid creëert op deze wijze zelf
schooluitval en, als gevolg daarvan, marginalisering van bepaalde groeperingen
en maatschappelijke ontsporing. Van de ROC's wordt zeer ten onrechte beweerd
dat zij zeer laagdrempelige voorzieningen zijn. Dit is onverantwoord: als
zelfs de ROC's voor jongeren uit risicogroepen te hoge drempels opwerpen,
bevindt de overheid zich duidelijk op de verkeerde weg.Ook de leeftijdscategorieën in het VAVO werken afstotingsmechanismen
in de hand. Zo wordt eigenlijk gedoogd dat in Utrecht leerlingen onder de
18 jaar worden opgenomen door een ROC. Het is een feit dat sommige jongeren
geen plek in het reguliere onderwijs kunnen krijgen en vanwege hun culturele
achtergrond of handicaps alleen binnen een VAVO-omgeving tot hun recht kunnen
komen. Hoe verantwoordt de minister het dat deze jongeren in feite nergens
terecht kunnen als zij in een bepaalde leeftijdscategorie zitten?Beperkingen ten aanzien van de accreditatie van leerbedrijven voor de
beroepspraktijk blijken vaak problematisch. Zo worden afrokappers eigenlijk
niet als leerbedrijf erkend en reguliere kappers wel. Ook werd het Rijksmuseum
in een enkel geval niet als leerbedrijf erkend. Om leerlingen toch een redelijke
kans te geven wordt deze problematiek in het veld vaak op een creatieve wijze
omzeild. Een dergelijke gang van zaken is uiteraard onwenselijk. Wellicht
biedt het onderscheiden van twee financieringssystemen op dit punt een oplossing:
enerzijds het reguliere kwalificatiesysteem, zoals dat nu geldt, anderzijds
een systeem dat daaronder als bodem fungeert. Met een dergelijke financieringssystematiek
kan worden voorkomen dat jongeren uit de boot vallen en aan de straat zijn
overgeleverd.Tot slot vroeg de heer Rabbae hoe het op dit moment is gesteld met de
wachtlijsten bij de basiseducatie. Ook vroeg hij wat hierbij de huidige verhouding
is tussen oudkomers en nieuwkomers, gezien de verdringingseffecten die zich
in het verleden hebben voorgedaan. Antwoord van de ministerDe minister erkende dat de WEB op dit moment nog niet tot volle
wasdom is gekomen, maar hij wees er ook op dat destijds niet is toegezegd
dat de WEB binnen twee jaar rond zou zijn. Desondanks vond hij het een goede
zaak dat een vaak onderbelicht aspect van het onderwijsterrein via de WEB
de aandacht heeft gekregen die het verdient. Hij was van mening dat de tijd
inmiddels is aangebroken om de doelstellingen van de WEB helderder te formuleren.
De vergelijking van de huidige situatie met die in de periode vóór
de WEB valt in alle opzichten in het voordeel van de eerste uit. Op geen enkel
terrein is achteruitgang te bespeuren; wezenlijke verbeteringen zijn wel aan
te wijzen, zoals in de doelstellingen van scholen, de opstelling van scholen
en de ontwikkelingen binnen de ROC's. Er is indertijd duidelijk voor gekozen
om de kwalificatiestructuur samen met het bedrijfsleven te ontwikkelen. De
directe betrokkenheid en verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven die dit
oplevert, is een voordeel. Wel werkt de verkokering van het bedrijfsleven
als een complicerende factor en bestaat de neiging om de opleidingstrajecten
meer te richten op de korte termijn. Met de ontwikkeling van bredere sleutelkwalificaties
wordt beoogd, aan de eisen van de lange termijn tegemoet te komen. Hiervoor
is een stappenplan ontwikkeld. Van belang zijn ook de aandacht voor de onderlinge
verbinding tussen kwalificaties en de ontwikkeling van kwalificaties. Kwalificatieontwikkeling
mag echter nooit worden belemmerd door bestaande structuren binnen het bedrijfsleven.Knelpunten bestaan nog bij de moderne vreemde talen. Allereerst dienen
deze zichtbaarder binnen de kwalificatiestructuur aan de orde te komen. Ook
moet er aandacht zijn voor de bezwaren die leven bij docenten: de kwalificatiestructuur
vereist dat moderne vreemde talen nu worden gedoceerd als onderdeel van een
vak, terwijl deze voorheen als apart vak werden gegeven. Een ander knelpunt
is te vinden bij het bewegingsonderwijs. Op de ROC-instellingen moet maximale
druk worden uitgeoefend om meer aandacht te schenken aan het bewegingsonderwijs.
In het overleg binnen de EB-Kamer wordt bekeken of hiervoor betere instrumenten
kunnen worden ontwikkeld, uitgaande van de ervaringen van enkele ROC's zoals
de ROC's Hilversum en Oost-Nederland. De Kamer zal hierover worden gerapporteerd.In de komende jaren zal de WEB stringenter worden toegepast. Tegen CREBO-opleidingen
zonder toestemming zal dan ook worden opgetreden. De minister was er overigens
verheugd over dat 95% van de opleidingen voldoet aan de 850-urennorm.De minister zei dat hij inmiddels heeft voldaan aan de wens van de Kamer
om bij de EU aan te dringen op een internationale vergelijking van voortijdig
schoolverlaten. De resultaten van een internationale vergelijking kunnen dienst
doen bij het afleggen van verantwoording. Ook kunnen zij oorzaken blootleggen.
Binnen de EU is hierop zeer positief gereageerd. Een expertgroep zal worden
geformeerd om deze vergelijking uit te voeren.De structuren in het verleden boden te veel excuses voor voortijdig schoolverlaten.
Het openeindekarakter van de financiering werkte dit ook in de hand. Cru,
maar duidelijk gezegd: de zorg is dat het financieren van een bodem ook betekent
dat een bodem wordt gecreëerd. Aan de andere kant mogen mensen voor wie
een reëel perspectief bestaat niet worden geweigerd: zo moeten 16- en
17-jarigen altijd kunnen worden opgenomen. Voor mensen in andere leeftijdsgroepen
die geen diploma ambiëren, kan trajectbegeleiding een uitkomst bieden.
Schooluitval kan verder worden bestreden door het voor instellingen echt lonend
te maken om aan mensen uit risicogroepen meer tijd en aandacht te schenken,
waardoor zij toch naar een kwalificatie worden begeleid. Bij de opstelling
van de toekomstige financieringssystematiek zijn hiervoor al een aantal principiële aanzetten gegeven. Ervaringen in de Scandinavische
landen, waar gemeenten een grote rol spelen bij het terugdringen van voortijdig
schoolverlaten, leren voorts dat een scherpe financiële verankering en
afrekening van resultaten op lokaal niveau soelaas kunnen bieden.Uit dit alles moet voor de korte termijn worden geconcludeerd dat de ROC's
binnen de WEB iets meer ruimte moet worden geboden. Hierbij moeten de ROC's
er voortdurend op worden aangesproken dat zij niet streven naar maximalisatie
van het aantal leerlingen, maar naar maximalisatie van het aantal verleende
kwalificaties. In ieder geval moet worden voorkomen dat door de ROC's een
vorm van opvang wordt gecreëerd zonder dat leerlingen uitzicht hebben
op een kwalificatie. De instellingen zelf dragen hierin een grote verantwoordelijkheid.
Wel is het mogelijk om binnen de huidige structuur wat meer ruimte te bieden,
bijvoorbeeld door de VOA-trajecten wat langer te laten verlopen, maar niet
met het oogmerk om hiervan een open regeling te maken. Het is wel degelijk
de bedoeling dat elke leerling hierin een individueel traject wordt geboden.
Nagegaan zal moeten worden hoe dit op een zo weinig mogelijk bureaucratische
manier kan worden ingevoerd. In dit kader worden al pilotprojecten in gang
gezet. De WEB-wetgeving biedt hiertoe de mogelijkheid omdat het gaat om uitzonderingen
die gemaakt worden op basis van individuele beslissingen.Uit het rapport van de BVE-procescoördinatie kan worden geconcludeerd
dat de contractrelaties tussen ROC's en gemeenten bevredigend werken. Op dit
terrein moet wel wat meer ervaring worden opgebouwd. De BVE-raad heeft te
kennen gegeven dat hij daarover nog wil overleggen. De VNG is het eens met
de lijn van het ministerie, al is ook zij voorstander van meerjarige contracten.Ten opzichte van de dispensatieregeling voor het VAVO past geen dogmatische
opstelling. Centraal staat de goede opvang van leerlingen. Bekeken moet worden
of de dispensatie na het jaar 2000 nog nodig is, want tegen die tijd zal ook
het voortgezet onderwijs veel meer rekening houden met specifieke omstandigheden.
Dit brengt wel de zorg met zich dat de kosten voor meer leerlingen in het
VAVO ook binnen de begroting voor het VO moeten worden opgevangen, omdat dit
anders ten koste zou gaan van inburgeringstrajecten of andere gemeentelijke
uitgaven voor volwasseneneducatie. Nu is het voor gemeenten gemakkelijk om
kosten voor onderwijs door te schuiven naar andere posten op de onderwijsbegroting,
met vaak als resultaat dat er te weinig geld is voor volwasseneneducatie.
De minister besefte dat op dit terrein de nationale regelgeving nog niet optimaal
is.In de Nederlandse samenleving is nog steeds sprake van een veel te grote
groep mensen die het Nederlands niet beheerst. Voor deze groep bestaan ook
onvoldoende mogelijkheden om de Nederlandse taal te leren. Er bestaan geen
wachtlijsten, maar dat heeft ook te maken met het feit dat instellingen voor
volwasseneneducatie onvoldoende met cursussen adverteren. Het idee van de
inburgeringscontracten sprak de minister nog steeds aan, ook al levert de
daarmee gepaard gaande druk vaak spanningen op. Wel is van belang dat hierin
de komende jaren structuur wordt aangebracht en dat volwasseneneducatie en
de school in bredere zin op dit punt dichter bij elkaar komen, zoals bij het
experiment in de wijk Bos en Lommer, waar sprake is van een dekkend aanbod.
Vaak is niet een tekort aan middelen, maar lokale verkokering er in eerste
instantie debet aan dat een dekkend aanbod niet tot stand komt. Als in de
toekomst meer van dergelijke voorzieningen gebruik zal worden gemaakt, zullen
echter wel meer middelen nodig zijn.De minister had de indruk dat de Nederlandse BVE-sector, in vergelijking
met vergelijkbare andere onderwijssectoren, veel meer inzet pleegt op ICT.
Wel kan op dit gebied veel meer tussen de verschillende sectoren worden samengewerkt.
Nu is er sprake van een experimentele ICT-fase. Voor BVE2000 loopt het traject
door. Omdat BVE2000 is gebaseerd op individuele plannen die binnen
de lopende financiering van instellingen moeten worden opgevangen, kunnen
sommige ROC's moeilijkheden krijgen om de voortzetting te realiseren. De continuering
van «Investeren in voorsprong» zou hierbij heel wat schelen. Het
komende kabinet zal hierover definitieve beslissingen moeten nemen.De minister stelde dat ten onrechte de indruk bestaat dat hij «Werk
maken van maatwerk» als afgerond beschouwt en de geopperde bezwaren
voor kennisgeving heeft aangenomen. De Kamer zal zo spoedig mogelijk na het
overleg met de BVE-raad en het COLO worden geïnformeerd over de te nemen
maatregelen.Verder merkte de minister op dat de kwaliteitszorg in het kader van de
WEB veel kritischer wordt gevolgd dan destijds de kwaliteitszorg binnen het
HBO. De indruk dat dit proces te langzaam verloopt, behoeft vanuit dat perspectief
dus enige relativering: ook bij het HBO gingen er jaren overheen voordat de
eerste resultaten van de visitatiecommissies beschikbaar waren. De Kamer zal
expliciet worden geïnformeerd over de tussentijdse doelstellingen rond
de kwaliteitszorg.Op het punt van examens binnen de beroepsopleidingen zijn helaas minimale
verbeteringen te constateren. Dit is deels te wijten aan een gebrekkige ervaring
met examens waarbij sprake is van externe legitimering. Niettemin blijft dit
een punt van zorg. De ROC's en de BVE-raad hebben toegezegd om zich maximaal
in te zetten om dit probleem op te lossen. Openheid over de resultaten van
de verschillende scholen is ook een manier om een verandering ten goede te
bewerkstelligen. Daarom is overeengekomen dat de examenresultaten van de verschillende
instellingen openbaar zullen worden gemaakt.Het stelsel van externe legitimering door het COLO bestaat op dit moment
pas een halfjaar. Het moet dus nog enige tijd worden gegund, zeker omdat de
kwestie van externe legitimering aanvankelijk zeer ingewikkeld was: zo bestond
juist voor technische opleidingen voorheen geen externe legitimering. Het
stelsel is onder meer ingevoerd om landelijke organen, die immers beschikten
over een ruime expertise op het gebied van examinering, hierin een rol te
kunnen laten spelen. Een ander positief aspect is dat het stelsel ruimte biedt
aan nieuwe toetreders en dus concurrentie mogelijk maakt. Beleidswijzigingen
zijn op dit moment dus niet aan de orde. Wel zal de Kamer worden gerapporteerd
over de precieze mate waarin externe legitimering door landelijke organen
en de markt heeft plaatsgevonden en de vraag of alle instellingen voldoen
aan de wettelijke 51%-norm.Tijdens het overleg met werkgevers en werknemers is duidelijk geworden
dat deze zich willen committeren aan de creatie van beroepspraktijkvormingsplaatsen
(BPV's). Het is overigens merkwaardig dat het bedrijfsleven in de huidige,
vaak krappe arbeidsmarkt zo weinig van de gelegenheid gebruik maakt om dergelijke
stageplaatsen aan te bieden. Afstemming met het bedrijfsleven, waarbij de
gewenste randvoorwaarden worden geformuleerd, is hierbij van groot belang.De f 105 000 die is verstrekt ter stimulering van de samenwerking
tussen VO en ROC's, is over het algemeen een goede investering gebleken.De bemiddeling in de kwestie van het VAVO is helaas niet tot een oplossing
gekomen. Uiteindelijk heeft de rechter besloten dat de gemeente Amsterdam
de resterende kosten die verbonden waren aan wachtgelden, voor haar rekening
moest nemen. Een vergelijkbare problematiek is te vinden in de gemeenten Arnhem
en Nijmegen.Bij het Alfa-college te Hardenberg is inderdaad sprake van een unieke
samenwerking. Het Alfa-college heeft ooit om een nieuwe licentie verzocht,
maar in het licht van doelmatigheid is verlening van een nieuwe licentie niet
mogelijk. Men kan gebruikmaken van bestaande licenties van anderen, maar dan
moet men die samenwerking met een andere partij binnen de regio wel zelf regelen.
Het ministerie heeft meermalen aangegeven dat het dit initiatief van harte
steunt. De minister zegde toe, zijn uiterste best te doen om
te bemiddelen in de samenwerking die men in Hardenberg blijkbaar zoekt. De
macrodoelmatigheidstoets mag echter niet worden aangetast. De uitruil tussen
de Friese Poort en het Frieslandcollege is helaas niet mogelijk op grond van
de objectieve toepassing van de macrodoelmatigheidstoets. De minister zegde
toe, nog een schriftelijke verheldering te geven.Een vergoeding voor BPV-plaatsen is zeer ongewenst. Onderzocht moet worden
of dit wettelijk kan worden tegengegaan.De kwestie rond verpleging en verzorging bij de ASA-groep is via de normale
procedure geregeld.Van de stand van zaken rond het knelpuntenfonds zal schriftelijk een overzicht
worden gegeven. Hierbij zal de problematiek rond CIBAP worden betrokken. De fungerend voorzitter van de commissie,Van der VliesDe griffier van de commissie,Mattijssen XNoot1Samenstelling: Leden: Schutte (GPV), Van der Vlies (SGP), De Cloe (PvdA),
Van de Camp (CDA), Reitsma (CDA), Van der Hoeven (CDA), Rabbae (GroenLinks),
J. M. de Vries (VVD), Lambrechts (D66), Rijpstra (VVD), Cornielje (VVD),
Bakker (D66), Dijksma (PvdA), Belinfante (PvdA), Kortram (PvdA), Duijkers
(PvdA), Van Ross-van Dorp (CDA), Hamer (PvdA), Nicolaï (VVD), Van Bommel
(SP), Barth (PvdA), Halsema (GroenLinks), Örgü (VVD) en Wijn (CDA).Plv. leden: Stellingwerf (RPF), Schimmel (D66), Netelenbos
(PvdA), Verburg (CDA), Hillen (CDA), Atsma (CDA), Harrewijn (GroenLinks),
Kamp (VVD), Van Boxtel (D66), Klein Molekamp (VVD), B. M. de Vries (VVD),
Ravestein (D66), Valk (PvdA), Gortzak (PvdA), Van Zuijlen (PvdA), Rehwinkel
(PvdA), Schreijer-Pierik (CDA), Wagenaar (PvdA), Passtoors (VVD), Poppe (SP),
Arib (PvdA), Vendrik (GroenLinks), Remak (VVD) en Verhagen (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25635-9.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl