Contourennota modernisering rechterlijke organisatie; Verslag algemeen overleg op 19 april 2001 over o.a. de vierde voortgangsrapportage Contourennota
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26352, nr. 46

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

22-05-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

26352 nr. 46

16-05-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de regeringNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26352Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 42 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 352Contourennota modernisering rechterlijke organisatienr. 46VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 16 mei 2001De vaste commissie voor Justitie1 heeft op
19 april 2001 overleg gevoerd met minister Korthals van Justitie over:– de brief d.d. 6 april 2001 inzake de vierde
voortgangsrapportage Contourennota (26 352, nr. 44);– de brief d.d. 26 juli 2000 inzake de tweede
voortgangsrapportage Opleiding leden rechterlijke macht (WSORM) (26 589,
nr. 4);– de brief d.d. 26 juli 2000 inzake personeelsbudgetten
en capaciteitsbehoefte gerechten (26 352, nr. 29);– de brief d.d. 15 augustus 2000 inzake beantwoording
vraag van de commissie inzake meetsysteem personele bezetting ZM (J 00-552);– de brief d.d. 22 november 2000 inzake herziening
fiscaal procesrecht (25 175) (J 00-845);– de brief d.d. 19 januari 2001 inzake nader
onderzoek WODC nevenfuncties vaste rechters (J 01-56);– de brief d.d. 26 maart 2001 inzake prognose
van capaciteitsbehoefte (26 352, nr. 43);– de brief d.d. 9 april 2001 van de Algemene
Rekenkamer ten gevolge van het rapport «Veranderteams rechterlijke organisatie»
(J 01-328).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Van Wijmen (CDA) constateert dat,
zoals uit de vierde voortgangsrapportage Rechtspraak in de 21ste eeuw (26 352,
nr. 44) blijkt, het traject met betrekking tot het wetsvoorstel Organisatie
en bestuur gerechten (27 181) en het wetsvoorstel Raad voor de rechtspraak
(27 182) goed op koers ligt. Wel rijst de vraag of er voldoende uitzicht
bestaat op tijdige behandeling door de Eerste Kamer, zodat de invoeringsdatum
van 1 januari 2002 niet in gevaar komt. Gezien het vereiste en nu aanwezige
momentum is uitvoering op het beoogde tijdstip namelijk alleszins gewenst.
Uitstel zou sterk demotiverend zijn. Wanneer kan overigens de ten aanzien
van de bekostigingssystematiek toegezegde AMvB in het kader van de voorhangprocedure
tegemoet worden gezien?De voorbereidingen voor de Raad voor de rechtspraak zijn in volle gang.
Is reeds begonnen met de personeelswerving voor de raad en voor de aparte
directie die daartoe op het departement van Justitie zal worden gevormd? Beide
zullen toch informeel al voor 1 januari 2002 moeten functioneren. Wanneer
is hierbij het zogenaamde point of no return bereikt? Het niet halen van genoemde
datum zal onontkoombaar leiden tot een jaar uitstel. Op bladzijde 12 van het
rapport Onafhankelijkheid en verantwoording wordt onder punt IX, wet- en regelgeving,
gesuggereerd, dat wellicht explicitering van de rol van de raad bij de vaststelling
van algemene kaders voor personeelsbeleid in wetgeving vastgelegd zou moeten
worden. Wat is de reactie van de minister hierop?Mede omdat een aantal gerechten hun financieel beheer nog niet op orde
heeft, zou er sprake van kunnen zijn dat niet alle bevoegdheden per 1 januari
2002 aan de gerechten en/of de raad worden overgedragen. Bestaat er meer zicht
op deze kwestie en met name op de financiële beheerssituatie bij «achterstallige»
gerechten? Overweegt de minister een gedeeltelijke invoering van het nieuwe
stelsel per 1 januari 2002?Zoals blijkt op bladzijde 9 van de voortgangsrapportage, kan er in het
kader van het evaluatieprogramma geen sprake zijn van een zuivere nulmeting
en zal er noch een alomvattende nulmeting noch een nameting worden uitgevoerd.
De vraag is of dit acceptabel is, in de zin of de minister hierdoor in staat
is voldoende inzicht te krijgen in de voortgang van het project en de effecten
en resultaten ervan, teneinde vast te stellen of het project succesvol is
en aan de doelstellingen beantwoordt. In dit verband verwijst de heer Van
Wijmen naar het gestelde op bladzijde 10 over de VBTB-operatie in het algemeen.Er wordt voorzien in een gezamenlijke bestuursconstructie van de Raad
voor de rechtspraak en het College van procureurs-generaal voor de landelijke
opleidingsdienst, thans de Stichting studiecentrum rechtspleging (SSR), waarover
in het eerste kwartaal een besluit zal worden genomen. Hoe ziet die nieuwe
bestuursconstructie er uit en hoe wordt die gevormd?Vervolgens refereert de heer Van Wijmen aan de vierde voortgangsrapportage
Programma versterking rechterlijke organisatie (PVRO), waarvan op bladzijde
6 wordt vermeld dat de beweging die met het PVRO is ingezet, inmiddels onomkeerbaar
is geworden. Er is derhalve geen weg meer terug en de beweging zal de komende
jaren nog voortgaan, hetgeen in zijn ogen een goede ontwikkeling is te noemen.
Dat er tussen gerechten verschillen in aanpak en tempo kunnen voorkomen, is
weliswaar begrijpelijk, maar hierdoor komt het wel wenselijk voor om het kernteam
van het PVRO na 1 januari 2002 nog niet definitief op te heffen maar om het
voorlopig nog naast en onder verantwoordelijkheid van de raad te laten functioneren.
Er zijn daar namelijk zaken aan de orde die de raad, die al met genoeg nieuwe
taken en bevoegdheden wordt beslast en bekleed, zelf vooralsnog niet zo intensief
voor zijn rekening kan nemen. Wat is de reactie van de minister hierop?Uit het overzicht van de lokale activiteiten dat is opgenomen op bladzijde
14 van genoemde voortgangsrapportage PVRO, blijkt dat lang niet alle gerechten
de projecten «Bestuur gerechten» en «Werkprocessen»
in voldoende mate hebben opgepakt. Valt te voorzien dat dit tijdig voor 1 januari
2002 anders zal zijn?Vervolgens is de heer Van Wijmen benieuwd te vernemen of de Vliegende
brigade inmiddels ook voor de gerechtshoven werkt en zo dat niet het geval
is, wanneer daarin wel is voorzien.Volgens de voortgangsrapportage is de oprichting van de databank Consistente
straftoemeting voorzien voor medio 2001, maar valt te vrezen dat die niet
voor of op 1 januari 2002 volledig operationeel zal zijn. Wanneer zal dit
wél het geval zijn?Waar bij bepaalde projecten, bijvoorbeeld de twee boevengenoemde, sprake
blijkt te zijn van onderuitputting van de financiële middelen, roept dit de vraag op of die middelen desalniettemin beschikbaar blijven
voor het lopende jaar 2001.De in de brief van de minister d.d. 26 maart 2001 (26 352, nr. 43)
vermelde instroombehoefte over de jaren 2001–2010, te weten 1352 personen,
verontrust de heer Van Wijmen in ernstige mate, in die zin dat er bij hem
sterke twijfels leven over de mogelijkheid om tijdig voldoende geschikte kandidaten
aan te trekken. Deelt de minister die ongerustheid en, zo ja, wat ziet hij
dan als oplossingsrichtingen van meer structurele aard? Is het mogelijk om
de inspanning meer te richten op het verhogen van het aanzien van de rechterlijke
macht? Biedt een combinatie van functies binnen de wetenschap en de rechtspraak
wellicht een oplossing?De heer Vos (VVD) meent dat het algemene beeld
dat uit het proces van de reorganisatie van de rechterlijke macht naar voren
komt, positief is te noemen. Uit de stukken van het ministerie van Justitie
en het PVRO blijkt dat er hard en succesvol wordt gewerkt.Uit de presentatie door drie rechtbanken onder de vlag van het PVRO komt
naar voren dat de veranderteams veel beweging creëren en dat de belasting
van de rechterlijke macht ten gevolge van de reorganisatie groot is. Hoewel
thans de productie op peil is gebleven, moet de vraag worden gesteld of dat
blijvend lukt. Als men de boog niet gespannen kan houden, is er het risico
van een grote terugval, waardoor de rechtzoekende het nakijken zal hebben.
Van diverse zijden is gewezen op het verschijnsel van langere doorlooptijden.
In hoeverre wordt een en ander door het ministerie gemonitord en wat wordt
er concreet aan gedaan?Wanneer per 1 januari a.s. gerechtsbesturen in de nieuw opzet gaan functioneren,
zijn daarvoor ten minste 130 bestuurders nodig die voor hun taak zijn opgewassen.
Dit houdt in dat circa 9% van het totale bestand aan rechters zich vrijwel
fulltime als bestuurder gaat bezighouden. Gezien het tekort aan rechters voor
het eigenlijke werk, rijst de vraag of genoemde menskracht wel beschikbaar
is en of voldoende goede bestuurders gevonden kunnen worden. Wat wordt er
nu gedaan om de bestaande voorzitters op te leiden teneinde straks hun zwaardere
managementrol te kunnen dragen?Voor de bekostiging wordt een hoofdlijnennotitie opgesteld. In hoeverre
is het realistisch dat het te realiseren desbetreffende systeem waarvoor ook
nog een voorhangprocedure geldt, per 2002 operabel is?De Departementale accountantsdienst (DAD) heeft eerder te kennen gegeven
dat er ten aanzien van de vele verschillende projecten in het kader van de
reorganisatie van de rechterlijke macht, sprake zou dienen te zijn van «overall»
toezicht. Waar recentelijk is bekend geworden dat aan die aanbeveling tegemoet
is gekomen, is de heer Vos benieuwd te vernemen tot welke conclusies genoemde
visie geleid heeft en waar primair ingegrepen zal worden. De Algemene Rekenkamer
heeft de verwachting uitgesproken dat per 1 januari 2002 niet alle PVRO-projecten
zullen zijn geïmplementeerd. Kennelijk zijn er dus achterstanden. Wat
denkt de minister van haar suggestie om ten minste een minimumpositie verplicht
te stellen?De werving en selectie van personeel voor de Raad voor de rechtspraak,
voor de gerechten en op het departement blijft zorgwekkend. Het beeld doemt
op dat er straks bijvoorbeeld een raad is met een aantal generaals zonder
manschappen. Voor de rechterlijke macht moeten 1353 personen worden geworven,
hetgeen een zeer zware opgave zal worden.Onderdeel van het werklastsysteem Lamicie betreft het zogenaamde tijdschrijven.
De heer Vos bevroedt dat er ook rechters zullen zijn die «politiek»
gaan tijdschrijven, in de zin dat ze geschrokken van hun totale belasting
aan uren, anders gaan schrijven dan overeenkomt met de realiteit. Hoewel dit
op zichzelf niet verwijtbaar maar menselijk en begrijpelijk is, bestaat wel
het risico dat hierdoor de capaciteitsprognose in het kader van Lamicie niet
adequaat zal zijn. De minister signaleert dat vanaf 2002 de budgetten voor de rechterlijke
macht onder grote druk komen te staan. Juist aangezien alsdan de nieuwe organisatie
gaat draaien, is dat signaal behoorlijk alarmerend. Heeft hij inmiddels zicht
op het te verwachten tekort en wat is hij van plan daaraan te gaan doen?Met betrekking tot mediation meldt de vierde voortgangsrapportage Rechtspraak
in de 21ste eeuw dat meer zaken worden behandeld dan waren verwacht. Kan aangegeven
worden in hoeverre dit verlichtend of verzwarend werkt voor de zittende magistratuur?
Met name omdat er magistraten zijn die zelf aan mediation doen, is het voorstelbaar
dat het eerder verzwarend dan verlichtend werkt, zodat dit wellicht beter
door derden kan worden gedaan dan door rechters zelf.Door de DAD is de vraag opgeworpen wat er moet gebeuren indien niet aan
de criteria voor de beheersoverdracht van het ministerie aan de raad en de
gerechten is voldaan. In hoeverre voorziet de minister de mogelijkheid van
een vangnetconstructie? Hoe staat hij tegenover de zorg van de DAD over het
financieel beheer bij de onderscheiden gerechten? Zijn deze ook in financieel
opzicht op tijd in staat om vanaf 1 januari 2002 hun verzwaarde verantwoordelijkheid
te dragen?Uit de PVRO-rapportage blijkt dat de externe oriëntatie van de gerechten
enigszins achter zou lopen. Waar gerechten instituten zijn die dagelijks met
allerlei mogelijke problemen vanuit de samenleving te maken hebben en derhalve
geacht kunnen worden zeer extern gericht te zijn, is de vraag wat de reden
is voor het achterblijven van die externe oriëntatie.Verder wordt in genoemde rapportage gesignaleerd dat de 26 gerechten sterk
van elkaar verschillen, evenals de aanpak van prioriteiten. Bestaat niet het
risico dat bij de gerechten een achterhoede en een voorhoede ontstaan, waarbij
de laatste gevoeliger zal blijken te zijn voor de reorganisatie? Wat doet
de minister om dat risico te voorkomen?De presentatie van de Vliegende brigade met rechter Westenberg als opperbrigadier
is positief te noemen. De indruk bestaat dat de rechtbank Den Bosch met name
behoefte heeft aan forse ondersteuning, terwijl de rechtbank Middelburg vrijwel
structureel een beroep op de Vliegende brigade schijnt te willen doen. Is
het ministerie van Justitie reeds nu bereid om extra te middelen te geven
om tegemoet te komen aan dergelijke signalen?De heer Van Oven (PvdA) spreekt allereerst
waardering uit voor de intensieve inspanningen die zowel op het departement
als bij de rechterlijke macht worden verricht om de modernisering van de rechterlijke
organisatie tot een succes te maken.Vervolgens sluit hij zich aan bij de vragen van beide voorgaande sprekers
over de overdracht van het financieel beheer en het noodvangnet. Hij voegt
er nog de vraag aan toe of gelet op de vertraging die is opgelopen bij het
project inzake de rechterlijke database, niet had kunnen worden voorzien dat
er eerst had moeten worden proefgedraaid.Het is te betreuren dat, zoals uit de PVRO-rapportage blijkt, de externe
oriëntatie bij de gerechten nog nauwelijks van de grond is gekomen, dit
terwijl de onderhavige moderniseringsoperatie allereerst gericht behoort te
zijn op de rechtsconsument. Wat is de visie van de minister hierop?Naarmate de datum van 1 januari 2002 nadert, wordt het moderniseringsproces
minder omkeerbaar. De desbetreffende projecten hangen sterk samen met de instelling
van de Raad voor de rechtspraak en dus met het wetgevingstraject in beide
Kamers. Hoewel de minister stelt dat dit traject op schema ligt, is dat wel
een schema dat in het nadeel werkt van het parlement. Waar de Tweede Kamer
was toegezegd dat zij het verslag in het kerstreces zo krijgen, is dat pas
op 21 maart binnengekomen. Volgens de huidige planning zal er op 21 mei a.s.
een wetgevingsoverleg worden gehouden, waarbij overigens helaas door een meerderheid
in dezelfde Kamer geen gehoor is gegeven aan de oproep van de PvdA-fractie
om daaraan voorafgaand een aparte hoorzitting te houden. Waar
de gedachtewisseling over de onderhavige gedetailleerde en principiële
wetgeving in feite nog moet plaatsvinden en deze zorgvuldig zal dienen te
verlopen, is het slechts te hopen dat die tijdig, dus voor het zomerreces
afgerond zal zijn in de Tweede Kamer. Vervolgens zal de Eerste Kamer zich
er nog diepgaand over buigen. Het is naar menselijke berekeningen dan ook
volstrekt ondenkbaar dat het geschetste traject voor 1 november a.s. zal kunnen
worden afgerond, met alle risico's van dien voor het halen van de beoogde
invoeringdatum van 1 januari 2002. In dit verband verwijst de heer Van Oven
naar bladzijde 6 van de vierde voortgangsrapportage Rechtspraak in de 21ste
eeuw, waarin staat dat de taken die nu nog door de directie Rechtspleging
worden verricht per 1 april geleidelijk aan de kwartiermakers worden overgedragen,
hetgeen de vraag oproept onder wiens verantwoordelijkheid die overdracht dan
plaatsvindt. Het grote nadeel van uitstel is dat de schemersituatie die al
aan het ontstaan is, zal worden gecontinueerd. Daarbij komt dat waar de directie
taken overdraagt aan de Raad voor de rechtspraak, dit tevens gevolgen heeft
voor de prioriteitsstelling van die raad.Het inmiddels bij nota van wijziging gedane voorstel om de kwartiermakers
automatisch tot bestuurslid van de eerste Raad voor de rechtspraak te benoemen,
vindt de heer Van Oven weinig elegant, daar het parlement nog over de gehele
benoemingsprocedure moet komen te spreken.De inmiddels, na ruim twee jaar aandringen, ontvangen langetermijnprognose
van de capaciteitsbehoefte bij de rechterlijke macht is zeer onrustbarend.
De vraag laat zich stellen hoe de uitbreiding binnen tien jaar van 1600 naar
3000 zich verhoudt tot het verleden. Is niet sprake van een zeer verrassende
en revolutionaire uitbreiding? Als die gebaseerd is op de Lamicie-metingen,
zou dat betekenen dat de rechterlijke macht jarenlang veel te hard heeft moeten
werken. Daarnaast valt niet in te zien dat het beoogde aantal van 3000 zal
worden gehaald gelet op de geringe wervingskracht van de rechterlijke macht.
Zeker niet geruststellend is de opmerking van de minister in de brief van
26 maart 2001 (26 352, nr. 43), dat hij op korte termijn afspraken gaat
maken over de in 2001 en 2002 te realiseren instroom. Zijn inmiddels die afspraken
gemaakt en wat gaat er gebeuren voor de periode daarna? Zal de Kamer overigens
in het kader van de komende voorjaarsnota worden geïnformeerd over de
invulling in 2001, inclusief de financiële consequenties? Voor de langere
termijn is naar het oordeel van de heer Van Oven in ieder geval een soort
deltaplan nodig, waarin het kabinet duidelijker dan in de zo-even genoemde
brief, aangeeft hoe het denkt de beoogde doelstelling terzake te realiseren.Hoewel de wet in verband met de herziening van het fiscale procesrecht
een jaar geleden in werking is getreden, zijn de resultaten wat betreft de
gevolgen voor de werklast pas in november voorzien. Ook dat lijkt zich dus
weer richting de Raad voor de rechtspraak te gaan bewegen, terwijl toch eerder
van de minister een duidelijke uitspraak terzake had mogen worden verwacht.
Is hij bereid die alsnog versneld aan de Kamer te doen toekomen?De heer Rabbae (GroenLinks) betreurt het dat,
ondanks de wil, de inzet en het elan bij degenen die betrokken zijn bij de
voortgang van de modernisering van de rechterlijke organisatie, toch geconstateerd
moet worden dat de operatie op een aantal cruciale onderdelen vertraging oploopt.
Dat geldt in het bijzonder voor het beheer dat in het kader van integraal
bestuur en management van essentieel belang is, en voor het project inzake
de eenheid van beleid. Wat is de inzet van de minister in de komende tijd
ten aanzien van met name die onderdelen, teneinde de fatale datum van 1 januari
2002 te halen?Uit de vierde voortgangsrapportage Rechtspraak in de 21ste eeuw blijkt
dat er in het kader van het evaluatieprogramma geen sprake kan zijn van een
nulmeting. Dit houdt in feite in dat elk eindresultaat straks een succesresultaat zal zijn. De minister maakt het zich op deze manier wel erg
gemakkelijk omdat de Kamer hierdoor niet in staat wordt gesteld om hem af
te rekenen op eerdere gegevens en criteria. Is hij alsnog bereid om aan te
geven op welke punten hij te zijner tijd politiek kan worden aangesproken?Wat betreft de ontwikkelingen inzake de Raad voor de rechtspraak voelt
de heer Rabbae zich gesteld voor aan aantal faits accomplis. Hoewel sprake
is van een moderniseringsoperatie die een van de kernen van de democratie
raakt, is de Kamer wat dit betreft in een proces geraakt dat het best is te
karakteriseren met «slikken of stikken», hetgeen onacceptabel
is. De heer Rabbae roept de overige fracties in deze Kamer dan ook op om zich
hier niet bij neer te leggen, zeker waar het gaat om het benadrukken van het
belang van een gezonde afstand tussen de minister en de rechterlijke macht,
onder andere op het punt van het benoemingsbeleid.Ook hij maakt zich grote zorgen over de invulling van de capaciteitsbehoefte
bij de rechterlijke organisatie, waarbij hij nog de suggestie doet om indachtig
de zij-instroommethode in het onderwijs, in dit geval mensen met een sterk
juridische achtergrond te interesseren voor een functie bij de rechterlijke
macht die uiteraard overeenkomt met hun capaciteiten en mogelijkheden. Hij
sluit zich aan bij de vraag van de heer Van Oven om de Kamer bij de komende
voorjaarsnota te informeren over de realisatie in 2001.Ten slotte herhaalt hij zijn reeds bij eerdere gelegenheden gedane verzoek
aan de minister om met een nota te komen over de derde tranche. Antwoord van de regeringDe minister is er verheugd over dat de vierde
voortgangsrapportage Rechtspraak in de 21ste eeuw, die de periode van juli
tot en met december van het vorig jaar beslaat, nu reeds door de Kamer wordt
behandeld. Vanaf begin april is een nieuwe fase in de operatie tot modernisering
van de rechterlijke macht van start gegaan, in de zin dat de kwartiermakers
met hun werkzaamheden zijn begonnen en de procesgang is versterkt. Bovendien
zullen de condities voor de beheersoverdracht op korte termijn worden bepaald.
De vorderingen van de diverse projecten zullen nauwgezet gevolgd worden en
zonodig bijgestuurd. In briefings op 10 en 17 april jl. is de Tweede Kamer
reeds geïnformeerd over de totale moderniseringsoperatie. Vastgesteld
kan worden dat die operatie nog steeds op schema ligt.Waar de nota's naar aanleiding van het verslag inzake de wetsvoorstellen
27 181 en 27 182 op 21 maart jl. naar de Tweede Kamer zijn gestuurd,
moet erkend worden dat er wat dat betreft wel enige vertraging is opgelopen
ten opzichte van de aanvankelijke planning, waarin echter ook was opgenomen
dat de Kamer in september met haar verslag zou komen, hetgeen uiteindelijk
oktober werd, waarna het eind november is vastgesteld. Gerealiseerd dient
evenwel te worden dat hier sprake is van een zeer complexe materie, waarbij
gelet op beide wetsvoorstellen een goede onderlinge afstemming tussen de betrokken
departementen een vereiste is. Het feit dat het wetgevingsoverleg op 21 mei
a.s. zal plaatsvinden, geeft de minister goede hoop dat de uiteindelijke stemming
in de Tweede Kamer in juni kan plaatsvinden, zodat de wetsvoorstellen nog
voor het zomerreces aan de Eerste Kamer kunnen worden gezonden. Het is dan
voorzienbaar dat ze per 1 januari 2002 in werking treden.De belangrijkste kortetermijndoelstelling van het project Werving, selectie
en opleiding van leden van de rechterlijke macht (WSORM), te weten het geprognosticeerde
capaciteitstekort in 1999 en 2000 van 188 buitenstaanders, is inmiddels ruimschoots
gehaald, aangezien er 220 buitenstaanders zijn ingestroomd naar de zittende
magistratuur. Dit neemt overigens niet weg dat in de toekomst de aandacht
uiteraard uit zal moeten blijven gaan naar werving, selectie en opleiding
van leden van de rechterlijke macht. Overigens moet geconstateerd
worden dat tot nu toe de functie van rechter een aantrekkelijke is gebleken
en dat de huidige te krappe arbeidsmarkt daarop nog niet te veel invloed heeft
gehad. Via een landelijke wervingscampagne en het ontwikkelen van een arbeidsmarktstrategie
wordt versneld getracht gekwalificeerde mensen te interesseren voor een functie
bij de rechterlijke macht. Drie wervingscampagnes die door rechtbanken zijn
opgezet, leveren het beeld op dat er over het algemeen een behoorlijke belangstelling
is om lid te worden van de rechterlijke macht. In Rotterdam zijn door een
campagne 7 buitenstaanders geworven en Utrecht geeft een gelijksoortig beeld
te zien.Bij brief van 26 maart jl. (26 352, nr. 43) is de Kamer geïnformeerd
over de verdere prognose inzake de capaciteitsbehoefte die in feite een soort
ideaalbeeld inhoudt van het aantal mensen dat nodig is om de achterstanden
weg te werken en de doorlooptijden terug te brengen, mede met inachtneming
van de Lamicie-normen. De behoefte aan instroom is met name in de eerstvolgende
jaren erg groot en dit betreft capaciteit die nodig is om de bestaande werkvoorraden
weg te werken. Daarnaast is structurele capaciteit nodig om te komen tot een
acceptabele werkdruk. Los van de in het kader van het regeerakkoord uitgetrokken
extra middelen voor de Contourennota, waarvan een deel is gegaan naar de rechtspraak,
en de extra intensivering vorig jaar, wordt binnen het kabinet een dezer dagen
gesproken over het beschikbaar stellen van de benodigde financiële middelen
voor nog meer rechters. Zodra hierover meer duidelijkheid is, zal de Kamer
er over worden geïnformeerd. Bovendien zal zij wat betreft de jaren 2001
en 2002 nader inzicht verkrijgen in de benodigde capaciteit en de daaraan
verbonden activiteiten. Het beeld van de langere termijn hangt overigens niet
alleen van de financiële middelen af, maar ook van het feit dat er na
2002 een nieuw kabinet zal aantreden dat vervolgens zal moeten aangeven welke
prioriteiten het aan dit beleidsonderdeel wil stellen. Het project WSORM zal
uiteindelijk overgaan naar de Raad voor de rechtsprak, hetgeen onverlet laat
dat in de tussentijd voortdurend overleg plaatsvindt tussen het ministerie
en de kwartiermakers over het realiseren van de beoogde capaciteitsbehoefte.De Vliegende brigade is in het voorjaar 2000 gestart met haar werkzaamheden.
Zij was oorspronkelijk bedoeld om zich met de door de invoering van het landelijk
rolreglement voor de civiele sectoren versneld loskomende zaken bezig te houden.
Uit het periodeverslag bleek evenwel dat een aantal rechtbanken de Vliegende
brigade daadwerkelijk wilde inschakelen om de tijdelijke of structurele onderbezetting
in de eigen civiele sector op te vangen. In een aantal gevallen is de Vliegende
brigade aan een dergelijk verzoek tegemoetgekomen, vanuit de gedachte dat
anders de achterstanden bij de rechtbanken onbeheersbaar zouden toenemen.
Primair is overigens uitgangspunt dat de gerechten zelf tot adequate maatregelen
komen, hetgeen soms inhoudt dat ze door een andere en verbeterde organisatie,
sneller en efficiënter gaan werken. Indien ondanks dergelijke maatregelen
blijkt dat assistentie door de Vliegende brigade structureel moet worden gemaakt
om zaken te kunnen afdoen, zal de financiering en de bezetting ervan opnieuw
moeten worden bezien.De tekorten aan rechters bij bepaalde gerechten, zoals die van Middelburg
en Den Bosch, betreffen niet alleen een financieel probleem. Er is ook vaak
sprake van een wervingsprobleem dan wel van een organisatieprobleem. Bekostiging
op basis van werklast kan een structurele oplossing bieden. In de tussentijd
zal door de minister en naar hij aanneemt binnenkort ook door de Raad voor
de rechtspraak hiernaar op basis van maatwerk worden gekeken, en zullen de
gerechten die het echt nodig hebben, worden geassisteerd.Het is de bedoeling dat de projecten Bestuur gerechten, Raad voor de rechtspraak
en Ministeriële taken rechtspleging hun onderlinge processen zodanig
afstemmen dat de nieuwe organisatiestructuur op 1 januari 2002 zijn beslag
krijgt. Er wordt met ongelofelijk veel kracht aan gewerkt en alle geluiden
uit het veld geven ook aan dat de operatie nog steeds behoorlijk op koers
ligt. Er worden extra inspanningen verricht op die terreinen die dat behoeven.
Waar elke speculatie over uitstel een verkeerd signaal zou zijn, gaat de minister
er vooralsnog van uit dat, hoewel het een geweldige krachtsinspanning van
alle betrokkenen zal blijven vergen, genoemde datum daadwerkelijk gehaald
wordt.Op dit moment worden ten behoeve van de overdracht de cruciale basiscondities
ontwikkeld, die bij de volgende voortgangsrapportage expliciet zullen worden
aangeduid. Rond november zal aan de Kamer worden aangegeven in welke mate
daaraan is voldaan.Uit de nu voorliggende rapportages kan niet geconcludeerd worden dat er
wat betreft de vormgeving van het beheer sprake is van vertraging. Inmiddels
is wel de procesregie versterkt, maar ingrepen van wezenlijke aard zijn niet
aan de orde.In december 2000 is een hoofdlijnennota over de AMvB bekostiging voor
commentaar gestuurd aan vertegenwoordigers van de zittende magistratuur. Deze
nota bevat voorstellen voor de bekostigingsrelatie tussen de minister en de
Raad voor de rechtspraak en de uitgangspunten waarmee laatstgenoemde rekening
dient te houden bij het verdelen van de middelen over de gerechten. In januari
van dit jaar is het overleg met de zittende magistratuur over deze nota afgerond,
die nog voor het wetgevingsoverleg van 21 mei a.s. aan de Kamer zal worden
gezonden. De concept-AMvB zal haar zo snel mogelijk na het zomerreces bereiken.
Het bekostigingssysteem als zodanig zal in de basis tijdig gereed zijn, maar
ook hierbij geldt een overgangsperiode, in de zin dat vanaf het jaar 2003
het systeem daadwerkelijk operationeel zal zijn. In 2002 zal het nog met een
zekere bandbreedte worden toegepast. De gegevens zijn nu nog onvoldoende betrouwbaar.
Bovendien moet de structuur van de justitiebegroting nog worden aangepast
aan de opzet van de AMvB. Zo is het de taak van de Lamicie beheersorganisatie
(LBO) om het werklastmodel verder te optimaliseren. Daarvoor hebben inmiddels
tijdschrijfonderzoeken plaatsgevonden. Als laatste zal eind april het tijdschrijfonderzoek
bij de Centrale raad voor beroep worden afgerond. De resultaten van de onderzoeken
zullen worden verwerkt in het Lamicie-model 2002. In de tweede helft van 2001
zal worden gewerkt aan de implementatie daarvan. De komende maanden zal een
planning worden gemaakt voor een nieuwe tijdschrijfcyclus. Tijdschrijven wordt
volgens een eenduidige en objectieve methode vormgegeven. Om meer inzicht
en uniformiteit in het gebruik van het Lamicie-model te krijgen, wordt bovendien
een handboek gemaakt dat waarschijnlijk medio juni gereed zal zijn. Daarnaast
wordt nog nagedacht over de integratie van de LBO in de Raad voor de rechtspraak
en over de wijze waarop de raad zich kan laten adviseren over de werklastmeting.
De betrouwbaarheid van het tijdschrijfsysteem wordt bovendien nog bekeken
door externe deskundigen.Met betrekking tot de vangnetconstructie merkt de minister op dat wanneer
gerechten achterblijven, dit nog geen reden is om de wetgeving niet in werking
te laten treden, mits maar aan basiscondities wordt voldaan. De Raad voor
de rechtspraak zal in voorkomende gevallen individueel toezicht houden dan
wel beheersafspraken maken om op het functioneren van het desbetreffende onderdeel
van het gerecht toe te zien.De beoogde reorganisatie moet de voorwaarden scheppen om tot betere prestaties
en een hogere effectiviteit van de rechtspraak te komen, hetgeen zich vertaalt
in versnelling van procedures, meer rechtseenheid, grotere doelmatigheid en
een sterkere oriëntatie op de samenleving. De meting van de resultaten
hiervan zal een langere reeks van jaren omvatten. Er is een evaluatiebepaling
in het kader van de regeling Grote projecten, die is bedoeld om een vergelijking
te kunnen maken tussen de situatie voor en na de implementatie van in dit
geval het programma Rechtspraak in de 21ste eeuw. Omdat reeds veel moderniseringsprojecten
ten tijde van de aanvang van het evaluatieprogramma gestart waren, kon van een systematische nulmeting als een momentopname van de uitgangssituatie
geen sprake zijn. Er is wel voor gekozen om op gezette tijden gegevens te
verzamelen over de prestaties en de effecten van de uitvoering van de moderniseringsoperatie,
en om deze periodiek te publiceren. Daarnaast geldt dat bij de evaluatie van
de onderhavige wetgeving in 2006 wel degelijk zal kunnen worden vastgesteld
of en in hoeverre de beoogde doelstellingen en effecten zijn gerealiseerd.De vorming van de nieuwe directie op het departement van Justitie die
een adequate counterpart dient te zijn van de Raad voor de rechtspraak, verloopt
nog steeds voorspoedig. Hierbij geldt dat de rechterlijke macht verantwoordelijk
wordt voor de eigen bedrijfsvoering. Dit impliceert dat de minister op het
gebied van beheer de verantwoordelijkheid overdraagt aan de zittende magistratuur,
hetgeen onverlet laat dat hij wel verantwoordelijk blijft voor het stelsel
van de rechtspleging, dat zich onder meer vertaalt in het verstrekken van
middelen voor de bedrijfsvoering. Krachtens de Comptabiliteitswet blijft hij
ook belast met het beheer van de justitiebegroting. De missie van genoemde
directie is het succesvol laten zijn van de rechtspleging binnen de context
van de regeringsverantwoordelijkheid.Uit recente werkbesprekingen met vertegenwoordigers van vrijwel alle gerechten
komt het beeld naar voren dat overal de voorbereidingen op het nieuwe besturingsmodel
in volle gang zijn. De mate waarin die voorbereidingen zijn gevorderd, loopt
onderling nog wel wat uiteen, maar gelet op de huidige stand van zaken en
de plannen van de gerechten tot het eind van dit jaar, kan ervan worden uitgegaan
dat in het laatste kwartaal van 2001 de bestuurlijke infrastructuur die nodig
is voor de implementatie van de wetsvoorstellen, gereed is. Geconstateerd
kan worden dat de bestuurlijke onderbrenging van de kantongerechten geen problemen
lijkt te ondervinden. Voor een optimaal gebruik van deze bestuurlijke infrastructuur
is echter ook een cultuurverandering nodig binnen de gerechten die het mogelijk
zal maken om een bestuur op basis van integraal management te realiseren dat
openstaat voor verandering en vernieuwing. Hoewel er in het land vele aanzetten
zijn te vinden voor deze cultuuromslag kan nu nog niet worden aangegeven hoe
ver dit proces aan het eind van dit jaar gevorderd zal zijn. Daarnaast worden
inspanningen verricht om op het gebied van management geschikte personen te
werven. Over een en ander zal de Kamer in november geïnformeerd worden.Met betrekking tot de Raad voor de rechtspraak zijn wetgeving en implementatie
tegelijk gestart, zijnde een essentieel element in het project als zodanig.
In september jongstleden heeft de staatssecretaris van Justitie de Kamer doen
toekomen het schema voor de benoeming van de kwartiermakers. Uitgangspunt
is steeds geweest dat er een raad moet zijn die per 1 januari 2002 de verantwoording
overneemt. Voorzover de minister bekend, heeft de Tweede Kamer met deze aanpak
ingestemd en is zij wat dat betreft hierover volledig geïnformeerd, zodat
hij de kritische opmerkingen terzake van de heer Rabbae niet begrijpt. De
huidige situatie houdt in dat de minister van Justitie formeel gezien totdat
de Raad voor de rechtspraak officieel aantreedt, zo nodig aanwijzingen kan
geven aan de kwartiermakers, maar dat dit zich in de praktijk oplost door
goed overleg.Het handhaven van het kernteam PVRO ook na 1 januari 2002, zoals gesuggereerd
door de heer Van Wijmen, is ter beoordeling van de Raad voor de rechtspraak
zelf. Volgens de minister kan het niet de bedoeling zijn dat alsdan het kernteam
naast de raad blijft functioneren, maar zou het er dan veeleer een onderdeel
van moeten uitmaken. Hij heeft overigens de indruk dat de samenwerking op
het ogenblik dermate is, dat er goede afspraken gemaakt over zullen kunnen
worden.De heer Vos heeft erop gewezen dat doordat de 26 gerechten sterk van elkaar
verschillen, evenals de aanpak van prioriteiten, het risico bestaat dat bij
de gerechten een achterhoede en een voorhoede ontstaan. De minister
meent dat doordat er gerechten zijn die er geweldig aan trekken, dit de gerechten
die nog wat achterlopen, juist stimuleert om ook een extra krachtsinspanning
te doen. Daarnaast is het de bedoeling dat de gerechten die achterblijven
en daarover een gerichte vraagstelling hebben, geassisteerd zullen worden
om ervoor te zorgen dat ze tijdig gereed zijn.Voor de externe oriëntatie zijn twee projecten in het kader van het
PVRO belangrijk, te weten de interne klachtenbehandeling en het klantwaarderingsonderzoek,
en beide verlopen volgens planning.Tijdens de loop van het project inzake de databank Consistente straftoemeting
is de noodzaak van een proeffase duidelijk geworden, hetgeen tot de geconstateerde
vertraging heeft geleid.Bij de mediationexperimenten worden externe mediators ingezet. Alleen
bij al langer lopende experimenten inzake omgangsregeling bij echtscheidingszaken
worden rechters ingezet als mediator. Dat is echter meer uitzondering dan
regel. De experimenten werken overigens eerder verlichtend dan verzwarend.In februari jongstleden is in samenspraak met de presidentenvergadering,
het College van procureurs-generaal, de stuurgroep Raad voor de rechtspraak
in oprichting, het bestuur van de SSR en het departement van Justitie besloten
tot een gezamenlijke opleidingsdienst voor het openbaar ministerie en de zittende
magistratuur.Hoewel het wellicht te verwachten was dat de reorganisatie, mede gelet
op de bestaande capaciteitsproblematiek en de huidige lange doorlooptijden,
zou leiden tot productieverlies, is dat gelukkig vooralsnog niet geconstateerd.
Dit laat onverlet dat wat dit betreft de vinger aan de pols zal worden gehouden.
Mocht er op een gegeven moment wel een duidelijk productieverlies optreden,
dan zal de Kamer daarover worden geïnformeerd in de voortgangsrapportage.Nadere gedachtewisselingDe heer Van Wijmen (CDA) onderschrijft met
veel nadruk de opmerking van de minister over de invoeringsdatum, dat iedere
speculatie in de richting van uitstel een verkeerd signaal zou zijn. Alle
betrokkenen, waaronder de Tweede Kamer, dienen alles op alles te zetten, uiteraard
met inachtneming van de zorgvuldigheid, om de invoeringsdatum van 1 januari
2002 te halen.Met het oog op de evaluatie in 2006 doet de heer Van Wijmen de suggestie
om de huidige jaarverslagen van de gerechten hierbij aan te wenden als invoergegevens
zodat ze een referentiekader kunnen bieden voor genoemde evaluatie.Hoewel de heer Vos (VVD) met vertrouwen kennisneemt
van de opmerking van de minister dat de beoogde invoeringsdatum gehaald zal
worden, gaat hij er wel van uit dat, mocht op een zeker moment blijken dat
1 januari 2002 niet haalbaar is, de Kamer daarvan tijdig op de hoogte zal
worden gesteld.De heer Van Oven (PvdA) verneemt nog graag
van de minister wanneer de databank Consistente straftoemeting daadwerkelijk
operationeel zal worden.Verder benadrukt hij dat door het strakke tijdschema dat de minister voor
de parlementaire behandeling van de twee wetsvoorstellen heeft opgesteld,
laatstgenoemde er ook de volle verantwoordelijkheid voor draagt indien onverhoopt
de invoeringsdatum niet wordt gehaald en er derhalve nadere maatregelen moeten
worden genomen.De opstelling van de minister waar het gaat om de capaciteitsbehoefte
voor de lange termijn, kan niet anders dan als laconiek worden gekarakteriseerd.
Hij zegt dat een zeer aanzienlijke uitbreiding nodig is, zonder daaraan
echter aan de hand van een langetermijnvisie invulling te geven. Waar er nog
steeds sprake is van onaanvaardbare doorlooptijden bij gerechten en hoven,
gaat het niet aan dat de minister zich wat betreft zijn bemoeienis beperkt
tot de jaren 2001 en 2002, omdat er in 2002 een nieuw kabinet komt. De heer
Van Oven herhaalt dan ook zijn verzoek om nog voor deze zomer een deltaplan
voor de lange termijn te presenteren. Daaruit zal duidelijk moeten worden
of conform de langetermijnprognose uitbreiding wordt nagestreefd dan wel of
op andere wijze wordt voorzien in de benodigde menskracht. Ook zal helder
moeten zijn wie verantwoordelijk is voor de uitvoering van de capaciteitsversterking
en hoeveel financiën daarmee gemoeid zijn.De heer Rabbae (GroenLinks) benadrukt dat,
waar tegen alle sombere berichten van de DAD en de Algemene Rekenkamer in,
de minister erin blijft volharden dat de datum van 1 januari 2002 gehaald
wordt, deze er politiek op af zal worden gerekend indien die verwachting niet
uitkomt.De minister beschouwt de suggestie van de
heer Van Wijmen inzake de jaarverslagen van de gerechten als zeer nuttig en
zegt toe deze nader bij zijn beschouwingen te zullen betrekken.Zodra onverhoopt echt duidelijk wordt dat de datum van 1 januari 2002
niet haalbaar blijkt te zijn, zal de Kamer daarvan uiteraard onmiddellijk
in kennis worden gesteld.Voor het zomerreces zal de Kamer een brief ontvangen over de capaciteitsbehoefte,
die de minister overigens niet zou willen typeren als een deltaplan, waarin
ook de elementen zoals door de heer Van Oven genoemd, worden betrokken. Men
kan er in ieder geval verzekerd van zijn dat het probleem als zodanig de volle
aandacht heeft van het kabinet.De databank Consistente straftoemeting is een PVRO-project. Het model
als zodanig is inmiddels gepresenteerd in het proeflokaal ICT. Dit jaar zal
verdere operationalisering plaatsvinden, waarvan de verdere bijzonderheden
worden vermeld in de volgende voortgangsrapportage.De minister beschouwt de opmerkingen van onder andere de Algemene Rekenkamer
en de DAD niet zozeer als somber als wel als gematigd positief. Daarbij dient
dan tevens gerealiseerd te worden dat de onderhavige wetgevingsoperatie zeer
complex en omvangrijk is.De voorzitter van de vaste commissie voor Justitie,Swildens-RozendaalDe griffier van de vaste commissie voor Justitie,PeXNoot1Samenstelling: Leden: Swildens-Rozendaal (PvdA), voorzitter, Van de Camp
(CDA), Biesheuvel (CDA), Scheltema-de Nie (D66), Zijlstra (PvdA), Apostolou
(PvdA), Middel (PvdA), Van Heemst (PvdA), Dittrich (D66), ondervoorzitter,
Rabbae (GroenLinks), Van Oven (PvdA), Kamp (VVD), Rouvoet (ChristenUnie),
O.P.G. Vos (VVD), Passtoors (VVD), Van Wijmen (CDA), De Wit (SP), Ross-van
Dorp (CDA), Niederer (VVD), Nicolaï (VVD), Halsema (GroenLinks) Weekers
(VVD), Van der Staaij (SGP) en Wijn (CDA).Plv. leden: Wagenaar (PvdA), Balkenende (CDA), Verhagen (CDA), Van Vliet
(D66), Duijkers (PvdA), Kuijper (PvdA), Albayrak (PvdA), Barth (PvdA), Hoekema
(D66), Karimi (GroenLinks), Santi (PvdA), Luchtenveld (VVD), Slob (ChristenUnie),
Van den Doel (VVD), Rijpstra (VVD), Rietkerk (CDA), Marijnissen (SP), Buijs
(CDA), Van Baalen (VVD), Van Blerck-Woerdman (VVD), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks),
De Vries (VVD), Van Walsem (D66), De Pater-van der Meer (CDA) en Arib (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26352-46.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl