Vaststelling begroting van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (XV) voor het jaar 2004; Verslag houdende een lijst van vragen en antwoorden
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29200-XV, nr. 12

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

13-11-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29200-XV nr. 12

10-11-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam123456789101112131415De commissie PaVEMConvenanten voor herintredersEmancipatie en integratieInburgeringsbeleid nieuwe stijlKinderopvang1617181920212223242526272829303132333435Tabel Ontwikkeling armoedeval 2003–2004 3637383940414243Tabel Koopkrachtontwikkeling 2004 4445464748495051Etnische minderhedenHerintredende vrouwenJeugdwerkloosheidOuderen5253545556575859606162636465666768697071727374757677Stand aantal aanvragen en toekenningen per 24 oktober
2003 Tabel gebruik stimuleringsregeling naar G-klasse en provincie Tabel Gebruik ID-regeling G25 787980818283Kwalitatieve resultatenKwantitatieve resultatenNa 1 mei 2004848586878889909192939495969798Tabel 1 Fiscale scholingsfaciliteiten Tabel 2 99100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123Tabel 5.9: Achterliggende volume en prijsgegevens: Bijstand,
IOAW en IOAZ 124125126Tabel Thuiswonend jonger dan 65 jaar met periodieke algemene
bijstand 1271281291301311321331341351361371381391401411421431441451461471481491501511521531541551561571581591601611621631641651661671681691701711721731741751761771781791801811821831841851861871881891901911921931941951961971981992002012022032042052062072082092102112122132142152162172182192202212222232242252262272282292302312322332342352362372382392402412422432442452462472482492502512522532542551. Aanpakken tekorten seizoenarbeid door inzet langdurige
werklozen en nieuwkomers2. Sneller toekennen tewerkstellingsvergunningen3. Seizoenarbeid aantrekkelijker maken4. Uitzendbureaus moeten in ruimere mate van de regeling
voor gelegenheidsarbeid (GELA-regeling) gebruik kunnen maken5. Fraude met SOFI-nummers krachtig bestrijden6. Controleren identiteit beter mogelijk maken7. Versterking van de ketenaansprakelijkheid8. Hardere aanpak malafide werkgevers en uitzendbureaus9. Onderzoek naar mogelijkheden om kosten van bewaring
en uitzetting van illegalen te verhalen op malafide werkgvers en malafide
bemiddelaars10. Illegaal verblijf moet strafbaar worden256Tabel: mutaties vanaf Strategisch Akkoord t/m Begroting
2004: 257258259260Tabel Lastenverdeling autopakket Tabel. Effecten uniform onbelaste kilometervergoeding 261262263264265266267268269270271273274275276277278279280281282283284285286287288289290BIJLAGE 1 (ANTWOORD VRAAG 3):Tabel 1: Overzicht beschikbare middelen voor inkoop reïntegratietrajecten
en ID- en WIW-banen (x 1 miljoen euro) en reïntegratietrajecten
per wet, 2000–2007 OpmerkingenTabel 2. Overzicht aandelen in populatie en reïntegratietrajecten
Sluitende Aanpak (WW en ABW totaal) per doelgroep Tabel 3. Overzicht aandelen in populatie en reïntegratietrajecten
WAO per doelgroep BIJLAGE 2 (ANTWOORD VRAAG 90) De stand van zaken met betrekking tot
hoeveel geld is benut per maatregel/prioriteit.Aanvragen ESF-3. Stand per 30 september 2003 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29200-XVToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 269 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 200 XVVaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid (XV) voor het jaar 2004nr. 12VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 10 november 2003De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid1, belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft
de eer verslag uit te brengen in de vorm van een lijst van vragen en de daarop
gegeven antwoorden.Met de vaststelling van het verslag acht de commissie de openbare behandeling
van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.De voorzitter van de commissie,HamerAdjunct-griffier van de commissie,Post1Wat zijn de gevolgen voor de begroting SZW voor 2004
van de afspraken, gemaakt tijdens het Najaarsoverleg met sociale partners
op 16 oktober jl.?Op 17 oktober jl. heeft het kabinet de Tweede Kamer per brief geïnformeerd
over het Najaarsakkoord. In deze brief zijn de beleidsbijstellingen gemeld
in de vorm van concrete maatregelen en de daarbij behorende financiële
effecten (bijlage) onder voorwaarde van acceptatie van de bonden. De afspraken
met betrekking tot de koppeling, de WW en WAO zijn van belang voor de uitgaven
vallend onder het SZA-kader. De WW-uitgaven zullen met € 100 miljoen
in 2004 en € 150 miljoen vanaf 2005 hoger uitvallen doordat
de regering afziet van indiening van het wetsvoorstel Anticumulatie ontslagvergoedingen
WW. De WAO-uitgaven zullen met € 10 miljoen in 2007(structureel € 300 miljoen)
hoger uitvallen wegens het vervallen van de partnertoets voor niet werkende
gedeeltelijk arbeidsongeschikten. Dit zijn uitgavenverhogingen in de premiegefinancierde
uitgaven, die niet op de begroting van SZW worden verantwoord.De ontkoppeling voor 2005 op basis van de wettelijke gronden en het herstel
van de koppeling vanaf 2006 leidt tot lagere uitgaven van € 280 miljoen
in 2005 en ruim € 0,3 miljard in 2007. Deze uitgavenverlaging slaat
voor ongeveer 20% neer in de begroting van SZW en 80% bij de premiegefinancierde
uitgaven.Wat betreft de bijstellingen in het kabinetsbeleid laat het budgettaire
overzicht gevoegd bij de brief van 17 oktober zien dat in samenhang met
de nullijn voor 2004/2005 het budgettair beeld nagenoeg sluitend is, waardoor
het EMU-saldo nauwelijks wordt beïnvloed. Voorts hebben de beleidsbijstellingen
in de WW en WAO een beperkt opwaarts effect op de volume-ontwikkelingen.2Wat zijn in VBTB-termen (meerjarig) de gevolgen van
het Najaarsakkoord d.d. 14-10-2003 voor de SZW-begroting en wat zijn de macro-economische
gevolgen? Kan daarbij met name aandacht geschonken worden aan de gevolgen
voor de WW en de arbeidsongeschiktheidsregelingen?Wat betreft de macro-economische gevolgen van het Najaarsakkoord is de
afspraak om de lonen in de marktsector in 2004 en 2005 niet te verhogen van
belang. Het Centraal Planbureau heeft een raming gemaakt van de te verwachten
economische effecten van deze afspraak (zie CPB Notitie van 15 oktober
2003). In 2004 heeft de loonafspraak geen invloed op de economische groei,
in 2005 komt de groei 0,1%-punt lager uit, en in 2007 komt de groei 0,2%-punt
hoger uit. De werkgelegenheid in de marktsector zal in het eerste jaar met
0,1% verbeteren, in 2005 met 0,4% en in 2007 met 0,6%. Als gevolg hiervan
zal de werkloosheid minder hoog uitkomen (0,1%-punt verschil in 2004, 0,3%-punt
in 2005 en 0,5%-punt in 2007).Zie verder antwoord vraag 1.3Kan de regering een overzicht verschaffen van de verschillende
reïntegratietrajecten en -middelen, uitgesplitst naar doelgroep en wet
over de periode 2000–2007?Zie het overzicht in bijlage 1.4Kan een overzicht worden gegeven van de verschillende
kinderregelingen op de verschillende begrotingen, de beleidswijzigingen en
mogelijke koopkrachteffecten over de periode 2003–2007Voor een overzicht van regelingen met betrekking tot kinderen wordt verwezen
naar de brief van de toenmalige minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
van 9 oktober 2000 (SZW0000873). De belangrijkste regelingen gericht
op kinderen betreffen:• Kinderbijslag• WTOS• Fiscale kinderkortingen• KinderopvangVoor de kinderbijslag betreffen de beleidswijzigingen de aangepaste indexering
in de jaren 2004 en 2005 en de afschaffing van de bijzondere verhoging kinderbijslag
voor het eerste kind. Hier wordt nader op ingegaan in het antwoord op vraag
142.Op het gebied van de tegemoetkoming uit de WTOS voor ouders van schoolgaande
kinderen staan geen beleidswijzigingen gepland voor de periode tot 2007.Voor de fiscale kinderkortingen geldt dat in de periode tot 2005–2007
nog een intensivering van € 200 miljoen beschikbaar is voor
stroomlijning en verhoging. De vormgeving van deze intensivering komt aan
de orde in het kader van de begrotingsvoorbereiding 2006. Daarnaast is in
de periode 2005–2007 nog € 200 miljoen beschikbaar voor
intensivering van de (gerichte) combinatiekorting.De belangrijkste beleidswijziging op het terrein van de kinderopvang is
de invoering van de Wet basisvoorziening kinderopvang (Wbk) per 1 januari
2005. Op grond van deze wet kunnen ouders een tegemoetkoming ontvangen in
de kosten van het kinderopvanggebruik. De Wbk kent een uniforme bekostigingsstructuur
en komt in de plaats van een groot aantal regelingen op het gebied van kinderopvang.
Op deze manier wordt de rechtsgelijkheid van ouders versterkt. Voor het beleidsterrein
kinderopvang zijn voor de periode 2003–2007 de volgende regelingen en
bedragen aan de orde:  2003 2004 20052006 2007 Begrotingsuitgaven     Uitbreiding capaciteit, toezicht, voorbereiding Wbk 164     Instandhouding capaciteit, toezicht, voorbereiding Wbk  254   Gemeentefonds123  (*) (*) (*)Fiscaal     Afdrachtvermindering 175 245   Aftrek buiengewone lasten 156 179    Wbk (**)  702 736 766 Totaal 618 678702 736 766* Vanaf 2005 wordt een nader te bepalen budget toegevoegd aan het
gemeentefonds voor de bekostiging van het gemeentelijke aandeel in de kosten
van een aantal specifieke gebruikersgroepen.** Vanaf 2005 komt op grond van het hoofdlijnenakkoord een aanvullend
bedrag van € 100 mln beschikbaar voor invoering van de Wbk.Verder onderzoekt het kabinet op dit moment de mogelijkheden om verschillende
kindgerelateerde regelingen te integreren. 5In de hele begroting zijn VBTB-paragrafen (Van Beleidsbegroting
tot Beleidsverantwoording) opgenomen. Waarom wordt als informatie beschikbaar
is over een specifieke operationele doelstelling deze niet in deze paragraaf
gepresenteerd?Streefwaarden voor het jaar 2004 en verdere jaren die betrekking hebben
op specifieke operationele doelstellingen worden toegelicht in de paragraaf
operationele doelstellingen.De VBTB-paragraaf bevat conform de begrotingsvoorschriften alle informatie
over de verbeteringen in het artikel die de komende jaren noodzakelijk zijn
om te komen tot een artikel conform de eisen van VBTB.6Kan per cliënt, met recht op een WAO en/of WW-uitkering,
van het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) worden toegelicht
wat de gemiddelde kosten van het UWV zijn voor (1a) de uitkering zelf, (1b)
de administratie- en overhead-kosten hiervan, (2a) de reïntegratie en
(2b) de overheadkosten hiervan en (3) de algemene overheadkosten van de UWV's?
Kan eenzelfde overzicht worden verstrekt als het gaat om de Algemene Bijstandswet
(Abw) en de Wet Inkomensvoorziening Kunstenaars (WIK) (sociale diensten) en
voor wat betreft (1) en (3) de Algemene nabestaanden wet (ANW), de Algemene
kinderbijslagwet (AKW) en de AOW (SVB)?Met de inwerktreding van de SUWI-wet per 1 januari 2002 zijn de vijf
uitvoeringsinstanties en het Lisv samengevoegd tot UWV. Kenmerk van het UWV
als ZBO is dat de organisatie zelf verantwoordelijk is voor de uitvoering
van zijn taken op het terrein van werk en inkomen. Vanuit zijn ministeriële
verantwoordelijkheid geeft de Minister richting aan de uitvoeringsinstantie
door in de Meibrief heldere kaders mee te geven aan de uitvoering. Het jaarplan
en het bijbehorende budget zijn de instrumenten voor het maken van afspraken
over de te leveren prestaties en de financiële kaders. Essentieel is
dat het hier een financieringsvorm betreft die uitgaat van een totaalbudget
(per organisatie) dat wordt verstrekt na goedkeuring door de Minister van
een aan wettelijke voorwaarden gebonden en door SZW getoetst jaarplan, bijbehorende
begroting en toelichting. In dit budget zitten kosten opgenomen voor zowel
het primaire proces als voor overhead, zoals kosten voor personeel, huisvesting
en automatisering.Indien deze kaders meegegeven zijn en de afspraken gemaakt zijn, dan valt
het binnen de eigen verantwoordelijkheid van het ZBO om inhoud te geven aan
de uitvoering van het jaarplan en de inrichting en de beheersing van de processen.
Hiertoe behoort ook de opbouw van de interne kostprijs. Het UWV bepaalt zelf
de verhouding tussen de vaste en de variabele kosten middels de keuzes voor
centrale en decentrale processen, de verhouding tussen al dan niet geautomatiseerde
verwerking en dergelijke.De bestuurders van de ZBO's leggen gedurende het jaar via kwartaalverslagen
en aan het einde van het jaar middels het jaarverslag en de jaarrekening verantwoording
af aan de Minister over de stand van zaken van de uitvoering van het jaarplan.
Een uitsplitsing naar de interne processen is echter een interne aangelegenheid
van de ZBO's en wordt derhalve niet opgenomen in de verantwoording. De gevraagde
nadere specificatie is dus niet bij SZW beschikbaar.Overigens bedroegen de gemiddelde uitvoeringskosten WAO in 2002 € 735,6 miljoen
(zijnde 6,1% van de totale uitgaven t.b.v. de WAO) en de gemiddelde
uitvoeringskosten WW € 523,3 miljoen (zijnde 13,3% van de totale
uitgaven t.b.v. de WW). Inzake de ANW, de AKW en de AOW gaat het om € 36
mln (2,2% van ANW-lasten), € 79 mln. (2,3% van AKW-lasten) en € 105
mln (0,5% van AOW-lasten).Gemeenten voeren Abw en WIK in medebewind uit. Voor de uitvoeringskosten
Abw ontvangen gemeenten een bijdrage uit het Gemeentefonds. Voor 2004 is dit
bedrag € 880 miljoen. Dit bedrag is niet geoormerkt. In het
antwoord op vraag 127 wordt nader ingegaan op de uitvoeringskosten bijstand.De gemiddelde kosten voor een WIK-uitkering kunnen worden afgeleid uit
tabel 8.4 op blz. 101 van de begroting en bedragen ongeveer € 11 000,–
per jaar. Uit dezelfde tabel blijkt dat de uitvoeringskosten voor de WIK voor
2004 voor de gemeenten geraamd zijn op € 2 miljoen, per cliënt
zijn deze kosten € 998 voor de gemeenten (incl. overhead).7Deelt de regering de mening van de staatssecretaris
van het ministerie van Financiën (Wijn) dat in het regeringsbeleid moet
worden uitgegaan van het besteedbaar gezinsinkomen in plaats van de individuele
inkomens?De regering deelt de mening van staatssecretaris Wijn, dat het huishoudinkomen
de juiste maatstaf vormt voor draagkracht bij de inkomensafhankelijke regelingen,
zoals de huursubsidie en de tegemoetkoming voor kosten van kinderopvang. Bij
het fiscale stelsel geldt het individuele inkomen als de meest relevante indicator
van de draagkracht, mede om de arbeidsparticipatie van vrouwen te stimuleren.Zoals aangegeven in het kabinetsstandpunt «Interdepartementaal Beleidsonderzoek
uitvoering inkomensafhankelijke regelingen en rapportage werkgroep Harmonisatie»
heeft de regering besloten om verschillende inkomensafhankelijke regelingen
te harmoniseren zodat gezamenlijke uitvoering in één loket mogelijk
wordt. Het inkomensbegrip is één van de aspecten die zal worden
geharmoniseerd. De regering heeft gekozen om het verzamelinkomen te hanteren
als maatstaf voor draagkracht. Het verzamelinkomen is een bruto-inkomensbegrip
dat in diverse adviezen en onderzoeken in de afgelopen jaren, waaronder het
rapport «Armoede en armoedeval» van de Interdepartementale commissie
Harmonisatie Inkomensafhankelijke Regelingen in 1997 (commissie Derksen I),
naar voren is gekomen als meest geschikte indicator voor draagkracht. Het
is daarnaast ook de meest praktische, omdat de uitvoering van enkele inkomensafhankelijke
regelingen (waaronder de huursubsidie, de zorgtoeslag en de WBK) wordt ondergebracht
bij een uitvoeringsinstantie die aan de Belastingdienst is gelieerd.Deze keuze voor het verzamelinkomen bij de uitvoering laat onverlet dat
bij de vormgeving van beleid het kabinet de inkomenseffecten van regelgeving
beoordeelt op basis van het besteedbaar inkomen (de zogenaamde «koopkrachtplaatjes»).8Is de regering bereid om ook in de sociale zekerheid
uit te gaan van het besteedbare gezinsinkomen? Hoe staat de regering in dit
verband tegenover de invoering van de partnertoets in de WAO en in de WW?Kan de regering toelichten hoeveel geld kan worden bezuinigd bij de invoering
van de partnertoets in de WAO, respectievelijk de WW? Voor wat betreft de WAO verwijs ik naar mijn brief van 17 oktober
over het Najaarsoverleg. Omdat het partnerinkomen voor de uitvoering van de
WW niet aan de orde is zijn hierover geen gegevens bekend.De WAO-uitgaven zullen als gevolg van het niet invoeren van de partnertoets
in 2007 € 10 mln hoger uitvallen (structureel € 300 mln).9Hoeveel geld wordt er door het Rijk in totaliteit (vanuit
SZW, gemeentefonds, via de belastingen) aan kinderopvang uitgegeven?Zie antwoord vraag 4.10Wat is de titel van beleidsartikel 2? Is dat stimulering
en kwaliteitsbevordering van arbeidsaanbod zoals in de begrotingsstaat wordt
vermeld of is dat stimulering en kwaliteitsbevordering van arbeidsparticipatie
zoals dat in de Memorie van Toelichting staat? Waarom deze keuze en wat is
het verschil tussen beide?De titel van beleidsartikel 2 is stimulering en kwaliteitsbevordering
van arbeidsparticipatie. Het verschil tussen aanbod en participatie zit in
de actieve deelname aan het arbeidsproces. Een kwalitatief goed en voldoende
aanbod is een randvoorwaarde om daadwerkelijk de participatie te kunnen verhogen.
Het stimuleren van de arbeidsparticipatie is een outcome gerichte doelstelling
waar het stimuleren van het arbeidsaanbod meer een instrumentele doelstelling
is. Toenemende participatie is het einddoel en daarmee de titel van beleidsartikel
2.11Waarom is het verschil in participatie in voltijdsequivalenten
ten opzichte van landen in Scandinavië zo groot? Wat kan de regering
van hun beleid rond participatie leren?In de Scandinavische landen is werken of niet werken geen vraag. Als werknorm
wordt gehanteerd dat «iedere volwassene van normale leeftijd, betaald
werk moet verrichten en op die manier moet bijdragen aan zijn/haar eigen reproductie
en die van de samenleving».1 Uitgangspunt
bij deze werknorm is een voltijdbaan. Hierdoor worden weinig (kleinere) deeltijdbanen
aangeboden in tegenstelling tot in Nederland waar deeltijdwerk juist zeer
populair is.Ten tweede speelt de sociale zekerheid een rol. Deze staat ten dienste
van de arbeidsmarkt. Via hoge uitkeringen en een relatief lange uitkeringsduur
wordt gestimuleerd dat werknemers vaak van baan wisselen. Hierdoor ontstaan
extra baanopeningen die voor inactieven kansen bieden op betaald werk. Van
hen wordt een actieve opstelling verwacht op straffe van verlies van de uitkering.
Activerende sociale zekerheid, hoge uitkeringen en een hoge participatie-graad
gaan zodoende samen. De prijs die hiervoor wordt betaald zijn hoge sociale
zekerheidsuitgaven. Om dit te financieren is het nodig dat veel personen fulltime
deelnemen aan het arbeidsproces.Tot slot speelt ook het aanbod van kinderopvangvoorzieningen een rol.
In de meeste landen trekken vrouwen zich geheel (vooral laagopgeleide) terug
van de arbeidsmarkt of zetten hun voltijdbaan om in een deeltijdbaan (beter
opgeleide vrouwen). In de Scandinavische landen daarentegen, gebeurt dit niet
of nauwelijks. Het «familiebeleid» voorziet in ruime kinderopvangvoorzieningen
waardoor nauwelijks een negatief effect op het arbeidsaanbod van
vrouwen ontstaat, wanneer zij kinderen krijgen c.q. jonge kinderen hebben.1In de Scandinavische landen zijn een activerende sociale zekerheid, de
verplichte deelname aan rentegratietrajecten en uitgebreide kinderopvangvoorzieningen
belangrijke succesfactoren. Hieruit mag niet geconcludeerd worden dat deze
drie factoren ook in Nederland (en andere EU-landen) tot een met de Scandinavische
landen vergelijkbare participatiegraad zouden leiden. De institutionele setting
van een economie (CAO's, arbeidsmarktregulering, replacementrates etcetera)
en het overheidsbeleid (waaronder arbeidsmarktbeleid) spelen evenzeer een
rol.12De regering licht toe dat wanneer onze huidige arbeidsparticipatie
zou stijgen tot het Deense niveau de kosten voor de sociale zekerheid beter
kunnen worden gespreid. Is dit niveau dan ook voldoende om de problemen van
de Nederlandse vergrijzing op te vangen?De vergrijzing resulteert in een toename van het aantal mensen boven de
65 van 2 miljoen nu naar 4 miljoen in 2040. De verzorgingsstaat
is, gegeven de vergrijzing, financieel houdbaar wanneer de bestaande overheidsvoorzieningen
kunnen meegroeien met de welvaart, zonder dat de lasten verzwaard hoeven te
worden of de staatsschuld fors gaat oplopen. Door de overheidsschuld nu te
verminderen, nemen de rentelasten af en ontstaat er ruimte om de budgettaire
last van de vergrijzing op te vangen. Ook bij een gunstigere ontwikkeling
van de arbeidsparticipatie blijft vermindering van de overheidsschuld nodig
om via lagere rentelasten ruimte op de begroting vrij te spelen. Een hogere
participatie verlaagt de benodigde schuldreductie voor budgettair houdbare
overheidsfinanciën daarom maar beperkt. Wel is het zo dat een hogere
participatiegraad het realiseren van schuldreductie gemakkelijker maakt, doordat
de collectieve inkomsten stijgen en collectieve uitgaven kunnen dalen, zeker
wanneer de hogere arbeidsparticipatie wordt gevoed door uitstroom uit de sociale
zekerheid. Naast groei van de arbeidsparticipatie spelen ook andere factoren
een rol bij de financierbaarheid van de vergrijzing, zoals de ontwikkeling
van de productiviteit. De onzekerheid over groei van de productiviteit en
van de participatie zijn groter dan de onzekerheid over demografische ontwikkelingen:
de noodzaak van schuldreductie blijft daarom voorop staan, waarbij het vergroten
van participatie en productiviteit het totstandkomen daarvan vergemakkelijkt.13Door welke oorzaken, anders dan de toename van deeltijdwerk,
is de participatiestijging van vrouwen te verklaren?Aan de toename van de arbeidsdeelname van vrouwen liggen diverse factoren
ten grondslag. In de eerste plaats de gunstige economische ontwikkeling in
de jaren negentig waardoor ook de werkgelegenheid fors is toegenomen. Van
de werkgelegenheidsgroei hebben met name vrouwen geprofiteerd.Ten tweede spelen emancipatie-trends een rol. Anders dan enkele decennia
geleden blijven thans veel vrouwen werken als zij kinderen krijgen. Het aantal
tweeverdieners is hierdoor toegenomen.Ten derde is het arbeidsmarktbeleid uit de jaren negentig een verklarende
factor. Volgens de OECD (Employment Outlook 2003) is alleen in Nederland en
het Verenigd Koninkrijk sprake geweest van een evenwichtige werkgelegenheidsgroei.
Volgens de OECD zijn in Nederland zowel het aantal laagbetaalde
als midden en hoogbetaalde banen vanaf 1993 toegenomen met elk 15 tot
20 procentpunten toegenomen (terwijl in andere EU-landen de groei zich concentreerde
onder midden en/of hoog betaalde banen). In het kader van de participatiestijging
van vrouwen is vooral de groei van laagbetaalde banen belangrijk, omdat de
groei van de participatie van vrouwen vooral laagopgeleide vrouwen betrof.Niet alleen de vraag naar arbeidskrachten (waaronder vrouwen) is in de
jaren negentig met (actief arbeidsmarkt)beleid gestimuleerd, maar ook het
arbeidsaanbod. Beleidsmaatregelen die volgens het CPB1 van invloed zijn geweest op het arbeidsaanbod van vrouwen zijn o.a
de bestrijding van de armoedeval (verhogingen arbeidskorting), kinderopvangsubsidies,
de wet aanpassing arbeidsduur, de uitbreiding van kinderopvangvoorzieningen
en verloffaciliteiten (zoals zorgverlof, ouderschapsverlof en verlofsparen)
bijgedragen aan de arbeidsparticipatiegroei. Hierbij heeft natuurlijk de mogelijkheid
om in deeltijd te werken bijgedragen.14Welke doelstelling heeft de regering voor ogen ten
aanzien van de participatiegraad van de beroepsbevolking voor 2004 en volgende
jaren?In Europees verband zijn doelstellingen overeengekomen ten aanzien van
de arbeidsparticipatie in 2010. De totale arbeidsparticipatie zou in 2010
minimaal 70 procent moeten bedragen. In Nederland ligt de arbeidsparticipatie,
gemeten naar de Europese definitie, sinds 1999 reeds boven dit niveau. Nederland
heeft zichzelf geen aanvullende doelstellingen op het gebied van de totale
participatie opgelegd.Tegelijkertijd wordt er wel naar gestreefd de participatie van doelgroepen
verder te verhogen. De participatie van etnische minderheden, 51 procent in
2001, moet jaarlijks met ¾ procentpunt omhoog naar 54 procent in 2005.
Ten aanzien van ouderen wordt er naar gestreefd de dalende trend uiterlijk
in 2007 om te keren in een stijgende trend en om uiterlijk in 2020 een participatie
te bereiken van 50 procent (37 procent in 2002). De participatie van vrouwen,
54 procent in 2002, zou in 2010 minimaal 65 procent moeten bedragen.Het kabinet heeft geen bepaald arbeidsparticipatieniveau voor ogen. In
plaats van een maximale participatiegraad, is
het streven gericht op een optimale participatiegraad.
Het gaat erom dat zij die willen en kunnen deelnemen aan het arbeidsproces
hiertoe de mogelijkheid krijgen. Nog te veel groepen – zoals laagopgeleiden,
etnische minderheden en ouderen – kennen een lage participatiegraad.
Het buitenland laat zien dat een hogere participatiegraad voor deze groepen
mogelijk is. Bovendien noodzaakt deals gevolg van de vergrijzing en ontgroening-
structureel lagere groei van het arbeidsaanbod in de komende jaren tot activering
van het beschikbare (nog) niet actieve arbeidspotentieel.15De arbeidsparticipatie van niet-Westerse allochtonen
is gemiddeld lager dan die van autochtonen. Vooral allochtone vrouwen begeven
zich relatief weinig op de arbeidsmarkt. Kan de regering een overzicht verschaffen
van de maatregelen die zij neemt om de arbeidsparticipatie onder deze groep
te vergroten?Door het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid wordt allereerst
algemeen arbeidsmarktbeleid ontwikkeld, dat ook vrouwen uit etnische minderheidsgroepen
raakt. Door prikkels die uitgaan van de Wet Werk en Bijstand wordt gestuurd
op een effectieve aanpak teneinde arbeidsparticipatie in het algemeen te vergroten.
Tevens wordt specifiek beleid ontwikkeld voor de doelgroep vrouwen
uit etnische minderheidsgroepen, die specifieke belemmeringen ervaren bij
het betreden van de arbeidsmarkt. Hieronder volgen ingezette maatregelen om
de arbeidsparticipatie van deze groep te vergroten:De commissie PaVEMIn juli 2003 heeft het kabinet de Commissie Participatie van Vrouwen uit
Etnische Minderheidsgroepen (PaVEM) ingesteld. Deze gaat gemeenten ondersteunen
bij het vergroten van zowel de arbeids- als maatschappelijke participatie
van vrouwen uit etnische minderheden.Convenanten voor herintredersMet het doel om in de periode 2002–2005 50 000 herintreedsters
aan betaald werk te helpen, is het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
(SZW) in 2002 van start gegaan met een convenantenoffensief «herintredende
vrouwen», zowel op landelijk als op regionaal niveau. Met zoveel mogelijk
relevante partijen worden op concreet niveau afspraken gemaakt om herintreedsters
te kunnen plaatsen op betaalde banen, waarbij nadrukkelijk aandacht is voor
allochtone vrouwen.Emancipatie en integratieHet Plan van Aanpak «emancipatie en integratie» is op 28 oktober
2003 naar de Tweede Kamer gestuurd.Inburgeringsbeleid nieuwe stijlHet kabinet acht een effectieve inburgering een essentiële eerste
stap in de integratie van nieuwkomers en oudkomers. Bij de vormgeving van
het nieuwe inburgeringsbeleid wordt uitgebreid stilgestaan bij de wijze waarop
dit beleid het beste ingevuld kan worden ten behoeve van allochtone vrouwen.KinderopvangHet ministerie van SZW gaat er vanuit dat ondernemers in de kinderopvang
een passend aanbod tot stand brengen, rekening houdend met culturele verscheidenheid
van ouders en hun kinderen die leiden tot een uiteenlopende vraag naar kinderopvang.
Het ministerie gaat er vanuit dat de markt zijn werk zal doen. Rondom de invoering
van de Wet Basisvoorziening Kinderopvang zal een gerichte voorlichtingscampagne
voor allochtone vrouwen worden geïnitieerd.16Hoe komt het dat vooral allochtone vrouwen zich relatief
weinig op de arbeidsmarkt begeven? Welke oorzaken, anders dan de sterke gerichtheid
op onafhankelijkheid van bijvoorbeeld Surinaamse vrouwen, bepalen de grote
verschillen binnen de groep allochtone vrouwen wat betreft de arbeidsparticipatie?De arbeidsparticipatie van allochtone vrouwen is t.o.v. autochtone vrouwen
relatief laag maar heeft de laatste jaren een sterke stijging doorgemaakt.
Bij Marokkaanse vrouwen steeg de participatie van 20 tot 30%, bij Turkse vrouwen
was sprake van een verdubbeling van 16 tot 32%1.
Er is dus sprake van een emancipatieproces onder deze groepen vrouwen. De
oorzaken voor achterblijvende arbeidsparticipaties zijn divers. Bij Turkse
en Marokkaanse niet-werkende vrouwen gaat het overwegend om de eerste generatie.
Ze zijn in het kader van gezinshereniging dan wel -vorming naar Nederland
gekomen. In hun land van herkomst werkten zij zelden buitenshuis en ook in
Nederland zorgen zij met name voor de opvoeding van hun kinderen. Hun overwegend
lage opleidingsniveau en hun taalachterstand vormen belemmeringen om te gaan
werken. Hun leven speelt zich voornamelijk binnenshuis, enigszins geïsoleerd,
af. Daarnaast spelen soms religieuze en culturele factoren een
belemmerende rol.1 Gaat het om vluchtelingen,
dan speelt onbekendheid van werkgevers en instanties met hun kwalificaties
en competenties een rol, alsmede psychosociale problematiek voortvloeiend
uit hun vlucht en asielprocedure.17In welke gevallen leidt financiële druk en tijdgebrek
ertoe dat mensen zich terugtrekken van de arbeidsmarkt? Zijn er nadere gegevens
bekend? Welke groepen (opgedeeld naar leeftijd, inkomensniveau) trekken zich
terug om deze redenen?Voor vooral laagopgeleide vrouwen is de inkomenselasticiteit groot. Dit
betekent dat vooral voor deze groep, die vanwege een laag opleidingsniveau
een relatief laag inkomenspotentieel heeft, de armoedeval een rol speelt.
Deze groep haakt meestal ook volledig af indien zij kinderen krijgen, enerzijds
uit financiële overwegingen (kosten kinderopvang) en anderzijds vanwege
tijdgebrek.2Voorts geldt dat veel (beter opgeleide) mensen in de leeftijd tussen 30
en 50 jaar – het zogenoemde spitsuur van het leven – moeite hebben
om arbeid en zorg naar wens te combineren. Financiële druk en tijdgebrek
vormen voor deze groep de belangrijkste belemmeringen om arbeid en zorg te
combineren. Niet bekend is in welke mate deze situatie ertoe leidt dat mensen
zich terugtrekken van de arbeidsmarkt.18Hoeveel procent van de ruim 50 000 vrouwen die
in 2002 in de WAO belandden, kwamen daar terecht vanwege psychische klachten?
Is daarvan een opdeling bekend naar leeftijd, beroep en inkomensniveau?In bijna 40% (19 519) van de instroom van vrouwen (50 000) was
de diagnose psychische klachten. In onderstaande tabel wordt een overzicht
gegeven voor de diagnose psychische klachten van de WAO-instroom en het instroomrisico
naar leeftijd en geslacht in 2002. Diagnose psychische klachtenWAO-instroom 2002 WAO-instroomrisico 2002  Man Vrouw TotaalMan Vrouw Totaal < 25 jaar 441 1 2011 642 0,07% 0,20% 0,13% 25–35 jaar 2 7765 508 8 284 0,28% 0,64% 0,45% 35–45 jaar4 001 6 164 10 165 0,39% 0,78% 0,56%45–55 jaar 4 332 5 118 9 450 0,51% 0,86%0,65% 55 jaar en ouder 2 003 1 5283 531 0,52% 0,82% 0,62% Totaal 13 55319 519 33 072 0,35% 0,64% 0,48%Gegevens over beroep en inkomensniveau van de WAO-instroom 2002 zijn niet
beschikbaar.19Welke concrete beleidsmaatregelen gaat de regering
nemen om de economische zelfstandigheid van vrouwen te verhogen van 38% naar
60% in 2010? In welke mate moet elke afzonderlijke beleidsmaatregel daaraan
een bijdrage gaan leveren en hoe?In 2004 worden de arbeidskorting en de combinatiekorting verhoogd. De
verhoging van de combinatiekorting komt specifiek ten goede aan de minst verdienende
partner in een huishouden. In 2005 treedt de Wet Basisvoorziening Kinderopvang
(Wbk) in werking, die door de vraag gerichte benadering tweeverdieners
met kinderen en alleenstaande ouders meer mogelijkheden biedt voor maatwerk
om kinderopvang in te kopen. Voor ouders in een reïntegratietraject en
nieuwkomers die een verplichte inburgeringscursus volgen komt eveneens op
grond van de Wbk financiering voor het kinderopvanggebruik beschikbaar. Dit
stimuleert de toeleiding tot de arbeidsmarkt en dus de economische zelfstandigheid
voor deze ouders. Verder heeft het kabinet het voornemen om een levensloopregeling
te introduceren, waarmee periodes van onbetaald verlof tijdens de levensloop
kunnen worden gefinancierd en economische zelfstandigheid (tot op zekere hoogte)
behouden kan blijven. Het kabinet heeft naar aanleiding van het Sociaal Akkoord
de Tweede Kamer bij brief d.d. 17 oktober jl. aangegeven dat de voorstellen
in het belastingplan 2004 voor de invoering van een levensloopregeling worden
aangehouden. Dit in afwachting van nader overleg tussen het kabinet en Stichting
van de Arbeid over de invulling van het gehele stelsel van fiscale faciliëring
voor VUT/prepensioen en levensloop.20In welke mate vormen vrouwenhandel, gedwongen huwelijken
en zwangerschappen, eerwraak en genitale verminking in Nederland een groeiend
probleem? Welke meest recente cijfers zijn hierover bekend?De Nationaal Rapporteur Mensenhandel heeft in haar tweede rapport gegevens
gepubliceerd over aard en omvang van mensenhandel in Nederland. Over eerwraak,
gedwongen huwelijken en zwangerschappen zijn geen kwantitatieve gegevens bekend.De Minister van SZW zal vóór 1 december llen parners geinformeerd worden over de ze misvatting en welke gevolgen een
herverdeling van uren voor hen tot gevolg heeft.het onderzoeksrapport
toezenden, getiteld «Strategieën ter voorkoming van besnijdenis
bij meisjes, inventarisatie en aanbevelingen». Dit onderzoeksrapport
bevat de resultaten van een kwalitatieve studie naar het verschijnsel meisjesbesnijdenis.21Hoe wordt voorkomen dat risico-inventarisaties en evaluaties
ter voorkoming van arbeidsongeschiktheid binnen bedrijven en instellingen
leiden tot aanzienlijke lastenverzwaringen?Bij de Europees verplichte risico-inventarisatie en -evaluatie is de rol
van de arbodienst wettelijk voorgeschreven. Een arbodienst moet het document
toetsen op juistheid en volledigheid, en op actualiteit van verwerking van
inzichten over adequate arbeidsomstandigheden, alsmede adviseren over het
plan van aanpak met maatregelen in verband met de geconstateerde risico's.
Werkgevers kunnen zelf, met hun werknemers, een groot deel van het ri&e-proces
verzorgen en de kosten van de arbodienst beperkt houden tot het wettelijk
verplichte. Zeker sinds de totstandkoming van de website rie.nl zijn er signalen
dat dat in toenemende mate gebeurt; blijkens de arbomonitor 2001 van de Arbeidsinspectie1 is het ri&e-proces in hoogstens 15 procent van de
gevallen aan alleen maar de arbodienst overgelaten. Genoemde website, en inspanningen
van het departement in onder meer arboconvenanten en met MKB-Nederland zijn
erop gericht deze zelfwerkzaamheid van werkgevers – en hun werknemers–
verder te versterken.Werkgevers die ten hoogste 40 uur per week arbeid doen verrichten, zijn
verplicht tot opstellen van een ri&e, maar zijn vrijgesteld van de plicht
een arbodienst in te schakelen voor de toetsing en advisering. In het Arbo Platform Nederland is overeenstemming bereikt over een andere
aanpak van de toetsing door arbodiensten als binnen arbeidsorganisaties zelf
een ri&e is opgesteld op basis van een branche-ri&e. Arbodiensten
zullen bij werkgevers met maximaal 25 werknemers een aangepaste procedure
toepassen (zoals in beginsel geen bedrijfsbezoek, minder brede deskundige
inzet) wanneer de werkgever gebruik heeft gemaakt van een branche-ri&e-instrument.
Het Arbo Platform Nederland zal op basis van de bereikte overeenstemming het
aan dhr. Spit, voorzitter van de Stichting Beheer Certificatie Arbodiensten
(SBCA) verzoeken om dit per 1 januari 2004 vast te leggen in een wijzing
van de certificatieregeling arbodiensten die private partijen onderhouden.Aan de SER is advies gevraagd over een mogelijke wetswijziging1. Het kabinet wil CAO-partijen de mogelijkheid bieden
in hun sector verantwoordelijkheid op zich te nemen voor vaststellen van standaard-ri&e-instrumenten
voor kleine bedrijven, zoals tot maximaal 10 werknemers; bij gebruik daarvan
door de werkgever is inschakeling van de arbodienst bij de ri&e niet nodig.
Een afzonderlijke werkgever kan daar desgewenst nog wel voor kiezen.Ook geldt het naar de mening van het kabinet als noodzakelijk dat binnen
de certificatieregeling arbodiensten meer maatvoering voor de kleine werkgevers
wordt toegepast. Verder is de SER en de RWI advies gevraagd over de mogelijkheid
van «deelcertificaten arbodienstverlening». Dat maakt het mogelijk
dat bijv. een brancheorganisatie die daartoe een gecertificeerde preventiedienst
opricht, in samenhang met andere dienstverlening aan leden en derden in de
sector, ook de toetsing en advisering rond de ri&e kan verzorgen.Langs deze lijnen zet het kabinet voor bedoelde werkgevers enerzijds in
op vermindering van lasten verbonden aan inschakeling van arbodiensten, terwijl
anderzijds de verantwoordelijkheid en mogelijkheden van sectoren en werkgevers
toenemen, zodat de nodige preventiecultuur niet meer kan worden overgelaten
aan de externe arbo- of preventiedienst.22Waarom sluit de stelselherziening in de WAO niet in
overwegende mate aan bij het SER-advies en het rapport van de Adviescommissie
Arbeidsongeschiktheid en wat zijn de consequenties van de afspraken zoals
gemaakt tijdens het Najaarsoverleg met de sociale partners op het al dan niet
aansluiten?De Tweede Kamer is een Hoofdlijnennotitie toegezonden over het nieuwe
stelsel van arbiedsongeschiktheidsverzekeringen. Het kabinet heeft de Tweede
Kamer tijdens het debat op 6 november nader daarover geïnformeerd,
waarin ook de uitkomsten van het najaarsoverleg met sociale partners zijn
aangegeven. In de brief van 5 november heeft het kabinet de Tweede Kamer
aangegeven in genoemd debat in te kunnen gaan op het proces van besluitvorming
en wetgeving.23Nederland zal zich tijdens het EU- voorzitterschap
inzetten voor duurzame economische groei, voor werkgelegenheidsgroei en voor
invulling van de sociale beleidsagenda. Dit in het kader van de Lissabonstrategie.
Kan de regering wat betreft haar sociale beleidsagenda meer zeggen over haar
insteek bij de verschillende beleidspunten?De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft tijdens het Algemeen
Overleg met de Tweede Kamer van 28 mei 2003 toegezegd om tijdens het
algemeen overleg van 27 november 2003 nader in te gaan op de
voornemens van de Regering wat betreft het programma voor het Nederlands Voorzitterschap
op het terrein van Werkgelegenheid en Sociale Zaken. (Verslag van Algemeen
Overleg 28 mei 2003 ter voorbereiding van de Raad WSBVC. Kamerstuk 21 501–31,
nummer 21 (dd 18 juni 2003).24Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
(SZW) heeft een aantal preventieve programma's opgestart om arbeidsrisico's
te verminderen. Zijn hiervan al eerste resultaten bekend? En zo ja, wat zijn
deze resultaten?Door de recente start van de programma's zijn er nog geen resultaten beschikbaar.
De kamer zal jaarlijks worden geïnformeerd over de voortgang van het
programma.25Branchegewijze ontwikkeling van het RI&E (risicoinventarisaties
enevaluaties)- instrument in combinatie met algemene voorlichting kan de verzuimpreventie
bevorderen. Wat is de stand van zaken met betrekking tot de ontwikkeling van
het RI&E-instrument per branche?Bijna vier vijfde van de werkgevers in Nederland beschikt over het document;
de achterstand is er in vooral het kleinbedrijf; van de werkgevers met minder
dan 10 werknemers in 2002 heeft 26 procent geen ri&e. Onder meer in arboconvenanten
en met MKB-Nederland wordt gewerkt aan verbetering. Op de website rie.nl zijn
meer dan 100 modellen en instrumenten samengebracht. Brancheorganisaties werken
aan vernieuwing of actualisering van instrumenten, of kiezen voor ontwikkeling
van een nieuw instrument dat (nog) meer is toegesneden op de specifieke situatie
van een werksoort. Daarmee wordt de gunstige werking van het ri&e-proces
verder in de hand gewerkt. Ook hierbij geldt dat onder meer in arboconvenanten
en met MKB-Nederland ontwikkelingen gesteund worden door het departement.
In 29 arboconvenanten zijn afspraken gemaakt over een branchespecifieke ri&e(of
een branchespecifieke module in de ri&e). 26Met het nieuwe WAO stelsel wil de regering de instroom
van het aantal duurzaam arbeidsongeschikten beperken tot maximaal 25 000
per jaar. Kan de regering uitleggen waarop dat aantal gebaseerd is?De regering sluit hiermee aan op de doelstelling uit het SER-advies inzake
de WAO. De SER becijferde in dat advies dat jaarlijks 40 000 mensen duurzaam
en volledig arbeidsongeschikt worden, en dat door aanscherping van het WAO-criterium
dat aantal met ongeveer 40% gereduceerd kan worden.27Per 1 juli 2004 wordt het schattingsbesluit WAO aangepast,
welke gevolgen heeft dit voor de instroom in de WAO en de herkeuring van bestaande
gevallen?Zie antwoord vraag 22.28Welke verschillende regels in de Wet op de (re)integratie
arbeidsgehandicapten (Wet Rea) zijn volgens de regering overtollig. Hoeveel
geld is er gemoeid met het afschaffen van reïntegratietrajecten in het
eerste en tweede ziektejaar en hoe verhoudt dit zich tot de opmerking dat
er niet bezuinigd wordt op reïntegratietrajecten voor uitkeringsgerechtigden?Het kabinet heeft de Tweede Kamer tijdens het debat op 6 november
geïnformeerd over de hoofdlijnen van het nieuwe stelsel van arbeidsongeschiktheidsverzekeringen,
waarin de uitkomsten van het najaarsoverleg met sociale partners zullen zijn
verwerkt. Onderdeel van dat stelsel is ook een nieuwe opzet van de reïntegratie
van arbeidsgehandicapten. Vooruitlopend op de invoering van het nieuwe stelsel
zullen volgend jaar, in het kader van de deregulering, reeds enkele wijzigingen
plaatsvinden. Deze betreffen onder meer de subsidies voor werkgevers en de
reïntegratie-uitkering. Verwezen wordt naar de brief aan de Tweede Kamer
en de voortgangsrapportage actieplan vereenvoudiging SZW regelgeving van 15 oktober.Met het afschaffen van de tweede spoorsubsidie is een structureel bedrag
van € 80 miljoen gemoeid. De subsidie voor scholing, training
en begeleiding (eerste spoor) bedraagt € 2 miljoen. De werkgever
gaat, in lijn met de vergroting van de eigen verantwoordelijkheid, zelf de
reïntegratie van de medewerkers financieren. Op de reïntegratiegelden
die beschikbaar zijn voor uitkeringsgerechtigden die thans langer dan twee
jaar ziek zijn (huidige zittend bestand WAO) wordt niet omgebogen. Dit budget
wordt zelfs geïntensiveerd met € 100 miljoen over 4 jaar.29Op welke manier wordt er voor gezorgd dat gedeeltelijk
arbeidsgeschikten gelijke kansen krijgen bij de toegang tot de arbeid?Zie antwoord vraag 22.30Hoe denkt de regering op de werkvloer de cultuuromslag
te bereiken dat het goed is dat ouderen langer blijven werken?Het kabinet heeft in juni 2001 een «Taskforce Ouderen en Arbeid»
geïnstalleerd voor een periode van twee jaar. De Taskforce richt zich
onder meer op het bevorderen van een mentaliteitsverandering bij werkgevers
en werknemers ten opzichte van het werken door ouderen, en heeft hierin een
aanjaagfunctie. De Taskforce is breed samengesteld en bestaat uit vertegenwoordigers
van werkgevers- en werknemersorganisaties, bedrijfsleven, minderheden, ouderenbonden,
wetenschap, politiek en media. Deze brede samenstelling van de Taskforce biedt
de mogelijkheid om de cultuuromslag in brede lagen van de samenleving te weeg
te brengen.Op basis van de eindaanbevelingen van de Taskforce in december 2003 zal
een kabinetsstandpunt aan de Tweede Kamer worden aangeboden waarin de richting
voor de komende jaren zal worden aangeven.31Wat is de stand van zaken met betrekking tot de invoering
van de Wet basisvoorziening kinderopvang (Wbk)? Wanneer kan de Tweede Kamer
definitieve stukken tegemoet zien?De nota naar aanleiding van het nader verslag en de tweede nota van wijziging
worden uw Kamer naar verwachting de eerste helft van november toegezonden.32De commissie Participatie Vrouwen uit Etnische Minderheidsgroepen
(PaVEM) heeft tot doel de arbeidsparticipatie onder etnische minderheden te vergroten. Wat zijn de concreet meetbare doelstellingen van deze
commissie en wat zijn de mijlpalen?De commissie PaVEM is op 3 juli 2003 ingesteld en heeft een bredere doelstelling:
het bieden van ondersteuning op gemeentelijk niveau bij het bevorderen van
de participatie van vrouwen uit etnische minderheidsgroepen en bij het vormgeven
van de lokale regierol op dit terrein. Daarnaast zal de commissie het kabinet
kritisch volgen bij de uitvoering van de landelijke actiepunten uit de kabinetsreactie
op het advies van de commissie AVEM. Deze doelstellingen zijn verder uitgewerkt
in activiteiten in het werkplan van de commissie. Via inventariserende werkbezoeken
aan gemeenten in het najaar van 2003 wil de commissie zicht krijgen op de
thema's waarop de gemeenten ondersteuning vragen. Voor het eind van het jaar
zal de commissie een programma presenteren van de thema's waarop zij zich
zal richten gekoppeld aan concrete doelen.33Wanneer komt de commissie PaVEM met haar advies en
komt er überhaupt een advies?De commissie zal in juli 2005 een eindrapportage aan de minister presenteren,
dat kan worden opgevat als een advies, waarin de resultaten van de activiteiten
van de commissie worden beschreven.34Hoe ziet de planning voor het plan van aanpak voor
emancipatie en integratie van allochtone meisjes en vrouwen eruit? Wanneer
komt het plan van aanpak naar de kamer?Het plan van aanpak is u op 28 oktober jl. toegestuurd.35Kan een overzicht worden gegeven van de effecten van
de armoedeval voor de verschillende doelgroepen?De begroting geeft op pagina 213 de effecten van de armoedeval voor verschillende
doelgroepen. De ontwikkeling van het financiële verschil tussen uitkering
en werk wordt daar gegeven in procenten van het besteedbaar inkomen uit een
uitkering. In de brief van 28 oktober 2003 wordt voor de onderscheiden
doelgroepen het verschil in euro's getoond. Onderstaande tabel geeft een samenvatting.
Uit de tabel blijkt dat in 2004 voor de alleenstaande en de kostwinner met
kinderen de armoedeval afneemt. De achteruitgang in inkomen (54 euro voor
een alleenstaande en 657 euro voor een kostwinner met kinderen) bij het aanvaarden
van een baan op het niveau van het minimumloon wordt beperkt. Dit wordt met
name veroorzaakt door de beperking van het gemeentelijke categoriale beleid
en de bijzondere bijstand. Voor een alleenstaande ouder neemt de armoedeval
in 2004 toe (van4½% naar -6¼%). Dit wordt veroorzaakt door het
feit dat de werkende alleenstaande ouder, vanwege de al bestaande fiscale
kortingen voor deze groep, geen belasting betaald en dus geen voordeel heeft
van de verhoging van de arbeidskorting en kinderkorting. De niet werkende
alleenstaande ouder profiteert wel van de verhoging van de kinderkorting. Tabel Ontwikkeling armoedeval 2003–2004  Armoedeval 2003Effect 2004Armoedeval
2004Alleenstaande– 54 (– ½%)+ 492 (4%)+ 438 (3½%) Alleenstaande ouder– 811 (– 4½%)– 130 (– 6¼%)– 941 (– 6¼%) Kostwinner met kinderen– 657 (– 3½%)+ 196 (1½%)– 461 (– 1¾%)36Wanneer wordt de onafhankelijke visitatiecommissie
voor het emancipatiebeleid opgesteld? Wie gaan daarin zitting nemen? Hoe zal
de toetsing plaats gaan vinden? Jaarlijks?Vóór 1 december wordt de Tweede Kamer geïnformeerd
over het instellen van de visitatiecommissie en de wijze van toetsing. Op
dit moment kan ik nog geen mededelingen doen over de samenstelling van de
commissie, omdat de betreffende personen nog niet allemaal zijn benaderd.37Op welke manier «bekijkt de regering» of
geld uit het Europees Sociaal Fonds (ESF) kan worden gebruikt voor het vervolg
van het vacatureoffensief door de CWI's? Wat is de stand van zaken?SZW heeft CWI er op geattendeerd dat, indien zou worden besloten tot een
vervolg van het vacatureoffensief, dit zich in beginsel leent voor ESF-subsidiëring.
Door SZW is dit ook in Brussel nagegaan; daarbij kwam naar voren dat onder
condities het vacature-offensief kansrijk kan zijn. CWI is op basis van deze
positieve bevindingen dan ook geadviseerd om een subsidieaanvraag in te dienen
Inmiddels heeft CWI een subsidieaanvraag ingediend; deze wordt thans door
het Agentschap beoordeeld.38De regering gaat een verkennende nota over de toekomstbestendigheid
van werkloosheidsregelingen opstellen. Wanneer is deze gereed?De verkennende nota over de toekomstbestendigheid van de werkloosheidsregelingen
zal januari 2004 gereed zijn en vervolgens voor advies aan de SER worden
aangeboden.39Verandert het Najaarsakkoord d.d. 14-0-003 iets aan
het voornemen en de timing van een verkennende nota over de toekomstbestendigheid
van werkloosheidsregelingen? Wordt in zo'n verkennende nota ook gekeken naar
de relatie met eventuele private verzekeringsvormen en scholing?De verkennende nota over de toekomstbestendigheid van de werkloosheidsregelingen
zal januari 2004 gereed zijn en vervolgens voor advies aan de SER worden aangeboden.De nota zal ondermeer ingaan op knelpunten, arbeidsmarktontwikkelingen
en de relatie met levensloopregelingen. Daarbij zal ook de relatie met eventuele
private verzekeringsvormen en scholing aan bod komen.40Wat zijn de effecten van het Najaarsakkoord op de koopkracht
van mensen met een minimum-inkomen op het niveau van de bijstand en de AOW?
Kan dit worden uitgesplitst naar mensen met en zonder kinderen, en naar een-
en meerpersoonshuishoudens?In de brief aan de Kamer van 22-10-2003 «Inkomensbeeld na Najaarsoverleg»
(ASEA/78 866) is het koopkrachtbeeld gepresenteerd waarin de effecten
zijn verwerkt van het niet invoeren van de medicijnknaak en van het Najaarsakkoord
(waaronder de verlaging van de ziekenfondspremie met € 200 miljoen).
De effecten van het najaarsakkoord zijn daarin voor de genoemde groepen berekend
op + ¼%.41Gaat de verlaging van de I/A-ratio in de Wet Koppeling
met Afwijkingsmogelijkheid (WKA) door, ondanks de afspraken in het najaarsakkoord
over de loonmatiging in 2004 en 2005?Zodra het Stichtingsakkoord en de bijbehorende kabinetsreactie definitief
zijn, gelden de daarin gemaakte afspraken over de toepassing van de koppeling.
Dit betekent dat vanaf dan de wettelijke afwijkingsgronden doorslaggevend
zijn voor de toepassing van de koppeling en niet langer het niveau van de
I/A-ratio.42Kan een overzicht worden gegeven van de maatregelen
welke worden genomen om de koopkracht van ouderen, chronisch zieken en gehandicapten
op peil te houden?Voor de genoemde groepen zijn, inclusief verwerking van de afspraken in
het najaarsakkoord, de volgende maatregelen genomen:• verhoging van de ouderenkorting met € 63• verlaging van de nominale ZFW-premie met ongeveer € 25• verlaging van de procentuele ZFW-premie met 0,45%-punt• tegemoetkomingsregeling buitengewone uitgaven43Hoe zal de koopkracht van sociale minima (in zowel
bijstand als AOW) zich ontwikkelen in de jaren 2004, 2005 en 2006, indien
de persoon of het huishouden in kwestie (1) een huurwoning heeft van €400,–
en hiervoor huursubsidie ontvangt en (2) een maximaal eigen risico voor ziektekosten
moet betalen? Kan dit worden uitgesplitst naar één- en meerpersoonshuishoudens?Onderstaande tabel geeft een overzicht van de koopkrachtontwikkeling in
2004 voor de gevraagde groepen. Hierbij is rekening gehouden met de wijzigingen
in het koopkrachtbeeld naar aanleiding van de afspraken in het najaarsoverleg.
Het koopkrachtbeeld voor 2005 en 2006 is nog niet bekend en sterk afhankelijk
van de uitkomsten van de begrotingsvoorbereidingen voor die jaren en de endogene
ontwikkeling van lonen en prijzen voor die jaren.Tabel Koopkrachtontwikkeling 2004 KoopkrachtcijfersGenerieke koopkracht-ontwikkeling 2004Effect huursubsidieTotaalSociale minima   paar mk1/4– 1/2– 1/4alleenstaande0– 1– 1     AOW (alleenstaand)   Alleenstaand3/4– 3/4– 1/4paar zonder kinderen1/4– 1/2– 1/444Kan de regering aantonen dat de administratieve lastenverlichting
en deregulering zoals afgesproken in het Hoofdlijnenakkoord daadwerkelijk
worden gehaald?Voor wat betreft de deregulering zijn de concrete voornemens op het terrein
van het ministerie van SZW neergelegd in het Actieplan vereenvoudiging SZW
regelgeving (TK 28 600 XV, nr. 24). Op 15 oktober jl. heb ik
u de eerste voortgangsrapportage over dit Actieplan aangeboden, waarin wordt
gemeld dat inmiddels een kwart van de oorspronkelijke voorstellen al is gerealiseerd.Voor wat betreft de administratieve lasten voor het bedrijfsleven heeft
de minister van Financiën het voornemen de Tweede Kamer in het voorjaar
een plan van aanpak te doen toekomen met concrete taakstellingen per departement.
Overigens bent u al geïnformeerd over enkele substantiële voorstellen
door SZW op het terrein van de sociale verzekeringen (TK 28 219) en de
arbeidsomstandigheden (TK 24 036, nr. 271).De aanpak door het kabinet van de administratieve lasten van burgers bevindt
zich nog in het eerste stadium van voorbereiding in het kader van het BZK-programma
Modernisering van de Overheid.45Kan cijfermatig worden onderbouwd waarom in de komende
jaren, zonder aanvullend beleid, gevreesd wordt voor een daling van de arbeidsparticipatie
van ouderen (55–64)?In beleidsartikel 2 (pagina 51) staat dat de regering ernaar streeft «de
dalende trend van de netto arbeidsparticipatie van ouderen (55–64 jaar),
die gezien de stand van de conjunctuur kan worden verwacht, uiterlijk in 2007
om te keren in een stijgende trend».De ervaring leert dat het aantal werkende jongeren en werkende ouderen
in een periode van laagconjunctuur sterker onder druk staat dan het aantal
werkenden van «middelbare leeftijd» (35–54 jaar).Als we bijvoorbeeld kijken naar het jaar 1993, nam de werkloosheid met
70 duizend mensen toe. Terwijl de werkgelegenheid in dat jaar gemeten in arbeidsjaren
in totaal ongewijzigd bleef, daalde de netto arbeidsparticipatie bij ouderen
met 0,7%-punt (8 duizend). In 1994 trok de economische groei weer aan. De
netto arbeidsparticipatie van ouderen nam dat jaar ook met 0,8% toe.De werkgelegenheid ontwikkelt zich in 2003 en 2004 ongunstiger dan in
1993 en 1994 (gemiddeld min 65 duizend arbeidsjaren in 2003 en 2004 versus
gemiddeld min 8 duizend arbeidsjaren in 1993 en 1994). Gezien deze ontwikkeling,
en de ervaringen uit het verleden, wordt zonder nader beleid gevreesd voor
een daling van de netto arbeidsparticipatie van ouderen.46Kan de regering in tabel 2.1 van de beleidsagenda,
de posten Rijksbijdrage BIKK (Bijdrage in de kosten van kortingen) AOW, Rijksbijdrage
BIKK ANW en Storting ouderdomsfonds over de jaren 2003 t/m 2007 nader toelichten?De afzonderlijke cijfersreeksen rijksbijdragen BIKK AOW en Anw voor de
periode 2003–2007 (in tabel 2.1 op pagina 31) zijn in zijn totaliteit
juist weergegeven. De verdeling over de twee rijksbijdragen niet. De juiste
reeks luidt:  200320042005200620072008Rijksbijdrage BIKK AOW– 123,4– 83,2– 3 892,0– 3 815,33 903,6– 3 859,1Rijksbijdrage BIKK ANW– 12,70,1– 51,4– 29,9– 19,2– 7,1In de Nota van Verbetering wordt deze reeks opgenomen.De conjuncturele ontwikkeling heeft zijn weerslag op de vermogensoverschotten
van de centrale fondsen. Per ultimo 2002 had de volksverzekering AWBZ een
vermogenstekort van ca. € 4 miljard. Om de vermogenspositie van
de AWBZ te verbeteren wordt dit en komend jaar de AWBZ-premie verhoogd bij
een gelijktijdige belastingverlaging in de eerste twee schijven. Door deze
premieverhogingen en de pakketverkleiningen wordt het vermogenstekort van
de AWBZ teruggedrongen.De AWBZ premieverhogingen hebben een neerwaarts effect op de rijksbijdragen
BIKK AOW en Anw en een verhogend op de rijksbijdrage BIKK AWBZ. De aanpassingen
vanaf 2005 worden veroorzaakt doordat de fiscalisering van de AOW niet
zal plaatsvinden.De stortingen in het ouderdomsfonds zijn bij nota van wijziging op de
begroting 2003 doorgevoerd. De stortingen hebben tot doel ervoor te zorgen
dat het fonds geen tekorten laat zien.47Wat zijn de instrumenten die de Centrale Organisatie
Werk en Inkomen (CWI) heeft om specifiek hoger opgeleiden weer aan het werk
te krijgen?CWI heeft geen specifieke instrumenten voor hoger opgeleiden. De verschillende
instrumenten die CWI inzet zijn gerelateerd aan de afstand tot de arbeidsmarkt
van de werkzoekende. Hierbij moet gedacht worden aan instrumenten voor zelfwerkzaamheid
(zoals de «beursvloer» en werk.nl), bemiddelings- en activeringsgesprekken,
reintegratie-advies etc.48Hoeveel mensen worden per saldo wetenschappelijk aantoonbaar
door CWI aan een baan geholpen die zonder CWI geen baan zouden hebben, en
hoeveel vacatures worden per saldo wetenschappelijk aantoonbaar dankzij CWI
vervuld die zonder CWI niet vervuld zouden worden?Een dergelijk wetenschappelijk onderzoek is nooit uitgevoerd. Het antwoord
op deze vraag is derhalve niet te geven.49Waarom is de indicator klanttevredenheid over dienstverlening
door het CWI niet langer een operationele doelstelling?Er is voor gekozen om het aantal operationele doelstellingen en prestatie-indicatoren
in de begroting te beperken. Bij CWI zijn de operationele doelstellingen met
name afgeleid van de algemene doelstelling werk boven inkomen. Dat wil niet
zeggen dat CWI zelf niet op klanttevredenheid stuurt. In het jaarplan 2004
is klanttevredenheid een van de prestatie-indicatoren waarover CWI aan mij
verantwoording gaat afleggen.50Wat wordt bedoeld met een «minimaal evenredige
bemiddeling naar arbeid» bij etnische minderheden? Iedere bij het CWI ingeschreven werkzoekende dient passende activerende
dienstverlening aangeboden te krijgen in de vorm van bemiddeling naar werk,
zodat werkzoekenden op een zo kort mogelijke termijn aan het arbeidsproces
kunnen deelnemen. De navolgende indicatoren zijn opgesteld waaraan afgemeten
kan worden of CWI aan voornoemde doelstelling afdoende invulling geeft:• De preventiequote geeft het percentage potentieel uitkeringsgerechtigden
(WW en Abw) aan dat uitstroomt vóór overdracht aan de ketenpartners
UWV en gemeenten.• De uitstroomquote geeft aan het percentage werkzoekenden (waarvoor
een uitkeringsrecht WW of Abw is geïndiceerd) dat binnen zes maanden
na de eerste werkloosheidsdag bij CWI uitstroomt.Voor de groep etnische minderheden geldt als doelstelling een minimaal
evenredig bemiddelingsresultaat naar arbeid. Wordt gekeken naar de preventiequote
dan is op basis van het percentage werkzoekende etnische minderheden in het
fase-1-bestand op 1 januari 2003 een evenredigheidsnorm van 16,8% vastgesteld.Op basis van het tweede kwartaalverslag van CWI blijkt de realisatie 18,4%
te zijn, dit percentage ligt ruim boven de norm van 16,8%. Dit betekent dat
er procentueel meer etnische minderheden door het CWI op vacatures worden
geplaatst dan er procentueel als werkzoekend in het totale fase-1-bestand
staan ingeschreven. Over de resultaten wordt per kwartaal aan de Kamer gerapporteerd
middels het Kwartaalbericht Arbeidsmarkt en aanbieding van de kwartaalverslagen
van CWI.51Wat is de huidige stand van zaken wat betreft actieve
bemiddeling voor specifieke doelgroepen als etnische minderheden, herintredende
vrouwen, bestrijding jeugdwerkloosheid en sollicitatieplicht 57,5 jarige en
ouder?Etnische minderhedenIn het kader van het jaarplan 2003 zijn afspraken gemaakt met het CWI
over de inbedding van de op maatwerk gerichte één-op-één
aanpak van het MKB-minderhedenconvenant in de reguliere werkwijze van CWI.
Afgesproken is dat CWI in 2003 extra dienstverlening verleent voor allochtone
fase-1 werkzoekenden. Zo wordt aan werkgevers die etnische minderheden willen
aannemen, door CWI intensieve dienstverlening geboden in de vorm van een aantal
aanvullende werkprocessen zoals persoonlijke introductie bij de werkgever
en inwerkbegeleiding. Richting etnische minderheden wordt door CWI vacaturegerichte
ondersteuning gegeven en wordt zwaarder ingezet op frequentie en duur van
de bemiddelingsactiviteiten. Afgesproken is dat CWI voor iedere allochtone
werkzoekende per saldo ca. 2 uur aan extra diensten inzet. Ook in het kader
van het vacatureoffensief wordt extra aandacht gegeven aan etnische minderheden
zodat naar evenredigheid plaatsingsresultaten worden geboekt. Op basis van
het tweede kwartaalverslag van CWI kan geconcludeerd worden dat aan deze doelstelling
wordt voldaan; procentueel worden er meer etnische minderheden door CWI op
vacatures worden geplaatst dan er procentueel als werkzoekend in het totale
fase-1-bestand staan ingeschreven.Herintredende vrouwenIn het kader van het convenant herintredende vrouwen zijn, geldend vanaf 2002,
in kwalitatieve zin afspraken met het CWI gemaakt over een specifieke benaderingswijze
van deze groep met speciale aandacht voor allochtone herintreedsters, stimulering
van inschrijving, actieve bemiddeling en maatwerk door het CWI. Voorts zal
het CWI zich inspannen om wervings – en voorlichtingsacties
in samenwerking met de betrokken partijen uit te voeren.Afhankelijk van de wensen en capaciteiten van vrouwen, biedt het CWI hen
één of meerdere workshops (oriëntatie op loopbaan en betaald
werk) en/ of individuele begeleiding aan. Uitgaande van de nieuwe definitie: «een vrouwelijke niet-werkende werkzoekende van 23 jaar of
ouder zonder uitkering die geen schoolverlater is»,hebben zich
in de periode 1/1/2003 t/m 30/09/03 16 723 vrouwen ingeschreven bij het
CWI. Ruim de helft daarvan behoort tot een etnische minderheid en een merendeel
daarvan meldt zich in eerste instantie voor een inburgeringstraject. In 2003
zijn 692 vrouwen aan het werk geholpen, waarvan 219 uit een etnische minderheid.
Van vrouwen die aan het werk zijn geholpen waren er 367 ingedeeld in fase
1.JeugdwerkloosheidIn het Plan van aanpak jeugdwerkloosheid wordt
uiteengezet op welke wijze CWI mede door middel van het zelf inzetten van
drempelslechtingsbudgetten werkzoekenden snel kan bemiddelen naar (leer)werkplekken.
De drempelslechtingen zijn bedoeld voor jongeren tot 23 jaar, zonder startkwalificatie
zoals vastgelegd in de RMC-wet. Bij het inzetten van het budget ligt de nadruk
op jongeren die zonder inzet hiervan niet aan een baan zouden komen. Per jongere
kan CWI een drempelslechtingsbudget inzetten van gemiddeld € 1000,-.
Maximaal kan een bedrag van € 2 000,- per jongere voor drempelslechting
worden ingezet .Voor de uitvoering is in principe voor de periode 2003–2007
in totaal een bedrag beschikbaar van € 35 mln. Voor het jaar 2003
is een bedrag van € 3 mln beschikbaar. Hiervoor zal CWI 3 000
jongeren met behulp van drempelslechtingen naar werk bemiddelen. Voor de jaren
2004–2007 is een bedrag van jaarlijks € 8 mln beschikbaar
voor 8 000 drempelslechtingen. Per jaar zal in overleg met CWI worden
bezien wat een reëel niveau is voor de drempelslechtingen. In de kwartaalverslagen
wordt gerapporteerd over de inzet en het resultaat van de drempelslechtingen.OuderenDe sollicitatieplicht voor ouderen van 57.5 jaar en ouder is voorzien
voor 1 januari 2004 vanaf dat moment is de actieve bemiddeling voor deze
categorie ouderen aan de orde. Gelet op de inwerkingtreding van de WWB per
1 januari 2004 zal de categorale ontheffing voor bijstandsgerechtigden
van 57,5 jaar en ouder vanaf dat moment niet meer gelden.52Wat wordt concreet bedoeld met «passende activerende
dienstverlening»?Onder passende dienstverlening aan werkzoekenden wordt verstaan het opstellen
van een klantprofiel, het voeren van bemiddelings- en activeringsgesprekken,
het voeren van gesprekken over sollicitatiegedrag en bijbehorende verplichtingen
en het opstellen van een reïntegratieadvies.53Waarom zijn er geen streefcijfers voor de uitstroomquote
WW en Abw voor 2003 opgenomen?De uitstroomquote werd in 2003 voor het eerst toegepast. Omdat er tot
voor kort er geen cijfers van het CBS beschikbaar waren was het niet goed
mogelijk een streefcijfer op te nemen. Voor 2004 zijn de streefwaarden in
de begroting opgenomen. 54Kan de regering de reden toelichten waarom de streefwaarde
voor de preventiequote WW 2004 is aangepast?Op grond van de realisaties 2003 heeft CWI geconcludeerd dat het streefcijfer
voor de preventiequote WW onder de huidige economische omstandigheden te hoog
was geformuleerd. Voor 2004 is dit cijfer op een meer realistisch niveau vastgesteld.55Hoe stimuleert CWI het aanmelden van vacatures door
werkgevers bij deze organisatie?In het kader van het vacatureoffensief wordt een uitgebreide communicatiecampagne
gevoerd die er op gericht is om werkgevers meer vacatures te laten melden.
Om dat melden gemakkelijker te maken heeft het CWI een landelijk 0800 nummer
ingesteld waarop vacatures gemeld kunnen worden.56Waarom is de behandeling van ontslagaanvragen niet
opgenomen in de operationele doelstellingen van de CWI?Er is voor gekozen om het aantal operationele doelstellingen en prestatie-indicatoren
in de begroting te beperken. Bij CWI zijn de operationele doelstellingen met
name afgeleid van de algemene doelstelling werk boven inkomen. De behandeling
van ontslagaanvragen valt daar niet onder. CWI levert aan de minister wel
verantwoordingsinformatie over dit onderwerp.57In 2003 was het streven voor marktbereik vacatures
nog 42% wat zijn de oorzaken voor de bijstelling van dit streven naar 30%?De reden voor de bijstelling is dat in 2003 duidelijk werd dat het streven
voor 2003 te hoog was. Overigens is van belang dat CWI in het jaarplan 2004
de definitie van de indicator marktbereik vacatures heeft gewijzigd. Deze
wijziging kon niet meer meegenomen worden in de begroting 2004. Voorheen ging
het alleen om vacatures die door werkgevers bij CWI worden gemeld om via het
voorwerk van CWI vervuld te worden. Nu worden ook de vacatures die in werk.nl
zijn opgenomen meegenomen in de prestatie-indicator, daarbij gaat het ook
om complete vacaturebestanden die door derden aan CWI worden geleverd ten
behoeve van werk.nl. CWI heeft op basis van de gewijzigde definitie in het
jaarplan voor 2004 een streefwaarde van 50% geformuleerd.58Waarom zijn aan de prestatie-indicator «reïntegratieadviezen
die voldoen aan kwaliteitseisen» (operationele doelstelling 3) geen
streefwaarden verbonden?De ketenpartners hebben met elkaar en met mij afspraken gemaakt over een
aantal onderwerpen die het hart van de samenwerking raken. E.e.a. is vastgelegd
in het Programma Ketenresulaten 2003–2004. Het Programma bevat onder
meer afspraken over de uitkeringsintake, het reïntegratie-advies en de
kennisgevingen verwijtbaar gedrag. Daarnaast bevat het programma bijvoorbeeld
prestatieafspraken over het voorkomen van instroom in de Abw en de WW (de
preventiequote) en de doorstroom uit de WW naar de Abw (de doorstroomqoute).
De afspraken uit het Programma hebben een landelijk karakter en dienen op
lokaal of regionaal niveau verder te worden uitgewerkt in serviceniveau overeenkomsten (SNO). In de SNO kunnen partijen streefwaarden op maat afspreken.
De kwaliteitseisen die aan het reintegratie-advies worden gesteld zijn overigens
aan verandering onderhevig. Per 1 oktober jl. is een nieuw reintegratieadvies
van CWI ingevoerd. Dit is in nauwe samenwerking tussen CWI, UWV en gemeenten
ontwikkeld.59De prestatie-indicator tijdigheid van overdragen dossiers
(binnen 8 werkdagen) bij de derde operationele doelstelling is gesteld op
80% terwijl het een wettelijke verplichting is om ieder dossier binnen 8 dagen
over te dragen ook als zij nog niet volledig zijn. Wat zijn de redenen dat
niet voor 100% kan worden voldaan aan overdracht van de dossiers binnen 8
dagen?Bij het operationaliseren van de doelstelling is rekening gehouden met
de implementatietermijn van SUWI. Uitgangspunt is dat SUWI in 2006 100%
functioneert. Voor de resultaten in 2003 verwijs ik u naar de beantwoording
van vraag 61.60Welke sancties zijn er als de CWI het nalaat een dossier
binnen 8 werkdagen over te dragen aan de gemeente of UWV?Er zijn geen sancties. Wel kunnen partijen afspraken maken over het gezamenlijk
verrichten van metingen naar de prestaties en eventuele noodzakelijke verbeteringen.
Zoals ook in de Nota naar aanleiding van het verslag bij het wetsvoorstel
WWB aan de orde is geweest, kan van financiële sancties tussen de ketenpartners
geen sprake zijn. Financiële sancties passen naar de mening van het kabinet
ten principale niet in een werkrelatie tussen twee publieke uitvoeringsorganisaties.61Hoe vaak komt het nu voor dat uitkeringsdossiers niet
binnen acht werkdagen na indiening van de aanvraag juist en volledig worden
opgebouwd, gecontroleerd en overgedragen aan het UWV of gemeenten?Op basis van informatie van CWI (2e kwartaalrapportage 2003) maak ik op
dat richting gemeenten in meer dan 95% van de gevallen een overdracht plaatsvindt
binnen 8 werkdagen nadat de uitkeringsintake heeft plaatsgevonden. Bij UWV
ligt het percentage boven 75%, maar nog onder de norm van 80%.De in het eerste halfjaar gerealiseerde tijdigheid is respectievelijk:
WW 76,0%, Abw 95,4% en Ioaw 97,2%. Voor de WW betreft het hier dossiers die
binnen 8 werkdagen na het opstellen van het klantprofiel c.q. eerste werkloosheidsdag
worden overgedragen aan UWV. Ten opzichte van het einde van het eerste kwartaal
is de tijdigheid WW en Ioaw toegenomen (was respectievelijk 73,9% en 96,9%)
en de tijdigheid Abw stabiel gebleven (was 96.0%).Ten aanzien van volledigheid kan ik constateren dat de resultaten in het
tweede kwartaal hoger zijn dan in het eerste kwartaal over 2003.In het 1e halfjaar 2003 zijn 208 326 WW-dossiers en 62 341 Abw-dossiers
overgedragen. In de Lijnmonitor is over 96% van de in het eerste halfjaar
verzonden WW-dossiers en over 93% van de Abw-dossiers verantwoording afgelegd.
Daaruit is gebleken dat 83,0% van de WW-dossiers en 75,2% van de Abw-dossiers
volledig is overgedragen. In het eerste kwartaal bedroeg de volledigheid WW
en Abw respectievelijk 80,2% en 73,2%. 62Heeft het niet overdragen van dossiers binnen 8 werkdagen
te maken met de stand van zaken met betrekking tot de automatisering bij CWI,
UWV en gemeenten? Welke knelpunten zijn er precies?In antwoord op vraag 61 is aangegeven dat de de tijdigheid richting gemeenten
met ruim 95% ligt boven de norm van 80% en bij UWV met 75% iets onder de norm
van 80%. Bij overdracht aan UWV is sprake van een toename van de tijdigheid
en is de verwachting dat in 2004 de norm van 80% zal worden gehaald. Hieruit
kan worden opgemaakt dat eventuele knelpunten in het kader van de automatisering
niet van doorslaggevend belang zijn bij het realiseren van een tijdige gegevensoverdracht.63Welke stappen moeten exact door wie worden genomen
voor het verkrijgen van een tewerkstellingsvergunning voor een vluchteling
die langer dan 6 maanden in de procedure voor een verblijfsvergunning zit?
Hoeveel dagen neemt deze procedure minimaal en maximaal in beslag? Welke afdracht
van verdiend loon is gebruikelijk voor zorg en verblijf in het COA centrum
en op welke wijze wordt «waterdicht» voorkomen dat misbruik wordt
gemaakt van de vergunning danwel het sofinummer?De procedure ziet er als volgt uit:1. Asielzoekers die rechtmatig in Nederland verblijven (beschikken over
een zogenoemd W-document, dit is een document afgegeven namens de minister
van Justitie waaruit rechtmatig verblijf van de asielzoeker in Nederland blijkt),
en waarvan de asielaanvraag tenminste 6 maanden in behandeling is, en aan
wie door COA opvang wordt geboden, kunnen binnen een tijdsbestek van 52 weken
maximaal 12 weken onder marktconforme voorwaarden werken, mits de werkgever
voor hen over een tewerkstellingsvergunning beschikt. Voor de beantwoording
van de vraag, of de asielzoeker aan de hiervoor genoemde eisen voldoet, is
een verklaring van de minister van Justitie (voorheen COA-verklaring) nodig.2. Een asielzoeker die wil werken gaat naar een front-office van een COA-opvang.3. Het front-office registreert de aanvraag en geeft hem door aan een
back-office.4. Het back-office geeft de vraag door aan de IND. De IND bekijkt in haar
elektronische bestand (INDIS) of de vreemdeling al minimaal 6 maanden in procedure
is (door het COA wordt opgevangen) en of deze niet in een uitzetprocedure
zit.5. De IND verstrekt de benodigde informatie naar het COA back-office.6. Het back-office geeft het bericht door naar het front-office, die de
asielzoeker een verklaring geeft.7. Met de verklaring kan een asielzoeker naar een werkgever, die daarop
een werkvergunning bij het CWI kan aanvragen.De totale tijd die de COA/IND procedure inneemt bedraagt minimaal 6 en
maximaal 8 weken. De benodigde tijd voor CWI om te beslissen op het verzoek
is maximaal 5 weken.Ik heb in het Algemene Overleg met de vaste commissies voor SZW en voor
Financiën op 10 september jl. toegezegd dat de Tweede Kamer in november
wordt geïnformeerd over de voorstellen van de werkgroep verbetering werkafspraken
van Justitie, Centraal orgaan Opvang Asielzoekers (COA), Centrale organisatie
Werk en Inkomen (CWI) en Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). De voorstellen
van deze werkgroep hebben betrekking op de versnelling van de procedure rond
de aanvraag van tewerkstellingsvergunningen, die nu maximaal 13 weken duurt, waarbij de werkgroep tevens zal aangeven welke voornemens er
zijn met betrekking tot handelen in noodsituaties.Misbruik van de tewerkstellingsvergunning wordt voorkomen door veldcontroles
(bij bedrijven) door de Arbeidsinspectie. Een TWV wordt afgegeven aan de werkgever
voor een specifieke vreemdeling, en voor een specifieke functie. De werkzame
persoon heeft niet de TWV (maar wel een kopie daarvan). De AI moet controleren
bij de werkgever of hij een TWV voor de vreemdeling
in kwestie heeft. De naam hierop wordt vergeleken met het paspoort of de ID
van de vreemdeling.Daarnaast vraagt u, welke afdracht van verdiend loon gebruikelijk is voor
zorg en verblijf in COA. Deze bijdrage is neergelegd in de «Regeling
eigen bijdrage asielzoekers met inkomen en vermogen (Reba-regeling). De bijdrage
is afhankellijk van de individuele situatie.64Hoe is de gegevensuitwisseling in België en Duitsland
vormgegeven? In welke opzichten wijkt dit af van de situatie in Nederland
en in hoeverre is het beleid in genoemde landen succesvol voor wat betreft
efficiëntie en handhaving?De rol die het BKWI (Bureau Keteninformatisering Werk en Inkomen) is toebemeten
in de Nederlandse sociale zekerheid lijkt sterk op de rol van de Belgische
Kruispuntbank van de Sociale Zekerheid en is daar ook door geïnspireerd.
Verschil met België is dat de Kruispuntbank al vanaf 1991 bestaat
en daardoor inmiddels ook meer functies vervult op gebied van informatie-infrastructuur
voor uitvoeringsorganisaties dan BKWI hier. Het BKWI is pas sinds de invoering
van SUWI (2002) operationeel. In België is sprake van een gefragmenteerde
zorg en sociale zekerheid en zijn veel meer instellingen op de Kruispuntbank
aangesloten. Bovendien heeft men in België een wettelijk verbod op de
uitvraag van reeds bekende gegevens bij de burger uitgevaardigd, waardoor
de uitvoeringsinstanties verplicht zijn reeds bekende cliëntgegevens
bij elkaar op te halen. De waarborgen voor privacy zijn er even zwaar als
in Nederland, maar bestuurlijk is het in de Kruispuntbank-regelgeving wat
anders ingebed. Omdat handhaving in België nooit het perspectief is geweest
om keteninformatisering aldus in gang te zetten, zijn de effecten van de Belgische
systematiek op dat terrein niet in geld uit te drukken. Wel zijn er aanwijzingen
dat eenmalige registratie van gegevens van burgers in authentieke registers
een prima incentive is voor burgers om bij de instellingen goed – en
dus maar op één manier – geregistreerd te staan. Van de
winst in efficiency die de Belgen hebben behaald bestaan op macro-niveau evenmin
gegevens, voor zover mij thans bekend. Kwalitatief is de sprong op dit terrein
wel aannemelijk, omdat overbodige uitvraag en dubbel beheer van gegevens op
grote schaal wordt voorkomen. Deze doelstellingen liggen overigens ook aan
SUWI-net ten grondslag.De vergelijking met Duitsland is moeilijker te maken. Per Bundesland verschilt
de situatie iets. Duitsland geldt momenteel niet als gidsland op dit gebied,
België, Ierland en de Scandinavische landen wel. Met enige regelmaat
vinden er overigens ambtelijke oriëntaties plaats op internationale ontwikkelingen
op dit terrein.65Op basis van welke indicatoren worden de jaarlijkse
middelen voor de dienstverlening CWI vastgesteld?De indicatoren op basis waarvan de jaarlijkse middelen voor de dienstverlening
CWI worden vastgesteld zijn «het geraamde aantal met werkloosheid
bedreigden met (gedeeltelijke) sollicitatieplicht», «het aantal
geraamde niet uitkeringsgerechtigden en het aantal werkgevers met vacatures,
dat zich meldt voor persoonlijke dienstverlening». Daarnaast zijn de
aantallen ontslag- en tewerkstellingsvergunningen indicatoren.66Waarom is de grens van daling aandeel werkenden en
werklozen zonder startkwalificatie in de beroepsbevolking van 25–64
jaar tot minder dan 20 procent in 2010 niet bij 23 jaar gelegd?Gelet op de jeugdwerkloosheid en het grote aantal voortijdig schoolverlaters,
wordt in lijn met de Europese doelstellingen (Lissabon) op dit punt een onderscheid
gemaakt in jongeren en volwassenen. De leeftijd van 24 jaar is internationaal
bepaald.Ten aanzien van jongeren (tot en met 24 jaar) geldt de volgende doelstelling:
Het aantal ingezetenen tot 24 jaar zonder startkwalificatie moet worden gehalveerd.
Hierbij streeft het kabinet ernaar samen met partijen op landelijk en regionaal
niveau het aantal jongeren dat zonder startkwalificatie het onderwijs dreigt
te verlaten terug te brengen: in 2006 met 30 procent ten opzichte van het
aantal in 1999, en in 2010 met 50 procent ten opzichte van het aantal in 2000.
Voor de daling van het aandeel werkenden en werklozen zonder startkwalificatie
van 25–64 jaar, is de ontwikkeling van het aantal jongeren zonder startkwalificatie
natuurlijk mede bepalend.67Hoeveel mensen worden per saldo wetenschappelijk aantoonbaar
door de instrumenten van het werkgelegenheidsbeleid onder artikel 2 (Stimulering
en kwaliteitsbevordering van arbeidsparticipatie) aan een baan geholpen die
zonder dit beleid geen baan zouden hebben?Het is niet mogelijk eenduidig aan te geven hoeveel mensen per saldo door
de instrumenten van het werkgelegenheidsbeleid aan een baan zijn geholpen
die zonder dit beleid geen baan zouden hebben. Studieresultaten ten aanzien
van de zogenaamde dead weight loss variëren substantieel. Dit geldt zowel
voor nationale als internationale studies terzake.Ten aanzien van de werkgelegenheidseffecten van arbeidsmarktinstrumenten
kan wel het volgende worden opgemerkt. In Nederland wordt, in vergelijking
met andere Europese landen, relatief veel geld uitgegeven aan actief arbeidsmarktbeleid.
Het blijkt dat dit ook zijn vruchten afwerpt. Uit de Employment Outlook 2003
van de OECD komt naar voren dat in de periode 1993–2001 Nederland, na
Ierland en Spanje, de hoogste werkgelegenheidsgroei heeft gehad. Bovendien
heeft alleen in Nederland (en het Verenigd Koninkrijk) iedereen in gelijke
mate geprofiteerd van deze werkgelegenheidsgroei, dat wil zeggen zowel laag,
midden en hoog opgeleiden. Dit blijkt uit de groei van laagbetaalde respectievelijk
midden en hoogbetaalde banen. Deze drie soorten banen zijn in Nederland vanaf 1993
met elk 15 tot 20 procentpunten gestegen. In de meeste andere EU-landen zijn
vooral het aantal hoogbetaalde banen gegroeid.Voorts blijkt uit de OECD Employment Outlook 2003 dat de uitkeringsafhankelijkheid
in Nederland meer dan in de meeste andere Europese landen is gedaald in de
periode 1990–1999. In de meeste landen is de uitkeringsafhankelijkheid
in genoemde periode zelfs toegenomen.Ten derde behoort de werkloosheid onder laagopgeleiden in Nederland tot
de laagste in Europa. Uiteraard kunnen deze gunstige ontwikkelingen niet alleen worden toegeschreven
aan het Nederlandse arbeidsmarktbeleid. Ook andere ontwikkelingen, zoals deeltijdarbeid
en de economische ontwikkeling spelen hierin een rol. Niettemin is ook in
andere landen arbeidsmarktbeleid gevoerd, zonder dat daar dezelfde resultaten
zijn bereikt. Derhalve kan worden geconcludeerd dat factoren, waaronder het
arbeidsmarktbeleid, geresulteerd hebben in een zeer goede prestatie van de
Nederlandse arbeidsmarkt in internationaal perspectief.Overigens wordt momenteel -in lijn met het IBO-rapport «Aan de slag»
door SZW gewerkt aan betere en eenduidigere evaluatiemethoden die een adequaat
inzicht geven in de effectiviteit van arbeidsmarktinstrumenten. Hierbij worden
ook externe deskundigen betrokken.68Waarom zijn de beschikbare reïntegratiemiddelen
vanuit het ESF in 2004 19 miljoen euro lager dan in 2003, terwijl ingezet
wordt op meergebruik?De beschikbare ESF middelen worden op basis van de door de Europese Commissie
vastgestelde verdeelsleutel en voorafgaande aan de programmaperiode toegekend
aan Nederland in gelijke budgetten per jaar. De beschikbare middelen voor
de periode 2000–2006 zijn reeds in 1999 vastgesteld. Het budget groeit
jaarlijkse met 2% als gevolg van indexering.Aan het begin van de periode, in 1999, heeft de EC voor alle lidstaten
drie gelijke bedragen ingehouden op de laatste drie jaarbudgetten. De totale
inhouding bedraagt 4% van het totale budget, de zogenaamde prestatiereserve.
Deze 4% wordt eerst halverwege de looptijd van het programma definitief toegewezen,
voor de jaren 2004, 2005 en 2006. Het betreft (inclusief de eveneens geldende
indexering) een reserve van € 76 miljoen.De € 241,7 miljoen in de begroting van 2004 wordt na toekenning
van de prestatiereserve van € 24,2 miljoen in 2004 omgezet
in een stijging van € 5,2 miljoen. Het totale budget na toekenning
van prestatiereserve en inclusief indexering is € 265,9 miljoen
voor 2004. Dit bedrag is nog niet in de begroting opgenomen omdat de prestatiereserve
nog niet is toegewezen.69Wat is de omvang van de beoogde afname van de langdurige
werkloosheid? Welke indicatoren en streefcijfers worden daar conform VBTB
gebruikt?Er wordt gesproken over een afname van de
langdurige werkloosheid. De langdurige werkloosheid bedraagt in het eerste
kwartaal van 2003 0,9% van de beroepsbevolking (3,3% van de totale werkloosheid).
Dit betekent dat in 2004 de langdurige werkloosheid minder moet zijn dan 0,9%
van de beroepsbevolking. Doel van de sluitende aanpak is om de instroom in
langdurige werkloosheid te voorkomen.70Wat wordt er precies bedoeld met «de minister
zal in de evaluatie van de WWB de werking van het systeem betrekken»?
Wanneer werkt het systeem niet? Als het systeem niet werkt moet er dan een
nieuw systeem komen en is de minister dan nog wel verantwoordelijk? Wordt
er nu al vanuit gegaan dat het systeem niet gaat werken?De WWB is gebaseerd op een geheel (systeem) van bestuurlijke en beleidsmatige
uitgangspunten. De (uit)werking van deze uitgangspunten in de
gemeentelijke uitvoeringspraktijk vormt onderdeel van de evaluatie. Het plan
van aanpak evaluatie WWB wordt voor de zomer 2004 aan u toegezonden.71Waarom wordt de bestrijding van de jeugdwerkloosheid
niet genoemd bij het overzicht om een afname van langdurige werkloosheid te
bereiken?Er is voor gekozen de bestrijding van de jeugdwerkloosheid te behandelen
onder de derde operationele doelstelling: Vergroten van de netto-arbeidsparticipatie
van doelgroepen. Hierin is onderkend dat er een relatie is met de langdurige
werkloosheid. De jeugdwerkloosheid wordt nu aangepakt om te voorkomen dat
deze van langdurige aard wordt. Bij het feitelijk terugdringen van de bestaande
langdurige werkloosheid moet echter eerst aan andere instrumenten, zoals die
genoemd zijn in de begroting, worden gedacht.72Waarom zijn voor de instrumenten Wet Werk en Bijstand
(WWB), Tijdelijke Stimuleringsregeling regulier maken ID-banen, SVWW/Raad
voor Werk en Inkomen, Praktijkscholing, Europees Sociaal Fonds en EQUAL geen
indicatoren en streefwaarden geformuleerd in de begroting voor 2004? Kan de
regering deze alsnog aan de Tweede Kamer doen toekomen?De genoemde instrumenten moeten allen uiteindelijk bijdragen aan het realiseren
van de algemene doelstelling, een toename van de arbeidsparticipatie en wel
via een afname van de langdurige werkloosheid. (zie ook antwoord 69).Voor de Wet Werk en Bijstand specifiek staat een algemene doelstelling
opgenomen, omdat de minister verantwoordelijk is voor de werking van het systeem.
Als streefwaarde staat opgenomen een streven naar 5% minder bijstandslasten
in 2006, dan zonder de WWB het geval zou zijn. Daarnaast heeft de regering
in de beleidsagenda aangegeven dat zij de effectiviteit van het reïntegratiebeleid
algemeen wil vergroten. De regering heeft zich daarbij concreet tot doel gesteld
dat er 25% meer uitstroom moet plaatsvinden uit reïntegratietrajecten,
naar regulier werk in 2007 (t.o.v. 2003). Met behulp van de WWB beoogt de
regering de effectiviteit van reïntegratietrajecten voor gemeenten te
vergroten (en daarmee de uitstroom naar regulier werk). Andere prestatie-indicatoren
zijn niet opgenomen voor de WWB, omdat de verantwoordelijkheid voor de uitvoering
bij gemeenten ligt.De Tijdelijke stimuleringsregeling regulier maken 10 000 ID-banen
geldt alleen voor 2003 en kent daarom alleen voor dit jaar een streefwaarde.
Werkgevers moeten vóór 1 januari 2004 de ID-baan regulier
hebben gemaakt. De subsidie voor werkgevers die een ID-baan regulier hebben
gemaakt, wordt uitgekeerd in twee tranches: 10 500 in 2003 en 6 500
in 2004. Vandaar dat er budget voor de stimuleringsregeling in de begroting
2004 is opgenomen.Ten aanzien van de SVWW/Raad voor Werk en Inkomen en Praktijkscholing
zijn geen specifieke kwantitatieve indicatoren en streefwaarden geformuleerd.
De RWI-subsidieregeling (SVWW) wordt afgebouwd, ten einde de financiële
taakstelling te realiseren. De lopende verplichtingen worden nagekomen.Ten aanzien van de HVS ligt de prestatie in het verzorgen en verder ontwikkelen
van de HVS methodiek. Dit betreft ook de kosten van de overname
en inordening van de van de Stichting Centrum Vakopleiding overgenomen HVS-activiteiten
en personeel, in de ROC-organisatie.De streefwaarde voor EQUAL is de inzet van € 6,9 miljoen
per jaar, gedurende de tweede tranche van het programma tot 2007. Het betreft
inzet van beleidsgelden voor projectuitvoering onder coördinatie van
SZW (zie tabel 2.7 pag 53 en toelichting blz 54). De inhoudelijke indicatoren
en streefwaarden zijn afhankelijk van de aanvragen die worden gedaan en daarmee
de programma's die worden uitgevoerd, alles binnen de programmavoorwaarden
van EQUAL, en zijn daarom niet opgenomen in de begroting voor 2004.73Welke activiteiten gericht op arbeid kunnen behoren
tot de sluitende aanpak? Wat gebeurt er als men het aanbod negeert?Alle reïntegratieactiviteiten gericht op arbeid kunnen tot de sluitende
aanpak behoren. Dit varieert van een sollicitatietraining, scholing tot sociale
activering. Afhankelijk van de afstand tot de arbeidsmarkt van de uitkeringsgerechtigde
zet de uitvoeringsinstelling een activiteit in.Als een uitkeringsgerechtigde een aanbod negeert, kan de uitvoeringorganisatie –
afhankelijk van de reden van weigering – verschillende maatregelen treffen.
In het zwaarste geval kan de uitvoeringsorganisatie ervoor kiezen om te sanctioneren
via korting op de uitkering.74Waarom denkt de regering dat de uitvoeringsorganisaties
in 2004 wel de ambitie om een sluitende aanpak van 100% te realiseren zullen
halen? En hoe zal dat de komende jaren zijn als er opnieuw allerlei veranderingen
in de uitvoering zullen plaatsvinden?De verwachting ten aanzien van 100% sluitende aanpak is gebaseerd op de
ambitie van en afspraken met de uitvoerders. De uitvoerders streven in 2004
een sluitende aanpak na.De gemeenten krijgen met de invoering van de WWB een financiële prikkel
om een sluitende aanpak te realiseren. De WWB schrijft gemeenten geen sluitende
aanpak voor, maar biedt gemeenten wel de ruimte voor het realiseren ervan.
Gemeenten hebben door de WWB, er nog meer belang bij uitkeringsgerechtigden
in een vroegtijdig stadium «op te pakken» en te voorkomen dat
zij een beroep op bijstand moeten doen. Door de WWB kunnen gemeenten (nog)
beter maatwerk bieden: door het vervallen van regels zijn er meer mogelijkheden
om een Sluitende Aanpak te bewerkstelligen dan in de huidige situatie. Daarnaast
zijn in de Agenda voor de Toekomst bestuurlijke afspraken gemaakt over het
realiseren van een sluitende aanpak (deze afspraken lopen tot en met 2006).
Gemeenten hebben zich aan deze afspraken gecommiteerd.UWV zet zich eveneens in voor een sluitende aanpak. Met UWV worden afspraken
gemaakt en vastgelegd in het jaarplan UWV 2004. UWV heeft aangegeven ook in
de toekomst zo veel mogelijk invulling te geven aan een sluitende aanpak WW.In welke mate de uitvoeringsorganisaties er daadwerkelijk in slagen om
een sluitende aanpak te realiseren, is op voorhand niet aan te geven. Evenmin
als de wijze waarop eventuele nieuwe veranderingen in de uitvoering hierop
hun invloed hebben. Nederland blijft in Europees verband ook in de toekomst
rapporteren over de realisatie van de sluitende aanpak, in het Nationaal Actieplan
Werkgelegenheid. 75Heeft de evaluatie van de Regeling Schoonmaakdiensten
Particulieren (RSP) ook plaatsgevonden (of vindt deze plaats)? Deze regeling
zou namelijk in 2003 geëvalueerd worden.De Regeling schoonmaakdiensten particulieren is in 2000 geëvalueerd.
Een nieuwe evaluatie is niet voorzien. Op grond van artikel 4:24 AWB dient
overigens een evaluatie van een wettelijke regeling om de vijf jaar plaats
te vinden.76Waarom is er met betrekking tot de toekomst van de
RSP sprake van een «herbezinning»?Over de toekomst en de herbezinning daarop van de RSP heb ik in antwoord
op een Kamervraag van het lid Bussemaker (PvdA) (TK, 2001–2002, aanhangsel
van de handelingen, 2 010 212 870) mijn mening gegeven. Deze
bezinning zal nu in 2004 plaatsvinden.77Wat is de actuele stand van zaken met betrekking tot
het regulier maken van I/D-banen met de Tijdelijke Stimuleringsregeling? Kan
dit worden uitgesplitst naar (1) gemeenten en (2) sectoren? Hoeveel geld is
voor deze regeling nu nog beschikbaar?Er zijn per 24 oktober 3 242 aanvragen ingediend. Er van uitgaande
dat deze aanvragen grotendeels worden toegekend betekent dit een uitputting
van ca. € 55 mln (€ 17 000 * 3242) van de in totaal
beschikbare € 170 mln. Er is dus nog ca. € 115 mln beschikbaar.
In onderstaande tabellen is de stand van het aantal aanvragen naar sector,
gemeenteklasse, provincie en de G25 te vinden. In de voortgangsrapportage
van 4 november jl. heb ik u reeds geïnformeerd over de afspraken
die zijn gemaakt tijdens het bestuurlijk overleg van 31 oktober jl. met
de convenantpartijen over een eindspurt.Stand aantal aanvragen en toekenningen per 24 oktober
2003 SectoraanvragentoegekendIn behandeling Beheer openbare ruimten18812164Cultuur1087628 Jeugdhulpverlening211010Kinderopvang27817386 Onderwijs427228184Openbare Veiligheid57948099Overig1016234Sport1596Welzijn344196128Zorg1 181777348Totaal3 2422 132987Tabel gebruik stimuleringsregeling naar G-klasse en provincie Gemeenten vanGebruik stimuleringsregeling t.o.v. beginstand 2003 Nederland5,93% G45,48%G265,31% G865,63% Groningen10,25%Friesland9,64% Drenthe5,41% Overijssel4,06% Gelderland4,41%Utrecht4,42% Noord-Holland7,98%Zuid-Holland5,14% Zeeland5,70%Noord-Brabant4,16% Limburg5,07%Flevoland7,96%* In totaal kan ten opzichte van de beginstand 19,5% van de ID-banen regulier
worden gemaaktTabel Gebruik ID-regeling G25 GemeenteBeginstand 2003Gebruikspercentage tov beginstandAmsterdam6 7618,70% Den Haag3 8733,15%Rotterdam7 0774,55% Utrecht2 0202,43%'s-Hertogenbosch7013,14% Almelo5105,10%Arnhem1 2783,44% Breda6773,40%Deventer5347,49% Dordrecht6616,20%Eindhoven9362,24% Enschede1 0811,02%Groningen1 73110,23% Haarlem4725,08%Heerlen4624,76% Helmond2904,48% Hengelo (Ov)3967,07% Leeuwarden70610,76%Leiden3105,16% Maastricht6833,22%Nijmegen1 2513,92% Schiedam3086,49%Tilburg10944,94% Venlo2553,92%Zwolle4882,25% Landelijk gemiddelde 5,93%78Op welke wijze worden gemeenten ondersteund en voorgelicht
voor wat betreft de Wet Werk en Bijstand? Zijn er na aanvaarding van de wet
door de Eerste Kamer nog signalen van gemeenten binnen gekomen dat invoering
per 1 januari 2004 op problemen zal stuiten? Hoe reëel acht de regering
eventueel gesignaleerde problemen?Gemeenten hebben een beperkte periode om zich goed voor te bereiden op
de invoering van de WWB per 1 januari 2004. Om ze daarbij te ondersteunen
is per 1 juli 2003 het WWB Implementatie Steunpunt (WIS) in het leven
geroepen. WIS wil bereiken dat gemeenten tijdig geïnformeerd zijn over
de consequenties van de WWB voor de uitvoering en dat gemeenten in staat zijn
om met behulp van deze kennis en de geboden ondersteuning de gestelde termijnen
in de invoeringswet te halen. Het project heeft de volgende functies: faciliteren,
aanjagen, oplossen, signaleren, monitoren, coördineren en ontwikkelen.
Hierbij wordt samengewerkt met VNG en DIVOSA. Via deelprojecten worden diverse activiteiten ontwikkeld, voorbeelden
hiervan zijn 8 handreikingen aan gemeenten waarin men ondersteund wordt om
de implementatie van de wet concreet vorm te geven. Er zijn bijvoorbeeld handreikingen
voor het opstellen van een reïntegratiebeleid, uit- en aanbesteding,
rechten en plichten enz. De regionale WWB-teams ondersteunen gemeenten door
inzet van kennis, expertise en het onderhouden van een netwerk tussen gemeenten
per regio.Tweewekelijks verschijnt een nieuwsbrief, steeds over een bepaald thema
van de wet. Gemeentedagen en andere (regionale) bijeenkomsten zijn bedoeld
voor informatieuitwisseling en het bevorderen discussie tussen betrokken partijen.
Het project reïntegratie richt zicht op o.a. het thema vormgeving loonkostensubsidies
en gesubsidieerde arbeid. Daarnaast heeft SZW de VNG gesubsidieerd voor een
project Verantwoord Sturen door gemeenteraden en een voorlichtingsproject
specifiek gericht op gemeenteraadsleden. Verder is een informatielijn ingesteld
(070 – 333 4130), waar gemeenten met hun vragen over de WWB terecht
kunnen. De hoofdlijnen van het WIS-project zijn uitgewerkt in het Hoofdlijnenplan
WWB Implementatie Steunpunt.Gemeenten blijken een zeer grote bereidheid te hebben nu aan de slag te
gaan met de implementatie van de wet. Vooral de gefaseerde invoering blijkt
de nodige ruimte aan de uitvoering te geven voor de implementatie. De toezeggingen
van de staatssecretaris in het kader van de EK-behandeling, o.a. de verruiming
van de looptijd voor het vaststellen van verordeningen, bieden gemeenten ruimte
om een eigen ritme voor de invoering te vinden. Tevens bieden de producten
van SZW en de informatiedagen voor gemeenten die SZW organiseert veel gelegenheid
om problemen te bespreken en in samenwerking met VNG en Divosa naar oplossingen
te zoeken. Zo wordt de rol van de gemeenteraad, die veel vragen opriep, nu
in het kader van het project Verantwoord sturen (VNG en Divosa) en voorlichten
opgepakt. Er wordt een instrument ontwikkeld om gemeenten te helpen bij de
sturing en er worden in de periode half november/half december een aantal
regionale bijeenkomsten voor raad en wethouders georganiseerd.Het kabinet acht de inhoud van de WWB en de daarbij behorende budgetten
en het toegezegde budget voor de invoeringskosten dusdanig, dat uitvoering
door gemeenten zonder grote problemen mogelijk zou moeten zijn. De diverse
evaluaties en onderzoeken die zijn toegezegd om de uitvoering en doeltreffendheid
van de wet te meten, zullen zonodig leiden tot nadere besluitvorming.79Met hoeveel moet het aantal alleenstaande ouders dat
ofwel deelneemt aan een (KOA) traject, ofwel parttime werkt naast de uitkering,
in 2004 zijn toegenomen ten opzichte van de huidige situatie? Welke maatregelen
en ontwikkelingen zijn hiervoor verantwoordelijk?De ambitie om het aantal alleenstaande ouders dat in 2004 deelneemt aan
een traject of parttime werkt naast de uitkering verder te laten toenemen
ten opzichte van 2003 is verbonden aan de KOA- regeling, en niet geformuleerd
als zelfstandige doelstelling. Alleenstaande ouders vormen een deel van de
totale populatie bijstandsgerechtigden. In de WWB is de categoriale ontheffing
van alleenstaande ouders met kinderen jonger dan vijf jaar vervallen. Het
kabinet streeft ernaar in 2006 5% minder bijstandslasten te hebben dan zonder
de WWB het geval zou zijn. Vanzelfsprekend wordt ervan uitgegaan dat deze
daling evenredig toe te schrijven zal zijn aan een vermindering van het aantal
alleenstaande ouders in de bijstand. 80Aan wat voor een waarde (zowel absoluut als relatief)
moet er worden gedacht bij de zinsnede: «Het aantal alleenstaande ouders
dat ofwel deelneemt aan een traject, ofwel parttime werkt naast de uitkering
moet in 2004 zijn toegenomen ten opzichte van de huidige situatie?»Bij het formuleren van de doelstelling van de KOA-regeling voor 2004 is
bewust afgezien van het benoemen van concrete streefwaarden. Het opnemen van
specifieke streefcijfers zou immers impliceren dat er voor alleenstaande ouders
in de bijstand categoriaal beleid beoogd wordt. Dit is niet aan de orde (zie
ook vraag 79). De KOA-regeling maakt deel uit van het flankerend beleid. Een
causale relatie tussen de werking van de KOAregeling en het aantal alleenstaande
ouders dat zich inspant om uit te stromen uit de bijstand kan daarbij niet
worden verondersteld. Er is daarom voor gekozen om als indicaties voor de
werking van de KOA- regeling twee aspecten te noemen, die in samenhang met
elkaar een beeld geven van de effecten van de KOA-regeling. Deze twee aspecten
zijn: in de eerste plaats een toename van het aantal alleenstaande ouders
dat deelneemt aan een traject of parttime werkt, en ten tweede een betere
benutting van de middelen die bestemd zijn voor uitvoering van de KOA- regeling.
Dit zou bijvoorbeeld betekenen dat het aantal alleenstaande ouders in de bijstand
dat part time werkt in 2004 hoger komt te liggen dan 15% (CBS 2002).81Is er bij het verminderen van het aantal mensen zonder
startkwalificatie rekening mee gehouden dat er inmiddels jaarlijks 71 000
voortijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie bij komen?Alhoewel de urgentie van het aanpakken van voortijdig schoolverlaten groter
wordt met elke voortijdig schoolverlater die erbij komt zijn de maatregelen
die worden genomen ter bestrijding van het aantal VSV-ers (zie plan van aanpak
jeugdwerkloosheid) niet afhankelijk van het aantal VSV-ers. De staatssecretaris
van OCW zal nog voor de begrotingsbehandeling van OCW een brief sturen aan
de Kamer wat de stijging in het aantal VSV-ers betekent voor de doelstelling.82Betekent «wat betreft de werkloosheid er minimaal
voor moet worden gezorgd dat de winst die de afgelopen jaren is behaald wordt
vastgehouden», dat alle bestaande middelen beschikbaar blijven en dat
de regering extra beleid rond etnische minderheden gaat ontwikkelen?De werkloosheid onder etnische minderheden is teruggebracht van 22% in
1996 tot 10% in 2002. De ambitie is om deze winst ondanks de verslechterende
arbeidsmarkt vast te houden. De lopende activiteiten uit het plan van aanpak
arbeidsmarktbeleid etnische minderheden zijn daartoe aangevuld met enkele
nieuwe acties waarvoor aanvullend budget is vrijgemaakt.83Wat zijn de resultaten van de Stimuleringsprojecten
Allochtone Groepen (SPAG) tot nu toe en wat gaat er gebeuren als deze regeling
medio 2004 afloopt?Kwalitatieve resultatenDe stimuleringsprojecten zijn succesvol in het bereiken van etnische minderheden
die niet of moeilijk bereikt worden door het reguliere instrumentarium. Door
de projecten zijn diverse methoden ontwikkeld en inzichten opgedaan om het
bereik onder de doelgroep te vergroten. De projecten schenken
aandacht intensieve en persoonlijke aandacht aan een groep allochtone werkzoekenden
met meervoudige problemen (laag opleidingsniveau, slechte beheersing van het
Nederlands, schuldenproblematiek, huisvestingsproblematiek, alleenstaand moederschap),
die deze aandacht anders waarschijnlijk niet hadden gekregen.Kwantitatieve resultatenIn de periode 1 mei 2001–1 mei 2003 zijn in de 40 projecten in totaal
ruim 4800 deelnemers ingestroomd. Van 4676 deelnemers is de actuele status
bekend. Hiervan is 56% nog steeds deelnemer aan een project, 30% uitgestroomd
naar werk, scholing of een combinatie van werk en scholing en 14% voortijdig
uitgevallen. Veruit de meeste deelnemers (79%) die zijn uitgestroomd naar
werk, hebben een baan voor tenminste 4 dagen per week. Een derde van de deelnemers
die zijn uitgestroomd naar werk, is uitgestroomd naar regulier werk.Na 1 mei 2004De SPAG-regeling loopt 1 mei 2004 af. In de beschikking is destijds overeengekomen
dat tijdens de looptijd van SPAG zodanige voorwaarden gecreëerd dienen
te worden dat de ontwikkelde kennis en gehanteerde methodiek na beëindiging
van de projectduur op 1 mei 2004 een structurele plaats krijgen in het
reguliere, lokale activeringsbeleid van de gemeente. De implementatievereiste
van SPAG is tijdens het 2de en 3de projectjaar een belangrijk aandachtspunt.
In het werkplan voor het 3de projectjaar (1 mei 2003–1 mei
2004) hebben de gemeenten aangegeven op welke wijze de implementatie van SPAG
in het reguliere activeringsbeleid gestalte gaat krijgen.84De regering heeft de SER en de RWI gevraagd om voor
1 oktober 2003 een advies uit te brengen inzake duale trajecten. Wat
is de stand van zaken met betrekking tot dit punt?Het kabinet heeft een maand uitstel verleend aan de SER en de RWI om hen
in de gelegenheid te stellen de contouren van het nieuwe inburgeringsbeleid
(zoals aangeboden aan de Tweede Kamer door minister Verdonk op Prinsjesdag)
mee te nemen in het advies, alsmede de resultaten van het onderzoek dat in
opdracht van het ministerie van SZW is verricht naar de praktijk van duale
trajecten.Het definitieve advies wordt op korte termijn verwacht, u wordt direct
na ontvangst geïnformeerd.85Welke concrete doelstelling en streefwaarde(n) stelt
de regering voor 2004 betreffende de jeugdwerkloosheid? Waarom is deze niet
in de begroting opgenomen? Zal in de verantwoording over 2004 worden aangegeven
of deze doelstelling/streefwaarde(n) is behaald?De doelstelling betreffende de jeugdwerkloosheid staat in de begroting
onder operationele doelstelling 3: Vergroten van de netto-arbeidsparticipatie
van doelgroepen. Jongeren vormen hier een aparte doelgroep.De doelstelling voor de aanpak van de jeugdwerkloosheid staat tevens benoemd
in het plan van aanpak Jeugdwerkloosheid: Een jeugdwerkloosheid die niet meer
bedraagt dan het dubbele van de totale werkloosheid, binnen een bandbreedte
tussen 10 en 15 procent. Over het realiseren van deze doelstelling zal tot
het einde van deze kabinetsperiode jaarlijks gerapporteerd worden in de kwartaalrapportage
Arbeidsmarkt (in mei) en zo mogelijk in het jaarverslag. 86Welke afspraken met andere partijen zijn er op dit
moment gemaakt om de jeugdwerkloosheid te beperken tot een percentage van
10% tot 15%? Hoe staat het met de implementatie van de 30 000 (leer)werkplekken?Over de afspraken die worden gemaakt met betrekking tot de terugdringing
van de jeugdwerkloosheid en resultaten daarvan zal de Tweede Kamer worden
geïnformeerd middels het kwartaalbericht Arbeidsmarkt (in mei). De jeugdwerkloosheidscijfers
tot en met 22 jaar zijn namelijk geen standaardcijfers van het CBS. Deze moet
het CBS apart berekenen.Over de installatie van de Taskforce Jeugdwerkloosheid onder leiding van
de heer de Boer is de Tweede Kamer op 5 november jl. geïnformeerd.
De Taskforce zal zich richten op de totstandkoming van de benodigde leerwerkplekken
voor jongeren.Momenteel wordt gewerkt aan een soort «barometer» waarmee
op gezette tijden de voortgang van de benodigde leerwerkplekken wordt aangegeven.87Is het bedrag van 35 miljoen euro tot 2007 dat de CWI
beschikbaar heeft voor drempelslechting alleen bedoeld voor de groep risico-jongeren
of maken meerdere groepen gebruik van dit budget? Om welke groepen gaat het
dan en op welk percentage van het budget kunnen zij een beroep doen?De drempelslechtingen zijn bedoeld voor jongeren tot 23 jaar, zonder startkwalificatie
zoals vastgelegd in de RMC-wet. Bij het inzetten van drempelslechtingsbudgetten
ligt de nadruk op jongeren die zonder inzet van een drempelslechtingsbudget
niet aan een baan zouden komen.88Welke concrete doelstelling en streefwaarde(n) stelt
de regering voor 2004 betreffende de arbeidsparticipatie voor ouderen? Waarom
is deze niet in de begroting opgenomen? Zal in de verantwoording over 2004
worden aangegeven of deze doelstelling/streefwaarde(n) is behaald?Het kabinet heeft de doelstellingen ten aanzien van de arbeidsparticipatie
van ouderen voor de hele kabinetsperiode geformuleerd. Het kabinet streeft
er naar, de dalende trend van de netto-arbeidsparticipatie van ouderen (55–64
jaar), die gezien de stand van de conjunctuur kan worden verwacht, uiterlijk
in 2007 om te keren in een stijgende trend. Gezien de huidige slechte arbeidsmarktconjunctuur
acht het kabinet het niet realistisch om ten aanzien van de arbeidsparticipatie
van ouderen voor 2004 concrete doelstellingen en streefwaarde(n) te formuleren.
Dit is ook de reden waarom dit niet in de begroting staat. In het jaarverslag
over 2004 zal gerapporteerd worden over stand van zaken met betrekking tot
arbeidsparticipatie van ouderen.89Welke concrete doelstelling en streefwaarde(n) stelt
de regering voor 2004 betreffende de arbeidsdeelname van vrouwen? Waarom is
deze niet in de begroting opgenomen? Zal in de verantwoording over 2004 worden
aangegeven of deze doelstelling/streefwaarde(n) is behaald?Voor de arbeidsdeelname van vrouwen zijn in beleidsartikel 12 Coördinatie
Emancipatiebeleid de doelstelling en bijbehorende streefwaarden voor de jaren
tot en met 2010 opgenomen. Voor 2004 geldt de concrete streefwaarde voor de
arbeidsdeelname van vrouwen van 57,3% (blz. 114, tabel 12.1).
Uiteraard zal in het jaarverslag 2004 worden aangegeven of deze streefwaarde
is gehaald of niet.Voor wat betreft herintredende vrouwen geldt de kwantitatieve doelstelling
om in de periode 2002–2005 50 000 herintreedsters aan betaald werk
(>12 uur/ wk) te hebben geholpen. Daartoe moeten in 2004 25 regionale convenanten
«herintredende vrouwen» met afspraken over plaatsing op betaald
werk, zijn gesloten. In de financiële verantwoording over 2004 zal worden
aangegeven of het beoogde aantal van 25 convenanten is behaald, en in welke
mate dit heeft geleid tot plaatsing op betaald werk van herintredende vrouwen.90Wat is de stand van zake bij het onderzoek naar de
mogelijkheden van het inzetten van ESF-gelden? In hoeverre is de helpdesk
ESF voor werkgevers en werknemers ingesteld en wat zijn de ervaringen?Zie bijlage 2 en de antwoorden op Kamervragen van Van Gent (GL) (TK, 2003–2004,
aanhangsel van de handelingen, 203 040 1500).91Tot 2007 verwacht de regering een dalende arbeidsparticipatie
van ouderen (55–64 jaar) gezien de conjunctuur. Betekent dit dat de
regering het acceptabel vindt dat ouderen uit sociale overwegingen eerder
afvloeien dan jongeren? Zo ja, is dit gelet op het verbod op leeftijdsdiscriminatie
mogelijk?Het kabinet acht het niet wenselijk dat de ene groep afvloeit ten gunste
van de participatie van een andere groep. Gezien de toenemende vergrijzing
en ontgroening is het zowel voor de komende periode als voor de langere termijn
sociaal wenselijk en economisch noodzakelijk dat iedereen zoveel mogelijk
aan het arbeidsproces deelneemt. Dit geldt dus ook voor jongeren en ouderen.
Als de arbeidsparticipatie van ouderen niet wordt vergroot, ontstaat een samenleving
waarin steeds minder jongeren de inkomens en voorzieningen voor een groeiend
aantal ouderen in stand moet houden. Hiermee vermindert het draagvlak voor
het sociale stelsel. Het is mede daarom van groot belang ouderen te stimuleren
zolang mogelijk door te blijven werken en te bevorderen dat ouderen zonder
werk de weg terug weten te vinden naar de arbeidsmarkt.Het kabinet vindt het dus niet acceptabel dat ouderen uit sociale overwegingen
eerder afvloeien dan jongeren. Strijdigheid met het verbod op leeftijdsdiscriminatie
is daarom niet aan de orde.92Welk effect hebben de afspraken tijdens het najaarsoverleg
over Prepensioen en VUT op de participatiedoelstellingen zoals door de regering
geformuleerd?Het effect op de participatiedoelstellingen is nog niet bekend, omdat
in het najaarsoverleg is afgesproken dat het kabinet en de Stichting van de
Arbeid nog zullen overleggen over het gehele stelsel van fiscale faciliëring
van VUT en prepensioen, dat het kabinet op 1 januari 2006 wil invoeren.
Ook zal worden gesproken over eventuele overgangsregelingen.93Welke concrete gevolgen heeft naar het oordeel van
de regering afschaffing van fiscale faciliëring van VUT- en prepensioenregelingen
voor de arbeidsdeelname van ouderen? Heeft de regering alternatieve maatregelen
op het oog, als ten gevolge van de afspraken in het Najaarsoverleg vooralsnog
wordt afgezien van deze afschaffing?Zie het antwoord op vraag 92.94Wanneer komt de Taskforce Ouderen en Arbeid (TOA) met
haar aanbevelingen? Is dat nog voor de begrotingsbehandeling?De Taskforce Ouderen en Arbeid biedt op 10 december 2003 de eindrapportage
met aanbevelingen aan het kabinet aan. Dit is dus na de geplande behandeling
van de SZW-begroting 2004.95Hoe is de overgang van de regeling Kinderopvang en
buitenschoolse opvang (KOA-regeling) naar de Wbk geregeld, hoeveel geld is
hiermee gemoeid en wat gebeurt er als de invoering van de Wbk per 1 januari
2005 niet lukt?Bij ingang van de Wbk zullen de ouders die nu een KOA-plaats bezetten
op grond van de Wbk een beroep kunnen doen op een tegemoetkoming in de kosten
van kinderopvang die zij dan zelf inkopen. Gemeenten, die onder de huidige
KOA-regeling de kinderopvang inkopen, moeten er rekening mee houden dat zij
contracten aangaan tot aan de invoering van de Wbk.Vanaf de invoering van de Wbk zal het budget van de KOA-regeling worden
gebruikt voor de financiering van de Wbk. Het gaat om een bedrag van € 84,5
mln in 2004. Overigens wordt er van uitgegaan dat de Wbk per 1 januari
2005 van kracht wordt.96Over de periode 2004 tot en met 2007 zijn binnen de
SZW-begroting extra middelen vrijgemaakt voor de uitvoering van het Plan van
aanpak jeugdwerkloosheid? Welke verschillende bedragen voor welke verschillende
maatregelen zijn er vrijgemaakt voor jeugdwerkloosheid, vallend onder doelgroepenbeleid?In tabel 2.8 op p. 54 van de SZW begroting is het bedrag vermeld dat is
vrijgemaakt voor de aanpak van de jeugdwerkloosheid. Van de € 11,4 miljoen
is in 2004 € 8 mln gereserveerd voor het drempelslechtingsbudget
van het CWI. Hiermee kan het CWI korte activiteiten voor jongeren, gericht
op drempelslechting, financieren. De resterende € 3,4 mln is bestemd
voor de taskforce o.l.v. Hans de Boer die de gemeenten zal ondersteunen in
de aanpak van de jeugdwerkloosheid, voorlichting zal organiseren voor jongeren
en hun ouders en tenslotte ook afspraken zal trachten te maken over de creatie
van extra leerwerkplekken bij werkgevers.Overigens wordt er op gewezen dat geld beschikbaar is bij het Europees
Sociaal Fonds voor goede projectinitiatieven op het lokale niveau. Onlangs
is door Brussel formeel bevestigd dat ESF ook ingezet kan worden t.b.v. de
sluitende aanpak voor jongeren tot 23 jaar.Tevens wordt de WVA (Wet Vermindering Afdracht)-startkwalificatie uitgebreid
naar werkenden onder de 23 jaar. De WVA-startkwalificatie is een ondereel
van de WVA-onderwijs. Het betreft een fiscale faciliteit (€1 500,-)
voor werkgevers die voormalig werklozen scholen tot startkwalificatieniveau.
Deze uitbreiding wordt budgetneutraal vormgegeven via aanpassing van de WVA-startkwalificatie
en WVA-onderwijs. 97Waar zijn de bedragen in tabel 2.9 rond de «Afdrachtvermindering
scholing w.v. WVA startkwalificatie» op gebaseerd? Hoeveel mensen zijn
daarbij betrokken? Om hoeveel mensen gaat het thans bij de SPAK/VLW?Het bedrag in tabel 2.9 is gebaseerd op het aantal mensen dat naar verwachting
gebruik zal maken van de WVA-startkwalificatie en de hoogte van de vermindering.
Het subsidiebedrag bedraagt € 1 500 in 2003. Uitgegaan is van
een verhoging van het aantal gebruikers van de WVA-startkwalificatie omdat
deze per 1 januari 2004 ook toegepast kan worden op jongeren zonder startkwalificatieniveau.
Momenteel geldt de regeling uitsluitend voor personen van 23 jaar en ouder.  200220032004200520062007Afdrachtsvermindering scholing-w.v. WVA-startkwalificatie (x € 1
mln)61433374146 Aantal mensen (x 1000)4922242730Het aantal personen waarvoor VLW wordt aangevraagd was in 2002 ca. 100 000.98Kan een overzicht worden gegeven van de verschillende
fiscale scholingsfaciliteiten in 2002, 2003 en 2004, welke bedragen zijn hiermee
gemoeid en wat betekent het per werknemer en/of werkgever?In tabel 1 wordt een overzicht gegeven van de fiscale scholingsfaciliteiten
in 2002, 2003 en 2004 inclusief het budgettaire beslag van deze faciliteiten.
Naast deze scholingsfaciliteiten wordt ook gewezen op de mogelijkheid voor
de werknemer om binnen de blokkeringstermijn van vier jaar over het tegoed
van zijn spaarloonrekening te beschikken ter financiering van de kosten van
het volgen van een opleiding of studie, met het oog op het verwerven van inkomen
uit werk en woning.Tabel 1 Fiscale scholingsfaciliteiten MaatregelAanvragerBudgettair beslag1(bedragen x € 1 mln) 200220032004Scholingsaftrek (profitsector)werkgever280200 Afdrachtvermindering scholing (non-profitsector)werkgever8074  Afdrachtvermindering onderwijs (inclusief deel startkwalificatie)werkgever198215236 Fiscale aftrek voor scholingsuitgaven in de inkomstenbelastingwerknemer8790921 Bron: Miljoenennota 2004.In het belastingplan 2002 is de afdrachtvermindering onderwijs verruimd
voor werknemers van 23 jaar en ouder zonder startkwalificatie (WVA-startkwalificatie).
De werkgevers van deze werknemers krijgen een extra tegemoetkoming in de afdrachtvermindering
onderwijs.In het Belastingplan 2003 is de extra aftrekmogelijkheid voor werknemers
ouder dan 40 jaar in de scholingsaftrek en de afdrachtvermindering scholing
afgeschaft. In het Belastingplan 2004 wordt voorgesteld de scholingsaftrek en de afdrachtvermindering
scholing af te schaffen. Tevens wordt voorgesteld de WVA-startkwalifcatie
uit te breiden naar werknemers onder de 23 jaar (onderdeel Plan van Aanpak
Jeugdwerkloosheid).Tabel 2 MaatregelBedrag per werkgever of werknemer Scholingsaftrek (profitsector)max. € 2 470 000 per
werkgever1Afdrachtvermindering scholing (non-profitsector)max. € 794 115 per
werkgever1Afdrachtvermindering onderwijs wv.beroepsbegeleidende leerweg (BBL)€ 2500 per leerling startkwalificatie€ 1500
per werknemer Fiscale aftrek voor scholingsuitgaven
(IB)drempel € 500; max. € 15 0001 Betreft maximum bedragen voor 2003. Overige bedragen betreffen
2004.Voor een aantal regelingen (scholingsaftrek en de regelingen in de IB)
is het niet mogelijk aan te geven wat in de praktijk het bedrag per werkgever
of werknemer is, omdat het gebruik en de budgettaire derving wordt afgeleid
uit een steekproefbestand van aangiftegegevens. Voor de afdrachtverminderingen
is het gebruik beter weer te geven aangezien hiervoor jaarlijks realisatiegegevens
beschikbaar komen. In 2000 hebben ongeveer 1000 werkgevers gebruik gemaakt
van de afdrachtvermindering scholing. In hetzelfde jaar werd voor ongeveer
2000 werkgevers de afdrachtvermindering onderwijs toegepast. Naar schatting
betrof dit ongeveer 90 000 BBL-deelnemers. Tabel 2 bevat de bedragen
die een werkgever of een werknemer (maximaal) mag aftrekken.99Door de afname van de SPAK/VLW zal de doelmatigheid
in 2004 iets toenemen, maar hoe zit dat voor 2005 en verder? Hoe wordt dit
verlies aan extra middelen gecompenseerd?Het kabinet heeft besloten de SPAK en VLW in vier jaar af te bouwen. De
afbouw van de SPAK/VLW komt ten gunste van de bestrijding van de armoedeval
(o.a. jaarlijkse verhoging van de arbeidskorting). Het vrij beschikbare budget
voor gemeenten en UWV kan worden ingezet voor diverse reïntegratietrajecten
waarvan loonkostensubsidies een onderdeel kunnen vormen. Met dit budget kan
maatwerk worden geleverd: alleen loonkostensubsidies voor inactieven die onvoldoende
productief zijn in verhouding tot hun potentiële loonkosten.100Waarom is voor de operationele doelstelling 4.1 (realiseren
van aangepaste arbeid voor diegenen die hiervoor zijn geïndiceerd) niet
ook de wachtduur en de indicatoren en streefwaarden die voor de algemene doelstelling
in de begroting zijn genoemd, opgenomen?Voor de operationele doelstelling 1 «het realiseren van aangepaste
arbeid voor diegenen die hiervoor geïndiceerd zijn» is als indicator
wél de wachtduur opgenomen («verblijfsduur op de wachtlijst Wsw»),
evenals de algemene indicatoren «aantal arbeidsplaatsen in het kader
van de Wsw» en «het aantal personen op de wachtlijst Wsw»
(zie tabel 4.2.).101Klopt het dat het verwachte aantal personen op de wachtlijst
Wet sociale werkvoorziening (Wsw) voor de begroting van 2004 nul is?Nee, op pagina 60 van de begroting van SZW is opgenomen dat wachtlijst
in 2004 een verwachte omvang heeft van 6 000 personen. 102Waarom is «de uitstroom naar regulier werk»
geen operationele doelstelling van het beleidsartikel «aangepast werken»?Hoofddoelstelling van de Wsw is het scheppen van arbeidsplaatsen voor
personen die vanwege lichamelijke, verstandelijke of psychische beperkingen
uitsluitend onder aangepaste omstandigheden tot regelmatige arbeid in staat
zijn. Wsw-werknemers hebben de verplichting om mee te werken aan uitstroom
naar regulier werk. Het overgrote deel van de werknemers zit al lange tijd
in de Wsw. Uitstroom vanuit de Wsw naar reguliere arbeid is, zelfs bij de
krappe arbeidsmarkt van de afgelopen jaren, voor een beperkt deel van de doelgroep
een optie. Omdat het overgrote deel van de Wsw-populatie blijvend is aangewezen
op aangepaste arbeid, is uitstroom naar regulier werk geen operationele doelstelling
in beleidsartikel «Aangepast werken».103Waarom wordt in tabel 4.2 onder «Aandeel plaatsingen
in begeleid werken ten opzichte van totale aantallen plaatsingen» een
percentage genoemd van 13%, terwijl in de tekst onder het kopje «Realisatie
begeleid werken» wordt gemeld dat de Wsw een percentage van 25% voorschrijft?
Is laatstgenoemd percentage naar het oordeel van de regering te ambitieus?Het kabinet laat de streefwaarde van 25% niet los. Dat neemt niet weg
dat de verwachting in 2004 13% is.Begeleid werken heeft nog niet die resultaten laten zien die er bij de
invoering van de Wsw in 1998 van verwacht werden. Het percentage van 25 blijkt
in de praktijk tot nu toe niet gehaald te worden. Het kabinet blijft groot
belang hechten aan een goede werking van het instrument begeleid werken. In
het moderniseringstraject Wsw zal het bevorderen van begeleid werken de centrale
doelstelling zijn. In het kabinetsstandpunt op het RWI-advies van 30 september
jl., wordt de keuze van het RWI om begeleid werken te bevorderen onderschreven.
In het kader van de modernisering van de Wsw zal het kabinet daartoe maatregelen
nemen. Daarbij zal gekeken worden naar de rol van de gemeenten, de sw-bedrijven,
de sw-werknemer en de reguliere werkgever.104Is de verwachting nog steeds, zoals op bladzijde 61
van de Memorie van Toelichting staat toegelicht dat de gemiddelde wachtduur
op de Wsw-wachtlijst in 2004 zal dalen en dat het streven naar een maximale
gemiddelde wachtduur van 12 maanden binnen bereik komt? Of is het, zoals op
bladzijde 64 staat toegelicht, nog onduidelijk of deze daling zich in 2004
zal voortzetten?De wachttijd op de Wsw-wachtlijst is de afgelopen 3 jaar fors teruggelopen
(van 22 maanden naar 14 maanden). Uit de eerste, voorlopige cijfers over 2003,
blijkt een toename van het aantal indicaties en herindicaties. Mogelijk leidt
dit tot een toename van de omvang van de wachtlijst. Dit kan een negatieve
invloed hebben op de gemiddelde wachtduur.105Welke bestuurlijke afspraken over welke concrete maatregelen
zijn er met de VNG gemaakt om de realisatie van de 25% taakstelling begeleid
werken dichterbij te krijgen? Met de VNG is afgesproken dat in de tweede fase van het moderniseringstraject
Wsw het bevorderen van begeleid werken centraal staat. De VNG heeft in RWI-verband,
door middel van het RWI-advies over de Wsw (juni 2003) aangegeven het bevorderen
van begeleid werken van groot belang te achten. Op 30 september jl. heeft
u de kabinetsreactie op dit RWI-advies ontvangen. Daarin wordt uitgebreid
op de met de VNG overeengekomen maatregelen ter bevordering van begeleid werken
ingegaan. Zo zullen om het gebruik van begeleid werken te stimuleren ook sw-bedrijven
als begeleidingsorganisaties mogen optreden. Deze nieuwe bevoegdheid wordt
geregeld met het wetsvoorstel overdracht indicatie Wsw, dat op 29 september
jl. aan uw Kamer is aangeboden.106Waarom is nooit onderzocht wat de consequenties zijn
voor de wachtlijstomvang van enerzijds onafhankelijker indicatiestelling door
de CWI en anderzijds een geactiveerd uitstroombeleid vanuit de bijstand en
de veranderingen op het terrein van gesubsidieerde arbeid?De omvang van de Wsw-wachtlijst wordt onder meer bepaald door het aantal
indicaties in een bepaald jaar en door het aantal plaatsingen in het werknemersbestand.
De overdracht van de indicatiestelling naar de CWI heeft als primaire doel
om de uniformiteit en onafhankelijkheid ten opzichte van de uitvoering te
waarborgen en niet om de omvang van de Wsw-wachtlijst of het aantal (her)indicaties
verder omlaag te brengen. Er kan, uit hoofde van de voornemens ten aanzien
van de overdracht, daarom geen relatie gelegd worden met een eventueel effect
op de feitelijke omvang van de Wsw-wachtlijst in de toekomst. De veranderingen
op het terrein van gesubsidieerde arbeid (Wiw en ID-banen) kunnen ten principale
weinig invloed hebben op de omvang van de Wsw-wachtlijst, omdat de Wsw bedoeld
is als vrijwillige voorziening voor een zeer specifieke doelgroep.107Tabel 5.3 geeft aan dat de koopkrachtontwikkeling van
het sociaal minimum in 2004 zal liggen tussen min 1/4 en plus 1/2 %. Worden
hierin alle generieke lastenverzwaringen voor wonen, zorg en kinderen meegenomen?
Individueel bepaalde lastenverzwaringen zijn hierin niet verwerkt. Kan de
regering aangeven dat deze individueel bepaalde lastenverzwaringen zo gecompenseerd
worden dat in principe voor iedereen op het sociaal minimum de inkomens achteruitgang
beperkt zal blijven tot 1/4%? Zo nee, waarom kan dat niet en voor welke groepen
kan dat niet?In tabel 5.3 staat de generieke koopkrachtontwikkeling van het sociaal
minimum ten tijde van de opstelling van de begroting. Dit is het deel van
de koopkrachtontwikkeling dat voor iedereen geldt. Na het niet invoeren van
de medicijnknaak en de afspraken uit het najaarsoverleg zal de koopkrachtontwikkeling
van het sociaal minimum gemiddeld liggen tussen de 0% en plus ½% (zie
brief «Inkomensbeeld na Najaarsoverleg» aan de Kamer van 22-10-2003).De wijziging in de kosten voor wonen en voor kinderen zijn in deze cijfers
verwerkt middels de Consumentenprijsindex (CPI). De mutatie in de kosten van
zorg is verwerkt via de zorgpremies en gemiddelde eigen betalingen.Afhankelijk van de persoonlijke situatie kunnen de koopkrachtcijfers beter
of slechter uitvallen. Het kabinet garandeert geen minimumkoopkrachtontwikkeling.
Wel is in het inkomensbeeld rekening gehouden met zwakke groepen zoals ouderen
en gezinnen met kinderen en een laag inkomen. Hierdoor is de koopkrachtontwikkeling
van lage inkomens ¼% tot 1½% beter dan die van
hogere inkomens (inkomensbeeld na Najaarsoverleg). Daarnaast is voor mensen
met lage inkomens en bovengemiddelde zorguitgaven specifieke compensatie geboden
via de tegemoetkoming buitengewone uitgaven.108Wat is voor 2004 het niveau van het algemeen minimum
inkomen dat de regering wil waarborgen (in euro's)? Wat zijn de streefwaarden
voor de prestatie-indicatoren voor operationele doelstelling 5.1 voor 2004?Het kabinet streeft naar een evenwichtige inkomensontwikkeling. Dit betekent
een zo gelijkmatig over de verschillende inkomensgroepen gespreide inkomensontwikkeling.
In 2004 zal de generieke inkomensontwikkeling voor sociale minima gelijk of
beter zijn dan die voor hoge(re) inkomens. Er kan in dit economisch klimaat
echter geen koopkrachtbehoud worden gegarandeerd. Uitkeringen zullen in 2004
gelijk blijven aan die in de tweede helft van 2003. Netto zullen uitkeringsgerechtigden
daar meer van over houden door een wijziging in de belastingtarieven. Onderstaande
tabel geeft een overzicht van de geldende bijstandsnormen vanaf januari 2004
(bedragen netto per maand, inclusief vakantietoeslag, op basis van de thans
bekende belasting- en premiebedragen).Gehuwden € 1 156,87Alleenstaande ouders € 1 041,18Alleenstaanden € 809,81109Waarom worden tijdigheid en rechtmatigheid in de begroting
op het ene moment wel opgevoerd als prestatie-indicatoren voor operationele
doelstelling 5.1, terwijl op een andere plaats in paragraaf 5.2 dit wordt
tegengesproken?Binnen het Ministerie van SZW wordt onderscheid gemaakt tussen twee soorten
prestatie-indicatoren. Enerzijds zijn er de prestatie-indicatoren die door
de Minister zijn ontwikkeld als sturingsinstrument richting de ZBO's. Deze
prestatie-indicatoren vormen de kern van het totaal van de verantwoordingsinformatie
over de geleverde prestaties die de ZBO's periodiek aan de Minister leveren.
Anderzijds zijn er de prestatie-indicatoren, ook wel VBTB-indicatoren genoemd,
die dienen voor de verantwoording over het gevoerde beleid (en de resultaten
daarvan) die de Minister aflegt aan het Parlement. De hier genoemde tijdigheid
en rechtmatigheid van de Toeslagenwet vormen geen specifieke prestatie-indicatoren
die de Minister gebruikt om het UWV aan te sturen, maar zijn onderdeel van
de reguliere verantwoordingsinformatie die het UWV jaarlijks oplevert. Echter,
in het kader van de relatie tussen de Minister en het Parlement vormen zij
wel een (VBTB-)prestatie-indicator.110Hoe denkt de regering de koopkracht van kwetsbare groepen
(65 plussers en gezinnen met kinderen en een laag inkomen) te ontzien?In het inkomensbeeld zijn kwetsbare groepen zoals ouderen en gezinnen
met kinderen en een laag inkomen zoveel mogelijk ontzien. Hiertoe is de ouderenkorting
verhoogd met € 63 en is het tarief 1e schijf verlaagd bij een gelijktijdige
verhoging van de tweede schijf. Voor gezinnen met kinderen wordt de algemene
kinderkorting verhoogd met € 68 en wordt er een gerichte combinatiekorting
(€ 290) geïntroduceerd. Het koopkrachtbeeld voor gezinnen met
kinderen en dat van ouderen is over het algemeen beter dan dat van andere
groepen. 111Wat zijn de extra kosten van de van de export van TW-uitkeringen?
Zijn deze kosten in de begroting opgenomen?De extra kosten die door de uitvoering gemaakt worden voor de export van
uitkeringen zijn niet onderscheiden van de overige uitvoeringskosten. De in
de begroting opgenomen bedragen zijn inclusief de kosten die gemaakt worden
voor de export van uitkeringen.112In hoeverre is de volgende zinsnede gezien de huidige
ontwikkelingen in de bijstand nog steeds houdbaar: «Met het oog op het
sterk gedaalde aantal bijstandsgerechtigden en de gestegen uitgaven voor bijzondere
bijstand is in het Hoofdlijnenakkoord een uitname uit het gemeentefonds voorzien
van 150 miljoen euro.»Zie antwoord vraag 113.113Met het oog op het sterk gedaalde aantal bijstandsgerechtigden
en de gestegen uitgaven voor bijzondere bijstand is in het Hoofdlijnenakkoord
een uitname van het gemeentefonds voorzien van 150 miljoen euro. Gelden
de argumenten voor uitname van deze 150 miljoen nog steeds gelet op de
oplopende werkeloosheid. Is de regering ervan overtuigd dat de gemeenten een
dermate ruim beleid met betrekking tot de individuele bijzondere bijstand
kunnen en willen voeren dat voor de laagste inkomens de inkomensachteruitgang
beperkt kan worden tot tussen 0 en 1%?In het Hoofdlijnenakkoord is aangegeven dat met de uitname van € 150 miljoen
beoogd wordt voor wat betreft de bijzondere bijstand te komen tot een niveau
per bijstandsgerechtigde vergelijkbaar aan dat van midden jaren negentig.
De oplopende werkloosheid leidt ertoe dat het aantal bijstandsgerechtigden
toeneemt tot een geraamd aantal van 428 000 in 2004, maar dit aantal
blijft nog steeds achter op het aantal van 498 000 bijstandsgerechtigden
in 1996. Voor 2004 bedraagt het fictief budget € 291 miljoen,
in 1996 bedroeg dit € 223 miljoen. In 2004 is dus bij een lager
aantal bijstandsgerechtigden een hoger fictief budget beschikbaar dan in 1996.
Thans wordt niet voorzien dat het bijstandsvolume de komende jaren zal stijgen
tot 498 000. De argumenten voor de uitname gelden dus nog steeds. Hierbij
dient ook betrokken te worden, dat door de invoering van de langdurigheidstoeslag
per 1 januari 2004 het beroep op de bijzondere bijstand naar verwachting
zal afnemen.In beleidsmatig opzicht worden gemeenten in het Hoofdlijnenakkoord geen
beperkingen opgelegd ten aanzien van de individuele bijzondere bijstand. Uiteraard
moeten gemeenten wel rekening houden met de in de WWB voorziene afschaffing
per 2004 van categoriale regelingen. Door de invoering van de WWB en de afschaffing
van de categoriale regelingen worden gemeenten nog sterker dan thans aangezet
zich te richten op reïntegratie als beste middel tot inkomensverbetering.
Voorts biedt de Wet werk en bijstand de gemeenten de mogelijkheid tot individueel
maatwerk voor de meest kwetsbare groepen.Doordat de bijzondere bijstand een individuele regeling is en bedoeld
voor noodzakelijke kosten die voortvloeien uit bijzondere omstandigheden kunnen
geen algemene uitspraken worden gedaan over het effect daarvan op de inkomenspositie
van minima. 114Wat zijn de prestatie-indicatoren voor 2004 voor het
tegengaan van misbruik (fraude) van bijstand?De invoering van de wet Werk en Bijstand (WWB) heeft een omslag in de
bestuurlijke verhouding met gemeenten tot gevolg, waarbij gemeenten verantwoordelijk
zijn voor de uitvoering. Gemeenten zijn daardoor de prestatiebepalende actoren
geworden. Gemeenten zijn dus ook verantwoordelijk voor het invoeren van de
methodiek van hoogwaardig handhaven en de hoogte van het afdoeningspercentage
en de incassoratio. Activiteiten die door SZW aan gemeenten worden aangeboden
waaronder het beleidsmodel voor hoogwaardig handhaven, methodiek ontwikkeling
voor risicomanagement, implementatie afspraken fraudebestrijding Agenda van
de Toekomst en internationale aspecten van fraudebestrijding moeten daarbij
gezien worden als hulpmiddelen voor gemeenten.115De regering veronderstelt dat de WWB een positieve
impuls betekent voor de fraudebestrijding. Hoe beoordeelt de regering situaties
waarin fraudebestrijding per geval meer kost dan het oplevert? Kan de regering
toelichten waarom dan toch fraudebestrijding prioriteit zal krijgen?Met de WWB krijgen gemeenten meer beleidsruimte en tegelijkertijd ook
de volledige financiele verantwoording voor de uitvoering van het beleid.
Als door een succesvol handhavingsbeleid een overschot ontstaat op het budget
voor de uitkeringslasten dan mag de gemeente dat naar eigen inzicht besteden.Indien gemeenten een effectief handhavingsbeleid voeren dan zal dit zich
per saldo vertalen in lagere uitkeringslasten. Ook hebben gemeenten de opdracht
om de uitkeringsgerechtigden te controleren op de naleving van de rechten
en plichten die verbonden zijn aan het recht op uitkering. Een adequaat gemeentelijk
fraudepreventiebeleid zal het misbruik en oneigenlijk gebruik van uitkeringen
doen voorkomen.In deze samenhang ben ik er van overtuigd dat fraudebestrijding adequate
aandacht zal krijgen binnen het gemeentelijk uitvoeringsbeleid.116Waarom worden voor operationele doelstelling 5.2 afdoeningspercentage
en incassoratio niet als prestatie-indicatoren gebruikt? Welke streefcijfers
kunnen hier worden gehanteerd? Welke prestatie-indicatoren zal de regering
gaan hanteren voor de tweede operationele doelstelling van artikel 5?De invoering van de wet Werk en Bijstand (WWB) heeft een omslag in de
bestuurlijke verhouding met gemeenten tot gevolg, waarbij gemeenten verantwoordelijk
zijn voor de uitvoering, daarmee zijn gemeenten immers de prestatiebepalende
actor voor controle, opsporing en afdoening. Zoals ook bij vraag 114 is aangegeven
kan als gevolg van de nieuwe verantwoordelijkheidsverdeling tussen rijk en
gemeenten uitsluitend nog sprake zijn van een ondersteunend beleid richting
gemeenten.117a) De tabellen 5.5 en 5.6 op bladzijde 71 geven kengetallen
en indicatoren handhaving. Kan uit deze tabellen de conclusie worden getrokken
dat de fraudebestrijding van de bijstand intensiever en effectiever ter hand
wordt genomen dan bij de WW? Kan de regering een toelichting geven op de grote
verschillen in de cijfers van beide tabellen.b) Wie controleert of fraudebestrijding bij UWV en
SVB voldoende effectief plaats vindt? c) Tabel 6.7 op pagina 201 toont zeer hoge, sterk fluctuerende
kengetallen handhaving AOW. Kan de regering deze cijfers toelichten.a) De gegevens over de fraude bij de bijstand komen uit de fraudestatistiek
van het CBS. Deze statistiek bevat uitsluitend gegevens van de door de afdelingen
bijzonder onderzoek behandelde fraudegevallen. Dit zijn voornamelijk grotere
fraudezaken. Kleinere fraudegevallen, die door andere medewerkers van de sociale
dienst (bestuurlijk) worden afgedaan, komen niet in de fraudestatistiek terecht.
Het UWV, uitvoerder van de TW (en WW), daarentegen registreert zowel de kleinere
als de grotere fraudegevallen in één statistiek. Daardoor zijn
gegevens uit beide statistieken niet zonder meer vergelijkbaar. De conclusie
over een intensievere en effectievere fraudebestrijding van de bijstand dan
bij de TW of WW kan dan ook op basis van deze gegevens niet getrokken worden.b) In mei geef ik mijn oordeel over doelmatigheid en effectiviteit van
de SUWI zbo's over het voorgaande jaar. Hierbij ga ik op hoofdlijnen in op
gevoerd beleid, aan de hand van de doelstellingen als vermeld in de wet SUWI.
Documenten die hieraan ten grondslag liggen zijn o.a. de jaarverslagen van
de zbo's en het oordeel van de toezichthouder (IWI). Handhaving heeft een
plaats in mijn oordeel.De integrale handhavingsrapportage geeft een integraal beeld van handhaving
binnen de Sociale Zekerheid. Hierbij wordt informatie van de zbo's, SIOD,
de AI, etc. samengevoegd tot één geheel. De verantwoording van
de verschillende partijen vindt plaats in de jaarverslagen van de zbo's en
het jaarverslag van SZW.c) Bedacht dient te worden dat het aantal fraudegevallen AOW zeer beperkt
is ten opzichte van de totale AOW populatie. Als percentage van het totale
aantal of de totale AOW-kosten zijn de fluctuaties zeer beperkt. Dit blijkt
ook uit de «ontwikkeling van het aantal aangiften AOW» zoals weergeven
in de SVB handhavingsrapportage 2002. Hieruit wordt duidelijk dat de fluctuatie
niet «sterk» is en dat op lange termijn een dalende, stabiele
trend waar te nemen is.118Hoe is de piek in 2003 met betrekking tot programma
uitgaven handhaving te verklaren?Nadruk op de programma-uitgaven handhaving in 2003 is als volgt te verklaren.
De speerpunten van het SZW handhavingsprogramma 2003–2006 zijn voor
2003 de intensivering van de bestrijding van (zwarte) fraude met overheidsprestaties
en de intensieve aanpak van identiteitsfraude.Voor 2003 voorziet het handhavingsprogramma ook in de tijdelijke subsidieregeling
hoogwaardig handhaven bij gemeenten. De middelen die voor de uitvoering van
de tijdelijke subsidieregeling hoogwaardig handhaving nodig zijn in 2003 waren
in de begroting geraamd voor de jaren 2003 en 2004. Een deel van de geraamde
middelen voor 2004 ad € 12,5 mln zijn begrotingstechnisch overgeheveld
naar 2003, waardoor er slechts ogenschijnlijk een piek lijkt te zijn .119Heeft de regering geen zicht op de doelmatigheid van
het beleid ten aanzien van schuldhulpverlening? Welke waarde hecht de regering
er aan te weten hoe doelmatig dat beleid is?Minnelijke schuldhulpverlening is een autonome taak van de gemeenten.
Voor de financiering van de schuldhulpverlening kan de gemeente gebruik maken van het fictief budget bijzondere bijstand in de algemene uitkering
uit het gemeentefonds of eigen gemeentelijke middelen. Daarnaast is financiering
van schuldhulpverlening uit het W-deel ook mogelijk voor zover de schuldhulpverlening
wordt ingezet als voorziening in het kader van de arbeidsinschakeling. Daarbij
geldt dan wel dat het niet mag gaan om uitvoeringskosten en dat de werkzaamheden
conform art. 7 lid 4 WWB moeten worden uitgevoerd door derden. Voorts is financiering
uit het I-deel mogelijk. De gemeente moet er dan wel rekening mee houden dat
dit deel primair bestemd is voor de algemene bijstandsuitkeringen.Gezien het feit dat schuldhulpverlening een autonome taak van gemeenten
is, is verantwoording over doelmatigheid van beleid aan het rijk niet aan
de orde.De accenten van het rijksbeleid integrale schuldhulpverlening liggen op
het ontwikkelen van maatregelen op rijksniveau om de diverse actoren die een
rol spelen bij het veroorzaken, instandhouden of vergroten van de schuldenproblematiek,
de eigen verantwoordelijkheid te laten dragen in het oplossen daarvan. Het
rijk streeft er hierbij naar de centrale regelgeving zoveel mogelijk tot algemene
kaders te beperken. De gemeenten worden wel door middel van het aanreiken
van de juiste instrumenten en bevoegdheden in staat gesteld om in het individuele
geval keuzes te maken die nodig zijn om een op de persoon toegesneden pakket
van voorzieningen aan te bieden. Voorbeelden hiervan zijn de uitbreiding van
de mogelijkheid tot verplicht budgetbeheer en de verstrekking van bijstand
in natura, zoals opgenomen in de Wet Werk en Bijstand; de voorlichtingscampagnes
die gevoerd zijn gericht op jongeren, om hen bewust te maken van de gevaren
van het hebben van schulden en het onderzoek naar de omvang van problematische
schulden voor de doelgroep tot 150% van het sociaal minimum. Verder zijn een
aantal wetswijziging in voorbereiding. Het betreft het wetsvoorstel financiële
dienstverlening die onder andere strekt tot voorkoming van overkreditering,
en de voorgenomen wijzigingen in de Wet schuldsanering natuurlijke personen
die o.a. een aantal knelpunten bij de aansluiting met het gemeentelijke schuldhulpverlening
weg zal nemen.120Waar is zichtbaar hoe de respectievelijke bezuiniging
van 150 mln. euro in 2004 en aanvullend 50 mln. euro in 2005 en 50 mln. euro
in 2006 op de WWB zijn ingeboekt in tabel 5.7?Het ingeboekte effect van de WWB is verwerkt in het 100% macrobudget voor
de bijstandsuitgaven in tabel 5.7, maar is niet afzonderlijk zichtbaar.Tabel 5.7 met de budgettaire gevolgen van het beleid in de ontwerpbegroting
2004 geeft de begrotingsstand weer van september 2003. Omdat het om een standentabel
gaat, geeft deze geen inzicht in begrotingsmutaties, en dus ook niet in de
mutatie van € 150 mln in 2004, € 200 mln in 2005 en € 250
mln in 2006 die al in de begroting 2003 is opgenomen en daar zichtbaar is
gemaakt.Deze bezuiniging is ingeboekt bij het Strategisch Akkoord, en maakt deel
uit van de verdiepingsbijlage in de ontwerpbegroting 2003.121Is het declaratie-deel van de WWB gebudgetteerd in
de begroting?De WWB heeft betrekking op de bijstand. De middelen die voor de vestrekking
van uitkeringen zijn toegekend zijn volledig gebudgetteerd.De Ioaw- en Ioaz-uitkeringen op hetzelfde artikel zijn voor 25% gebudgetteerd,
en kunnen voor 75% bij het Rijk worden gedeclareerd. Deze situatie wijzigt
niet op 1 januari 2004.122Wat is de huidige raming van WWB-gerechtigden per 1 oktober
zoals die ten grondslag ligt voor de WWB uitgaven ten op zichte van de voorgelegde
begroting. Is er sprake van een stijging? Zo ja hoeveel? Wat is het effect
op het meerjaren beeld?De raming van WWB-gerechtigden was op 1 oktober dezelfde als vermeld in
tabel 5.9 in de ontwerpbegroting 2004 en bedroeg waar het gaat om de grootste
groep (thuiswonenden jonger dan 65 jaar) 398 541.123Tabel 5.7 geeft de budgettaire gevolgen van beleid
weer. Zijn de totale verplichtingen in deze tabel over verschillende jaren
inclusief de volumina van tabel 5.9 en de ingeboekte bezuinigingen genoemd
bij paragraaf 5.5.? Kan dit aan de hand van de berekeningen verduidelijkt
worden? Kunnen de bedragen die voor handhaving in tabel 5.7 zijn ingeboekt
worden toegelicht?Ja. Tabel 5.7 geeft de budgettaire gevolgen van het beleid weer, inclusief
de in paragraaf 5.5 genoemde besparingen als gevolg van de invoering
van de WWB.Het beleidsbudget voor de handhaving is in hoofdzaak bestemd voor de uitvoering
van het handhavingsprogramma 2003–2006. Speerpunten van het handhavingsprogramma
zijn de intensivering van de bestrijding van zwarte fraude en de intensieve
aanpak van identiteitsfraude. Voorts zijn er middelen geraamd voor onder meer
het Inlichtingenbureau, internationale fraudebestrijding, statistische informatievoorziening
en intensivering van het handhavingsprogramma en met name voor de tijdelijke
subsidieregeling hoogwaardig handhaven bij gemeenten en voor de uitbreiding
van de gemeentelijke controle- en opsporingscapaciteit, integrale aanpak gegevensuitwisseling
en verhoging effectiviteit controlepraktijk door risicoanalyse.De ramingen van de begrotingsstand zijn onderbouwd door prijs- en volumeramingen
en bevat tevens de in paragraaf 5.5 genoemde bezuinigingen. In bijgaande
tabel wordt de berekening getoond, waarin wordt aangetoond dat tabel 5.7 met
de budgettaire gevolgen van beleid de volumina bevat van tabel 5.9.In het eerste deel wordt het totale budget Abw, Ioaw en Ioaz onderbouwd,
gebruik makend van het produkt van de prijzen en volumina in tabel 5.9. Rekening
houdende met het budgettaire beslag van de langdurigheidstoeslag en overige
Abw uitgaven – voor 2004 op artikel 5 opgenomen middelen voor de invoeringskosten
WWB – komt dat uit om € 4 299 mln, € 4 769
mln en € 5 421 mln in 2002 t/m 2004.In het tweede deel worden de jaren 2002–2004 getoond voor het gebudgetteerde
en declaratiedeel van Abw, Ioaw en Ioaz uit tabel 5.7.Als beide onderdelen met elkaar wordt vergeleken, blijkt dat de budgettaire
bedragen gelijk zijn aan elkaar. Dat toont aan dat de verplichtingen in tabel
5.7 over verschillende jaren inclusief de volumina zijn van tabel 5.9. Tabel 5.9: Achterliggende volume en prijsgegevens: Bijstand,
IOAW en IOAZ  200220032004Volumina (in uitkeringen)   Thuiswonenden periodiek < 65318 492345 514398 541Toeslagen259 740274 188315 015Thuiswonenden periodiek >= 6520 70122 07823 392 Overige Inrichtingen4 2344 3004 400 Zelfstandigen Algemeen1 6611 6611 661 Zelfstandigen Krediet1 2661 2661 266 Zelfstandigen onderzoek5 1565 3005 300 Bijstand buitenland675590590Ioaw18 81318 74219 839 Ioaz uitkeringen2 9992 9163 610 Ioaz onderzoeken319500500     Gemiddelde prijzen (*€1)   Thuiswonenden periodiek < 659 85810 1559 898Toeslagen2 7492 8342 779 Thuiswonenden periodiek >= 655 7176 1296 412 Overige Inrichtingen4 2274 3384 394 Zelfstandigen Algemeen12 25911 68812 695 Zelfstandigen Krediet3 11510 74210 742 Zelfstandigen onderzoek1 3251 3751 375 Bijstand buitenland4 8764 6954 356Ioaw12 20713 01013 138 Ioaz uitkeringen14 39514 81514 040 Ioaz onderzoeken1 1571 2001 200     Totaal budget Abw,
IOAW, IOAZ (x € 1 mln)Thuiswonenden periodiek < 653 1403 5093 945 Toeslagen714777875Thuiswonenden periodiek >= 65118135150 Overige Inrichtingen181919 Zelfstandigen Algemeen201921 Zelfstandigen Krediet41414Zelfstandigen onderzoek777 Bijstand buitenland333 Ioaw230244261 Ioaz uitkeringen434351 Ioaz onderzoeken011Totaal4 2974 7705 346Abw overig1– 121Langdurigheidstoeslag0054TOTAAL (Abw, IOAW, IOAZ)4 2994 7695 421 Tabel 5.7: Budgettaire gevolgen
van beleid (x € 1 mln)   Programmauitgaven   Gebudgetteerde deel Abw, IOAW, IOAZ1 1091 2405 097Declaratiedeel Abw, IOAW, IOAZ3 1903 530324Totaal (Abw, IOAW, IOAZ)4 2994 7695 421Verschil (mln)000124Waar zijn de besparingen op de algemene bijstandsuitgaven
2004 (€ 150 miljoen) terug te vinden in de begroting voor 2004?Zie antwoord vraag 120.125Welke toeslagen worden in tabel 5.9 bedoeld? Zijn er
in 2004 nog separaat geadministreerde toeslagen nu die zijn samengevoegd met
het gebudgetteerde budget van het inkomensdeel van de WWB? Het betreft hier de toeslagen die gemeenten kunnen verstrekken aan alleenstaanden
en alleenstaande ouders die de kosten van de huishouding niet met anderen
kunnen delen. Deze toeslagen maken deel uit van het macrobudget voor het inkomensdeel
van de WWB.126In tabel 5.9 wordt aangegeven dat het gemiddelde bedrag
per uitkering thuiswonend periodiek in 2004 daalt met ongeveer 2.5%.a) Wat is daarvan de oorzaak; opgesplitst naar bedrag
per oorzaak?b) Zijn er meer eenpersoonshuishoudens; zo ja hoeveel;
in relatie met voorgaande jaren en wat is dan de raming in komende jaren?c) Wordt de bezuiniging van 150 mln. euro niet als
een efficiency korting gezien maar een korting op de uitkering?d) Wordt de beleidsoverdracht van de sancties op de
uitkering ingeraamd als een aantal niet uit te keringen uitkeringen? Zo ja
op hoeveel maand/uitkeringen is dan gerekend?e) Is er een korting op genomen voor de verrekening
van eigen inkomsten uit arbeid? Zo ja hoeveel en op basis van hoeveel huishoudens?f) Is het reëel om een efficiencykorting in het
bedrag van de uitkering door te rekenen? Levert dat in de toekomst geen systeemvervuiling
op omdat het feitelijk gemiddelde bedrag per uitkering gekend moet blijven?g) Waarom wordt het bedrag thuiswonend > 65 periodiek
wel verhoogd?h) Waarom wordt het gemiddelde bedrag per uitkering
van de IOAW verhoogd en de IOAZ verlaagd?i) Wat zou de eigenlijke verhoging van het bedrag per
uitkeringsgerechtigden moeten zijn indien geen beleidsmaatregelen (bezuiniging
of dergelijke) waren genomen. Met welk bedrag zou het totale budget moeten
zijn toegenomen?j) Welke bijstand wordt in het buitenland verstrekt?
(590 uitkeringen) zijn dat de vrachtwagenchauffeurs die zijn ingesneeuwd?Ad a) Het gaat om een verschil in de normuitkeringen van Abw<65 jaar
tussen 2004 ten opzichte van 2003. Dit verschil hangt onder andere samen met
het feit dat de gemiddelde uitkering in 2003 voor ruim € 100 is
verhoogd, wegens het feit dat het 25% budgetdeel in 2003, conform de WFA-systematiek,
niet neerwaarts kon worden aangepast voor beleidsmaatregelen met neerwaartse
volume-effecten of volumemeevallers in de uitvoering. Deze in 2003 voor gemeente
voordelige volume-effecten hebben dus hun weerslag in het gemiddelde bedrag
dat door SZW per uitkering is verstrekt (budget gedeeld door volume).Ad b) Onderstaande tabel toont dat het aantal eenpersoonshuishoudens ultimo
2002 is gedaald ten opzichte van 2000.Tabel Thuiswonend jonger dan 65 jaar met periodieke algemene
bijstand UltimoAlleenstaande2000182 250 2001175 880 2002176 630Bron: CBSDe ontwikkeling van het bijstandpopulatie in de komende jaren is gebaseerd
op de CPB-raming van de werkloze beroepsbevolking. Het CPB maakt in zijn ramingen
geen uitsplitsing naar de leefvorm van de bijstandpopulatie. Ad c) Het kabinet verwacht dat door de invoering van de WWB de bijstand
doeltreffender kan worden uitgevoerd. De besparing van € 150 mln
wordt niet gerealiseerd door een korting op de individuele uitkering.Ad d) Door de WWB worden gemeenten in staat gesteld de uitkering effectiever
af te stemmen op het gedrag («maatregelenbeleid»). De effecten
hiervan zijn door het CPB betrokken bij de raming van € 150, 200
en 250 mln.Ad e) Het macrobudget is niet aangepast voor de vrijlating van inkomsten
uit arbeid, zoals die in de WWB is opgenomen, omdat het hier een bevoegdheid
van gemeenten betreft. Het gemiddelde uitkeringsbedrag is gebaseerd op wat
feitelijk aan bijstand wordt verstrekt.Ad f) Zie antwoord c. Hierbij zij in algemene zin nog opgemerkt dat, net
als voor het volume, bij de raming van de gemiddelde uitkering voortdurend
de realisaties worden betrokken van het voorafgaande jaar. De omvang van de
geraamde gemiddelde uitkering kan dus niet structureel uit de pas lopen met
de gerealiseerde gemiddelde uitkering.Ad g) De bijstandsuitkering aan 65-plussers is een aanvulling op inkomsten
wegens ouderdomspensioen tot een niveau van het sociaal minimum. Zo'n aanvulling
kan nodig zijn in situaties, waarbij een persoon onvoldoende jaren in Nederland
woonachtig is geweest om een volledige AOW-uitkering op te bouwen, en daarnaast
evenmin andere inkomsten heeft om een levensstandaard boven het sociaal minimum
te realiseren.De geraamde oploop in de gemiddelde uitkering is gebaseerd op de ontwikkeling
van het gemiddelde uitkeringsbedrag in het verleden Ad h) De in vergelijking
met 2004 hogere gemiddelde Ioaz-uitkering van 2003 komt doordat voor het gebudgetteerde
deel het macrobudget niet neerwaarts bijgesteld kon worden bij een meevaller
in de volumerealisaties.De geraamde oploop van € 128 van de gemiddelde Ioaw-uitkering
is gebaseerd op de ontwikkeling van het gemiddelde uitkeringsbedrag in het
verleden.Ad i) Die bedragen zijn niet anders, omdat zoals onder c en f is aangegeven
geen efficiencybesparing door reductie van de uitkering wordt bewerkstelligd.Indien noch de bezuiniging wegens decentralisatie van de bijstand, noch
de beleidsmaatregelen uit het Hoofdlijnenakkoord met doorwerking naar de bijstand,
in het macrobudget zouden zijn ingeboekt, zou het macrobudget in 2004 en 2005
hoger zijn dan thans met respectievelijk € 140,5 mln en € 2,8
mln. Voor 2006 en verder zou het macrobudget neerwaarts worden bijgesteld
met € 73,5 mln oplopend tot € 169,1 mln in 2008.Het budget is bijgeplust voor weglek uit beleidsmaatregelen uit het Hoofdlijnenakkoord
op terreinen van WW, WAZ en WAO. Concreet is het budget bijgeplust voor de
volgende geraamde bedragen: (bedragen * € 1 mln)20042005200620072008Weglek uit beleidsmaatregelen HA9,5197,2323,5367,7419,1 Decentralisatie bijstand– 150– 200– 250– 250– 250Saldo– 140,5– 2,873,5117,7169,1Ad j) Nee, het gaat niet om gestrande chauffeurs, maar om in het buitenland
woonachtige Nederlanders aan wie vanwege de Minister van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid bijstand wordt verleend op grond van artikel 82 van de
Algemene Bijstandswet 1965. Deze Ministeriële Uitvoerende Taak (MUT)
is ingetrokken bij de invoering van de Algemene bijstandswet 1996. Aan een
aflopende groep rechthebbenden wordt deze uitkering nog verstrekt.127Kan de regering, om een compleet beeld te krijgen van
de uitgaven van de bijstand, een overzicht verstrekken van het bedrag per
uitkeringsgerechtigde dat de gemeente krijgt via het gemeentefonds voor de
uitvoering van de bijstands en het bedrag per uitkeringsgerechtigde/laaginkomen
dat de gemeente krijgt via het gemeentefonds aan bijzondere bijstand, over
de jaren 2002, 2003, 2004, 2005 en 2006?Het fictief budget uitvoeringskosten bijstand in de algemene uitkering
uit het gemeentefonds bedraagt voor 2004 circa € 880 miljoen
(ca. 16% van de uitkeringslasten). Het verschil ten opzichte van de WW (zie
vraag 6) kan met name worden verklaard door de partner- en middelentoets die
in de Abw moet worden uitgevoerd en de afwijkende cliëntenpopulatie.
De uitkering uit het Gemeentefonds is ongeoormerkt; de besteding ervan is
derhalve vrij voor de gemeenten. Het fictief budget is op macroniveau te herleiden
tot een bedrag van circa € 2 300 per bijstandsgerechtigde;
op gemeentelijk niveau kan het bedrag per bijstandsgerechtigde hiervan afwijken
door de maatstaven voor de verdeling van de algemene uitkering uit het gemeentefonds
over de gemeenten. Een deel van de gemeenten vergelijkt de effectiviteit en
efficiëntie van de uitvoering op vrijwillige basis door deelname aan
de benchmark sociale diensten. De landelijke rapportage is aan de Tweede Kamer
toegezonden.Het overzicht van het fictief budget bijzondere bijstand per algemene
bijstandsgerechtigde 2002–2004 ziet er als volgt uit: JaarFictief budget bijzondere bijstand (x € 1 mln)Aantal algemene bijstandsgerechtigden
(x 1 000)Bedrag
fictief budget per algemene bijstandsgerechtigde(x € 1)20024853441 410 20035113731 3702004291428680Het verschil in de hoogte tussen het fictief budget 2003 en 2004 wordt
veroorzaakt door uitname van € 70 mln wegens afschaffing van de
categoriale regelingen, en € 150 mln op grond van het Hoofdlijnenakkoord.
Bij vorenstaande tabel dient in aanmerking te worden genomen dat het fictief
budget bestemd is voor diverse vormen van inkomensondersteuning, waaronder
de bijzondere bijstand aan alle minima en niet alleen bijstandsgerechtigden.Het in de periode 2005 en 2006 in het gemeentefonds beschikbare bedrag
voor het fictief budget bijzondere bijstand is thans nog niet bekend. Dit
bedrag is mede afhankelijk van de ontwikkeling van de gewichten en volumina
van de relevante verdeelmaatstaven (bijstandsontvangers, uitkeringsontvangers,
minderheden en huishoudens met een laag inkomen). Voorts speelt het accres
van het gemeentefonds een rol. Inzake de verhouding tussen het fictief budget
bijzondere bijstand en het aantal bijstandsgerechtigden wordt verwezen naar
het antwoord op vraag 113.128Kan de regering een uitsplitsing en berekening geven
van de uitname van de kosten van de WWB zonder de beleidsmaatregelen
(bezuinigingen) naast de geraamde uitgaven?Zie antwoord op vraag 126.129Tabel 5.10 Wat is de oorzaak van het verlagen van de
gemiddelde uitkering in de Toeslagenwet?De gemiddelde uitkering in de Toeslagenwet is weergegeven in constante
prijzen, waarbij indexering buiten beschouwing blijft. De gemiddelde uitkering
TW is van verschillende factoren afhankelijk. Ten eerste betreft de TW een
aanvulling op de uitkering in de moederwetten (WAO, WAZ, Wajong, WW, ZW).
Minder lage uitkeringen in de moederwetten leiden dus tot een lagere gemiddelde
toeslag en andersom. Ten tweede verschilt de gemiddelde toeslag per moederwet.
Wijzigingen in de samenstelling van het bestand leiden daardoor tot wijzigingen
in de gemiddelde toeslag.130Waarom heeft de voor 2003 aangekondigde beleidsevaluatie
van de Wajong niet plaatsgevonden? Op basis van welke (evaluatieve) informatie
zullen eventuele wijzigingen in de Wajong nu worden doorgevoerd in het kader
van de nieuwe WAO-voorstellen (paragraaf 6.1)?In de op 7 november 2001 aan de Tweede Kamer gezonden integrale evaluatie
Wulbz / Pemba-complex is ook een aandacht geschonken aan de Wajong. Met de
aanbieding van genoemde evaluatie is de Tweede Kamer ook geïnformeerd
over het destijds recente onderzoeksrapport van IOO (in opdracht van het ministerie
van SZW en het toenmalige Lisv) over ontwikkelingen in de Wajong.Mede daarom, maar ook gezien de aanstaande herziening van het stelsel
van arbeidsongeschiktheidsregelingen, waarin ook de plaats en inhoud van de
Wajong expliciet zal worden bezien, alsmede de voorziene SER-adviesaanvraag
over de Wajong, is afgezien van een beleidsevaluatie in 2003. De Wajong zal
in de evaluatie van het nieuwe stelsel worden betrokken.131Waarom wordt in de VBTB-paragraaf voor de derde operationele
doelstelling wel de indicator incassoratio opgenomen en in de op deze doelstelling
betrekking hebbende passage in paragraaf 6.2 niet? Wat is de streefwaarde
voor de incassoratio voor 2004? Waarom is er pas informatie beschikbaar voor
de prestatie-indicatoren voor de derde operationele doelstelling vanaf 2005?
Zijn er alternatieve prestatie-indicatoren voor de derde operationele doelstelling
van beleidsartikel 6, waarvoor wel informatie beschikbaar is voor de verantwoording
over 2004?Voor de derde operationele doelstelling zijn twee prestatieindicatoren
benoemd: het afdoeningspercentage en de incassoratio. Beide hadden in paragraaf 6.2
genoemd kunnen worden, maar UWV rapporteert fraude met de Wajong-uitkering
in een samengevoegde arbeidsongeschiktheidsstatisitiek. Er zijn daarom alleen
cijfers beschikbaar over de afdoening van fraude met een WAO-, WAZ- of Wajong-uitkering
samen. Gegevens over incasso zijn tot nu toe niet beschikbaar. De aparte gegevenslevering
vergt aanpassing van de statistieken en de verwachting is dat aparte gegevenslevering
niet voor 2005 mogelijk is. Tot die tijd zal alleen in combinatie met
gegevens over andere AO-wetten gerapporteerd kunnen worden.Alternatieven zijn niet aanwezig.132Waarom worden tijdigheid en rechtmatigheid enerzijds
opgevoerd als prestatie-indicatoren (tabel 7.1), terwijl in de hoofdtekst
wordt aangegeven dat zij niet als prestatie-indicatoren mogen worden aangemerkt?
Welke prestatie-indicatoren zal de regering gaan hanteren voor de eerste operationele
doelstelling van artikel 7?Binnen het Ministerie van SZW wordt onderscheid gemaakt tussen twee soorten
prestatie-indicatoren. Enerzijds zijn er de prestatie-indicatoren die door
de Minister zijn ontwikkeld als sturingsinstrument richting de ZBO's. Deze
prestatie-indicatoren vormen de kern van het totaal van de verantwoordingsinformatie
over de geleverde prestaties die de ZBO's periodiek aan de Minister leveren.
Anderzijds zijn er de prestatie-indicatoren, ook wel VBTB-indicatoren genoemd,
die dienen voor de verantwoording over het gevoerde beleid (en de resultaten
daarvan) die de Minister aflegt aan het Parlement. De hier genoemde tijdigheid
en rechtmatigheid van de Bia vormen geen specifieke prestatie-indicatoren
die de Minister gebruikt om het UWV aan te sturen, maar zijn onderdeel van
de reguliere verantwoordingsinformatie die het UWV jaarlijks oplevert. Echter,
in het kader van de relatie tussen de Minister en het Parlement vormen zij
wel een (VBTB-)prestatie-indicator.133Waarom wordt in de VBTB-paragraaf voor de tweede operationele
doelstelling wel de indicator incassoratio opgenomen en in de op deze doelstelling
betrekking hebbende passage in paragraaf 7.2 niet? Wat is de streefwaarde
voor de incassoratio voor 2004? Waarom is er pas informatie beschikbaar voor
de prestatie-indicatoren voor de derde operationele doelstelling vanaf 2005?
Zijn er alternatieve prestatie-indicatoren voor de derde operationele doelstelling
van beleidsartikel 7, waarvoor wel informatie beschikbaar is voor de verantwoording
over 2004?Voor de tweede operationele doelstelling zijn twee prestatieindicatoren
benoemd: het afdoeningspercentage en de incassoratio. Beide hadden in paragraaf 7.2
genoemd kunnen worden, maar UWV registreert fraude met de BIA-uitkering in
een samengevoegde werkloosheidsstatisitiek. Er zijn daarom alleen cijfers
beschikbaar over de afdoening van fraude met een WW- of BIA-uitkering samen.
Gegevens over incasso zijn tot nu toe niet beschikbaar. Voor aparte gegevens
over fraude met een BIA-uitkering is aanpassing van de registratiesystemen
van UWV noodzakelijk. Naar verwachting lukt dat niet voor 2005.Tot die tijd zal alleen in combinatie met gegevens over de WW gerapporteerd
kunnen worden. Alternatieven zijn niet aanwezig.134Op welke specifieke onderdelen zal de Wet Inkomensvoorziening
Kunstenaar (WIK) per 01-01-05 worden herzien?De wijzigingen in de WIK zullen enerzijds op gericht zijn op vereenvoudiging
van de systematiek van de WIK voor zowel kunstenaars als uitvoerenden Daarnaast
zal de herziening van de WIK gericht zijn op het versterken van de activerende
werking van de WIK, met als doel bevorderen dat een kunstenaar na maximaal
48 maanden WIK-uitkering, zelfstandig in de kosten van het bestaan kan voorzien
door middel van inkomsten uit een – al dan niet gemengde – beroepspraktijk
als kunstenaar. Aanleiding voor de aan de leden van de Tweede Kamer toe te zenden voorstellen
tot wijzigingen van de WIK per 1-1-2005 is de in augustus 2002 aan de leden
van de Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal toegezonden evaluatie van
de WIK.135Wanneer verwacht de regering deze herziening van de
WIK aan de Tweede Kamer ter behandeling aan te bieden?Het Kabinet verwacht deze voorstellen tot wijziging van de WIK voor het
zomerreces van 2004 ter behandeling te kunnen aanbieden aan de leden van de
Tweede Kamer.136Wat is de tussendoelstelling/streefwaarde voor de tweede
operationele doelstelling van artikel 8 voor 2004? Wat wordt verstaan onder
«in voldoende mate op de hoogte zijn»? Wat is de streefwaarde
voor «verstrekken van voorlichting over mogelijkheden van de WIK»?Onder «in voldoende mate op de hoogte zijn» wordt in dit kader
verstaan dat niet centrumgemeenten en centra voor werk en inkomen (CWI's)
een potentiële WIK-klant kunnen herkennen, dat zij deze klant goed kunnen
informeren over de rechten en plichten die aan het ontvangen van een WIK-uitkering
zijn verbonden en dat zij in voorkomende gevallen op een juiste wijze kunnen
doorverwijzen naar de van toepassing zijnde centrumgemeente.Aan de Inspectie Werk en Inkomen (IWI) is gevraagd om voor 2004 te inventariseren
in welke mate de niet centrumgemeenten en de CWI's over voldoende kennis van
de WIK beschikken om de bovenomschreven taak op een juiste wijze te kunnen
uitoefenen.Afhankelijk van de resultaten van dit onderzoek zullen de gemeenten en
CWI's nader worden geïnformeerd over de inhoud van de WIK. Daar het bezien
vanuit kostenoogpunt en effectiviteit niet zinvol is om het bovenomschreven
onderzoek jaarlijks te herhalen, wordt in 2007 onderzocht of het gewenste
effect (100% bekendheid) is bereikt.137Hoe kan de doelstelling voor de derde operationele
doelstelling van artikel 8 worden geconcretiseerd en voorzien van streefwaarden
voor 2004?De derde doelstelling luidende «beroepsmatig actieve kunstenaars
die niet over voldoende middelen kunnen beschikken om te voorzien in de kosten
van het bestaan doen een beroep op de WIK» ligt als het ware in het
verlengde van de tweede doelstelling die betrekking heeft op de mate waarin
niet centrumgemeenten en CWI's op de hoogte zijn van de WIK . De veronderstelling
is dat als een kunstenaar die in beginsel tot de doelgroep van de WIK behoort
en die een beroep wil doen op een uitkering, op een juiste wijze wordt geïnformeerd
over de rechten en plichten die verbonden zijn aan de WIK en aan de Abw/WWB,
de voor zijn/haar situatie juiste keuze zal kunnen maken in casu op een juiste
wijze zal worden doorverwezen. Indien de ambitie er is om op termijn via een
renderende – al dan niet gemengde – beroepspraktijk als kunstenaar
in het levensonderhoud te voorzien zal de keuze vallen op de WIK. Indien dit
niet het geval is kan er een beroep worden gedaan op de Abw/WWB met verlies
van de status van beroepsmatig kunstenaar. Het resultaat van doelstelling
twee geeft daarmee tevens een concretisering en inzicht in de mate waarin
aan doelstelling drie is voldaan. Ter controle op de bovengenoemde veronderstelling zal op zo kort mogelijke
termijn worden gemeten hoeveel kunstenaars die in beginsel wel aanspraak zouden
kunnen maken op een WIK-uitkering geen beroep hebben gedaan op de WIK (niet
gebruik) en wat de reden daarvan is. Daar de mate waarin de doelstelling is
bereikt nog niet in 2004 kan worden gemeten zijn er voor 2004 geen streefwaarden
ingevuld. Naar verwachting zullen de hiervoor noodzakelijke indicatoren uiterlijk
in 2007 beschikbaar zijn.138De regering geeft in de begroting cijfers over de bekendheid
van de WIK bij de doelgroep. Zijn er ook cijfers bekend over hoeveel WIK gebruikers
er uiteindelijk ook in slagen om een zelfstandige praktijk op te zetten?Uit de in november 2002 (B&GA/GAB/02/74 222) aan de leden van
de Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal aangeboden resultaten van de
evaluatie van de WIK blijkt dat bijna 95% van de kunstenaars die op de peildatum
van september 2001 waren uitgestroomd uit de WIK hiervoor als reden aangaven
over voldoende inkomsten te beschikken. De Regering beschikt thans niet over
voldoende informatie om te kunnen aangeven hoeveel kunstenaars er na een WIK-uitkering
daadwerkelijk in slagen om een renderende beroepspraktijk als kunstenaar te
vestigen en deze te continueren.Naar het zich laat aanzien zal het mogelijk zijn om met behulp van bestaande
gegevens van het CBS inzicht te krijgen in de inkomstenbronnen van kunstenaars
waarvan de WIK-uitkering is beëindigd. Een dergelijk inzicht biedt een
indicatie voor de mate waarin kunstenaars er na de WIK in slagen een beroepspraktijk
als kunstenaar op te zetten. De Regering streeft er naar dit inzicht nog voor
de parlementaire behandeling van het voorstel tot wijziging van de WIK in
2004 te kunnen geven.139Waarom wordt, in afwijking van de vorige begroting,
geen poging gedaan om de vierde operationele doelstelling van artikel 8 te
concretiseren en te voorzien van streefwaarden?Vanwege het relatief geringe aantal uitkeringsgerechtigden is er vanaf
gezien om voor de WIK aparte fraude-indicatoren op te nemen in de begroting
van 2004. De instrumenten die de centrumgemeenten kunnen inzetten bij de bestrijding
van fraude met een WIK-uitkering zijn overigens gelijk aan die voor de bijstand.
In verband met de van de WWB afwijkende financieringsstructuur van de WIK
en de als gevolg daarvan afwijkende verantwoording zullen met de herziening
van de WIK per 1-1-2005 voor de WIK aparte fraudeindicatoren worden ontwikkeld.140Bij de prestatie-indicator «tijdigheid nationaal»
in de eerste operationele doelstelling werd in 2002 een «tijdigheid
nationaal» gerealiseerd van 95,9%. Wat zijn de redenen om het streven
voor 2004 naar beneden bij te stellen (nl. > 90%)?Realisatie van de prestatie-indicator «tijdigheid nationaal AKW»
was in 2002 96,2%. Het streefpercentage voor 2003 en 2004 is respectievelijk
85% en 95%. SVB heeft het streven voor 2003 neerwaarts bijgesteld omdat SVB
in 2003 prioriteit heeft gegeven aan het verbeteren van de kwaliteit op de
afdeling AOW/Anw. Met name de kwaliteit van de uitvoering van de Anw voldeed
niet aan de rechtmatigheidseisen. In verband met achterstanden in de werkvoorraad
AOW en Anw heeft SVB besloten specifieke verbeteractiviteiten op de uitvoering
van de AOW en Anw in te zetten. Voorzien was dat de tijdigheid
van de uitvoering van de AKW dan iets zou kunnen terugvallen. Daarom is gekozen
voor een voorzichtige inschatting van het streefpercentage «tijdigheid
nationaal AKW» voor 2003. Overigens ziet het er naar uit dat ook voor
2003 het percentage van 95% zal worden gehaald. Gezien deze tendens is het
streefpercentage van de prestatie-indicator «tijdigheid nationaal AKW»
voor 2004 gesteld op 95%. In de begroting was nog de voorlopige inschatting
van 90% vermeld. De conclusie kan zijn dat de streefwaarden in de perioden
2002–2004 op hetzelfde niveau worden gehandhaafd.141Waarom zijn in de prestatie-indicator afdoeningspercentage
geen overtredingen en kleinere fraudegevallen vermeld? Waarom zijn deze gegevens
pas vanaf 2005 beschikbaar?De fraudestatistiek van de SVB bevat uitsluitend gegevens van de door
de sociale recherche behandelde fraudeonderzoeken en fraudegevallen. Dit zijn
de (grote) fraudezaken (met een benadelingsbedrag boven de aangiftegrens van € 6 000)
die aanleiding geven tot strafrechtelijke opsporing en mogelijk aangifte bij
het OM. Overtredingen en (kleine) fraudezaken met een benadelingsbedrag onder
die grens worden doorgaans bestuurlijk afgedaan en zijn hierin dus nog niet
opgenomen. Dat betekent dat een totaaloverzicht van alle geconstateerde fraudegevallen
en de daaraan gekoppelde cijfers over afdoening en niet-afdoening tot nu toe
ontbreekt. Om dit overzicht compleet te krijgen is aanpassing van de registratiesystemen
van de SVB noodzakelijk. Dit kost tijd en de verwachting is dat de gegevens
niet volledig geleverd kunnen worden voor 2005.142Welke achterliggende visie ligt ten grondslag aan de
afschaffing van de bijzondere verhoging van de kinderbijslag voor het eerste
kind en aan de aanpassing van de indexering van kinderbijslagbedragen voor
2004 en 2005? Kan worden toegelicht welke koopkrachteffecten deze maatregelen
hebben?Gegeven de economische situatie waarin ons land zich op dit moment bevindt,
heeft het kabinet een pakket maatregelen voorgesteld tot beperking van de
collectieve uitgaven. Hiervan maakt de afschaffing van de bijzondere verhoging
van de kinderbijslag voor het eerste kind en de aanpassing van de indexering
van de kinderbijslagbedragen voor 2004 en 2005 deel uit. Kinderbijslag wordt
uitbetaald aan 1,9 miljoen gezinnen. Het effect per gezin van aanpassing
van de uitgaven in de kinderbijslagsfeer kan daardoor beperkt blijven.Zoals in de memorie van toelichting op het desbetreffende wetsvoorstel
(Kamerstukken II, 2003/2004, 29 258) aangegeven, is het partiële
koopkrachteffect van de maatregelen in 2004 ongeveer – 0,1%-punt
voor gezinnen met twee kinderen waarvoor recht bestaat op kinderbijslag. Het
is op dit moment nog te vroeg om het effect voor 2005 weer te geven, omdat
dit mede afhankelijk is van de gerealiseerde inflatie in 2004.143Bij de eerste operationele doelstelling van artikel
11 wordt gesproken over een vermindering tussen gewenst en feitelijk gebruik
van verlof van 25%. Hoe is de regering gekomen tot een percentage van 25%
als percentage voor verminderen van discrepantie tussen feitelijk en gewenst
gebruik van verlof? Hoe kan dit verschil worden gemeten?Voor het meten van het verschil tussen gewenst en feitelijk gebruik van
verlof zijn gegevens nodig over de omvang van de groep rechthebbenden met behoefte aan verlof en het percentage onder hen dat vervolgens
wel respectievelijk geen verlof neemt. Dergelijke gegevens zullen naar verwachting
eind 2003 beschikbaar komen na afronding van het onderzoek dat het SCP momenteel
in opdracht van het ministerie van SZW verricht. In dit onderzoek is bij een
grote steekproef werknemers voor elke specifieke verlofregeling afzonderlijk
nagegaan of zij daarvoor in aanmerking kwamen, of zij daaraan behoefte hadden
en of zij daarvan ook daadwerkelijk gebruik hebben gemaakt. Van de groep die
wél behoefte had aan een verlofregeling, maar daarvan geen gebruik
heeft gemaakt, is onderzocht welke redenen daaraan ten grondslag lagen.De uitkomsten van dit onderzoek, waarvan de dataverzameling plaatsvond
in het najaar van 2002, kunnen beschouwd worden als een nulmeting van de kloof
tussen gewenst en feitelijk verlof.Het arbeid-en-zorgbeleid met betrekking tot verlof beoogt deze kloof te
verkleinen door, waar mogelijk en gewenst, belemmeringen voor gebruik weg
te nemen. Bij het vaststellen van de ambitie voor de vermindering van deze
discrepantie is rekening gehouden met het feit dat de aard en omvang van mogelijke
belemmeringen voor gebruik nu nog niet bekend zijn, evenmin als de mogelijkheid
en de wenselijkheid om deze belemmeringen via overheidsbeleid weg te nemen.
Tegelijkertijd achtte het kabinet het van belang om het gebruik van verlof
voor rechthebbenden die gebruik willen maken doch daarbij belemmeringen ervaren,
aanmerkelijk te vergemakkelijken. De uitkomst van beide overwegingen is het
streven om de discrepantie tussen gewenst en feitelijk gebruik van verlof
met 25 procent te verkleinen.144Hoe meet de regering het verschil tussen gewenst en
feitelijk verlof? Is de regering zich ervan bewust dat het gewenste verlof
met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid afhangt van de prijs die
daarvoor betaald moet worden en dat het verminderen van het verschil tussen
feitelijk en gewenst verlof daarom niet één van de meest zinnige
operationele doelstellingen is?Uit eerder onderzoek naar het gebruik van verlofregelingen i.c. de evaluatie
van de Wet op het ouderschapsverlof (2000) en de evaluatie van de Wet financiering
loopbaanonderbreking (2000) bleek dat de «prijs» van onbetaald
of gedeeltelijk betaald verlof een rol speelt in het gebruik ervan. In het
SCP-onderzoek naar de behoefte aan en het gebruik van verlofregelingen (zie
de antwoorden op de vragen 143 en 158) is deze bevinding meegenomen en wordt
voor elke verlofregeling nagegaan in welke mate financiële overwegingen
er de reden van zijn dat rechthebbende werknemers die wel behoefte hadden
aan dit verlof daarvan toch geen gebruik hebben gemaakt. Dezelfde evaluaties
lieten evenwel zien, dat ook andere factoren dan persoonlijke (financiële)
redenen kunnen leiden tot niet-gebruik van verlofregelingen, zoals bekendheid
met regelingen, praktische knelpunten bij het gebruik ervan of de beschikbaarheid
van andere arrangementen. Ook deze zijn in het SCP-onderzoek betrokken, waarmee
het onderzoek zicht zal bieden op een reeks van factoren die een aangrijpingspunt
kunnen vormen voor een vermindering van het verschil tussen gewenst en feitelijk
gebruik van verlof.145Op welke doelgroepen is de voorlichting over arbeid-en-zorgregelingen
gericht?De doelgroepen van het arbeid-en-zorgbeleid zijn in het algemeen werkgevers
en werknemers, met in het bijzonder – mannelijke en vrouwelijke – werknemers die werk en zorg combineren. Ook potentiële taakcombineerders –
mannen en vrouwen die overwegen om in de toekomst arbeid en zorg te combineren –
horen tot de doelgroep.146In welke mate is het gebrek aan doorbetaling van diverse
verlofvormen er de oorzaak van dat mensen die gebruik willen maken van verlof
ook daadwerkelijk gebruik maken van de regelingen? Zijn hierover onderzoeken
bekend? Kan de regering nadere gegevens/cijfers geven voor alle bestaande
verlofregelingen?Evaluatie-onderzoek van de afgelopen jaren (de evaluatie van de Wet op
het ouderschapsverlof en die van de Wet financiering loopbaanonderbreking,
beide uit april 2000) liet zien dat er een relatie is tussen het gebruik van
verlof en de (mate van) betaling ervan. Andere Nederlandse studies over deze
relatie zijn niet bekend. Het lopend onderzoek van het SCP naar de behoefte
aan en het gebruik van verlofregelingen zal voor de afzonderlijke verlofregelingen
actuele informatie over deze relatie kunnen bieden. In dit onderzoek wordt
aan werknemers die de voorafgaande twee jaar recht hadden op een bepaalde
verlofvorm en daaraan ook behoefte hadden, maar desondanks geen gebruik maakten
van het verlof, gevraagd wat de belangrijkste reden voor het niet-gebruik
was. Tot de antwoordmogelijkheden behoort (afhankelijk van de bevraagde verlofregeling)
ook «vanwege het inkomensverlies» dan wel «het was financieel
niet haalbaar». Daarmee kan voor wettelijke verlofvormen waarvoor geen
of een gedeeltelijke betaling geldt (ouderschapsverlof en kortdurend zorgverlof),
nagegaan worden in hoeverre niet-gebruik samenhangt met afwezige of beperkte
betaling. De resultaten van dit onderzoek zullen naar verwachting eind 2003
bekend zijn.147Kan een overzicht worden gegeven van alle regelingen
die de overheid uitvoert/doet uitvoeren, met betrekking tot kinderen? Op welke
wijze en in welk tempo wordt er gewerkt aan bundeling van deze regelingen
en in welk tempo wordt er gewerkt aan het tot stand brengen van lastenmaximalisering
van 10% per huishouden?Zie antwoord op vraag 4.148Bestaat er zicht op het te verwachte gebruik van de
levensloopregeling door de verschillende inkomensgroepen?Het kabinet heeft naar aanleiding van het Najaarsoverleg de Tweede Kamer
bij brief van 17 oktober jl. aangegeven dat de voorstellen in het belastingplan
2004 voor de invoering van een levensloopregeling worden aangehouden. Dit
in afwachting van nader overleg tussen het kabinet en Stichting van de Arbeid
over de invulling van het gehele stelsel van fiscale faciliëring voor
VUT/prepensioen en levensloop, op grond waarvan het wetsontwerp mogelijk gewijzigd
zal worden. Daarmee zal ook de beantwoording van deze vragen aangehouden moeten
worden.149Hoe wordt in de nieuwe levensloopregeling rekening
gehouden met ongelijke posities van mensen op de arbeidsmarkt (loon, arbeidsverleden)
bij het sparen van zorgverlof?Zie antwoord op vraag 148. 150Wat is de reden dat de fiscale tegemoetkoming een tijdelijke
regeling is?Zie antwoord op vraag 148.151Wat is het huidige verschil tussen gewenst en feitelijk
gebruik van verlof?Zie antwoord op vraag 148.152Met welk percentage wil de regering de discrepantie
tussen het door werknemers gewenste gebruik van regelingen en hun feitelijke
gebruik ervan in 2004 laten dalen?Bij het vaststellen van de ambitie voor de vermindering van de discrepantie
tussen door werknemers gewenst gebruik van verlof en hun feitelijk gebruik
ervan, is rekening gehouden met het feit dat onderzoek naar deze discrepantie
nog gaande is. Zoals vermeld in het antwoord op vraag 143 worden eind 2003
de definitieve resultaten verwacht. Een gekwantificeerd streven – in
de vorm van een concreet percentage – voor het verminderen van de discrepantie
voor de korte termijn van 2004 valt nog niet vast te stellen. Voor de langere
termijn acht het kabinet een verkleining van de discrepantie met 25 procent
nastrevenswaardig.153Wat gaat de regering doen aan de snel stijgende kosten
van kinderopvang waardoor het feitelijke gebruik ervan terugloopt terwijl
het gewenste gebruik gelijk blijft?Er zijn geen indicaties dat het feitelijke gebruik van kinderopvang in
absolute zin terugloopt door stijging van de kosten daarvan. Wel kan worden
waargenomen dat de snelle groei van de vraag naar kinderopvang voorbij is.
Vraag en aanbod van kinderopvang komen in belangrijke delen van het land in
evenwicht.Voor 2004 neemt het kabinet een aantal verschillende maatregelen om de
vraag naar kinderopvang te ondersteunen (zie de brief van 10 oktober
2003, Kamerstukken II, 28 447, nr. 13). De SZW-Adviestabel ouderbijdragen
kinderopvang 2004, die bij brief van 8 oktober 2003 de Tweede Kamer ter
kennisname is aangeboden, bevat in tegenstelling tot voorgaande jaren een
belangrijke prijsprikkel omdat de ouders een inkomensafhankelijk percentage
van de ouderprijs betalen in plaats van een vast bedrag.Vanaf 2005 krijgt de kinderopvang bij de voorziene inwerkingtreding
van de Wet basisvoorziening kinderopvang (Wbk) een uniform systeem van vraagfinanciering.
Dit beleid leidt er toe dat kinderopvangorganisaties in toenemende mate te
maken krijgen met prikkels voor een beheerste prijsontwikkeling.154Is het mogelijk om zonder nog te hebben gespaard een
tegoed op te nemen van de levensloopregeling of verzekering, bijvoorbeeld
als iemand heel jong kinderen krijgt en ouderschapsverlof wil opnemen?Zie antwoord op vraag 148. 155Kan een werkgever het opnemen van verlof van de levensloopregeling
weigeren vanwege zwaarwegende bedrijfsomstandigheden en welke omstandigheden
dan? Wordt dit op dezelfde wijze geregeld als bij de Wet aanpassing arbeidsduur
(WAA)?(zie ook het antwoord op vraag 148).Een levensloopregeling conform het wetsvoorstel is een financieringsregeling
die gebruikt kan worden voor de financiering van periodes van onbetaald verlof.
Deze regeling biedt geen recht op het opnemen van verlof. Behalve waar het
gaat om verlofvormen waarvoor een wettelijk recht bestaat, zoals ouderschapsverlof,
zal voor de opname van verlof toestemming van de werkgever nodig zijn.156Welke gevolgen heeft het verdwijnen van de afdrachtvermindering
doorbetaling ouderschapsverlof voor de verwachte bereidheid van werkgevers
om bij te dragen aan de betaling van ouderschapsverlof? Werkgevers zullen
toch minder gaan bijdragen als deze afdrachtvermindering verdwijnt?(zie ook het antwoord op vraag 148).Het conform het wetsvoorstel afschaffen van de afdrachtvermindering betaald
ouderschapsverlof zou worden begeleid door een overgangsregeling. In samenhang
met het aanhouden van het wetsvoorstel levensloopregeling is de afschaffing
van de afdrachtvermindering betaald ouderschapsverlof uitgesteld.157Is het risico aanwezig dat door de keuzemogelijkheid
die werknemers hebben tussen spaarloon en levensloopregeling dat werknemers
onvoldoende gespaard hebben op de levensloopverzekering maar wel voldoende
op de spaarloonrekening? Zijn de gelden eenvoudig tussen de regelingen over
te hevelen (m.n. van spaar naar levensloop?)?(zie ook het antwoord op vraag 148).Een overheveling van gelden van de spaarloonrekening naar de in het wetsvoorstel
opgenomen levensloopregeling zou tot gevolg hebben dat spaarloontegoed, waarover
geen belasting verschuldigd is, overgeheveld wordt naar een rekening waarvoor
geldt dat bij opname van tegoed wel belasting verschuldigd is.158Hoe zal de doelstelling het verkleinen van het verschil
met 25% tussen het gewenste en het feitelijke gebruik van verlof worden gemeten
en getoetst?Voor het meten van de mate waarin deze doelstelling wordt bereikt, zijn
feitelijke gegevens nodig over de omvang van de groep rechthebbende werknemers
met behoefte aan verlof (het gewenste gebruik) en het percentage onder hen
dat ook feitelijk gebruik maakte van hun verlofrecht (feitelijk gebruik).
Zoals gemeld in het antwoord op vraag 143 zullen gegevens naar verwachting
eind 2003 beschikbaar komen na afronding van het onderzoek dat het SCP momenteel
in opdracht van het ministerie van SZW verricht. In dit onderzoek is bij een
grote steekproef werknemers voor elke specifieke verlofregeling afzonderlijk
nagegaan of de werknemer (gezien de wettelijke voorwaarden die daarvoor gelden)
de voorafgaande twee jaar recht had op gebruik van deze wettelijke
verlofregeling of hij/zij ook feitelijk gebruik heeft gemaakt van dit recht
en zo nee of daaraan wel behoefte had bestaan. Zo wordt duidelijk hoe groot
het verschil is tussen de groep rechthebbende gebruikers en de groep rechthebbende
niet-gebruikers die wel behoefde had aan verlof. Door het volgen van de ontwikkeling
van dit verschil door de tijd (monitoring) kan nagegaan worden of de grootte
van het verschil vermindert.159Kan de trade off tussen het aantal kinderopvangplaatsen
en de kwaliteit daarvan worden gekwantificeerd?Neen, er is geen directe kwantitatieve relatie tussen de vraag naar kinderopvang
en de aangeboden kwaliteit. In een situatie van voldoende aanbod van kinderopvang
kunnen ouders kiezen voor een bepaalde prijs/kwaliteit-verhouding. Hoge prijzen
zonder bijbehorende hoge kwaliteit kan leiden tot vraaguitval, omdat ouders
niet bereid zijn een dergelijke prijs te betalen. Het binnenkort de Tweede
Kamer aan te bieden rapport van het Sociaal en Cultureel Planbureau en de
Stichting voor Economisch Onderzoek bevat informatie vanuit diverse bronnen
over de verschillende aspecten van de relatie tussen de vraagprijs respectievelijk
de ouderbijdragesystematiek en de omvang van de vraag.160In hoeverre heeft de huidige dalende vraag naar kinderopvang
vanwege de stijgende kosten invloed op de streefwaarde van 182 653 plaatsen
van de regering?Voorzover bekend, daalt de landelijke vraag naar kinderopvang niet. De
streefwaarde van een aanbod van 182 653 plaatsen voor eind 2003 wordt
niet gewijzigd. Naar verwachting zal deze streefwaarde ook worden gehaald.161Waarom wordt er bij de tijdelijke WVA-regeling (Wet
vermindering afdracht loonbelasting en premie volksverzekeringen) wel gekozen
voor fiscale stimulering van werkgevers terwijl de fiscale stimulering van
de doorbetaling van ouderschapsverlof verdwijnt? Komen alle werkgevers hiervoor
in aanmerking?(zie ook het antwoord op vraag 148).Het conform het wetsvoorstel afschaffen van de afdrachtvermindering betaald
ouderschapsverlof zou worden begeleid door een overgangsregeling. In samenhang
met het aanhouden van het wetsvoorstel levensloopregeling is de afschaffing
van de afdrachtvermindering betaald ouderschapsverlof uitgesteld.Naar ik aanneem wordt bedoeld met «de tijdelijke WVA-regeling»,
de afdrachtvermindering voor (kleine) werkgevers die bijdragen aan de kosten
van kinderopvang voor hun werknemers. Deze regeling zal bij het van kracht
worden van de Wet basisvoorziening kinderopvang per 2005 verdwijnen.162Hoe wordt de specifieke uitkering voor gemeenten voor
het behoud van het bestaande contigent subsidieplaatsen vormgegeven? Hoeveel
geld is daarvoor beschikbaar en wat zijn de voorwaarden waaronder gemeenten
in aanmerking kunnen komen voor de regeling? Voor de Regeling gesubsidieerde opvangplaatsen 2004 is € 75,9
mln beschikbaar.Gemeenten komen voor subsidiëring van subsidieplaatsen in aanmerking,
indien ze meer subsidieplaatsen hebben dan een vooraf bekend gemaakt drempelaantal.
Elke aanwezige subsidieplaats in een gemeente die dit drempelaantal te boven
gaat, komt in aanmerking voor subsidie. Het drempelaantal per gemeente en
het beschikbare bedrag per subsidieplaats is bekend gemaakt in de verzamelcirculaire
van 29 oktober jl.In het geval van onderbenutting dan wel overtekening van het budget kunnen
de drempelaantallen verhoogd respectievelijk verlaagd worden. De drempelaantallen
zijn zodanig vastgesteld dat een verhoging (en dus een lagere toekenning)
minder waarschijnlijk is.Het drempelaantal per gemeente is vastgesteld op basis van de verdeling
per gemeente van de middelen die in 2005 ten behoeve van de financiering van
de Wbk begin 2005 uit het gemeentefonds zouden worden genomen. Om de bestuurlijke
verantwoordelijkheid helder te houden wordt dit budget (macro € 122,7
mln), in overleg met de VNG en de gemeentefondsbeheerders, al in 2004 onttrokken
uit het gemeentefonds en overgeheveld naar de begroting van SZW. Dit zal per
saldo geen effect hebben op de gemeentelijke budgetten omdat deze bedragen
weer teruggestort zullen worden door SZW op grond van dezelfde verdelingssystematiek
die is gehanteerd voor de uitname van de bedragen (zie tevens de wijzigingen
bij de begroting).163Is het juist dat de overheid na de invoering van de
Wbk geen enkele invloed meer kan uitoefenen op het aantal kinderopvangplaatsen?
Welke instrumenten blijven er over om de markt van kinderopvang op enige wijze
te reguleren?Onder de Wbk oefent de Rijksoverheid geen directe invloed uit op het aantal
kinderopvangplaatsen. Dat neemt niet weg dat de overheid wel indirect invloed
uitoefent, omdat de Wbk regels geeft over de tegemoetkoming in de kosten van
kinderopvang om de toegankelijkheid van de kinderopvang te waarborgen. Met
het Wbk-systeem van vraagfinanciering en de bijbehorende marktwerking zal
het aanbod van kinderopvang beter kunnen aansluiten bij de vraag daarnaar.164Wanneer moet de doelstelling dat 90% van de CAO's en
bedrijfsregelingen afspraken moeten hebben over kinderopvang zijn gerealiseerd?
Om hoeveel procent van de werknemers gaat het als men spreekt over 90% van
de CAO's?De nota naar aanleiding van het nader verslag en de tweede nota van wijziging
worden uw Kamer naar verwachting de eerste helft van november toegezonden.165Wat houden de financiële faciliteiten ter versterking
van de positie van kinderopvanginstellingen bij de overgang naar vraagfinanciering
concreet in?Kinderopvangorganisaties ontvangen hun inkomsten onder het bestaande stelsel
van drie partijen: gemeenten (subsidies), ouders (ouderbijdragen) en werkgevers
(inkoop van opvangplaatsen). Deze drie groepen klanten worden bij invoering
van de Wbk vervangen door één klantengroep: de ouders.
De bestaande gemengde financiering, die een zekere risicospreiding tot stand
bracht, wordt vervangen door vraagfinanciering. Onderzoek van PriceWaterhouseCoopers
naar de financiële positie van kinderopvangorganisaties wijst uit dat
een groot deel van de kinderopvangbranche een zwakke financiële positie
heeft en moeite zal hebben met de overstap van een deels gesubsidieerde sector
naar een volledige marktsituatie. In brief van 16 juni 2003 aan de Tweede
Kamer is naar aanleiding van dat onderzoek aangegeven dat de financiële
positie van kinderopvangorganisaties een essentieel element is bij de invoering
van de Wbk. Ik zal daarom aandacht geven aan de financiële implicaties
van de overstap van aanbod- op vraagfinanciering door het ondersteunen van
verschillende projecten en organisaties als onderdeel van het implementatieprogramma
Wbk. Meer concreet wordt een oplossing gezocht in een aanvulling op de bestaande
financiële faciliteiten. Daarvoor wordt gesproken met betrokken partijen,
waaronder het Waarborgfonds kinderopvang. Zodra een verdere uitwerking beschikbaar
is, wordt de Tweede Kamer daarover geïnformeerd.166Welke kwaliteitsindicatoren worden gehanteerd ten aanzien
van het huidige aanbod van kinderopvang?Op basis van de Welzijnswet 1994 wordt het toezicht op de kwaliteit van
de kinderopvang door gemeenten uitgevoerd. Criteria waarop wordt getoetst
zijn onder meer de groepsgrootte, het aantal kinderen per leidster en opleidingseisen.
Deze punten worden ook internationaal beschouwd als de belangrijkste indicatoren
voor kwaliteit. Deze en andere landelijke criteria zijn vastgelegd in het
Tijdelijk besluit kwaliteitsregels kinderopvang en nader uitgewerkt in gemeentelijke
verordeningen. Daarnaast hebben gemeenten de mogelijkheid aanvullende eisen
te stellen.Met de inwerkingtreding van de Wet basisvoorziening kinderopvang wil het
kabinet een beperkt aantal landelijke uniforme regels stellen aan de kwaliteit
van de kinderopvang. Verschillen tussen gemeenten en onnodig beperkende of
gedetailleerde regels komen daarmee te vervallen.Naar aanleiding van discussies in de media hebben de Staatssecretarissen
Vliegenthart en Verstand de Tweede Kamer bij brief van 12 maart 2002
(Kamerstukken II, 2002/2003, 26 587, nr. 18) toegezegd nader onderzoek
te laten doen naar de kwaliteit van de Nederlandse kinderopvang. Aan drie
Nederlandse hoogleraren is opdracht gegeven tot een dergelijk onderzoek. Bij
brief van 4 november 2002 (Kamerstukken II, 2002/2003, 26 587, nr. 22)
heeft Staatssecretaris Phoa de Kamer hierover geïnformeerd. Dit onderzoek
is momenteel in uitvoering en zal naar verwachting nuttige aangrijpingspunten
bieden voor een nadere invulling van de voornaamste indicatoren voor kwaliteit
in de kinderopvang.167Welke activiteiten worden ondernomen ter voorbereiding
van de implementatie van de Wbk en wat zijn de hieraan verbonden kosten?Om kinderopvanginstellingen, inclusief gastouderbureaus, gemeenten, GGD-inspecteurs,
indicatieorganen, jeugdartsen, intermediaire organisaties en sociale partners
te ondersteunen bij de invoering van de Wbk en ouders voor te lichten over
de Wbk is een implementatieprogramma ontwikkeld. Hieronder valt de protocolontwikkeling
voor het toezicht en voor de sociaal-medische indicatie. Daarnaast is het
Programmabureau implementatie Wbk opgericht, dat zorgdraagt voor de uitvoering
van verschillende onderdelen van het implementatieprogramma. Betrokken partijen
uit het kinderopvangveld – MOgroep, Branchevereniging ondernemers
in de kinderopvang (BOinK) en de VNG – zijn verenigd in een Adviesplatform
dat SZW adviseert over de voortgang van de implementatie. De kosten voor 2003
bedragen € 2,5 mln; de kosten voor 2004 bedragen indicatief € 5,3
mln.168Wat is de inhoud van het implementatieprogramma Wbk?In het kader van het implementatieprogramma zijn checklists, handleidingen
en brochures over allerlei aspecten van de invoering van de Wbk in ontwikkeling
voor gemeenten, kinderopvanginstellingen, inclusief gastouderbureaus, en ouders.
Met de Belastingdienst, MOgroep, BOinK, VNG en intermediaire organisaties
wordt de inrichting van het subsidieproces uitgewerkt en beschreven opdat
de administratieve processen van alle partijen naadloos op elkaar gaan aansluiten.
Het ligt in de bedoeling om in het najaar van 2003 en in 2004 informatiebijeenkomsten
en workshops voor gemeenten, kinderopvanginstellingen en gastouderbureaus
te houden, waarin intensieve ondersteuning wordt geboden. In 2004 zal samen
met het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een voorlichtingscampagne
voor ouders worden georganiseerd. In samenwerking met de Stichting van de
Arbeid zal de voorlichting aan sociale partners worden vormgegeven. Het Programmabureau
onderhoudt een website (www.wbk.nl) met alle informatie over de Wbk en de
activiteiten van het Programmabureau; Publieksvoorlichting van SZW verzorgt
de telefonische helpdesk. Voorts zullen nieuwsbrieven en vlugschriften worden
uitgebracht om iedereen op de hoogte te houden van actuele ontwikkelingen
met betrekking tot de Wbk.169Wordt er daadwerkelijk een effectindicator ontwikkeld
waarmee gemeten kan worden of werknemers vinden dat zij arbeid en zorg (goed)
kunnen combineren? Zo ja, wanneer kan deze effectindicator worden verwacht?Ja, er wordt een effectindicator ontwikkeld, waarbij wordt bezien hoe
de doelstelling zo eenduidig en objectief mogelijk kan worden geoperationaliseerd.
In 2004 vindt een eerste meting plaats, waarvan de resultaten waarschijnlijk
in de loop van 2005 beschikbaar komen.170Kan de regering een overzicht geven van alle organisaties
met alle subsidiebedragen die zij krijgen vanuit het coördinerend emancipatiebeleid?Er zijn drie organisaties die een institutionele subsidie ontvangen vanuit
het coördinerend emancipatiebeleid, te weten (genoemde bedragen betreffen
2004): –E-Quality, expertisecentrum
gender en etniciteit€ 1 800 000–Internationaal Informatiecentrum
en Archief voor de vrouwenbeweging€ 1 800 000 –Vrouwen Alliantie€ 380 000Daarnaast worden er eenmalige projectmatige subsidies verstrekt aan diverse
organisaties. In de afgelopen zes jaar is er, in het kader van de subsidieregeling
emancipatie-ondersteuning, voor 241 projecten een totaal bedrag van € 7 860 436
verstrekt. Vanaf 2004 treedt er een nieuwe subsidieregeling emancipatieprojecten
in werking van waaruit voor projecten op het gebied van de beleidsprioriteiten
van het emancipatiebeleid subsidie wordt verstrekt. Het totaal
bedrag voor alle projecten samen is € 3 700 000 voor het
jaar 2004. Van te voren is niet bekend welke organisaties subsidie krijgen;
toekenning geschiedt op basis van beoordeling van de projectvoorstellen.171Waarom heeft de regering niet bezuinigd op de subsidies
vanuit het coördinerend emancipatiebeleid, terwijl bij het ministerie
van VWS wel fors bezuinigd is op de subsidies?De regering heeft de bezuiniging op subsidies op basis van een verdeelsleutel
aan de departementen toebedeeld. De subsidietaakstelling bij SZW is ingevuld
door de beschikbare middelen voor projectmatige subsidies te verminderen.
Het is de verantwoordelijkheid van de vakministers om te beoordelen of de
subsidies op hun eigen beleidsterreinen gecontinueerd dienen te worden en
in welke omvang en vorm.Ik acht een algemene emancipatie infrastructuur van groot belang voor
de ondersteuning en stimulering van het emancipatieproces in de samenleving.
Vanuit het coördinerend emancipatiebeleid wordt aan een drietal organisaties
institutionele subsidie verstrekt. Tot en met 2002 waren er zes organisaties
die institutioneel gesubsidieerd werden. Het aantal institutionele subsidies
is dus gehalveerd. Bovendien is de subsidie aan E-Quality vanaf 2004
gekort met 15%. De vrijgekomen middelen worden aangewend ter versterking van
projectmatige subsidies conform de opzet van het nieuwe emancipatiesubsidiebeleid
dat in 2004 ingaat.172Wordt onder de prioriteit «rechten en veiligheid»
ook het (seksueel) geweld tegen vrouwen op straat verstaan?Het beleid ter voorkoming en bestrijding van geweld tegen vrouwen omvat
in beginsel alle vormen van seksespecifiek geweld waarvan vrouwen en meisjes
het slachtoffer zijn. Onder «seksespecifiek geweld» wordt verstaan:
vormen van geweld, waarbij het feit dat het slachtoffer vrouw respectievelijk
man is een rol speelt. Daarvan zijn vooral vrouwen en meisjes het slachtoffer.
De Minister van Justitie is de eerstverantwoordelijke voor dit beleid. De
rol van de Minister van SZW als coördinerend bewindspersoon voor emancipatiezaken,
bestaat uit het waar nodig aanjagen, ondersteunen en monitoren van de beleidsontwikkeling
op de desbetreffende dossiers. In de notitie ter uitvoering van de motie-Hirsi
Ali (Tweede Kamer 2002–2003, 28 600 XV, nr. 100) zal worden
samengevat waaruit dit beleid zal bestaan. Deze notitie zal voor de behandeling
van de SZW-begroting 2004 worden toegestuurd.173Wat is de stand van zaken met het door de regering
gefinancierde informatiepunt gelijke behandeling? Welke stappen heeft de regering
ondernomen sinds de Commissie gelijke behandeling (zie haar Jaarverslag 2002)
dit project heeft stilgelegd ? Wanneer wordt een definitieve conclusie getrokken
over de levensvatbaarheid van het project in de door de regering nagestreefde
vorm?In het kader van de uitvoering van het Meerjarenbeleidsplan Emancipatie
heeft de toenmalige staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
mevrouw mr. A.E. Verstand-Bogaert, in principe besloten tot het doen instellen
van een informatiepunt Gelijke behandeling m/v, dat informatie zou verstrekken
over de gelijke behandeling van mannen en vrouwen in het algemeen en over
het VN-Vrouwenverdrag in het bijzonder. In het kader van de integratie van
het M/V-perspectief in beleid en uitvoering heeft de minister
van Justitie, als beheer verantwoordelijke, hiertoe in 2002, mede namens genoemde
staatssecretaris, de Commissie Gelijke Behandeling verzocht een bedrijfsplan
op te stellen. Dit verzoek was voorzien van een financieel kader (voor de
jaren 2002 tot en met 2004 jaarlijks een bedrag van ten hoogste € 113 445).
De Commissie heeft vervolgens een bedrijfsplan voorgelegd, dat was voorzien
van een begroting die het gegeven financiële kader aanzienlijk overschreed.
Het bedrijfsplan zelf is door verschillende maatschappelijke organisaties,
waarmee samenwerking werd beoogd, weinig positief ontvangen (o.a. het Clara
Wichmann Instituut en het Landelijk Expertisecentrum Leeftijd en Maatschappij).
Ik constateer dat een dergelijk informatiepunt intussen nog slechts een beperkte
meerwaarde zal hebben. Via websites van de overheid en van maatschappelijke
organisaties (bijvoorbeeld het EmancipatieWeb,«emancipatie.nl»),
wordt de desbetreffende informatie inmiddels aan burgers aangeboden. Via subsidies
zijn in de afgelopen twee jaar bovendien al aanzienlijke bedragen uitgegeven
aan de verdere bekendmaking van het VN Vrouwenverdrag. Gelet op bovenstaande
overwegingen ziet het kabinet af van oprichting en inrichting van een dergelijk
informatiepunt.174Welke aanbevelingen heeft het toezichthoudende comité
van de VN nog meer gedaan, naast die ten aanzien van de positie van zwarte,
migranten en vluchtelingenvrouwen in Nederland? Wat gaat er procedureel verder
met deze aanbevelingen en conclusies gebeuren?De toenmalige staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, mw.
Verstand-Bogaert, heeft de Tweede Kamer bij brief van 1 oktober 2001
(SZW/01/825) geïnformeerd over de uitkomsten van de bespreking van de
2e en 3e Nederlandse rapportage over het schriftelijk verslag van het CEDAW
Comité. Het verslag van het CEDAW Comité bevat 46 aanbevelingen
en conclusies. De belangrijkste andere aanbevelingen betreffen het prostitutiebeleid,
de toegankelijkheid van pensioenen en gezondheidszorg voor oudere vrouwen,
het naamrecht en specifieke gezondheidsproblemen bij vrouwen zoals HIV/AIDS,
alcohol- en tabaksverslaving. Ook heeft het CEDAW zich uitgesproken over het
lidmaatschap van vrouwen van politieke partijen, gericht op de SGP. Over de
zaken waarover het CEDAW Comité aanbevelingen heeft gedaan, wordt in
2004 gerapporteerd in de 4e nationale rapportage aan het CEDAW Comité.175Wat is het tijdpad voor de kabinetsevaluatie van het
Meerjarenbeleidsplan Emancipatie na 4 jaar (als aangekondigd in Kamerstukken
II, 2000/01, 27 061, nr. 3, p. 4)? Hoe verhoudt deze evaluatie
zich tot de voor 2006 voorziene externe evaluatie van activiteiten van de
coördinerende bewindspersoon?Het Meerjarenbeleidsplan is in november 2000 aan de Tweede Kamer aangeboden.
In dit plan heeft het kabinet aangegeven om na vier jaar de in het Meerjarenbeleidsplan
genoemde maatregelen te evalueren. U kunt deze evaluatie in 2005 verwachten.
De voor 2006 voorziene externe evaluatie heeft betrekking op een evaluatie
van de specifieke taken van de coördinerend minister van emancipatiezaken
zoals weergegeven in de geformuleerde operationele doelstellingen.176Wat zijn de redenen dat er voor beleidsprioriteiten
1 (rechten en veiligheid) en 3 (besluitvorming en bestuur) (nog) geen nadere
doelstellingen en indicatoren zijn ontwikkeld? Welke prestatie-indicatoren
zal de regering voor deze beleidsprioriteiten gaan hanteren? De omvang geweld in het privé domein is maatschappelijk weinig
zichtbaar. Dat is deels inherent aan dit geweld. Slachtoffers komen door angst,
schaamte, culturele belemmeringen of onmondigheid slechts sporadisch naar
buiten met hun verhaal. In algemene slachtofferenquêtes zijn deze geweldsvormen
veelal ondervertegenwoordigd. Mede als gevolg daarvan vertoont de informatie
over de ontwikkelingen in aard en omvang nog veel lacunes, en ontbreken betrouwbare
gegevens aan de hand waarvan het kabinet voor het beleid ter voorkoming en
bestrijding van geweld tegen vrouwen kwantitatieve doelstellingen zou kunnen
formuleren. Per 1 januari 2003 is op initiatief van de Raad van Hoofdcommissarissen
een project gestart waarin landelijk de voortgang bij de politie-aanpak van
huiselijk geweld wordt gemonitord en waarin stappen worden gezet om binnen
de politie-organisatie binnen enkele jaren te komen tot een eenduidig registratiesysteem
voor huiselijk geweldzaken. Ter ondersteuning van het lokale veiligheidsbeleid
zal de Minister van SZW in samenwerking met een zestal gemeenten een Pilot
Vrouwen Veiligheidsindex laten uitvoeren om gemeenten te ondersteunen aard
en omvang van seksespecifiek geweld te monitoren. Op het gebied van de bestrijding
van mensenhandel is een stap in de goede richting gezet door de instelling
van de Nationaal Rapporteur Mensenhandel. In haar tweede rapport heeft de
Nationaal Rapporteur gegevens gepubliceerd over aard en omvang van mensenhandel
in Nederland.Voor het terrein van besluitvorming en bestuur geldt als algemene doelstelling
het streven naar de evenredige deelname van vrouwen en mannen. Deze algemene
doelstelling is in het Meerjarenbeleidsplan Emancipatie (2000) gespecificeerd
in een reeks streefcijfers – prestatieindicatoren zo u wilt –
voor respectievelijk de jaren 2004 en 2010. Deze specifieke doelstellingen
zijn vastgesteld per functionaliteit (d.w.z. uiteenlopende organen uit politiek
en openbaar bestuur, rechterlijke macht, overheid, adviesorganen, profit-
en non-profitsector, zie pagina 71 van het Meerjarenbeleidsplan). Zoals op
pagina 121 van de SZW-begroting 2004 is aangegeven zal op basis van de benchmark
en participatie-index worden bezien of op basis van de in het Meerjarenbeleidplan
Emancipatie geformuleerde streefwaarden een meer algemene streefwaarde geformuleerd
kan worden.177Het bevorderen van economische zelfstandigheid van
vrouwen is één van de beleidsprioriteiten van de regering. Welke
maatregelen op de verschillende begrotingen hebben hier een positieve dan
wel negatieve invloed op?Economische zelfstandigheid van vrouwen wordt bevorderd door ervoor te
zorgen dat arbeidsparticipatie van vrouwen loont. Doordat de inkomstenbelasting
in Nederland geïndividualiseerd is, is de stimulans om de keuze voor
arbeidsparticipatie te maken groot. Het kabinet versterkt deze stimulans door
de combinatiekorting in 2004 te richten op de minst verdienende partner in
een huishouden. Een negatieve invloed op economische zelfstandigheid van vrouwen
hebben regelingen die gezinsinkomensafhankelijk zijn. Met name vrouwen die
aangewezen zijn op laagbetaald werk kunnen dan geconfronteerd worden met de
problematiek van de armoedeval. Bij gezinnen met lage inkomens is er dan ook
een afruil tussen inkomensbescherming van het huishouden en bevordering van
economische zelfstandigheid van vrouwen.178Wat is de verhouding tussen de beleidsprioriteiten
en de operationele doelstellingen van het emancipatiebeleid? Zijn de operationele
doelstellingen niet eerder instrumenten dan operationele doelstellingen? De verhouding is in tabel 12.3 op pagina 119 van de SZW-begroting 2004
verhelderd. De operationele doelstellingen hebben conform de VBTB benadering
betrekking op activiteiten en middelen die de coördinerend minister voor
emancipatiezaken zelf inzet en waar hij op afrekenbaar is.179Hoe gaat de regering de aandacht voor de rol van mannen
op de drie emancipatieterreinen concreet vormgeven?In het Plan van Aanpak «emancipatie en integratie», dat op
28 oktober 2003 naar de Tweede Kamer is gestuurd, staat aangegeven dat
de emancipatie van mannen uit etnische minderheden versterkt dient te worden.
Dit zal gebeuren door mannen nadrukkelijk te betrekken in de aangekondigde
campagne en in debatten over onderwerpen als uithuwelijken, vrouwenbesnijdenis,
eerwraak, en seksuele en relationele vorming. Daarnaast wordt via het project
«Mannen in de Hoofdrol» een grotere bijdrage van mannen aan de
taken thuis gestimuleerd opdat vrouwen (blijven) participeren op de arbeidsmarkt.
Het project bestaat o.a. uit media-aandacht zoals de televisieserie «Vaders»,
televisiecommercials en radiospotjes. Er wordt o.a. samengewerkt met de KNVB,
Mili Görus, IOT (Inspraakorgaan Turken), gemeenten Amsterdam en Rotterdam,
Nijenrode, Koninklijke Landmacht, Shell en ABVAKABO.In de inmiddels in gang gezette implementatietrajecten Dagindeling en
in de gestarte en te starten vervolgtrajecten Dagindeling ESF-3 zijn mannen
in een aantal gevallen doelgroep, zoals in de installatiebranche, ploegendiensten
in de zware industrie en in transport. Andere voorbeelden zijn het interdepartementale
samenwerkingsverband Vrouw/Man in Beroep, dat zich richt op het ontschotten
van de arbeidsmarkt en het ambassadeursnetwerk, gericht op de doorbreking
van het glazen plafond, dat grotendeels bestaat uit mannen. Door hun prominente
positie geven zij een impuls aan de aandacht voor de vertegenwoordiging van
vrouwen in besluitvormende gremia.180Welke criteria hanteren de andere ministeries om emancipatiebeleid
te verankeren in de hoofdstroom van het beleid?In de interdepartementale overzichtsrapportage gender mainstreaming (SZW/02/713)
die in november 2002 aan de Tweede Kamer is toegestuurd, geven de departementen
aan hoe zij emancipatiebeleid verankeren. In de plannen van aanpak, die alle
ministeries gaan opstellen ten behoeve van de visitatiecommissie, zullen departementen
zelf aangeven hoe zij omgaan met de integratie van het M/V-perspectief in
beleid en uitvoering en welke criteria zij daarbij hanteren.181Wie zullen er deel uitmaken van de onafhankelijke externe
visitatiecommissie?Begin december wordt de Tweede Kamer geïnformeerd over het instellen
van de visitatiecommissie. Op dit moment kunnen er nog geen mededelingen worden
gedaan over de samenstelling van de commissie, omdat de betreffende personen
nog niet allemaal zijn benaderd.182Wordt de rapportage gender mainstreaming 2004 die aan
de Europese Raad wordt aangeboden ook aan de Tweede Kamer toegezonden? Wanneer
kan de Tweede Kamer deze rapportage verwachten? Op welke termijn zullen de
departementale plannen van aanpak gereed zijn en aan de Tweede
Kamer worden toegezonden? Welke plaats krijgen concrete emancipatietaakstellingen
hierin? Op welke termijn zal de Visitatiecommissie gender mainstreaming worden
ingesteld? Gelet op het feit dat deze commissie reeds in 2001 is aangekondigd:
wat is de reden dat de instelling zo lang op zich laat wachten? Hoe luidt
de precieze opdracht aan de visitatiecommissie? Welk budget staat de visitatiecommissie
ter beschikking? Richt de ondersteunende (stimulerende) taak van E-Quality
zich alleen op gemeenten en provincies, of ook op maatschappelijke organisaties
en het rijk?De rapportage gendermainstreaming 2004 voor de Europese Raad wordt opgesteld
door de Europese Commissie tijdens het Nederlandse voorzitterschap en zal
worden behandeld tijdens de Voorjaarstop 2005 onder het Luxemburgse voorzitterschap.
De Tweede Kamer zal na openbaarmaking door de Europese Commissie na afloop
van de Europese Voorjaarstop in 2005 de rapportage gendermainstreaming ontvangen.
Met betrekking tot de werking van de visitatie-commissie en de departementale
plannen van aanpak verwijs ik u naar de informatie, die ik de Tweede Kamer
begin december zal doen toekomen.183Hoe is/wordt uitvoering gegeven aan de toezegging tijdens
de begrotingsbehandeling 2003 dat de Tweede Kamer tijdig wordt geïnformeerd
over de hoofdlijnen in het nieuwe subsidiebeleid?Bij de begrotingsbehandeling 2003 zijn in dit kader geen toezeggingen
gedaan door de toenmalige staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
de heer Phoa. De hoofdlijnen van het nieuwe subsidiebeleid vindt u terug in
beleidsartikel 12, coördinatie emancipatiebeleid, van de SZW-begroting
2004.184Gelden de uitgangspunten die zijn vastgesteld in de
regeringsnota «Gender en mainstreaming» nog steeds en vormen deze
ook een onderdeel van het huidige regeringsbeleid?De uitgangspunten die zijn vastgesteld in het kabinetsstandpunt «Gender
Mainstreaming» gelden nog steeds. Op pagina 115 van de SZW-begroting
2004 is hierover een passage opgenomen.185Wordt er in het plan van aanpak ook aandacht besteed
aan de emancipatie en integratie van allochtone jongens en mannen?Zie antwoord op vraag 179.186Wat is de betekenis van het verdwijnen van beleidsbeïnvloeding
als taak van E-Quality? Mogen zij zich niet meer kritisch uitlaten over het
regeringsbeleid?Directe beleidsbeïnvloeding, in de zin van lobby en belangenbehartiging,
behoort niet tot de taken van een onafhankelijk expertisecentrum. E-Quality
ontvangt haar subsidie voor het verschaffen van expertise t.b.v. het verbeteren
van beleid of besluitvorming. Het gaat daarbij om expertise in de vorm van
analyses, informatie, instrumenten ter ondersteuning van het proces van gender
mainstreaming. Dit sluit dit een kritische kanttekening op kabinetsbeleid
niet uit. 187Voor welke sectoren in de gezondheidszorg waar op dit
moment nog geen arboconvenant voor is afgesloten wil de regering convenanten
gaan afsluiten? Wanneer gaat dit gebeuren?Het kabinet wil voor alle sectoren in de zorg zgn. tweede fase arbo-convenanten
afsluiten, gericht op verzuim en reïntegratie, ook voor die sectoren
waar nog geen eerste fase arbo-convenant tot stand is gekomen (verpleeg- en
verzorgings-tehuizen). Onderhandelingen hiertoe zijn volop gaande. Hierin
kunnen ook afspraken gemaakt worden inzake verbeteringen in de combinatie
werk/privé. Daarnaast worden er convenanten over herintredende vrouwen
gesloten.188Welk bedrag zal uit de ESF 3 gelden concreet beschikbaar
zijn voor de brede implementatie van de experimenten dagindeling, per jaar?
Over hoeveel jaren?Voor Dagindeling is vanuit het ESF-3 programma € 17,5 miljoen
beschikbaar in de periode 2000 – 2007. Jaarlijks is er een aanvraagronde.
Het gaat om implementatietrajecten voor brede verspreiding van succesvolle
resultaten uit eerdere experimenten dagindeling én om nieuwe experimenten.
Met een investeringsimpuls op lokaal niveau wil het kabinet hier de komende
jaren een impuls aan geven door middel van afspraken met de gemeenten over
tijdbureaus alsmede over nieuwe experimenten dagindeling, gericht op de afstemming
van werk- en openingstijden, invoering van kleinschalige vormen van kinderopvang,
ouderen- en mantelzorg en persoonlijke dienstverlening. Inzet van het kabinet
is om hiervoor aanzienlijke middelen uit de ESF 3 beschikbaar te stellen.189Wanneer komt de regeringsreactie op de adviezen van
de Stuurgroep Dagindeling en de Commissie Dagarrangementen precies? Is dat
nog voor de begrotingsbehandeling?Mijn voornemen is om u de kabinetsreactie nog vóór de behandeling
van de SZW-begroting 2004 toe te zenden.190Wat wordt er naast het project Mannen in de hoofdrol
concreet gedaan om de rolverdeling tussen mannen en vrouwen te verbeteren?In het kader van het ESF-EQUAL project «Mannen in de Hoofdrol»
is in april 2003 door NFO Trendbox een zogenaamde 1-meting gehouden (een representatieve
steekproef onder Nederlanders van 16 jaar en ouder). Hierin is de vraag gesteld
wat men denkt dat er met het netto-gezinsinkomen zal gebeuren als de fulltime
werkende partner (veelal de man, met het hoogste inkomen) minder uren zou
gaan werken, en de andere partner (doorgaans de vrouw, met een lager inkomen)
gelijktijdig meer uren gaat werken. Ongeveer tweederde van de werkende respondenten
(67% van de mannen, 60% van de vrouwen) gaf aan te denken dat het inkomen
in meer of mindere mate lager zou uitpakken. Echter, in werkelijkheid mag
de partner van de kostwinner – in veel gevallen – minder verdienen
om toch op hetzelfde netto-huishoudinkomen te blijven. Met een rekeninstrument
zullen partners geïnformeerd worden over de ze misvatting en welke gevolgen
een herverdeling van uren voor hen tot gevolg heeft. 191In welke mate willen vrouwen meer gaan werken als hun
partners meer in huis zouden doen? Welke groepen vrouwen willen dat, onderverdeeld
naar leeftijd, inkomensniveau, afkomst etc?In het kader van het ESF-EQUAL project «Mannen in de Hoofdrol»
is in april 2003 door NFO Trendbox een zogenaamde 1-meting gehouden (een respresentatieve
steekproef onder Nederlanders van 16 jaar en ouder.) Uit de resultaten blijkt
dat 24% van de vrouwen zegt meer te gaan werken als dat niet ten koste gaat
van de zorg voor het huishouden. Vanwege het gebrek aan meer gedetailleerde
gegevens is deze vraag niet te beantwoorden per achtergrondvariabele (leeftijd,
inkomen, afkomst etc). Voorts blijkt uit de Emancipatiemonitor 2002 (p.119)
het volgende: van de mannen en vrouwen is meer dan 60% voor een gelijk aantal
arbeidsuren voor beide partners. Vrouwen kiezen daarbij echter en masse voor
het samen in deeltijd werken (59% van de vrouwen), mannen zien het beiden
fulltime werken vaker als ideaal (39% van de mannen).192In welke mate willen mannen korter gaan werken als
dat mogelijk is? Welke groepen mannen willen dat, onderverdeeld naar leeftijd,
inkomensniveau en afkomst? En van welke factoren is dat dan afhankelijk (als
dat mogelijk is)?In de Emancipatiemonitor 2002 (blz. 119) is een tabel 4.37 opgenomen waarin
de voorkeuren van partners voor hun beider deelname aan de arbeidsmarkt is
aangegeven. Hieruit blijkt dat 29% van de mannen en 59% van de vrouwen de
voorkeur heeft om beiden in deeltijd te werken. Echter, ondanks het feit dat
steeds meer mannen aangeven minder te willen werken, wordt deze voorkeur niet
vertaald in het percentage mannelijke deeltijders. Het percentage mannelijke
deeltijders is sinds 1987 redelijk stabiel gebleven (10%). Blijkbaar hebben
mannen weliswaar een voorkeur om minder uren te werken, maar kunnen, durven
of willen zij deze latente voorkeur niet realiseren. De wens van mannelijke
werknemers om meer of minder te willen werken is onder meer afhankelijk van
factoren als het opleidingsniveau en de sector waarin men werkzaam is. Maar
ook factoren als de omvang van de werkweek, de omvang van de werkweek van
de partner en de tevredenheid met de werksituatie spelen een rol. Uit de 1-meting
(NFO Trendbox, april 2003) blijkt dat veel mannen (50%) negatieve reacties
ondervinden wanneer zij aangeven minder te willen werken. Voorts blijken ook
sociaal-culturele factoren en traditioneel denken nog steeds een belangrijke
rol te spelen. Mannen ontlenen hun identiteit voor een belangrijk deel aan
het kostwinnerschap, hetgeen nog door veel vrouwen wordt ondersteund (Grunell, Mannen zorgen, 2002).193Welke concrete doelstelling en streefwaarde(n) stelt
de regering voor 2004 betreffende het arbeidsrisico kracht zetten en het arbeidsrisico
geluid? Waarom is deze niet in de begroting opgenomen? Zal in de verantwoording
over 2004 worden toegelicht of deze doelstelling/streefwaarde(n) is behaald?
Welke concrete acties onderneemt de Arbeidsinspectie om aan het risico van
blootstellen aan lawaai, ook in disco's e.d., aandacht te besteden in 2004?Zowel in de aanbiedingsbrief bij de Arbobalans 2002 als het jaarverslag
van SZW over 2002 is aangekondigd dat de looptijd van de arbeidsrisico's schadelijk
geluid en kracht zetten zijn verlengd tot 2006. Reden voor deze verlenging
is dat de opname van afspraken over o.a. deze arbeidsrisico's in de arboconvenanten
meer tijd heeft gevergd dan in eerste instantie werd ingeschat. Het arbeidsrisico
tillen (kracht zetten) wordt aangepakt in 23 van de 45 afgesloten
arboconvenanten en van de afgesloten arboconvenanten bevatten er 7 afspraken
over een reductie van blootstelling aan geluid. Resultaten van deze convenanten
is pas tegen het einde van de convenantsperiode (2005–2007) te verwachten.
In de verantwoording over 2006 zullen we dan ook aangeven of de streefcijfers
kracht zetten en schadelijk geluid zijn gehaald.Voor werkdruk is het streefcijfer in 2002 al bereikt. Dit streefcijfer
loopt tot 2003. In 2004 wordt gerapporteerd over de hoogte van dit cijfer
in 2003. Er wordt geen nieuw streefcijfer in de begroting 2004 e.v. geformuleerd.De doelstelling voor kracht zetten en schadelijk geluid is verlengd tot
2006, dit omdat de opname van afspraken over o.a. deze arbeidsrisico's in
de arboconvenanten meer tijd heeft gevergd.In 2002 heeft de Arbeidsinspectie een inspectieproject uitgevoerd in discotheken.
De bezochte discotheken (25) voldeden na een controle van eerder geconstateerde
overtredingen aan de wettelijke bepalingen betreffende het beschermen van
de eigen werknemers tegen schadelijk geluid. Deze resultaten gaven geen aanleiding
om een vervolg inspectieproject op te starten. Momenteel wordt de mogelijkheid
bekeken om samen met de branche en VROM een voorlichtingscampagne op te starten.In 2004 wordt geluid wel meegenomen in reguliere inspectieprojecten o.a.
bij de bouw, garages en de hout- en meubelindustrie.194Wat zijn de ambities van de regering met betrekking
tot vermindering van de werkdruk voor de komende jaren?Zoals onlangs de Tweede Kamer is geïnformeerd in het kader van de
brief over het plan van aanpak Vrouwen en WAO, is het ministerie van SZW zich
aan het oriënteren op mogelijkheden om in aanvulling op de aanpak via
het huidige arboconvenantentraject een vervolgaanpak op RSI en psychosociale
arbeidsbelasting te ontwikkelen.Dit najaar worden met betrokken partijen (werknemers, werkgevers, wetenschappers,
arboprofessionals en verzekeraars, arbeidsinspecteurs) discussiesessies georganiseerd.
Daarmee wordt nader inzicht verkregen wat een vermindering van deze arbeidsrisico's
in de weg staat, welke oplossingsrichtingen denkbaar zijn en welke partijen
primair aan zet zijn. Het resultaat van deze sessies zal worden gebruikt bij
het bepalen van de rol die het ministerie daarbij moet spelen.195In hoeverre voldoen de bedrijven met bepaalde grote
hoeveelheden gevaarlijke stoffen aan hun verplichtingen wat betreft het beschrijven
en beheersen van risico's?Ten aanzien van de beheersing van de risico's in bedrijven met grote hoeveelheden
gevaarlijke stoffen in de chemische industrie kan worden gesteld dat de betrokken
bedrijven over het algemeen veel energie steken in veiligheid. De te verwachten
grote maatschappelijke effecten van ongevallen in deze branche liggen daaraan
ten grondslag. In vergelijking met andere bedrijfstakken vinden in deze sector
gemiddeld weinig arbeidsongevallen plaats. Wel is in de periode mei 2002–juni
2003 een stijging van het aantal zware incidenten geconstateerd. Over deze
stijging en de voorgenomen maatregelen van overheid en industrie bent u recentelijk
geïnformeerd (A&G/W&O/2003/76 769). Ten aanzien van de beschrijving van de risico's valt onderscheid te maken
tussen de bedrijven die onder het Besluit risico's zware ongevallen 1999 (Brzo)
vallen, en bedrijven die onder de Arbeidsveiligheidsrapportageplicht (AVR)
vallen. Voor de eerste categorie bedrijven kan worden gesteld dat de verplichte
informatie is aangeleverd, maar dat er nog steeds discussies gevoerd worden
over de vereiste detaillering. Aan uw Kamer is een evaluatie toegezegd van
het Brzo 1999. Deze evaluatie bevindt zich momenteel in de afrondende fase,
en gaat nader in op de genoemde problematiek.De bedrijven die onder de AVR-plicht vallen, dienen sinds het begin van
de jaren '80 over een zogenaamd arbeidsveiligheidsrapport te beschikken. Het
is echter de bedoeling om de AVR-regeling begin 2004 te vervangen door de
Aanvullende Risicoinventarisatie en -Evaluatie (ARIE), waarin meer actuele
inzichten ten aanzien van risicobeschrijvingen worden opgenomen, in combinatie
met een aanzienlijke administratieve lastenverlichting. Vooruitlopend op deze
nieuwe verplichting is ervoor gekozen de handhavingsprioriteit vooral te richten
op het Brzo 1999. Verwacht mag worden dat de ARIE-regeling de beschrijving
van risico's in AVR/ARIE-bedrijven, en daarmee het veiligheidsbewustzijn,
een nieuwe impuls geeft.196Wat is de ambitie van de regering voor de komende jaren
met betrekking tot melding aantal beroepsziekten conform de richtlijnen?De ambitie is dat 90 procent van de beroepsziektemeldingen conform de
richtlijnen is. Dit wordt als een optimum gezien. Door een fors aantal niet-conforme
meldingen in de bouw ligt de realisatie 2002 lager. De belangrijkste reden
is het melden van rugklachten en psychische klachten zonder duidelijke diagnose.
Hiervoor bestaan geen meldingscriteria. Nog in 2003 zal het NCvB meldingscriteria
presenteren voor rugklachten. Tevens worden voorbereidingen getroffen voor
het aanscherpen van de registratierichtlijn voor psychische aandoeningen.
Deze nieuwe registratierichtlijnen kunnen het inzicht vergroten in deze belangrijke
categorieën van de gezondheidsschade door werk.197In 2020 zal het AOW spaarfonds 126 miljard euro bedragen
en de jaarlijkse aanspraken dienen daarvoor jaarlijks met 113,4 miljoen
euro te stijgen. Vanaf 2020 kan het Ouderdomsfonds een beroep doen op
middelen uit het Spaarfonds om de toegenomen uitgaven aan AOW uitkeringen
zonder extra premieverhogingen te kunnen financieren. Kan de regering toelichten
of voornoemde doelen met de huidige opbouw van het AOW fonds ook daadwerkelijk
bereikt kunnen worden? Zal de toename van de staatsschuld als gevolg van het
aanspreken van het spaarfonds AOW even groot zijn als het bedrag aan staatsschuld
dat in de jaren voorafgaand aan 2020 speciaal voor dit doel is afgelost? In
hoeverre is hierbij rekening gehouden met de welvaartsvastheid van de AOW?Het precieze pad van uitnamen uit het AOW-spaarfonds in de jaren na 2020
is afhankelijk van de dan geldende inzichten in de ontwikkeling van de AOW-uitgaven
en AOW-premie inkomsten. De Miljoenennota 2004 (p. 37 e.v.) toont vier scenario's
voor houdbare overheidsfinanciën waarin de schuldquote geleidelijk vermindert
en in 2030 circa 15% van het BBP bedraagt. In de jaren daarna volgt een lichte
stijging. Deze stijging zou vorm kunnen krijgen door uitnamen uit het AOW-spaarfonds.
Zoals de achterliggende gedachte bij de schuldreductie expliciet wordt gemaakt
door de stortingen in en rentebetalingen aan het AOW-spaarfonds, zo ook kunnen
uitnamen uit het spaarfonds te zijner tijd de financiering van de AOW
veilig stellen zonder dat afbreuk wordt gedaan aan houdbare overheidsfinanciën.
Uitgangspunt is dat de AOW wordt gekoppeld aan de gewogen contractloonontwikkeling,
afgezien van de voornemens voor 2004 en 2005.198Wat is de laatste stand van zaken met betrekking tot
Kliq?De verantwoordelijkheid voor en de kennis over de laatste ontwikkelingen
rond NV KLIQ, ligt bij de minister van Financiën. In 2002 is de aandeelhoudersrol
voor de NV KLIQ door de minister van Financiën van SZW overgenomen.199Is er thans geen sprake meer van koopkrachtverlies
voor ex-banenpoolers?Nee. Door het afschaffen van de Wet Vermeend/Moor steeg het belastbaar
inkomen van een groep banenpoolers, terwijl het netto inkomen van deze groep
grosso modo gelijk bleef. Als gevolg van het gestegen belastbaar inkomen daalde
de aanspraak op huursubsidie tot het niveau van andere personen met een vergelijkbaar
inkomen in vergelijkbare omstandigheden. Daarmee kwam een einde aan een voordeel
dat deze groep personen genoot ten opzichte van andere personen met een vergelijkbare
inkomenspositie. Vanwege overgangsaspecten is dit effect tijdelijk gecompenseerd.
Met de Regeling compensatie inkomensachteruitgang ex-banenpoolers werd hieraan
gehoor gegeven en is de achteruitgang in huursubsidie gedurende 3 jaar gecompenseerd.
Het ging daarbij om een specifieke groep personen die voor 1 januari
1996 waren ingestroomd in de banenpool en vervolgens een WIW-dienstbetrekking
bekleedden. In juli 2002, het laatste jaar waarin de regeling van kracht was,
ging het nog om 3 555 personen.200Kan een overzicht worden gegeven van de strategie en
de voorgenomen maatregelen (naast het schrappen van regels en vermindering
van administratieve lastendruk) om te komen tot een effectieve inzet van personele
deskundigheid, alsmede een becijfering van de budgettaire besparingen per
jaar?In 2002 zijn er binnen SZW afspraken gemaakt om de efficiency- en volumetaakstelling
die voor SZW voortvloeien uit het Strategisch Akkoord te verwerken. Hierbij
is een verbinding aangebracht met de realisatie van de beleidsvoornemens zoals
vereenvoudiging van de bijstandswet en gemeentelijk activeringsbeleid alsmede
de verdere vormgeving van primaire en ondersteunende processen. Het betreft
hierbij een bedrag van uiteindelijk € 13 miljoen in 2007.201Om hoeveel opgepakte en afgesloten onderzoeken door
het SIOD zal het in 2004 gaan?In 2004 zal de SIOD tenminste 65 onderzoeken afsluiten. Dit betekent dat
er tenminste 65 processen-verbaal worden aangeleverd bij het OM. Deze 65 onderzoeken
zullen variëren in omvang en zwaarte, en kennen daarmee ook doorlooptijden
die nogal uiteenlopen. Bovendien beperken ze zich niet tot 1 verdachte per
onderzoek. Het zal gaan om grootschalige, complexe onderzoeken en projecten
die zich richten op thema's als illegale arbeid, premiefraude of subsidiefraude
en waarbij aspecten als identiteitsfraude, grensoverschrijdende fraude, verstoring
van de arbeidsmarkt en grote maatschappelijke en economische
schade een rol spelen. De SIOD zet zijn capaciteit via een zorgvuldig selectieproces
gericht in202Kan een overzicht worden gegeven van de resultaten
van de twaalf reeds afgesloten SIOD onderzoeken?De SIOD is vanaf medio 2002 operationeel. Tot 1 april 2003 waren
er 34 onderzoeken door de SIOD ingesteld, waarvan er op dat moment 12 waren
afgerond. In twee zaken is een rechterlijke uitspraak gedaan, waarbij naast
naheffingsaanslagen en civiele vordering ook taakstraffen en celstraf is opgelegd.
Inmiddels zijn per 1 oktober 2003 45 processen-verbaal bij het Openbaar
Ministerie ingediend.De opsporingsonderzoeken kunnen naast repressieve resultaten ook aanleiding
voor bijstelling van beleid en regelgeving. Zo is naar aanleiding van een
opsporingsonderzoek naar illegale tewerkstelling in de ICT-sector de AMvB
ter uitvoering van de Wet Arbeid Vreemdelingen aangescherpt.203Kan de regering de subsidies onder beleidsartikel 98
nader specificeren?Onder de subsidies onder beleidsartikel 98 vallen in 2004 de volgende
regelingen/subsidies: Projectsubsidies (innovatieve projecten op beleidsterrein SZW)€ 4 662 000 Antheus (stimuleren werkgelegenheid in de regio Delfzijl)€ 14 000Verbetering kwaliteit arbeidsverhoudingen (stimuleren maatschappelijk
belangstelling, discussie, beleidsontwikkeling en beleidsimplementatie arbeidsverhoudingen)€ 400 000PRB-regio's (experiment reïntegratie persoonsgebonden budgetten)€ 300 000Het budget voor projectsubsidies wordt jaarlijks besteed aan het subsidiëren
van innovatieve projecten op het beleidsterrein van SZW. De afgelopen jaren
is het budget onder andere besteed aan een experiment met persoonsgebonden
reïntegratiebudgetten en de stimuleringsmaatregel sociale activering
(intensivering gemeentelijk beleid langdurig werklozen en uitkeringsgerechtigden).
Tevens wordt € 3,905 mln bestemd voor aanvullende subsidieverzoeken
en dergelijke.204Kan de regering de beperking van de uitkeringslasten
voor de WW van € 80 miljoen uitsplitsen per maatregel: referte-eis,
afschaffing kortdurende uitkering en de afschaffing van de vervolguitkering?Door het afschaffen van de vervolguitkering worden de uitkeringslasten
voor de WW in 2004 beperkt met € 40 miljoen. De overige besparingen
in 2004 betreffen de WWOW, de invoering sollicitatieplicht oudere werknemers
en de uitbreiding feitelijk arbeidsverleden. Verder werd er ten tijde van
de begrotingssamenstelling nog uitgegaan van invoering van anticumulatie van
gouden handdrukken per 1-1-2004. In het Najaarsoverleg is afgesproken dat
deze maatregel niet zal worden ingevoerd, onder de voorwaarde dat de bonden
akkoord gaan met de loonmatiging.Voor het aanscherpen van de referte-eis en het afschaffen van de kortdurende
uitkering is in de begroting uitgegaan van invoering per 1 januari 2005. Naar aanleiding van het najaarsakkoord zal het kabinet m.b.t.
tot deze maatregelen geen voorstellen doen alvorens de SER voor 1 maart
2004 een voor het kabinet zwaarwegend advies over de WW heeft uitgebracht.
Ook hierbij geldt de voorwaarde dat de bonden akkoord dienen te gaan met de
loonmatiging. Vooralsnog wordt er vanuit gegaan dat het SER-advies niet tot
besparingsverliezen zal leiden.205Wanneer kan de Tweede Kamer het wetsvoorstel tot afschaffing
van de WW-vervolguitkering verwachten?Het kabinet heeft het wetsvoorstel op 21 oktober jl. bij de Tweede Kamer
ingediend.206Welke gevolgen voor de begroting 2004 en verder heeft
het afschaffen van de WW-vervolguitkeringen voor de volume van de bijstand?Het afschaffen van de VVU zal een stijging van het Abw- en IOAW-volume
tot gevolg hebben. De omvang van de stijging staat hieronder per jaar weergegeven.
Omdat de VVU alleen voor nieuwe instroom in de WW wordt afgeschaft, is er
sprake van een ingroeipad en zal het effect op het bijstandvolume in 2004
nog beperkt zijn. 200420052006200720081 5006 50012 50017 00021 500207Welke overgangstermijn is de regering van plan te hanteren
bij de afschaffing van de WW-vervolguitkeringen?De afschaffing van de vervolguitkering geldt voor werknemers van wie de
eerste werkloosheidsdag op of na 11 augustus 2003 ligt. Deze werknemers
zullen na het verstrijken van de duur van de loongerelateerde WW-uitkering
geen vervolguitkering ontvangen.Werknemers die vóór 11 augustus 2003 werkloos zijn geworden,
behouden na afloop van de loongerelateerde fase nog recht op een volledige
vervolguitkering.Ook werknemers die op of na 11 augustus 2003 werkloos worden, behouden
na afloop van de loongerelateerde fase nog recht op een volledige vervolguitkering,
indien de aanzeggingsdatum van de opzegging of de ontbindingsbeschikking van
de kantonrechter is gelegen vóór 11 augustus 2003. Hiervoor
is gekozen, omdat werkgevers en werknemers zich voor 11 augustus 2003
geen rekenschap konden geven van de gewijzigde situatie.208De eerste operationele doelstelling behelst de rechtmatige
en tijdige uitvoering van de WW Kan de regering in dit verband toelichten
waarom de indicatoren rechtmatigheid en tijdigheid volgens de begroting geen
directe relatie hebben met de uitvoering van de WW?De vraag veronderstelt dat de indicatoren rechtmatigheid en tijdigheid
volgens de begroting geen directe relatie hebben met de uitvoering van de
WW. De prestatie-indicatoren rechtmatigheid en tijdigheid hebben echter wel
degelijk een directe relatie met de eerste operationele doelstelling van de
WW. De opmerking in de begroting dat het hier aansturingsindicatoren
betreft die geen directe relatie hebben met de doelstellingen van de WW, heeft
betrekking op de indicatoren handhaving en klantgerichtheid.De realisatie van de prestatie-indicator tijdigheid van 91% in 2002 betreft
de tijdigheid van betaling van de WW binnen 13 weken. De streefcijfers voor
2003 en 2004 (respectievelijk 85 en 86%) betreft de tijdigheid van beslissing
WW binnen 8 weken. De realisatie van tijdigheid van de beslissing WW binnen
8 weken was in 2002 74%. Het streefpercentage voor 2003 en 2004 is dus opwaarts
bijgesteld. Uit het tweede kwartaalverslag 2003 van UWV blijkt dat de realisatie
van deze prestatie-indicator over de eerste helft van 2003 80% is. UWV geeft
in het tweede kwartaalverslag 2003 aan dat UWV verwacht de tijdigheidsnorm
van 85% voor 2003 te zullen bereiken.209Waarom worden de streefcijfers ten aanzien van «Tijdigheid»
neerwaarts bijgesteld ten aanzien van het realisatiecijfer in 2002?Zie antwoord vraag 208.210Waarom is voor de vierde operationele doelstelling
van premieartikel 1 alleen het afdoeningspercentage opgenomen als prestatie-indicator
en geen streefpercentages voor preventie, controle en opsporing?In het kader van het Jaarplan 2004 UWV is gesproken over de opname van
indicatoren en streefpercentages. Het bleek daarbij nog niet mogelijk al voor
het jaar 2004 concrete indicaties of realistische streefcijfers op te nemen.Het ministerie is doende algemene prestatieindicatoren te ontwikkelen
op alle onderdelen van de handhavingsketen voor de ZBO's. Hieruit vloeit voort
dat het ministerie van plan is in samenspraak met het UWV indicatoren te ontwikkelen
op het gebied van handhaving (preventie en controle). Het betreft hier specifieke
aansturingsindicatoren die geen directe relatie hebben met de doelstellingen
van de desbetreffende materiewet. De gegevens die worden verkregen, zullen
als verantwoordings- en beleidsinformatie beschikbaar komen. Ter gelegenheid
van het komende Algemeen Overleg over Handhaving 2004 zal de Tweede Kamer
geïnformeerd worden over de stand van zaken.Streefcijfers over opsporing worden vastgelegd in het Handhavingsarrangement
tussen SZW, OM en UWV. Zodra het handhavingsarrangement tot stand gekomen
is, zal dit aan de TK worden toegezonden.211Waarom is er bij premieartikel 2 geen evaluatie van
de Wet poortwachter opgenomen?Conform de evaluatiebepaling in de Wet verbetering poortwachter zal de
Staten-Generaal uiterlijk vier jaar na inwerkingtreding van deze wet een verslag
worden toegezonden over de doeltreffendheid en de effecten van deze wet in
de praktijk.212Welke taken heeft de overheid als het voorkomen van
arbeidsongeschiktheid van werknemers primair een zaak van de werkgever is?De primaire verantwoordelijkheid voor voorkomen van verzuim en arbeidsongeschiktheid
ligt bij werkgevers en werknemers. Een verantwoordelijkheid voor
de overheid of het UWV in de periode van verplichte loondoorbetaling doorkruist
deze heldere verantwoordelijkheid en zou aanleiding geven voor een afhankelijke
of afwachtende opstelling van werkgever en werknemer.De verantwoordelijkheid van de overheid is echter niet geheel afwezig.
In wet- en regelgeving wordt het nemen van de eigen verantwoordelijkheid door
werkgevers en werknemers zowel gefaciliteerd als gestimuleerd. Te denken is
aan de regeling procesgang eerste ziektejaar en de arbowetgeving, maar ook
aan financiële prikkels in de vorm van premiedifferentiatie voor de werkgever
en het vervallen van de minimumloongarantie en het achterwege laten van bovenwettelijke
aanvullingen voor werknemers.213Waar moet, naast het afsluiten van arboconvenanten,
nog meer aan worden gedacht om te zorgen voor goede arbeidsomstandigheden
en ziekteverzuimbegeleiding? Welke rol heeft de regering hierin?Het kabinet voert een actief preventiebeleid. Een veilig en gezond arbeidsklimaat
is van essentieel belang om te voorkomen dat werknemers uitvallen. Beroepsziekten,
arbeidsongevallen en aan arbeid gerelateerd verzuim moeten zoveel mogelijk
worden voorkomen. Werkgevers en werknemers zijn de eerstverantwoordelijken
voor een goed arbeidsomstandighedenbeleid. Dat start met risico-inventarisatie
en -evaluatie in arbeidsorganisaties; voor de inspanningen van het departement
terzake zij kortheidshalve verwezen naar het antwoord op vragen 21 en 25.De overheid stelt op het gebied van arbeidsrisico's normen voor werkgevers
en werknemers en handhaaft die. Verder moeten kennis van en goede ervaringen
met arbo- en verzuimbeleid voor ondernemers toegankelijk zijn. Het Arbo Platform
Nederland dat op 1 maart 2003 is ingesteld is gericht op het beschikbaar
stellen en het gebruik van vraaggerichte informatie, met name voor het midden-
en kleinbedrijf. Ook heeft MKB Nederland met steun van het departement een
arboprogramma opgesteld met onder andere een digitale risico-inventarisatie
en -evaluatie, waaruit een plan van aanpak rolt met concrete suggesties voor
oplossingen.De verantwoordelijkheid van werkgevers en werknemers voor verzuimbeleid
moet ertoe leiden dat beiden bij verzuim snel en doeltreffend reageren. Het
tegengaan van onnodige medicalisering is daarbij een belangrijk punt. Het
kabinet zal daarom onder meer zorgen voor een goede aansluiting tussen de
arbozorg en de curatieve zorg.Alle partijen die zijn betrokken bij preventie, verzuimbegeleiding en
reïntegratie dienen efficiënt met elkaar samen te werken. Goede
samenwerking in die keten en vloeiende overgangen tussen preventie, verzuimbegeleiding
en reïntegratie zijn van groot belang voor doelmatige ondersteuning van
werkgevers en werknemers bij preventieve maatregelen en voor tijdig ingrijpen.Het kabinet stimuleert daarom demedicalisering, zelfregulering op de markt
van arbo- en reïntegratiedienstverlening, transparantie op de markt van
verzekeraars, samenwerking van arbo- en reguliere zorg en activering van sociale
partners. De verwijsfunctie van bedrijfsartsen (per januari 2004) beoogt een
sterke impuls te geven aan de afstemming en samenwerking tussen bij verzuim
de verschillende deskundigen. De brief van de ministers van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid en van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van 1 october
2003 over het Vervolg project Sociale Zekerheid en Zorg bevat over deze onderwerpen
meer informatie. Het kabinet heeft advies gevraagd aan de Sociaal-Economische Raad en aan
de Raad voor Werk en Inkomen over zijn voorstel naast het geïntegreerde
certificaat voor arbodienstverlening de mogelijkheid te scheppen van deelcertificaten.
Daardoor zullen sectorspecifieke en gespecialiseerde ondersteuningsstructuren
meer kans krijgen op de markt voor preventieve arbo-ondersteuning.Het gaat erom arbeidsomstandighedenbeleid en de aanpak van verzuim en
reïntegratie sluitend te maken. Het kabinet zal de sociale partners in
de praktijk ondersteunen om het preventiebeleid verder te versterken en te
investeren in verbetering van het arbo- en verzuimbeleid. Het kabinet gaat
door met het afsluiten van convenanten. De convenanten waren tot dit jaar
in belangrijke mate gericht op het voorkómen van arbeidsrisico's. Bij
de tweede fase convenanten (2003 – 2008) gaat het niet alleen om preventie,
maar ook om een sectorale en effectievere aanpak van verzuim en reïntegratie.
Einddoel van deze tweede fase is een reductie van tenminste 20% van het ziekteverzuim
en van de WAO-instroom. Het streven is om in samenspraak met de sociale partners
afspraken te maken in ongeveer twintig sectoren met een omvangrijke uitstoot
naar arbeidsongeschiktheid.214Waarom wordt er bij de operationele doelstellingen
van premieartikel 2 begonnen met het noemen van het periodiek onderzoek regelovertreding
in de sociale zekerheid?In het kader van de eenduidigheid in de structuur van de begrotingsartikelen
is ervoor gekozen de beleidsevaluaties aan het begin van de paragraaf op te
nemen. Zo staan er bij premieartikel 1 beleidsevaluaties vermeld ten aanzien
van 3 operationele doelstellingen. Omdat er ten aanzien van premieartikel
2 maar één beleidsevaluatie plaatsvindt, staat de toelichting
daarop (genoemd onderzoek) als enige aan het begin van die paragraaf.215Waarom is bij de eerste operationele doelstelling van
premieartikel twee geen prestatie-indicator opgenomen die betrekking heeft
op de uitvoering van de Ziektewet?Voor WAO en WAZ valt de kwaliteit van het uitvoeringsproces te meten middels
de tijdigheid van de keuringen. Bij een slechte tijdigheid zullen meer voorschotten
verstrekt worden en zal daardoor de instroom hoger liggen. Voor de Ziektewet
is zo'n indicator ingewikkelder omdat er geen expliciete toegangskeuring is.
Voor de Ziektewet focust het beleid zich dan ook meer op de doorstroom van
ZW naar WAO. Hiertoe is in operationele doelstelling 2 (bevorderen uitstroom)
een specifieke ZW-indicator opgenomen.216Hoe staat het met het wegwerken van de achterstand
bij de herbeoordelingen die in 2002 bijna 80 000 was? Waar is de verwachting
van het UWV op gebaseerd dat in 2004 met een schone lei begonnen wordt?In het Jaarplan 2003 heeft UWV opgenomen dat bij de wettelijke herbeoordelingen
de achterstanden ultimo 2003 zijn weggewerkt. Volgens UWV kan deze doelstelling
gerealiseerd worden door het tijdelijk organiseren van extra productiecapaciteit. Uit het verslag van UWV over het 2e kwartaal blijkt dat UWV de achterstand
bij de wettelijke herbeoordelingen heeft terug gebracht van 79 000 eind
2002 tot ca. 57 000 eind 2e kwartaal 2003. In dat zelfde kwartaalverslag
geeft UWV aan dat vastgehouden wordt aan realisatie van de in het Jaarplan
2003 opgenomen doelstelling.217Wat is effect van de te verwachte verbetering van de
tijdigheid in 2003 op de instroom in de WAO?Door tijdiger afhandeling van einde-wachttijdaanvragen hoeven minder voorschotten
te worden verstrekt. Het gaat in 2002 om ongeveer 2 000 aanvragen minder
t.o.v. 2001 die vanwege te late keuring in een voorschot (en dus instroom)
resulteren en later alsnog worden afgewezen.218Wat is nu de stand van zaken rond de tijdigheid van
de herbeoordelingen?Van de 1e jaars herbeoordelingen WAO wordt 45% binnen 13 weken afgedaan,
van de 5e jaars herbeoordelingen WAO wordt 52% binnen 13 weken afgedaan. De
tijdigheidscijfers worden overigens negatief beïnvloed doordat UWV nu
juist bezig is met het wegwerken van de bestaande achterstanden bij de wettelijke
herbeoordelingen.219Kan zowel absoluut als relatief worden toegelicht met
hoeveel het aantal werkenden arbeidsongeschikten de laatste jaren is gegroeid?
Hoe kan de groei van de arbeidsparticipatie van de arbeidsongeschikten ondanks
de heersende laagconjunctuur toch worden verbeterd?Het aantal werkende WAO'ers bedroeg in 1998 23% en is in 2002 gestegen
tot 28%. Deze stijging van 5% komt neer op 40 000 personen meer aan het
werk. Ter stimulering van de arbeidsparticipatie van arbeidsongeschikten staan
de reguliere reïntegratie-instrumenten ter beschikking.220Waarom zijn de (rechtmatigheids-) indicatoren die voor
de derde operationele doelstelling bij premieartikel 2 worden genoemd in tabel
2.5 volgens de regering geen prestatie-indicatoren? Welke prestatie-indicatoren
zal de regering voor deze operationele doelstelling gaan hanteren?Binnen het Ministerie van SZW wordt onderscheid gemaakt tussen twee soorten
prestatie-indicatoren. Enerzijds zijn er de prestatie-indicatoren die door
mij zijn ontwikkeld als sturingsinstrument richting de ZBO's. Deze prestatie-indicatoren
vormen de kern van het totaal van de verantwoordingsinformatie over de geleverde
prestaties die de ZBO's periodiek aan leveren. De hier genoemde indicatoren
zijn onderdeel van dit grote geheel van reguliere verantwoordingsinformatie
dat het UWV jaarlijks oplevert. Zij behoren echter niet tot de kern van specifieke
prestatie-indicatoren die ik gebruik als focus om het UWV aan te sturen. Daarnaast
zijn er de prestatie-indicatoren, ook wel VBTB-indicatoren genoemd, die dienen
voor de verantwoording over het gevoerde beleid (en de resultaten daarvan)
aan het Parlement. In het kader van de relatie tussen de Minister en het Parlement
vormen de genoemde indicatoren wel een dergelijke (VBTB-)prestatie-indicator.221Waarom is voor de vijfde operationele doelstelling
van premieartikel 2 alleen het afdoeningspercentage opgenomen als prestatie-indicator
en geen streefpercentages voor preventie, controle en opsporing? Zie antwoord vraag 210.222Welke preventieve maatregelen worden genomen en welke
controlemiddelen worden ingezet om misbruik en oneigenlijk gebruik van WAO,
WAZ en ZW tegen te gaan?De voorgenomen preventieve maatregelen en in te zetten controlemiddelen
om misbruik en oneigenlijk gebruik van deze wetten tegen te gaan zijn voor
alle sociale verzekeringswetten gelijk. In het Jaarplan 2004 UWV zijn maatregelen
opgenomen die kunnen worden uitgevoerd na de herziening van de interne organisatie
van UWV. UWV geeft aan dat met deze nieuwe inrichting vanaf 2004 een
effectief beleid kan worden gevoerd, waarmee aan de doelstellingen wordt voldaan
van het Handhavingsprogramma 2003–2006 van SZW, en de beleidsvoornemens
van het kabinet, neergelegd in de notitie over misbruik en oneigenlijk gebruik
van belastingen, sociale zekerheid en subsidies (notitie bij de brief van
de MvJ dd 24 juni 2003).Door UWV zijn de volgende maatregelen aangegeven:In het kader van het «slimmer» handhaven zal de handhaving
steeds meer georganiseerd worden op basis van risicoanalyse. In 2004 zijn
risicomodellen operationeel voor Looninspectie, WW en AO (ZW, WAO, WAZ, WAJONG).
Met dit middel worden werkgevers en uitkeringsgerechtigden (met een verhoogde
kans op overtredingen) geselecteerd voor controle. Zo wordt de effectiviteit
van (loon- en fysieke) controle en opsporing verbeterd. Ook zullen in 2004
op basis van risicoselectie 7 000 fysieke controles worden uitgevoerd*.
Verder worden risicoanalyses gemaakt voor specifieke groepen regelovertreders
(onder andere op basis van het periodiek onderzoek regelovertreding in de
sociale zekerheid, waarbij moet worden gedacht aan simulatie arbeidsongeschiktheid,
zwartwerken naast uitkering en niet solliciteren). UWV is van plan te bepalen
welke middelen ter bestrijding van deze fenomenen het effectiefst zijn en
deze in te voeren* In afwijking van het Handhavingsprogramma voert UWV het aantal fysieke
controles niet op (7000 ipv 13 000).223Wat zijn de budgettaire gevolgen rond de afspraken
over de WAO tijdens het najaarsoverleg op de meerjarige begroting?De budgettaire gevolgen van het nieuwe stelsel, inclusief de afspraken
die zijn gemaakt in het najaarsoverleg 2003, zijn weergegeven in de bijlage
bij de brief van 18 oktober aan de Tweede Kamer.224Hoe zijn de bedragen in tabel 2.7 precies tot stand
gekomen? Kunnen de effecten per maatregel worden uitgesplitst?De bedragen zijn tot stand gekomen door een raming bij ongewijzigd beleid
te maken (doortrekken van instroom- en uitstroomkansen 2002 naar de toekomst)
en vervolgens de effecten van het nieuwe beleid (de stelselherziening) daarop
in mindering te brengen. Voor dat nieuwe beleid zijn de volgende bedragen
ingeboekt: € 100 miljoen in 2004, € 325 miljoen
in 2005, € 550 miljoen in 2006 en € 775 miljoen
in 2007. De maatregelen zijn onderling te zeer verweven om een uitsplitsing
te kunnen maken van het effect per maatregel. 225Welke veronderstellingen van beleid rond de WAO zijn
er over de totale populatie bij ongewijzigd beleid? Met andere woorden wat
is het effect van de Wet Poortwachter op de instroom voor de komende jaren?Er ligt een complex van factoren ten grondslag aan de huidige trendbreuk
in de WAO. Poortwachter is daar één van, naast o.m. de heersende
laagconjunctuur, aankondigingseffecten van het nieuwe stelsel en Pemba. De
effecten van de afzonderlijke componenten zijn nog niet te isoleren. De bijdrage
van Poortwachter aan de daling van het verzuim bedraagt volgens recent onderzoek
0,3 procentpunt.226Welke gegevens zijn er nog meer bekend over de stijging
van het aantal afwijzingen en de daling van het aantal volledige toekenningen?
Is bijvoorbeeld bekend op welke gronden uitkeringen werden afgewezen?Uit het verslag van het UWV over het 2e kwartaal 2003 blijkt dat in het
eerste half jaar van 2003 50 720 aanvragen voor een WAO-uitkering zijn
ingediend, tegenover 75 362 aanvragen in 2002 (een daling van 32,7%).
Van deze aanvragen zijn er 22 211 afgewezen (43%). De afwijzing is onder
meer het gevolg van een arbeidsongeschiktheid van minder dan 15% (12 453),
herstel voor het einde van de wachttijd (5 340) of het indienen van een
onvolledig reïntegratieverslag en het plegen van onvoldoende reïntegratie-inspanningen
(892).227Waar zijn de cijfers in tabel 2.11 over de uitstroom
in de WAO op gebaseerd?De uitstroomramingen zijn gemaakt op basis van ongewijzigd beleid, door
middel van het doortrekken van de uitstroomkans uit 2002 op het geraamde bestand
van 2003 en verder. De uitstroom reageert vertraagd op de instroom. Als de
instroom daalt, zoals nu het geval is, zal bij gelijkblijvende overige omstandigheden
binnen een paar jaar de uitstroom ook gaan dalen omdat een aanzienlijk deel
van de instroom binnen twee jaar WAO weer herstelt.228De regering licht in de begroting toe dat voor het
stimuleren van werkgevers om arbeidsgehandicapten in dienst te nemen en/of
te houden (eerste operationele doelstelling) en het stimuleren van arbeidsgehandicapten
om werk te aanvaarden (tweede operationele doelstelling) geen indicatoren
of streefcijfers worden ontwikkeld omdat het meer of minder gebruik van maatregelen
door werkgevers of werknemers geen indicatie geeft voor het behalen van de
operationele doelstelling. Hoe kunnen de resultaten van het beleid dan wel
worden gemeten? Kan hieruit worden geconcludeerd dat de maatregelen volgens
de regering geen effect hebben?De algemene doelstelling van het reïntegratiebeleid is het stimuleren
van werkgevers om arbeidsgehandicapten in dienst te nemen en/of te houden
(eerste operationele doelstelling) en het stimuleren van arbeidsgehandicapten
om werk te aanvaarden (tweede operationele doelstelling). Voor het vaststellen
van het effect van de inzet van reïntegratie-instrumenten kan nagegaan
worden wat het bereik is van de maatregelen onder de doelgroep (werkgevers
en arbeidsgehandicapten). Echter, het bereik zegt nog niets over de effectiviteit
van de inzet van reïntegratie-instrumenten: andere factoren, economische
en persoonlijk zijn van invloeden. Immers, elke werkplekaanpassing betekent
dat een arbeidsgehandicapte aan het werk is gekomen of gebleven,
wil dat niet zeggen dat er ook gehandicapten zonder inzet van een werkplekaanpassing
aan het werk komen of dat werkplekaanpassingen de doorslag hebben gegeven
om tot werk te komen.Naar aanleiding van de Europese top in Lissabon (maart 2000) is afgesproken
om in 2010 de arbeidsparticipatie van gehandicapten op hetzelfde niveau te
brengen als dat van niet-gehandicapten (te weten circa 68%). Ruim 50% van
de arbeidsgehandicapten tussen 15 en 64 jaar oud behoort momenteel tot de
beroepsbevolking. Evaluatieonderzoek is daarom gericht op de aantallen die
al dan niet met behulp van instrumenten aan het werk zijn gebleven of werk
hebben hervat. Jaarlijks wordt door CBS en TNO de «Arbeidsmonitor»
uitgevoerd en eenmaal in de twee jaar worden de evaluaties «Epidemiologie
van de Arbeidsongeschiktheid» uitgevoerd. De bijdrage aan het resultaat,
te weten de concurrentiepositie van arbeidsgehandicapten op de arbeidsmarkt,
van de individuele instrumenten en maatregelen kan «slechts» in
kwalitatieve zin iets over gezegd worden.229Hoeveel mensen hebben per saldo wetenschappelijk aantoonbaar
een baan die zonder het reïntegratiebeleid geen baan zouden hebben?Zie antwoord vraag 228.230Kan worden toegelicht hoeveel keuringscapaciteit wordt
bespaard door een verdergaande vermindering van de instroom in de WAO, mede
als gevolg van de verbeterde Wet Poortwachter?De verminderde instroom in de WAO gaat gepaard met het vrijkomen van keuringscapaciteit.
Deze zal volledig worden ingezet voor de beoordeling van reïntegratieverslagen
in het kader van de Wet verbetering Poortwachter en het wegwerken van de achterstanden
bij de wettelijke herbeoordelingen.231Klopt het dat pensioenfondsen voornemens zijn nabestaandenpensioenen
te halveren, als de verzekerde van 65 jaar of ouder komt te overlijden? Zo
ja, kan daarover meer informatie worden verstrekt? En hoe beoordeelt de regering
dit in het licht van het feit dat de AOW-toeslag voor partners van AOW-gerechtigden
die jonger zijn dan 65 jaar per 2015 wordt afgeschaft?Voor wat betreft het eerste deel van de vraag wordt verwezen naar het
antwoord op vraag 245. Bij overlijden van de gepensioneerde eindigt het recht
op ouderdomspensioen ingevolge de AOW en dus ook het recht op AOW-toeslag
ten behoeve van zijn partner die jonger is dan 65 jaar. De beëindiging
van de toekenning van AOW-toeslag per 1 januari 2015 en de voorgenomen
wijziging van de pensioenregeling van het ABP hebben derhalve geen invloed
op elkaar.232Kan een overzicht worden gegeven van lopende juridische
zaken met betrekking tot de (uitvoering van de) Anw? Kan de regering toelichten
hoe het precies staat met de uitvoering van de Anw, inclusief de mate waarin
die leidt tot klachten van rechthebbenden?Uit informatie van de SVB is gebleken, dat er op dit moment 312 beroepszaken
lopen. Verder bedraagt het aantal lopende bezwaarzaken 2075 en het aantal
hoger beroepzaken 114. De verwachting is dat de uitvoering van de Anw in 2003 beter zal zijn
dan in 2002. Het rechtmatigheidspercentage van de Anw in 2001 was 96,7%. In
het afgelopen jaar heeft SVB een verbeterplan opgesteld en maatregelen doorgevoerd
om er voor te zorgen dat de kwaliteit van de uitvoering van de Anw zou verbeteren
Het rechtmatigheidspercentage Anw in 2002 was 98,1% en zal naar verwachting
in 2003 verder verbeteren. In de komende periode zullen de verbetermaatregelen
verder worden doorgevoerd.Uit het jaarverslag 2002 van de SVB kan worden afgeleid, dat in dat jaar
202 klachten over de uitvoering van de Anw zijn afgehandeld, waarvan 135 klachten
gegrond zijn verklaard en 56 ongegrond. Met betrekking tot 9 klachten was
het niet mogelijk tot een oordeel te komen en 2 klachten zijn niet ontvankelijk
verklaard.233Wat is er de reden van dat de rechtmatigheid van de
uitvoering van de Anw door de SVB nog steeds onder de wettelijke norm ligt?Door de gewijzigde regelgeving is de uitvoering complexer geworden. Hierdoor
zijn de fouten toegenomen. Het rechtmatigheidspercentage van de Anw in 2001
was 96,7%. In het afgelopen jaar heeft SVB een verbeterplan opgesteld en maatregelen
doorgevoerd om er voor te zorgen dat de kwaliteit van de uitvoering van de
Anw zou verbeteren. Het rechtmatigheidspercentage Anw in 2002 was 98,1% en
zal naar verwachting in 2003 verder verbeteren. In de komende periode zullen
de verbetermaatregelen verder worden doorgevoerd.234Wanneer zullen de aangekondigde voorstellen voor vereenvoudiging
van sociale verzekeringen de Kamer bereiken? Wordt hierbij de eerder door
de SVB geopperde suggestie om de inkomenstoets in de Anw nog maar een keer
per jaar te laten plaatsvinden betrokken? Is het feit dat het rechtmatigheidspercentage
bij de Anw onder de wettelijke norm ligt, een extra reden vereenvoudigingsvoorstellen
terzake van de Anw te doen?Op 15 oktober jongstleden heb ik de Voorzitter van de Tweede Kamer een
beleidsbrief doen toekomen inzake de vereenvoudiging en deregulering van de
sociale verzekeringen. Hierin wordt ingegaan op de adviezen die door SER,
RWI en Actal zijn uitgebracht over de door UWV en SVB gedane voorstellen voor
deregulering op het terrein van de sociale verzekeringen. In de brief is aangegeven,
dat enkele voorstellen inmiddels in gang zijn gezet, dat enkele voorstellen
door de uitvoeringsorganen zijn ingetrokken en dat ten aanzien van een tweetal
voorstellen besloten is deze niet over te nemen.In de bij de beleidsbrief gevoegde voortgangsrapportage is de stand van
zaken en waar mogelijk een planning van de uitwerking van de onderscheiden
voorstellen opgenomen.Vanwege de mogelijke inkomenseffecten voor Anw-gerechtigden is ervan afgezien
het voorstel tot uniformering van de inkomensbesluiten AOW, Anw en TW op dit
moment over te nemen. Er is voor gekozen de inkomensbesluiten te zijner tijd
zodanig aan te passen, dat de SVB gebruik kan maken van de in het kader van
Samenwerking UWV-Belastingdienst (SUB) door UWV te beheren loongegevens. Bij
die gelegenheid zal ook de periodiciteit van de inkomenstoets in de onderscheiden
wetten worden bezien. Deze ontwikkeling zal een bijdrage leveren aan rechtmatige
vaststelling van de uitkeringen. 235Klopt het dat het niet volledig halen van het streven
tijdigheid te realiseren niet zelden leidt tot forse terugvorderingen van
Anw-gerechtigden? Hoe wordt gegarandeerd dat daarbij voldoende rekening wordt
gehouden met de beperkte draagkracht van de betrokken verzekerden?De situatie kan zich voordoen dat te late verwerking van (inkomens-) mutaties
leidt tot terugvordering van ten onrechte of tot een te hoog bedrag verstrekte
uitkering. Gegevens over de mate waarin terugvordering als gevolg van niet
tijdige verwerking van mutaties voorkomt, zijn niet voorhanden. In de meerjarenplanning
2004–2008 heeft de SVB aangegeven ernaar te streven om met ingang van
2004 – naast de registratie van de tijdigheid van verwerking van aanvragen –
een registratie bij te houden van de tijdigheid van verwerking van mutaties.
Verwacht wordt dat dit bijdraagt tot verbetering van de tijdigheid.De SVB houdt in zijn terugvorderingsbeleid rekening met draagkracht van
de betrokkene. Het terug te vorderen bedrag wordt zo mogelijk verrekend met
de uitkering.Als terugbetaling uitblijft danwel verrekening niet mogelijk
is, kan de SVB overgaan tot beslaglegging. Hierbij moet rekening gehouden
worden met een beslagvrije voet (90% van de bijstandsuitkering die van toepassing
zou zijn, inclusief vakantiegeld).Verder kan de SVB op basis van artikel 6 van zijn Besluit invordering
boeten en onverschuldigd betaalde bedragen van 28 juni 1996 (laatstelijk
gewijzigd bij besluit van 21 december 2001, Stcrt 2002, 4) een voor de
betrokkene gunstiger regeling afspreken indien de terugvordering niet verwijtbaar
is.236Wat zijn wat betreft de Anw de gevolgen van de Wet
beperking export uitkeringen (BEU) per 1 januari 2004?Voor het antwoord op deze vraag wil ik verwijzen naar de brief die ik
de Voorzitter van de Tweede Kamer op 5 november heb doen toekomen.237Waarom is met name de raming van het aantal mannelijke
nabestaanden die Anw-recht hebben na 1 juli 1996 fors opwaarts bijgesteld?De raming wordt ieder jaar bijgesteld als gevolg van de nieuwste realisatiecijfers.
De realisatiecijfers laten een oplopend bestand zien bij de mannelijke nabestaanden
met alleen een halfwezenuitkering. Dat effect is in de extrapolatie meegenomen.
Overigens is de stijging procentueel fors te noemen bij het cohort mannelijke
nabestaanden met alleen een halfwezenuitkering. In absolute aantallen is sprake
van een stijging met 1000 uitkeringsjaren. Dit is ten opzichte van de totaalraming
voor de vrouwelijke en mannelijke nabestaanden na 1 juli 1996 van 60 000
relatief gering.238Wat zijn wat betreft de AOW de gevolgen van de Wet
beperking export uitkeringen per 1 januari 2004?Voor het antwoord op deze vraag wil ik verwijzen naar de brief die ik
de Voorzitter van de Tweede Kamer op 5 november heb doen toekomen.239Waarom is van de oorspronkelijk beoogde brutokoppeling
van de AOW-uitkeringen afgezien en is nu gekozen voor een koppeling met het
netto-minimumloon? Wat zijn de gevolgen van deze beleidswijziging voor ouderen met alleen een AOW-uitkering? Acht de regering deze gevolgen
acceptabel? Zo ja, op grond waarvan?In het Strategisch Akkoord van het eerste kabinet Balkenende is het voornemen
opgenomen om, gekoppeld aan de invoering van de herziening van het zorgstelsel,
de systematiek van het netto koppelen van de AOW te vervangen door een bruto
koppeling van de AOW. Deze wijziging was onderdeel van het compensatiepakket
in het kader van de introductie van de nieuwe basisverzekering in de zorg.
Bij de voorbereiding van het hoofdlijnenakkoord zijn de inkomenseffecten van
de stelselherziening met aanvullende compensatie nogmaals door het CPB berekend.
Een wijziging van de systematiek voor de vaststelling van de AOW bleek niet
(meer) nodig om tot aanvaardbare inkomenseffecten te komen. Voor ouderen wordt
nu in het door het CPB berekende pakket bijvoorbeeld de ouderenkorting verhoogd.
Overigens wordt de exacte invulling van het compensatiepakket, en daarmee
de optredende effecten voor ouderen, bepaald in de besluitvorming over het
lasten- en koopkrachtbeeld voor 2006.240Is het sluiten van een akkoord met de sociale partners
om te komen tot loonmatiging echt een goed voorbeeld van beleid zonder middelen?
Staat hier meestal niet wat tegenover?Een voorbeeld van beleid zonder middelen is het sluiten van een akkoord
met sociale partners om te komen tot loonmatiging. De minister van SZW is
als coördinerend bewindspersoon hiervoor verantwoordelijk. Met het invullen
van deze verantwoordelijkheid zullen in het algemeen geen substantiële
middelen gemoeid zijn.241Waarom wordt er hier gesproken over het feit dat rond
het reïntegratiebeleid de regering ook een voorwaardenscheppende verantwoordelijkheid
heeft terwijl in een eerder hoofdstuk (blz. 43) alleen werd gesproken over
eindverantwoordelijkheid? Zal bij de evaluatie van het systeem ook de voorwaardenscheppende
verantwoordelijkheid worden meegenomen?De voorwaardenscheppende verantwoordelijkheid genoemd op pagina 209 betreft
de systeemverantwoordelijkheid die de minister van SZW heeft voor het goede
functioneren van de reïntegratiemarkt. Het gaat dan bijvoorbeeld om het
bevorderen van een open en transparante reïntegratiemarkt en het bevorderen
van resultaatfinanciering. De Staatssecretaris heeft toegezegd dat het parlement
over 2 jaar wordt geïnformeerd of de reïntegratiemarkt zich voldoende
ontwikkelt inzake aspecten als gelijk speelveld en transparantie.242Welke convenanten tussen de minister van SZW en de
sociale partners zijn er?Convenanten blijken een effectief middel te zijn om – zonder dat
er sprake is van extra regeldruk en toename van administratieve lasten –
(bestuurlijke) afspraken te maken met relevante actoren op de arbeidsmarkt.
Voorbeelden van dergelijke convenanten zijn te vinden binnen het Arbo-beleid
en binnen het doelgroepenbeleid. Binnen het Arbo-beleid worden tripartiete
convenanten tussen SZW, werkgevers en werknemers gesloten. Inmiddels zijn
er zo'n 45 convenanten afgesloten, onder meer met bouw, ziekenhuizen, kinderopvang
en GGZ. Ook binnen het huidige doelgroepbeleid worden convenanten ingezet.
Voorbeelden daarvan zijn het Raamconvenant Grote Ondernemingen (SZW en Justitie
enerzijds en werkgevers anderzijds) en de convenanten Herintredende
vrouwen (SZW enerzijds en onder meer gemeenten, werkgevers, CWI's, anderzijds).
In het plan van aanpak jeugdwerkloosheid is aangegeven dat de mogelijkheid
van het sluiten van convenanten met sociale partners wordt onderzocht. Het
faciliteren van het tot stand komen van convenanten (regionaal en/of sectoraal)
is één van de taken van de Taskforce Jeugdwerkloosheid onder
leiding van Hans de Boer.243Dat de werkloosheidsval voor werkende alleenstaande
ouders niet vermindert is te begrijpen gezien het feit dat ze niet kunnen
profiteren van een hogere arbeids- en kinderkorting, maar hoe valt te verklaren
dat de werkloosheidsval voor deze groep in 2004 nog groter wordt?In de in de begroting opgenomen berekeningen van de werkloosheidsval voor
alleenstaande ouders is voor de werkende alleenstaande ouder verondersteld
dat deze 4 dagen in de week werkt (32 uur). Gegeven de veronderstelling van
baanaanvaarding op het niveau van het WML ligt het inkomen van de alleenstaande
ouder waarmee gerekend wordt op 32/38 van het WML. Bij dit inkomen is een
werkende alleenstaande ouder geen belasting verschuldigd, als gevolg van de
voor deze groep geldende fiscale kortingen (zoals de aanvullende alleenstaande
ouderkorting). Een alleenstaande ouder met een uitkering op het sociaal minimum
betaalt nog wel belasting. De verhoging van de kinderkorting heeft daardoor
wel effect voor de niet-werkende alleenstaande ouder, en geen effect voor
de werkende alleenstaande ouder.244Kan een opsomming worden gegeven van de voor- en nadelen
van belasting- en premievrijstelling voor laagbetaalde arbeid, in de vorm
van kleine baantjes, bijvoorbeeld in de dienstverlening aan cliënten
met een persoongebonden budget, rekening houdend met het feit dat veel van
deze werkzaamheden thans zwart worden uitgevoerd?Het is aannemelijk dat belasting- en premievrijstelling voor laagbetaalde
arbeid zal leiden tot een groter aanbod van kleine laagbetaalde baantjes en
minder zwart werk. Een ander positief punt is dat deze baantjes als opstapfunctie
kunnen fungeren voor personen met een zwakke positie op de arbeidsmarkt. Maar
er zijn ook een aantal bezwaren die geruimd moeten worden voor een positief
eindresultaat. Dit blijkt uit Duitse ervaringen met de zogenaamde €325
euro banen. Bezwaren zijn:• De «mini-baantjes» werken stigmatiserend; dit moet
voorkomen worden (ook met het oog op doorgroei van de betreffende werknemers
naar grotere banen);• Invoering van grenzen voor wel of geen premie-afdracht is noodzakelijk.
Om te vermijden dat werkgevers opeens hogere premies moeten betalen, omdat
de werknemers op de kleine baantjes meer gaan verdienen, moest in Duitsland
een soort «bufferzone» worden ingevoerd, om de zogenaamde low-pay-trap
te vermijden. In deze bufferzone evenwel, komen nauwelijks banen tot stand
(met als gevolg arbeidsmarktsegmentering).• Samenhangend met het vorige punt bestaat het gevaar dat grotere
reguliere laagbetaalde banen omgezet worden in «mini baantjes».• Niet bekend is of voor mini-baantjes arbeidsaanbod beschikbaar
is. Ook nu al zijn er vacatures voor laagopgeleiden die (vanwege de armoedeval)
moeilijk vervulbaar zijn, terwijl voor deze banen tenminste het wettelijk
minimumloon wordt uitbetaald.• De mini-baantjes impliceren dat niet langer alleen voor bepaalde
groepen (bijvoorbeeld ouderen) premiekortingen gelden, maar nu ook voor bepaalde
banen. De vraag is waar dit eindigt. Vooralsnog is niet voorstelbaar hoe deze bezwaren opgelost kunnen worden.245Maatregelen gericht op de financiële houdbaarheid
van pensioenstelsels hebben bij enkele pensioenuitvoerders, waaronder ABP,
geleid tot het sterk verslechteren van het nabestaanden pensioen. Hoe beoordeelt
de regering deze situatie, gelet op de mogelijke toekomstige extra bijstand
die daarvoor nodig is?Het is het kabinet bekend dat het ABP het voornemen heeft het nabestaandenpensioen
te wijzigen in die zin dat het bij overlijden ná pensioendatum verlaagd
wordt van 70 naar 35 procent van het ouderdomspensioen. Indien deze aanpassing
van de regeling wordt vastgesteld, zal het pas geleidelijk consequenties hebben
voor de bestaande deelnemers, aangezien de reeds opgebouwde aanspraken niet
worden aangetast. Aangezien er bij de jongere generaties sprake is van een
aanzienlijk grotere arbeidsparticipatie is de kans gering dat een beroep moet
worden gedaan op bijstand. Het zou slechts de groep nabestaanden betreffen
die bij overlijden van de deelnemer jonger is dan 65, geen eigen arbeidsinkomen
heeft en die geen ANW ontvangt.Overigens is het kabinet ook bekend dat door de onderhandelaars over de
ABP-regeling afgesproken is dat de deelnemers kunnen kiezen voor een vrijwillige
aanvulling om zo het nabestaandenpensioen bij overlijden ná pensioendatum
te handhaven op 70 procent. Voor deze aanvulling geldt een collectieve kostendekkende
premie voor rekening van de werknemer ongeacht leeftijd of gezondheidsrisico's.246Hoe beschouwt de regering een wettelijke regeling van
de medezeggenschap bij pensioenfondsen in relatie tot de rol van sociale partners
en de afspraken door hen op dit punt gemaakt?Het kabinet is van oordeel dat het op 28 februari 2003 gesloten vernieuwde
convenant tussen de Stichting van de Arbeid en het Coördinatieorgaan
Samenwerkende Ouderenorganisaties (CSO), gericht op een kwalitatieve verbetering
van de medezeggenschap van gepensioneerden bij de uitvoering van pensioenregelingen,
in voldoende mate de kaders schept voor een goede ontwikkeling van de medezeggenschap
bij pensioenfondsen. Sociale partners en ouderenorganisaties hebben zodanige
afspraken gemaakt, dat het kabinet er vertrouwen in heeft dat alle betrokken
partijen op een evenwichtige wijze hun inbreng kunnen hebben in en invloed
kunnen uitoefenen op het beleid en de besluitvorming van besturen van pensioenfondsen.
Waar partijen op aanvullende wettelijke regeling aandringen is of zal daaraan
zo mogelijk gevolg gegeven worden. Dat betreft in het bijzonder het scheppen
van de mogelijkheid voor het CSO om kandidaten te stellen voor de geleding
van gepensioneerden in deelnemersraden en bestuursleden en daarnaast de mogelijkheid
een beroepsrecht voor een geleding van de deelnemersraad te koppelen aan het
toekennen van een verzwaard adviesrecht aan de deelnemersraad in geval van
overname van of door een ander fonds, het samengaan van het fonds met een
ander fonds of in geval van liquidatie van het fonds (Kamerstukken II, 2002/03,
28 978). Wat betreft de medezeggenschap bij rechtstreeks verzekerde regelingen
is toegezegd dat in het kader van de voorbereiding van de Pensioenwet het
kabinet zich zal beraden op wenselijkheid en mogelijkheid van medezeggenschap
voor gepensioneerden bij de uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen. 247Kan een overzicht worden gegeven van de reeds gerealiseerde
en de (in tijd uitgezette) voorgenomen bundeling van de 79 regelingen, met
als oogmerk de armoedebestrijding, uitgevoerd door diverse departementen en
andere instanties?De Algemene Rekenkamer heeft 79 maatregelen geïdentificeerd in het
kader van het armoedebeleid (in de periode 1995–2000). Dit betroffen
niet zozeer regelingen op zichzelf, alswel voornamelijk verschillende wijzigingen
in bestaande regelingen (zoals bijvoorbeeld opname van gebitsprothesen in
het ziekenfondspakket, verlaging belastingtarieven). Het aantal regelingen
is kleiner. Dit neemt niet weg dat het kabinet streeft naar stroomlijning
waar mogelijk. In dit kader heeft een Interdepartementaal Beleidsonderzoek
plaatsgevonden naar de mogelijkheden daartoe. Het IBO-rapport, de rapportage
van een werkgroep die aanvullend onderzoek heeft gedaan en het kabinetsstandpunt
op deze rapporten zijn 4 november jl. aan uw kamer gezonden. De conclusie
hieruit is dat het kabinet in de komende jaren de uitvoering van inkomensafhankelijke
regelingen zoveel mogelijk wil samenvoegen.248Hoe zien de koopkrachtplaatjes er uit indien, naast
het «verrekenen» van de medicijnknaak, de wijzigingen in de AWBZ
worden meegerekend, evenals de extra rijksbijdrage van 200 mln. euro, ter
verlaging van de ziektekostenpremie, alsmede de verlaging van de huursubsidie?In de brief aan de Kamer van 22-10-2003 «Inkomensbeeld na Najaarsoverleg»
(ASEA/78 866) is het koopkrachtbeeld gepresenteerd waarin de effecten
zijn verwerkt van het niet invoeren van de medicijnknaak en van het Najaarsakkoord
(waaronder de verlaging van de ziekenfondspremie met 200 miljoen euro).
Daarin is evenals op pagina 212 van de SZW-begroting ook de verhoging van
de AWBZ-premie verwerkt.De verhoging van het uurtarief en de maximale eigen betalingen in de AWBZ-zorg
geldt alleen voor mensen die gebruik maken van deze zorg en is daarom niet
opgenomen in de generieke koopkrachtcijfers. Voor een AOW-er zonder aanvullend
pensioen met een gemiddelde zorgduur aan thuiszorg levert dit een negatief
inkomenseffect van ongeveer – ¾% procent. De minister van VWS
zal de Kamer voor de begrotingsbehandeling van VWS uitgebreid informeren over
de effecten van deze maatregel. De taakstelling in de huursubsidie zal in
2004 een inkomensverlies veroorzaken van ongeveer € 84 voor een
huishouden dat huursubsidie ontvangt. Het inkomenseffect van deze maatregel
voor een huishouden op minimumniveau is ongeveer ½% voor een gezin
met kinderen en – 1% voor een alleenstaande. Dit effect heeft overigens
betrekking op de maanden juli tot en met december.249De streefwaarde voor de gemiddelde loonkosten van het
agentschap SZW per fte is 54 000 euro. Wat is de actuele situatie? Kan
de regering tevens toelichten wat de loonkosten gezamenlijk en per fte zijn
voor het ingehuurde personeel?Per 31 augustus 2003 waren de gemiddelde loonkosten per fte van het agentschap
SZW € 57 600.De totale kosten voor het ingehuurde personeel zijn tot en met 31 augustus
2003 € 3 647 000 op een totale begroting van € 12 790 000.
Hiervan is € 1 286 000 is besteed aan inhuur op reguliere
werkzaamheden van het Agentschap. De gemiddelde kosten per fte voor ingehuurd
personeel op regulier werk bedragen € 73 300.
De overige uitgaven voor inhuur zijn besteed aan de afwikkeling van ESF-oud
en aan transformatiekosten. Deze inhuur hangt in belangrijke mate samen met
de transformatie tot een volwaardig agentschap. Er zijn inmiddels afspraken
gemaakt over een verminderde inzet in de toekomst.250Waarom stijgen de uitvoeringskosten van de Anw vanaf 2004?De uitvoeringskosten van de ANW zijn naar boven bijgesteld als gevolg
van een budgettair neutrale herverdeling van de kosten tussen de SVB-fondsen.
De herverdeling komt door een wijziging van de verdeelsleutels tussen de fondsen.
De nieuwe verdeelsleutels zorgen ervoor dat de kosten beter worden toegerekend
naar de wetten waar de kosten worden gemaakt.251Komt het SCP onderzoek ter uitvoering van de motie
Van Gent over kortdurende zorgverlof via een keuzekaart nog voor de begrotingsbehandeling
naar de Tweede Kamer?Het onderzoek ter uitvoering van de motie Van Gent (Tweede Kamer, 2000–2001,
27 207, nr. 61) vormt een onderdeel van het lopende onderzoek van
het SCP naar de behoefte aan en het gebruik van de verschillende verlofregelingen.
Tot de onderzochte verlofregelingen behoort het recht op (gedeeltelijk) betaald
kortdurend zorgverlof. Dit onderzoek zal ook inzicht bieden in de mate waarin
alleenstaanden (met en zonder kinderen) die rechthebbende zijn voor de verschillende
verlofregelingen, behoefte hebben aan deze verlofvormen en feitelijk daarvan
gebruikmaken. Daarbij kunnen ook eventuele belemmeringen voor gebruik onder
alleenstaanden aan het licht komen. De resultaten van het SCP-onderzoek zullen
eind 2003, doch niet vóór de behandeling van de begroting van
SZW beschikbaar komen.252Hoe staat het met de evaluatie van Wet aanpassing arbeidsduur
(WAA) en komt deze nog voor de begroting naar de Tweede Kamer?Ten behoeve van de evaluatie van de Wet aanpassing arbeidsduur (Waa) worden
meerdere onderzoeken uitgevoerd. Allereerst betreft dit een onderzoek uitgevoerd
onder werkgevers, werknemers en ondernemingsraden. Tevens heeft de Arbeidsinspectie
een CAO-onderzoek uitgevoerd naar de Waa. Verder zijn er gegevens over de
jurisprudentie voor en na de inwerkingtreding van de wet verzameld. Ook vindt
een inventarisatie plaats van het aantal deeltijders dat werkzaam is bij grote
en kleine werkgevers (minder dan tien werknemers). Tot slot wordt de Voortgangsrapportage
Waa uit 2002 bij de evaluatie betrokken. In december 2003 zal, conform de
wettelijke bepaling hierover, een kabinetsstandpunt over de Waa naar de Tweede
Kamer worden gestuurd. De evaluatie zal niet voor de behandeling van de begroting
van SZW beschikbaar zijn.253Hoe verhoudt het onderzoek naar de keuze kaart dat
in december 2004 komt zich tot het onderzoek van het SCP dat dit jaar nog
komt?Zie antwoord op vraag 251. 254Zijn de onderzoeksresultaten over de aanpak van meisjesbesnijdenis
al bekend?Zie antwoord op vraag 20.255Bij de begrotingsbehandeling SZW 2002 (december 2001)
is door de CDA-fractie een 10 puntenplan ingediend, dat door de regering is
omarmd, betreffende het voorkomen en bestrijden van illegale arbeid. Kan per
punt worden toegelicht in hoeverre dit plan is uitgevoerd en welke resultaten
precies zijn behaald, danwel volgend jaar worden verwacht op basis van voorgesteld
beleid?Ik verwijs naar de reactie van minister Vermeend op het 10-puntenplan
van 22 februari (TK vergaderjaar 2001–2002, 28 000 XV, nr. 38).
Onderstaand treft u een actualisering van de informatie aangaande deze tien
punten aan.1. Aanpakken tekorten seizoenarbeid door inzet langdurige
werklozen en nieuwkomersHet LTO-project Personeelsvoorziening Seizoenarbeid loopt sinds december
2001 en wordt eind 2003 afgerond. In dit project werkt de LTO samen met de
CWI om werkgevers in de tuinbouwsector met legale arbeidskrachten te voorzien.
Het project wordt nu geëvalueerd. De ervaringen tot nu toe zijn dat alle
vacatures op tijd zijn vervuld en dat de sector zelf, CWI, werkgevers en werknemers
aangeven tevreden te zijn met het project. Er wordt binnen het project besproken
om de samenwerking tussen de LTO en CWI op de ene of andere manier voort te
zetten na 1 januari 2004. Een verbeterpunt voor de toekomst is om de
bemiddeling van (prioriteitgenietend) aanbod via CWI te versterken; het aantal
plaatsingen van uitkeringsgerechtigden door CWI is tot nu toe beperkt in omvang.2. Sneller toekennen tewerkstellingsvergunningenIn het bovengenoemde LTO-project personeelvoorziening wordt samengewerkt
om de tewerkstellingsvergunningen op een efficiënte manier af te geven
binnen de afgesproken afhandelingstermijnen. De resultaten tot nu toe zijn
positief beoordeeld door de sector zelf. In vervolg op de Vogelpest-affaire
wordt tussen SZW en Justitie samengewerkt om in overleg met de uitvoerende
instanties te bezien of de regulier procedure voor het verstrekken van tewerkstellingsvergunningen
versneld kan worden en of een (snelle) procedure in geval van calamiteiten
mogelijk is. Verder worden de mogelijkheden onderzocht voor het inrichten
van één loket voor het aanvragen en toekennen van verblijfsvergunningen
en tewerkstellingsvergunningen i.v.m. arbeidsmigratie.3. Seizoenarbeid aantrekkelijker makenHet initatief hiervoor ligt primair bij de betrokken sector zelf. 4. Uitzendbureaus moeten in ruimere mate van de regeling
voor gelegenheidsarbeid (GELA-regeling) gebruik kunnen makenZie de bovengenoemde reactie van 22 februari 2002 op dit punt. Tot nu
toe is niet gebleken dat de sectoren de regeling wensen uit te breiden.5. Fraude met SOFI-nummers krachtig bestrijdenMisbruik van sofinummers wordt als onderdeel van de aanpak van identiteitsfraude
bestreden via maatregelen ter versterking van de hele handhavingsketen van
preventie, controle en opsporing en afdoening. Deze maatregelen strekken zich
uit tot ondersteuning en opleiding van baliepersoneel van CWI
en UWV om identiteitsfraude te herkennen, voorlichting over identiteitsfraude,
intensievere samenwerking tussen CWI, UWV, SVB en belastingdienst, aanpassingen
in het gegevensbeheer om onregelmatigheden te signaleren en informatie daarover
uit te wisselen en intensivering van de daaropvolgende controle en opsporing.Met de invoering van de Eerste Dag Melding (EDM) zal de pakkans van zwarte
fraude aanzienlijk verhoogd worden. Thans wordt een werkende pilot voorbereid
om ervaringen op te doen.6. Controleren identiteit beter mogelijk makenDe inrichting van een informatie/controlepunt voor de verificatie van
identiteitsdocumenten is, mede vanwege de herijking van de positionering van
het vreemdelingentoezicht en van de toelating van vreemdelingen nog niet gerealiseerd.
Er zijn inmiddels evenwel tal van andere faciliteiten beschikbaar voor de
werkgevers. Het Ministerie van SZW heeft aan alle werkgevers in de land- en
tuinbouw de brochure «Vreemdelingen en werk» gestuurd. In deze
brochure worden onder andere tips gegeven over de controle van identiteitsbewijzen.
De IND heeft een informatie-site beschikbaar en voorts bestaan er diverse
handboeken en cursussen voor de werkgever. Op 1 september jl. is bij
een aantal uitzendbureaus een pilot van gestart met een nieuwe ID-documentenscanner.
Deze pilot is een samenwerkingsverband van de ABU en SZW.7. Versterking van de ketenaansprakelijkheidHet is de werkwijze van de Arbeidsinspectie om bij de constatering van
illegale tewerkstelling voorzover dat redelijk en mogelijk is, tegen àlle
betrokken werkgevers proces-verbaal op te maken daar zij in feite allemaal
tekort zijn geschoten in het naleven van de wetgeving. In preventieve sfeer
ondersteunt het Ministerie van SZW initiatieven van de sector die zijn gericht
op zelfregulering. Het project Certificering Handmatig Loonbedrijven is hiervan
een bekend voorbeeld. Met LTO Nederland vindt regelmatig overleg plaats om
dit certificeringsproject zo optimaal mogelijk te kunnen benutten. In de vleesverwerkende
industrie is inmiddels sprake van een sectorale erkenningsregeling en ABU
en NBBU hebben een erkenningsregeling.8. Hardere aanpak malafide werkgevers en uitzendbureausPakkans, strafmaat en strafoplegging zullen in de nabije toekomst omhoog
gaan als gevolg van de aanzienlijke capaciteitsuitbreiding van de Arbeidsinspectie
naar 180 fte inspectiecapaciteit en de invoering van de bestuurlijke boete
in de Wav per 1 januari 2005. Hoewel de boetenormbedragen nog niet zijn
vastgesteld, is het streven er wel op gericht om te komen tot een forse verhoging
van de boetebedragen die thans worden opgelegd.Inspecties vinden met name plaats in sectoren die extra vatbaar zijn voor
illegale tewerkstelling. In deze risico-sectoren maken werkgevers veel gebruik
van de diensten van uitzendbureaus en loonbedrijven. Op basis van de ketenaansprakelijkheid
wordt dan ook tegen deze uitzendbureaus en loonbedrijven proces-verbaal opgemaakt
bij illegale tewerkstelling. In samenwerking met o.a. Belastingdienst, UWV
en gemeenten wordt een landelijk dekkend netwerk van multidisciplinaire interventieteams
gerealiseerd. Deze intensieve samenwerking is een waardevolle versterking
van handhaving. Daarnaast treedt op 1 januari 2004 een hernieuwd convenant
tussen Arbeidsinspectie, Belastingdienst en UWV in werking. Het convenant
bevat afspraken over onderlinge samenwerking en met name gegevensuitwisseling.
Ook het multidisciplinaire interventieteam dat zich specifiek zal gaan richten
op de handhaving in de oude wijken van grote steden zal waar nodig de uitzendbureaus
en loonbedrijven aanpakken. Zware fraudezaken en/of malafide
constructies die hieruit voortkomen worden aangepakt door de SIOD.De SIOD heeft tot 1 oktober 2003 45 processen-verbaal ingeleverd bij het
Openbaar Ministerie. Het ging hierbij om grootschalige, complexe onderzoeken
en projecten die zich richten op thema's als illegale arbeid, premiefraude
of subsidiefraude en waarbij aspecten als identiteitsfraude, grensoverschrijdende
fraude, verstoring van de arbeidsmarkt en grote maatschappelijke en economische
schade een rol spelen. Niet zelden waren hier malafide intermediairs bij betrokken.9. Onderzoek naar mogelijkheden om kosten van bewaring
en uitzetting van illegalen te verhalen op malafide werkgvers en malafide
bemiddelaarsAan het verhalen van de kosten van bewaring en uitzetting van illegalen
op malafide werkgevers kleeft een groot aantal praktische en juridische bezwaren.
Het kabinet heeft derhalve besloten om in plaats daarvan de bestuurlijke boete
in de Wet arbeid vreemdelingen te introduceren en de boetes op overtreding
van de Wav fors te verhogen. Op 26 september jl. heeft de ministerraad
ingestemd met de daarvoor noodzakelijke wijziging van de Wav.10. Illegaal verblijf moet strafbaar wordenBij de Algemene Politieke Beschouwingen is u gemeld dat het huidige wettelijke
instrumentarium voor de aanpak van illegaal verblijf vooralsnog als afdoende
beschouwd kan worden. Een specifieke strafbaarstelling van illegaal verblijf
zou er uiteindelijk toe leiden dat de strafrechtsketen nog zwaarder belast
wordt. Ook de druk op de al beperkte sanctiecapaciteit zou hierdoor nog verder
toenemen. De inzet van dit kabinet is er dan ook op gericht de aanpak van
illegaal verblijf wel te intensiveren, maar voornamelijk te richten op het
bewerkstelligen van de terugkeer van illegaal in Nederland verblijvende vreemdelingen.256Kan tabel 12.2 aangepast worden met recent verschenen
plannen en gevolgen van het najaarsakkoord en kan worden toegelicht welke
financiële effecten aanvankelijk geraamd werden en welke daarvan nu nog
in de begrotingen staan?In tabel 12.2 zijn de financiële effecten van de maatregelen conform
het Strategisch Akkoord, het Hoofdlijnenakkoord en het aanvullend pakket opgenomen
waarbij rekening is gehouden met de laatste financiële inzichten op dit
terrein.Sindsdien is het Najaarsakkoord afgesloten. De financiële effecten
hiervan zijn vanzelfsprekend nog niet opgenomen in het beeld. De additionele
financiële effecten van het najaarsakkoord komen voor de SZA-sector uit
op een uitgavenvermindering van per saldo -170 miljoen + PM in 2007.
Dit is de resultante van ruim € 0,3 miljard minder uitgaven als
gevolg van de nullijn in de loonontwikkeling en herstel koppeling vanaf 2006
en € 160 miljoen + PM meer uitgaven als gevolg van het vervallen
van de anticumulatie WW, het vervallen van de partnertoets WAO en uitkeringsverhoging
WAO.Verder is gevraagd welke financiële effecten aanvankelijk geraamd
werden en welke daarvan nu nog in de begrotingen staan. Onderstaande tabel
maakt inzichtelijk welke mutaties in de tijd hebben plaatsgevonden. Uitgangspunt
vormt het beeld bij het Strategisch Akkoord van zomer 2002. Hierop zijn de
volgende bijstellingen aangebracht. • Mutaties voorjaarsnota. (28 931; Voorjaarsbrief Sociale Zekerheid
en Arbeidsmarkt 2003) De belangrijkste mutaties zijn hierin het uitstellen
van enkele WAO en WW maatregelen,• Verwerking maatregelen uit het Hoofdlijnenakkoord (zomer 2003),• Bijstelling Hoofdlijnen Akkoord,• Verwerking maatregelen uit het Aanvullend pakket (augustus 2003).Tabel: mutaties vanaf Strategisch Akkoord t/m Begroting
2004:  20032004200520062007Strategisch Akkoord– 940– 1 843– 2 473– 2 894– 2 894Mutatie VJN27657148637173 Mutaties Hoofdlijnen Akkoord0– 930– 2 490– 3 700– 4 790Bijstelling Hoofdlijnen Akkoord09615534104Mutatie aanvullend pakket0– 60– 725– 1 245– 1 640Begroting 2004 a– 664– 2166– 5 047– 7434– 9 147a Wijkt af van beeld in de begroting wegens typefouten257Welke gevolgen hebben de forse kortingen op het budget
voor bijzondere bijstand naar verwachting voor de integrale schuldhulpverlening?
Welk beleid voert de regering om te voorkomen dat het aantal huishoudens met
problematische schulden toeneemt en om te bevorderen dat dat aantal afneemt?
Indien de regering ter zake geen beleid voert, waarom is daarvoor dan gekozen?
Hebben gemeenten voldoende mogelijkheden een adequaat beleid te voeren? Zo
ja, kan dat worden onderbouwd?Zie antwoord op vraag 119.258Kan er een toelichting worden gegeven op tabel 14.18?
Waar bestaat het actief beleid ten aanzien van arbeidsongeschikten, gesubsidieerd
werk en jongeren in de genoemde landen uit?Tabel 14.18 laat zien hoe hoog de uitgaven aan actief en passief arbeidsmarktbeleid
zijn in de opgenomen landen.De Angelsaksische landen (de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk)
geven het minste uit aan actieve arbeidsmarktprogramma's. In deze landen wordt
voornamelijk gewerkt met een individuele arbeidskorting gericht op bestrijding
van de armoedeval.De West-Europese en Scandinavische landen investeren meer in actief arbeidsmarktbeleid.
Vooral in Nederland en Denemarken wordt veel aan dit beleid uitgegeven. De
arbeidsmarktinstrumenten die worden ingezet hangen samen met enerzijds de
arbeidsmarktknelpunten en anderzijds de institutionele omgeving. In de Scandinavische
landen staan training en scholing van inactieven voorop. Daarnaast wordt veel
gewerkt met gesubsidieerde banen in de collectieve sector. In de corporatistische
landen (Nederland, Duitsland, Frankrijk België) wordt het meeste geïnvesteerd
in loonkostensubsidies en gesubsidieerde arbeidsplaatsen. Vanwege de hoge
jeugdwerkloosheid ligt hierbij in Frankrijk het accent op stimulering van
de werkgelegenheid voor jongeren. De zuidelijke EU-lidstaten investeren weinig
in actief arbeidsmarktbeleid.Onder actief arbeidsmarktbeleid ten aanzien van arbeidsongeschikten wordt
verstaan (gecreëerd) werk voor arbeidsongeschikten, alsmede die maatregelen
die het arbeidsongeschikten of arbeidsgehandicapten weer mogelijk maken aan
het werk te gaan (training, omscholing etc). Bij gesubsidieerd werk gaat het
om subsidies voor regulier werk in de private sector, ondersteuning
van werklozen bij het starten van een onderneming en om directe baancreatie
(in de publieke of non-profit sector). Maatregelen voor jongeren worden onderscheiden
in 1) maatregelen voor werkloze jongeren en jongeren met een bepaalde achterstand
en 2) ondersteuning van stages/leer-werktrajecten en gerelateerde vormen van
algemene training van jongeren.Opvallend is overigens dat de meeste EU-landen weinig in reïntegratie
van arbeidsongeschikten investeren, terwijl inmiddels in verschillende EU-landen
arbeidsongeschiktheid een groot probleem is geworden.259Welke maatregelen die minder dan 10 000 huishoudens
betreffen worden niet in de bijlage beschreven? Kan de regering een lijst
verschaffen met daarbij de kosten per maatregel.Er bestaat een grote verscheidenheid aan maatregelen die voor groepen
kleiner dan 10 000 huishoudens inkomenseffecten kunnen hebben. Het betreft
hierbij bijvoorbeeld veel op gemeentelijk niveau genomen besluiten. Ook op
rijksniveau worden maatregelen met een kleiner bereik dan 10 000 huishoudens
genomen. Alleen echter de regelingen die meer dan 10 000 huishoudens
betreffen zijn interdepartementaal geïnventariseerd en daarmee centraal
beschikbaar. Het is daarom niet mogelijk een overzicht te geven van maatregelen
met inkomenseffecten die minder dan 10 000 huishoudens betreffen260Wat is het koopkracht effect van de vereenvoudiging
van de regelgeving woon-werkverkeer per inkomenscategorie en per vervoermiddel?
Hoe groot zijn de onderscheiden doelgroepen en wat is het gemiddelde bedrag
per huishouden waarmee bij de berekening in de kosten van de maatregel is
rekening gehouden?Het totale «autopakket» aan maatregelen is budgettair neutraal
vormgegeven. Het gemiddelde koopkrachteffect is daarmee eveneens neutraal.
Binnen dit pakket zullen er inkomenseffecten optreden die sterk afhankelijk
zijn van individuele omstandigheden. Onderstaande tabel bevat een budgettaire
uitsplitsing van de diverse maatregelen.Tabel Lastenverdeling autopakket x € 1 mln Uniforme autokostenfictie
van 20% en woon-werkverkeer zakelijk– 40 waarvan van 10% of 15% naar 0%– 40waarvan van 10% naar 20%70 waarvan van 15% naar 20%50 waarvan van 20% naar 20%0 waarvan van 25% naar 20%– 110 waarvan vervallen specifieke regeling bijtelling bestelauto's– 10   Uniforme autokostenvergoeding van 17 cent– 135 Totaal Zakelijk365waarvan Zakelijk auto371 waarvan Zakelijk niet auto– 5 Totaal woon-werkverkeer– 500waarvan woon-werkverkeer auto 0–10 km– 95 waarvan woon-werkverkeer auto 10–30 km– 97 waarvan woon-werkverkeer auto > 30 km– 251waarvan woon-werkverkeer niet auto <10 km– 52 waarvan woon-werkverkeer niet auto >10 km– 5   Stimulering Laagzwavelig175  Totaal0De navolgende tabel betreft een inkomenseffectenmatrix van de uniforme
reiskostenvergoeding. Hiermee kan per individuele verdeling voor woon-werkverkeer
en zakelijk verkeer afgelezen worden wat de netto meer of minder te betalen
belasting is uitgaande van een gemiddeld marginaal tarief van 41%. Hierbij
is verondersteld dat de werknemer in 2003 en 2004 dezelfde vergoeding van
zijn/haar werkgever krijgt; 15 cent voor alle kilometers woon-werkverkeer
en 28 cent voor alle zakelijke kilometers. Uit de tabel is af te lezen dat
bijvoorbeeld een persoon die 20 000 woon-werkverkeer kilometers en 15 000
zakelijke kilometers rijdt in een jaar 78 euro meer belasting verschuldigd
zal zijn.Tabel. Effecten uniform onbelaste kilometervergoeding Woon-werkverkeer kilometersZakelijke kilometers  05 00010 00015 00020 00025 00030 00000– 226– 451– 677– 902– 1 128– 1 3535 0000– 185– 410– 636– 861– 1 087– 1 31210 0000– 144– 369– 595– 820– 1 046– 1 27115 000283180– 45– 271– 496– 722– 94720 00059052930378– 148– 373– 59925 000898877652426201– 25– 25030 0001 2051 2051 00077554932498261Wat is de grootte per doelgroep van de drie onderscheiden
maatregelen van de huursubsidie?In de cumulatieparagraaf zijn drie maatregelen opgenomen op het terrein
van de huursubsidie die in 2004 effect hebben op de bijdrage. Het gaat om
de indexering van de normhuren met de netto bijstandsontwikkeling, het invullen
van de taakstelling en de (verdere) afbouw van de niet-standaard aftrekposten.Het effect van de indexering met de netto bijstandsontwikkeling leidt
tot een extra verhoging van de normhuren (= de eigen bijdrage) van enkele
eurostuivers per maand. Dit geldt voor de gehele huursubsidiepopulatie.Bij het invullen van de taakstelling zoals deze in het Hoofdlijnenakkoord
is opgenomen is er voor gekozen om deze in te vullen door een verhoging van
de normhuren over de gehele linie te laten stijgen met € 12,–
per maand (vanaf juli 2004). Ook deze maatregel werkt in gelijke mate door
voor de gehele huursubsidiepopulatie.De precieze effecten van de afbouw van de correctie voor niet standaard
aftrekposten zijn moeilijk te geven, omdat deze afhankelijk zijn van de situatie
van het individuele huishouden en niet van de berekeningssystematiek van de
huursubsidie. Het betreft dan ook geen generieke maatregel die alle huishoudens
in gelijke mate treft. Het aantal huishoudens voor wie deze maatregel tot
een bijstelling van de bijdrage leidt is naar schatting circa 50 000.De eerste twee maatregelen cumuleren voor de totale huursubsidiepopulatie
tot een extra stijging van de normhuur van ruim 12 euro per maand (vanaf juli
2004). Voor huishoudens met een inkomen op het niveau van het sociaal minimum
(zowel ouderen als jongeren) is het partiële koopkrachteffect hiervan
voor 2004 – ½% à – 1%.Voor ca. 50 000 huishoudens zal de bijdragestijging als gevolg van
het totaal aan maatregelen binnen de huursubsidie meer bedragen. Het gaat
daarbij om huishoudens die in 2000 gebruik maakten van bepaalde niet-standaard-aftrekposten die met de introductie van het belastingplan
2001 zijn komen te vervallen. Het effect van de afbouw van de correctie voor
deze niet-standaard-aftrekposten is afhankelijk van de hoogte van de betreffende
aftrekposten, en kunnen dus per individueel huisbouden verschillen.262Wat zijn de beoogde effecten van de maatregelen voor
de huursubsidie per huishouden voor de inkomenscategorieën bruto wettelijk
minimumloon (WML), 130% WML en maximumgrens huursubsidie? Wat is het bedrag
per huishouden per categorie?Zie antwoord op vraag 261.263In welke mate is er per inkomenscategorie sprake van
samenloop van de maatregelen en wat is het koopkracht effect van de drie onderscheiden
maatregelen per doelgroep? Wat is het koopkracht effect in procentpunt van
de huursubsidiemaatregelen voor 65-plussers in de inkomensgroepen?Zie antwoord op vraag 261.264Hoe groot is de doelgroep van de pakketverkleining
ZFW? Hoe groot is naar verwachting de doelgroep van veelgebruikers (chronisch
zieken)? Wat is naar verwachting het bedrag per huishouden van veelgebruikers.
Wat is het inkomenseffect in procentpunt van het bedrag per huishouden op
het bruto wettelijk minimumloon (WML), 65-plussers, 130% WML en modaal?De pakketverkleining in de ZFW betreft in beginsel alle volwassenen die
ZFW verzekerd zijn. Het gaat dan ongeveer 8 miljoen verzekerden. Op dit
moment wordt een overzicht voorbereid waarin de inkomensbijlage bij de begroting
van SZW wordt uitgewerkt. Daarbij zullen alle maatregelen zoveel mogelijk
worden gekwantificeerd en zal worden bekeken in hoeverre de maatregelen cumuleren
voor bepaalde groepen. De Tweede Kamer zal over de uitkomsten van dit onderzoek
vóór de kamerbehandeling van de begroting van SZW worden geïnformeerd.265Wat zijn de koopkrachteffecten van de eigenbijdrage
in procentpunt per huishouden onderscheiden: WML, 130% WML, 65-plus, modaal
en 2*modaal?De eigen bijdrage per huishouden is afhankelijk van de hoogte van de zorguitgaven.
In het in antwoord 264 genoemde overzicht zal ook het gebruik van zorg meegenomen
worden266Wat zijn de inkomenseffecten van de maatregelen AWBZ?De minister van VWS zal de Tweede Kamer hierover vóór de
begrotingsbehandeling van VWS informeren. Ook zal het in het antwoord op vraag
264 genoemde overzicht de inkomenseffecten van de maatregelen in de AWBZ meenemen. 267Op hoeveel huishoudens heeft deze maatregel betrekking
per onderscheiden doelgroep?Zie antwoord vraag 266.268Wat is het koopkracht effect per huishouden van de
onderscheiden doelgroepen van deze maatregel uitgesplitst naar WML, 130% WML,
65-plus, modaal en 2*modaal?Zie antwoord vraag 266.269Er wordt aangekondigd dat er een regeling komt voor
chronisch zieke 65-plussers die, indien zij bij de aftrek buitengewone lasten
onvoldoende belasting betalen om hun aftrekrechten te gelde te maken, er een
compensatie in de vorm van een tegemoetkomingregeling buitengewone uitgaven.
Wordt deze regeling onderdeel van het belastingplan? Zo ja, hoe ziet die regeling
eruit? Wat zijn de kosten van de regeling? Is het gelijk aan die van de 65-plussers
en is het minimale bedrag ook € 330?Belastingplichtigen met een laag verzamelinkomen en hoge buitengewone
uitgaven, overschrijden al snel de drempel voor de buitengewone uitgaven.
Wanneer deze belastingplichtigen effectief weinig tot geen belasting betalen,
is het niet mogelijk om deze aftrekpost (volledig) te verzilveren. Dit is
het zogenoemde verzilveringsprobleem waarvoor de voorgestelde tegemoetkomingsregeling
in dit specifieke geval een oplossing biedt. De voorgestelde regeling voorziet
erin dat fiscaal niet verzilverbare buitengewone uitgaven aan de betrokkene
worden uitbetaald. Berekening en uitbetaling gebeuren door de Belastingdienst.
Alle kostenposten die nu in aanmerking komen voor de aftrekregeling buitengewone
uitgaven komen ook in aanmerking voor de tegemoetkomingsregeling. De tegemoetkoming
binnen de nieuwe regeling wordt bepaald op grond van de aftrekpost buitengewone
uitgaven. De belastingplichtige hoeft derhalve niet nogmaals zijn kosten in
verband met ziekte op te geven. De regeling komt op de begroting van VWS en
zit niet in het belastingplan, maar krijgt vorm via afzonderlijke regelgeving.
De kosten bedragen in 2004 ca. € 85 mln. Hier komt nog een bedrag
bij van € 4 mln voor de uitvoering. Voor 2007 zijn de kosten geraamd
op € 104 mln. De tegemoetkomingsregeling wordt uitgevoerd door de
Belastingdienst.De tegemoetkoming buitengewone uitgaven is voor iedere belastingplichtige
gelijk. De hoogte van de subsidie is afhankelijk van de vraag of er nog belasting
verschuldigd is en of de buitengewone uitgaven de inkomensafhankelijke drempel
overstijgen. Omdat gehuwde AOW-ers zonder aanvullend pensioen vanaf 2004
vrijwel geen belasting meer zijn verschuldigd en omdat de buitengewone uitgaven
van deze specifieke groep de drempel standaard overschrijden geldt voor deze
groep dat de tegemoetkoming minimaal € 330 is.270Hoe groot is de beoogde doelgroep van chronisch zieke
65-plussers en wat is het gemiddelde bedrag per persoon of huishouden dat
beschikbaar komt?De tegemoetkomingsregeling is van toepassing op alle belastingplichtigen
die in aanmerking komen voor aftrek buitengewone uitgaven en te maken hebben
met een verzilveringsprobleem. Naar schatting zullen er in 2004 ca. 305 000 belastingplichtigen
in aanmerking komen voor de tegemoetkomingsregeling. Hiervan zijn er ca. 265 000
ouder dan 65 jaar; deze mensen zullen gemiddeld € 210 aan tegemoetkoming
ontvangen. Daarnaast zijn er ruim 40 000 belastingplichtigen jonger dan
65 jaar, die gemiddeld € 715 aan tegemoetkoming zullen ontvangen.271Wat is het koopkrachteffect per huishouden voor de
doelgroep en hoe groot is deze doelgroep?Het koopkracht effect is afhankelijk van de hoogte van het verzamelinkomen
en de hoogte van de zorguitgaven die mogen worden afgetrokken. De tegemoetkoming
zal worden meegenomen in het bij vraag 264 genoemde overzicht. {getal}272Hoe groot is de geschatte doelgroep van chronisch zieken jonger dan 65
jaar en wat is het gemiddelde toe te kennen bedrag? Wat is het koopkrachteffect
van deze maatregel op de doelgroep in procentpunten?Zie antwoord 271. Het aantal 65-minners dat momenteel chronisch ziekenforfait
opgeeft als buitengewone uitgave is ongeveer 40 000.273Gaat de belastingdienst de gehandicapten regelingen
uitvoeren en zijn de kosten van de beide regelingen gezamenlijk geraamd op
70 mln. euro?Het gaat slecht om één regeling namelijk de tegemoetkoming
buitengewone uitgaven. Zie verder 269.274Kan nader gespecificeerd worden hoe en met welke drempelbedragen
de tegemoetkomingsregeling voor chronisch zieken/gehandicapten/ouderen vorm
gaat krijgen en wat de precieze inkomenseffecten hiervan zijn, dat wil zeggen
in welke mate de regeling compensatie biedt? Kan ook worden toegelicht wat
de kosten zijn van elke 0,1%-punt extra koopkrachtreparatie?De tegemoetkomingsregeling is van toepassing op alle belastingplichtigen
die in aanmerking komen voor aftrek buitengewone uitgaven en te maken hebben
met een verzilveringsprobleem. De tegemoetkoming binnen de nieuwe regeling
wordt bepaald op grond van de fiscale aftrekpost buitengewone uitgaven. De
voorgestelde regeling voorziet erin dat fiscaal niet verzilverbare buitengewone
uitgaven aan de betrokkene worden uitbetaald.De precieze inkomenseffecten zijn afhankelijk van de hoogte van het verzamelinkomen
en de buitengewone uitgaven die het huishouden van de belasting mag aftrekken.
Zonder precieze informatie over de te compenseren groepen kan geen uitspraak
gedaan worden over de kosten van compensatie.275Zijn in deze kosten van de categoriale bijstand voor
chronisch zieken en 65-plussers en de uitkomsten van de behandeling WWB in
de Eerste Kamer met betrekking tot de categoriale bijstand voor chronisch
zieken mee genoemd? Wat zijn voor de gemeenten de kosten van deze regeling?In de kosten van de tegemoetkomingsregeling buitengewone uitgaven zijn
niet meegenomen de kosten van de categoriale bijstand voor chronisch zieken
en 65-plussers en de uitkomsten van de behandeling WWB in de Eerste Kamer
m.b.t. de categoriale bijstand voor chronisch zieken. Over de kosten van de categoriale regelingen voor 65-plussers zijn geen
gegevens beschikbaar. De kosten van de categoriale regelingen voor chronisch
zieken en gehandicapten bedroegen in 2001 landelijk € 3,17 miljoen
(Bron: Monitor Gemeentelijk Armoedebeleid 2001).276Hoe groot is de doelgroep van de onderscheiden maatregelen
categoriale bijstand?Noch over de omvang van de doelgroep 65-plussers, noch over die van de
chronisch zieken en gehandicapten zijn gegevens beschikbaar met betrekking
tot het beroep op de categoriale bijstand. De kosten die gemoeid zijn met
categoriale verstrekkingen aan chronisch zieken en gehandicapten bedroegen
in 2001 € 3,17 miljoen (Bron: Monitor Gemeentelijk Armoedebeleid
2001).277Wat is het koopkrachteffect op de onderscheiden huishoudens
indien de tabel ouderbijdrage kinderopvang wordt geïndexeerd?De adviestabel ouderbijdrage kinderopvang is voor 2004 anders vastgesteld
dan in het verleden. De Tweede Kamer is hierover met de brief van 8 oktober
(kenmerk AV/KO/2003/75 717) geinformeerd. Vooruitlopend op invoering
van de Wet basisvoorziening kinderopvang (Wbk) wordt de ouderbijdrage gerelateerd
aan de prijs van de opvang. Zoals aangegeven in de brief heeft dit alleen
inkomenseffecten wanneer ouders meer betalen dan de gemiddelde prijs. Vanaf 2004
zal de prijsontwikkeling in de kinderopvang op een meer evenredige manier
door alle betrokken partijen (ouders, overheid en werkgevers) worden gedragen.278Hoe groot is de doelgroep (in aantallen personen die
alimentatie moeten betalen en in aantallen personen die de alimentatie ontvangen)van
de kinderalimentatie per inkomensklasse (WML, modaal en 2*modaal en wat is
het inkomenseffect van de nieuwe regeling in koopkrachtprocenten van de onderscheiden
doelgroepen?Uit de CBS-statistiek personele inkomensverdeling 1998 blijkt dat 68 000
huishoudens op WML-niveau, 600 000 huishoudens op modaal-niveau en 184 000
huishoudens op 2x modaal-niveau maandelijks alimentatie verschuldigd zijn.
Het nieuwe wetsvoorstel kinderalimentatie heeft geen inkomensgevolgen voor
de huidige betalers van alimentatie omdat het slechts nieuwe gevallen betreft.279Hoe groot is de verwachte doelgroep die thans geen
kinderalimentatie krijgt en die thans daarom meer bijstand krijgt dan in de
nieuwe situatie en wat is het gemiddelde per huishouden van in de doelgroep
WML wordt bespaard aan bijstand?Momenteel wordt voor 29% van de alleenstaande ouders in de bijstand (grofweg
100 000) een onderhoudsbijdrage voor kinderen betaald. Verwacht wordt
dat als gevolg van een nieuw kinderalimentatiestelsel dit percentage stijgt
naar 95% . Rekening houdend met een gemiddeld kinderalimentatiebijdrage van € 150,-
per maand, levert dit een besparing op de bijstandsuitkeringen op van € 116
mln1. 280Indien wordt afgezien van partneralimentatie wat zijn
daarvan de kosten waarvoor bijstandcompensatie die noodzakelijk is voor de
groep op WML niveau?Partneralimentatie ondergaat als gevolg van de aangekondigde herziening
van het kinderalimentatiestelsel geen wijzigingen.281Wat zijn de kosten van de onderscheiden acht maatregelen
per maatregel: huursubsidie, eigen bijdrage AWBZ, eigen bijdrage geneesmiddelen,
tegemoetkoming buitengewone uitgaven, afschaffen categoriale bijstand per
1.1 2004, langdurigheidtoeslag, afschaffen inkomensvrijlating en bezuiniging
bijzondere bijstand?Voor de begrotingsbehandeling SZW door de Tweede Kamer zal de kamer nadere
informatie ontvangen over de in bijlage 15 van de begroting opgenomen maatregelen
met inkomenseffecten op het inkomensbeeld 2004, inclusief informatie over
de omvang van de betreffende groepen en de kosten en inkomenseffecten van
de maatregelen.282Hoe groot is iedere doelgroep waarop de acht onderscheiden
maatregelen effect hebben? Kan de regering de grootte per doelgroep opgeven.Zie antwoord op vraag 281.283Wat is van de acht maatregelen per maatregel gemiddeld
het bedrag per persoon of huishouden van de onderscheiden doelgroep en wat
is het koopkracht effect per huishouden van de acht afzonderlijke maatregelen?Zie antwoord op vraag 281.284In welke mate is er spraken van cumulatie van de onderscheiden
acht maatregelen in de inkomens categorie WML en in de inkomenscatogorie 130%
WML en in de inkomenscategorie modaal voor zo ver van toepassing? Kan de regering
een overzicht (tabel) verschaffen per maatregel, per inkomensgroep, per koopkrachteffect
in procentpunten per huishouden.Zie antwoord op vraag 281.285Wat is het aantal, dat bijzondere bijstand krijgen
toegekend?Van de individuele bijzondere bijstand is bekend dat in 1999 79 530
periodieke en 420 740 incidentele verstrekkingen zijn gedaan. Daarmee
was een totaal bedrag van € 182 miljoen gemoeid. Aan hoeveel huishoudens
deze verstrekkingen zijn gedaan is niet bekend.286Wat is het aantal huishouden dat een ander inkomen
heeft als een bijstandsuitkering dat bijzondere bijstand krijgt toegekend?Over het aantal huishoudens dat een ander inkomen heeft dan een bijstandsuitkering
dat bijzondere bijstand krijgt toegekend, zijn geen gegevens beschikbaar. 287Hoe groot is de groep van huishoudens en wat zijn de
kosten van het verruimen van de langdurigheidtoeslag van mensen die lang op
een laag inkomen zitten indien de toekenning niet pas na 5 jaar naar na 3
jaar plaatsvindt?Het aantal huishoudens dat in aanmerking komt voor de langdurigheidstoeslag
is geraamd op 143 000. Indien de toekenning van de toeslag niet na vijf,
maar na drie jaar zou plaatsvinden nemen de kosten met een bedrag van € 12,3
miljoen per jaar toe.288Kan de regering een overzicht verschaffen waaruit blijkt
wat de cumulatie van de verschillende maatregelen is per doelgroep zoals onder
de kop cumulatie is aangegeven en vervolgens per maatregel het de grootte
van de doelgroep die van de maatregel profiteren en het beoogde inkomenseffect
in koopkracht per maatregel.Zie antwoord op vraag 281.289Kan in het overzicht ook inzage worden gegeven in de
instroom en uitstroom gegevens van de Bijstand en de WW en de prognoses voor
2005 en verder?Vanwege de verwachte verdere groei van de werkloosheid dit jaar en volgend
jaar zal de instroom in de WW in 2003 en 2004 toenemen. Vanaf 2005 zal
de WW-instroom weer wat minder worden, voor een belangrijk deel vanwege de
verwachte effecten van een aantal beleidsmaatregelen. Vanaf 2005 zal
de uitstroom uit de WW de instroom gaan overtreffen, waardoor het aantal WW-uitkeringen
naar verwachting weer zal gaan dalen.  200220032004200520062007 Instroom WW:325 000400 000530 000430 000400 000380 000Uitstroom WW:288 000310 000450 000460 000420 000390 000In de brief van 19 juli 2002 met kenmerk B&GA/GAB/2002/49 830
wordt toegelicht dat de begrotingsramingen van de uitkeringslasten van de
bijstand worden berekend met het gemiddeld uitkeringsbedrag en het gemiddelde
jaarvolume, en dat die tot stand komen op basis van historische gegevens en
de CPB-ramingen van het volume van de werkloze beroepsbevolking. Verder vermeldt
de brief dat in de bijstandsramingen niet met concrete in- en uitstroomcijfers
wordt gewerkt. Derhalve worden in het kader van de bijstandsramingen geen
prognoses van in- en uitstroom gemaakt.Tenslotte zijn de in- en uitstroomgegevens op te vragen op de website
van het CBS (http://www.cbs.nl/nl/cijfers/statline/index.htm). Hieronder zijn
de bij het CBS opgestelde gegevens vermeld.  200020012002Instroom Bijstand109 100100 920101 830 Uitstroom Bijstand135 890112 110102 580Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek 290Kan in het overzicht ook inzage worden gegeven in de
doorstroom vanuit de WW naar de bijstand en de progonses hiervan voor 2005
en verder?De ramingen van de uitkeringslasten van de bijstand worden berekend met
het gemiddeld uitkeringsbedrag en het gemiddelde jaarvolume. De ramingen komen
tot stand op basis van historische gegevens en de CPB-ramingen van het volume
van de werkloze beroepsbevolking. Het uitkeringsverleden van de bijstandcliënt
in andere regelingen, bijvoorbeeld de WW, maakt geen deel uit van de bijstandsramingen.Wel worden bij beleidsmaatregelen op met name WW-terrein ramingen van
weglek naar de bijstand gemaakt. Bijgaande reeks toont de geraamde weglek
naar de bijstand (inclusief Ioaw) door WW-maatregelen ten aanzien van de referte-eis,
de kortdurende uitkering en de vervolguitkering, uitgedrukt in aantallen uitkeringen: Aantal uitkeringen2005200620072008Geraamde weglek naar de bijstand16 85128 27333 23538 963BIJLAGE 1 (ANTWOORD VRAAG 3):Tabel 1: Overzicht beschikbare middelen voor inkoop reïntegratietrajecten
en ID- en WIW-banen (x 1 miljoen euro) en reïntegratietrajecten
per wet, 2000–2007   20002001200220032004200520062007Beschikbare middelenWAO124180222238200109109110voor inkoopWW 1)6360756580808080Reïntegratietrajecten enABW 2)3)4)3233163893931 5631 6131 6131 631ID+WIW-banenID+WIW1 3961 6521 6051 331    Totaal 1 9062 2082 2912 0271 8431 8021 8021 821          Trajecten gerealiseerdWAO48 65048 75048 00050 00033 25027 50027  50027 500 (2000–2001) enWW 1)19 00017 00017 00018 70023 00023 00023 00023 000voorzien (2002–2007)ABW 4)98 00061 00095 00095 000min 90 000PMPMPM ID+WIW 5)85 66988 36087 27173 900     Totaal 251 319215 110247 271237 600min 146 250PMPMPMBronnen: SZW: begroting2001, begroting 2004, evaluatie REA 2000, UWV kwartaalverslagen,
sluitende aanpak onderzoeken 2000 en 2001, afspraken Agenda voor de Toekomst
(trajecten ABW 2002–2004).Opmerkingen1. Over de invloed van de (verslechterende) conjunctuur op de middelen
en trajecten voor WW-ers vanaf 2004 wordt binnenkort met UWV gesproken.
Daarnaast hebben ook de (voorgenomen) maatregelen op het terrein van WW invloed
op het aantal te reïntegreren WW-ers. Zo heeft het inwerking treden van
het wetsvoorstel sollicitatieplicht voor 57,5 jarigen (in het algemeen geen
fase 1-ers) invloed op dit aantal. Dit is nog niet verwerkt in de cijfers.2. Budget voor ABW (2000–2003) exclusief terugontvangsten.3. Vanaf 2002 is bij ABW het budget voor reïntegratie van niet-uitkeringsgerechtigden
en Anw-ers (NUG/Anw) toegevoegd.4. Bij ABW zijn de cijfers voor 2000–2003 exclusief gesubsidieerde
arbeid. Met ingang van de WWB (vanaf 2004) wordt gesubsidieerde arbeid
opgevat als een traject (voorziening). Bij de middelen is bij ABW vanaf 2004
het flexibel reïntegratiebudget weergegeven. Het is onbekend hoeveel
trajecten (voorzieningen) gemeenten naar verwachting gaan inzetten met dit
budget. Voor 2004 gelden in ieder geval nog de afspraken in het kader van
de Agenda voor de Toekomst. Dit aantal trajecten kan worden opgevat als een
minimum (min) van het totaal aantal trajecten dat door gemeenten zal worden
ingezet.5. Gemiddelden over het jaar.Tabel 2. Overzicht aandelen in populatie en reïntegratietrajecten
Sluitende Aanpak (WW en ABW totaal) per doelgroep  Aandeel in populatie Sluitende
AanpakAandeel in reïntegratietrajecten Vrouw49%46%Etnische minderheid31%38%Opleiding max. LBO/mavo52%52%Ouder dan 50 jaar16%16%Jongeren (t/m 22 jaar)12% 9%Bron: sluitende aanpak onderzoek 2002Tabel 3. Overzicht aandelen in populatie en reïntegratietrajecten
WAO per doelgroep  WAO-populatieREA-trajectenVrouw45%52% Ouder dan 55 jaar31%11%Jongeren (t/m 24 jaar) 5% 5%Bronnen: jaarverslag UWV 2002, jaaroverzicht arbeidsgehandicapten 2000 BIJLAGE 2 (ANTWOORD VRAAG 90) De stand van zaken met betrekking tot
hoeveel geld is benut per maatregel/prioriteit.Aanvragen ESF-3. Stand per 30 september 2003 PrioriteitMaatregelAantal ingediende aanvragenAantal toegekendAantal afgewezenAantal
in behandelingToegekende subsidie per
maatregel volwassen werkzoekendenkortdurend werklozen6060€-   91512119€ 76 295 347Behoud inzetbare beroepsbevolkingReïntegratie- trajecten langdurig
werklozen271755€ 22 868 150 Scholing van werkenden2141011697€ 165 129 957 Projecten dagindeling2200€ 11 154 075 Leven lang lerenVoortijdig
schoolverlaten8431€ 99 637 725 Versterking beroepsbegeleidende7331€ 25 230 363 leerweg      Praktijkonderwijs8431€ 13 086 694Totaal 36318257124€ 413 402 311De cursieve aantallen richten zich op 2 maatregelen binnen één
aanvraag (zowel kort- als langdurig werklozen).Ten opzichte van de vorige rapportage – 20 juni 2003 –
is het aantal toegekende projecten «Reïntegratietrajecten langdurig
werklozen» met één verminderd als gevolg van de statuswijziging
van een project (gewijzigd in project gericht op zowel «kort- als langdurig
werklozen).* De VNG heeft op 22 september 2003 een subsidieaanvraag ingediend voor
een Steunpunt ESF. De VNG wil met het Steunpunt ESF een bijdrage leveren aan
een beter gebruik van de ESF-regeling door gemeenten. SZW bereidt momenteel
de beschikking voor. Daarbij wordt gekeken naar doublures met activiteiten
van het Agentschap SZW. De beschikking wordt uiterlijk half november verzonden.
Er wordt geen helpdesk ingesteld voor werkgevers en werknemers omdat de inzet
van ESF gelden door deze partijen daartoe geen aanleiding geeft. XNoot1Samenstelling:Leden: Noorman-den Uyl (PvdA), Bakker (D66), De Vries (VVD), De Wit (SP),
Van Gent (GL), Verburg (CDA), Hamer (PvdA), voorzitter, Bussemaker (PvdA),
Vendrik (GL), Mosterd (CDA), Smits (PvdA), Örgü (VVD), Weekers (VVD),
Rambocus (CDA), De Ruiter (SP), Ferrier (CDA), ondervoorzitter, Huizinga-Heringa
(CU), Bruls (CDA), Varela (LPF), Eski (CDA), van Loon-Koomen (CDA), Aptroot
(VVD), Smeets (PvdA), Douma (PvdA), Stuurman (PvdA), Kraneveldt (LPF), Hirsi
Ali (VVD).Plv. leden: Depla (PvdA), Dittrich (D66), Blok (VVD), Kant (SP), Halsema
(GL), Smilde (CDA), Verbeet (PvdA), Timmer (PvdA), Tonkens (GL), Omtzigt (CDA),
Adelmund (PvdA), Van Miltenburg (VVD), Visser (VVD), Algra (CDA), Lazrak (SP),
Vietsch (CDA), Van der Vlies (SGP), Hessels (CDA), Hermans (LPF), Van Oerle-van
der Horst (CDA), Van Dijk (CDA), Wilders (VVD), Van Dijken (PvdA), Blom (PvdA),
Kalsbeek (PvdA), Eerdmans (LPF), Schippers (VVD).XNoot1H. Hansen, J. Lind, I. Hornemann Moller, Werken of niet werken: dat is
geen vraag in Denemarken, Tijdschrift voor Arbeid en partici- patie 1999,
vol. 21 no. 2 en 3, p. 138.XNoot1OECD, Employment Outlook 2003, p. 131.XNoot1CPB-notitie, Arbeidsparticipatie van vrouwen, nr. 01/18.XNoot1Rapportage minderheden 2003, SCP, Den Haag, oktober 2003.XNoot1(Potentiële) herintreedsters onder de loep genomen. B&A groep,
oktober 2001.XNoot2OECD, Employment Outlook 2003, p. 133–135.XNoot1Arbeidsinspectie, Arbomonitor 2001.XNoot1Adviesaanvraag «Arbodienstverlening: aansturen op vraag» d.d.
4 april 2003; door staatssecretaris Rutte aan de Kamer aangeboden d.d.
4 april 2003, AVB/AIS/03 26 392.XNoot1Bron: Eindrapport IBO-alimentatiebeleid, Het kind centraal, verantwoordelijkheid
blijft, p. 38. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29200-XV-12.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl