Natuurbalans 2006; Brief minister met de kabinetsreactie ten aanzien van de conclusies in de Natuurbalans 2006
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30701, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

30-10-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30701 nr. 2

23-10-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeenKabinetsstandpunt:LandschapNationale LandschappenGeneriek landschapsbeleidNatuurRealisering EHSAreaalSamenhang binnen EHSVoortgang Natura 2000Samenhang EHS en Natura 2000Samenhang KRW en Natura 2000Afspraken over uitvoering in het Investeringsbudget Landelijk
GebiedNatuurkwaliteit en biodiversiteitMilieukwaliteitVerdrogingRol van beheerplannen van Natura 2000LeefgebiedenbenaderingBeheerWeidevogelsDuurzaam gebruik biodiversiteit en ecosysteemdienstenInternationaalNatuur en MensExtra aandacht voor jeugdGroen in en om de stadNatuurregelgeving in Nederland hanteerbaar en werkbaarGegevensautoriteit voor betrouwbare kennis en informatieTer afsluitingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30701Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 40 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 701Natuurbalans 2006nr. 2BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN VOEDSELKWALITEITAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 23 oktober 2006Op 14 september jl. heb ik u de Natuurbalans 2006 aangeboden (Kamerstuk
30 701, nr. 1). Daarbij heb ik toegezegd u op een later moment een kabinetsreactie
te sturen ten aanzien van de conclusies in de Natuurbalans 2006. Hierbij ontvangt
u deze kabinetsreactie.In deze reactie begin ik met enkele algemene opmerkingen. Daarna volg
ik in hoofdlijnen de verdeling van de Natuurbalans 2006 in de delen landschap,
natuur en natuur en mens.AlgemeenDe Natuurbalans is een wettelijk opgedragen uitgave van het Milieu- en
Natuurplanbureau (MNP). Het MNP heeft tot taak de kwaliteit van de fysieke
leefomgeving en de effecten daarvan op mens, plant en dier te analyseren.De Natuurbalans 2006 geeft een genuanceerd beeld van de toestand van natuur
en landschap. Het onafhankelijke advies dat daarbij wordt gegeven en de kritische
kanttekeningen die worden geplaatst zijn een steun om het natuur- en landschapsbeleid
verder te ontwikkelen. Het kabinet wil dan ook zijn waardering uitspreken
voor het werk dat het MNP heeft verricht.Het kabinet herkent de beschrijving van de toestand van de leefomgeving
in de Natuurbalans 2006. Dit beeld is gedifferentieerd. De Natuurbalans signaleert
verminderde achteruitgang en op onderdelen vooruitgang. De toegankelijkheid
van het landelijk gebied en het areaal natuur zijn toegenomen. Het EHS-beleid
heeft aantoonbaar geleid tot een toename van het aantal grote natuurgebieden
en landschappelijke eenheden. Met een aantal soorten gaat het goed. Reptielen
en amfibieën herstellen zich, het merendeel van de Nederlandse broedvogels
en watervogels vertoont een stabiele of positieve trend. De betrokkenheid
van Nederlanders bij natuur en landschap is toegenomen. Nederlanders
waarderen hun landschap en vinden natuur belangrijk.Op een aantal punten is echter nog steeds sprake van achteruitgang. De
Natuurbalans concludeert dat per saldo in de afgelopen vijftien jaar nivellering
heeft plaatsgevonden van zowel natuur als landschap. Vooral kwetsbare en kenmerkende
kwaliteiten staan onder druk. Zo verandert het landschap onder invloed van
bebouwing, gaat het met veel kenmerkende soorten zoals weidevogels nog steeds
niet goed en zijn de milieucondities, ondanks de positieve trend, onvoldoende
verbeterd. Kabinetsstandpunt:LandschapDe Natuurbalans geeft aan dat het landschap eenvormiger wordt en onder
steeds meer druk staat van verstedelijking. De groene ruimte wordt kleiner
en de visuele verstoring neemt toe. Er wordt wel gesproken over «verrommeling»
van het landschap. Daarbij gaat het vaak over rommelige erven en bedrijfsgebouwen
in het landelijk gebied en over grote visuele ingrepen in het landschap, zoals
de nieuwe generatie windmolens. Accentwijzigingen in het landschapsbeleid
en beperkte instrumentatie hebben volgens het MNP in de periode 1990–2005
niet geleid tot een verbetering van de landschapskwaliteit. Wel is het restrictieve
ruimtelijk beleid een effectief instrument gebleken om verstedelijking van
het open gebied tegen te gaan.Nationale LandschappenHet kabinet erkent de noodzaak van sterk landschapsbeleid dat bijdraagt
aan de kwaliteit van onze leefomgeving. Daarom zijn in de Nota Ruimte twintig
Nationale Landschappen aangewezen met een combinatie van zeldzame cultuurhistorische
en natuurlijke kenmerken. Het MNP onderschrijft de keuze en ruimtelijke vastlegging
van deze twintig gebieden. Uitgangspunt van het beleid is dat de Nationale
Landschappen zich sociaal-economisch voldoende moeten kunnen ontwikkelen,
terwijl de bijzondere kwaliteiten van het gebied duurzaam worden beheerd en
waar mogelijk versterkt. Met andere woorden: binnen Nationale Landschappen
zijn ruimtelijke ontwikkelingen mogelijk, mits de kernkwaliteiten van het
landschap worden behouden of versterkt. Binnen Nationale Landschappen is ruimte
voor ten hoogste de eigen bevolkingsgroei. Grootschalige verstedelijkingslocaties
en nieuwe grootschalige infrastructuur zijn niet toegestaan. Waar deze ingrepen
redelijkerwijs vanwege een groot openbaar belang onvermijdelijk zijn, dienen
mitigerende en compenserende maatregelen te worden getroffen, zoals landschappelijke
inpassing en grote aandacht voor ontwerpkwaliteit.De provincies zijn verantwoordelijk voor de daadwerkelijke uitwerking
en uitvoering van het beleid. Zij maken voor elk Nationaal Landschap een uitvoeringsprogramma
voor investerings- en beheermaatregelen en leggen de begrenzing en uitwerking
van de bijzondere kwaliteiten vast in streekplannen. Het Rijk toetst op basis
van deze plannen de voortgang en draagt financieel bij aan de uitvoeringsmaatregelen.
Het Rijk heeft daarvoor geld gereserveerd binnen het Investeringsbudget Landelijk
Gebied en onderzoekt nu of het instrumentarium voldoende is om de kernkwaliteiten
te behouden, beheren en te versterken.Het Rijk heeft toegezegd bij te dragen aan het vergroten van het kwaliteitsbewustzijn
bij alle partijen en gericht kwalitatieve ondersteuning te bieden bij ruimtelijke
gebiedsontwikkelingen, te beginnen in de Nationale Landschappen.
Met provincies worden onder meer de mogelijkheden verkend om door kwaliteitsteams
project-, gebieds- of themagericht ondersteuning te laten bieden.Generiek landschapsbeleidNaast beleid voor Nationale Landschappen is er het generieke landschapsbeleid.
De verantwoordelijkheid hiervoor ligt in eerste instantie bij de provincies
en gemeenten. Het Rijk heeft een stimulerende en faciliterende rol om ervoor
te zorgen dat ontwikkelingen nieuwe kwaliteit toevoegen in plaats van bestaande
kwaliteit teniet doen. Het Rijk heeft in de afgelopen maanden gesprekken gevoerd
met diverse personen, organisatie en overheden over ontwikkelingen in het
landelijk gebied en de opvattingen over de toekomst van het landschap. Eind
2006 worden de uitkomsten hiervan samen met de Handreiking Landschap aangeboden
aan de Tweede Kamer als «Kwaliteitsagenda Landschap». De Handreiking
Landschap is in juni 2006 al aan de provincies aangeboden. In samenspraak
met de provincies en met het ministerie van VROM is in de Handreiking een
selectie gemaakt van onderwerpen waarvan de provincies graag meer inzicht
wilden hebben met betrekking tot het landschapsbeleid. Besproken worden onder
meer de rollen en verantwoordelijkheden van de verschillende overheden voor
het generieke landschapsbeleid, de aanpak van landschap ontwikkelen met kwaliteit,
financieringsinstrumenten en wet- en regelgeving.Het Rijk wil binnen bestaande middelen een stimuleringsprogramma ruimtelijke
en landschappelijke kwaliteit buitengebied ontwikkelen. Het gaat daarbij om
een programma voor het stimuleren van functieverandering, het actief aanpakken
van rommelzones en het saneren of concentreren van verspreid glas. Ook vraagt
het Rijk aandacht voor aardkundige waarden bij ontwikkeling van natuur en
landschap. Het uitbrengen van het kennisdocument «Bewogen Aarde»
in het najaar van 2006 markeert de start van een traject van kennisverspreiding
onder provincies, gemeenten en (natuur)ontwikkelaars.In de Uitvoeringsagenda van de Nota Ruimte is opgenomen dat het Rijk een
kwalitatieve analyse laat uitvoeren van de baten van het investeren in landschap
en groen. Het gaat daarbij om investeringen in landschapsherstel, aanleg van
nieuwe, groene elementen en aanleg en herstel van waterpartijen. Het onderzoek
houdt rekening met zes effecten van het scheppen van een aantrekkelijk landschap,
namelijk vermindering van de reisafstand voor recreatie door aanleg van groen
en waterpartijen in de buurt van steden, het verbeteren van het vestigingsklimaat
voor wonen en werken, een betere milieukwaliteit, meer biodiversiteit, verbetering
van welzijn en gezondheid van mensen (in het bijzonder door actief buiten
bezig te zijn) en de toename van recreatie en toerisme.Een volgend onderdeel van het generieke landschapsbeleid zijn de werkzaamheden
van de Rijksadviseur voor het Landschap. De Rijksadviseur werkt breed en interdepartementaal.
Hij richt zich op projecten en thema’s met rijksbelang op nationaal
niveau. De Rijksadviseur kan de regering gevraagd en ongevraagd adviseren
over onderwerpen die betrekking hebben op landschap en landschapskwaliteit.In het kader van het generieke landschapsbeleid heb ik in juli 2006 de
Visie Paard en Landschap aan de Tweede Kamer aangeboden. Aanleiding voor deze
visie is de groeiende rol van de paardenhouderij en de landschappelijke effecten
daarvan, zoals deze ook in de Natuurbalans worden geconstateerd. De visie
van het Rijk geeft aan dat van de paardenhouderij een bijdrage
wordt verwacht aan de landschappelijke kwaliteit van het landelijk gebied,
met voorbeelden over de wijze waarop dat zou kunnen.Ten slotte wil ik opmerken dat het kabinet zich er al enige jaren voor
inzet om het beheer door particulieren en agrariërs te versterken. Dit
gaat niet zonder slag of stoot. Zo concludeert de Natuurbalans dat lokale
initiatieven voor groene diensten moeilijk inpasbaar zijn in Europese regels
voor staatssteun.In samenwerking tussen de provincies en LNV is de zogenaamde catalogus
groenblauwe diensten opgesteld en aan de Europese Commissie ter goedkeuring
voorgelegd. Met deze catalogus kunnen de provincies regionaal maatwerk bieden
en groene diensten samenstellen die passen binnen de Europese richtlijnen.
In verband hiermee heeft de Europese Commissie, na een lange periode van correspondentie
en overleg, op 26 juli 2006 meegedeeld geen bezwaar te maken tegen de
steunmaatregel Boeren voor natuur. Met dit besluit kan ik ook mijn toezeggingen
over de cofinanciering van de pilots Polder van Biesland en Twickel gestand
doen. De uitvoering zal plaatsvinden via het ILG instrumentarium. Daartoe
zal het ILG budget 2007–2013 van beide provincies specifiek voor de
twee pilots worden verhoogd.NatuurRealisering EHSDe Natuurbalans geeft aan dat het realiseren van de Ecologische Hoofdstructuur
(EHS) een belangrijke constante factor is geweest in het natuurbeleid. Vijftien
jaar na de introductie in het Natuurbeleidsplan van 1990 staat het concept
van de EHS als een samenhangend netwerk van natuurgebieden stevig overeind.
De oppervlakte natuur is in de periode 1990–2005 ondanks de ruimtedruk
toegenomen, zo blijkt uit de Natuurbalans. Daarbij gaat het vooral om oppervlakten
extensief beheerd grasland, maar ook bos en moeras.De Algemene Rekenkamer heeft onderzoek gedaan naar de realisatie van het
EHS-beleid gedurende de afgelopen vijftien jaar. In het rapport dat op 5 oktober
jl. aan de Tweede Kamer is aangeboden (Kamerstuk 2006–2007, 30 825,
nrs. 1–2, Tweede Kamer) heb ik mede namens mijn collega’s
van VROM en V&W gereageerd op de conclusies en aanbevelingen van de Algemene
Rekenkamer.AreaalDe Natuurbalans stelt dat de realisatie van nieuwe natuur achterloopt
op schema. Deze conclusie onderschrijft het kabinet niet. Sommige onderdelen,
zoals verwerving nieuwe natuur en agrarisch natuurbeheer, liggen wat betreft
areaalgroei op schema. Voor andere onderdelen, met name inrichting en particulier
natuurbeheer, zijn in de toekomst extra inspanningen nodig. Het is omwille
van het totale beeld van de realisatie goed om te benadrukken dat op dit moment
al zo’n tachtig procent van de oppervlaktedoelstelling van de EHS gereed
is, inclusief bestaande natuur, exclusief de grote wateren.De realisatie van de EHS is een ambitieus en complex proces, waarbij de
inzet van alle betrokkenen noodzakelijk is. Het is daarom zaak de voortgang
nauwlettend in de gaten te houden en zo nodig en mogelijk bij te sturen.Waar de nadruk in de eerste helft van de realisatie van de EHS lag op
de omvang van de EHS met het verwerven en inrichten van natuurgebieden en het begrenzen ervan, zal de nadruk in de tweede helft verschuiven
naar het realiseren van voldoende kwaliteit en samenhang.Samenhang binnen EHSSamenhang tussen natuurgebieden is een belangrijke voorwaarde voor het
functioneren van ecologische netwerken. Ruimtelijke samenhang is één
van de uitgangspunten van de EHS- en Natura 2000-netwerken. Het EHS-beleid
heeft aantoonbaar geleid tot een toename van het aantal grote natuurgebieden
en landschappelijke eenheden. Om het aantal kleine natuurgebieden na realisatie
van de EHS te verminderen zal in samenwerking met provincies worden bezien
welke aanvullende maatregelen kunnen worden getroffen om de samenhang te vergroten.De realisatie van de 27 000 ha robuuste verbindingen kan ter hand
worden genomen, nu deze zijn verankerd in de Nota Ruimte. In de Nota Ruimte
is afgesproken dat provincies de robuuste verbindingen net als de overige
onderdelen van de EHS in 2008 hebben begrensd. In de ILG-bestuursovereenkomsten
worden afspraken gemaakt over de realisatie van de verbindingen.Het ontsnipperingsbeleid heeft in 2004 met het interdepartementale Meerjarenprogramma
Ontsnippering (MJPO) een belangrijke impuls gekregen. Met alle betrokkenen
zal voortvarend worden gewerkt aan de gebiedsgerichte uitvoering van het MJPO.Het beleid om ter bevordering van de samenhang zeventien Nationale Parken
en een grensoverschrijdend park op te richten is succesvol gebleken. In april
van dit jaar werd met de Alde Feanen het laatste park ingesteld. Ik zie hierin
het succes en het belang van het kabinetsbeleid bevestigd.Voortgang Natura 2000Sinds 1 oktober 2005 is de gewijzigde Natuurbeschermingswet 1998
van kracht. Hiermee zijn de Vogelrichtlijn en Habitatrichtlijn nu in nationale
wetgeving verankerd. Het aanwijzen van de Habitatrichtlijngebieden vordert
snel, de Vogelrichtlijngebieden waren al aangewezen. Tezamen zullen deze gebieden
als Natura 2000-gebieden het Natura 2000-netwerk in Nederland vormen. In de
afgelopen maanden is veel voorbereidend werk voor de aanwijzing van de Natura
2000-gebieden afgerond. Zo zijn de selectie en begrenzing van de gebieden
voltooid en zijn de natuurdoelen na intensief onderzoek geformuleerd en opgenomen
in het doelendocument, dat al aan u is voorgelegd. Op korte termijn wordt
begonnen met het officieel aanwijzen van deze ruim één miljoen
hectare natuur middels een openbare procedure.Het beschermingsregime blijkt te werken. De Natuurbalans constateert dat
er in en rondom de Natura 2000-gebieden nu al minder activiteiten gepland
worden. Doordat men blijkbaar vroegtijdig rekening houdt met natuurbelangen,
worden alternatieve locaties gezocht en wordt natuur ontzien. Hiermee wordt
de duurzame instandhouding van deze gebieden gegarandeerd en kunnen we er
nog voor lange tijd van blijven genieten.Samenhang EHS en Natura 2000De Natuurbalans is positief over de wijze waarop de EHS en Natura 2000
elkaar versterken. Het kabinet deelt dat standpunt. Omdat de kerngebieden
van de EHS samenvallen met Natura 2000, kan de EHS gezien worden als de verbindende
schakel, ook over de landsgrenzen heen. Ook de natuurdoelen zijn
complementair en kunnen elkaar versterken. De Natuurbalans stelt hierbij wel
dat ze ook tot tegenstrijdige situaties kunnen leiden en dat hier de nodige
afstemming en integratie noodzakelijk zijn. Via de Natura 2000-beheerplannen
zal een eerste stap gezet worden naar integratie en afstemming.Samenhang KRW en Natura 2000De Natuurbalans stelt dat het ook in relatie tot de Kaderrichtlijn water
(KRW) van belang is dat het opstellen en uitwerken van natuurdoelen in samenhang
gebeurt. Ook in dit geval kunnen er wellicht negatieve effecten van de een
op de ander uitgaan. Inmiddels heb ik deze twee sporen bij elkaar gebracht
en zijn de processen op elkaar afgestemd.Afspraken over uitvoering in het Investeringsbudget Landelijk
GebiedIn de afgelopen jaren hebben de provincies al een belangrijke rol gehad
in de uitvoering van het natuurbeleid. De provincies waren bijvoorbeeld leidend
in het aanwijzen en begrenzen van gebieden van de EHS, bij de vergunningverlening
in het kader van de Natuurbeschermingswet, bij het opstellen van de Natura
2000-beheerplannen en bij de beleidsuitwerking van de Nationale Landschappen.
De rol van de provincies wordt groter met de inwerkingtreding van het Investeringsbudget
Landelijk Gebied (ILG). De bestuursovereenkomsten tussen Rijk en provincies
zullen naar verwachting in december van dit jaar worden ondertekend. In deze
bestuursovereenkomsten worden concrete prestatieafspraken gemaakt met provincies
voor de periode 2007–2013.De Natuurbalans plaatst enkele kanttekeningen bij de uitvoering van complexe,
integrale beleidsopgaven door provincies. Daarmee uit het MNP zijn zorg over
de sturingsfilosofie van het rijk: «decentraal wat kan, centraal wat
moet». Het kabinet deelt deze zorg niet en heeft vertrouwen in de uitvoering
van het ILG door de provincies. De ILG-bestuursovereenkomsten bevatten duidelijke
kaders en harde prestatieafspraken, bijvoorbeeld over de te realiseren omvang
en milieukwaliteit van de EHS. Als niet aan de prestaties wordt voldaan, spreken
wij elkaar er op aan en kan het budget worden teruggevorderd. In de ILG-bestuursovereenkomsten
wordt ook afgesproken dat zo snel mogelijk, maar niet later dan bij de «midtermreview»
in 2010, concrete afspraken worden gemaakt over natuurkwaliteit.Natuurkwaliteit en biodiversiteitHet MNP concludeert dat het stoppen van de afname van de biodiversiteit
in Nederland geen vanzelfsprekendheid is, ondanks de inspanningen die gepleegd
zijn. De verbetering in condities is nog niet voldoende om te verhinderen
dat de Nederlandse natuur steeds eenvormiger wordt. Veel soorten en habitattypen
van Natura 2000 en veel doelsoorten kunnen in Nederland nog niet duurzaam
worden behouden. De soortensamenstelling van de Nederlandse natuur wordt eenvormiger
en algemener. De milieucondities zijn het grootste knelpunt. Daarnaast vormt
de ruimtelijke kwaliteit van natuurgebieden (grootte, verbondenheid) een knelpunt
voor soorten met een groot ruimtebeslag.MilieukwaliteitHet kabinet heeft onder andere in het kader van reconstructie extra middelen
vrijgemaakt om de milieukwaliteit te verbeteren, bijvoorbeeld voor de aanpak
van ammoniakdepositie, versnippering en verdroging. Sinds 1990
zijn de milieu- en ruimtelijke condities in natuurgebieden verbeterd. Dit
geldt met name voor de zure depositie en stikstofdepositie. Ik deel de conclusie
dat de milieucondities nog altijd onvoldoende zijn voor duurzame instandhouding
van veel habitats en soorten. Het kabinet probeert hier middels een goede
mix van generiek beleid en gebiedsgericht beleid verbetering in te brengen,
waarbij uit het oogpunt van efficiënt besteden van de beschikbare middelen
prioriteit wordt gegeven aan de aanpak van de verdroging.VerdrogingDe Natuurbalans waarschuwt dat herstel van verdroging nog traag verloopt.
De aanpak van de verdroging heeft dit jaar een nieuwe impuls gekregen met
het werk en het eindadvies van de Taskforce Verdroging. Dit advies zal u separaat
worden toegezonden. Het kabinet zal verbetering van de aanpak van de verdroging
in lijn met het advies van de Taskforce Verdroging ondersteunen. In navolging
van de aanbevelingen van de Taskforce wordt niet langer ingezet op de aanpak
van een bepaald percentage van alle verdroogde gebieden. In plaats daarvan
selecteren de provincies, in overleg met de waterschappen en terreinbeheerders,
Top-gebieden waar de aanpak van verdroging zich op zal concentreren. Bij de
selectie van deze gebieden wordt onder andere rekening gehouden met Europese
verplichtingen (Vogel- en Habitatrichtlijn, Kaderrichtlijn water) en de mate
van urgentie. De Hotspotkaart verdrogingsbestrijding die het MNP heeft opgesteld
wordt als referentie gebruikt. Afspraken over de verdrogingsbestrijding in
deze Top-gebieden zullen deel uitmaken van de prestatieafspraken van het rijk
met de afzonderlijke provincies in het kader van ILG. Het kabinet ziet met
vertrouwen tegemoet dat provincies, waterschappen en overige betrokkenen in
het gebied op basis van het advies en de ILG-afspraken voortvarend met de
verdrogingsbestrijding aan de slag gaan.Rol van beheerplannen van Natura 2000Bij de aanpak van de milieucondities spelen naast generieke beleids- en
beheersmaatregelen ook de beheerplannen van de Natura 2000-gebieden een belangrijke
rol. Nu de Natura 2000-gebieden bijna zijn aangewezen kan een start worden
gemaakt met het opstellen van de beheerplannen die voor elk gebied verplicht
zijn. In deze beheerplannen zullen herstel- en behoudsopgaven in ruimte en
tijd worden uitgewerkt. Aandacht voor de kwaliteit van het milieu zal hierbij
de belangrijkste opgave zijn.Dankzij de vergunningplicht voor schadelijke activiteiten kunnen beheerplannen
ook andere activiteiten in en rondom de Natura 2000-gebieden reguleren. Mede
hierom is bij het opstellen van beheerplannen maximale betrokkenheid nodig
van alle gebruikers en belanghebbenden. Met de voorgestane maatregelen voor
de gebieden moeten negatieve trends worden omgebogen om zo spoedig mogelijk
de gunstige staat van instandhouding voor soorten en habitattypen te bereiken.LeefgebiedenbenaderingOm de achteruitgang van de biodiversiteit te keren krijgt ook het actieve
soortenbeleid een stevige impuls in de vorm van de leefgebiedenbenadering.
Het doel is de instandhouding van beschermde soorten en het realiseren van
duurzame condities voor deze soorten in hun (potentieel) leefgebied. Door
het realiseren van deze duurzame condities en door het bieden van duidelijkheid
over de aanwezigheid van populaties van soorten, wordt ook duidelijkheid geboden
aan ruimtelijke en economische initiatieven. De Flora- en faunawet wordt niet
gewijzigd, maar de wettelijke ontheffingsprocedure met de toetsing
op de gunstige staat van instandhouding wordt makkelijker te doorlopen en
beter voorspelbaar. Het Rijk wil dit bereiken door in te zetten op drie kernpunten.
Allereerst efficiëntie, door de aandacht
te richten op leefgebieden met bijgehorende groepen van soorten in plaats
van individuele soorten. Als tweede effectiviteit,
door een gebiedsgerichte aanpak en integratie van soortenbeleid in ander beleid,
instrumenten en maatregelen. En als laatste betrokkenheid, door een verbreding
van verantwoordelijkheden. Naast het Rijk werken ook provincies, natuurbeschermers
en -beheerders, gemeenten, waterschappen, particuliere initiatiefnemers en
het bedrijfsleven mee aan de bescherming van soorten. Door een breed samengestelde
projectgroep wordt gewerkt aan een beleidsstrategie, een handboek en een soortenlijst.
Daarnaast lopen er diverse pilots. Op dit moment wordt de leefgebiedenbenadering
nader uitgewerkt. Er is veel draagvlak bij de provincies en de maatschappelijke
partners voor de leefgebiedenbenadering.BeheerVoor het realiseren van natuur- en landschapswaarden en het behalen van
de gewenste kwaliteitsdoelen is een goed beheer essentieel. Dit kabinet heeft
een omslag in gang gezet van meer verwerving naar meer particulier beheer.
In de afgelopen jaren zijn de mogelijkheden verruimd voor natuurbeheer door
particulieren en door agrarische ondernemers, van oudsher de beheerders van
het landelijk gebied. De belangstelling voor agrarisch natuurbeheer is groot
en stijgt nog steeds. Ook de interesse voor het particulier natuurbeheer neemt
toe, zij het nog minder dan beoogd. Een afgewogen beeld van de resultaten
zal komen uit de ecologische evaluatie van Programma Beheer die aan de Tweede
Kamer is toegezegd en die in 2007 beschikbaar komt.WeidevogelsWeidevogels vormen een punt van aandacht. De Natuurbalans laat zien dat
het ondanks de inspanningen nog niet goed gaat met de weidevogels. Het lichtste
weidevogelbeheer uit de Subsidieregeling Agrarisch Natuurbeheer sorteert onvoldoende
effect en daarom heb ik besloten deze niet meer toe te passen. In het Weidevogelverbond
heb ik met betrokken partijen, zoals de provincies, LTO Nederland, Natuurlijk
Platteland Nederland en Vogelbescherming Nederland, maatregelen uitgewerkt
om de kwaliteit te verbeteren.De kern van deze verbeteringen vormt een gebiedsaanpak gericht op instandhouding
van het open landschap met voldoende zwaar beheer. Bezien wordt hoe deze maatregelen
geïmplementeerd kunnen worden. Daarnaast is een Kenniskring Weidevogels
opgericht, waarin een samenwerkingsverband van praktijk, wetenschap en beleid
initiatieven neemt om de kwaliteit te verbeteren. Prioriteit krijgt de doorwerking
van kennis die tot op heden te veel op de plank is blijven liggen.Duurzaam gebruik biodiversiteit en ecosysteemdienstenDe natuur levert behalve producten zoals bouwmaterialen en medicijnen
ook zogenaamde «ecosysteemdiensten». Voorbeelden hiervan zijn
de ondersteuning van de voedselkringloop, regulering van waterhuishouding,
luchtkwaliteit en bodemvruchtbaarheid en mogelijkheden voor recreatieve en
culturele benutting. Duurzaam gebruik van biodiversiteit en ecosysteemdiensten
is van belang voor een groot aantal economische sectoren. Het streven is om
daarbij samen te werken met landbouw, bosbouw en recreatie. Nu al is in samenwerking
met de landbouwsector een aantal pilotprojecten opgezet waarin agrobiodiversiteit
wordt benut voor de verduurzaming van de bedrijfsvoering. De intentie
is om deze experimenten voort te zetten en de lessen eruit te laten doorwerken
in de landbouwpraktijk. Het is daarom van belang dat graadmeters worden ontwikkeld
voor agrobiodiversiteit door het MNP.InternationaalTot slot wil ik de aandacht richten op enkele internationale aspecten
van ons biodiversiteitsbeleid. Vermeldenswaard is de publicatie van een Mededeling
van de Europese Commissie (COM(2006)216) met als inzet het verlies aan biodiversiteit
in 2010 tot staan te brengen. Deze Mededeling bevat een serie doelstellingen
en een actieplan waarmee de Europese Commissie en de lidstaten hun nationale
en internationale verplichtingen hiervoor kunnen nakomen.De Nederlandse inzet krijgt vorm middels het Beleidsprogramma Biodiversiteit
Internationaal (BBI) dat de beleidsvoornemens van de zes betrokken ministeries
voor de periode 2002–2006 groepeert. Zoals ik u in mijn brief van 5 juli
2006 (Kamerstuk 2005–2006, 21 501-32 en 28 450, nr. 73,
Tweede Kamer) berichtte, is het BBI inmiddels geëvalueerd en wordt er
nu gewerkt aan een opvolger voor de periode 2007–2010, het BBI2. Hoewel
de discussie hierover nog in detail gevoerd moet worden, is er een aantal
thema’s waarvan ik verwacht dat deze in internationaal verband de aandacht
zullen vragen. Ik geef u hiervan vier voorbeelden.Een voor Nederland bekend thema is de realisering van ecologische netwerken.
Zoals binnen de Europese Unie wordt gestreefd naar meer samenhang tussen de
natuurgebieden met het Natura 2000-netwerk, zo wordt ook op mondiaal niveau
gestreefd naar het ontwikkelen van regionale netwerken. Deze netwerken moeten
de basis gaan vormen van een wereldwijd ecologisch netwerk. De uiteindelijke
doelstelling is dat op den duur minimaal 10% van het wereldwijde land-
en zeeoppervlakte deel uitmaakt van een samenhangend systeem van beschermde
natuurgebieden.Een tweede voorbeeld van een thema dat mogelijk via BBI stimulering behoeft,
is het duurzaam gebruik van biodiversiteit en ecosysteemdiensten in internationaal
verband. Dit aspect komt met name naar voren in de discussie over bosbeheer
en het gebruik van grondstoffen die in voorkomende gevallen ten koste van
bossen worden geproduceerd. De Nederlandse overheid levert al een grote inspanning
om in EU-verband de import van illegaal geoogst hout tegen te gaan en om het
gebruik van duurzaam geproduceerd hout in eigen land te vergroten. Daarnaast
verwacht het kabinet dat ook de gerelateerde discussie over het gebruik van
soja, palmolie en biomassa de komende jaren extra aandacht zal krijgen.Een derde voorbeeld heeft betrekking op de bescherming van mariene biodiversiteit.
Mariene biodiversiteit staat wereldwijd onder druk en de internationale discussie
over het inrichten van mariene beschermde gebieden, de verduurzaming van visserijmethodes
en het beheer en behoud van mariene biodiversiteit in gebieden die niet onder
nationale jurisdictie vallen («the high seas»), is recentelijk
in een stroomversnelling gekomen. Ook hier zal binnen het BBI2 extra aandacht
voor moeten komen.Een laatste voorbeeld betreft het ontwikkelen van innovatieve mechanismen
om de instandhouding van biodiversiteit en ecosystemen te financieren. Discussies
rond de waardering van ecosysteemdiensten raken aan de ontwikkeling van een
internationaal regime voor de verdeling van de voordelen van
toegang tot genetische bronnen, het stimuleren van duurzaam toerisme en de
discussie over de rol van bossen in het tegengaan van klimaatverandering.Zoals aangegeven in mijn brief van 5 juli zal ik u eind 2006 berichten
over de voortgang met betrekking tot de formulering van het BBI2.Natuur en MensDe Natuurbalans toont aan dat Nederlanders betrokken zijn bij natuur en
landschap. Natuur en landschap worden door veel mensen en voor allerlei activiteiten
gebruikt. Nederlanders nemen veranderingen waar en maken zich ook zorgen om
de toekomst van natuur en landschap.Het is verheugend in de Natuurbalans te lezen dat de betrokkenheid van
mensen bij de natuur onverminderd groot is. De maatschappelijke betrokkenheid
is voor dit beleidsveld immers van groot belang, onder meer voor het behoud
van voldoende draagvlak voor natuur en natuurbeleid in de toekomst. Ook kan
het belang van de grote inzet van vrijwilligers voor natuur niet worden onderschat.
Velen zijn betrokken bij het verzamelen van natuurgegevens, bijvoorbeeld over
vogels, vlinders en planten. Anderen gaan er in hun vrije tijd op uit om het
landschap te onderhouden, zoals bij het wilgenknotten of onderhouden van landschapsmonumenten.
Een punt van aandacht daarbij is de toenemende vergrijzing van het vrijwilligersbestand.
Het is van belang ook in de toekomst vrijwilligers enthousiast te houden.Extra aandacht voor jeugdDe Natuurbalans concludeert dat de aansluiting bij de belevingswereld
en inzet van jongeren onvoldoende is. Dit betreft niet alleen de feitelijke
kennis van natuur, maar ook aspecten zoals gering bezoek van natuurgebieden,
oog voor gezonde voeding, groene speelruimte, onvoldoende beweging en andere
gezondheidsaspecten. Ik deel deze conclusie uit de Natuurbalans. Nu een steeds
groter deel van de jongeren opgroeit in een stedelijke omgeving is regelmatig
contact met natuur geen vanzelfsprekendheid meer en ontwikkelen deze jongeren
daarover weinig kennis. Als dit niet verandert, bestaat het risico dat toekomstige
generaties zich steeds minder bewust zijn van en verbonden zullen voelen met
natuur, de oorsprong van ons voedsel en het leven op aarde. Dit komt ook de
gezondheid en het welzijn van mensen niet ten goede. Bijkomend probleem is
dat er minder draagvlak zal zijn voor het behoud van natuur en landschap,
duurzaam geproduceerd en gezond voedsel en een schone leefomgeving. De uitdaging
voor het kabinet is dit tij te keren met specifiek beleid dat zich richt op
jonge mensen. Omdat 31% van de kinderen te dik is en slechts 3%
van de kinderen in de stad voldoende beweegt, ligt hier een kans om actief
bij te dragen aan een gezonde jeugd. Naar aanleiding van deze problematiek
is een programma «Jeugd, Natuur, Voedsel en Gezondheid» in voorbereiding.
Dat richt zich onder meer op vergroten van de betrokkenheid van de jeugd bij
de natuur. Ook wil het programma via het stimuleren van activiteiten in het
groen de gezondheid van de jeugd verbeteren.Voorts constateren we dat mensen verschillende beelden van natuur hebben.
Specialisten spreken vaak in vakjargon over kwaliteiten en te bereiken doelen,
maar de beleving van mensen is veel breder. Sommigen gebruiken natuur als
decor voor recreatie of om energie op te doen, anderen gebruiken natuur als
bron voor inspiratie of zingeving. Met de nota Natuur voor Mensen, Mensen
voor Natuur is een beweging ingezet om het natuurbeleid in een bredere maatschappelijke
context te plaatsen van bijvoorbeeld cultuur, gezondheid, economie,
water en duurzaamheid. Het is een uitdaging om deze verbreding naar een «nieuw
natuurverhaal» de komende jaren voort te zetten, om de verschillende
natuurbeelden met elkaar te verbinden en tegelijk recht te doen aan de diversiteit
in natuurbeelden.Daarnaast wil ik verkennen hoe ik bij kan dragen aan vergroting van de
invloed van burgers op het natuurbeleid. Te denken valt hierbij aan experimenten
met vormen van mede-eigenaarschap, deelname van burgers in gebiedscommissies
en andere vormen van participatie in beleidsvorming. De ervaringen met de
Nationale Parken kunnen als voorbeeld dienen.Groen in en om de stadDe Natuurbalans constateert dat het groen rond de steden zeer intensief
gebruikt wordt en dat de vraag naar groen nog steeds het aanbod overstijgt.
Daarbij is het van belang dat de bereikbaarheid en bruikbaarheid van het buitengebied
wordt vergroot.Ook de Raad voor het Landelijk gebied (RLG) heeft in het Realisatie advies «Recht
op Groen» (juni 2006) vastgesteld dat er een tekort aan groen is door
stedelijke verdichting en onvoldoende aanleg van groen bij nieuwbouw. Dit
betreft zowel een kwantitatieve als een kwalitatieve opgave.Een aantrekkelijk vestigingsklimaat is een belangrijke voorwaarde voor
economische groei, zo heeft Nederland in het Nationaal Hervormingsprogramma
in het kader van de Lissabonstrategie onderstreept. Door het realiseren van
meer en kwalitatief beter groen in en om de stad (nieuwe groene wijken, parken)
kunnen aansprekende en duurzame woon- en werkomgevingen worden gecreëerd.
Daarbij zijn ook verbindingen tussen de stad en het platteland en een toegankelijk
buitengebied van belang. In de Nota Ruimte en de Agenda Vitaal Platteland
is de noodzaak van meer groen in en nabij stedelijke gebieden bevestigd: het
Rijk wil in beginsel in de periode tot 2013 16 000 hectare «grootschalig
groen» realiseren (zie ook TK 29 576, nr. 23) en in 2010 bovendien
500 hectare «regionaal groen» hebben gerealiseerd, gekoppeld aan
grote woningbouwlocaties. Het gaat dan om nieuwe groene wijken, parken, verbindingen
naar het buitengebied, recreatief groen om de steden en een toegankelijk en
beleefbaar agrarisch buitengebied.Op 1 februari 2006 is door de G4, de G27 en de ministers van LNV,
BVK en VROM het intentieconvenant «Steden en rijk: groene partners»
ondertekend, met als inzet: verbreding van groen «van geïsoleerd
aandachtspunt naar essentieel en integraal onderdeel van een gezond en prettig
woon-, werk- en leefmilieu». De invulling van dit convenant is aan een
volgend kabinet. Hierbij zal het rapport van de commissie Verheijen, die in
mei aan de Tweede Kamer heeft gerapporteerd (Kamerstuk 2005–2006, 29 576,
nr. 23, Tweede Kamer), worden betrokken.Natuurregelgeving in Nederland hanteerbaar en werkbaarIk ben verheugd dat de Natuurbalans 2006 concludeert dat de regelgeving
van Natura 2000, Flora- en faunawet en Natuurbeschermingswet hanteerbaar en
werkbaar is. Dit was een belangrijk discussiepunt de afgelopen jaren. Het
doel van het Natuurbeschermingsrecht is immers niet om maatschappelijke ontwikkelingen
tegen te gaan, maar om die ontwikkelingen zorgvuldig te begeleiden en daarbij
de natuurwaarden te borgen. De voorbeelden in de Natuurbalans bevestigen het
standpunt van het kabinet dat de regelgeving toereikend is om tot een evenwichtige
afweging tussen natuurbelangen en andere belangen te komen. Zodra men bereid
is de natuurwaarden in planprocessen vroegtijdig volwaardig mee
te nemen blijkt er ondanks de regelgeving toch een hoop mogelijk. Op deze
wijze dragen de natuurwetten bij aan een fundamentele gedragsverandering naar
duurzaam gebruik van de ruimte en heeft de natuur een «stem» gekregen.Gegevensautoriteit voor betrouwbare kennis en informatieOm natuurwaarden in planprocessen vroegtijdig en volwaardig mee te nemen
is betrouwbare en praktisch bruikbare informatie nodig. Bedrijven hebben aangegeven
dat de beschikbare gegevens over de verspreiding van beschermde soorten en
de kwaliteit van leefgebieden onvoldoende zijn toegesneden op de vraag. Initiatiefnemers
zijn elk afzonderlijk niet in staat om dat probleem op te lossen.Daarom stel ik een Gegevensautoriteit Natuur in. De Gegevensautoriteit
Natuur zal een kennissysteem ontwikkelen en implementeren dat voorziet in
gevalideerde gegevens over het aanwezig zijn van beschermde flora en fauna
in Nederland. Dit systeem stelt het bedrijfsleven in staat bij geplande ruimtelijke
activiteiten op een effectieve manier rekening te houden met de wettelijke
verplichtingen op het gebied van de natuurregelgeving.Ter afsluitingEr is in de afgelopen kabinetsperiode veel bereikt. Het landschapsbeleid
heeft met de Nationale Landschappen vorm gekregen, het areaal natuur is toegenomen
en op onderdelen is de kwaliteit van natuur en landschap vooruitgegaan. Belangrijke
constanten zijn de realisatie van de EHS in 2018 en de ontwikkelingen rondom
de Vogel- en Habitatrichtlijn en Natuurbeschermingswet met onder meer de instelling
van het Natura 2000-netwerk. Bij de uitvoering van het natuur- en landschapsbeleid
en bij de ontwikkeling van de leefgebiedenbenadering zijn geleidelijk nieuwe
verbindingen gelegd met maatschappelijke partners. Lokale partijen zoals provincies
hebben een grotere rol in de uitvoering gekregen. De betrokkenheid van particulieren
en agrariërs bij het natuurbeleid is versterkt. Het kabinet heeft ingezet
op een natuur die niet alleen bestaat omwille van de natuur zelf, maar op
een natuur waar alle Nederlanders gebruik van kunnen maken, waarvan zij kunnen
genieten, waarin zij kunnen recreëren en zich goed voelen. Het natuurbeleid
sluit daarmee beter aan bij de wensen van mensen.De Natuurbalans 2006 maakt evenzeer duidelijk dat er ook in de toekomst
nog aanzienlijke inspanningen nodig zijn om de kwaliteit van natuur, milieu
en landschap op het gewenste niveau te brengen.De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,C. P. Veerman 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30701-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl