Toekomst van de intensieve veehouderij; Brief ministers met hun standpunt over de ontwikkeling van megastallen in de veehouderij in relatie tot ruimte en landschappelijke inpassing
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28973, nr. 17 h1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

09-01-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

28973 nr. 17

20-12-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamStandpunt over de ontwikkeling van megastallen in de veehouderijRuimte, logistiek en landschapMegastallen en duurzaamheidOverleg met provincies en gemeentenVervolgOndertekeningBIJLAGESamenvatting adviezenOntwikkeling van megastallen (Alterra)Advies van het College van Rijksadviseurs (CRA)Hoofdlijnen advies:LocatiekeuzeOntwerp en inpassingRegionale differentiatieAdvies «Megastallen in het buitengebied» van
prof. mr. D.W. BruilPrioritering van bedrijvenMaatschappelijke tegenprestatiesAdditionele eisenMilieuhygiënische randvoorwaarden
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 28973, nr. 17 b2Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 28973, nr. 17 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28973Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 26 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 973Toekomst van de intensieve veehouderijnr. 17 Herdruk1BRIEF VAN DE MINISTERS VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN
MILIEUBEHEER EN LANDBOUW, NATUUR EN VOEDSELKWALITEITAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 20 december 2007Hierbij geven wij ons standpunt weer inzake de ontwikkeling van megastallen
in de veehouderij in relatie tot ruimte en landschappelijke inpassing.Op 10 juli hebben wij in antwoord op vragen vanuit uw Kamer aangegeven
dat wij ons zorgen maakten over de verhouding van deze zeer grote stallen
tot het landschap. Wij zouden ook bezien of er ruimtelijke uitgangspunten
voor deze grote stallen zijn te formuleren, waarvoor wij advies bij het College
van Rijksadviseurs (CRA) zouden inwinnen. Ook stelden wij een standpunt over
de ontwikkeling van megastallen in het vooruitzicht. De veelheid aan aspecten
heeft ons ertoe gebracht nog twee externe adviezen in te winnen. Voor het
opstellen van het standpunt is gebruik gemaakt van de volgende adviezen:1. «Megastallen in beeld» van Alterra;2. «Advies megastallen» van het College van Rijksadviseurs
(CRA);3. «Megastallen in het buitengebied» van prof. mr. D.W. Bruil.Deze drie documenten hebben wij als bijlage toegevoegd2, alsmede een samenvatting van de adviezen.Standpunt over de ontwikkeling van megastallen in de veehouderijDe ontwikkeling van megastallen komt voort uit schaalvergroting in de
veehouderij (intensief en grondgebonden). Deze schaalvergroting is een ontwikkeling
die net als elders in de economie voortkomt uit de steeds hogere eisen aan
efficiëntie, kwaliteit, marketing, innovatie en verduurzaming. De schaalvergroting
van de Nederlandse veehouderij staat niet op zich en dient in een Europese
of zelfs mondiale context geplaatst te worden. Daarmee is schaalvergroting
een logisch toekomstperspectief voor de ondernemer, net als verbreding van
landbouw naar bijvoorbeeld recreatie, educatie of zorg (zgn. «zorgboerderijen»)
dat kan zijn. Tegelijkertijd is zichtbaar dat de samenleving met een steeds
kritischer blik volgt hoe schaalvergroting en rationalisatie in de landbouw
zich ontwikkelen. Dierenwelzijn, effecten van internationale marktwerking
en de gevolgen voor ecosystemen wereldwijd spelen dan een rol. Al deze aspecten
hebben de volle aandacht van het Kabinet en worden met uw Kamer besproken
via onder meer de lopende discussie over soja en de debatten over de Nota
Dierenwelzijn en de vormgeving van het nieuwe Gemeenschappelijk Landbouw Beleid
(GLB). Het is van belang om aan te geven dat megastallen niet leiden tot een
uitbreiding van de nationale veestapel. De Meststoffenwet maximeert via een
stelsel van dierrechten het aantal varkens en kippen in Nederland. Bij de
melkveehouderij zijn de melkquota in het kader van het GLB bepalend voor de
omvang. Over de toekomst van de melkquota wordt in het kader van de «health
check» van het GLB op dit moment discussie gevoerd. Onlangs heeft u
het kabinetsstandpunt over de health check ontvangen (kamerstuk 28 625,
nr. 54).Wij beschouwen de schaalvergroting, en daarmee de bouw van megastallen,
als een begrijpelijke economische ontwikkeling, maar vinden dat er extra aandacht
nodig is voor de consequenties voor ruimte, logistiek, inpassing in het landschap
en duurzaamheid.Ruimte, logistiek en landschapAgrarische bedrijven bepalen in belangrijke mate het beeld van het landschap.
Maatvoering en vormgeving van bebouwing kunnen bijdragen aan, maar ook afbreuk
doen aan de veelal historisch gegroeide ruimtelijke patronen, landschappelijke
elementen, clustering van bebouwing en erfbeplanting. Voor de verdergaande
schaalvergroting in de veehouderij is het van belang optimale vestigingsvoorwaarden
te creëren voor locaties waar megastallen zich goed kunnen ontwikkelen
in samenhang met de omgeving. Deze locaties kennen voldoende ruimte, zijn
voorzien van een goede infrastructurele ontsluiting, bieden mogelijkheden
voor innovatie, ketenintegratie en verdergaande samenwerking tussen bedrijven.De ontwikkeling van megastallen heeft verschillende effecten op regionaal
en lokaal niveau. Op regionaal niveau leidt het tot een bundeling van bedrijfsactiviteiten.
Het aantal verspreid liggende bedrijven neemt vervolgens af als de provincie
hierop gericht beleid voert, bijvoorbeeld via de inzet van de ruimte voor
ruimtebenadering. Op lokaal niveau wordt vaak een verslechtering van de leefomgeving
verwacht als vestiging van megastallen zich aandient. Het draagvlak kan verder
onder druk komen te staan wanneer nieuwvestiging van buiten de regio aan de
orde is. Zowel collega-ondernemers als de burgers in het landelijk gebied
blijken zich te weren. Ook kan het lokaal leiden tot verrommeling van het
landschap als bouwwerken zich niet goed verhouden tot de omgeving. Een optie
is bijvoorbeeld om meerlagige stallen verdiept aan te leggen. De impact op
het landschap wordt kleiner als megastallen landschappelijk kunnen worden
ingepast en goed architectonisch zijn vormgegeven. Afhankelijk van de locatie
(bedrijventerreinen, of landelijk gebied) speelt landschappelijke inpassing
en vormgeving telkens een andere rol.Het is in ieders belang dat megastallen niet overal in het landelijk gebied
kunnen ontstaan. Om de ruimtelijke kwaliteit te behouden en te versterken
moeten aan de vestiging van megastallen daarom randvoorwaarden worden gesteld.
Provincies hebben in eerste instantie de regie om in overleg met gemeenten
een nadere afweging te maken omtrent de locaties en inpassing van megastallen
in het landelijk gebied of op (agrarische) bedrijventerreinen. Hierbij gaat
het ook om afwegingen met betrekking tot infrastructuur, vormgeving/ontwerp
en landschappelijke inpassing van bedrijfsvormen in de veehouderij.
Na afweging kan blijken dat niet ieder Landbouwontwikkelingsgebied uit de
Reconstructiewet even geschikt is voor de vestiging van megastallen, onder
andere vanwege de huidige infrastructuur. Lokaal maatwerk is voorts nodig.
De uitkomst van de afweging moet inzichtelijk zijn en worden doorvertaald
in bestemmingsplannen. Ook moet er aandacht zijn voor beheer en onderhoud. Megastallen en duurzaamheidHet is van groot belang dat megastallen bijdragen aan het verbeteren van
dierenwelzijn en diergezondheid en het verminderen van emissies naar het milieu.
Het kabinet heeft zich tot doel gesteld dat in 2011 5% van alle stallen
integraal duurzaam en diervriendelijk zijn, waarbij voldaan wordt aan dierenwelzijnseisen
die verder gaan dan de huidige wettelijke eisen. In de Nota Dierenwelzijn
heeft het kabinet aangegeven hoe zij integraal duurzame stallen wil stimuleren.
Schaalvergroting geeft daarbij meer financiële mogelijkheden voor innovatie
en investeringen. Het is bij de ontwikkeling van megastallen van belang om
de potentiële voordelen voor dier en milieu ook daadwerkelijk te verzilveren.
Wij verwachten hierbij een «plus» bij het ontwerp en de inrichting
van megastallen voor dierenwelzijn, diergezondheid, milieu en arbeidsomstandigheden
en stimuleren dit met fiscale maatregelen voor ondernemers.De betreffende ondernemers hebben de verantwoordelijkheid hun bedrijf
aan te passen aan de wensen van de omgeving, bijvoorbeeld door in de architectuur
van de stal aan te sluiten bij de landschappelijke kenmerken van het gebied,
door de dieren onder te brengen in overzichtelijke stallen en ze (in ieder
geval deels) zichtbaar te maken voor publiek. We vinden zulke initiatieven
van ondernemers een goede manier om de dialoog met de samenleving aan te gaan
en gezamenlijk naar duurzame oplossingen te zoeken.Overleg met provincies en gemeentenOp basis van deze brief en de uitgebrachte adviezen gaan wij eerst het
gesprek met provincies en gemeenten aan om de ontwikkeling van megastallen
te sturen. Het doel hiervan is om te komen tot gedragen voorwaarden in relatie
tot de nieuwe Wet ruimtelijke ordening en met het oog op een goede en handhaafbare
doorvertaling in bestemmingsplannen. In dit overleg zullen wij nader met elkaar
verkennen welke randvoorwaarden gesteld kunnen worden met betrekking tot locatie,
ontwerp en vormgeving, landschappelijke inpassing, exploitatie, logistiek
en duurzaamheid, waarbij de drie adviezen een belangrijke input vormen. Er
zullen afspraken worden gemaakt over de bestuurlijke verantwoordelijkheden
tussen het Rijk, provincies en gemeenten. Wat wij specifiek zullen vragen
aan provincies en gemeenten is om te bepalen welke locaties wel en niet geschikt
zijn voor megastallen.VervolgOm de ontwikkelingen van megastallen in breder verband te bespreken willen
wij in de eerste helft van 2008 een congres organiseren waarbij de hierboven
genoemde aspecten van megastallen verder worden belicht. Provincies en gemeenten
kunnen elkaar dan verder informeren over hun ervaringen met beleid en regelgeving
en de inbedding hiervan in de nieuwe Wro. Wij informeren de Tweede Kamer over
de uitkomst van het overleg en de gemaakte afspraken met provincies en gemeenten
na hetcongres. In de tussentijd wordt ook een risicobeoordeling
uitgevoerd naar de effecten van schaalvergroting op dierenwelzijn, diergezondheid
en voedselveiligheid.De minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer,J. M. CramerDe minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,G. VerburgBIJLAGESamenvatting adviezenOntwikkeling van megastallen (Alterra)Wanneer is er sprake van een megastal? Alterra hanteert in «Megastallen
in beeld» voor alle productierichtingen de economische omvang van 300
Nederlandse Grootte Eenheden (NGE) als grens, doorvertaald in dieraantallen
per sector. Alterra geeft hierbij aan dat de gekozen grens in zekere zin arbitrair
is. Ook is er een verschil tussen megabedrijven en megastallen. Een megabedrijf
hoeft geen megastal te hebben, maar kent verschillende locaties die samen
een megabedrijf vormen.De grens die Alterra hanteert geeft de mogelijkheid om de ontwikkeling
rondom megastallen in kaart te brengen en te volgen. Op basis van de gehanteerde
definitie en beschikbare bronnen zijn er thans 184 megastallen in Nederland.
Het grootste aantal megastallen staat in Noord-Brabant, Friesland, Limburg
en Groningen. Daarmee vindt de ontwikkeling van megastallen niet alleen plaats
in de zogenaamde reconstructieprovincies. In Noord-Brabant en Limburg zijn
het in hoofdzaak megastallen voor fokvarkens; in Friesland en Groningen voor
melkvee. Uit de studie van Alterra blijkt dat het aantal in de periode van
2000–2005 is toegenomen van 104 naar 184. Hoe dit aantal zich ontwikkelt
in de toekomst hangt van verschillende factoren af en is alleen binnen marges
aan te geven (1250–3000 megastallen in 2025).Op regionaal niveau is bundeling in megabedrijven een voordeel omdat andere
gebieden ontlast worden. Op lokaal niveau neemt de belasting op de leefomgeving
toe. De verstoring van megastallen op het landschap is afhankelijk van het
type landschap: groot- of kleinschalig. Alterra verwacht dat de verstening
van het platteland toeneemt. Verder wijst Alterra erop dat niet alleen megastallen
een ruimtelijk impact hebben, maar dat ook bij andere agrarische sectoren
grote complexen verschijnen.Advies van het College van Rijksadviseurs (CRA)Megastallen hebben impact op de ruimte en het landschap. Aan het CRA is
gevraagd of er door het rijk uitgangspunten te formuleren zijn voor maat,
schaal, verschijningsvorm en inpassing van agrarische gebouwen en installaties.
En zo ja, of zij een handreiking kunnen doen voor de inhoud van de ruimtelijke
uitgangspunten. De gestelde subvragen zijn:1. Welke uitgangspunten zouden kunnen gelden voor locaties voor grote
veebedrijven?2. Welke uitgangspunten zouden kunnen gelden voor maat, schaal, verschijningsvorm
en inpassing van stallen en installaties voor grote veebedrijven?3. welke regionale differentiatie zou qua landschap en qua structuur van
de veehouderij van belang zijn bij de inhoudelijke uitgangspunten onder 1
en 2?Hoofdlijnen advies:Het CRA constateert dat megastallen in Landbouwontwikkelingsgebieden (LOG’s)
ingepast kunnen worden, maar dat het hier maatwerk op lokaal niveau betreft.
Over maat, schaal en verschijningsvorm van de megabedrijven en megastallen
doet het CRA geen algemene uitspraken. Het advies is om als rijk geen normen
te stellen maar in te zetten op een serieus ontwerptraject.LocatiekeuzeHet CRA adviseert om aanvullend beleid te formuleren met betrekking tot concentratie van megabedrijven. Daarbij zouden bedrijven bijvoorbeeld
ook mee moeten betalen aan toeleverende infrastructuur en andere zaken in
de grondexploitatie. Verder adviseert het CRA aan provincie en gemeenten om:– lokale verplaatsing van bedrijven voor te laten gaan op de internationale
regionale verplaatsing.– niet-familiebedrijven en meerlaagse bedrijven op een bedrijventerrein
of projectlocatie binnen een LOG te situeren.Ontwerp en inpassingDe rijksadviseurs constateren dat de ontwerpaandacht vanuit het rijk niet
optimaal gesynchroniseerd was met het decentrale reconstructieproces. Ze adviseren
een ontwerpteam in het leven te roepen dat ondersteunt bij regionaal ontwerp.
Voorgesteld wordt om meer aandacht te geven aan het bedrijfsgebouw en met
name de vormgeving van de buitenkant. Ook adviseert het CRA dat de ministeries
samen met stallenfabrikanten een opdracht uit te schrijven voor het ontwerpen
van een mooie innovatieve megastal.Regionale differentiatieHet landelijk gebied moet zodanig geordend worden dat de bedrijfseconomische
invalshoek (productie) en de gebiedseconomische invalshoek (consumeren van
het landschap door de burger) elkaar niet in de wielen rijden. Hiertoe zou
ook een MKBA opgesteld moeten worden om deze invalshoeken te optimaliseren.Advies «Megastallen in het buitengebied» van
prof. mr. D.W. BruilDe gemeente Twenterand heeft aan de ministeries van LNV en VROM kenbaar
gemaakt, dat zij zocht naar sturingsmogelijkheden van gemeentelijk ruimtelijk
beleid om de ontwikkeling van megastallen te kunnen beheersen. Deze gemeentelijke
vraagstelling is omgevormd tot een verzoek om advies aan prof. mr. D.W. Bruil.
In overleg tussen hem en de gemeente Twenterand is de vraagstelling naar sturingsmogelijkheden
aangescherpt. De conclusie luidt dat er voldoende mogelijkheden voor de gemeente
is om scherper te reguleren dan tot nu toe gedaan is.Prioritering van bedrijvenHerkomstbeperkingen (bijv. geen inplaatsing zonder uitplaatsing) voor
nieuwvestiging lijken mogelijk indien dit de gemeentelijke schaal niet overstijgt
en indien deze van een goede planologische onderbouwing kan worden voorzien.
Gemeenteoverstijgende prioritering en/of saldering is waarschijnlijk niet
mogelijk als het reconstructieplan daarvoor geen basis biedt.Maatschappelijke tegenprestatiesDoor bij vestiging van megastallen maatschappelijke tegenprestaties te
vragen, wordt getracht via allerlei maatregelen voor natuur en landschap de
inpassing van deze bedrijven meer aanvaardbaar te maken. De juridische basis
hiervoor is de overeenkomst tussen gemeente en een private partij.Additionele eisenVoor vestiging van megastallen kunnen in het bestemmingsplan additionele
eisen worden gesteld, bijvoorbeeld aangaande nok- en goothoogtes en bouwpercelen.
Ook eisen ten aanzien van welstand zijn mogelijk via welstandsnota’s
en beeldkwaliteitsplannen.Milieuhygiënische randvoorwaardenOp basis van de Wet geurhinder hebben gemeenten de mogelijkheid algemeen
en specifiek beleid te voeren. Cumulatie van geurhinder valt niet meer onder
deze wet, maar het is niet ondenkbaar om via het bestemmingsplan cumulatie
wel te laten meewegen ter bevordering van een goed woon- en leefklimaat.In zijn slotbeschouwing geeft de heer Bruil aan dat de grote agrocomplexen
veel meer te vergelijken zijn met industriecomplexen dan met een (traditioneel)
landbouwbedrijf. Dit brengt twee vernieuwingen met zich mee aangaande locatiekeuze
en exploitatie. Bij de locatiekeuze van een industrieterrein spelen andere
overwegingen mee dan bij een LOG, zoals ontsluiting, verkeersafwikkeling,
inrichting het beheer van het terrein. Qua exploitatie zijn er bij industrieterreinen
meer mogelijkheden om publieke kosten te verhalen.XNoot1Eerder abusievelijk gepubliceerd als kamerstuk 28 973, nr. 16.XNoot2Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28973-17-h1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl