Ontwerpbesluiten Unie-Verdrag; Brief minister en staatssecretaris met het verslag van de bijeenkomst van de Raad van Justitie en Binnenlandse Zaken, 21 september 2009 te Brussel
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief regering
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST135594
 2009-2010
 
 23 490
 Ontwerpbesluiten Unie-Verdrag
 
 
 
 
 Nr. 
 571
 BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 29 september 2009
 
 Met verwijzing naar de (aangevulde) geannoteerde agenda voor de bijeenkomst
van de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken van 21 september jl., doen wij u hierbij, mede namens de minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties, het verslag van deze bijeenkomst toekomen.
 
 De minister van Justitie,
 E. M. H. Hirsch Ballin
 De staatssecretaris van Justitie,
 N. Albayrak
 
 Verslag van de bijeenkomst van de Raad Justitie en Binnenlandse
Zaken, 21 september 2009 te Brussel
 Met betrekking tot hetgeen is aangegeven over de openbaarheid van de onder
de agendapunten opgenomen documenten, kan worden opgemerkt dat het de stand
weergeeft d.d. 29 september 2009. Een actuele weergave is te vinden in
het documentenregister van de Raad.
 
 Met de vaststelling door de Raad van de lijst van A-punten en de definitieve
agenda voor deze bijeenkomst is de volgorde van de onderwerpen, die is aangehouden
in de geannoteerde agenda, komen te vervallen. Teneinde referentie aan de
geannoteerde agenda voor deze bijeenkomst te vereenvoudigen, is in dit verslag
de nummering van die geannoteerde agenda aangehouden. De hieronder genoemde
documentnummers hebben betrekking op de documenten, die u – voorzover
nog niet eerder ontvangen – samen met dit verslag worden toegezonden.
 I Raad
 1. Goedkeuring van de voorlopige agenda
 
 
 
 
 
 
 
 document:
 13333/09 OJ
CONS 47 JAI 589 COMIX 670 
 (NL) 
 
 
 status document:
 openbaar
 
 
 
 
 
 
 De ontwerp-agenda werd goedgekeurd.
 A-punten
 2. Goedkeuring van de lijst van A-punten
 
 
 
 
 
 
 
 document:
 13334/09 PTS
A 39 
 (NL)
 
 
 status document:
 openbaar
 
 
 
 
 
 
 De lijst van A-punten werd goedgekeurd. De punten 2d en 2e (resp. Ontwerp-besluit
tot machtiging van Europol om onderhandelingen aan te gaan met Colombia met
het oog op het sluiten van een overeenkomst voor operationele samenwerking
en Ontwerp-besluit tot machtiging van Europol om onderhandelingen aan te gaan
met de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië [FYROM]
met het oog op het sluiten van een overeenkomst voor operationele samenwerking)
zijn van de lijst van A-punten gehaald.
 
 De bij de onderwerpen op de lijst van A-punten behorende documenten treft
u – voor zover nog niet eerder ontvangen – in de bijlage bij dit
verslag aan.
 B-punten
 1. Follow-up van de Conclusies van de Europese Raad
van 18–19 juni 2009
 
 – Verslag van de Commissie
 
 
 – De rol en de ontwikkeling van Frontex-operaties
in het Middellandse Zeegebied
 
 
 
 
 
 
 
 
 document:
 13226/09 FRONT
66 
 (EN)
 
 
 status document:
 niet
openbaar
 
 
 
 
 
 
 Het verslag van de Commissie over illegale migratie en de rol en de ontwikkeling van Frontex-operaties in het Middellandse Zeegebied werden
gezamenlijk behandeld.
 
 Commissaris Barrot riep de lidstaten op in het kader van het huidige proefproject
in te tekenen voor vrijwillige overname van personen die internationale bescherming
genieten uit Malta. Malta is zeer dankbaar voor de steun tot dusver, maar
nu gaat het om concrete gestes. Enkele lidstaten hebben al toezeggingen gedaan.
Staatssecretaris Albayrak bevestigde in algemene zin dat steun aan Malta belangrijk
is.
 
 Voorts kondigde Commissaris Barrot een reeks maatregelen aan, zoals een
snelle start van het Europees Ondersteuningsbureau Asiel (EASO), versterking
van Frontex, voorstel tot wijzing van de Frontex-Verordening, het opstellen
van regels inzake Frontex-patrouilles (search and rescue), gezamenlijke terugkeervluchten en samenwerking met Libië
en Turkije. Minister Hirsch Ballin ondersteunde deze benadering.
 
 Verder gaf Commissaris Barrot aan dat de Commissie op korte termijn een
informele stuurgroep in het leven zal roepen in het kader van de Global Approach on Migration. Deze stuurgroep, met vertegenwoordigers
van de lidstaten, Frontex, Europol en internationale organisaties, zal zich
toespitsen op concrete gezamenlijke activiteiten en initiatieven die worden
ontplooid in derde landen.
 
 Enkele lidstaten spraken zich uit ten faveure van versterking van Frontex.
 
 Minister Hirsch Ballin gaf aan voorstander te zijn van versterking van
de rol van Frontex op operationeel, politiek en juridisch vlak, en verwelkomde
de aandacht hiervoor in het kader van het Stockholm Programma. De herziening
van de Frontex-Verordening zou volgens hem tevens moeten voorzien in een mechanisme
voor melding en bespreking van incidenten. Voorts gaf de minister aan dat
terugkeer van het grootste belang is. Daarvoor is samenwerking met derde landen
van oorsprong en transit, inzet op terug- en overnameakkoorden en koppeling
met buitenlands beleid nodig.
 
 Met lange interventies betoogden enkele zuidelijke lidstaten dat van alles
meer nodig is (terug- en overnameakkoorden met landen in Afrika en Azië
gekoppeld aan de externe betrekkingen van de Unie; samenwerking met Libië
en Turkije; patrouilles in de wateren van derde landen; gezamenlijke training
van grens- en kustwacht, met uiteindelijk een Europese kustwacht; financiële
steun aan zuidelijke lidstaten en derde landen; terugkeer; EASO; herziening
asielbeleid; behandeling van asielclaims buiten Europees grondgebied; capaciteit
en bevoegdheden Frontex; en herverdeling van migranten).
 
 Enkele oostelijke lidstaten benadrukten dat, hoewel de huidige aandacht
voor de zuidgrenzen terecht is, de oostelijke buitengrenzen van de Unie niet
moeten worden vergeten: naarmate handhaving in het zuiden toeneemt, zullen
migratiestromen verschuiven naar bijvoorbeeld de oostelijke buitengrenzen
van de Unie.
 
 Het Voorzitterschap gaf aan dat de discussie laat zien dat migratie in
de Middellandse Zee-regio een brandende kwestie blijft waarover doorgepraat
zal worden.
 2. Instelling van een gemeenschappelijk EU-hervestigingsprogramma
 
 – Mededeling van de Commissie aan het Europees
Parlement en de Raad inzake het opzetten van een gemeenschappelijk EU-hervestigingsprogramma
 
 
 
 
 
 
 
 
 documenten:
 12986/09 ASILE
61 
 (NL)
 
 
 
 12986/09 ASILE 61 ADD
1 
 (EN) 
 
 
 
 12986/09 ASILE 61 ADD
2 
 (NL) 
 
 
 status documenten:
 openbaar
 
 
 
 
 
 
 
 – Voorstel voor een besluit van het Europees
Parlement en de Raad tot wijziging van Besluit nr. 573/2007/EG tot instelling
van het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 2008–2013 als onderdeel
van het algemeen programma «Solidariteit en beheer van de migratiestromen»
en tot intrekking van Beschikking 2004/904/EG van de Raad
 
 
 
 
 
 
 
 
 document:
 12985/09 ASILE
60 CADREFIN 45 CODEC 1062 
 (NL) 
 
 
 status document:
 openbaar
 
 
 
 
 
 
 Tijdens een openbare beraadslaging presenteerde Commissaris Barrot de
bovengenoemde mededeling en besluit. Het doel van de voorgestelde mededeling
is omop vrijwillige basissamenwerking ten aanzien van hervestiging in Europees
verband te structureren en om meer synergie in de praktijk te realiseren.
De in het besluit voorgestelde maatregelen beogen de wijziging van de beschikking
tot instelling van het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 2008–2013,
met de bedoeling elk jaar bij beschikking van de Commissie de categorieën
van personen aan te wijzen als gemeenschappelijke EU-hervestigingsprioriteiten
voor het volgende jaar, voor wiens hervestiging extra financiële steun
beschikbaar is vanuit het EVF.
 
 De Commissaris benadrukte de voor een gemeenschappelijk EU-hervestigingsprogramma
noodzakelijke vooruitgang in de onderhandelingen over het EASO, omdat dit
bureau immers belast gaat worden met de coördinatie van het EU-hervestigingsprogramma.
Verder gaf de Commissaris aan dat het programma zal kunnen bijdragen aan het
laten afnemen van de migratiedruk uit bepaalde regio’s naar zuidelijke
lidstaten.
 
 Tijdens deze eerste gedachtewisseling in de Raad kreeg dit initiatief
brede steun. Staatssecretaris Albayrak lichtte toe dat hervestiging brede
politieke steun in Nederland geniet, omdat het om de meest kwetsbare vluchtelingen
gaat. Zij benadrukte dat deelname aan hervestiging in het eigenbelang van
de lidstaten is. Verder wees de staatssecretaris op de combinatie met locale
integratie in en terugkeer naar de regio.
 
 De staatssecretaris wees op het feit dat lidstaten hun eigen prioriteiten
mogen blijven bepalen. Zij had graag gezien dat de mededeling concreter zou
zijn geweest over het stimuleren van lidstaten die nog niet aan hervestiging
doen. De Staatssecretaris roemde het Duitse Irak-initiatief, omdat pas met
dit initiatief echt sprake is van grote aantallen te hervestigen personen.
 
 Het Voorzitterschap gaf aan dat er doorgewerkt zal worden aan het initiatief
en dat het onderwerp binnenkort weer in de Raad zal worden geagendeerd.
 3. Niet-begeleide minderjarigen
 
 
 
 
 
 
 
 document:
 13211/09 ASIM
87 
 (NL)
 
 
 status document:
 openbaar
 
 
 
 
 
 
 Tijdens een openbare beraadslaging lichtte het Voorzitterschap het document
toe: gezien de toenemende aantallen alleenstaande minderjarige vreemdelingen
(amv’s) die aankomen in lidstaten en gelet op de gedeelde problematiek
is het volgens het Voorzitterschap nodig om een gezamenlijk actieplan op te
stellen. Dit actieplan moet voorzien in voldoende wettelijke en financiële
middelen voor een aanpak die het belang van het kind voorop stelt langs de
lijnen van preventie, goede procedures voor opvang en bescherming, en veilige
terugkeer.
 
 Enkele lidstaten spraken steun uit voor een actieplan en deelden hun ervaringen
en opvattingen. Er werd gewezen op de noodzaak om mensenhandel in relatie
tot deze kwetsbare groep te bestrijden en op streng beleid om misbruik te
voorkomen (ervaring laat zien dat de aantallen amv’s teruglopen zodra
leeftijdsonderzoek wordt ingezet). Een al te royaal beschermingsbeleid heeft
een aanzuigende werking.
 
 Staatssecretaris Albayrak beaamde dit en waarschuwde tegen naïviteit:
teveel nadruk op bescherming en procedures voor toelating werkt aanzuigend
en miskent het belang van het kind (ten principale de terugkeer naar de «natuurlijke
omgeving» van het kind). Aanscherping van het beleid door het inzetten
van leeftijdsonderzoek en bevorderen van terugkeer heeft geleid tot een flinke
daling van de instroom in Nederland. In een actieplan zou de nadruk moeten
liggen op preventie en terugkeer en de Staatssecretaris noemde hierbij succesvolle
Nederlandse ervaringen met rapid action teams
en opvang in weeshuizen in landen van oorsprong. Deze initiatieven zouden
verbreed kunnen worden naar Europees niveau.
 
 Het Voorzitterschap verleende aan de Commissie een helder mandaat om snel
een concept voor het actieplan te ontwikkelen, zodat het actieplan begin 2010
in werking kan treden.
 4. Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement
en de Raad inzake richtsnoeren voor een betere omzetting en toepassing van
Richtlijn 2004/38/EG over het recht van burgers van de Unie en hun familieleden
om vrij te bewegen en te verblijven op het grondgebied van de lidstaten
 
 
 
 
 
 
 
 document:
 13268/09 JAI
586 MI 334 SOC 519 
 (NL) 
 
 
 status document:
 niet
openbaar
 
 
 
 document:
 11815/09 MI
270 JAI 459 SOC 431 
 (NL) 
 
 
 status document:
 openbaar
 
 
 
 
 
 
 In deze mededeling worden richtsnoeren gegeven om richting te geven aan
de manier waarop lidstaten Richtlijn 2004/38/EG correct kunnen implementeren
en toepassen. Tijdens de Raad zijn hierover conclusies aangenomen om te bewerkstelligen
dat het onderwerp op de agenda blijft en om nadrukkelijk de mogelijkheid in
te stellen om op enig moment te kunnen concluderen dat de door de Commissie
gegeven richtsnoeren niet voldoen (als bijvoorbeeld systematisch misbruik
van de Richtlijn wordt gemaakt).
 5. Diversen
 Geen.
 6. Voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende één
enkele aanvraagprocedure voor een gecombineerde vergunning voor onderdanen
van derde landen om op het grondgebied van een lidstaat te verblijven en te
werken en betreffende een gemeenschappelijk pakket rechten voor werknemers
uit derde landen die legaal in een lidstaat verblijven
 Dit agendapunt is vervallen.
 7. Een aantal asielkwesties in de Europese Unie
 Enkele lidstaten verzochten de Commissie voorafgaand aan nieuwe voorstellen
tot wetgeving diepgaand te analyseren hoe het huidige asiel-acquis (vooral
het Dublin-systeem) werkt. Er wordt gevreesd dat nieuwe regels (de Commissie
heeft voorstellen tot wijziging van de Kwalificatie- en Procedurerichtlijn
aangekondigd) het stelsel nodeloos ingewikkeld zullen maken als niet voldoende
rekening gehouden wordt met de ervaring van de lidstaten. Sommige lidstaten
wezen in dit verband op het belang van de totstandkoming van het Gemeenschappelijk
Europees Asielstelsel uiterlijk in 2012. Ook het belang van praktische samenwerking
tussen de lidstaten werd door verschillende lidstaten onderstreept. Een aantal
lidstaten stelde dat de situatie moet worden voorkomen dat personen wel kunnen
worden teruggestuurd naar een derde land, maar niet naar een lidstaat.
 
 Staatssecretaris Albayrak wees erop dat Europese eenwording vooral ook
in de praktijk plaats moet vinden. Lidstaten in de Middellandse Zee-regio
die onder grote druk staan, verdienen alle steun van andere lidstaten en de
Commissie. Dit kan gebeuren via praktische bilaterale samenwerking –
zoals Nederland doet met Malta en Griekenland – maar straks ook via
het Asielagentschap EASO. Ook de samenwerking tussen de EU en derde landen
(Turkije, Libië, Oekraïne) op de terreinen van asiel, grenzen en
terugkeer moet worden geïntensiveerd, uiteraard conform de internationale
verplichtingen van de lidstaten. Tot slot riep de staatssecretaris andere
lidstaten op om het proefproject Malta te ondersteunen.
 Gemengd Comité
 
 1. Visum Informatiesysteem (VIS)
 
 
 – Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 
 
 document:
 12904/09 VISA
272 COMIX 634
 (NL) 
 
 
 status document:
 niet
openbaar
 
 
 
 
 
 
 Het Voorzitterschap gaf de stand van zaken van de uitrol van het Visum
Informatie Systeem (VIS): het op 21 december a.s. voorziene operationeel
worden van het VIS zal niet worden gehaald. Het Voorzitterschap gaf aan dat
er begin oktober een nieuw tijdschema zal worden vastgesteld Tijdens de volgende
JBZ-Raad zal dit onderwerp terugkomen.
 2. Diversen
 Geen.
 
 BIJLAGE
 Overzicht van documenten op de lijst van A-punten die
nog niet, respectievelijk nog niet in Nederlandse vertaling, zijn toegezonden
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b.
 
 document:
 5554/1/09 JAI 28 CRIMORG 5 ENFOPOL 15
RELEX 61 REV 1 
 (NL) 
 
 
 
 status document:
 openbaar 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 A4.
 
 document:
 13248/2/09 JAI 585
SIRIS 114 SIS-TECH 82 COMIX 660 REV 2 
 (NL) 
 
 
 
 status document:
 niet openbaar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 A6.
 
 documenten:
 11520/09 INF 196
API 95 JUR 304 COWEB 180 
 (NL) 
 
 
 
 12790/09 INF 234 API
104 JUR 349
 (NL) 
 
 
 
 
 status documenten:
 openbaar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 23 490, nrs. 566 en 568.
 
 
 De beschikbare documenten met als status «openbaar» zijn ter
inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. De documenten
met als status «niet openbaar» zijn ter inzage gelegd, alleen voor de leden, bij het Centraal Informatiepunt
Tweede Kamer.
 
 
 http://www.consilium.europa.eu/cms3_fo/showPage.asp?id=549&lang=nl&mode=g