Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Buitenlandse Zaken (V) voor het jaar 2010  ; Brief regering; Verslag conferentie Jemen, Londen 27 januari jl.
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2022-10-14 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST141311
 2009-2010
 
 32 123 V
 Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Buitenlandse
Zaken (V) voor het jaar 2010
 
 
 
 
 Nr. 
 69
 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 1 maart 2010
 
 Op 27 januari jl. had in Londen, voorafgaand aan de Afghanistanconferentie
een door het Verenigd Koninkrijk (VK) georganiseerde bijeenkomst over de ontwikkelingen
in Jemen plaats. Nederland werd hierbij vertegenwoordigd door de ministers
Verhagen en Koenders. Naast Nederland waren de zes leden van de Gulf Cooperation
Council (GCC) en het GCC-secretariaat, Egypte, Jordanië, Turkije, de
VS, Canada, Rusland, Japan, China, Frankrijk, Duitsland, Italië, het
Spaanse EU-voorzitterschap, EU Hoge Vertegenwoordiger Ashton, een vertegenwoordiger
van Verenigde Naties, de Wereldbank, het Internationaal Monetair Fonds en
uiteraard Jemen bij de ministeriële bijeenkomst aanwezig.
 
 Tijdens de bijeenkomst werd onder meer gesproken over de huidige situatie
in Jemen, het gevaar van radicalisering en de noodzaak van een alomvattende
benadering van de internationale gemeenschap. Ook is gesproken over de noodzakelijke
politieke en economische hervormingen in Jemen en mogelijkheden voor versterkte
internationale coördinatie en betrokkenheid. Jemen en de internationale
gemeenschap dienden aandacht te houden voor de grondoorzaken van het fragiele
karakter van Jemen. Het opdrogen van de olie-inkomsten die zo’n 80%
van de overheidsinkomsten vormen terwijl er nauwelijks sprake is van economische
diversificatie, in combinatie met toenemende waterschaarste, een explosieve
bevolkingsgroei, uitsluiting van vrouwen uit het openbare leven, de opkomst
van terroristische groeperingen en de grote vluchtelingenstroom uit Afrika,
baarde de internationale gemeenschap grote zorgen.
 
 In mijn interventie refereerde ik aan het langjarige Nederlandse ontwikkelingsprogramma
in Jemen, dat met een inzet op onderwijs, reproductieve gezondheid en water
geënt is op een aantal van deze meer structurele oorzaken van de instabiliteit
in het land. Ook pleitte ik voor een alomvattende aanpak, waarbij naast maatregelen
op het gebied van veiligheid ook aandacht bestaat voor de nodige economische,
sociale en politieke hervormingen in Jemen. Er zijn geen nieuwe plannen nodig.
Het gaat nu om implementatie van bestaande plannen. Betrokkenheid van Arabische partners is hierbij van groot belang. Ik sprak mijn zorg uit over het
toenemend aantal Jemenieten die vatbaar blijken voor radicalisering en de
boodschap van Al Qaida. Nederland is bereid de Jemenitische regering bij te
staan bij het implementeren van beleid op het gebied van terrorismebestrijding
en radicalisering. Terrorisme en radicalisering dienen echter te worden bestreden
met inachtneming van mensenrechten en de rule of law. Tevens riep Nederland
de Jemenitische regering op de nationale dialoog zo snel mogelijk te starten.
Ook een eerlijke verdeling van welvaart en grondstoffen was noodzakelijk om
tot een duurzame vrede in Jemen te komen.
 
 Ook andere westerse landen wezen op de noodzaak van politieke, sociale
en economische hervormingen en de nauwe betrokkenheid van Arabische partners.
Hoewel de Jemenitische regering kan rekenen op westerse steun, is een en ander
in eerste instantie toch de verantwoordelijkheid van de Jemenitische regering
zelf. Ook Arabische landen spraken steun uit voor de nodige hervormingen.
Door vrijwel alle Arabische landen werd het belang van respect voor soevereiniteit
en nationale integriteit van Jemen onderstreept.
 
 De twee uur durende bijeenkomst heeft geresulteerd in een verklaring,
afgegeven door het Britse voorzitterschap, waarin onder meer wordt aangegeven
dat aanwezige landen zich hebben verenigd in een groep «Friends of Yemen».
Hoewel de verijdelde aanslag op het Delta Airlines toestel op 25 december
2009 de directe aanleiding vormde voor de bijeenkomst, bestaat eensgezindheid
over het feit dat een alomvattende aanpak nodig is om de problemen van Jemen
het hoofd te bieden. Hiervoor waren geen extra fondsen nodig. Er werden dan
ook geen fondsen toegezegd. Aanwezigen gaven aan bereid te zijn Jemen bij
te staan in diens strijd tegen Al Qaida op het Arabisch Schiereiland (AQAS).
Veiligheidsmaatregelen dienen echter hand in hand gaan met een diplomatieke
inzet en activiteiten gericht op stabilisering en ontwikkeling.
 
 De Jemenitische regering is opgeroepen naast een politieke dialoog met
de oppositie in het noorden en met de oppositie in het zuiden, ook de nodige
politieke, sociale en economische hervormingen door te voeren. De Friends
hebben hierbij hun steun aangeboden. Het IMF zal met de Jemenitische regering
besprekingen starten over een IMF-programma in Jemen.
 
 De Secretaris Generaal van de GCC zal in Riyad, op 27–28 februari
2010 een vergadering van GCC-donoren en Jemen organiseren waarbij gesproken
zal worden over effectievere hulp en nodige hervormingen in Jemen. Ook een
nog niet nader gedefinieerd aantal andere donoren zal hierbij aanwezig zijn.
 
 De volgende vergadering van de Friends zal waarschijnlijk in maart in
de Golf-regio plaatsvinden. Om de vergaderingen van de Friends voor te bereiden,
zijn twee werkgroepen opgericht. Een werkgroep inzake «justice and rule
of law» zal worden voorgezeten door Nederland, met Jordanië als
vice-voorzitter. De Verenigde Arabische Emiraten zullen het voorzitterschap
van de werkgroep «economy and governance» op zich nemen, met Duitsland
als vice-voorzitter.
 
 De minister van Buitenlandse Zaken,
 M. J. M. Verhagen