Homogene Groep Internationale Samenwerking 2009 (HGIS-nota 2009); Brief regering; Jaarverslag 2009 Homogene Groep Internationale Samenwerking
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2009-2010
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 31 703
 
 Homogene Groep Internationale Samenwerking 2009 (HGIS-nota 2009)
 
 
 Nr. 5
 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN
 
 
 
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 Den Haag, 19 mei 2010
 Hierbij bied ik u het jaarverslag 2009 aan van de Homogene Groep Internationale Samenwerking (HGIS). 
 Het HGIS-jaarverslag 2009 geeft inzicht in de besteding van de Nederlandse middelen aan internationale samenwerking in 2009. Het verslag volgt de indeling van de begroting van Buitenlandse Zaken: het tekstuele verslag gaat in op de tien kabinetsdoelstellingen en vervolgens worden de HGIS-uitgaven gepresenteerd naar departement, begrotingsartikel, beleidsthema en naar partnerland. Voor meer gedetailleerde informatie wordt verwezen naar de jaarverslagen van betrokken HGIS-departementen.
 
 
 
 
 De minister van Buitenlandse Zaken,
 
 M. J. M.
 Verhagen
 
 
 
 
 
 
 
 HGIS Jaarverslag 2009
 Ministerie van Buitenlandse Zaken
 
 
 
 
 
 
 Inhoudsopgave
 
 
 
 
 
 
 
 
 HGIS Jaarverslag 2009
 
 
 
 
 
 
 Voorwoord
 
 
 4
 
 
 
 
 Inleiding
 
 
 5
 
 
 
 
 HGIS naar kabinetsdoelstellingen
 
 
 9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Financiële Bijlagen
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 
 Bijlage 1: De HGIS-uitgaven en ontvangsten 2009 per begroting en artikel
 
 
 17
 
 
 
 
 Bijlage 2. De ODA-uitgaven naar beleidsthema
 
 
 21
 
 
 
 
 Bijlage 3: ODA-prestatie
 
 
 23
 
 
 
 
 Bijlage 4: ODA-uitgaven partnerlanden 2009
 
 
 24
 
 
 
 
 Bijlage 5 HGIS-uitgaven Natuur, Milieu en Water
 
 
 30
 
 
 
 
 Bijlage 6: Uitgaven HIV/AIDS, Malaria en Tuberculose
 
 
 32
 
 
 
 
 Bijlage 7. ODA-uitgaven Onderwijs
 
 
 33
 
 
 
 
 Bijlage 8. De non-ODA uitgaven naar beleidsthema
 
 
 34
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Voorwoord
 Dit jaarverslag van de Homogene Groep Internationale Samenwerking (HGIS) geeft inzicht in de besteding van Nederlandse middelen aan internationale samenwerking in 2009. 
 Vrijwel alle vakministeries doen uitgaven op het gebied van internationale samenwerking. Het HGIS-jaarverslag is het enige document dat een volledig overzicht geeft van alle buitenlanduitgaven die op de verschillende departementale begrotingen staan. De budgettaire constructie van de HGIS werd in 1997 ingesteld om onderlinge samenwerking te bevorderen en om buitenlanduitgaven in samenhang te kunnen bezien.
 In de tabellen en figuren is onderscheid gemaakt tussen uitgaven in het kader van officiële ontwikkelingssamenwerking (ODA: Official Development Assistance) en andere uitgaven aan internationale samenwerking (non-ODA). De minister van Buitenlandse Zaken is coördinator van het buitenlandbeleid en daarmee van de HGIS. De minister voor Ontwikkelingssamenwerking is eerstverantwoordelijke voor de coördinatie van de ODA-middelen.
 Het is de gewoonte dat de HGIS-nota de indeling van de begroting van het Ministerie van Buitenlandse Zaken volgt. Deze begroting maakt deel uit van een experiment. Dit houdt in dat de beleidsagenda van de begroting specifiek in gaat op de 10 doelstellingen van de eerste pijler van het kabinetsprogramma «Samen werken, samen leven». Het HGIS jaarverslag volgt deze opzet.
 Het jaarverslag wordt afgesloten met financiële overzichten. In de bijlagen wordt de financiële informatie op verschillende manieren gepresenteerd om zo aan een brede informatiebehoefte tegemoet te komen. HGIS-uitgaven staan geordend naar departement, begroting en artikel, naar beleidsthema en naar partnerland.
 Dit jaarverslag gaat in op activiteiten die in 2009 uitgevoerd zijn door inzet van HGIS-middelen. Het verslag geeft inzicht in de grote lijnen. Voor meer gedetailleerde beschrijvingen ten aanzien van de diverse onderwerpen wordt verwezen naar de jaarverslagen van de verschillende ministeries, in het bijzonder dat van Buitenlandse Zaken.
 
 
 
 
 
 
 Inleiding
 2009 was een bewogen jaar voor het internationale beleid in het algemeen en daarmee ook voor de activiteiten die gefinancierd worden uit de Homogene Groep Internationale Samenwerking (HGIS). In het afgelopen jaar werd weer duidelijk hoezeer de wereld met elkaar verbonden is. De financiële crisis die al eerder in de Verenigde Staten begon, brak in alle hevigheid uit in de rest van de wereld. De «Mexicaanse griep» heeft slachtoffers geëist op alle continenten. En in 2009 ging veel aandacht uit naar mondiale klimaatverandering. Deze problemen vereisen een gezamenlijke en gecoördineerde aanpak. Niet alleen tussen staten maar ook tussen verschillende instanties binnen staten.
 2009 is ook het jaar geweest waarin wereldwijd veel institutionele veranderingen hebben plaatsgevonden die hun weerslag hebben op het internationale beleid van Nederland. In het begin van 2009 werd Barack Obama geïnaugureerd als president van de Verenigde Staten. Op 3 november ondertekende de Tsjechische president, Václav Klaus, als laatste het Verdrag van Lissabon. En in december is het Kopenhagen-Akkoord gesloten dat moet bijdragen aan een beperking van de mondiale temperatuurstijging. 
 De HGIS werd in 2009 geconfronteerd met een forse daling (t.o.v. de ontwerpbegroting) van het ODA-budget van ruim EUR 550 mln. Deze daling komt door een verlaging van het BNP en is daarmee een direct gevolg van de economische crisis. De totale HGIS-uitgaven bedroegen in 2009 EUR 6,3 miljard. Hiervan is EUR 4,7 miljard ODA en EUR 1,6 miljard non-ODA. De omvang van de HGIS is in 2009 met EUR 0,3 miljard gedaald ten opzichte van 2008. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Figuur 1. Realisaties HGIS 2009 naar beleidsthema (bedragen x 1000)
 
 Totale omvang van de HGIS 2009: EUR 6,3 mld
 
 
 
 Figuur 2 . Uitgaven ODA naar beleidsthema (bedragen x 1000)
 
 Totale omvang van de ODA realisaties 2009: EUR 4,7 mld
 
 
 
 Figuur 3 . Uitgaven non-ODA naar beleidsthema (bedragen x 1000)
 
 Totale omvang van de non-ODA realisaties 2009: EUR 1,6 mld
 
 
 
 
 
 
 HGIS naar kabinetsdoelstellingen
 
 Doelstelling 1: Een Europa met een stevig draagvlak dat zich richt op terreinen waar het meerwaarde levert en zich niet begeeft op terreinen waar lidstaten het beter zelf kunnen regelen.
 
 2009 is een belangrijk jaar geweest voor de Europese integratie. Op 1 december is het Verdrag van Lissabon, na een moeizaam proces, in werking getreden. Hiermee is de EU daadkrachtiger en democratischer geworden. Nederland heeft al voor het in werking treden van het verdrag intensief gesproken over de implementatie hiervan. Hierbij is Nederland actief opgetrokken met de Benelux-partners.
 De EU heeft in 2009 een bijdrage geleverd aan het bestrijden van de recessie. Zo is er een communautair herstelplan overeengekomen dat voor een bestedingsimpuls heeft gezorgd. Ook hebben de lidstaten een politiek akkoord bereikt over strengere Europese regels voor financieel toezicht.
 In 2009 is een aantal activiteiten georganiseerd om het draagvlak voor Europa te versterken. Zo werd stilgestaan bij de Europadag (9 mei) en de Val van de Muur (juli en oktober/november). Uit media-analyses en opinieonderzoek in het afgelopen jaar blijkt dat het draagvlak onder de bevolking voor Europese samenwerking is toegenomen. Opvallend is wel dat ondanks een actieve campagne de opkomst bij de verkiezingen voor het Europees Parlement met 36,7% laag was. Gemiddeld was de opkomst in het hele EU met 43,1% net iets beter.
 Het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF) is ook dit jaar het belangrijkste Europese instrument voor ontwikkelingssamenwerking met landen in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan (de ACS-staten). De Nederlandse bijdrage aan het EOF was in 2009 EUR 180 miljoen. 
 
 Doelstelling 2. Een Europa dat zijn eigen criteria voor uitbreiding serieus neemt en strikt toepast.
 
 Nederland heeft ook in 2009 met succes gepleit voor een strikte naleving van de EU uitbreidingsstrategie van december 2006. Kern van deze strategie is dat kandidaat-lidstaten (Kroatië, Turkije en Macedonië) en potentiële kandidaat-lidstaten (Albanië, Bosnië, Kosovo, Montenegro, Servië, IJsland) alleen voortgang kunnen boeken in het toenaderingsproces tot de Europese Unie als zij voldoen aan alle gestelde criteria. 
 Het Programma Maatschappelijke Transformatie (MATRA), gefinancierd uit de HGIS-middelen, richt zich op de opbouw van het maatschappelijk middenveld in de Midden- en Oost-Europese landen. Op die manier worden toetredende landen en (nieuwe) buurlanden van de EU ondersteund bij de overgang naar een democratische samenleving. 
 
 Matra
 
 Het Programma Maatschappelijke Transformatie (Matra), dat wordt gefinancierd uit de HGIS-middelen, richt zich op het versterken van het transformatieproces richting democratische, pluriforme rechtsstaten in Oost- en Zuidoost-Europa. Ruimte voor dialoog tussen overheid en maatschappelijk middenveld is hierin een centraal aspect. Matra richt zich met name op capaciteitsopbouw en institutionele versterking van maatschappelijke organisaties en overheidsinstellingen enerzijds, en versterking van bilaterale relaties anderzijds.
 In 2009 vond een herziening van het Matra-programma plaats. Het nieuwe beleid werd vastgelegd in de notitie «Matra gemoderniseerd», die op 3 november 2009 aan de Kamer werd aangeboden. De belangrijkste nieuwe elementen zijn beperking van het aantal landen, meer thematische focus, vereenvoudiging van het instrumentarium en delegatie van een groter deel van het budget naar posten. Invoering van het herziene beleid vindt met ingang van 2010 plaats. Vanwege het hoge niveau aan doorlopende verplichtingen in combinatie met het gedaalde budget kan vooralsnog alleen invulling worden gegeven aan meer delegatie van budgetten naar Nederlandse ambassades in Matra-landen.
 In 2009 was het «oude» Matra-beleid nog van kracht. In aanvulling op lopende programma’s werden er 34 nieuwe meerjarige samenwerkingsprojecten van maatschappelijke organisaties geselecteerd. Daarnaast werden 39 nieuwe projecten op het gebied van overheidssamenwerking goedgekeurd, volgden 560 ambtenaren uit Matra-landen een training en 40 studenten een academische studie. 
 
 
 Doelstelling 3. Dichterbij brengen van een oplossing voor de conflicten in het Midden-Oosten.
 
 Het Midden-Oosten vredesproces (MOVP) is in 2009 in zwaar weer geraakt als gevolg van de Israëlische inval in Gaza om de aanhoudende raketbeschietingen van Hamas te stoppen (operatie «Cast Lead») en de weigering van de Palestijnen om de onderhandelingen te hervatten zolang Israël doorgaat met de bouw van nederzettingen. De bredere regio zag een verdere destabilisatie in Jemen en toename van binnenlandse onlusten in Iran. Ook de nieuwe politiek van de president Obama gericht op Iran en op het MOVP heeft in 2009 niet geleid tot de gehoopte doorbraken. In deze context heeft Nederland zich in bilateraal en in internationaal verband met kracht ingezet voor stabiliteit en dialoog. 
 In de nasleep van Cast Lead heeft Nederland EUR 7,8 miljoen noodhulp ter beschikking gesteld voor de Palestijnse Gebieden. In november 2009 organiseerden Nederland en Egypte voorts in het kader van de Unie voor de Mediterrane Regio een internationale waterconferentie. De conferentie heeft bouwstenen opgeleverd voor de regionale waterstrategie die in 2010 zal worden ondertekend en die bijdraagt aan een oplossing van de waterproblematiek in de regio en de daaruit voortvloeiende instabiliteit.
 
 Doelstelling 4. Een moderne krijgsmacht die wereldwijd maatwerk kan leveren bij crisisbeheersingsoperaties en bij het opbouwen van veiligheidsorganisaties.
 
 In 2009 is Nederland wereldwijd actief geweest in diverse crisisbeheersingsoperaties. Zo heeft Nederland in 2009 met grote inzet van mensen en middelen bijgedragen aan de ISAF-missie in Uruzgan. De samenwerking met vooral Australië en de VS binnen het kader van het Provincial Reconstruction Team heeft in 2009 vastere vorm aangenomen. Onder doelstelling 5 wordt dieper ingegaan op de Afghanistan missie.
 Naast de missie in Uruzgan heeft Nederland in 2009 bijgedragen aan andere crisisbeheersingsoperaties. Zo heeft Nederland in NAVO- en EU-kader fregatten ingezet om een bijdrage te leveren aan piraterijbestrijding voor de kust van Somalië. In EU-kader heeft Nederland hierbij gedurende enkele maanden het commando gevoerd over de EU-Atalanta missie. Tijdens de missie is gebleken dat het uitleveren en berechten van piraterijverdachten nog verdere aandacht behoeft. 
 Verder waren er in 2009 Nederlandse militairen actief in onder andere Bosnië, Kosovo, Tsjaad, Burundi en Irak. Met deze inspanningen heeft Nederland wereldwijd bijgedragen aan verbetering van internationale vrede en veiligheid. Die inzet was niet in alle gevallen militair van aard: zo heeft Nederland in Kosovo met 35 functionarissen bijgedragen aan de missie voor opbouw van de rechtsstaat (EULEX).
 
 Doelstelling 5. Samenhang en effectiviteit van het veiligheids- en ontwikkelingsbeleid vergroten.
 
 In 2009 heeft Nederland stevig ingezet op het verdiepen en verbreden van de samenhang en effectiviteit van het veiligheids- en ontwikkelingsbeleid. De focus op conflictgebieden en fragiele staten blijft van belang om de ontwikkelingsdoelstellingen, mensenrechten en regionale stabiliteit te bevorderen en om negatieve ontwikkelingen, zoals illegale migratie, terrorisme en criminaliteit tegen te gaan. Ook is in 2009 gewerkt aan het verbeteren van de inter- en intradepartementale samenwerking (gericht op de 3D-benadering) en het versterken van de internationale inzet in conflictgebieden en fragiele staten. 
 
 3D-benadering in Afghanistan
 
 Ook in 2009 heeft Nederland de 3D-benadering in Afghanistan in praktijk gebracht. Bij deze benadering worden diplomatie, defensie, en ontwikkeling (development) op elkaar afgestemd. In 2009 is deze Nederlandse aanpak, door middel van de Afghanistan conferentie, internationaal op de kaart gezet. De geïntegreerde strategie werd geprezen en de conferentie heeft geleid tot overeenstemming over een nieuwe aanpak in Afghanistan, met nadruk op geïntegreerd beleid en de regionale context. 
 In het kader van de 3D-benadering zijn diverse ministeries bij het Afghanistan beleid betrokken. De goede en intensieve samenwerking tussen de ministeries van Buitenlandse Zaken en Defensie werd gecontinueerd en ook de ministeries van Binnenlandse Zaken, Landbouw en Justitie leverden een belangrijke bijdrage, onder andere bij het trainen van politie en op het gebied van drugsbestrijding.
 Naast militairen zijn er in Afghanistan een aantal niet-militaire functionarissen uitgezonden, hoofdzakelijk afkomstig van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Maar ook het ministerie van Binnenlandse Zaken levert expertise op het gebied van counternarcotica.
 
 Het Stabiliteitsfonds is een belangrijk instrument dat bijdraagt aan de uitvoering van een geïntegreerd buitenlandbeleid. In 2009 heeft het Stabiliteitsfonds ondersteuning geboden aan programma’s die op het snijvlak van vrede, veiligheid en ontwikkeling liggen en draagt daarmee bij aan het bereiken van beleidsdoelstelling 5 (Samenhang en effectiviteit van het veiligheids- en ontwikkelingsbeleid vergroten), met name waar het gaat om uitvoering van geïntegreerd beleid. In totaal werden er in het afgelopen jaar 25 nieuwe projecten gefinancierd door het Stabiliteitsfonds. De grootste ODA bijdrage betrof een donatie van EUR 12 miljoen aan Security Sector Development (SSD) in Burundi. De grootste non-ODA bijdrage betrof een donatie van EUR 12 miljoen aan een NAVO trustfund ter ondersteuning van het Afghaanse leger (ANA). 
 
 Doelstelling 6. Duurzame economische ontwikkeling bevorderen en armoedebestrijding met kracht voortzetten en uitwerken in het project «De Millennium Ontwikkelingsdoelen dichterbij».
 
 In 2009 werd stilgestaan bij 60 jaar ontwikkelingssamenwerking. Het jaar stond echter ook in het teken een levendig debat over de effectiviteit van ontwikkelingssamenwerking. Dit debat is nog in volle gang. De modernisering van het ontwikkelingsbeleid heeft in 2009 meer gestalte gekregen, onder andere in het Medefinancieringsstelsel 2011–2015 (MFSII). Eén van de vernieuwende elementen van MFSII zijn de consortiumbiedingen van ontwikkelingsorganisaties, die versnippering moeten tegengaan.
 Net als in 2008 stonden er in 2009 vier prioriteiten centraal binnen het beleid van ontwikkelingssamenwerking:
 
 
 I.
 Veiligheid en ontwikkeling
 
 
 II.
 Groei en verdeling
 
 
 III.
 Gelijke rechten en kansen voor vrouwen
 
 
 IV.
 Duurzaamheid, klimaat en energie
 
 
 Om de economische groei in ontwikkelingslanden te bevorderen ondersteunt Nederland maatregelen om de private sector ontwikkeling te stimuleren. Zo is in 2009 het nieuwe programma ORIO (Ontwikkelingsrelevante Infrastructuur Ontwikkeling) gestart. Dit programma ondersteunt overheden in ontwikkelingslanden om publieke infrastructuur projecten te financieren die belangrijk zijn voor economische ontwikkeling en armoedevermindering. De beleidsbrief «Landbouw, rurale bedrijvigheid en voedselzekerheid» is dit jaar voluit in uitvoering gekomen. De voorgenomen intensiveringen zijn voor 2009 gerealiseerd.
 Op het gebied van gender blijft Nederland zich inzetten om de kansen en rechten van vrouwen wereldwijd te verbeteren. Het MDG3-fonds is een belangrijk instrument waaruit activiteiten die zich richten op het verbeteren van rechten en kansen van vrouwen en meisjes. Uit dit fonds zijn er in 2009 45 projecten met succes van start gegaan en deze lopen goed. De projecten richten zich onder andere op het verhogen van de politieke participatie, zoals het African Women’s Development Fund; het verminderen van geweld tegen vrouwen, zoals V-Day Egypt; en op het verbeteren van landrechten voor vrouwen, zoals het Netherlands Institute for Southern Africa.
 2009 werd ook gekenmerkt door een ongekende daling van het ODA-budget. Deze daling is het directe gevolg van de economische crisis en de daling van het BNP. Ten opzichte van de ontwerpbegroting 2009 bedroeg de daling ruim EUR 550 miljoen. Dit heeft gevolgen gehad voor de geplande uitgaven. Er is ervoor gekozen om de uitgaven aan de beleidsprioriteiten zoveel mogelijk op peil te houden. Voor de uitgaven aan fragiele staten is dit niet altijd gelukt omdat de veiligheidssituatie in veel landen verslechterde. Uiteindelijk zijn vooral de uitgaven op de terreinen onderwijs, het maatschappelijk middenveld en milieu en water lager uitgekomen dan eerst begroot. 
 
 Doelstelling 7. Een evenwichtige en uitgesproken inzet voor mensenrechten overal ter wereld.
 
 Ook in 2009 hebben zich ernstige mensenrechtenschendingen in de wereld voltrokken. Het bloedige neerslaan van demonstraties in Iran en de vervolging van christelijke minderheden in Irak zijn prangende voorbeelden. De schendingen van mensenrechten vinden echter wereldwijd plaats. De inzet van Nederland is dan ook verspreid over alle regio’s.
 Het mensenrechtenfonds is een belangrijk instrument dat een bijdrage levert aan de uitvoering van het mensenrechtenbeleid. In 2009 werd door de Nederlandse regering 25 miljoen euro beschikbaar gesteld voor dit fonds. Uit het mensenrechtenfonds worden momenteel ruim 400 projecten, in meer dan 60 landen, gefinancierd. Het grootste gedeelte van het budget, 17 miljoen euro, is uitgegeven via de Nederlandse ambassades. Dit is een bewuste keuze: het mensenrechtenfonds geeft handen en voeten aan het mensenrechtenbeleid in het buitenland, waarbij gebleken is dat directe financiering door Nederlandse posten in het buitenland effectief is.
 Daarnaast heeft de minister van Buitenlandse Zaken ook dit jaar de mensenrechtentulp uitgereikt om het werk van mensenrechtenverdedigers te eren. Deze onderscheiding werd gegeven aan de Iraanse advocate Shadi Sadr voor de bijdrage die zij heeft geleverd aan het verbeteren van de rechten van haar medeburgers.
 
 Doelstelling 8. Actief bijdragen aan het tot stand komen van nieuwe ambitieuze internationale klimaatdoelstellingen voor na 2012.
 
 Klimaatverandering is een mondiaal probleem dat vraagt om een mondiale oplossing. Het buitenlandbeleid dat het kabinet op dit onderwerp voert bevat twee aspecten. Enerzijds worden er in internationaal verband afspraken gemaakt over klimaatbeleid. Anderzijds ondersteunt Nederland diverse programma’s in de OS-partnerlanden op het gebied van hernieuwbare energie, milieu, en klimaatadaptatie.
 De internationale klimaatonderhandelingen kwamen tot een hoogtepunt tijdens de klimaatconferentie in Kopenhagen in december. Deze conferentie is voorafgegaan door een actieve internationale lobby van Nederland. Dit heeft bijgedragen aan de totstandkoming van de institutionele structuur zoals die uiteindelijk in het Kopenhagen-Akkoord is neergelegd. Het akkoord zelf voldoet echter nog niet aan het ambitieniveau dat Nederland nastreeft. Het akkoord erkent dat de mondiale temperatuurstijging beperkt moet worden tot maximaal 2 graden, maar er zijn geen afspraken gemaakt voor concrete reductiedoelen, noch zijn er afspraken gemaakt over het tijdstip waarop emissies moeten gaan dalen.
 Om de temperatuurstijging te beperken tot onder de 2 graden is het cruciaal om de uitstoot van CO2 terug te dringen. In 2009 is hieraan een sterke impuls gegeven met het intensiveren van programma’s die de productie van hernieuwbare energie in ontwikkelingslanden bevorderen. Zo is er met Nederlandse financiering een speciaal loket bij de Wereldbank voor hernieuwbare energie geopend. Met Indonesië en Mozambique is samengewerkt aan de verduurzaming van biomassaproductie ten behoeve van energie. Verder is er in het Grote Merengebied een bijdrage geleverd aan regionale progamma’s op het gebied van energievoorziening en landbeheer.
 Vanuit de HGIS worden twee CO2 reductieprogramma’s gefinancierd: het Joint Implementation en het Clean Development Mechanism. Uitgevoerd door respectievelijk de ministeries van Economische Zaken en Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer. 
 
 CO2 reductieprogramma’s
 
 Nederland kent in het kader van het Kyoto protocol een verplichting om de nationale broeikasgasemissies in de periode 2008–2012 met 6% ten opzichte van 1990 te reduceren. Op grond van de meest recente inzichten van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) wordt verwacht dat Nederland de Kyoto-doelstelling gaat halen. 
 In het kader van het Kyoto protocol is afgesproken dat landen hun reductieverplichting via maatregelen in het buitenland mogen realiseren. Hiervoor zijn drie instrumenten beschikbaar: Internationale Emissiehandel, Joint Implementation (JI), en Clean Development Mechanism (CDM). Het CDM en JI maakt het voor bedrijven aantrekkelijk om in ontwikkelingslanden en landen in Midden- en Oost-Europa in schone technologieën te investeren. Zij kunnen de uitgespaarde broeikasgassen verkopen aan industrielanden. Daarnaast bestaat er de mogelijkheid voor landen om emissieruimte, in de vorm Assigned Amount Units, die ze over hebben aan anderen te verkopen 
 Hoe hoog de totale uitstoot van CO2 in Nederland in de periode 2008–2012 zal uitkomen is onder meer afhankelijk van het verloop van de recessie. Het PBL gaat er van uit dat in het meest ongunstige scenario de emissieruimte voor deze periode met 52 Mton zal worden overschreden, ofwel ongeveer 10 Mton per jaar. Daarvoor moet door de Nederlandse overheid extra emissierechten worden aangekocht. Tot en met 2009 heeft Nederland via het JI en CDM, alsmede via internationale emissiehandel voor ruim 15 Mton aan emissierechten gekocht.
 
 Vanuit de HGIS wordt ook het programma Partners voor Water gefinancierd. Samenwerking tussen Ministeries is daarbinnen een belangrijk onderdeel. 
 
 Partners voor Water
 
 Partners voor Water II (PvW II) bundelt krachten om de Nederlandse watersector te versterken. Nederlandse waterexpertise vanuit de overheid, het bedrijfsleven, kennisinstellingen en NGO's wordt structureel ingezet om bij te dragen aan duurzame oplossingen voor de wereldwaterproblematiek en bij te dragen aan versterking van de Nederlandse exportpositie.
 In 2009 zijn geen nieuwe projecten meer gestart vanwege de gelimiteerde bestedingsruimte voor PvW II. Wel is er met cofinanciering van BZ en VenW nog een bijdrage geleverd aan oplossingen voor de overstromingsproblematiek van Jakarta o.a. met betrekking tot de damdoorbraak bij Situ Gintung. Evaluatie van in 2009 of eerder afgesloten projecten levert een beeld op van substantiële spin-off. De Wereldbank en de Asian Development Bank hebben diverse projecten gefinancierd waarbij Nederlandse organisaties een rol spelen in de uitvoering.
 Enkele voorbeelden van projecten die in 2009 aan de doelstelling hebben bijgedragen: 
 
 
 •
 Het thema «Water en klimaatadaptatie» werd internationaal geagendeerd middels het Cooperative Programme on Water and Climate (CPWC). Vanuit CPWC is in 2009 een belangrijke bijdrage geleverd aan het opstarten van het deltaprogramma voor Vietnam.
 
 
 •
 Het project National Lowlands Development Strategy in Indonesië heeft geleid tot het door de Wereld Bank gefinancierde WACLIMAD programma. Nederlandse partijen dragen daarbinnen bij aan verantwoorde ontwikkeling van laagland gebieden (inclusief veengebieden) voor voedsel en ecosystemen
 
 
 •
 Via het online open source internet project AKVO («water» in het Esperanto) worden kennis, financiering en projectplannen op het gebied van drinkwater en sanitatie samengebracht. AKVO is opgestart met financiering vanuit Partners voor Water en is in 2008 een zelfstandige stichting geworden met eigen financiering. Daarnaast is PvW II de aanjager van het WASH-Akkoord waarin de Ministeries en andere organisaties uit de watersector samen werk maken van MDG7 op het gebied van water en sanitatie.
 
 
 •
 Voor een sterke internationale positie is het van belang om als Nederland te blijven innoveren. Daarom heeft Partners voor Water bijgedragen aan de totstandkoming van de innovatieprogramma's «delta- en watertechnologie', en aan het Programma Human Capital Water. Dat laatste programma zorgt ervoor dat er ook in de toekomst voldoende goed opgeleid personeel in de watersector is, zodat de internationale ambities waar kunnen worden gemaakt.
 
 
 •
 Om de internationale zichtbaarheid van Nederland te versterken, heeft PvW II veel energie gestoken in de Nederlandse inzet op het vijfde Wereld Water Forum dat in maart 2009 in Turkije werd gehouden. Dankzij PvW II is er tijdens het Forum een sterke gezamenlijke Nederlandse inzending is neergezet. Ook op een aantal andere strategische, internationale evenementen hebben publieke en private partijen Nederland samen gepresenteerd: bijvoorbeeld Aquaterra in Amsterdam, waar praktijkervaringen van verschillende deltagebieden zijn uitgewisseld. 
 
 
 In 2009 is het HGIS budget voor PvW III goedgekeurd ad 57 miljoen euro voor 6 jaar met een koppeling naar de internationale component van het Nationale Waterplan. 
 
 Doelstelling 9. Betere dienstverlening aan Nederlandse burgers en bedrijven in het buitenland
 Deze kabinetsdoelstelling wordt met name gerealiseerd door consulaire en economische dienstverlening en interdepartementale samenwerking.
 Dienstverlening aan Nederlanders in het buitenland vindt plaats op verschillende terreinen: aan Nederlandse reizigers, toeristen, zakenmensen, maar ook aan Nederlandse gedetineerden in het buitenland. In 2009 werd door de posten consulaire bijstand of hulp verleend bij ziekte of ongeval (468 keer), bij overlijden (486 keer), bij vermissing en onderzoek naar welstand (392 keer) en bij lopende kindontvoeringszaken (44). Ook werden 153.259 documenten gelegaliseerd.
 Daarnaast wordt ondersteuning geboden aan Nederlandse bedrijven op buitenlandse markten. Met het uitgebreide Nederlandse postennet (ambassades, consulaten en handelskantoren) en de wereldwijde spreiding ervan biedt het Ministerie van Buitenlandse Zaken in nauwe samenwerking met de Ministeries van Economische Zaken en Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, een prima infrastructuur voor economische dienstverlening. Om de economische dienstverlening te intensiveren zijn in 2009 een aantal nieuwe Netherlands Business Support Offices (NBSO’s) opgericht in Duitsland, Groot-Brittannië, en India. 
 
 Internationaal Ondernemen
 
 Het jaar 2009 stond in het teken van de economische crisis en teruglopende internationale handel. De crisis, in combinatie met de verschuivende internationale economische machtsverhoudingen, leidde tot extra aandacht voor economische diplomatie. Ook werd een aantal maatregelen getroffen om ondernemers tegemoet te komen (Tijdelijke Aanvullende Staatskredietverzekering (TASK), uitbreiding Exportkredietverzekering (EKV) en – voor 2009 en 2010 – 2xplore (haalbaarheidsstudies voor consortia van Nederlandse (MKB-)bedrijven)
 Daarnaast is in 2009 het financiële instrumentarium waarop bedrijven een beroep kunnen doen wanneer zij op een buitenlandse markt (gaan) opereren verder gestroomlijnd. Het aantal subsidieregelingen is teruggebracht tot twee: Internationaal Ondernemen en Internationaal Excelleren.
 Internationaal Ondernemen richt zich op internationaal startende bedrijven. Via Prepare2Start (de opvolger van PSB) is in 2009 aan 1.090 bedrijven steun verleend, waarmee het budget van EUR 15 miljoen bijna volledig werd uitgeput. 
 De regeling Internationaal Excelleren biedt ondersteuning aan (groepen) bedrijven die hun aandeel op een buitenlandse markt willen uitbouwen en versterken. Hieronder vallen de programma's 2getthere en Package4Growth. Het programma 2getthere is in juni 2009 in nieuwe vorm van start gegaan als gevolg van de Hanseland uitspraak uit 2008. Zes nieuwe 2getthere programma's werden ondertekend en er werden 12 internationaliseringstrategieën en 54 vooraanmeldingen ontvangen. Bedrijven hebben positieve ervaringen met dit programma, ondermeer in Polen en Oekraïne (bouwnijverheid en publieke infrastructuur voor EK voetbal 2012) en de VS (water). Package4Growth werd ook medio 2009 gelanceerd om sterke positionering van Nederlandse bedrijven mogelijk te maken op de snelgroeiende, zeer competitieve markten China en India. Twintig aanvragen werden goedgekeurd, 29 zijn nog in behandeling. 
 Gebleken is dat economische missies onder leiding van een bewindspersoon – een belangrijke vorm van economische diplomatie – zeer effectief zijn om deuren geopend te krijgen voor het Nederlandse bedrijfsleven. Ook in 2009 vond verschillende succesvolle missies plaats, ondermeer naar de VAE en Oman (gezamenlijk met het kroonprinselijk paar), naar de VS (in kader van de viering van NY400) en China (vierstedenmissie).
 
 
 Doelstelling 10. Betere dienstverlening aan internationale organisaties en buitenlandse bedrijven die zich in Nederland vestigen.
 
 Nederland heeft zich in 2009 opnieuw sterk ingezet om een goed gastland te zijn voor de internationale organisaties en bedrijven die hier zijn gevestigd. De infrastructuur voor de dienstverlening aan beide doelgroepen werd versterkt. Zo werd de Engelstalige overheidsinformatie gericht op expats die naar Nederland komen toegankelijker gemaakt, en zijn er nieuwe expatdesks geopend. Uit de contacten met de internationale organisaties blijkt dat de Nederlandse inspanningen worden gewaardeerd. Nederland was in 2009 zeer succesvol bij het aantrekken van buitenlandse bedrijven en investeringen. In 2009 werden 155 buitenlandse bedrijven naar Nederland gehaald, hier behouden of verder uitgebreid. Daarnaast is er in 2009 voor ruim 3 miljard euro aan buitenlandse investeringen binnengehaald.
 
 
 
 
 
 
 
 Financiële bijlagen
 
 
 
 
 Bijlage
 1a.
 
 
 
 De HGIS-uitgaven 2009 per begroting en artikel (bedragen x EUR 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begroting/beleidsterrein/artikel/omschrijving
 
 
 
 
 Begroting 2009
 
 
 
 
 Mutatie
 
 
 
 
 Realisaties 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 wv. ODA
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 wv. ODA
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 wv. ODA
 
 
 
 
 
 
 
 
 IIB Overige Hoge Colleges van Staat en Kabinetten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 02.01 Algemene Rekenkamer/recht- en doelmatigheidsbevordering
 
 
 280
 
 
 280
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 280
 
 
 280
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 280
 
 
 
 
 280
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 280
 
 
 
 
 280
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 V Buitenlandse Zaken
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01.00 Versterkte int. rechtsorde en eerbiediging van mensenrechten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01.01 Internationale rechtsorde
 
 
 47.639
 
 
 5.154
 
 
 144
 
 
 – 99
 
 
 47.783
 
 
 5.055
 
 
 
 
 
 01.02 Mensenrechten
 
 
 48.656
 
 
 38.831
 
 
 4.077
 
 
 – 1.334
 
 
 52.733
 
 
 37.497
 
 
 
 
 
 01.03 Internationale juridische instellingen
 
 
 14.223
 
 
 
 565
 
 
 0
 
 
 14.788
 
 
 
 
 
 02.00 Grotere veiligh. en stabiliteit, effect. hum. hulpverl. en goed bestuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 02.01 Nationale en bondgenootschappelijke veiligheid
 
 
 16.458
 
 
 
 – 103
 
 
 0
 
 
 16.355
 
 
 
 
 
 
 02.02 Bestrijding internationaal terrorisme
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 02.03 Non-proliferatie en ontwapening
 
 
 9.165
 
 
 770
 
 
 185
 
 
 398
 
 
 9.350
 
 
 1.168
 
 
 
 
 
 02.04 Conventionele wapenbeheersing
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 02.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 422.898
 
 
 298.623
 
 
 – 59.856
 
 
 – 31.757
 
 
 363.042
 
 
 266.866
 
 
 
 
 
 02.06 Humanitaire hulpverlening
 
 
 250.094
 
 
 246.327
 
 
 43.842
 
 
 47.404
 
 
 293.936
 
 
 293.731
 
 
 
 
 
 02.07 Goed bestuur
 
 
 192.553
 
 
 181.763
 
 
 8.629
 
 
 7.814
 
 
 201.182
 
 
 189.577
 
 
 
 
 
 02.08 Het bevorderen van energiezekerheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 02.09 Grotere veiligheid door strijd tegen milieudegradatie
 
 
 29.750
 
 
 29.750
 
 
 – 12.141
 
 
 – 12.141
 
 
 17.609
 
 
 17.609
 
 
 
 
 03.00 Versterkte Europese samenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 03.02 Ondersteuning bij pre- en postaccessie
 
 
 10.708
 
 
 
 – 2.150
 
 
 0
 
 
 8.558
 
 
 
 
 
 
 03.03 EOF Europees Ontwikkelingsfonds
 
 
 185.832
 
 
 185.832
 
 
 – 6.003
 
 
 – 6.003
 
 
 179.829
 
 
 179.829
 
 
 
 
 
 03.04 Nederlandse positie in de EU
 
 
 3.447
 
 
 
 231
 
 
 0
 
 
 3.678
 
 
 
 
 
 
 03.05 Raad van Europa
 
 
 9.303
 
 
 
 186
 
 
 0
 
 
 9.489
 
 
 
 
 
 04.00 Meer welvaart en minder armoede
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 04.01 Handels- en financieel systeem
 
 
 25.755
 
 
 1.240
 
 
 – 8.799
 
 
 – 16
 
 
 16.956
 
 
 1.224
 
 
 
 
 
 04.02 Armoedebestrijding
 
 
 587.247
 
 
 580.295
 
 
 – 182.944
 
 
 – 178.605
 
 
 404.303
 
 
 401.690
 
 
 
 
 
 04.03 Verhoogde economische groei en verminderde armoede als gevolg van gezonde private sector ontwikkeling in ontwikkelingslanden
 
 
 480.656
 
 
 468.156
 
 
 13.849
 
 
 13.849
 
 
 494.505
 
 
 482.005
 
 
 
 
 
 04.04 Kwaliteit en effectiviteit ontwikkelingssamenwerking
 
 
 16.200
 
 
 16.200
 
 
 4.723
 
 
 4.723
 
 
 20.923
 
 
 20.923
 
 
 
 
 
 04.05 Nederlandse handels- en investeringsbevordering
 
 
 6.265
 
 
 
 344
 
 
 0
 
 
 6.609
 
 
 
 
 
 05.00 Toegenomen menselijke en sociale ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 05.01 Gelijke kansen op doorlopen kwalitatief goed onderwijs
 
 
 515.050
 
 
 515.050
 
 
 – 201.544
 
 
 – 201.544
 
 
 313.506
 
 
 313.506
 
 
 
 
 
 05.02 Versterking van het gebruik van kennis en onderzoek
 
 
 157.025
 
 
 154.429
 
 
 – 1.167
 
 
 – 1.167
 
 
 155.858
 
 
 153.262
 
 
 
 
 
 05.03 Gender
 
 
 36.772
 
 
 36.772
 
 
 2.227
 
 
 2.227
 
 
 38.999
 
 
 38.999
 
 
 
 
 
 05.04 HIV/AIDS
 
 
 301.651
 
 
 299.700
 
 
 2.250
 
 
 2.410
 
 
 303.901
 
 
 302.110
 
 
 
 
 
 05.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 172.676
 
 
 172.676
 
 
 10.640
 
 
 10.640
 
 
 183.316
 
 
 183.316
 
 
 
 
 
 05.06 Participatie civil society
 
 
 619.174
 
 
 619.174
 
 
 – 121.599
 
 
 – 121.735
 
 
 497.575
 
 
 497.439
 
 
 
 
 06.00 Beter beschermd en verbeterd milieu
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 06.01 Milieu en water
 
 
 305.284
 
 
 297.586
 
 
 – 49.297
 
 
 – 44.498
 
 
 255.987
 
 
 253.088
 
 
 
 
 
 06.02 Duurzaam waterbeheer, een hoger percentage mensen dat duurzaam toegang heeft tot veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen
 
 
 138.370
 
 
 138.370
 
 
 – 7.741
 
 
 – 7.741
 
 
 130.629
 
 
 130.629
 
 
 
 
 07.00 Welzijn van Nederlanders i.h. buitenl. en regulering v.h. pers. verkeer
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 07.01 Consulaire dienstverlening
 
 
 8.800
 
 
 
 14.635
 
 
 0
 
 
 23.435
 
 
 
 
 
 
 07.02 Vreemdelingenbeleid
 
 
 180.703
 
 
 179.598
 
 
 68.197
 
 
 68.361
 
 
 248.900
 
 
 247.959
 
 
 
 
 08.00 Versterkt cult. profiel, pos. beeldvorming in en buiten Nederland
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 08.01 Grotere buitenlandse bekendheid met de Nederlandse cultuur en versterking van de culturele identiteit in ontwikkelingslanden
 
 
 15.152
 
 
 1.827
 
 
 – 5.300
 
 
 597
 
 
 9.852
 
 
 2.424
 
 
 
 
 
 08.02 Cultureel erfgoed
 
 
 4.820
 
 
 1.205
 
 
 – 618
 
 
 – 148
 
 
 4.202
 
 
 1.057
 
 
 
 
 
 08.03 Draagvlak Nederlands buitenlands beleid
 
 
 62.670
 
 
 37.533
 
 
 – 882
 
 
 – 3.609
 
 
 61.788
 
 
 33.924
 
 
 
 
 
 08.04 Vestigingsklimaat int. organisaties in Nederland
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 09.00 Geheim
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 09.01 Geheim
 
 
 
 
 26
 
 
 0
 
 
 26
 
 
 
 
 
 10.00 Nominaal en onvoorzien
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 10.01 Nominaal en onvoorzien
 
 
 56.116
 
 
 
 – 56.111
 
 
 0
 
 
 5
 
 
 
 
 
 11.00 Algemeen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 11.01 Apparaatsuitgaven
 
 
 744.853
 
 
 209.566
 
 
 11.061
 
 
 21.948
 
 
 755.914
 
 
 231.514
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 5.675.965
 
 
 
 
 4.716.427
 
 
 
 
 – 530.444
 
 
 
 
 – 430.026
 
 
 
 
 5.145.521
 
 
 
 
 4.286.401
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VI Justitie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 13.03.01 Rechtshandhandhaving/Tech. ass. bij drugsbestrijding Suriname
 
 
 200
 
 
 200
 
 
 2
 
 
 2
 
 
 202
 
 
 202
 
 
 
 
 13.03.01 Rechtshandhandhaving/Europol
 
 
 21.841
 
 
 
 3.244
 
 
 0
 
 
 25.085
 
 
 
 
 
 13.03.03 Rechtshandhandhaving/NFI
 
 
 
 
 500
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 
 
 
 91.01.01 Effectieve besturing van het Justitieapparaat/Attachés
 
 
 1.362
 
 
 
 20
 
 
 0
 
 
 1.382
 
 
 
 
 
 91.01.01 Effectieve besturing van het Justitieapparaat/WIPO
 
 
 146
 
 
 
 – 16
 
 
 0
 
 
 130
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 23.549
 
 
 
 
 200
 
 
 
 
 3.750
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 27.299
 
 
 
 
 202
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VII Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 12.01 Apparaat (attachés)
 
 
 478
 
 
 
 220
 
 
 0
 
 
 698
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 478
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 220
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 698
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VIII Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 06.01 HBO (beurzen niet EU)
 
 
 3.453
 
 
 3.453
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3.453
 
 
 3.453
 
 
 
 
 07.10 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 59.699
 
 
 56.460
 
 
 2.128
 
 
 2.098
 
 
 61.827
 
 
 58.558
 
 
 
 
 08.11 Internationaal beleid: attachés
 
 
 150
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 150
 
 
 
 
 
 08.11 Internationaal beleid: Cultuur overig
 
 
 1.231
 
 
 
 273
 
 
 0
 
 
 1.504
 
 
 
 
 
 14.01/02/04 Cultuur: overig
 
 
 166
 
 
 
 6.937
 
 
 0
 
 
 7.103
 
 
 
 
 
 16.01 Onderzoek en wetenschappen: WOTRO
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 65.153
 
 
 
 
 60.367
 
 
 
 
 9.338
 
 
 
 
 2.098
 
 
 
 
 74.491
 
 
 
 
 62.465
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 IXB Financiën
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01 Belastingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 02 Belastingdienst (attachés)
 
 
 1.136
 
 
 
 175
 
 
 0
 
 
 1.311
 
 
 
 
 
 04 Internationale betrekkingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 20 Mult. Ontw. Banken en Fondsen
 
 
 159.157
 
 
 158.320
 
 
 – 63.787
 
 
 – 64.280
 
 
 95.370
 
 
 94.040
 
 
 
 
 09 Algemeen (apparaat/attachés)
 
 
 1.034
 
 
 
 24
 
 
 0
 
 
 1.058
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 161.327
 
 
 
 
 158.320
 
 
 
 
 – 63.588
 
 
 
 
 – 64.280
 
 
 
 
 97.739
 
 
 
 
 94.040
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 X Defensie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 20 Uitvoeren crisisbeheersingsoperaties (diverse operaties)
 
 
 326.100
 
 
 13.000
 
 
 33.993
 
 
 – 2.500
 
 
 360.093
 
 
 10.500
 
 
 
 
 26 Commando Dienstencentra
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 06.01 Attachés
 
 
 20.688
 
 
 
 – 101
 
 
 0
 
 
 20.587
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 346.788
 
 
 
 
 13.000
 
 
 
 
 33.892
 
 
 
 
 – 2.500
 
 
 
 
 380.680
 
 
 
 
 10.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XI Volkshuisvesting, RO en Milieubeheer
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 43.08.04 Clean development mechanism
 
 
 50.221
 
 
 
 – 27.671
 
 
 0
 
 
 22.550
 
 
 
 
 
 47.44.04 Internationaal milieubeleid
 
 
 3.803
 
 
 
 509
 
 
 0
 
 
 4.312
 
 
 
 
 
 91.82.28 Apparaat/attachés
 
 
 316
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 316
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 54.340
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 – 27.162
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 27.178
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XII Verkeer en Waterstaat
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 31.01 Integraal waterbeleid (Partners voor Water)
 
 
 14.687
 
 
 
 – 3.963
 
 
 0
 
 
 10.724
 
 
 
 
 
 33.02 Veiligheid goederenvervoer scheepvaart (IMO)
 
 
 416
 
 
 
 – 89
 
 
 0
 
 
 327
 
 
 
 
 
 33.03 Veiligheid luchtvaart (ICAO en EASA)
 
 
 1.365
 
 
 
 – 155
 
 
 0
 
 
 1.210
 
 
 
 
 
 37.01 Weer, klimaat, seismologie, ruimtevaart (WMO)
 
 
 736
 
 
 27
 
 
 19
 
 
 0
 
 
 755
 
 
 27
 
 
 
 
 41.01 Attachés
 
 
 2.365
 
 
 
 – 117
 
 
 0
 
 
 2.248
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 19.569
 
 
 
 
 27
 
 
 
 
 – 4.305
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 15.264
 
 
 
 
 27
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XIII Economische Zaken
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2 Bevorderen van innovatiekracht
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01 Algemeen (attachés)
 
 
 5.663
 
 
 
 – 47
 
 
 0
 
 
 5.616
 
 
 
 
 
 
 45 IS opkomende markten
 
 
 4.599
 
 
 
 93
 
 
 0
 
 
 4.692
 
 
 
 
 
 
 55 Bijdrage organisaties
 
 
 364
 
 
 
 – 27
 
 
 0
 
 
 337
 
 
 
 
 
 3 Een concurrerend ondernemingsklimaat
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 10 Bijdrage UNWTO
 
 
 219
 
 
 
 – 8
 
 
 0
 
 
 211
 
 
 
 
 
 4 Doelmatige en duurzame energiehuishouding
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01 Algemeen (bijdragen aan int. instituten)
 
 
 
 
 654
 
 
 0
 
 
 654
 
 
 
 
 
 
 20 CO2/reductieplan-Joint Implementation
 
 
 28.704
 
 
 
 15.579
 
 
 0
 
 
 44.283
 
 
 
 
 
 
 50 Bijdrage aan diverse instituten
 
 
 1.076
 
 
 
 – 928
 
 
 0
 
 
 148
 
 
 
 
 
 5 Internationale Economische Betrekkingen
 
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 01 Algemeen
 
 
 1.275
 
 
 
 927
 
 
 0
 
 
 2.202
 
 
 
 
 
 
 20 Verdere vrijmaking v/h intern. handels-/invest.verkeer en versterking v/d econ. rechtsorde
 
 
 4.394
 
 
 
 134
 
 
 0
 
 
 4.528
 
 
 
 
 
 
 30 Bevorderen van internationaal ondernemen
 
 
 59.413
 
 
 0
 
 
 15.228
 
 
 200
 
 
 74.641
 
 
 200
 
 
 
 
 
 40 Stimuleren van buitenlandse investeringen in Nederland (ANL/NFIA)
 
 
 735
 
 
 
 – 143
 
 
 0
 
 
 592
 
 
 
 
 
 
 50 Het gericht ondersteunen van het bedrijfsleven in kansrijke sectoren op zowel binnen- als buitenlandse markten
 
 
 71.574
 
 
 5.000
 
 
 – 38.755
 
 
 – 4.837
 
 
 32.819
 
 
 163
 
 
 
 
 10 Elektronische communicatie en post
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 30 Bijdrage aan internationale organisaties
 
 
 1.249
 
 
 
 761
 
 
 0
 
 
 2.010
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 179.265
 
 
 
 
 5.000
 
 
 
 
 – 6.532
 
 
 
 
 – 4.637
 
 
 
 
 172.733
 
 
 
 
 363
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XIV Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 23 Natuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01.04 Beheer van de natuur (Tropisch hout)
 
 
 61
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 61
 
 
 
 
 
 
 01.04 Programma «Leren voor Duurzame Ontwikkeling'
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 26 Kennis en Innovatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01.06 Waarborgen van het kennisstelsel (Intern. onderwijs)
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 
 
 
 01.06 Waarborgen van het kennisstelsel (ISRIC)
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 81
 
 
 81
 
 
 1.134
 
 
 1.134
 
 
 
 
 29 Algemeen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01.01 Internationale contributies/FAO
 
 
 6.973
 
 
 3.556
 
 
 – 499
 
 
 – 255
 
 
 6.474
 
 
 3.301
 
 
 
 
 
 01.01 Internationale contributies/UNEP
 
 
 243
 
 
 243
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 243
 
 
 243
 
 
 
 
 
 02.01 Apparaatsuitgaven (attachés)
 
 
 19.530
 
 
 
 – 869
 
 
 0
 
 
 18.661
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 28.895
 
 
 
 
 5.887
 
 
 
 
 – 1.287
 
 
 
 
 – 174
 
 
 
 
 27.608
 
 
 
 
 5.713
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XV Sociale Zaken en Werkgelegenheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 98.08.06 Apparaatsuitgaven (attachés)
 
 
 749
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 749
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 749
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 749
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XVI Volksgezondheid, Welzijn en Sport
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 46.01.01 Sport en OS
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 – 34
 
 
 – 34
 
 
 1.466
 
 
 1.466
 
 
 
 
 98.01.01 Projecten via UNODC
 
 
 5.000
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 98.01.01 WHO-partnerschap
 
 
 6.000
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 98.02.01 Algemeen, apparaatsuitgaven (attachés)
 
 
 1.085
 
 
 
 138
 
 
 0
 
 
 1.223
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 13.585
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 104
 
 
 
 
 – 34
 
 
 
 
 13.689
 
 
 
 
 1.466
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toerekeningen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 EU-begroting
 
 
 294.900
 
 
 234.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 294.900
 
 
 234.400
 
 
 
 
 EKI-kwijtschelding
 
 
 50.000
 
 
 50.000
 
 
 – 22.136
 
 
 – 22.136
 
 
 27.864
 
 
 27.864
 
 
 
 
 Schuldkwijtschelding IMF/Liberia
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 344.900
 
 
 
 
 284.400
 
 
 
 
 – 22.136
 
 
 
 
 – 22.136
 
 
 
 
 322.764
 
 
 
 
 262.264
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL UITGAVEN
 
 
 
 
 6.914.843
 
 
 
 
 5.245.408
 
 
 
 
 – 608.150
 
 
 
 
 – 521.687
 
 
 
 
 6.306.693
 
 
 
 
 4.723.721
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 1B.
 De HGIS-ontvangsten 2009 per begroting en artikel (bedragen x EUR 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begroting/beleidsterrein/artikel/omschrijving
 
 
 
 
 Begroting 2009
 
 
 
 
 Mutatie
 
 
 
 
 Realisaties 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 V Buitenlandse Zaken
 
 
 
 
 
 
 
 
 22 Grotere veiligh. en stabiliteit, effect. hum. hulpverl. en goed bestuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 10 Nationale en bondgenootschappelijke veiligheid
 
 
 147 
 
 
 2 
 
 
 149 
 
 
 
 
 
 70 Humanitaire hulpverlening
 
 
 1.000 
 
 
 62 
 
 
 1.062 
 
 
 
 
 23 Versterkte Europese samenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 
 40 Restitutie Raad van Europa
 
 
 
 120 
 
 
 120 
 
 
 
 
 24 Meer welvaart en minder armoede
 
 
 
 
 
 
 
 
 10 Aflossingen en rente begrotingsleningen
 
 
 40.837 
 
 
 3.470 
 
 
 44.307 
 
 
 
 
 27 Welzijn van Nederlanders i.h. buitenl. en regulering v.h. pers. verkeer
 
 
 
 
 
 
 
 
 10 Consulaire dienstverlening
 
 
 36.640 
 
 
 2.123 
 
 
 38.763 
 
 
 
 
 28 Versterkt cult. profiel, pos. beeldvorming in en buiten Nederland
 
 
 
 
 
 
 
 
 10 Doorberekening Defensie diversen
 
 
 771 
 
 
 – 71 
 
 
 700 
 
 
 
 
 31 Algemeen
 
 
 
 
 
 
 
 
 10 Diverse ontvangsten
 
 
 51.647 
 
 
 9.619 
 
 
 61.266 
 
 
 
 
 
 20 Koersverschillen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 131.042 
 
 
 
 
 15.325 
 
 
 
 
 146.367 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VI Justitie
 
 
 
 
 
 
 
 
 91.01.01 Effectieve besturing van het Justitieapparaat/Europol
 
 
 
 0 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 IXB Financiën
 
 
 
 
 
 
 
 
 04.22 Programma Ontvangsten
 
 
 10.998 
 
 
 723 
 
 
 11.721 
 
 
 
 
 07 Beheer materiële activa
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 10.998 
 
 
 
 
 723 
 
 
 
 
 11.721 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 X Defensie
 
 
 
 
 
 
 
 
 20 Uitvoeren crisisbeheersingsoperaties
 
 
 1.407 
 
 
 19.087 
 
 
 20.494 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 1.407 
 
 
 
 
 19.087 
 
 
 
 
 20.494 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 XIII Economische Zaken
 
 
 
 
 
 
 
 
 02.10 Infrastructuur voor innovatie
 
 
 
 
 
 
 
 05 Internationale economische betrekkingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 01 Algemeen
 
 
 
 
 
 
 
 
 20 Vrijmaken internationale handels- en investeringsverkeer 
 
 
 10.000 
 
 
 – 10.000 
 
 
 
 
 
 
 21 Ontvangsten kredieten en garanties
 
 
 681 
 
 
 1.292 
 
 
 1.973 
 
 
 
 
 
 30 Bevorderen internationaal ondernemen
 
 
 
 1.007 
 
 
 1.007 
 
 
 
 
 
 90 Diverse ontvangsten BEB
 
 
 1.134 
 
 
 407 
 
 
 1.541 
 
 
 
 
 10.70 Restituties bijdragen aan internationale organisaties
 
 
 
 2 
 
 
 2 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 11.815 
 
 
 
 
 – 7.292 
 
 
 
 
 4.523 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL ONTVANGSTEN
 
 
 
 
 155.262 
 
 
 
 
 27.843 
 
 
 
 
 183.105 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 2.
 De ODA-uitgaven naar beleidsthema (bedragen x EUR 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begroting 2009
 
 
 
 
 Realisaties 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versterkte internationale rechtsorde en eerbiediging mensenrechten
 
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Internationale rechtsorde
 
 
 5.154
 
 
 5.055
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Mensenrechten
 
 
 38.831
 
 
 37.497
 
 
 
 
 
 
 
 43.985
 
 
 
 
 42.552
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Grotere veiligheid en stabiliteit, effectieve humanitaire hulpverlening en goed bestuur
 
 
 
 
 
 
 
 AR
 
 
 Recht- en doelmatigheidsbevordering
 
 
 280
 
 
 280
 
 
 
 
 2.3
 
 
 Non-proliferatie en ontwapening
 
 
 770
 
 
 1.168
 
 
 
 
 2.5
 
 
 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 298.623
 
 
 266.866
 
 
 
 
 2.6
 
 
 Humanitaire hulpverlening
 
 
 246.327
 
 
 293.731
 
 
 
 
 2.7
 
 
 Goed bestuur
 
 
 181.763
 
 
 189.577
 
 
 
 
 2.9
 
 
 Grotere veiligheid door strijd tegen milieudegradatie
 
 
 29.750
 
 
 17.609
 
 
 
 
 Defensie
 
 
 Toerekening crisisbeheersingsoperaties
 
 
 13.000
 
 
 10.500
 
 
 
 
 
 
 
 770.513
 
 
 
 
 779.731
 
 
 
 
 
 
 Versterkte Europese samenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 3.3
 
 
 EOF Europees ontwikkelingsfonds
 
 
 185.832
 
 
 179.829
 
 
 
 
 Toerek.
 
 
 Toerekening EU-begroting
 
 
 234.400
 
 
 234.400
 
 
 
 
 
 
 
 420.232
 
 
 
 
 414.229
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Meer welvaart en minder armoede
 
 
 
 
 
 
 
 4.1
 
 
 Handels- en financieel systeem
 
 
 1.240
 
 
 1.224
 
 
 
 
 4.2
 
 
 Armoedebestrijding
 
 
 580.295
 
 
 401.690
 
 
 
 
 4.3
 
 
 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 468.156
 
 
 482.005
 
 
 
 
 4.4
 
 
 Kwaliteit en effectiviteit ontwikkelingssamenwerking
 
 
 16.200
 
 
 20.923
 
 
 
 
 Justitie
 
 
 Rechtshandhaving/Tech.ass. bij drugsbestr. Suriname
 
 
 200
 
 
 202
 
 
 
 
 Financiën
 
 
 Mult. Ontw. Banken en Fondsen
 
 
 158.320
 
 
 94.040
 
 
 
 
 EZ
 
 
 Economische Samenwerking Indonesie
 
 
 0
 
 
 200
 
 
 
 
 
 Faciliteit transitielanden
 
 
 5.000
 
 
 163
 
 
 
 
 LNV
 
 
 Internationale contributies/FAO
 
 
 3.556
 
 
 3.301
 
 
 
 
 Toerek.
 
 
 EKI-kwijtschelding
 
 
 50.000
 
 
 27.864
 
 
 
 
 
 Schuldkwijtschelding IMF/Liberia
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 1.282.967
 
 
 
 
 1.031.612
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toegenomen menselijke en sociale ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 5.1
 
 
 Onderwijs
 
 
 515.050
 
 
 313.506
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Kennisontwikkeling
 
 
 154.429
 
 
 153.262
 
 
 
 
 5.3
 
 
 Gender
 
 
 36.772
 
 
 38.999
 
 
 
 
 5.4
 
 
 HIV/AIDS
 
 
 299.700
 
 
 302.110
 
 
 
 
 5.5
 
 
 Reproductieve gezondheid
 
 
 172.676
 
 
 183.316
 
 
 
 
 5.6
 
 
 Participatie civil society
 
 
 619.174
 
 
 497.439
 
 
 
 
 OCW
 
 
 HBO (beurzen niet EU)
 
 
 3.453
 
 
 3.453
 
 
 
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 56.460
 
 
 58.558
 
 
 
 
 
 Onderzoek en wetenschappen: WOTRO
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 
 
 LNV
 
 
 Waarborgen van het kennisstelsel (Intern. onderwijs)
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 
 
 
 Waarborgen van het kennisstelsel (ISRIC)
 
 
 1.053
 
 
 1.134
 
 
 
 
 VWS 
 
 
 Sport en OS
 
 
 1.500
 
 
 1.466
 
 
 
 
 
 
 
 1.860.756
 
 
 
 
 1.553.732
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beter beschermd en verbeterd milieu
 
 
 
 
 
 
 
 6.1
 
 
 Milieu en water
 
 
 297.586
 
 
 253.088
 
 
 
 
 6.2
 
 
 Water en stedelijke ontwikkeling
 
 
 138.370
 
 
 130.629
 
 
 
 
 VenW
 
 
 Weer, klimaat, seismologie, ruimtevaart (WMO)
 
 
 27
 
 
 27
 
 
 
 
 LNV
 
 
 Programma «Leren voor Duurzame Ontwikkeling'
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 Internationale contributies/UNEP
 
 
 243
 
 
 243
 
 
 
 
 
 
 
 437.226
 
 
 
 
 384.987
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Welzijn en veiligheid van Nederlanders in het buitenland en regulering van personenverkeer
 
 
 
 
 
 
 
 7.2
 
 
 Vreemdelingenbeleid (opvang asielzoekers)
 
 
 179.598
 
 
 247.959
 
 
 
 
 
 
 
 179.598
 
 
 
 
 247.959
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versterkt cultureel profiel en positieve beeldvorming in en buiten Nederland
 
 
 
 
 
 
 
 8.1
 
 
 Nederlandse cultuur
 
 
 1.827
 
 
 2.424
 
 
 
 
 8.2
 
 
 Cultureel erfgoed
 
 
 1.205
 
 
 1.057
 
 
 
 
 8.3
 
 
 Draagvlak Nederlands buitenlands beleid
 
 
 37.533
 
 
 33.924
 
 
 
 
 
 
 
 40.565
 
 
 
 
 37.405
 
 
 
 
 
 
 Algemeen
 
 
 
 
 
 
 
 
 11.1
 
 
 Apparaatsuitgaven
 
 
 209.566
 
 
 231.514
 
 
 
 
 
 
 
 209.566
 
 
 
 
 231.514
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal ODA binnen HGIS
 
 
 
 
 5.245.408
 
 
 
 
 4.723.721
 
 
 
 
 
 
 ODA buiten HGIS (instituten LNV)
 
 
 
 
 4.725
 
 
 
 
 4.725
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL ODA
 
 
 
 
 5.250.133
 
 
 
 
 4.728.446
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 3.
 ODA-prestatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ODA-prestatie in 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 (bedragen in miljoenen EUR)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ODA-uitgaven (1)
 
 
 
 4.728,4
 
 
 
 
 Af: Aflossingen op ODA-leningen (2)
 
 
 
 83,3
 
 
 
 
 Af: Ontvangsten op eerdere ODA-uitgaven (3)
 
 
 31,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Netto ODA (1-2-3)
 
 
 
 4.614,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BNP 2009
 
 
 
 
 562.400,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ODA-prestatie 2009
 
 
 
 
 
 0,82%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 4.
 ODA-uitgaven partnerlanden 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versnelde MDG-realisatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bangladesh
 
 
 
 
 
 
 Kenia
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 3.690.000
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 183.000
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 606.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 5.000.000
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 12.714.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 1.114.000
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 936.000
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 3.811.000
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 55.000
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 4.680.000
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 2.076.000
 
 
 
 
 
 14.788.000
 
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 12.357.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 17.571.000
 
 
 
 
 Mali
 
 
 
 
 
 
 
 
 50.005.000
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 92.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 1.599.000
 
 
 
 
 
 Benin
 
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 10.000.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 2.981.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 3.625.000
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 10.000.000
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 145.000
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 1.525.000
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 25.111.000
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 5.130.000
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 300.000
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 21.000
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 8.372.000
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 229.000
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 2.530.000
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 7.677.000
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 3.493.000
 
 
 
 
 
 
 27.563.000
 
 
 
 
 
 
 55.267.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bolivia
 
 
 
 
 
 
 Mongolië
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 136.000
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 6.478.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 6.761.000
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 245.000
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 2.407.000
 
 
 
 
 
 6.723.000
 
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 5.641.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 352.000
 
 
 
 
 Mozambique
 
 
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 10.375.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 1.631.000
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 340.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 18.000.000
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 5.278.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 2.623.000
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 267.000
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 115.000
 
 
 
 
 
 
 31.557.000
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 19.995.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 545.000
 
 
 
 
 
 Burkina Faso
 
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 4.778.000
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 204.000
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 3.500.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 2.333.000
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 16.417.000
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 20.500.000
 
 
 
 
 
 67.604.000
 
 
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 180.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 14.927.000
 
 
 
 
 Nicaragua
 
 
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 150.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 956.000
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 2.786.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 120.000
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 6.472.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 5.772.000
 
 
 
 
 
 
 47.552.000
 
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 85.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 897.000
 
 
 
 
 
 Ethiopië
 
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 27.000
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 72.000
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 7.224.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 838.000
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 139.000
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 15.220.000
 
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 21.487.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 220.000
 
 
 
 
 Oeganda
 
 
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 8.774.000
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 548.000
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 718.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 10.453.000
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 4.377.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 52.000
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 5.752.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 250.000
 
 
 
 
 
 
 42.240.000
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 9.200.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 23.000
 
 
 
 
 
 Ghana
 
 
 
 
 
 
 
 20.526.000
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 1.514.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 25.000.000
 
 
 
 
 Rwanda
 
 
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 3.848.000
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 2.000.000
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 7.740.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 5.846.000
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 18.856.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 127.000
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 7.469.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 11.050.000
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 116.000
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 27.000
 
 
 
 
 
 
 64.543.000
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 6.200.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 11.000.000
 
 
 
 
 
 Jemen
 
 
 
 
 
 
 
 36.250.000
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 197.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 250.000
 
 
 
 
 Senegal
 
 
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 5.367.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 10.053.000
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 853.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 26.000
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 5.201.000
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 21.706.000
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 1.085.000
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 52.000
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 5.399.000
 
 
 
 
 
 31.837.000
 
 
 
 
 
 
 
 18.352.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tanzania
 
 
 
 
 
 
 Zambia
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 18.595.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 961.000
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 481.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 10.000.000
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 2.080.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 4.446.000
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 16.009.000
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 22.398.000
 
 
 
 
 
 
 37.165.000
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 2.641.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 4.144.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 44.590.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versnelde MDG-realisatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Veiligheid & ontwikkeling
 
 
 
 
 
 Veiligheid & ontwikkeling
 
 
 Uitfasering in de periode 2008 – 2011
 
 
 
 
 
 
 
 
 Afghanistan
 
 
 
 
 
 
 Bosnië & Herzegovina
 
 
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 37.188.000
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 1.243.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 8.582.000
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 5.230.000
 
 
 
 
 
 
 45.770.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 3.301.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 2.526.000
 
 
 
 
 
 Burundi
 
 
 
 
 
 
 
 12.300.000
 
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 112.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 2.373.000
 
 
 
 
 Eritrea
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.485.000
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 137.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 137.000
 
 
 
 
 
 
 Colombia
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 684.000
 
 
 
 
 Sri Lanka
 
 
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 1.521.000
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 436.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 2.257.000
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 43.000
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 1.499.000
 
 
 
 2.06 Humanitaire hulpverlening
 
 
 179.000
 
 
 
 
 5.02 Kennisontwikkeling
 
 
 335.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 398.000
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 9.783.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 16.079.000
 
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 12.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.070.000
 
 
 
 
 
 
 Congo, Democratische Republiek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 1.046.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 2.696.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.742.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Guatemala
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 3.340.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 805.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 4.957.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 126.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 400.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 7.322.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 16.950.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Pakistan
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 896.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 3.164.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 12.280.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 6.243.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 3.407.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 25.990.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Palestijnse Autoriteiten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 1.670.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 19.169.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 6.192.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 27.031.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Soedan
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 950.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 46.031.000
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 175.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 47.156.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Veiligheid & ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Brede relatie
 
 
 
 
 
 
 Brede relatie
 
 
 Uitfasering in de periode 2008–2011
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Egypte
 
 
 
 
 
 
 Albanië
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 330.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 2.758.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 1.875.000
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 550.000
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 65.000
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 1.786.000
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 950.000
 
 
 
 
 
 5.094.000
 
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 2.234.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 16.000
 
 
 
 
 Armenië
 
 
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 6.373.000
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 2.042.000
 
 
 
 
 
 
 11.843.000
 
 
 
 
 
 
 2.042.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Georgië
 
 
 
 
 
 
 Kaap Verdië
 
 
 
 
 
 
 1.02 Mensenrechten
 
 
 181.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 451.000
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 55.000
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 3.535.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 244.000
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 118.000
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 2.661.000
 
 
 
 
 
 4.104.000
 
 
 
 
 
 
 
 3.141.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Macedonië
 
 
 
 
 
 
 
 Indonesië
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 1.799.000
 
 
 
 
 2.05 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 27.066.000
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 7.000.000
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 19.242.000
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 1.426.000
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 1.555.000
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 2.178.000
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 22.205.000
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 73.000
 
 
 
 
 5.02 Kennisontwikkeling
 
 
 7.882.000
 
 
 
 
 
 12.476.000
 
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 12.016.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 19.312.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 109.278.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Moldavië
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 1.110.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.110.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Suriname
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 11.627.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 37.426.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 9.893.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 586.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 2.891.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.03 Gender
 
 
 77.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 41.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 8.912.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.06 Participatie civil society
 
 
 4.535.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 2.320.000
 
 
 
 
 
 
 
 8.02 Cultureel erfgoed
 
 
 8.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 78.316.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vietnam
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 883.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 1.140.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.04 Kwaliteit en effectiviteit OS
 
 
 23.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 958.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.05 Reproductieve gezondheid
 
 
 7.924.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.01 Milieu en water
 
 
 4.281.000
 
 
 
 
 
 
 
 6.02 Duurzaam waterbeheer
 
 
 11.491.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 26.700.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zuid Afrika
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.07 Goed bestuur
 
 
 4.105.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.02 Armoedevermindering
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 4.03 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 1.300.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.01 Onderwijs
 
 
 15.671.000
 
 
 
 
 
 
 
 5.04 HIV/AIDS
 
 
 9.898.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 30.975.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Brede relatie
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 5.
 HGIS-uitgaven Natuur, Milieu en Water
 
 (bedragen x EUR 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2008
 
 
 
 
 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 ODA Natuur en Milieu
 
 
 
 
 
 
 
 
 Directe uitgaven Natuur en Milieu
 
 
 
 
 
 
 
 Landenspecifieke sectorale samenwerking
 
 
 
 187.378
 
 
 
 
 213.295
 
 
 
 
 
 Thematische samenwerking in landen en regio's
 
 
 
 85.885
 
 
 
 
 95.506
 
 
 
 
 
 
 Subtotaal directe uitgaven Natuur en Milieu
 
 
 
 
 273.263
 
 
 
 
 308.801
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toerekening macrosteun
 
 
 
 
 13.210
 
 
 
 
 7.836
 
 
 
 
 
 
 Multilateraal 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VN-instellingen
 
 
 
 
 
 
 
 GEF-ODA/ Montreal Fund
 
 
 24.080
 
 
 2.062
 
 
 
 
 UNEP
 
 
 9.383
 
 
 9.140
 
 
 
 
 Verwoestijningsverdrag
 
 
 131
 
 
 136
 
 
 
 
 UNDP
 
 
 9.401
 
 
 9.930
 
 
 
 
 IFAD
 
 
 8.517
 
 
 9.518
 
 
 
 
 FAO partnershipprogramma
 
 
 4.409
 
 
 0
 
 
 
 
 UN-HABITAT
 
 
 1.656
 
 
 450
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Internationale Financiele Instellingen
 
 
 
 
 
 
 
 IDA en regionale ontwikkelingsbanken
 
 
 11.363
 
 
 9.404
 
 
 
 
 WB-Partnership Programma
 
 
 12.897
 
 
 12.879
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Europese ontwikkelingssamenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 Europees Ontwikkelingsfonds (EOF)
 
 
 8.340
 
 
 8.991
 
 
 
 
 Toerekening EU-begroting
 
 
 13.505
 
 
 11.720
 
 
 
 
 
 Subtotaal Multilateraal
 
 
 
 
 103.682
 
 
 
 
 74.230
 
 
 
 
 
 
 Particuliere kanaal
 
 
 
 
 
 
 
 Speciale Activiteiten
 
 
 
 30.764
 
 
 
 
 56.143
 
 
 
 
 
 TMF en MFS
 
 
 
 87.673
 
 
 
 
 62.018
 
 
 
 
 
 Subtotaal overig
 
 
 
 97.518
 
 
 
 
 78.901
 
 
 
 
 
 Oret, Miliev en ORIO 
 
 
 78.598
 
 
 60.309
 
 
 
 
 MFP
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 SALIN
 
 
 3.163
 
 
 2.117
 
 
 
 
 SNV
 
 
 12.567
 
 
 13.880
 
 
 
 
 PSO
 
 
 1.840
 
 
 1.245
 
 
 
 
 MATRA
 
 
 1.350
 
 
 1.350
 
 
 
 
 
 Subtotaal Particulier Kanaal 
 
 
 
 
 215.955
 
 
 
 
 197.062
 
 
 
 
 
 
 Overige toerekeningen
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatsuitgaven
 
 
 17.207
 
 
 17.164
 
 
 
 
 Natuur en Milieu Educatie
 
 
 1.000
 
 
 908
 
 
 
 
 Int. onderwijs instituten
 
 
 10.878
 
 
 12.539
 
 
 
 
 
 Subtotaal Overige Toerekeningen
 
 
 
 
 29.085
 
 
 
 
 30.611
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal ODA Natuur en Milieu
 
 
 
 
 
 635.195
 
 
 
 
 618.540
 
 
 
 
 
 
 Waarvan voor: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – Regeringsstandpunt Tropisch Regenwoud (RTR)
 
 
 
 
 66.000
 
 
 
 
 68.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BNP (x mln)
 
 
 
 
 602.466
 
 
 
 
 562.400
 
 
 
 
 
 
 ODA Natuur en Milieu als % van het BNP
 
 
 
 
 0,105
 
 
 
 
 0,110
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Non-ODA Natuur en Milieu
 
 
 
 
 
 
 
 
 Natuur en Milieu programma's
 
 
 
 
 
 
 
 Clean Development Mechanism
 
 
 40.124
 
 
 22.550
 
 
 
 
 Joint Implementation
 
 
 9.176
 
 
 44.283
 
 
 
 
 GEF non-ODA
 
 
 816
 
 
 0
 
 
 
 
 Internationale samenwerking Milieu 
 
 
 4.481
 
 
 4.312
 
 
 
 
 Waterbeheer (Partners for Water)
 
 
 12.825
 
 
 10.724
 
 
 
 
 
 Subtotaal
 
 
 
 
 67.422
 
 
 
 
 81.869
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 
 
 
 
 
 MATRA 
 
 
 2.670
 
 
 3.110
 
 
 
 
 
 Subtotaal
 
 
 
 
 2.670
 
 
 
 
 3.110
 
 
 
 
 
 
  
 
 
 
 
  
 
 
 
 
  
 
 
 
 
 
 
 Totaal Non-ODA natuur en milieu
 
 
 
 
 70.092
 
 
 
 
 84.979
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL NATUUR EN MILIEU IN HGIS
 
 
 
 
 705.287
 
 
 
 
 703.519
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 6.
 Uitgaven HIV/AIDS, Malaria en Tuberculose
 
 (bedragen x EUR 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2008
 
 
 
 
 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 ODA HIV/AIDS, TB en Malaria
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bilaterale uitgaven HIV/AIDS, Malaria en TB
 
 
 
 
 
 
 
 Partnerlanden met HIV/AIDS, Malaria en TB
 
 
 90.379
 
 
 87.868
 
 
 
 
 Niet-gedelegeerde middelen 
 
 
 42.685
 
 
 48.981
 
 
 
 
 Toerekening macrosteun, noodhulp, en wederopbouw
 
 
 28.910
 
 
 21.531
 
 
 
 
 
 Subtotaal directe uitgaven HIV/AIDS, Malaria en TB
 
 
 
 
 161.974
 
 
 
 
 158.379
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Multilateraal 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VN-instellingen
 
 
 
 
 
 
 
 UNHCR
 
 
 2.940
 
 
 2.940
 
 
 
 
 UNDP
 
 
 4.700
 
 
 4.965
 
 
 
 
 UNICEF
 
 
 5.250
 
 
 5.250
 
 
 
 
 UNFPA
 
 
 55.135
 
 
 62.933
 
 
 
 
 UNAIDS
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 
 
 WHO/PAHO
 
 
 4.354
 
 
 4.000
 
 
 
 
 Partnershipprogramma WHO
 
 
 16.446
 
 
 14.966
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Internationale Financiele Instellingen
 
 
 
 
 
 
 
 GFATM
 
 
 80.000
 
 
 60.000
 
 
 
 
 IDA en regionale ontwikkelingsfondsen 
 
 
 8.266
 
 
 7.429
 
 
 
 
 WB Partnerschapsprogramma
 
 
 1.970
 
 
 1.038
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Europese ontwikkelingssamenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 Europees Ontwikkelingsfonds (EOF)
 
 
 10.008
 
 
 10.790
 
 
 
 
 Toerekening EU-begroting 
 
 
 13.505
 
 
 11.720
 
 
 
 
 
 Subtotaal Multilateraal
 
 
 
 
 238.574
 
 
 
 
 222.031
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Particulier Kanaal
 
 
 
 
 
 
 
 Aandeel HIV/AIDS, Malaria en TB van Medefinancieringsstelsel (MFS)
 
 
 57.006
 
 
 49.564
 
 
 
 
 Thematische medefinanciering
 
 
 
 
 
 
 SALIN
 
 
 5.200
 
 
 9.403
 
 
 
 
 PSO
 
 
 1.150
 
 
 830
 
 
 
 
 
 Subtotaal Particulier Kanaal
 
 
 
 
 63.356
 
 
 
 
 59.798
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige toerekeningen
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatsuitgaven
 
 
 12.905
 
 
 12.873
 
 
 
 
 Int. onderwijs instituten
 
 
 1.210
 
 
 1.266
 
 
 
 
 
 Subtotaal Overige toerekeningen
 
 
 
 
 14.115
 
 
 
 
 14.139
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL ODA HIV/AIDS, Malaria en TB
 
 
 
 
 478.019
 
 
 
 
 454.347
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Non-ODA HIV/AIDS, TB en Malaria
 
 
 
 
 
 
 
 Partnership Programma WHO (begroting VWS) 
 
 
 600
 
 
 1.000
 
 
 
 
 Overig 
 
 
 1.949
 
 
 1.950
 
 
 
 
 
 TOTAAL NON-ODA HIV/AIDS, TB en Malaria
 
 
 
 
 2.549
 
 
 
 
 2.950
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL HIV/AIDS, TB en Malaria in HGIS
 
 
 
 
 483.117
 
 
 
 
 457.297
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 7.
 ODA-uitgaven Onderwijs
 
 (bedragen x EUR 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2008
 
 
 
 
 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bilaterale uitgaven 
 
 
 
 
 
 
 
 Partnerlanden met onderwijs als sector
 
 
 265.156
 
 
 214.059
 
 
 
 
 Niet gedelegeerde middelen (Silent partnership, ECD, onderwijs post conflict, capaciteitsopbouw)
 
 
 46.363
 
 
 51.200
 
 
 
 
 Noodhulponderwijs 
 
 
 
 
 
 
 Hoger onderwijs
 
 
 91.792
 
 
 104.070
 
 
 
 
 Andere activiteiten
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 
 
 Education for All (EFA )/ Fast Track Initiative (FTI)
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Toerekening macrosteun en schuldkwijtschelding1 In 2008 verhoogd met aan onderwijs gekoppelde macrosteun in Oeganda.
 
 
 39.570
 
 
 23.472
 
 
 
 
 Toerekening andere thema's, zoals noodhulp en wederopbouw
 
 
 33.416
 
 
 26.992
 
 
 
 
 
 Subtotaal bilateraal kanaal
 
 
 
 
 477.797
 
 
 
 
 421.293
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Multilateraal
 
 
 
 
 
 
 
 
 VN-instellingen
 
 
 
 27.619
 
 
 30.023
 
 
 
 
 ILO
 
 
 329
 
 
 340
 
 
 
 
 UNHCR 
 
 
 2.814
 
 
 2.814
 
 
 
 
 UNICEF
 
 
 7.350
 
 
 7.350
 
 
 
 
 UNRWA
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 
 
 UNESCO
 
 
 280
 
 
 243
 
 
 
 
 WFP
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 
 
 PP ILO
 
 
 3.846
 
 
 6.276
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Internationale Financiële Instellingen
 
 
 
 
 
 
 
 WB-Partnership Programma
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 
 
 IDA en regionale ontwikkelingsfondsen
 
 
 16.531
 
 
 14.860
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Europese ontwikkelingssamenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 Europees ontwikkelingsfonds (EOF)
 
 
 6.672
 
 
 7.235
 
 
 
 
 Toerekening EU-begroting
 
 
 13.505
 
 
 11.720
 
 
 
 
 
 Subtotaal Multilateraal
 
 
 
 
 65.827
 
 
 
 
 65.338
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Particulier Kanaal
 
 
 
 
 
 
 
 Medefinancieringsprogramma
 
 
 72.522
 
 
 49.108
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 SALIN onderwijs
 
 
 2.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 PSO
 
 
 1.150
 
 
 830
 
 
 
 
 Overige
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Subtotaal Particulier Kanaal
 
 
 
 
 75.672
 
 
 
 
 52.938
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige toerekeningen
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatsuitgaven
 
 
 17.207
 
 
 17.164
 
 
 
 
 
 Subtotaal Overige Toerekeningen
 
 
 
 
 17.207
 
 
 
 
 17.164
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL Onderwijs
 
 
 
 
 636.503
 
 
 
 
 556.732
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL OS-begroting
 
 
 
 
 5.049.300
 
 
 
 
 4.693.653
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven Onderwijs als % van de OS-begroting
 
 
 
 
 12,6%
 
 
 
 
 11,9%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIJLAGE
 8.
 De non-ODA uitgaven naar beleidsthema (bedragen x EUR 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begroting 2009
 
 
 
 
 Realisaties 2009
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versterkte internationale rechtsorde en eerbiediging van mensenrechten
 
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Internationale rechtsorde
 
 
 42.485
 
 
 42.728
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Mensenrechten
 
 
 9.825
 
 
 15.236
 
 
 
 
 1.3
 
 
 Internationale juridische instellingen
 
 
 14.223
 
 
 14.788
 
 
 
 
 Justitie
 
 
 Rechtshandhaving/Europol
 
 
 21.841
 
 
 25.085
 
 
 
 
 
 Rechtshandhaving/NFI
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 
 
 
 
 
 88.374
 
 
 
 
 98.337
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vrede, veiligheid en conflictbeheersing
 
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Nationale en bondgenootschappelijke veiligheid
 
 
 16.458
 
 
 16.355
 
 
 
 
 2.3
 
 
 Non-proliferatie en ontwapening
 
 
 8.395
 
 
 8.182
 
 
 
 
 2.5
 
 
 Regionale stabiliteit en crisisbeheersing
 
 
 124.275
 
 
 96.176
 
 
 
 
 2.6
 
 
 Humanitaire hulpverlening
 
 
 3.767
 
 
 205
 
 
 
 
 2.7
 
 
 Goed bestuur
 
 
 10.790
 
 
 11.605
 
 
 
 
 Defensie
 
 
 Uitvoeren crisisbeheersingsoperaties (diverse operaties)
 
 
 313.100
 
 
 349.593
 
 
 
 
 
 
 
 476.785
 
 
 
 
 482.116
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versterkte Europese samenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 3.2
 
 
 Ondersteuning bij pre- en postaccessie
 
 
 10.708
 
 
 8.558
 
 
 
 
 3.4
 
 
 Nederlandse positie in de EU
 
 
 3.447
 
 
 3.678
 
 
 
 
 3.5
 
 
 Raad van Europa
 
 
 9.303
 
 
 9.489
 
 
 
 
 Toerek. 
 
 
 EU-begroting
 
 
 60.500
 
 
 60.500
 
 
 
 
 
 
 
 83.958
 
 
 
 
 82.225
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Meer welvaart en minder armoede
 
 
 
 
 
 
 
 4.1
 
 
 Handels- en financieel systeem
 
 
 24.515
 
 
 15.732
 
 
 
 
 4.2
 
 
 Armoedebestrijding
 
 
 6.952
 
 
 2.613
 
 
 
 
 4.3
 
 
 Ondernemingsklimaat ontwikkelingslanden
 
 
 12.500
 
 
 12.500
 
 
 
 
 4.5
 
 
 Nederlandse handels- en investeringsbevordering
 
 
 6.265
 
 
 6.609
 
 
 
 
 Justitie
 
 
 Effectieve besturing van het Justitieapparaat/WIPO
 
 
 146
 
 
 130
 
 
 
 
 Financiën
 
 
 Mult. Ontw. Banken en Fondsen
 
 
 837
 
 
 1.330
 
 
 
 
 VenW
 
 
 Veiligheid goederenvervoer scheepvaart (IMO)
 
 
 416
 
 
 327
 
 
 
 
 
 Veiligheid luchtvaart (ICAO en EASA)
 
 
 1.365
 
 
 1.210
 
 
 
 
 EZ
 
 
 IS opkomende markten
 
 
 4.599
 
 
 4.692
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan organisaties
 
 
 364
 
 
 337
 
 
 
 
 
 Bijdrage UNWTO
 
 
 219
 
 
 211
 
 
 
 
 
 Algemeen (bijdragen aan int. instituten)
 
 
 0
 
 
 654
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan diverse instituten
 
 
 1.076
 
 
 148
 
 
 
 
 
 Algemeen
 
 
 1.275
 
 
 2.202
 
 
 
 
 
 Verdere vrijmaking v/h intern. handels-/invest.verkeer en versterking v/d econ. rechtsorde
 
 
 4.394
 
 
 4.528
 
 
 
 
 
 Bevorderen van internationaal ondernemen
 
 
 59.413
 
 
 74.441
 
 
 
 
 
 Stimuleren van buitenlandse investeringen in Nederland (ANL/NFIA)
 
 
 735
 
 
 592
 
 
 
 
 
 Het gericht ondersteunen van het bedrijfsleven in kansrijke sectoren op zowel binnen- als buitenlandse markten
 
 
 66.574
 
 
 32.656
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan internationale organisaties
 
 
 1.249
 
 
 2.010
 
 
 
 
 LNV
 
 
 Internationale contributies/FAO
 
 
 3.417
 
 
 3.173
 
 
 
 
 
 Beheer van de natuur (Tropisch hout)
 
 
 61
 
 
 61
 
 
 
 
 
 
 
 196.372
 
 
 
 
 166.156
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toegenomen menselijke en sociale ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Kennisontwikkeling
 
 
 2.596
 
 
 2.596
 
 
 
 
 5.4
 
 
 HIV/AIDS
 
 
 1.951
 
 
 1.791
 
 
 
 
 5.6
 
 
 Participatie civil society
 
 
 0
 
 
 136
 
 
 
 
 OCW
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 3.239
 
 
 3.269
 
 
 
 
 VWS
 
 
 Projecten via UNODC
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 WHO-partnerschap
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 
 18.786
 
 
 
 
 18.792
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beter beschermd en verbeterd milieu
 
 
 
 
 
 
 
 6.1
 
 
 Milieu en water
 
 
 7.698
 
 
 2.899
 
 
 
 
 VROM
 
 
 Clean development mechanism
 
 
 50.221
 
 
 22.550
 
 
 
 
 
 Internationaal milieubeleid
 
 
 3.803
 
 
 4.312
 
 
 
 
 VenW
 
 
 Integraal waterbeleid (Partners voor Water)
 
 
 14.687
 
 
 10.724
 
 
 
 
 
 Weer, klimaat, seismologie, ruimtevaart (WMO)
 
 
 709
 
 
 728
 
 
 
 
 EZ
 
 
 CO2/reductieplan-Joint Implementation
 
 
 28.704
 
 
 44.283
 
 
 
 
 
 
 
 105.822
 
 
 
 
 85.496
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Welzijn en veiligheid van Nederlanders in het buitenland en regulering van het personenverkeer
 
 
 
 
 
 
 
 7.1
 
 
 Consulaire dienstverlening
 
 
 8.800
 
 
 23.435
 
 
 
 
 7.2
 
 
 Vreemdelingenbeleid
 
 
 1.105
 
 
 941
 
 
 
 
 
 
 
 9.905
 
 
 
 
 24.376
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versterkt cultureel profiel, positieve beeldvorming in en buiten Nederland
 
 
 
 
 
 
 
 8.1
 
 
 Nederlandse cultuur
 
 
 13.325
 
 
 7.428
 
 
 
 
 8.2
 
 
 Cultureel erfgoed
 
 
 3.615
 
 
 3.145
 
 
 
 
 8.3
 
 
 Draagvlak Nederlands buitenlands beleid
 
 
 25.137
 
 
 27.864
 
 
 
 
 OCW
 
 
 Cultuur: overig
 
 
 1.231
 
 
 1.504
 
 
 
 
 
 Cultuur: overig
 
 
 166
 
 
 7.103
 
 
 
 
 
 
 
 43.474
 
 
 
 
 47.044
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige uitgaven
 
 
 
 
 
 
 
 9.01
 
 
 Geheim
 
 
 0
 
 
 26
 
 
 
 
 10.1
 
 
 Nominaal en onvoorzien
 
 
 56.116
 
 
 5
 
 
 
 
 11.1
 
 
 Apparaatsuitgaven
 
 
 535.287
 
 
 524.400
 
 
 
 
 Div. dept.
 
 
 Attachés
 
 
 54.556
 
 
 53.999
 
 
 
 
 
 
 
 645.959
 
 
 
 
 578.430
 
 
 
 
 
 
 Totaal non-ODA
 
 
 
 
 1.669.435
 
 
 
 
 1.582.972