Bevorderen van buitenlandse handel en investeringen; Brief staatssecretaris met voortgangsrapportage Aziëbeleid
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24214, nr. 4

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

01-07-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24214 nr. 4

31-05-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleidingDe economische ontwikkelingen in AziëBilaterale economische betrekkingenVoortgangsrapportage AziëbeleidConclusieOndertekeningBIJLAGEIntegratie van beleidAandacht voor MKBIntensivering informatievoorziening en bezoeken over en
weerFinancieel instrumentariumChina-pakketIndonesië-pakketLandenbeleid exportkredietverzekering v.w.b. AziëMeer aandacht voor Azië in kader van WTO en EUInvesteringsbeschermingBevorderen Aziatische investeringen in NederlandTechnologie/kennis/wetenschapAandacht voor milieutechnologiePostennetwerk
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24214Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 61 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 214Bevorderen van buitenlandse handel en investeringennr. 4BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 31 mei 1996Graag voldoe ik aan het verzoek van de vaste commissie voor Economische
Zaken, zoals vastgesteld in de notulen van de vergadering van de vaste commissie
d.d. 14 februari en vastgelegd in de brief d.d. 15 februari jl., een voortgangsrapportage te geven inzake de in de notitie «De
uitdaging van Azië» (kamerstuk 24 214, nr. 1) geformuleerde beleidsvoorstellen. InleidingTwee jaar geleden heeft EZ in de discussienotitie «Focus op Azië»
een beeld geschetst van de expansie en dynamiek van de Aziatische economieën
en de uitdaging daarvan voor het Nederlandse bedrijfsleven en de overheid.
Als vervolg daarop heb ik in de aan u gerichte notitie «De uitdaging
van Azië» enkele beleidsvoorstellen geformuleerd.Hoewel in deze notities vooral lange termijn ontwikkelingen centraal staan
lijkt mij, na twee jaar, de tijd rijp om de ontwikkelingen in Azië nog
eens onder de loupe te nemen. Dit om beter te kunnen beoordelen in hoeverre
het gerechtvaardigd is door te gaan op de ingeslagen weg en welke nieuwe wegen
eventueel bewandeld moeten worden. Een geactualiseerde positiebepaling ten aanzien van Azië kan echter
niet los worden gezien van de in het kader van de herijking beoogde integratie
van beleid en de daaruit voortvloeiende regiobeleidsplannen. Om die reden
beperk ik mij op dit moment tot de door u gevraagde voortgangsrapportage.
Hieronder schets ik de hoofdlijnen, die vervolgens in de bijlage nader worden
uitgewerkt.Een summiere schets van de economische ontwikkelingen in Azië en
de stand van zaken in de bilaterale economische betrekkingen wil ik u echter
niet onthouden. De economische ontwikkelingen in AziëDe economische ontwikkelingen in Azië blijven indrukwekkend. In 1995
bedroeg volgens de Asian Development Bank de groei van het BNP in Azië
gemiddeld 7,9% tegen 2,1% in de industrielanden. Volgens de prognoses handhaaft
de groei zich de komende jaren boven de 7%. Ook de factoren die bijdragen
aan de concurrentiekracht van een groot aantal Aziatische landen, lijken niet
aan kracht te hebben ingeboet. De meeste Aziatische economieën worden
nog altijd gekenmerkt door marktwerking, evenwichtig budgettair beleid, lage
inflatie, snelle technologische ontwikkeling, stabiele wisselkoersen, goed
onderwijs en sterke onderlinge concurrentie. Bovendien is een behoorlijke
toename van de intra-regionale handel en investeringen waar te nemen. De boodschap
zoals verwoord in de discussienotitie «Focus op Azië», namelijk
dat de ontwikkelingen in Azië kansen bieden aan het Nederlandse bedrijfsleven
en dat die kansen moeten worden gegrepen om de concurrentie uit Azië
aan te kunnen, lijkt derhalve niet aan zeggingskracht te hebben verloren.
Volledigheidshalve merk ik hierbij overigens op dat de economische groei in
Azië zich uiteraard niet in elk land/elke regio voordoet, maar dat daarin
grote verschillen zijn te constateren.Tevens is in dit verband van belang dat die groeipercentages niet automatisch
betekenen dat het zaken doen in die landen er makkelijker op wordt. Nog maar
al te vaak blijkt de toegang tot deze markten een kwestie van lange adem te
zijn. Bilaterale economische betrekkingenIn 1995 nam de waarde van de uitvoer van Nederland naar Azië ten
opzichte van 1994 toe met 10,9 %. De belangrijkste afzetmarkt in Azië
blijft Japan (f 3,1 mld), gevolgd door Hong Kong, Taiwan en Singapore
(ieder ca. f 1,8 mld). De 10,9% groei is nagenoeg gelijk aan de toename
van de totale Nederlandse export met 11,1%, maar blijft achter bij de toename
van de export naar Oost-Europa (15,3%) en de EU (12,7%). Opvallend is de toename
in 1995 van de export naar de Asean-landen (25%). Doordat de totale Nederlandse
uitvoer de laatste jaren sterker is gestegen dan de totale uitvoer naar Azië,
is het aandeel van onze export naar Azië in de totale Nederlandse uitvoer
licht gedaald van 5,2% in 1993 naar 5,1% in 1995. Daarmee blijft Azië
achter bij de andere prioriteitsgebieden, zoals de nabije markten en Midden-
en Oost-Europa, waar de economische groei lager is en die een veel lager economisch
potentieel hebben. Waarschijnlijk speelt hierbij een rol dat die markten vanwege
hun geografische nabijheid, de fase van economische ontwikkeling en door de
beschikbaarheid van een uitgebreider overheidsinstrumentarium de voorkeur
genieten van veel Nederlandse bedrijven.Hierdoor wordt, in het licht van de kansen en bedreigingen die de economische
ontwikkelingen in Azië met zich meebrengen, aangetoond dat de in gang
gezette beleidsintensivering op Azië onverminderd moet worden voortgezet.De invoer uit Azië nam ten opzichte van 1994 toe met 8,5%. De totale
invoergroei bedroeg in 1995 11%. Het meeste wordt geïmporteerd uit Japan
(f 9,2 mld) gevolgd door China (f 3,5 mld). Ook hier blijken de
ASEAN-landen steeds beter te scoren. Vergelijkbaar met de uitvoer daalt ook
het aandeel van de invoer uit Azië in de totale Nederlandse invoer licht
van 11,9% in 1993 naar 11,3% in 1995. Ook daar blijkt een sterkere oriëntatie
op andere groeimarkten.Ten aanzien van de investeringsstromen blijkt dat Azië voor Nederland
nog steeds van relatief gering belang is (terwijl juist de investeringen de
concurrentieverhoudingen in de toekomst bepalen), hetgeen blijkt uit het feit dat slechts 5,7% van de totale stroom uitgaande directe investeringen
van Nederland naar Azië gaat. Dat is weliswaar iets hoger dan het gemiddelde
van de EU dat 5% bedraagt, maar afgezet tegen het totaal van de Nederlandse
buitenlandse investeringen van een bescheiden omvang.Wanneer van de investeringsstromen de gemiddelden per jaar van de perioden
1988–91 en 1992–95 worden vergeleken is een opmerkelijke toename
te constateren van de investeringen van Nederland in China en Hong Kong. Wordt
naar het totaal van de uitstaande investeringen in Azië gekeken staat
Singapore bovenaan. De situatie in Japan wordt gekenmerkt door desinvesteringen.De inkomende investeringen uit Azië blijken nog steeds met name uit
Japan afkomstig te zijn. Dit neemt echter niet weg dat de totale investeringsstroom
naar Noordwest Europa zich – ook al door de toegenomen gerichtheid van
Japanse bedrijven op China – op een lager niveau bevindt dan voorheen.
Daar staan echter toenemende investeringen uit andere Aziatische landen tegenover,
zoals Taiwan en Zuid Korea. De investeringen lijken zich bovendien te verleggen
van marketing & sales en distributie naar produktie en assemblage.Door werving van het Commissariaat voor Buitenlandse Investeringen in
Nederland (CBIN) werden in 1995 uit Azië 31 investeringsprojecten ter
waarde van totaal f 198,5 mln. gerealiseerd. Daarmee waren 819 arbeidsplaatsen
gemoeid. Voortgangsrapportage AziëbeleidDe basisingrediënten van de in de notitie «De uitdaging van
Azië» geformuleerde beleidsvoorstellen zijn intensivering, differentiatie
en integratie van bestaand en nieuw beleid. In deze brief wil ik u inzicht
geven in hetgeen in de periode 1995 tot en met april 1996 tot stand is gebracht.
In de bijlage wordt nader op een en ander ingegaan.Een integrale aanpak, waarbij overheid en bedrijfsleven en alle geledingen
daarbinnen de handen ineenslaan, vormt het uitgangspunt van het gevoerde Aziëbeleid.
Geconstateerd kan worden dat, vooruitlopend op de herijking, zowel met betrekking
tot het concreet inzetten van instrumenten alsook bij het formuleren van beleidsvoornemens,
de contacten tussen de departementen onderling en met het bedrijfsleven sterk
zijn geïntensiveerd. Als voorbeelden kunnen ondermeer worden genoemd
het Economisch Overleg Azië, het Nationaal China Platform, het «Beurzen
cum Stage Plan» van EZ, OCW en VNO.Behalve door integratie wordt het beleid ook gekenmerkt door concentratie
en differentiatie. Daardoor is het mogelijk om binnen Azië meer aandacht
en middelen in te zetten op bepaalde landen (China en Indonesië) of delen
van het bedrijfsleven (MKB of de milieusector). Daarbinnen wordt dan weer
afhankelijk van de situatie de nadruk gelegd op beleidsterreinen zoals technologiebeleid,
handelspolitiek en flankerend beleid. Op het gebied van handelspolitiek merk
ik overigens op dat met name waar het gaat om nieuwe onderhandelingen over
verruiming van markttoegang, veeleer sprake is van een bredere benadering
dan van selectieve aandacht voor één land.Intensivering van exportbevordering in de vorm van economische missies
naar Azië was een van de beleidsvoornemens. Geconstateerd wordt dat Azië
sinds 1995 veelvuldig is bezocht, zowel door de EZ-bewindspersonen alsook
door de minister-president en andere leden van het kabinet. Zo werden bezoeken
gebracht aan o.a. China, Vietnam, Indonesië, Japan, en India. Ook ambtelijke
missies en delegaties van lagere overheden bezochten Azië in toenemende
mate. Doorgaans worden meer algemene bezoeken onder leiding van
de minister-president of van de EZ bewindslieden gevolgd door meer sectorspecifieke
missies. In vrijwel alle gevallen waren bedrijfslevendelegaties aan de bezoeken
gekoppeld en stond een economisch thema centraal.Daarnaast werd Nederland ook frequent bezocht door delegaties uit Aziatische
landen. Deze bezoeken waren in vele gevallen een uitvloeisel van eerdere Nederlandse
bezoeken aan Azië.Van alle Aziatische landen hebben in 1995 China en Indonesië van
overheidszijde de meeste aandacht gekregen. Gezien de handels- en investeringscijfers
kon de relatie met deze landen wel enige impulsen gebruiken. Beide landen
worden gekenmerkt door groeiende markten voor kapitaal- en consumptiegoederen
en dienstverlening die grote kansen bieden aan het Nederlandse bedrijfsleven.
Bovendien is in deze landen de buitenlandse concurrentie extra groot, omdat
bedrijven uit andere landen dan Nederland vaak door hun overheden financieel
gesteund worden. Daardoor wordt steeds duidelijker dat ook het Nederlandse
bedrijfsleven wel een steuntje in de rug kan gebruiken, zowel in de vorm van
export- en investeringsbevordering als door de inzet van extra (financiële)
middelen.De algemene indruk is dat de bezoeken over en weer een basis hebben gelegd
voor een goede en evenwichtige samenwerking. Het succes van de missies kan
niet alleen worden afgemeten aan een optelsom van orders. Het effent ook het
pad voor bedrijven die in Azië joint-ventures willen sluiten of op andere
wijze willen investeren. Ook het kweken van goodwill, het beantwoord krijgen
van vragen en het bevorderen of beïnvloeden van besluitvormingsprocessen
omtrent orders en het oplossen van handelspolitieke problemen laat zich niet
alleen vertalen in cijfers, maar is wel van groot belang voor het versterken
van de bilaterale betrekkingen, zowel in politieke als economische zin.Bezoeken vormen echter ook een goede mogelijkheid om verschillende instrumenten
te bundelen of ze te concentreren op bepaalde markten. In 1995 zijn in dit
kader vooral op het gebied van de exportfinanciering belangrijke initiatieven
genomen. Verbetering van het bestaande exportinstrumentarium is noodzakelijk
om het bedrijfsleven, gelet op de toenemende buitenlandse beleidsconcurrentie,
internationaal op een «level playing field» te kunnen laten opereren.
Daartoe is het allereerst van belang de effectiviteit van het bestaande instrumentarium
te vergroten door een goede onderlinge afstemming tot stand te brengen tussen
de exportondersteunende instrumenten van verschillende departementen. Daarnaast
is een met budgettaire middelen specifieke ondersteunde beleidsintensivering
noodzakelijk. Over beide aspecten vindt nauw overleg met het bedrijfsleven
plaats in het Task Force Exportinstrumentarium.Vooruitlopend op deze nieuwe beleidslijnen is vorig jaar het initiatief
genomen om speciaal voor de ondersteuning van de export naar China en Indonesië
toegesneden financieringspakketten te ontwikkelen. De bedoeling is de concurrentiepositie
van het Nederlandse bedrijfsleven op deze markten te behouden en verloren
gegaan terrein terug te winnen. Zo kan op termijn met een vrij beperkt budgettair
beslag een veelvoud aan exportorders mogelijk worden gemaakt. In mijn brieven
aan de Voorzitter van de Tweede Kamer d.d. 14 juli 1995 (inzake China) en
26 oktober 1995 (inzake Indonesië) wordt hierop nader ingegaan.Dat het concentreren op landen samen kan gaan met het concentreren op
bepaalde delen of sectoren van het bedrijfsleven is in de afgelopen periode
ten aanzien van Azië bewezen. Zo zijn er door verschillende instanties
gezamenlijk diverse voorlichtingsbijeenkomsten ten behoeve van het MKB georganiseerd.
Ook werd een Memorandum of Understanding ten behoeve van het MKB gesloten
tussen Nederland en China.Eveneens vermeldenswaard zijn in dit verband het MKB-handelshuizenproject
en sectorspecifieke activiteiten. Zo is in opdracht van EZ onderzoek uitgevoerd
naar marktmogelijkheden voor Nederlandse milieutechnologie. Dit heeft een
aantal interessante markten in Azië opgeleverd waarvoor momenteel beleid
wordt ontwikkeld.Binnen het Aziëbeleid krijgen bepaalde beleidsterreinen ook meer
specifieke aandacht. Te denken valt daarbij aan technologiebeleid en handelspolitiek.Zo brengen de snelle technologische ontwikkelingen, ook in Azië,
met zich mee dat er diverse initiatieven zijn genomen om technologische samenwerking
en wederzijdse kennishandel te stimuleren. Deze zijn in de bijlage nader uitgewerkt.Handel en investeringen gedijen alleen in een goed handelspolitiek klimaat.Op multilateraal niveau wordt bijzondere aandacht besteed aan de ontwikkelingen
in APEC-kader en de ASEAN-vrijhandelszone (AFTA), de naleving van de verplichtingen
die door de Aziatische landen zijn aangegaan in de GATT Uruguay-Ronde, de
liberalisatieonderhandelingen in de dienstensectoren basistelecommunicatie
en maritiem transport, en de toetreding van China en Vietnam tot de WTO. Nederland
wil dat deze thema's aan de orde komen tijdens de eerste Ministeriële
Conferentie van de WTO in december 1996 te Singapore en dat er, waar mogelijk,
concrete afspraken worden gemaakt. Ook de nieuwe onderwerpen zoals handel
en milieu en handel en arbeidsnormen zijn van belang voor de handelspolitieke
relaties met Azië.Op bilateraal niveau werd een investeringsbeschermingsovereenkomst getekend
met India en wordt onderzocht of oude IBO's (bijvoorbeeld die met China en
Maleisië) geactualiseerd kunnen worden. In 1995 traden de IBO's met Vietnam
en Indonesië in werking.Ook in EU-verband is, mede in het licht van de vorig jaar tot stand gekomen
EU-Azië strategienota, de aandacht voor Azië verder toegenomen.
Raamwerkovereenkomsten inzake handel en samenwerking tussen de EU en Zuid-Korea
en Vietnam zijn getekend. In maart 1996 werd de topontmoeting tussen de EU
en tien Aziatische (ASEAN + China, Japan en Korea) landen, de z.g. ASEM, gehouden.
Het doel was het smeden van nauwere politieke en economische banden. Dit zal
follow-up krijgen in de vorm van bijeenkomsten op diverse niveaus tussen zowel
overheden onderling als tussen vertegenwoordigers van het bedrijfsleven.De economische en technologische ontwikkelingen in Azië hebben eveneens
consequenties voor de aard en wijze waarop de Nederlandse overheid in Azië
is vertegenwoordigd. De versterking en uitbreiding van het postennetwerk is
inmiddels ter hand genomen. De Ambassade Beijing is uitgebreid en in 1995
is een Consulaat-Generaal in Shanghai geopend. In India zijn voor de behartiging
van onze economische belangen bij wijze van proef twee nieuwe lokale steunpunten
operationeel geworden.Teneinde enerzijds in te kunnen spelen op de groeiende interesse van het
Aziatische bedrijfsleven om te investeren in Europa en anderzijds de technologie-
en kennisoverdracht tussen Nederland en Azië te stimuleren is het CBIN-
en TWA-netwerk in Azië uitgebreid. ConclusieIn een periode dat Den Haag zich boog over de herijking van het buitenlands
beleid is ten aanzien van Azië in de afgelopen anderhalf jaar al een
voorschot genomen op een geïntegreerd beleid. In nauwe samenwerking tussen
verschillende departementen en bedrijfslevenorganisaties is een begin gemaakt
met het invulling geven aan alle twaalf beleidsvoorstellen, zoals vastgelegd
in de notitie «De uitdaging van Azië». Dit beleid wordt gekenmerkt
door intensivering en bundeling van instrumenten, ontwikkeling van nieuwe
instrumenten en bijzondere aandacht voor bepaalde delen van het bedrijfsleven,
landen en thema's. Hieruit is een reeks aan activiteiten voortgevloeid die
ook in de komende periode van overheidszijde inspanningen blijven vergen.
Het effect van de verschillende maatregelen laat zich gezien de prille fase
waarin veel van de activiteiten zich bevinden nog moeilijk meten. De behoefte
om de samenwerking met Azië te intensiveren zal alleen maar toenemen.
Te denken valt hierbij zeker ook aan beleid in de vorm van technische samenwerking,
human resources development en studentenuitwisseling. Dit aangezien het investeren
in kadervorming in en netwerken met Azië op termijn ook op het terrein
van economische samenwerking zijn vruchten zal afwerpen. Hoewel de economische
betrekkingen met Azië zich in algemene zin positief ontwikkelen, bestaat
wel de indruk dat het economisch potentieel van Azië door Nederland thans
nog onvoldoende wordt benut. Dit betekent dan ook dat met onverminderde snelheid
dient te worden doorgegaan op de ingeslagen weg. De Staatssecretaris van Economische Zaken,A. van Dok-van Weele BIJLAGEVOORTGANGSRAPPORTAGE AZIËBELEIDIn mijn begeleidende brief wordt aan de hand van enkele voorbeelden geïllustreerd
wat met betrekking tot de voor Azië geformuleerde beleidsvoorstellen
is bereikt. Hieronder wordt daar nader op ingegaan. Daarbij wordt alleen retrospectief
te werk gegaan. Het betreft de periode 1995 tot en met april 1996. Integratie van beleidIn de notitie «De uitdaging van Azië» wordt gesteld dat
de geformuleerde voorstellen deel uitmaken van een integraal beleid waarbij
ook andere departementen en het bedrijfsleven – ieder vanuit een eigen
invalshoek – zijn betrokken. De contacten tussen de departementen onderling
en met het bedrijfsleven zijn in de afgelopen periode sterk geïntensiveerd.
Als voorbeelden kunnen worden genoemd:– Het Economisch Overleg Azië, waarin onder voorzitterschap
van EZ een zestal departementen en vertegenwoordigers van VNO/NCW, FME en
MKB Nederland in hoofdlijnen het op economisch gebied gevoerde en te voeren
Aziëbeleid bespreken.– Het Nationaal China Platform waar met betrekking tot China en
Hong Kong in meer praktische zin door vertegenwoordigers van de overheid,
bedrijfsleven en intermediaire organisaties informatie wordt uitgewisseld
en activiteiten zoveel mogelijk worden gecoördineerd.– De Task Force China, een klankbord voor de uitvoering van het
Financieel Pakket China, waarin overheid en bedrijfsleven nagaan welke wensen
en mogelijkheden het Nederlandse bedrijfsleven en de Chinese eindverbruikers
hebben, die passen binnen de randvoorwaarden van het financiële instrumentarium.Een dergelijke Task-Force is ook opgericht om uitvoering te geven aan
het voor Indonesië tot stand gekomen financiële pakket.– Het Japan Platform, waarin vertegenwoordigers van bedrijfsleven
en de overheid zitting hebben, doet aanbevelingen om de economische relaties
met Japan te verstevigen.Los van deze overlegfora staan de departementen en bedrijfslevenorganisaties
elkaar in toenemende mate bij tijdens de voorbereiding, uitvoering en follow-up
van concrete projecten, zoals buitenlandse bezoeken van bewindslieden. Aandacht voor MKBNaast de reguliere door de EVD georganiseerde informatiebijeenkomsten
ten behoeve van het MKB met vertegenwoordigers van de Nederlandse ambassades
in Azië werd op 22 maart 1996 een voorlichtingsbijeenkomst en landeninformatiemarkt
georganiseerd met als thema «Zakendoen in de Asean-landen». Op
deze bijeenkomst waren naast vertegenwoordigers van de verschillende Nederlandse
ambassades in de ASEAN-landen en medewerkers van EZ, ook een groot aantal
organisaties aanwezig die in algemene zin of specifiek met betrekking tot
deze landen actief zijn op het gebied van de handels- en investeringsbevordering.
De bijeenkomst werd door circa 170 ondernemers bezocht. Daarnaast heeft EZ
in de achterliggende periode actief bijgedragen aan voorlichtingsbijeenkomsten
georganiseerd door de intermediaire exportbevorderende instanties, onder andere
met betrekking tot India en China.Met de Chinese minister voor Buitenlandse Handel en Economische Zaken
mevrouw Wu Yi is in oktober 1995 een Memorandum of Understanding getekend
met als doel tot een nauwere samenwerking te komen tussen beide
overheden ter ondersteuning van handels- en investeringsinitiatieven van het
MKB op de Chinese markt. De daadwerkelijke uitwerking en implementatie moet
nog nader gestalte krijgen. Daartoe worden bijvoorbeeld in samenspraak met
verschillende instanties initiatieven ontwikkeld op het gebied van sectorspecifieke
missies. Het opzetten van een netwerk van ondersteunende kantoren verbonden
aan de ambassades is in voorbereiding. Daarnaast wordt ook gedacht aan het
bevorderen van zusterstadrelaties en provinciebanden.Een ander voor het MKB relevant EZ-initiatief is het handelshuizenproject.
Doel is na te gaan welke rol handelshuizen en exporterende groothandel kunnen
spelen bij de export van het MKB naar «gecompliceerde» en/of verre
afzetmarkten, waaronder Azië. Om dit doel te bereiken is een contactendag
gehouden waar op basis van een uitgebreid vooronderzoek een aantal handelshuizen
en MKB-bedrijven in de gelegenheid werden gesteld gesprekken te voeren om
een basis te leggen voor toekomstige samenwerkingsvormen. Aangezien het hier
een proefproject betreft is voor een beperkte opzet gekozen in de regio Midden-Nederland.
Momenteel wordt onderzocht of deze opzet in andere regio's kan worden herhaald.In 1994 is samen met andere betrokken overheidsinstanties en vertegenwoordigers
van het bedrijfsleven het Japan Trade Action Programma (JAPTA) opgestart.
Het JAPTA programma probeert met name MKB ondernemingen individueel in contact
te brengen met mogelijke partners in Japan. Hierbij wordt ook samengewerkt
met H.M. ambassade te Tokio en met Japanse overheidsinstanties. In de afgelopen
twee jaar hebben circa 45 bedrijven succesvol gebruik gemaakt van het JAPTA
programma.Bij enkele van deze initiatieven is nauw samengewerkt met de Kamers van
Koophandel. Ook zij dragen door middel van hun activiteiten de in «Focus
op Azië» geformuleerde boodschap actief uit onder het MKB en ondersteunen
dit met beleid. Het initiatief van de kamers van Koophandel van Amsterdam
en Haarlem om het zogenaamde ASIA House op te zetten illustreert dat. Intensivering informatievoorziening en bezoeken over en
weerIn de afgelopen anderhalf jaar is met name in het blad Buitenlandse Markten
met grote regelmaat aandacht besteed aan Azië. Dat betrof zowel achtergrondpublicaties
over landen als ervaringsverhalen en sectorinformatie.Teneinde de communicatie over het Aziëbeleid tussen EZ en het georganiseerde
bedrijfsleven te verbeteren wordt momenteel met externe communicatiedeskundigen
onderzocht op welke wijze een communicatieplan Azië kan worden opgesteld.In de notitie «De uitdaging van Azië» wordt ook het opvoeren
van de frequentie van handels- en investeringsmissies richting Azië genoemd
als een onderdeel van het intensiveren van het Aziëbeleid. Geconstateerd
kan worden dat Azië sinds 1995 veelvuldig is bezocht.Van alle Aziatische landen heeft China in 1995 van overheidszijde de meeste
aandacht gekregen. De enorme economische groei in China en de groeiende markten
voor kapitaal- en consumptiegoederen en dienstverlening bieden immers grote
kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven. De handels- en investeringscijfers
houden echter geen gelijke tred met deze ontwikkelingen. In 1995 bezochten achtereenvolgens de volgende bewindspersonen in gezelschap
van een bedrijfslevendelegatie China: de staatssecretaris van EZ, de minister-president,
de minister van Verkeer en Waterstaat en de minister van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij.Allereerst boden de ontmoetingen tussen de bewindslieden de gelegenheid
diverse bilaterale kwesties met elkaar te bespreken en werd het bedrijfsleven
in de gelegenheid gesteld zich bij de verschillende (vice)-ministers en autoriteiten
te presenteren of bijzondere bedrijfsbelangen naar voren te brengen. Daartoe
werden ook diverse seminars en voorlichtingsbijeenkomsten georganiseerd. Tevens
werden verschillende trainingsprogramma's aangeboden en samenwerkingsprojecten
gelanceerd. In dit verband is ook vermeldenswaard het financiële pakket
dat premier Kok in juni 1995 heeft aangeboden in China en de impuls die door
zijn bezoek is gegeven aan de luchtvaartonderhandelingen. (Inmiddels is de
Luchtvaartovereenkomst met China ondertekend.)Nederland mocht zich ook verheugen in bezoeken van talloze Chinese delegaties,
waarvan het bezoek van MOFTEC-minister Wu Yi het belangrijkste was. Zij werd
vergezeld door een delegatie van 150 zakenmensen. Naast de officiële
besprekingen vonden bedrijfsbezoeken plaats en werd een investeringsseminar
gehouden.We zijn nu in de fase gekomen dat hier verder invulling aan moet worden
gegeven. Ten eerste is het aan de individuele bedrijven zelf om verder te
gaan op de ingeslagen weg. Daarnaast is men aan overheidszijde druk doende
follow-up te gegeven aan een aantal in gang gezette activiteiten. Allereerst
betekent dat voor EZ de implementatie van het financiële pakket en van
het Memorandum of Understanding ter versterking van de samenwerking van het
Nederlandse en Chinese MKB. Andere activiteiten of beleidsterreinen die momenteel
de volle aandacht krijgen zijn op het gebied van Verkeer en Waterstaat: het
luchtvaartdossier, de haventrainingen, de samenwerking ter bevordering van
een integrale vervoersstructuur in het Yangtze gebied, en identificatiemissies
op het gebied van baggeren, drainage, irrigatie, watervoorziening en -kwaliteit,
de Gele Rivierdelta, de Yangtze monding en floodcontrol. Op landbouwgebied
zijn dat: de gesloten akkoorden op veterinair, phytosanitair en wetenschappelijk
gebied, de intensivering van strategisch overleg op hoog niveau en de aangeboden
demonstratie- en trainingscentra. OCW heeft sinds 1995 een programma op het
gebied van management, economie en recht met China. Het programma beoogt een
bijdrage te leveren aan de economische herstructurering van China. Daarnaast
moet het de Nederlandse wetenschappelijke en overheidswereld meer inzichten
bieden in de ontwikkelingen in China op het gebied van economisch beleidsonderzoek,
managementtraining en juridische samenwerking. Daarnaast is er het 2+2 programma,
waarbij een Nederlands en een Chinees onderzoeksinstituut/universiteit en
een Nederlands en een Chinees bedrijf met steun van de overheid een samenwerkingsverband
aangaan. De wetenschappelijke en economische samenwerking tussen beide landen
wordt hierdoor bevorderd.Nieuwe bezoeken aan en uit China maken deel uit van vrijwel alle genoemde
vervolgactiviteiten.Niet alleen China kreeg overigens aandacht. Parallel aan het bezoek van
H.M. de Koningin aan Indonesië bezocht ook de minister van Economische
Zaken tezamen met een bedrijfslevendelegatie dit land. De doelstelling van
dit bezoek was met name het op handels- en investeringsgebied verloren gegane
terrein weer terug te winnen. Het aanbieden van het financiële pakket
vormde daar een belangrijk onderdeel van. Ook voor Indonesië blijkt met het Staatsbezoek een nieuw hoofdstuk
in de bilaterale relaties met Nederland te zijn opengeslagen. Tijdens het
bezoek aan Nederland van minister Hartarto werd tussen hem en minister Wijers
afgesproken, elke twee jaar – naar analogie van reeds plaatsvindende
politieke consultaties tussen de ministers van Buitenlandse Zaken –
ook economische consultaties te voeren. Nadien bezocht minister Habibie ook
Nederland ten einde kennis te nemen van de Nederlandse know-how die inzetbaar
zou kunnen zijn bij de ontginning van het Indonesische Natuna-gasveld. Het
vermelden waard is ook dat in maart jl. de vijftiende bijeenkomst van de Gemengde
Commissie voor Economische Samenwerking tussen Nederland en Indonesië
werd gehouden. Bij die gelegenheid werd rapport uitgebracht over de werkzaamheden
van de werkgroepen in de diverse sectoren (zoals communicatie, landbouw, publieke
werken).Naast de bezoeken aan en uit China en Indonesië mogen ook de volgende
handels- en investeringsmissies niet onvermeld blijven:– Het bezoek van de minister van Verkeer en Waterstaat met een sectorale
bedrijfslevendelegatie aan India. Tijdens dit bezoek werden meerdere plaatsen
in India bezocht en hebben de verschillende V&W sectoren zich kunnen presenteren.
Als follow-up van dit bezoek organiseerden EZ en V&W gezamenlijk het bezoek
van een groep decision-makers aan Nederland. Bovendien is begin dit jaar een
tripartite overeenkomst gesloten tussen de minister-president van de deelstaat
Gujarat en de ministers voor Ontwikkelingssamenwerking en van Verkeer en Waterstaat
inzake een masterplan voor havenontwikkeling.Ook bracht de minister van Handel van India op uitnodiging van EZ een
bezoek aan Nederland. Tijdens dit bezoek werd een handelscentrum geopend in
Rotterdam, een investeringsbeschermingsovereenkomst getekend en een seminar
georganiseerd ten behoeve van het Nederlandse bedrijfsleven.– De bezoeken van de minister-president, de minister van Verkeer
en Waterstaat en mijzelf, met bedrijfslevendelegaties, aan Vietnam. De sterke
economische groei en de open-deur politiek van Vietnam rechtvaardigen reeds
in deze fase, ondanks het nog geringe handelsvolume, een extra inspanning
van de Nederlandse overheid op dit land. Mijn bezoek met een delegatie van
het MKB vormde een follow up op het bezoek van de Minister-President. Tijdens
mijn verblijf in Vietnam heb ik het Ministerie van Handel en Industrie een
aanbod van technische assistentie gedaan. Op kosten van E.Z. zal een aantal
Vietnamese functionarissen uitgenodigd worden om zich in Nederland op hun
terrein nader te verdiepen.– Ook Japan blijft onze aandacht genieten. Eind november 1995 bracht
ik een kennismakingsbezoek aan Japan. Tijdens dit bezoek stonden centraal
de resultaten van de daarvoor gehouden APEC top in Osaka, de voortgang van
de WTO, het belang van deregulering voor de Japanse economie als ook voor
de markttoegang van buitenlandse aanbieders, en de ontwikkeling van de bilaterale
economische relaties. Financieel instrumentariumVorig jaar is het initiatief genomen om speciaal voor de ondersteuning
van de export naar China en Indonesië toegesneden pakketten te ontwikkelen,
die tijdens respectievelijk het bezoek van premier Kok aan China (juni 1995)
en het Staatsbezoek aan Indonesië (augustus 1995) zijn aangeboden. De
bedoeling van de voor China en Indonesië samengestelde pakketten ligt
in het ter beschikking stellen van specifiek voor deze markten op maat gesneden
exportfinancieringsfaciliteiten, zoals dat in het buitenland ook gebruikelijk
is. Met de onderhavige initiatieven voor China en Indonesië wordt gedurende
zeven jaar een transaktievolume van ca. f 3 mld. ondersteund. China-pakketMet het financieringsaanbod voor China, dat door EZ tot stand werd gebracht
door een nauwe afstemming van haar instrumentarium op dat van het Directoraat-Generaal
Internationale Samenwerking en het Ministerie van Financiën, kan f 1,75
mrd aan exportorders worden gerealiseerd.Het financieringsaanbod omvat de volgende faciliteiten:1. Een commerciële kredietlijn, waarbij gedurende zeven jaar met
automatische rentesubsidie en door de Staat gegarandeerde kredietverzekering
in totaal f 500 mln aan exporttransacties kan worden ondersteund. Het
ter beschikking stellen van deze faciliteit is ingegeven door het streven
van de Nederlandse overheid naar een «level playing field» in
de ondersteuning van exporten naar China. Aangezien bekend is dat de overheden
van de meeste andere OESO Lid-Staten commerciële exportkredieten met
rentesubsidie ondersteunen wordt de verplichte bewijsvoering t.a.v. de overheidsgesteunde
concurrentie, zoals die onder de reguliere uitvoering van het Besluit Subsidies
Exportfinanciering vereist is, niet meer gehanteerd voor transacties op dit
land. Als gevolg hiervan zijn Nederlandse exporteurs thans in staat om reeds
in de onderhandelingsfase hun afnemers in China direkt een OESO-Consensus
conforme nafinanciering aan te bieden. Onder dit specifieke BSE-regime voor
China geldt een maximum van f 1,5 mln per transactie.2. Een concessionele kredietlijn gedurende zeven jaar, waarmee een totaal
transaktievolume van f 1250 mln kan worden gerealiseerd. Dit transaktievolume
wordt mogelijk gemaakt door middel van f 500 mln aan ORET-schenkingen
bij hulpkredieten voor ontwikkelingsrelevante projecten in China en f 750
mln aan kredietverzekeringsgaranties door de Staat. Tussen het Chinese ministerie
voor Buitenlandse Handel en Economische Zaken (MOFTEC) en EZ en DGIS vindt
tweemaal per jaar overleg plaats, waarbij projectvoorstellen van het Nederlandse
bedrijfsleven worden besproken. In dit kader vond het eerste consultatie-overleg
met MOFTEC plaats in november 1995 in Beijing. Op basis van een lijst met
een dertigtal projecten worden door de beide overheden prioriteiten gesteld.
Inmiddels is voor een eerste volledig goedgekeurd project een schenkingsovereenkomst
ter tekening aangeboden aan de Chinese autoriteiten. Ten behoeve van een goede
afstemming tussen overheid en bedrijfsleven in de uitvoering van het Financieel
Pakket China is een z.g. Task Force China (VNO, EZ en DGIS) opgericht. In
dit verband is door het VNO een enquête gedaan onder Nederlandse exporteurs
en zijn 66 potentiële projecten in China geïdentificeerd van 32
Nederlandse bedrijven waarvoor mogelijk een beroep zal worden gedaan op de
faciliteiten onder het financiële pakket. De uitkomsten van deze enquête
zijn inmiddels door de Nederlandse ambassade in Beijing aan MOFTEC gepresenteerd.Na aanbieding van het financiële pakket heeft inmiddels tweemaal
beleidsoverleg plaatsgevonden met de Chinese autoriteiten. In augustus 1995
zijn afspraken gemaakt over de wijze waarop het pakket nader zal worden geïmplementeerd.
Het overleg van november 1995 stond meer in het teken van projectidentificatie/goedkeuring.
In totaal zijn 11 projecten met een waarde van $ 86 mln. onder voorwaarden
goedgekeurd; beide zijden hebben zich gecommitteerd om de benodigde goedkeuringen
en financiering rond te krijgen. Voor juni 1996 staat een derde beleidsoverleg
met de Chinese autoriteiten gepland. In dat overleg zal bezien worden in hoeverre
na de opstartfase van het afgelopen jaar thans daadwerkelijk met de committering
van de ORET-projecten begonnen kan worden.3. Bijdragen voor economische samenwerking. Naast bovengenoemde financiering
voor projecten-in-uitvoering is nog voor 7 jaar f 5 mln aan budget
gereserveerd voor projecten-in-ontwikkeling uit het Programma Economische
Samenwerking Projecten (PESP) ter ondersteuning van Nederlandse haalbaarheidsstudies
in China. Tevens wordt met de aanbieding van trainingsbijdragen door OS tot
een maximum van f 3 mln het aanbod en de know-how van het Nederlandse
bedrijfsleven op het terrein van de aanleg en exploitatie van havenfaciliteiten
onder de aandacht gebracht. Het pakket haventrainingen verloopt voorspoedig.
De schenking van Low NOx burners ad f 2.4 mln. t.b.v. een
electriciteitscentrale nabij Peking dient tenslotte eveneens gezien te worden
als demonstratieprojeket in het licht van de economische samenwerking. Indonesië-pakketMet het financieringsaanbod voor Indonesië, dat door EZ in afstemming
met het Ministerie van Financiën werd samengesteld, kan f 1,25 mrd
aan exportorders worden gerealiseerd door:1. Een commerciële kredietlijn waarbij gedurende zeven jaar met behulp
van automatische rentesubsidie een OESO-conforme nafinanciering kan worden
gerealiseerd t.b.v. een totaal bedrag van f 750 mln aan exportorders
(zie toelichting bij Chinapakket) .2. Een bijdrage van f 200 mln in de vorm van schenkingen en/of rentesubsidie
voor een totaal transactiebedrag van f 500 mln, die gedurende een periode
van 7 jaar exporteurs in staat stellen om mee te bieden bij aanbestedingsprocedures
voor projecten in Indonesië, waarvoor concessionele financiering vereist
is. Met de invoering van het Exportfinancieringsarrangement Indonesië
(EFI) door middel van een Ministeriële regeling vooruitlopend op een
AmvB is beoogd om Nederlandse bedrijven in staat te stellen evenals hun buitenlandse
concurrenten te kunnen bieden op projecten, die door de Indonesische overheid
zijn aangemerkt als prioritaire projecten die concessionele financiering behoeven.
Zoals bekend was laatstgenoemde vorm van overheidsondersteuning van Nederlandse
exporteurs sinds het verbreken van de ontwikkelingsrelatie tussen Nederland
en Indonesië in 1992 niet meer mogelijk. Dit had tot gevolg dat diverse
Nederlandse bedrijven hun marktaandeel in Indonesië zagen afnemen. De
bijdrage kan bestaan uit een schenking, een renteoverbrugging of een combinatie
van beide waarbij aan de totale subsidie een maximum is gesteld van 40% van
het orderbedrag of f 20 mln per order (met uitzondering van schepen waarop
tot de inwerkingtreding van het nieuwe OESO Scheepsbouwakkoord een lager maximum
van toepassing is van f 15 mln per order). Per ultimo mei zijn 15 aanvragen
in behandeling.3. Bijdragen voor economische samenwerking van in totaal f 27 mln,
waarvan f 15 mln voor technologische samenwerking en f 7 mln aan
budgetreservering voor het PESP ten behoeve van de uitvoering van haalbaarheidsstudie
voor projekten in ontwikkeling. Daarnaast is voor dezelfde periode f 5
mln gereserveerd voor studiebeurzen voor Indonesische resp. Nederlandse studenten
ten behoeve van de afronding van hun opleiding en een stage in het Nederlandse
c.q. Indonesische bedrijfsleven. Dit beurzenprogramma wordt verder door EZ
uitgewerkt in overleg met het ministerie van OC&W en het VNO. Het beurzenplan
zal indien succesvol voor andere landen als instrument van Herijking worden
ingezet.Economische en technologische samenwerking tussen private Nederlandse
en Indonesische bedrijven en kennisinstellingen bij de ontwikkeling van projecten
(haalbaarheidsstudies, technische ontwerpen) is een effectieve manier van
marktbewerking voor het Nederlandse bedrijfsleven. Momenteel is een zestal
projecten in behandeling. Ook de uitwisseling van studenten kan een goede
basis leggen voor verdere marktkansen van het Nederlandse bedrijfsleven. Landenbeleid exportkredietverzekering v.w.b. AziëDe sterke economische ontwikkeling van Azië wordt weerspiegeld in
de toenemende kredietwaardigheid van de landen in deze regio. In verband hiermee
is het dekkingsbeleid van de Staat inzake de exportkredietverzekering voor
diverse Aziatische landen verruimd. Zo vormde een structurele verbetering
van de kredietwaardigheid aanleiding voor een promotie van Indonesië
(aug. 1995) en Zuid-Korea (febr. 1994) van premieklasse 3 naar de goedkopere
premieklasse 2 (van 4 klassen). Daarnaast hadden de aanpassingen van het dekkingsbeleid
op Azië in de afgelopen twee jaar met name betrekking op een verruiming
van de dekking voor middellange exporttransacties. Zo werd voor Bangladesh
(jun. 1995) de dekking geopend tot max. f 10 mln per transactie, evenals
voor Vietnam (jun. 1994) waarvoor een jaar later (nov. 1995) een verdere verruiming
van de dekking volgde tot f 25 mln. Voor de Filipijnen (febr. 1995) werd
de bestaande middellange dekking van f 10 mln verruimd tot f 25
mln, terwijl eerder voor India (april 1994) de middellange dekking is verruimd
tot f 100 mln zonder bijzondere restricties. De enige beleidsverkrapping
inzake Azië betrof Nepal, waarvan het zeer gedateerde dekkingsbeleid
in sept. 1995 werd afgestemd op de grootte van de economie tot f 25 mln
per transactie. Meer aandacht voor Azië in kader van WTO en EUOp handelspolitiek gebied zijn in Azië vele ontwikkelingen gaande.
Nederland volgt deze ontwikkelingen op de voet en oefent daarop, via de overlegfora
in Brussel en Genève en via bilaterale contacten, invloed uit. Op regionaal
vlak kunnen onder meer worden genoemd de ontwikkelingen in APEC-kader en de
ASEAN-vrijhandelszone (AFTA). Dergelijke initiatieven gericht op verdergaande
regionale economische integratie en vrijhandelszones hebben repercussies op
zowel de (relatieve) markttoegang van Nederlandse exporteurs als het multilaterale
handelssysteem. Nederland heeft belang bij open regionalisme in Azië,
dat andere handelspartners niet discrimineert en dat spoort met de WTO-regels
inzake vrijhandelszones. In dit licht dringt Nederland aan op het verduidelijken
van de bestaande WTO-criteria voor vrijhandelszones.De meeste landen in Azië zijn reeds lid van de WTO. Toezicht op de
naleving van de verplichtingen die deze landen zijn aangegaan in de GATT Uruguay-Ronde
blijft de nodige aandacht vergen. Daarnaast worden in WTO-kader momenteel
belangrijke multilaterale liberalisatieonderhandelingen gevoerd in de dienstensectoren
basistelecommunicatie (deadline onlangs verlengd tot 15 februari 1997) en
maritiem transport, de zogenaamde «unfinished business» van de
Uruguay-Ronde. Van belangrijke Aziatische WTO-leden, zoals India, Maleisië,
Indonesië, Zuid-Korea, Philippijnen, Thailand, Singapore, etc. wordt
grotere markttoegang in deze sectoren gevraagd. Eerdere WTO-onderhandelingen
in de sector financiële diensten, die eind juli 1995 zijn afgerond, zullen
concreet tot grotere markttoegang leiden in een aantal Aziatische landen,
zoals Thailand, Zuid-Korea en Japan. Hiervan kunnen Nederlandse banken profiteren
(zie verder mijn brief van 28 augustus 1995, kenmerk BEB/HAPO 9 507 412).
Ten slotte wordt met China en Vietnam onderhandeld in het kader van hun toetreding
tot de WTO. Concrete toegang voor goederen en diensten tot de Chinese markt
in de vorm van lagere én gebonden tarieven en voorwaarden voor dienstenleveranciers
en binding van het economische beleid aan de WTO-disciplines staan daarbij
centraal.De WTO speelt in het multilaterale handelssysteem een cruciale rol. Van
9–13 december 1996 zal te Singapore de eerste Ministeriële Conferentie
van de WTO plaatsvinden. De naleving van de Uruguay-ronde verplichtingen
is tot heden bemoedigend, maar geeft geen garantie voor de toekomst. Nederland
dringt erop aan dat deze eerste Ministeriële Conferentie van de WTO succesvol
is en concrete resultaten oplevert. Bij dat laatste kan ook voor wat betreft
Azië worden gedacht aan afspraken over verdergaande (wederzijdse) tariefredukties,
verdergaande liberalisatie in specifieke dienstensectoren, meer toegang tot
de markten voor overheidsopdrachten in meer landen, een krachtiger aanpak
van non-tarifaire belemmeringen, zoals standaarden en certificatie, en een
betere bescherming van intellectuele eigendomsrechten.Ook in EU-verband is naar aanleiding van de vorig jaar tot stand gekomen
EU-Azië strategie de aandacht voor Azië verder toegenomen. Het ministerie
van Economische Zaken participeert actief in het Brusselse overleg over de
economische relaties.Een raamwerkovereenkomst met betrekking tot handel en samenwerking tussen
de EU en Zuid-Korea werd onlangs getekend. In deze overeenkomst zijn een aantal
uitgangspunten vastgelegd om de wederzijdse handelsbetrekkingen te intensiveren
en knelpunten bij de economische samenwerking uit de weg te ruimen. Een dergelijke
overeenkomst werd ook gesloten met Vietnam. Momenteel buigen de Europese Commissie
en de lidstaten zich over een lange termijn strategie op China. Later dit
jaar wordt een studie over India verwacht.Ook was EZ op directieniveau vertegenwoordigd bij de op 1 en 2 maart 1996
gehouden topontmoeting tussen de regeringsleiders/staatshoofden en ministers
van Buitenlandse Zaken van tien Aziatische (ASEAN + China, Japan en Korea)
landen en de vijftien EU-lidstaten, de z.g. ASEM. Het doel was het smeden
van nauwere politieke en economische banden. Dit ter compensatie van de steeds
hechtere banden tussen de VS en Azië. Voor EZ was vooral van belang dat
Azië grote waarde hecht aan een gezamenlijke voorbereiding van de eerste
WTO Ministeriële Conferentie in Singapore in december a.s. en aan versterking
van de bilaterale economische samenwerking. Hiertoe zullen in juli a.s. Senior
Economic Officials in Brussel bijeenkomen. Als follow-up van de ASEM zullen
in 1997 de ministers van Economische Zaken elkaar in Japan ontmoeten. Ook
zal er een Asia Europe Business Forum worden opgericht. De tweede ASEM zal
in 1998 in Londen worden gehouden. InvesteringsbeschermingHet voornemen een investeringsbeschermingsovereenkomst te sluiten met
India is gerealiseerd. Tijdens het bezoek van de Indiase minister van Handel
Chidambaram aan Nederland in november 1995 kon deze overeenkomst door mij
worden ondertekend. Met Maleisië heeft een eerste onderhandelingsronde
plaatsgevonden. Pogingen om met China in gesprek te komen zijn tot nu toe
door China afgehouden. In 1995 zijn de IBO's met resp. Vietnam en Indonesië
in werking getreden.In het kader van de mogelijke toetreding van Zuid Korea tot de OESO wordt
met dit land over toelating en behandeling van investeringen gesproken. Bevorderen Aziatische investeringen in NederlandNu de economische groei in Azië en de internationale handelscontacten
met Azië blijven toenemen valt bij het Aziatische bedrijfsleven een groeiende
interesse waar te nemen om in Europa te investeren. Nederland heeft er vanwege
het verwerven van kennis en werkgelegenheid belang bij deze investeringen
binnen haar grenzen te krijgen. Daartoe is EZ in Azië actief middels
haar CBIN-kantoren in Japan, Taiwan en Hong Kong. Zoals ik eerder in deze
brief aangaf is ook elders in Azië het bedrijfsleven bezig haar vleugels
uit te slaan richting Europa. Om die reden is onlangs, tezamen met het technisch-wetenschappelijk attaché
systeem van EZ (TWA), een CBIN-kantoor in Singapore geopend, van waaruit ook
Maleisië zal worden bewerkt. Vanuit dit kantoor kan ook analyse van het
marktpotentieel en identificatie van beslissingscentra in de regio worden
opgezet. Technologie/kennis/wetenschapDe snelle technologische ontwikkelingen, ook in Azië, brengen met
zich mee dat de samenwerking op het gebied van onderzoek en ontwikkeling moet
worden geïntensiveerd, de wederzijdse kennishandel moet worden gestimuleerd,
het bedrijfsleven meer moet worden betrokken bij wetenschappelijke samenwerkingsprogramma's
en de kennis over Azië moet worden vergroot. Op deze gebieden zijn in
het afgelopen jaar al een aantal initiatieven ontwikkeld.TNO en de 5 Grote Technologische Instituten (ECN,GD, MARIN, NLR en WL)
hebben op mijn verzoek een gezamenlijke brochure ontwikkeld om hun kennis
op uiteenlopende gebieden als voedingstechnologie, maritiem onderzoek of energie
ook op de Aziatische markt te profileren.Deze brochure is onlangs toegezonden aan alle ambassades en consulaten-generaal
in de Aziatische regio met het verzoek deze te overhandigen aan potentiële
partners in de kringen van overheid, bedrijfsleven, onderwijs en research.
TNO heeft overigens vorig jaar een eigen kantoor in Tokyo geopend.De brochure van de onderzoeksinstituten sluit goed aan op de actie van
de ministeries van EZ, OC&W, LNV, V&W en BuZa om Nederland in het
buitenland ook meer in den brede als kennisland te positioneren. Medio dit
jaar zal een proefproject starten in een achttal landen, waaronder Japan,
India en Indonesië. Met een algemene brochure als «visitekaartje»
dienen de ambassademedewerkers de aandacht te vestigen op de vele mogelijkheden
voor kenniscontacten en contracten die ons land te bieden heeft.Ondernemers zijn soms huiverig voor contacten met Aziatische partners
uit vrees voor aantasting van hun intellectuele eigendomsrechten. Om onbekendheid
met bestaande regelgeving en mogelijke beschermingsconstructies tegen te gaan
heeft EZ een overzicht laten maken met de voornaamste regels en praktijken
op dit gebied in Japan. Dit overzicht, getiteld «Zakendoen met Japan:
kenniscontacten en contracten», is onlangs verspreid onder geïnteresseerde
ondernemers in het midden- en kleinbedrijf via de Directie Voorlichting en
het netwerk van de Innovatiecentra.Naast het beurzenprogramma gericht op Indonesië wordt binnen het
instrument van de Innovatie gerichte OnderzoeksProgramma's (IOP's) een proefproject
voorbereid waarbij onderzoekers enige tijd stage kunnen lopen bij een buitenlandse
publieke of private organisatie. Afhankelijk van het IOP-onderwerp kunnen
deze stages ook bij een Aziatische partner plaatsvinden.Steeds meer Nederlandse onderzoekers brengen een studieverblijf door in
Japan. De belangrijkste programma's zijn het Scientific Exchange Program van
de EU en het Fellowship Program van het Japanse Science and Technology Agency.
Ook stellen diverse in Nederland gevestigde Japanse bedrijven – zoals
Mita en YKK – beurzen ter beschikking.In de sfeer van handel in kennis en technologie bestaan ook de nodige
contacten tussen Nederland en Japan. Vooral in de vorm van contractonderzoek
doen Japanse bedrijven soms een beroep op Nederlandse universiteiten.
Als voorbeelden kunnen worden genoemd de relaties tussen de TU Delft en Omron,
de TU Twente en Hitachi en de Universiteit van Groningen en Snow Brand.Ook besteden Japanse bedrijven soms onderzoek uit aan Nederlandse kennisinstellingen.
TNO en het NMI, dat binnenkort een kantoor in Tokio zal openen, zijn op dit
moment wellicht het meest actief op de Japanse markt. Er zijn vooralsnog nauwelijks
gevallen bekend van Nederlandse bedrijven die contractonderzoek in Japan laten
doen.Wel probeert het Nederlandse bedrijfsleven steeds vaker kennis te halen
uit Japan. Zo zijn in de afgelopen paar jaar een aantal missies vanuit Nederland
naar Japan gereisd om kennis op te doen over ondergronds bouwen en boren.
Deze kennis wordt nu onder meer toegepast bij de aanleg van de nieuwe Westerschelde
oeververbinding en de tweede Heineoordtunnel. Dit jaar zal er een missie naar
Japan reizen om de aanleg van de Shinkansen te bestuderen. De kennis die hierbij
wordt opgedaan, zal onder meer worden toegepast bij de aanleg van de HSL in
Nederland.Ten slotte is invulling gegeven aan het voornemen om het technisch wetenschappelijk
attaché (TWA) systeem een actievere rol te laten spelen bij het bevorderen
van de technologische samenwerking en kennishandel. Momenteel beschikt EZ
in Azië alleen over een TWA-kantoor in Tokio. Gezien de wijze waarop
en de mate waarin ook buiten Japan de technologische ontwikkeling voortschrijdt
is besloten het TWA-netwerk in Azië uit te breiden. Dit jaar is samen
met het CBIN een TWA vestiging in Singapore geopend. Daarnaast wordt onderzocht
of de uitbreiding van TWA- en CBIN-capaciteit in andere landen voor de hand
ligt. Aandacht voor milieutechnologieDe toenemende aandacht voor het milieu in Azië enerzijds en het aanbod
van de sterk ontwikkelde milieusector in Nederland anderzijds brengt kansen
met zich mee voor ons bedrijfsleven. Daatoe zijn een aantal activiteiten in
gang gezet.In 1994/1995 is in opdracht van EZ door Arthur D. Little een uitgebreid
onderzoek gedaan «Seeking Market opportunities for Dutch environmental
technologies». Wat betreft Azië werden China, Zuid-Korea, India,
Taiwan en Japan als bijzonder interessante markten voor Nederlandse milieutechnologie
gesignaleerd. Samen met het bedrijfsleven is naar aanleiding van dit rapport
geconstateerd dat er behoefte is aan een gestructureerde aanpak van exportbevordering
van de milieutechnologie. Om die reden is de Task Force Export Milieutechnologie
opgericht, waarin milieutechnologiebedrijven (ook bijv. consultants en financiers)
participeren. De Task Force fungeert als een forum om strategische samenwerking
en gezamenlijke aktiviteiten op buitenlandse markten te genereren.Japan biedt goede marktmogelijkheden voor milieutechnologie. De omvang
van de milieumarkt zal toenemen van $ 30 miljard in 1991 tot $ 44
miljard in het jaar 2000. Dit blijkt uit de ADL-studie. In 1996 zal daarom
extra aandacht worden besteed aan de kansen die de Japanse milieumarkt biedt.Japan staat bekend als een moeilijk te benaderen markt. Om die reden wordt
in het rapport nadrukkelijk aandacht besteed aan de wijze waarop deze markt
het best bewerkt kan worden. Het rapport gaat in op de concrete afzet- en/of
samenwerkingsmogelijkheden binnen de genoemde segmenten en de wijze waarop
deze mogelijkheden door het Nederlands bedrijfsleven het beste
kunnen worden benut (entreestrategieën, marktbewerking, effectieve samenwerkingsvormen,
etc.).Op basis van de resultaten van het onderzoek wordt in nauwe samenwerking
met het bedrijfsleven bekeken, in welke vorm follow-up activiteiten op de
Japanse markt kunnen worden ondernomen om de Nederlandse milieutechnologie
onder de doelgroep te presenteren.Binnen de Task Force Export Milieutechnologie is een werkgroep China opgericht
die nagaat welke kansen er liggen op de Chinese markt voor Nederlandse milieutechnologie.
Het is de bedoeling dat deze werkgroep de milieutechnologie-export vergroot
door het versterken en bundelen van de slagkracht van bedrijven. In de werkgroep
zitten 11 bedrijven, die onderling hun profielen, belangstellingen en uitgangsposities
uitwisselen.Wat betreft de overige geïdentificeerde landen, bevinden de aktiviteiten
zich nog in een heel vroeg stadium. Zo wordt bijv. de belangstelling van bedrijven
gepeild voor Zuid-Korea, India en Indonesië. PostennetwerkInmiddels is ook de versterking van het postennetwerk in Azië ter
hand genomen. Met name is dit reeds het geval in China waar de bezetting van
de Ambassade in Beijing is uitgebreid en een Consulaat-generaal in Shanghai
is geopend. In het kader van de herijking is op korte termijn een verdere
versterking van het China-netwerk voorzien d.m.v. opening van nòg enkele
nieuwe, sterk economisch georiënteerde, steunpunten. In India zijn intussen
voor de behartiging van onze economische belangen bij wijze van proef twee
nieuwe lokale steunpunten operationeel geworden en wordt t.z.t. na evaluatie
een verdere uitbreiding in die richting voorzien. Ook voor diplomatieke posten
in andere Aziatische landen, o.a. Indonesië, Vietnam, Maleisië,
Korea enThailand, wordt uitbreiding t.b.v. economische taken overwogen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24214-4.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl