Goedkeuring van het op 17 juli 1998 totstandgekomen Statuut van Rome inzake het Internationaal Strafhof (Trb. 2000, 120); Verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 20002001-27484, nr. 237a

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

05-06-2001

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

27484-(R1669) nr. 237a

29-05-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVerdragstekstConstitutionele aspectenRedactioneelOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27484Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 49 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 484 (R 1669)Goedkeuring van het op 17 juli 1998 totstandgekomen Statuut van Rome
inzake het Internationaal Strafhofnr. 237aVERSLAG VAN DE VASTE COMMISSIES VOOR BUITENLANDSE ZAKEN EN VOOR JUSTITIE1Vastgesteld 29 mei 2001De vaste commissies voor Buitenlandse Zaken en voor Justitie, belast met
het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, hadden de eer het volgend
verslag uit te brengen, waarin enkele opmerkingen werden gemaakt en navolgende
vragen gesteld.De leden van de fractie van het CDA hadden
met veel waardering kennis genomen van het statuut en met een zekere bewondering
voor het werk van de betrokken juristen, niet in de laatste plaats de vertegenwoordigers
van Nederland, dat in dit statuut zijn weerslag heeft gevonden. Het statuut
vormt een codificatie van materieel en formeel recht op een terrein waar het
volkenrecht tot dusver beperkte supranationale ontwikkeling te zien gaf, te
weten het strafrecht. De leden hier aan het woord juichten deze belangrijke
stap van harte toe.Het had deze leden echter verbaasd, dat de goedkeuringsprocedure zoveel
tijd in beslag heeft genomen. Juist Nederland zou het niet misstaan hebben
de grootst mogelijke spoed te hebben betracht bij deze procedure. Deze leden
brachten in dit verband in herinnering, dat vanuit de CDAfractie herhaaldelijk
op spoed is aangedrongen.Op 23 maart 1999 is bij de begrotingsbehandeling van Buitenlandse Zaken
daarop aangedrongen bij monde van de heer van Gennip (Handelingen EK 24–1022).
De heer Hirsch Ballin heeft op 15 febr. 2000 (Handelingen EK 17–679)
gevraagd naar het tijdstip, waarop het wetsontwerp zou worden ingediend en
kreeg toen als antwoord van de minister van Justitie, dat hij hoopte, dat
de goedkeuringswet in maart 2000 in de Rijksministerraad zou worden behandeld
(Handelingen EK 17–703) en hij heeft de regering op 28 maart 2000 de
regering gevraagd, waarom het twintig maanden moest duren om met het wetsontwerp
ter goedkeuring te komen en dan de Staten-Generaal te vragen het «prioritair»
te behandelen (Handelingen EK 22–955; zie ook 22–999). Op 9 mei
d.o.v. werd door de heer Hirsch Ballin namens deze fractie gesteld, dat het
pijnlijk begon te worden, dat juist Nederland de eerste stap ter ratificatie
nog moest zetten (Handelingen EK 27–1266 en 1268.) Op 15 mei 2000 kreeg
de Eerste Kamer de n.a.v. laatstgenoemde vraag toegezegde brief van de minister
van justitie waarin werd gemeld dat het wetsvoorstel na behandeling
in de Rijksministerraad van 27 febr. 2000 voor spoedadvies aan de Raad van
State was voorgelegd. Op 3 oktober constateerde de CDA-fractie in een voorlopig
verslag over andere wetsvoorstellen dat de goedkeuringswet nog steeds niet
was ingediend: «De leden van de CDA-fractie stelden deze vragen met
het oog op de ontwikkeling van de internationale rechtsorde bij de bestrijding
van grensoverschrijdende misdaad. Om dezelfde reden hadden zij de minister
in de eerder genoemde debatten bevraagd inzake de ratificatie van het Statuut
voor het Internationaal Strafhof. De minister had de Kamer op 15 mei 2000
geschreven dat daarover na de Rijksministerraad van 27 februari 2000 spoedadvies
aan de Raad van State was gevraagd; zodra het advies was ontvangen en verwerkt,
zou het Statuut ter parlementaire behandeling worden aangeboden (26 697,
Eerste Kamer 1999–2000, nr. 218a). De leden van deze fractie lazen in
bijlage 2 bij de toelichting op de Justitiebegroting 2001 (27 800 VI,
nr. 3) dat het advies van de Raad van State op 15 juni was uitgebracht. Wanneer
kan het wetsvoorstel nu tegemoet worden gezien?» (26 468 (R 1637)
en 26 469,  nr. 13 p. 2). In de memorie van antwoord (ontvangen
27 november 2000) meldde de minister van justitie in antwoord op deze vraag
dat de indiening «een dezer dagen» zou plaatsvinden (26 468
(R 1637) en 24 469, nr. 13a, p. 2).In het één dag later ontvangen antwoord op Kamervragen van
de leden Van Gennip en Hirsch Ballin (EK 2000–2001, nr. 5) meldde de
minister van buitenlandse zaken dat die indiening intussen had plaatsgevonden.
Dat laatste klopte: de koninklijke boodschap was gedateerd 7 november 2000.
De Eerste Kamer behandelt het verdrag dat zo lang bij de regering heeft gelegen
dus een half jaar na indiening. De opstelling van het nader rapport na het
advies van de Raad van State nam 4 1/2 maand. In zijn brief van 8 februari
2001 (27 400 V, nr. 49) gaat de minister van buitenlandse zaken uitgebreid –
en betreurend – in op de procedure bij de indiening van het onderhavige
wetsvoorstel. De CDA-fractie kan alleen maar haar teleurstelling over deze
procedurele gang van zaken bevestigen.Een ander punt van zorg betreft de onduidelijkheid betreffende het karakter
van de uitvoeringswetgeving. Op blz. 10 van de memorie van toelichting wordt
een uniforme uitvoeringswetgeving binnen de drie landen van het Koninkrijk
bij rijkswet in het vooruitzicht wordt gesteld. Die keuze verdient steun en
zou vaker moeten worden toegepast als het gaat om de implementatie van verdragen.
Het zou niet aanvaardbaar zijn als het ook bij dit verdrag jaren zou duren
vooraleer het hele Koninkrijk partij is, omdat in de Nederlandse Antillen
en Aruba de uitvoeringswetgeving nog op zich laat wachten.In de goedkeuringswet is dan ook geen onderscheid qua inwerkingtreding
gemaakt tussen de landen van het Koninkrijk. In de genoemde passage van de
memorie van toelichting wordt een notitie over deze uitvoeringswetgeving aangekondigd
na het zomerreces 2000 ( hetgeen wel vreemd aandoet in een stuk dat in november
2000 aan de Kamer werd gezonden). Die notitie is intussen op 8 december 2000
verschenen en bevat de volgende passage: «Het streven is om begin 2001
wetsontwerpen gereed te hebben, die vervolgens aan een aantal instanties voor
consultatie kunnen worden voorgelegd. Vervolgens kunnen de wetsvoorstellen
in het voorjaar van 2001 aan de Raad van State worden gezonden, waarna ze
naar verwachting na de zomer bij de Tweede Kamer kunnen worden ingediend»
(26 262, nr. 9, p. 5). Kan de regering allereerst indiceren, waarom wederom
zo'n geruime tijd nodig is voor de uitvoeringswetgeving en kan zij mededelen,
of naar haar verwachting tenminste dit tijdschema zal worden gehaald?Maar bijzonder verwarrend en verontrustend in het licht van het bovenstaande
is de mededeling in genoemde notitie, dat overleg plaats vindt met
de Nederlandse Antillen en Aruba over de vraag, of de implementatie voor alle
Koninkrijksdelen gezamenlijk – dat wil zeggen bij Rijkswet– zal
geschieden dan wel of ieder Koninkrijksdeel de implementatie voor zichzelf
zal verrichten. Indiceert deze passage een duidelijke verandering van standpunt
t.a.v. de eerdere intentie van een Rijkswet en waarom vindt zulks dan plaats
tegen de achtergrond van de eerdere, ook door de CDA-fractie toegejuichte,
voorkeur voor een Rijkswet? Is de regering zich bovendien bewust van de mogelijkheid,
dat ten gevolge van de mogelijke vertragingen op grond van gescheiden wetgevingen
het gehele Koninkrijk gebonden wordt, vanaf de datum van de inwerkingtreding
van het verdrag, namelijk zodra het minimum aantal ratificaties is bereikt?Betreffende de positie van de Verenigde Staten merkte de minister van
buitenlandse zaken in het plenaire debat naar aanleiding van een vraag terzake
op, dat voor dit land in ieder geval de complementariteit en de positie van
de aanklager onderwerpen waren die het gewijzigd wilde zien op een ook voor
Nederland onaanvaardbare wijze (Handelingen TK 56–4076, midden). Waren
er nog andere onderwerpen waarvoor dit gold, zo vroegen deze leden.Meer in het algemeen vroegen de leden van de CDA-fractie aandacht voor
de onwil bij een aantal landen, waaronder de VS en Israël om het verdrag
goed te keuren, resp. te ratificeren. Weliswaar heeft de Amerikaanse President
Clinton op het allerlaatste moment van zijn presidentschap het Verdrag alsnog
getekend, maar er zijn weinig aanwijzingen, dat in de nieuwe politieke context
in de VS een spoedige ratificatie te verwachten valt.Bij de begrotingsbehandelingen van Buitenlandse Zaken en Ruimtelijke Ordening
en Milieu is namens de CDA-fractie uitvoerig aan de orde gesteld, dat deze
realiteiten met name terzake de opstelling van de VS bij de uitbouw van internationaalrechtelijke
arrangementen een nieuwe en indringende dimensie toevoegen aan de rol van
Europa. De vraag, die allereerst dan rijst, is welk beleid en welke stappen
de Europese Unie heeft ontwikkeld en genomen en denkt te nemen om de wereldwijde
werking van het Strafhof te bevorderen? Waar het hier gaat om een van de hoekstenen
van een internationale rechtsorde en een vertaling van een van de grotere
positieve ontwikkelingen in het denken over mensenrechten, mag van Nederland
en van Europa een uiterste inspanning gevraagd worden in de sfeer van internationale
politiek en «justitie-diplomatie» om zoveel mogelijk landen in
dit proces medeverantwoordelijkheid te geven.In de opvattingen van de leden van de CDA-fractie vindt de verdere Europese
eenwording, die ooit begonnen is als een verzoenings- en vredesproces, op
dit moment vooral haar motivering in de rechtsbijdrage van ons continent aan
het proces van globalisering. Op dit cruciale dossier vraagt dat, naar het
oordeel van deze leden, dan ook een zeer geëngageerde inzet en zouden
zij graag een concrete invulling van dat engagement beschreven zien. Daarbij
volstaat niet een soort parajuridisch internationaal pragmatisme. Als belangrijke
staten geen partij worden bij dit verdrag, ontbreekt van meet af aan de geloofwaardigheid.Zijn er concrete ideeën op welke wijze bijvoorbeeld de VS en Israël
alsnog partij kunnen worden en hoe aan hun zorgen voor vexatieve vervolging
kan tegemoet worden getreden? Zou het in dit verband een gedachte zijn een
beroepsprocedure te ontwikkelen buiten het Internationaal Strafhof tegen vervolgingsbeslissingen?
Is het denkbaar, dat op het hoogste Europese niveau intensief en niet aflatend
aan de acceptatie van het Internationaal Strafhof gewerkt wordt?De geloofwaardigheid van het komend Strafhof is ook in het geding als
de opsporing en vervolging te weinig effectieve instrumenten wordt geboden.
In dit verband is de soms lakse, soms nadrukkelijk terughoudende opstelling
van de NAVO-troepen in met name Bosnië voor de voorgeleiding bij het
Joegoslavië Tribunaal een en ander maal aan de orde geweest. Kan de regering
meedelen, hoe zij thans de situatie terzake beoordeelt en of er een daadkrachtiger
optreden verwacht, resp. bevorderd kan worden?Een ander belangrijk uitvoeringsaspect betreft de detentie-capaciteit.
Bij de behandeling van het verdrag inzake het Rwanda-tribunaal had de CDA-fractie
bij monde van de heer Hirsch Ballin op het belang van dit aspect gewezen (dec.
1997, Handelingen EK 10- 428). Het gaat dan om lastenverdeling, het gaat om
het onder ogen zien van de consequenties van een duaal penitentiair systeem
in landen, die – nog – niet aan de internationale standaarden
voldoen, het gaat om de bereidheid om b.v. o.s.-middelen in te zetten om landen
te helpen hun aandeel adequaat te leveren. Welke garanties en perspectieven
zijn er voor de opzet, financiering en allocatie van een passend detentiesysteem?
Bij genoemd Rwanda-debat is ook aan de orde geweest de vraag naar een behoorlijke
toerusting van de recherchediensten en i.h.a. de bestaffing van dit soort
instellingen. De CDA-fractie had bij die gelegenheid een beetje de vrees uitgesproken,
dat als sommige VN-praktijken bij het benoemingenbeleid hier zouden worden
toegepast, dat dan niet de kwaliteit en de onafhankelijkheid van het Hof ten
goede zouden komen. Kan de regering aangeven, welke verwachtingen zij heeft
t.a.v. een hoogwaardig en onafhankelijk personeelsbeleid door de benoemende
instanties?Een aspect dat in het kader van de uitvoeringswetgeving aandacht vraagt,
betreft de relatie met de Grondwet. De leden van de CDA-fractie spraken hun
steun uit voor de prudentie van de Raad van State en de regering betreffende
toepassing in deze goedkeuringsprocedure van artikel 91 lid 3 Gw. Niettemin
rezen vragen die deels al in de Tweede Kamer aan de orde zijn geweest, zoals
de vraag of de in het statuut neergelegde strafbare feiten alle en met dezelfde
personele reikwijdte zijn verankerd in de Nederlandse strafwet; of de onschendbaarheid
van de koning, resp. de parlementaire immuniteit in de weg staat aan nationale
vervolging van de persoon van de koning, leden van het kabinet of van de Staten-Generaal.
In het plenaire debat heeft de heer Van Middelkoop in tweede termijn min of
meer uit de beantwoording door de regering van deze vragen de conclusie getrokken,
dat waar staatsrechtelijke onschendbaarheid of parlementaire immuniteit geldt
in feite complementariteit van de rechtsmacht van het Strafhof tegenover de
Nederlandse strafrechter niet aan de orde is: in die gevallen is alleen het
Strafhof bevoegd (Handelingen TK 56, 4101 kolom midden). Die conclusie is
zijdens de regering niet weersproken in tweede termijn. Zou de regering zich
daarover willen uitlaten? Is de regering van plan om in het kader van de implementatiewetgeving
ook aandacht te besteden aan de situatie dat de persoon van de koning, een
lid van het kabinet of een lid van de Staten-Generaal vóór verkrijging
van die hoedanigheid zich schuldig gemaakt blijkt te hebben aan een in het
statuut opgenomen strafbaar feit? Is de regering voornemens aandacht te besteden
in het kader van de implementatiewetgeving aan de uitleveringsproblematiek
ten aanzien van Nederlandse staatsburgers en met name de koning en leden van
het kabinet en de Staten-Generaal? Hoe ziet de regering in dit verband de
relatie tussen de nationale strafrechtelijke aansprakelijkheid van kabinetsleden
in het Statuut? Is de regering bekend met de implementatie van het statuut
in landen als Spanje, Noorwegen en Groot-Brittannië wat betreft de positie
van het staatshoofd? Ter toelichting merkten de leden van de fractie hier
aan het woord op, dat deze vragen vooral zijn ingegeven door zorg over het
mogelijke verwijt van derde-landen, dat Nederland niet consequent uitvoering
zou geven aan zijn verplichtingen die naar de letter en de geest uit het statuut
voortvloeien.Het statuut vereist, dat een nadere regeling wordt getroffen omtrent de
relatie van het Strafhof met de VN, de VN-organen en hun organisaties. In
dit verband vroegen de leden van de CDA-fractie zich af wat de relatie zal
zijn tussen het Strafhof en het Internationale Hof van Justitie. In de eerste
plaats in personele zin. Zien de leden hier aan het woord het goed, dat leden
van het IHJ in beginsel (via vermoedelijk alleen de B-lijst) lid zouden kunnen
worden van het Strafhof? Ziet de regering enig bezwaar tegen personele unies?
Dan in termen van competentie. Het is bepaald niet uitgesloten, dat op basis
van een statenklacht bij het IHJ gedragingen van een staat aan de orde komen
die dezelfde materie betreffen als bij het Strafhof aanhangig in de vorm van
strafklachten tegen natuurlijke personen die bij die gedragingen waren betrokken.
Op welke wijze kan dan worden voorkomen, dat twee – in beginsel op hetzelfde
niveau geplaatste rechterlijke colleges tegengestelde uitspraken doen? Dit
geldt met name de kwalificatie van situaties of complexen van handelingen
als bijvoorbeeld genocide of – zodra dat begrip een voldoende rechtsbasis
heeft gekregen – agressie. Deze vragen leidden de leden hier aan het
woord tot de vervolgvraag in relatie tot de complementariteit van de rechtsmacht
van het Strafhof in hoeverre straks uitspraken van het IHJ waarin situaties
of complexen van handelingen als genocide of agressie worden gekwalificeerd
(of juist die kwalificaties worden afgewezen) betekenis hebben voor de uitspraken
van nationale rechters over individueel gepleegde stafbare feiten die tevens
onderdeel uitmaakten van die situatie of dat complex. Meer specifiek: hoe
dient de Nederlandse strafrechter met zo'n IHJ-uitspraak om te gaan? Min of
meer met dezelfde problematiek samenhangend, maar dan niet in relatie tot
het IHJ, is de vraag hoe de Nederlandse strafrechter moet omgaan met een strafzaak
tegen een persoon die mede-pleger of medeplichtige is bij strafbare feiten
die bij het Strafhof aanhangig zijn tegen een andere dader of medeplichtige.
Graag vernemen de leden hier aan het woord of dit aspect ook aandacht krijgt
in het kader van de implementatie van het statuut in de Nederlandse rechtsorde.De leden van de CDA-fractie waren nog geïnteresseerd in het antwoord
op de vraag of de regering in de toekomst voorziet dat wellicht toch een strafproces
bij verstek kan worden gevoerd. Zij vroegen dit met name, omdat bij beantwoording
van een vraag terzake in het plenaire debat in de Tweede Kamer door de minister
van justitie werd geantwoord op een wijze die de indruk vestigde, dat Nederland
zich wel had ingezet voor een verstekprocedure, maar dit achteraf gezien beter
niet had kunnen doen. De minister had namelijk gewezen op de vertraging die
door een verzet-procedure na verstek zou optreden. De leden hier aan het woord
konden dit antwoord niet goed begrijpen. Indien de verdacht zich zou blijven
onttrekken aan vervolging treedt immers ook vertraging op. Voorts zou het
met name in het belang van de slachtoffers en van de rechtsorde als geheel
kunnen zijn om toch die verstekmogelijkheid te openen. Gaarne vernamen de
leden van de CDA-fractie een nadere reactie van de regering.De leden hier aan het woord onderkenden de samenhang tussen de persoonlijke
aanwezigheid van de verdachte als vereist in art. 63 en de categorische blokkade
van enige verjaring van feiten die kwalificeren onder het statuut. Op dit
punt rezen enkele aanvullende vragen. Kan de regering de indruk wegnemen,
dat een aantal in het statuut strafbaar gestelde gedragingen naar Nederlands
strafrecht zouden kwalificeren als (commune) delicten waarvoor wel degelijk
een verjaringstermijn geldt, bijvoorbeeld de moord als bedoeld in artikel
8 lid 2 sub b onder xi Statuut? Is de regering bekend met verjaringstermijnen
in nationale strafwetten van met name lid-staten van de Europese
Unie voor strafbare feiten die overeenkomen met die uit het statuut? En indien
er feiten naar nationaal strafrecht verjaard zijn, maar op grond van artikel
29 statuut heeft het Strafhof zijn competentie behouden: wat is dan de betekenis
van de complementariteit?Een volgend onderwerp dat de leden van de CDA-fractie aan de orde stelden
betrof artikel 9 statuut, de elements of crime,
wellicht het best te vertalen met de bestanddelen van de strafbare feiten.
In de memorie van toelichting wordt daarvan gezegd op pagina 20, dat deze
niet bindend zijn voor het Strafhof en het daarvan kan afwijken. Is dit wel
juist, zo vroegen de leden hier aan het woord de ministers. In dit verband
wezen de leden hier aan het woord op de tekst van artikel 21: het Hof is gehouden
het statuut toe te passen, maar ook de elements of crime: shall apply, aldus dat artikel. Daarin
konden de CDA-leden niet de vrijblijvendheid lezen die de memorie van toelichting
aan artikel 9 toeschrijft. Sprekend over de positie van de Verenigde Staten
en Israël wees de minister van buitenlandse zaken er op (Handelingen
TK 56 4076, rechter kolom), dat de tekst voor de elements of crime met consensus was vastgesteld, dus ook met instemming
van Israël en daaruit putte de minister hoop, dat dit land voldoende
gerustgesteld was om toch te ratificeren. Dat laat zich moeilijk verenigen
met een kwalificatie van die bestanddelen als louter hulpmiddelen voor het
Strafhof. Gaarne vernemen zij een nader standpunt van de regering.De reactie van de regering op dit onderwerp achtten de leden van de CDA-fractie
ook van belang in relatie tot het nullum-crimenbeginsel dat is neergelegd
in artikel 22 van het statuut. Weliswaar zullen de elements
of crime tegelijk met het statuut in werking treden, maar zij kunnen
later door de Vergadering van de Staten die partij zijn, worden gewijzigd.
Dat zal vooral aan de orde komen, indien in een concrete casus een bepaalde
delictsomschrijving in die elements niet blijkt
te voldoen. Indien de regering het voorlopige standpunt van de leden van de
CDA-fractie over de status van de elements zou
delen, is zij dan eveneens de mening toegedaan, dat artikel 21 daarop ten
volle van toepassing is? Waar het statuut op dit moment – ook ten aanzien
van oorlogsmisdaden – in feite strafbaar stelt wat door Nederland al
anderszins als strafwaardig is erkend, levert het statuut geen probleem op.
Anders kan het liggen voor de elements of crime
zoals deze nu zijn vastgesteld en zeker als deze in de toekomst worden gewijzigd
in een zin die afwijkt van wat nu door Nederland verdragsrechtelijk al als
strafwaardig is aanvaard. Anders gezegd: zijn die elements
of crime thans terug te vinden in Nederlandse delictsomschrijvingen?
En: zijn de elements of crime niet zo belangrijk,
dat deze ook ter goedkeuring hadden moeten worden voorgelegd aan de Staten-Generaal?
Zou in verband hiermee niet voorzien moeten worden in een procedure ex Rijkswet
goedkeuring en bekendmaking verdragen met betrekking tot wijzigingen van de elements?In de stukken en bij het plenaire debat in de Tweede Kamer is enige aandacht
besteed aan de vraag hoe nationale verzoeningsprocedures en nationale amnestiewetten
zich verhouden tot het statuut en de positie van aanklager en Strafhof in
dat verband. Ook kwam daarbij het sepot door de nationale officier van justitie,
c.q. aanklager aan de orde. Sprekend over artikel 17 statuut is in de nota
n.a.v. het verslag (pag 35) opgemerkt over het sepot door het nationale OM,
dat de beoordelingsruimte voor het Strafhof relatief gering is. Deze uitspraak
zijdens de regering konden de leden van de CDA-fractie niet zo goed plaatsen
in het licht van de artikelen 15 en 17 statuut. In laatstgenoemd artikel is
uitdrukkelijk bepaald, datunwillingness van een
staat om in het statuut strafbaar gestelde feiten te vervolgen alsnog leidt
tot rechtsmacht van het Strafhof. De regering lijkt sprekend over
het sepot door het nationale OM – te zeggen, dat het Engelse begrip
hier moet worden verstaan als onwil met de in het Nederlands pejoratieve betekenis.
De vraag van de leden hier aan het woord is, of dit wel een juiste duiding
is van de tekst van het statuut. Dit is ook van belang in relatie tot hetgeen
is geantwoord zijdens de regering in het plenaire debat over de positie van
de aanklager bij het Strafhof (Handelingen TK, 56 4083, linker kolom).
De regering zegt daar met zoveel woorden, dat die aanklager in feite op basis
van het opportuniteitsbeginsel opereert. Is dat wel juist? De leden hier aan
het woord wezen erop, dat de aanklager blijkens artikel 15 statuut moet beoordelen
of er reasonable grounds, redelijke gronden zijn
voor vervolging (artikel 15 lid 2) en zo ja, dient hij ze aan de Kamer van
Onderzoek (Pre-Trial Chamber) voor te leggen: shall submit (artikel 15 lid 3). Gelezen in de context van die artikelen en van
het statuut als geheel, wordt met het onderzoek van lid 2 gedoeld op vragen
als: is het Strafhof bevoegd, gaat het om feiten die strafbaar zijn in de
zin van het statuut, gaat het om een persoon die strafbaar is in de zin het
statuut, is er voldoende bewijs? Anders gezegd: ook de aanklager bij het Strafhof
kan geen vervolging achterwege laten op grond van een sepot door een nationaal
OM, tenzij dat sepot is gebaseerd op dezelfde – strikt strafrechtelijke –
beoordeling van een zaak. Dat brengt weer met zich mee, dat een nationaal
sepot in het kader van een nationaal verzoeningsproces geen grond is in de
zin van het statuut om als aanklager bij het Strafhof vervolging achterwege
te laten of voor het Hof om zich onbevoegd te achten wegens het complementariteitsbeginsel.
Zou dit anders zijn en zou met name de aanklager bij het Strafhof om niet-strikt
strafrechtelijke reden van opportuniteit van vervolging mogen afzien, zou
diens positie sterk vatbaar worden voor politieke drukuitoefening. Dan had
het voor de hand gelegen om een met artikel 12 Sv vergelijkbare procedure
in het statuut in te bouwen. Gaarne vernamen de leden hier aan het woord een
nadere visie van de regering over deze problematiek.Het was de leden van de CDA-fractie opgevallen, dat noch in een statuut,
noch bij de behandeling van de Goedkeuringswet in de Tweede Kamer veel aandacht
is besteed aan de positie van de verdediging bij het Strafhof. Ten tijde van
de plenaire behandeling in de Tweede Kamer lag al wel het conceptreglement
proces- en bewijsvoering voor, doch dat heeft toen om begrijpelijke redenen
niet veel aandacht meer gekregen. De leden hier aan het woord zouden het daarom
op prijs stellen, indien de regering haar visie zou willen geven op de regeling
van de positie van de verdediging in dat reglement. Zij zouden het voorts
waarderen, indien de regering niet alleen aan de formeel-juridische aspecten,
maar ook aan de materiële aspecten aandacht zou willen besteden. Uit
de ervaringen met het Joegoslavië-tribunaal is immers gebleken, dat er
zich situaties kunnen voordoen, dat de verdediging zich gedwongen voelt om
zelfstandig op zoek te gaan naar bijvoorbeeld getuigen à décharge
of ontlastend ander bewijsmateriaal dan getuigenverklaringen. Gelet op afstand,
communicatieproblemen (bijvoorbeeld ten aanzien van de taal) en alle mogelijke
complicaties ter plaatse van het verblijf van getuigen of bewijsmateriaal,
kan het daarbij gaan om tijdrovende en ook kostbare operaties. In dat verband
rees bij de leden van de CDA-fractie de vraag of de regering, in dit soort
situaties aan eventueel Nederlandse ingezetenen die voor het Strafhof worden
gebracht – buiten de consulaire assistentie zoals verleend bij in het
buitenland aangehouden en vervolgde Nederlandse staatsburgers – een
verplichting ziet voor Nederland om de nodige middelen te verschaffen voor
een adequate verdediging bij het Strafhof aan die Nederlandse ingezetenen.
De leden hier aan het woord zouden het op prijs stellen, indien de regering
daar enige aandacht aan zou willen besteden en met name zich daarbij zou willen
uitlaten over de situatie, dat het Nederlandse ingezetenen betreft die strafbare
feiten hebben gepleegd terwijl zij werkzaam waren voor of in dienst
waren van de Nederlandse overheid.Tot slot stelden de leden van de CDA-fractie enkele vragen met betrekking
tot de civielrechtelijke aspecten. Zal een uitspraak van het Strafhof die
schadevergoeding toewijst aan een slachtoffer in Nederland zonder nadere rechterlijke
beoordeling uitvoerbaar zijn? Maakt het daarbij verschil of de schuldenaar
een Nederlandse ingezetene is? Indien het Hof geen schadevergoeding heeft
toegekend aan een slachtoffer, maar wel heeft geoordeeld, dat een Nederlandse
ingezetene jegens een bepaald slachtoffer een misdrijf heeft begaan als bedoeld
in het statuut, welke betekenis zal in de Nederlandse rechtsorde aan die uitspraak
worden toegekend in het kader van een eventuele civielrechtelijke schadeclaim
van het slachtoffer jegens zo'n Nederlandse ingezetene bij de Nederlandse
burgerlijke rechter? Indien een schadeclaim is toegewezen jegens een niet-Nederlandse
ingezetene die wel vermogen in Nederland heeft, zal een uitspraak van het
Strafhof dan zonder meer in Nederland ten uitvoer gelegd kunnen worden op
dat vermogen? Indien een slachtoffer verhaal zou willen halen op een staat
waarvan bijvoorbeeld een militair schuldig is bevonden aan een misdrijf in
de zin van het statuut en die staat heeft vermogen in Nederland, kan een slachtoffer
dan in de visie van de regering in Nederland beslag leggen op dat vermogen
op grond van de stelling, dat die staat aansprakelijk is voor het door zijn
militaire gepleegde strafbare feit? En is dan ook de Nederlandse civiele rechter
bevoegd om de vordering ten gronde, behorend bij zo'n beslag, te beoordelen?
Voorzover voorzien kan worden in deze civielrechtelijke problematiek middels
de implementatiewetgeving vernemen de leden hier aan het woord graag van de
regering of daartoe ook het voornemen bestaat.De leden behorende tot de PvdA-fractie wilden
hun vreugde uitspreken dat de internationale gemeenschap kans heeft gezien
om, na de vele jaren van intensieve voorbereiding, het Statuut op te stellen
van het Internationaal Strafhof zoals deze thans voorligt. Zij meenden in
algemene zin dat het ontstaan van dit verdrag een grote stap voorwaarts betekent
in de internationale erkenning dat misdrijven tegen de menselijkheid, genocide
en oorlogsmisdrijven moeten worden tegengegaan, en dat daders van deze misdrijven
moeten worden berecht. Zij feliciteerden de regering met het bereikte resultaat,
al beseften zij dat er nog veel moet gebeuren voordat het een en ander werkelijkheid
zal zijn.Deze leden hadden overigens begrepen dat het uitgangspunt voor het werk
van het Strafhof is het complementariteitsbeginsel: het hof heeft pas een
rol als geen staat bereid of in staat gebleken is een bepaalde zaak te berechten.
Deze leden vroegen nader toelichting over de wijze waarop dit beginsel is
vastgelegd in het Statuut en hoe telkens kan worden vastgesteld dat deze feitelijke
situatie zich inderdaad voordoet.VerdragstekstDe leden behorende tot de PvdA-fractie hadden begrepen dat o.m. Nieuw-Zeeland
was blijven aandringen op het opnemen van het gebruik van nucleaire wapens
als oorlogsmisdrijf, maar dat alleen overeenstemming kon worden bereikt op
grond van overneming van reeds in internationale verdragen vastgelegde definities
van oorlogsmisdrijven. Deze bevatten slechts een verbod van bepaalde soorten
«conventionele» wapens. Daartoe behoort het gebruik van nucleaire
wapens (nog) niet. Deze leden drongen er daarom op aan dat de regering op
dit punt een zelfde soort interpretatieve verklaring afgeeft bij de ratificatie
als Nieuw- Zeeland heeft gedaan. Zou een zelfde verklaring, zo vroegen deze
leden, ook kunnen worden afgelegd over terrorisme (het uitoefenen van terreur als middel om een civiele samenleving te intimideren), nu dit evenmin
is aanvaard in de verdragsdefinities als een misdaad tegen de menselijkheid?De leden behorende tot de PvdA-fractie hadden behoefte aan nadere toelichting
op het punt van de immuniteit. De term komt voor in de artt. 27 en 98 van
het Verdrag. Deze leden vroegen zich af hoe de immuniteit van een volksvertegenwoordiger
in Nederland aan de orde zou kunnen komen, nu deze zich naar geldend recht
alleen uitstrekt tot hetgeen gezegd of schriftelijk ingebracht wordt in een
parlementaire vergadering. Hoe kan iets daar wordt gezegd leiden tot vervolging
en berechting voor het Strafhof?Voorts vroegen deze leden uitleg van het begrip staatsimmuniteit in dit
kader (art. 98).Hoe luidt het geldend Nederlands recht op dit punt, en welke uitzondering
daarop zou het gevolg zijn van het voorliggende verdrag?Voorts stelden deze leden de vraag in welke verdragsbepaling de opstelling
van een Reglement van proces- en bewijsvoering verplicht wordt gesteld. In
art. 21 wordt van het bestaan daarvan uitgegaan. In art.51 wordt de bevoegdheid
van de Vergadering van Staten geregeld om het vast te stellen. Maar wat gebeurt
er als het niet wordt vastgesteld?Constitutionele aspectenOp 12 mei 1999 heeft de regering advies gevraagd aan de Raad van State
inzake «implementatiewetgeving buitenlandse jurisdicties». Dit
advies d.d. 19 november 1999 en het Nader Rapport van de regering d.d. 8 maart
2000 (nr. 26 800 VI A) heeft voor de Eerste Kamer bijzonder betekenis
vanwege het debat in deze Kamer in 1998 over het Lockerbie-verdrag.Ten grondslag aan dat debat lag de vraag of art. 92 GW – dat opdracht
van soevereine bevoegdheden aan volkenrechtelijke organisaties mogelijk maakt –
zo ruim mag worden gehanteerd als de regering doet. Weliswaar geeft immers
art. 92 de mogelijkheid tot overdracht van soevereine bevoegdheden, maar in
art. 91, lid 3 GW wordt bepaald dat zulk een overdracht met twee derden meerderheid
in de Kamers moet worden aanvaard als bepalingen van een verdrag afwijken
(van bepalingen) van de Grondwet. De regering legt deze tekst restrictief
uit, in die zin dat het moet gaan om afwijkingen van concrete bepalingen van
de Grondwet, terwijl bijvoorbeeld opdracht van rechtsmacht aan een internationale
jurisdictie reeds in art. 92 is toegestaan. In de praktijk vond de regering
dat het Lockerbie-verdrag geen concrete grondwetsbepalingen schond, waardoor
aanneming met eenvoudige meerderheid volstond. De Eerste Kamer gaf blijk van
een ander inzicht, en bekrachtigde daarom de goedkeuringswet uitdrukkelijk
met twee derden meerderheid.Genoemde leden hebben twijfels over de ruime uitleg die de regering, in
navolging van de Raad van State, nu ook in het Nader Rapport volgt. Het is
moeilijk uit te leggen dat – zoals de regering stelt – als een
verdrag bevoegdheden van strafrechtspleging opdraagt aan een Internationaal
Strafhof (of aan een Schots hof, zoals bij Lockerbie) dit geen inbreuk maakt
op de Grondwet, noch op specifieke bepalingen van de Grondwet, zoals art.
113 (waarin de berechting van strafbare feiten wordt opgedragen aan de rechterlijke
macht) of art. 17 (niemand kan worden afgehouden van de rechter die de wet
hem toekent).De burger mag immers begrijpen dat in deze bepalingen de Nederlandse rechter
wordt bedoeld en dat hem daarmee ook waarborgen worden gegeven tegen jurisdictie
van vreemde rechters. Als dus rechtsmacht wordt opgedragen aan vreemde rechters,
hetgeen op grond van art. 92 GW in beginsel via een verdrag mogelijk is, dan
zal de burger verwachten dat een dergelijk ingrijpen in de hem
verschafte grondwettelijke waarborgen alleen kan worden aanvaard bij de versterkte
meerderheid bedoeld in art. 91, lid 3 GW.Als van wezenlijke aspecten van de Nederlandse rechtsorde kan worden afgeweken
door er een verdrag over te sluiten en dit bij gewone meerderheid te laten
aanvaarden, waarom maken wij ons dan voor interne grondwetswijzigingen van
meestal veel minder ingrijpende betekenis zo druk, door deze wijzigingen in
twee lezingen te aanvaarden, de tweede keer met gekwalificeerde meerderheid?De leden behorende tot de PvdA-fractie hadden uit de stukken de indruk
gekregen dat de regering van mening is dat het Verdrag ditmaal wel, maar slechts
op een gering aantal punten strijd oplevert met bepalingen van de Grondwet,
o.m. ten aanzien van art. 42 GW. Daar het bestaan op Nederlands grondgebied
een Strafhof een uitzondering vormt op de grondregels van de rechtspraak en
op de rechten van ingezetenen hebben deze leden behoefte aan een meer grondige
uiteenzetting van de regering. Hierbij zouden de bepalingen van het Verdrag
concreet moeten worden afgezet tegen de terzake geldende bepalingen van de
Grondwet.Deze leden vroegen nog in dit verband welke de juridische betekenis is
van de woorden «voorzover nodig» in art. 2 van het wetsvoorstel,
waarin wordt voorgesteld de procedure van art. 91, lid 3 te volgen (twee derden
meerderheid in beide Kamers). Het verdrag ligt immers als geheel ter goedkeuring
voor. Zij wordt al dan niet met twee derden meerderheid aanvaard. Tertium
non datur (daar zit niets tussenin).In dit verband wilden de leden behorende tot de PvdA-fractie ook ingaan
op het standpunt van de regering in het Nader Rapport van 8 maart 2000 over
de constitutionele situatie wanneer de Eerste Kamer een andere opvatting heeft
dan de regering en de Tweede Kamer over de noodzaak tot aanvaarding van een
verdrag bij een meerderheid van twee derden wegens afwijking van de Grondwet.
Dit geschil deed zich bij het Lockerbie-verdrag concreet voor. De regering
had in de wetstekst tot goedkeuring – conform art. 6, lid 2 van de wet
Goedkeuring en Bekendmaking Verdragen 1994 – geen artikel opgenomen
waarin toepassing van art. 91, lid 3 werd voorgesteld. De Tweede Kamer had
dit (overigens zonder dat het een wezenlijk punt van discussie was geweest)
aanvaard, en had het wetsvoorstel aangenomen bij gewone meerderheid. De regering
stelt nu dat, als de Eerste Kamer art. 91, lid 3 van toepassing acht, haar
geen ander middel overblijft om hieraan uiting te geven dan verwerping van
het wetsvoorstel met gewone meerderheid. Het komt deze leden voor dat hiermee
afbreuk wordt gedaan aan de taak van de Eerste Kamer om te waken voor de grondwettigheid
van de wetgeving. Haar wordt immers de gelegenheid in feite ontnomen om te
oordelen of art. 91, lid 3 GW op de juiste wijze is toegepast. Verwerping
van het wetsvoorstel, en daarmee van het verdrag, lijkt een oneigenlijk middel
om te reageren op schending van een staatsrechtelijke regel van procedure
door regering en Tweede Kamer.Naar de mening van deze leden zou de Eerste Kamer de gelegenheid moeten
hebben zich over de toepassing van art. 91, lid 3 uit te spreken zonder daarvoor
het middel van verwerping van het hele wetsvoorstel te hoeven inzetten. Het
standpunt van de regering dwingt de Eerste Kamer nu om in het voorkomende
geval een novelle af te dwingen door het wetsvoorstel niet te behandelen.
Het komt deze leden dan ook voor dat dit vraagstuk, anders dan de regering
in het Nader Rapport stelt (p. 3/4 ad a. en ad d.)) zich wel degelijk leent
voor nader beraad met het oog op een grondwetsherziening.De leden behorende tot de PvdA-fractie betuigden hun tevredenheid over
het feit dat de Tweede Kamer gebruik heeft gemaakt van haar amendementsrecht
om art. 5 aan het wetsvoorstel toe te voegen. Daarmee krijgen
beide Kamers de mogelijkheid om invloed uit te oefenen op de inzet van de
Nederlandse regering als lid van de Vergadering van Staten die partij zijn
bij het verdrag (VvS).Deze leden vroegen de regering een volledig overzicht te geven van de
bevoegdheden van de VvS. De toelichting bij art. 112 achtten deze leden enigszins
misleidend, omdat daaruit de indruk zou kunnen ontstaan dat de VvS zich vooral
zal inlaten met huishoudelijke aangelegenheden rond het strafhof, terwijl
de VvS wezenlijke bevoegdheden krijgt toegedeeld in art.9 (nadere uitwerking
van elementen van de strafbaar verklaarde misdrijven in art. 6–8), in
art. 51 (vaststelling van het Reglement van proces- en bewijsvoering) en in
art. 121 (wijziging van het Verdrag). Dit zijn nu net, zo betoogden deze leden,
de bevoegdheden van de VvS waarop parlementen toezicht moeten houden.Deze leden vroegen voorts een nadere onderbouwing voor de stelling van
de regering dat de VvS een volkenrechtelijke organisatie is als bedoeld in
art. 92 GW (pp 4 en 5 MvT). De consequentie hiervan zou zijn dat beslissingen
van de VvS, naast binding voor Nederland als zodanig, rechtstreekse werking
(kunnen) hebben in de Nederlandse rechtsorde op grond van de artt. 93 en 94
GW. Deze leden maakten een vergelijking met de Derde Pijler van het EU-verdrag.
De beslissingen van de Raad van Ministers in dit kader binden weliswaar Nederland
maar hebben geen rechtstreekse werking.Zij vroegen de regering een uiteenzetting te geven van haar stelling dat
de VvS een volkenrechtelijke organisatie is zoals bedoeld in art. 92 GW, en
om daarbij tevens aan te geven in hoeverre de beslissingen van de VvS op grond
daarvan rechtstreekse werking (kunnen) hebben.Ook de stelling van de regering (p. 4/5) dat een aantal internationale
afspraken bij de totstandkoming waarvan de VvS is betrokken geen goedkeuring
van de Staten-Generaal zouden behoeven vergt, naar de mening van deze leden,
nadere motivering. De regering, in haar Nader Rapport op het advies van de
Raad van State d.d. 15 juni 2000, motiveert naar de mening van deze leden,
bovendien onvoldoende (onder 2.a. en b.) dat beslissingen van de VvS op grond
van de artt. 121 en 123 Statuut Strafhof een besluit vormen van een internationale
organisatie, welke stelling immers door de Raad van State werd bestreden.
Zij verzochten om aanvullende redengeving voor deze stelling.Ook het antwoord van de regering op de twijfels terzake geuit door de
VVD-fractie in de Tweede Kamer (Nota p. 17, eerste alinea) zijn eerder stellend
dan redengevend van aard.RedactioneelDe leden behorende tot de PvdA-fractie vroegen waarom de regering de term
«gastland» – die in de officiële vertaling van art.
3 in het Traktatenblad en ook overigens door de regering wordt gebezigd –
gebruikt als aanduiding van het feit dat een land als gastheer optreedt voor
een internationale organisatie, zoals in casu Nederland voor het Strafhof.
Het woord «gastland» betekent letterlijk dat een land ergens als
gast wordt ontvangen (vgl. gastarbeider, gastredacteur), hetgeen in deze context
verwarrend werkt. Bedoeld is een vertaling van «Host State», welke
term kennelijk «gastheerland» betekent.Kan het zijn, zo vroegen deze leden, dat hier van een Gallicisme sprake
is, nu in het Frans «hôte» in «État hôte»
zowel gast als gastheer kan betekenen (evenals in het Latijn het woord «hospes»,
gastvriend, waarvan het Franse woord is afgeleid)? Dit terwijl het Nederlandse
woord «gast» juist etymologische verwantschap heeft met het Latijnse
woord «hostis», dat, zoals bekend, vreemdeling betekent of met
name vijand.De leden van de fractie van de ChristenUnie
en van de SGP hadden met voldoening kennisgenomen
van het voorstel tot goedkeuring van het verdrag tot oprichting
van een internationaal strafhof. Zij wilden er graag aan meewerken dat dit
verdrag binnen afzienbare tijd door ons land kan worden bekrachtigd.Ze hadden waardering voor wat er in internationaal verband aan afspraken
is tot stand gebracht om te voorkomen dat schuldigen aan zeer ernstige misdrijven
vrij uitgaan, doordat hun eigen land niet bereid of in staat is hen te berechten.
Ook waardeerden zij dat, anders dan bij het Joegoslavië-tribunaal, de
eigen verantwoordelijkheid van de nationale staten vooropgesteld is.Wel vroegen zij zich af, hoe ver dit laatste beginsel reikt. Dat de staat
op welks grondgebied het misdrijf gepleegd is of waarvan de verdachte de nationaliteit
heeft, de eerst aangewezene is voor vervolging, had hun instemming. Maar verdient
het aanbeveling dat deze voorrang ook geldt voor staten die minder of in het
geheel niet bij het misdrijf betrokken zijn, krachtens de universele jurisdictie
in hun wetgeving? Dat dit thans mogelijk is, zien deze leden als voorziening
bij gebrek aan een internationale instantie. Maar is het wenselijk dat de
wereld meer dan honderd hoven kent die de facto als internationale strafhoven
fungeren? In dit verband verwezen ze naar uitspraken van de Belgische onderzoeksrechter
VanderMeersch (NRC 9 april 2001): «Maar als het Permanente Internationale
Strafhof er eenmaal is, in Den Haag, hoeven de zaken niet meer via België
te lopen» en «Als landen hun eigen mensen niet berechten, is het
Hof de beste plaats om het te doen.» Moet uit de uitspraak van minister
Korthals in de Tweede Kamer (Handelingen 56–4094 derde kolom bovenaan)
worden afgeleid dat de Nederlandse regering het hiermee niet eens is? Kan
de regering dit toelichten?Op het punt van de complementariteit was bij deze leden ook een vraag
gerezen in verband met artikel 71 Grondwet: Als het Nederlandse openbaar ministerie
een misdrijf waarvoor krachtens dit artikel immuniteit geldt, niet vervolgt,
dient dat dan te worden aangemerkt als niet bereid of bij machte zijn in de
zin van artikel 17 van het Statuut? Of is de Nederlandse wetgever krachtens
het Statuut verplicht vervolging in een dergelijk geval mogelijk te maken?Deze leden signaleerden bij alle waardering ook nog wel onvolkomenheden
in het Statuut. Zo betreurden zij het ontbreken van strafbaarstelling van
terrorisme. Zij hadden daarbij vooral het oog op terroristische daden waarvan
het vermoeden bestaat dat een regering daaraan steun of daarvoor opdracht
heeft gegeven. Geldt ook daarvoor niet dat deze misdrijven als het ware gericht
zijn tegen de wereldgemeenschap in haar geheel? Deze leden dachten ook aan
misdrijven als waarvan de Amerikaanse regering de Saudiër Osama bin Laden
beschuldigt. De regering wijst op andere internationale mogelijkheden op hiertegen
op te treden. Waaraan denkt zij dan?Naar aanleiding van de achtste alinea van de preambule rees bij deze leden
de vraag, of deze formulering zich verzet tegen een arrestatie zonder toestemming
van de staat waar de verdachte zich bevindt.Wat voegt de vermelding van apartheid als afzonderlijk misdrijf (van natuurlijke
personen) toe aan wat reeds krachtens de voorgaande bepalingen in het eerste
lid van artikel 7 (met name sub h) strafbaar is gesteld?In de Tweede Wereldoorlog heeft de Nederlandse regering bezit in Nederland
van Duitse onderdanen verbeurd verklaard. Richten de bepalingen in artikel
8, tweede lid b sub xiii en xiv daartegen, zo vroegen deze leden tot slot. Vertrouwende, dat deze vragen tijdig zullen worden beantwoord, achten
de commissies de openbare beraadslaging over het onderhavige wetsvoorstel
voldoende voorbereid.De voorzitter van de commissie voor Buitenlandse Zaken,Van GennipDe voorzitter van de commissie voor Justitie,Timmerman-BuckDe griffier van de commissie voor Buitenlandse Zaken,BaljéXNoot1Samenstelling:Buitenlandse Zaken: Van Gennip (CDA) (voorzitter), Van Eekelen (VVD), Roscam Abbing-Bos (VVD) (plv. voorzitter), Van den Berg (SGP), Lycklama à
Nijeholt (PvdA), Zwerver (GL), Ruers (SP), Van Thijn (PvdA), De Vries (RPF/GPV),
Van der Linden (CDA), Rosenthal (VVD), Kohnstamm (D66), Walsma (CDA).Justitie: Holdijk (SGP), Rensema (VVD), Jurgens
(PvdA), Le Poole (PvdA), Ruers (SP), Rosenthal (VVD) (plv.
voorzitter), Dölle (CDA), Kohn- stamm (D66), Kneppers-Heijnert
(VVD), Timmerman-Buck (CDA) (voorzitter), De Wolff
(GL), Van de Beeten (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-20002001-27484-237a.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl