Architectuurbeleid 2008+; Verslag algemeen overleg op 31 mei 2007 over de kabinetsreactie op de Visie Architectuurbeleid
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30906, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

26-06-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30906 nr. 2

22-06-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissiesAntwoord van de bewindsliedenNadere gedachtewisselingToezeggingenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30906Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 46 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 906Architectuurbeleid 2008+nr. 2VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 22 juni 2007De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap1, de vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en
Milieubeheer2 en de vaste commissie voor Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit3 hebben op 31 mei
2007 overleg gevoerd met minister Plasterk van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
en minister Cramer van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer
over:– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap d.d. 30 november 2006 inzake de kabinetsreactie op de Visie
Architectuurbeleid (30 906, nr. 1).Van dit overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissiesMevrouw Vietsch (CDA) stelt dat architectuurbeleid
niet slechts bestemd mag zijn voor een kleine groep ingewijden, maar ruim
aandacht moet krijgen. Een maatschappelijk debat over architectuur door de
rijksadviseurs en de ministeries lijkt haar een goed idee. Zij wijst op het
advies van het College van Rijksadviseurs, dat spreekt over plezier in de
maakbaarheid en kwaliteitsgaranties op verschillende niveaus.Er moet geen landelijk welstandsplan voor heel Nederland komen. De beroemdste
gebouwen en landschappen zijn niet door welstandscommissies ontstaan, maar
juist tegen het advies van welstandscommissies in. Gemeenten kunnen lokaal
welstandsplannen maken waaraan de welstandscommissie toetst. Een gemeenteraad
kan ook besluiten om bepaalde locaties welstandsvrij te maken.Mevrouw Vietsch stelt dat goede architectuur geen extra geld kost, maar
een geïntegreerd deel uitmaakt van het gebouw en de omgeving. Juist gebouwen
die met een krap budget zijn gebouwd en vaak nog bedoeld waren voor tijdelijke
huisvesting zijn in Nederland wereldberoemd geworden. Goede architectuur betekent
niet alleen dat een gebouw mooi is, maar ook dat het dak niet lekt, dat het
geschikt is voor zijn functie en dat het binnen het budget is gerealiseerd.De welstandsnota is nog te vaak een ambtelijk stuk. De brede maatschappelijke
discussie, maar ook de betrokkenheid van de in de architectuur geïnteresseerde
burger ontbreken. Lokale architectuurinstellingen zijn te vaak elitaire clubs.
Zij moeten minder elitair worden en meer mensen bij de architectuur betrekken,
zorgen voor maatschappelijke discussie en voor een goede basis voor de welstandsnota
van de gemeente. Daartoe hebben ze ondersteuning nodig. Wat vindt de minister
daarvan en op welke wijze kan dit ondersteund worden?De gemiddelde Nederlander is niet op de hoogte van architectuur, maar
heeft er wel belangstelling voor. Is de minister bereid de tv-serie over architecten
die tot voor kort mede door het BNA (Koninklijke Maatschappij tot bevordering
der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten BNA) gefinancierd werd, financieel
te ondersteunen?Ook de bouw in de gezondheidszorg is internationaal beroemd. In de toekomst
wordt de bouw vrijgelaten door het ministerie van VWS, waardoor het College
Bouw zal verdwijnen. Op welke wijze zal de kennis over functionele architectuur
van ziekenhuisbouw in ons land behouden worden? Komt er in Nederland bij één
universiteit een kenniscentrum voor de gezondheidszorgbouw in plaats van een
versnipperd geheel over universiteiten en andere organisaties? Mevrouw Vietsch
wil de voorsprong die Nederland hierin heeft, behouden.Architectuur is een goed exportproduct geworden. Architecten die meegaan
op handelsmissies en het vertalen van literatuur in het Engels zijn goede
acties die dit bevorderen. Ook meer uitwisseling van tentoonstellingen tussen
de architectuurinstituten op lokaal niveau is gewenst. Om jonge architecten
meer kansen te geven, zouden prijsvragen uitgeschreven kunnen worden. Daarmee
kan ook de bevolking meer bij de bouw betrokken worden.Mevrouw Vietsch deelt de bezorgdheid van de rijksadviseurs over de pps-constructie
en de overgang van het Rijnlandse overlegmodel naar het Angelsaksische model.
Bij pps lijkt de nadruk te liggen op juridische en financiële aspecten
en komen de gebruiker en de architectuur nauwelijks in beeld. Hoe denkt de
minister hiermee om te gaan?De heer Nicolaï (VVD) is benieuwd of
de bewindslieden de door het vorige kabinet uitgezette lijnen zullen doortrekken.
Hij spoort de bewindslieden aan om dat op de meeste punten te doen.De heer Nicolaï wil geen terugkeer naar centralisatie in het architectuurbeleid.
In de Nota Ruimte en het architectuurbeleid van het vorige kabinet is het
juiste evenwicht tussen decentralisatie en centralisatie gevonden. De architectuurinstellingen
stellen dat het volstrekt duidelijk is dat de overheid niet meer bij machte
is de leiding te nemen in het gevecht om de ruimte of bij het opleggen van
een kwaliteitsnorm. Het kan ook een keuze zijn om het niet meer centraal te
doen, maar om vooral anderen aan te sturen om hun verantwoordelijkheden te
nemen. Hij is het met het College van Rijksadviseurs eens dat het op een intelligentere
manier moet gebeuren dan via het opleggen vanuit Den Haag. Van het Rijk moet
het grote inspirerende verhaal komen, maar dat is iets anders
dan aan provincies en gemeenten opdragen wat zij moeten doen. Hoe denken deze
bewindslieden erover?De architectuurinstellingen spreken ook hun zorg uit over een verschuiving
van het ministerie van OCW naar het ministerie van VROM in het architectuurbeleid.
Hoe willen de bewindslieden de samenwerking tussen de ministeries vormgeven?Kunnen de bewindslieden ingaan op de Europese aanbestedingsdiscussie en
de mogelijkheden voor jongere architecten met een bureau met een wat minder
grote omzet om aan de bak te komen?De heer Nicolaï vindt dat het kabinet moet gaan werken aan een nieuwe
architectuurnota vanaf 2008. Er moet een zelfstandig architectuurbeleid
zijn dat geen uitvoeringsparagraaf is van de ruimtelijke ordening of de Nota
Ruimte. Het moet geen dikke nota worden, maar wel een nota met een bevlogen
verhaal waarin wordt aangegeven waar andere accenten moeten worden gelegd.De heer Van der Ham (D66) constateert dat
de behoefte aan een publiek debat over architectuur te maken heeft met de
vraag naar meer samenhang tussen de verschillende thema’s, met kwalitatief
goede architectuur en de rol van architectuur voor het landschap, wijken,
natuur en stedenbouw. Die samenhang ontbreekt op dit moment door het gebrek
aan regie en visie op ruimtelijke inrichting bij het Rijk.Nemen de bewindslieden de voornemens over voor verkenningen op het gebied
van ruimtelijke kwaliteit om meer initiatief tot een maatschappelijk debat
te nemen? Hoe willen zij deze verkenningen en het debat invullen? Op welke
termijn kan de Kamer iets verwachten? Worden de verkenningen uiteindelijk
gegoten in een nieuwe architectuurnota voor 2009–2012 als vervolg op
het Actieprogramma ruimte en cultuur?Bij het instrumentaal architectuurbeleid moet de kwaliteit altijd gewaarborgd
zijn. Deze inzet is zeer belangrijk, gezien de ambities van dit kabinet voor
de achterstandswijken. Snelle en goedkope wijkvernieuwing creëert problemen
voor de toekomst. «Centraal wat moet en decentraal wat kan» is
het adagium in de Nota Ruimte. In hoeverre is goed afgebakend wat decentraal
kan en wat centraal wordt geregisseerd? Is duidelijk wie verantwoordelijk
is voor opdrachtgeverschap en inspiratie voor bijvoorbeeld bedrijventerreinen
buiten steden? De Raad voor Cultuur geeft in zijn advies over de culturele
basisinfrastructuur aan dat onduidelijk is wat precies centraal moet worden
geregeld.Er moet ook meer aandacht komen voor interdepartementale samenwerking
op het gebied van architectuur en natuur. In de architectuur moet groen een
belangrijk element zijn. Hoe zal dit worden ingepast in de visie van het kabinet?Het College van Rijksadviseurs concludeert dat het Rijk goed ontwerp en
goed opdrachtgeverschap op de agenda moet houden. In de brief staat dat het
instrumentarium hiervoor aan revisie toe is. Welke veranderingen achten de
bewindslieden nodig? Hoe zal het aangekondigde systeem van monitoring, evaluatie
en toezicht op de uitvoering van het ruimtelijk beleid er precies uit zien?
Wanneer kan de Kamer dat verwachten?De suggestie van de Raad voor Cultuur om het gehele bouwproces als langetermijninvestering
te zien, spreekt de heer Van der Ham aan. Inspraaken informatieavonden zorgen
ervoor dat de gebruikers betrokken bij en verantwoordelijk voor nieuwe projecten
worden.De Raad voor Cultuur vraagt ook meer aandacht voor architectuurbeleid
op Europees niveau en constateert dat ook regio’s daar oren naar hebben.
Wat is de mening van de ministers hierover? Hoe kunnen zij dit stimuleren?De raad vraagt ook om een kritische beschouwing op de Europese aanbestedingsprocedure,
die inspirerend opdrachtgeverschap in de weg zou staan. Hoe kan
worden bereikt dat meer op basis van kwaliteit dan op basis van geld wordt
aanbesteed?De Raad voor Cultuur vindt een prijsvraagcultuur gericht op reële
opgaven een voorwaarde voor een florerend architectuurklimaat en een manier
om goed en inspirerend opdrachtgeverschap vorm te geven. Willen de bewindslieden
een prijsvraagcultuur stimuleren en zo ja, hoe?De heer Van der Ham hoopt dat de ambitie in het regeerakkoord van meer
aandacht voor kennisuitwisseling en talentontwikkeling ook voor de architectuursector
geldt. Hoe willen de bewindslieden in dat verband de samenwerking tussen architectuur,
onderwijs en ruimtelijke en historische disciplines invullen?Het College van Rijksadviseurs beveelt een verfijning van het welstandstoezicht
aan en zoekt daarnaast naar een mogelijkheid om met dit instrument ook op
een hoger schaalniveau kwaliteit te ontwikkelen en te waarborgen. Het welstandstoezicht
wordt in veel gemeenten als een hinderlijk en bemoeizuchtig instrument beschouwd.
Hoe kan de welstand beter worden geplaatst in het proces van projectontwikkeling?
Wat vindt de minister van de aanbeveling? Hoe denkt hij over een combinatie
van welstands- en monumentencommissie? Is het een idee om de welstandscommissie
ook te laten adviseren over de ruimtelijke kwaliteit in brede zin, zodat een
meer integrale afweging kan worden gemaakt?De heer Van Leeuwen (SP) verwijst naar het
deprimerende gevoel dat een verwaarloosd bedrijventerrein of een verwaarloosde
wijk oproept, met als gevolg dat mensen ook minder zorgvuldig met hun omgeving
omgaan. De omgeving appelleert aan het slechte in de mens. Hij gelooft in
schoonheid en is ervan overtuigd dat dit het goede in de mens aanspreekt.
De fysieke omgeving is van grote invloed op het welbevinden van de mens en
moet dus goed zijn. De verantwoordelijkheid voor het welbevinden van de burgers,
waarvoor ook de politiek een belangrijke verantwoordelijkheid draagt, kan
de overheid niet alleen waarmaken. Zij moet dat ook niet willen. Het moet
in samenwerking met anderen gebeuren.De heer Van Leeuwen constateert in verband met de kritiek op de verrommeling
van het landschap dat alles wat er staat en als uitzichtbedervend wordt ervaren,
is bedacht, ontworpen, beoordeeld, goedgekeurd en gebouwd. Hoe staat het op
dit punt met het geweten van de beroepsgroep van architecten, stedenbouwkundigen
en andere vormgevende disciplines? Waar is het architectenbureau dat hardop
zegt dat het ergens niet aan begint omdat het nieuwe afbreuk doet aan wat
er staat? Als er al een bureau is dat dit hardop zegt, zijn er altijd andere
die de opdracht graag aanvaarden.In schril contrast tot de ergernis over de verrommeling van het land staan
de goede zaken die vanuit de Nederlandse architectuur en andere ontwerpdisciplines
tot stand zijn gebracht, inclusief de goede naam van Nederland in het buitenland.
Overigens kunnen de architectuurinstellingen wel zeggen dat het volstrekt
duidelijk is dat de overheid niet meer bij machte is om van bovenaf kwaliteitsnormen
op te leggen, maar fietsend langs de randen van het Groene Hart blijkt dat
de kwaliteitsnormen ook niet van onderop komen.Aan het begin van het proces staat de opdrachtgever, wiens ideologische
opvattingen volgens deskundigen voor bijna 80% bepalend zouden zijn
voor het uiteindelijke resultaat. Het College van Rijksadviseurs bepleit een
inspirerend vormgeven aan eigen opdrachtgeverschap. Het kabinet komt vervolgens
met een opsomming van alles wat al gebeurt en schrijft dat het verstandig
is om na te gaan of het instrumentarium aan revisie toe is. De heer Van Leeuwen
had een luider «dat gaan wij doen» verwacht.Om het opdrachtgeverschap werkelijk inhoud te geven moet er een visie
zijn. Het opdrachtgeverschap blijft een hachelijke zaak zolang niet duidelijk
is wat het Rijk wil, hoe «centraal wat moet» geconcretiseerd gaat
worden en wat dit betekent voor «decentraal wat kan».
Waarom is niet met meer ambitie gereageerd op het advies van het college om
meer inhoud te geven aan het opdrachtgeverschap, inclusief de visie de erbij
hoort?De kwaliteitsborging is een lastige zaak, zeker wanneer op lokaal niveau
de overheid niet meer aan de touwtjes trekt door de macht van de projectontwikkelaars
en gezien de teruglopende inhoudelijke deskundigheid binnen overheidsorganisaties.
Het kabinet onderschrijft het belang van een goede kwaliteitsborging bij bijvoorbeeld
pps-constructies. Hoe gaat het verder op dit terrein? Waarom gaan de bewindslieden
niet in op de aanbeveling van het College van Rijksadviseurs om de deskundigheid
te stimuleren, niet alleen voor de rijksoverheid, maar ook voor de provinciale
en gemeentelijke overheden? Hoe willen zij de teruglopende deskundigheid een
halt toeroepen en de deskundigheid bevorderen?De heer Van Leeuwen is blij dat een start wordt gemaakt met het politieke
debat over cultuurpolitiek en architectuur. Hij hoopt dat het daar niet bij
blijft en dat het veel breder wordt. De discussie over dit onderwerp zal wel
moeten plaatsvinden in begrijpelijke taal opdat zo veel mogelijk mensen bij
de discussie worden betrokken.Wat de welstand betreft wijst de heer Van Leeuwen erop dat sommige steden
ooit een eigen stadsbouwmeester hadden en dat de resultaten daarvan in die
steden nog steeds zijn te zien. Het College van Rijksadviseurs zou landelijk
bijna de rol kunnen hebben van esthetisch geweten van Nederland. Hij gelooft
daar ook sterk in voor het lokale niveau. Mensen die erbij betrokken zijn
en deskundig zijn, kunnen de zaak op scherp stellen en de discussie voeren.
Hij noemt in dit verband Apeldoorn als voorbeeld. Bij de deskundigheidsbevordering
op lokaal niveau zou de rijksoverheid het voortouw moeten nemen.De heer Van Leeuwen is ten slotte blij dat in de aangekondigde nota over
architectuurbeleid de cultuurpolitieke invalshoek wordt gekozen. Hoe verhoudt
dit zich echter met het advies van de Raad voor Cultuur? Het inbedden in de
cultuurnota kan parallel plaatsvinden. In een nieuwe cultuurnota zou het stelsel
van cultuurinstellingen echter een andere functie kunnen krijgen die niet
spoort met het advies van de Raad voor Cultuur.Mevrouw Halsema (GroenLinks) constateert dat
met de Vierde nota extra voor de ruimtelijke inrichting de laatste werkelijk
cultuurpolitieke en ook inhoudelijke en integrale visie is gegeven op de toekomst
van de ruimtelijke inrichting in Nederland. Sindsdien vindt een gestage verrommeling
van het landschap plaats. Zij wijst onder andere op het verminderde onderscheid
tussen stad en platteland, het gebrek aan een visie op landschapskwaliteit,
de dominantie van de marktpartijen, het toenemende aantal lelijke bedrijventerreinen
en de teloorgang van het Groene Hart. Zij onderschrijft dan ook de eerste
aanbeveling van het College van Rijksadviseurs dat het hoog tijd wordt voor
een cultuurpolitieke visie op de ruimtelijke inrichting.Een cultuurpolitieke visie op de ruimtelijke inrichting is een visie op
de ontspannen samenleving. Dat betekent in de eerste plaats een duurzame samenleving.
Om de milieuvervuiling te verminderen, moet de natuur effectiever beschermd
worden en moet de klimaatverandering worden ingepast in het landschap, maar
moeten ook grote windmolenparken gebouwd worden. Er moet worden nagedacht
over de relatie tussen wonen en werken en dus over de plaatsing van bedrijventerreinen
in de nabijheid van steden, openbaar vervoer et cetera.Er moet ook worden nagedacht over de recreatiemogelijkheden voor mensen,
vooral ook in de nabijheid van grote steden. De regering zal de vraag moeten
beantwoorden hoe in het landschap de overgang van een productiesamenleving
naar een consumptiesamenleving wordt ingepast en hoe het landschap rond steden
duurzaam en mooier kan worden en tegelijkertijd ook toegankelijk voor stedelingen.
Een belangrijke sociale reden daarvoor is dat er te veel jongeren
zijn in steden, vooral uit kansarme gezinnen, die te weinig in aanraking komen
met de groene omgeving.In een ontspannen samenleving neemt ook schoonheid van steden en landschap
een grote plaats in. Als gevolg van de mobiliteit is het landschap, de ruimte,
veel lelijker geworden. Nagedacht moet worden over rails, over toename van
openbaar vervoer, de plaatsing van snelwegen, de wijze waarop het landschap
doorkruist wordt et cetera.Nederland heeft een prachtige planologische traditie en ook een prachtige
traditie in architectuur. Inmiddels mengen zich ook veel architecten en mensen
die opvattingen hebben over de ruimtelijke inrichting en de architectuur,
in het publieke debat. Wil het kabinet met hen in contact treden? Het kabinet
moet te rade gaan bij de kennis die in Nederland traditioneel al voorhanden
is. Dat moet leiden tot een nieuwe nota over ruimtelijke inrichting, geschreven
door de ministers van VROM, OCW, VW en LNV, waarin echt een verband wordt
gelegd tussen de verschillende onderdelen van de ruimtelijke inrichting.Ten slotte doet mevrouw Halsema drie voorstellen. Het eerste betreft de
aanstelling van een rijksplanoloog, die de verbinding legt tussen architectuur
en de gebouwen en nadenkt over inrichtingsvraagstukken. Het tweede voorstel
behelst het instellen van een prijs voor het beste klimaatneutrale bouwproject,
wat voor architecten, ondernemers en projectontwikkelaars een stimulans kan
zijn om na te denken over klimaatneutraal bouwen. Het derde voorstel is om
de verplichtingen en de verantwoordelijkheid van gemeenten voor de welstand
uit te breiden naar bedrijventerreinen. Wil de minister daarover nadenken
en daarop reageren?De heer Leerdam (PvdA) verwijst naar de verkiezing
van het Gevers Deijnootplein in Scheveningen tot de lelijkste plek van Nederland,
waarvoor veel plekken werden genoemd. Ondanks dat is er ook veel om trots
op te zijn. Nederlandse architecten zijn van topniveau en architectuur is
een Nederlands exportproduct. Om deze bijzondere positie te behouden, is een
nieuwe impuls absoluut noodzakelijk. Een creatieve, inspirerende en bevlogen
overheid voor de ruimtelijke inrichting van Nederland is juist nu onontbeerlijk.Voor de gemeenschap gaat architectuur niet enkel over mooie gebouwen,
maar vooral over huisvesting en goede gebouwen. Gebouwen voor collectieve
voorzieningen, zoals zorg en onderwijs, dienen integraal tot stand te komen
met kwaliteit van vormgeving en inpassing in de ruimte. Wat is de bijdrage
van deze minister aan het beleid van de minister voor Wonen, Wijken en Integratie?
Hoe wordt rekening gehouden met de multiculturele groepen in de Nederlandse
context? Is de minister van plan de discussie over architectuurbeleid breder
te trekken dan een groep deskundigen? Wat zijn mooie gebouwen? Hoe worden
de genoemde opties voor versterking van de cultuurpolitieke invalshoek nader
verkend? Het kan eigentijdser dan de in de brief genoemde essay-opdrachten.
Wanneer is het systeem van checks and balances, dat bij VROM in ontwikkeling
is voor de kwaliteitsborging in het veranderende ruimtelijke krachtenveld,
afgerond? Wie zijn bij de ontwikkeling betrokken? Komt er een proefperiode
voor het finetunen, voor de daadwerkelijke effectiviteit? Wanneer krijgt de
Kamer de resultaten? De heer Leerdam verwacht een architectuurnota waarin
wordt ingegaan op alle aanbevelingen van het College van Rijksadviseurs en
de link wordt gelegd met wonen, werken en integratie.Hij wil ook duidelijkheid hebben over de coördinatie van het architectuurbeleid.
De vormgeving van gebouwen, landschap en infrastructuur zou steevast onderdeel
moeten zijn van overheidsbeleid. Het College van Rijksadviseurs stelt terecht
dat financiële en juridische sturing dominant zijn geworden. Het kabinet
vindt het van belang dat in de toekomst grote ruimtelijke opgaven integraal
worden opgezet. De fractie van de PvdA vindt dat ook kleine ruimtelijke
opgaven integraal moeten worden opgezet. Het beleid voor ruimte en cultuur
wordt volgens de brief in nauwe interdepartementale samenwerking voortgezet.
Het is echter zorgelijk dat op VROM slechts één persoon zich
bezighoudt met architectuurbeleid, en dan nog in opdracht van de Rijksbouwmeester,
en op OCW slechts drie personen. Hoe is dit op de andere departementen? Het
gaat overigens niet om het vermeerderen van het aantal ambtenaren, maar om
de concrete resultaten uit de interdepartementale overleggen.Antwoord van de bewindsliedenDe minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
constateert dat architectuur bij uitstek een terrein is waar de gedachte van
de maakbaarheid, die ook voor de sociaaldemocratie een belangrijk uitgangspunt
is, een rol speelt. Vanuit de gedachte van duurzaamheid, een ander aspect,
wil men dingen maken die de eeuwen kunnen doorstaan en die duurzaamheid in
de hand werken qua levensstijl. De minister hoopt de architectuur tot één
van de speerpunten te maken. Hij vraagt de Kamer om hem enige tijd te gunnen
om een eigen visie daarop te ontwikkelen. Over de visie van het kabinet kan
hij op dit moment alleen in algemene termen spreken, maar hij wil de komende
tijd daarop meer in detail en meer gefundeerd ingaan.De minister vindt het advies van het College van Rijksadviseurs buitengewoon
inspirerend. Voor de komende jaren moet er een duidelijke cultuurpolitieke
invalshoek zijn. Iets moet niet alleen esthetisch zijn, maar het moet in het
kader van cultuurpolitiek worden geplaatst. Er zijn verschillende aggregatieniveaus:
de architectuur van het gebouw zelf, de plaats, de ruimtelijke ordening, de
stedenbouw, het landschap en uiteindelijk de totale infrastructuur van het
land. De minister verwijst naar de twee modellen van de ruimtelijke ordening.
In het Rijnlandse model komt alles door overleg tot stand komt; in het Angelsaksische
model gelden strenge eisen en regels, met daarbinnen een grote vrijheid. Hij
bespeurt de zorg bij de Kamer dat het van allebei een beetje is en daardoor
van beide niets, wat uiteindelijk heeft geleid tot verrommeling.De minister constateert dat vanaf de jaren zeventig het architectuurbeleid
voor een groot deel is gevoed door cultuurpessimisme, door de gedachte dat
de wereld alleen maar slechter werd en dat alles achteruitging. In die sfeer
zijn zaken zoveel mogelijk weggestopt in de grond of achter groenhagen in
plaats van zichtbaar gemaakt. De minister erkent overigens dat tegelijkertijd
ook reusachtige dingen zijn neergezet. Cultuurpessimisme in de politiek straalt
uit op de opdrachten en de projecten die uiteindelijk worden gerealiseerd.
Het is belangrijk om zichtbaar, maar mooi te bouwen. Er moet plezier zijn
in de maakbaarheid van de dingen die worden gebouwd. Men moet ook niet bang
zijn voor de toekomst. Een mooi uitgangspunt voor architectuurbeleid is te
lezen in het rapport van het College van Rijksadviseurs: niets moois komt
voort uit schaamte, en niets nieuws komt voort uit behoudzucht. Daarmee wil
de minister overigens niet zeggen dat architectuur alleen maar mooi moet zijn.
Desgevraagd antwoordt hij dat hij niet in één zin kan aangeven
wat architectuur wel is, maar hij zal daarop nog terugkomen.De minister merkt op dat zijn opmerkingen hier ook gelden in het algemene
overleg over monumentenbeleid, want dit alles hangt met elkaar samen.De minister ontkent dat sprake is van een verschuiving van de verantwoordelijkheid
voor het architectuurbeleid van OCW naar VROM. De minister van VROM en hij
zitten politiek volledig op één lijn en willen samen optrekken.
In de overgang tussen het architectuurbeleid van OCW en het ruimtelijkeordeningbeleid
van VROM zal men ook geen ruimte vinden. VROM zal het voortouw nemen bij het
project Mooi Nederland. Voor het architectuurbeleid blijft de minister eerstverantwoordelijke.
Hij wil nog dit jaar of volgend voorjaar op basis van een notitie
specifiek over het architectuurbeleid voor de komende jaren praten. Waarschijnlijk
komt de minister van VROM al eerder met een nota over Mooi Nederland. Dus
architectuurbeleid als zelfstandig beleid, maar wel ingepast in het project
Mooi Nederland.De minister vindt het een goed idee om de burger erbij te betrekken. Tot
op zekere hoogte gebeurt dat al, onder andere met de verkiezing van de lelijkste
plek van Nederland. Ook valt te denken aan prijsvragen en het stimuleren van
goed opdrachtgeverschap. De minister verwijst in dat kader naar de uitreiking
van de Piramideprijs dit jaar.Naar schatting wordt 80% van het architectuurbeleid door opdrachtgevers
gemaakt. Er is ook een decentrale verantwoordelijkheid. In die zin kan de
overheid geen leiding geven in de zin dat zij voorschrijft. Er zijn echter
ook andere manieren om te inspireren en zo het voortouw te nemen. De overheid
zal die rol ook heel nadrukkelijk moeten oppakken.De kunst is om aan te besteden op kwaliteit en niet alleen op geld. De
overheid kan daarbij doen aan management by speech en tegen mensen die iets
moois hebben gebouwd, ook zeggen dat zij iets moois hebben gebouwd. Prijsvragen
kunnen ook een stimulans zijn.Bij architectuur als exportartikel komen enerzijds mensen van heinde en
verre om de architectuur in Nederland te bekijken, maar bouwen anderzijds
Nederlandse architecten ook spectaculaire dingen in het buitenland. De gedachte
om architecten meer te betrekken bij missies naar het buitenland spreekt de
minister zeer aan.Hij is het ermee eens dat men meer te rade moet gaan in het land. Hij
hoopt de komende maanden in het land onder goed geadviseerde leiding architectuur
te mogen bekijken.In de nieuwe cultuurnota zal ook het stelsel van instellingen voorkomen.
Zijn visie op het cultuurbeleid in Nederland zou incompleet zijn als de architectuur
er niet in voorkomt. Er komt ook een architectuurnota. De minister kan niet
toezeggen dat deze er voor het einde van het jaar komt. Waarschijnlijk wordt
het begin volgend jaar.Desgevraagd antwoordt de minister dat de architectuurinstellingen vallen
in de categorie die elke vier jaar door de molen gaat.De minister zegt toe dat hij wil kijken naar de financiering voor het
tv-programma over goede architectuur. In het kader van het mediabeleid is
er een intensiveringsenveloppe die wellicht mogelijkheden biedt.De minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening
en Milieu refereert aan een tentoonstelling over architectuur in
het kader van de Internationale Architectuuur Biënnale te Rotterdam.
In het deel over internationale ontwikkelingen was het opvallend dat steeds
meer de omgeving en de maatschappelijke problemen die samenhangen met bouwen,
worden meegenomen bij de ontwikkeling van architectuur. Als voorbeelden noemt
zij de kolossen van bankgebouwen, die ’s nachts als onbewoonde eilanden
zijn zonder aansluiting met de stad als leefomgeving, en het feit dat in ontwikkelingslanden
steeds meer mensen in de steden gaan wonen, waardoor grote arme wijken aan
de randen van de steden ontstaan. Architecten in landen als Brazilië
denken niet alleen in termen van stedelijke ontwikkeling voor de rijken, maar
ook voor de arme delen van de bevolking. Men probeert daar ook via microkredieten
mensen zelf hun huizen te laten bouwen. De prijs ging naar een ontwerp van
Sao Paulo, dat de helft van het jaar onder water staat, waar men bassins maakt
om het water op te vangen die actief worden gebruikt door arme delen van de
bevolking.Bij het Nederlandse deel van de tentoonstelling is geen prijs uitgereikt,
omdat er geen duidelijke nieuwe visie was. Er was een afspraak dat voor de
Randstad een visie zou worden gemaakt vanuit de architectuurwereld met integratie
van ruimtelijke ordening, maar de ingediende voorstellen waren nog maar een
begin van waar het eigenlijk om moest gaan. Desgevraagd verwijst
de minister naar het Urgentieprogramma Randstad waarmee wordt geprobeerd de
samenhang te realiseren en de bestuurlijke slagkracht te vergroten. Men staat
voor de opgave om de slag naar integratie van ruimte, cultuur en architectuur
te maken. De eerste nota over ruimte en cultuur richtte zich alleen op de
architectuur. De tweede nota ging al meer over de context. De derde nota laat
heel duidelijk zien dat er een samenhang is tussen ruimtelijke ontwikkeling
en cultuur- en architectuurontwikkeling.De minister suggereert om algemene overleggen over ruimte, monumenten
en dergelijke te combineren zodat zaken integraal kunnen worden behandeld.In de Nota Ruimte is het thema «centraal wat moet» minder
uitgewerkt dan het thema «decentraal wat kan». De provincies en
gemeenten hebben in het kader van de Nota Ruimte mogelijkheden gekregen om
de ruimtelijke ontwikkeling verder vorm te geven. De minister vindt dat een
positieve ontwikkeling, omdat veel zaken bij provincies en gemeenten moeten
gebeuren.Er bestaat breed de opvatting dat er te weinig regie is bij de ruimtelijke
inrichting en dat verrommeling is ontstaan. Die verrommeling is naar de mening
van de minister al langer aan de gang dan vier jaar. De verrommeling is het
resultaat van de afgelopen vijftien jaar. Verrommeling betekent dat men niet
zuinig, niet zorgvuldig en niet efficiënt met de ruimte omgaat en geen
rekening houdt met de kwaliteit die in de 21ste eeuw vereist is. Daarin moet
dus verandering komen. Desgevraagd antwoordt de minister dat over kwaliteit
en daarmee samenhangend esthetiek verschillende opvattingen kunnen bestaan.
Door de manier van ruimtelijke ordening wordt te veel gebruikgemaakt van buitengebieden
en te weinig spaarzaam omgegaan met de ruimte. Er wordt te weinig gekeken
hoe in een regio de eenheid en identiteit ervan behouden kunnen worden. Het
thema «centraal wat moet» zal dominanter op de agenda moeten staan,
terwijl het adagium «centraal wat moet, decentraal wat kan» wordt
gehandhaafd. Het vorige kabinet heeft veel aandacht besteed aan het decentrale
aspect om de zaken bij de medeoverheden op gang te brengen.De minister is in gesprek met de provinciebesturen over de knelpunten,
waaronder de financiën. Het gaat mis omdat uitleglocaties financieel
interessanter zijn dan herstructurering van bestaande locaties. De vraag is
hoe spelregels kunnen worden afgesproken opdat nut en noodzaak, regionale
samenwerking en multifunctioneel bouwen veel meer in de besluitvorming worden
betrokken in plaats van meteen door te schieten naar de makkelijkste oplossing.
Dit wordt versterkt. Ten slotte worden ook de bevoegdheden en de taakverdeling
tussen provincies, gemeenten en overheid verduidelijkt. Ieder heeft zijn eigen
verantwoordelijkheden. Men moet elkaar aanspreken als het niet goed gebeurt.Het geheel van de ruimtelijke ordening is een gezamenlijke inspanning.
Het is de taak van de minister om te regisseren, maar zij werkt ook samen
met haar collega’s. Het moet integraal. Dat is het uitgangspunt. VROM
en OCW hebben de leiding, maar bij bedrijventerreinen zal ook Economische
Zaken moeten meedenken hoe de architectuur kan worden verbeterd. De minister
werkt met de minister voor Wonen, Wijken en Integratie aan een concreet plan
en een visie om de enorme woningbouwopgave van 80 000 tot 100 000
woningen per jaar te realiseren.Hoe gaat het nu verder? De inzet van de derde nota over ruimte en cultuur
was om integraal te werken en ruimtelijke ontwikkeling expliciet mee te nemen
in de ontwikkeling van het architectuurbeleid. Centraal daarin staat ook «practice
what you preach». Er wordt aan de hand van voorbeeldprojecten gewerkt.
Dertien projecten zijn in bedrijf. Het wordt aangestuurd vanuit het Rijk.
De bedoeling is om het te continueren, maar het meer op het niveau van de
medeoverheden te leggen.Verder wordt gedacht aan het opzetten van kwaliteitsteams die, in tegenstelling
tot een welstandscommissie die wettelijk geregeld is en een toetsende
taak achteraf heeft, een soort van vliegende brigade vooraf is. De minister
wil laten onderzoeken hoe kwaliteitsteams zo kunnen functioneren dat zij een
rol spelen aan het begin van het ontwerpproces en ook tijdens het proces de
kwaliteit bewaken en het ambitieniveau in het kader van het opdrachtgeverschap
hoog houden. De precieze uitvoering en invulling zal met de architectenwereld
en de medeoverheden worden besproken. Het is van belang om de kwaliteit al
aan het begin van het proces in te bouwen, opdat het ontwerp kwalitatief voldoet
aan de eisen die aan het begin gesteld moeten worden. Soms leidt extra budget
misschien tot betere architectuur en minder budget tot minder mooie gebouwen,
maar andersom zijn er ook voorbeelden te vinden. Overigens is het niet alleen
een rijksaangelegenheid, in veel provincies zijn provinciale bouwmeesters
aangesteld.De minister antwoordt desgevraagd dat het de bedoeling is om de kwaliteitsteams
ook in te zetten in een heel vroege fase van opdrachtgeverschap. Het denken
over de kwaliteitsteams gaat ook voort. De teruglopende inhoudelijke deskundigheid
wordt hierbij meegenomen. De inbreng van de provinciale kwaliteitsteams is
van belang om van elkaar te leren hoe het beter kan worden aangepakt.De minister zal de suggestie om de welstand niet meer in de Woningwet,
maar in de Wet ruimtelijke ordening op te nemen ook bekijken. De bewindslieden
hebben namelijk ook gedachten in die richting en ook de welstandscommissie
had al de beperkingen gesignaleerd. Bij de evaluatie van de Woningwet 2003
wordt de welstandscommissie meegenomen. De verwachting is dat de minister
voor Wonen, Wijken en Integratie de Kamer in de zomer zal informeren.Ook de bestuurlijke en juridische bevoegdheden van de kwaliteitsteams
zullen hierbij worden meegenomen. Meer bureaucratie of territoriumgevechten
zijn niet de bedoeling. De kwaliteitsteams moeten een positieve stimulans
hebben en geen remmende werking hebben. Zij moeten geen extra laag vormen.
De minister zal samen met de minister van OCW hierop terugkomen als de ideeën
verder zijn uitgewerkt in samenwerking met de provincies en gemeenten, die
hierin ook ervaring hebben.Naar aanleiding van vragen van mevrouw Vietsch over de Belle van Zuylentoren
of er een landelijke functie zou zijn juist in het kader van de kwaliteit,
antwoordt de minister dat het een gemeentelijke taak zal blijven. Het is in
eerste instantie een taak van de gemeente Utrecht. Aangezien er ook wel een
relatie is tussen het Groene Hart en de hoogte van de Belle van Zuylentoren
heeft de minister de Rijksbouwmeester gevraagd nog eens te adviseren hoe men
in dit specifieke geval moet handelen. Er komt dus ook een advies van de Rijksbouwmeester.
Met de minister van OCW zal zij nog een definitief antwoord geven.De definitie van kwaliteit hangt ook samen met de verschillende waarden
die men belangrijk vindt, variërend van culturele tot gebruiks- en toekomstwaarde
en de verschillende economische en andere aspecten. Er is een matrix van kwaliteitsborging,
die wel wordt toegepast maar nog niet specifiek op de inhoudelijke ambities.
De matrix heeft nog geen ambitieniveau. Aan de hand van voorbeelden zal worden
bekeken hoe de matrix levendiger kan worden gemaakt.Er wordt ook nog gewerkt aan een herziening van de Wet op de architectentitel.
Dat heeft vooral te maken met het verzorgen van een goede opleiding van architecten
en een goede training in het vak in de eerste jaren na hun studie door collega’s
die al langer in het vak zitten. Dit loopt heel goed.De minister wil veel meer projecten opzetten met provincies en gemeenten
en andere stakeholders, waarbij ook stadsbouwmeesters betrokken worden. Het
proces dat op rijksniveau is gestart, wordt nu steeds verder uitgerold naar
provinciaal en gemeentelijk niveau. De minister wil dit versterken. Door ervaringen
en informatie uit te wisselen, wil zij dit veel meer tot één
gedachtegoed maken van de architectenwereld en de ruimtelijke
ordenaars. Ook de lokale architectencentra, waarvan er al 40 zijn, zullen
erbij betrokken worden.Geprobeerd wordt om het ambitieniveau te combineren met de cultuuropgave.Een rijksplanoloog lijkt de minister niet echt noodzakelijk, want er is
al een College van Rijksbouwmeesters.Er zijn al prijzen uitgereikt voor klimaatneutraal bouwen. De minister
zal erover nadenken hoe de integrale slag naar de architectenwereld kan worden
gemaakt. Hetzelfde geldt voor bedrijventerreinen. Er zijn al veel prijzen,
maar dat integrale aspect is van groot belang.Over de bijzondere bouw in de gezondheidszorg merkt de minister op dat
twee jaar geleden het College bouw voor zorginstellingen het initiatief heeft
genomen voor een innovatieplatform architectuur in zorg. In dat kader worden
verschillende bijeenkomsten gehouden en wordt het proces van leren van elkaar
bevorderd. De resultaten zullen 5 juni worden gepresenteerd in het boekwerk
Architecture in health, dat ook de Kamerleden ter beschikking zal staan. Een
zelfde soort aanpak voor het borgen van de kwaliteit van de architectuur wordt
nu ook voorbereid voor de scholen.Desgevraagd antwoordt de minister dat zij de ontwikkelingen heeft geschetst
waar de bewindslieden aan denken. Zij kan ideeën meenemen en met collega’s
bespreken. Als het doel van een initiatief is gerealiseerd, moet men niet
koste wat het kost het initiatief in stand willen houden. Het is echter een
goed idee om te bezien hoe het gedachtegoed dat nu is ontwikkeld, kan worden
verankerd. Dat kan ook met de onderwijsinstellingen worden besproken.De vraag over pps-constructies ligt op het terrein van de minister voor
Wonen, Wijken en Integratie. Om de architectonische kwaliteit bij pps-constructies
te garanderen werkt de Rijksbouwmeester intensief mee aan de opdrachten. Hij
is van plan om een ambitiedocument per pps te ontwikkelen, opdat in het opdrachtgeverschap
vanaf het begin een basiskwaliteit kan worden gegarandeerd.De richtlijn over de Europese aanbestedingen luidt anders dan het krantenartikel
suggereert. Een architectenbureau behoeft niet een minimumomzet te hebben
om een opdracht te kunnen krijgen. De interpretatie die opdrachtgevers soms
aan een richtlijn geven, is dus onjuist. Misschien is het goed dat het ministerie
op de website of anderszins kenbaar maakt wat de richtlijn wel inhoudt, zodat
er geen misverstanden over de interpretatie zijn.Nadere gedachtewisselingMevrouw Vietsch (CDA) is tegen kwaliteitscommissies
die een extra welstandsfunctie hebben.De heer Nicolaï (VVD) constateert dat
het woord verrommeling de verkeerde indruk kan wekken dat nu dingen gebeuren
die niet netjes geregeld zijn en dat het vooral geordend moet worden. Hij
vindt Nederland eerder te aangeharkt dan te rommelig. Nederland is landschappelijk,
architectonisch, stedenbouwkundig en planologisch een prachtig land, dat door
de eeuwen heen zo is ingericht en waarbij ook zorgvuldig te werk is gegaan.Het is een foute benadering om te denken dat het niet mooi genoeg is,
omdat niet genoeg gebeurt wat men centraal mooi vindt. De tegenstelling zit
niet in het centrale en decentrale. De overheid moet een hoofdstructuur bepalen
en een visie hebben hoe het land er uit moet zien en op een intelligente manier
stimuleren dat anderen het opdrachtgeverschap oppakken. Men moet niet te veel
in maakbaarheid denken. Hij hoopt dat in de geest van de rijksadviseurs de
oplossing wordt gevonden. Het adagium moet blijven «centraal wat moet
en decentraal wat kan».De heer Van der Ham (D66) stelt dat in de
discussie in de politiek en erbuiten de komende jaren in het kader van de
architectuur en ruimtelijke inrichting een aantal dilemma’s voorop moeten
staan. Dat is ten eerste de hoogte in bouwen. Veel mensen vinden dat niet
leuk, maar het moet om Nederland leefbaar te houden. Ten tweede is dat de
vraag hoe men omgaat met het groen. Er zijn prachtige cultuurlandschappen
die behouden moeten worden. Over andere delen moet je nadenken hoe je die
gaat verfraaien. Ten derde moet men ook nadenken wat men met steden in het
algemeen in Nederland wil.Wat Europa betreft neemt de heer Van der Ham aan dat actief wordt aangegeven
dat er geen hindernissen zijn.De heer Van Leeuwen (SP) bespeurt een duidelijke
kentering in het debat vergeleken met vorige kabinetten. In die zin is het
overleg hoopgevend. Zijn indruk is dat met de invulling van het programma
Mooi Nederland de Nota Ruimte wat meer naar de achtergrond kan worden geschoven.
Hij zou daar niet rouwig om zijn.Hij wacht de invulling van de kwaliteitsteams af. Het hoeven geen cultuur-Batmans
te worden die over het land vliegen en zeggen wat wel en niet kan.Naast voordelen hebben prijsvragen ook nadelen. De uitschrijver van de
prijsvraag zit voor een dubbeltje op de eerste rang. Er gaat ontzettend veel
tijd zitten in de ontwerpfase, die niet wordt gehonoreerd als je niet in de
prijzen valt. Voor startende architectenbureaus is het moeilijk om mee te
doen gezien het vele geld dat ermee gemoeid is. Er zijn zelfs architectenbureaus
failliet door gegaan.Ten slotte is de suggestie van combinatieoverleggen om te voorkomen dat
twee of drie keer hetzelfde wordt ingebracht, de moeite waard om over na te
denken.Mevrouw Halsema (GroenLinks) constateert dat
de linkse partijen terecht sinds de jaren tachtig de maakbaarheidspretenties
enigszins hebben bijgesteld. Je kunt een samenleving niet veranderen, maar
wel enigszins bijsturen. Op het terrein van de ruimtelijke inrichting zijn
de vermogens van de overheid om een samenleving te helpen zich te veranderen
misschien wel het grootst. Een ov-verbinding tussen een Vinex-locatie en een
grote stad heeft grote gevolgen voor de levensstijl van mensen, het economisch
verkeer en duurzaamheid. Het is spijtig dat de rijksoverheid en de landelijke
politiek de afgelopen jaren het restant van maakbaarheidsambities bij het
grofvuil hebben gezet. Het zou prettig zijn als er in de vorm van een cultuurpolitieke
visie weer een terugkeer is van het durven nadenken over de inrichting van
Nederland.De rijksplanoloog is niet bedoeld om een overlegcollege wat meer in het
zadel te helpen, maar zou iemand moeten zijn die wel degelijk opdrachten kan
geven. Zij weet niet hoe het precies moet en wacht daarom af waarmee de ministers
komen.Ten slotte kondigt mevrouw Halsema aan dat zij het boek «Land in
zicht. Een cultuurpolitieke benadering van de Ruimtelijke Ordening»
geschreven door haar en Maarten Hajer aan de minister zal overhandigen.De heer Leerdam (PvdA) sluit zich aan bij
de opmerkingen van mevrouw Halsema en de opmerkingen van de heer Van der Ham
over de hoogte.De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
stelt vast dat het ambitieniveau voor de komende vier jaar heel hoog is. Hij
wil een bijdrage leveren aan Mooi Nederland vanuit de visie op cultuurpolitiek.
Het Rijk moet niet voorschrijven wat mooie architectuur is, maar moet er wel
een visie op hebben, opdat ieder in de procedures zijn verantwoordelijkheid
neemt en dingen niet zomaar uit de grond schieten in Nederland.De minister is het ermee eens dat Nederland mooi is en misschien aangeharkt,
maar een groot deel van Nederland is ook letterlijk met de stokken in de drooggelegde
klei getekend en planmatig aangelegd. Daarbij komt dat een groot deel van
het areaal van Nederland in hoog tempo de overgang doormaakt van productieland
naar consumptieland. Dat geldt ook voor de veranderingen in de infrastructuur
en de woningbouw. Daarom moet de overheid zorgen dat zij een visie hierop
houdt opdat het haar niet ontglipt.De minister voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening
en Milieu vindt de suggestie om in andere termen na te denken over
woningbouw of bedrijventerreinen, waardevol. Zij verwijst naar het verhaal
over werklandschappen en de veranderingen erin van de VROM-Raad. De bewindslieden
willen dit alles erbij betrekken. De inzet is ook om het gezamenlijk te doen
en de krachten zoveel mogelijk te bundelen.Zij concludeert dat het de kunst is om de balans tussen centraal wat moet
en decentraal wat kan in te vullen.Toezeggingen– Volgend jaar komt er een nota over architectuurbeleid voor de
komende jaren– De minister voor Wonen, Wijken en Integratie zal de evaluatie
van de Woningwet 2003 in de zomer aan de Kamer aanbieden.De voorzitter van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,Van de CampDe voorzitter van de vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke
Ordening en Milieu,KoopmansDe voorzitter van de vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,Schreijer-PierikDe waarnemend griffier van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap,Van ErpXNoot1Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), Van de Camp (CDA), voorzitter, Depla (PvdA),
Slob (ChristenUnie), Remkes (VVD), Joldersma (CDA), Jan de Vries (CDA), Van
Vroonhoven-Kok (CDA), Jan Jacob van Dijk (CDA), Aptroot (VVD), Leerdam (PvdA),
Kraneveldt-van der Veen (PvdA), Roefs (PvdA), ondervoorzitter, Abel (SP),
Van Leeuwen (SP), Verdonk (VVD), Biskop (CDA), Bosma (PVV), Pechtold (D66),
Zijlstra (VVD), Jasper van Dijk (SP), Besselink (PvdA), De Rooij (SP), Ouwehand
(PvdD) en Dibi (GroenLinks).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Ferrier (CDA), Gill’ard (PvdA),
Anker (ChristenUnie), Weekers (VVD), Atsma (CDA), Sterk (CDA), Vietsch (CDA),
Schinkelshoek (CDA), Ten Broeke (VVD), Van Dijken (PvdA), Hamer (PvdA), Van
Dam (PvdA), Van Bommel (SP), Langkamp (SP), Dezentjé Hamming (VVD),
Jonker (CDA), Fritsma (PVV), Van der Ham (D66), Nicolaï (VVD), Leijten
(SP), Bouchibti (PvdA), Gerkens (SP), Thieme (PvdD) en Azough (GroenLinks).XNoot2Samenstelling:Leden: Van Gent (GroenLinks), Van der Staaij (SGP), Poppe (SP), Snijder-Hazelhoff
(VVD), ondervoorzitter, Depla (PvdA), Van Bochove (CDA), Koopmans (CDA), voorzitter,
Spies (CDA), Van der Ham (D66), Van Velzen (SP), Haverkamp (CDA), De Krom
(VVD), Samsom (PvdA), Roefs (PvdA), Neppérus (VVD), Van Leeuwen (SP),
Jansen (SP), Jacobi (PvdA), Van der Burg (VVD), Van Heugten (CDA), Vermeij
(PvdA), Madlener (PVV), Ouwehand (PvdD), Bilder (CDA) en Wiegman-van Meppelen
Scheppink (ChristenUnie).Plv. leden: Duyvendak (GroenLinks), Van der Vlies (SGP), Polderman (SP),
Remkes (VVD), Crone (PvdA), Hessels (CDA), Koppejan (CDA), Ormel (CDA), Ko°er
Kaya (D66), Leijten (SP), Willemse-van der Ploeg (CDA), Kamp (VVD), Wolfsen
(PvdA), Vos (PvdA), Zijlstra (VVD), Langkamp (SP), Gerkens (SP), Waalkens
(PvdA), Van Beek (VVD), Schermers (CDA), Besselink (PvdA), Agema (PVV), Thieme
(PvdD), Vietsch (CDA) en Ortega-Martijn (ChristenUnie).XNoot3Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), ondervoorzitter, Schreijer-Pierik (CDA), voorzitter,
Atsma (CDA), Van Gent (GroenLinks), Poppe (SP), Waalkens (PvdA), Snijder-Hazelhoff
(VVD), Jager (CDA), Ormel (CDA), Koopmans (CDA), Van der Ham (D66), Van Velzen
(SP), De Krom (VVD), Samsom (PvdA), Van Dijken (PvdA), Neppérus (VVD),
Jansen (SP), Jacobi (PvdA), Cramer (ChristenUnie), Koppejan (CDA), Graus (PVV),
Vermeij (PvdA), Zijlstra (VVD), Thieme (PvdD) en Polderman (SP).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Mastwijk (CDA), Ten Hoopen (CDA), Duyvendak
(GroenLinks), Luijben (SP), Tang (PvdA), Boekestijn (VVD), Bilder (CDA), Biskop
(CDA), Ko°er Kaya (D66), Van Leeuwen (SP), Dezentjé Hamming (VVD),
Eijsink (PvdA), Depla (PvdA), Van Baalen (VVD), Kant (SP), Blom (PvdA), Ortega-Martijn
(ChristenUnie), Van Heugten (CDA), Agema (PVV), Kuiken (PvdA), Ten Broeke
(VVD), Ouwehand (PvdD) en Lempens (SP). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30906-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl