Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Belastingplan 2009); Memorie van Toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31704, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

07-10-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

31704 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInhoudsopgave I. ALGEMEEN1. InleidingOndernemerschapInkomensbeleidMobiliteit en vergroeningVereenvoudigingA. Afschaffen eerstedagsmeldingB. Concrete stappen richting loonsomheffingC. Definities uniformerenIndeling fiscaal pakket 20092. Ondernemerschap2.1. Stimuleren winst ondernemers in de inkomstenbelastingFiguur 1: Marginale druk huidig regime en na omzetten
zelfstandigenaftrek in MKB-winstvrijstelling2.2. Verlaging Vpb-tarieven vanwege uitblijven rentebox2.3. Uitbreiding faciliteiten speur- en ontwikkelingswerk2.4. Uitbreiding faciliteiten zeescheepvaart3. Inkomensbeleid3.1. Doorwerkbonus en houdbaarheidsbijdrageVormgeving van de doorwerkbonusTabel 1: Bonus per persoon vanaf 2009 (in €,
loonvoet 2009) HoudbaarheidsbijdrageTabel 2: Maximale effecten beperkte indexatie per persoon
in een jaar (in €, loonvoet 2009) Figuur 2: Effecten van de beperkte indexatieUitzondering huidige ouderen3.2. Verhoging maximale ouderschapsverlofkorting
en ontkoppeling van levensloopregeling3.3. Verhoging inkomensafhankelijke aanvullende combinatiekorting3.4. Koopkrachtpakket 2009Tabel 3: Overzicht heffingskortingen en tarieven eerste
en tweede schijf 2008–2009 4. Mobiliteit en vergroening4.1. Reductie van CO2-uitstootIndeling pakket mobiliteit en vergroening4.2. Afbouw BPM richting kilometerbeprijzing4.3. Naar een emissiegerelateerde BPMStap 2009Tabel 4: Tarieven BPM in 2009 Stappen 2010 tot en met 2013Tabel 5: Tarieven BPM 2010–2013 Eindbeeld in 2013BPM-grondslag andere voertuigcategorieën4.4. Verlaging MRB-tarief zeer zuinige personenauto’s4.5. Verlaging MRB-tarief personen- en bestelauto’s
op aardgas4.6. Verhoging MRB-tarief motoren4.7. Verhoging MRB-tarief voor Euro 0, I en II vrachtauto’sTabel 6: Europese grenswaarden milieuklassen vrachtauto’s Tabel 7: Differentiatie MRB-tarieven vrachtauto’s
naar milieuklassen 4.8. Verdere differentiatie bijtelling auto van de
zaak4.9. Fiscale vrijstelling waterstof5. LijfrentenSplitsing van lijfrentenAfkoop kleine lijfrentenInhouding loonbelasting op afkoopsommenVervallen afrekenverplichting saldolijfrenten bij emigratieVerhoging maximumpremiegrondslag derde pijler6. Vrijstelling sportorganisaties in de Successiewet7. Aanpassing btw-vrijstelling medische dienstenNationaal kaderGevolgen van de herijkingPraktijkondersteuners8. VliegbelastingUitbreiding toepassing lage tariefVerruiming definitie boordpersoneel9. VerpakkingenbelastingIntroductie forfait voor geïmporteerde verpakkingenVereenvoudiging via sectorafsprakenWijziging definitie verpakkingenHalvering aantal tarievenIntroductie vermindering voor indirecte exportVerlegging heffing bij loonverpakkersComponenten niet meer apart aangevenWijziging concerndefinitieWijziging definitie importeurVerlaging tarief biokunststofWijziging behandeling verkooppuntverpakkingenTabel 8: Tarieven verpakkingenbelasting in € per
kilogram 10. EU-aspecten11. Budgettaire aspectenTabel 9: Budgettaire effecten van de fiscale maatregelen
in het Belastingplan 2009 c.a. (€ mln / – = lastenverlichting) 12. Uitvoeringskosten Belastingdienst13. Gevolgen voor bedrijfsleven en burgerOndernemerschapInkomensbeleidMobiliteit en vergroeningLijfrentenMedische vrijstelling in de omzetbelastingVliegbelastingVerpakkingenbelastingVrijstelling sportorganisaties in de SuccessiewetActalII. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGArtikel IArtikel I, onderdeel A (artikel 2.10 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel B (artikel 2.10a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel C (artikel 3.20 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel D (artikel 3.23 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel E (artikel 3.76 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel F (artikel 3.79a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel G (artikel 3.100 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel H (artikel 3.103 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel I (artikel 3.107a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel J (artikel 3.126a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel K (artikel 3.127 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel L (artikel 3.133 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel M (artikel 3.137 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel N (artikel 8.2 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel O (artikel 8.7 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel P (artikel 8.10 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel Q (artikel 8.11 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel R (artikel 8.12 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel S (artikel 8.14 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel T (artikel 8.14a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel U (artikel 8.14b van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel V (artikel 8.15 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel W (artikel 8.17 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel X (artikel 8.18 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel Y (artikel 10.1 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel Z (artikel 10.7a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel I, onderdeel AA (artikel 10a.6 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel IIArtikel II, onderdeel A (artikel 10.1 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel II, onderdeel B (artikel 10.7 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel IIIArtikel III (artikel 10.1 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel IVArtikel IV, onderdeel A (artikel 13bis van de Wet op de
loonbelasting 1964)Artikel IV, onderdeel B (artikel 20a van de Wet op de
loonbelasting 1964)Artikel IV, onderdeel C (artikel 20b van de Wet op de
loonbelasting1964)Artikel IV, onderdeel D (artikel 22 van de Wet op de loonbelasting
1964)Artikel IV, onderdeel E (artikel 22a van de Wet op de
loonbelasting 1964)Artikel IV, onderdeel F (artikel 22b van de Wet op de
loonbelasting 1964)Artikel IV, onderdeel G (artikel 22c van de Wet op de
loonbelasting 1964)Artikel IV, onderdeel H (artikel 34 van de Wet op de loonbelasting
1964)Artikel VArtikel V (artikel 20b van de Wet op de loonbelasting
1964)Artikel VIArtikel VI, onderdelen A en B (artikel 22 van de Wet op
de vennootschapsbelasting 1969)Artikel VI, onderdeel B (artikel 22 van de Wet op de vennootschapsbelasting
1969)Artikel VI, onderdeel C (artikel 31 van de Wet op de vennootschapsbelasting
1969)Artikel VIIArtikel VII, onderdelen A, B en C (artikelen 32, 32a en
33 van de Successiewet 1956)Artikel VII, onderdeel B (artikel 32a van de Successiewet
1956)Artikel VII, onderdeel C (artikel 33 van de Successiewet
1956)Artikel VIIIArtikel VIII (artikel 11 van de Wet op de omzetbelasting
1968)Artikel IXArtikel IX, onderdeel A (artikel 72 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel B (artikel 77 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdelen D, F, tweede lid en G, tweede lid
(artikel 80, 82 en 83 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel E (artikel 80 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdelen F, eerste lid en G, eerste lid
(artikel 82 en 83 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel G (artikel 83 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel H en J, eerste en derde lid (artikelen
84 en 86 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Artikel IX, onderdelen I, Q en R (artikelen 84a, 89 en
91 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel J, tweede, vierde en vijfde lid
(artikel 86 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel K (artikel 86 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdelen L en M (artikel 87 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel M (artikel 87 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdelen N en R, eerste lid (afdeling 5a,
artikelen 87a, 87b, 87c, 87d en 91 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel O (artikel 87a van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel P (afdeling 7, artikel 88a van de
Wet belastingen op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel Q (artikel 89 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel IX, onderdeel R (artikel 91 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Artikel XArtikel X (overgangsrecht verpakkingenbelasting)Artikel XIArtikel XI (geen indexatie verpakkingenbelasting in 2009)Artikel XIIArtikel XII, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de belasting
van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XII, onderdeel B (artikel 9a van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XII, onderdeel C (artikel 9ba van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XII, onderdelen D en E (artikelen 9c en 10 van
de Wet op de belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XII, onderdeel E (artikel 10 van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XIIIArtikel XIII (overgangsbepaling belasting van personenauto’s
en motorrijwielen)Artikel XIVArtikel XIV, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de belasting
van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XIV, onderdeel B (artikel 9a van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XIV, onderdeel C (artikel 9b van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XIV, onderdeel D (artikel 9ba van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XIV, onderdeel E (artikel 9c van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XIV, onderdeel F (artikel 10 van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XVArtikel XV (artikel 9 van de Wet op de belasting van personenauto’s
en motorrijwielen 1992)Artikel XVIArtikel XVI, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de belasting
van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XVI, onderdeel B (artikel 9a van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XVIIArtikel XVII, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XVII, onderdeel B (artikel 9c van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel XVIIIArtikel XVIII, onderdeel A (artikel 2 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel XVIII, onderdelen B, C en E (artikelen 23 en 25
van de Wet op de motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel XVIII, onderdeel C (artikel 23 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel XVIII, onderdeel D (artikel 23b van de Wet op
de motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel XVIII, onderdeel E (artikel 25 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel XVIII, onderdeel F (artikel 25a van de Wet op
de motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel XVIII, onderdeel G (artikel 83 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel XIXArtikel XIX (artikel 23b van de Wet op de motorrijtuigenbelasting
1994)Artikel XXArtikel XX (artikelen 23 en 25 van de Wet op de motorrijtuigenbelasting
1994)Artikel XXIArtikel XXI, onderdeel A (artikel 43a van de Invorderingswet
1990)Artikel XXI, onderdeel B (artikel 44a van de Invorderingswet
1990)Artikel XXIIArtikel XXII (hoofdstuk 2, artikel 1 van de Invoeringswet
inkomstenbelasting 2001)Artikel XXIIIArtikel XXIII, onderdeel A en B (artikel III en artikel
IV van het Belastingplan 2008)Artikel XXIII, onderdeel B (artikel IV van het Belastingplan
2008)Artikel XXIII, onderdeel C (artikel V van het Belastingplan
2008)Artikel XXIII, onderdeel D (artikel XI van het Belastingplan
2008)Artikel XXIII, onderdeel E (artikel XIV van het Belastingplan
2008)Artikel XXIVArtikel XXIV (artikel 6.2 van de Wet arbeid en zorg)Artikel XXVArtikel XXV (overgangsrecht Wet arbeid en zorg)Artikel XXVIArtikel XXVI (artikel 43 van de Zorgverzekeringswet)Artikel XXVIIArtikel XXVII (artikel 222 van de Provinciewet)Artikel XXVIIIArtikel XXVIIIArtikel XXIXArtikel XXIX (Inwerkingtreding)OndertekeningBIJLAGE Ibij het Belastingplan 2009Notitie fiscaal bevorderen ondernemerschap 1. INLEIDING1.1 Bevorderen ondernemerschap1.2 Reikwijdte notitie1.3 Opzet notitie2. KADER FISCALE MAATREGELEN2.1 Inleiding2.2 Ondernemersfaciliteiten en de rol van het urencriteriumTabel 2.1: Aantallen ondernemers (2004 aantallen x 1 000) Figuur 2.1: Gemiddelde belastingdruk voor een IB-ondernemerFiguur 2.2 Marginale belastingdruk voor een IB-ondernemer
(alleenstaand, geen ander inkomen)2.3 Ondernemingswinstbelasting en winstbox2.4 Budgettaire ruimteTabel 2.2: Oploop lastenverlichting bevordering ondernemerschap
(mln. euro’s) 2.5. Economische aanknopingspunten2.6 Afweegkader3. TARIEFVERLAGING INKOMSTENBELASTING EN VENNOOTSCHAPSBELASTING4. MOGELIJKHEDEN URENCRITERIUM EN ONDERNEMERSFACILITEITEN4.1 Inleiding4.2 Aanpassingen van het urencriterium4.2.1 Afschaffen urencriterium4.2.2 Verlagen urencriterium4.2.3 Een glijdende schaal voor het urencriterium4.2.4 Afschaffen urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling4.3 Afschaffen urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling
en omzetten van de zelfstandigenaftrek in MKB-winstvrijstellingFiguur 4.1 Marginale druk huidig regime en na omzetten
zelfstandigenaftrek in MKB-winstvrijstelling5 SPECIFIEKE FACILITEITEN5.1 Inleiding5.2 Invoeren deeltijdstartersaftrek5.3 Doorgroeiers5.3.1 Bevorderen aannemen eerste personeel5.3.2 Bevorderen extra investeringen6 VEREENVOUDIGING IN DE UITVOERING6.1 Samenwerking tussen kamer van koophandel en de
Belastingdienst6.2 Begeleiding startende ondernemers6.3 Vereenvoudigen winstaangifte6.4 Vooraf afdragen van belasting7 CONCLUSIEBIJLAGE 1BESCHRIJVING FISCALE ONDERNEMERSCHAPREGELINGEN1. Regelingen waarvoor het urencriterium een voorwaarde
is voor alle ondernemersa. Zelfstandigenaftrekb. Aftrek Speur- en Ontwikkelingswerkc. Meewerkaftrekd. Fiscale oudedagsreservee. MKB-winstvrijstelling2. Regelingen waarvoor het urencriterium een voorwaarde
isvoor startende ondernemersa. Extra zelfstandigenaftrek startersb. Startersaftrek bij arbeidsongeschiktheidc. Willekeurige afschrijving startersd. Verhoogde aftrek speur- en ontwikkelingswerke. Durfkapitaalregeling3. Overige regelingena. Verliezen uit de aanloopfase van de ondernemingb. Kleinschaligheidsinvesteringsaftrekc. Landbouwvrijstellingd. Fiscale regeling zeescheepvaartTonnageregelingWillekeurige afschrijving zeeschepene. Stakingsaftrekf. Stakingswinst omzetten in een lijfrentepremieaftrekg. Doorschuiving stakingswinsth. HerinvesteringsreserveBIJLAGE 2 OVERZICHT BELASTINGUITGAVEN IB-ONDERNEMERSBIJLAGE IIbij het Belastingplan 2009Kabinetsstandpunt over de reikwijdte van de medische vrijstelling
in de omzetbelasting in het licht van de Wet BIG1. INLEIDING1.1. Europees kader1.2. Nationaal kader2. TOELICHTING OP BEVINDINGEN VAN HET KABINET NAAR
AANLEIDING VAN DE MOTIE VENDRIK C.S.2.1. Overwegingen achter de Wet BIG2.2. Toekomst van de Wet BIG2.2.1. Regulering in de Wet BIG van complementaire
behandelmethoden?2.2.2. Uitsluiting in de Wet BIG van complementaire
behandelmethoden?2.3. Afweging en conclusie3. ANTWOORDEN OP KAMERVRAGEN
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31704Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 548 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 704Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Belastingplan
2009)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGInhoudsopgave I.ALGEMEEN2    1.Inleiding2    2.Ondernemerschap5 2.1.Stimuleren
winst ondernemers in de inkomstenbelasting5  2.2. Verlaging Vpb-tarieven vanwege uitblijven rentebox7  2.3. Uitbreiding faciliteiten speur- en ontwikkelingswerk8  2.4.Uitbreiding
faciliteiten zeescheepvaart8    3.Inkomensbeleid9 3.1.Doorwerkbonus
en houdbaarheidsbijdrage9  3.2.Verhoging
maximale ouderschapsverlofkorting en ontkoppeling van levensloopregeling13  3.3. Verhoging inkomensafhankelijke aanvullende combinatiekorting13  3.4.Koopkrachtpakket
200914     4.Mobiliteit en vergroening14 4.1. Reductie van CO2-uitstoot14  4.2. Afbouw BPM richting kilometerbeprijzing16  4.3. Naar een emissiegerelateerde BPM16  4.4. Verlaging MRB-tarief zeer zuinige personenauto’s20  4.5. Verlaging MRB-tarief personen- en bestelauto’s op aardgas20  4.6. Verhoging MRB-tarief motoren21  4.7. Verhoging MRB-tarief voor Euro 0, I en II vrachtauto’s21  4.8. Verdere differentiatie bijtelling auto van de zaak22  4.9. Fiscale vrijstelling waterstof23     5.Lijfrenten24    6.Vrijstelling sportorganisaties
in de Successiewet26    7.Aanpassing btw-vrijstelling medische
diensten27    8.Vliegbelasting30    9.Verpakkingenbelasting30    10.EU-aspecten35    11.Budgettaire aspecten35    12.Uitvoeringskosten Belastingdienst36    13.Gevolgen voor bedrijfsleven en
burger37    II.ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING40I. ALGEMEEN1. InleidingHet voorliggende belastingplan is het tweede van deze kabinetsperiode.
Dit belastingplan zet verdere stappen ter verwezenlijking van de ambities
van het kabinet uit het Coalitieakkoord en het Beleidsprogramma. Het gaat
daarbij onder andere om het bevorderen van de arbeidsparticipatie van jong
en oud. Tegen deze achtergrond is eerder al aangekondigd dat het kabinet bereid
is werknemers geen WW-premie meer te laten betalen in het licht van een verantwoorde
loonontwikkeling. Daarbij is tevens aangegeven dat de in de vorige Miljoenennota
aangekondigde BTW-verhoging geen doorgang vindt. Onze koopkracht en de economie
worden hiermee ondersteund. In dit belastingplan worden verdere maatregelen
voorgesteld ten behoeve van bevordering van de arbeidsparticipatie en een
evenwichtige verdeling van lasten over burgers en bedrijven. Daarnaast zijn
de maatregelen in dit belastingplan vooral gecentreerd rond de speerpunten
bevordering van innovatief ondernemerschap, vergroening en vereenvoudiging.
Het kabinet streeft daarbij naar een zo eenvoudig mogelijke vormgeving.OndernemerschapHet kabinet wil ondernemerschap bevorderen. Fiscale faciliteiten die bijdragen
aan het doorgroeien van ondernemingen worden geïntensiveerd. Zowel voor
ondernemers in de inkomstenbelasting als voor directeuren-grootaandeelhouders
(dga’s) wordt meer winst maken aantrekkelijker. Zo wordt de MKB-winstvrijstelling
voor IB-ondernemers verhoogd en wordt het MKB-tarief in de vennootschapsbelasting
aanmerkelijk verlaagd. Ook voor degenen die een onderneming starten in deeltijd
of naast een dienstbetrekking zet het kabinet deze kabinetsperiode in op het
stimuleren van winst. Het innovatieve vermogen van Nederlandse bedrijven wordt
nog eens specifiek gestimuleerd door een uitbreiding van de faciliteiten voor
speur- en ontwikkelingswerk (WBSO). Ook is er in dit belastingpakket aandacht
voor vereenvoudiging. Bovendien wordt, zoals aangekondigd in de Miljoenennota
2009, naast de hiervoor genoemde verlaging van de WW-premie voor werknemers
tot nul ook de WW-premie voor werkgevers verlaagd. De genoemde maatregelen
dragen onder andere bij aan de innovatiekracht van Nederlandse bedrijven en
aan de werkgelegenheid.InkomensbeleidHet kabinet wil de houdbaarheid van de overheidsfinanciën verbeteren.
Door nu maatregelen te nemen heeft Nederland straks een antwoord op de vergrijzing.
Een meer gelijkmatige verdeling van de vergrijzingkosten tussen ouderen en
jongeren zal in belangrijke mate bijdragen aan een houdbare oudedagsvoorziening.
Dit belastingplan bevat daartoe twee maatregelen. Het kabinet introduceert
met ingang van 1 januari 2009 een doorwerkbonus voor alle ouderen die
in een kalenderjaar 62 jaar of ouder worden. Daarnaast wordt vanaf 2011
aan ouderen met een relatief hoger inkomen gevraagd hun steentje bij te dragen.
Deze bijdrage krijgt de vorm van een houdbaarheidsbijdrage naar draagkracht.De inkomensafhankelijke aanvullende combinatiekorting wordt in dit belastingplan
aanzienlijk verhoogd. Deze korting maakt het voor alleenstaanden en minstverdienende
partners met kinderen aantrekkelijker om meer te gaan werken. Ook bevat dit
belastingplan een maatregel waardoor de maximale ouderschapsverlofkorting
wordt verhoogd.De in dit belastingplan opgenomen wijzigingen van heffingskortingen en
tarieven komen tot uitdrukking in het standaardkoopkrachtbeeld. In de begroting van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid wordt
in het beleidsartikel «inkomensbeleid» het standaardkoopkrachtbeeld
voor 2009 weergegeven.Mobiliteit en vergroeningHet kabinet wil in 2020 één van de meest duurzame en efficiënte
energievoorzieningen in Europa hebben. Het Coalitieakkoord bevat de ambitieuze
doelstelling om de uitstoot van broeikasgassen zoals CO2 in 2020
met 30% te reduceren ten opzichte van het niveau in 1990. De fiscale
vergroening levert een belangrijke bijdrage aan deze reductie. Met het vorige
belastingplan heeft het kabinet belangrijke stappen gezet op het terrein van
mobiliteit en vergroening. In mei 2008 is de fiscale vergroeningsbrief aan
de Tweede Kamer gepresenteerd, waarin vervolgstappen zijn aangekondigd. Het
kabinet wil in nauwe samenwerking met het bedrijfsleven verder werken aan
fiscale vergroeningsmaatregelen. Dit belastingplan brengt enkele van de voorstellen
uit de fiscale vergroeningsbrief ten uitvoer. Zo wordt de aanschafbelasting
BPM de komende jaren volledig gebaseerd op de uitstoot van CO2.
Het belastingplan bevat met name ook positieve financiële prikkels voor
de verdere vergroening van aan mobiliteit gerelateerde belastingen. Zo worden
de belastingen op de aanschaf en het gebruik van zeer zuinige auto’s
verder verlaagd. Met de introductie van een tweede verlaagd tarief voor de
fiscale bijtelling van de auto van de zaak zullen milieuvriendelijke vormen
van mobiliteit nog verder worden gestimuleerd. Op weg naar de invoering van
het systeem van kilometerbeprijzing legt dit belastingplan tot slot ook de
wetgeving voor de afbouw van de BPM in de komende jaren vast.VereenvoudigingOok aan het speerpunt vereenvoudiging wordt in dit fiscaal pakket ruimschoots
aandacht besteed. Het vereenvoudigen van de uitvoering van fiscale wetgeving
is een continu proces. Verschillende maatregelen vereenvoudigen de regelgeving
waardoor de uitvoering ook eenvoudiger wordt. Zo komt het kabinet het bedrijfsleven
tegemoet met het oplossen van knelpunten in de recent ingevoerde verpakkingen-
en vliegbelasting. Speciale aandacht is er voor de complexiteit van fiscale
regelgeving waar ondernemers en in het bijzonder dga’s mee te maken
hebben. Ondernemers en dga’s hoeven geen Verklaring Arbeidsrelatie (VAR)
meer aan te vragen als zich gedurende drie jaar geen wijziging heeft voorgedaan.
Ook profiteren zij van de verhoging van de grens voor de kwartaalaangifte
omzetbelasting. Ze hoeven daardoor minder vaak aangifte omzetbelasting te
doen. Voor de dga zal bovendien de loonaangifte eenvoudiger gaan worden.Verder is in het kader van vereenvoudiging van belang dat het kabinet
zich bereid toont werknemers vanaf 1 januari 2009 geen WW-premie
meer te laten betalen. Het terugbrengen van de WW-premie voor werknemers tot
nul leidt niet alleen tot een substantiële lastenverlichting op arbeid,
maar betekent ook een vereenvoudiging van de loonadministratie en de loonaangifte
voor werkgevers.Een totaaloverzicht van de vereenvoudigingsmaatregelen in het Belastingplan
2009 c.a. is opgenomen in onderstaand kader 1. Kader 2 bevat de ambities van
het kabinet voor de rest van de kabinetsperiode. Deze worden onder het kader
uitgebreider toegelicht. Kader 1: overzicht vereenvoudiging Belastingplan 2009
c.a.Bedrijfsleven• Automatische verlening VAR• Verhoging grens kwartaalaangifte BTW• Vereenvoudigingen loonheffing dga’s• Werkgevers houden geen WW-premie meer in op loon werknemers• Afschaffen correctieberichten over het lopende jaar• Robuuste en vereenvoudigde verpakkingenbelasting en vliegbelastingBurgers• Werknemers betalen geen WW-premie meer• Vereenvoudigingen belastingheffing lijfrenten• Afschaffing medeondertekening bij toeslagen• Ontkoppeling ouderschapsverlofkorting van levensloopregelingKader 2: overzicht verdere vereenvoudiging deze kabinetsperiodeA. Afschaffen eerstedagsmelding. Alleen gerichte inzet eerstedagsmelding
in het geval van bijzondere risico’s op fraude of illegale tewerkstelling.B. Concrete stappen richting loonsomheffing. Het kabinet zet deze
kabinetsperiode stappen die nodig zijn om in de volgende kabinetsperiode een
loonsomheffing in te voeren.C. Uniformeren van definities die in de praktijk voor onduidelijkheid
zorgen, zoals ten aanzien van de directeur-grootaandeelhouder.A. Afschaffen eerstedagsmeldingDe eerstedagsmelding (EDM) wordt afgeschaft. Daarbij geldt wel dat de
inspecteur de bevoegdheid krijgt om maximaal een vijfjarige EDM-verplichting
op te leggen. Deze bevoegdheid geldt alleen als sprake is van bijzondere risico’s
op fraude of illegale tewerkstelling. Op die manier wordt een gerichte inzet
van de EDM mogelijk. Bij het toezicht gaat het niet alleen om controles van
de Belastingdienst maar worden ook signalen van andere overheidsinstanties
zoals bijvoorbeeld de Arbeidsinspectie meegenomen. Op deze wijze kan de EDM
als gericht instrument worden ingezet, terwijl de (ervaren) administratieve
lasten voor goedwillende werkgevers aanzienlijk verminderen.B. Concrete stappen richting loonsomheffingDat werknemers geen WW-premie meer betalen met ingang van 1 januari
2009 betekent één regel minder op het loonstrookje. Hiermee
wordt bovendien een belangrijke stap gezet richting verdere vereenvoudiging
van de uitvoering van belasting- en premieheffing. Er zijn echter nog meer
stappen nodig om het voor een volgend kabinet mogelijk te maken een loonsomheffing
in te voeren. Met een loonsomheffing kan een belangrijke administratieve lastenverlichting
voor werkgevers worden bereikt.De hobbels op de weg naar een loonsomheffing bestaan uit de complexiteit
die op dit moment in de loonheffingen zit. De mogelijk te nemen stappen zijn
beschreven in de brief van 3 juli 2008 aan de Tweede Kamer.1 Het systeem dat in deze brief wordt voorgesteld wordt nog nader onderzocht.
Daarbij worden onder andere de koopkrachteffecten in beeld gebracht. Van belang
is dat de huidige verschillen tussen de loonbegrippen, met name het loon voor
de loonbelasting/premie volksverzekeringen en het loon voor de premies werknemersverzekeringen,
worden weggenomen. Deze verschillen zijn voor de praktijk vaak onbegrijpelijk
en leveren veel rompslomp op. Om tot een eenduidig loonbegrip te komen, moeten
nog drie verschillen worden weggenomen, namelijk bij de auto van de zaak,
de levensloopregeling en de werkgeversvergoeding Zorgverzekeringswet.
Ook is bij dit systeem van belang dat de heffingen gesplitst worden, dat wil
zeggen dat bepaalde heffingen alleen bij de werkgever, andere heffingen alleen
bij de werknemer plaatsvinden. In dit systeem valt ook de aanzienlijke administratieve
rompslomp weg die is gemoeid met de huidige teruggaven aan werkgevers van
teveel betaalde inkomensafhankelijke bijdragen Zorgverzekeringswet. De Tweede
Kamer wordt in het voorjaar van 2009 geïnformeerd over de uitkomsten
van het onderzoek.C. Definities uniformerenIn regelgeving worden verschillende definities gebruikt terwijl vaak (ongeveer)
dezelfde doelgroep wordt bedoeld. Dit zorgt voor verwarring en irritaties
in de praktijk. Het kabinet streeft naar zoveel mogelijk uniformering van
definities. In de praktijk ontstaat bijvoorbeeld verwarring bij de definitie
van dga. Voor de belastingen is iemand dga als hij ten minste 5% van
de aandelen in een BV heeft. Voor de werknemersverzekeringen is iemand dga
als hij – kort gezegd – niet tegen zijn zin kan worden ontslagen.
Dat is het geval bij een meerderheidsaandeelhouder. Ook is dat volgens de
Regeling aanwijzing dga het geval bij meerdere personen met gelijke aandelenbelangen.
Een voorbeeld ter toelichting. Bij een BV met een 60%-aandeelhouder
en een 40%-aandeelhouder, zijn beiden fiscaal dga, maar voor de werknemersverzekering
is alleen de 60%-aandeelhouder dga. De 40%-aandeelhouder is
dus verplicht verzekerd terwijl hij wel een «echte» ondernemer
is. Daarentegen zijn vijf dga’s met elk een belang van 20% allen
niet verplicht verzekerd. Een ander voorbeeld is de definitie van ondernemer.
Wanneer voor de inkomstenbelasting wordt vastgesteld dat sprake is van ondernemerschap,
wil dat nog niet zeggen dat dat ook het geval is voor bijvoorbeeld het arbeidsrecht
of voor de arbeidsinspectie. Dit betekent voor de ondernemer een vaak onverklaarbaar
verschil in behandeling door verschillende overheidsinstanties. Het kabinet
zet zich in om dergelijke onduidelijkheden zoveel mogelijk weg te nemen.Indeling fiscaal pakket 2009Het pakket Belastingplan 2009 c.a. bestaat uit twee wetsvoorstellen. Het
Belastingplan 2009 bevat de maatregelen die primair betrekking hebben op het
budgettaire en koopkrachtbeeld. De maatregelen die niet in dit wetsvoorstel
thuishoren maar wel op 1 januari 2009 in werking moeten treden, zijn
ondergebracht in het wetsvoorstel Overige fiscale maatregelen 2009.Het onderhavige wetsvoorstel, het Belastingplan 2009, is onderverdeeld
in drie beleidsmatige clusters: ondernemerschap, inkomensbeleid en mobiliteit
en vergroening. Naast deze clusters zijn in dit belastingplan maatregelen
opgenomen inzake lijfrenten en de vlieg- en verpakkingenbelasting. Verder
bevat het een vrijstelling voor sportverenigingen enstichtingen in de Successiewet
alsmede een aanpassing van de btw-vrijstelling voor medische diensten. De
maatregelen worden hierna toegelicht. De EU-aspecten, budgettaire effecten
en uitvoeringskosten zijn opgenomen in aparte hoofdstukken. De verschillende
afwegingen bij de maatregelen zijn ook langs de lat van de bedrijfseffecten-
en milieutoets gelegd. De conclusies uit dat proces zijn beschreven in het
hoofdstuk gevolgen voor bedrijfsleven en burger.2. Ondernemerschap2.1. Stimuleren winst ondernemers in de inkomstenbelastingOndernemingen zorgen voor innovatiekracht en werkgelegenheid. Daarmee
zijn ze van groot belang voor de Nederlandse economie. Het kabinet ziet de
(fiscale) regelgeving daarbij als een belangrijk ondersteunend
en stimulerend instrument. De in deze paragraaf aangekondigde maatregelen
zijn gericht op het stimuleren van ondernemerschap in de inkomstenbelasting.
Over de fiscale positie van de dga wordt hier opgemerkt dat eind dit jaar
de toegezegde nota aan de Tweede Kamer zal worden gezonden.1Eenvoudiger regelgeving kan het ondernemen makkelijker maken. Het stimuleren
van ondernemerschap en het streven naar vereenvoudiging zijn vanuit dat oogpunt
elkaar versterkende doelstellingen. Een van de doelstellingen van het kabinet
is de huidige (fiscale) regelingen beter toe te snijden op de situatie van
de startende en doorgroeiende ondernemer en de ondernemer met grote ambities
ten aanzien van innovatie en groei. In dat kader wordt verwezen naar bijlage
1 waarin de mogelijkheden voor het fiscaal stimuleren van ondernemerschap
uitgebreid worden uitgewerkt. Voor de fiscaliteit ligt het voor de hand om
in te zetten op structuurverbetering van de (winst)belastingheffing. Deze
structuurverbetering zal resulteren in een evenwichtiger verdeling van de
ondernemersfaciliteiten in de inkomstenbelasting, waarbij meer dan nu de nadruk
zal worden gelegd op faciliteiten die bijdragen aan het starten en doorgroeien
van ondernemingen. Het voornemen bestaat om het accent meer te leggen op ondernemers
die winst maken. Dit is mogelijk door de zelfstandigenaftrek op de langere
termijn om te zetten in de MKB-winstvrijstelling. De marginale druk van het
huidige regime en de situatie waarin de zelfstandigenaftrek helemaal zou zijn
omgezet in de MKB-winstvrijstelling zijn ter illustratie weergegeven in figuur
1.Figuur 1: Marginale druk huidig regime en na omzetten
zelfstandigenaftrek in MKB-winstvrijstellingDe zelfstandigenaftrek neemt af bij toenemende winst. De MKB-winstvrijstelling
is daarentegen gericht op groei. Deze is immers een vast percentage van de
winst. Omzetting van de zelfstandigenaftrek in de MKB-winstvrijstelling ineens
acht het kabinet echter niet wenselijk. Een dergelijke wijziging zou forse
inkomenseffecten hebben. Om die reden wordt er voor gekozen om een dergelijke
omzetting of andere prikkels voor meer winst maken pas na consultatie van
het bedrijfsleven en de advieswereld vorm te geven. Wel wordt in 2009 al binnen
de fiscale ondernemersfaciliteiten meer accent gelegd op de MKB-winstvrijstelling
in plaats van op de zelfstandigenaftrek. De bedragen van de zelfstandigenaftrek
blijven in 2009 nominaal constant. Het effect van deze stabilisatie wordt
voor starters verdisconteerd door een verhoging van de startersaftrek. Verder
wordt de MKB-winstvrijstelling verhoogd. Dit sluit tevens aan bij de wens om de fiscale behandeling van ondernemers in de inkomstenbelasting
en dga’s meer te stroomlijnen. Deze accentverschuiving wordt ingepast
in het inkomensbeleid.In dit kader denkt het kabinet ook na over het afschaffen van het urencriterium
voor de MKB-winstvrijstelling. Ondernemingen worden namelijk vaak gestart
in deeltijd of naast een dienstbetrekking. Met deze maatregel zouden ook deeltijd-
en hybride ondernemers toegang krijgen tot een deel van de ondernemersfaciliteiten.
Ook wordt nagedacht over het verder verhogen van de MKB-winstvrijstelling
na 2009.Per jaar zal steeds worden besloten over maatvoering en (budgettaire)
inpasbaarheid. Uitgangspunt bij deze aanpassingen is dat het starten van een
onderneming aantrekkelijk blijft en er aandacht is voor de positie van de
kleine ondernemer met een laag inkomen.Andere belangrijke verbeteringen voor ondernemers kunnen behaald worden
via vereenvoudiging in de uitvoering. Hierover kan worden opgemerkt dat de
Belastingdienst continu bezig is om de uitvoering van belastingwetten soepeler
te laten verlopen. In dit verband kan – naast de inspanningen die al
worden geleverd door samenwerking met de Kamer van Koophandel en op het punt
van startersbegeleiding – worden gewezen op de volgende initiatieven.
Om er voor te zorgen dat er zo min mogelijk problemen ontstaan door het «vooraf
afdragen van belasting», zal de Belastingdienst overleggen met de Kamers
van Koophandel en de organisaties van belastingconsulenten met als doel duidelijke
aandacht te geven aan de praktische gevolgen van de schattingsopgaaf van de
startende ondernemer. Verder wordt het vanaf 1 januari 2009 mogelijk
een wijziging van de voorlopige aanslag en teruggaaf digitaal aan te brengen
en ook de schatting van het inkomen voor het komende belastingjaar digitaal
te doen. Tot slot wordt in het kader van vereenvoudiging nog gewezen op de
verhoging van de grens voor kwartaalaangiften in de omzetbelasting.12.2. Verlaging Vpb-tarieven vanwege uitblijven renteboxDe Europese Commissie heeft nog geen duidelijkheid gegeven over de vraag
of de optionele rentebox beschouwd moet worden als steun in de zin van de
Europese staatssteunregels. De optionele rentebox is een regeling in de vennootschapsbelasting
op grond waarvan belastingplichtigen voor het saldo van ontvangen en betaalde
groepsrente kunnen kiezen voor een afwijkende fiscale behandeling. Als zij
kiezen voor toepassing van de rentebox wordt het saldo belast tegen 5%
in plaats van 25,5% of is dit saldo aftrekbaar tegen 5% in plaats
van 25,5%, één en ander afhankelijk van de vraag of het
saldo positief of negatief is.Zoals aangegeven in de brief aan de Kamer van 3 juli 20082 is er over dit onderwerp intensief contact met de Europese
Commissie, die twijfelt over de overeenstemming van de rentebox met het verbod
op staatssteun. In die brief is aangegeven dat met de Commissie ook is gesproken
over een mogelijke aanpassing van de optionele rentebox tot een verplichte
regeling. Het optionele karakter is één van de elementen waarbij
de Commissie vraagtekens zet. Het verplicht maken van de regeling zou de aanvaardbaarheid
van de rentebox voor de Commissie kunnen verbeteren. Op verzoek van de Nederlandse
regering heeft de Commissie in dat verband aangegeven in haar beschikking
in ieder geval te zullen ingaan op het optionele of verplichte karakter van
de regeling.Het uitblijven van een beschikking van de Commissie over de optionele
rentebox is aanleiding om het voor 2008 voor de optionele rentebox gereserveerde bedrag op andere wijze toe te laten komen aan het bedrijfsleven.
Daarbij is gekozen voor een verlaging van het MKB-tarief in de vennootschapsbelasting
tot 20% voor winsten tot een bedrag van€ 250 000. De
huidige tweede schijf van 23% komt te vervallen. Op deze wijze blijven
de rentebox-middelen beschikbaar binnen de vennootschapsbelasting. Deze maatregel
impliceert een lastenverlichting voor alle belastingplichtigen in de vennootschapsbelasting,
waarbij een groot deel van het voordeel juist ook neerslaat bij MKB-bedrijven.
De tariefverlaging geldt alleen voor het jaar 2008. Het is denkbaar om in
het verlengde van de dialoog met de Commissie in de toekomst nog slechts in
te zetten op een verplichte rentebox. Een dergelijke aanpassing zou de budgettaire
ruimte scheppen om de incidentele verlaging van het MKB-tarief in de vennootschapsbelasting
een structureel karakter te geven. Zolang de Commissie geen beschikking over
de rentebox treft, blijft er onzekerheid bestaan over de mogelijkheden om
de optionele rentebox per 1 januari 2009 in werking te laten treden.
Daarom worden vooralsnog geen alternatieve voorstellen voor de aanwending
van het structureel voor de optionele rentebox gereserveerde budget gedaan.2.3. Uitbreiding faciliteiten speur- en ontwikkelingswerkIn het kader van het bevorderen van innovatief ondernemerschap heeft het
kabinet in het Beleidsprogramma1 onder andere
aangekondigd de WBSO te intensiveren. De WBSO is de verzamelnaam voor de afdrachtvermindering
speur- en ontwikkelingswerk in de Wet vermindering afdracht loonbelasting
en premie voor de volksverzekeringen (WVA) en de aftrek speur- en ontwikkelingswerk
in de Wet inkomstenbelasting 2001 (Wet IB 2001). In 2009 vindt de eerste tranche
van deze intensivering plaats. Per 1 januari 2009 wordt de definitie
van speur- en ontwikkelingswerk verruimd. De verruiming zal zien op ontwikkeling
van technische nieuwe programmatuur waarbij gebruik wordt gemaakt van al bestaande
componenten. Er zullen voorwaarden worden gesteld om binnen het beschikbare
budget te blijven. Voor de uitbreiding is geen aanpassing van de WVA nodig.
Wel zal de minister van Economische Zaken de Afbakeningregeling speur- en
ontwikkelingswerk 1997 aanpassen en zonodig een beleidsregel opstellen opdat
de ontwikkeling van technisch nieuwe programmatuur ruimer kan worden uitgelegd.In 2009 en 2010 zal worden bekeken hoe de verruiming van de definitie
uitwerkt in de praktijk. Afhankelijk van de bevindingen zal de WBSO verder
worden uitgebreid in 2011.2.4. Uitbreiding faciliteiten zeescheepvaartDe in de Wet IB 2001 opgenomen tonnageregeling is belangrijk voor het
behoud van rederijen in Nederland. Zoals in de Beleidsbrief Zeevaart 20082 is aangekondigd introduceert het kabinet twee aanvullende
maatregelen teneinde het level playing field op fiscaal vlak in Europa te
handhaven. De maatregelen betreffen het verlagen van het tonnagetarief voor
grotere schepen en voor als scheepsmanager werkzame ondernemers. Deze maatregelen
maken het Nederlandse fiscale zeescheepvaartpakket in de breedte aantrekkelijker.Bij de tonnageregeling neemt de in aanmerking te nemen winst bij een toename
van de tonnage via een aantal schalen af. De huidige tonnageregeling kent
verder vanaf een tonnage van 25 000 nettoton een vast tarief. In enkele
andere landen geldt het vaste tarief vanaf een hoger tonnage dan 25 000
nettoton en ligt dit vaste tarief bovendien lager dan het laagste tarief in
Nederland. Om aan te sluiten bij andere Europese landen en daardoor de Nederlandse
tonnageregeling in Europees perspectief concurrerend te houden,
introduceert het kabinet een extra schaal. Met deze extra schaal gaat voor
de in aanmerking te nemen winst vanaf een tonnage van 50 000 nettoton
een lager tarief gelden van€ 0,50 per 1000 nettoton. Hierdoor wordt
het voor reders aantrekkelijk om het beheer van grote schepen vanuit Nederland
te verrichten. Een toename van de Nederlandse handelsvloot zal een positieve
uitstraling hebben op Nederland als maritiem vestigingsland.Sinds 2006 geldt de tonnageregeling ook voor als scheepsmanager werkzame
ondernemers. Gebleken is echter dat de op grond van de tonnageregeling forfaitair
vastgestelde belastbare winst te hoog is in relatie tot de werkelijke opbrengsten
uit scheepsmanagement. De tonnageregeling is voor deze activiteiten in Nederland
namelijk niet gunstiger dan het normale winstregime. Het kabinet verlaagt
dan ook de grondslag met 75% en past daarmee – indirect –
een korting van 75% op de bestaande tarieven toe om de toepassing van
de tonnageregeling op scheepsmanagers effectiever te laten zijn.Gelet op het staatssteunkarakter van de maatregelen dienen de voorstellen
ter goedkeuring aan de Europese Commissie te worden voorgelegd. De maatregelen
treden in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip na verkrijging
van goedkeuring van de Europese Commissie. De Europese Commissie toetst of
de maatregelen voldoen aan de communautaire richtsnoeren betreffende staatssteun
voor het zeevervoer.1 Dit doet zij door de regeling,
mede in de context van de regelingen in andere landen, in zijn totaliteit
te beoordelen. Hierdoor voorkomt de Commissie in beginsel concurrentieverstoring
tussen de lidstaten. Indien deze goedkeuring na 1 januari 2009 wordt
ontvangen, is beoogd de maatregel tot en met 1 januari 2009 terug te
laten werken.3. Inkomensbeleid3.1. Doorwerkbonus en houdbaarheidsbijdrageDemografische veranderingen zorgen de komende decennia voor uitdagingen,
ook voor de Nederlandse overheidsfinanciën. Het kabinet gaat deze uitdagingen
aan. Aan het eind van deze kabinetsperiode, vanaf 2010, bereikt de generatie
die vlak na de Tweede Wereldoorlog is geboren (de «babyboom-generatie»)
de AOW-gerechtigde leeftijd. Daarmee start een snelle groei van de zogenoemde
grijze druk. De verhouding tussen gepensioneerden en werkenden zal oplopen
van ruim twee op tien op dit moment tot bijna vijf op tien in 2040. Deze vergrijzing
leidt bij ongewijzigd beleid tot een sterke en structurele toename van de
overheidsuitgaven, met name bij de AOW en in de gezondheidszorg. Tegenover
deze toekomstige stijging van de overheidsuitgaven staat weliswaar een stijging
van de belastinginkomsten, onder andere uit pensioenen, maar deze is kleiner
dan de genoemde stijging van de overheidsuitgaven. Dat betekent dat de overheidsfinanciën
niet «houdbaar» zijn: de bestaande overheidsvoorzieningen kunnen
niet meegroeien met de welvaart zonder dat de belastingen in de toekomst moeten
worden verhoogd of dat de overheidsschuld zich uiteindelijk opwaarts ontwikkelt.
Naast aandacht voor de kosten van vergrijzinggerelateerde instituties zoals
de AOW en de zorg is het voor de houdbaarheid tevens van belang dat zoveel
mogelijk mensen meer en zo lang mogelijk doorwerken. Arbeidsparticipatie (van
ouderen en andere groepen) verbreedt het draagvlak voor de collectieve voorzieningen.Om de houdbaarheid van de overheidsfinanciën te bevorderen en zo
de oudedagsvoorziening in de toekomst op het gewenste niveau te kunnen houden,
streeft dit kabinet met name naar bevordering van de arbeidsparticipatie.
In het Coalitieakkoord zijn in lijn daarmee diverse maatregelen
opgenomen. Ook de Commissie Arbeidsparticipatie heeft hierover op verzoek
van het kabinet geadviseerd.Ouderen zullen met een (fiscale) doorwerkbonus gemotiveerd worden om vanaf
het jaar waarin zij 62 jaar worden door te blijven werken. In de leeftijdsgroep
62 en ouder is namelijk sprake van een aanzienlijk arbeidspotentieel dat op
dit moment onvoldoende wordt benut. De doorwerkbonus moet doorwerken tot 65
jaar aantrekkelijker maken, zodat doorwerken weer de norm wordt en meer ouderen
aan de slag zullen blijven. De participatiegraad van ouderen is op dit moment
zeer beperkt. In de leeftijdscategorie van 60–64 jaar wordt de arbeidsparticipatie
in 2007 geraamd op 27%. Het CPB heeft aangegeven dat financiële
prikkels voor ouderen effectiever zijn dan eerder gedacht en dat de participatiegraad
van deze groep ouderen groeit naar 43% in 2020.1 Met de doorwerkbonus zal deze participatiegraad naar verwachting verder
groeien. Een verhoging van de participatie van ouderen verbetert voorts de
houdbaarheid van overheidsfinanciën. Het kabinet heeft er bovendien voor
gekozen ook 65-plussers een doorwerkbonus toe te kennen teneinde ook die mensen
te stimuleren hun arbeidspotentieel zo lang mogelijk te benutten. Op deze
wijze stimuleert het kabinet de arbeidsparticipatie en verbreedt het tegelijk
het draagvlak voor de financiering van de oudedagsvoorziening.Vormgeving van de doorwerkbonusDe doorwerkbonus voor mensen die langer doorwerken wordt vormgegeven als
een korting op de te betalen belasting (heffingskorting) voor ouderen die
werken. De systematiek is vergelijkbaar met de bestaande (verhoogde) arbeidskorting
voor ouderen. Mensen die in een jaar 62 worden en blijven werken, ontvangen
deze doorwerkbonus. Ook voor 65-plussers is er een doorwerkbonus. Zo tracht
het kabinet ouderen een maximale impuls te geven om langer door te werken.Een belangrijk element van deze vormgeving is dat de doorwerkbonus direct
wordt toegepast in het jaar waarin wordt (door)gewerkt. Dat heeft als voordeel
dat de financiële prikkel voor het doorwerken meteen zichtbaar is voor
betrokkene en daarmee zeer effectief is. De hoogte van de bonus loopt met
de leeftijd en met het inkomen uit arbeid op. Zo krijgt een belastingplichtige
die in de loop van een jaar 62 wordt, over dat kalenderjaar een bonus van
5% van het inkomen verdiend met arbeid. Indien de belastingplichtige
in een kalenderjaar 63 jaar wordt, wordt de bonus verhoogd naar 7%
van het inkomen. Indien de belastingplichtige 64 jaar wordt, loopt de bonus
nog verder op tot 10% van het inkomen. Door de doorwerkbonus afhankelijk
te maken van het inkomen en de hoogte van de bonus op te laten lopen naar
mate men dichter bij de leeftijd van 65 jaar komt, wordt specifiek invulling
gegeven aan de wens van het kabinet om mensen te motiveren in ieder geval
tot hun 65e jaar te werken. Daarbij geldt dat naarmate mensen ouder worden
het minder eenvoudig is deze groep te motiveren om door te werken. Om die
reden loopt de hoogte van de bonus ook met de leeftijd op. Met een dergelijke
vormgeving is in termen van arbeidsparticipatie de grootste winst te halen.Om ook de arbeidsparticipatie voor 65-plussers te stimuleren wordt ook
een doorwerkbonus toegekend aan deze leeftijdsgroep. Bij de vormgeving van
de doorwerkbonus voor deze leeftijdsgroep is rekening gehouden met de wens
van het kabinet de feitelijke ingangsdatum van het pensioen een individuele
keuze te laten zijn, gebaseerd op de fysieke en financiële mogelijkheden
en wensen van betrokkenen. Het kabinet wil daarmee een cultuuromslag bewerkstelligen
waardoor 65 jaar niet meer als het vaste eindpunt van het werkzame leven wordt
gezien. Om 65-plussers de mogelijkheid te bieden het werkzame leven na 65
jaar geleidelijk af te bouwen heeft het kabinet ervoor gekozen belastingplichtigen
die in een kalenderjaar 65 jaar worden een doorwerkbonus van
2% van het inkomen uit arbeid toe te kennen. Voor doorwerken na 67
jaar wordt een doorwerkbonus van 1% toegekend. Verder is het natuurlijk
zo dat 65-plussers in eerste en tweede schijf reeds een fors lager tarief
verschuldigd zijn, waardoor het stimuleringseffect van deze bonus groter is
dan voor 65-minners. Deze bonus geldt voor alle ouderen en gaat met ingang
van 1 januari 2009 in.Teneinde een minimum aan arbeidsparticipatie te garanderen wordt de bonus
berekend over het gedeelte van de inkomsten uit tegenwoordige arbeid dat de € 8 860
(2009) te boven gaat. Deze grens is op dezelfde manier vormgegeven als de
grens opgenomen in de arbeidskorting en kent ook dezelfde hoogte. Bij een
belastingplichtige met een inkomen beneden deze grens is sprake van een zodanig
beperkte mate van arbeidsparticipatie dat het naar de mening van dit kabinet
niet in de rede ligt om deze belastingplichtige in aanmerking te laten komen
voor een doorwerkbonus. Verder blijft het deel van het inkomen dat het bedrag
van het einde van de derde schijf (€ 54 776 in 2009) te boven
gaat buiten beschouwing bij de berekening van de hoogte van de bonus. De bonus
wordt in 2009 dus berekend over maximaal het verschil tussen het bedrag van
het einde van de derde schijf en € 8 860. Onderstaande tabel
geeft de hoogte van de doorwerkbonus voor belastingplichtigen die in een kalenderjaar
62–67 jaar worden in percentages en bij het maximale inkomen waarover
de bonus wordt berekend.Tabel 1: Bonus per persoon vanaf 2009 (in €,
loonvoet 2009)  626364656667 (e.v.)Bonus      – percentage5%7%10%2%2%1%– maximaal2 2963 2144 592918918459Door de hoogte van de doorwerkbonus te definiëren als percentage
van (een deel van) het inkomen neemt de bonus toe met de mate van participatie.
Door de robuuste vormgeving van de doorwerkbonus is deze voorts eenvoudig
uitvoerbaar voor de Belastingdienst. De doorwerkbonus zal als heffingskorting
via de aanslag inkomstenbelasting worden toegekend. De bestaande (verhoogde)
arbeidskorting voor ouderen blijft naast de doorwerkbonus bestaan, zodat de
doorwerkbonus een extra financiële stimulans voor doorwerken betekent
bovenop reeds bestaande instrumenten.De doorwerkbonus wordt conform het advies van de Commissie Arbeidsparticipatie
direct met ingang van 1 januari 2009 ingevoerd. Op deze wijze wordt met
onmiddellijke ingang doorwerken voor belastingplichtigen financieel gestimuleerd.HoudbaarheidsbijdrageNaast de hierboven genoemde bonus voor doorwerken wordt van ouderen een
houdbaarheidsbijdrage naar draagkracht gevraagd. Deze houdbaarheidsbijdrage
verbreedt het draagvlak voor de financiering van de oudedagsvoorziening. Deze
bijdrage wordt ingebed in de schijvenstructuur van de loon- en inkomstenbelasting
en premieheffing voor de volksverzekeringen. De bovengrens van de tweede schijf
in de inkomstenbelasting wordt met ingang van 2011 niet meer volledig maar
nog voor 75% van de op basis van de tabelcorrectiefactor berekende
mutatie geïndexeerd. Tot de bovengrens van de tweede schijf van de inkomstenbelasting
bestaat een aanzienlijk deel van de gecombineerde heffing uit premieheffing
voor de volksverzekeringen, waaronder AOW-premie. 65-plussers
betalen geen AOW-premie. Dat blijft zo. Doordat 65-plussers geen AOW-premie
betalen, bestaat er voor 65-plussers een fors verschil tussen enerzijds het
gecombineerde tarief inkomstenbelasting en premie volksverzekeringen in de
tweede schijf en anderzijds het tarief inkomstenbelasting in de derde schijf:
dit verschil bedraagt in 2009 17,9%. In 2009 ligt de grens tussen de
tweede en de derde schijf op€ 32 127. Voor mensen die jonger
dan 65 jaar zijn, is het verschil tussen het tarief in de tweede schijf en
het tarief in de derde schijf in 2009 verdwenen. Voor de groep belastingplichtigen
onder de 65 jaar heeft de beperkte indexatie van de tweede schijf dus geen
gevolgen.Onderstaande tabel geeft een indruk van de geraamde maximale bedragen
als gevolg van de beperkte indexatie van de tweede schijf die van belastingplichtigen
in de jaren vanaf 2011 zullen worden gevraagd. Tabel 2: Maximale effecten beperkte indexatie per persoon
in een jaar (in €, loonvoet 2009) 2011201220132014201520162020203052103154204254303497950In onderstaande figuur wordt de schijvenstructuur in de jaren 2011 tot
2030 weergegeven.Figuur 2: Effecten van de beperkte indexatieDe beperkte indexatie van de bovengrens van de tweede schijf (en daarmee
het de facto verkorten van de tweede schijf) heeft voor verschillende leeftijds-
en inkomensgroepen verschillende effecten:• Mensen die jonger zijn dan 65 jaar: het verkorten van de tweede
schijf heeft geen effect zolang het gecombineerde tarief in de tweede schijf
gelijk blijft aan het tarief in de derde schijf.• Voor mensen die geboren zijn voor 1 januari 1946 verandert
er niets. Voor deze groep wordt de tweede schijf niet verkort (zie hierna).• Mensen die 65 jaar of ouder zijn en geboren zijn na 31 december
1945:– met een inkomen lager dan de grens tussen de tweede en derde schijf
(in 2009 € 32 127): voor deze groep verandert er in eerste
instantie evenmin iets. Afhankelijk van de hoogte van het inkomen, kunnen
mensen in deze inkomensgroep op termijn de effecten van de beperkte indexatie
van de tweede schijf ondervinden. Mensen van 65 jaar of ouder
met alleen AOW of een klein aanvullend pensioen ondervinden geen gevolgen
van de beperkte indexatie van de tweede schijf.– Met een inkomen dat hoger is dan de grens tussen de tweede en
derde schijf (in 2009 € 32 127): van deze mensen wordt vanaf 2011
een bijdrage gevraagd. De bijdrage is gelijk aan het verschil tussen het tarief
tweede schijf en het tarief derde schijf toegepast op het deel van het inkomen
dat vanaf 2011 extra in de derde schijf valt.De beperkte indexatie van de bovengrens van de tweede schijf is dusdanig
vormgegeven dat de budgettaire opbrengst gelijk is aan de heffing zoals deze
is beschreven in het Coalitieakkoord. De maatregelen leveren een grotere houdbaarheidswinst
op dan uit de doorrekening van het Coalitieakkoord bleek, met name door een
bijstelling van het CPB van de opbrengst van de houdbaarheidsbijdrage en doordat
de kosten van de doorwerkbonus – die moeten worden afgetrokken van de
houdbaarheidsbijdrage – voor € 280 miljoen worden gedekt.Uitzondering huidige ouderenMensen die vóór 1 januari 1946 zijn geboren, zijn op
het moment van in werking treden van de houdbaarheidsbijdrage per 1 januari
2011 minimaal 65 jaar. Het kabinet heeft ervoor gekozen deze groep ouderen
volledig uit te zonderen van de houdbaarheidsbijdrage, omdat deze groep redelijkerwijs
niet meer de mogelijkheid heeft gehad te anticiperen op de invoering van de
houdbaarheidsbijdrage. Dat betekent dat voor deze groep een aparte tarieftabel
zal gelden met een andere lengte van de tweede schijf in de loon- en inkomstenbelasting
en premieheffing volksverzekeringen dan voor de andere belastingplichtigen.3.2. Verhoging maximale ouderschapsverlofkorting
en ontkoppeling van levensloopregelingDe ouderschapsverlofkorting biedt financiële ondersteuning voor werknemers
die gebruik maken van hun wettelijk recht op ouderschapsverlof. Het wettelijke
recht op ouderschapsverlof wordt met ingang van 1 januari 2009 uitgebreid
van 13 naar 26 weken. Achtergrond van deze ambitie uit het Coalitieakkoord
is de wens om ouders in de gelegenheid te stellen om desgewenst een langere
periode zelf de zorg voor hun kind op zich te nemen. Door de uitbreiding van
het wettelijke recht op ouderschapsverlof wordt het maximale bedrag van de
ouderschapsverlofkorting ook hoger.De ouderschapsverlofkorting wordt op dit moment alleen toegepast als de
ouder in dat jaar inlegt in de levensloopregeling. Vanuit het oogpunt van
vereenvoudiging wordt deze koppeling van de ouderschapsverlofkorting aan de
levensloopregeling losgelaten per 1 januari 2009. De ouderschapsverlofkorting
komt daarmee volledig los te staan van de levensloopregeling.3.3. Verhoging inkomensafhankelijke aanvullende combinatiekortingOp grond van het Belastingplan 2008 wordt de inkomensafhankelijke aanvullende
combinatiekorting (IACK) per 1 januari 2009 geïntroduceerd. De IACK
beoogt meer werken voor alleenstaanden en minst verdienende partners met kinderen
aantrekkelijker te maken. Belastingplichtigen die minder verdienen dan hun
partner werken vaak in deeltijd en zijn bovendien het meest gevoelig voor
de mate waarin werk loont. Uit diverse onderzoeken blijkt dat met name vrouwen
sterk reageren op een verandering in het besteedbaar inkomen.1 Het inkomensafhankelijker maken van de aanvullende combinatiekorting
stimuleert deze groep om meer uren te gaan werken. Het kabinet heeft dit jaar extra geld uitgetrokken voor de IACK om het
bij het Belastingplan 2008 ingezette beleid verder te intensiveren en zo eerder
in te zetten op een verdere verhoging van de arbeidsparticipatie. Het budget
voor de IACK voor het jaar 2009 wordt in dat kader nog eens met € 470
miljoen verhoogd, zodat al in 2009 – en niet pas in 2011 – het
maximum van de IACK bereikt is. Deze lastenverlichting is verwerkt in onderstaande
tabel van het koopkrachtpakket.3.4. Koopkrachtpakket 2009De hoogte van een aantal heffingskortingen en tarieven wordt aangepast
in het kader van het streven naar een evenwichtig koopkrachtbeeld. Daarbij
wordt het uitgangspunt gehanteerd dat de sterkste schouders de zwaarste lasten
dragen. Onderstaande tabel geeft een overzicht van de fiscale maatregelen
die worden genomen als gevolg van het koopkrachtpakket 2009. Naast de aanvullende
combinatiekorting wordt met ingang van 1 januari 2009 de arbeidskorting
inkomensafhankelijker gemaakt. Voor beide maatregelen is in het Belastingplan
2008 een intensivering opgenomen die in de bedragen in onderstaande tabel
is verwerkt. De tabel bevat alleen de fiscale maatregelen van het koopkrachtpakket.
Niet-fiscale onderdelen van het koopkrachtpakket worden in andere regelgeving
opgenomen. Alleen de begroting van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
bevat een integraal beeld van alle koopkrachtmaatregelen die worden genomen
om een evenwichtig koopkrachtbeeld tot stand te brengen.1 In de SZW-begroting worden behalve de fiscale maatregelen dus ook
alle overige maatregelen van het koopkrachtpakket toegelicht, zoals de verlaging
van de AWF-premie voor werknemers naar nul, de verhoging van de AOW-tegemoetkoming
en de verhoging van de zorgtoeslag voor alleenstaanden.Tabel 3: Overzicht heffingskortingen en tarieven eerste
en tweede schijf 2008–2009  20082009Toelichting 2009Heffingskortingen   Algemene heffingskorting2 0742 007Terugdraaien
indexatie 2008 en verlagen met € 57     Arbeidskorting (IAK)*    – maximaal lage inkomens1 4431 504Indexeren en verhogen met € 3– maximaal hoge inkomens1 4431 480Indexeren en verhogen met € 12    Combinatiekorting11244Indexeren en verlagen met € 70     IACK    – vast bedrag746770Indexeren en verhogen
met € 11– opbouwpercentage–3,8%Verhogen
met 0,7%– totaal maximum–1 764Indexeren
en verhogen met € 899    Alleenstaande-ouderkorting1 459644Indexeren en verlagen
met € 840     Ouderenkorting486476Indexeren en verlagen met € 19 Alleenstaande ouderenkorting555535Indexeren en verlagen
met € 30    Tarieven   Belastingtarief eerste schijf2,45%2,35%Verlagen
met 0,1%-puntBelastingtarief tweede schijf10,7%10,85%Verhogen
met 0,15%-punt* De arbeidskorting is met ingang van 1 januari 2009 inkomensafhankelijker
gemaakt en geïntensiveerd. Dit jaar worden de maxima van de arbeidskorting
voor 2009 als gevolg van het koopkrachtpakket verlaagd met € 5.4. Mobiliteit en vergroening4.1. Reductie van CO2-uitstootHet kabinet streeft ernaar de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. In het Werkprogramma Schoon en Zuinig heeft het kabinet de ambitie
geformuleerd, dat de sector verkeer en vervoer in 2020 circa 30% (13
tot 17 megaton per jaar) aan CO2-uitstoot reduceert ten opzichte
van ongewijzigd beleid. Dit geldt ook voor de CO2-uitstoot van
personenauto’s. Personenauto’s nemen ongeveer de helft van de
CO2-uitstoot van de sector voor hun rekening. De reductie van CO2-uitstoot door personenauto’s wordt bereikt door de verbetering
van de voertuigefficiency (zuinigere auto’s), de stimulering van de
aankoop van zuinigere auto’s, de betere inzet van brandstoffen en kilometerbeprijzing.Kader 3: relatie CO2-uitstoot-uitstoot en
brandstofverbruikDe CO2-uitstoot en het brandstofverbruik van een auto zijn één
op één gerelateerd. Een auto met een lagere CO2-uitstoot
is niet alleen goed voor het milieu maar ook voor de portemonnee. De zuinigste
benzineauto heeft volgens het Brandstofverbruiksboekje 2008 een verbruik van
4,3 liter per 100 kilometer. Met 1 liter benzine kan dus 23,3 kilometer worden
gereden. Dit komt overeen met een CO2-uitstoot van 103 gram per
kilometer (g/km). De gemiddelde, nieuw verkochte benzineauto heeft een CO2-uitstoot van 165 g/km oftewel een verbruik van 1 op 14,5. Dieselauto’s
zijn gemiddeld nog zuiniger. Hoewel het brandstofverbruik in het algemeen
toeneemt met het groter worden van de auto, kan het brandstofverbruik –
en dus de CO2-uitstoot – ook binnen dezelfde grootteklasse
fors uiteenlopen. Uit de Top 10 van zuinigste modellen samengesteld door de
Stichting Natuur en Milieu, het Wereld Natuur Fonds en de ANWB blijkt dat
de zuinigste grote benzineauto’s een CO2-uitstoot van circa
160 g/km (verbruik circa 1 op 15) halen.Op Europees niveau wordt gewerkt aan de verbetering van de voertuigefficiency
door zowel het afsluiten van convenanten met autofabrikanten als door het
vaststellen van Europese regelgeving inzake CO2-emissie. Op 19 december
2007 heeft de Europese Commissie een voorstel ingediend voor een Verordening
om de CO2-emissies van nieuwe personenauto’s te maximeren.1 De concept-Verordening schrijft voor, dat elke fabrikant
(of groep van fabrikanten) van personenauto’s ervoor moet zorgen dat
de gemiddelde CO2-emissie van zijn nieuwe personenauto’s
niet hoger ligt dan zijn specifieke emissiedoelstelling (gemiddeld 130 g/km)
gedifferentieerd naar het gewicht van de auto. Fabrikanten waarvan een gemiddelde
auto de norm niet haalt, krijgen in het voorstel een boete per gram overschrijding
vermenigvuldigd met het aantal door de fabrikant in kwestie verkochte auto’s
per jaar vanaf 2012. Dit voorstel wordt thans in de Milieuraad besproken.
Nederland zet zich in voor inwerkingtreding van de Verordening per 2012 en
voor het afspreken van een concreet en ambitieus doel.Indeling pakket mobiliteit en vergroeningIn de brieven van 30 mei 2008 is de Tweede Kamer uitvoerig geïnformeerd
over de kabinetsplannen voor fiscale vergroening en de fiscale aspecten van
Anders Betalen voor Mobiliteit.2 Dit belastingplan
bevat ter uitvoering van deze kabinetsplannen een aantal fiscale maatregelen
op het gebied van mobiliteit en vergroening. Het betreft de volgende maatregelen:• de verschuiving van BPM naar MRB in de periode 2009 tot en met
2013;• de ombouw van de BPM-grondslag van catalogusprijs naar CO2-uitstoot in de periode 2009 tot en met 2013;• de verlaging van het MRB-tarief voor zeer zuinige auto’s;• de verlaging van het MRB-tarief voor aardgasauto’s;• de verhoging van het MRB-tarief voor motoren;• de verhoging van het MRB-tarief voor Euro-0, I en II vrachtwagens;• de verdere differentiatie bijtelling auto van de zaak;• de fiscale vrijstelling waterstof. 4.2. Afbouw BPM richting kilometerbeprijzingHet kabinet heeft besloten een landelijke kilometerprijs gedifferentieerd
naar tijd, plaats en milieu te introduceren.1
In 2011 zal de vracht onder de kilometerbeprijzing worden gebracht, in de
periode 2012 tot en met 2016 volgen personenauto’s en andere voertuigen.
De kilometerbeprijzing komt in de plaats van de bestaande Belasting van personenauto’s
en motorrijwielen (BPM), de Motorrijtuigenbelasting (MRB) en de Belasting
zware motorrijtuigen (BZM). De omzetting van een vaste autobelasting zoals
de BPM naar een variabele heffing zoals kilometerbeprijzing dient met de nodige
omzichtigheid te gebeuren. Het gevolg van de omzetting is dat nieuwe auto’s
aanmerkelijk goedkoper worden. Een te forse omzetting ineens zou ingrijpende
gevolgen voor het bestaande wagenpark van ondernemers en particulieren kunnen
hebben. Daarom kiest het kabinet voor een gefaseerde afbouw. Deze gefaseerde
afbouw is in 2008 van start gegaan door middel van de zogenoemde vluchtheuvelvariant:
de BPM wordt in vijf jaar tijd met stappen van 5% van het niveau van
2007 afgebouwd onder gelijktijdige verhoging van de MRB. Vanaf 2013 zullen
de verdere stappen worden gezet voor de afbouw van de dan resterende BPM.
Deze afbouw zal in zes jaarlijkse stappen van telkens 12,5% plaatsvinden
totdat de BPM uiteindelijk in 2018 volledig zal zijn afgeschaft. De auto-
en de leasebranche hebben aangegeven, dat het afbouwen van de BPM in stappen
van 12,5% markttechnisch mogelijk is, zeker nu dat ruim van tevoren
wordt aangekondigd.Dit belastingplan regelt de afbouw van de BPM en de verschuiving naar
de MRB voor de jaren 2009 tot en met 2013. Voor deze periode is gekozen omdat
in 2013 ook de ombouw van de BPM grondslag van catalogusprijs naar absolute
CO2-uitstoot wordt afgerond. In 2013 resulteert een BPM van 62,5%
van het niveau in 2007 die volledig zal zijn gebaseerd op CO2-uitstoot.
De verdere afbouw van de BPM na 2013 zal te zijner tijd in wetgeving worden
vastgelegd.Dit wetsvoorstel voorziet derhalve in een verschuiving van de BPM naar
de MRB in jaarlijkse stappen van € 185 miljoen in de jaren 2009,
2010, 2011 en 2012 en in een verschuiving van de BPM naar de MRB van € 450
miljoen in 2013. De kosten voor het verlagen van het MRB-tarief voor zeer
zuinige auto’s en het verder differentiëren van de bijtelling privé-gebruik
auto van de zaak (zie hierna) worden bij deze verschuiving betrokken. De uit
deze verschuiving resulterende verhoging van de MRB zal uitsluitend neerslaan
bij personenauto’s en bestelauto’s van particulieren. De MRB-tarieven
voor personenauto’s en bestelauto’s van particulieren voor 2009
zijn opgenomen in dit wetsvoorstel. Indien voor de jaren daarna dezelfde verhoging
van het MRB-tarief in euro’s zou worden gehanteerd, leidt dit naar alle
waarschijnlijkheid tot een verhoging die budgettair niet overeenkomt met de
afbouw van de BPM. Daarom voorziet dit wetsvoorstel voor de jaren 2010 tot
en met 2013 in een rekenmethode die de mogelijkheid biedt om voorafgaande
aan het jaar waarin de verhoging toepassing moet vinden, de verhoging in procenten
correct vast te stellen. Deze rekenmethode wordt in de artikelsgewijze toelichting
uiteengezet. Jaarlijks zullen de uitkomsten van deze rekenmethode in de toelichting
van het belastingplan worden gepresenteerd. Dan zal het kabinet tevens bezien
of de afbouw van de BPM zich verhoudt tot de door het kabinet voorgenomen
afbouwpercentages.4.3. Naar een emissiegerelateerde BPMMet de BPM is in 2008 een belastingopbrengst van circa € 3,6
miljard gemoeid. Daarvan heeft een klein deel betrekking op milieukenmerken.
Per saldo heeft € 30 miljoen betrekking op de bonusmalusregeling
gebaseerd op het relatieve energielabel van een personenauto
en € 157 miljoen op de toeslag voor zeer onzuinige auto’s
gebaseerd op de absolute CO2-uitstoot. Het budgettaire belang van
de fijnstofdifferentiatie bedraagt € 102 miljoen in 2009 en neemt
daarna geleidelijk af tot nihil vanaf 2011.In dit belastingplan wordt de huidige BPM in een aantal jaren omgezet
naar een heffing op emissiegrondslag die wordt geheven bij de aanschaf van
een nieuwe personenauto. Een BPM op CO2-basis past naar het oordeel
van het kabinet beter bij de gedachte «de vervuiler betaalt».
Ook zal een op CO2 gebaseerde BPM naar verwachting resulteren in
een beter milieueffect en eenvoudiger zijn uit te leggen aan de consument
dan de huidige BPM. Door de keuze voor CO2 als grondslag is deze
nieuwe heffing technologieneutraal. Daarnaast loopt Nederland met de keuze
voor een absolute CO2-grondslag meer
in de pas met de andere Europese lidstaten die hun belastingheffing (deels)
op CO2 hebben gebaseerd. Ten slotte wordt met deze wijziging uitvoering
gegeven aan de motie Cramer c.s.1 In deze motie
is gevraagd om voorstellen te ontwikkelen voor een verdere differentiatie
van de BPM op basis van absolute uitstoot van CO2.Het onderzoeksbureau CE heeft ten behoeve van de vergroeningsbrief enkele
varianten beoordeeld op hun milieueffecten. De CO2-effecten van
een variant waarin budgettair neutraal volledig in één jaar
op een progressieve CO2-heffing wordt overgestapt, komen ten opzichte
van een niet naar milieukenmerken gedifferentieerde BPM en zonder rekening
te houden met de afbouw van de BPM volgens CE uit op minimaal 0,17 megaton
in 2010 en 0,50 tot 0,65 megaton in 2020. Dit is 4 à 5% van
de reductiedoelstelling voor 2020 van de sector verkeer en vervoer. Het CO2-effect van een progressieve CO2-heffing is daarmee 45 à
65% (0,2 megaton in 2020) groter dan het CO2-effect van
de huidige op catalogusprijs gebaseerde BPM gedifferentieerd naar de energielabels.
In werkelijkheid ligt de reductie bij een volledige overstap naar een CO2-heffing volgens CE hoger, doordat geen rekening is gehouden met de
sterke prikkel die een dergelijk BPM-systeem biedt om binnen een gewichtsklasse
de zuinigste auto te kiezen.Een omslag ineens zoals hiervoor beschreven, ligt vanwege de forse effecten
voor de automarkt niet voor de hand. Een gefaseerde aanpak waarbij stapsgewijs
het element van de catalogusprijs wordt verkleind en het CO2-element
wordt vergroot, biedt fabrikanten, importeurs en leasebranche de gelegenheid
om te anticiperen op de komende CO2-heffing. Bij deze aanpak zullen
de schokeffecten voor de automarkt, zowel voor nieuwe auto’s als voor
de tweedehandsautomarkt, alsmede voor de leasebranche worden beperkt. Het
overleg met de mobiliteitssector over de ingangsdatum en het aantal jaren
waarin de ombouw gerealiseerd kan worden, heeft aangetoond dat het mogelijk
is in 2009 een eerste stap te zetten met de invoering van een vrijstelling
van BPM voor zeer zuinige auto’s. De vervolgstap is dat per 1 januari
2010 naast de catalogusprijs een CO2-emissiegrondslag in de BPM
zal worden ingevoerd. Vervolgens zal in de daarop volgende jaren stapsgewijs
de grondslag catalogusprijs worden afgebouwd en de grondslag CO2
toenemen. Vanaf 2013 wordt er alleen nog geheven op CO2-basis.
Het kabinet introduceert een progressief tarief voor de BPM gebaseerd op de
absolute CO2-uitstoot van een personenauto om te voorkomen dat
het duurdere autosegment onvoldoende wordt geprikkeld tot de aanschaf van
een zuinigere auto. De BPM gebaseerd op de absolute CO2-uitstoot
kent een stelsel met drie schijven met een vrijstelling voor zeer zuinige
auto’s. Naast de CO2-grondslag zal de huidige fijnstofgrondslag
in de BPM de komende jaren worden gehandhaafd. Het kabinet streeft ernaar
bij de omvorming de prijseffecten binnen de perken te houden. Deze ombouw van de BPM naar een CO2-gerelateerde heffing is
ook zinvol bij de voorgenomen afschaffing van de BPM in 2018. In de jaren
dat de BPM nog bestaat, kan zodoende het maximale milieueffect behaald worden
en biedt de ombouw naar een op CO2 gebaseerde BPM tegenwicht aan
de negatieve milieueffecten van de schuif van de BPM naar de MRB.Stap 2009Als gevolg van de verschuiving van BPM naar MRB daalt het percentage van
de catalogusprijs in de BPM van 42,3% naar 40,0%. De benzinekorting
komt op € 1 364 en de dieseltoeslag op € 290.De bonus- en malusregeling blijft in 2009 gekoppeld aan de energielabels.
Net als in 2008 wordt de normering voor energielabels ongewijzigd voortgezet.
De jaarlijkse actualisatie van de normering is in 2008 achterwege gelaten
om de gesignaleerde onbedoelde effecten te voorkomen. Dit houdt in dat personenauto’s
die bijvoorbeeld in 2007 in het A-label vielen, ook in 2008 en 2009 in het
A-label vallen.Voorts voert het kabinet in 2009 een BPM-vrijstelling voor zeer zuinige
auto’s in. Voor het criterium zeer zuinige auto wordt – net als
voor de MRB en de bijtelling privégebruik auto van de zaak –
uitgegaan van een benzineauto met een CO2-uitstoot van niet meer
dan 110 g/km en van een dieselauto met een CO2-uitstoot van
niet meer dan 95 g/km. Het merendeel van de auto’s met een A-label
zal onder de vrijstelling vallen. Deze vrijstelling is van toepassing op circa
25 000 auto’s. Dit is de eerste stap van de ombouw naar de CO2-grondslag.De budgettaire derving die in 2009 gepaard gaat met beide maatregelen
wordt opgevangen door de grens van de CO2-toeslag te verlagen en
het tarief van de CO2-toeslag te verhogen van € 110 naar € 125.
De grens van de CO2-toeslag wordt voor benzineauto’s verlaagd
van 232 g/km naar 212 g/km en voor dieselauto’s van 192 g/km
naar 176 g/km.De BPM voor 2009 laat zich in tabel 4 schematisch weergeven.Tabel 4: Tarieven BPM in 2009 Absolute CO2-uitstoot in g/kmBPM 2009 Diesel <= 95 g/kmVrijstelling  Overig <= 110 g/km  Diesel > 95 g/kmBonus/malus40,0% catalogusprijs
benzinekorting € 1364 dieseltoeslag € 290Overig > 110 g/km Diesel >= 176 g/km Overig >= 212 g/kmBonus/malus + CO2-toeslag € 125
per g/km over het meerdereStappen 2010 tot en met 2013In 2010 wordt de nieuwe grondslag – de absolute CO2-uitstoot
van een personenauto – in de BPM geïntroduceerd. De nieuwe CO2-grondslag zal bestaan uit een progressief stelsel met drie schijven.
De grenzen van de schijven zullen tot en met 2013 hetzelfde blijven, alleen
de tarieven zullen stapsgewijs worden verhoogd onder gelijktijdige verlaging
van de grondslag catalogusprijs. Bij het bepalen van de tarieven is rekening
gehouden met het zuiniger worden van personenauto’s in de komende jaren.
Er is uitgegaan van een jaarlijkse daling van de gemiddelde CO2-uitstoot
van 2,8%. Vanaf 2010 vervallen de bonusmalusregeling in de BPM
naar relatief energielabel en de CO2-toeslag. In 2010 zal mede
aan de hand van de gerealiseerde daling van de CO2-uitstoot
van nieuw verkochte auto’s worden bekeken of de tarieven bijstelling
behoeven.In 2010 zullen de tarieven van de drie schijven in de CO2-grondslag
respectievelijk € 35, € 106 en € 246 bedragen.
Daarnaast geldt de catalogusprijs nog als grondslag. Het catalogusprijsdeel
wordt verlaagd van 40,0% naar 27,4%. Voorts geldt in 2010 een
benzinekorting van € 1 364 en een dieseltoeslag van € 1 000.In de jaren 2011, 2012 en 2013 vindt een verdere ingroei in de CO2-heffing plaats terwijl het catalogusprijsdeel tegelijkertijd daalt.
Evenals in 2009 is in de periode 2010–2013 sprake van een verlaging
van de BPM-opbrengst door de jaarlijkse verschuiving van de BPM naar MRB.Tijdens de ombouw neemt het verschil in BPM toe tussen de auto’s
die onder de vrijstelling voor zeer zuinige auto’s vallen en de auto’s
met een CO2-uitstoot net boven de grens om als zeer zuinig te worden
aangemerkt, namelijk 110/95 g/km voor benzine- respectievelijk dieselauto’s.
Deze auto’s hebben in de meeste gevallen een B-label. Om dit effect
te mitigeren geldt voor de jaren 2010 en 2011 een bonus van € 500
voor auto’s waarvan de absolute CO2-uitstoot net boven de
vrijstellingsgrens uitkomt. Het gaat dan om benzineauto’s met een CO2-uitstoot tussen 110 en 120 g/km en dieselauto’s met een
CO2-uitstoot tussen 95 en 104 g/km.In onderstaande tabel zijn de tarieven van de BPM voor de jaren 2010 tot
en met 2013 opgenomen.Tabel 5: Tarieven BPM 2010–2013 Tarieven BPM 2010–20132010201120122013basispercentage BPM27,4%19,0%11,1%0,0%benzine korting– 1 364– 900– 4500toeslag diesel1 0001 4501 9002 400     Vrijstelling CO2-grens <= 110 g/km benzine    Bonus CO2-grens 110 – 120 g/km benzine500500  CO2-grens eerste schijf g/km benzine110110110110 CO2-grens tweede schijf g/km benzine180180180180CO2-grens derde schijf g/km benzine270270270270      Vrijstelling CO2-grens <= 95 g/km diesel     Bonus CO2-grens 95 – 104 g/km diesel500500  CO2-grens eerste schijf g/km diesel95959595 CO2-grens tweede schijf g/km diesel155155155155 CO2-grens derde schijf g/km diesel232232232232      tarief eerste schijf euro per g/km in €35527195 tarief tweede schijf euro per g/km in €106156213286 tarief derde schijf euro per g/km in €246363497667Eindbeeld in 2013In 2013 zal de BPM worden geheven op basis van de absolute CO2-uitstoot
van een auto. De catalogusprijs speelt dan voor de BPM van personenauto’s
geen rol meer. Voor een benzinepersonenauto zal de heffing € 95
per g/km CO2-uitstoot bedragen bij een CO2-uitstoot
van meer dan 110 g/km. Bij een CO2-uitstoot van meer dan 180 g/km
zal het tarief in de BPM over het meerdere € 286 per g/km CO2-uitstoot bedragen. Het tarief van de derde schijf die ingaat vanaf 270 g/km
bedraagt € 667 per g/km. Een zeer zuinige benzineauto met een uitstoot
lager dan 110 g/km is dus in 2013 volledig vrijgesteld van BPM. Voor
dieselpersonenauto’s gelden dezelfde tarieven maar geldt een andere
indeling van de schijven, namelijk 95, 155 en 232 g/km. Zo wordt rekening
gehouden met het feit dat dieselauto’s naar hun aard ca. 20%
zuiniger zijn. Voor benzineauto’s zal geen sprake meer
zijn van een korting (thans € 1 442). Voor dieselauto’s
blijft een dieseltoeslag ter grootte van € 2 400 gehandhaafd,
met name om rekening te houden met het verschil in diesel- en benzineaccijns
en het feit dat dieselpersonenauto’s vuiler zijn dan benzinepersonenauto’s.Na 2013 zal jaarlijks de maatvoering in de BPM worden aangepast om voor
de vermindering van de uitstoot te corrigeren. Dan zal ook worden bezien op
welke wijze de verdere afbouw van de BPM richting kilometerbeprijzing vorm
krijgt.Zoals aangegeven zal de fijnstofgrondslag in de BPM de komende jaren worden
gehandhaafd. In een volgende stap zal ook de uitstoot van stikstofoxide (NOx) worden meegenomen in de bepaling van de hoogte van de heffing. Het
meenemen van de NOx-uitstoot zal een extra positieve bijdrage leveren
aan de verbetering van de luchtkwaliteit. Dieselpersonenauto’s met een
NOx-katalysator komen binnenkort op de markt. De nieuwe Euro-6-norm
voor dieselauto’s zal per 2015 verplicht zijn. Dieselauto’s die
voldoen aan deze nieuwe Euro-6-norm zijn waar het gaat om luchtverontreiniging
grosso modo vergelijkbaar met de huidige benzineauto’s.BPM-grondslag andere voertuigcategorieënDe BPM op basis van absolute CO2-uitstoot gaat alleen gelden
voor personenauto’s. Dit zou kunnen worden uitgebreid tot bestelauto’s
voor particulieren op het moment dat voor deze categorie goede CO2-gegevens
beschikbaar zijn. Dat is op dit moment nog niet het geval. Voor motoren bestaan
er geen CO2-gegevens. Voor deze groepen wordt vooralsnog de catalogusprijs
als grondslag gecontinueerd. Dit geldt ook voor personenauto’s voor
speciale doeleinden zoals kampeerauto’s. In het kader van het Belastingplan
2008 was besloten kampeerauto’s vooralsnog uit te zonderen van de CO2-toeslag en de fijnstofdifferentiatie. Kampeerauto’s hebben een
hogere CO2-uitstoot dan gemiddelde personenauto’s. Er is
nog geen reële mogelijkheid om te kiezen voor een kampeerauto met een
lage CO2-uitstoot. Het kabinet is voornemens in de nabije toekomst
met het bedrijfsleven een convenant over de beperking van de fijnstofuitstoot
van bestelauto’s te sluiten, waarin mogelijk ook de kampeerauto’s
worden meegenomen.4.4. Verlaging MRB-tarief zeer zuinige personenauto’sIn het Belastingplan 2008 is de eerste stap gezet om de aanschaf van zeer
zuinige personenauto’s te stimuleren. Hiertoe is het tarief van de motorrijtuigenbelasting
voor deze auto’s gehalveerd en de bijtelling privégebruik van
zeer zuinige zakelijke auto’s verlaagd. Onder zeer zuinige auto’s
worden personenauto’s verstaan met een CO2-uitstoot van maximaal
95 g/km (dieselauto’s) of maximaal 110 g/km (benzineauto’s).Het kabinet brengt een verdere stimulering voor zeer zuinige auto’s
aan door het halve tarief MRB voor deze auto’s te reduceren tot een
kwarttarief. De prikkel voor de keuze van een dergelijke zeer zuinige auto
wordt daarmee verder vergroot. Het CO2-effect van deze maatregel
is niet doorgerekend. Gezien het bescheiden aandeel auto’s in het wagenpark
zal het CO2-effect op korte termijn beperkt zijn.4.5. Verlaging MRB-tarief personen- en bestelauto’s
op aardgasHet kabinet wil het gebruik van aardgasauto’s stimuleren. Om die
reden bestaat op dit moment reeds een gunstige fiscale behandeling van aardgas
als motorbrandstof. De CO2-uitstoot van aardgasauto’s is
circa 20% lager dan van vergelijkbare benzineauto’s. Het MRB-tarief
voor aardgasauto’s is nu gelijk aan dat van lpg-auto’s
met een zogenoemde G3-installatie. Het kabinet verlaagt het MRB-tarief voor
aardgasauto’s tot het niveau van benzineauto’s. Voor een auto
met een gewicht van 1 300 kg scheelt dit circa € 60 per kwartaal.
Het CO2-effect van deze maatregel is niet doorgerekend. Gezien
het nu nog beperkte aantal aardgasauto’s zal het CO2-effect
op korte termijn beperkt zijn.4.6. Verhoging MRB-tarief motorenVoor motoren geldt op dit moment een veel lager BPM-tarief dan voor personenauto’s.
De achtergrond daarvan is dat een motor minder luxe zou zijn dan een auto.
De MRB bedraagt voor een motorrijwiel jaarlijks circa € 70 (inclusief
provinciale opcenten). De achtergrond van dit tarief is dat een motor lichter
is dan een auto, minder wielen heeft en een groot deel van het jaar niet wordt
gebruikt. Hoewel het aantal motorrijders dat in de winter doorrijdt wel (licht)
toeneemt, blijven deze elementen relevant voor het gebruik van de weg. Een
motor veroorzaakt echter ook aanzienlijke externe kosten. De uitstoot van
CO, NOx en vluchtige organische stoffen (VOS) is naar verhouding
hoog. Ook worden motoren steeds krachtiger, waardoor de (in vergelijking met
auto’s beperkte) CO2-uitstoot toeneemt. Daarnaast is het
hogere letselrisico, zeker bij de krachtige prestaties van moderne motoren,
een externe kostenpost die niet volledig wordt doorberekend.Motoren zullen naar verwachting vooralsnog niet worden betrokken in de
kilometerprijs. De BPM en de MRB blijven naar de huidige stand van zaken voor
deze categorie voertuigen dus ook na 2016 (het jaar van volledige invoering
van de kilometerbeprijzing) gehandhaafd. Daarom zou kunnen worden betoogd
dat motoren ook niet betrokken moeten worden in de verschuiving van BPM naar
MRB ter voorbereiding op de kilometerprijs. Als deze verschuiving voor motoren
echter achterwege zou blijven, zou het houden van een motorrijwiel ten opzichte
van andere voertuigen goedkoper worden. Dat acht het kabinet voor een voertuig
dat juist meer belastend is voor het milieu een verkeerd signaal.Daarom verhoogt het kabinet de MRB voor motoren met eenzelfde percentage
als voor personenauto’s. Hiermee creëert het kabinet een grotere
stimulans voor milieuvriendelijke motoren, de zogenaamde «zero emission
motoren», omdat deze zijn vrijgesteld van zowel BPM als MRB.4.7. Verhoging MRB-tarief voor Euro 0, I en II vrachtauto’sOudere vrachtauto’s veroorzaken meer milieudruk – met name
door de emissie van NOx en fijnstof – dan nieuwe vrachtauto’s.
De Europese normen voor de uitstoot van vrachtauto’s zijn steeds strenger
geworden, zoals uit onderstaande tabel blijkt.Tabel 6: Europese grenswaarden milieuklassen vrachtauto’s Emissiegrenswaarden in g/kWhCOHCNOxPT (deeltjes)Rook m-1 EURO 0 (– 1992)12,32,615,8  EURO I (1992–1995)4,91,2390,4 EURO II (1995–2000)4,01,17,00,15 EURO III (2000- 2005 )2,10,665,00,100,8 EURO IV (2005–2008)1,50,463,50,020,5 EURO V (2008-)1,50,462,00,020,5EEV1,50,252,00,020,15Met inachtneming van het beginsel «de vervuiler betaalt» differentieert
het kabinet de MRB voor vrachtwagens naar de Europees genormeerde milieuklassen
en verhoogt daarmee de MRB voor oudere, meer vervuilende vrachtauto’s.
Tegelijkertijd trekt het kabinet tot en met 2011 extra middelen uit voor de
stimulering van een schoner wegtransport, zoals subsidies voor affabriekroetfilters
voor bestelauto’s en Euro VI vrachtauto’s. Tabel 7 geeft een overzicht
van de verhoging van de MRB voor vrachtauto’s.Tabel 7: Differentiatie MRB-tarieven vrachtauto’s
naar milieuklassen EuroklasseProcentuele stijgingGemiddelde stijging lichte vrachtauto per jaarGemiddelde stijging zware vrachtauto
per jaar Euro 090%€ 250€ 731 Euro I75%€ 208€ 609 Euro II60%€ 167€ 487Indien de milieuclassificatie niet is geregistreerd in het kentekenregister,
wordt uitgegaan van de datum van eerste toelating van de vrachtauto. Dit vormt
een vrij nauwkeurige benadering van de milieuklasse. De MRB-tarieven van vrachtauto’s
met Euroklasse III en hoger worden, afgezien van de jaarlijkse inflatiecorrectie,
niet gewijzigd. Deze verhoging is van toepassing tot en met 2011. In 2011
gaan vrachtauto’s over naar het regime van de kilometerbeprijzing en
wordt, naast het vervallen van het Eurovignet, de MRB voor lichte vrachtauto’s
afgeschaft en de MRB voor zware vrachtauto’s teruggebracht tot het Europese
minimum.4.8. Verdere differentiatie bijtelling auto van de
zaakIn het Belastingplan 2008 is een eerste stap gezet in de differentiatie
van de bijtelling en onttrekking voor de auto van de zaak. Daarbij werd voor
zeer zuinige auto’s van de zaak (auto’s met een zeer lage CO2-uitstoot) de fiscale bijtelling en de in aanmerking te nemen onttrekking
flink verlaagd naar 14% van de catalogusprijs van de auto in plaats
van de in beginsel geldende 25% van de catalogusprijs van de auto.
Het doel van deze wijziging was om mensen met een auto van de zaak die ook
wordt gebruikt voor privédoeleinden te stimuleren om voor een zeer
zuinige auto te kiezen. Deze maatregel heeft zich in korte periode als erg
succesvol bewezen. Voor veel rijders van een auto van de zaak is de stap naar
een zeer zuinige auto echter nog te groot. Om ook deze autorijders te stimuleren
tot de keuze voor een zuinigere auto, introduceert het kabinet in dit belastingplan
een extra categorie. Daarmee wordt ook invulling gegeven aan de motie Cramer
c.s.1 De CO2-reductie van deze maatregel
bedraagt volgens CE Delft maximaal 0,02 megaton in 2010 en 0,1 megaton in
2020.De bijtelling of onttrekking van auto’s in deze nieuwe categorie
bedraagt 20% en geldt bij auto’s die niet op diesel rijden met
een CO2-uitstoot tussen de 111 en 140 gram per kilometer en bij
auto’s die wel op diesel rijden met een CO2-uitstoot tussen
de 96 en 116 gram per kilometer. Bij een nog lagere CO2-uitstoot
blijft een bijtelling of onttrekking van 14% gelden. Ook in het uitzonderlijke
geval dat aan het privégebruik een hogere waarde moet worden toegekend
dan 25% van de catalogusprijs (het normale percentage voor de bijtelling
en onttrekking), geldt een vermindering van de waarde van het privé-gebruik
met respectievelijk 5% en 11% van de catalogusprijs indien het
een zuinige of zeer zuinige auto betreft. Het kabinet ziet af van een nog
verdere verfijning van de bijtelling omdat dit tot grotere administratieve
lasten en uitvoeringskosten zou leiden. In dit verband is nog van belang dat
alle milieudifferentiaties in de BPM doorwerken in de hoogte van de bijtelling
en onttrekking. De grondslag voor de bijtelling en onttrekking is namelijk
de catalogusprijs van de auto inclusief BPM. Omdat auto’s de komende jaren, mede als gevolg van Europees bronbeleid,
gemiddeld steeds zuiniger worden, zullen de maximale CO2-uitstootgrenzen
voor de lagere bijtelling en onttrekking eens in de vier jaar worden aangescherpt.
Daardoor zal een stimulans blijven bestaan om te kiezen voor zuinigere auto’s.
Deze aanscherpingen zullen overigens alleen gelden voor auto’s die pas
na de aanscherping voor het eerst op kenteken worden gesteld, zodat het voordeel
behouden blijft voor bestaande auto’s.Tijdens het algemeen overleg met de Tweede Kamer op 3 juli jl. is
toegezegd met onderzoeksbureau CE Delft te overleggen of een effectievere
invulling gegeven kan worden aan de bijtellingscategorie voor zuinige auto’s.1 CE Delft heeft een kwalitatieve analyse gemaakt van
enkele budgettair neutrale varianten waarbij het aantal auto’s in de
categorie voor zuinige auto’s toeneemt en waarbij het bijtellingspercentage
van 20% verhoogd wordt.De conclusie van deze analyse is dat niet met zekerheid gezegd kan worden
wat groter is: het positieve milieueffect van een grotere keuze aan zuinige
auto’s of het negatieve milieueffect van een lager belastingvoordeel
ten opzichte van het normale percentage van 25%. Aangezien het aantal
zuinige automodellen in de nabije toekomst toe zal nemen en de analyse geen
duidelijkheid geeft over het positieve milieueffect van deze ontwikkeling,
houdt het kabinet vast aan het bestaande voorstel.4.9. Fiscale vrijstelling waterstofIn de brief van 30 mei 2008 aan de Tweede Kamer over de fiscale vergroening
is aangekondigd, dat het kabinet een gunstige fiscale behandeling voor waterstof
als brandstof nastreeft vanwege de positieve bijdrage aan de luchtkwaliteit
en aan de transitie naar een duurzame energiehuishouding.2Om duidelijkheid te verkrijgen over het Europese regelgevend kader heeft
Nederland de fiscale behandeling van waterstof in het Accijnscomité
van de Europese Unie aan de orde gesteld. Daarbij is gebleken dat dit onderwerp
in de meeste lidstaten nog niet speelt. Ten tijde van de totstandkoming van
de energiebelastingrichtlijn3 speelde waterstof
nog geen rol als brandstof. Naar aanleiding van de discussie in het Accijnscomité
kan geconcludeerd worden dat het de lidstaten vrij staat het gebruik van waterstof
als brandstof op grond van de huidige Europese regelgeving niet te belasten.
Dit geldt zowel voor het gebruik van waterstof als motorbrandstof (direct
in de verbrandingsmotor) als voor het gebruik van waterstof in een brandstofcel
om elektriciteit op te wekken, die wordt gebruikt voor de voortbeweging van
het voertuig. De Commissie heeft wel aangegeven dat zij bij een eventuele
toekomstige herziening van de energiebelastingrichtlijn de positie van waterstof
zal bezien.Het kabinet heeft daarom besloten het gebruik van waterstof niet te belasten.
Hiermee hoopt het kabinet de verdere ontwikkeling van het gebruik van waterstof
te stimuleren en daarmee een bijdrage te leveren aan de vergroening van de
mobiliteit. Een wetswijziging is voor de fiscale vrijstelling van waterstof
niet nodig. Indien toekomstige wijzigingen in de Europese regelgeving, bijvoorbeeld
een wijziging van de energiebelastingrichtlijn, daartoe aanleiding geven,
zal de positie van waterstof opnieuw moeten worden bezien. 5. LijfrentenIn de lijfrentesfeer vindt een aantal, hieronder nader toegelichte, vereenvoudigingen
plaats op het terrein van splitsing van lijfrenten, afkoop van kleine lijfrenten
en inhouding van loonbelasting op afkoopsommen. Daarnaast vervalt de afrekenverplichting
bij emigratie voor saldolijfrenten. Verder wordt de maximumpremiegrondslag
in de derde pijler verhoogd, waardoor de aftrekmogelijkheden voor lijfrentepremies
in de derde pijler worden teruggebracht naar het niveau van 2007.Splitsing van lijfrentenHet kabinet heeft aangekondigd met oplossingen te komen voor de zogenoemde
splitsingsproblematiek bij lijfrentecontracten waarvan een gedeelte van de
premie fiscaal niet in aftrek is gekomen, alsmede voor de problematiek van
de kleine lijfrenten.1 Met dit wetsvoorstel wordt
hierin voorzien.De splitsingsproblematiek houdt op hoofdlijnen het volgende in. Sinds
de invoering van de Wet IB 2001 worden lijfrentecontracten die de vormgeving
hebben van een box 1-lijfrente desondanks voor een deel niet belast in box
1 maar in box 3, te weten voor zover belastingplichtigen de door hen betaalde
aftrekbare lijfrentepremies geheel of gedeeltelijk niet in aftrek brengen
(verzuimde lijfrentepremieaftrek) of lijfrentepremies betalen tot bedragen
die een of meerdere jaren de aftrekruimte overschrijden. In die situaties
moet – terwijl het lijfrentecontract voor verzekeraar en verzekerde één
geheel vormt – de lijfrenteaanspraak voor fiscale doeleinden jaarlijks
worden gesplitst in een box 1-deel en een box 3-deel. Van de latere lijfrente-uitkeringen
zal dienovereenkomstig moeten worden vastgesteld welk deel is onderworpen
aan loonheffing (het box 1-deel) en welk deel niet (het box 3-deel). Zowel
de jaarlijkse waardevaststelling van het box 1-deel en het box 3-deel als
de splitsing van de uitkeringen levert in de praktijk administratieve problemen
op voor de verzekeraar, de belastingplichtige en de Belastingdienst. Deze
administratieve problemen zijn groter dan bij de invoering was voorzien en
blijken ook niet te kunnen worden opgelost door middel van de huidige wet-
en regelgeving.Door thans in de wet vast te leggen dat de belastingheffing bij lijfrentecontracten
de vormgeving van het lijfrentecontract volgt, is splitsing van het lijfrentecontract
in een box 1- en een box 3-deel niet meer aan de orde. Door deze wijziging
wordt bij lijfrentecontracten met een voor box 1 kwalificerende vorm de aanspraak
niet meer geheel of gedeeltelijk in aanmerking genomen in box 3 en worden
de lijfrentetermijnen bij dergelijke lijfrentecontracten altijd volledig belast
in box 1. Hiermee wordt gekozen voor een duidelijk en eenduidig regime, waarmee
de splitsingsproblematiek verdwijnt.Het regime werkt door naar het bancaire alternatief voor de lijfrente:
de lijfrentespaarrekening en het lijfrentebeleggingsrecht. Derhalve wordt
hierna overal waar in de toelichting wordt gesproken van lijfrente daaronder
niet alleen de lijfrenteverzekering verstaan, maar wordt daaronder mede begrepen
de bancaire lijfrente.Een regime waarin lijfrenten met de voor box 1 kwalificerende vorm verplicht
worden belast in box 1, kan in theorie ruw uitwerken in de situatie dat de
belastingplichtige geen premieaftrek heeft gehad. Het staat echter voorop
dat het primair de verantwoordelijkheid van de belastingplichtige zelf is
dat hij zijn ruimte voor lijfrentepremieaftrek correct berekent en de aangifte
inkomstenbelasting volledig invult. In dat verband wordt gewezen op het rekenprogramma
lijfrentepremieaftrek dat de Belastingdienst aanbiedt en dat met ingang van
het aangiftejaar 2006 ook geïntegreerd is in het aangifteprogramma voor
de inkomstenbelasting. Voor het geval de belastingplichtige zijn
aangifte inkomstenbelasting desondanks foutief heeft ingevuld op het onderdeel
van de lijfrentepremieaftrek, worden in de beleidssfeer mogelijkheden geboden
tot herstel achteraf.1 Zo bestaat de mogelijkheid
om betaalde lijfrentepremies die de belastingplichtige in het jaar van betaling
heeft verzuimd in aftrek te brengen alsnog als uitgave voor inkomensvoorziening
in aanmerking te nemen.2 Verder heeft de belastingplichtige
volgens huidig beleid de mogelijkheid het box 3-gedeelte van een lijfrentecontract
af te kopen, dat wil zeggen een zodanige betaling ineens te doen plaatsvinden
dat het box 3-gedeelte van de lijfrente geheel verdwijnt. Ook onder het nieuwe
regime zal de mogelijkheid worden geboden om het gedeelte van de lijfrente
dat samenhangt met niet-afgetrokken bedragen uit te laten betalen. Gelet op
de bovengenoemde mogelijkheden kan de belastingplichtige zelf bewerkstelligen
dat ook onder het nieuwe regime heffing in box 1 over de uitkeringen in de
praktijk uitsluitend plaatsvindt in situaties waarin ook premie-aftrek heeft
plaatsgevonden.Een ongeclausuleerd box 1-regime voor lijfrentecontracten verdient de
voorkeur boven herinvoering van de zogenoemde saldomethode van de Wet op de
inkomstenbelasting 1964, die kort gezegd inhield dat de uitkeringen pas werden
belast vanaf het moment dat een hoger bedrag wordt uitgekeerd dan in totaal
aan premies is betaald. Herintroductie van de saldomethode (afgeschaft met
ingang van 1 januari 2001) zou onder de Wet IB 2001 immers betekenen
dat belastingplichtigen de mogelijkheid krijgen om grote bedragen te onttrekken
aan de belastbare grondslag van box 3.De saldomethode wordt wel aanvaardbaar geacht voor relatief beperkte bedragen
aan niet-afgetrokken verzekeringspremies. Daarom voorziet het wetsvoorstel
tevens in een beperkte saldomethode, dat wil zeggen voor zover de niet-afgetrokken
premiebetalingen niet meer bedragen dan € 2 269 per jaar. Tevens
wordt een overgangsbepaling opgenomen voor situaties waarin belastingplichtigen
in de jaren tot en met 2008 niet-afgetrokken premies hebben betaald voor rechten
op lijfrente of andere periodieke uitkeringen en verstrekkingen. Deze overgangsregeling
is qua systematiek vergelijkbaar met de structurele regeling maar kent geen
maximumbedrag.Met deze regelingen worden de belangen van de verzekeringnemer voldoende
gewaarborgd, mede met het oog op de reeds afgesloten verzekeringscontracten.Met het huidige voorstel wordt met een duidelijk en eenvoudig regime de
splitsingsproblematiek in hoofdzaak opgelost. Daarbij is ervoor gekozen thans
geen wijzigingen aan te brengen in de huidige fiscale regelgeving rondom lijfrente
en echtscheiding.3 Dat terrein vergt nog een
afzonderlijke beoordeling van de diverse specifieke aspecten, waarbij zal
worden bezien in hoeverre het wenselijk is het thans op hoofdlijnen aangepaste
systeem ook op dit terrein te laten gelden.Afkoop kleine lijfrentenVoor kleine lijfrentekapitalen wordt een afkoopmogelijkheid geïntroduceerd.
Hierbij gaat het om – vaak premievrijgemaakte – lijfrenteverzekeringen
met een (relatief) beperkte waarde. In de praktijk bestaat namelijk de behoefte
om deze kleine lijfrentekapitalen te kunnen afkopen. Het fiscale regime (waaronder
de heffing van revisierente) wordt echter als beletsel ervaren om tot afkoop
over te gaan. Dit wetsvoorstel voorziet in een fiscaalverzachtende afkoopregeling
voor lijfrentecontracten waarvan de waarde niet meer bedraagt dan € 4 000
(jaarlijks te indexeren met de tabelcorrectiefactor). Dit leidt er onder meer
toe dat de regeling van de revisierente niet in beeld komt. Fiscaal bestaat
er overigens geen enkele verplichting om kleine lijfrentekapitalen af te kopen.
Verzekeraar en verzekeringnemer kunnen dit overeenkomen. Voor
de duidelijkheid wordt hier nog opgemerkt dat dezelfde afkoopregels zullen
gelden voor de lijfrentespaarrekening en het lijfrentebeleggingsrecht.Inhouding loonbelasting op afkoopsommenPeriodieke uitkeringen uit lijfrenten aan meerderjarigen zijn onderworpen
aan de inhouding van loonbelasting (als voorheffing op de daarover verschuldigde
inkomstenbelasting). Per 1 januari 2009 wordt de onderworpenheid aan
de inhouding van loonbelasting uitgebreid naar afkoopsommen van lijfrenten
en afkoopsommen van bepaalde andere periodieke uitkeringen (het gaat daarbij
om periodieke uitkeringen terzake van invaliditeit, ziekte of ongeval). Dit
vereenvoudigt de praktijk in afkoopsituaties voor alle betrokkenen. Hiermee
verband houdend vindt ook een technische wijziging plaats in de Zorgverzekeringswet.Vervallen afrekenverplichting saldolijfrenten bij emigratieDe afrekenverplichting bij emigratie voor zogenoemde saldolijfrenten en
soortgelijke periodieke uitkeringen vervalt. Deze afrekenverplichting geldt
voor bepaalde polissen die zijn afgesloten voor 14 september 1999 en
die onder het overgangsrecht van de Wet IB 2001 vallen.Verhoging maximumpremiegrondslag derde pijlerAls gevolg van het mogelijk maken van de fiscale facilitering van banksparen1 is de maximumpremiegrondslag in de derde pijler per
1 januari 2008 verlaagd van € 150 957 naar€ 103 257
(in cijfers 2007). Het verschil tussen de tweede pijler (arbeidspensioen)
en de derde pijler (lijfrenteregime) is hierdoor toegenomen. De tweede pijler
kent namelijk geen maximale grondslag. Als gevolg hiervan zijn groepen die
(volledig) zijn aangewezen op de derde pijler (zoals ondernemers) in een relatief
ongunstigere positie gekomen ten opzichte van werknemers die de mogelijkheid
hebben om in de tweede pijler hun pensioen op te bouwen. Het kabinet acht
een verslechtering van de mogelijkheden voor pensioenopbouw voor de betreffende
groepen onwenselijk en verhoogt daarom de maximumpremiegrondslag in de derde
pijler per 1 januari 2009 naar € 153 221 (cijfers 2008),
waarmee de eerdere verlaging wordt hersteld.26. Vrijstelling sportorganisaties in de SuccessiewetDe Tweede Kamer heeft het kabinet gevraagd te onderzoeken of het mogelijk
is sportverenigingen onder het regime voor algemeen nut beogende instellingen
(ANBI) te brengen, zodat deze verenigingen bij (erfrechtelijke) verkrijgingen
zijn vrijgesteld voor de heffing van successierecht en schenkingsrecht.3 Bij de vraag of een instelling kwalificeert als ANBI
gaat het erom dat de instelling het algemeen belang beoogt te dienen. Het
is vaste jurisprudentie van de Hoge Raad dat sportverenigingen in beginsel
primair zijn opgezet om de particuliere belangen van de leden te dienen (ter
bevordering van de sportbeoefening door haar leden). Een dergelijke werkzaamheid
raakt op zichzelf niet rechtstreeks het algemeen belang, zodat niet kan worden
gesproken van een algemeen nut beogende instelling.Het kabinet erkent evenwel dat sportverenigingen een belangrijke spilfunctie
hebben in het faciliteren van de beoefening van een breed scala aan sportdisciplines.
Sportbeoefening is van groot belang voor de volksgezondheid en heeft ook overigens
een belangrijke maatschappelijke waarde. Daarom neemt het kabinet een vrijstelling
op voor het recht van successie, het recht van overgang en het recht van schenking
in de Successiewet 1956 voor verkrijgingen door een vereniging of stichting
die sportbeoefening bij die vereniging of stichting ten doel heeft, en die
is aangesloten bij een door de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) – in overeenstemming met de minister van Financiën –
aangewezen landelijke sportorganisatie. De door de minister van VWS aangewezen
landelijke sportorganisatie die voldoet aan de bij ministeriële regeling
gestelde voorwaarden en is gevestigd in een lidstaat van de Europese Unie,
de Nederlandse Antillen of Aruba, komt zelf ook in aanmerking voor de voorgestelde
vrijstellingen in de Successiewet 1956.De vrijstellingen zorgen ervoor dat de genoemde landelijke sportorganisaties,
sportverenigingen en -stichtingen geen belasting meer hoeven te betalen wanneer
de schenking of het legaat meer bedraagt dan de algemene successie- of schenkingsvrijstelling.
De bestaande algemene vrijstellingen blijken in de praktijk vooral ontoereikend
voor situaties waarin sportverenigingen bijvoorbeeld gelden proberen te werven
voor omvangrijke investeringen als een nieuw clubhuis of een nieuw sportveld.Met de voorwaarde dat de sportvereniging of -stichting moet zijn aangesloten
bij een landelijke sportorganisatie wordt bewerkstelligd dat door de sector
erkende sportverenigingen enstichtingen voor fiscale facilitering in aanmerking
komen. Onder sport wordt in dit verband verstaan een lichamelijke bezigheid
met spel- en wedstrijdelement waarbij conditie en vaardigheid vereist zijn,
onderscheidenlijk bevorderd worden. Ook denksporten, zoals schaken en dammen
met spel- en wedstrijdelement, worden tot sport gerekend.De minister van VWS zal bij ministeriële regeling – in overeenstemming
met de minister van Financiën – landelijke sportorganisaties aanwijzen
en de voorwaarden opnemen aan de hand waarvan wordt bepaald of sprake is van
een landelijke sportorganisatie. Om als landelijke sportorganisatie te kunnen
worden aangewezen, zal het in ieder geval moeten gaan om een organisatie die
opkomt voor de belangen van de sport in het algemeen en in het bijzonder voor
de (kwalitatief verantwoorde) sportbeoefening bij de verenigingen en stichtingen
die bij de organisatie zijn aangesloten.In elk geval zullen bij ministeriële regeling als landelijke sportorganisatie
worden aangewezen organisaties:(i) die nationaal representatief zijn voor de door deze sportorganisatie
behartigde sport,(ii) die als de vertegenwoordiger van de sport erkend zijn door een organisatie
die internationaal geacht wordt deze sport te representeren, en(iii) die voorts regels hebben gesteld voor de bij hen aangesloten sportverenigingen
en -stichtingen met betrekking tot de te verlenen of te erkennen vaardigheidsonderscheidingen
en voor de bevoegdheid van (bege)leiders, alsmede voor de kwaliteit van de
daartoe in te stellen proeven en examens.Landelijke sportorganisaties in de vorm van sportbonden die thans gewoon
lid zijn van de NOC*NSF kunnen worden aangewezen. De in de ministeriële
regeling op te nemen voorwaarden zullen zodanig worden vormgegeven dat ook
de thans bij de NOC*NSF aangesloten buitengewone leden kunnen worden aangewezen,
voor zover zich bij deze leden althans hoofdzakelijk verenigingen en stichtingen
plegen aan te sluiten die sportbeoefening bij die verenigingen en stichtingen
ten doel stellen.7. Aanpassing btw-vrijstelling medische dienstenDit belastingplan bevat een herijking van de medische vrijstelling in
de Wet op de omzetbelasting 1968 (Wet OB). Het Hof van Justitie van de Europese
Gemeenschappen (HvJ EG) heeft in 2006 arrest gewezen in een tweetal (gevoegde)
zaken waarin de Hoge Raad prejudiciële vragen had gesteld over doel en
strekking van de medische vrijstelling.1 De centrale vraag van de Hoge Raad in deze gevallen was toegespitst op de verwijzing
in de medische vrijstelling in de omzetbelasting naar de Wet BIG. Het arrest
bevestigt dat deze verwijzing is toegestaan. Het HvJ EG overweegt daarbij
dat niet alle gezondheidskundige verzorging van de mens onder de vrijstelling
valt. De medische vrijstelling heeft alleen betrekking op gezondheidskundige
verzorging die, gelet op de beroepsopleiding van de zorgverleners, voldoende
kwaliteitsniveau heeft. Daarbij dient steeds het beginsel van de fiscale neutraliteit –
dat ertoe strekt ondernemers die vergelijkbare diensten verrichten gelijk
te behandelen – in acht te worden genomen. Het communautaire kader voor
de medische vrijstelling schrijft voor dat gezondheidskundige diensten zijn
vrijgesteld wanneer deze worden verricht door beoefenaren van (para)medische
beroepen die door de lidstaten worden omschreven. Die laatste aanwijzing moet
garanderen dat de vrijstelling alleen geldt voor de gezondheidskundige verzorging
van de mens door zorgverleners met de vereiste beroepskwalificaties. Met andere
woorden, het communautaire kader verplicht lidstaten tot de aanwijzing van
zorgverleners die voldoen aan een zeker kwaliteitsniveau van de zorgverlening.Nationaal kaderDe herijking maakte eerder deel uit van het voorstel van wet Overige fiscale
maatregelen 2008 maar is bij de behandeling van dat wetsvoorstel in de Tweede
Kamer door aanvaarding van een amendement van het lid Vendrik c.s.1 vooralsnog opgeschort. Bij de behandeling van het genoemde
wetsvoorstel heeft de Tweede Kamer de motie Vendrik c.s.2 aanvaard. In de motie Vendrik vraagt de Kamer het kabinet om informatie
over de toekomst van de Wet BIG en de relatie van deze wet met de fiscaliteit
en verzoekt het kabinet met een herzien voorstel te komen voor de vrijstelling
van btw voor gezondheidskundige verzorging van de mens. In het gelijktijdig
met dit belastingplan toegezonden kabinetsstandpunt reageert het kabinet op
deze motie en gaat het in op de keuze om vast te houden aan de herijking van
de medische vrijstelling.Onderzocht is in hoeverre voor de beoordeling van het kwaliteitsniveau
van opleidingen in de medische sector criteria beschikbaar zijn. Na bestudering
van de mogelijkheden concludeert het kabinet dat hiervoor alleen de criteria
uit de Wet BIG beschikbaar zijn. De Wet BIG (en de daarop berustende bepalingen) –
die tot het beleidsterrein van de minister van VWS behoort – bevat waarborgen
voor de kwaliteit van de individuele gezondheidszorg, onder meer door regels
ten aanzien van opleidingen. Daarom kan voor de herijking van de reikwijdte
van deze vrijstelling slechts worden aangesloten bij de bij of krachtens de
Wet BIG genoemde opleidingseisen en zijn deze daarmee leidend voor de reikwijdte
van deze vrijstelling. De voorgestelde herijking leidt ertoe dat (para)medici
voor de toepassing van de medische vrijstelling opleidingen dienen te hebben
afgerond die zijn omschreven in het bepaalde bij of krachtens de Wet BIG en
gezondheidskundige zorg verrichten, die tot de gevolgde opleiding en het gebied
van deskundigheid van de zorgverlener behoren.De huidige medische vrijstelling in de omzetbelasting stelt ook door BIG-beroepsbeoefenaren
verrichte diensten vrij die niet bij of krachtens de Wet BIG worden gereguleerd.
Zo heeft de rechter in recente Nederlandse jurisprudentie op grond van het
beginsel van fiscale neutraliteit de werkzaamheden van osteopaten, pedagogen
en chiropractoren onder de medische vrijstelling gerangschikt.3 Dit is echter nooit de bedoeling geweest van de wetgever en geeft
zodoende aanleiding de bestaande verwijzing in de omzetbelasting naar de Wet
BIG te herijken. De bedoelde herijking komt in de nieuwe opzet tot uitdrukking
in de voorwaarde dat de hier bedoelde gezondheidskundige verzorging van de
mens alleen is vrijgesteld van omzetbelasting indien de desbetreffende werkzaamheden worden uitgevoerd door een BIG-beroepsbeoefenaar, behoren tot het
gebied van deskundigheid van de beroepsbeoefenaar zoals dit is omschreven
in het bepaalde bij of krachtens de Wet BIG en worden verricht op basis van
een op deze specifieke werkzaamheden gerichte, door de beroepsbeoefenaar voltooide
opleiding, waarvoor de kwaliteitseisen eveneens worden omschreven in het bepaalde
bij of krachtens de Wet BIG. Daarmee is verzekerd dat de vrijgestelde diensten
van deze beroepsbeoefenaren aan het voor die diensten in Nederland noodzakelijk
geachte kwaliteitsniveau voldoen. De wettekst sluit geen enkele beroepsbeoefenaar
in de zin van de Wet BIG bij voorbaat uit.Gevolgen van de herijkingAls gevolg van deze herijking komen enkele thans vrijgestelde diensten
van beroepsbeoefenaren in de zin van de Wet BIG, waarvoor de opleidingseisen
niet vastliggen in het bepaalde bij of krachtens de Wet BIG, met ingang van
1 januari 2009 onder de heffing van de omzetbelasting te vallen. Zo zijn
de werkzaamheden van osteopaten, pedagogen en chiropractoren met ingang van
1 januari 2009 niet langer vrijgesteld van omzetbelasting. Vanaf die
datum worden handelingen die met bedoelde werkzaamheden overeenkomen in de
heffing van omzetbelasting betrokken als zij worden uitgevoerd door artsen
of andere beroepsbeoefenaren in de zin van de Wet BIG. Tevens wordt met de
onderhavige herijking van de medische vrijstelling de positie van de niet-BIG
psychologen herzien. De Wet BIG regelt namelijk alleen het beroep van de zogeheten
gezondheidszorgpsycholoog (verder: GZ-psycholoog). Ten aanzien van deze GZ-psycholoog
zijn in het kader van de Wet BIG specifieke regels gesteld. Het deskundigheidsterrein
en de behandelingsmethoden zijn omschreven en er zijn opleidingseisen gesteld
(de 2-jarige postdoctorale opleiding staat open voor afgestudeerde psychologen
en pedagogen). Het is deze GZ-psycholoog die zich bij uitstek bezighoudt met
de gezondheidskundige verzorging van de mens. Nu de vrijstelling beperkt wordt
tot de diensten door (para)medici die daartoe zijn opgeleid in het kader van
de Wet BIG, is het een logische en tevens zuivere stap om de niet-BIG psychologen
niet langer afzonderlijk op te nemen in de vrijstellingsbepaling, waardoor
zij niet meer onder de vrijstelling vallen. Mocht de Wet BIG in de nabije
toekomst verder aangevuld worden met opleidingseisen van medische beroepen,
dan vloeit uit de herijking van de medische vrijstelling voort dat op die
beroepsbeoefenaren die aan de opleidingseisen voldoen automatisch de fiscale
vrijstelling van toepassing is.PraktijkondersteunersTot slot wordt in herinnering geroepen dat bij de parlementaire behandeling
van het Belastingplan 2007 een motie van de Tweede Kamerleden Dezentjé
Hamming en Crone over de vrijstelling van omzetbelasting voor praktijkondersteuners
werd aangenomen.1 Door het toenmalige kabinet
werd aangegeven dat een dergelijke vrijstelling zou worden bezien in het kader
van de herziening van de vrijstelling voor medische beroepen. De conclusie
is dat uitvoering van de motie niet zou passen bij de herijking van de medische
vrijstelling zoals deze in dit wetsontwerp is opgenomen. Immers de verpleegkundige
die als praktijkondersteuner werkt, zal niet langer daarvoor zijn vrijgesteld,
omdat voor dat beroep geen opleidingseisen in het kader van de Wet BIG worden
gesteld. Er zal dus ook geen sprake meer zijn van een ongelijke behandeling
met doktersassistenten die als praktijkondersteuner werken. Overigens komt
in beide gevallen heffing van omzetbelasting niet aan de orde als sprake is
van een dienstbetrekking. 8. VliegbelastingHet kabinet wijzigt de vliegbelasting op onderdelen teneinde onnodige
administratieve lasten voor de luchtvaartsector te voorkomen. Deze aanpassingen
zijn eerder aangekondigd en werken terug tot en met 1 juli 2008.1Uitbreiding toepassing lage tariefDe eerste wijziging ziet op situaties waarin verschillende tarieven gelden
voor verschillende bestemmingen in hetzelfde land. De reis- en luchtvaartsector
heeft aangevoerd dat de internationale boekingssystemen met een dergelijke
situatie niet uit de voeten kunnen zonder ingrijpende aanpassing van die systemen.
Om een dergelijke administratieve lastenverzwarende aanpassing te voorkomen,
past het kabinet het tariefartikel van de vliegbelasting aan. De aanpassing
houdt in dat voor bestemmingen in EU-lidstaten en bestemmingen in een land
waarvan de luchthavens deels zijn gelegen binnen een vliegafstand van 2500
km en deels daarbuiten, het lage tarief mede van toepassing is voor verder
gelegen bestemmingen in dat land. Daarbij geldt wel een maximumafstand van
3500 km. Door deze aanpassing komt het niet meer voor dat in de vliegbelasting
een verschillend tarief van toepassing is voor bestemmingen in een land of
gedeelte van een land, terwijl dat land of gebied in de internationale boekingssystemen
van de reis- en luchtvaartsector als één geheel wordt aangemerkt.
In concreto heeft deze aanpassing tot gevolg dat voor bestemmingen in de lidstaten
van de EU het lage tarief geldt inclusief bestemmingen in de zogeheten ultraperifere
gebieden binnen een vliegafstand van 3500 kilometer, te weten de Azoren, Madeira
en de Canarische eilanden. Voorts geldt het lage tarief voor bestemmingen
buiten de EU op een vliegafstand van ten hoogste 2500 kilometer van de luchthaven
van vertrek, inclusief bestemmingen tot op 3500 km vliegafstand in landen
die worden doorsneden door de 2500 kilometergrens. Hierdoor vallen ook alle
verder gelegen bestemmingen in Algerije, Libië, Marokko, Noorwegen, Turkije
en de Russische Federatie ten westen van de Oeral onder het lage tarief. Voor
de overige bestemmingen blijft het hoge tarief van toepassing.Verruiming definitie boordpersoneelDe tweede wijziging behelst een aanpassing van de definitie van boordpersoneel.
Boordpersoneel is vrijgesteld van de vliegbelasting. De luchtvaartsector heeft
na de totstandkoming van de wettelijke regeling aangegeven, dat voor een betere
aansluiting op de administratieve systemen van de luchthavens moet worden
uitgaan van een iets ruimere definitie dan nu in de wet is opgenomen. Luchthavens
merken voor de eigen luchthavengelden niet alleen het aan boord van het vliegtuig
aanwezige actieve boordpersoneel aan als boordpersoneel, maar ook personeel
dat wordt vervoerd voorafgaand of aansluitend aan werkzaamheden als boordpersoneel
van een ander vliegtuig. Om zo veel mogelijk aan te sluiten bij de administratieve
systemen van de luchthavens past het kabinet de definitie aan. Als boordpersoneel
wordt ook aangemerkt ieder die uitsluitend wordt vervoerd in het kader van
het door hem verrichten van werkzaamheden als boordpersoneel aan boord van
een ander vliegtuig.9. VerpakkingenbelastingMet het Belastingplan 2008 is de verpakkingenbelasting als nieuwe milieubelasting
in het Nederlandse belastingstelsel geïntroduceerd. Omdat het gaat om
een nieuwe belasting is meteen vanaf het begin de vinger aan de pols gehouden
om te bekijken hoe de praktische toepassing van de belasting eruit zou zien.
Bij de uitvoering van de verpakkingenbelasting wordt gewerkt langs de lijnen
van horizontaal toezicht. Eenvoud in de uitvoering en samenwerking
met het bedrijfsleven staan daarbij voorop. De Belastingdienst maakt in dat
kader in overleg met de belastingplichtige afspraken over de uitvoering van
de verpakkingenbelasting. Over de uitvoering van de verpakkingenbelasting
zijn ook al een aantal sectorafspraken gemaakt.Ten behoeve van een goede uitvoering van de verpakkingenbelasting is een
klankbordgroep opgericht, bestaande uit vertegenwoordigers van de Belastingdienst
en het bedrijfsleven. Ook hebben intensieve gesprekken plaatsgevonden met
VNO-NCW. Daarbij werd duidelijk dat zich in de uitvoering van de verpakkingenbelasting,
los van voornoemde afspraken, een aantal knelpunten voordoen. Oplossing hiervan
zou de uitvoering van de verpakkingenbelasting flink kunnen vereenvoudigen.
De Tweede Kamer is hierover al een aantal keren geïnformeerd.1In dit wetsvoorstel zijn de aangekondigde vereenvoudigingen opgenomen.
Het kabinet komt met deze maatregelen in grote mate tegemoet aan de wensen
van het bedrijfsleven. Met de wijzigingen ontstaat een robuuste en vereenvoudigde
verpakkingenbelasting. Het gaat om de volgende aanpassingen:Introductie forfait voor geïmporteerde verpakkingenVoor belastingplichtigen die producten invoeren en deze zonder toevoeging
van extra verpakkingen in Nederland ter beschikking stellen, kan het lastig
zijn de hoeveelheid verpakkingen vast te stellen. Om die reden introduceert
het kabinet de mogelijkheid dat de verpakkingenadministratie, die normaliter
de basis vormt voor de belastingaangifte, beperkt blijft tot een verhoudingsgetal
(forfait) voor de aan te geven kilogrammen verpakking. Dit forfait kan gerelateerd
zijn aan de omzet, aan de kosten van buitenlandse inkopen of aan andere bedrijfsgegevens
en vormt een zo goed mogelijke benadering van de werkelijkheid. Een dergelijk
forfait is toe te passen in overleg met de inspecteur. Daarvoor is aanpassing
van de wet niet vereist. De belastingplichtige kan echter de inspecteur verzoeken
tot vaststelling van het forfait via een voor bezwaar vatbare beschikking.
Deze beschikking heeft een geldingsduur van maximaal vijf jaar. Daarna zal
de belastingplichtige een nieuw verzoek moeten doen om het forfait actueel
te houden. In de tussenliggende periode kan de inspecteur het forfait wijzigen,
mochten bijvoorbeeld de verpakkingen van zijn producten flink zijn gewijzigd.
De belastingplichtige zal zich voor dat doel bij de inspecteur moeten melden
als het forfait geen goede benadering meer is van de werkelijkheid. De inspecteur
kan ook zelf de beschikking herzien als de activiteiten van de belastingplichtige
grotendeels zijn gewijzigd. Idealiter vindt via het forfait een uitsplitsing
plaats naar de verschillende gebruikte verpakkingsmaterialen. Omdat het bij
het ene bedrijf wel mogelijk zal zijn een uitsplitsing toe te passen en bij
het andere niet anders dan met buitengewoon bezwaar, kan er in dat geval een
beroep worden gedaan op het nieuwe algemeen tarief dat wordt geïntroduceerd
voor de situatie dat er geen uitsplitsing naar materialen mogelijk is.Vereenvoudiging via sectorafsprakenIn de afgelopen maanden is gebleken dat via het maken van afspraken met
bijvoorbeeld bedrijfssectoren of branches een flink vereenvoudigde uitvoering
is te bewerkstelligen. Soms is het daarbij nodig om de wettelijke kaders op
een iets andere wijze toe te passen, bijvoorbeeld via het verschuiven van
de belastingplicht of het al bij de eerste terbeschikkingstelling in Nederland
rekening houden met de hoeveelheid verpakking die uiteindelijk (via een aantal
tussenstappen) wordt geëxporteerd. Om dit soort regelingen mogelijk te
maken wordt een delegatiebevoegdheid gecreëerd. Wijziging definitie verpakkingenDe definitie van verpakkingen wordt aangepast, zodat aangewezen logistieke
hulpmiddelen en verpakkingen die hoofdzakelijk een andere functie hebben dan
een verpakkingsfunctie niet meer als verpakking voor de verpakkingenbelasting
worden aangemerkt. Bij deze verpakkingen deden zich veel administratieve problemen
voor. Zo was het erg lastig vast te stellen wanneer een meermalig te gebruiken
pallet voor het eerst in Nederland ter beschikking wordt gesteld. Bovendien
ontstond het gevoel dat deze verpakkingen ten onrechte met verpakkingenbelasting
werden belast omdat zij in het spraakgebruik niet echt als verpakkingen worden
aangemerkt. Door deze verpakkingen uit te zonderen worden de administratieve
lasten voorkomen. Tevens wordt door de voorgestelde uitzondering de grens
tussen wel of geen verpakking duidelijker getrokken. Door de wijziging van
de definitie van verpakkingen komt deze definitie niet meer in zijn geheel
overeen met de definitie van verpakkingen voor het Besluit verpakkingen. Hierdoor
ontstaat een groep verpakkingen die niet meer met verpakkingenbelasting wordt
belast maar waarvoor nog wel de verplichtingen uit het Besluit verpakkingen
gelden en het ministerie van VROM daardoor een informatiebehoefte behoudt.
Door uitsluiting van deze groep verpakkingen van de verpakkingenbelasting
zou administratieve lastenverlichting teniet kunnen worden gedaan. Om die
reden is in de brief aan de Tweede Kamer van 17 juli 20081 aangegeven dat VROM samen met Nedvang zal bekijken hoe Nedvang namens
het bedrijfsleven op een zo verantwoorde en eenvoudig mogelijke wijze in de
informatiebehoefte van VROM kan voorzien om zodoende ook op dit punt de administratieve
lasten te minimaliseren.Halvering aantal tarievenHet onderscheid tussen primaire en secundaire/tertiaire verpakking komt
te vervallen. Hierdoor vermindert het aantal tarieven van de huidige zestien
naar acht tarieven en een forfaitair tarief. Dit scheelt administratieve lasten
en lastige discussies tussen belastingplichtigen en Belastingdienst. Naar
verwachting zal deze stap niet leiden tot een grote lastenschuif tussen verschillende
sectoren. Op flessen voor water, bier of frisdrank waarvoor een statiegeldregeling
geldt, zal door het vervallen van het tariefonderscheid tussen primaire en
secundaire/tertiaire verpakkingen een nieuwe regeling moeten worden getroffen.
Hiervoor zal een korting worden geïntroduceerd op het normale tarief
om zodoende uitdrukking te geven aan de lagere milieudruk als gevolg van een
statiegeldregeling. Pas nadat een goed milieudrukcijfer voor statiegeldverpakkingen
is vastgesteld, kan de korting bepaald worden in een ministeriële regeling.
Deze nieuwe regeling zal ook worden toegepast over het jaar 2008. Ten slotte
is in de tarievensfeer gebleken dat het voor verschillende bedrijven niet
anders dan met buitengewoon bezwaar mogelijk is om een uitsplitsing te maken
naar materiaalsoorten. Voor deze bedrijven wordt een nieuw algemeen tarief
geïntroduceerd. Dit algemeen tarief ligt iets boven het gemiddelde tarief
om negatieve selectie te voorkomen. Indien de belastingplichtige aannemelijk
kan maken dat geen gebruik wordt gemaakt van hoogbelaste materialen zal het
algemeen tarief kunnen worden verlaagd.Introductie vermindering voor indirecte exportDirecte export is vrijgesteld van verpakkingenbelasting. Indien producten
echter via de Nederlandse tussenhandel worden geëxporteerd, de zogenoemde
indirecte export, is wel verpakkingenbelasting verschuldigd. Voor deze vormgeving
is destijds gekozen, omdat een regeling voor indirecte export moeilijk was
vorm te geven en problemen zou geven voor de uitvoering (grote kans op fraude).
Achterwege blijven van een regeling voor indirecte export zou volgens het
bedrijfsleven echter een verslechtering van de concurrentiepositie van de
op export gerichte tussenhandel betekenen. Om die reden is opnieuw bekeken
of het mogelijk is een regeling voor de indirecte export te introduceren.
De conclusie is dat een teruggaafsysteem op het moment van indirecte export
haalbaar is, mits deze wordt gecombineerd met een drempel van 15 000
kg net zoals bij de heffing van verpakkingenbelasting. Deze drempel zal de
mogelijkheden van fraude sterk beperken. Daarnaast wordt voorzien in een anti-misbruikbepaling
die toepassing van de vermindering voor indirecte export uitsluit in het geval
bekend is, of redelijkerwijs kon zijn, dat er nooit verpakkingenbelasting
over de indirect geëxporteerde verpakkingen is betaald. Ondernemers die
verpakkingenbelasting zijn verschuldigd zullen de vermindering van hun verschuldigde
belasting kunnen aftrekken. Ondernemers die geen verpakkingenbelasting zijn
verschuldigd, kunnen de vermindering op verzoek uitbetaald krijgen.Verlegging heffing bij loonverpakkersLoonverpakkers verlenen verpakkingsdiensten zonder dat ze eigenaar worden
van het te verpakken product of zonder dat ze de te verpakken producten zelf
vervaardigen. Omdat de opdrachtgever vaak precies zal opgeven hoe de producten
moeten worden verpakt, weet de opdrachtgever ook hoeveel en welke soort verpakkingen
worden gebruikt. Om die reden ligt het voor de hand de belastingplicht bij
loonverpakkers te verschuiven naar de opdrachtgever. Deze zal al vaak zelf
belastingplichtig zijn voor andere verpakte producten. Daarmee wordt ook voldaan
aan de vraag uit de praktijk. Door de verschuiving van de belastingplicht
daalt het aantal belastingplichtigen zonder dat dit invloed heeft op de opbrengst
van de verpakkingenbelasting.Componenten niet meer apart aangevenVoor componenten van verpakkingen en de bijbehorende in de verpakking
verwerkte elementen is het vaak erg bewerkelijk om de gebruikte hoeveelheid
vast te stellen. Om deze administratieve lasten te voorkomen, wordt de mogelijkheid
geïntroduceerd de componenten en elementen mee te wegen en op te geven
bij het verpakkingsmateriaal waarin ze zijn verwerkt. Zij hoeven dus niet
meer apart te worden geadministreerd. Hierbij kan worden gedacht aan het etiket
op een fles of de nietjes in een doos.Wijziging concerndefinitieIn de concerndefinitie zijn op dit moment twee soorten concerns opgenomen,
te weten de fiscale eenheid in de zin van de omzetbelasting en de op continuïteit
gerichte samenwerkingsvorm. Zoals aangegeven in de brief over fiscale vergroening1 heeft het aanmerken van de op continuïteit gerichte
samenwerkingsvorm als concern echter tot grote problemen geleid. Bovendien
is het bij nader inzien niet noodzakelijk de fiscale eenheid en de op continuïteit
gerichte samenwerkingsvorm gelijk te behandelen, omdat deze in juridische
en zeggenschapsstructuur sterk van elkaar verschillen. Om deze redenen kan
voor de concerndefinitie worden volstaan met het begrip fiscale eenheid volgens
de omzetbelasting.Wijziging definitie importeurDe definitie van importeur zorgde voor onzekerheid of een transporteur
zou moeten worden aangemerkt als importeur van de verpakte producten die hij
vervoert, terwijl deze producten niet voor hem zijn bedoeld. Dat was niet
de bedoeling. Om die reden wordt de definitie aangepast, zodat duidelijk is
dat alleen de ondernemer voor wie de geïmporteerde producten bestemd
zijn als importeur wordt aangemerkt.Verlaging tarief biokunststofVoor biokunststof geldt in afwachting van het vaststellen van een goed
milieudrukcijfer de helft van het tarief voor kunststof. In de brief over
fiscale vergroening is aangegeven dat er echter diverse redenen zijn om het tarief voor biokunststof gelijk te stellen aan het tarief voor
papier/karton. Daarom wordt het tarief voor biokunststof verlaagd naar het
niveau van het tarief voor papier/karton. De hoogte van het tarief zal opnieuw
moeten worden bezien op het moment dat er duidelijkheid is over de milieudruk
van biokunststoffen. Deze duidelijkheid zal naar verwachting in 2009 komen.Wijziging behandeling verkooppuntverpakkingenVerkooppuntverpakkingen (bijv. tasjes, koffiebekers en frietbakjes) worden
in afwijking van de hoofdregel belast bij de ondernemer die de verkooppuntverpakking
voor het eerst in Nederland ter beschikking stelt, ongeacht of deze verpakking
al gevuld is met een product. Tot deze uitzondering was besloten om zodoende
het aantal belastingplichtigen te verminderen. De heffing wordt namelijk hoger
in de keten neergelegd, waardoor minder ondernemers met een heffing op verkooppuntverpakkingen
te maken hebben. Deze wijze van behandeling zorgde echter ook voor een nadeel
in grensoverschrijdende transacties als gevolg van de samenloop met de 15 000
kg grens. Indien een ondernemer die minder dan 15 000 kg verpakkingen
op de Nederlandse markt brengt zijn verkooppuntverpakkingen buiten Nederland
koopt dan is er geen verpakkingenbelasting verschuldigd. Hierdoor ontstond
er een prijsverschil tussen Nederlandse en buitenlandse producenten/leveranciers
van verkooppuntverpakkingen. Dit prijsverschil was weliswaar voorzien maar
tegelijkertijd onderschat. Gebleken is dat sommige verkooppuntverpakkingen
van kunststof als gevolg van de verpakkingenbelasting meer dan 10%
goedkoper zijn, indien zij worden gekocht bij een buitenlandse producent/leverancier.
Deze ongelijke concurrentiepositie moet zwaarder worden gewogen dan de beperking
van het aantal belastingplichtigen dat wordt bereikt met afwijkende behandeling.
Om die reden worden verkooppuntverpakkingen voortaan via de hoofdregel belast.
Dat betekent dat de ondernemer die voor het eerst een «gevulde»
verkooppuntverpakking in Nederland ter beschikking stelt, belastingplichtig
wordt. De meeste kleine ondernemers zullen weinig merken van de voorgestelde
wijziging omdat zij naar verwachting nog steeds onder de 15 000 kg grens
zullen blijven. Er zal weliswaar een aantal belastingplichtigen dat net onder
de 15 000 kg grens zit door deze wijziging boven de grens kunnen uitkomen.
Aan de andere kant zullen producenten van verkooppuntverpakkingen niet meer
met de verpakkingenbelasting worden geconfronteerd, waardoor er ook een aantal
belastingplichtigen zullen verdwijnen. Onderzocht zal worden hoe deze aanpassing
van de behandeling van verkooppuntverpakkingen in de uitvoering het beste
kan worden uitgewerkt.Een aantal van de voorgestelde aanpassingen heeft invloed op de opbrengst
van de verpakkingenbelasting. De aanpassing van de definities van verpakkingen
en concern, de verlaging van het tarief voor biokunststof en de wijziging
van de behandeling van verkooppuntverpakkingen zorgen voor een lagere opbrengst.
Om dit effect recht te trekken en ervoor te zorgen dat de aanpassingen budgettair
neutraal kunnen worden doorgevoerd, worden de tarieven aangepast. Daarnaast
worden de tarieven ook aangepast als gevolg van het vervallen van het onderscheid
tussen primaire en secundaire/tertiaire verpakkingen en de introductie van
het nieuwe tarief voor gevallen waarin een forfait per beschikking wordt toegepast
en er geen uitsplitsing naar materialen mogelijk is. Tabel 8 bevat een overzicht
van de tarieven voor en na het doorvoeren van de aanpassingen van de verpakkingenbelasting. Tabel 8: Tarieven verpakkingenbelasting in € per
kilogram  Tarieven voor aanpassingenTarieven na aanpassingenMateriaalsoortPrimairSecundair/tertiairAlle verpakkingenAluminium0,77420,40220,8766Kunststof0,48010,24940,4339 Overige metalen0,15210,07900,1461Biokunststof0,24010,12470,0733 Papier en karton0,08660,04500,0733Glas0,06160,03200,0662Hout0,03080,01600,0194 Andere materiaalsoorten0,13740,07140,1619 Algemeen tarief indien geen uitsplitsing mogelijk is*0,50000,5000* Het algemeen tarief kan lager uitvallen indien de belastingplichtige
aannemelijk kan maken dat er geen hoogbelaste materialen worden gebruikt.10. EU-aspectenHet voorstel tot wijziging van de tonnageregeling voor de zeescheepvaart
is een wijziging van een door de Europese Commissie eerder goedgekeurde steunmaatregel.
Deze voorgestelde wijziging dient aan de Europese Commissie ter goedkeuring
te worden voorgelegd en kan in werking treden na goedkeuring door de Commissie.Het wetsvoorstel bevat voorts een wijziging van de Wet op de omzetbelasting
1968 ten aanzien van de reikwijdte van de daarin opgenomen vrijstelling voor
(para)medische diensten. Deze wijziging is noodzakelijk naar aanleiding van
jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen over
de eisen waaraan de vrijstelling in het licht van de fiscale neutraliteit
van de omzetbelasting moet voldoen.Tot slot bevat het wetsvoorstel technische normen die zullen worden genotificeerd
op grond van de richtlijn over de informatieprocedure voor normen en technische
voorschriften.1 Het betreft hier de ombouw van
de BPM-grondslag van catalogusprijs naar absolute CO2-uitstoot,
de MRB-verlaging voor zeer zuinige auto’s en voor aardgasauto’s
en de verdere differentiatie van de bijtelling voor (zeer) zuinige auto’s
van de zaak.11. Budgettaire aspectenTabel 9: Budgettaire effecten van de fiscale maatregelen
in het Belastingplan 2009 c.a. (€ mln / – = lastenverlichting) Onderwerp200920102011(structureel)Ondernemerschap    1. Stimuleren winst ondernemers in IB– 28– 28– 28– 28a. Stabiliseren zelfstandigenaftrek17171717b. Verhoging startersaftrek– 4– 4– 4– 4c. Verhogen MKB-winstvrijstelling– 41– 41– 41– 412. Verlaging Vpb tarieven (2008)1    a. wv uitstel optionele rentebox360000 b. wv verlaging MKB tarieven Vpb– 360000 3. Uitbreiding faciliteiten speur- en ontwikkelingswerk– 39– 39– 39– 394. Uitbreiding faciliteiten zeescheepvaart– 1– 1– 1– 1 Inkomensbeleid    6. Doorwerkbonus– 280– 280– 280– 2807. Ouderschapsverlofkorting– 46– 52– 52– 52a. verlenging van 13 naar 26 weken– 20– 20– 20– 20b. ontkoppelen ouderschapsverlofkorting– 26– 32– 32– 328. Augustusbesluitvorming 2007717171719. Koopkrachtpakket 2009428528728728     Mobiliteit en vergroening    10. Verschuiven BPM naar MRB, inclusief verlaging MRB-tarief
zeer zuinige auto’s verdere differentiatie bijtelling auto van de zaak000011. Ombouw BPM op basis van CO2-uitstoot0000 12. Verlaging MRB-tarief auto’s op aardgas0000 13. Verhoging MRB-tarief motoren2222 14. Verhoging MRB-tarief Euro 0,I,II – vrachtwagens21515151515. Fiscale vrijstelling waterstof0000     Overig    16. Lijfrenten– 15– 15– 15– 1517. Vrijstelling sportverenigingen successie- en schenkingsrecht– 5– 5– 5– 5 18. Aanpassing BTW-vrijstelling medische diensten4141414119. Vliegbelasting– 38– 38– 38– 3820. Verpakkingenbelasting30000 Totaal BP105199399399 Totaal OFM– 4– 4– 4– 4 Totaal FOW0000Totaal1011953953951 Het effect van de besteding middelen rentebox doet zich
niet in 2009 maar in 2008 voor.2 In de VROM-begroting is de opbrengst van deze maatregel
aangewend voor het truckersakkoord.3 De vereenvoudiging van de verpakkingenbelasting heeft
een incidenteel budgettair effect in 2008 ter grootte van € 16 mln.12. Uitvoeringskosten BelastingdienstEen maatregel heeft gevolgen voor de uitvoering als sprake is van een
inhoudelijke wijziging als gevolg waarvan systemen moeten worden aangepast
of het toezicht moet worden geïntensiveerd of kan worden verminderd.De eenmalige verlaging van het tarief 2008 voor de vennootschapsbelasting
leidt tot een ingewikkelde systeemaanpassing in 2009. De kosten hiervoor worden
geraamd op € 0,5 miljoen. De wijzigingen in de BPM (de introductie
van de absolute CO2-uitstoot als grondslag) en de MRB-differentiatie
op basis van de euroklasse voor vrachtwagens leiden tot eenmalige kosten om
de systemen aan te passen (BPM) en de RDW-informatie op peil te brengen.De omslag naar BPM gebaseerd op de CO2-uitstoot van een personenauto
vergt inspanningen van de autobranche, de RDW en de Belastingdienst. Zo zal
de RDW voor meer auto’s dan nu het geval is de CO2-uitstootwaarden
goed en adequaat moeten aanleveren aan de Belastingdienst. Op dit moment is
het aantal via parallelimport toegelaten nieuwe personenauto’s waarvoor
bij de RDW geen CO2-uitstootgegevens bekend zijn, relatief groot.
Er worden inspanningen gepleegd om de naleving op dit punt te vergroten om
zeker te stellen dat de CO2-uitstootgegevens steeds op het kenteken
worden vermeld. Dit vergt ook compliance van de parallelimporteurs. Om te
voorkomen dat zij nalaten de CO2-uitstootgegevens van
een auto beschikbaar te stellen, wordt uitgegaan van een forfaitaire uitstoot
van 350 g/km voor een benzineauto respectievelijk 302 g/km voor
een dieselauto als de CO2-uitstootgegevens niet (aan de RDW) zijn
verstrekt.Het is de bedoeling om voor zo veel mogelijk vrachtauto’s waarvan
nu geen emissieklasse bekend is deze alsnog te achterhalen. Verder werkt de
Belastingdienst samen met de RDW aan een internetapplicatie die op kentekenniveau
de catalogusprijs aangeeft. Deze al eerder toegezegde voorziening is handig
voor inhoudingsplichtigen en werknemers. Die hoeven dat dan zelf niet meer
uit te rekenen voor de bijtelling privégebruik auto van de zaak. De
eenmalige kosten voor deze voorzieningen op het terrein van de autobelastingen
en de bijtelling worden geschat op € 1,5 miljoen in 2008.De aanpassingen van de verpakkingenbelasting hebben gevolgen voor de uitvoering.
De teruggaafregeling vanwege indirecte export leidt tot een aanpassing van
het systeem en tot extra toezicht. Ook de introductie van het forfait voor
importeurs leidt structureel tot extra werk. Voor 2009 worden de extra kosten
geraamd op € 0,7 miljoen, voor de jaren daarna op € 0,2
miljoen.De doorwerkbonus leidt tot een eenmalige investering van € 0,3
miljoen in 2009 voor opname van de bonus in de geautomatiseerde systemen.
De doorwerkbonus wordt verrekend via de aangifte inkomstenbelasting. De verwachting
is dat een aantal belastingplichtigen dat naar de huidige stand geen aangifte
inkomstenbelasting doet met het oog op de doorwerkbonus wel in het aangiftetraject
moet worden opgenomen. De daarmee verband houdende structurele meerkosten
bedragen € 3,5 miljoen op jaarbasis.Samengevat levert het vorenstaande het volgende overzicht op. 20082009201020112012 € 0,7 mln€ 2,5 mln€ 3,7 mln€ 3,7 mln€ 3,7
mlnDe uitvoeringskosten die betrekking hebben op 2008 zullen bij Najaarsnota
(tweede suppletoire begroting) worden verwerkt in de begroting van Financiën
(IXB). De aan het wetsvoorstel verbonden uitvoeringskosten die betrekking
hebben op 2009 en verder liggende jaren, worden betrokken bij de budgettaire
besluitvorming in het voorjaar 2009.13. Gevolgen voor bedrijfsleven en burgerIn deze paragraaf worden de effecten van verschillende aard die samenhangen
met de voorstellen per hoofdstuk beschreven.OndernemerschapVanaf 1 januari 2009 kan een wijziging van de voorlopige aanslag
en teruggaaf digitaal worden aangebracht en kan ook de schatting van het inkomen
voor het komende belastingjaar digitaal worden gedaan. Bij het Belastingplan
2008 is al aangegeven dat dit in cijfers 2002 een reductie van ruim € 10
miljoen oplevert. In cijfers van de nulmeting 2007 is dit opgelopen tot € 15,36
miljoen. De uitbreiding van de faciliteiten voor speur- en ontwikkelingswerk
leidt tot een toename van de administratieve lasten voor het bedrijfsleven
van € 0,025 miljoen. Aan het verlagen van het tonnagetarief voor
grotere schepen en voor als scheepsmanager werkzame ondernemers zijn geen
administratieve lasten van betekenis verbonden. InkomensbeleidIn de Verkenning vereenvoudiging premieheffing van oktober 20071 is aangegeven dat met de vereenvoudiging van de premieheffing
WW en enkele andere maatregelen een reductie van de administratieve lasten
voor het bedrijfsleven kan worden gerealiseerd van circa € 20 tot
30 miljoen. Met het op nihil stellen van de WW-premie voor de werknemer wordt
een belangrijke stap gezet op weg naar het realiseren van deze reductie. Voor
het daadwerkelijk realiseren van de vorenbedoelde reductie zijn nog nadere
stappen en regelgeving nodig.De beperkte indexatie van de tweede schijf voor personen van 65 jaar en
ouder die na 1945 zijn geboren is nauwelijks van invloed op de administratieve
lasten voor bedrijfsleven en burger omdat het in de schijvenstructuur aan
te brengen onderscheid meeloopt met de gebruikelijke software-aanpassingen.
Dat geldt in belangrijke mate ook voor de doorwerkbonus in de inkomstenbelasting
voor personen die doorwerken vanaf het jaar waarin zij 62 worden. Voor deze
regeling wordt ook aangesloten bij de bestaande systematiek omdat de doorwerkbonus
door de Belastingdienst wordt berekend over de grondslag voor de arbeidskorting.
Anders dan de arbeidskorting wordt de doorwerkbonus niet toegepast bij de
loonheffing. In gevallen waarin alleen ter verkrijging van de doorwerkbonus
een aanslag inkomstenbelasting moet worden opgelegd, treden dus wel extra
administratieve lasten voor de burger op. Deze administratieve lasten kunnen
worden gesteld op 25 000 uren.Mobiliteit en vergroeningDe maatregelen in de BPM en MRB hebben vrijwel allemaal een tariefkarakter
en hebben daarom geen gevolgen voor de administratieve lasten. Zij vergen
evenmin een milieueffectrapportage. De overgang naar een CO2-grondslag
heeft wel nalevingskosten met een gemengd en tijdelijk karakter tot gevolg
bij importeurs en dealers. Jaarlijks kunnen deze kosten exclusief het bedrijfseigen
deel in de aanvang € 1 à 2 miljoen bedragen.De verdere differentiatie van de bijtelling en onttrekking voor de auto
van de zaak vergt naar schatting 25% meer structurele administratietijd
ten opzichte van de maatregel van het Belastingplan 2008. De verzwaring komt
uit op € 0,06 miljoen. De eenmalige last voor het nalopen van het
huidige bestand auto’s in de loonheffing bedraagt € 1,15 miljoen.LijfrentenDe verschillende voorgestelde vereenvoudigingen in het lijfrentesysteem
zijn zowel van belang voor verzekeringsmaatschappijen en banken als voor burgers.
Deze wijzigingen zijn echter zo specifiek dat zij niet afzonderlijk kunnen
worden berekend in de vorm van euro’s of uren. Ook de nulmetingen bieden
hiervoor geen aangrijpingspunt.Medische vrijstelling in de omzetbelastingOvereenkomstig een vorig jaar ingediend voorstel wordt opnieuw voorgesteld
dat de medische vrijstelling in de omzetbelasting alleen geldt als (para)medici
op het verrichten van hun specifieke werkzaamheden gerichte opleidingen hebben
afgerond zoals deze worden omschreven in het bepaalde bij of krachtens de
Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG). Dit betekent
dat de nog resterende AL-verzwaring van € 1,12 miljoen (in cijfers
van de nulmeting 2007) met ingang van 2009 optreedt.VliegbelastingDe aanpassingen van de vliegbelasting dienen ter voorkoming van meer administratieve
lasten dan bij de introductie van deze belasting werden voorzien. Dit wordt
bereikt door een zo goed mogelijke aansluiting bij de administratieve
systemen van de luchthavens en luchtvaartmaatschappijen te realiseren.VerpakkingenbelastingVorig jaar is bij de inschatting van de administratieve lasten van de
verpakkingenbelasting uitgegaan van de aanwezigheid van verpakkingenadministraties
in het kader van de heffing die het bedrijfsleven zichzelf oplegde. Achteraf
bleken deze administraties nog niet in alle gevallen aanwezig. Daardoor waren
veel problemen bij het opzetten van een dergelijke administratie opgekomen
en werden deze pas na de introductie van de verpakkingenbelasting bekend.
De wijzigingen in de verpakkingenbelasting nemen de meeste van deze problemen
weg, waardoor de administratie en berekening voor deze heffing zo eenvoudig
mogelijk wordt gehouden en deze zo dicht mogelijk komt bij het administratieve
lastenbeeld dat bij de introductie van deze belasting is geschetst. Door de
introductie van de teruggaaf voor indirecte export ontstaat er echter wel
een geringe extra administratieve last omdat verschillende bedrijven die nog
niet te maken hadden met de verpakkingenbelasting aangifte zullen moeten doen.
Naar schatting leidt dit tot circa 1 000 extra aangiften met als gevolg
een extra structurele administratieve last van € 0,05 miljoen.Vrijstelling sportorganisaties in de SuccessiewetVoor de sportorganisaties die worden aangewezen door de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport, betekent de vrijstelling in de Successiewet een eenmalige
administratieve last van € 0,05 miljoen. De vrijstelling zelf brengt
een reductie met zich mee voor de administratieve lasten van de Successiewet.
Deze reductie is geraamd op € 0,52 miljoen.Samengevat levert het vorenstaande het volgende (gecumuleerde) overzicht
op voor de structurele administratieve lasten bedrijfsleven en burger.  2009201020112012 AL bedrijfsleven€ 0,735
mln€ 0,735 mln€ 0,735 mln€ 0,735 mln AL burger–25 000 uren25 000 uren25 000 urenActalActal ziet een minder belastend alternatief in de uitvoering van de doorwerkbonus
met behulp van een faciliteit in het aangifteprogramma waarmee de doorwerkbonus
op grond van de leeftijd van de belastingplichtige automatisch wordt berekend
en verwerkt. Met deze faciliteit is in de voorgestelde opzet echter reeds
rekening gehouden.Met betrekking tot de CO2-uitstootgegevens bij de import van
nieuwe en gebruikte personenauto’s vraagt Actal om de administratieve
lasten van het ter beschikking stellen van deze gegevens in de toelichting
te vermelden. Deze administratieve lasten maken echter nu al onderdeel uit
van de nulmeting zodat het vermelden van een mutatie niet aan de orde is.De voorgestelde vereenvoudigingen in het lijfrentesysteem zijn, zo bevestigt
Actal, van belang voor verzekeringsmaatschappijen, banken en burgers. In de
toelichting wordt aangegeven dat de voorgestelde wijzigingen zo specifiek
zijn dat zij niet afzonderlijk kunnen worden berekend in de vorm van euro’s
of uren. Actal verzoekt niettemin de effecten voor de administratieve lasten
van burgers en bedrijven op handelingenniveau te berekenen en zowel kwalitatief
als kwantitatief te beschrijven in de toelichting. Een kwalitatieve beschrijving
vanuit administratieve lastenoogpunt voegt niet iets toe aan de uitleg die
in het algemeen deel en de artikelsgewijze toelichting is gegeven. Budgettair
komen de verschillende handelingen zoals niet meer splitsen van lijfrenten
en afkoopsommen onder de loonbelasting brengen voorts op nihil
uit hetgeen een aanwijzing is dat de administratieve lasteneffecten zeker
per saldo ook verwaarloosbaar zijn. Tenslotte kan worden opgemerkt dat de
oorzaken van de splitsingsproblematiek meebrengen dat het gaat om door de
belastingplichtige zelf veroorzaakte lasten die om die reden niet in een nulmeting
worden opgenomen.Met betrekking tot de verpakkingen- en vliegbelasting adviseert Actal
in lijn met het advies bij de introductie van deze belastingen om ook de bedrijfseigen
kosten van deze belastingen in beeld te brengen zodat een totaalbeeld van
de administratieve lasten wordt gepresenteerd. Het is vaste praktijk om bij
nieuwe maatregelen te concentreren op de administratieve lastengevolgen van
deze maatregelen. Een afwijking van deze praktijk ligt niet voor de hand.
De complicaties die bij deze belastingen zijn gebleken, zijn uiteraard niet
bedrijfseigen. De administratieve lasten van deze complicaties zijn vorig
jaar niet als een verzwaring onderkend en kunnen als consequentie daarvan
nu ook moeilijk als een verlichting van administratieve lasten worden gepresenteerd.II. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGArtikel IArtikel I, onderdeel A (artikel 2.10 van de Wet inkomstenbelasting
2001)In de tabel van artikel 2.10 van de Wet inkomstenbelasting 2001 (Wet IB
2001) is opgenomen de wijziging van de percentages in de eerste en tweede
schijf. Deze wijziging maakt onderdeel uit van het koopkrachtpakket voor 2009.
Het percentage van de eerste schijf is gewijzigd van 2,45 naar 2,35 en van
de tweede schijf van 10,70 naar 10,85.Artikel I, onderdeel B (artikel 2.10a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Zoals aangegeven in het algemeen deel van deze memorie wordt een houdbaarheidsbijdrage
geïntroduceerd. De maatregel behelst met ingang van 1 januari 2011
een verkorting van de tweede tariefschijf doordat de bovengrens van deze schijf
partieel (namelijk maar voor 75% van de mutatie die zou plaatsvinden
bij indexatie met de tabelcorrectiefactor) wordt geïndexeerd. Met andere
woorden, een verkorting van de tweede schijf onder gelijktijdige verlenging
van de derde schijf.Deze verkorting van de tweede schijf (en verlenging van de derde schijf)
geldt niet voor belastingplichtigen die zijn geboren vóór 1 januari
1946 en dus uiterlijk in 2010 de leeftijd van 65 jaar bereiken. Om die reden
is in het in artikel I, onderdeel B, opgenomen artikel 2.10a Wet IB 2001 een
alleen voor deze groep belastingplichtigen geldende tarieftabel opgenomen
waarin de tweede schijf niet wordt verkort. Dit artikel zal, doordat het geldt
voor belastingplichtigen die geboren zijn vóór 1 januari
1946, uiteindelijk geen toepassing meer vinden en kan in de toekomst vervallen.De verkorting van de tweede schijf en de verlenging van de derde schijf
zullen pas vanaf 2011 plaatsvinden. Dit heeft tot gevolg dat voor de
jaren 2009 en 2010 de tabellen in artikel 2.10 en artikel 2.10a gelijk zullen
zijn.De wetswijzigingen die voor die verkorting nodig zijn, zijn alvast in
dit wetsvoorstel opgenomen om inzichtelijk te maken hoe dit wordt vormgegeven.
Op dit moment is echter nog niet bekend wat de in 2011 in de tabellen op te
nemen bedragen en percentages zullen worden. Daarom is ervoor gekozen de tabel
van artikel 2.10a Wet IB 2001 per 1 januari 2009 in de Wet IB 2001 op
te nemen met cijfers 2009. Hierdoor loopt die tabel mee in de gebruikelijke
indexeringen in de jaren 2010 en 2011, waardoor uiteindelijk
in 2011 de juiste (geïndexeerde) bedragen zijn opgenomen in die tabel.Artikel I, onderdeel C (artikel 3.20 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Artikel 3.20 Wet IB 2001 betreft de zogenoemde autokostenfictie voor een
ondernemer of resultaatgenieter in de inkomstenbelasting. Het eerste lid van
dat artikel regelt dat de hoogte van de onttrekking die in aanmerking wordt
genomen indien aan de ondernemer een auto van de zaak ook voor privédoeleinden
ter beschikking staat, ten minste 14% van de waarde van de auto bedraagt
indien de auto een zeer lage CO2-uitstoot heeft (zeer zuinige auto),
en ten minste 25% van de waarde van de auto bedraagt indien het een
andere auto betreft.De onttrekking voor een zeer zuinige auto wordt voortaan gesteld op ten
minste 25% van de waarde van de auto waarna deze vervolgens wordt verlaagd
met 11% van de waarde van de auto. In reguliere situaties leidt dit
bij dergelijke auto’s dus nog steeds tot een onttrekking van 14%.
Wanneer aan het gebruik voor privédoeleinden een hogere waarde moet
worden toegekend dan 25% van de waarde van de auto, valt de in aanmerking
te nemen onttrekking voor een auto met een zeer lage CO2-uitstoot
bij deze vormgeving echter hoger uit dan 14% van de waarde van de auto.
De op jaarbasis in aanmerking te nemen onttrekking van een auto met een zeer
lage CO2-uitstoot met een waarde van € 25 000 waarbij
de werkelijke waarde van het gebruik voor privédoeleinden € 7 500
bedraagt, hetgeen hoger is dan € 6 250 (25% van € 25 000),
wordt dus niet langer gesteld op 14% van € 25 000 = € 3 500,
maar op € 7 500 -/- € 11% van € 25 000
= € 4 750. De woorden «ten minste» zijn belangrijk,
omdat daarmee excessief privégenot kan worden belast. In de meeste
gevallen zal de in aanmerking te nemen onttrekking voor auto’s met een
zeer lage CO2-uitstoot 14% van de waarde van de auto bedragen.
Er zal slechts sprake zijn van een hogere vaststelling van de onttrekking
indien de onttrekking duidelijk hoger is dan 25% van de waarde van
de auto.Daarnaast wordt een lagere onttrekking geïntroduceerd voor een tussencategorie
zuinige auto’s. De onttrekking van ten minste 25% van de waarde
van de auto wordt verlaagd met 5% van de waarde van de auto indien
de auto niet een zeer lage CO2-uitstoot heeft, maar wel een lage
CO2-uitstoot. In beginsel zal de in aanmerking te nemen onttrekking
voor dergelijke auto’s daardoor 20% van de waarde van de auto
bedragen. Er is sprake van een auto met een zeer lage CO2-uitstoot
indien deze uitstoot niet hoger is dan 95 gram per kilometer bij een auto
met een dieselmotor. Bij een auto met een andere motor – zoals benzine,
elektro, benzine en elektro, LPG en aardgas – is er sprake van een auto
met een zeer lage CO2-uitstoot indien deze uitstoot niet hoger
is dan 110 gram per kilometer. Er is sprake van een auto met een lage CO2-uitstoot indien deze uitstoot hoger is dan 95 gram per kilometer,
maar niet hoger is dan 116 gram per kilometer bij een auto met een dieselmotor.
Bij een auto met een andere motor is er sprake van een auto met een lage CO2-uitstoot indien deze uitstoot hoger is dan 110 gram per kilometer,
maar niet hoger is dan 140 gram per kilometer. De bewijslast dat aan de norm
van de lage uitstoot wordt voldaan, ligt bij de belastingplichtige.Om de stimulans in stand te houden om voor een auto te kiezen die (veel)
zuiniger is dan de gemiddelde auto, zullen de CO2-uitstootgrenzen
van de zuinige categorieën met regelmaat worden bijgesteld. Bijstelling
vindt op grond van artikel 10.7a eens in de vier jaar plaats op basis van
de feitelijke ontwikkeling van de CO2-uitstoot van het wagenpark.
De bijgestelde CO2-uitstootgrenzen gelden slechts voor auto’s
die volgens het kentekenbewijs een datum van eerste toelating hebben van na
die bijstelling. Zodoende wordt een belastingplichtige die voor een (zeer)
zuinige auto van de zaak gekozen heeft, niet in de loop der tijd geconfronteerd
met een verhoging van de in aanmerking te nemen onttrekking als gevolg van
het naar beneden bijstellen van de maximale CO2-uitstootgrenzen
van de zuinige categorieën. Voor het bepalen van de hoogte van de onttrekking
kan het vanaf 1 januari 2013 dus van belang zijn of de datum van
eerste toelating van de auto van voor of na de jaarwisseling 2012/2013 is.
Vanaf 1 januari 2017 kan het van belang zijn of de datum van eerste
toelating van de auto van voor de jaarwisseling 2012/2013 is, van na de jaarwisseling
2016/2017 is, of in de tussenliggende periode ligt. De datum van eerste toelating
staat op het kentekenbewijs en is tevens op te vragen via de internetsite
van de Dienst Wegverkeer (RDW). De datum van eerste toelating is de datum
waarop het voertuig, waar ook ter wereld, voor het eerst is geregistreerd.Tot slot wordt in de wettekst «de officiële specifieke CO2-uitstoot» vervangen door «de CO2-uitstoot»
en wordt een redactionele wijziging aangebracht in het achtste lid (nieuw).
Hiermee is geen inhoudelijke wijziging beoogd.In artikel IV, onderdeel A, zijn voor artikel 13bis Wet LB 1964 overeenkomstige
wijzigingen opgenomen. In artikel 13bis Wet LB 1964 gaat het om de autokostenfictie
voor werknemers aan wie door de werkgever ook voor privédoeleinden
een auto ter beschikking is gesteld. De bewijslast dat sprake is van een auto
met een (zeer) lage CO2-uitstoot ligt daarbij bij de inhoudingsplichtige
of, wanneer de werknemer bezwaar maakt tegen de ingehouden loonheffing, bij
de werknemer. Op grond van het nieuwe achttiende lid van artikel 13bis Wet
LB 1964 vindt bijstelling van de in de tweede en derde lid van dat artikel
vermelde CO2-uitstootgrenzen na afloop van iedere periode van vier
kalenderjaren van rechtswege plaats door deze waarden te vervangen door de
waarden die krachtens artikel 10.7a Wet IB 2001 worden vastgesteld ter vervanging
van de in artikel 3.20 van die wet vermelde waarden.Voorts wordt als gevolg van de vernummering van leden van artikel 13bis
Wet LB 1964 in het zesde lid (nieuw) van dat artikel de verwijzing naar het
negende lid vervangen door een verwijzing naar het twaalfde lid. Hiermee is
geen inhoudelijke wijziging beoogd.Artikel I, onderdeel D (artikel 3.23 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Bij het tonnageregime neemt het in aanmerking te nemen forfaitaire bedrag
per netto ton (NT) via een aantal schalen af naarmate de tonnage toeneemt.
Vanaf 25 000 NT geldt thans een vast bedrag aan in aanmerking te
nemen winst van € 2,27 per 1 000 NT. Om het beheer van grotere
schepen in Nederland aantrekkelijker te maken, wordt in het eerste lid van
artikel 3.23 Wet IB 2001 een schaal toegevoegd van € 0,50 per 1 000
NT vanaf 50 000 NT.Sinds 2006 geldt de tonnageregeling ook voor ondernemers die zich met
als «scheepsmanagement» aangeduide activiteiten bezighouden (zie
artikel 3.22, vijfde lid, onderdeel d, Wet IB 2001). De hierbij forfaitair
vastgestelde winst op de voet van het eerste lid van artikel 3.23 blijkt hoger
in relatie tot de daadwerkelijk behaalde winst, waardoor het tonnageregime
voor deze activiteiten minder gunstig is. Daarom wordt voor deze activiteiten
een korting van 75% ingevoerd. Dit is vormgegeven door de volgens de
tabel vastgestelde winst met 75% te verminderen.Artikel I, onderdeel E (artikel 3.76 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De bedragen van de zelfstandigenaftrek voor het kalenderjaar 2009 worden
nominaal constant gehouden en de opbrengst daarvan wordt aangewend voor een
verhoging van de MKB-winstvrijstelling. Om starters te compenseren wordt de
startersaftrek verhoogd met € 155 tot € 2 190. Artikel I, onderdeel F (artikel 3.79a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Zoals in het algemeen deel van deze memorie is uiteengezet, wordt de MKB-winstvrijstelling
verhoogd tot 10,7%. De wijziging van artikel 3.79a Wet IB 2001 strekt
hiertoe.Artikel I, onderdeel G (artikel 3.100 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Als gevolg van de wijziging van artikel 3.100, eerste lid, onderdeel b,
Wet IB 2001 zijn termijnen van lijfrenten als bedoeld in artikel 3.124, eerste
lid, onderdeel b, Wet IB 2001 en in artikel 3.125 Wet IB 2001 en periodieke
uitkeringen en verstrekkingen als bedoeld in artikel 3.124, eerste lid, onderdeel
c, Wet IB 2001 en in artikel 3.126a Wet IB 2001, in alle gevallen belastbare
periodieke uitkeringen en verstrekkingen in box 1; dus ook voor zover de belastingplichtige
de in het verleden betaalde premies niet als uitgave voor inkomensvoorziening
in aanmerking kon nemen (vergelijk voor wat betreft de «pensioentekort-lijfrenten»
daarvoor de artikelen 3.127, 3.128 en 3.129 Wet IB 2001) of heeft genomen
(verzuimde premieaftrek).Voor de belastbaarheid in box 1 voor de pensioentekort-lijfrenten is daarmee
slechts van belang of sprake is van termijnen van lijfrenten ingevolge een
overeenkomst als bedoeld in artikel 1.7 Wet IB 2001, waarvan de termijnen
voldoen aan de voorwaarden die zijn opgenomen in artikel 3.125, eerste lid,
onderdeel a, b of c, Wet IB 2001. Het vorenstaande geldt niet alleen voor
de lijfrenteverzekering, maar ook voor de bancaire lijfrente (de lijfrentespaarrekening
en het lijfrentebeleggingsrecht).De wijziging heeft eveneens tot gevolg dat ook de lijfrentetermijnen die
toekomen aan een meerderjarig invalide kind of kleinkind (artikel 3.124, onderdeel
b, Wet IB 2001) en periodieke uitkeringen en verstrekkingen ter zake van invaliditeit,
ziekte of ongeval (artikel 3.124, onderdeel c, Wet IB 2001) worden belast
in box 1, ongeacht of de premies als uitgave voor inkomensvoorziening in aanmerking
zijn genomen.De rangorderegeling van artikel 2.14 Wet IB 2001 leidt ertoe dat de waarde
van een aanspraak op door de vormgeving voor box 1 kwalificerende lijfrenten
en periodieke uitkeringen, geen onderdeel uitmaakt van de belastbare grondslag
van box 3, ongeacht of de premie als uitgave voor een inkomensvoorziening
in aftrek is of kon worden gebracht.Belastingplichtigen die behoefte hebben aan een box 3-lijfrentecontract
(een contract waarbij de lijfrentetermijnen niet worden belast in box 1),
kunnen dat bereiken door het contract zodanig te redigeren dat het niet voldoet
aan de omschrijving in artikel 1.7 Wet IB 2001 of door in het contract andere
lijfrentevormen op te nemen dan bedoeld in artikel 3.125, eerste lid, Wet
IB 2001. Alsdan is de betaalde premie niet aftrekbaar en wordt de waarde van
de aanspraak jaarlijks belast in box 3.Vanwege wetssystematische redenen wordt de belastbaarheid van de in artikel
3.124, eerste lid, onderdeel d, Wet IB 2001 bedoelde uitkeringen – de
ingevolge artikel 66a van de Algemene nabestaandenwet verstrekte uitkeringen –
in het kader van de bovengenoemde wijzigingen voortaan geregeld via artikel
3.101, eerste lid, onderdeel a, juncto artikel 3.103, onderdeel a, Wet IB
2001 (zie artikel I, onderdeel H).Artikel I, onderdeel H (artikel 3.103 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Deze wijziging van artikel 3.103 Wet IB 2001, die samenhangt met de in
artikel I, onderdeel G, opgenomen wijziging van artikel 3.100 Wet IB 2001,
is uitsluitend bedoeld om discussie te voorkomen over de belastbaarheid van
ingevolge artikel 66a, derde lid, van de Algemene nabestaandenwet verstrekte
uitkeringen. Hoewel net als bij de thans reeds in artikel 3.103, onderdeel
a, Wet IB 2001 genoemde uitkeringen in beginsel zou kunnen worden gesteld
dat deze uitkeringen reeds tot de in artikel 3.101, eerste lid,
onderdeel a, Wet IB 2001 genoemde periodieke uitkeringen op grond van een
publiekrechtelijke regeling behoren, zou vanwege het vrijwillige element in
de desbetreffende verzekeringen toch discussie kunnen ontstaan over het karakter
van de desbetreffende uitkeringen. Met de thans voorgestelde wijziging wordt
dit voorkomen.Artikel I, onderdeel I (artikel 3.107a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Als gevolg van de in artikel I, onderdeel G, van dit wetsvoorstel opgenomen
wijziging van artikel 3.100, eerste lid, onderdeel b, Wet IB 2001 zijn de
in dat onderdeel bedoelde termijnen van lijfrenten en periodieke uitkeringen
in alle gevallen belastbare periodieke uitkeringen in box 1, ongeacht of en
in hoeverre de belastingplichtige de daarvoor betaalde premies als uitgave
voor inkomensvoorziening in aanmerking kon nemen of daadwerkelijk als zodanig
in aanmerking heeft genomen.Het nieuwe regime kan daarmee tot gevolg hebben dat belastingplichtigen,
die de door hen betaalde premies geheel of gedeeltelijk niet als uitgave voor
inkomensvoorziening in aftrek hebben gebracht, zonder tijdig actie te ondernemen
(bijvoorbeeld in de vorm van gedeeltelijke afkoop van het verzekeringscontract),
na 1 januari 2009 volledig in box 1 worden belast voor hun lijfrente
of andere periodieke uitkering. Om te voorkomen dat dit ook geldt in situaties
waarin slechts tot een relatief beperkt bedrag sprake is van niet afgetrokken
premiebedragen, wordt tevens in een beperkte saldomethode voorzien, die ervoor
zorgt dat gevallen van niet-afgetrokken premiebedragen tot € 2 269
per jaar niet te maken krijgen met integrale belastingheffing in box 1. Indien
de belastingplichtige constateert dat de overeengekomen premie voor een relatief
groot bedrag (meer dan € 2 269) per jaar de aftrekruimte overschrijdt,
ligt het voor de hand dat de belastingplichtige in verband met de gedeeltelijke
niet-aftrekbaarheid het premiebedrag zal verlagen, of – maar dat ligt
iets minder voor de hand – de niet aftrekbare premies laat afsplitsen
op een afzonderlijk contract met een niet voor box 1 kwalificerende vormgeving.Deze methodiek houdt concreet in dat de termijnen in box 1 worden belast
volgens de saldomethode, waarbij van de in een kalenderjaar betaalde premies
en bedragen die niet als uitgave voor inkomensvoorziening in aanmerking zijn
genomen, ten hoogste € 2 269 op de voet van het eerste lid
in mindering kan worden gebracht op de in het eerste lid bedoelde termijnen
en uitkeringen; het gaat derhalve om een bedrag van ten hoogste € 2 269
per kalenderjaar waarin geen of geen volledige aftrek heeft plaatsgevonden,
per belastingplichtige. De belastingplichtige dient de niet-afgetrokken premiebedragen
zelf aannemelijk te maken.Op deze wijze wordt voorkomen dat voor zover de niet-afgetrokken premiebetalingen
niet meer bedragen dan € 2 269 per jaar, de uitkering per definitie
volledig wordt belast in box 1. De begrenzing van € 2 269 per
jaar is ontleend aan artikel I, onderdeel O, Invoeringswet Wet inkomstenbelasting
2001, waarin eveneens een saldomethode is opgenomen in het kader van het overgangsrecht
dat is getroffen bij de invoering van de Wet IB 2001. Het verschil met artikel
I, onderdeel O, Invoeringswet Wet inkomstenbelasting 2001 is dat in genoemd
onderdeel de begrenzing ad € 2 269 wordt toegepast per verzekeringscontract,
terwijl de begrenzing in het voorgestelde artikel 3.109a toepassing vindt
per belastingplichtige.Hierna volgt een voorbeeld ter verduidelijking van hoe de overgangsregeling
in de praktijk uitwerkt.Een belastingplichtige (ondernemer) heeft een lijfrenteverzekering afgesloten
die voldoet aan de voorwaarden van het regime van de Wet inkomstenbelasting
2001 om te kunnen leiden tot premieaftrek.De lijfrentepremie bedraagt € 7 000 per jaar. In de periode
2009–2012 neemt hij jaarlijks de volledige € 7 000 als
uitgave uit inkomensvoorziening in aanmerking. Vanaf 2013 neemt de ruimte
om betaalde lijfrentepremies als uitgave uit inkomensvoorziening in aanmerking
te nemen als gevolg van een sterke inkomensdaling af tot stel € 4 000
per jaar. De lijfrentepremie wordt niettemin niet verlaagd tot het wel aftrekbare
niveau ad € 4 000. Derhalve wordt in de periode 2013–2022€ 7 000
aan premie betaald. In 2023 gaan de lijfrentetermijnen in. De termijnen bedragen € 3 000
per kwartaal. De belastingheffing over de lijfrentetermijnen verloopt dan
als volgt. Eerst moet het in box 1 niet belaste «saldo» voor de
toepassing van de saldomethode worden bepaald. In de periode 2013–2022 –
10 jaren – is jaarlijks€ 3 000 niet als uitgave uit inkomensvoorziening
in aftrek gebracht. Van deze € 3 000 mag jaarlijks € 2 269
in aanmerking worden genomen voor de toepassing van de saldomethode. Het in
box 1 niet belaste saldo bedraagt aldus: 10 x 2 269 = 22 690. Op
het moment dat de termijnen worden uitgekeerd, zijn de eerste 7 kwartaaltermijnen
(7 x 3 000 = 21 000) niet belast in box 1; € 21 000
blijft immers beneden het niet belaste saldo ad € 22 690. Van
de 7e termijn is 3 000 -/- 1 690 = 1 310 belast. Vanaf de 8e
termijn gaan de termijnen volledig de heffing van box 1 in.Artikel I, onderdeel J (artikel 3.126a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Met de wijziging van artikel 3.126a, vijfde lid, Wet IB 2001 wordt de
tekst van dit lid in overeenstemming gebracht met de afkoopregeling die is
opgenomen in de nieuwe tekst voor artikel 3.133, tweede lid, onderdeel d,
Wet IB 2001. Het is wenselijk dat voor de lijfrenteverzekering en het bancaire
alternatief (de lijfrentespaarrekening en het lijfrentebeleggingsrecht) dezelfde
afkoopregels gelden, dit ook gezien het uitgangspunt om zoveel mogelijk een «level
playing field» voor beide vormen te creëren.In de bestaande tekst van artikel 3.126a, vijfde lid, Wet IB 2001 is een
fiscale afkoopmogelijkheid getroffen voor de lijfrentespaarrekening, respectievelijk
de lijfrentebeleggingsrekening, waarbij voor de omvang van het af te kopen
bedrag wordt verwezen naar de regeling in de Pensioenwet voor de afkoop van
kleine pensioenen.De Pensioenwet staat toe pensioenen af te kopen die op de reguliere ingangsdatum
(bijvoorbeeld: 62 jaar) een rente opleveren van maximaal € 400 per
jaar. Volgens de huidige regeling van artikel 3.126a, vijfde lid, Wet IB 2001
moet worden bekeken welke lijfrente de verzekeringnemer op het moment van
afkoop zou kunnen bedingen en of het bedrag dat dan jaarlijks wordt uitgekeerd
binnen de begrenzing van € 400 per jaar blijft. Daarnaast moet de
grens uit de Pensioenwet op basis van de huidige regeling worden toegepast
op het niveau van de belastingplichtige, derhalve op de gezamenlijke waarde
van alle lijfrentecontracten die in het bezit zijn van de belastingplichtige
op het moment dat deze tot afkoop van één van de lijfrentecontracten
wil overgaan.De afkoopregeling voor kleine lijfrenteverzekeringen in het onderhavige
wetsvoorstel is op onderdelen anders vormgegeven dan de nu geldende regeling
in artikel 3.126a, vijfde lid, Wet IB 2001 zoals hiervoor beschreven, omdat
die regeling op praktische bezwaren stuit.Voor de uitvoering door de Belastingdienst en de lijfrenteaanbieder is
het eenvoudiger om een maximale afkoopwaarde per contract te hanteren. Daarom
is in de nieuwe tekst van artikel 3.126a, vijfde lid, Wet IB 2001 een afkoopgrens
opgenomen van een waarde in het economische verkeer van € 4 000
per lijfrentecontract. Daarbij geldt dat lijfrentespaarrekeningen en lijfrentebeleggingsrechten
die de belastingplichtige aanhoudt bij eenzelfde kredietinstelling of beheer
van een beleggingsinstelling, geacht worden tezamen één rekening,
onderscheidenlijk één beleggingsrecht te vormen. Daarmee wordt
voorkomen dat met het oog op de mogelijke toekomstige afkoop een lijfrentespaarrekening
wordt gesplitst in meerdere lijfrentespaarrekeningen, of aanstonds meerdere
rekeningen worden geopend bij dezelfde financiële instelling.Het bedrag dat met toepassing artikel 3.126a, vijfde lid, Wet IB 2001
wordt uitgekeerd, wordt ingevolge het achtste lid van dat artikel
aangemerkt als een periodieke uitkering.Voor een toelichting op de wijze waarop de afkoopregeling qua faciliteit
uitwerkt, wordt verwezen naar de toelichting op de wijziging van artikel 3.133,
tweede lid, Wet IB 2001 (zie artikel I, onderdeel L).Artikel I, onderdeel K (artikel 3.127 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging bewerkstelligt dat de zogenoemde maximumpremiegrondslag die
geldt voor de berekening van de in aanmerking te nemen premies voor lijfrentes
(en voor de berekening van de in aanmerking te nemen uitgaven voor inkomensvoorzieningen
via een lijfrentespaarrekening of lijfrentebeleggingsrecht) wordt verhoogd
met een bedrag van € 48 416. Het bedrag van € 48 416
is gelijk aan het bedrag van de bij de Wet van 20 december 2007 houdende
wijziging van de Wet inkomstenbelasting 2001 en van enige andere wetten inzake
fiscale facilitering banksparen ten behoeve van pensioenopbouw of aflossing
eigenwoningschuld (Stb. 577), aangebrachte verlaging van de maximumpremiegrondslag
met € 47 700, vermeerderd met de indexatie die zonder die verlaging
op dit deel van de in 2007 geldende maximumpremiegrondslag zou zijn toegepast
per 1 januari 2008.Artikel I, onderdeel L (artikel 3.133 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Met de wijziging van artikel 3.100 Wet IB 2001 is het voor de heffing
van inkomstenbelasting in box 1 van lijfrentetermijnen of andere periodieke
uitkeringen die voortvloeien uit een verzekeringscontract met de voor box
1 kwalificerende vorm niet meer van belang of de belastingplichtige de premies
voor lijfrenten of andere periodieke uitkeringen als uitgave voor inkomensvoorziening
in aanmerking kon nemen, noch of hij de premies daadwerkelijk als uitgave
voor inkomensvoorziening in aanmerking heeft genomen. Met de wijziging van
artikel 3.133, eerste lid, Wet IB 2001 wordt deze lijn doorgetrokken naar
het regime van de negatieve uitgaven voor inkomensvoorzieningen, zodat ingeval
een – in het spraakgebruik – «verboden» handeling
is gepleegd in de zin van artikel 3.133, tweede lid, Wet IB 2001 negatieve
uitgaven uit inkomensvoorzieningen in aanmerking worden genomen, ook voor
zover de door de belastingplichtige betaalde premie niet als uitgave voor
een inkomensvoorziening in aftrek is of kon worden gebracht.Met artikel 3.133 Wet IB 2001 wordt onder meer voorkomen dat de belastingplichtige
de belastingheffing in box 1 over de termijnen kan ontgaan door, vóórdat
de termijnen ingaan, het box 1-verzekeringscontract om te zetten in een contract
dat niet meer de voor box 1-kwalificerende vorm heeft (bijvoorbeeld door het
afkoopverbod in het contract te schrappen) en daardoor overgaat naar box 3.Voor de belastingplichtigen die in hun aangifte(n) inkomstenbelasting
over een of meerdere kalenderjaren in de periode 2001–2008 hun lijfrentecontract
gesplitst (box 1–box 3) hadden aangegeven, maar onder het thans voorgestelde
regime geheel overgaan naar box 1 (dus ook voor het deel van het lijfrentecontract
dat onder het regime tot en met 31 december 2008 was aangegeven in box
3), zal in de beleidssfeer een regeling worden getroffen op grond waarvan
de belastingplichtige gedurende een periode van maximaal twee kalenderjaren
alsnog het box 3-deel in een afzonderlijke box 3-lijfrentepolis kan afsplitsen,
zonder dat als gevolg van die afsplitsing negatieve uitgaven in aanmerking
worden genomen.De nieuwe tekst van artikel 3.133, tweede lid, onderdeel d, Wet IB 2001
bewerkstelligt dat kleine lijfrentekapitalen kunnen worden afgekocht zonder
dat de afkoop tot gevolg heeft dat negatieve uitgaven voor inkomensvoorzieningen
in aanmerking worden genomen. Alsdan is geen sprake van revisierente (artikel
30i, eerste lid, onderdeel b, van de Algemene wet inzake rijksbelastingen
(AWR)) en is voorts de waarderingsregel die is opgenomen in artikel 3.137,
eerste lid, tweede volzin, Wet IB 2001 niet van toepassing. Wel is een dergelijke
afkoop, op gelijke wijze als de periodieke termijnen, in box 1 belast, omdat
het uitgekeerde bedrag wordt aangemerkt als een termijn van lijfrente, zodat
artikel 3.100 Wet IB 2001 van toepassing is.Een lijfrentecontract waarvan de waarde van de aanspraak € 4 000
niet te boven gaat, wordt als klein aangemerkt. De keuze voor dit bedrag is
enigszins arbitrair, maar betekent in ieder geval dat verzekeringnemers met
kleine posities waarvoor geldt dat de verzekeringskosten relatief zwaar wegen,
zijn geholpen met een fiscaalverzachtende regeling bij afkoop van het lijfrentecontract.Aanvullende voorwaarde hierbij is dat nog geen termijnen zijn vervallen.
De regeling is er uitdrukkelijk niet voor bedoeld om zodra de waarde van de
ingegane lijfrente of andere periodieke uitkering als gevolg van de reeds
gedane uitkeringen beneden de afkoopgrens van € 4 000 daalt,
dat dan de restantwaarde in de vorm van een afkoop inééns zonder
fiscale sanctie kan worden genoten. Verder is bepaald dat artikel 3.126a,
vijfde lid, tweede volzin, Wet IB 2001 van overeenkomstige toepassing is.
Dit betekent dat ingeval een belastingplichtige meerdere lijfrentes bij dezelfde
verzekeraar heeft afgesloten, deze lijfrentes geacht worden tezamen één
lijfrente te vormen. Daarmee wordt voorkomen dat met het oog op de mogelijke
toekomstige afkoop een lijfrentecontract wordt gesplitst in meerdere lijfrentecontracten,
of aanstonds meerdere lijfrentecontracten worden afgesloten bij dezelfde financiële
instelling.Het bedrag van € 4 000 wordt op grond van artikel 10.1
Wet IB 2001 jaarlijks bijgesteld voor de inflatie (zie artikel I, onderdeel
Y).Ingevolge artikel 3.133, zevende lid, Wet IB 2001 is het bovenstaande
van overeenkomstige toepassing met betrekking tot een inkomensvoorziening
via een lijfrentespaarrekening of lijfrentebeleggingsrecht als bedoeld in
artikel 3.126a Wet IB 2001.Artikel I, onderdeel M (artikel 3.137 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Met de wijziging van artikel 3.137 Wet IB 2001 wordt de tekst van deze
bepaling in lijn gebracht met de nieuwe tekst van artikel 3.100, eerste lid,
Wet IB 2001.Artikel I, onderdeel N (artikel 8.2 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel I, onderdeel R, opgenomen
toelichting op artikel 8.12 Wet IB 2001.Artikel I, onderdeel O (artikel 8.7 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Deze wijziging houdt verband met de invoering van de doorwerkbonus in
het voorgestelde artikel 8.12 Wet IB 2001. De systematiek van de heffingskortingen
werkt zo uit dat belastingplichtigen de voor hen in beginsel geldende heffingskorting
slechts toegekend krijgen voor zover voor hen het volledige tarief van de
tweede schijf geldt, dus inkomstenbelasting en premies AOW, AWBZ en ANW. In
het geval voor hen slechts een deel van dat tarief geldt (bijvoorbeeld bij
65-plussers, voor wie de AOW-premie niet meer van toepassing is) wordt de
hoogte van de heffingskorting navenant verlaagd. Dit zou betekenen dat 65-plussers
een lagere doorwerkbonus zouden krijgen, terwijl die doorwerkbonus evenzeer
gericht is op de bevordering van de arbeidsparticipatie in die leeftijdscategorie.Artikel 8.7 Wet IB 2001 bewerkstelligt voor bepaalde benoemde heffingskortingen
een uitzondering op de hierboven beschreven systematiek van de heffingskortingen,
waardoor 65-plussers – ondanks dat voor hen de AOW-premie niet meer
geldt – toch het volle bedrag van de heffingskorting kunnen
krijgen. In het kader van het eveneens bevorderen van de arbeidsparticipatie
van 65-plussers is ervoor gekozen om in artikel 8.7 Wet IB 2001 aan de in
die bepaling genoemde heffingskortingen ook de doorwerkbonus toe te voegen,
waardoor ook 65-plussers de volledige doorwerkbonus kunnen krijgen.Artikel I, onderdeel P (artikel 8.10 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging in artikel 8.10 Wet IB 2001 betreft de verlaging van de algemene
heffingskorting met € 57. Deze verlaging wordt toegepast nadat de
inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel I, onderdeel Q (artikel 8.11 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging in artikel 8.11 Wet IB 2001 betreft de verhoging van het
maximum van de arbeidskorting met € 3. Het bedrag waarmee het maximum
van de arbeidskorting wordt verminderd, op grond van het tweede lid, tweede
volzin, onderdeel c, wordt verlaagd met € 9. Zowel de verhoging
als de verlaging worden toegepast nadat de inflatiecorrectie per 1 januari
2009 is toegepast.Artikel I, onderdeel R (artikel 8.12 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Met het nieuwe artikel 8.12 Wet IB 2001 wordt een nieuwe heffingskorting
geïntroduceerd, de doorwerkbonus. In het algemeen deel van de toelichting
is nader toegelicht dat deze heffingskorting beoogt de arbeidsparticipatie
van belastingplichtigen in de leeftijdscategorie van 61 jaar en ouder (verder)
te stimuleren, zodat (meer) mensen via (meer) arbeid bijdragen aan de houdbaarheid
van de oudedagsvoorziening.In het eerste lid van het nieuwe artikel 8.12 Wet IB 2001 is opgenomen
aan welke voorwaarden belastingplichtigen moeten voldoen om in aanmerking
te komen voor de doorwerkbonus. De eerste voorwaarde (onderdeel a) is dat
de belastingplichtige bij het begin van het kalenderjaar de leeftijd van 61
jaar heeft bereikt. Voor deze categorie is gekozen omdat in die categorie
naar het oordeel van het kabinet nog een aanzienlijk arbeidspotentieel aanwezig
is dat op dit moment niet wordt benut.De tweede voorwaarde (onderdeel b) is dat de belastingplichtige een arbeidskortingsgrondslag
heeft die meer bedraagt dan € 8 860. Door aansluiting te zoeken
met de arbeidskortingsgrondslag wordt zeker gesteld dat het gaat om belastingplichtigen
met inkomsten die voortvloeien uit tegenwoordige arbeid en dat het dus gaat
om mensen die (nog) werken.In het tweede tot en met zesde lid is voor de verschillende leeftijdscategorieën
de berekeningswijze van de doorwerkbonus opgenomen. De doorwerkbonus wordt
berekend als een percentage van de doorwerkbonusgrondslag. De doorwerkbonusgrondslag
is het gedeelte van de arbeidskortingsgrondslag, bedoeld in artikel 8.11,
tweede lid, eerste volzin, Wet IB 2001, dat € 8 860 te boven
gaat, maar bedraagt maximaal € 45 916. De doorwerkbonus wordt
dus berekend over het verschil tussen de arbeidskortingsgrondslag en € 8 860,
met dien verstande dat dit verschil is gemaximeerd op een bedrag van € 45 916;
ingeval het verschil meer bedraagt dan € 45 916, wordt de doorwerkbonus
derhalve niet over dat hogere verschil, maar over € 45 916
berekend. De maximale doorwerkbonus wordt derhalve bereikt bij een arbeidskortingsgrondslag
van € 54 776 (zijnde de bovengrens van de derde schijf).Zoals hiervoor is aangegeven, is het percentage waarmee de doorwerkbonus
wordt berekend, gedifferentieerd naar leeftijd. Op grond van het tweede lid
bedraagt de doorwerkbonus voor de belastingplichtige die bij het begin van
het kalenderjaar de leeftijd van 61 jaar heeft bereikt maar nog niet de leeftijd
van 62 jaar, 5% van de doorwerkbonusgrondslag. Op grond
van het derde lid bedraagt de doorwerkbonus voor de belastingplichtige die
bij het begin van het kalenderjaar de leeftijd van 62 jaar heeft bereikt maar
nog niet de leeftijd van 63 jaar, 7% van de doorwerkbonusgrondslag.
Op grond van het vierde lid bedraagt de doorwerkbonus voor de belastingplichtige
die bij het begin van het kalenderjaar de leeftijd van 63 jaar heeft bereikt
maar nog niet de leeftijd van 64 jaar, 10% van de doorwerkbonusgrondslag.
Op grond van het vijfde lid bedraagt de doorwerkbonus voor de belastingplichtige
die bij het begin van het kalenderjaar de leeftijd van 64 jaar heeft bereikt
maar nog niet de leeftijd van 66 jaar, 2% van de doorwerkbonusgrondslag.
Op grond van het zesde lid ten slotte bedraagt de doorwerkbonus voor de belastingplichtige
die bij het begin van het kalenderjaar de leeftijd van 66 jaar heeft bereikt,
1% van de doorwerkbonusgrondslag. Doordat de doorwerkbonusgrondslag
gemaximeerd is op € 45 916 bedraagt de doorwerkbonus bij een
percentage van 5% maximaal € 2 296, bij een percentage
van 7% maximaal € 3 214, bij een percentage van 10%
maximaal € 4 592, bij een percentage van 2% maximaal € 918
en bij een percentage van 1% maximaal€ 459.Artikel I, onderdeel S (artikel 8.14 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging van artikel 8.14 Wet IB 2001 betreft de verlaging per 1 januari
2009 van het bedrag van de combinatiekorting, eerst nadat de inflatiecorrectie
is toegepast, met € 70, hetgeen leidt tot een bedrag voor de combinatiekorting
van € 44.Artikel I, onderdeel T (artikel 8.14a van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging van artikel 8.14a Wet IB 2001 betreft de verruiming van de
aanvullende combinatiekorting. Hierbij wordt de inkomensafhankelijkheid van
deze heffingskorting verder versterkt. Deze wijziging komt in de plaats van
de wijzigingen die reeds bij Belastingplan 2008 voor de jaren 2010 en 2011
waren opgenomen. Voor de achtergrond van deze aanpassing van de regeling wordt
verwezen naar het algemeen deel van deze memorie. Deze wijzigingen worden
toegepast nadat de inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel I, onderdeel U (artikel 8.14b van de Wet inkomstenbelasting
2001)In artikel 8.14b Wet IB 2001 is de zogenoemde ouderschapsverlofkorting
geregeld. Deze belastingkorting wordt toegekend aan belastingplichtigen die
gebruik maken van het wettelijke recht op ouderschapsverlof als bedoeld in
de Wet arbeid en zorg. Voor de toepassing van deze korting is thans vereist
dat in het kalenderjaar een voorziening in het kader van de levensloopregeling
wordt opgebouwd. Zoals hiervoor in het algemeen deel van deze toelichting
is uiteengezet, vervalt met ingang van 1 januari 2009 de koppeling van
de ouderschapsverlofkorting aan deelname aan de levensloopregeling.Artikel I, onderdeel V (artikel 8.15 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging in artikel 8.15 Wet IB 2001 betreft de verlaging van het
maximum van de alleenstaande-ouderkorting met € 840. Deze verlaging
wordt toegepast nadat de inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel I, onderdeel W (artikel 8.17 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging in artikel 8.17 Wet IB 2001 betreft de verlaging van het
maximum van de ouderenkorting met € 19. Deze verlaging wordt toegepast
nadat de inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast. Artikel I, onderdeel X (artikel 8.18 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De wijziging in artikel 8.18 Wet IB 2001 betreft de verlaging van het
maximum van de alleenstaande ouderenkorting met € 30. Deze verlaging
wordt toegepast nadat de inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel I, onderdeel Y (artikel 10.1 van de Wet inkomstenbelasting
2001)In artikel 10.1 Wet IB 2001 is de aanpassing van bedragen met de jaarlijkse
inflatiecorrectie geregeld voor de in dit artikel genoemde bepalingen. Met
deze wijziging van dit artikel wordt bewerkstelligd dat het maximumbedrag
van € 4 000 (bedrag vóór inflatiecorrectie 2009)
waarbinnen nog sprake is van kleine lijfrentekapitalen bij ministeriële
regeling jaarlijks door een ander bedrag wordt vervangen (indexatie).Artikel I, onderdeel Z (artikel 10.7a van de Wet inkomstenbelasting
2001)Op grond van het nieuwe artikel 3.20, tweede en derde lid, Wet IB 2001
(artikel I, onderdeel C) en artikel 13bis, tweede en derde lid, Wet LB 1964
(artikel IV, onderdeel A) wordt de in aanmerking te nemen onttrekking of bijtelling
van het voor privédoeleinden ter beschikking staan van een auto van
de zaak verlaagd indien er sprake is van een (zeer) zuinige auto. Of er sprake
is van een (zeer) zuinige auto, wordt bepaald aan de hand van CO2-uitstootgrenzen.
Naar verwachting daalt de gemiddelde CO2-uitstoot van nieuwe auto’s
in de loop der tijd. Om de stimulans in stand te houden om voor een auto te
kiezen die (veel) zuiniger is dan gemiddeld, zullen de maximale CO2-uitstootgrenzen
van de zuinige categorieën op grond van artikel 10.7a Wet IB 2001 na
afloop van iedere periode van vier kalenderjaren – vermoedelijk naar
beneden – worden bijgesteld. De eerste periode van vier kalenderjaren
loopt af ultimo 2012. De eerste bijstelling vindt dus plaats per 1 januari
2013.De bijstelling vindt plaats door de op dat moment geldende CO2-uitstootgrenzen
te vermenigvuldigen met de CO2-uitstootcorrectiefactor. Deze correctiefactor
is verschillend voor auto’s met een dieselmotor en voor auto’s
met een andere soort motor, zoals benzine, elektro, benzine en elektro, LPG
en aardgas. Voor auto’s met een dieselmotor is de CO2-uitstootcorrectiefactor
de verhouding van de gemiddelde CO2-uitstoot voor nieuwe personenauto’s
met diesel als brandstof zoals vastgesteld en bekendgemaakt in de Staatscourant
in het kalenderjaar voorafgaand aan de bijstelling, tot die gemiddelde CO2-uitstoot zoals vastgesteld en bekendgemaakt in de Staatscourant in
het vijfde aan de bijstelling voorafgaande kalenderjaar. Voor auto’s
met een andere soort motor dan een dieselmotor is de CO2-uitstootcorrectiefactor
de verhouding van de gemiddelde CO2-uitstoot voor nieuwe personenauto’s
met benzine als brandstof zoals vastgesteld en bekendgemaakt in de Staatscourant
in het kalenderjaar voorafgaand aan de bijstelling, tot die gemiddelde CO2-uitstoot zoals vastgesteld en bekendgemaakt in de Staatscourant in
het vijfde aan de bijstelling voorafgaande kalenderjaar.De gemiddelde CO2-uitstoot voor nieuwe personenauto’s
met diesel als brandstof en de gemiddelde CO2-uitstoot voor nieuwe
personenauto’s met benzine als brandstof, zoals deze gelden voor het
daaropvolgende kalenderjaar, worden op grond van het Besluit etikettering
energiegebruik personenauto’s jaarlijks door de Dienst Wegverkeer (RDW),
genoemd in artikel 4a van de Wegenverkeerswet 1994, vastgesteld en bekendgemaakt
in de Staatscourant.De uitkomst van de vermenigvuldiging van de CO2-uitstootgrenzen
met de CO2-uitstootcorrectiefactor, wordt rekenkundig afgerond
op hele grammen. Bij een volgende vervanging wordt van de niet afgeronde gewichten
uitgegaan. Artikel I, onderdeel AA (artikel 10a.6 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Op grond van het nieuwe artikel 10a.6 Wet IB 2001 geldt een overgangsregeling
voor de met betrekking tot de kalenderjaren tot en met 2008 betaalde premies
en bedragen die geheel of gedeeltelijk niet als uitgave voor inkomensvoorziening
in aanmerking zijn genomen. Hiervoor geldt dezelfde regeling als in het voorgestelde
artikel 3.107a Wet IB 2001 is opgenomen, met dien verstande dat in deze overgangsregeling
geen maximum is gesteld. Op grond van het tweede lid kunnen bij ministeriële
regeling nadere regels worden gesteld.Artikel IIArtikel II, onderdeel A (artikel 10.1 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Door de wijziging in de eerste volzin worden de bedragen van de tabel
in artikel 2.10a Wet IB 2001 ook onder de indexeringsbepaling van artikel
10.1 Wet IB 2001 gebracht. Voor 2010 is dit nog een volledige inflatiecorrectie,
en – door de toevoeging van een tweede lid aan artikel 10.1 per 1 januari
2011 – met ingang van 2011 nog slechts een beperkte indexatie, namelijk
voor 75% van de mutatie die zou plaatsvinden bij indexatie met de tabelcorrectiefactor.Door de wijziging in de tweede volzin wordt het in het voorgestelde artikel
8.12, zevende lid, Wet IB 2001 laatstvermelde bedrag jaarlijks geïndexeerd
met de tabelcorrectiefactor. Dit betreft het maximumbedrag van de doorwerkbonusgrondslag.Artikel II, onderdeel B (artikel 10.7 van de Wet inkomstenbelasting
2001)Op grond van deze wijziging van artikel 10.7, eerste en vierde lid, Wet
IB 2001 worden het in het voorgestelde artikel 8.12, eerste lid, onderdeel
b, Wet IB 2001 vermelde bedrag en het (gelijkluidende) in het voorgestelde
artikel 8.12, zevende lid, Wet IB 2001 eerstvermelde bedrag geïndexeerd
door deze bij het begin van het kalenderjaar te stellen op 50% van
het twaalfvoud van het in artikel 8, eerste lid, onderdeel a, van de Wet minimumloon
en minimumvakantiebijslag, bedoelde bedrag, verminderd met het werknemersaandeel
in de premie, bedoeld in afdeling 2 van hoofdstuk 3 van de Wet financiering
sociale verzekeringen, en vermeerderd met de vergoeding, bedoeld in artikel
46 van de Zorgverzekeringswet. Deze indexering van de drempel in de doorwerkbonusgrondslag
vindt daardoor op dezelfde wijze plaats als de indexering van het (eveneens
gelijkluidende) in artikel 8.11, tweede lid, tweede volzin, onderdeel b, Wet
IB 2001 met betrekking tot de arbeidskortingsgrondslag vermelde bedrag.Artikel IIIArtikel III (artikel 10.1 van de Wet inkomstenbelasting
2001)De hiervoor in het algemeen deel van deze memorie beschreven verkorting
van de tweede schijf en de verlenging van de derde schijf is opgenomen in
het nieuwe tweede lid van artikel 10.1 Wet IB 2001. In dat artikellid is opgenomen
dat het bedrag van de tweede regel van de tweede kolom en de derde regel van
de eerste kolom van de tabel in artikel 2.10 met ingang van 1 januari
2011 slechts partieel geïndexeerd wordt. Het bedoelde bedrag wordt dan
jaarlijks bij het begin van het kalenderjaar via een partiële indexatie
aangepast. De partiële indexatie wordt berekend aan de hand van een formule.
De verhoging als gevolg van de voorziene indexatie wordt beperkt tot 75%
van die verhoging.Hierdoor wordt het bedrag van de tweede regel van de tweede kolom en de
derde regel van de eerste kolom van de tabel in artikel 2.10 met een lagere factor dan de overige bedragen van de tabel geïndexeerd
waardoor per saldo de tweede schijf wordt verkort. Zodra de partiële
indexatie ertoe zou leiden dat de ondergrens van de derde schijf lager zou
uitkomen dan de ondergrens van de tweede schijf, worden de tweede en de derde
schijf samengevoegd. Dit laatste is nog niet opgenomen in dit wetsvoorstel,
maar zal tegen die tijd uiteraard worden geregeld.Artikel IVArtikel IV, onderdeel A (artikel 13bis van de Wet op de
loonbelasting 1964)Voor een toelichting op de wijziging van artikel 13bis van de Wet op de
loonbelasting 1964 (Wet LB 1964) wordt verwezen naar de toelichting op de
wijziging van artikel 3.20 Wet IB 2001, zoals opgenomen in artikel I, onderdeel
C.Artikel IV, onderdeel B (artikel 20a van de Wet op de
loonbelasting 1964)De wijziging van de tabel van artikel 20a Wet LB 1964 komt overeen met
de wijziging van de tabel van artikel 2.10 Wet IB 2001 (artikel I, onderdeel
A).Artikel IV, onderdeel C (artikel 20b van de Wet op de
loonbelasting1964)De invoeging van artikel 20b Wet LB 1964 komt overeen met de invoeging
met ingang van 2009 van artikel 2.10a in de Wet IB 2001.Artikel IV, onderdeel D (artikel 22 van de Wet op de loonbelasting
1964)De wijziging in artikel 22 Wet LB 1964 betreft de verlaging van de algemene
heffingskorting met € 57. Deze verlaging wordt toegepast nadat de
zogenoemde automatische inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel IV, onderdeel E (artikel 22a van de Wet op de
loonbelasting 1964)De wijziging in artikel 22a Wet LB 1964 betreft de verhoging van de arbeidskorting
met € 3. Het bedrag waarmee het maximum van de arbeidskorting wordt
verminderd, op grond van het tweede lid, onderdeel c, wordt verlaagd met € 9.
Zowel de verhoging als de verlaging worden toegepast nadat de inflatiecorrectie
per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel IV, onderdeel F (artikel 22b van de Wet op de
loonbelasting 1964)De wijziging in artikel 22b Wet LB 1964 betreft de verlaging van het maximum
van de ouderenkorting met € 19. Deze verlaging wordt toegepast nadat
de inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel IV, onderdeel G (artikel 22c van de Wet op de
loonbelasting 1964)De wijziging in artikel 22c Wet LB 1964 betreft de verlaging van de alleenstaande
ouderenkorting met € 30. Deze verlaging wordt toegepast nadat de
zogenoemde automatische inflatiecorrectie per 1 januari 2009 is toegepast.Artikel IV, onderdeel H (artikel 34 van de Wet op de loonbelasting
1964)Onder de huidige regelgeving zijn afkoopsommen van lijfrenten die onder
het regime vallen van vóór de Brede Herwaardering («pre-Brede
Herwaarderinglijfrenten») alsmede – voor zover het betreft: Brede
Herwaarderinglijfrenten en box 1-lijfrenten van recentere datum –
negatieve uitgaven voor inkomensvoorzieningen, niet onderworpen aan de inhouding
van loonbelasting. Dat geldt eveneens voor de termijnen van lijfrenten, die
worden verstrekt aan minderjarige kinderen, in de zin van artikel 3.124, eerste
lid, onderdeel b, Wet IB 2001 en voor andere periodieke uitkeringen, met name
ter zake van invaliditeit, ziekte of ongeval, in de zin van artikel 3.124,
eerste lid, onderdeel c, Wet IB 2001, alsmede voor de afkoopsommen van dergelijke
periodieke uitkeringen. Het is de bedoeling dat met ingang van 1 januari
2009 bovengenoemde categorieën inkomensbestanddelen in bepaalde situaties
wel onderworpen zijn aan de inhouding van loonbelasting. Dit geschiedt dan
door een aanpassing van artikel 11 van het Uitvoeringsbesluit loonbelasting
1965.Wat betreft de negatieve uitgaven voor inkomensvoorzieningen geldt het
voornemen van onder de loonbelasting brengen uitsluitend voor afkoopsommen.
De onderworpenheid aan de heffing van loonbelasting moet ook gaan gelden bij «afkoop»
van een lijfrentespaarrekening of een lijfrentebeleggingsrekening. Voordat
de onderworpenheid aan de inhouding van loonbelasting van de hiervoor bedoelde
afkoopsommen wordt geregeld in het Uitvoeringsbesluit loonbelasting 1965,
wordt de delegatiebepaling van artikel 34 Wet LB 1964 uitgebreid om zeker
te stellen dat deze bepaling de benodigde aanpassing van artikel 11 Uitvoeringsbesluit
loonbelasting 1965 met betrekking tot dergelijke situaties draagt.De uitbreiding van artikel 34 Wet LB 1964 ziet uitsluitend op situaties
waarin al dan niet gedeeltelijk wordt afgekocht in de vorm van een afkoopsom.
De uitbreiding ziet dus onder meer niet op de situatie dat een contract zodanig
wordt gewijzigd dat het niet meer voldoet aan de voorwaarden die door de fiscaliteit
worden gesteld (bijvoorbeeld door het schrappen van het afkoopverbod in de
polis). De uitbreiding ziet zowel op afkoopsituaties van posities met een
waarde van ten hoogste € 4 000 als op afkoopsituaties van waarden
hoger dan € 4 000.Tevens wordt aan artikel 34 Wet LB 1964 een tweede lid toegevoegd. Dit
artikellid zorgt ervoor dat ter zake van afkoopsommen van lijfrenten ter zake
waarvan ingevolge artikel 3.133 Wet IB 2001 negatieve uitgaven voor inkomensvoorzieningen
in aanmerking worden genomen, de loonbelasting wordt geheven naar een vast
tarief van 52%. Hiermee is zowel een vereenvoudiging als een veiligstelling
van de inning beoogd. Zonder deze bepaling zou namelijk de tabel bijzondere
beloningen op de afkoopsom van toepassing zijn, waarbij de hoogte van de in
te houden loonbelasting/premie volksverzekeringen afhankelijk is van het jaarloon
van de genieter van de afkoopsom. De verzekeringsmaatschappij zou dan per
afkoop het van toepassing zijnde tarief moeten vaststellen en daarvoor een
extra administratie moeten inrichten. Toepassing van de tabel bijzondere beloningen
zou er ook toe kunnen leiden dat de belastingplichtige bij de definitieve
aanslag inkomstenbelasting alsnog een bedrag aan inkomstenbelasting moet bijbetalen.
De inhouding van de loonbelasting/premieheffing is immers bij toepassing van
de tabel bijzondere beloningen op een kleine afkoopsom relatief laag, terwijl
de afkoopsom in de inkomstenbelasting wordt gerekend tot het belastbare inkomen
uit werk en woning waarover naar het progressieve tarief van box 1 inkomstenbelasting/premie
volksverzekeringen is verschuldigd. Vanwege het andere inkomen van de belastingplichtige
zal over de afkoopsom in de inkomstenbelasting/premie volksverzekeringen al
gauw 42% en vaak 52% zijn verschuldigd.Het vaste tarief op grond van het nieuwe artikel 34, tweede lid, Wet LB
1964 houdt tevens verband met de – behoudens bij kleine afkoopsommen –
verschuldigdheid van revisierente, welke ingevolge artikel 30i van de AWR –
behoudens geleverd tegenbewijs – 20% bedraagt, te berekenen over
de waarde in het economische verkeer van de lijfrente op het onmiddellijk
aan de afkoop voorafgaande tijdstip. In verband met het vervallen van de aansprakelijkheid
van de verzekeraar voor de verschuldigde inkomstenbelasting en revisierente
(zie artikel XXI, onderdeel B) voor de wijziging van artikel
44a van de Invorderingswet 1990), voorziet het vaste tarief van 52%
in de situatie van belastingplichtigen met een box 1-inkomen dat wordt belast
tegen een marginaal tarief van 42% of lager in een (gedeeltelijke)
waarborg van de inning van de verschuldigde revisierente.Artikel VArtikel V (artikel 20b van de Wet op de loonbelasting
1964)Voor de toelichting op de toevoeging van het tweede lid aan artikel 20b
Wet LB 1964 wordt verwezen naar de toelichting op de in artikel II, onderdeel
A, opgenomen wijziging van artikel 10.1 Wet IB 2001.Artikel VIArtikel VI, onderdelen A en B (artikel 22 van de Wet op
de vennootschapsbelasting 1969)De wijziging van artikel 22 van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969,
die ingevolge artikel XXIX terugwerkt tot en met 1 januari 2008, houdt
in dat voor het jaar 2008 het tarief vennootschapsbelasting wordt verlaagd.
Ingevolge deze verlaging gaat de tweede schijf (tarief 23%) op
in de eerste schijf (tarief 20%) onder gelijktijdige verlenging
van de eerste schijf tot € 250 000. Het betreft een incidentele
verlaging van het MKB-tarief die als gevolg van de in artikel VI, onderdeel
B, opgenomen wijziging alleen geldt voor het jaar 2008. De verlaging geldt
ook voor belastingplichtigen met een gebroken boekjaar 2007–2008. Voor
hen wordt het tarief bepaald met toepassing van de formule van artikel XXIII
van Overige fiscale maatregelen 2008.Artikel VI, onderdeel B (artikel 22 van de Wet op de vennootschapsbelasting
1969)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel VI, onderdeel A, opgenomen
wijziging van artikel 22 van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969.Artikel VI, onderdeel C (artikel 31 van de Wet op de vennootschapsbelasting
1969)Deze bepaling is een structurele regeling voor de toepassing van het tarief
vennootschapsbelasting als dit wordt gewijzigd in de loop van het belastingjaar
van de belastingplichtige. Hiermee wordt voorkomen dat bij elke tariefwijziging
een overgangsbepaling moet worden opgenomen. In dit belastingplan is deze
bepaling van belang bij een gebroken boekjaar 2008–2009.Artikel VIIArtikel VII, onderdelen A, B en C (artikelen 32, 32a en
33 van de Successiewet 1956)De wijzigingen van de artikelen 32, 32a en 33 van de Successiewet 1956
bewerkstelligen dat sportverenigingen enstichtingen onder omstandigheden in
aanmerking komen voor een vrijstelling voor het recht van successie, het recht
van overgang onderscheidenlijk het recht van schenking. Daarvoor is wel vereist
dat de sportvereniging of -stichting die sportbeoefening bij die vereniging
of stichting ten doel heeft, is aangesloten bij een door de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport aangewezen landelijke sportorganisatie en is gevestigd in
een lidstaat van de Europese Unie, de Nederlandse Antillen of Aruba. Bovendien
mag aan de verkrijging niet een opdracht zijn verbonden welke
aan de verkrijging het karakter ontneemt van te zijn geschied in het belang
van de sportbeoefening. Ook de aangewezen landelijke sportorganisaties die
zijn gevestigd in een lidstaat van de Europese Unie, de Nederlandse Antillen
of Aruba komen in aanmerking voor de genoemde vrijstellingen.De voorwaarde dat de sportvereniging of -stichting moet zijn aangesloten
bij een aangewezen landelijke sportorganisatie wordt gesteld om alleen sportverenigingen
en -stichtingen die voldoen aan bepaalde kwalitatieve voorwaarden in aanmerking
te laten komen voor facilitering. Deze kwalitatieve voorwaarden zullen bij
ministeriële regeling worden vastgesteld.De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport kan op grond van de
delegatiebepaling – in overeenstemming met de minister van Financiën –
overigens ook buiten Nederland gevestigde landelijke sportorganisaties aanwijzen.
Verenigingen enstichtingen die sportbeoefening bij die vereniging of stichting
ten doel hebben en die zijn gevestigd in een lidstaat van de Europese Unie,
de Nederlandse Antillen of Aruba kunnen bijgevolg eveneens voor de vrijstellingen
in de successiewet in aanmerking komen.De vrijstellingen zijn slechts van toepassing voor zover aan de verkrijging
niet een opdracht is verbonden welke aan de verkrijging het karakter ontneemt
van te zijn geschied in het belang van de sportbeoefening. Aan een verkrijging
door een sportvereniging of -stichting of landelijke sportorganisatie kunnen
namelijk lasten zijn verbonden welke niet in het belang zijn van de sportbeoefening.
Zonder de gestelde voorwaarde zou in dergelijke gevallen toch de vrijstelling
moeten worden toegepast. Het voorstel bewerkstelligt dat de vrijstelling slechts
toepassing vindt op het gedeelte van de verkrijging dat ondanks de last nog
kan worden geacht het belang van de sportbeoefening te dienen. Het overige
gedeelte van de verkrijging wordt – ingeval de algemene vrijstelling
wordt overtroffen – belast naar het tarief van tariefgroep III.Artikel VII, onderdeel B (artikel 32a van de Successiewet
1956)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel VII, onderdeel A, opgenomen
wijziging van artikel 32 van de Successiewet 1956.Artikel VII, onderdeel C (artikel 33 van de Successiewet
1956)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel VII, onderdeel A, opgenomen
wijziging van artikel 32 van de Successiewet 1956.Artikel VIIIArtikel VIII (artikel 11 van de Wet op de omzetbelasting
1968)De wijziging van artikel 11 van de Wet op de omzetbelasting 1968 herijkt
de vrijstelling voor medische diensten: (para)medische beroepsbeoefenaren
dienen voor hun werkzaamheden op het vlak van de gezondheidskundige verzorging
van de mens te zijn opgeleid volgens het bepaalde bij of krachtens de Wet
op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG).Zoals is uiteengezet in het algemene deel van deze memorie, is gekozen
voor een herijking van de niet-fiscale kwaliteitstoets waaraan (para)medici
moeten voldoen, willen zij van de vrijstelling voor medische diensten gebruik
maken. Voortaan zullen beroepsbeoefenaren alleen zijn vrijgesteld voor het
verrichten van hun specifieke werkzaamheden op het vlak van de gezondheidskundige
verzorging van de mens waarvoor zij een gerichte opleiding hebben voltooid
waarvan de (examen)eisen zijn neergelegd in het bepaalde bij of krachtens
de Wet BIG. Deze beroepsbeoefenaren zullen hun andere in het kader van de
gezondheidskundige verzorging verleende diensten niet langer vrijgesteld kunnen
verrichten. Zo vallen bijvoorbeeld werkzaamheden van medici (of
andere beroepsbeoefenaren als bedoeld in de Wet BIG) op het vlak van de gezondheidskundige
verzorging, waarvoor zij met goed gevolg een (vervolg)opleiding hebben afgerond
die niet aan de hierboven bedoelde voorwaarde voldoet, niet onder de vrijstelling.
Dit betekent bijvoorbeeld dat een huisarts in de nieuwe opzet niet langer
is vrijgesteld voor handelingen op het gebied van chiropraxie, osteopathie,
acupunctuur, homeopathie en andere alternatieve geneeswijzen.Artikel IXArtikel IX, onderdeel A (artikel 72 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)De definitie van boordpersoneel wordt gewijzigd, zodat deze beter aansluit
op de in de luchtvaartsector gebruikelijke definitie.Artikel IX, onderdeel B (artikel 77 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Het tariefsartikel wordt gewijzigd teneinde de indeling van tarieven naar
afstand beter te laten aansluiten op de landenindeling in de internationale
boekingssystemen van de reis- en luchtvaartsector.Artikel IX, onderdeel C (artikel 80 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Met de eerste drie leden van dit onderdeel C wordt geregeld dat aan artikel
80, onderdeel a, van de Wet belastingen op milieugrondslag (Wbm) een subonderdeel
(onder 4°) wordt toegevoegd. Op grond van dit nieuwe subonderdeel 4°
worden twee categorieën producten van de definitie van verpakking uitgesloten.
Het gaat enerzijds om logistieke hulpmiddelen (zie toelichting op definitie)
en anderzijds om de producten die op grond van het overigens bepaalde in artikel
80, onderdeel a, van de Wbm in feite een verpakking zijn, maar die naar hun
aard hoofdzakelijk (70%) een andere functie dan een verpakkingsfunctie
hebben en mitsdien niet langer als een verpakking worden beschouwd. De verpakkingsfunctie
zal daarbij meerledig kunnen zijn. De verpakkingsfunctie valt uiteen in:– een beschermingsfunctie, de verpakking zorgt ervoor dat het product
niet beschadigd raakt;– een marketingfunctie, de verpakking zorgt voor identificatie van
het product en geeft het een bepaald imago,– een verzamelfunctie, de verpakking houdt meerdere producten bij
elkaar zodat het als één product kan worden verkocht, en:– een transportfunctie, zonder de verpakking is het product niet
te vervoeren, af te leveren of over te brengen van producent naar consument.De niet-verpakkingsfunctie zal vaak een gebruiksfunctie zijn. Zonder de
verpakking is het product niet te gebruiken. De producten die hoofdzakelijk
geen verpakkingsfunctie hebben, zullen bij ministeriële regeling worden
aangewezen. Er is voor deze delegatiegrondslag gekozen omdat zo in lagere
regelgeving een lijst ontstaat waarmee aan het bedrijfsleven de gewenste duidelijkheid
wordt verschaft. Alleen de producten die vermeld staan op de lijst vallen
buiten de verpakkingendefinitie en worden niet in de heffing betrokken. Alle
andere producten wel, ook al meent een belastingplichtige dat het product
als zodanig wel aan de definitie voldoet. Voorbeelden van producten die bij
ministeriële regeling zullen worden aangewezen zijn: injectiespuit, niet-navulbare
pen, (markerings)stiften, correctieroller en wegwerpaansteker.In het vierde lid wordt een nieuwe definitie van het begrip «importeur»
gegeven. Met deze definitie is niet beoogd een nieuw begrip te introduceren, maar de huidige definitie te verduidelijken. Onder de huidige
definitie van importeur, zijnde de ondernemer die in de uitoefening van zijn
bedrijf of beroep producten in een verpakking vanuit een ander land in Nederland
brengt, kan ook de transporteur worden gelezen. Een transporteur is immers
ook iemand die in de uitoefening van zijn beroep of bedrijf producten in een
verpakking vanuit een ander land in Nederland kan brengen. Het is echter nooit
de bedoeling geweest de transporteur op deze wijze in de heffing te betrekken.
Met deze regeling is aangesloten bij de heffing van omzetbelasting in geval
van verlegging van de heffing bij invoer. In die gevallen wordt de omzetbelasting
geheven van degene voor wie de goederen zijn bestemd. Ook voor de goederen
die uit een andere lidstaat in Nederland worden gebracht, wordt het «bestemd
voor» gebezigd. Artikel 80, onderdeel f, onder 1°, van de Wbm ziet
op de situatie waarbij verpakte producten uit derde landen worden ingevoerd
en artikel 80, onderdeel f, onder 2°, ziet op de situatie waarbij die
verpakte producten vanuit een andere lidstaat van de Europese Unie in Nederland
worden gebracht. Om mogelijke misverstanden te voorkomen wordt een en ander
met terugwerkende kracht verduidelijkt (zie artikel XXIX).Het vijfde lid strekt ertoe de op continuïteit gerichte samenwerkingsvorm
uit de concerndefinitie te schrappen.In het zesde lid ten slotte, wordt een definitie toegevoegd aan artikel
80 van de Wbm: die van «logistieke hulpmiddelen». De uitsluiting
van deze categorie producten is vooral opgekomen naar aanleiding van problemen
in de uitvoering met betrekking tot pallets. Van deze producten, die gecategoriseerd
kunnen worden als logistieke hulpmiddelen en die tevens voldoen aan de definitie
van verpakking en daarmee in beginsel onder het bereik van de verpakkingenbelasting
vallen, kan men zich afvragen of ze wel met verpakkingenbelasting moeten worden
belast. In het spraakgebruik zullen ze vaak niet als verpakking worden aangemerkt.
Ze zullen vooral gezien worden als een hulpmiddel in het logistieke proces
dat het transport van goederen eenvoudiger maakt. Daarnaast is het moeilijk
vast te stellen wanneer zij voor de eerste keer in Nederland ter beschikking
worden gesteld (het belastbare feit). De pallets (zowel de «eenmalige»
als de «meermalige») worden in de praktijk immers vrijwel altijd
meerdere keren gebruikt. Het strikt vasthouden aan de huidige wetgeving levert
veel praktische en administratieve problemen op. Samen met het bedrijfsleven
is bekeken of er andere vergelijkbare logistieke hulpmiddelen zijn, waarbij
hetzelfde probleem zich voordoet. Daarbij moet bedacht worden dat elke verpakking
wel iets van een logistiek hulpmiddel in zich heeft. Zoals hiervoor is aangegeven,
is die transportfunctie te karakteriseren als een van de functies van een
verpakking. Het is om die reden lastig om een duidelijke grens te trekken.
Logistieke hulpmiddelen die niet als verpakking zijn aan te merken hebben
gemeen dat ze een grote fysieke omvang hebben en de transportfunctie duidelijk
op de voorgrond staat. Daarnaast worden ze in het maatschappelijk verkeer
en het spraakgebruik vaak als een zelfstandig product aangemerkt. Ze worden,
hoewel sprake is van een verpakking van een bepaald product (bepaalde producten)
niet direct geassocieerd met het product (de producten). Vaak gaat het om
meermalig te gebruiken verpakkingen.Het bedrijfsleven heeft aangegeven, in verband met het inrichten van de
administratie, behoefte aan duidelijkheid te hebben omtrent de producten die
al dan niet onder de definitie van «logistieke hulpmiddelen» vallen.
Ook de Belastingdienst heeft behoefte aan deze duidelijkheid. De producten
die onder de definitie vallen zullen daarom bij ministeriële regeling
worden aangewezen, zodat het voor de uitvoering direct duidelijk is of een
product er wel of niet onder valt, met alle gevolgen van dien. Door de delegatiegrondslag
op het niveau van de ministeriële regeling te leggen, kan flexibel worden
ingespeeld op de praktijk. Er zal continu worden gemonitord of er producten
zijn die niet op de lijst staan, maar toch als een logistiek hulpmiddel zijn
te karakteriseren. Hierdoor zal er sprake zijn van een dynamische
lijst. Op dit moment wordt gedacht aan de volgende lijst van logistieke hulpmiddelen:• pallets, inclusief opzetranden, palletboxen en tussenplaten, bedoeld
om in combinatie met een pallet te worden gebruikt en met eenzelfde oppervlakte
als de pallet• vaten, drums, containers en fusten met een inhoud vanaf 20
liter• kratten1 met een inhoud vanaf 8
liter• dozen2 met een inhoud vanaf 1
m3• big bags met een inhoud vanaf 250 liter• kokers, kernen, hulzen, spoelen en haspels met een lengte vanaf 50
cm.De inwerkingtreding vindt plaats op 1 januari 2009, maar werkt terug
tot en met 1 januari 2008 (zie artikel XXIX).Artikel IX, onderdelen D, F, tweede lid en G, tweede lid
(artikel 80, 82 en 83 van de Wet belastingen op milieugrondslag)In het eerste lid van onderdeel D, wordt de definitie van producent in
artikel 80, onderdeel e, aangepast en in het tweede lid van onderdeel F, het
belastbaar feit in artikel 82, eerste lid, onderdeel c. Hiermee wordt de wijziging
van de behandeling van verkooppuntverpakkingen gerealiseerd. De terbeschikkingsteller
van een lege verkooppuntverpakking wordt niet meer als producent aangemerkt
en het terbeschikkingstellen van een lege verkooppuntverpakking verdwijnt
als belastbaar feit. Om onduidelijkheid te voorkomen in het geval een ondernemer
een lege verpakking tegelijkertijd met een product ter beschikking stelt,
waarbij de lege verpakking bedoeld is om het product te bevatten, wordt deze
ondernemer expliciet als producent aangemerkt en het tegelijkertijd verstrekken
van een lege verpakking en een daarvoor bedoeld product als belastbaar feit.Een voorbeeld.Voorbeeld 1Een winkel stelt tegelijkertijd kleren en een lege kunststof tas aan een
klant ter beschikking. De klant doet zelf de kleren in de tas. Er zou discussie
kunnen ontstaan of de ter beschikking stelling van de tas wel met verpakkingenbelasting
is belast. Met de wijzigingen van artikel 80, onderdeel e, en artikel 82,
eerste lid, onderdeel c, wordt verzekerd dat de ter beschikking stelling van
de tas belast is.Verder wordt in het tweede lid van onderdeel D, aan artikel 80 van de
Wbm de definitie van «loonverpakker» toegevoegd. Dit is nodig,
aangezien aan artikel 83 van de Wbm met ingang van 1 januari 2009 een
lid wordt toegevoegd waarin wordt geregeld dat ingeval van belastingplicht
van de loonverpakker, omdat deze als zodanig verpakte producten voor het eerst
in Nederland ter beschikking stelt aan een ander, deze belastingplicht verlegd
wordt naar een ander, te weten: diens opdrachtgever. Tevens is erin voorzien
dat, ingeval deze opdrachtgever in het buitenland is gevestigd, wordt geheven
van de afnemer van de opdrachtgever die wel in Nederland is gevestigd. Zo
wordt voorkomen dat belastingheffing illusoir blijkt. Deze verleggingsregeling
heeft de instemming van het bedrijfsleven.Wat betreft de definitie van loonverpakker zij nog het volgende opgemerkt.
De loonverpakker is de ondernemer die in opdracht van een ander bedrijf producten
herpakt, verpakt of ontpakt, zonder dat hij de eigendom verkrijgt van de te
verpakken producten of deze producten zelf vervaardigt. De laatste twee voorwaarden
(geen eigendom en/of niet zelf vervaardigen) bewerkstelligen dat bijvoorbeeld
degene die zelf producten importeert en ze dan herpakt wel zelfstandig belast
is. Hetzelfde geldt voor degene die in opdracht van een ander producten maakt
en ze op een bepaalde, naar de specifieke wensen van die ander,
voorgeschreven wijze verpakt. In dit laatste geval kan worden gedacht aan
bijvoorbeeld een koekfabrikant die in opdracht van een supermarkt koek maakt
en verpakt in een private label verpakking van die bewuste supermarkt.Aangezien de belastingplicht niet in individuele gevallen met terugwerkende
kracht kan worden verlegd naar een ander, worden de definitie van «loonverpakker»
en de verleggingsregeling, in de Wbm opgenomen met ingang van 1 januari
2009.Artikel IX, onderdeel E (artikel 80 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Aan artikel 80 van de Wbm wordt de definitie van «drank» toegevoegd.
Dit in verband met de in artikel IX, onderdeel J, aangepaste regeling voor
statiegeldflessen.Artikel IX, onderdelen F, eerste lid en G, eerste lid
(artikel 82 en 83 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Het eerste lid van dit onderdeel en het eerste lid van onderdeel G betreffen
wijzigingen van redactionele aard. Het tweede lid van dit onderdeel is toegelicht
bij de in artikel IX, onderdeel D opgenomen wijziging van artikel 80 van de
Wbm.Artikel IX, onderdeel G (artikel 83 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel IX, onderdelen D (voor zover
het betreft het tweede lid) en F (voor zover het betreft het eerste lid),
opgenomen wijziging van respectievelijk de artikelen 80 en 82 van de Wbm.Artikel IX, onderdeel H en J, eerste en derde lid (artikelen
84 en 86 van de Wet belastingen op milieugrondslag)Aan artikel 84 van de Wbm wordt een lid toegevoegd. De wijziging strekt
ertoe te bepalen dat de maatstaf van heffing van zogenaamde componenten van
een verpakking en de bijbehorende in de verpakking verwerkte elementen, die
in artikel 80, onderdeel a, onder 3°, van de Wbm, als delen van de verpakking
waarin ze zijn verwerkt worden aangemerkt, niet per se afzonderlijk hoeft
te worden bepaald. Deze componenten en elementen mogen worden meegewogen met
de materiaalsoort van het onderdeel van de verpakking waarin ze zijn verwerkt.
Het is geen verplichting, maar het mag. Indien een producent de componenten
en elementen niet afzonderlijk wil wegen en in de aangifte wil betrekken,
kan hij ze dus meewegen met het verpakkingsonderdeel waarin ze zijn verwerkt.
De belastingplichtige die precies weet hoeveel de bewuste componenten en elementen
wegen en ze in een voor hem gunstiger tarief kan meenemen, zal naar alle waarschijnlijkheid
wel splitsen.De componenten en elementen dienen overigens niet verward te worden met
de onderdelen van een verpakking die samen de verpakking vormen. Indien men
wil bepalen of iets een verpakking is, dient men de definitie van artikel
80, onderdeel a, van de Wbm in zijn geheel af te lopen. Daarbij dient de definitie
uitgelegd te worden conform de Europese richtlijn inzake verpakkingen1 en dienen de voorbeelden ter illustratie van de criteria
van een verpakking zoals opgenomen in bijlage I bij die Richtlijn in aanmerking
te worden genomen.Een paar voorbeelden ter verduidelijking. Voorbeeld 2Een pot pindakaas bestaat uit een glazen pot en een plastic deksel. Beide
onderdelen vormen samen de verpakking, maar zijn geen componenten of elementen
als bedoeld in artikel 80, onderdeel a, onder 3°, van de Wbm. Stel dat
zowel op de glazen pot als het plastic deksel een zogenaamd kleefetiket is
aangebracht, dan hoeven deze twee etiketten niet apart te worden gewogen en
afzonderlijk in de heffing te worden betrokken. Het kleefetiket op de glazen
pot mag worden meegewogen met de glazen pot en het kleefetiket op het plastic
deksel met het plastic deksel. Het gewicht van de pot (met etiket) wordt belast
naar het tarief voor glas en het gewicht van het deksel (met etiket) naar
het tarief voor kunststof. Een ander voorbeeld betreft het kunststof kwastje
van de nagellak dat deel uitmaakt van de metalen dop van het glazen flesje
van de nagellak. De verpakking zelf bestaat uit het glazen flesje en de metalen
dop. Een component van de verpakking is het kunststof kwastje in de dop. Dit
kwastje hoeft niet los te worden gemaakt van de dop, maar mag samen met de
dop worden gewogen en wordt uiteindelijk belast tegen het tarief dat hoort
bij de materiaalsoort van de dop. Andere voorbeelden van de hier bedoelde
componenten en elementen zijn de nietjes en de doseringsdop van een wasmiddelenverpakking.Overigens wordt opgemerkt dat deze regeling niet van toepassing is op
de zogenaamde laminaat- of composietverpakkingen. Deze verpakkingen zijn gewoon
verpakkingen in de zin van artikel 80, onderdeel a, van de Wbm en zijn geen
componenten of bijbehorende in de verpakking verwerkte elementen als bedoeld
in artikel 80, onderdeel a, onder 3°, van de Wbm.De wijzigingen in de onderdelen H, tweede lid, en J, eerste en derde lid,
zijn van redactionele aard en strekken ertoe te verduidelijken dat de belasting
wordt berekend over het gewicht van de in de verpakking verwerkte materiaalsoorten,
gemeten in kilogrammen. De tarieven gelden ook per in de verpakking verwerkte
materiaalsoort.Artikel IX, onderdelen I, Q en R (artikelen 84a, 89 en
91 van de Wet belastingen op milieugrondslag)In het nieuwe artikel 84a, eerste lid, van de Wbm wordt de mogelijkheid
van een forfait geïntroduceerd voor de verpakkingen van de verpakte producten
die een producent (zie artikel 80, onderdeel e, van de Wbm voor de definitie)
voor het eerst in Nederland ter beschikking stelt aan een ander en die hij
niet zelf heeft toegevoegd. Het forfait is een aan de omzet, de inkoopkosten
of andere bedrijfsgegevens gerelateerd verhoudingsgetal in kilogrammen verpakking
per materiaalsoort. De regeling is bedoeld voor die producten waarvan het
voor de ondernemer zeer lastig is om telkens de hoeveelheid verpakkingen vast
te stellen. Met het forfait wordt de werkelijkheid benaderd. Met het gebruik
van het forfait worden de administratieve lasten geminimaliseerd.Een aan de omzet gerelateerd forfait kan er bijvoorbeeld als volgt uitzien.Voorbeeld 3Bij een omzet van € 10 miljoen hoort een verhoudingsgetal van
10 000 kg papier, 11 000 kg glas en 15 000 kg kunststof. Stel
dat in enig jaar de omzet € 20 miljoen is, dan dienen de volgende
hoeveelheden te worden aangegeven: 20 000 kg papier, 22 000 kg glas
en 30 000 kg kunststof. Zou de omzet het jaar erna slechts € 5
miljoen bedragen, dan dient te worden aangegeven: 5000 kg papier, 5500 glas
en 7500 kg kunststof.In beginsel vindt bij de vaststelling van het forfait dus een uitsplitsing
naar materiaalsoorten plaats. Indien deze uitsplitsing niet anders dan met
buitengewoon bezwaar kan worden gemaakt voorziet de wet erin dat het forfait
slechts het totaal aantal kilogrammen verpakking weergeeft. Aangezien deze
kilogrammen niet anders dan met buitengewoon bezwaar kunnen worden
uitgesplitst naar de diverse materiaalsoorten, wordt daarop het algemeen tarief
toegepast dat in artikel 86, vierde lid, van de Wbm wordt geïntroduceerd.
Voor een uitgebreide toelichting op de toepassing van het algemeen tarief
wordt verwezen naar de toelichting op artikel IX, onderdeel J.Het forfait wordt alleen vastgesteld voor in de toekomst liggende kalenderjaren,
waarbij erop wordt gewezen dat het kalenderjaar het tijdvak is voor de verpakkingenbelasting1.Om onduidelijkheid te voorkomen wordt er expliciet op gewezen dat de mogelijkheid
om tot het wettelijke forfait te komen ook openstaat voor zogenaamde «mengbedrijven».
Onder mengbedrijven wordt in dit verband verstaan: producenten die deels zelf
verpakkingen toevoegen aan producten en vervolgens deze verpakte producten
voor het eerst ter beschikking stellen aan een ander, en die tevens reeds
verpakte producten zonder dat zij zelf de verpakkingen toevoegen voor het
eerst ter beschikking stellen aan een ander in Nederland. Een dergelijk mengbedrijf
komt ook in aanmerking voor het wettelijk forfait, maar slechts voor de verpakkingen
van de ter beschikking gestelde verpakte producten waarvan hij de verpakking
niet zelf heeft toegevoegd.De producent die in aanmerking komt voor de regeling, kan zich wenden
tot de inspecteur en om een forfait verzoeken. Het verzoek is een aanvraag
in de zin van de Algemene wet bestuursrecht (Awb).De inspecteur beslist op het verzoek bij voor bezwaar vatbare beschikking.
Dit impliceert dat de in de fiscaliteit gebruikelijke mogelijkheden van bezwaar,
beroep, hoger beroep en cassatie openstaan. Een en ander is niet zelfstandig
in artikel 84a van de Wbm geregeld, maar daarin is voorzien door de wijziging
van het reeds bestaande artikel 91, eerste lid, van de Wbm, welk artikellid
voor de gehele Wbm regelt wanneer er sprake is van een beslissing op verzoek
door de inspecteur bij voor bezwaar vatbare beschikking (zie artikel IX, onderdeel
R, eerste lid).De beslistermijn voor de inspecteur op het verzoek van de producent om
tot een vaststelling van het forfait te komen, bedraagt een jaar. Dit is geregeld
door aan artikel 91, tweede lid, van de Wbm een volzin toe te voegen, die
daartoe strekt. Op het eerste gezicht lijkt een beslistermijn van een jaar
aan de ruime kant, maar naar verwachting zal zodra de mogelijkheid openstaat,
de groep producenten die in aanmerking komt voor een forfait zich in een kort
tijdsbestek melden bij de Belastingdienst. De vaststelling van het forfait
door de inspecteur geschiedt na overleg met de belastingplichtige aan de hand
van de bedrijfsgegevens van de aanvrager en zal waar nodig worden bewerkstelligd
door middel van het doen van steekproeven. Voor de Belastingdienst is dit
een zware werklast, indien de uitvoering ervan bedongen zou worden op zeer
korte termijn. De termijn van een jaar is passend. Overigens, door aanpassing
van artikel 89 van de Wbm is erin voorzien dat de termijn voor de voldoening
op aangifte bij toepassing van artikel 84a van de Wbm (het forfait) wordt
verschoven. Er dient overigens wel een geschat bedrag te worden opgegeven
en te worden voldaan.In artikel 84a, tweede lid, van de Wbm wordt bepaald dat de beschikking
waarbij het forfait wordt vastgesteld werkt voor een in de beschikking aan
te geven periode van maximaal vijf aaneengesloten tijdvakken (immers kalenderjaren).
Dit betekent dat in die aangegeven periode schattingen en aangiftes kunnen
worden gedaan aan de hand van het forfait.Zoals hiervoor is uiteengezet, kan het forfait alleen betrekking hebben
op vanaf het moment van aanvraag in de toekomst liggende kalenderjaren. Voor
de producent die de eerste keer een aanvraag doet, bepaalt het derde lid dat
het forfait echter ook kan zien op het kalenderjaar waarin hij de aanvraag
heeft gedaan. Hiermee is geregeld dat, zodra de mogelijkheid van het forfait
in 2009 tot wet is verheven, en velen zich zullen melden bij de Belastingdienst
met het verzoek om een forfait vast te stellen, dit forfait ook kan zien op
het tijdvak 2009. Aangezien de mogelijkheid van vaststelling
van een forfait terugwerkende kracht krijgt tot 1 januari 2008, is in
artikel X voorzien in overgangsrecht op basis waarvan voor de producent die
in 2009 de aanvraag indient, het forfait ook over het kalenderjaar 2008 kan
worden vastgesteld.De werking van artikel 84a, derde lid, van de Wbm is uiteraard breder
dan slechts voor de reeds bestaande producenten, want elke producent die in
aanmerking komt voor het forfait en die de eerste keer een aanvraag doet,
heeft deze mogelijkheid. Dus bijvoorbeeld ook de producent die pas medio 2011
zijn bedrijf heeft opgestart.In het vierde lid wordt bepaald dat de producent die gebruik maakt van
de wettelijke forfaitaire vaststelling, deze kan continueren door tijdig een
nieuw verzoek in te dienen. Hij kan dit uiterlijk doen 31 maart van het
laatste kalenderjaar waarop de lopende beschikking betrekking heeft. Deze
bepaling strekt ertoe de belastingplichtige die gebruik maakt van het forfait
zich tijdig opnieuw bij de Belastingdienst te laten melden, zodat de vaststelling
van een nieuw forfait tijdig kan plaatsvinden, waarbij het voldoen op aangifte
zo min mogelijk uistel hoeft te lijden.Een voorbeeld.Voorbeeld 4Stel een producent heeft een forfait voor de kalenderjaren 2008 tot en
met 2012 (maximaal vijf jaar). Voor 1 april 2012 dient hij een nieuw
verzoek in te dienen. Vanaf het nieuwe verzoek (uiterlijk 31 maart 2012)
heeft de Belastingdienst vervolgens weer een jaar om te beslissen op de aanvraag,
waardoor de beslissing zal vallen vóór de eerste schattingsopgave
plus voorlopige betaling voor het jaar 2013 (eerste kwartaal) en in elk geval
op tijd voor de aangifte over het tijdvak 2013.Indien een producent niet tijdig een verzoek doet om de vaststelling via
de weg van het wettelijke forfait te continueren, kan hij alsnog een verzoek
indienen, maar in dat geval kan het forfait slechts betrekking hebben op de
kalenderjaren (tijdvakken) die liggen na het kalenderjaar waarin de dagtekening
ligt van de beschikking waarin het nieuwe forfait wordt vastgesteld.Voorbeeld 5Dus als de producent pas op 1 juli 2012 verzoekt om continuering
en vaststelling van het nieuwe forfait voor vijf kalenderjaren en de dagtekening
van de beschikking waarbij de inspecteur het nieuwe forfait vaststelt, is
1 februari 2013, dan kan de beschikking slechts zien op maximaal vijf
kalenderjaren vanaf het jaar 2014. Waarschijnlijk zal de belastingplichtige
er in de praktijk ook dan wel uitkomen met de inspecteur, maar hij heeft in
elk geval voor het jaar 2013 geen toegang tot het wettelijke forfait, met
andere woorden: geen voor bezwaar vatbare beschikking voor het jaar 2013 en
ook geen apart tarief voor het geval hij niet wil splitsen in materiaalsoorten.Er moet een prikkel uitgaan naar de belastingplichtige om zichzelf te
blijven melden. Overigens, de Belastingdienst is aan het bekijken of er in
het systeem een signaal kan worden ingebouwd, waardoor de belastingplichtige
tijdig kan worden geïnformeerd dat hij een nieuw forfait dient aan te
vragen.Wat betreft het doen van de aangifte en de daarbij geldende termijnen,
geldt het bepaalde in artikel 10 van de AWR. De inspecteur stelt de termijn
voor het doen van aangifte vast. Deze termijn bedraagt ten minste een maand
na het einde van het tijdvak. Indien een producent tijdig om de vaststelling
van een forfait heeft verzocht, zal de inspecteur uitstel verlenen voor het
doen van aangifte.Artikel IX, onderdeel Q, bewerkstelligt dat artikel 89 van de Wbm wordt
aangepast, opdat bij toepassing van het forfait de wettelijke termijn voor
het voldoen op aangifte wordt verschoven (artikel 89, vijfde lid (nieuw), van de Wbm). Indien er sprake is van toepassing van het forfait dient
de alsnog meer verschuldigde belasting te zijn voldaan binnen één
kwartaal volgend op het kwartaal waarbinnen de dagtekening ligt van de beschikking
waarbij het forfait wordt vastgesteld. Indien de beschikking echter is afgegeven
in een kalenderjaar voorafgaande aan of in een kalenderjaar waarop het forfait
mede betrekking heeft, dan geldt het huidige artikel 89, vierde lid, van de
Wbm: binnen één kwartaal na het einde van het tijdvak.Een voorbeeld ter verduidelijking van de verschuiving van de verplichting
tot het voldoen op aangifte.Voorbeeld 6Indien een producent voor 1 april 2009 een forfait aanvraagt voor
de tijdvakken 2008 tot en met 2012 en de inspecteur stelt het forfait vast
bij voor bezwaar vatbare beschikking op 15 september 2009, dan dient
de producent voor het tijdvak 2008 te voldoen op aangifte uiterlijk 31 december
2009. Voor het tijdvak 2009 geldt dat uiterlijk op 31 maart 2010 dient
te zijn voldaan op aangifte. Stel, dat deze producent de vaststelling van
het forfait wil continueren en hij daarom verzoekt op 31 maart 2012.
De inspecteur stelt een nieuw forfait vast voor de kalenderjaren 2013 tot
en met 2017 op 1 augustus 2012, dan geldt dat de producent voor het tijdvak
2013 pas hoeft te voldoen op aangifte uiterlijk 31 maart 2014 (immers één
kwartaal na einde tijdvak).Er wordt verder op gewezen dat de vanaf 2009 in artikel 27 van de
Uitvoeringsregeling Algemene wet inzake rijksbelastingen 1994 opgenomen verplichting
van de ondernemer om uiterlijk aan het einde van elk kwartaal van een jaar,
een voorlopige betaling te doen, gewoon blijft bestaan, ook voor de ondernemer
die in afwachting is van de vaststelling van het voor hem geldende forfait.
Deze betaling bedraagt 25% van de verpakkingenbelasting die over het
voorafgaande kalenderjaar verschuldigd zou zijn op basis van het tarief dat
geldt voor het kalenderjaar waarin de voorlopige betalingen moeten worden
gedaan. De ondernemer zal hiertoe een schatting moeten maken. De daadwerkelijke
verschuldigdheid zal blijken als het forfait is vastgesteld en de ondernemer
zal gaan voldoen op aangifte zoals hiervoor is uiteengezet. Eventuele verschillen
met de schattingen en de voorlopige betalingen worden dan rechtgezet. Overigens,
de inspecteur kan op basis van artikel 27, derde lid, van de Uitvoeringsregeling
Algemene wet inzake rijksbelastingen 1994 de ondernemer toestemming geven
voorlopige betalingen te doen ter grootte van een ander bedrag.De problematiek van moeilijke schattingen en mogelijk grote afwijkingen
tussen deze schattingen en de daadwerkelijke aangiften zal vooral spelen voor
de belastingjaren 2008 en 2009, waarin de systematiek van het forfait moet
worden opgebouwd. Voor de jaren daarna zal het forfait in beginsel altijd
op tijd worden vastgesteld voor het doen van de eerste schatting. De geschetste
problematiek zal verder voorkomen bij startende producenten die een aanvraag
voor een forfait indienen.Indien de omstandigheden die uitgangspunt waren bij de vaststelling van
het forfait zijn gewijzigd, waardoor het forfait niet langer de werkelijkheid
benadert, dient de producent voor wie een forfait is vastgesteld, dit op grond
van artikel 84a, vijfde lid, van de Wbm aan de inspecteur te melden. De inspecteur
wijzigt dan op zijn beurt de beschikking waarbij het forfait is vastgesteld,
Uiteraard geldt hierbij dat niet elke kleine wijziging dient te worden gemeld.
Het forfait dient immers de werkelijkheid te benaderen. De producent die gedurende
de looptijd van zijn forfait overstapt naar het milieu minder belastende verpakkingsmaterialen,
kan via deze melding en wijziging van het forfait voor deze overstap meteen
beloond worden door een beter op zijn situatie toegesneden forfait. Maar ook
de producent die juist het milieu meer belastende verpakkingsmaterialen gaat
gebruiken, dient dit te melden bij de inspecteur, De inspecteur wijzigt ook
dan de eerder afgegeven beschikking, zodat het forfait meer recht kan doen
aan de feitelijke situatie. Een dergelijk nieuw forfait kan wel
alleen voor in de toekomst liggende belastingjaren worden vastgesteld. In
het vijfde lid is het tweede lid van overeenkomstige toepassing verklaard.
Hiermee wordt bewerkstelligd dat het nieuwe forfait wederom een maximale looptijd
heeft van vijf aaneengesloten kalenderjaren. Hierbij zal het lopende forfait
worden vervangen door een nieuwe. Ook het nieuwe forfait zal bij voor bezwaar
vatbare beschikking worden vastgesteld. Dit is geregeld door middel van de
wijziging van artikel 91, eerste lid, van de Wbm. Op grond van artikel 91,
tweede lid, van de Wbm bedraagt de beslistermijn van de inspecteur voor het
verzoek een jaar na ontvangst van het verzoek.Artikel 84a, zesde lid, van de Wbm geeft ook de inspecteur de mogelijkheid
de beschikking ambtshalve te wijzigen indien zich een situatie voordoet als
hiervoor omschreven in de toelichting op het vijfde lid, maar waarbij de producent
nalaat dit aan de inspecteur te melden. Ook in deze situatie geldt dat deze
wijziging zowel ten voordele als ten nadele van de producent kan uitpakken.
Aangezien het hier echter een situatie betreft, waarbij de inspecteur achteraf
zal constateren dat het forfait niet langer passend is (immers, de omstandigheden
die uitgangspunt waren bij de vaststelling van het forfait zijn gewijzigd,
maar de producent heeft nagelaten dit te melden), is voorzien in de bevoegdheid
voor de inspecteur de beschikking met terugwerkende kracht aan te passen:
terugwerkende kracht tot en met het eerste kalenderjaar volgend op het kalenderjaar
waarin de omstandigheden zijn gewijzigd. Zo ontstaat feitelijk een vergelijkbare
situatie met die voorzien in het vijfde lid. In de situatie van het vijfde
lid is immers in beginsel sprake van dezelfde situatie als in het zesde lid,
met dien verstande dat daar wel de verplichte melding wordt gedaan. Aanpassing
van de beschikking waarbij het forfait is vastgesteld, op grond van het vijfde
lid, kan alleen voor in de toekomst liggende kalenderjaren. In beide gevallen
geldt een nieuwe beschikking vanaf het kalenderjaar volgend op die waarin
de omstandigheden zijn gewijzigd. De inspecteur zal een wijziging van de eerdere
beschikking doen bij voor bezwaar vatbare beschikking. In dit artikellid is
dat zelfstandig geregeld. Verder is ook in het zesde lid, het tweede lid van
overeenkomstige toepassing verklaard (zie hierover de toelichting op het vijfde
lid hiervoor).Artikel 84a, zevende lid, van de Wbm voorziet in een tweede bevoegdheid
van de inspecteur de beschikking waarbij het forfait is vastgesteld ambtshalve
te wijzigen. Deze tweede bevoegdheid krijgt de inspecteur indien de producent
onjuiste of onvolledige informatie heeft verstrekt bij de vaststelling van
het forfait. Vanwege het gegeven dat in een dergelijk geval in feite nooit
een forfait is vastgesteld dat de werkelijkheid benadert, kan de inspecteur
het forfait wijzigen met terugwerkende kracht tot en met het eerste kalenderjaar
waarvoor het forfait is vastgesteld. Ook hier geldt dat de inspecteur een
eerdere beschikking zal wijzigen bij voor bezwaar vatbare beschikking. In
dit artikellid is dat zelfstandig geregeld. Verder is ook in het zevende lid,
het tweede lid van overeenkomstige toepassing verklaard (zie hierover de toelichting
op het vijfde lid hiervoor).Het nieuwe zesde lid van artikel 89 van de Wbm voorziet erin dat indien
de belastingplichtige bij toepassing van artikel 84a van de Wbm (toepassing
van het forfait) niet heeft voldaan aan de meldingsplicht, bedoeld in artikel
84a, vijfde lid, of onjuiste of onvolledige informatie heeft verstrekt bij
de vaststelling van het forfait en mitsdien te weinig belasting is geheven,
deze te weinig geheven belasting kan worden nageheven. Ook voorziet de wet
erin dat in dat geval een verzuimboete of in voorkomende gevallen een vergrijpboete
kan worden opgelegd, analoog aan de artikelen 67c respectievelijk 67f van
de Wbm. Artikel IX, onderdeel J, tweede, vierde en vijfde lid
(artikel 86 van de Wet belastingen op milieugrondslag)De wijzigingen, opgenomen in het eerste en derde lid, zijn toegelicht
bij de in artikel IX, onderdeel H, opgenomen wijziging van artikel 84 van
de Wbm.Met terugwerkende kracht tot 1 januari 2008 worden de tarieven voor
biokunststof verlaagd naar het niveau van de tarieven voor papier en karton.
In het tweede en vierde lid van dit onderdeel wordt bewerkstelligt dat dit
gebeurt zowel voor de primaire verpakkingen als de secundaire en tertiaire
verpakkingen.In het vijfde lid worden een nieuw derde, vierde en vijfde lid toegevoegd
aan artikel 86 van de Wbm. Artikel 86 van de Wbm bevat thans al een derde
lid, waarin de statiegeldregeling is opgenomen. Deze is vastgesteld bij Belastingplan
2008. De inwerkingtreding van voornoemd derde lid is echter pas voorzien bij
koninklijk besluit. Voor wordt gesteld de regeling anders te redigeren. Enerzijds
omdat de huidige wettekst is gekoppeld aan het onderscheid tussen primaire
en secundaire/tertiaire verpakkingen, waarvan wordt voorgesteld omdat van
1 januari 2009 te laten vervallen (zie artikel IX, onderdeel K). Anderzijds
omdat via de nieuwe redactie beter tot uitdrukking wordt gebracht dat de regeling
past binnen de aard en opzet van het stelsel van de verpakkingenbelasting
(namelijk uiting geven aan de lagere milieudruk als gevolg van een statiegeldsysteem).
Doordat de regeling nu duidelijk past binnen de aard en opzet van het stelsel
hoeft de regeling niet te worden gemeld bij de Europese Commissie.Omdat wordt voorgesteld de aangepaste regeling voor statiegeldflessen
met terugwerkende kracht ook al toe te passen over 2008 vervalt de (nog niet
in werking getreden) versie van het derde lid van artikel 86 uit het Belastingplan
2008 (zie artikel XXIII, onderdeel D).Verder is de strekking van de regeling op verzoek van het bedrijfsleven
iets ruimer geformuleerd. De regeling is niet langer beperkt tot flessen voor
frisdrank, water of bier, maar staat nu open voor de flessen voor alle dranken
waarvoor op grond van een publiekrechtelijk voorschrift een op de consument
gerichte statiegeldregeling geldt. Gedacht kan worden aan flessen voor zuivel
of vruchtensap. Ter verduidelijking wordt tegelijkertijd met de inwerkingtreding
van dit artikelonderdeel, een definitie van «drank» aan artikel
80 van de Wbm toegevoegd (zie artikel IX, onderdeel E).Het tarief voor statiegeldflessen wordt vastgesteld op een bepaald percentage
van de tarieven per materiaalsoort die genoemd zijn in artikel 86, eerste
lid, van de Wbm. Dat percentage voor deze verpakkingen is evenals de tarieven,
bedoeld in het eerste lid van voornoemd artikel 86 afhankelijk van de milieudruk
van deze verpakkingen. Op dit moment wordt nog onderzoek verricht naar de
exacte milieueffecten van deze verpakkingen. De uitkomst daarvan en de vertaling
naar de vast te stellen percentages zijn nog ongewis. In dat verband is voorzien
in een vaststelling van de percentages bij ministeriële regeling.Aan artikel 86 van de Wbm wordt voorts een nieuw vierde lid toegevoegd.
In dit nieuwe vierde lid wordt een apart tarief geïntroduceerd voor het
geval een uitsplitsing naar materiaalsoorten en naar primaire verpakkingen
enerzijds en secundaire/tertiaire verpakkingen anderzijds (dit laatste geldt
alleen voor het jaar 2008) niet anders dan met buitengewoon bezwaar mogelijk
is. Dit tarief wordt het algemeen tarief. Dit algemeen tarief geldt in alle
gevallen waarin de uitsplitsing naar materiaalsoorten en soorten verpakking
niet anders dan met buitengewoon bezwaar mogelijk is. Het ziet bijvoorbeeld
op de situatie waarin op grond van artikel 84a van de Wbm een forfait wordt
vastgesteld voor het totaal aantal kilogrammen, zonder dat daarbij een uitsplitsing
naar materiaalsoorten plaatsvindt. Bij toepassing van het forfait is er sprake
van verpakkingen van geïmporteerde producten, maar de regeling is hiertoe
niet beperkt. Ook in binnenlandse situaties, waarbij een producent
in Nederland verpakte producten voor het eerst ter beschikking stelt aan een
ander in Nederland en hij de verpakkingen waarover hij belasting verschuldigd
is niet anders dan met buitengewoon bezwaar kan uitsplitsen naar de diverse
materiaalsoorten, geldt voor hem hetzelfde algemeen tarief. Buitenlandse en
binnenlandse producten worden derhalve op dezelfde manier behandeld. Met deze
regeling worden de administratieve lasten verlaagd. Daar tegenover staat dat,
om te voorkomen dat producenten al te gemakkelijk kiezen voor het algemeen
tarief, het tarief boven het gemiddelde is vastgesteld.Een belastingplichtige kan echter tegenbewijs leveren tegen de hoogte
van het algemeen tarief en bij slagen van het bewijs uitkomen op een lager
algemeen tarief. Hierin voorziet het vijfde lid van artikel 86. Indien het
algemeen tarief, bedoeld in het vierde lid, van toepassing is, en de belastingplichtige
aannemelijk maakt dat in de verpakkingen de materiaalsoort «aluminium
en legeringen van aluminium» niet is verwerkt, geldt het tarief voor
kunststof. Indien de belastingplichtige aannemelijk maakt dat ook deze laatste
materiaalsoort niet is verwerkt in de verpakkingen, geldt het eerstvolgende
tarief na kunststof: het tarief voor overige materialen, enzovoort. Hierbij
is gekozen voor de lichtste vorm van bewijs: aannemelijk maken. De gedachte
is dat, ondanks het feit dat het uitsplitsen naar de diverse materiaalsoorten
niet anders dan met buitengewoon bezwaar kan geschieden, het aannemelijk maken
van het niet voorkomen van een hoog belaste materiaalsoort in de belaste verpakkingen
van een producent, relatief eenvoudig is.In het nieuwe zesde lid van artikel 86 van de Wbm is geregeld dat de belastingplichtige
die in aanmerking wil komen voor toepassing van het algemeen tarief, al dan
niet verlaagd op grond van het vijfde lid, hiertoe een verzoek moet indienen
bij de inspecteur. De inspecteur beslist hierop bij voor bezwaar vatbare beslissing.
Dit is geregeld door een aanpassing van het bestaande artikel 91, eerste lid,
van de Wbm, welk artikellid voor de gehele Wbm regelt wanneer er sprake is
van een beslissing op verzoek door de inspecteur bij voor bezwaar vatbare
beschikking (zie artikel IX, onderdeel R, eerste lid).Artikel IX, onderdeel K (artikel 86 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)In het eerste lid, worden de nieuwe tarieven voor de verpakkingenbelasting
vastgesteld met ingang van 1 januari 2009. Bij deze tariefstelling is
rekening gehouden met het laten vervallen van het onderscheid primaire versus
secundaire/tertiaire verpakkingen en andere zaken waarvoor dekking moest worden
gevonden binnen de verpakkingenbelasting zelf (bijvoorbeeld uitsluiten logistieke
hulpmiddelen en bij ministeriële regeling aan te wijzen verpakkingsproducten).Het huidige artikel 86, tweede lid, van de Wbm vervalt. Hierdoor vervalt
het onderscheid tussen primaire verpakkingen enerzijds en secundaire en tertiaire
verpakkingen anderzijds. Dit onderscheid vervalt op verzoek van het bedrijfsleven.
Hierdoor wordt het aantal tarieven in de verpakkingenbelasting sterk gereduceerd.
In dat verband wordt het bij artikel IX, onderdeel J, aan artikel 86 toegevoegde
derde tot en met zesde lid, vernummerd tot tweede tot en met vijfde lid en
wordt de redactie van artikel 86, derde lid (nieuw), aangepast aan de nieuwe
situatie.Artikel IX, onderdelen L en M (artikel 87 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)De wijzigingen van artikel IX, onderdeel L, eerste en tweede lid, zijn
het gevolg van de aanpassingen die met terugwerkende kracht tot 1 januari
2008 in artikel 86 van de Wbm worden aangebracht. De strekking van het gewijzigde
vierde lid is de afzonderlijk in artikel 86 van de Wbm voorkomende
materiaalsoorten met daaraan gekoppeld een eigen tarief als afzonderlijke
materiaalsoorten aan te merken. Met een dergelijke bepaling kan de regeling
van artikel 87 van de Wbm ongewijzigd blijven bestaan, zij het dat het huidige
vierde lid overbodig is geworden, omdat nu hetzelfde wordt bereikt, maar dan
met een andere formulering.De wijzigingen van artikel IX, onderdeel M, treden in werking met ingang
van 1 januari 2009 en vloeien voort uit het per die datum laten vervallen
van het huidige artikel 86, tweede lid, van de Wbm (tarieven voor secundaire
en tertiaire verpakkingen) en de vernummering van enkele leden van dat artikel.Artikel IX, onderdeel M (artikel 87 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel IX, onderdeel L, opgenomen
wijziging van artikel 87 van de Wbm.Artikel IX, onderdelen N en R, eerste lid (afdeling 5a,
artikelen 87a, 87b, 87c, 87d en 91 van de Wet belastingen op milieugrondslag)In afdeling 5a wordt de, reeds in de brief inzake de fiscale vergroening1 aangekondigde, vermindering voor indirecte export (exportvermindering)
geïntroduceerd.Op grond van artikel 87a, eerste lid, van de Wbm kan een belastingplichtige
op het bedrag van de belasting die in een tijdvak verschuldigd is geworden
na toepassing van artikel 87 van de Wbm een bedrag in mindering brengen: de
exportvermindering. De exportvermindering betreft de verpakking van de producten,
die hij als zodanig verpakt ter beschikking gesteld heeft gekregen van een
producent en voor zover hij die op zijn beurt ter beschikking stelt en bij
deze terbeschikkingstelling de producten voor het eerst buiten Nederland worden
gebracht (indirecte export). Het gaat dan om de verpakkingen die in hetzelfde
tijdvak ter beschikking worden gesteld als waarover de verschuldigdheid bestaat.
Met andere woorden, het doet er niet toe wanneer de belastingplichtige de
verpakte producten zelf heeft ingekocht of geleverd heeft gekregen. Relevant
is wanneer hij ze zelf exporteert; alleen die verpakkingen die in een tijdvak «x»
worden geëxporteerd, worden in aanmerking genomen voor de exportvermindering
die dus in mindering mag worden gebracht op de verschuldigde belasting in
tijdvak «x» na toepassing van artikel 87 van de Wbm.Resultaat van een en ander is dat er twee bedragen met elkaar worden gesaldeerd.
Te weten het bedrag van de in een tijdvak verschuldigde belasting na aftrek
van de belastingvermindering (de «15 000 kg-drempel»), bedoeld
in artikel 87 van de Wbm, en het bedrag van de exportvermindering eveneens
na vermindering (zie hierna).Van belang is nog dat voor het begrip verpakking gekeken moet worden naar
de definitie van artikel 80, onderdeel a, van de Wbm. Producten die niet als
verpakking worden beschouwd, kunnen daardoor evenmin in aanmerking worden
genomen voor de berekening van de exportvermindering.Daarnaast is voorzien in een anti-misbruikregeling. In de laatste volzin
van het eerste lid van artikel 87a van de Wbm wordt de exportvermindering
uitgesloten voor verpakkingen waarvan de belastingplichtige weet of redelijkerwijs
kan weten dat er geen verpakkingenbelasting over is betaald. Hiermee wordt
voorkomen dat er constructies worden opgezet met als enig doel het verkrijgen
van de exportvermindering. De regeling creëert geen extra onderzoeksplicht.
Het gaat om de informatie die de belastingplichtige in het normale handelsverkeer
verkrijgt. Een voorbeeld.Voorbeeld 7Een groep van tien exporterende bedrijven blijven elk met hun verpakkingshoeveelheid
onder de drempel van 15 000 kg. Door gezamenlijk een bedrijf op te richten
dat als tussenhandelaar opereert kan de tussenhandelaar de exportvermindering
terugvragen, terwijl duidelijk is dat er nooit verpakkingenbelasting op deze
verpakkingen is betaald. De laatste volzin van het eerste lid van artikel
87a van de Wbm zorgt ervoor dat deze constructie niet leidt tot een exportvermindering.In artikel 87a, tweede lid, van de Wbm is geregeld hoe de hoogte van het
bedrag van de exportvermindering dient te worden berekend. Het gewicht van
de in de verpakking verwerkte materiaalsoorten, gemeten in kilogrammen, wordt
vermenigvuldigd met de tarieven per materiaalsoort, genoemd in artikel 86
van de Wbm. Van belang is dat in artikel 87a, zesde lid, van de Wbm een vergelijkbare
bepaling is opgenomen als in het nieuwe artikel 87, vierde lid, onderdeel
a, van de Wbm: de afzonderlijk in artikel 86 van de Wbm voorkomende materiaalsoorten
met daaraan gekoppeld een eigen tarief worden als afzonderlijke materiaalsoorten
aangemerkt. Een vergelijkbare bepaling als artikel 87, vierde lid, onderdeel
b, van de Wbm is voor het exportverminderingartikel niet nodig, aangezien
de vaststelling van het forfait, en daarmee het aparte tarief bij toepassing
van het forfait zonder uitsplitsing naar materiaalsoorten, hierbij niet speelt.Artikel 87a, derde lid, van de Wbm bepaalt dat op het conform het tweede
lid berekende bedrag aan exportvermindering (wat een positief bedrag is) vervolgens
een correctie (in de wettekst «vermindering») wordt toegepast
tot ten hoogste het bedrag van de exportvermindering. Deze vermindering is
in feite een 15 000 kg-drempel, spiegelbeeld van de drempel in artikel
87 van de Wbm. De hoogte van deze vermindering op de exportvermindering is
gelimiteerd, omdat anders een negatief bedrag zou kunnen ontstaan, waardoor
de letter van de wet volgend, een te betalen bedrag aan belasting het gevolg
zou zijn.Een voorbeeld.Voorbeeld 8Stel een verschuldigd bedrag aan belasting van € 50 000.
Toepassing van artikel 87 van de Wbm levert een vermindering van € 7 500
op. Resteert een bedrag aan verschuldigde belasting van € 42 500.
Daarop mag de exportvermindering in mindering worden gebracht, stel € 7 500,
die vervolgens ook gecorrigeerd moet worden met een 15 000 kg-drempel
(de vermindering). De vermindering zou hoger kunnen uitvallen, bijvoorbeeld € 8 000.
Zonder de limitering die nu in de wet is opgenomen resulteert een en ander
in een negatief bedrag: € 7 500 minus € 8 000
= -/- € 500. Naar de letter van de wet mag het bedrag van de verschuldigde
belasting na toepassing van artikel 87 van de Wbm (€ 42 500)
worden verminderd met het bedrag van de gecorrigeerde exportvermindering (-/- € 500).
Min en min is plus, resultaat: totaal verschuldigd € 43 000.
Dat is niet de bedoeling, vandaar de limiet. Als gevolg van de werking van
de limiet komt de exportvermindering in dit voorbeeld op nihil uit, waardoor
de beschuldigde belasting € 42 500 blijft.Artikel 87a, vierde en vijfde lid, van de Wbm geven aan hoe het bedrag
van de vermindering op de exportvermindering moet worden berekend. In feite
zijn beide bepalingen de spiegelbeeldsituaties van het bepaalde in artikel
87, tweede, onderscheidenlijk derde lid, van de Wbm.Voorbeeld van toepassing van artikel 87a, vierde lid, van de Wbm. Voorbeeld 9Stel, de exportvermindering bedraagt voor een belastingplichtige € 25 000.
Op deze exportvermindering wordt een vermindering toegepast tot ten hoogste
het bedrag van de exportvermindering. Indien sprake is van één
materiaalsoort van de verpakkingen waarop de exportvermindering ziet, bijvoorbeeld
alleen kunststof primaire verpakkingen1, dan
bedraagt de vermindering op de exportvermindering: 15 000 x € 0,3554
= € 5 331. Uiteindelijk mag een bedrag van (€ 25 000
-/- € 5 331 =) € 19 669 worden afgetrokken van
de na toepassing van artikel 87 van de Wbm verschuldigde belasting.Voorbeeld van toepassing van artikel 87a, vijfde lid, van de Wbm.Voorbeeld 10Stel, de exportvermindering bedraagt voor een belastingplichtige € 25 000.
Op deze vermindering wordt een vermindering toegepast tot ten hoogste het
bedrag van de exportvermindering. Indien sprake is van twee of meer materiaalsoorten
(zie het zesde lid) van de verpakkingen waarop de exportvermindering ziet,
bijvoorbeeld kunststof primaire verpakkingen, kunststof secundaire verpakkingen
en glazen primaire verpakkingen, dan bedraagt de vermindering op de exportvermindering
de optelsom van de verminderingen per materiaalsoort. De vermindering per
materiaalsoort bedraagt: 15 000 x het gewichtsaandeel van die materiaalsoort
in het totaalgewicht van al die materiaalsoorten samen, vermenigvuldigd met
het voor de betreffende materiaalsoort geldende tarief. Aangenomen dat de
belastingplichtige uit het voorbeeld indirect heeft geëxporteerd: 20 000
kg kunststof primaire verpakkingen, 10 000 kg kunststof secundaire verpakkingen
en 15 000 kg glazen primaire verpakkingen. De vermindering op de exportvermindering
bedraagt voor de kunststof primaire verpakkingen 15 000 x (20/45, zijnde
het gewichtsaandeel van deze materiaalsoort) x € 0,3554 (zijnde
het tarief voor kunststof primaire verpakkingen). De vermindering voor de
kunststof secundaire verpakkingen bedraagt dan 15 000 x (10/45) x € 0,1247.
Ten slotte de vermindering voor de glazen primaire verpakkingen: 15 000
x (1/3) x € 0,0456. De totale vermindering op de exportvermindering
bedraagt: € 2 369,33 + € 415,67 + € 228,00
= € 3 013. Kortom, uiteindelijk mag een bedrag van (exportvermindering
-/- correctie = € 25 000 -/- € 3 013 =) € 21 987
worden afgetrokken van de na toepassing van artikel 87 van de Wbm verschuldigde
belasting.Uit artikel 87b, eerste lid, van de Wbm vloeit voort dat ingeval na toepassing
van artikel 87a van de Wbm een negatief bedrag resteert, dit bedrag op verzoek
van de belastingplichtige wordt uitbetaald. Het verzoek daartoe geschiedt
bij de aangifte over het betreffende tijdvak. De Belastingdienst is aan het
onderzoeken of dit in het systeem van de elektronische aangifte op een eenvoudige
wijze kan worden ingebouwd, waardoor met het aanvinken van een optie zou kunnen
worden volstaan. Om de toegang tot de rechter ook op dit punt veilig te stellen,
beslist de inspecteur op het verzoek om uitbetaling bij voor bezwaar vatbare
beschikking. Dit blijkt uit artikel IX, onderdeel R, waarin onder andere artikel
91, eerste lid, van de Wbm in die zin wordt aangepast. Artikel 91, eerste
lid, van de Wbm, bepaalt voor de gehele Wbm wanneer er sprake is van een beslissing
op verzoek door de inspecteur bij voor bezwaar vatbare beschikking.Artikel 87c van de Wbm ziet op de ondernemer die zelf niet belastingplichtig
is voor de verpakkingenbelasting, maar die wel verpakte producten waarop verpakkingenbelasting
drukt, indirect exporteert. Het betreft dus de ondernemer die verpakte producten,
die hij verpakt ter beschikking gesteld heeft gekregen van een producent,
op zijn beurt in een tijdvak ter beschikking stelt en bij deze terbeschikkingstelling
buiten Nederland brengt. Voor deze ondernemer is er ook de mogelijkheid om
de op de geëxporteerde producten drukkende verpakkingenbelasting terug
te vragen. Voor hem zijn de artikelen 87a en 87b van de Wbm van overeenkomstige
toepassing. Nu deze ondernemer normaliter geen aangifte verpakkingenbelasting
zal doen, hij is immers geen verpakkingenbelasting verschuldigd,
is in artikel 87b, tweede lid, tweede volzin, van de Wbm geregeld dat hij
het verzoek om teruggaaf kan doen door het doen van aangifte.Op grond van artikel 52 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen heeft
de ondernemer, bedoeld in artikel 87c, een administratieplicht. Om onduidelijkheid
op dit punt te voorkomen is in artikel 87d nog een specifieke verplichting
opgenomen opdat buiten twijfel is dat de ondernemer, bedoeld in artikel 87c
van de Wbm, gehouden is een administratie te voeren en de daartoe behorende
boeken, bescheiden en andere gegevensdragers op zodanige wijze te bewaren,
dat te allen tijde zijn rechten (op een teruggaaf) ter zake van de verpakkingenbelasting
hieruit duidelijk blijken.Artikel IX, onderdeel O (artikel 87a van de Wet belastingen
op milieugrondslag)De in dit onderdeel opgenomen wijzigingen van artikel 87a van de Wbm treden
in werking met ingang van 1 januari 2009 en vloeien voort uit het per
die datum laten vervallen van het huidige artikel 86, tweede lid, van de Wbm
(tarieven voor secundaire en tertiaire verpakkingen) en de vernummering van
enkele leden van dat artikel.Artikel IX, onderdeel P (afdeling 7, artikel 88a van de
Wet belastingen op milieugrondslag)De nieuwe afdeling 7, binnen hoofdstuk VIII, van de Wbm, strekt ertoe
de Belastingdienst de mogelijkheid te bieden met belastingplichtigen in de
uitvoering maatwerk te kunnen leveren voor mogelijke knelpunten van de verpakkingenbelasting.
Verwezen zij naar de duidelijke afspraken over de invulling van de belastingplicht
die bijvoorbeeld zijn gemaakt met de sierteeltsector en de groente- en fruitsector.
Dergelijke afspraken kunnen ertoe leiden dat de belastingplicht wordt verlegd
binnen een bepaalde groep. Ook kan worden afgesproken dat bij het doen van
aangifte al direct rekening mag worden gehouden met het ervaringscijfer voor
de indirecte export binnen die bepaalde groep. Dit betekent dat die kilogrammen
verpakkingen die indirect worden geëxporteerd niet hoeven te worden aangegeven,
hetgeen resulteert in een lager aantal aan te geven kilogrammen verpakkingen,
als gevolg waarvan weer meer belastingplichtigen onder de drempel van 15 000
kg blijven. Indien een dergelijke afspraak wordt gemaakt, zal ook worden overeengekomen
dat er verder geen aanspraken kunnen worden gemaakt op de vermindering voor
indirecte export, anders zou een dubbelvoordeel kunnen worden genoten. Aan
het object van de heffing wordt niet getornd.Aangezien deze afspraken niet corresponderen met de tekst van de wet,
maar wel leiden tot de oplossing van grote knelpunten in de uitvoering en
voorts een vermindering van de administratieve lasten tot gevolg hebben, is
er voor gekozen voor deze mogelijkheid een wettelijke basis te creëren.
Er wordt in de wet een delegatiegrondslag opgenomen om bij AMvB regels te
kunnen stellen met betrekking tot de heffing van de verpakkingenbelasting.
De regeling geldt dan voor alle ondernemers in de groep waarmee de afspraak
wordt gemaakt. De delegatiegrondslag is zo geclausuleerd mogelijk geformuleerd,
opdat duidelijk is hoever een regeling kan strekken. De ontwerp-AMvB wordt
voor advies voorgelegd aan de Raad van State, zodat ook op die wijze een waarborg
wordt geboden.Artikel IX, onderdeel Q (artikel 89 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Dit onderdeel is toegelicht bij het in artikel IX, onderdeel I, opgenomen
artikel 84a van de Wbm. Artikel IX, onderdeel R (artikel 91 van de Wet belastingen
op milieugrondslag)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel IX, onderdeel I (voor zover
het betreft het eerste lid) en N (voor zover het betreft het tweede lid) opgenomen
artikel 84a, respectievelijk afdeling 5a van de Wbm.Artikel XArtikel X (overgangsrecht verpakkingenbelasting)Artikel X voorziet in overgangsrecht inzake de forfaitregeling voor de
verpakkingenbelasting. Op grond van het nieuwe artikel 84a van de Wbm kan
een producent die een forfait kan aanvragen dit slechts doen voor in de toekomst
liggende kalenderjaren. De producent, die voor de eerste keer een aanvraag
indient, kan verzoeken het forfait ook betrekking te laten hebben op het kalenderjaar
waarin hij de aanvraag doet. Aangezien naar verwachting in 2009 veel producenten
die in aanmerking komen voor een forfaitaire regeling een verzoek zullen indienen
en de mogelijkheid van vaststelling van een forfait met terugwerkende kracht
tot 1 januari 2008 wordt voorgesteld, is in de wet ook in overgangsrecht
voorzien. Voor de producent die voor 1 april 2009 de aanvraag indient,
kan het forfait ook over het kalenderjaar 2008 worden vastgesteld.Artikel XIArtikel XI (geen indexatie verpakkingenbelasting in 2009)Op grond van dit artikel zal per 1 januari 2009 de indexatie van
de tarieven van de verpakkingenbelasting niet plaatsvinden.Artikel XIIArtikel XII, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de belasting
van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Zoals aangekondigd in het Beleidsprogramma van het kabinet en de brieven
over fiscale vergroening en fiscale aspecten Anders Betalen voor Mobiliteit
van 30 mei jl. aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 2007/08, 31 492,
nr. 1 en 31 305, nr. 35) is sprake van omzetting van een deel
van de belasting van personenauto’s en motorrijwielen (BPM) in de motorrijtuigenbelasting
(MRB) met het oog op de invoering van de kilometerbeprijzing.Voor 2009 leidt dit per 1 januari tot de volgende wijzigingen. De
bestaande 42,3% van de netto catalogusprijs wordt verlaagd tot 40%
van de netto catalogusprijs. Ook wordt de vaste brandstofvermindering voor
een benzineauto van € 1 442 verlaagd tot € 1 364
terwijl de vaste brandstofvermeerdering van € 307 voor een personenauto
of een bestelauto aangedreven door een motor met een compressieontsteking
(dieselauto) wordt verlaagd tot € 290.Motoren kennen een lager BPM-tarief dan personenauto’s. Achtergrond
daarvan was dat motoren als minder luxe werden beschouwd. Tevens worden de
milieukosten van motoren nog niet voldoende doorberekend. Om hiermee beter
rekening te houden blijft het BPM-tarief voor motoren ongewijzigd terwijl
de MRB voor motoren, in lijn met de verhoging voor personenauto’s en
bestelauto’s, wel wordt verhoogd. Voor elektrische motoren, zero-emission
motoren, bestaat sinds 2008 een vrijstelling van BPM. Artikel XII, onderdeel B (artikel 9a van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel 9a van de Wet op de belasting van personenauto’s en motorrijwielen
1992 (Wet BPM) voorziet voor elke personenauto in een verlaging of verhoging
van de BPM afhankelijk van het energielabel, het zogenoemde bonusmalusstelsel.
Sinds 1 februari 2008 wordt op grond van het tweede lid een personenauto
waarvan in het kentekenregister geen energielabel bekend is, automatisch in
het G-label geplaatst. Hiervoor kunnen verschillende redenen zijn. Zo kan
het voorkomen dat het energielabel in het kentekenregister niet aan de auto
worden gekoppeld of de auto niet over een energielabel beschikt.Wel heeft de belastingplichtige de mogelijkheid de energie-efficiëntieklasse
(het energielabel) te bepalen aan de hand van de brandstofverbruiksgids, bedoeld
in artikel 1 van het Besluit etikettering energiegebruik personenauto’s.
Indien de desbetreffende personenauto voorkomt in het brandstofverbruiksgids,
geldt het daarin opgenomen label. Indien de desbetreffende personenauto daarin
niet voorkomt, wordt het energielabel van de daarmee – in termen van
brandstofsoort, energieverbruik, lengte en breedte – best vergelijkbare
personenauto genomen. Inmiddels is gebleken dat deze mogelijkheid om het energielabel
te bepalen aan de hand van de brandstofverbruiksgids in de praktijk tot problemen
leidt.Daarom wordt dit alleen mogelijk indien de CO2-uitstoot van
een personenauto op een bij ministeriële regeling voorgeschreven wijze
is aangetoond. De meest voorkomende wijze zal zijn dat de CO2-uitstoot
blijkt uit een individuele goedkeuring als bedoeld in artikel 26 van de Wegenverkeerswet
1994 of uit het certificaat van overeenstemming (document als bedoeld in artikel
6 van richtlijn 70/156/EEG van 6 februari 1970) dat behoort bij de personenauto.
De wijziging van het vierde lid ziet op het herstel van de feitelijke onjuistheid.Artikel XII, onderdeel C (artikel 9ba van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel 9ba voorziet in een CO2-toeslag voor zeer onzuinige
personenauto’s. De toeslag bedraagt thans per gram per kilometer CO2-uitstoot € 110 voor zover een bepaalde grens aan CO2-uitstoot wordt overschreden. Voor een personenauto wordt per 1 januari
2009 de bestaande grens van 232 gram per kilometer verlaagd naar 212 gram
per kilometer en, in geval van een personenauto die wordt aangedreven door
een motor met een compressieontsteking, wordt de bestaande grens van 192 gram
per kilometer verlaagd naar 176 gram per kilometer. Tevens wordt de toeslag
verhoogd naar € 125 per gram CO2-uitstoot per kilometer.Artikel XII, onderdelen D en E (artikelen 9c en 10 van
de Wet op de belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Zoals in het algemeen deel van deze memorie is vermeld, zullen zeer zuinige
personenauto’s vanaf 1 januari 2009 de facto geheel zijn vrijgesteld
van BPM. Dit wordt geregeld in het nieuwe tweede lid van artikel 9c, waarin
het tarief voor deze categorie personenauto’s op nihil wordt gesteld.
Het gaat om een personenauto met een CO2-uitstoot van niet meer
dan 110 gram per kilometer of, in geval van een personenauto die wordt aangedreven
door een motor met een compressie-ontsteking, een CO2-uitstoot
van niet meer dan 95 gram per kilometer.In het tot vierde lid vernummerde derde lid wordt door middel van een
verwijzing naar artikel 9ba, tweede lid, ook voorzien in een definitie van
CO2-uitstoot. De wijziging in artikel 10 vloeit voort uit de wijzigingen
van artikel 9c en is van technische aard. Artikel XII, onderdeel E (artikel 10 van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel XII, onderdeel D, opgenomen
wijziging van artikel 9c van de Wet BPM.Artikel XIIIArtikel XIII (overgangsbepaling belasting van personenauto’s
en motorrijwielen)Het gebruikelijke overgangsrecht voor de inwerkingtreding van maatregelen
in de Wet BPM als in dit voorstel opgenomen is van toepassing. Dit brengt
mee dat voor auto’s waarvoor het kentekenbewijs is afgegeven vóór
het tijdstip van inwerkingtreding van de maatregelen, dus 1 januari 2009,
maar waarvan de tenaamstelling van het kenteken plaatsvindt binnen twee maanden
na 1 januari 2009, nog de oude tarieven van toepassing zijn indien deze
lager zijn. Indien sprake is van een verlaging van het tarief en vóór
1 januari 2009 het kentekenbewijs al is afgegeven maar nog niet te naam
is gesteld, geldt dus het nieuwe lagere tarief. Dit is geregeld in het eerste
lid.In het tweede lid wordt geregeld dat de vrijstelling voor zeer zuinige
auto’s niet van toepassing is op personenauto’s die vóór
1 januari 2009 voor het eerst in gebruik zijn genomen.Artikel XIVArtikel XIV, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de belasting
van personenauto’s en motorrijwielen 1992)In artikel 9 van de Wet BPM is het tarief en de maatstaf van heffing bepaald.
Zowel het tarief als de maatstaf van heffing – thans nog de netto catalogusprijs –
ondergaan de komende jaren wijziging, zoals aangekondigd in de brieven over
fiscale vergroening en fiscale aspecten Anders Betalen voor Mobiliteit van
30 mei jl. aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 2007/08, 31 492,
nr. 1 en 31 305, nr. 35). In dit wetsvoorstel wordt voorzien
in een ombouw van de maatstaf van heffing van de netto catalogusprijs naar
absolute CO2-uitstoot en tevens in een verschuiving (afbouw) voor
de jaren 2009 tot en met 2013 van de BPM naar de MRB met het oog op de invoering
van de kilometerbeprijzing.Het tarief van de BPM is vanaf 2010 progressief afhankelijk van de
absolute CO2-uitstoot. Er worden drie tariefschijven ingevoerd
naast een vrijstelling voor de zeer zuinige auto’s. Als gevolg van de
technische ontwikkeling, bijvoorbeeld verbeteringen in de voertuigtechnologie,
worden nieuwe personenauto’s steeds zuiniger. Indien met het zuiniger
worden van auto’s geen rekening zou worden gehouden, wordt de stimulans
die van de omgebouwde BPM-grondslag uitgaat, steeds kleiner. Daarnaast zou
dit leiden tot een substantiële afname van inkomsten uit de BPM. Om hiermee
rekening te houden is er voor gekozen om tijdens de ombouwperiode tot en met
2013 de ondergrenzen van de tariefschijven gelijk te houden en het zuiniger
worden te verdisconteren in de tariefstelling.In het eerste lid wordt de nieuwe maatstaf van heffing ingevoerd, namelijk
een grondslag gebaseerd op de absolute CO2-uitstoot van een personenauto.
Deze grondslag komt in 2013 geheel in de plaats van de netto catalogusprijs.
Voor een (benzine)auto is de ondergrens van de eerste schijf 110 gram/km,
de ondergrens van de tweede schijf is 180 gram/km en de ondergrens van de
derde schijf komt op 270 gram/km. Voor een dieselauto zijn deze ondergrenzen
95 gram/km, 155 gram/km respectievelijk 232 gram/km. De grenzen van deze drie
tariefschijven zijn verschillend voor een benzineauto en een dieselauto omdat
een dieselauto naar zijn aard circa 20% minder CO2-uitstoot kent. Een groot deel van de auto’s zal alleen met het
tarief van de eerste schijf worden geconfronteerd. De ondergrens van de derde
schijf ligt zodanig hoog dat alleen zeer onzuinige auto’s hiermee worden
geconfronteerd. De vanaf 2009 geldende vrijstelling voor zeer zuinige
auto’s – een benzineauto met een uitstoot van niet meer dan 110
gram/km en een dieselauto met een uitstoot van niet meer dan 95 gram/km –
wordt gecontinueerd. Voor deze vrijstelling is gekozen om een duidelijke impuls
te geven aan de aanschaf van de zuinigste auto’s die momenteel op de
markt zijn, ongeacht hun catalogusprijs.Het eerste lid bevat voor de jaren 2010, 2011 en 2012 zowel de grondslag
CO2-uitstoot als catalogusprijs, rekening houdend met de schuif
naar de MRB. Voor 2010 komt dit per saldo neer op een tarief van 27,4%
van de netto catalogusprijs met een vermindering voor een benzineauto van € 1 364
en een vermeerdering voor een dieselauto van € 1 000 in combinatie
met een tarief dat afhankelijk is van de absolute CO2-uitstoot.
De drie tariefschijven kennen een tarief van € 35 respectievelijk € 106
en € 246.Enkele voorbeelden kunnen de werking van het CO2-deel van de
heffing in 2010 verduidelijken:• Een benzineauto met een CO2-uitstoot van maximaal 110
valt onder de vrijstelling.• Een benzineauto met een CO2-uitstoot van 125 kent een
CO2-gerelateerde BPM van € 525 ((125 – 110) x € 35).• Een dieselauto met een CO2-uitstoot van 170 kent een
CO2-gerelateerde BPM van € 3 690. Dit is opgebouwd
uit € 2 100 uit de eerste schijf (155 -95) x € 35)
en het resterende deel uit de tweede schijf (170–155) x € 106).Het tweede lid bevat het tarief voor de motorvoertuigen die van de nieuwe
maatstaf van heffing zijn uitgezonderd. Voor deze motorvoertuigen blijft de
netto catalogusprijs de maatstaf van heffing. Het gaat hierbij om de bestelauto,
motorrijwielen en de categorie personenauto’s die in 2008 al was uitgezonderd
van de toepassing van het bonusmalussysteem en van de CO2-toeslag
(voertuigen voor specifieke doeleinden, bijvoorbeeld kampeerauto’s en
gepantserde auto’s). Als gevolg van de jaarlijkse afbouw van de BPM
wordt het tarief voor een bestelauto (van een particulier) en voor genoemde
categorie personenauto’s per 1 januari 2010 verlaagd van 40%
naar 37,7%, wordt de brandstofcorrectie voor een benzineauto verlaagd
van € 1 364 naar € 1 283 en komt voor een dieselauto
de vermeerdering op € 273 in plaats van € 290. Voor een
motor blijft het BPM-tarief ongewijzigd.Het tiende tot en met het twaalfde lid zijn nieuw. Het tiende lid voorziet
in een definitie van de CO2-uitstoot, het elfde lid betreft de
bepaling van de CO2-uitstoot en het twaalfde lid definieert de
categorie personenauto’s die uitgezonderd wordt van de CO2-grondslag.Het tiende lid voorziet, net als het huidige artikel 9ba, tweede lid,
in een definitie van CO2-uitstoot, namelijk de CO2-uitstoot
gemeten overeenkomstig richtlijn 80/1268/EEG. Deze richtlijn regelt voor zowel
personenauto’s als voor bestelauto’s hoe de hoogte van de CO2-uitstoot gemeten wordt. Indien de meting overeenkomstig de genoemde
richtlijn voor een auto op LPG of op aardgas is uitgevoerd, wordt de daaruit
resulterende CO2-uitstoot voor de toepassing van dit artikel gehanteerd.
Deze definitie wordt eveneens gehanteerd voor de MRB en voor de bijtelling
privégebruik auto van de zaak in de inkomstenbelasting/loonbelasting.Voor het merendeel van de auto’s vormt het beschikbaar zijn van
de CO2-uitstootgegevens geen probleem. In het kentekenregister
wordt de CO2-uitstoot van personenauto’s met een Europese
typegoedkeuring (ETG) in de regel vermeld. Het is echter mogelijk dat in het
kentekenregister de CO2-uitstoot niet aan een auto kan worden gekoppeld
of dat de CO2-uitstoot niet bekend is in het kentekenregister.
Het elfde lid voorziet in deze situaties door te bepalen dat als de omvang
van de CO2-uitstoot niet op een bij ministeriële
regeling voorgeschreven wijze is aangetoond, voor de heffing op basis van
de CO2-grondslag wordt uitgegaan van een forfaitaire uitstoot van
350 gram per kilometer voor een benzineauto respectievelijk 302 gram per kilometer
voor een dieselauto. De meest voorkomende wijzen om de CO2-uitstoot
aan te tonen, zullen zijn dat de CO2-uitstoot blijkt uit een voor
de auto verleende typegoedkeuring als bedoeld in artikel 22 van de Wegenverkeerswet
1994, uit een individuele goedkeuring als bedoeld in artikel 26 van de Wegenverkeerswet
1994 of uit het certificaat van overeenstemming (document bedoeld in artikel
6 van richtlijn 70/156/EEG) dat behoort bij de personenauto.Er is een beperkte groep personenauto’s uitgezonderd van de CO2-grondslag net zoals dat voor de bonusmalusregeling en de CO2-toeslag het geval was. De definitie van deze categorie is geregeld
in het twaalfde lid. Het betreft voertuigen voor speciale doeleinden, bijvoorbeeld
kampeerauto’s en gepantserde auto’s.Artikel XIV, onderdeel B (artikel 9a van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Het huidige artikel 9a bevat de bonusmalusregeling gebaseerd op het relatieve
energielabel voor personenauto’s. Gelet op de ombouw van de grondslag
van de BPM naar de absolute CO2-uitstoot vervalt deze bonusmalusregeling
per 2010.Op grond van artikel 9c, tweede lid, van de Wet BPM zullen zeer zuinige
personenauto’s – een benzineauto met een CO2-uitstoot
van niet meer dan 110 gram/km en een dieselauto met een uitstoot van niet
meer dan 95 gram/km – al gedurende de ombouwperiode naar een CO2-grondslag geheel zijn vrijgesteld van BPM. Voor zuinige auto’s
die net niet onder de vrijstelling vallen gold meestal een B-label en daarmee
een bonus van € 700. Het nieuwe artikel 9a voorziet, om het effect
van het vervallen van deze bonus van € 700 te beperken, voor de
jaren 2010 en 2011 in een BPM-korting van € 500. Deze korting geldt
voor personenauto’s met een CO2-uitstoot van niet meer dan
120 gram/km (voor een dieselauto niet meer dan 104 gram/km). Voor de definitie
van de CO2-uitstoot, de wijze van vaststelling en de specifieke
categorie personenauto’s wordt verwezen naar artikel 9, tiende tot en
met twaalfde lid, van de Wet BPM.Artikel XIV, onderdeel C (artikel 9b van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Artikel 9b van de Wet BPM regelt de fijnstofdifferentiatie in de BPM.
De wijziging in het vierde lid van dat artikel is van technische aard.Artikel XIV, onderdeel D (artikel 9ba van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Het huidige artikel 9ba ziet op de CO2-toeslag voor zeer onzuinige
personenauto’s. In verband met de wijziging van de grondslag van de
BPM voor personenauto’s vervalt dit artikel. Met de mate van onzuinigheid
is rekening gehouden in de vormgeving van de BPM gebaseerd op CO2-uitstoot
(drieschijvenstelsel).Artikel XIV, onderdeel E (artikel 9c van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)De wijziging in artikel 9c, vierde lid, van de Wet BPM vloeit voort uit
de wijzigingen in artikel 9, 9a en 9ba van die wet en is van technische aard. Artikel XIV, onderdeel F (artikel 10 van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)De aanpassing van artikel 10 vloeit voort uit de wijzigingen zoals opgenomen
in de onderdelen A tot en met E en is van technische aard.Artikel XVArtikel XV (artikel 9 van de Wet op de belasting van personenauto’s
en motorrijwielen 1992)Met ingang van 1 januari 2011 wordt het CO2-afhankelijke
tarief verhoogd en het tariefdeel dat afhankelijk is van de netto catalogusprijs
verlaagd. Voor 2011 komt dit – rekening houdend met de afbouw BPM –
neer op een tarief van 19,0% van de netto catalogusprijs met een brandstofvermindering
voor een benzineauto van € 900 en een vermeerdering voor een dieselauto
van € 1 450 in combinatie met een tarief dat afhankelijk is
van de absolute CO2-uitstoot. Het tarief voor de eerste schijf
wordt verhoogd van € 35 naar € 52, het tarief voor de
tweede schijf wordt verhoogd van € 106 naar € 156 en het
tarief van de derde schijf komt op € 363 in plaats van € 246.Het tarief voor een bestelauto en voor genoemde specifieke categorie personenauto
bedraagt vanaf 1 januari 2011 35,4% van de netto catalogusprijs
met een benzinekorting van € 1 204 en een dieseltoeslag van € 256.Artikel XVIArtikel XVI, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de belasting
van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Met ingang van 1 januari 2012 wordt het CO2-afhankelijke
tarief verhoogd en wordt het tarief afhankelijk van de netto catalogusprijs
verlaagd. Voor 2012 komt dit – rekening houdend met de afbouw BPM –
neer op de volgende tarieven afhankelijk van de absolute CO2-uitstoot.
Het tarief voor de eerste schijf wordt verhoogd van € 52 naar € 71,
het tarief voor de tweede schijf wordt verhoogd van € 156 naar € 213
en het tarief van de derde schijf komt op € 497 in plaats van € 363.
Daarnaast geldt een tarief van 11,1% van de netto catalogusprijs met
een brandstofvermindering voor een benzineauto van € 450 en een
vermeerdering voor een dieselauto van € 1 900.Het tarief voor een bestelauto en voor genoemde specifieke categorie personenauto
bedraagt vanaf 1 januari 2012 33,1% in plaats van 35,4%.
De bijbehorende vermindering voor een benzineauto komt uit op € 1 125
in plaats van € 1 204 en voor een dieselauto bedraagt de vermeerdering € 239
in plaats van € 256.Artikel XVI, onderdeel B (artikel 9a van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Ingevolge onderdeel B vervalt artikel 9a van de BPM dat de tijdelijke
korting van € 500 voor zuinige auto’s (zuinigste B-label)
bevatte.Artikel XVIIArtikel XVII, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Met ingang van 1 januari 2013 wordt de BPM uitsluitend geheven op
basis van de absolute CO2-uitstoot. De netto catalogusprijs is
vervallen als grondslag voor de BPM. Het CO2-afhankelijke
tarief voor de eerste schijf wordt verhoogd van € 71 naar € 95,
het tarief voor de tweede schijf wordt verhoogd van € 213 naar € 286
en het tarief van de derde schijf komt op € 667 in plaats van € 497.Vanaf 1 januari 2013 bedraagt het tarief voor een bestelauto
en voor de genoemde specifieke categorie voertuigen 27% in plaats van
33,1% en de brandstofvermindering voor een benzineauto komt op € 920
in plaats van € 1 125, de vermeerdering voor een dieselauto
bedraagt € 196 in plaats van € 239.Artikel XVII, onderdeel B (artikel 9c van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992)Vanaf 2013 is de BPM niet langer gebaseerd op een percentage van
de nettocatalogusprijs maar op de absolute CO2-grondslag. Er is
dan ook geen reden meer voor een specifieke vrijstelling voor zeer zuinige
auto’s of een verlaging voor hybride personenauto’s. Dit leidt
ertoe dat artikel 9c, tweede, derde en vierde lid, vervallen.Artikel XVIIIArtikel XVIII, onderdeel A (artikel 2 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)In artikel 2, onderdeel n, van de Wet MRB is de richtlijn gedefinieerd.
Dit betreft een zogenoemde dynamische verwijzing, elke wijziging van de desbetreffende
definitie in genoemde richtlijn werkt rechtreeks door naar de MRB. Deze richtlijn
is van belang voor de MRB-differentiatie van vrachtauto’s.Artikel XVIII, onderdelen B, C en E (artikelen 23 en 25
van de Wet op de motorrijtuigenbelasting 1994)In de brief over fiscale aspecten Anders Betalen voor Mobiliteit van 30 mei
jl. aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 2007/08, 31 305, nr. 35)
is de omzetting van een deel van de BPM in MRB aangekondigd. Dit is reeds
in het algemeen deel van deze memorie toegelicht. Daarnaast vindt een beperkte
verhoging plaats in het kader van financiering van de maatregelen voor zeer
zuinige personenauto’s. Dit resulteert in een procentueel gelijke verhoging
van de tarieven in de MRB voor personenauto’s, bestelauto’s van
particulieren en motorrijwielen. De onderhavige aanpassing van artikel 23
van de Wet MRB voorziet in een verhoging van het tarief – zowel het
basisdeel als de brandstoftoeslagen – voor personenauto’s. Deze
tariefverhoging geldt ingevolge artikel 24 eveneens voor bestelauto’s
van particulieren. Het tarief voor een motorrijwiel wordt dienovereenkomstig
aangepast in artikel 25. Voor alle duidelijkheid wordt opgemerkt dat de op
grond van artikel 81a van de Wet MRB toe te passen inflatiecorrectie per 1 januari
2009 – zijnde 1,7% – reeds is toegepast.In het kader van de vergroening wordt de aanschaf en gebruik van affabriekaardgasauto’s
gestimuleerd. Daartoe worden deze auto’s voor de MRB hetzelfde behandeld
als benzineauto’s. Dat betekent dat de brandstoftoeslag voor personenauto’s
bij aandrijving door een kracht die wordt ontleend aan aardgas nihil bedraagt
indien het een aardgasinstallatie betreft. Dit wordt geregeld in het aangepaste
derde lid van artikel 23 van de Wet MRB, opgenomen in artikel XVIII, onderdeel
C. Deze wijziging treedt om uitvoeringstechnische redenen in werking met ingang
van 1 april 2009. De brandstoftoeslag voor personenauto’s die worden
aangedreven door LPG (G3) is thans geregeld in het derde lid van artikel 23
van de Wet MRB. Voornoemd derde lid wordt in artikel XVIII, onderdeel C, vernummerd
tot vierde lid. Voorts wordt van de gelegenheid gebruik gemaakt om het besluit van 4 juli
2007, nr. CPP2007/1107M, (Stcrt. 133) te codificeren waar het gaat om het
afzien van de op grond van artikel 23, tweede lid, onderdeel b, verschuldigde
toeslag voor een personenauto voorzien van zowel een benzine-/dieselmotor
als een elektromotor (een hybride motorrijtuig). Daartoe wordt geregeld dat
de elektromotor voor de toepassing van het tweede lid buiten beschouwing blijft.
Gevolg is dat voor een personenauto voorzien van zowel een benzinemotor als
een elektromotor geen brandstoftoeslag is verschuldigd, voor een personenauto
voorzien van zowel een dieselmotor als een elektromotor is de dieseltoeslag
op grond van het tweede lid, onderdeel a, wel verschuldigd.Artikel XVIII, onderdeel C (artikel 23 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel XVIII, onderdeel B, opgenomen
wijziging van artikel 23 van de Wet MRB.Artikel XVIII, onderdeel D (artikel 23b van de Wet op
de motorrijtuigenbelasting 1994)Het huidige artikel 23b van de Wet MRB voorziet in een halvering van het
tarief van de motorrijtuigenbelasting voor zeer zuinige personenauto’s.
Deze zijn gedefinieerd als dieselauto’s die niet meer CO2
uitstoten dan 95 gram per kilometer en andere personenauto’s die niet
meer CO2 uitstoten dan 110 gram per kilometer. Wat betreft de bepaling
van de CO2-uitstoot wordt aangesloten bij de vermelding van de
CO2-uitstoot in het kentekenregister. Door de wijziging van artikel
23b wordt de stimulans voor het gebruik van zeer zuinige auto’s vergroot
door dit halftarief te wijzigen in een kwarttarief. Vanwege uitvoeringstechnische
aspecten treedt deze wijziging in werking met ingang van 1 april 2009.
Het betreft een zelfstandig kwarttarief. In het geval van samenloop van de
artikelen 23a en 23b geldt uitsluitend artikel 23a.Artikel XVIII, onderdeel E (artikel 25 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel XVIII, onderdeel B, opgenomen
wijziging van artikel 23 van de Wet MRB.Artikel XVIII, onderdeel F (artikel 25a van de Wet op
de motorrijtuigenbelasting 1994)Oudere vrachtauto’s veroorzaken meer milieudruk – NOx-emissies, fijnstof – dan jonge vrachtauto’s. Gelet op
het beginsel «de vervuiler betaalt» wordt de motorrijtuigenbelasting
voor oudere, meer vervuilende vrachtauto’s verhoogd. Deze verhoging
van de MRB wordt gedifferentieerd naar de Europees genormeerde milieuklasse
van vrachtwagens, de zogenoemde Euronormen.De verhoging voor een vrachtauto met Euronorm 0 bedraagt 90% van
de verschuldigde belasting, de verhoging voor een vrachtauto met Euronorm
1 bedraagt 75% en de verhoging voor een vrachtauto met Euronorm II
bedraagt 60%. Vanwege uitvoeringstechnische aspecten treedt deze wijziging
in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip. Dit zal naar
verwachting 1 april 2009 zijn.De MRB-tarieven van vrachtauto’s met Euronorm III en hoger worden
niet gewijzigd omdat dit gangbare, minder vervuilende vrachtauto’s betreft.Er wordt in het derde lid voor de definitie van Euronormen verwezen naar
de definitie in de richtlijn inzake het eurovignet1.
In artikel 2, onderdeel n, van de Wet MRB is deze richtlijn gedefinieerd. Voor Nederlandse vrachtwagens zal de milieuclassificatie veelal rechtstreeks
volgen uit de registratie in het kentekenregister. Indien de milieuclassificatie
niet is vastgelegd in het kentekenregister, wordt voor de bepaling van de
toepasselijke Euronorm uitgegaan van de datum van eerste toelating van de
vrachtauto. Deze datum is vermeld op het kentekenbewijs. Indien de datum van
eerste toelating tot het verkeer vóór 1 juli 1992 is, wordt
de vrachtauto aangemerkt als een Euro 0-voertuig. Indien de datum van eerste
toelating tot het verkeer na 30 juni 1992 maar voor 1 oktober 1995
ligt, wordt de vrachtauto aangemerkt als Euro I-voertuig. Indien de datum
van eerste toelating tot het verkeer op of na 1 oktober 1995 en 1 oktober
2000 ligt, wordt de vrachtauto aangemerkt als Euro II-voertuig.Artikel XVIII, onderdeel G (artikel 83 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)Artikel 83 strekt ertoe dat tariefwijzigingen ook doorwerken voor belastingplichtigen
die per jaar betalen. Deze tariefwijzigingen gelden in alle gevallen met ingang
van het eerste (driemaands)tijdvak dat aanvangt na de inwerkingtreding van
dergelijke wijzigingen. Wanneer een belastingplichtige voor een jaar vooruit
heeft betaald, ontvangt hij van de Belastingdienst in het geval van een (saldo)verlaging
van zijn tarief bij voor bezwaar vatbare beschikking een restitutie voor de
vooruit betaalde (driemaands)tijdvakken die nog niet zijn aangevangen op het
moment van inwerkingtreding. Het huidige zesde lid bepaalt dat bedragen van € 5
en minder niet worden terugbetaald. Omwille van de uitvoerbaarheid wordt dit
verhoogd tot bedragen van € 10 en minder. Voor de belastingplichtige
zijn de gevolgen zeer beperkt.Artikel XIXArtikel XIX (artikel 23b van de Wet op de motorrijtuigenbelasting
1994)De wijziging van artikel 23b van de Wet MRB is van technische aard en
heeft geen inhoudelijke gevolgen.Artikel XXArtikel XX (artikelen 23 en 25 van de Wet op de motorrijtuigenbelasting
1994)Onder andere in de brief over fiscale aspecten Anders Betalen voor Mobiliteit
van 30 mei jl. aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 2007/08, 31 305,
nr. 35) is de omzetting van (een deel) van de BPM in de MRB aangekondigd.Deze zogenoemde vluchtheuvelvariant is in het algemeen deel van deze memorie
toegelicht. Voor de jaren 2010, 2011 en 2012 wordt het budgettaire belang
van de BPM jaarlijks met € 185 miljoen verlaagd en wordt de totale
MRB voor personenauto’s en bestelauto’s van particulieren met
eenzelfde bedrag verhoogd. Voor het jaar 2013 gaat het om een omzetting van € 450
miljoen.De MRB-tarieven voor personenauto’s en bestelauto’s van particulieren
voor 2009 zijn opgenomen in artikel XVIII, onderdeel B, van het onderhavige
wetsvoorstel. Deze zijn uitgedrukt in euro’s na de verschuiving van
de BPM naar de MRB en na toepassing van de inflatiecorrectie op de tarieven
2008. Indien voor de jaren 2010, 2011 en 2012 dezelfde verhoging van het MRB-tarief
in euro’s zou worden gehanteerd en in 2013 een naar rato aangepast bedrag
in euro’s, leidt dit naar alle waarschijnlijkheid tot een verhoging
met een grotere budgettaire omvang dan overeenkomend met de afbouw
van de BPM (respectievelijk € 185 en € 450 miljoen). Dit
is een gevolg van de jaarlijkse endogene groei van de opbrengst van de MRB,
deels als gevolg van de groei van het wagenpark (in aantallen maar ook in
gewicht) en deels als gevolg van de jaarlijkse indexatie van de tarieven alsmede
van de jaarlijkse verschuiving van de BPM naar de MRB. Dit kan worden ondervangen
door de gewenste opbrengst (i.c. € 185 miljoen) uit te drukken als
een percentage van de (geraamde) opbrengst van de MRB in het jaar waarin de
verhoging moet worden toegepast. Uiteraard voor zover het betreft de geraamde
opbrengst van de personenauto’s en bestelauto’s van particulieren.
Om te komen tot een correcte procentuele verhoging van het tarief –
zowel wat betreft het basisdeel als de brandstoftoeslagen – voor personenauto’s
en bestelauto’s van particulieren in artikel 23 en 24 van de Wet MRB,
wordt in deze wet voor de jaren 2010 tot en met 2013 niet voorzien in een
vooraf vastgelegde verhoging in euro’s maar in een rekenmethode die
de mogelijkheid biedt om voorafgaande aan het jaar waarin de verhoging toepassing
moet vinden, de verhoging in procenten correct vast te stellen. Deze rekenmethode
kan als volgt worden toegelicht:De procentuele verhoging van het tarief voor het jaar 2010, 2011 en 2012
wordt op grond van het eerste lid bepaald door de gewenste opbrengst ad € 185
miljoen (het element «V» in de formule) te delen door het saldo
van de MRB-opbrengst (OM) verminderd met € 185 miljoen (V), voor
zover deze opbrengst valt toe te rekenen aan personenauto’s en bestelauto’s
van particulieren (de factor AP). Hierbij wordt uitgegaan van de MRB-opbrengst
van het betreffende jaar zoals deze is geraamd in de Miljoenennota voor dat
jaar. De geraamde opbrengst van de MRB voor (stel) 2010 is derhalve te vinden
in de Miljoenennota 2010. De opbrengst van de MRB voor de categorie motorvoertuigen
waarvoor de verhoging toepassing moet vinden, wordt gebaseerd op de meest
actuele realisatiecijfers van de Belastingdienst. Voor het jaar 2013 betreft
het dezelfde rekenmethode waarbij 450 in plaats van 185 wordt ingevuld.Zoals in het algemeen deel van deze memorie is toegelicht, zijn er goede
redenen om de MRB voor motoren met gelijke tred te verhogen als de verhoging
voor personenauto’s en bestelauto’s van particulieren die voortvloeit
uit de verschuiving van BPM naar MRB. Het tarief voor een motorrijwiel wordt
dienovereenkomstig verhoogd op grond van het tweede lid.Het voorgaande resulteert in een procentueel gelijke verhoging van de
tarieven in de MRB voor personenauto’s, bestelauto’s van particulieren
en motorrijwielen. De procentuele verhoging alsmede de elementen uit de formule
zullen jaarlijks in de toelichting van het Belastingplan worden vermeld. De
wijziging van de tarieven zullen worden vastgesteld in de jaarlijkse Bijstellingsregeling
die uitvoering geeft aan de indexeringsvoorschriften zoals opgenomen in artikel
81a van de Wet MRB.Artikel XXIArtikel XXI, onderdeel A (artikel 43a van de Invorderingswet
1990)Artikel 43a van de Invorderingswet 1990 voorziet voor gevallen van niet
betaalde verpakkingenbelasting door een concern in een aansprakelijkheid voor
ondernemers die deel uitmaken van een dergelijk concern. De aanpassing van
artikel 43a van de Invorderingswet 1990 is nodig, aangezien de concerndefinitie
voor de verpakkingenbelasting in artikel 80, onderdeel g, van de Wet belastingen
op milieugrondslag wordt gewijzigd: de op continuïteit gerichte samenwerkingsvorm
wordt uit de concerndefinitie geschrapt. In artikel 43a van de Invorderingswet
1990 resteert een hoofdelijke aansprakelijkheid voor de onderdelen van een
concern, zijnde de onderdelen van een fiscale eenheid omzetbelasting. Artikel XXI, onderdeel B (artikel 44a van de Invorderingswet
1990)In verband met de invoering per 1 januari 2009 van de inhouding van
loonbelasting van afkoopsommen van lijfrenten en daarmee gelijkgestelde producten
(zie de wijziging van artikel 34 Wet LB 1964; artikel IV, onderdeel H), vervalt
in die gevallen de aansprakelijkheid van de aanbieder van die producten, zoals
die is opgenomen in artikel 44a van de Invorderingswet 1990.Door de wijziging in de Wet LB 1964 dient de inhoudingsplichtige aanbieder
52% in te houden en is deze vervolgens gehouden die aan de Belastingdienst
af te dragen. Wordt aan deze afdracht niet voldaan dan kan via een naheffingsaanslag
loonbelasting deze afdracht met behulp van de Invorderingswet 1990 worden
afgedwongen. Daarmee wordt bij een inhoudingsplichtige aanbieder de mogelijkheid
tot aansprakelijkstelling ingevolge artikel 44a van de Invorderingswet 1990
voor die gevallen overbodig.Artikel XXIIArtikel XXII (hoofdstuk 2, artikel 1 van de Invoeringswet
inkomstenbelasting 2001)Onderdeel R van de Invoeringswet Wet inkomstenbelasting 2001 (Invoeringswet
Wet IB 2001) voorziet in een afrekenverplichting bij emigratie voor rechten
die op basis van de eerbiedigende werking van onderdeel O van de Invoeringswet
Wet IB 2001 verplicht tot box 1 behoren en waarvan de uitkeringen worden belast
volgens de zogenoemde saldomethode. Het gaat daarbij enerzijds om bepaalde
rechten op periodieke uitkeringen voor zover de ter zake betaalde premies
niet voor aftrek onder de Wet Inkomstenbelasting 1964 in aanmerking konden
komen en anderzijds om niet afgetrokken premies, betaald met ingang van 2001
tot maximaal € 2 269 per jaar per lijfrente. Hierna wordt voor
beide categorieën eenvoudshalve gesproken van «saldo-periodieke
uitkeringen».De afrekenverplichting hangt samen met het gegeven dat saldo-periodieke
uitkeringen met ingang van 1 januari 2001 in feite in aanmerking dienden
te worden genomen voor de grondslag van het forfaitaire rendement (box 3),
maar waarvan is afgezien omdat dit de noodzaak met zich zou brengen af te
rekenen over het rentebestanddeel dat tot en met 31 december 2000 in
de waarde van het recht is begrepen. Teneinde belastingplichtigen op dit punt
niet te zeer te belasten, is daarom met betrekking tot saldo-periodieke uitkeringen
ter zake waarvan de overeenkomst tot stand is gekomen vóór 14 september
1999 voorzien in eerbiedigende werking, waarbij uiterlijk per 1 januari
2021 wordt afgerekend over (het rentebestanddeel begrepen in) dergelijke rechten.De ontwikkelingen in het Europese recht hebben daarna echter niet stilgestaan.
Hierbij zijn met name de uitspraken van het Hof van Justitie van de Europese
Gemeenschappen (HvJ EG) in de zaken Hughes de Lasteyrie du Saillant (11 maart
2004, C-9/02) en N. (7 september 2006, C-470/04) van belang. Onderdeel
R van hoofdstuk 2, artikel I, van de Invoeringswet Wet IB 2001 wordt afgeschaft,
zodat wordt zeker gesteld dat de wetgeving op dit punt in lijn is met het
Europese recht.Deze wijziging werkt terug tot en met 16 september 2008 voor aanslagen
die op die datum nog niet onherroepelijk vaststaan (zie artikel XXIX).Artikel XXIIIArtikel XXIII, onderdeel A en B (artikel III en artikel
IV van het Belastingplan 2008)Deze wijzigingen houden verband met de aanpassingen in de inkomensafhankelijke aanvullende combinatiekorting opgenomen in artikel I, onderdeel
C (artikel 8.14a Wet IB 2001). Kortheidshalve wordt verwezen naar de toelichting
op dat artikel.Artikel XXIII, onderdeel B (artikel IV van het Belastingplan
2008)Dit onderdeel is toegelicht bij de in artikel XXIII, onderdeel A, opgenomen
wijziging van artikel III van het Belastingplan 2008.Artikel XXIII, onderdeel C (artikel V van het Belastingplan
2008)Deze wijziging is van technische aard en heeft geen inhoudelijke gevolgen.Artikel XXIII, onderdeel D (artikel XI van het Belastingplan
2008)Het nog niet in werking getreden artikel 36sf, derde lid, van de Wbm (thans
artikel 86, derde lid, van de Wbm) waarin de zogenoemde statiegeldregeling
is opgenomen, wordt in het kader van de vereenvoudiging van de verpakkingenbelasting
gewijzigd (zie artikel IX, onderdeel K). Voorgesteld wordt deze aangepaste
regeling ook al toe te passen over 2008. Hiertoe wordt het Belastingplan 2008
aangepast.Artikel XXIII, onderdeel E (artikel XIV van het Belastingplan
2008)Artikel XIV van het Belastingplan 2008 geeft voor de verpakkingenbelasting
aan met welke bedragen de tarieven 2008 – na indexatie ingevolge artikel
XXXI, tweede lid, van datzelfde Belastingplan 2008 – worden verhoogd
met ingang van 1 januari 2009. Nu er meerdere wijzigingen op het terrein
van de verpakkingenbelasting zullen plaatsvinden (waaronder het laten vervallen
van het tariefsonderscheid tussen primaire en secundaire/tertiaire verpakkingen),
kloppen de genoemde tarieven niet meer. In artikel IX, onderdeel K, van dit
wetsvoorstel worden de tarieven met ingang van 1 januari 2009 vastgesteld.Artikel XXXI, tweede en zevende lid, van het Belastingplan 2008 bevatten
de specifieke inwerkingtredingsbepalingen van het in artikel XI, onderdeel
G, van het Belastingplan 2008 opgenomen artikel 36sf (nieuw artikel 86), derde
lid, van de Wbm en artikel XIV van het Belastingplan 2008. Omdat beide bepalingen
vervallen kunnen de inwerkingtredingsbepalingen eveneens vervallen.Artikel XXIVArtikel XXIV (artikel 6.2 van de Wet arbeid en zorg)De wijziging van artikel 6.2 van de Wet arbeid en zorg voorziet erin dat
de omvang van het ouderschapsverlof wordt uitgebreid van de huidige 13 weken
tot 26 weken. In het verlengde hiervan wordt de periode waarin het ouderschapsverlof
in beginsel wordt opgenomen (het standaard ouderschapsverlof), verlengd van
6 naar 12 maanden en wordt de splitsingsmogelijkheid van 3 maanden op 6 maanden
gesteld. Het staat werkgevers en werknemers, evenals dat thans het geval is,
vrij om al dan niet in het kader van collectieve arbeidsovereenkomsten andere
afspraken te maken over de wijze waarop het verlof wordt opgenomen. De uitbreiding
van het ouderschapsverlof is vanaf de datum van inwerkingtreding van deze
wet van toepassing op alle ouders met een kind jonger dan 8 jaar, tenzij bij
collectieve arbeidsovereenkomst een lagere leeftijd is afgesproken op grond
waarvan het recht op ouderschapsverlof geldend kan worden gemaakt.Met deze aanpassing worden geen wijzigingen aangebracht in de bestaande
systematiek van de wettelijke regeling. Deze wettelijke systematiek zal aan
de orde komen in een verkennende notitie van de Minister van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid over de mogelijkheden tot flexibilisering van de verlofregelingen,
die naar verwachting in het najaar de Tweede Kamer wordt toegezonden.Artikel XXVArtikel XXV (overgangsrecht Wet arbeid en zorg)Met betrekking tot de uitbreiding van de duur van het ouderschapsverlof
wordt voor een aantal aspecten overgangsrecht vastgesteld. Allereerst wordt
voor de duidelijkheid geregeld dat de verlenging van het ouderschapsverlof
uitsluitend geldt voor aanspraken op ouderschapsverlof die niet reeds voor
de inwerkingtreding van deze wetswijziging – geheel of gedeeltelijk –
geldend zijn gemaakt. Dat sluit aan op artikel 6:5 van de Wet arbeid en zorg.
Op grond van dat artikel dient de werknemer het voornemen om verlof op te
nemen ten minste twee maanden voor het tijdstip van ingang van het verlof
schriftelijk te melden aan de werkgever onder opgave van de periode en het
aantal uren verlof per week. De uitbreiding van de duur van het ouderschapsverlof
zou betekenen dat deze aanvraag met terugwerkende kracht moet worden herzien.Een ander aspect van het overgangsrecht heeft betrekking op de arbeidsvoorwaardelijke
aspecten. Dat betreft de eventueel overeengekomen loondoorbetaling tijdens
het ouderschapsverlof en afspraken over de wijze waarop het ouderschapsverlof
wordt opgenomen. Om te bereiken dat deze afspraken dezelfde materiële
uitwerking behouden die was beoogd bij de totstandkoming van de afspraken,
is in de genoemde overgangsregeling bepaald dat de afspraken in collectieve
arbeidsvoorwaardelijke regelingen die zijn gemaakt voor de inwerkingtreding
van deze wet, uitsluitend betrekking hebben op de wettelijke regeling van
het ouderschapsverlof zoals die toen gold. Dit is met name van belang voor
de loondoorbetaling. Eventuele afspraken over de loondoorbetaling werken niet
automatisch door naar de uitbreiding van het verlof. Hiermee worden de sociale
partners in de gelegenheid gesteld te bezien welke arbeidsvoorwaardelijke
regeling zij wensen te laten gelden voor de periode waarmee het ouderschapsverlof
wordt uitgebreid. Andere eventueel in de collectieve arbeidsovereenkomst opgenomen
regelingen, bijvoorbeeld ten aanzien van de aanvraagprocedure, vormen geen
onderdeel van dit overgangsrecht. Dergelijke afspraken gelden dus ook ten
aanzien van de uitbreiding van het verlof. Daarmee wordt voorkomen dat, totdat
collectieve arbeidsovereenkomsten zijn aangepast, voor de periode waarmee
het ouderschapsverlof wordt uitgebreid andere regels zouden gelden.Artikel XXVIArtikel XXVI (artikel 43 van de Zorgverzekeringswet)Onder de huidige regelgeving zijn afkoopsommen van lijfrenten die onder
het regime vallen van vóór de zogenoemde Brede Herwaardering
(pre-Brede Herwaarderingslijfrenten) alsmede negatieve uitgaven voor inkomensvoorzieningen,
niet onderworpen aan de inhouding van loonbelasting. De bovengenoemde categorieën
worden met ingang van 1 januari 2009 onderworpen aan de inhouding van
loonbelasting voor gevallen waarin een afkoopsom wordt ontvangen. Verwezen
wordt naar de toelichting op de wijziging van artikel 34 Wet LB 1964 (zie
artikel IV, onderdeel H).Door de uitbreiding van het bereik van de loonbelasting tot de bovengenoemde
categorieën is wijziging van artikel 43 van de Zorgverzekeringswet (ZVW)
noodzakelijk. Bij de desbetreffende uitkeringen ineens (afkoopsommen
van lijfrenten en negatieve uitgaven voor inkomensvoorzieningen) is er geen
periode waaraan de uitkering ineens kan worden toegerekend, zodat geen sprake
is van een loontijdvak. Om die reden kan in die gevallen de systematiek van
het Voortschrijdend Cumulatief Rekenen niet worden toegepast. Op grond van
artikel 43, derde lid, van de ZVW is namelijk voor het heffen van de inkomensafhankelijke
bijdrage ZVW een loontijdvak nodig.Om die reden wordt voor de bovengenoemde categorieën van uitkeringen
een loontijdvak van een kalenderjaar gehanteerd.Artikel XXVIIArtikel XXVII (artikel 222 van de Provinciewet)Ingevolge artikel XVIII, onderdeel D, wordt in artikel 23b van de Wet
MRB het halftarief voor zeer zuinige personenauto’s omgezet in een zelfstandig
kwarttarief. Een overeenkomstige aanpassing vindt ingevolge artikel XXVII
plaats voor de provinciale opcenten. Deze wijziging van de Provinciewet treedt
tegelijkertijd met de wijziging van artikel 23b van de Wet MRB in werking
met ingang van 1 april 2009.Artikel XXVIIIArtikel XXVIIIIngevolge artikel XXVII worden de bedragen van de zelfstandigenaftrek
bij het begin van het kalenderjaar 2009 nominaal constant gehouden. De opbrengst
wordt aangewend voor een verhoging van de MKB-winstvrijstelling.Artikel XXIXArtikel XXIX (Inwerkingtreding)Het wetsvoorstel treedt ingevolge artikel XXIX, eerste lid, in werking
met ingang van 1 januari 2009.De artikelen I, onderdelen A, P, Q, S, T, V, W en X, en IV, onderdelen
B, D, E, F en G, vinden ingevolge de genoemde bepaling echter eerst toepassing
nadat artikel 10.1 Wet IB 2001, respectievelijk artikel 22d Wet LB 1964 bij
het begin van het kalenderjaar 2009 is toegepast.Ingevolge het tweede lid treden de wijzigingen van artikel 3.23 Wet IB
2001 in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip na verkrijging
van goedkeuring van de Europese Commissie. Indien deze goedkeuring voor 1 januari
2009 wordt ontvangen, zal de wijziging per 1 januari 2009 ingaan. Indien
deze goedkeuring na 1 januari 2009 wordt ontvangen, is beoogd om de maatregel
terug te laten werken tot en met 1 januari 2009. Het artikel vindt voor
het eerst toepassing met betrekking tot boekjaren die aanvangen op of na dat
tijdstip van inwerkingtreding.Het derde lid regelt dat artikel VI, onderdeel A (verlaging tarief in
artikel 22 van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969), terugwerkt tot en
met 1 januari 2008 om redenen zoals aangegeven in het algemeen deel van
deze memorie. Bij de voorlopige aanslagregeling zal rekening worden gehouden
met deze tariefverlaging zodra de Belastingdienst deze geautomatiseerd kan
verwerken, naar verwachting met ingang van 1 maart 2009.Ingevolge het vierde lid werkt artikel IX, onderdelen A en B, terug tot
en met 1 juli 2008, zijnde de datum waarop de vliegbelasting in werking
is getreden. Indien deze wijzigingen kracht van wet verkrijgen en met terugwerkende
kracht tot en met 1 juli 2008 in werking zullen treden, zal het beleidsbesluit van de staatssecretaris van Financiën van 4 juli
2008, nr. CPP2008/1239M, (Stcrt. 132), waarin wordt goedgekeurd dat in
de praktijk wordt vooruitgelopen op deze wetswijziging, vervallen.Aangezien er bij het bedrijfsleven een duidelijke wens bestaat de oplossingen
voor de in de verpakkingenbelasting bestaande knelpunten en de overige met
het bedrijfsleven overeengekomen vereenvoudigingen reeds zoveel mogelijk vanaf
het begin van de werking van de verpakkingenbelasting toe te passen, wordt
waar mogelijk geregeld dat de bepalingen terugwerken tot en met 1 januari
2008. Hiertoe dient het vijfde lid.Het zesde lid voorziet in terugwerkende kracht tot en met 1 april
2008 voor de vermindering voor indirecte export binnen de verpakkingenbelasting.
Zoals ook in de brief inzake fiscale vergroening van 30 mei 20081 is aangegeven, is inwerkingtreding met terugwerkende
kracht van deze faciliteit over 2008 mogelijk, zij het dat voorkomen moet
worden dat verpakkingenbelasting moet worden teruggegeven op verpakkingen
die in 2007 of eerder voor het eerst op de Nederlandse markt zijn gebracht,
waarop dus nooit verpakkingenbelasting is betaald. Om dit budgettaire probleem
te voorkomen, werkt de teruggaafregeling slechts terug tot en met 1 april
2008.De invoering van een kwarttarief MRB voor zeer zuinige personenauto’s –
en de daaruit voortvloeiende wijziging van de Provinciewet (artikel XXVII) –
en de MRB-verlaging voor aardgasauto’s kan vanwege uitvoeringstechnische
aspecten niet eerder plaatsvinden dan per 1 april 2009. Daarom zullen
deze wijzigingen ingevolge het zevende lid in werking treden op die datum.De MRB-verhoging voor EURO 0, I en II vrachtauto’s kan om uitvoeringstechnische
reden niet plaatsvinden per 1 januari 2009. Om die reden wordt ingevolge
het achtste lid de inwerkingtreding van deze wijziging vastgesteld op een
bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip.Ingevolge het negende lid werkt de in artikel XXII opgenomen wijziging
van de Invoeringswet Wet IB 2001 terug tot en met 16 september 2008 voor
aanslagen die op die datum nog niet onherroepelijk vaststaan.De staatssecretaris van Financiën,J. C. de JagerDe minister van Financiën,W. J. Bos BIJLAGE Ibij het Belastingplan 2009Notitie fiscaal bevorderen ondernemerschap 1Inleiding87 1.1Bevorderen
ondernemerschap87  1.2Reikwijdte
notitie87 1.3Opzet
notitie88     2Kader fiscale maatregelen88 2.1Inleiding88 2.2Ondernemersfaciliteiten
en de rol van het urencriterium88  2.3Ondernemingswinstbelasting
en winstbox92  2.4Budgettaire
ruimte93 2.5Economische
aanknopingspunten94 2.6Afweegkader95     3Tariefverlaging inkomstenbelasting
en vennootschapsbelasting96    4Mogelijkheden urencriterium en
ondernemersfaciliteiten96 4.1Inleiding96 4.2Aanpassingen
van het urencriterium97 4.2.1Afschaffen urencriterium97 4.2.2Verlagen urencriterium98  4.2.3Een glijdende schaal voor het urencriterium98 4.2.4Afschaffen urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling99  4.3Afschaffen
urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling en omzetten van de zelfstandigenaftrek
in MKB-winstvrijstelling99    5Specifieke faciliteiten101 5.1Inleiding101  5.2Invoeren
deeltijdstartersaftrek101  5.3Doorgroeiers101 5.3.1Bevorderen aannemen eerste personeel101 5.3.2Bevorderen extra investeringen102    6Vereenvoudiging in de uitvoering102 6.1Samenwerking
tussen kamer van koophandel en de Belastingdienst102  6.2Begeleiding
startende ondernemers103  6.3Vereenvoudigen
winstaangifte103 6.4Vooraf
afdragen van belasting103    7Conclusie105    Bijlage
1 Beschrijving fiscale ondernemerschapregelingen107    Bijlage
2 Overzicht belastinguitgaven IB-ondernemers1111. INLEIDING1.1 Bevorderen ondernemerschapEen vitale en innovatieve economie is de basis voor een duurzame ontwikkeling
van onze welvaart. Daarvoor zal Nederland aan het behoud en de versterking
van zijn concurrerend vermogen moeten blijven werken. Ondernemerszin en ondernemerschap
zijn daarvoor essentieel.De groep ondernemers bestaat uit veel verschillende soorten mensen met
elk hun eigen motivatie. Maar ze hebben met elkaar gemeen dat ze kiezen voor
zelfstandigheid, risico nemen en flexibel zijn. Ondernemers zijn belangrijke
innovators en vormen de motor van onze economie.Daarnaast biedt ondernemerschap kansen voor groepen die het moeilijk hebben
op de arbeidsmarkt of met andere voorkeuren ten aanzien van werktijden, werklocatie
et cetera. Ook mensen die werkloos dreigen te worden, kunnen door als zelfstandige
ondernemer te beginnen toch hun arbeid op een andere manier aanbieden. Voor
mensen in een uitkeringssituatie biedt het ondernemerschap een mogelijkheid
om uit de uitkeringssituatie te komen.In het Coalitieakkoord heeft het kabinet dan ook toegezegd dat het zelfstandig
ondernemerschap zal worden gestimuleerd. Deze toezegging is nader uitgewerkt
in pijler II van het Beleidsprogramma. Regelingen moeten beter worden toegesneden
op de situatie van de startende doorgroeiende ondernemer én de doorgroeiende
ondernemer met grote ambities ten aanzien van innovatie en groei. Ook wordt
bezien of de overstap van werknemerschap naar ondernemerschap en terug makkelijker
maken kan worden gemaakt. Hierbij zijn fiscale maatregelen nadrukkelijk genoemd.
Een goed fiscaal klimaat is immers één van de randvoorwaarden
voor een florerend bedrijfsleven.Daarnaast heeft het kabinet bij de participatietop1 toegezegd een brede notitie over zelfstandig ondernemerschap en de
toegang tot ondernemersfaciliteiten te zullen opstellen. Dit is de voorliggende
notitie. Het kabinet stelt sociale partners in de gelegenheid hun visie te
geven over deze notitie. Deze zal dan meegenomen worden in de verdere analyse,
waarvan de resultaten hun weerslag kunnen vinden in voorstellen in het Belastingplan
2009.1.2 Reikwijdte notitieEind 2007 heeft het kabinet een brief over zelfstandigen naar de Tweede
Kamer gezonden.2 In deze brief is alleen in procedurele
zin aandacht besteed aan de winstbelastingen, het urencriterium en de toegang
tot de fiscale ondernemingsfaciliteiten. In deze notitie wordt dit onderwerp
inhoudelijk behandeld. Hierbij wordt tevens gekeken of ondernemen makkelijker
kan worden gemaakt door fiscale regelgeving op dit punt te vereenvoudigen.
In het spraakgebruik worden onder ondernemers ook directeurgrootaandeelhouders
c.q. aanmerkelijkbelanghouders (DGA’s) en soms resultaatgenieters (ROW-ers)
verstaan. De nadruk van deze notitie ligt op de start en de groei van ondernemers
die onder het winstregime van box 1 van de inkomstenbelasting vallen (de IB-ondernemers).
Wat betreft de fiscale behandeling van de DGA is momenteel een afzonderlijke
notitie in voorbereiding.3 Bij het bekijken van
de mogelijkheden om de doorgroei van een onderneming te bevorderen, zal wel
worden gekeken naar ondernemingen die onder de vennootschapsbelasting vallen.
Snel groeiende ondernemingen worden immers vaak in de BV-vorm gedreven.Bij de behandeling van de begroting voor 2008 van het ministerie van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid is de motie Blok4 ingediend.
Deze motie kent twee delen. In de eerste plaats wordt het kabinet verzocht om een wettelijke afbakening
van het begrip ZZP-er te creëren, waarbij tevens de verschillende ondernemersbegrippen
gelijk getrokken worden. Aan dit deel van de motie is aandacht besteed in
de brief van de staatssecretarissen van Economische Zaken, van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid en van Financiën van 31 maart 2008.1 In die brief is – naast een eerste analyse van het gelijktrekken
van de verschillende ondernemersbegrippen – onder meer aangegeven dat
in de loop van het jaar de bevindingen van het momenteel lopende onderzoek
hiernaar aan de Kamer worden gezonden.In de tweede plaats wordt het kabinet verzocht een glijdende schaal te
introduceren ter vervanging van het harde urencriterium van 1225 uur. Dit
punt heeft direct betrekking op de toegang tot de ondernemersfaciliteiten
en komt dus aan de orde in deze notitie.Verder is ervoor gekozen om de fiscale bedrijfsopvolgingsfaciliteiten
in deze notitie buiten beschouwing te laten. In 2008 worden namelijk de fiscale
regelingen rond bedrijfsbeëindigingen geëvalueerd in het kader van
de evaluatie van belastinguitgaven. Ook wordt de Successiewet herzien. Hierbij
is bijzondere aandacht voor de vereenvoudiging van de bedrijfsopvolgingsfaciliteiten
voor het successie- en schenkingsrecht. Het is niet zinvol om op deze trajecten
vooruit te lopen.Ten slotte komen andere aspecten die van belang zijn voor ondernemers
zoals (fysieke) infrastructuur, beeldvorming, sociale zekerheid en oudedagsvoorzieningen
niet aan de orde.1.3 Opzet notitieIn deze notitie wordt eerst het kader voor fiscale maatregelen ter bevordering
van ondernemerschap beschreven. Hierbij wordt onder meer aandacht besteed
aan de economische aanknopingspunten om ondernemerschap te bevorderen. Daarna
wordt een aantal voorstellen behandeld.Tot slot wordt aandacht besteed aan een aantal initiatieven van de Belastingdienst
die er op zijn gericht om ondernemen makkelijker te maken.2. KADER FISCALE MAATREGELEN2.1 InleidingIn dit hoofdstuk wordt het kader geschetst voor de mogelijke fiscale maatregelen
ter bevordering van ondernemerschap. Eerst wordt aandacht besteed aan actuele
thema’s rond ondernemerschap zoals het urencriterium en de toegang tot
de ondernemersfaciliteiten, een ondernemingswinstbelasting en een winstbox.
Daarna wordt ingegaan op de budgettaire mogelijkheden. Verder wordt ingegaan
op de aanknopingspunten die de economische theorie en onderzoek bieden om
(langs fiscale weg) ondernemerschap te bevorderen. Tot slot worden de overige
randvoorwaarden zoals het EG-recht, kort aangestipt.2.2 Ondernemersfaciliteiten en de rol van het urencriteriumNiet iedereen die voor zichzelf werkt, is ook ondernemer in de zin van
de inkomstenbelasting. Een zelfstandige kan in vier hoedanigheden worden belast
via de inkomstenbelasting: als ondernemer, aanmerkelijk belanghouder, loongenieter
en resultaatgenieter. Een belangrijk deel van deze notitie is gewijd aan de
faciliteiten die beschikbaar zijn voor de ondernemer in de zin van de inkomstenbelasting.
Onder ondernemer wordt verstaan de belastingplichtige voor rekening van wie
een onderneming wordt gedreven en die rechtstreeks aansprakelijk is voor die
onderneming. Dit betreft tevens de beoefenaar van een zelfstandig beroep. Het begrip onderneming is via de jurisprudentie ingevuld. Uit deze jurisprudentie
kan worden afgeleid dat een onderneming kan worden omschreven als een duurzame
organisatie die erop gericht is met behulp van arbeid en kapitaal deel te
nemen aan het maatschappelijke verkeer met het oogmerk om winst te behalen.
Het vereiste van aansprakelijkheid voor de onderneming laat zien dat ondernemerschap
meer betekent dan het ter beschikking stellen van kapitaal aan een onderneming.
Vereist is dat de belastingplichtige tegenover zakelijke crediteuren aansprakelijk
is voor de schulden van de onderneming. Commanditaire vennoten en medegerechtigden
tot het ondernemingsvermogen zijn geen ondernemer en kunnen dus geen gebruik
maken van de fiscale faciliteiten voor ondernemers.Ondernemers die voldoen aan het urencriterium1
kunnen gebruik maken van de ondernemersfaciliteiten in de inkomstenbelasting.
De belangrijkste hiervan zijn de zelfstandigenaftrek, de startersaftrek en
de MKB-winstvrijstelling. De laatste tijd is er de roep om ondernemers die
net de stap hebben gewaagd om te gaan ondernemen met alle risico’s die
daarbij horen, maar niet aan het urencriterium voldoen ook de fiscale erkenning
te geven van de ondernemersfaciliteiten in de inkomstenbelasting.2 Het gaat hierbij om mensen die naast een baan een onderneming
hebben. Dit zijn de zogenoemde hybride ondernemers. En om mensen die in deeltijd
ondernemen, bijvoorbeeld in combinatie met de zorg voor kleine kinderen. Deze
ondernemers worden wel als deeltijdondernemers aangeduid. Zowel de groep hybride
ondernemers als de groep deeltijdondernemers zal voor een deel uit starters
bestaan. In de onderstaande tabel 2.1 is weergegeven hoeveel ondernemers aan
het urencriterium voldoen en dus gebruik maken van ondernemersfaciliteiten
zoals de zelfstandigenaftrek en hoeveel ondernemers hieraan niet voldoen.Tabel 2.1: Aantallen ondernemers (2004 aantallen x 1 000)  met zelfstandi-genaftrekzonder zelfstandi-genaftrektotaalzonder inkomsten uit arbeid456121576 met inkomsten uit arbeid (hybride ondernemers)113162275totaal569282852In figuur 2.1 is weergegeven hoe de zelfstandigenaftrek, startersaftrek
en MKB-winstvrijstelling de gemiddelde belastingdruk voor een (startende)
ondernemer beïnvloeden. Uit deze figuur blijkt dat het een groot verschil
maakt of een (startende) ondernemer aan het urencriterium voldoet of niet.
De prikkel die van de huidige opzet van urencriterium en ondernemersfaciliteiten
uitgaat, is het sterkst voor (startende) ondernemers met relatief lage winsten
die veel uren in hun onderneming werken. Mede dank zij de zelfstandigenaftrek
worden relatief kleine en marginaal winstgevende ondernemingen feitelijk vrijgesteld
van de heffing van inkomstenbelasting over de winst.3Figuur 2.1: Gemiddelde belastingdruk voor een IB-ondernemerToelichting op figuur 2.1De bovenste lijn geeft aan hoe hoog de gemiddelde belastingdruk van een
ondernemer zou zijn die uitsluitend inkomsten uit zijn eigen onderneming heeft,
maar niet aan het urencriterium voldoet. Door de algemene heffingskorting
en de arbeidskorting moet er vanaf een inkomen van ongeveer € 6500
belasting worden betaald. Vanaf dat bedrag loopt de gemiddelde druk geleidelijk
op.De tweede lijn is geconstrueerd om de werking van de zelfstandigenaftrek
inzichtelijk te maken. Deze lijn geeft de belastingdruk weer in het hypothetische
geval dat de ondernemer wel voor de zelfstandigenaftrek, maar niet voor de
MKB-winstvrijstelling in aanmerking zou komen. Het betalen van belasting begint
dan pas bij een winst van ongeveer € 18 000. Doordat de zelfstandigenaftrek
afneemt met de fiscale winst, loopt het te betalen percentage sneller op dan
in de eerste lijn. Het feit dat de zelfstandigenaftrek afloopt bij oplopende
winst veroorzaakt dus een hogere marginale druk. Dit effect wordt verzacht
als ook de MKB-winstvrijstelling in de beschouwing wordt betrokken. Dit is
in de derde lijn gebeurd. De MKB-winstvrijstelling heeft betrekking op het
inkomen na aftrek van de zelfstandigenaftrek (en in de vierde lijn ook na
aftrek van de startersaftrek). Hij neemt toe met het inkomen, terwijl de zelfstandigenaftrek
afneemt. In het huidige systeem met zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling
betalen niet-starters vanaf een winst van ca. € 19 000 belasting.De keerzijde hiervan is dat deze ondernemingen zodra hun winst gaat groeien
geconfronteerd worden met een hoge marginale druk (zie figuur 2.2). Deze hoge
marginale belastingdruk treedt vooral op bij winsten rond de € 19 000
en boven de € 50 895. Naast de progressieve tarieven van box
1, komt dit doordat de zelfstandigenaftrek degressief is. De zelfstandigenaftrek
neemt namelijk af als de winst toeneemt.1 De
gedachte hierachter is dat een hogere winst meer ruimte biedt voor de reserveringsfunctie
van de winst: het voorbereid zijn op slechte tijden. Fiscale ondersteuning
via de zelfstandigenaftrek is dan minder noodzakelijk. Maar door de huidige
opzet van de zelfstandigenaftrek is een dubbele progressie ontstaan.De MKB-winstvrijstelling verzacht deze progressie. De MKB-winstvrijstelling
stelt namelijk 10% van de winst (na aftrek van de zelfstandigenaftrek)
vrij van belasting. Het voordeel van de MKB-winstvrijstelling groeit dus mee
met hogere winsten. De prikkel die van de MKB-winstvrijstelling uitgaat, is
dat het maken van meer winst ook fiscaal wordt beloond. De MKB-winstvrijstelling
is wat dat betreft vergelijkbaar met een tariefsverlaging voor IB-ondernemers.Figuur 2.2 Marginale belastingdruk voor een IB-ondernemer
(alleenstaand, geen ander inkomen)Toelichting op figuur 2.2De geschetste alleenstaande ondernemer zonder bijverdiensten betaalt tot
een winst van ca. € 20 000 geen belasting. Dit komt door de
zelfstandigenaftrek, de arbeidskorting en de algemene heffingskorting. Hierdoor
is de afbouw van de zelfstandigenaftrek tussen de € 13 465
en € 17 775 in de figuur niet zichtbaar. De hogere zelfstandigenaftrek
bij lagere winsten kan wel leiden tot fiscale verliezen die met winst of ander
inkomen uit eerdere jaren kan worden verrekend.Vanaf € 19 000 zijn in de lijn duidelijk de tarieven van
box 1 herkenbaar. Door de MKB-winstvrijstelling is het marginale tarief echter
10% lager dan voor werknemers (bijvoorbeeld een hoogste schijf van
46,8% in plaats van 52%). Door de MKB-winstvrijstelling wordt
ook het ingangsinkomen voor de schijven verhoogd.De zichtbare pieken worden veroorzaakt door de grenzen waar de zelfstandigenaftrek
wordt verlaagd: € 50 895, € 53 050, € 55 210
en € 57 360. De hoogte van deze pieken wordt overigens bepaald
door het feit dat de marginale druk bij een toename van de winst met € 1000
is uitgerekend. Bij een kleiner interval wordt de marginale druk zelfs nog
hoger.Tot slot is van belang dat het urencriterium vrij conflictgevoelig is.
Dit komt door de combinatie van het recht op de ondernemersfaciliteiten en
het feit dat het lastig te toetsen is of aannemelijk is gemaakt dat aan het
urencriterium is voldaan juist als ondernemers rond de urengrens zitten (controleerbaarheid).
Dit uit zich in relatief veel discussies tussen ondernemer en Belastingdienst
die regelmatig uitmonden in bezwaar- en beroepsprocedures.Het vorenstaande is aanleiding om de huidige opzet van de ondernemersfaciliteiten
en het urencriterium tegen het licht te houden. Het is hierbij de vraag of
een andere meer evenwichtige verdeling van de ondernemingsfaciliteiten haalbaar
is, waarbij deze faciliteiten meer dan nu bijdragen aan het starten en doorgroeien
van ondernemingen.Hierbij dient wel te worden bedacht dat op dit moment in het kader van
de vereenvoudigingsoperatie Belastingdienst, onderdeel vereenvoudiging wetgeving,
een technisch onderzoek wordt gedaan naar de mogelijkheden en effecten van
een vereenvoudiging van de fiscale arbeidsrelaties. In dat onderzoek
wordt de samenhang in de fiscale behandeling van loon en winst en van zelfstandigen
zonder personeel, DGA’s en resultaatgenieters (ROW-ers) bezien. Eerder
is aangegeven dat een maximale vereenvoudiging zou worden bereikt door alleen
nog een loonregime en een winstregime te definiëren.1 Dat zou betekenen dat de categorie resultaat uit overige werkzaamheden
verdwijnt. Eén van de mogelijkheden kan zijn dat resultaatgenieters
worden belast in de ondernemerssfeer.Door de inzet van extra middelen voor ondernemersfaciliteiten, wordt het
verschil in belastingdruk tussen ondernemers (die gebruik maken van die faciliteiten)
en resultaatgenieters (die geen gebruik kunnen maken van die faciliteiten)
vergroot. Dit maakt het moeilijker om – op termijn – beide groepen
eventueel samen te voegen.2.3 Ondernemingswinstbelasting en winstboxHierboven is al gememoreerd dat veel ondernemingen de BV als rechtsvorm
hebben. De ondernemer wordt dan fiscaal als DGA aangemerkt. De fiscale behandeling
van de DGA verschilt aanzienlijk van die van de IB-ondernemer. Op dit moment
zijn de volgende verschillen het belangrijkst. De winst van een IB-ondernemer
wordt belast in box 1 van de inkomstenbelasting, waarbij gebruik kan worden
gemaakt van de ondernemersfaciliteiten zoals de zelfstandigenaftrek. DGA’s
kunnen geen gebruik maken van de ondernemersfaciliteiten. De winst van DGA’s
wordt namelijk bij hun BV belast via de vennootschapsbelasting. Hiervan wordt
wel het zogenoemde gebruikelijke loon afgetrokken. Over dit gebruikelijke
loon wordt vervolgens in box 1 belasting geheven, waarbij de loonbelastingfaciliteiten
in beginsel ook voor DGA’s van toepassing zijn. Als de BV aan de DGA
winst uitdeelt, wordt in box 2 inkomstenbelasting geheven. Die heffing is
ook verschuldigd als de DGA zijn aandelen met voordeel verkoopt. Ook wat betreft
oudedagsvoorzieningen is er een verschil. DGA’s kunnen via de omkeerregel
in de loonbelasting pensioen opbouwen in een eigen pensioen-BV, terwijl IB-ondernemers
via de fiscale oudedagsreserve pensioen kunnen opbouwen.Voor de langere termijn worden een rechtsvormneutrale ondernemingswinstbelasting
en een winstbox wel als middelen genoemd om tot een evenwichtiger en eenvoudiger
heffing van ondernemers te komen. Hierbij kan een aparte winstbox als opmaat
naar een rechtsvormneutrale ondernemingswinstbelasting worden gezien. Alhoewel
op dit moment nog onduidelijk is of een dergelijke aanpassing van de winstbelastingen
wenselijk is, ligt het tegen deze achtergrond wel voor de hand dat te treffen
maatregelen gericht op het bevorderen van ondernemerschap niet in de weg staan
aan een aparte winstbox. Aan die voorwaarde wordt voldaan als deze maatregelen
de verschillen in fiscale behandeling tussen IB-ondernemers en DGA’s
niet vergroten.Zoals hiervoor is aangegeven wordt in deze notitie de meeste aandacht
besteed aan de ondernemersfaciliteiten voor IB-ondernemers. De fiscale positie
van de DGA komt uitgebreid aan bod in een afzonderlijke notitie die nog dit
jaar aan de Tweede Kamer wordt toegezonden.2Rechtsvormneutrale ondernemingswinstbelasting en winstboxRechtsvormneutrale ondernemingswinstbelastingBij de keuze in welke rechtsvorm een onderneming zal worden gedreven,
spelen fiscale aspecten – naast de juridische, bestuurlijke en financiële –
een belangrijke rol. Een BV of NV zal immers tot Vpb-plicht leiden. Een VOF
is daarentegen fiscaal transparant en de ondernemer wordt IB-plichtig.Het fiscale aspect kan bij de rechtsvormkeuze buitenspel worden gezet
door de ondernemingswinst op dezelfde wijze te belasten, ongeacht de rechtsvorm
waarin de onderneming wordt gedreven. Een rechtsvormneutrale ondernemingsbelasting
kan op twee manieren bereikt worden. In de eerste plaats kan de fiscale transparantiegedachte
van de inkomstenbelasting ook worden toegepast op de huidige Vpb-plichtige
lichamen. Deze lichamen worden dan voortaan niet meer zelfstandig in de Vpb
betrokken, maar de winsten worden op de een of andere wijze rechtstreeks toegerekend
aan de aandeelhouders of vennoten. Deze richting lijkt praktisch moeilijk
realiseerbaar. Hierbij valt te denken aan de problemen ten aanzien van beursgenoteerde
ondernemingen, holdingstructuren en beleggingsvennootschappen. Ook in de relatie
met het buitenland is het moeilijk voorstelbaar dat het lichaam als zodanig
niet meer zelfstandig belastingplichtig is.Een andere mogelijkheid is om de fiscaal transparante entiteiten voortaan
zelfstandig belastingplichtig te maken voor winsten die worden behaald met
het ondernemingsvermogen. In dat geval wordt de winst, evenals dat het geval
is bij lichamen, tegen een afzonderlijk tarief belast. Dit zou dan de ondernemingswinstbelasting
vormen. Er zijn vervolgens meerdere varianten denkbaar om de uitkeringen of
de onttrekkingen in de inkomstenbelasting te betrekken. Aan deze laatste mogelijkheid
van een ondernemingswinstbelasting lijkt een aantal voordelen te zitten. Bepalingen
die de overgang van de IB-sfeer naar Vpb-sfeer en vice versa regelen zullen
overbodig zijn en de kwalificatie sluit aan bij de omzetbelasting waar dergelijke
entiteiten wel al als belastingplichtige worden beschouwd. Nadeel is dat de
ondernemersfaciliteiten niet of moeilijk toepasbaar zijn. Verder zullen kleine
ondernemingen met een aanzienlijke lastenverzwaring worden geconfronteerd,
waarbij compensatie de neutraliteitgedachte weer geweld aan doet.1 Dat betekent dat het op dit moment niet duidelijk is
of een dergelijke aanpassing van de winstbelastingen wenselijk is.WinstboxIn box 1 van de inkomstenbelasting worden alle inkomsten uit werk en woning
belast. Daaronder valt naast winst onder andere ook looninkomen. Hierdoor
is het mogelijk dat fiscale faciliteiten die alleen voor ondernemers bedoeld
zijn in bepaalde gevallen worden gebruikt om belasting over het looninkomen
te verminderen. Daardoor kunnen belastingplichtigen die zowel loon als winst
genieten onevenredig voordeel hebben van ondernemersfaciliteiten. Via een
aparte winstbox zou het gemakkelijker worden om fiscale faciliteiten alleen
op winst uit onderneming te richten of om een aparte tariefstructuur voor
winst uit onderneming in te voeren. Hierdoor zou een winstbox een brug kunnen
vormen naar een rechtsvormneutrale ondernemingswinstbelasting. Overigens is
door de introductie van de MKB-winstvrijstelling feitelijk al een apart tarief
voor winstinkomen ingevoerd.Aan een aparte winstbox zitten nogal wat haken en ogen. Zo is niet onmiddellijk
duidelijk wat er met de (negatieve) inkomsten uit eigen woning van ondernemers
moet gebeuren als de winst in een aparte box wordt belast. Dit soort aspecten
vergt een aantal nadere afwegingen en maakt de wetstechnische vormgeving van
een aparte winstbox en de daarmee samenhangende automatisering een complexe
zaak, waardoor invoering op korte termijn geen reële optie is.2.4 Budgettaire ruimteIn het Coalitieakkoord is € 500 mln structureel ter beschikking
gesteld voor lastenverlichting ten behoeve van economische structuurversterking.
Van deze € 500 mln. is per 2011 in totaal € 187 mln beschikbaar
voor ondernemerschap. Er is afgesproken dat maximaal € 75 mln daarvan
is bestemd voor levensloop. Dit betekent dat met ingang van 2009 het volgende
extra budget beschikbaar is. Tabel 2.2: Oploop lastenverlichting bevordering ondernemerschap
(mln. euro’s)  200920102011Budget lastenverlichting bevordering ondernemerschap2856112Geconstateerd kan worden dat de omvang van het beschikbare budget relatief
gering is, bijvoorbeeld ten opzichte van de groep mensen die winst uit onderneming
geniet (ruim 800 000). Dit betekent dat de mogelijkheden voor nieuw beleid
beperkt zijn.Deze mogelijkheden kunnen worden vergroot als – naast het beschikbare
extra budget – door middel van herschikking ook bestaand budget anders
wordt ingezet. Hierbij kan worden gedacht aan herschikking van de middelen
die nu worden ingezet voor regelingen die mede het bevorderen van ondernemerschap
als doel hebben, zoals de zelfstandigenaftrek, de extra zelfstandigenaftrek
voor starters, de meewerkaftrek, de MKB-winstvrijstelling, de willekeurige
afschrijving voor starters en de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek. In bijlage
1 is een overzicht van de huidige fiscale regelingen en voordelen voor ondernemers
in de inkomstenbelasting opgenomen.2.5. Economische aanknopingspuntenOndernemers hebben een positieve invloed op zowel de werkgelegenheid als
de productiviteit van een land. Dat ondernemerschap noodzakelijk is voor een
gezonde economie wordt al ten minste sinds Schumpeter in 1947 erkend: «the
inventor creates ideas, the entrepreneur «gets things done»».
Nieuwe ondernemingen blijken meer dan gemiddeld bij te dragen aan werkgelegenheid,
productiviteitsgroei en het produceren en commercialiseren van innovaties.1Deze effecten zijn naar verwachting sterker als er veel nieuwe bedrijven
bijkomen. Zij zorgen voor concurrentie, houden bestaande bedrijven scherp
en prikkelen hen hierdoor tot innovatie. Er is daarom niet alleen een directe
relatie tussen ondernemerschap en productiviteitsgroei, maar ook indirect.
Aangenomen wordt dat grotere doorgroeiende bedrijven meer bijdragen aan dit
positieve effect en aan de werkgelegenheid dan kleinere zogenoemde éénpitters.
Hierbij moet wel worden bedacht dat alle bedrijven «klein» zijn
begonnen. Het is dus van belang dat er voldoende ondernemingen worden gestart
om te waarborgen dat er ook in de toekomst voldoende grotere doorgroeiende
bedrijven zullen zijn.Het is dan ook belangrijk dat het opstarten en doorgroeien van een onderneming
zo weinig mogelijk wordt belemmerd door bijvoorbeeld regelgeving. Daarnaast
ligt gezien de positieve effecten van het ondernemerschap ook een zekere mate
van stimulering voor de hand, onder andere via fiscale maatregelen.2In Nederland beginnen de afgelopen jaren in toenemende mate mensen een
eigen bedrijf. Uit cijfers van het CBS blijkt immers dat het aantal zelfstandige
ondernemers tussen 1996 en 2006 met 21% is gestegen.3 Men kiest met name voor het ondernemerschap vanwege de vrijheid en
uitdaging die hiermee gepaard gaan. Het is geruststellend dat het grootste
deel van de starters (63%) geen knelpunten ondervindt bij de start
van de onderneming.4 Als men wel knelpunten heeft
ervaren dan hebben deze te maken met het verkrijgen van financiering, onzekerheden
die gepaard gaan met het ondernemerschap (bijvoorbeeld zekerheid over pensioen
en inkomen) en regelgeving en bureaucratie (administratieve lasten, vinden
juiste informatie). Daarnaast wordt het vooraf afdragen van belasting ook
wel genoemd.5 Dit laatste punt en de administratieve
lasten in combinatie met het vinden van de juiste informatie raken de fiscaliteit. In het groeiproces komen bedrijven ook knelpunten tegen, hierbij wijken
de knelpunten die snelle groeiers1 ervaren nauwelijks
af van de ondervonden knelpunten door normale groeiers. Het betreft dan knelpunten
zoals het vinden van gekwalificeerd personeel, wet- en regelgeving (administratieve
lasten), de organisatiestructuur2  en geschikte
huisvesting.3 Specifiek bij het aannemen van
personeel spelen belemmeringen als financiële risico’s bij ziekte,
hoge indirecte arbeidskosten, administratieve lasten en hoge lonen.4 Voor de fiscaliteit is dus met name de wet- en regelgeving
(administratieve lasten) van belang.Naast maatregelen die aangrijpen op verminderen/wegnemen van ervaren belemmeringen
ligt zoals eerder genoemd ook een zekere mate van stimulering voor de hand.5 Er bestaan al verschillende fiscale stimuleringsmaatregelen
(zie bijlage 1), waarbij relatief veel aandacht voor starters is. Om juist
de ondernemingen te stimuleren die gericht zijn op groei lijkt met name de
marginale druk van belang. Lagere marginale tarieven bleken in de VS te leiden
tot sterkere groei van bedrijven, gemiddelde investeringsuitgaven en de kans
op het aannemen van werknemers.6Gegeven bovenstaande ligt het voor de fiscaliteit dus voor de hand om
in te zetten op structuurverbetering van de (winst)belastingheffing. Hiermee
wordt bedoeld dat het beste maatregelen kunnen worden genomen die de (winst)belastingheffing
vereenvoudigen. Vereenvoudiging kan worden bereikt door het beperken van het
aantal fiscale faciliteiten.Verder kunnen maatregelen worden genomen die erop zijn gericht om doorgroeien
aantrekkelijker te maken. Tariefverlaging is een eenvoudige manier om dit
te doen.Tot slot kan worden bezien of de ervaren belemmeringen rond «het
vooraf afdragen van belasting» kunnen worden verminderd.2.6 AfweegkaderOm de voorstellen in de volgende paragrafen goed tegen elkaar te kunnen
afwegen wordt aan een aantal aspecten kwalitatief getoetst. Het betreft:• Effectiviteit in de zin van:– vermindering van administratieve lasten voor de ondernemer (vereenvoudiging),– de resulterende financiële prikkel voor starters,– de resulterende financiële prikkel voor doorgroeiers• de gevolgen voor de uitvoering door de Belastingdienst• verdelingseffecten (welke groepen gaan erop vooruit en welke gaan
erop achteruit)• budgettaire effecten, en• overige effecten.Bij de overige effecten wordt onder meer de houdbaarheid in het licht
van het EG-recht bezien. Het gaat dan om mogelijk ongeoorloofde staatssteun
of strijd met EG-verdragsvrijheden. Met het oog op de lange termijn is van
belang is dat mogelijke maatregelen niet in de weg mag staan aan een aparte
winstbox.Vanwege de beperkte beschikbaarheid van benodigde gegevens is deze toetsing
vooral kwalitatief. 3. TARIEFVERLAGING INKOMSTENBELASTING EN VENNOOTSCHAPSBELASTINGDe eenvoudigste manier om ondernemerschap te bevorderen is om op generieke
wijze via tariefverlaging de belastingdruk voor ondernemers te verlagen. Dat
betekent namelijk dat ondernemers meer overhouden van de winst die ze maken.
En als winst maken meer loont wordt het aantrekkelijker om een onderneming
te starten of om door te groeien.Voor IB-ondernemers kan worden overwogen om de MKB-winstvrijstelling te
verhogen. Het budget van € 112 mln biedt ruimte voor een verhoging
van de MKB-winstvrijstelling met ongeveer 2%-punt tot 12%.Een dergelijke maatregel betekent dat winst maken meer loont voor ondernemers
die aan het urencriterium voldoen. Wel betekent het dat een meer evenwichtige
verdeling van de ondernemingsfaciliteiten voor hybride en deeltijdondernemers
hiermee niet wordt bereikt. Het verschil in belastingdruk tussen ondernemers
die aan het urencriterium voldoen en hybride en deeltijdondernemers en resultaatgenieters
wordt zelfs groter.Naast het inzetten van het beschikbare budget voor verhoging van de MKB-winstvrijstelling
kan ook worden ingezet op vereenvoudiging door het afschaffen van ondernemersfaciliteiten
in de IB waarbij de vrijvallende middelen via verhoging van de MKB-winstvrijstelling
worden teruggesluisd. Dit pakt niet voor alle ondernemers gelijk uit. Elke
ondernemer heeft baat bij een verhoging van de MKB-winstvrijstelling, maar
het afschaffen van faciliteiten treft niet elke ondernemer in gelijke mate.
Aangenomen kan worden dat het vooral innovatieve en vernieuwende (groeiende)
bedrijven zijn die profiteren. De belastingdruk voor innovatieve en succesvolle
ondernemers met een bovengemiddeld rendement neemt immers af doordat zij relatief
sterk profiteren van de verhoging van de MKB-winstvrijstelling terwijl zij
relatief minder worden getroffen door het afschaffen van de ondernemersfaciliteiten.Via een verhoging van de MKB-winstvrijstelling worden alleen IB-ondernemers
bereikt. Doorgroeiende ondernemers drijven hun onderneming ook vaak in de
BV-vorm. Deze groep kan worden bereikt door verdere tariefsverlaging van de
MKB-schijven in de vennootschapsbelasting of door een verdere verlenging van
de MKB-schijven in de vennootschapsbelasting. Als het beschikbare budget van € 112
mln volledig zou worden ingezet voor verlaging van het tarief van de eerste
schijf van de vennootschapsbelasting (tot € 40 000), zou dit
tarief met 3%-punt kunnen dalen tot 17%. Zou dit bedrag worden
ingezet voor verlaging van het tarief van de tweede schijf van de vennootschapsbelasting
(€ 40 000–€ 200 000), dan zou laatstgenoemd
tarief kunnen dalen van 23% tot 21,75%.Uiteraard zijn ook mixvormen mogelijk waarbij het budget wordt verdeeld
over maatregelen gericht op het verlagen van de marginale druk voor IB-ondernemers
en ondernemers die hun onderneming in de BV-vorm drijven.4. MOGELIJKHEDEN URENCRITERIUM EN ONDERNEMERSFACILITEITEN4.1 InleidingIn dit hoofdstuk wordt een aantal varianten verkend die kunnen leiden
tot een andere meer evenwichtige verdeling van de ondernemersfaciliteiten,
waarbij deze faciliteiten meer dan nu bijdragen aan het starten en doorgroeien
van ondernemingen. Hierbij wordt gekeken naar mogelijkheden om
het urencriterium af te schaffen of aan te passen. Omdat dit gevolgen heeft
voor de reikwijdte van de ondernemersfaciliteiten zoals de zelfstandigenaftrek,
wordt tevens gekeken naar mogelijkheden voor de herstructurering van deze
faciliteiten.Het versoepelen of afschaffen van het urencriterium betekent wel dat het
uitgangspunt voor de huidige benadering dat alleen ondernemers voor wie ondernemen
de hoofdbezigheid en inkomstenbron is recht hebben op de ondernemersfaciliteiten,
wordt verlaten.4.2 Aanpassingen van het urencriterium4.2.1 Afschaffen urencriteriumDe meest vergaande maatregel zou het afschaffen van het urencriterium
zijn. Dit leidt ertoe dat de ondernemingsfaciliteiten ook toegankelijk worden
voor degenen voor wie het ondernemerschap niet de hoofdactiviteit is, maar
die wél kwalificeren als ondernemer zoals deeltijd- en hybride ondernemers.
De maatregel is effectief in de zin dat deze groepen minder belasting gaan
betalen. Hierdoor wordt het veel aantrekkelijker wordt om in deeltijd een
onderneming te starten of te continueren. Op dit moment is de gemiddelde winst
uit onderneming van ondernemers die geen zelfstandigenaftrek toepassen ongeveer € 11 000.
Dat is ruwweg gelijk aan de zelfstandigenaftrek tot € 13 465,
vermeerderd met de startersaftrek. Voor een groot aantal deeltijdondernemers
zal de winst dus worden vrijgesteld van belasting. Voor hybride ondernemers
is er nog een extra voordeel. Bij hun wordt de winst uit onderneming opgeteld
bij hun looninkomen, waardoor zij in een hoger marginaal tarief terecht komen.
Dit hogere marginale tarief is ook van toepassing op de zelfstandigenaftrek.
Het is ook mogelijk dat de fiscale winst door de zelfstandigenaftrek negatief
wordt. In dat geval ontstaat door de onderneming een aftrekpost voor de belasting
over het inkomen uit dienstbetrekking. De gemiddelde hybride ondernemer heeft
naast zijn onderneming nog een looninkomen van € 30 000.Deze voordelen leiden tot een budgettaire derving van ca. € 700
mln. Bovendien zal naar verwachting druk ontstaan om resultaat uit overige
werkzaamheden te presenteren als winst uit onderneming. Voor winst gelden
dan immers altijd de ondernemingsfaciliteiten en voor het resultaat, net als
nu, niet. In dat geval ontstaat er dus niet meer bedrijvigheid. Hoewel de
huidige discussies over het urencriterium verdwijnen, zal daarvoor in de plaats
dus meer discussie ontstaan over het karakter van het inkomen: resultaat of
winst. Ook zal er strenger gecontroleerd moeten worden of daadwerkelijk een
onderneming wordt gedreven om te voorkomen dat mensen een onderneming starten
enkel om een flinke extra aftrekpost op hun looninkomen te krijgen. Hierdoor
zal (een deel van) de vereenvoudiging naar verwachting te niet worden gedaan
en valt de budgettaire derving mogelijk hoger uit.Om genoemde derving binnen de zelfstandigenaftrek te compenseren, zouden
de bedragen van de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek meer dan gehalveerd
moeten worden. Als de € 112 mln die het kabinet beschikbaar heeft
gesteld voor het ondernemerschap hiervoor zou worden ingezet, zouden de bestaande
regelingen nog met 45% verminderd moeten worden. Er wordt dan € 588
mln overgeheveld van voltijdondernemers naar deeltijdondernemers en hybride
ondernemers. Dit leidt naar verwachting tot forse verdelingseffecten.Een andere mogelijkheid om de budgettaire derving te beperken is te regelen
dat toepassing van de zelfstandigenaftrek niet tot een verlies kan leiden.
De zelfstandigenaftrek wordt dan gemaximeerd op de winst. Daardoor wordt voorkomen
dat de zelfstandigenaftrek bij hybride ondernemers leidt een
aftrekpost op looninkomen. Voor voltijdondernemers met incidentele verliezen
betekent dit wel een verslechtering. Deze groep kan onder het huidige regime
een verlies als gevolg van toepassing van de zelfstandigenaftrek in het ene
jaar namelijk compenseren met een winst in een ander jaar. Als deze mogelijkheid
in stand moet blijven en tegelijkertijd verrekening met looninkomsten moet
worden voorkomen, komt dat feitelijk neer op de introductie van een afzonderlijke
winstbox. En een winstbox is voor de korte termijn geen reële optie.4.2.2 Verlagen urencriteriumEen maatregel met minder grote gevolgen dan afschaffing, is het verlagen
van het urencriterium van 1225 uur naar bijvoorbeeld 600 uur. Met deze maatregel
komen meer deeltijd- en hybride ondernemers in aanmerking voor de ondernemersfaciliteiten
dan thans, maar blijft er een drempel bestaan. Al bij het besteden van ruwweg
een derde van de werktijd van een volle baan aan de onderneming komt men dan
in aanmerking voor de ondernemersfaciliteiten. Het aantal deeltijd- en hybride
ondernemers dat voor de ondernemersfaciliteiten in aanmerking komt, zal dus
minder zijn dan bij afschaffing van het urencriterium. De maatregel zal leiden
tot een derving van ca. € 300 mln. Hybride ondernemers die de minste
tijd aan hun onderneming besteden en dus waarschijnlijk de hoogste inkomsten
uit dienstbetrekking hebben, komen niet in aanmerking voor de faciliteiten.Doordat er een urencriterium blijft bestaan, wordt het fiscale stelsel
niet vereenvoudigd. Verlaging van het urencriterium zal naar verwachting zelfs
leiden tot een verheviging van de discussies over de vraag of aan het urencriterium
wordt voldaan. 1225 uur is ongeveer 70% van een voltijds baan, terwijl
600 uur dus ruwweg 30% van een voltijds baan is. Voor iemand die bijvoorbeeld
vier dagen in de week in loondienst werkt, is het zeer moeilijk om aannemelijk
te maken dat aan het huidige urencriterium wordt voldaan. Bij een urencriterium
van 600 uur zal een grotere groep claimen dat aan het urencriterium wordt
voldaan met alle discussies met de Belastingdienst van dien. Vanwege de verwachte
zwaardere uitvoeringslast voor zowel ondernemers als Belastingdienst en omdat
ook deze maatregel doorgroeien niet bevordert, is dit geen aantrekkelijke
optie.4.2.3 Een glijdende schaal voor het urencriteriumIn de zogenoemde motie Blok1 is een andere
denkbare wijziging van de toegang tot de ondernemersfaciliteiten voorgesteld:
een glijdende schaal voor het urencriterium. Met een glijdende schaal wordt
de overgang van deeltijdondernemer naar ondernemer die volledig profiteert
van de ondernemersfaciliteiten, geleidelijker. Deeltijdondernemers en hybride
ondernemers die slechts weinig tijd aan hun onderneming besteden, profiteren
al een klein beetje van de ondernemersfaciliteiten, maar het volledige profijt
wordt pas bereikt als de onderneming de hoofdactiviteit van de ondernemer
vormt. Een glijdende schaal zou bij voorbeeld zo kunnen worden uitgewerkt
dat bij een besteding van 300 uur 25% van de ondernemersfaciliteiten
in aanmerking kan worden genomen, tussen 300 en 900 uur 50% van de
faciliteiten, tussen 900 en 1225 uur 75% van de faciliteiten en bij
ten minste 1225 uur de volledige faciliteiten.Bij een dergelijke vormgeving zou de budgettaire derving op ongeveer € 350
mln uitkomen. Een glijdende schaal betekent echter wel een flinke complicatie
van het fiscale stelsel. De vier categorieën betekenen namelijk vier
keer zoveel ijkpunten (en dus evenzoveel discussiepunten) als bij het huidige
urencriterium. De discussie die nu over het aantal bestede uren in de onderneming
wordt gevoerd, wordt dan bij elke schijf of schaal gevoerd. Dat leidt tot
een aanzienlijke toename van kosten en risico’s in de uitvoering. Ook
is sprake van een verzwaring van de administratieve lasten.1 Een glijdende schaal voor het urencriterium is dus vanwege
de zware uitvoeringslast voor zowel ondernemers als Belastingdienst en omdat
ook deze maatregel geen invloed heeft op doorgroeiende voltijdondernemers,
geen aantrekkelijke optie.4.2.4 Afschaffen urencriterium voor de MKB-winstvrijstellingEen minder vergaande variant dan het integraal laten vervallen van het
urencriterium, is om het urencriterium voor een specifieke faciliteit af te
schaffen. Hiermee komt de groep ondernemers die niet aan het urencriterium
voldoet, die voor een groot deel uit deeltijd- en hybride ondernemers bestaat,
ook in aanmerking voor een deel van de ondernemersfaciliteiten. Het ligt voor
de hand om dit voor de MKB-winstvrijstelling te doen. Deze faciliteit is namelijk
winstafhankelijk en kan niet leiden tot een aftrekpost op het looninkomen.
Dit betekent dat het voordeel voor ondernemers met weinig winst die dus gemiddeld
ook minder uren aan hun onderneming zullen besteden, kleiner is dan voor ondernemers
met meer winst. Daarnaast wordt voorkomen dat mensen een onderneming starten
enkel om een flinke extra aftrekpost op hun looninkomen te krijgen. Door de
MKB-winstvrijstelling wordt het aantrekkelijker om al dan niet naast betaald
werk in deeltijd een onderneming te starten. Wel komt er een grotere druk
op de vraag of bepaald inkomen als winst uit onderneming of als resultaat
uit overige werkzaamheden moet worden aangemerkt. De budgettaire derving van
deze maatregel is ca. € 50 mln.4.3 Afschaffen urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling
en omzetten van de zelfstandigenaftrek in MKB-winstvrijstellingIdealiter worden de ondernemersfaciliteiten beter toegesneden op de situatie
van de startende ondernemer én de doorgroeiende ondernemer, worden
de ondernemersfaciliteiten vereenvoudigd en wordt tot een evenwichtigere verdeling
van de ondernemersfaciliteiten tussen deeltijd- en voltijdondernemers gekomen.
Hiertoe kan worden overwogen om naast eventuele aanpassing van het urencriterium
de verschillende ondernemersfaciliteiten te herstructureren.De variant die het beste bij deze doelstellingen aansluit betreft het –
al dan niet ineens – afschaffen van de zelfstandigenaftrek, waarbij
het hierdoor vrijvallende budget geheel wordt ingezet om de MKB-winstvrijstelling
te verhogen. Tegelijkertijd wordt het urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling
afgeschaft en blijft het tijdelijke startersdeel van de zelfstandigenaftrek
in stand en kan eventueel worden verhoogd.Het gevolg is dat de marginale druk voor IB-ondernemers geleidelijker
oploopt en lager wordt, de prikkel van de ondernemersfaciliteiten meer gericht
wordt op doorgroei en het maken van meer winst dus meer wordt beloond (zie
figuur 4.1). Bovendien zorgt dit ervoor dat de zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling
(ook in vergelijking met de variant waarbij enkel het urencriterium voor de
MKB-winstvrijstelling wordt afgeschaft) voor een groter deel terecht komen
bij hybride starters en deeltijdstarters. Hierdoor past deze maatregel in
de gedachte achter de motie Blok. Voor hybride ondernemers kan het voordeel
groter zijn dan voor deeltijdondernemers omdat de optelsom van het winst-
en looninkomen normaal gesproken in een hogere tariefschijf wordt belast.
Daarnaast zal door het afschaffen van de zelfstandigenaftrek minder snel sprake
zijn van een onevenredig grote aftrekpost op eventueel looninkomen. Figuur 4.1 Marginale druk huidig regime en na omzetten
zelfstandigenaftrek in MKB-winstvrijstellingBudgettair neutrale omzetting van de zelfstandigenaftrek in de MKB-winstvrijstelling,
terwijl tegelijkertijd het urencriterium vervalt, geeft ruimte voor een MKB-winstvrijstelling
van ca. 24% (!) in plaats van de huidige 10%. Naast de hiervoor
genoemde voordelen heeft deze maatregel als extra voordeel dat het een vereenvoudiging
betekent doordat in plaats van twee regelingen (zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling)
slechts één regeling geldt die bovendien gemakkelijk kan worden
uitgevoerd. Omdat het urencriterium niet langer geldt voor de MKB-winstvrijstelling
en de zelfstandigenaftrek is afgeschaft, wordt het belang van het urencriterium
minder en daarmee wellicht ook de conflictgevoeligheid.Wel moet er rekening worden gehouden met aanzienlijke verdelingseffecten.
Enerzijds zullen hybride en deeltijdondernemers er positief uitspringen. Zij
kunnen namelijk de verhoogde MKB-winstvrijstelling toepassen vanaf de eerste
euro winst. Verder zullen IB-ondernemers met hogere winsten er positief uitspringen,
omdat het voordeel van de verhoogde MKB-winstvrijstelling toeneemt naar mate
de winst hoger is. Anderzijds zullen ondernemers die aan het huidige urencriterium
voldoen en die weinig winst maken er op achteruit gaan. Deze groep betaalt
nu immers geheel geen of zeer weinig winstbelasting, maar gaat dat door het
afschaffen van de zelfstandigenaftrek – ondanks de verhoging van de
MKB-winstvrijstelling – wel in enige mate doen. Daarnaast zal voor die
groep door de lagere aftrekposten het verzamelinkomen stijgen en dus het recht
op eventuele inkomensafhankelijke regelingen afnemen.Een eerste globale berekening laat zien dat het break even punt voor voltijdondernemers
ongeveer rond een winst van € 45 000 ligt. Een alleenstaande
IB-ondernemer met € 20 000 winst gaat er bijvoorbeeld € 1 166
op achteruit (zonder rekening te houden met de mogelijke gevolgen voor eventuele
inkomensafhankelijke regelingen). Als de enveloppe wordt ingezet voor extra
verhoging van de MKB-winstvrijstelling, worden de negatieve verdelingseffecten
een klein beetje verzacht. De inhoud van de enveloppe is echter niet voldoende
om de verdelingseffecten flink te verzachten.Vanwege de ingrijpende verdelingseffecten is omzetting van de zelfstandigenaftrek
in de MKB-winstvrijstelling ineens niet wenselijk. Wel zou een eerste stap
in de richting van het winstafhankelijk maken van de ondernemerschapgerelateerde
regelingen kunnen worden overwogen. Zo zou het urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling
kunnen worden afgeschaft. Hiermee krijgen ook deeltijd en hybride ondernemers
toegang tot een deel van de ondernemersfaciliteiten. Verder
zouden in de komende jaren stappen kunnen worden gezet om de zelfstandigenaftrek
af te bouwen. Bij de eerste stap zou deze afbouw mede kunnen worden gebruikt
om de extra kosten van het afschaffen van het urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling
te dekken. Verder zou uit deze afbouw verhoging van de MKB-winstvrijstelling
en eventuele verhoging van de startersaftrek kunnen worden gedekt.5 SPECIFIEKE FACILITEITEN5.1 InleidingIn plaats van generieke stimulering van ondernemerschap kan het starten
en doorgroeien van ondernemingen ook gestimuleerd worden via specifieke faciliteiten.5.2 Invoeren deeltijdstartersaftrekHet is denkbaar om voor de starters die niet aan het urencriterium voldoen
een deeltijdstartersaftrek in te voeren, waarbij ze gedurende een bepaalde
periode recht hebben op een bepaalde aftrek. Hierdoor wordt de overgang van
werknemerschap naar ondernemerschap vergemakkelijkt doordat het aantrekkelijker
wordt om – al dan niet naast betaald werk – in deeltijd een onderneming
te starten. Afhankelijk van de hoogte van de aftrek kan dat feitelijk leiden
tot een tax holiday voor bijvoorbeeld de eerste 2 jaar van de onderneming.
De tijdelijkheid van de maatregel moet ervoor zorgen dat ondernemers daadwerkelijk
ook de overstap maken naar ondernemerschap.Een dergelijke nieuwe specifieke maatregel past echter niet bij het streven
naar eenvoudiger regelgeving en minder administratieve lasten. Bovendien gaat
van een dergelijke maatregel een aanzuigende werking uit voor de groep belastingplichtigen
die nu resultaat uit overige werkzaamheden genieten. Dit betekent dat een
dergelijke maatregel minder aantrekkelijk is dan het afschaffen van het urencriterium
en het gelijktijdig omzetten van de zelfstandigenaftrek in de MKB-winstvrijstelling.5.3 DoorgroeiersDoorgroeiende ondernemers dragen over het algemeen meer bij aan de welvaartsontwikkeling
dan zogenoemde éénpitters. Ze creëren meer werkgelegenheid
door het aannemen van personeel en zij creëren meer economische dynamiek
doordat meer en grotere toeleveranciers nodig zijn. Vandaar dat hier wordt
bezien hoe doorgroeien kan worden bevorderd via fiscale maatregelen. Het kabinet
zal na de zomer nog met een notitie komen die specifiek ingaat op (niet-fiscale)
mogelijkheden om doorgroei van ondernemingen te bevorderen.Een doorgroeiende onderneming kan worden gekarakteriseerd door een toename
van het aantal personeelsleden, uitbreidingsinvesteringen of een toename van
de winst. Dit zijn dus mogelijke aanknopingspunten voor fiscale stimuleringsregelingen.
Verder kan worden opgemerkt dat een doorgroeiende onderneming regelmatig in
de BV-vorm wordt gedreven. Dat betekent dat eventuele maatregelen niet alleen
ten goede moeten komen aan IB-ondernemers, maar ook aan vennootschapsbelastingplichtige
ondernemingen.5.3.1 Bevorderen aannemen eerste personeelOm de aanname van de eerste werknemers te bevorderen kan worden overwogen
een afdrachtvermindering voor de eerste werknemers in te voeren. Een afdrachtvermindering
vermindert de af te dragen loonbelasting en premie volksverzekeringen.
Voor ondernemers wordt het dus goedkoper om werknemers in dienst te nemen.
Dit kan zelfstandigen zonder personeel over de drempel helpen om personeel
in dienst te nemen.Gedacht kan worden aan een afdrachtvermindering van een vast bedrag voor
de eerste werknemer van een inhoudingsplichtige die meer dan bijvoorbeeld € 15 000
per jaar verdient, met uitzondering van eventuele DGA’s. Een dergelijke
maatregel kan tevens als een tegemoetkoming worden gezien voor de administratieve
lasten van de eerste werknemer. Deze zijn in de eerste jaren en voor de eerste
werknemer relatief het hoogst.Naar verwachting is een afdrachtvermindering pas effectief als sprake
is van een voldoende groot voordeel (bijvoorbeeld € 1500). Het verrekenen
van de afdrachtkorting bij de aangifte loonbelasting leidt tot een minder
eenvoudige aangifte en daarmee tot hogere administratieve lasten.1 Als in verband met mogelijk ongeoorloofde staatssteun
sprake moet zijn van een generieke maatregel betekent dit dat de afdrachtvermindering
erg duur is, namelijk rond de € 500 mln (en een grote «dead
weight loss» heeft). Of sprake is van ongeoorloofde staatsteun zou nader
onderzocht moeten worden.In plaats van een afdrachtvermindering zou ook kunnen worden gekozen voor
een premiekorting op de te betalen werknemersverzekeringen, een loonkostensubsidie
of een extra winstaftrek. Deze maatregelen zijn echter minder goed inpasbaar
dan een afdrachtvermindering en hebben dezelfde nadelen. Een winstaftrek heeft
bovendien een kleiner bereik (alleen toepasbaar bij winst).5.3.2 Bevorderen extra investeringenExtra investeringen zouden bijvoorbeeld kunnen worden bevorderd via een
uitbreidingsinvesteringsaftrek. Een uitbreidingsinvesteringsaftrek zou inhouden
dat er een extra winstaftrek wordt ingevoerd voor uitbreidingsinvesteringen.
Uitbreidingsinvesteringen zijn echter zeer lastig te onderscheiden van vervangingsinvesteringen.
Dit zou alleen ondervangen kunnen worden door per investering te beoordelen
of er sprake is van uitbreiding, maar dat leidt weer tot een aanzienlijke
verzwaring van administratieve lasten en uitvoeringskosten. Ook is mogelijk
sprake van ongeoorloofde staatssteun. Een uitbreidingsinvesteringsaftrek lijkt
daarom geen reële maatregel.6 VEREENVOUDIGING IN DE UITVOERING6.1 Samenwerking tussen kamer van koophandel en de
BelastingdienstHet project Gemeenschappelijke Inschrijving van Kamer van Koophandel (KvK)
en Belastingdienst zorgt er sinds 1 april 2008 voor dat ondernemers die
een nieuwe eenmanszaak, vennootschap onder firma, of commanditaire vennootschap
starten zich alleen nog bij de KVK hoeven aan te melden. De KvK zorgt ervoor
dat de Belastingdienst de informatie krijgt die nodig is voor de uitvoering
van de fiscale regelgeving. De KvK geeft in de meeste gevallen voor eenmanszaken
namens de Belastingdienst ook direct het btw-nummer uit. Voor vennootschappen
onder firma en commanditaire vennootschappen stuurt de Belastingdienst het
btw-nummer binnen ongeveer een week na de aanmelding toe. Hiermee wordt bereikt
dat een startende ondernemer zich voortaan nog maar bij één
loket hoeft te melden. Bekeken wordt nog hoe ook voor rechtspersonen een gemeenschappelijke
intake kan worden gerealiseerd. 6.2 Begeleiding startende ondernemersOndernemers komen voor het eerst met fiscale regelgeving in aanraking
bij het starten van hun onderneming. De Belastingdienst probeert op verschillende
manieren die doelgroep van informatie te voorzien. Ten eerste wordt er zowel
digitaal als schriftelijk informatie verstrekt over belastingen waar starters
mee te maken krijgen. Op de website www.belastingdienst.nl is er een aparte
rubriek voor starters. Ook krijgen startende ondernemers op aanvraag een handboek.
Ten tweede is de Belastingdienst aanwezig op de startersdagen van de KvK.
In het handboek wordt ook verwezen naar deze startersdagen.De Belastingdienst richt zich ook op het begeleiden van starters. Dit
gebeurt veelal bij het afleggen van startersbezoeken. Tijdens een startersbezoek
wordt bijvoorbeeld gekeken naar de inrichting van de administratie en het
verloop van de belastingaangiften. Eén van de valkuilen voor ondernemers
is dat het betalen van omzet- of inkomstenbelasting eerder komt dan verwacht.
In de beginfase hebben ondernemers vaak nog recht op een teruggaaf omdat zij
meer kosten dan opbrengsten hebben. In de loop van de tijd verandert dit.
Begeleiding en voorlichting van starters heeft dus ook als doel het voorkomen
van betalingsproblemen.Een startersbezoek geeft de ondernemer bij uitstek de gelegenheid om vragen
te stellen. Door het begeleiden van starters door de Belastingdienst wordt
de beleving van de administratie lastendruk door ondernemers verbeterd. Dit
vergroot de vrijwillige naleving van fiscale regels. De afgelopen jaren is
daarom ook ingezet op het verhogen van het aantal startersbezoeken.6.3 Vereenvoudigen winstaangifteOp dit moment moeten voor de aangifte vennootschapsbelasting diverse vragen
worden beantwoord die niet van toepassing zijn op kleine bedrijven. Startende
ondernemingen in de vorm van een besloten vennootschap zullen nagenoeg altijd
tot deze categorie behoren. De Belastingdienst heeft het initiatief genomen
om te onderzoeken of deze categorie ondernemingen tegemoet kan worden gekomen
met een beperkte winstaangifte. Daarbij is het uitgangspunt dat aan de belastingplichtige
besloten vennootschap alleen vragen moet beantwoorden die relevant zijn voor
haar situatie. Dit uitgangspunt zal worden «ingebouwd» in het
aangifteprogramma dat beschikbaar zal komen voor de winstaangifte 2008 die
in 2009 moet worden ingediend. Naar verwachting zal ongeveer de helft van
de vennootschapsbelastingplichtige bedrijven hiervoor in aanmerking komen.
Daarin zullen ook de startende besloten vennootschappen zijn begrepen. Voor
de ondernemers die aangifte moeten doen voor de inkomstenbelasting is er nu
al sprake van een beperkte winstaangifte. Het aangifteprogramma is zo opgezet
dat de te beantwoorden vragen zo veel mogelijk rekening houden met de specifieke
omstandigheden van de ondernemer. Waar mogelijk zullen ook hier nog verdere
vereenvoudigingen worden aangebracht. Het uitgangspunt hierbij is dat de Belastingdienst
zich gaat concentreren op informatie die nodig is voor de juiste winstvaststelling.
Er wordt bezien of informatie die nuttig is voor toezichtdoeleinden, maar
die ook op andere wijze kan worden gegenereerd (bijvoorbeeld door het werken
met risicoprofielen), niet meer hoeft te worden gevraagd.6.4 Vooraf afdragen van belastingUit de economische analyse kwam naar voren dat een fiscaal knelpunt waar
starters tegenaan lopen het vooraf afdragen van belasting is. Het gaat hierbij
waarschijnlijk om de voorlopige aanslagen inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting
en om de BTW-afdracht. Voor de inkomstenbelasting en vennootschapsbelasting wordt gewerkt met
voorlopige aanslagen. Op basis van de door de ondernemer geschatte winst wordt
een voorlopige aanslag inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting opgelegd.
Deze moet in maandelijkse termijnen worden betaald.De BTW moet normaliter, afhankelijk van het bedrag van de verschuldigde
BTW, per kwartaal of maand worden afgedragen. De belasting is verschuldigd
op de factuurdatum. Als er geen factuur hoeft te worden uitgereikt is de belasting
verschuldigd op het tijdstip van de levering of dienst.Het is mogelijk dat er maandelijkse termijnen inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting
zijn verschuldigd en dat BTW moet worden afgedragen, terwijl de omzet door
krediettermijnen nog niet ontvangen is. Deze situatie zal door de ondernemer
worden gezien als het vooraf betalen van belasting. Een eventueel liquiditeitsprobleem
dat hierdoor kan ontstaan, zou kunnen worden verminderd als later kan worden
betaald. Eventueel aanwezige liquide middelen kunnen dan langer in de onderneming
worden aangewend. Vanwege de verschuldigde heffingsrente levert een dergelijk
uitstel echter geen of nauwelijks rentevoordeel op. Het maakt hierdoor immers
niet uit of geld wordt geleend bij de bank of bij de fiscus.Bovendien is het zeer de vraag of dergelijk uitstel wenselijk is. Het
huidige systeem is namelijk een zogenoemde pay-as-you-earn benadering. Deze
benadering houdt in dat de belastingheffing zoveel als mogelijk gelijk loopt
met de inkomsten. Op basis van de gang van zaken in het verleden, naar aanleiding
van een aangifte of ingeval van een starter naar aanleiding van zijn winstschatting,
worden voorlopige aanslagen vastgesteld op de vermoedelijke hoogte van de
belastingschuld. Het voordeel van deze benadering is dat de ondernemer niet
achteraf wordt geconfronteerd met een forse aanslag waar hij misschien niet
op had gerekend.Een ander aspect dat met betrekking tot de voorlopige aanslag inkomstenbelasting
of vennootschapsbelasting als knelpunt zou kunnen worden ervaren is dat deze
wordt gebaseerd op de geschatte winst. Deze kan afwijken van de werkelijke
winst. In dit verband is goede voorlichting aan startende ondernemers over
de consequenties van de geschatte winst van belang.Een ondernemer die aangeeft dat zijn winst nihil zal zijn wordt niet geconfronteerd
met een voorlopige aanslag. Als bij de definitieve aangifte echter blijkt
dat er toch een behoorlijke winst was zal dat leiden tot een hoge aanslag
in één keer mèt heffingsrente. Tegelijkertijd zal er
vaak een voorlopige aanslag over het lopende jaar worden opgelegd, waardoor
er een stapeling van te betalen aanslagen ontstaat.Het omgekeerde kan ook gebeuren, namelijk dat een ondernemer te optimistisch
is ten aanzien van de winstverwachting. In dat geval wordt hij geconfronteerd
met een voorlopige aanslag die te hoog is en waardoor hij zelfs in betalingsproblemen
kan komen. Dat kan hij voorkomen door de Belastingdienst te verzoeken uit
te gaan van een lager winstbedrag, maar dat is achteraf en een extra administratieve
last. Van groot belang is dus dat de startende ondernemer realistische verwachtingen
heeft over de winst die hij denkt te zullen behalen. De Belastingdienst zal
in overleg gaan met de KvK’s en de organisaties van belastingconsulenten
met het verzoek om duidelijke aandacht te geven aan de praktische gevolgen
van de schattingsopgaaf van de startende ondernemer. Daardoor zal het te betalen
bedrag aan belasting meer in lijn zijn met de werkelijke situatie. Dit leidt
dan ook tot minder verzoeken tot vermindering. Voorts wordt opgemerkt dat
de ondernemer de voorlopige aanslagen inkomstenbelasting vanaf 1 januari
2009 nog eenvoudiger kan aanpassen: met de integratie van de voorlopige aanslag
en teruggaaf hoeft niet langer bezwaar te worden gemaakt maar kan een wijziging
digitaal worden aangebracht. Ook de schatting van het inkomen
voor het komende belastingjaar kan inmiddels digitaal worden gedaan.7 CONCLUSIEUit deze notitie komt naar voren dat ondernemingen vanwege de innovatiekracht
en werkgelegenheid van groot belang zijn voor de economie van Nederland. Verder
komt naar voren dat de fiscaliteit op zichzelf niet belemmerend werkt voor
ondernemers, maar dat door eenvoudiger regelgeving het ondernemen wel makkelijker
wordt gemaakt. Dit geldt zowel voor starters als voor doorgroeiers. Een van
de doelstellingen van het kabinet is dat regelingen beter worden toegesneden
op de situatie van de startende doorgroeiende ondernemer én de ondernemer
met grote ambities ten aanzien van innovatie en groei. Hierbij zijn fiscale
maatregelen nadrukkelijk genoemd. Daarom ligt het voor de fiscaliteit voor
de hand om in te zetten op structuurverbetering van de (winst)belastingheffing.
Een structuurverbetering die moet resulteren in een evenwichtiger verdeling
van de ondernemersfaciliteiten, waarbij deze faciliteiten meer dan nu bijdragen
aan het starten en doorgroeien van ondernemingen en zo mogelijk worden vereenvoudigd.Het omzetten van de zelfstandigenaftrek in faciliteiten die meer gericht
zijn op groei van ondernemingen zoals de MKB-winstvrijstelling, draagt hier
aan bij. De verdelingseffecten hiervan zijn echter ingrijpend. Dat maakt omzetting
van de zelfstandigenaftrek in de MKB-winstvrijstelling ineens niet wenselijk.
Wel wordt het perspectief geboden dat binnen de fiscale ondernemersfaciliteiten
het accent meer komt te liggen op de MKB-winstvrijstelling in plaats van op
de zelfstandigenaftrek. Dit sluit tevens aan bij de wens om de fiscale behandeling
van IB-ondernemers en DGA’s meer te stroomlijnen. Hierbij is van belang
dat deze accentverschuiving inpasbaar is in het inkomensbeleid.In de komende jaren zal daarom bekeken worden welke stappen er gezet kunnen
worden om de zelfstandigenaftrek af te bouwen en de opbrengst daarvan aan
te wenden voor een verhoging van de MKB-winstvrijstelling. Verder behoort
in dit kader ook het afschaffen van het urencriterium voor de MKB-winstvrijstelling
tot de mogelijkheden. Hiermee krijgen ook deeltijden hybride ondernemers toegang
tot een deel van de ondernemersfaciliteiten. De afbouw van de zelfstandigenaftrek
zou mede gebruikt kunnen worden om de kosten van het afschaffen van het urencriterium
voor de MKB-winstvrijstelling te dekken.Per jaar zal steeds worden besloten over maatvoering en (budgettaire)
inpasbaarheid. Uitgangspunt bij deze omzetting is dat het starten van een
onderneming aantrekkelijk blijft en er aandacht is voor de positie voor de
kleine ondernemer met een laag inkomen. De inkomenseffecten voor ondernemers
met een laag inkomen zullen per jaar beperkt blijven.Andere belangrijke verbeteringen voor ondernemers kunnen behaald worden
via vereenvoudiging in de uitvoering. Hierover kan worden opgemerkt dat de
Belastingdienst continu bezig is om de uitvoering van belastingwetten soepeler
te laten verlopen. In dit verband kan – naast de inspanningen die al
worden geleverd door samenwerking met de Kamer van Koophandel en op het punt
van startersbegeleiding – worden gewezen op de volgende initiatieven.Om er voor te zorgen dat er zo min mogelijk problemen ontstaan door het «vooraf
afdragen van belasting», zal de Belastingdienst overleggen met de Kamers
van Koophandel en de organisaties van belastingconsulenten met als doel duidelijke
aandacht te geven aan de praktische gevolgen van de schattingsopgaaf van de
startende ondernemer. Verder kan vanaf 1 januari 2009 een wijziging van
de voorlopige aanslag en teruggaaf digitaal worden aangebracht
en kan ook de schatting van het inkomen voor het komende belastingjaar digitaal
worden gedaan.Ten slotte kan nog worden vermeld dat onderzoek wordt gedaan naar de mogelijkheden
om voor kleine bedrijven een vereenvoudigde winstaangifte in te voeren.BIJLAGE 1BESCHRIJVING FISCALE ONDERNEMERSCHAPREGELINGENIn deze bijlage wordt een overzicht gegeven van de huidige fiscale regelingen
en voordelen voor ondernemers in de inkomstenbelasting. Daarbij is een onderverdeling
gemaakt in:1. Regelingen die gelden voor alle ondernemers die én aan het urencriterium
voldoen, dat wil zeggen dat zij ten minste 1225 uur per jaar aan hun onderneming
besteden, én meer dan 50% van de totale arbeidstijd besteden
aan de onderneming.2. Regelingen die gelden voor startende ondernemers die ten minste 1225
uur per jaar aan hun onderneming besteden.3. Overige regelingen.1. Regelingen waarvoor het urencriterium een voorwaarde
is voor alle ondernemersa. ZelfstandigenaftrekVoor de doorsnee ondernemer ligt het grootste financiële belang bij
de zelfstandigenaftrek. Deze aftrek is ingevoerd met het oog op de consumptie-,
reserverings- en investeringsfunctie van winstinkomen. Afhankelijk van de
winst is de aftrek in 2008 minimaal € 4 412 en maximaal € 9 096.Indien de ondernemer bij het begin van het kalenderjaar de leeftijd van
65 jaar nog niet heeft bereikt, en de winst: is gelijk aan of meer danmaar minder danbedraagt de zelfstandigenaftrek – € 13 465€  9 096 € 13 465€ 15 620€ 8 456€ 15 620€ 17 775€ 7 820€ 17 775€ 50 895€ 6 968€ 50 895€ 53 050€ 6 361€ 53 050€ 55 210€ 5 688€ 55 210€ 57 360€ 5 020€ 57 360–€ 4 412b. Aftrek Speur- en OntwikkelingswerkDe aftrek Speur- en Ontwikkelingswerk (S&O) wordt verleend indien
een ondernemer, die aan het urencriterium voldoet in aanzienlijke mate tijd
besteedt (in het kalenderjaar tenminste 500 uur) aan werkzaamheden met een
sterk innoverend karakter. Daarvoor dient de ondernemer te beschikken over
S&O-verklaring. De aftrek is een vast bedrag (€ 11 608
voor 2008).c. MeewerkaftrekDe meewerkaftrek wordt verleend aan de levenspartner van de ondernemer
die (tenminste 525 uur) in de onderneming meewerkt zonder daarvoor een vergoeding
te ontvangen. Verder is vereist dat de ondernemer aan het urencriterium voldoet.
De omvang van de meewerkaftrek is gerelateerd aan het aantal uren meewerken
en de omvang van de winst. De aftrek ligt tussen 4% en 1,25%
van de winst.d. Fiscale oudedagsreserveEen ondernemer kan ieder jaar een gedeelte van de winst reserveren voor
een oudedagsvoorziening (geen verplichting). Deze fiscale reserve wordt opgebouwd
ten laste van de fiscale winst, de afname van de reserve is belast.
Er is dus sprake van een aftrekpost die leidt tot een verschuiving van de
belastingheffing naar de toekomst. De vorming van deze reserve is voorbehouden
aan ondernemers die aan het urencriterium voldoen en bij aanvang van het kalenderjaar
de leeftijd van 65 jaar nog niet hebben bereikt. De jaarlijkse dotatie aan
de reserve bedraagt 12% van de winst, met een maximum van € 11 396.
De toevoeging mag er niet toe leiden dat de oudedagsreserve groter is dan
het ondernemingsvermogen.e. MKB-winstvrijstellingDe MKB-winstvrijstelling geeft recht op een vrijstelling van 10%
van de winst voor ondernemers die voldoen aan het urencriterium, nadat die
winst is verminderd met de ondernemersaftrek. Wanneer een ondernemer verlies
lijdt, is 10% van dit verlies uit onderneming vrijgesteld, en daarmee
niet aftrekbaar voor de inkomstenbelasting. In het jaar dat de onderneming
wordt gestaakt geldt er een versoepeling van het urencriterium. Wanneer een
ondernemer in het stakingsjaar niet voldoet aan het urencriterium en voor
hem in dat jaar de stakingsaftrek geldt, geldt voor hem met betrekking tot
dat jaar ook de MKB-winstvrijstelling, mits hij in drie of meer van de vijf
voorafgaande kalenderjaren ondernemer was en aan het urencriterium heeft voldaan.2. Regelingen waarvoor het urencriterium een voorwaarde
isvoor startende ondernemersStartende ondernemers die aan het urencriterium voldoen kunnen van een
aantal specifieke regelingen en voordelen gebruik maken. Een starter is een
startende ondernemer die in één of meer van de vijf voorafgaande
kalenderjaren geen ondernemer was en bij hem in die periode niet meer dan
tweemaal zelfstandigenaftrek is toegepast. Grofweg betreft het de eerste drie
jaar als zelfstandige.a. Extra zelfstandigenaftrek startersStartende ondernemers krijgen een extra aftrek bovenop de zelfstandigenaftrek.
Dit gaat om een bedrag van € 2035.b. Startersaftrek bij arbeidsongeschiktheidDe startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid wordt verleend aan een ondernemer
die na 31 december 2006 ondernemer is geworden en die vanuit een uitkering
wegens arbeidsongeschiktheid een onderneming start, jonger dan 65 jaar is,
maar vanwege zijn arbeidsongeschiktheid niet aan het reguliere urencriterium
(ten minste 1225 uren op jaarbasis als ondernemer werkzaam zijn) kan voldoen.
Voor deze startersaftrek moet de ondernemer voldoen aan een verlaagd urencriterium
van 800 uur. Deze startersaftrek kan maximaal drie keer in de eerste vijf
jaar van het bestaan van de onderneming worden toegepast en bedraagt respectievelijk € 12 000, € 8000
en € 4000.c. Willekeurige afschrijving startersVia willekeurige afschrijving op bedrijfsmiddelen kan de fiscale winst
van bijvoorbeeld het eerste jaar van een starter worden verlaagd.d. Verhoogde aftrek speur- en ontwikkelingswerkVoor een ondernemer die als S&O-starter kwalificeert wordt de aftrek
Speuren Ontwikkelingswerk verhoogd met een vast bedrag (€ 5805 voor
2008). e. DurfkapitaalregelingDe durfkapitaalregeling beoogt particulieren te stimuleren geldleningen
te verstrekken aan startende ondernemers die aan het urencriterium voldoen.
De regeling kent – kort samengevat – een drietal elementen. Allereerst
een vrijstelling bij de geldgever van de geldleningen voor de vermogensrendementsheffing
(Box III). Ten tweede geldt er voor de verstrekker van de geldlening een heffingskorting
die ten laste van de te betalen inkomstenbelasting kan worden gebracht. Ten
derde kan de geldgever onder bepaalde voorwaarden het verlies in aftrek brengen,
wanneer de lening onverhoopt niet kan worden terugbetaald. De regeling kan
voor de startende ondernemer betekenen dat er onder aantrekkelijke condities
geld kan worden geleend.3. Overige regelingena. Verliezen uit de aanloopfase van de ondernemingBij het bepalen van de winst van het eerste kalenderjaar als ondernemer
mogen alle kosten en lasten in aftrek worden gebracht die in de vijf voorafgaande
kalenderjaren zijn gemaakt en verband houden met het starten van de onderneming.b. KleinschaligheidsinvesteringsaftrekOndernemers hebben recht op kleinschaligheidsinvesteringsaftrek. Dit is
een aftrekpost die afhankelijk is van de totale investeringen in een boekjaar
en bedraagt een aflopend percentage van het investeringsbedrag.c. LandbouwvrijstellingDeze vrijstelling is van toepassing op gronden die behoren tot een landbouwbedrijf.
De vrijstelling betreft de waardestijging als landbouwgrond. De waarde in
het economische verkeer minus de waarde in het economische verkeer bij agrarische
bestemming is belast.d. Fiscale regeling zeescheepvaartVoor de winstbelastingen valt deze regeling uiteen in twee onderdelen:TonnageregelingDe tonnageregeling regelt dat de belastbare winst uit zeescheepvaart voor
de reder op verzoek forfaitair wordt bepaald aan de hand van de netto tonnage
van de schepen waarvan de reder in belangrijke mate het beheer in Nederland
verricht.Willekeurige afschrijving zeeschepenVoor belastingplichtigen die in aanmerking kunnen komen voor het regime
van de tonnageregeling, maar daarvoor niet opteren, is een versnelde afschrijving
voor zeeschepen mogelijk, waarbij een schip in vijf jaar lineair wordt afgeschreven.
Jaarlijks kan tot 20% van de af te schrijven aanschaffings- of voortbrengingskosten
willekeurig worden afgeschreven.e. StakingsaftrekOp de winst die een ondernemer behaalt bij staking van een of meerdere
van zijn ondernemingen kan een stakingsaftrek in mindering worden gebracht
van € 3630. De achtergrond van de stakingsaftrek is met name om te voorkomen dat geschillen kunnen ontstaan met de inspecteur
over kleine bedragen bij de staking van de onderneming.f. Stakingswinst omzetten in een lijfrentepremieaftrekIedere ondernemer heeft de mogelijkheid om een deel van de overdrachtsprijs
van de onderneming aan te wenden om een lijfrente te kopen bij een toegelaten
verzekeraar. De lijfrente kan ook bedongen worden van de overnemer van de
onderneming, die dan dus als verzekeraar optreedt. De stakingswinst wordt
dan in feite geheel of gedeeltelijk omgezet in een recht op toekomstige periodieke
uitkeringen en wel in de vorm van een eenmalige betaling van een lijfrentepremie
aan de verzekeraar. Deze premieaftrek staat tegenover de stakingswinst. De
hoogte van het aftrekbedrag is gemaximeerd. Enerzijds kan het bedrag van de
premieaftrek nooit hoger zijn dan de gerealiseerde stakingswinst, anderzijds
is er aan het aftrekbedrag ook een absoluut maximum verbonden. In feite is
sprake van uitstel van belastingheffing: de verschuldigde inkomstenbelasting
vermindert door dit aftrekbedrag, in de toekomst zal inkomstenbelasting moeten
worden betaald over de lijfrente-uitkeringen.Overigens kan ook het volledige saldo van de fiscale oudedagsreserve (FOR)
bij staking van de onderneming worden omgezet in een lijfrente waardoor eveneens
uitstel van belastingheffing plaatsvindt.g. Doorschuiving stakingswinstOm in een aantal gevallen aan de bezwaren tegen afrekening bij staking
tegemoet te komen, kent de wet een aantal doorschuifmogelijkheden, waardoor
niet hoeft te worden afgerekend over de stakingswinst en waarbij de fiscale
claim op de stakingswinst wordt doorgeschoven naar de rechtsopvolger. Dit
wordt bereikt door de fictie dat de onderneming geacht wordt niet te zijn
gestaakt, in geval van overdracht aan ondernemers en werknemers, inbreng van
de onderneming in een BV, het terugnemen van de fictieve overdracht bij ontbinding
van de huwelijksgemeenschap en bij overlijden. Doorschuiving is in beginsel
facultatief, behalve bij ontbinding van de huwelijksgemeenschap.h. HerinvesteringsreserveDe herinvesteringsreserve is bedoeld om bij verkoop van bedrijfsmiddelen
de boekwinsten niet ineens te belasten maar de winstneming te verdelen over
de gebruiksperiode van vervangende bedrijfsmiddelen. In beginsel mag de gerealiseerde
boekwinst worden afgeboekt op de kostprijs van de bedrijfsmiddelen die in
hetzelfde jaar als de vervreemding van het oude bedrijfsmiddel, of in een
van de drie volgende jaren, zijn aangeschaft. Er hoeft dus niet meteen te
worden vervangen. BIJLAGE 2 OVERZICHT BELASTINGUITGAVEN IB-ONDERNEMERSBelastinguitgaven voor IB-ondernemers Raming 2008 (derving
in mln €) 1. Faciliteiten waarvoor het urencriterium
een voorwaarde is a. Zelfstandigenaftrek*1 272b. Aftrek speur- en ontwikkelingswerk (incl. verhoogde S&O
starter)*8 c. Meewerkaftrek*14 d. FOR, niet omgezet in lijfrente*215   2. Faciliteiten voor startende ondernemers a. Extra zelfstandigenaftrek starters*66b. Startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid*10c. Willekeurige afschrijving starters*9 d. Verhoogde aftrek speur- en ontwikkelingswerk*Zie hiervoor 1be. Durfkapitaalregeling*23   3. Overige faciliteiten a. Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek187b. Landbouwvrijstelling178 c. Fiscale regeling zeescheepvaart72 d. Stakingsaftrek18* Faciliteit is alleen van toepassing als is voldaan aan het urencriterium.BRON: Bijlage 5 Miljoenennota 2008 (p. 92/93/94). BIJLAGE IIbij het Belastingplan 2009Kabinetsstandpunt over de reikwijdte van de medische vrijstelling
in de omzetbelasting in het licht van de Wet BIG1. INLEIDING1.1. Europees kaderHet Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen (HvJ EG) heeft in
2006 arrest gewezen in een tweetal (gevoegde) zaken waarin de Hoge Raad prejudiciële
vragen had gesteld over doel en strekking van de medische vrijstelling.1 De centrale vraag van de Hoge Raad in deze gevallen
was toegespitst op de verwijzing in de medische vrijstelling in de omzetbelasting
naar de Wet BIG. Het arrest bevestigt dat de beperking van de medische vrijstelling
tot Wet BIG beroepsbeoefenaren is toegestaan. Het HvJ EG overweegt daarbij
dat niet alle gezondheidskundige verzorging van de mens onder de vrijstelling
valt. De medische vrijstelling heeft alleen betrekking op gezondheidskundige
verzorging die, gelet op de beroepsopleiding van de zorgverleners, voldoende
kwaliteitsniveau heeft. Daarbij dient steeds het beginsel van de fiscale neutraliteit –
dat ertoe strekt ondernemers die vergelijkbare diensten verrichten gelijk
te behandelen– in acht te worden genomen. Het communautaire kader voor
de medische vrijstelling2 schrijft voor dat
gezondheidskundige diensten zijn vrijgesteld wanneer deze worden verricht
door dienstverrichters werkzaam in (para)medische beroepen, die door de lidstaten
worden omschreven. Die laatste aanwijzing moet garanderen dat de vrijstelling
alleen geldt voor de gezondheidskundige verzorging van de mens door zorgverleners
met de vereiste beroepskwalificaties. Met andere woorden, het communautaire
kader verplicht lidstaten tot de aanwijzing van zorgverleners die voldoen
aan een zeker kwaliteitsniveau van de zorgverlening.1.2. Nationaal kaderDe aanpassing van de medische vrijstelling maakte eerder deel uit van
het voorstel van wet Overige fiscale maatregelen 2008 en is bij de behandeling
van dat wetsvoorstel in de Tweede Kamer door aanvaarding van een amendement
van het lid Vendrik c.s.3 vooralsnog gedeeltelijk
opgeschort. Knelpunt voor de Tweede Kamer was met name het feit dat artsen
voor complementaire handelingen (alternatieve geneeswijzen) in de btw-heffing
zouden worden betrokken, hetgeen al geldt voor andere beoefenaren van alternatieve
geneeswijzen.Bij de behandeling van het genoemde wetsvoorstel Overige fiscale maatregelen
2008 heeft de Tweede Kamer de motie Vendrik c.s.4
aanvaard. In de motie Vendrik vraagt de Kamer het kabinet om informatie over
de toekomst van de Wet BIG en de relatie van deze wet met de fiscaliteit en
met een herzien voorstel te komen voor de vrijstelling van btw voor gezondheidskundige
verzorging van de mens. Onderzocht is vervolgens in hoeverre voor de beoordeling
van het kwaliteitsniveau van opleidingen in de medische sector criteria beschikbaar
zijn die gebruikt zouden kunnen worden om te dienen als fiscaal aanwijzingsmechanisme
voor de toepassing van de (para)medische vrijstelling. Na bestudering van
de mogelijkheden concludeert het kabinet dat hiervoor alleen de criteria uit
de Wet BIG beschikbaar zijn. De Wet BIG (en de daarop rustende bepalingen) –
die tot het beleidsterrein van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en
Sport (VWS) behoort – bevat waarborgen voor de kwaliteit van de individuele
gezondheidszorg, onder meer door regels ten aanzien van opleidingen. Daarom
kan voor de herijking van de reikwijdte van deze vrijstelling slechts worden
aangesloten bij de bij of krachtens de Wet BIG genoemde opleidingseisen
en zijn deze daarmee leidend voor de reikwijdte van deze vrijstelling. De
voorgestelde herijking leidt er toe dat (para)medici voor de toepassing van
de medische vrijstelling opleidingen dienen te hebben afgerond die zijn omschreven
in het bepaalde bij of krachtens de Wet BIG en gezondheidskundige zorg verrichten,
die tot de gevolgde opleiding en het deskundigheidsbereik van de zorgverlener
behoren.2. TOELICHTING OP BEVINDINGEN VAN HET KABINET NAAR
AANLEIDING VAN DE MOTIE VENDRIK C.S.2.1. Overwegingen achter de Wet BIGDe Wet BIG beoogt geen regulerend totaalkader te geven voor de beroepen
in de individuele gezondheidszorg. Deze wet gaat uit van het recht van de
burger om zelf te kiezen welke zorg hij van welke zorgverlener wenst af te
nemen. Omgekeerd gaat deze wet ook uit van de vrijheid van een ieder die zich
daartoe geschikt acht om (para)medische diensten te verlenen, behoudens waar
het noodzakelijk wordt geacht dat de burger zeker is van een bepaalde kwaliteit
als hij aanklopt bij een beoefenaar van zo’n beroep.Tegen deze achtergrond wordt met de toepassing van het bouwwerk van de
Wet BIG terughoudendheid betracht. Het bouwwerk bestaat uit titel-, register-
en opleidingsbescherming, alsmede uit een stelsel van voorbehouden handelingen
die alleen door of onder toezicht van bepaalde beroepsbeoefenaren mogen worden
verricht. Uitgangspunt voor toepassing van de Wet BIG is dat de regelgeving
nodig en mogelijk moet zijn. De regulering moet daarom enerzijds in de brede
context van de kwaliteit van de gezondheidszorg en patiëntenbescherming
een duidelijke meerwaarde hebben. Anderzijds kan de Wet BIG alleen beroepen
reguleren waarvan de daaraan te stellen normen helder zijn. Alleen dan kunnen
opleidingseisen worden vastgesteld en kan het handelen van beroepsbeoefenaren
worden getoetst in het kader van de Wet BIG.2.2. Toekomst van de Wet BIGZoals gezegd ging het de Tweede Kamer er niet om de beoefenaren van alternatieve
behandelingen als zodanig te vrijwaren van btw-heffing, maar om het feit dat
de heffing onder het herijkingsvoorstel ook de reguliere (huis)artsen zou
treffen die complementaire gezondheidskundige diensten verrichten. Een oplossing
hiervoor kan in beginsel vanuit twee tegenovergestelde invalshoeken worden
bezien.De eerste is een uitbreiding van het werkingsgebied van de Wet BIG, zodat
aansluiting voor de fiscaliteit bij de Wet BIG vanzelf een ruimere btw-vrijstelling
zou opleveren (zie hierna onder 2.2.1). De tweede
is een beperking in de Wet BIG in die zin dat artsen die uitsluitend complementaire
behandelmethoden toepassen niet langer wettelijk zouden worden erkend. Aansluiting
van de fiscaliteit bij de Wet BIG zou in dat geval (dus indien artsen die
uitsluitend complementaire behandelingen verrichten niet langer voor een BIG-registratie
in aanmerking komen) automatisch een beperktere btw-vrijstelling opleveren
(zie hierna onder 2.2.2).2.2.1. Regulering in de Wet BIG van complementaire
behandelmethoden?Onderzocht is op welke wijze vanuit de Wet BIG een handvat kan worden
geboden voor een afbakening van de medische vrijstelling die tegemoet komt
aan de bezwaren die de Tweede Kamer bij de behandeling van het wetsvoorstel
Overige fiscale maatregelen 2008 zag voor complementair werkende
artsen. Een dergelijk handvat zou, zoals gezegd, ontstaan indien de regulering
van de Wet BIG zich zou kunnen verbreden tot de alternatieve behandelmethoden
die door artsen complementair worden verricht.Een dergelijke verbreding van de regulerende werking van de Wet BIG stuit
af op het feit dat er geen objectieve kwaliteitsnormen kunnen worden gesteld
aan alternatieve behandelmethoden, omdat de effectiviteit van deze methoden
niet vaststaat. Daarom kan de overheid ook geen opleidingseisen vaststellen,
noch kan bij het ontbreken van kwaliteitsnormen het toepassen van alternatieve
geneeswijzen worden getoetst in het kader van de Wet BIG. Daarmee ontbreekt
dus ook een objectief houvast om een verbreding van de werking van de Wet
BIG af te bakenen. Dit betekent dat de Wet BIG thans geen mogelijkheid biedt
om als basis te dienen voor een verschillende btw-behandeling van alternatieve
geneeswijzen. Zowel in het geval van artsen die complementaire geneeswijzen
toepassen als ook in het geval van andere beoefenaren van alternatieve geneeswijzen,
gaat het voor de Wet BIG om handelingen die niet in aanmerking komen voor
regulering, zodat in die zin de Wet BIG geen middel kan vormen om in de btw-wetgeving
een onderscheid aan te brengen.2.2.2. Uitsluiting in de Wet BIG van complementaire
behandelmethoden?Met betrekking tot complementaire behandelmethoden speelt op dit moment
een voorgenomen herregistratie van BIG-beroepsbeoefenaren op basis van een
bepaling in de Wet BIG waarvan de inwerkingtreding van de eerste fase (fysiotherapeuten,
verloskundigen, verpleegkundigen) is voorzien per 1 januari 2009. In
een latere fase zal de herregistratie ook voor artsen gaan gelden. Doel hiervan
is de registratie voortaan alleen nog te laten gelden voor wat wordt aangeduid
als «normale beroepsuitoefening». Daarbij zou de groep beroepsbeoefenaren
die uitsluitend complementair bezig is haar huidige wettelijke erkenning kwijtraken,
maar zouden de reguliere artsen die ook complementair bezig zijn hun wettelijke
erkenning behouden. Dit biedt derhalve geen oplossing voor het btw-probleem,
zolang de btw-vrijstelling bij deze laatste groep blijft bestaan en deze vrijstelling
via het fiscale neutraliteitsbeginsel ook voor de eerste groep moet worden
toegepast.2.3. Afweging en conclusieVanuit het beleidsterrein van de minister van VWS worden geen ontwikkelingen
op korte dan wel langere termijn voorzien – met betrekking tot de Wet
BIG of anderszins – die aanknopingspunten opleveren voor een oplossing
van de problematiek die bij de behandeling in de Tweede Kamer van het wetsvoorstel
Overige fiscale maatregelen 2008 aan aanvaarding van het herijkingsvoorstel
in de weg stond. In zoverre is dus op korte of langere termijn geen sprake
van een andere situatie dan die waarbinnen het herijkingsvoorstel bij het
wetsontwerp Overige fiscale maatregelen 2008 werd ingediend.Tegen deze achtergrond stelt het kabinet voor de medische vrijstelling
in de Wet OB alsnog aan te passen. De aanpassing houdt in dat de medische
vrijstelling in de omzetbelasting wordt beperkt tot (para)medische handelingen
waarvoor zorgverleners gerichte opleidingen hebben afgerond volgens het bepaalde
bij of krachtens de Wet BIG en gezondheidskundige zorg verrichten, die tot
de gevolgde opleiding en het deskundigheidsbereik van de zorgverlener behoren.Dit is naar het oordeel van het kabinet de enige mogelijkheid om een duidelijk
afgebakende vrijstelling te creëren, waarvan het toepassingsgebied niet
langer gevoelig is voor verruiming door de rechter op basis van het door het
Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen geformuleerde fiscale neutraliteitsbeginsel
bij de toepassing van de btw. Dit betekent tevens dat de huidige
situatie van rechtsonzekerheid en rechtsongelijkheid, met de daaraan inherente
verzwaring van de werkbelasting voor de Belastingdienst en de rechterlijke
macht, wordt beëindigd.Onderkend wordt dat artsen, indien zij complementaire behandelmethoden
toepassen, bij aanvaarding in de Staten-Generaal van het herijkingsvoorstel,
deze diensten in hun administratie voor de omzetbelasting afzonderlijk moeten
gaan vastleggen. Dit wordt uit een oogpunt van administratieve-lastendruk
aanvaardbaar geacht nu zij sinds 1 januari 2008 al bijna altijd met een
hybride btw-regime te maken zullen hebben. Ingevolge de beperking per die
datum van de medische vrijstelling tot de gezondheidskundige verzorging van
de mens (zie de Inleiding) vallen sindsdien veel medische keuringen en werkzaamheden
ten behoeve van verzekeringsmaatschappijen niet meer onder de medische vrijstelling.
Bovendien geldt ook voor deze groep huisartsen de kleine ondernemersregeling
waarbij belastingplichtigen onder voorwaarden kunnen worden ontheven van hun
administratieve verplichtingen.3. ANTWOORDEN OP KAMERVRAGENZoals in de brief aan de Voorzitter van de Tweede Kamer van 9 juli
2008 (kenmerk DV 2008–00517 U) is aangegeven wordt in dit Kabinetsstandpunt
tevens aandacht besteed aan de beantwoording van de vragen van de Kamerleden
Remkes en Schippers, beiden van de VVD, over toepassing van de medische vrijstelling
in de omzetbelasting (ingediend 17 juni 2008, kenmerk 2070822940). De
antwoorden treft u hieronder aan.1. Bent u bekend met de arresten van het Europese Hof
van Justitie van 27 april 2006, te weten «Solleveld» en «Van
den Hout-Van Eijnsbergen»?2. Deelt u de interpretatie dat op grond van de voornoemde
arresten van het HvJ EG het niet van belang is of de beroepsuitoefenaar een
beroep uitoefent in het kader van de Wet BIG?3. Deelt u eveneens de interpretatie dat op grond van
de voornoemde arresten het niet van belang is dat een door een BIG beroepsuitoefenaar
uitgeoefende handeling wel of niet tot zijn specifieke deskundigheid behoort?4. Deelt u de mening dat de kern van de uitspraken
van HvJ EG is dat de lidstaten het nagestreefde doel van de vrijstelling in
acht moeten nemen, waarbij de vrijstelling geldt voor diensten met een therapeutisch
doel verleend door personen die de vereiste beroepskwalificaties bezitten?De materie waar in deze vragen op wordt gedoeld is reeds in het hier voorgaande
deel van het Kabinetsstandpunt aan bod gekomen. Daarmee zijn de vragen 1 tot
en met 4 beantwoord.5. Bent u bekend met de situatie dat in het buitenland
gevolgde opleidingen in andere EU-landen worden erkend en daar leiden tot
toepassing van de medische vrijstelling, terwijl deze buitenlandse opleidingen
in Nederland niet worden erkend?Nee, dat is mij niet bekend.6. Deelt u niet de mening dat in het besluit van 28 februari
2008 over de toepassing van de medische vrijstelling in de omzetbelasting
onvoldoende rekening is gehouden met de door het Europese Hof van Justitie
gehanteerde maatstaven?7. Bent u bereid in overeenstemming met de uitspraken
van het HvJ de vrijstelling voor medische diensten te verlenen
ingeval de volgende twee vragen met «ja» worden beantwoord?a. Zouden de door de belastingplichtige verrichte handelingen
zijn vrijgesteld als zij door een wel in de Wet BIG genoemde beroepsoefenaar
zouden zijn verricht?b. Zijn de beroepskwalificaties van belastingplichtige
gelijkwaardig aan de beroepskwalificaties van de wel in de Wet BIG genoemde
beroepsbeoefenaren?8. Klopt de conclusie dat uit het besluit valt op te
maken dat uw standpunt met betrekking tot de vrijstelling voor diensten van
chiropractoren berust op een beoordeling van deberoepskwalificaties van deze
beroepsbeoefenaren, waarbij u verwijst naar een uitspraak van de Rechtbank
Breda, waaruit blijkt dat bij deze beoordeling van de beroepskwalificaties
ook is gekeken naar de erkenning in het buitenland?9. Bent u voor andere beroepsbeoefenaren dan chiropractoren
bereid om de beoordeling of de medische vrijstelling kan worden toegepast
te baseren op de beroepskwalificaties?In het besluit van 28 februari 2008, nr. CPP2008/78M, heb ik aangegeven
in welke gevallen de medische vrijstelling geldt voor zorgverleners die gezondheidskundige
diensten verrichten die buiten het deskundigheidsbereik liggen van de Wet
BIG-opleiding die zij hebben afgerond. Namelijk als deze zorgverleners een
Wet BIG-opleiding met goed gevolg hebben afgerond, ena. een aanvullende opleiding hebben afgerond die tenminste enige relatie
heeft met de gevolgde BIG-opleiding; enb. de diensten (zouden) zijn vrijgesteld als die diensten door een beroepsbeoefenaar
met een andere BIG-opleiding (zouden) worden verricht; enc. de diensten zijn aan te merken als gezondheidskundige verzorging van
de mens. Met deze regel wordt mijns inziens conform de rechtspraak van het
HvJ EG op praktische en evenwichtige wijze verzekerd, dat gelijkwaardige gezondheidskundige
diensten (soortgelijke gezondheidskundige verzorging met een gelijkwaardig
kwaliteitsniveau) voor de btw gelijk worden behandeld. Een voorbeeld hiervan
betreft de situatie dat een arts btw-vrijstelling geniet voor osteopatische
behandelingen, welke behandelingen ook worden verricht door een fysiotherapeut.
In dat geval geldt voor behandelingen van de fysiotherapeut eveneens btw-vrijstelling
als hij een aanvullende opleiding osteopatie heeft afgerond, die zonder twijfel
een relatie heeft met het vakgebied van c.q. de opleiding tot fysiotherapeut.
Deze voorwaarde is gesteld om te voorkomen dat allerlei alternatieve behandelmethoden,
die geen enkele relatie hebben met de gevolgde BIG-opleiding en niet worden
verricht door een Wet BIG beroepsbeoefenaar, van btw vrijgesteld worden.Deze beleidsregel betekent dat ik niet bereid ben om medische diensten
alleen dan van btw vrij te stellen als ik de in punt 7 gestelde subvragen
positief beantwoord (a. zijn de door de belastingplichtige verrichte handelingen
vrijgesteld als zij door een wel in de Wet BIG genoemde beroepsoefenaar zouden
zijn verricht?, en b. zijn de beroepskwalificaties van belastingplichtige
gelijkwaardig aan de beroepskwalificaties van de wel in de Wet BIG genoemde
beroepsbeoefenaren?). In het hiervoor gegeven voorbeeld zijn de beroepskwalificaties
van de fysiotherapeut immers niet gelijkwaardig aan die van een arts, maar
wordt de vrijstelling wel verleend voor de gelijkwaardige osteopatische handelingen.Waar het in de kern om gaat is dat sprake moet zijn van gelijkwaardige
gezondheidskundige dienstverlening. Ik acht dat aannemelijk als een Wet BIG
beroepsbeoefenaar in het kader van de uitoefening van dat beroep aanvullende
(complementaire) gezondheidskundige diensten verricht die gelijk zijn aan
vrijgestelde gezondheidskundige diensten, die een andere Wet BIG beroepsbeoefenaar
in het kader van zijn specifieke deskundigheid verricht. Op die manier worden
alleen die gezondheidskundige diensten vrijgesteld van btw die voldoende kwaliteitsniveau
hebben. Dezelfde lijn is doorgetrokken naar de diensten van chiropractoren,
die geen Wet BIG-opleiding hebben gevolgd. Voor deze zorgverleners geldt een
btw-vrijstelling als de chiropractor chiropractische, gezondheidskundige diensten
verricht en zijn opleiding en beroepskwalificaties van een vergelijkbaar niveau
zijn met die van artsen/chiropractoren, die een titel van Master of Chiropractic
verleend is en die vrijgesteld zijn voor hun chiropractische gezondheidskundige
dienstverlening. Mij zijn geen andere (para)medische beroepsbeoefenaren dan
chiropractoren en pedagogen bekend waarvoor op deze manier zou kunnen worden
gewaarborgd, dat kwalitatief gelijke gezondheidskundige handelingen gelijk
worden vrijgesteld. Ik zie dan ook op dit moment geen aanleiding om mij voor
andere beroepsbeoefenaren dan chiropractoren of pedagogen bereid te verklaren
om de medische vrijstelling los te koppelen van een gevolgde Wet BIG-opleiding.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 236, nr. 3.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 206, nr. 27, blz. 6.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 206, nr. 28.XNoot2Kamerstukken II 2007/08, 31 205, nr. 68.XNoot1Samen werken samen leven, Beleidsprogramma
Kabinet Balkenende IV 2007–2011.XNoot2Kamerstukken II 2007/08, 31 409, nr. 1.XNoot1Communautaire richtsnoeren betreffende staatssteun voor het zeevervoer
(PbEU 2004 C13).XNoot1CPB notitie 2008/20 van 6 juni 2008, blz. 4.XNoot1Houdbaarheidseffecten van participatiebeleid,
CPB, januari 2007, blz. 3; Reinventing the Welfare State, CPB, maart 2006, blz. 19; Moeders, werk en kinderopvang
in model, SCP, augustus 2007, blz. 10.XNoot1Hoofdstuk 3, artikel 41 van de SZW begroting.XNoot1Verordening van het Europees Parlement en van de Raad tot vaststelling
van emissienormen voor nieuwe personenauto’s, COM(2007) 856.XNoot2Kamerstukken II 2007/08, 31 492, nr. 1 en 31 305, nr. 35.XNoot1Brief van 30 november 2007 van de minister van Verkeer en Waterstaat,
Kamerstukken II 2007/08, 31 205, nr. 1.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 205 en 31 206, nr. 44.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 205, nr. 44.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 492, nr. 3, blz. 4.XNoot2Kamerstukken II 2007/08, 31 492, nr. 1.XNoot3Richtlijn nr. 2003/96/EG van de Raad van 27 oktober 2003 tot herstructurering
van de communautaire regeling voor de belasting van energieproducten en elektriciteit
(PbEU L 283).XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 30 375, nr. 3.XNoot1Besluit van 3 juni 2008, nr. CPP2008/287M, Stcrt. 112.XNoot2Besluit van 25 maart 1991, nr. DB89/735, houdende regels voor ambtshalve
vermindering (laatstelijk gewijzigd bij Besluit van 6 december 2001,
nr. CPP2001/3435M).XNoot3Artikelen 3.102, derde lid, onderdeel d, en vierde lid, 3.105, eerste
lid, onderdeel b, 6.3, eerste lid, onderdeel d, en 6.7, eerste lid, onderdeel
b, Wet IB 2001.XNoot1Wet van 20 december 2007, houdende wijziging van de Wet inkomstenbelasting
2001 en van enige andere wetten inzake fiscale facilitering banksparen ten
behoeve van pensioenopbouw of aflossing eigenwoningschuld (Stb. 577).XNoot2Met dit voorstel wordt eveneens tegemoet gekomen aan de motie Vedder-Wubben
c.s. (Kamerstukken I 2007/08, 30 432, F).XNoot3Kamerstukken II 2007/08, 31 205 en 31 206, nr. 50, en Kamervragen
2007/08, vraagnr. 2070827120.XNoot1HvJ EG, 27 april 2006, C-443/04 (Solleveld) en C-444/04 (Van den
Hout-Van Eijnsbergen).XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 206, nr. 26.XNoot2Kamerstukken II 2007/08, 31 205 en 31 206, nr. 39.XNoot3Gerechtshof Amsterdam 23 oktober 2006, nr. 04/02373, V-N 2007/11.17;
Gerechtshof ’s-Gravenhage 19 maart 2007, nr. BK-04/02017, V-N 2007/26.23;
Gerechtshof ’s-Gravenhage 1 februari 2007, nr. 06/00036; Rechtbank
Breda 26 maart 2007, nr. AWB 05/1088, NTFR 2007/1044.XNoot1Kamerstukken II 2006/07, 30 804, nr. 27.XNoot1Beleidsbesluit van de staatssecretaris van Financiën van 4 juli
2008, CPP2008/1239M, Stcrt. 132, blz. 13.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 28 694, nr. 68 en 69 en 31 492, nr.
1.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 28 694, nr. 69.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 492, nr. 1.XNoot1Richtlijn 98/34/EG van het Europese Parlement en de Raad van 22 juni
1998 betreffende een informatieprocedure op het gebied van normen en technische
voorschriften (PbEG L 204).XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 236, nr. 1.XNoot1Met kratten worden verpakkingen bedoeld die aan een of meerdere kanten
open zijn.XNoot2Met dozen worden verpakkingen bedoeld die helemaal gesloten zijn.XNoot1Richtlijn nr. 94/62/EG van het Europees Parlement en de Raad van 20 december
1994 betreffende verpakking en verpakkingsafval (PbEG L 365), zoals gewijzigd
bij Richtlijn nr. 2004/12/EG van het Europees Parlement en de Raad van 11 februari
2004 tot wijziging van Richtlijn nr. 94/62/EG betreffende verpakking en verpakkingsafval
(PbEG L 47).XNoot1Artikel 27, eerste lid, van de Uitvoeringsregeling Algemene wet inzake
rijksbelastingen 1994.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 492, nr. 1, blz. 9 en 32.XNoot1Alleen voor 2008 is voor de berekening van de exportvermindering het onderscheid
primair-secundair/tertiair nog van belang. Omdat dit (tarief)onderscheid vanaf 2009
vervalt, zal het onderscheid ook niet meer hoeven te worden gemaakt voor de
berekening van de exportvermindering.XNoot1Richtlijn nr. 1999/62/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 juni
1999 betreffende het in rekening brengen van het gebruik van bepaalde infrastructuurvoorzieningen
aan zware vrachtvoertuigen (PbEU L 187).XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 492, nr. 3, blz. 34.XNoot1Kamerstukken II, 2006/07, 29 544, nr. 94XNoot2Kamerstukken II, 2007/08, 31 311, nr. 1XNoot3Kamerstukken II 2007/08, 31 206, nr. 10, blz. 2.XNoot4Kamerstukken II 2007/08 31 200 XV, nr. 40.XNoot1Kamerstukken II, 2007/08, 31 311, nr. 2.XNoot1Het urencriterium houdt in dat een ondernemer ten minste 1225 uren én
tevens meer dan 50% van zijn tijd moet besteden aan het drijven van
de onderneming. Voor startende ondernemers geldt uitsluitend de 1225 urennorm.
Hiermee wordt bereikt dat de ondernemersfaciliteiten alleen toegankelijk zijn
voor ondernemers voor wie ondernemen de belangrijkste bezigheid en inkomstenbron
is.XNoot2Dit is ook de gedachte achter de zogenoemde motie Blok, waarin wordt gepleit
voor invoering van een glijdende schaal in het urencriterium.XNoot3Opgemerkt kan worden dat de zelfstandigenaftrek in het verleden een aantal
keer is verhoogd als terugsluis van lastenverzwaringen in het kader van de
vergroening van het belastingstelsel en in verband met tariefverlagingen in
de vennootschapsbelasting.XNoot1Voor de precieze staffel wordt verwezen naar de beschrijving van de zelfstandigenaftrek
in bijlage 2.XNoot1Brief van 8 juni 2007, kamerstukken II 2006/07, 31 066, nr.
2, blz. 16.XNoot2Kamerstukken II 2007/08, 31 206, nr. 10, blz. 2.XNoot1Nota werken aan winst, Kamerstukken II 2004/05, 30 107, nr. 2, blz.
20.XNoot1Praag, C. M. en Versloot, P.H. (2007). «What is the value of
entrepreneurship? A review of recent research.». Small Businnes Economics
29: 351–382.XNoot2Dat fiscale maatregelen kunnen bijdragen aan meer ondernemerschap blijkt
bijvoorbeeld uit Vroonhof, Verhoeven en Folkeringa (2005). Ondernemen makkelijker
en leuker? Evaluatie zelfstandigenaftrek en enkele andere fiscale instrumenten
gericht op ondernemerschap. EIM.XNoot3Het betreft hier het aantal zelfstandige en meewerkende gezinsleden, die
per week ten minste 12 uur in de onderneming actief zijn. De DGA’s zijn
hierin niet opgenomen. Naar schatting zijn er in 2006 circa 166 000 DGA’s.
Het aantal meewerkende gezinsleden ligt rond de 45 000.XNoot4EIM, Starten in de recessie: startende ondernemers in 2003, juli 2004.XNoot5EIM, Uitkomsten knelpuntenstudie, september 2003.XNoot1Een snelle groeier is gedefinieerd als een bedrijf waarin de werkgelegenheid
in een periode van vijf jaar met minimaal 60% is toegenomen.XNoot2Denk hierbij bijvoorbeeld aan duidelijke afspraken over de rolverdeling,
het gebrek aan strategie en onderlinge sfeer.XNoot3EIM, Snelle groeiers zijn ambitieus, oktober 2007.XNoot4Kabinetsbrief, Werken aan ondernemend Nederland: het belang van zelfstandig
ondernemerschap. Originele bron: Europese Commissie, Belemmeringen in de groei –
het aannemen van de eerste werknemer, 2005.XNoot5Dat fiscale maatregelen kunnen bijdragen aan meer ondernemerschap blijkt
bijvoorbeeld uit Vroonhof, Verhoeven en Folkeringa (2005). Ondernemen makkelijker
en leuker? Evaluatie zelfstandigenaftrek en enkele andere fiscale instrumenten
gericht op ondernemerschap. EIM.XNoot6Zie beschrijving van het onderzoek van Carrol, Holtz-Eakin, Rider en Rosen
in Schuetze, H. J. en Bruce, D. (2004). Tax Policy and Entrepreneurship
(16/17).XNoot1Motie Blok c.s TK 2007/08, 31 200 XV, nr. 63XNoot1Nu hoeft alleen maar te worden aangegeven of men voldoet aan het urencriterium,
bij een glijdende schaal moet men aangeven in welke klasse men valt of hoeveel
uur men exact aan de onderneming heeft besteed.XNoot1Tevens zij er op gewezen dat vanwege de problematiek rond complexiteit
in de loonheffingsketen momenteel juist mogelijkheden voor vereenvoudiging
daarvan worden onderzocht en nagestreefd.XNoot1HvJ EG, 27 april 2006, C-443/04 (Solleveld) en C-444/04 (Van den
Hout-Van Eijnsbergen).XNoot2Artikel 132, eerste lid, onderdeel c van de btw-richtlijn.XNoot3Kamerstukken II 2007/08, 31 206, nr. 26.XNoot4Kamerstukken II 2007/08, 31 205 en 31 206, nr. 39. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31704-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl