Justitiële inrichtingen; Brief minister over het masterplan DJI
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24587, nr. 48

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

17-05-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

24587 nr. 48

04-05-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Het masterplan DJI2.1 Invulling van de ombuigingstaakstellingTabel 1: overzicht invulling taakstelling f 115 mln. –
financieel Tabel 2: capacitair effect volumebeperkende maatregelen
invulling f 115 mln. 3. De maatregelen op basis van actuele prognoses en de
capaciteitseffecten van de ombuigingstaakstelling3.1. Maatregelen GevangeniswezenTabel 3: meerjarig overzicht van voorzien capaciteitsoverschot
en voorgenomen reducties Gevangeniswezen 3.2. Maatregelen TBSTabel 4: meerjarig overzicht van verwachte capaciteitstekorten
en aanvullende uitbreidingen TBS 3.3. Maatregelen JeugdTabel 5: meerjarig overzicht van verwachte capaciteitstekorten
en aanvullende uitbreidingen justitiële Jeugdinrichtingen 3.4. Overzicht capacitaire effecten Masterplan voor 2001Schema 1: Overzicht samenhang maatregelen masterplan en
uitkomsten 2001 4. Beleidsmatige afwegingen4.1 Jeugdinrichtingen op locaties van penitentiaire inrichtingen4.2 Elektronische toezicht bij korte vrijheidsstraffen4.3 Optimalisering bedrijfsvoering4.4. Onzekerheden en flexibiliteit5. Reeds getroffen maatregelen en ontwikkelingen tijdens
het masterplantraject6. Het opvangen van fluctuaties in de behoefte6.1 Fluctuaties in de behoefte6.2 Maatregelen om de gevolgen van fluctuaties op te vangen7. Tot besluitOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24587Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 78 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 587Justitiële Inrichtingennr. 48BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 4 mei 20001. InleidingMet deze brief wil ik u informeren over het masterplan DJI: een geïntegreerd
plan voor invulling van de ombuigingstaakstelling van de Dienst Justitiële
Inrichtingen, de inzet van de intensiveringsmiddelen – beide voortvloeiend
uit het regeerakkoord – en de herschikking van sanctiecapaciteit op
basis van de meest recente behoefteprognoses. In mijn brief van 7 april jl.
(24 587, nr. 47) gaf ik aan het gewenst te achten het vraagstuk van het
opvangen van fluctuaties in de acute capaciteitsbehoefte bij het gevangeniswezen
te bezien tegen de achtergrond van de maatregelen uit het masterplan. Deze
brief beoogt daartoe de benodigde informatie te verschaffen. Voorts is deze
brief een vervolg op mijn brief van 27 mei 1999 (26 200-VI, nr. 49),
waarin ik u informeerde over de voorgenomen maatregelen ter invulling van
de ombuigingstaakstelling van f 115 mln. en mijn brief van 30 september
1999 (26 800-VI, nr. 5), waarin ik u onder meer informeerde over de actuele
ramingen van de capaciteitsbehoefte en mijn voornemen door middel van herschikking
van sanctiecapaciteit en financiële middelen tegemoet te komen aan de
verwachte capaciteitstekorten bij de justitiële jeugdinrichtingen en
de TBS. Nader onderzoek wees uit dat ten aanzien van de leniging van de capaciteitnood
in de jeugdsector herbestemming van gevangeniscapaciteit een reële optie
is, voor de TBS-sector gold dit niet. Wel kan door het inzetten van een deel
van de financiële besparingen die voortkomen uit reductie van de gevangeniscapaciteit
extra capaciteit worden gerealiseerd in de TBS-sector.Uiteraard wordt in deze brief ook ingegaan op de maatregelen voor het
op verantwoorde wijze opvangen van de fluctuaties in de capaciteitsbehoefte.De opbouw van deze brief is als volgt. In paragraaf 2 wordt ingegaan
op de verschillende hoofdbestanddelen van het masterplan. Vervolgens komt
daarin aan de orde tot welke uitkomsten de nadere uitwerking van de ombuigingstaakstelling
uit het regeerakkoord heeft geleid. In paragraaf 3 wordt
ingegaan op de maatregelen op basis van geactualiseerde capaciteitsprognoses
en de capacitaire effecten van de ombuigingsmaatregelen, waaronder de thans
voorgenomen inzet van de intensiveringsmiddelen uit het regeerakkoord. Daarbij
wordt aangegeven hoe door herschikking van capaciteit en door herschikking
van door capaciteitsreductie vrijvallende middelen zo veel als mogelijk tegemoet
gekomen wordt aan de tekorten bij de jeugdinrichtingen en de TBS. In paragraaf 4
worden de belangrijkste beleidsmatige afwegingen bij de keuze van de maatregelen
en de daarbij te stellen voorwaarden nader toegelicht. In paragraaf 5
wordt vervolgens ingegaan op de inmiddels genomen maatregelen. Paragraaf 6
is gewijd aan de voorgenomen maatregelen om de fluctuaties in de behoefte
aan penitentiaire capaciteit op te vangen. Tot slot worden in paragraaf 7
de noodzakelijke vervolgstappen benoemd.2. Het masterplan DJI1In mijn brief van 27 mei 1999 informeerde ik u over de voorgenomen invulling
van de ombuigingstaakstelling, welke per 2002 oploopt tot 115 mln. Het gepresenteerde
pakket aan maatregelen zag enerzijds op een verdere versobering en efficiencyverbetering
en anderzijds op een beperking van de capaciteitsbehoefte. Ik gaf toen aan
dat de voorgenomen maatregelen onderwerp zouden zijn van een ex ante uitvoeringstoets
en van consultatie van de betreffende advies- en medezeggenschapsorganen.
Voorts gaf ik in die brief aan, de inzet van de intensiveringsmiddelen voor
uitbreiding van het gevangeniswezen en voor een deel van de uitbreidingen
bij de jeugdinrichtingen aan te houden, in afwachting van de nieuwe capaciteitsprognoses.
In mijn brief van 30 september 1999 informeerde ik u over de nieuwe prognoses
en de uitkomsten van de ex ante uitvoeringstoets. De prognoses, van medio
1999, lieten een fors lagere behoefte zien aan gevangeniscapaciteit dan eerder
voorspeld. Daartegenover stonden een verwachte forse groei van de capaciteitbehoefte
bij de jeugdinrichtingen en een voortgezette groei in de behoefte aan TBS-plaatsen.
Vanwege de samenloop en samenhang met de capacitaire effecten van de ombuigingstaakstelling
en de noodzaak de opbrengsten van de capaciteitsreductie bij het gevangeniswezen
in te kunnen zetten voor verdere uitbreidingen bij de jeugdinrichtingen en
de TBS, heb ik DJI opdracht gegeven een het geheel omvattend masterplan op
te stellen.2.1 Invulling van de ombuigingstaakstellingBij de presentatie van de voorgenomen maatregelen in mijn brief van 27
mei 1999 gaf ik aan dat bij de invulling van de ombuigingstaakstelling rekening
gehouden dient te worden met de uitgangspunten en doelstellingen die aan de
verschillende vrijheidsbenemende straffen en maatregelen verbonden zijn. Anders
gezegd, het evenwicht tussen enerzijds een doelmatige en anderzijds een veilige
en humane tenuitvoerlegging, waaronder begrepen het bieden van perspectief
op een maatschappelijk aanvaardbaar bestaan, dient bewaard te blijven. De
uitkomst van de uitvoeringstoets en de adviezen uit de consultaties sterken
mij in de opvatting dat het pakket aan maatregelen hieraan voldoet en in voldoende
mate uitvoerbaar kan worden geacht om de ombuigingstaakstelling te bereiken.
Zij het, dat pas vanaf 2003 de volledig opbrengst kan worden behaald.
Wel hebben de adviezen ertoe geleid dat ik heb besloten het heffen van griffierecht
bij beklag door gedetineerden achterwege te laten2.
Voorts heb ik besloten de intensivering van de op resocialisatie gerichte
programma's aan te houden, in afwachting van nader overleg over de bijdrage
die onder andere ministeries ressorterende instellingen en regelingen hieraan
kunnen leveren. Hieronder volgt een opgave van het resterende pakket aan maatregelen:Tabel 1: overzicht invulling taakstelling f 115 mln. –
financieel (bedragen x f 1 mln.)200020012002200320042005 Efficiency- en versoberingsmaatregelen:      1. reductie programmaduur/beperking activiteitenaanbod 371015192. strakke org.gedet.arbeid,indiv.activiteiten, loonregeling2467773. toespitsen sectorale
arbeidsvoorwaarden  22224. optimalisering
bedrijfsvoering huisvesting 591418235. organis.diensten/inricht.en Hoofdkant.DJI3681012126. financiële consequenties IBO-TBS –
GW– 113444 Netto-effect efficiency & versoberingsmaatregelen41935475867       Netto-effect volumebeperkende maatregelen(zie
tabel 2)225270686868 →
Totaal netto-effect2671105115126135Kasschuif tbv intertemporele compensatie1 410 – 10– 4Compensatie uit
exploitatiereserve 200024     Compensatie kosten capaciteitsbijstellingen    – 1– 16Taakstelling f 115 mln.50751151151151151 Het betreft hier een begrotingstechnische correctie wegens
het niet gelijk oplopen van de toename van de opbrengsten en de toename van
de bezuinigingstaakstelling.Het capacitaire effect van de voorgenomen volumebeperkende maatregelen
komt (in equivalenten detentiejaren) tot uitdrukking in de volgende tabel.Tabel 2: capacitair effect volumebeperkende maatregelen
invulling f 115 mln. (in equivalenten detentiejaren)200020012002200320042005Maatregelen opvangen piekaanbod gedetineerden300430430430430430Elektronisch toezicht bij korte vrijheidsstraffen1501503003 00300300 Verlenging duur penitentiaire
programma's103050505050Illegale/ongewenste vreemdelingen
na deel straf uitzetten102035353535 Afname passanten IBO-TBS  20406075Intensiveren effect.resocialisatieprogramma'sPMPMPMPMPMPM→
Totaal reductie capaciteitsbehoefte3706308358558758901 Verwezen wordt naar paragraaf 4.2. Aangezien dit beleidsvoornemen
inmiddels is gekoppeld aan de herziening van het sanctiestelsel, zal de noodzakelijke
wettelijke aanpassing langer op zich laten wachten. Daardoor zullen de financiële
en capacitaire effecten van deze maatregelen pas later in de tijd worden bereikt.
In de tussentijd zullen tijdelijke, compenserende maatregelen worden getroffen
om deze effecten op te vangen.Tezamen vormen de maatregelen naar mijn mening een evenwichtig pakket,
waarvan de belangrijkste elementen zijn:– versobering van het standaard regime, waarbij de effecten hiervan
worden gematigd door een strakkere organisatie van het activiteitenaanbod;– efficiencyverbetering door onder meer het toespitsen van de arbeidsvoorwaarden
op de sector, door een andere organisatie van de huisvesting, en door het
anders organiseren van DJI;– beperking van de capaciteitsbehoefte in het bijzonder door alternatieve
maatregelen voor het opvangen van piekaanbod aan gedetineerden. 3. De maatregelen op basis van actuele prognoses en de
capaciteitseffecten van de ombuigingstaakstellingIn mijn brief van 30 september 1999 heb ik u geïnformeerd over de
nieuwe prognoses van de behoefte aan capaciteit bij het gevangeniswezen, de
justitiële jeugdinrichtingen en de TBS. Ik gaf toen aan te willen bezien
in hoeverre het geconstateerde overschot aan capaciteit bij het gevangeniswezen
kon worden ingezet ten behoeve van de actuele en geprognosticeerde tekorten
bij de jeugdinrichtingen en de TBS. Daaraan lagen verschillende motieven ten
grondslag, te weten:– snelheid: met het realiseren van nieuwe capaciteit op nieuwe locaties
is in de praktijk vaak een aantal jaren gemoeid; dit is een van de oorzaken
van de acute tekorten bij de jeugdinrichtingen en mede daardoor is er behoefte
aan capaciteit die snel beschikbaar kan komen;– doelmatigheid en financiering uitbreidingen: het niet benutten
van bruikbare capaciteit is een vorm van kapitaalvernietiging. Bovendien is
nieuwbouw aanzienlijk duurder en tijdrovender dan het geschikt maken van bruikbare
voorzieningen;– sociaal beleid: capaciteitsreducties gaan met verlies aan arbeidsplaatsen
gepaard en het gaat hierbij om personeel dat zich sterk en langdurig verbonden
voelt met hun werk en de DJI-organisatie en bij wie al veel is geïnvesteerd
in professionaliteit en vakbekwaamheid. Goed werkgeverschap vereist er alles
aan te doen om gedwongen ontslagen te voorkomen en betrokkenen voor de DJI
te behouden. Bovendien is bij de huidige situatie op de arbeidsmarkt het omscholen
van daarvoor geschikt personeel onmisbaar bij het voorzien in voldoende personeel
voor de nieuw te realiseren inrichting. Daarenboven doet zich ook nog de krapte
op de arbeidsmarkt gelden.Ieder voor zich, maar zeker tezamen vormen dit zwaarwegende redenen om
in te zetten op herschikking van capaciteit.Ik gaf in voornoemde brief tevens aan, bij het treffen van maatregelen
om het overschot bij het gevangeniswezen in te zetten ter bestrijding van
tekorten bij de jeugdinrichtingen en de TBS, mij te richten op ultimo 2001.
Dit werd mede ingegeven door de onzekerheidsmarges in de prognoses, die groter
worden naarmate het verder weg liggende jaren betreft, waardoor het risicovoller
is daaraan consequenties te verbinden. Bovendien bestaat het vooruitzicht
in het voorjaar 2001 over nieuwe prognoses te beschikken.3.1. Maatregelen GevangeniswezenIn mijn brief van 30 september jl. gaf ik aan dat de prognoses een overschot
aan gevangeniscapaciteit te zien gaven van 1 095 plaatsen in 2000 en
1 005 plaatsen in 2001. Dit overschot kwam bovenop de capaciteitsreducties
die voortvloeiden uit de ombuigingstaakstelling van f 115 miljoen, te
weten 370 plaatsen in 2000 en 630 plaatsen in 2001. Uitgaande van de hiervoor
toegelichte planningshorizon, kwam dit neer op een reductie met circa 1600
plaatsen in 2001. Tabel 3: meerjarig overzicht van voorzien capaciteitsoverschot
en voorgenomen reducties Gevangeniswezen (in capaciteitseenheden)2000200120022003Geplande capaciteit13 94013 68013 47513 455Capaciteitsbehoefte12 84512 67512 76012 930Subtotaal overschot
brief TK 30-9-19991 0951 005715525Volume-effecten taakstelling
f 115 mln.370630835855Overschot
brief 30-9-1999 en 7-4-20001 4651 6351 5501 380Correctie VN-bewaring (afgerond)1– 35– 35– 35– 35Overschot stand Masterplan1 4301 6001 5151 345Maatregelen Masterplan– 1 443– 1 537– 1 529– 1 473→
Saldo na maatregelen Masterplan– 1363– 14– 1281 De VN-capaciteit maakt geen onderdeel uit van de behoefteprognose
en dient derhalve gecorrigeerd te worden op de stand van de beschikbare capaciteit
als opgenomen in de brief d.d. 30-9-1999.Voor de beleidsmatige overwegingen bij de keuze van maatregelen ter reductie
van de overschotten in het Gevangeniswezen, verwijs ik u naar paragraaf 4.4.Naast bovenbedoelde volumebeperkende maatregelen, worden maatregelen getroffen
om fluctuaties in de capaciteitsbehoefte bij het Gevangeniswezen op te vangen.
Deze maatregelen zijn nader beschreven in hoofdstuk 6.3.2. Maatregelen TBSVoor de TBS gaven de behoefteprognoses een tekort te zien van respectievelijk
50 plaatsen in 2000 en 105 plaatsen in 2001, ondanks de lopende uitbreidingen.
In de volgende tabel wordt aangegeven in hoeverre deze tekorten (tot 2001)
kunnen worden opgevangen.Tabel 4: meerjarig overzicht van verwachte capaciteitstekorten
en aanvullende uitbreidingen TBS (in capaciteitseenheden)2000200120022003Behoefte aan TBS-capaciteit1 2701 3301 3601 420Geplande capaciteit11 1751 1201 1201 120Subtotaal tekort– 95– 210– 240– 300– intensiveringen Regeerakkoord45105160160Tekort; stand brief TK 30-9-99– 50– 105– 80– 140Compenserende maatregelen:    – extra uitbreiding Regeerakkoord3535350– maatregelen Masterplan
DJI15151515– vervroeging lopende uitbreidingsprogr. 55  → Resterend tekort na mtr. Masterplan00– 30– 1251 In de beschikbare capaciteit zijn 218 contractplaatsen bij
GGZ-voorzieningen opgenomen, waarvan 178 intramuraal en 40 beschermd wonen.
Deze plaatsen vallen onder het beleidsterrein van het ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport.Een gewijzigde inzet van de intensiveringsmiddelen van het regeerakkoord
leidt er toe dat voor de jaren 2000 t/m 2002 35 extra TBS-plaatsen kunnen
worden gerealiseerd. Door inzet van de opbrengsten van de reductie van de
capaciteit van het Gevangeniswezen kunnen structureel 15 extra TBS-plaatsen
worden gerealiseerd. Tenslotte zal bij de opstelling van de begroting
2001 worden bezien op welke wijze het resterende tekort aan capaciteit van
55 plaatsen in 2001 alsnog kan worden gecompenseerd. 3.3. Maatregelen JeugdVoor de jeugdinrichtingen gaven de behoefteprognoses een tekort te zien
van respectievelijk 185 plaatsen in 2000 en 205 plaatsen in 2001. In onderstaande
tabel wordt aangegeven in hoeverre de maatregelen uit het masterplan een bijdrage
leveren aan het beperken van de capaciteitstekorten in de Jeugdsector. Omwille
van de actualiteit is ook rekening gehouden met niet te vermijden vertragingen.Deze vertragingen worden voornamelijk veroorzaakt door externe factoren,
zoals langlopende procedures ter verkrijging van gemeentelijke (bouw-) vergunningen,
provinciale bezwarenprocedures, bestrijding asbestproblematiek, vertraging
aanbesteding nieuwbouwprojecten, etc.Tabel 5: meerjarig overzicht van verwachte capaciteitstekorten
en aanvullende uitbreidingen justitiële Jeugdinrichtingen (in capaciteitseenheden)2000200120022003Behoefte aan JJI-capaciteit2 1552 2302 4602 640Geplande capaciteit1 850185018501 850Subtotaal tekort– 305– 380– 610– 790– intensiveringen
Regeerakkoord120175275275Tekort;
stand brief TK 30-9-99– 185– 205– 335– 515Maatregelen Masterplan80205205205Subtotaal tekort concept Masterplan– 1050– 130– 310– actualisering
planning i.v.m. vertragingen– 115– 80  → Resterend tekort na mtr. Masterplan– 220– 80– 130– 310Uit bovenstaande tabel komt naar voren dat na maatregelen een tekort in
2000 resteert van 220 plaatsen en in 2001 van 80. Gelet op de in het masterplan
beschreven stringente randvoorwaarden voor herbestemming en vanwege meer technische
aspecten1 is het niet mogelijk het in 2000 en
2001 optredende capaciteitstekort verder te beperken. Alle nog in 2000 en
2001 te realiseren opties als bijbouw bij bestaande inrichtingen (rijk en
particulier) en adequate inkoopplaatsen elders (VWS en/of provincie) zijn
al uitputtend benut. Ook met een extra financiële impuls zal het –
in tegenstelling tot de geplande vervroeging van de voor 2002 geplande capaciteitsuitbreidingen
in de TBS-sector – derhalve bij ongewijzigd beleid niet mogelijk zijn
de capaciteitnood in de jeugdsector op korte termijn (2000 en 2001) verder
te beperken.3.4. Overzicht capacitaire effecten Masterplan voor 2001Per saldo levert het masterplan ultimo 2001 de volgende capacitaire effecten
op: Schema 1: Overzicht samenhang maatregelen masterplan en
uitkomsten 2001 4. Beleidsmatige afwegingenMet een aantal hoofdpunten van het masterplan begeeft DJI zich op nieuw
en onbekend terrein, zoals de inzet van penitentiaire capaciteit ten behoeve
van de jeugdinrichtingen, de verruiming van de toepassing van penitentiaire
programma's met elektronisch toezicht en een aantal maatregelen in het kader
van de verdere verbetering van de bedrijfsvoering DJI. Bovendien zijn bij
het voorspellen van de toekomstige capaciteitsbehoefte onzekerheden per definitie
een gegeven. Dit alles vraagt om extra zorgvuldigheid bij de beleidsmatige
afweging en om het stellen van heldere randvoorwaarden.4.1 Jeugdinrichtingen op locaties van penitentiaire inrichtingenDe aard van de populatie van de justitiële jeugdinrichtingen en de
opdracht die besloten ligt in de ten uitvoer te leggen straffen en maatregelen
maken dat niet zonder meer penitentiaire voorzieningen en personeel kunnen
worden ingezet. Bovendien vormt onderwijs en niet arbeid de centrale activiteit
in een jeugdinrichting en geldt voor de jeugdigen een eigen rechtspositieregeling.
Deze uitgangspunten werden vertaald in een aantal harde randvoorwaarden voor
de overdracht van penitentiaire voorzieningen en personeel uit het gevangeniswezen.
Voor de voorziening betekende dit, dat het moest gaan om een zelfstandige
inrichting, of indien de betreffende voorziening deel zou uitmaken van een
groter complex, de voorziening volledig hiervan moest kunnen worden afgezonderd
en aangepast aan het specifieke activiteitenaanbod. Dit leidde onder meer
tot de keuze voor Vught en Veenhuizen en de inzet van verplaatsbare cellenunits1. Het geschikt maken hiervan vergt overigens wel de nodige
tijd en investeringen. Voor het in dienst te nemen personeel vanuit het gevangeniswezen
geldt dat zij qua kennis en ervaring gekwalificeerd moeten zijn of bereid
moeten zijn deze kwalificaties te verwerven. Voor de toekomstige jeugdinrichtingen
is het werven en omscholen van personeel vanuit het gevangeniswezen een onderdeel
van het aantrekken van voldoende aantallen gekwalificeerd personeel.Bij de jeugdinrichtingen is een proces gaande gericht op onder meer taakverbreding en schaalvergroting. Om daarbij aan te sluiten en om
de beschikbaarheid van de vereiste expertise te garanderen, worden de over
te dragen voorzieningen gelieerd aan bestaande jeugdinrichtingen. Met dit
alles kan aan de gestelde randvoorwaarden worden voldaan. Ik hoop hiermee
de bezorgdheid over het realiseren van jeugdinrichtingen op penitentiaire
locaties, zoals geuit bij de behandeling van de Beginselenwet JJI, weggenomen
te hebben.4.2 Elektronische toezicht bij korte vrijheidsstraffenAls maatregel voor de invulling van de ombuigingstaakstelling stel ik
voor om ook bij korte straffen een deel daarvan extramuraal en onder elektronisch
toezicht plaats te laten vinden. Onder de huidige wetgeving (artikel 4 Penitentiaire
beginselenwet) is een dergelijke vorm van tenuitvoerlegging, het penitentiair
programma, slechts mogelijk bij straffen van één jaar of meer.
Hierdoor kan bij kortgestrafte gedetineerde weinig invulling gegeven worden
aan de detentiefasering. Uitbreiding van het werkingsgebied van het penitentiair
programma biedt aan hen meer mogelijkheden om gericht te werken aan hun maatschappelijke
integratie. Ook bij kortere straffen zal het uitgangspunt zijn dat een substantieel
deel in een penitentiaire inrichting ten uitvoer zal worden gelegd. Deze maatregel
wordt eveneens in de beleidsnota Sancties in perspectief beschreven. Met betrekking
tot deze nota zal u medio 2000 een kabinetsstandpunt bereiken. Alvorens tot
uitvoering van de onderhavige maatregel kan worden overgegaan, zal wetswijziging
nodig zijn.4.3 Optimalisering bedrijfsvoeringOm te voldoen aan de ombuigingstaakstelling wordt een aantal voorstellen
gedaan voor efficiencyverbetering en optimalisering van de bedrijfsvoering,
waaronder het toespitsen van de arbeidsvoorwaarden op de specifieke kenmerken
van de DJI-organisatie en een andere organisatie van de huisvestingsfunctie.4.4. Onzekerheden en flexibiliteitHet masterplan bevat een aantal onzekerheden. Ik benoemde dit hiervoor
in paragraaf 3 als reden voor mijn keuze voor 2001 als planningshorizon
voor de capaciteitsmaatregelen. Deze onzekerheden vloeien allereerst voort
uit de onzekerheidsmarges in de capaciteitsprognoses. Daarnaast is er vanzelfsprekend
de mogelijkheid dat forse afwijkingen kunnen optreden in de factoren die de
criminaliteit en straftoemeting beïnvloeden. Daar komt nog bij dat een
deel van de capaciteitsreductie het gevolg is van beleidsmaatregelen vooral
gericht op substitutie, waarvan in praktijk zal moeten blijken in welke mate
deze gerealiseerd kan worden.Het vertalen van onzekere lange termijn prognoses in onomkeerbare sluitingen
zou betekenen, dat flink wat tijd gemoeid is met het opnieuw realiseren van
deze capaciteit wanneer de behoefte onverwacht zou stijgen of de behoeftebeperkende
maatregelen minder effect blijken te hebben dan nu ingeschat. Sluiting heeft
ook tot gevolg dat ter plaatse verlies van expertise, beproefde programma's
en werkwijzen en hiervoor opgebouwde netwerken optreedt.Tenslotte mag bij het bepalen van welke capaciteit wordt afgestoten niet
voorbij gegaan worden aan de mogelijkheden voor herplaatsing van het personeel.
Hiertegenover staat de zekerheid van de ombuigingstaakstelling, die in belangrijke
mate de schaal en het tempo van de reducties dicteert.Deze overwegingen hebben geleid tot een pakket aan maatregel dat als volgt
is opgebouwd: 1. Zoveel mogelijk opschorten van voorziene uitbreidingen. Een besluit
hiertoe heb ik reeds in een eerder stadium genomen;2. Beperking van het structurele gebruik van politiecellen;3. Herschikking van capaciteit ten behoeve van de jeugdinrichtingen (herschikking
ten behoeve van de TBS bleek geen reële mogelijkheid);4. Afstoten van capaciteit waarvan sluiting op termijn onvermijdelijk
was1;5. Reversibele reducties in de vorm van het gespreid en deels voorwaardelijk
buiten gebruik stellen van (HOI-) capaciteit met het oog op nog te bereiken
substitutieresultaten in aanvulling op de andere «mottenballencapaciteit»2.De genoemde onzekerheden nopen voorts tot het nauwgezet volgen van de
actuele behoefte en het volgen van de resultaten met betrekking tot de substitutie.
Het achterblijven in de afgelopen periode van het aantal penitentiaire programma's
bij de voorziene groei ervan onderstreept dit. Overigens is DJI inmiddels
een onderzoek gestart naar de oorzaken van dit achterblijven, ter voorbereiding
van een actieplan om hierin verbetering te brengen.5. Reeds getroffen maatregelen en ontwikkelingen tijdens
het masterplantrajectHet masterplan brengt zo veel mogelijk samenhang in een reeks van maatregelen
voortvloeiend uit enerzijds het regeerakkoord en anderzijds geactualiseerde
behoefteprognoses. Beide maakten het echter noodzakelijk een aantal maatregelen
te treffen of voor te bereiden. Immers, de bezuinigingstaakstelling werkte
door in de begroting (50 mln. in 2000). Bovendien was er bij het verschijnen
van de nieuwe prognoses al sprake van een substantieel overschot aan capaciteit
bij het gevangeniswezen en waren er ernstige tekorten bij de jeugdinrichtingen
en de TBS. Toen de prognoses het structurele karakter hiervan bevestigden,
zijn maatregelen getroffen om de nadelige effecten van de capaciteitsreductie
bij het gevangeniswezen te beperken. Dit betrof het zoveel mogelijk stopzetten
van voorziene uitbreidingen bij het gevangeniswezen en het instellen van een
selectieve vacaturestop, in de vorm van een centrale vacaturetoetsing, ter
bescherming van de belangen van het personeel werkzaam in af te stoten en
her te bestemmen (delen van) inrichtingen binnen het gevangeniswezen en rekening
houdend met de personele consequenties van de versoberingsmaatregelen.Dat er vervolgens voor is gekozen de maatregelen samen te brengen in een
masterplan komt voort uit het besef, dat het los van elkaar treffen van deze
maatregelen grote nadelen met zich mee zou brengen, zoals het risico van gedwongen
ontslagen en het – gegeven de budgettaire kaders – in veel geringere
mate tegemoet komen aan de actuele en voorziene capaciteitstekorten in met
name de jeugdsector.Een omvangrijk en ingrijpend pakket aan maatregelen zoals voorzien in
het masterplan vraagt om een zorgvuldige procedure, met voldoende ruimte voor
consultatie van de betreffende advies- en medezeggenschapsorganen en vergaderingen
van inrichtingsdirecteuren, mede om hiervoor het benodigde draagvlak te verkrijgen.
Anderzijds dwongen de financiële taakstelling en de capaciteitstekorten
bij de TBS en vooral de jeugdinrichtingen tot een zo snel mogelijke implementatie.
Het antwoord op dit dilemma is gevonden in een strakke planning en het zo
goed mogelijk anticiperen op de voorgestelde maatregelen, onder meer door
gevangeniscapaciteit bouwkundig aan te passen ten behoeve van de jeugdsector.
Mede hierdoor daalde het overschot aan capaciteit bij het gevangeniswezen
snel naar het niveau van de structurele behoefte en werd het
opvangen van pieken in het gedetineerdenaanbod actueel voordat het masterplan
aan u kon worden gepresenteerd.Recent is duidelijk geworden dat de voorziene uitbreiding bij de jeugdinrichtingen
vertraging heeft opgelopen ten opzichte van de planning zoals opgenomen in
het masterplan. Dit heeft geleid tot het voornemen om tijdelijk extra penitentiaire
voorzieningen in te zetten ten behoeve van de jeugdinrichtingen. Het betreft
hier voorzieningen in Maastricht en Heerhugowaard. Deze extra maatregelen
zijn overigens al verdisconteerd in de uitkomsten van tabellen 3 en 5.6. Het opvangen van fluctuaties in de behoefteLange tijd heeft DJI te maken gehad met een tekort aan capaciteit in alle
sectoren en met alle gevolgen van dien; heenzendingen, passanten en wachtlijsten
bij de jeugdinrichtingen, heenzendingen en een grote voorraad lopende vonnissen
bij het gevangeniswezen en een groot aantal passanten wachtend op plaatsing
in een TBS-kliniek. Voor het gevangeniswezen is deze situatie in betrekkelijk
korte tijd omgeslagen in een capaciteitsoverschot. In de situatie van structurele
tekorten noch in de situatie van overschot aan capaciteit is het vraagstuk
van het opvangen van pieken echt actueel. Dit verandert wanneer er sprake
is van evenwicht tussen de structurele behoefte en de beschikbare capaciteit
en dat doet zich thans voor bij het gevangeniswezen.6.1 Fluctuaties in de behoefteBij het opvangen van fluctuaties in het aanbod gaat het om vier soorten
afwijkingen ten opzichte van de geprognosticeerde structurele behoefte, te
weten als gevolg van:1. verschillen in het aanbod aan gedetineerden van dag tot dag;2. een zeker seizoenspatroon, voorzienbare effecten van bijzondere situaties,
zoals lokale handhavingacties of een uitzonderlijke situatie als de EK 2000;3. wijzigingen in de structurele behoefte van jaar tot jaar i.c. afwijkingen
ten opzichte van de geprognosticeerde trend in de ontwikkeling van de behoefte,
die eerder zichtbaar worden in de actuele behoefte dan in de bijgestelde prognoses;4. extremen, die zowel betrekking kunnen hebben op de hierboven genoemde
afzonderlijke factoren als op een combinatie ervan. Zo zullen pieken in het
dagaanbod (met name vrijdag en maandag) vooral in de seizoenspieken tot problemen
kunnen leiden. Daarbuiten niet of nauwelijks.De onderscheiden typen fluctuatie vragen – gelet op het incidenteel
karakter dan wel een mate van voorspelbaarheid – om toepassing verschillende
maatregelen.6.2 Maatregelen om de gevolgen van fluctuaties op te vangenHet beheersen en opvangen van fluctuaties bij structureel precies voldoende
capaciteit betekent voor het gevangeniswezen een ingrijpende verandering,
die nieuwe eisen stelt. Dit geldt allereerst voor de informatievoorziening
om tijdig ontwikkelingen te signaleren. Maar dit geldt minstens zo sterk het
vermogen om hierop slagvaardig en flexibel in te spelen en in goed samenspel
met de omgeving, in het bijzonder de ketenpartners, te opereren. Voorts vraagt
dit om een zodanige mate van omgevingsbewustzijn, dat tijdig onderkend wordt
wanneer voorheen gehanteerde werkwijzen niet langer een adequaat en maatschappelijk
aanvaardbaar antwoord zijn op zich opnieuw aandienende situaties, zoals recent bij het zich voordoen van pieken in het aanbod aan gedetineerden.
Kortom, deze situatie stelt bijzondere eisen aan het management. De in gang
gezette clustervorming bij het gevangeniswezen en herinrichting van het hoofdkantoor
DJI, die ingrijpende bestuurlijke en personele veranderingen tot gevolg hebben,
beogen daarin te voorzien. Voorts heb ik inmiddels de DJI opdracht gegeven
tot het doen verrichten van een extern onderzoek naar het logistieke proces
van planning en benutting van de penitentiaire capaciteit. Daarnaast worden
in het kader van de bestuurlijke vernieuwing het gehele planningsproces en
de daarop te enten informatiesystemen doorgelicht.Het opvangen van dit soort pieken vraagt ook om adequate instrumenten.
Het handhaven van ruime marges is daarvoor een te kostbare en ondoelmatige
oplossing. Om die reden is deze marge in het kader van de ombuigingstaakstelling
met 430 plaatsen verkleind. Plaatsen die anders het grootste deel van het
jaar onbenut zouden zijn gebleven. Daarvoor in de plaats moet een pakket aan
maatregelen komen dat kan voorzien in het opvangen van die pieken alleen op
het moment dat ze zich ook daadwerkelijk voordoen.De eerder hiervoor gepresenteerde maatregel, waardoor ook gedetineerden
met een straf van minder dan een jaar in aanmerking zouden komen voor een
penitentiair programma met elektronisch toezicht, is niet op korte termijn
beschikbaar, terwijl twijfel is gerezen of deze aanpak ook voor zeer korte
duur en/of op zeer korte termijn toepasbaar is1.
Daarom heb ik besloten tot het treffen van een pakket aan maatregelen, dat
hierin wel op korte termijn kan voorzien.Pieken in het aanbod van dag tot dag zullen in eerste instantie opgevangen
worden door flexibilisering van de inrichtingscapaciteit en het incidenteel
meer gebruik maken van insluiting op het politiebureau. De flexibilisering
van de inrichtingscapaciteit omvat enerzijds de inzet van niet reguliere capaciteit,
zoals de logeercellen in Nieuwersluis, en anderzijds de maatregel incidenteel
een meer dan 100% bezetting te realiseren. De wijze waarop dit het beste kan
geschieden verschilt van inrichting tot inrichting en van moment tot moment
en wordt derhalve aan het lokale management overgelaten. In dit verband zijn
mogelijkheden genoemd als het benutten van cellen van degenen die in een strafcel
zijn geplaatst, maar ook van andere ruimtes dan de reguliere cellen.Overigens zullen deze pieken in de regel alleen maar tot problemen leiden,
en nopen tot aanvullende maatregelen, indien zij zich voordoen in combinatie
met de seizoenspieken.Voor het opvangen van seizoenspieken en voorzienbaar extra aanbod leent
zich primair het optimaliseren van de bruikbare capaciteit in periodes met
relatief meer aanbod. Dit kan door het beperken van planmatig buiten gebruik
stellen van capaciteit ten behoeve van onderhoud of renovatie en beperking
van de hersteltijd bij in ongerede raken van cellen, alsmede extra inspanningen
gericht op doorstroming naar (half-)open inrichtingen en penitentiaire programma's.
Zonodig zal het instrument van tijdelijke herbestemming worden toegepast.Als aanvulling daarop wordt momenteel onderzocht of er vormen van elektronische
detentie denkbaar zijn die kunnen worden gekoppeld aan incidenteel versneld
ontslag en die ook praktisch en snel uitvoerbaar zijn en binnen de wettelijke
kaders passen. Ook die zouden kunnen worden ingezet bij het opvangen van pieken.
Voorts denk ik aan het waar mogelijk sturen van het aanbod, zoals via de arrestatieplanning.
Tenslotte is inmiddels nader overleg tussen DJI en haar ketenpartners geïnitieerd.Afwijkingen van de geprognosticeerde behoefte zullen allereerst gepareerd
worden met het beïnvloeden van de mogelijke oorzaken, bijvoorbeeld
in het geval dat om uitvoeringstechnische redenen het aantal penitentiaire
programma's of de taakstraffen achter blijken te blijven bij de ramingen.
Bij kwalitatieve afwijkingen ligt herbestemming in de rede1. Aanvullend kan gedacht worden aan de inzet van reversibele reducties
c.q. de zogeheten«mottenballencapaciteit». Hiervoor moeten dan
wel extra middelen kunnen worden ingezet. Bij dit alles valt echter niet geheel
uit te sluiten dat in uitzonderlijke situaties of bij een samenloop van factoren
moet worden teruggevallen op het instrument van incidenteel versneld ontslag.7. Tot besluitDe opdracht tot het opstellen van een masterplan heeft geresulteerd in
een samenhangend pakket aan beleidsvoornemens, waarin zowel aan de ombuigingstaakstelling
wordt voldaan als aan de noodzaak een antwoord te formuleren op de overschotten
en tekorten aan capaciteit op basis van de geactualiseerde behoefteprognoses.
Het is een veelomvattend plan, dat op een voortvarende en zorgvuldige wijze
tot stand is gekomen. Het biedt door de inzet van besparingen uit de capaciteitsreductie
van het Gevangeniswezen een oplossing voor de meest acute capaciteitsproblemen,
te weten het oplossen van het tekort aan TBS-plaatsen en het beperken van
het tekort aan capaciteit bij de jeugdinrichtingen. Ten aanzien van het beperken
van de tekorten in de jeugdsector geldt dat deze door herbestemming van een
deel van de capaciteit van het gevangeniswezen tot stand zullen komen.Ik hecht eraan dat de voornemens met een zelfde voortvarendheid en zorgvuldigheid
verder worden uitgewerkt en uitgevoerd, daarbij uiteraard rekening houdend
met de opvattingen van de Kamer. Een aantal voornemens vergen uiteindelijk
wetswijziging en komen in dat kader opnieuw bij u aan de orde. Bij het verschijnen
van de nieuwe behoefteprognoses, voorjaar 2001, zal u tevens worden gerapporteerd
over de uitvoering van het masterplan en over de vraag of prognoses en/of
de uitvoering bijstelling noodzakelijk maken.De minister van Justitie,A. H. KorthalsXNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie.XNoot2In mijn brief van 30 september 1999, kenmerk 791100/99/PJS, maakte ik
dit voornemen kenbaar aan uw Kamer.XNoot1In dit verband moet gedacht worden aan o.a. de planvoorbereiding, de verstrekking
van bouwvergunningen van gemeentewege en de feitelijke bouwtijd.XNoot1In aansluiting op de door Eurlings en Niederer op 16 maart jl. ingediende
motie (kamerstuk 26 016, vergaderjaar 1999–2000, nr. 14) heb ik
daarbij tevens laten kijken naar de mogelijkheid het Glen Mills College bij
de uitbreidingen te betrekken. Op dit moment ontbreekt het volledig aan gegevens
over de effectiviteit van deze aanpak, mede in relatie tot de populatiekenmerken
van respectievelijk de deelnemers aan dit programma en de populatie van de
justitiële jeugdinrichtingen. Wanneer voorjaar 2001 nieuwe behoefteprognoses
beschikbaar komen, zal ik opnieuw laten bezien of de uitkomsten van de tussentijdse
evaluatie hiervoor wel voldoende basis bieden. Dit betekent een vervroeging
van deze beoordeling. Mijn reactie op de motie maakte ik u onlangs kenbaar
bij schrijven van 1 mei 2000, kenmerk 5024340/00/PJS.XNoot1Het gaat hierbij om capaciteit waarvan de bouwkundige staat sterk te wensen
overlaat en/of waarbij aan het lokale bestuur sluiting in het vooruitzicht
was gesteld. Concreet betreft het de inrichtingen Zwolle-oud, p.i. Oostereiland
in Hoorn en een vleugel van p.i. Noordsingel in Rotterdam.XNoot2In het masterplan is voorzien in capaciteit die zonodig opnieuw in gebruik
kan worden genomen. Meer concreet gaat het hierbij om circa 340 plaatsen.XNoot1Aan elektronische detentie thuis is een aantal voorwaarden verbonden zoals
het beschikken over een aanvaardbaar woon- of verblijfadres, de beschikbaarheid
van een telefoonlijn, instemming van eventuele huisgenoten en het installeren
en inregelen van de benodigde apparatuur.XNoot1Een voorbeeld is het verbeteren van de verslavingszorgtrajecten. Het komende
jaar wordt bezien hoe de verschillende subgroepen verslaafde justitiabelen
nog beter in het juiste traject zijn te geleiden. Naast de Strafrechtelijke
Opvang Verslaafden (SOV), na het van kracht worden van wet, betreft dit een
aantal drangmodaliteiten en de uitstroom naar verslavingszorgvoorzieningen.
In deze samenhang wordt ook de adequate capaciteit bezien van de Verslaafden
Begeleidings Afdelingen (VBA's). Tenslotte worden verslaafde justitiabelen
tevens geplaatst op Individuele Begeleidings Afdelingen (IBA's) ten behoeve
van psychisch gestoorden, gelet op het veelvuldig voorkomen van comorbiditeit,
de combinatie van psychische stoornis en verslaving. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24587-48.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl