Intrekking van de Radio-Omroep-Zender-Wet 1935 en enige daarmee verband houdende wettelijke voorzieningen; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27019, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

08-06-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

27019 nr. 5

31-05-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEEN1. Inleiding2.1. Liberalisering en concurrentie3. Uitgangspunten privatisering Nozema4.1 Marktaspecten4.2 Ontwikkeling van nieuwe technieken5.1 Aanpassingskosten herverdeling FM-frequenties5.2 Kosten simultane analoge en digitale verspreiding
van programma's5.3 Gevolgen Rijksbegroting6.1 Waarborging uitzending programma's publieke omroep6.2 Uittreden publieke omroep als aandeelhouder6.3 Herstructurering Nozema6.4 Vervreemding aandelenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27019Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 78 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 019Intrekking van de Radio-Omroep-Zender-Wet 1935 en enige daarmee verband
houdende wettelijke voorzieningennr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 31 mei 2000ALGEMEENDe regering is de leden van de fracties van PvdA, CDA, VVD, D66, RPF en
GPV erkentelijk voor de door hen in het verslag van de vaste commissie voor
Verkeer en Waterstaat vermelde vragen en opmerkingen. Bij de beantwoording
is in principe de indeling en de volgorde van het verslag gevolgd. Daar waar
door verschillende fracties met elkaar verband houdende vragen zijn gesteld,
zijn de vragen samengevoegd en is bij het geven van een antwoord getracht
de vragen in hun onderlinge samenhang te beantwoorden.Door de leden van meerdere fracties is opgemerkt dat er nog onduidelijkheden
zijn blijven bestaan over de marktpositie van Nozema. Deze leden geven aan
behoefte te hebben aan een nadere toelichting. Daarbij wordt gerefereerd aan
het advies van de Onafhankelijke Post en Telecommunicatieautoriteit (verder:
OPTA) van 15 april 1999 inzake het onderhavige wetsvoorstel, waarin de OPTA
de aanbeveling doet sectorspecifieke regels in te stellen. Alvorens in te
gaan op de afzonderlijke vragen wordt, in aanvulling op de memorie van toelichting,
een nadere beschouwing gegeven over de marktpositie van de te privatiseren
vennootschap Nozema.Om inzicht te krijgen in de marktpositie van Nozema is het van belang
een adequate afbakening van de markten te maken met betrekking tot de te verzorgen
diensten, te weten een markt voor de verspreiding van radioprogramma's en
een markt voor de verspreiding van televisieprogramma's. De vraag is daarbij
aan de orde in welke mate gebruik wordt gemaakt van de verschillende infrastructuren
voor de distributie en de ontvangst van programma's. De ontvangstmogelijkheden
door de consument zijn bepalend voor de keuze die omroeporganisaties maken
voor de wijze waarop de programma's worden verspreid. Daarbij dient met betrekking
tot de verspreiding via de aardse ether aandacht te worden gegeven aan de
mogelijkheden en onmogelijkheden tot het plaatsen van de zenders op opstelpunten. Ten einde de consument te bereiken, kunnen televisie- en radio-omroeporganisaties
voor de verspreiding van hun programma's gebruik maken van de aardse ether,
de satelliet dan wel de kabel. Via de aardse ether en de satelliet wordt de
consument rechtstreeks bereikt. Daarnaast worden de signalen via de aardse
ether en de satelliet doorgegeven aan de kopstations van de kabelmaatschappijen
die vervolgens de programma's via de kabel aan de consument doorgeven. Ongeveer
95 procent van de Nederlandse huishoudens is aangesloten op een kabelnetwerk.
Negentig procent van de huishoudens maakt ook daadwerkelijk gebruik van de
kabel. Satellietontvangst kan in het gehele land plaatsvinden, maar de Nederlandse
consument maakt slechts in beperkte mate gebruik van directe satellietontvangst.
Naar schatting 300 000 Nederlandse huishoudens beschikken over een satellietschotel.
Deze wordt met name gebruikt om televisieprogramma's te ontvangen. Via de
aardse ether is landelijke, regionale en lokale verspreiding van programma's
mogelijk. Dit is afhankelijk van de omvang van het omroepzendernetwerk en
het aantal en de kwaliteit van de antenne-opstelpunten waarover kan worden
beschikt.Zoals hierboven reeds is aangegeven betrekt negentig procent van de Nederlandse
huishoudens de televisiesignalen via de kabel. Deze distributiemarkt wordt
derhalve gedomineerd door de kabel. In de gebieden waar geen verspreiding
van programma's via de kabel plaatsvindt, kan de consument de televisieprogramma's
van de publieke omroep ontvangen door middel van de traditionele huisantenne
waarmee het signaal via de aardse ether wordt ontvangen dan wel met behulp
van een schotelantenne voor satellietontvangst.De televisieprogramma's van de Nederlandse publieke omroep worden verspreid
door middel van zowel de aardse ether, als de kabel en de satelliet. Nozema
draagt als enige omroepzendernetwerkbeheerder zorg voor verspreiding van televisieprogramma's
via de aardse ether, maar kan de consument op dit moment slechts een beperkt
programmapakket aanbieden (de drie televisienetten van de publieke omroep).
De verspreiding van de landelijke commerciële televisieprogramma's geschiedt
door middel van de satelliet en de kabel. Voor landelijke commerciële
televisie zijn thans geen frequenties voor aardse etherverspreiding beschikbaar.
Via de satelliet en de kabel kan de consument een veel breder programmapakket
ontvangen, waaronder de programma's van de publieke omroep.Na de digitalisering van de aardse ether (DVB-T) kunnen naar verwachting
20 tot 25 televisieprogramma's (en andere diensten) in combinatie met ongeveer
tien radioprogramma's via de aardse ether worden verspreid. Daarmee kan via
de aardse ether een breder programmapakket worden aangeboden, dat vergelijkbaar
is met het huidige aanbod via de kabel en de satelliet. Binnenkort zullen
DVB-T frequenties beschikbaar komen. De regering verwacht dat het bedrijf
of het consortium dat de DVB-T frequenties verwerft een goed alternatief aan
de huidige kabelabonnees kan bieden. Consumenten kunnen dan overstappen naar
digitale etherontvangst. DVB-T biedt het voordeel dat ook mobiele ontvangst
(bijvoorbeeld voor recreatief gebruik) van zowel een breed programmapakket
en als van diensten met een hoge technische kwaliteit voor de consument in
de nabije toekomst beschikbaar komt. Voor het verspreiden van programma's
met gebruikmaking van DVB-T frequenties zullen nieuwe zendernetwerken gebouwd
moeten worden. Bedrijven die deze netwerken aanleggen kunnen, op grond van
artikel 3.11 van de Telecommunicatiewet, desgewenst onder redelijke voorwaarden
gebruik maken van bestaande opstelpunten, waaronder de masten van Nozema.
Eventueel kunnen houders van een vergunning voor het gebruik van frequentieruimte
ook zelf een zendernetwerk aanleggen.In dit kader wordt verwezen naar een advies van de directeur-generaal
van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (verder: NMa) van 21 januari 2000 (nummer 1658/21), waarin, in het kader van de vergunningverlening voor
DVB-T, aandacht wordt gegeven aan de positie van Nozema op de markt voor de
verspreiding van televisieprogramma's. De NMa komt tot de conclusie dat indien
Nozema naast de rol van infrastructuurbeheerder ook een rol zou verkrijgen
als beheerder van de DVB-T frequenties en wellicht ook nog als (mede)gebruiker
van de frequenties, dit vanuit mededingingsoogpunt geen onaanvaardbare positie
van Nozema met zich meebrengt.Ook de verspreiding van de radioprogramma's geschiedt door middel van
de aardse ether, de kabel en de satelliet. Inmiddels is ook ontvangst door
middel van Internet mogelijk.In de memorie van toelichting op het onderhavige wetsvoorstel (kamerstukken
II, 1999/2000, 27 019, nr. 3) is in paragraaf 4.1 reeds aangegeven
dat geen afdoende statistische en financiële informatie beschikbaar is
om een beoordeling te geven over de marktposities van de bij de verspreiding
van radiosignalen betrokken infrastructuren. Weliswaar zijn op ruime schaal
statistische gegevens voorhanden over het luistergedrag van de Nederlandse
consument, maar er zijn geen gegevens beschikbaar over de verhoudingen waarin
deze consument gebruik maakt van ontvangst via de kabel, de satelliet dan
wel de aardse ether. Thuis kan de luisteraar voor de ontvangst van radioprogramma's
gebruik maken van zowel de kabel als van de aardse ether. Buitenshuis (zoals
in de auto en in recreatieve gebieden) en in de gebieden die nog niet zijn
bekabeld, is de consument aangewezen op ontvangst van radioprogramma's via
de aardse ether. Volgens Nozema is er sprake van een nagenoeg evenredige verdeling
tussen de ontvangst van radioprogramma's via de aardse ether en via de kabel.
Om de consument te kunnen bereiken is een radio-omroeporganisatie derhalve
veel meer aangewezen op de distributie van de programma's door middel van
de aardse ether, dan een televisie-omroeporganisatie. De publieke omroep,
alsmede de meeste commerciële radio-omroeporganisaties die beschikken
over een vergunning voor het gebruik van frequenties voor landelijke radio-omroep,
verspreiden hun programma's overigens zowel via de aardse ether als via de
satelliet en de kabel.Nozema en Broadcast Partners zijn thans de enige omroepzendernetwerkbeheerders
die in ons land zorg kunnen dragen voor landelijke aardse etherverspreiding
van radioprogramma's. Nozema heeft de beschikking over een zenderpark bestaande
uit gebouwen en terreinen, zenders, masten, antennes en andere technische
apparatuur. Deze infrastructuur heeft de eigenschappen van een «point-area»
infrastructuur waarbij vanuit één zendpunt signalen gelijktijdig
naar een onbeperkt aantal ontvangstpunten kunnen worden gestuurd. Slechts
een deel van de opstelplaatsen van masten en zenders is in bezit van Nozema.
Bij de hoge opstelpunten (torens) is er in veel gevallen sprake van gehuurde
plaatsen. Wel heeft Nozema de beschikking over zogenaamde «A-lokaties»
in Nederland, dat wil zeggen dat op grote hoogte (boven de 150 meter) met
groot vermogen kan worden uitgezonden. Het zenderpark van Broadcast Partners
is aanmerkelijk beperkter in omvang, waarbij dit bedrijf voor de plaatsing
van haar zenders overwegend afhankelijk is van gehuurde opstelpunten en geen
«A-lokaties» heeft. De zenders van Broadcast Partners zijn dan
ook lager gelokaliseerd en moeten met minder vermogen uitzenden.Nozema draagt zorg voor landelijke verspreiding van de programma's van
de vijf publieke radio-omroeporganisaties op de FM en de AM band (middengolf).
Tevens wordt door Nozema landelijk de programma's van drie commerciële
radio-omroeporganisaties op de FM band en vier commerciële radio-omroeporganisaties
op de AM band verspreid. Voor de landelijke verspreiding van de commerciële
radio-omroeporganisaties op de FM band maakt Nozema gebruik van in totaal
vijf zenders. Broadcast Partners verspreidt alleen programma's
in de FM band. Met in totaal 21 zenders verspreidt Broadcast Partners de programma's
van vijf commerciële radio-omroeporganisaties. Beide omroepzendernetwerkbeheerders
hebben verder de beschikking over experimentele zenders. Voor regionale commerciële
radio-omroeporganisaties zijn in totaal 33 FM frequenties uitgegeven. De betreffende
radio-omroeporganisaties exploiteren de zendinstallaties in eigen beheer.
Vervolgens zijn er nog circa 327 FM zenders op lokaal niveau in gebruik voor
publieke radio. Daarvan zijn negen zenders in exploitatie bij Nozema. De overige
worden door de betreffende radio-omroeporganisaties in eigen beheer geëxploiteerd.In artikel 3.11 van de Telecommunicatiewet is voorzien in het recht op
en de plicht tot medegebruik van antenne-opstelpunten, voor zowel de houder
van een vergunning voor het gebruik van frequentieruimte die is bestemd voor
het verspreiden van programma's, als degene die in opdracht van die houder
door middel van zijn omroepzendernetwerk programma's verspreidt. Met inachtneming
van de technische mogelijkheden en rekeninghoudend met de normale bedrijfsvoering,
zal de eigenaar van een opstelpunt redelijke verzoeken tot medegebruik moeten
honoreren.Alles overziend stelt de regering vast dat de markt voor de verspreiding
van televisieprogramma's wordt gedomineerd door de kabel en dat de marktpositie
van Nozema hier slechts beperkt is. Wat betreft de distributie van radioprogramma's
op zowel landelijk, regionaal als lokaal niveau heeft Nozema te maken met
concurrentie, ook daar waar de consument uitsluitend is aangewezen op ontvangst
via de aardse ether. Radio-omroeporganisaties zijn voor de aardse etherverspreiding
derhalve niet uitsluitend afhankelijk van Nozema voor de distributie van hun
programma's. Behoudens het reeds bestaande recht op medegebruik van antenne-opstelpunten,
ziet de regering derhalve geen noodzaak tot het instellen van sectorspecifieke
regelgeving in aanvulling op de bestaande mededingingsregels. De privatisering
van Nozema geeft de regering, met inachtneming van de bij de vervreemding
van de aandelen te hanteren criteria zoals neergelegd in de memorie van toelichting,
geen aanleiding om tot een ander oordeel te komen.1. InleidingDe leden van de fractie van de PvdA vragen de regering wat zij bedoelt
met «concurrerende infrastructuren». Deze leden zijn het met de
regering eens dat kabel en satelliet hieronder moeten worden gerekend, maar
vragen of, zoals ook de OPTA meent, het vaste telefoonnet niet eveneens moet
worden beschouwd als concurrerende infrastructuur. De leden van de fractie
van de PvdA menen in dat verband dat een bedrijf met monopolistische trekken
ontstaat, op het moment dat bijvoorbeeld KPN Nozema koopt. Ook de leden van
de fractie van D66 wijzen erop dat het vaste telefoonnet een voor Nozema concurrerende
infrastructuur kan vormen.De breedbandige toepassingen van het bestaande vaste telefoonnet voor
de verspreiding van programma's bevinden zich in Nederland momenteel nog in
een aanloopfase. Enkele aanbieders, waaronder KPN, zijn begonnen met de uitrol
van een ADSL-netwerk. ADSL (Asymmetric Digital Subscriber Loop) is een transmissietechniek
waarmee een breedbandig signaal samen met een ISDN- of telefoniesignaal over
een reguliere telefoonlijn kan worden verzonden. Nog niet duidelijk is of
deze techniek voldoende geschikt is om de consument een volwaardig alternatief
programma-aanbod te bieden voor de bestaande distributienetwerken voor programma's.
Doorgifte van videosignalen met gebruik van ADSL, richt zich vooralsnog met
name op internetgebruik. Naar de opvatting van de regering kunnen op dit moment alleen de kabel
en de satelliet worden aangemerkt als «concurrerende infrastructuur».Echter, mede gezien de snelle technologische ontwikkelingen, acht de regering
het van belang dat bij de NMa en de OPTA advies zal worden ingewonnen over
de vraag of en in welke mate, in het licht van de bevordering van concurrentie
tussen infrastructuren, binnenlandse en buitenlandse beheerders van een vast
telefoonnet van aankoop van aandelen in Nozema moeten worden uitgesloten.
Aan de NMa en de OPTA zal worden gevraagd het advies zo spoedig mogelijk uit
te brengen.De leden van de fractie van de VVD vragen een toelichting op het kabinetsstandpunt
dat met het formuleren van sectorspecifieke regels terughoudendheid moet worden
betracht. Zij vragen in welk geval de regering over zou gaan tot toepassing
van sectorspecifieke regels en aan welke regels dan moet worden gedacht. De
leden van de fractie van het CDA vragen of recente ontwikkelingen in de wereld
van de kabelexploitanten, media en ook het voorliggende wetsvoorstel geen
aanleiding geven om te komen tot sectorspecifieke regels.De leden van de fractie van D66 laten weten te hechten aan een non-discriminatoir,
transparant en kostengeoriënteerd ONP-kader en vragen naar het standpunt
van de regering met betrekking tot het ONP-kader in relatie tot privatisering
van Nozema.Het overheidsbeleid is er op gericht zoveel mogelijk aan te sluiten bij
de algemene mededingingsregels. Op markten of marktsegmenten waar nog geen
voldoende concurrentie bestaat, kunnen (tijdelijk) sectorspecifieke regels
worden gesteld. Dit met als doel sneller tot normale concurrentieverhoudingen
te komen.1 Dergelijke regels kunnen bijvoorbeeld
betrekking hebben op kostengeoriënteerde tarieven en non-discriminatoire,
transparante voorwaarden. Zoals eerder in deze nota naar aanleiding van het
verslag is aangegeven, ziet de regering, behalve het eerder genoemde recht
op en de plicht tot medegebruik van antenne-opstelpunten, in de privatisering
van Nozema geen aanleiding om nadere ONP-eisen te definiëren voor de
distributie van radio- en televisiesignalen via de aardse ether. Gelet op
de economische machtspositie die de kabelmaatschappijen hebben op de markt
voor televisiedistributie is de regering wel voornemens om additionele regels
in de Telecommunicatiewet op te nemen om de verplichting tot open toegang
voor kabelexploitanten op het gebied van de verspreiding van (radio- en) televisieprogramma's
duidelijker vast te leggen. In de kabinetsnotitie «Kabel en consument:
marktwerking en digitalisering» (kamerstukken II 1999/2000, 27 088,
nr. 2) zijn deze voorstellen verder uitgewerkt.De fractie van het CDA vraagt of in de voorstellen voldoende rekening
wordt gehouden met bescherming van de consument.De regering gaat er bij de beantwoording vanuit dat de leden van de fractie
van het CDA doelen op de recente ontwikkelingen in de wereld van de kabelexploitanten
en media. De regering is van opvatting dat het belang van de consument het
beste wordt gediend met het bieden van een zo ruim mogelijk aanbod van programma's,
waarbij de consument een zo groot mogelijke keuzevrijheid heeft van zowel
het programma-aanbod als de wijze waarop de radio- en televisiesignalen kunnen
worden ontvangen. Deze keuzevrijheid voor de consument kan naar opvatting
van de regering het best worden gewaarborgd door een effectieve concurrentie
bij de verspreiding van programma's. De intrekking van de Radio-Omroep-Zender-Wet
1935 (verder: ROZ-wet), met als doel de privatisering van Nozema, vormt een
bijdrage aan dit streven. De regering is van mening dat het belang van de
consument in voldoende mate wordt gewaarborgd door de huidige
en voorgenomen wetgeving op het gebied van de mededinging, de telecommunicatie
en de media.De leden van de fractie van D66 vinden dat pas sprake kan zijn van privatisering
als er voldoende concurrentie is en als sprake is van een voldoende open markt.
Zij vragen of het inderdaad zo is dat op lang niet alle terreinen, zowel op
als tussen infrastructuren, voldoende concurrentie plaats heeft. De leden
van de fracties van RPF en GPV verzoeken de regering, gelet op het advies
van OPTA, het standpunt dat in grote delen van Nederland sprake is van een
voldoende concurrerend aanbod van infrastructuur nader te onderbouwen.Voor de beantwoording van deze vraag verwijst de regering naar de eerder
in het algemeen deel van deze nota opgenomen uiteenzetting. Met de wijziging
van artikel 3.11 van de Telecommunicatiewet inzake de verplichting tot het
medegebruik van antenne-opstelpunten voor omroepzendernetwerken, is de regering
van mening dat een mogelijkheid wordt geschapen om een voldoende open markt
te bevorderen. De regering gaat er vanuit bovenstaande vraag hiermee afdoende
te hebben beantwoord.In het eerder genoemde advies heeft de OPTA aangegeven dat zij vreest
dat er situaties kunnen ontstaan waarin een aanbieder een frequentie heeft
toegewezen gekregen, al dan niet na veiling, en vervolgens toch niet kan uitzenden
omdat een privaat monopolie onvoldoende aan banden is gelegd. Daarnaast is
de OPTA bevreesd inzake de daadwerkelijke toegang van bezitters van frequentieruimte
tot de uitzenddiensten. Volgens de OPTA is de analogie met toegang tot de
kabel aanwezig. Om de ether in te kunnen, worden twee toegangskaarten onderscheiden,
te weten enerzijds de publieke frequentietoewijzing en anderzijds de private
toelating tot het Nozema uitzendnetwerk. De leden van de fractie van D66 vragen
om een reactie op deze punten.De vrees van de OPTA wordt door de regering niet gedeeld. In de opvatting
van de regering is er geen sprake van de door de leden van de fractie van
D66 geschetste afhankelijkheid van Nozema. De doorgifte van programma's van
de publieke omroep (inclusief de Wereldomroep) wordt gegarandeerd door de
wettelijk opgelegde verplichting tot doorgifte van deze programma's. Het staat
de publieke omroep, evenals de commerciële omroep, overigens vrij om
na afloop van het vigerende contract naar een andere aanbieder over te stappen.
In artikel 3.11 van de Telecommunicatiewet is immers voorzien in het medegebruik
van antenne-opstelpunten voor omroepzendernetwerken. Op grond van dat artikel
zijn de bepalingen met betrekking tot het medegebruik van antenne-opstelpunten
van overeenkomstige toepassing op de houder van een vergunning voor het gebruik
van frequentieruimte die is bestemd voor het verspreiden van programma's,
alsmede op degenen die in opdracht van die houder door middel van zijn omroepzendernetwerk
een programma verspreidt.De leden van de fracties van RPF en GPV vragen wat het scenario is indien
wordt afgezien van de privatisering van Nozema. Deze leden vragen of de voor-
en nadelen van het afzien van privatisering op een rijtje kunnen worden gezet.
Zij vragen tevens om een overzicht van de regelgeving om een eventueel monopolie,
of de nadelige effecten daarvan, te corrigeren.De Kamer heeft zich in meerderheid geschaard achter de motie van het lid
Van Zuijlen c.s., van 18 maart 1997 (kamerstukken II 1996/1997, 24 808,
nr. 30), waarin de regering onder andere wordt verzocht om op zo kort mogelijke
termijn de aandelen in Nozema te verkopen. De regering heeft in antwoord op
deze motie laten weten hierin een ondersteuning van haar beleid
te zien (handelingen II 1996/97, nr. 63, blz. 456–459). Inmiddels hebben
in het kader van de voorbereiding van het onderhavige wetsvoorstel besprekingen
plaatsgevonden met de andere aandeelhouders en met Nozema over de wijze waarop
het bedrijf kan worden geprivatiseerd.In de notitie «Publieke belangen en marktordening, liberalisering
en privatisering in netwerksectoren» (kamerstukken II 1999/2000, 27 018,
nr. 1) is aangegeven dat het de voorkeur verdient om overheidsbedrijven in
een concurrerende markt te privatiseren. Dit voorkomt ongelijke concurrentieverhoudingen
tussen publieke en private partijen. Daarnaast leidt het doorsnijden van de
band met de overheid tot grotere doelmatigheid in de bedrijfsvoering. De huidige
technologische en marktontwikkelingen in de telecommunicatie- en omroepdistributiemarkt
maken het noodzakelijk majeure bedrijfsbeslissingen met betrekking tot onder
meer grootschalige investeringen en marktpositionering te nemen. Dit vergt
gedegen marktkennis, alsmede de bereidheid investeringsrisico's te nemen,
kortom ondernemerschap. Privatisering geeft meer flexibiliteit aan de onderneming
om sneller en adequater op marktontwikkelingen te reageren. Een duidelijke
afbakening tussen verantwoordelijkheden van overheid en onderneming is noodzakelijk
om het nemen van beleidsbeslissingen in voldoende mate te scheiden van het
ondernemerschap. Een dergelijke scheiding van verantwoordelijkheden voorkomt
tevens de schijn van belangenverstrengeling.Met verwijzing naar hetgeen reeds eerder in deze nota naar aanleiding
van het verslag is opgemerkt over de marktpositie van Nozema, is de vraag
van de leden van de fracties van RPF en GPV naar een overzicht van de regelgeving
om een eventueel monopolie, of de nadelige effecten daarvan, te corrigeren,
reeds beantwoord.De leden van de fracties van RPF en GPV vragen in welke mate de etherdistributie
in de ons omringende landen is geliberaliseerd en welke gevolgen privatisering
in andere landen heeft gehad voor het marktaandeel van de aardse ether. Zij
zijn daarnaast benieuwd of liberalisering nooit tot problemen heeft geleid
in de waarborging van de programma's van de publieke omroep.De situatie in de ons omringende landen is zeer divers. Het nationale
wet- en regelgevend kader voor de radio- en televisiemarkt wordt in die landen,
evenals in Nederland, sterk beïnvloed door nationale overwegingen. Van
oorsprong is in de ons omringende landen de verspreiding van de omroepprogramma's
in handen gelegd van staatsbedrijven dan wel van bedrijven waarvan een meerderheid
van de aandelen in staatshanden zijn. Deze situatie is aan verandering onderhevig,
mede onder invloed van de op Europees niveau ingezette liberalisering van
de telecommunicatiemarkt. Zo veranderde de Franse radio- en televisiemarkt
in de zeventiger en tachtiger jaren door de opsplitsing van de toenmalige
staatsradio- en televisieorganisatie en de ontkoppeling van de publieke omroep
van het beheer van de infrastructuur. In 1982 werd het staatsmonopolie op
radio- en televisie-uitzendingen daadwerkelijk afgeschaft en werden zendvergunningen
aan commerciële omroepen verleend. De omroepzenderinfrastructuur is inmiddels
volledig in handen van France Télécom, in welk bedrijf de Franse
staat overigens nog de belangrijkste aandeelhouder is. De waarborg voor de
verspreiding van de programma's van de publieke omroep is bij wet vastgelegd.In Zweden is met het oog op de privatisering van het telecommunicatiebedrijf
Telia in 1992 besloten de infrastructuur voor de aardse etherverspreiding
van omroepprogramma's onder te brengen in een aparte onderneming, genaamd
Teracom. De aandelen van dit bedrijf zijn nog volledig in handen van de Zweedse
staat. De bepalingen en voorschriften met betrekking tot het bezit
en gebruik van de zenders voor landelijk en lokaal gebruik zijn in regelgeving
vastgelegd.Ook in Duitsland is de positie van de publieke omroepen verankerd in de
nationale wetgeving, die mede bepalend is voor de regionale mediapolitiek
in de «Bundesländer». De aardse ethertransmissie wordt verzorgd
door Deutsche Telekom, de publieke zender ARD beschikt over een eigen netwerk
voor de distributie van televisie- en radioprogramma's. De Duitse staat bezit
nog een meerderheid van de aandelen in Deutsche Telekom.In het Verenigd Koninkrijk is de aardse etherdistributie inmiddels volledig
geliberaliseerd. In dat land spelen twee partijen een belangrijke rol op het
gebied van omroepethertransmissie, te weten NTL Group Ltd. en Castle Transmission
International Ltd. (CTI). In 1991 werd NTL Group Ltd. geprivatiseerd. Daarna
is dit bedrijf in 1996 verkocht aan International CableTel, een bedrijf dat
actief is op het gebied van kabeltelevisie en -telefonie. Het bedrijf richt
zich onder meer op de traditionele televisie- en radiotransmissiediensten
in Engeland en het ontwerpen, bouwen, beheren en onderhouden van netwerken,
alsmede frequentiekennis. Belangrijke klanten zijn onder meer landelijke commerciële
en regionale radio- en televisie-omroepen.In februari 1997 is het transmissienetwerk van de BBC Home Service Transmission
(HST) verkocht aan CTI, een consortium van financiële en strategische
partijen. Regelgeving bepaalt het kader voor de infrastructuuraanbieders,
voor de omroeporganisaties en voor de frequentietoewijzing. De privatisering
van het omroepzendernetwerk heeft in Engeland niet geleid tot problemen in
de verspreiding van de programma's van de BBC. In navolging van Engeland vindt
momenteel ook in Ierland een volledig privatiseringstraject plaats van het
omroepzendernetwerk.Het al dan niet privatiseren van de netwerkbeheerders is niet van belang
voor het marktaandeel van de aardse ether. De penetratie van de kabel en de
satelliet is de bepalende factor. Ten aanzien van de penetratie van vorengenoemde
infrastructuren heeft de regering de beschikking over enkele gegevens. Bij
het beoordelen van deze gegevens is het van belang een onderscheid te maken
tussen de dekking van de te onderscheiden infrastructuren en het feitelijk
gebruik. Zo geldt voor de aardse ether en de satelliet vrijwel altijd een
honderd procent dekking. Het aantal huishoudens dat uitsluitend afhankelijk
is van de aardse ether voor de ontvangst van radio- en televisieprogramma's
varieert sterk in de ons omringende landen. In Duitsland is zestig procent
van de huishoudens aangesloten op de kabel en bedraagt het aantal huishoudens
dat daadwerkelijk afhankelijk is van de etherontvangst rond de twintig procent.
De totale penetratie van kabel en satelliet in Frankrijk en Engeland ligt
aanmerkelijk lager, respectievelijk elf en twintig procent. In Nederland en
België is de penetratie van kabel het hoogst van Europa, waarbij in Nederland
vijfennegentig procent van de huishoudens beschikt over een kabelaansluiting,
met een daadwerkelijk gebruik van ongeveer negentig procent.De leden van de fracties van RPF en GPV vragen naar de mening van de regering
inzake het feit dat ongeveer 350 000 huishoudens uitsluitend afhankelijk
zijn van aardse etherdistributie.Het begrip «uitsluitend afhankelijk» verdient enige relativering.
Het door de fracties van RPF en GPV genoemde aantal heeft betrekking op de
huishoudens die, om technische, financiële of principiële redenen,
niet beschikken over een kabel- of satellietaansluiting. Huishoudens die om
technische redenen niet kunnen beschikken over een kabelaansluiting zouden
de programma's van de publieke omroep, naast ontvangst via de aardse ether,
in principe ook via de satelliet kunnen ontvangen.De betreffende huishoudens zullen na privatisering van Nozema vooralsnog
de programma's van de publieke omroep via de analoge ontvangstapparatuur
kunnen blijven ontvangen. Pas na volledige ontwikkeling van de digitale aardse
etherverspreiding zal op termijn de huidige analoge verspreiding via de aardse
ether verdwijnen. Er zal hierbij wel rekening worden gehouden met een periode
van simultane analoge en digitale verspreiding van programma's, teneinde zowel
publieke als commerciële zenders als ook de consument de gelegenheid
te geven zich aan de nieuwe uitzendstandaard aan te passen. Het gedrag van
de consument zal mede bepalend zijn voor deze periode van dubbele dekking.2.1. Liberalisering en concurrentieDe leden van de fractie van de PvdA vragen wat de stand van zaken is ten
aanzien van de door de regering in het overleg van 18 november 1999 (kamerstukken
II 1999/2000, 24 095, nr. 37) gedane aankondiging dat een mastenbeleid
zal worden ontwikkeld. De leden van de fractie van het CDA vragen de regering
of zij de mening van deze leden deelt dat het steeds moeilijker zal worden
om nieuwe antenne-opstelpunten in Nederland te vinden. Daarnaast vragen deze
leden welke problemen zich ten aanzien van het medegebruik van antenne-opstelpunten
voordoen en op welke wijze de regering daarvoor oplossingen denkt te vinden.De leden van de fracties van RPF en GPV vragen of de regering bereid is
een beleidsnotitie voor te bereiden waarin een integraal zendmastenbeleid
wordt ontwikkeld, waarbij zonodig enige «weeffouten» uit het verleden
kunnen worden hersteld en waarbij vanzelfsprekend ook de invalshoek van de
ruimtelijke ordening moet worden betrokken.Het vinden van nieuwe antenne-opstelpunten is een vraagstuk dat complex
van aard is. Dit vraagstuk kenmerkt zich door het beleidsmatig afwegen van
een groot aantal factoren, waarbij de weging van deze factoren op verschillende
bestuurlijke niveaus plaatsvindt. Het kunnen beschikken over voldoende masten
is een voorwaarde voor groei en dynamiek van zowel de telecommunicatiemarkt
als de markt voor de transmissie van omroepsignalen. Ruimtelijke ordeningsproblematiek,
zorg voor het leefmilieu en het uitsluiten van gezondheidsrisico's bij blootstelling
aan elektromagnetische velden, alsmede een goede werking van elektrische en
elektronische apparatuur, vormen tezamen beperkende factoren voor de bouw
van nieuwe masten. Deze factoren vormen tevens een belemmering om bestaande
hoge punten te gaan gebruiken als opstelpunt. Deze beperkingen kunnen leiden
tot gebrek aan capaciteit. Gezamenlijk gebruik van antenne-opstelpunten is
derhalve noodzakelijk. De uitvoering van de wet- en regelgeving ten aanzien
van het plaatsen van antenne installaties is in Nederland verregaand gedecentraliseerd
en gaat gepaard met een zekere mate van beleidsvrijheid van lokale en regionale
overheden. Gebleken is dat er slechts ten dele een voldoende helder kader
aanwezig is waaraan deze lagere overheden criteria kunnen ontlenen voor hun
afweging ten aanzien van het te voeren beleid op het gebied van antenne-opstelpunten.Aangezien de problematiek rondom antenne-opstelpunten beleidsterreinen
raakt die onder de verantwoordelijkheid van verschillende departementen valt
en er behoefte is aan een helder kader, heeft de Staatssecretaris van Verkeer
en Waterstaat het initiatief genomen om een breed integraal beleid op het
gebied van antenne-opstelpunten, een nationaal antennebeleid, te ontwikkelen.
Bij brief van 6 april 2000 heeft de Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat
de Tweede Kamer inmiddels geïnformeerd over de stand van zaken inzake
het Nationaal Antennebeleid (Kamerstukken II 1999/2000, 21 693, nr. 51).Naar verwachting zal in december 2000 de Kabinetsnota Nationaal Antennebeleid
aan de Tweede Kamer kunnen worden aangeboden. De leden van de fractie van de PvdA vragen waarop het optimisme over «site
sharing» van radio-omroepzendernetwerken is gebaseerd, aangezien er
tot nu toe geen gebruik van is gemaakt. Verder vragen deze leden aan de regering
wat de belemmeringen zijn. De leden van de fractie van het CDA vragen naar
de mogelijkheden van het medegebruik van antenne-opstelpunten.Door Nozema is al vóór het van kracht worden van de wijziging
van artikel 3.11 van de Telecommunicatiewet uitvoering gegeven aan een site-sharingsbeleid.
Niet alle antenne-opstelplaatsen zijn in eigendom van Nozema. Nozema maakt
in een groot aantal gevallen voor het plaatsen van haar masten gebruik van
torens die in eigendom zijn van KPN. Op de masten van Nozema vindt, naast
medegebruik met KPN, «site sharing» plaats met een aantal bedrijven
en instellingen. Daarnaast ligt een aantal verzoeken tot site sharing ter
behandeling bij Nozema. Het betreft hier enkele radio-omroeporganisaties,
alsmede mobiele operators.Indien partijen niet tot overeenstemming kunnen komen over de voorwaarden
voor medegebruik, dan kan dit aan de OPTA worden voorgelegd. Met het huidige
wet- en regelgevend kader is voldoende gewaarborgd dat een onderling gebruik
van masten tussen netwerkexploitanten onder redelijke voorwaarden plaats kan
vinden.De leden van de fractie van het CDA vragen naar de groeipotentie van de
twee in Nederland actieve zendermaatschappijen. Zij delen de opmerkingen van
de Raad van State dat een degelijke analyse van de markt wenselijk is.In haar marktdefiniëring hanteert de regering een afbakening van
de markten voor de distributie van radio- en televisiesignalen, met de daarbij
te onderscheiden infrastructuren aardse ether, kabel en satelliet. Daarmee
hanteert de regering een bredere opzet van de markt dan de Raad van State
in zijn advies heeft gedaan. Landelijke radioprogramma's worden verspreid
door middel van de kabel en de satelliet. Daarnaast zijn twee omroepzendernetwerkbeheerders
voor de landelijke aardse etherverspreiding van radioprogramma's actief op
de Nederlandse markt.De groeipotentie van beide genoemde bedrijven wordt enerzijds bepaald
door de groei van het aantal radiozenders dat, binnen de beschikbare frequentieruimte,
een beroep zal doen op de diensten van een van beide omroepzendernetwerkbeheerders.
Dit is echter niet de enige bepalende factor, aangezien het aantal marktpartijen
breder is en de distributie ook plaatsvindt door middel van de satelliet en
de kabel. De groeipotentie is daarmee niet alleen afhankelijk van het aantal
te verwachten nieuwe radio-omroeporganisaties dat gebruik wil maken van aardse
ethertransmissie, maar ook van de kosten- en prijsontwikkeling van de distributie
via de aardse ether, de kabel respectievelijk de satelliet.In navolging van de Raad van State verwijzen de leden van de fractie van
het CDA naar een aan de Minister van Financiën toegeschreven opmerking,
dat een degelijke analyse van de markt een voorwaarde is om tot privatisering
over te gaan. Het betreft hier echter een voorstel van de zijde van de Kamer
gericht aan de Minister van Financiën, om in geval van voorstellen tot
privatisering onder andere de spelregel te hanteren deze voorstellen vergezeld
te laten gaan van een degelijke analyse van de markt waarop het betrokken
bedrijf gaat opereren (kamerstukken II 1997/98, 25 178, nr. 4, blz. 3).
De Minister van Financiën heeft in reactie op dit voorstel de Kamer laten
weten dat, gezien het zeer verschillende karakter van de privatiseringsvoorstellen,
een onverkorte toepassing van de opgesomde spelregels, aangeduid als criteria,
niet haalbaar is. Wel is toegezegd dat het kabinet een vervreemding altijd
gemotiveerd zal verantwoorden tegenover de Kamer: vooraf in notities of wetsvoorstellen,
of achteraf in een aparte rapportage. De door de Kamer aangedragen
criteria zouden hierbij als «checklist» kunnen fungeren (kamerstukken
II 1997/98, 25 178, nr. 4, blz. 6). Onder verwijzing naar de motivering
in de memorie van toelichting bij onderhavig wetsvoorstel, alsmede naar het
algemeen deel van van deze nota naar aanleiding van het verslag met betrekking
tot de positie van Nozema en de markt waarin de vennootschap opereert, is
naar opvatting van de regering in voldoende mate ingegaan op de positie van
het te privatiseren bedrijf.De leden van de fractie van het CDA vragen of er aanwijzingen zijn dat
zich op korte termijn nog meer omroepzendermaatschappijen zullen melden.Het is de regering bekend dat enkele buitenlandse partijen belangstelling
hebben getoond om in Nederland de transmissie van omroepsignalen te gaan verzorgen.
Aan dit voornemen is nog geen concrete invulling gegeven.De leden van de fractie van D66 vragen naar een nadere onderbouwing van
het standpunt van de regering dat er geen noodzaak is om bij wet de verplichting
tot medegebruik op te leggen aan bedrijven die op commerciële basis antenne-opstelpunten
exploiteren.Wat betreft het opleggen van een verplichting tot medegebruik van antenne-opstelpunten
aan bedrijven die deze opstelpunten op commerciële basis exploiteren,
is de regering terughoudend. Een bedrijf dat op commerciële basis antenne-opstelpunten
exploiteert zal gegeven de aard van een dergelijke onderneming streven naar
een optimale bezetting van de opstelpunten. Het bij wet opleggen van een verplichting
tot medegebruik van antenne-opstelpunten dient derhalve in een dergelijke
context geen doel. De onderneming zal immers zelf zorg dragen voor een zo
breed mogelijke bezetting van de antenne-opstelpunten. De vrees van de OPTA,
waar de leden van de fractie van D66 aan refereren, dat exploitanten van antenne-opstelpunten
door het verkopen van hun opstelpunten onder bepaalde, discriminerende, voorwaarden
de plichten van de Telecommunicatiewet zouden kunnen ontlopen, wordt door
de regering niet gedeeld. De regering veronderstelt op grond van de hiervoor
gegeven overwegingen dat een optimaal gebruik van de opstelpunten door de
nieuwe eigenaren plaats zal vinden. De bestaande mededingingsregels verbieden,
indien daarvan sprake zou zijn, misbruik van een economische machtspositie.
De regering is derhalve van mening dat exploitanten van antenne-opstelpunten,
met inachtneming van het bestaande toezicht, niet discriminerend zullen handelen.3. Uitgangspunten privatisering NozemaDe leden van de fractie van het CDA vragen waarom samenwerking met een
sterke partner wenselijk is, temeer omdat de regering stelt dat bij de vervreemding
van de aandelen daarmee rekening zal worden gehouden.Zij vragen, evenals de leden van de fractie van VVD, wat wordt bedoeld
met een «strategische partner» en of niet iedere partij een «strategische
partner» is. Tevens verzoeken deze leden enkele voorbeelden van een
«strategische partner» te geven.De leden van de fracties van RPF en GPV vragen of de regering van oordeel
is dat Nozema op eigen kracht geen rol van betekenis zal kunnen spelen op
de markt voor uitzenddiensten, aangezien de regering het wenselijk acht dat
Nozema samenwerkt met een partner. Ook zij vragen wat het betekent dat dit
aspect zal worden meegenomen bij de vervreemding. De investeringen voor de uitbouw van een digitale aardse etherinfrastructuur
zijn zeer omvangrijk en moeten plaatsvinden in een marktsector die nog tot
stand moet worden gebracht. Deze investeringen kenmerken zich derhalve door
een grote mate van onzekerheid over de terugverdientermijn en de hoogte van
de te realiseren rendementen. In het licht van deze risico's leggen de investeringen
een grote druk op de continuïteit en de ontwikkelingsmogelijkheden van
minder kapitaalkrachtige en kleinere ondernemingen. Om een vooraanstaande
rol te kunnen spelen bij de digitalisering van de aardse ether is de samenwerking
met een partner voor Nozema, naar opvatting van de regering, noodzakelijk.
De regering streeft er bij de privatisering van Nozema naar de toekomstmogelijkheden
en de continuïteit van de vennootschap te waarborgen. Bij de beoordeling
van de potentiële kopers zal de regering onder meer de intentie hebben
Nozema te verbinden met een of meer partijen die zorg willen en kunnen dragen
voor een verdere ontwikkeling van de digitalisering van de aardse ether. In dat
verband wordt onder meer gedacht aan een partij die op grond van haar eigen
activiteiten met Nozema wil integreren, dan wel in het aandelenkapitaal van
Nozema wil deelnemen. Onder een strategische partij wordt derhalve verstaan
een partij die Nozema bepaalde synergievoordelen biedt, zoals kosten- dan
wel opbrengstenvoordelen, kennisoverdracht en financiële ruimte om in
nieuwe technologieën te investeren. Naar verwachting zal Nozema daardoor
de mogelijkheid krijgen om een goed en ruim pakket aan dienstverlening aan
zowel afnemers als consumenten te kunnen bieden. Het concreet benoemen van
potentiële strategische partners acht de regering, in verband met de
nog de te voeren onderhandelingen over de vervreemding van de aandelen, op
dit moment niet opportuun.4.1 MarktaspectenNaast concurrentie op de Nederlandse markt voor aanleg en exploitatie
van zendinrichtingen, ondervindt Nozema concurrentie op andere activiteiten,
zoals «datacasting» en derdenmarkt (onder meer zenderbouw voor
derden en advisering). De leden van de fractie van D66 vragen een nadere toelichting
hierop.In algemene zin staat het begrip datacasting voor het gelijktijdig verzenden
van dezelfde informatie naar een grote groep ontvangers. In deze zin is er
een ruim aanbod van met het omroepzendernetwerk concurrerende infrastructuren,
zoals een vijftal GSM-netwerken, semafonienetwerken, satellietkanalen, omroepnetwerken
en vaste telefonienetwerken. Datacasting in enge zin is het verzenden van
informatie naar een groot aantal ontvangers via omroepinfrastructuren. Ook
in deze enger gedefinieerde markt is er sprake van feitelijke concurrentie
via satelliet-omroepkanalen, omroepnetwerken (Nozema draagt zorg voor de distributie
van slechts 3 van de 20 tot 25 kanalen op een kabelnetwerk), concurrerende
omroepzendernetwerken en buitenlandse televisiezenders met een grote verspreiding
via de kabel. Marktaandelen zijn de regering niet bekend.Met derdenmarkt worden de marktpartijen bedoeld, niet zijnde omroepen,
waaraan Nozema diensten levert. Dit betreft diensten als zender- en ontvangerbouw,
verhuur van antenne-opstelpunten, advisering op het terrein van radiotechniek,
en onderhoud en beheer van zenders. Op de algemene markt waar het hier om
gaat, de audiovisuele markt, is volop concurrentie en is Nozema een marktpartij
met een heel beperkt marktaandeel (minder dan 1%).De leden van de fracties van RPF en GPV vragen hoe groot de regering de
kans acht dat de aardse ether stand zal houden tegen de toenemende concurrentie
van de kabel en de satelliet, zeker zolang nog nauwelijks sprake
is van een gedigitaliseerde ether. Het is deze leden niet duidelijk waarom
de digitalisering van de ether zo lang op zich laat wachten, aangezien de
marktpositie van Nozema aanzienlijk zal worden versterkt als de gedigitaliseerde
ether goed van de grond komt.Analoge ethertelevisie is geen noemenswaardige concurrent van de kabel
en de satelliet. Het ligt in het voornemen om, als gevolg van de technologische
ontwikkelingen en in het kader van efficiënt ethergebruik, de ether te
digitaliseren en aardse analoge televisie te zijner tijd ten faveure van aardse
digitale televisie af te schakelen. Eveneens ligt een omschakeling van analoge
naar digitale aardse etherradio in het voornemen. Naar verwachting zal hier
de volledige omschakeling een langer traject zal bestrijken dan bij televisie.
De plannen die het Kabinet in de nota «De Digitale Delta» (kamerstukken
II 1998/1999, 26 643, nr. 1) heeft neergelegd om begin 2000 vergunningen
te verlenen voor DVB-T, bleken te ambitieus en worden met ongeveer een half
jaar vertraagd. In geval van digitale radio (T-DAB) heeft de wens om de uitgifte
van T-DAB te combineren met FM, tot nader onderzoek geleid waardoor de planning
vertraging heeft opgelopen. Het ligt thans in de bedoeling om voor het eind
van dit jaar de frequenties voor T-DAB te veilen.4.2 Ontwikkeling van nieuwe techniekenDe leden van de fractie van de PvdA merken op dat de regering heeft medegedeeld
de Kamer zo spoedig mogelijk, en wel ruim voor het zomerreces, op de hoogte
te stellen over de beleidsvoornemens inzake de veiling van vergunningen voor
DVB-T. Deze leden gaan er vanuit dat dit eveneens inhoudt dat de veiling voor
het zomerreces zal plaatsvinden, aangezien dit een uitdrukkelijk verzoek van
de Kamer is (kamerstukken II 1999/2000, 24 095, nr. 38). Zij verzoeken
de regering een eventueel misverstand hierover op te helderen, aangezien de
formulering in de memorie van toelichting in dit opzicht onduidelijk is. De
leden van de fractie van het CDA vragen naar de voorwaarden die aan de veiling
van DVB-T vergunningen voor zowel omroep als telecommunicatiediensten ten
grondslag zullen liggen. De leden van de fracties van RPF en GPV vragen of
moet worden afgeleid dat uitvoering van de motie Nicolaï c.s. niet mogelijk
wordt geacht. Indien dit het geval is, willen deze leden weten wat daarvan
precies de oorzaak is en wanneer de beoogde veiling van DVB-T vergunningen
wel kan plaatsvinden.De toewijzing van de vergunning voor commercieel gebruik van de frequenties
voor aardse digitale televisie (DVB-T) zal door middel van een veiling worden
verleend. De Kamer wordt op korte termijn geïnformeerd over de kernpunten
van het beleid inzake de vergunningverlening voor het gebruik van DVB-T (Beleid
Aardse Digitale Televisie). In het beleidsvoornemen is voorzien dat de vergunningverleningsprocedure
begin juli 2000 zal starten. In deze procedure dient tijd te worden ingeruimd
voor het stellen van vragen door belangstellende partijen en de beantwoording
daarvan, de indiening van aanvragen voor een vergunning en de beoordeling
van de aanvragen. De veiling zelf zal daarom eerst medio september 2000 plaats
kunnen vinden. Met het totstandkomen van dit beleidsvoornemen is zo goed mogelijk
uitvoering gegeven aan de motie-Nicolaï inzake DVB-T (kamerstukken II
1999/2000, 24 095, nr. 38).De leden van de fractie van het CDA vragen of de regering overweegt een
deel van de opbrengst van de vervreemding van aandelen te besteden aan investeringen
ten gunste van nieuwe technieken voor de verspreiding van digitale radio (T-DAB)
en digitale televisie (DVB-T).Conform de afspraken in het regeerakkoord terzake en de op grond daarvan
opgenomen systematiek in het bij de Tweede Kamer aanhangige voorstel
tot wijziging van de Wet Fonds Economische Structuurversterking, zullen de
opbrengsten van onder andere vervreemding van staatsdeelnemingen, onder verrekening
van de gederfde dividendinkomsten, in mindering worden gebracht op de staatsschuld.
Het rentevoordeel dat ontstaat door het aflossen van de staatsschuld komt
ten goede aan het Fonds Economische Structuurversterking. Er bestaat evenwel
geen direct verband tussen de voedingscomponenten en de uitgavencategorieen
in het FES. De FES-wet geeft wel aan dat ten laste van het Fonds bijdragen
kunnen worden toegekend voor de financiering van investeringen op het gebied
van onder andere de technologie-, telecommunicatie- en kennisinfrastructuur.
Afwegingen van de uitgaven vindt echter plaats bij het budgettaire besluitvormingsmoment
over de nieuwe begroting en is uiteraard mede afhankelijk van de totale ruimte
in het Fonds.De leden van de fractie van D66 menen dat een visie en een beleidsontwikkeling
met betrekking tot nieuwe ontwikkelingen ontbreken, zoniet traag op gang komen.
Deze leden vragen hoe het beleid ten aanzien van digitalisering en/of datacasting
er uit gaat zien.In de nota «De Digitale Delta» heeft het kabinet de ontwikkelingen
op het gebied van de informatie- en communicatietechnologie (ICT) in beeld
gebracht en hierop zijn visie gegeven. Hiermee is een kader geschapen waarbinnen
een aantal concrete acties zullen worden ondernomen. De nota is in september
1999 in de Tweede Kamer besproken. In de recent aan de Tweede Kamer gestuurde
nota «Netwerken in de Delta» zijn de beleidsvoornemens en acties
op het terrein van de ICT-infrastructuur nader uitgewerkt.De leden van de fractie van D66 begrijpen dat, gezien de onzekerheid over
de toepassingsmogelijkheden, de commerciële mogelijkheden van DVB-T en
de technische ontwikkelingen, het niet mogelijk is de relevante markt eenduidig
af te bakenen. Zij vragen wat de concurrentiepositie van de aardse ether zal
zijn ten opzichte van andere infrastructuren, zoals bijvoorbeeld de kabel,
die in elk geval in potentie een grotere, interactieve capaciteit hebben.In deze nota naar aanleiding van het verslag is reeds aangegeven dat de
regering verwacht dat na de digitalisering van de aardse ether de concurrentiepositie
van de aardse etherverspreiding ten opzichte van de kabel en de satelliet,
voor wat betreft de verspreiding van televisieprogramma's, zal verbeteren.
DVB-T zal de consument een aantal voordelen bieden, waardoor die techniek
kan concurreren met de kabel en de satelliet. Voor ontvangst van DVB-T is
de consument niet gebonden aan een standplaats of een locatie met een vast
aansluitpunt, waardoor op vrijwel alle plaatsen in Nederland ontvangst mogelijk
is. Mobiele ontvangst (bijvoorbeeld in bewegende voertuigen) van een breed
pakket aan programma's en aan diensten zal voor de consument mogelijk worden.
Voor zakelijke toepassingen wordt gebruik interessant. Naar verwachting zullen
de operationele kosten van DVB-T lager liggen dan van de kabel en de satelliet,
zodat dit mogelijkheden biedt voor een prijsconcurrerend aanbod. In het Beleid
Aardse Digitale Televisie dat binnenkort naar de Tweede Kamer wordt gestuurd,
geeft het kabinet uitgebreid aandacht aan de marktpositie van DVB-T.De leden van de fractie van D66 delen de opvatting van de NMa, dat ter
voorkoming van kruissubsidiëring tussen publieke taak en commerciële
activiteiten, geëist zou kunnen worden dat indien een consortium waar
Nozema deel uit van maakt de multiplex voor DVB-T zou verwerven, de bijbehorende
kosten en opbrengsten in gescheiden boekhoudingen worden verantwoord en vragen
de regering hieromtrent een reactie.De NMa is o.a. gevraagd om een advies inzake de positie die Nozema inneemt
als omroepzendernetwerkbeheerder en de mogelijke betrokkenheid van Nozema
als multiplexbeheerder en wellicht (mede)gebruiker van frequenties. De NMa
heeft in het door haar uitgebrachte advies d.d. 21 januari 2000 (nummer 1658/21)
naar aanleiding van vorenbedoelde vraag aandacht gegeven aan het onmogelijk
maken van kruissubsidiëring. Uit moet worden gesloten dat de kosten gemoeid
met de commerciële activiteiten die betrekking hebben op deelname aan
een consortium die door middel van een veilig de commerciële multiplex
zou hebben verworven, zouden kunnen worden afgewenteld op kosten die betrekking
hebben op publieke omroepen. Een boekhoudkundige scheiding, in de zin van
een scheiding van kosten en opbrengsten wordt in dat geval wenselijk geacht.Een partij, waaronder ook begrepen een consortium, die de commerciële
multiplex verwerft, zal gaan opereren als een zelfstandige onderneming en
zal derhalve een eigen boekhouding moeten voeren met betrekking tot haar activiteiten.
Het is mogelijk dat een dergelijke partij Nozema verzoekt om als technisch
multiplexbeheerder op te gaan treden en opdracht geeft zorg te dragen voor
de distributie van de digitale signalen. In het maatschappelijk verkeer is
het gebruikelijk om voor een dergelijke zakelijke dienstverlening concrete
contracten af te sluiten, waarin de te betalen vergoedingen zijn vastgelegd.
Naar verwachting zal de publieke omroep een contract sluiten, indien de publieke
omroep Nozema verzoekt zorg te dragen voor de distributie van de digitale
signalen van de door de publieke omroep gehouden multiplex. In voorkomende
gevallen kan de NMa deze overeenkomsten opvragen en vergelijken en op basis
daarvan vaststellen of er sprake is van een ongelijke behandeling ten nadele
van de publieke omroep. Er is geen sprake van een verticale integratie, daar
het beheer van het omroepzendernetwerk gescheiden is van de partij die de
commerciële multiplexen zou kunnen verwerven en gaat optreden als aanbieder
van een programmapakket. De regering is van opvatting dat daarmee in voldoende
mate een voor controle transparante structuur aanwezig is, zodat een verplichting
tot een boekhoudkundige scheiding van de dienstverlening aan de publieke omroep
en de overige activiteiten niet nodig lijkt.De leden van de fractie van D66 vragen naar het standpunt van de regering
ten aanzien van de stelling van de NMa dat bijvoorbeeld defensief strategisch
gedrag van een in een consortium deelnemende infrastructuurexploitant kan
worden uitgesloten door verschillende eisen te stellen aan een aan de veiling
deelnemende partij, die tevoren bekend dienen te worden gemaakt.In het Beleid Aardse Digitale Televisie zal hieraan aandacht worden gegeven.
Om het risico van defensief strategisch gedrag van een met de aardse ether
concurrerende infrastructuurexploitant uit te sluiten, worden concurrerende
kabelmaatschappijen uitgesloten van het verkrijgen van een vergunning, tenzij
zij deelnemen in een consortium waarin zij geen beslissende invloed hebben.5.1 Aanpassingskosten herverdeling FM-frequentiesDe leden van de fractie van het CDA vragen wat het praktisch gezien kan
betekenen dat de herverdeling van FM frequenties tot een beperkte herverdeling
van de antenne-opstelpunten leidt. Deze leden vragen of de regering, indien
er financiële consequenties aan de herschikking van de antenne-opstelpunten
verbonden zijn, van plan is over te gaan tot schadeloosstelling. Tevens vragen
deze leden wat daarvan de gevolgen zijn. Zij vragen of het de bedoeling is
dat (een deel van) de opbrengst van de aandelenvervreemding voor de schadeloosstelling
wordt aangewend.De leden van de fractie van D66 vragen wanneer de Kamer de afronding van
het onderzoek naar de herverdeling van FM-frequenties kan verwachten.De Kamer is bij brief van 19 mei 2000 (kamerstukken II 1999/2000, 24 095,
nrs. 42 en 43) geïnformeerd over de resultaten van het onderzoek naar
de herverdeling van de FM-frequenties, onder de naam «zero base».
Deze resultaten zijn vergezeld gegaan van het kabinetsstandpunt. De herverdeling
van de FM-frequenties voorziet in een herplanning van FM-omroepfrequenties,
die in gebruik zijn bij de publieke en de commerciële omroep. In deze
herplanning is sterk gelet op de praktische implementatiemogelijkheden van
het plan. Tijdens het «zero base» onderzoek is gebleken dat het
optimale resultaat bereikt kan worden door nagenoeg uitsluitend gebruik te
maken van bestaande antenne-opstelpunten, waarop uiteraard wel andere frequenties
dan wel antennekarakteristieken geplaatst kunnen worden. In de praktijk impliceert
de herverdeling van de FM-frequenties het gedeeltelijk aanpassen, respectievelijk
vernieuwen van antenne-opstelpunten op bestaande locaties. Er zullen als gevolg
van de herplanning geen bestaande antenne-opstelpunten verdwijnen. Wat betreft
de vraag inzake de schadeloosstelling verwijst de regering naar het kabinetsstandpunt
«zero-base» alwaar is aangegeven dat voor wat betreft de extra
kosten voor de publieke omroepen verrekening zal plaatsvinden met de veilingopbrengst
van de frequenties.De leden van de fractie van het CDA vragen naar de mogelijke gevolgen
van een eventuele intensivering van het gebruik van een aantal bestaande masten
van voor bijvoorbeeld omwonenden van de betreffende masten.In het algemeen kan gesteld worden dat intensivering uitsluitend geschiedt
onder de randvoorwaarde dat de Europese en nationale normwaarde1 voor blootstelling aan elektromagnetische golven op vrij toegankelijk
gebied niet wordt overschreden. Zodoende zal de intensivering van het aantal
opstelpunten niet leiden tot enig gezondheidsrisico voor omwonenden.Van geval tot geval zal moeten worden berekend wat de mogelijke gevolgen
voor omwonenden zijn indien er sprake is van een geïntensiveerd gebruik
van een bestaande antennemast. Duidelijk mag zijn dat indien dit zou leiden
tot onaanvaardbare storingen, dan wel overschrijding van blootstellinglimieten
aan elektromagnetische velden, een dergelijke intensivering niet tot de mogelijkheden
behoort.5.2 Kosten simultane analoge en digitale verspreiding
van programma'sDe leden van de fractie van de VVD vragen naar de gevolgen voor de tarieven
bij simultane analoge en digitale verspreiding van programma's, mede vanwege
de hoge investeringskosten.De regering heeft nog geen inzicht in deze kosten en de wijze waarop deze
kosten zich zullen ontwikkelen, zodat nog geen uitspraak over de tarieven
kan worden gedaan.De leden van de fractie van D66 vragen wat de stand van zaken omtrent
de internationale frequentiecoördinatie bij DVB-T is en vragen welke
rol Nederland hierin speelt. Ten behoeve van de coördinatie van DVB-T frequenties wordt met de
acht ons omringende landen overleg gevoerd (Zweden, Noorwegen, Denemarken,
Duitsland, Luxemburg, Frankrijk, Engeland en België). De Nederlandse
wensen met betrekking tot het gehele land zijn informeel al ingebracht. Met
betrekking tot de Randstad, waar (in vergelijking met de rest van Nederland)
de coördinatie het eerst zal zijn afgerond, en waarop de focus van inspanning
momenteel is gericht, zijn de coördinatieverzoeken in formele behandeling.
Verwacht wordt dat de coördinatie voor het gebied Haarlem, Amsterdam
en Hilversum deze zomer gereed is. De coördinatie voor de Randstad zal
naar verwachting in het voorjaar van 2001 gereed zijn. Nederland, dat gebaat
is bij een zo snel mogelijke afronding van de frequentiecoördinatie,
speelt hierin een zeer actieve rol.Naar verwachting zal de coördinatie ten tijde van de veiling nog
niet zijn afgerond. De regering overweegt echter wel om in dit specifieke
geval, bij wijze van uitzondering, de nog niet-uitgecoördineerde frequentieruimte
met de reeds gecoördineerde frequenties, uit te geven. De feitelijke
ingebruikname kan echter pas plaatsvinden nadat de coördinatie is afgerond;
eventuele eerdere ingebruikname op zogenoemde non-interference basis moet
per geval worden bekeken.Een tijdige uitgifte stelt de vergunninghouders niettemin in de gelegenheid
met de voorbereidingen te beginnen.5.3 Gevolgen RijksbegrotingDoor de privatisering wordt Nozema BTW-plichtig. De leden van de fracties
van PvdA en CDA vragen of dat betekent dat ook de publieke omroep BTW krijgt
doorberekend en zo ja, of de publieke omroepen daarvoor worden gecompenseerd.
De leden van de fractie van het CDA vragen bovendien wat een eventuele doorberekening
in het algemeen betekent voor de gebruikers van de diensten van Nozema.Vanwege de bijzondere positie van Nozema in het omroepbestel, is Nozema
alleen BTW-plichtig ten aanzien van diensten verricht voor commerciële
partijen. Voor zover Nozema diensten verleent aan de publieke omroepen is
zulks niet het geval. Hiertegenover staat dat de betreffende dienstverlening
ook niet leidt tot de mogelijkheid BTW te verrekenen. Na vervreemding van
de aandelen aan private partijen, wordt Nozema BTW-plichtig ten aanzien van
alle dienstverlening, dus ook die aan de publieke omroep. In het algemeen
betekent dit dat de tarieven die Nozema aan de publieke omroep in rekening
zal brengen, verhoogd zullen worden met het percentage van de BTW verminderd
met de eventuele additionele aftrekmogelijkheden van Nozema en het effect
van de eventuele zogeheten herzieningsbaten. Deze effecten worden thans nagegaan.De leden van de fractie van het CDA vragen of een indicatie van de opbrengst
van de vervreemding van aandelen kan worden gegeven.De regering kan in dit stadium geen indicatie geven van de opbrengst.
Afgezien daarvan, is het geven van een indicatie van de opbrengst in het licht
van de onderhandelingen die nog moeten gaan plaatsvinden in het vervreemdingtraject,
niet opportuun.De leden van de fractie van het CDA vragen of het overwogen is om de aandelen
fasegewijs te verkopen, waarbij de overheid aanvankelijk een meerderheidsbelang
zou kunnen houden.Een fasegewijze vervreemding van de aandelen in Nozema wordt op voorhand
door de regering niet uitgesloten, maar dit wordt niet aannemelijk geacht.
Naar verwachting zal een strategische partner, waaraan de voorkeur wordt gegeven,
alle aandelen willen kopen ten einde de zeggenschap in het bedrijf
te optimaliseren. Bovendien heeft de staat 59% van de aandelen. De andere
aandelen zijn in handen van de NOS en de Wereldomroep. Wanneer de staat zou
besluiten in eerste instantie nog een meerderheidsbelang in Nozema te houden,
betekent dat in een eerste fase ten hoogste 8% van de aandelen zou worden
vervreemd.6.1 Waarborging uitzending programma's publieke omroepDe leden van de fractie van het CDA vragen, met verwijzing naar het grote
belang van digitalisering voor de publieke omroepen, welke garanties worden
geboden dat Nozema «nieuwe stijl» de noodzakelijke investeringen
pleegt om digitale verspreiding van programma's, in combinatie met een verantwoorde
exploitatie op lange termijn, mogelijk te maken.De betrokkenheid van de publieke omroep bij de digitalisering van de aardse
ether wordt in eerste instantie gegarandeerd door het verstrekken van een
eigen multiplex voor DVB-T en een eigen multiplex voor T-DAB. Het is vervolgens
aan de publieke omroep om met een omroepzendernetwerkbeheerder afspraken te
maken over het verzorgen van de aardse etherverspreiding van de digitale signalen,
waarbij door de publieke omroep de gewenste kwaliteit op basis van overeenkomsten
kan worden bedongen. Of Nozema een rol krijgt toebedeeld, is aan de publieke
omroep.Naast het belang van de publieke omroep geeft de regering bij de privatisering
van Nozema aandacht aan de belangen van deze vennootschap. Mede op grond van
deze zorgplicht zal de vervreemding van de aandelen van Nozema geschieden
aan de hand van de criteria die in de memorie van toelichting zijn aangegeven
en die bij de vervreemding van de aandelen zullen worden uitgewerkt. De punten
waarvoor de fractie van het CDA aandacht vraagt, zijn opgenomen in de criteria
waaraan getoetst wordt. Bij de vervreemding zal onder andere aandacht worden
gegeven aan het waarborgen van de continuïteit en de ontwikkelingsmogelijkheden
van Nozema en zullen eisen worden gesteld aan de kwaliteit van de nieuwe aandeelhouder(s).
Bij de toetsing zal worden bezien of de nieuwe aandeelhouder de intentie heeft
om zorg te dragen voor een hoogwaardige kwaliteit van de kernactiviteiten
van Nozema en of Nozema in staat wordt gesteld om een rol te spelen bij de
ontwikkelingen op het gebied van de aardse etherverspreiding van digitale
omroepsignalen en de ontwikkeling van nieuwe diensten. Door Nozema bij de
privatisering te verbinden met een strategische partner wordt de beste mogelijkheid
aan de vennootschap geboden om betrokken te zijn bij de huidige technische
ontwikkelingen en wordt de mogelijkheid geschapen dat de daarvoor noodzakelijke
investeringen plaats kunnen vinden.De leden van de fractie van het CDA vragen naar het standpunt van de regering
inzake het gegeven dat Nozema gehouden zal zijn «moeilijke gevallen»
op te lossen, waarandere marktpartijen niet, of in mindere mate, mee geconfronteerd
zullen worden. Deze leden willen weten hoe dit zich verhoudt tot het begrip
«marktwerking» en of dit Nozema niet op een achterstand stelt.De regering veronderstelt dat de leden van de fractie van het CDA doelen
op de bepalingen in de Mediawet waarin de landelijke publieke omroep gehouden
is er voor zorg te dragen dat haar programma's in het gehele land, dus ook
in moeilijk te bedienen gebieden, via de aardse ether kunnen worden ontvangen.
De omroepzendernetwerkbeheerder die de programma's van de publieke omroep
uitzendt, zal zonodig extra inspanningen moeten doen, waaraan wellicht extra
kosten verbonden zijn. Deze kosten kan de omroepzendernetwerkbeheerder, in
casu Nozema, meenemen in de tarieven die de publieke omroep voor de distributie
van zijn programma's moet betalen. De aanwijzing van Nozema als
omroepzendernetwerk als bedoeld in artikel 8.3 van de Telecommunicatiewet
verandert niets aan deze uitgangspositie voor Nozema. Indien de publieke omroep
mocht besluiten een beroep te doen op een andere omroepzendernetwerkbeheerder
dan Nozema, dan zullen met deze exploitant dezelfde voorwaarden met betrekking
tot de landelijke dekking worden overeengekomen en zullen de kosten daarvan
eveneens in de tarieven verdisconteerd worden. De regering ziet derhalve niet
in waarom alleen Nozema gehouden zou zijn om «moeilijke gevallen»
op te lossen, aangezien dit eveneens voor een andere marktpartij kan gelden
indien deze een overeenkomst met de publieke omroep aangaat. De regering is
van opvatting dat Nozema niet op een achterstand met betrekking tot andere
marktpartijen wordt gesteld.De leden van de fractie van het CDA vragen welke garanties er zijn dat
de doorgifte van radio- en televisieprogramma's ook na vervreemding van de
aandelen door Nozema plaatsvindt. Deze leden vragen wat er gebeurt als de
aandeelhouders, die naar hun opvatting van ten principale gericht zijn op
het behalen van rendement, besluiten het bedrijf Nozema te beëindigen.
Zij vragen hoe in dat licht het begrip «bestuursdwang »moet worden
uitgelegd. De leden van de fracties van RPF en GPV vragen zich af of de waarborging
voor de verspreiding van de programma's door middel van de Telecommunicatiewet
afdoende is geregeld.Op grond van de huidige kernactiviteiten van Nozema vormt de verspreiding
van programma's, gegeven de structuur en competentie van Nozema, de hoofdactiviteit
van het bedrijf waarmee het belangrijkste deel van de omzet en winst wordt
gegenereerd. Met inachtneming van de criteria die bij de vervreemding van
de aandelen zullen worden gehanteerd, wordt in voldoende mate bewerkstelligd
dat de nieuwe eigenaren van de aandelen zorg dragen voor de aardse etherverspreiding
van programma's op het door de afnemers gevraagde kwaliteitsniveau.De basisgarantie voor de verspreiding van de programma's van de publieke
omroep is gelegen in de artikelen 8.3 en 15.2 van de Telecommunicatiewet.
Het feit dat Nozema een nieuwe aandeelhouder krijgt, doet niets af aan de
aanwijzing ingevolge artikel 8.3 van de Telecommunicatiewet. Gelet op de bestaande
behoefte voor etherverspreiding van met name publieke en commerciële
radioprogramma's is het hypothetisch te veronderstellen dat in ons land geen
enkele omroepzendernetwerkbeheerder meer, als gevolg van onvoldoende rendement,
aardse etherverspreiding van programma's zou willen verzorgen. In de memorie
van toelichting heeft de regering aangegeven dat er geen vrees bestaat dat
de programma's van de publieke omroep niet zullen worden gedistribueerd.Na voltooiing van de voorgenomen privatisering van Nozema heeft de overheid
geen zeggenschap meer over de bedrijfsvoering van deze vennootschap, noch
bij andere omroepzendernetwerkbeheerders.Indien een aanbieder van een omroepzendernetwerk die op grond van artikel
8.3 van de Telecommunicatiewet is aangewezen, zijn verplichtingen krachtens
die aanwijzing niet nakomt, dan kan de naleving van die verplichtingen door
middel van bestuursdwang worden afgedwongen. Hoe de toepassing van bestuursdwang
wordt geëffectueerd, zal mede afhankelijk zijn van de concrete situatie.
De omroepzendernetwerkbeheerder kan een last onder dwangsom worden opgelegd.
Een dergelijke last strekt er toe de overtreding ongedaan te maken, dan wel
verdere overtreding te voorkomen. Indien de regering zou besluiten tot het
toepassen van bestuursdwang, dan kunnen de maatregelen worden genomen om te
verzekeren dat de uitzending van de programma's van de publieke omroep verzorgd
blijven worden. Daartoe kan een derde partij worden ingeschakeld.
Het is ook mogelijk dat bij niet naleving van eerder bedoelde verplichtingen
een boete wordt opgelegd.Naar de opvatting van de regering wordt hiermee op basis van het bestaande
wettelijk kader de verspreiding van de programma's van de publieke omroep
in afdoende mate gewaarborgd.De leden van de fracties van RPF en GPV vragen hoe een geschil over de
prijs voor doorgifte van de programma's van de publieke omroep bevredigend
kan worden opgelost. Deze fracties vragen of niet te voorzien is dat Nozema
door de rechter wordt gedwongen diensten te leveren tegen prijzen die haar
niet aanstaan en of de regering dat wenselijk vindt.In het nader rapport onder punt 2 (kamerstukken II, 1999/2000, 27 019,
B) heeft de regering laten weten dat geen wijziging zal optreden in de bestaande
praktijk dat de publieke omroep over de voorwaarden waaronder de programma's
worden uitgezonden, onderhandelt met de aanbieder van een omroepzendernetwerk
en tot contractafspraken komt. Dit impliceert dat Nozema een redelijke vergoeding
kan ontvangen voor de voor de publieke omroep te verrichten diensten. Een
eventueel conflict, bijvoorbeeld over de tarieven voor de te leveren diensten,
kan worden beslecht binnen het bestaande juridische kader. De regering twijfelt
er niet aan dat een rechter ook de belangen van Nozema op een evenwichtige
wijze in een oordeel laat meewegen en dat door zijn uitspraak de continuïteit
van de vennootschap niet in gevaar zal worden gebracht.6.2 Uittreden publieke omroep als aandeelhouderDe leden van de fractie van het CDA merken op dat het onduidelijk is wie
aandelen mogen verwerven. Zij vragen of de regering het gewenst vindt dat
aanbieders van programma's niet, en onder meer kabelexploitanten, (media)productiebedrijven
en andere betrokkenen wel aandelen mogen verwerven. De leden van de fracties
van RPF en GPV vragen of de regering wil voorkomen dat de publieke en commerciële
omroep bij doorverkoop alsnog de aandelen kunnen kopen. Zij vragen zich af
of het niet inconsequent is dat een dergelijke belangenverstrengeling bij
de ene partij op de markt voor uitzenddiensten, te weten een kabelexploitant,
wel wordt geaccepteerd, terwijl dat bij een andere partij, in dit geval Nozema,
wettelijk wordt verboden. Zij vragen waarom hier niet duidelijk één
lijn wordt getrokken door consequent het principe te hanteren dat netwerken
(zoveel mogelijk) moeten worden gescheiden van de content.De regering acht het gewenst dat belangrijke gebruikers van omroepzendernetwerken
als aandeelhouder invloed op de bedrijfsvoering van het te privatiseren bedrijf
zouden kunnen gaan uitoefenen. In lijn met de motie Van Zuijlen (kamerstukken
II 1996/97, 24 808, nr. 30) heeft de regering het redelijk geacht de
publieke en de commerciële omroepen als koper van de aandelen van Nozema
uit te sluiten.Anders dan de leden van de fracties van RPF en GPV veronderstellen gaat
het hierbij niet om een wettelijk verbod, maar om een voorwaarde die de staat
als uitgangspunt bij de vervreemding zal hanteren. Op voorhand wil de regering
niettemin zo min mogelijk partijen van het kopen van de aandelen uitsluiten.
Dit neemt niet weg dat de regering bij de vervreemding van de aandelen de
potentiële kopers zal beoordelen aan de hand van de criteria, zoals deze
in de memorie van toelichting zijn aangegeven. Daarbij zal onder andere aandacht
worden gegeven aan de mededingingsrechtelijke aspecten, in verband met de
door de regering gewenste concurrentie tussen infrastructuren bij de distributie
van programma's. Daar waar bij de vervreemding van de aandelen mededingingsaspecten
in het geding komen, is de regering voornemens vóór een te nemen
besluit over de vervreemding van de aandelen advies in te winnen bij de NMa. Een dergelijk verzoek laat de procedure onverlet voor de toetsing
die de NMa op grond van de Mededingingswet zal uitvoeren. De NMa heeft reeds
naar aanleiding van een gevraagd advies inzake de veiling van frequenties
voor DVB-T, laten weten dat kabelmaatschappijen van het verkrijgen van een
vergunning uitgesloten kunnen worden, tenzij zij deelnemen in een consortium
waarin zij geen beslissende invloed hebben. De regering zal bij de vervreemding
van de aandelen Nozema, in het verlengde van deze opvatting, met dit standpunt
van de NMa rekening houden. In de praktijk zal dit er op neer komen dat kabelmaatschappijen
geen groter belang dan 25% mogen verwerven.Het bij het doorverkopen uitsluiten van een partij, die op grond van de
bij de privatisering gehanteerde criteria is uitgesloten, kan zo nodig worden
bewerkstelligd door het maken van nadere afspraken met de koper over voorwaarden
bij doorverkoop. Ook is het mogelijk dat een koper van de aandelen wordt verplicht
om de aandelen gedurende een bepaalde periode aan te houden. De regering zal
de juridische mogelijkheden daartoe in het kader van het vervreemdingsproces
nader onderzoeken, en zo nodig daaraan invulling geven.6.3 Herstructurering NozemaDe leden van de fractie van de PvdA vragen om een toelichting omtrent
de door de publieke omroep te benoemen commissaris en de twee commissarissen
die van overheidswege worden benoemd. Zij vragen hoe kan worden voorkomen
dat het huidige probleem van een goede scheiding van belang op zal treden.
In dat verband vragen zij of de toewijzingsbevoegdheid van de overheid onvoldoende
is om het algemeen belang te waarborgen.Vooruitlopend op de privatisering zijn voor de door de verantwoordelijke
bewindslieden te benoemen leden in de Raad van Beheer van Nozema onafhankelijke
leden benoemd. Met het intrekken van de ROZ-wet is voorzien in een statutenwijziging.
Ingevolge die wijziging wordt een Raad van Commissarissen benoemd. De samenstelling
van die Raad van Commissarissen is zodanig dat de meerderheid van de leden
uit onafhankelijke personen zal bestaan. Een minderheid zal door de grootaandeelhouders
worden benoemd zolang de huidige aandeelhoudersvergadering niet is gewijzigd:
namelijk twee leden van overheidswege en één op voordracht van
de NOS.Dit betreft een overgangsregeling tot aan het moment dat de publieke
omroep en de staat de aandelen van Nozema hebben vervreemd. Deze benoemingen
passen binnen het huidige beleid voor de benoeming van overheidscommissarissen.
Zodra de aandelen zijn vervreemd, zal de nieuwe aandeelhouder overgaan tot
wijziging van de statuten van de vennootschap en treden de vorenbedoelde commissarissen
terug. De drie hiervoor bedoelde commissarissen dienen zich zonder last of
ruggespraak te richten op het belang van de vennootschap en niet op het waarborgen
van het algemeen belang. Het algemeen belang wordt gewaarborgd door de bestaande
wet- en regelgeving. Tot aan de vervreemding van de aandelen blijft de bemoeienis
van de publieke omroep en de staat beperkt tot het benoemen van de commissarissen
en deelname aan de algemene vergadering van aandeelhouders. In deze overgangsperiode
wordt derhalve, afgestemd op de situatie, in voldoende mate zorg gedragen
voor een goede scheiding van belangen. Met de privatisering van Nozema zal
het (meerderheid)aandeelhouderschap van de staat in Nozema worden beëindigd,
waarmee de gewenste scheiding van verantwoordelijkheden wordt gerealiseerd. De leden van de fractie van D66 vragen om een toelichting op de vraag
of, en wanneer, het structuurregime, dat afhankelijk is van de regels van
Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek, voor Nozema van toepassing zal worden.Behoudens wettelijke vrijstellingen of toepassing van het gemitigeerd
regime (artikel 2:153, derde lid en artikel 2:155 BW) vermeldt Boek 2 BW drie
cumulatieve criteria waaraan een naamloze vennootschap gedurende drie achtereenvolgende
jaren moet voldoen om onder het structuurregime te vallen, te weten:1. het geplaatste kapitaal vermeerderd met reserves bedraagt ten minste
NLG 25 miljoen;2. de vennootschap of een afhankelijke maatschappij heeft krachtens wettelijke
verplichting een ondernemingsraad heeft ingesteld;3. bij de vennootschap en haar afhankelijke maatschappijen zijn tezamen
ten minste honderd werknemers in Nederland werkzaam.Bovenstaande wettelijke bepalingen zullen op Nozema N.V. van toepassing
zijn. Dit zal er toe leiden dat het structuurregime niet eerder dan drie jaar
na intrekking van de ROZ-wet van toepassing zou kunnen worden. Een en ander
is afhankelijk van de vennootschappelijke concernstructuur waar Nozema deel
van uit zal maken.De leden van de fracties van RPF en GPV vragen of er geen Europeesrechtelijke
belemmeringen zijn om het reciprociteitbeginsel toe te passen. Zij vragen
of buitenlandse ondernemingen ongestoord hun gang gaan op de Nederlandse markt
kunnen gaan terwijl de markt in hun eigen land niet toegankelijk is voor Nozema.
De leden van de fracties van RPF en GPV vragen de regering wat haar opvatting
is ten aanzien van dit punt.Het reciprociteitsbeginsel wordt in Europees verband soms toegepast, bijvoorbeeld
in het kader van de liberalisatie van een bepaalde markt. Als voorbeeld kan
genoemd worden de Europese elektriciteitsrichtlijn. De bedoeling van de in
die richtlijn opgenomen reciprociteitsclausule is om lidstaten die verder
gaan dan het minimum-marktopeningspercentage te beschermen tegen grote onevenwichtigheden
op de elektriciteitsmarkt die kunnen optreden doordat andere lidstaten de
eigen markt niet verder openen dan tot het niveau van de minimumnorm.In onderhavig wetsvoorstel gaat het echter niet om het openstellen van
een markt (op basis van een Europese richtlijn) maar om de vervreemding van
een bedrijf. Zoals in de toelichting bij het wetsvoorstel is opgenomen worden,
naast andere criteria, mededingingsrechtelijke aspecten meegewogen bij de
vervreemding van Nozema. Dit criterium geldt (net als de andere genoemde criteria)
zonder onderscheid voor zowel binnenlandse als buitenlandse kopers. Een reciprociteitsclausule
acht de regering Europeesrechtelijk niet haalbaar.De leden van de fracties van RPF en GPV informeren wanneer naar verwachting
uitspraken kunnen worden gedaan over de gevolgen van de privatisering van
Nozema voor de werkgelegenheid.De laatste jaren heeft Nozema zich reeds voorbereid op een privatisering
van het bedrijf en heeft er reeds een belangrijke cultuurverandering in het
bedrijf plaatsgevonden. Naar verwachting zal Nozema een belangrijke rol kunnen
gaan spelen bij de digitalisering van de ether. In welke mate dit gepaard
zal gaan met omscholing van bestaand personeel en in welke mate dit gevolg
zal hebben voor de werkgelegenheid zal mede worden bepaald door de door Nozema
te verwerven positie bij de digitalisering van de aardse ether. 6.4 Vervreemding aandelenDe leden van de fractie van het CDA vragen waarom pas van vervreemding
van aandelen sprake kan zijn als duidelijk is welke rol Nozema kan spelen
bij de digitalisering van de aardse ether. In relatie tot de digitalisering
van de ether vragen de leden van de VVD-fractie om een indicatie van de termijn
van uitplaatsing van de aandelen. De leden van de fractie van D66 merken op
dat vervreemding van de aandelen pas aan de orde kan zijn nadat duidelijk
is welke rol Nozema kan spelen bij de digitalisering van de aardse ether.
Zij vragen op welke termijn dit valt te verwachten, alsmede wat de ontwikkeling
van nieuwe technieken voor gevolgen met zich meebrengt voor de positie van
Nozema.Het voorliggende wetsvoorstel tot intrekking van de ROZ-wet dient er toe
om de wettelijke belemmeringen weg te nemen die een privatisering van Nozema
in de weg staan. Het ligt in het voornemen om de vervreemding van de aandelen
eerst dan te doen plaatsvinden nadat de verdeling heeft plaatsgevonden van
de frequenties voor digitale aardse televisie. Voor potentiële kopers
van de aandelen van Nozema zal de uitkomst van de in september 2000 geplande
veiling van frequenties een belangrijk gegeven zijn voor het maken van een
inschatting van de toekomstige positie van Nozema bij de ontwikkeling van
de digitalisering van de ether. Eerst als deze duidelijkheid er is, ongeacht
de uitkomst van de veiling van de frequenties, kan Nozema, evenals andere
(potentiële) omroepzendernetwerkbeheerders, een voldoende onderbouwd
ondernemingsplan opstellen. Op basis daarvan kunnen potentiële kopers
zich een reëel beeld vormen van de te verwachten commerciële mogelijkheden
van het bedrijf. De toepassing van nieuwe technieken kunnen een belangrijke
versterking van de concurrentiepositie van Nozema opleveren, met name ten
opzichte van de kabel. Daarmee wordt niet alleen het vervreemdingsproces van
de aandelen bevorderd, maar zal dat naar verwachting eveneens leiden tot een
optimalisering van de opbrengst. Naar verwachting kan de formele procedure
voor de intrekking van de ROZ-wet dit najaar worden afgerond. Dan zal inmiddels
ook de veiling van de DVB-T frequenties hebben plaatsgevonden. De regering
is voornemens voorbereidingen voor het vervreemdingsproces te gaan beginnen
eerst nadat de Tweede Kamer zich over dit wetsvoorstel heeft uitgesproken.
De feitelijke vervreemding kan echter niet eerder plaatsvinden dan nadat het
onderhavige wetsvoorstel van kracht is geworden. Afhankelijk van de voortgang
van het vervreemdingsproces zal in 2001 de privatisering van Nozema voltooid
kunnen worden.De leden van de VVD-fractie vragen of er ten aanzien van het doorverkopen
van de aandelen een relatie is met «cross ownership». Zij vragen
hoe zich dit verhoudt tot de commissie Jessurun. Ook de leden van de fractie
van D66 vragen de regering hoe zij bijvoorbeeld machtsconcentraties, cross
ownership, et cetera ziet. De leden van de fracties van RPF en GPV vragen
of een terughoudende opstelling ten aanzien van cross ownership niet wenselijk
is. Deze leden verzoeken in het kader van het doorverkopen van de aandelen
ook de recente overname van SBS door UPC te beoordelen.De commissie Jessurun heeft overeenkomstig haar opdracht advies uitgebracht
over de noodzaak van aanvullende regels met betrekking tot concentraties in
de Nederlandse mediasector in brede zin, zowel horizontaal, verticaal als
diagonaal (cross-ownership) en de wijze waarop deze regels effectief kunnen
worden vormgegeven, zowel nationaal als ook in een grensoverschrijdende context.
Op basis van dit advies en de daarop uitgebrachte commentaren van de drie
toezichthouders en een aantal media-organisaties heeft het kabinet zijn standpunt
inzake mediaconcentraties bepaald. Dit standpunt is op 20 april
2000 aan de Tweede Kamer toegezonden (kamerstukken II 1999/2000, 27 087,
nr. 1).De regering is van opvatting dat er tegen mediaconcentraties op zich geen
bezwaren bestaan. Concentraties hebben niet altijd een negatief effect op
marktwerking, concurrentie en keuzevrijheid. Zij kunnen ook bijdragen aan
de economische ontwikkeling en aan de verbreding van het aanbod van mediadiensten.
Dit wordt anders indien de pluriformiteit en toegankelijkheid van het informatie-aanbod
in het gedrang komen. Of dat het geval is moet worden beoordeeld door de toezichthouders
op dit terrein (de NMa, de OPTA en het Commissariaat voor de Media). Zo zijn
tegen het bod van UPC op SBS door diverse partijen bezwaren naar voren gebracht,
onder meer door de Consumentenbond en de NVJ. De NMa onderzoekt deze kwestie.
Overigens heeft UPC onlangs laten weten van de aangekondigde overname van
SBS af te zien.Het gaat in de optiek van de regering om het vinden van de juiste balans
tussen enerzijds het voorkomen van de negatieve gevolgen van concentraties
en anderzijds het bevorderen van positieve synergie-effecten. De regering
zal bij de vervreemding van de aandelen Nozema iedere potentiële gegadigde,
indien daartoe aanleiding bestaat, aan een kritische beschouwing inzake mediaconcentraties
onderwerpen.De regering kiest niet voor het ontwerpen van een algemene cross-ownershipregeling
inzake het exploiteren van een (omroep)netwerk en het aanbieden van diensten
via datzelfde netwerk. Dat is een zware ingreep in de economische activiteiten
van bedrijven waarmee de klok weer zou worden teruggedraaid. Nog niet zo lang
geleden is immers de voorheen bestaande strikte scheiding tussen de exploitatie
van een omroepnetwerk en diensten juist uit de Mediawet gehaald met het oogmerk
om onnodige belemmeringen op te heffen (Wet van 5 juli 1997, Stb. 336, tot
wijziging van bepalingen van de Mediawet, de Wet op de telecommunicatievoorzieningen
en de Radio-Omroep-Zender-Wet 1935 in verband met de liberalisering van de
mediawetgeving). De regering verwacht meer heil van maatregelen die ertoe
strekken om exploitanten van netwerken die verkeren in een economische machtspositie
op transparante en non-discriminatoire wijze toegang te verlenen aan dienstenaanbieders.De commissie Jessurun heeft onder meer de aanbeveling gedaan om uniforme
regels inzake eigendomsbeperkingen op te stellen, die slechts voor één
uitleg vatbaar zijn en bestand zijn tegen omzeiling. In antwoord op de vraag
van de fractie van de VVD over de relatie tussen het doorverkopen van de aandelen
Nozema enerzijds en het begrip «cross-ownership» en de commissie
Jessurun anderzijds kan de regering meedelen dat bij de concretisering van
de criteria voor vervreemding van de aandelen met de aanbevelingen van de
commissie Jessurun voor zover deze in het kabinetsstandpunt inzake het advies
van de commissie zijn overgenomen, deze aanbevelingen gevolgd zullen worden.
De regering verwijst hiervoor naar paragraaf 6.2 van deze nota naar aanleiding
van het verslag, waarin nader wordt ingegaan op de criteria en de beperkingen
inzake de doorverkoop van de aandelen.De leden van de fractie van D66 vragen wie bij de beoordeling van eisen
en criteria omtrent potentiële kopers precies worden betrokken. Voor
deze leden is een groot aantal criteria en aspecten die bij de vervreemding
zullen worden meegewogen nog niet helder en zij vragen of deze aspecten en
criteria te zijner tijd aan de Kamer worden gezonden. Deze leden vragen in
hoeverre en wanneer de Tweede Kamer betrokken wordt bij de voorbereiding en
uitvoering van de vervreemding van de aandelen van Nozema. De leden van de
fracties van RPF en GPV vragen hoe bijvoorbeeld kan worden voorkomen dat een
grote kabelexploitant Nozema opkoopt en vervolgens de positie van de aardse
ether marginaliseert. Onder verwijzing naar het antwoord op voorgaande vragen inzake de beperking
van kabelexploitanten, merkt de regering op dat de criteria die in de memorie
van toelichting zijn genoemd als basis dienen voor het toetsingskader voor
elke potentiële koper die daadwerkelijk is geïnteresseerd in de
aandelen van Nozema. Bij de beoordeling van de kandidaat-kopers aan de hand
van deze criteria en eventuele in het verkoopproces nog nader in te vullen
eisen, zijn de verkopende aandeelhouders (de staat, de NOS en de Wereldomroep),
ondersteund door financiële en juridische adviseurs, betrokken. Tevens
zal het huidige bestuur van Nozema worden betrokken bij de vervreemding van
de aandelen. «Cross selling», mediaconcentraties en mededingingsaspecten
zullen per potentiële koper worden beoordeeld in het licht van de bestaande
juridische kaders, alsmede de beleidskaders waaraan een vervreemding van deze
aandelen kan raken. Het toetsingskader sluit uit dat met de vervreemding van
Nozema de aardse ether wordt gemarginaliseerd. In een directe betrokkenheid
van de Tweede Kamer bij de voorbereiding en uitvoering van de vervreemding
van de aandelen is niet voorzien.Conform de Comptabiliteitswet zal de Kamer te zijner tijd worden geïnformeerd
over de toepassing van de criteria alsmede over het vervreemdingsproces. Gezien
het vertrouwelijk karakter dat een vervreemdingsproces vraagt en de onderhandelingen
die nog met kandidaat-kopers moet gaan plaatsvinden, kan deze informatie niet
voorafgaand noch gedurende het vervreemdingsproces worden verstrekt.De leden van de fractie van D66 vragen nader in te gaan op de te maken
afweging tussen enerzijds de te verwachten verstoringen van concurrentieverhoudingen
en anderzijds de positieve effecten die van synergiewerking zijn te verwachten.
Deze leden zijn benieuwd naar de visie die de regering over dit soort aspecten
heeft.Eerder in deze nota naar aanleiding van het verslag is reeds aangegeven
dat samenwerking tussen bedrijven niet altijd een negatief effect behoeft
te hebben op de marktwerking, de concurrentieverhoudingen en de keuzevrijheid
van de consument. Samenwerking kan ook een belangrijke bijdrage leveren aan
de economische ontwikkeling en een verbreding betekenen van het aanbod van
de dienstverlening respectievelijk de kwaliteit en kwantiteit van media, informatietechnologie
en telecommunicatie. De voortgang van convergentie tussen enerzijds de infrastructuren
en anderzijds de dienstverlenende toepassingen heeft betrekking op bedrijven
die enerzijds concurrenten kunnen zijn en anderzijds door samenwerking een
belangrijke bijdrage aan de verbetering van de dienstverlening te weeg kunnen
brengen. Bij de vervreemding van de aandelen dient derhalve aan de hand van
de vastgestelde criteria een afweging plaats te vinden van de synergievoordelen
die met de vervreemding van de aandelen van Nozema kunnen worden verwacht.De leden van de fractie van D66 vragen of het niet in de rede ligt om
de NMa en de OPTA überhaupt te consulteren indien naast de afweging van
de bedrijfsmatige effecten ongewenste machtsconcentraties in het geding zijn.De regering heeft reeds eerder in deze nota naar aanleiding van het verslag
in een nadere uiteenzetting aandacht gegeven aan de huidige en de te verwachten
toekomstige positionering van Nozema in de markt, alsmede aan de criteria
waaraan een kandidaat-koper zal worden beoordeeld. Met verwijzing naar hetgeen
over het consulteren van de NMa en de OPTA is aangegeven, zal de regering
indien daartoe aanleiding bestaat vorengenoemde toezichthoudende organen om
advies vragen alvorens tot een beslissing over een kandidaat te komen. Een
dergelijk advies zal niettemin niet in alle gevallen noodzakelijk zijn en
alleen van belang zijn bij een definitieve beslissing over een
of meerdere kandidaten, waarbij mededingingsrechtelijke aspecten in het geding
zijn. De Mededingingswet bevat de bepalingen met betrekking tot het tot stand
brengen van een concentratie.De leden van de fractie van D66 vragen de regering waarom niet wordt overwogen
om bij de privatisering van Nozema het bedrijf op te splitsen, zodat de machtspositie
van de dan ontstane twee bedrijven, mede in relatie tot de andere marktpartij(en),
van meet af aan evenwichtiger is.De regering gaat bij de beantwoording van deze vraag ervan uit dat wordt
gedoeld op een splitsing in twee zelfstandige bedrijven. Eén bedrijf
legt zich dan toe op frequentiekennis, toegespitst op een commerciële
aanwending van de kennis van het omroepspectrum. In het andere bedrijf wordt
dan het zenderpark ondergebracht, waarbij dat bedrijf zich uitsluitend toelegt
op het beschikbaar stellen van opstelpunten.De regering heeft een dergelijke stap niet overwogen omdat met een dergelijke
opsplitsing, gegeven de omvang van Nozema, zowel de continuïteit van
werkgelegenheid als het huidige kennisniveau in gevaar kan komen. Mede in
het licht van de wens dat door digitalisering de ether zich zal ontwikkelen
tot een concurrent van de kabel, acht de regering het niet wenselijk maatregelen
te nemen die het gebruik van de aardse ether voor omroepdoeleinden zou kunnen
marginaliseren. Met de inmiddels wettelijk getroffen regeling dat ook omroepzendernetwerken,
en derhalve ook Nozema, gevolg moeten geven aan redelijke verzoeken tot medegebruik
van antenneopstelpunten, is naar opvatting van de regering in voldoende mate
een voorwaarde voor (verdere) concurrentie gecreëerd.De Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat,J. M. de VriesDe Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,F. van der PloegDe Minister van Financiën,G. ZalmXNoot1Zie nota «Netwerken in de Delta», brief van de Staatssecretaris
van Verkeer en Waterstaat aan de Tweede Kamer van 1 mei 2000, nr.
DGTP/MI/00/02471.XNoot1PbEG, Aanbeveling van de Raad, L199/59. Gezondheidsraad, Rapport Nr. 1997/01,
Radiofrequente elektromagnetische velden (300 Hz-300 GHz) en Rapport Nr. 2000/06,
Blootstelling aan elektromagnetische velden (0 Hz-10 MHz). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27019-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl