Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Overig
Datum: 2016-09-20 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2016-2017
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 34 550
 XVII
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking (XVII) voor het jaar 2017
 
 
 Nr. 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 
 
 INHOUDSOPGAVE
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 
 
 
 
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET
 WETSVOORSTEL
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 
 
 
 
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Leeswijzer
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Beleidsagenda
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste beleidsmatige mutaties ten opzichte van vorig jaar
 
 
 17
 
 
 
 
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 
 18
 
 
 
 
 
 Tabel beleidsdoorlichtingen
 
 
 21
 
 
 
 
 
 Overzicht risico regelingen
 
 
 23
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Artikelen
 
 
 
 
 28
 
 
 
 
 
 
 • Artikel 1. Duurzame handel en investeringen
 
 
 28
 
 
 
 
 
 • Artikel 2. Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid en water
 
 
 38
 
 
 
 
 
 • Artikel 3. Sociale vooruitgang
 
 
 47
 
 
 
 
 
 • Artikel 4. Vrede en Veiligheid voor ontwikkeling
 
 
 54
 
 
 
 
 
 • Artikel 5. Versterkte kaders voor ontwikkeling
 
 
 59
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Bijlagen
 
 
 
 
 64
 
 
 
 
 
 
 1. Verdiepingshoofdstuk
 
 
 64
 
 
 
 
 
 2. Moties en toezeggingen in het vergaderjaar 2016/2017
 
 
 68
 
 
 
 
 
 3. Subsidieoverzicht
 
 
 84
 
 
 
 
 
 4. Evaluatie- en onderzoeksoverzicht
 
 
 90
 
 
 
 
 
 5. Lijst van afkortingen
 
 
 93
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETVOORSTEL
 
 
 
 Wetsartikel 1
 De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden op grond
 van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk bij de
 wet vastgesteld. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om de begrotingsstaat
 van de begroting voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking voor het
 jaar 2017 vast te stellen.
 Alle voor dit jaar vastgestelde begrotingswetten vormen samen de Rijksbegroting
 voor het jaar 2017. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen
 in de Miljoenennota 2017.
 Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de uitgaven, verplichtingen en de
 ontvangsten voor het jaar 2017 vastgesteld. De in de begroting opgenomen
 begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting
 toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).
 
 
 
 
 De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking,
 
 
 E.M.J.
 Ploumen
 
 
 
 
 
 
 B.
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 
 1.
 Leeswijzer
 
 Deze leeswijzer gaat in op de totstandkoming van de nieuwe begroting voor
 Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking en de opbouw van de
 beleidsagenda, de beleidsartikelen en de overige onderdelen van de begroting.
 Algemeen
 Buitenlandse betrekkingen zijn een zaak van het Koninkrijk der Nederlanden:
 Nederland in Europa, Aruba, Curaçao en Sint Maarten, alsmede de Nederlandse
 openbare lichamen in het Caribisch gebied (Bonaire, Sint Eustasius en Saba). Waar
 deze begroting spreekt over «Nederland» of «Nederlands» wordt daarmee bedoeld:
 «(van) het Koninkrijk der Nederlanden», tenzij het gaat om zaken die specifiek het
 land Nederland betreffen, zoals het EU-lidmaatschap en
 ontwikkelingssamenwerking.
 Voor de uitvoering van het programma maakt de Minister voor Buitenlandse Handel
 en Ontwikkelingssamenwerking gebruik van het apparaat van het Ministerie van
 Buitenlandse Zaken.
 Groeiparagraaf
 De opzet van de beleidsartikelen is ten opzichte van de begroting 2016 verder in
 lijn gebracht met de uitgangspunten van «verantwoord begroten» zoals toegelicht in
 de Kamerbrief over de inzichtelijkheid van de
 BHOS-begroting. Hierbij is met name aandacht besteed aan de
 presentatie van de instrumenten in de budgettaire tabellen, waarbij de
 toelichtingen bij de financiële instrumenten zoveel mogelijk zijn gericht op de
 concrete beleidsinzet van de betreffende instrumenten. Vanaf 2017 zijn daar waar
 mogelijk de financiële instrumenten meerjarig opgenomen analoog aan de interne
 ramingssystematiek. Verder is een tabel opgenomen waarin is aangegeven hoe de
 niet-juridisch verplichte middelen naar verwachting zullen worden ingezet. Ook is
 een nieuw artikelonderdeel 5.4 opgenomen. Hier worden de jaarlijkse BNI
 bijstellingen en toerekeningen opgenomen. Tot slot is bij de toelichting op de
 financiële instrumenten aangegeven welk gedeelte van het instrument bestaat uit
 non-oda.
 Open data/transparancy
 Nederland heeft zich met 56 andere landen aangesloten bij het Open Government Partnership en het Internationale
 Aid Transparancy Initiative (IATI). Het toegankelijk maken en
 beschikbaar stellen van informatie hoort daarbij. Via een webpagina wordt inzicht gegeven in de
 budgetten en activiteiten voor Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking.
 Beleidsagenda
 De beleidsagenda bevat de politieke hoofdlijnen van het beleid voor Buitenlandse
 Handel en Ontwikkelingssamenwerking van het kabinet. De beleidsagenda wordt
 afgesloten met een overzichtstabel van de beleidsdoorlichtingen en de
 belangrijkste beleidsmatige mutaties ten opzichte van de memorie van toelichting
 2016. De beleidsagenda sluit af met het overzicht van de risicoregelingen en de
 toelichting hierop.
 Beleidsartikelen
 In de beleidsartikelen staat de financiële en beleidsinformatie over de
 voorgenomen uitgaven. Met verantwoord begroten wordt niet langer gewerkt met
 operationele doelstellingen. De financiële instrumenten zijn geclusterd naar
 artikelonderdelen. De indeling per beleidsartikel is als volgt.
 A: Algemene doelstelling
 Elk beleidsartikel begint met de algemene doelstelling (titel van het
 beleidsartikel).
 B: Rol en verantwoordelijkheid
 De rol en de verantwoordelijkheid van de Minister wordt beschreven aan de hand
 van de volgende categorieën: stimuleren, financieren, regisseren en uitvoeren. Op
 de beleidsterreinen voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking heeft de
 Minister een stimulerende, faciliterende of regisserende rol en slechts in sommige
 gevallen een uitvoerende rol.
 Indicatoren en streefwaarden
 Bij de artikelen 1 t/m 4 zijn 15 kwantitatieve indicatoren opgenomen. Indicatoren
 maken het effect van interventies meetbaar en drukken dit uit in te bereiken en
 bereikte streefwaarden op diverse niveaus: impact, outcome, output en input. De
 streefwaarden in deze begroting liggen op outcome niveau.
 Ten behoeve van een consistente monitoring zullen doelen en ambities zich
 uitstrekken over een langere termijn. Inspanningen in ontwikkelingssamenwerking
 zullen in veel gevallen pas na een aantal jaar vruchten afwerpen en niet lineair
 verlopen. Wel worden voor de voorafgaande jaren schattingen gemaakt van
 tussenliggende streefwaardes, te beginnen met 2017. De meeste streefwaarden zijn
 uitgedrukt in absolute getallen die in het specifieke jaar worden bereikt (aantal
 personen, organisaties). In een aantal gevallen betreffen de streefwaarden
 cumulatieve waarden (dus een optelsom van de bereikte resultaten in alle jaren
 binnen de meetperiode).
 De streefwaarden en indicatoren zijn mede afgeleid van de Global Goals, die
 internationaal zijn afgesproken tijdens de VN-top daarover in september 2015. De
 lange termijn horizon tot en met 2030 van deze Goals wordt voor de BHOS-begroting
 opgebroken in drie overzienbare periodes van vijf jaar. De streefwaarden zullen
 daarom periodiek worden bijgesteld (eerste periode van 2017 tot en met 2020;
 tweede van 2021–2025 en derde van 2026–2030). Uitzonderingen zijn water, sanitaire
 voorzieningen en voorlichting over hygiëne, en klimaat waarvoor reeds
 streefwaarden zijn vastgelegd voor 2030, het eindjaar van de Global Goals.
 Naast de Global Goals vormen de Theories of Change,
 die met de Resultatenrapportage (editie 2015) naar de Tweede Kamer zijn gestuurd,
 een belangrijke basis voor de indicatoren. Deze laten de samenhang zien tussen de
 politiekmaatschappelijke situatie in een land of regio, het verwachte
 veranderingsproces en de interventies om die te bereiken.
 Omdat niet alle resultaten kwantitatief meetbaar en aggregeerbaar zijn, dienen
 deze indicatoren en streefwaarden in samenhang te worden bezien met de overige in
 deze begroting geformuleerde (kwalitatieve) doelen en resultaten.
 C: Beleidswijzigingen
 Dit is een overzicht van belangrijke wijzigingen als gevolg van nieuw
 Kabinetsbeleid, evaluatie of voortschrijdend inzicht. Daar waar sprake is van
 beleidswijzigingen die in beleidsnotities zijn verschenen, is verwezen naar de
 betreffende notitie met het kamerstuk.
 D1: Tabel Budgettaire gevolgen van beleid
 In het kader van «verantwoord begroten» wordt rijksbreed de financiële inzet op
 instrumentniveau gepresenteerd. De financiële instrumenten zijn onderverdeeld naar
 onder andere de volgende categorieën: subsidies, leningen, garanties,
 bijdragenovereenkomsten, opdrachten, bijdragen aan baten-lastendiensten en
 bijdragen aan (inter)nationale organisaties.
 De financiële instrumenten per artikelonderdeel zijn niet altijd een uitputtende
 opsomming. In sommige gevallen zijn de instrumenten nog niet bekend, omdat de
 programma’s na het verschijnen van de begroting worden gestart en pas daarna
 duidelijk wordt via welk instrument financiering plaatsvindt. Voor het overzicht
 van de financiële instrumenten is met ingang van 2015 een directe aansluiting
 gezocht met de interne ramingssystematiek. Hierdoor is het gedurende het jaar
 beter mogelijk om de mutaties bij de tussentijdse begrotingsmomenten weer te
 geven. Deze ramingssystematiek heeft specifiek betrekking op de periode 2017–2019.
 Voor de periode daarna is over het merendeel van de inzet op de specifieke
 instrumenten nog niet besloten. Verder is in de tabellen inzichtelijk gemaakt
 welke onderdelen non-ODA zijn. Dit is in lijn met de toezegging die is gedaan
 tijdens het Wetgevingsoverleg over de begrotingsbehandeling 2016. Dit is ook
 expliciet benoemd in de HGIS nota 2017.
 D2: Budgetflexibiliteit
 Op artikelniveau wordt aangegeven welk percentage van de begroting juridisch is
 vastgelegd. Als onderdeel van verantwoord begroten wordt alleen de juridische
 verplichting voor het begrotingsjaar opgenomen. In dit onderdeel wordt, indien
 nodig, een kwalitatieve toelichting gegeven.
 E: Toelichting op de instrumenten
 Per artikelonderdeel wordt inzicht gegeven in de financiële instrumenten, zoals
 die zijn opgenomen in de tabel onder D1.
 Overige onderdelen van de begroting
 Na de vijf beleidsartikelen volgen vijf bijlagen: het verdiepingshoofdstuk met
 informatie over de budgettaire begrotingsaansluiting tussen de begroting van 2016
 en de begroting van 2017; de lijst met moties en toezeggingen aan de Kamer; het
 subsidieoverzicht; de evaluatie- en onderzoekstabel; en de lijst met
 afkortingen.
 De relatie met de HGIS-nota
 De HGIS-nota is een apart document dat samen met de departementale begrotingen
 ook aan de Staten Generaal wordt gepresenteerd. Deze omvat naast de HGIS uitgaven
 en ontvangsten van Buitenlandse Zaken en Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking ook buitenlanduitgaven en ontvangsten van de andere
 ministeries. Deze bundeling bevordert de samenhang en samenwerking die voor een
 geïntegreerd en coherent buitenlandbeleid van belang zijn. De HGIS-nota bevat een
 overzicht van de belangrijkste programma’s en uitgaven voor het buitenlandbeleid,
 waaronder een overzicht van de begrotingsontwikkelingen binnen de HGIS en bijlagen
 die alle buitenlanduitgaven overzichtelijk presenteren, zoals een totaaloverzicht
 van de buitenlanduitgaven die als officiële ontwikkelingshulp (ODA)
 kwalificeren.
 
 
 
 2.
 Beleidsagenda
 
 De afgelopen jaren is hard gewerkt aan de gecombineerde agenda
 voor Hulp, Handel en Investeringen. Het uitbannen van extreme armoede;
 het bereiken van duurzame inclusieve groei en tegelijkertijd het creëren van
 kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven, samen met onze partners waaronder het
 maatschappelijk middenveld en bedrijven, vormen de essentie van een benadering die
 vruchten begint af te werpen.
 Zo heeft het kabinet werk gemaakt van Internationaal
 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. De verwachting is dat er in
 2016 in totaal zeven convenanten worden afgesloten met
 verschillende bedrijfssectoren. Convenanten die overheid, bedrijven en
 maatschappelijke organisaties bij elkaar brengen om maatschappelijke risico’s in
 de waardeketens van het bedrijfsleven zoveel mogelijk te voorkomen. Een eerste
 convenant met de textielsector is op 4 juli jl. afgesloten. Daarnaast heeft het
 Nederlands Voorzitterschap van de EU de OESO-richtlijnen over verduurzaming van de
 mondiale waardeketens op de Europese agenda geplaatst.
 Een ander initiatief dat bijdraagt aan armoedebestrijding en inclusieve groei is
 een eerlijk internationaal belastingbeleid.
 Nederland heronderhandelt de bilaterale belastingverdragen met 23
 ontwikkelingslanden, steunt ontwikkelingslanden om hun inkomsten te vergroten via
 het Addis Tax Initiative en bepleit internationale
 hervormingen van belastingen zodat de winsten van internationaal opererende
 bedrijven ook in ontwikkelingslanden redelijk belast kunnen worden. Daarmee worden
 deze landen minder afhankelijk van hulp en zijn ze beter in staat hun eigen
 ontwikkelingsagenda’s te financieren.
 Ook heeft het kabinet actief aandacht gevraagd voor de positie
 van ontwikkelingslanden bij het maken van handelsafspraken en speelde
 het kabinet een stimulerende rol bij de totstandkoming van regionale afspraken
 over handel in Afrika (European Partnership
 Agreements-EPA). Nederland bevorderde verder dat bij het maken van
 handelsafspraken er meer rekening wordt gehouden met belangen op het gebied van
 milieu en arbeid. Dat brengt Nederland in bij de TTIP-onderhandelingen. Het kabinet vraagt
 verder om concrete uitvoering van afspraken voor duurzaamheid in handelsakkoorden.
 Afspraken over handel moeten op een transparantere manier tot stand komen. Als
 EU-voorzitter heeft Nederland belangrijke voortgang kunnen boeken met de
 toekomstige agenda van de WTO (Post-Nairobi). Tijdens het voorzitterschap is ook
 een politiek akkoord bereikt over conflictmineralen en de
 anti-martelwetgeving.
 Het verbinden van hulp en handel vertaalt zich ook in de
 economische diplomatie onder andere door de verbreding daarvan. Naast missies naar de traditionele handelslanden,
 gingen er ook missies naar bestemmingen die vanuit economisch oogpunt minder
 vanzelfsprekend waren. Voorbeelden zijn de door Ebola getroffen landen in
 West-Afrika, landen in Noord-Afrika en Cuba. Deze missies zijn in de meeste
 gevallen niet alleen gericht op het benutten van economische kansen, maar ook op
 thema’s als duurzaamheid, politiek, mensenrechten, cultuur en/of sport. In deze
 kabinetsperiode namen tot nu toe circa 3.000 bedrijven deel aan de missies.
 Op onze prioriteiten wordt in
 ontwikkelingslanden veel bereikt. Zo kregen vorig jaar dankzij
 Nederlandse steun 1,6 miljoen mensen toegang tot schoon drinkwater, konden 3,1
 miljoen mensen gebruik maken van sanitaire voorzieningen en werd voor 1,4 miljoen
 mensen toegang tot hernieuwbare energie gerealiseerd. We helpen momenteel meer dan
 6 miljoen boeren en boerinnen van kleinschalige bedrijven in ontwikkelingslanden
 bij verbetering van hun productie. Ook arme vrouwen profiteren hiervan. In 2015
 werden bijvoorbeeld 4.500 arme vrouwen (mede)eigenaar van een stuk grond in de
 polders van Bangladesh. Deze vrouwen zagen hun landbouwopbrengsten stijgen;
 verkopen hun producten op de markt; verdienen genoeg om hun kinderen naar school
 te sturen en om hen gezond te voeden. En in Bangladesh, maar ook in Benin,
 Ethiopië, Ghana en Mozambique zijn 5,8 miljoen jongeren bereikt met informatie
 over seksualiteit, HIV, soa’s, zwangerschap en anticonceptie. Deze resultaten zijn
 bemoedigend en dragen bij aan onze doelstellingen.
 We worden geconfronteerd met grote crises. Meer
 mensen dan ooit zijn op de vlucht en hun omstandigheden zijn vaak erbarmelijk. Het
 verlichten van humanitaire noden blijft voor dit kabinet een belangrijk streven.
 Nederland draagt bij aan humanitaire hulp,
 maar geld alleen is onvoldoende. Humanitaire hulpverlening moet
 grondig worden hervormd en hier heeft Nederland tijdens de World Humanitarian Summit in mei 2016 – met succes – voor
 gepleit. Nederlandse prioriteiten zoals de financiering van humanitaire hulp,
 kwetsbare groepen, gender, innovatie, onderwijs en jongeren zijn uitgebreid aan
 bod gekomen en vertaald naar concrete initiatieven zoals de afspraak tussen de
 grootste donoren en uitvoeringsorganisaties om noodhulp effectiever en efficiënter
 te maken. Naast hervormingen moeten de grondoorzaken aangepakt worden die mensen
 doen besluiten hun land te verlaten, zoals onveiligheid of gebrek aan economisch
 perspectief. Dankzij Nederland is er in nieuwe EU-programma’s een veel betere
 balans tussen steun voor vluchtelingen en gastgemeenschappen. De strategie die
 Nederland heeft ontwikkeld om opvang in de regio te versterken, is door Europa
 overgenomen met het accent op onderwijs en economische ontwikkeling in regio’s die
 veel vluchtelingen opvangen. Hiermee worden de perspectieven voor zowel
 vluchtelingen als gastgemeenschappen verbeterd. Jongeren staan dankzij het kabinet
 hoog op de Europese agenda. Veel nieuwe EU-programma’s richten zich nu op jongeren
 en werkgelegenheid zodat zij in hun eigen land een goede toekomst op kunnen
 bouwen. Hierbij is samenwerking het vehikel om tot resultaat te komen. De overheid
 is allang niet meer de enige en belangrijkste partner. Dat zijn ook het
 bedrijfsleven, het maatschappelijk middenveld en belangenorganisaties, de
 betrokken en kritische burger. Al deze partijen dragen verantwoordelijkheid en
 bepalen mede het succes van onze gezamenlijke inzet. Samen vervolgen wij ook in
 2017 de door het kabinet ingeslagen weg.
 Hoofdstuk 1: Blijven werken aan oplossingen voor de
 grondoorzaken van armoede, instabiliteit en migratie
 Het bereiken van de meest kwetsbare groepen lukt ons nog
 onvoldoende ...
 
 Extreme armoede concentreert zich in Afrika. Nog
 steeds leven wereldwijd ongeveer 700 miljoen mensen beneden de
 armoedegrens van 1,90 dollar per dag. De ongelijkheid
 binnen de meeste ontwikkelingslanden neemt toe. Afrika heeft na Latijns-Amerika nu
 de meest ongelijke inkomensverdeling, met scherpe stijgingen in onder andere Ghana
 en Nigeria. Het gemiddelde inkomen neemt daar toe, maar de armste groepen
 profiteren nauwelijks. Daarom zet het kabinet extra in op gemarginaliseerde
 groepen. Nederland ondersteunt via het programma «Voice» lokale maatschappelijke
 organisaties in Afrika en Azië die opkomen voor de rechten van LHBTI’s en
 vrouwelijke slachtoffers van geweld en uitbuiting maar ook gehandicapten, inheemse
 groepen en slachtoffers van leeftijdsdiscriminatie.
 Veiligheid, stabiliteit en inclusiviteit zijn randvoorwaarden voor ontwikkeling.
 De groeiende wereldbevolking, klimaatverandering en schaarste aan natuurlijke
 hulpbronnen leggen druk op basisvoorzieningen die net zo belangrijk zijn voor
 ontwikkeling en waarvoor geldt dat een gebrek eraan tegelijkertijd een bron van
 conflict kan zijn.
 Vluchtelingenstromen zijn groter dan ooit, terwijl internationaal de
 financiering voor humanitaire hulp en opvang in de regio tekortschiet. De
 wereldwijde behoefte aan humanitaire hulp bedraagt
 inmiddels meer dan 20 miljard dollar. Dit is vijf
 keer het bedrag dat tien jaar geleden nodig was om in de humanitaire noden te
 voorzien. Noodhulp moet daarom effectiever en efficiënter. Organisaties ter
 plekke moeten beter betrokken worden daar waar dat kan, en alle uitvoerende
 partijen – zowel de humanitaire als ontwikkelingsactoren – moeten hun doelen
 gezamenlijk vaststellen.
 Acute hulp aan degenen die dit het hardst nodig hebben, moet hand in hand gaan
 met het bieden van perspectief aan mensen die huis
 en haard hebben moeten verlaten. Daarom heeft het kabinet extra
 middelen (EUR 260 miljoen) beschikbaar gesteld voor het
 bieden van onderwijs, werkgelegenheid en basisvoorzieningen zowel aan
 vluchtelingen als aan de gastgemeenschappen in de Syrië-regio: EUR 94 miljoen
 in Turkije, EUR 86 miljoen in Libanon, EUR 60 miljoen in Jordanië en EUR 20
 miljoen in Irak.
 Er is meer dan ooit noodzaak te investeren in
 grondoorzaken van armoede, instabiliteit en migratie ...
 Vanwege de groeiende instabiliteit in de landen om ons heen blijft inzet van middelen voor internationale samenwerking vereist. Voorkomen van
 humanitaire noden en instabiliteit is ook in 2017 kabinetsprioriteit. Uitbannen
 van extreme armoede in 2030 is alleen haalbaar als aan drie voorwaarden wordt
 voldaan. De groeiende vraag naar basisvoorzieningen moet gepaard gaan met stevige
 economische groei, duurzaamheid moet hierin gewaarborgd zijn en de allerarmsten
 moeten er ruim bovengemiddeld van profiteren. Structurele en langjarige
 investeringen in stabiliteit en toekomstperspectief voor jongeren, vrouwen en
 uitgesloten groepen in ontwikkelingslanden zijn dan ook dringend nodig, en dienen
 mede het veiligheidsbelang van Nederland en Europa. Nederland blijft hier in 2017
 op inzetten via de prioriteiten Veiligheid & Rechtsorde; Seksuele en
 Reproductieve Gezondheid en Rechten (SRGR); Voedselzekerheid en Water, Klimaat,
 Vrouwenrechten en Gendergelijkheid en Private-sectorontwikkeling.
 
 Veiligheid en Rechtsorde (2017: EUR 198 miljoen): in
 fragiele staten zoals Afghanistan, Zuid-Soedan en de Democratische Republiek Congo
 (DRC) zijn burgers extra kwetsbaar voor onderdrukking en uitsluiting. Een leefbaar
 inkomen en toegang tot basisvoorzieningen zijn niet vanzelfsprekend, wat het
 risico op nieuwe conflicten en instabiliteit nog meer vergroot. Nederland richt
 zich binnen dit speerpunt op de ontwikkeling van de rechtstaat waarbij de
 rechtvaardige behandeling van mensen en duurzame oplossingen van conflicten
 centraal staan. In 2017 zal het kabinet onder andere de toegang
 tot de rechtspraak van 50.000 mensen vergroten in zes fragiele of
 post-conflictlanden. Deze mensen kunnen zich wenden tot juridische
 instellingen om zo hun grondrechten te beschermen, strafbare feiten te laten
 berechten en geschillen te beslechten. Ook draagt het kabinet
 in 2017 bij aan het ontmijnen van 5 miljoen m2 land. Op die
 manier kunnen vluchtelingen en ontheemden weer naar huis en hun leven weer
 opbouwen. Boeren kunnen hun landbouwgrond weer gebruiken en voorzien in hun eigen
 onderhoud.
 
 SRGR en HIV (2017: EUR 417 miljoen): ondanks de
 gestage daling van het aantal HIV-besmettingen en aan aids gerelateerde
 sterfgevallen hebben nog te veel mensen geen toegang tot aidsremmers, medicijnen,
 vaccins en geen of slechte toegang tot voorbehoedsmiddelen. Wereldwijd hebben
 225 miljoen vrouwen die niet zwanger willen worden, nog niet de
 kennis en/ of de middelen in handen om zelf hun kinderaantal te bepalen. Dit is op
 morele gronden onrechtvaardig. Vrouwen moeten te allen tijde zeggenschap hebben
 over hun lichaam. Daarom zal het kabinet er voor zorgen dat er
 in 2017 drie miljoen extra vrouwen en meisjes toegang krijgen tot moderne
 methodes voor gezinsplanning. Het maatschappelijk middenveld speelt
 hierbij een belangrijke rol, omdat zij in direct contact staan met vrouwen en
 meisjes die deze dienstverlening en voorlichting nodig hebben.
 
 Voedselzekerheid (2017: EUR 348 miljoen): In
 Nederland gooien wij jaarlijks circa 47 kilo aan eetbaar voedsel per persoon weg.
 Niet alleen voedsel wordt hiermee verspild, maar ook de grondstoffen en de arbeid
 die nodig zijn om het te produceren. Door die hulpbronnen anders in te zetten,
 kunnen we duurzame voedselproductie elders stimuleren. Dat is hard nodig want
 wereldwijd lijden 795 miljoen mensen chronisch honger en in totaal krijgen
 2 miljard mensen dagelijks niet de
 voedingsstoffen binnen die zij nodig hebben. Dit is onacceptabel. In 2017 krijgen 10 miljoen mensen, met hulp van Nederland, betere
 voeding. Om honger en ondervoeding uit te bannen is het stimuleren van
 duurzame en inclusieve groei in de landbouwsector van belang. Met dit uitgangspunt
 zorgt Nederland dat 4,5 miljoen boeren hogere productie leveren
 en hun inkomens daardoor zien stijgen. Ook realiseert het kabinet in
 2017 dat 3 miljoen hectare landbouwgrond eco-efficiënter wordt
 gebruikt ten behoeve van ecologisch duurzame voedselsystemen.
 
 Water (2017: EUR 195 miljoen): de mondiale vraag naar
 water zal in 2030 naar verwachting 40% groter zijn dan het aanbod, terwijl
 1 miljard mensen nu al geen toegang hebben
 tot sanitaire voorzieningen. Verbeterde toegang tot drinkwater, sanitaire
 voorzieningen (bijvoorbeeld waterleidingen, riolering en toiletten) en
 voorlichting over nut en noodzaak van hygiënische leefomstandigheden én een beter
 beheer van stroomgebieden en delta’s zijn belangrijke doelen voor dit kabinet. In
 2017 zet het kabinet daarom in op betere toegang tot
 waterbronnen van 1 miljoen mensen; een betere vorm van sanitaire voorzieningen
 en voorlichting over hygiëne van 1,5 miljoen mensen en betere
 leefomstandigheden van 3 miljoen mensen door een beter beheer van
 stroomgebieden en het realiseren van veiligere delta’s.
 
 Klimaatverandering: Ontwikkelingslanden zijn extra
 kwetsbaar voor klimaatverandering vanwege hun geografische omstandigheden
 (nabijheid van water of juist woestijnvorming). Klimaatverandering belemmert
 sociale en economische ontwikkeling en tast ecosystemen aan. Dat raakt de
 allerarmsten, vooral vrouwen, het eerst en het hardst. Daarom investeert het
 kabinet in maatregelen die klimaatverandering tegengaan of die helpen bij
 aanpassing aan de gevolgen van die veranderingen. Om inwoners van
 ontwikkelingslanden te helpen klimaatverandering tegen te gaan, geeft Nederland in
 2017 aan 2,3 miljoen mensen toegang tot hernieuwbare energie
 (zon, wind en aardwarmte) en worden zij gestimuleerd om «schoon te koken» met
 efficiënte houtkachels en biogas. Vooral vrouwen hebben hier voordeel
 van: tijdswinst bij het zoeken naar hout én tijdswinst bij koken, alsook minder
 risico op ziekten – vooral van kinderen – ten gevolge van fijnstof in huis.
 Daarnaast vermindert dit risico’s op (seksueel) geweld en andere gevaren bij het
 halen van brandhout in het bos.
 Groei en ontwikkeling voor iedereen vereist bijzondere aandacht voor vrouwenrechten en gendergelijkheid (2017: EUR 54 miljoen)
 onder andere via maatschappelijke organisaties. In 2017 krijgen vrouwenrechten en
 gendergelijkheid meer aandacht via het programma Funding
 Leadership and Opportunities for Women (FLOW) en via de strategische
 partnerschappen voor pleiten en beïnvloeden. De aandacht voor gender in het brede
 buitenlandbeleid zal onverminderd zijn. Het kabinet versterkt
 in 2017 de capaciteit van 50 maatschappelijke
 organisaties. Via deze organisaties zullen 100 publieke instanties en
 bedrijven in 2017 aantoonbaar hebben bijgedragen aan
 verbetering van de maatschappelijke randvoorwaarden voor vrouwenrechten en
 gendergelijkheid.
 Hoofdstuk 2: Met hulp, handel en investeringen blijven
 bijdragen aan duurzame en inclusieve groei
 Samenwerken...
 In 2015 zijn de 17 Global Goals aangenomen die een einde moeten maken aan extreme
 armoede, ongelijkheid, onrecht en klimaatverandering. Ook bedrijven,
 maatschappelijke organisaties, belangenorganisaties en burgers spelen een
 belangrijke rol bij het behalen van deze doelstellingen, omdat zij steeds meer
 betrokken zijn bij duurzame en inclusieve groei. Dat is goed, want zonder
 samenwerking met deze partners is het onmogelijk om complexe problemen aan te
 pakken die ons allen raken.
 Hiervoor is veel geld nodig. Te veel om alleen met internationale samenwerking te
 kunnen financieren. Daarom blijft Nederland ook in 2017 inzetten op het
 mobiliseren van extra middelen van derden (zoals bedrijven en
 verzekeringsmaatschappijen) met behulp van innovatieve
 financieringsvormen. De «traditionele» vorm van financiering door
 middel van schenkingen en subsidies alleen is niet toereikend om beleidsdoelen te
 behalen en sluit niet altijd aan bij de samenwerking met relatief nieuwe spelers
 binnen ontwikkelingssamenwerking (zoals private banken of pensioenfondsen). Een
 meer innovatieve aanpak van ontwikkelingsfinanciering is vereist, zoals de
 oprichting van
 nationale Waterbanken in ontwikkelingslanden. De eerste is
 recent van start gegaan in Kenia. Dit Nederlandse initiatief is erop gericht om
 miljarden aan private en lokale investeringen aan te trekken voor waterprojecten.
 Deze Waterbanken vullen een gat in de markt, omdat er nog weinig goede
 mogelijkheden bestaan voor (impact-)investeringen in de watersector.
 Maar ook ontwikkelingslanden kunnen meer inkomsten genereren door beter
 belastingen te heffen. Deze landen worden ondersteund bij het versterken van hun
 eigen inkomstenbronnen, door te investeren in lokale belastingdiensten. In 2017 blijft Nederland de gemaakte afspraken
 hierover uitvoeren en heronderhandelen.
 Voor eerlijke kansen ...
 Meer handel, investeringen en groei leiden niet automatisch tot meer welvaart
 voor de allerarmsten. Inclusieve groei, groei die
 rekening houdt met people, planet, profit, is nodig om
 achtergestelde groepen in staat te stellen economische
 kansen te benutten voor een perspectief in het leven. De
 basisvoorwaarden voor ondernemen moeten op orde zijn en ondernemers uit lage- en
 middeninkomenslanden moeten de mogelijkheid hebben toe te treden tot de lokale,
 regionale en internationale markten. Hiervoor zijn banen, investeringen en toegang
 tot financiering nodig. Deze ondernemers zijn hard nodig om het groeiende probleem
 van jeugdwerkloosheid in ontwikkelingslanden aan te pakken. Jaarlijks treden er
 veel meer jongeren toe tot de arbeidsmarkt dan dat er nieuwe banen bijkomen.
 Daarom blijft Nederland zich in 2017 inspannen voor ondernemerschap en werkgelegenheid in landen waar te weinig
 economisch perspectief is voor jongeren. Het kabinet heeft zichzelf onder andere
 tot doel gesteld om in 2017 160.000 banen te creëren door inzet van het
 bedrijfsleveninstrumentarium.
 Nederlandse bedrijven beschikken over technologie en expertise waar grote
 behoefte aan is in ontwikkelende economieën. Bedrijven worden ondersteund om in
 deze landen duurzaam te ondernemen en met innovatieve oplossingen een impuls te
 geven aan inclusieve groei. Dit doet Nederland onder
 andere via het Dutch Good Growth Fund (DGGF) en het
 Development Related Infrastructure Investment
 Vehicle (DRIVE). Deze instrumenten brengen ontwikkelingsrelevante
 investeringen in en handel met lage- en middeninkomenslanden op gang. Zo is er via
 het DGGF onlangs EUR 2,7 miljoen geïnvesteerd in Jordanië in totaal 70 midden-en
 klein bedrijven die samen voor 3.000 banen zorgen.
 Banen, investeringen en handel moeten duurzaam zijn en niemand uitsluiten. Daarom
 blijft het kabinet zich inzetten voor duurzame
 waardeketens en Internationaal Maatschappelijk
 Verantwoord Ondernemen (IMVO). In 2017 wordt in samenwerking met de
 Sociaal Economische Raad voortgebouwd op de succesvolle inzet van de IMVO-convenantenaanpak, onder andere in de
 energiesector, banken en andere financiële instellingen, hout en papier, land- en
 tuinbouw, metaal en elektronica, textiel & kleding en voedingsmiddelen. Het
 kabinet heeft IMVO een vast onderdeel gemaakt van alle economische missies, vraagt
 van bedrijven dat ze voldoen aan de OESO-richtlijnen en rapporteert over de
 bevordering van IMVO in de verslagen van de missies.
 Afspraken over verantwoordelijkheden van bedrijven aan het eind van de keten
 worden gecombineerd met interventies in de productielanden
 zelf. Heldere wet- en regelgeving, handhaving en kennis dragen in deze
 landen bij aan verbeterde arbeids- en milieuomstandigheden. Betere
 arbeidsomstandigheden – zoals een veilige werkomgeving, gelijke kansen voor mannen
 en vrouwen en een leefbaar loon – voor honderdduizenden mensen is hiervan het
 resultaat. In 2015 zijn de arbeidsomstandigheden van 220.000 mensen verbeterd. Het
 kabinet blijft in productielanden werken aan capaciteitsversterking van vakbonden en arbeidsinspecties en aan
 verbetering van de positie van kleine boeren. Ook steunt het kabinet de sociale
 dialoog in textielproducerende landen om een leefbaar loon te
 bewerkstelligen.
 Deze inzet kan alleen maximale winst opleveren als nationaal en internationaal
 beleid coherent is. Dat wil zeggen dat ons beleid op het gebied van bijvoorbeeld handel,
 belastingen en toegang tot medicijnen onze hulpinspanningen versterkt en deze
 in ieder geval niet tenietdoet. Met het Actieplan Beleidscoherentie werkt het
 kabinet in 2017 verder aan samenhangend beleid op handel, medicijnen,
 belastingontwijking, duurzame waardeketens, remittances, klimaatverandering, investeringsbescherming,
 handelsakkoorden en voedselzekerheid. Alleen dan kunnen wij samen de
 ongelijkheid tussen landen en binnen landen tegengaan en op termijn bijdragen
 aan een betere wereld waar de plek waar iemand geboren en getogen is niet
 langer zijn of haar kansen bepaalt.
 Hoofdstuk 3: Succes voor Nederlands bedrijfsleven in
 het buitenland garanderen
 Inspelen op maatschappelijke onrust rond handelsafspraken,
 vernieuwing van de handels- en investeringsagenda...
 Voor de Nederlandse inspanningen om het internationaal handelssysteem te
 versterken is in 2017 EUR 11,4 miljoen beschikbaar.
 Dit budget bevat de middelen voor de contributies OESO en WTO,
 beleidsondersteuning in de vorm van onderzoek en evaluatie en incidentele
 projecten zoals de Wereldtentoonstelling in Astana (Expo 2017). Ook wordt hieruit
 de IMVO-convenantenaanpak gefinancierd (hoofdstuk 2).
 In een deel van de samenleving bestaat ongemak over globalisering. Mensen zien de ongelijkheid in de maatschappij
 toenemen. Zij hebben het gevoel dat niet iedereen profiteert van globalisering. De
 onvrede uit zich ook in verzet tegen handelsverdragen. Critici vrezen dat deze
 verdragen sociale en milieuwaarden teveel onder druk zetten. Het kabinet houdt
 rekening met deze bezwaren door bij het sluiten van verdragen aandacht te blijven
 vragen voor transparantie, de positie van ontwikkelingslanden,
 arbeidsomstandigheden en consequenties voor de kwaliteit van producten en
 duurzaamheid. Nederland heeft als open economie veel baat bij verdragen die op
 zo’n manier tot stand zijn gekomen. Dit geldt zeker in deze nog steeds economisch
 onzekere tijden, waarin overheden geneigd zijn hun industrie en banen af te
 schermen van de wereldeconomie. Dat laatste remt de ontwikkeling van de
 wereldeconomie en dat raakt de Nederlandse economie nu en in de toekomst, die voor
 een derde van zijn inkomen en werkgelegenheid afhankelijk is van het buitenland.
 Daarom blijft het kabinet koersen op handelsafspraken maar bewaakt het daarbij
 eens te meer de condities waaronder dat gebeurt.
 Wat de Wereldhandelsorganisatie (WTO) betreft, hecht Nederland aan een
 organisatie die past bij de nieuwe ontwikkelingen in de wereldeconomie. Daarom
 spoort Nederland de Europese Commissie aan om in WTO-verband aan te sturen op een
 ambitieus onderhandelingsresultaat voor de volgende
 Ministeriële Conferentie (MC11) in december 2017. In aanvulling op de
 meer «traditionele» onderwerpen als de verlaging van importtarieven moet daarbij
 ook ruimte zijn om nieuwe actuele onderwerpen te verkennen, zoals digitale handel/e-commerce, die om een multilateraal
 antwoord vragen. Nederland zal in de aanloop naar MC11 in de contacten met andere
 WTO-leden draagvlak zoeken voor het starten van
 pragmatische onderhandelingen op dit gebied. De resultaten van MC11 moeten zeker
 ten goede komen aan de minst-ontwikkelde landen.
 Andere activiteiten in WTO-verband zijn de afronding van het Environmental Goods Agreement (EGA) om
 de handel in milieugoederen te liberaliseren en verdere
 onderhandelingen over het handelsverdrag in diensten (Trade in Services Agreement,
 TiSA). Het EGA gaat over producten in categorieën als luchtvervuiling,
 afvalbeheer, hernieuwbare energie en energiebesparing, waterzuivering,
 geluidsbeperking en grotere efficiëntie van natuurlijke hulpbronnen. Dit verdrag
 moet bijdragen aan het sneller realiseren van de mondiale milieu- en
 klimaatdoelen. De onderhandelingen over het handelsverdrag in
 diensten (TiSA) zijn naar verwachting nog voor het eind van 2016
 afgerond. In dat geval zal er in 2017 begonnen worden aan de ondertekening en
 ratificatie van het akkoord.
 Het lukt niet altijd om binnen de huidige multilaterale onderhandelingsronde tot
 afspraken te komen. Daarom ondersteunt Nederland het streven van de EU om op
 deelterreinen met gelijkgezinde landen tot verdere
 handelsliberalisatie te komen. Zo vindt er momenteel een
 inventarisatie plaats van de Nederlandse belangen door het raadplegen van
 belanghebbenden over de (opkomende) onderhandelingen met Australië, Nieuw Zeeland,
 Mexico, Tunesië, Filipijnen, Turkije en Indonesië. Daarnaast is er komend jaar
 veel aandacht voor het afronden en de ratificatie van de akkoorden van de
 Afrikaanse regio’s (EPA’s) en Canada (CETA). Verder zullen diverse nationale
 bilaterale investeringsbeschermingsovereenkomsten herzien worden en naar Europese
 standaard worden vorm gegeven. Naar verwachting zal de nieuwe modeltekst, na
 consultaties met stakeholders, in de eerste helft van 2017 afgerond worden. In
 2017 zullen mogelijk ook onderhandelingen plaatsvinden over de (handels)relatie
 met het Verenigd Koninkrijk als zij te kennen geven de EU te verlaten middels
 artikel 50 van het Verdrag betreffende de Europese Unie. Ten slotte zal de relatie
 met China de nodige aandacht vragen. Onder andere door de discussie over
 marktstatus en de herziening van het investeringsakkoord.
 Momenteel vinden onderhandelingen plaats met onder andere de VS, Mexico,
 Filipijnen en Japan. De onderhandelingen met
 de VS over TTIP staan daarbij volop in de schijnwerpers. De inzet is
 een ambitieus akkoord dat meer extra banen oplevert in de EU en de VS en tot een
 Europese inkomensstijging van 0,2% tot 2% kan leiden (CPB 2016). De voordelen voor
 Nederland als open economie zijn groter dan voor de EU als geheel. Voor Nederland
 specifiek zou het handelsakkoord een verdubbeling betekenen van de bilaterale
 handel en inkomensstijging van 1,7% in 2030. Nederland is zich bewust van de
 bezwaren die leven rond de onderhandelingen over TTIP en vraagt in de
 onderhandelingen daarom consequent aandacht voor het handhaven van het Europese
 niveau van standaarden in akkoorden en wil niet dat er getornd wordt aan
 EU-normen. Nederland wil beleidsvrijheid houden om eigen wetgeving op te stellen
 op het gebied van veiligheid en bescherming van mens, dier, plant en milieu.
 Nederland heeft zich actief opgesteld om onderhandelingen transparanter te maken
 en bedrijven, maatschappelijke organisaties en burgers te betrekken om draagvlak
 en vertrouwen in het handelspolitieke stelsel te bevorderen en gehoor te kunnen
 geven aan de belangen van verschillende groepen in de samenleving.
 Er bestaan nog weinig afspraken over investeringen.
 In de afgelopen jaren is steeds duidelijker geworden dat investeringen en handel
 hand in hand gaan. Nederland denkt actief mee over het maken van multilaterale afspraken over investeringen en bevordert op
 een informele manier de discussie in diverse internationale organisaties zoals de
 G20, de OESO en UNCTAD. Een eerste stap in deze richting onder leiding van de EU
 is het oprichten van een multilateraal investeringshof. Besprekingen in EU-kader
 over de specifieke vormgeving hiervan zullen in 2017 plaatsvinden, nadat de
 Europese Commissie hierover een impact assessment heeft afgerond (verwachting
 begin 2017). De Europese Commissie tast op dit moment af welke partners buiten de
 EU hier aan mee willen werken, maar zal na de besprekingen in EU-kader dit met de
 geïnteresseerde partners oppakken.
 
 En inspelen op mondiale maatschappelijke uitdagingen met een
 eersteklas economische diplomatie.
 
 In 2017 is in totaal EUR 82,6 miljoen beschikbaar om
 de Nederlandse handels- en investeringspositie te versterken. Uit dit budget wordt
 de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) betaald voor de uitvoering van het
 instrumentarium om bedrijven te steunen die actief willen worden op internationale
 markten. Verder faciliteert RVO netwerken op het gebied van handels- en
 investeringsbevordering en neemt hij belemmeringen voor het bedrijfsleven weg door
 het delen van informatie.
 Op de mondiale agenda is de aandacht voor duurzame ontwikkeling toegenomen. De
 aandacht voor verduurzaming biedt het bedrijfsleven ook nieuwe kansen. Deze kansen
 worden in overleg met de topsectoren in concrete acties vertaald in de
 werkprogramma’s van de ambassadenetwerken.
 De economische dienstverlening wordt verbeterd
 door de inzet van een nieuw instrument dat investerings- en exportfinanciering
 biedt op die landen die niet door het Dutch Good Growth Fund (DGGF) worden
 bediend. Dit nieuwe instrument, het Dutch Trade and
 Investment Fund (DTIF), speelt in aanvulling op de private markt in op
 de specifieke financieringsuitdagingen van ondernemingen en met name het MKB bij
 internationaal ondernemen. Het DTIF is per 1 september 2016 operationeel.
 De economische dienstverlening richt zich in 2017 opnieuw op de internationalisering van het MKB, maar ook op de ondersteuning van Nederlandse starters die de grens
 overgaan. Starters namen al deel aan een aantal economische missies en krijgen
 begeleiding vanuit het postennet. Nederlandse starters kunnen daardoor terecht bij
 internationale beroepsgenoten voor advies en begeleiding (Boston, Silicon Valley,
 Londen, New York City). Bezien wordt hoe wij ons instrumentarium beter kunnen
 afstemmen op de wensen van starters. Dit kan zijn door in te zetten op in derde
 landen georganiseerde competities (bijv. Get in the
 Ring) of contacten met grote conglomeraten (zoals de K-Startup Grand Challenge in Korea) en actievere
 ondersteuning van internationale beurzen speciaal voor Nederlandse starters en
 deelname van starters aan economische missies. In nauwe samenwerking met Startup Delta zal invulling worden gegeven aan de
 internationaliseringsinitiatieven voor starters voor 2017. Daarnaast zullen de
 nieuwe Nationale Iconen die in het najaar 2016 bekend worden gemaakt, zoveel
 mogelijk onder de aandacht worden gebracht via bijvoorbeeld handelsmissies- en
 beurzen. De bedrijven worden geholpen om nieuwe mogelijkheden aan te boren in
 binnen- en buitenland.
 Een economische missie is een effectief middel om onze economische relaties met landen te
 versterken. De bedrijven die deelnemen gaan samenwerkingen aan, zorgen voor nieuwe
 netwerken, sluiten deals en contracten. Het instrument missies kan nog verder
 worden verbeterd door meer aandacht te besteden aan voorbereiding, vervolgacties
 en brede deelname, zoals van ngo’s. Het kabinet wil in 2017 het
 percentage vrouwen dat deelneemt aan missies verhogen. Tot op heden is
 slechts 10% van deelnemers aan economische missies vrouw. Om dit percentage te
 verhogen betalen vrouwen die deelnemen tot 8 maart 2017 50% van de kosten.
 Het kabinet heeft de ambitie internationaal ondernemen sterk te bevorderen en in te spelen op de groeiende behoefte vanuit het bedrijfsleven en de kenniswereld aan internationale handels- en innovatiebevorderende diensten van de overheid. Om aan deze vraag te kunnen blijven voldoen, heeft het kabinet besloten om vanaf 2017 EUR 10 miljoen structureel extra vrij te maken voor inspanningen die de concurrentiepositie van Nederland in het buitenland ten goede komen, zoals een betere follow up van economische missies en het effectiever maken van het internationale topsectorenbeleid.
 In afwachting van de nieuwe acties zijn de middelen geraamd op een aanvullende post. Een belangrijk uitgangspunt hierbij is dat de middelen ten goede moeten komen aan doeltreffende economische diplomatie, over de volle breedte van handelsbevordering tot en met innovatiesamenwerking, waarin publieke en private partijen complementaire rollen hebben maar nauw samenwerken bij het helpen realiseren van gezamenlijk vast te stellen doelen gericht op prioriteitslanden, topsectoren en mondiale maatschappelijke uitdagingen. De door de Dutch Trade & Investment Board (DTIB) geïnitieerde publiek-private Stuurgroep Handels- en investeringsbevordering zal begin 2017 het kabinet adviseren hoe deze publiek-private meerjarig geprogrammeerde aanpak in de praktijk zou moeten gaan werken.
 
 BELANGRIJKSTE BELEIDSMATIGE MUTATIES TEN OPZICHTE VAN
 VORIG JAAR
 Hieronder treft u een toelichting aan op de belangrijkste mutaties vanaf 2017 en
 verder ten opzichte van de memorie van toelichting 2016. De mutaties voor 2016
 zijn eerder dit jaar toegelicht in de eerste suppletoire begroting 2016.
 Daarnaast is ter dekking van budgettaire problematiek vanwege een verslechterde
 ruilvoet besloten tot een taakstelling op de departementale begrotingen, waarbij
 vanaf 2017 de begroting van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking met
 een bedrag van EUR 49 miljoen wordt verlaagd. Dat bedrag is het ODA-aandeel in de
 HGIS-taaksteling. In het verdiepingshoofdstuk wordt specifieker toegelicht op
 welke onderdelen dit is verwerkt.
 
 Belangrijkste beleidsmatige mutaties ten opzichte van vorig jaar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bedragen x EUR 1.000
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 2.686.906
 
 
 2.631.429
 
 
 2.429.954
 
 
 2.434.163
 
 
 2.503.032
 
 
 
 
 
 1 Duurzame handel en
 investeringen
 
 
 
 – 67.883
 
 
 – 260.648
 
 
 67.128
 
 
 9.030
 
 
 – 22.994
 
 
 
 
 
 2 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid
 en water
 
 
 
 10.481
 
 
 – 5.670
 
 
 – 12.471
 
 
 – 18.740
 
 
 – 18.740
 
 
 
 
 
 3 Sociale vooruitgang
 
 
 
 6.644
 
 
 – 5.446
 
 
 – 5.447
 
 
 – 6.547
 
 
 – 6.547
 
 
 
 
 
 4 Vrede en veiligheid voor
 ontwikkeling
 
 
 
 349.509
 
 
 – 75.465
 
 
 – 7.766
 
 
 – 14.311
 
 
 – 14.311
 
 
 
 
 
 5 Versterkte kaders voor
 ontwikkeling
 
 
 
 – 150.814
 
 
 – 38.143
 
 
 – 406.880
 
 
 – 351.534
 
 
 – 381.330
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 2.834.843
 
 
 2.246.057
 
 
 2.064.518
 
 
 2.052.061
 
 
 2.059.110
 
 
 
 
 
 Toelichting mutaties:
 Artikel 1
 Bij eerste suppletoire begroting 2016 werd het budget 2017 verlaagd. Belangrijke
 verklarende mutaties zijn een verlaging van EUR 62 miljoen voor private sector
 ontwikkeling en verbeterd investeringsklimaat in ontwikkelingslanden, en een
 verlaging voor het DGGF conform de Kamerbrief over de Mid-term Review van het Dutch Good
 Growth Fund van 1 oktober 2015.
 Ter invulling van de taakstelling als gevolg van de ruilvoetverslechtering wordt
 op beleidsartikel 1 het budget voor PSD vanaf 2017 verlaagd met EUR 9
 miljoen.
 Artikel 2
 Bij eerste suppletoire begroting 2016 werd het budget 2017 verhoogd met EUR 15,8
 miljoen. Dit is veroorzaakt door een herschikking van activiteiten binnen het
 landenbudget van Zuid Soedan, die leidde tot een verhoging van het budget voor
 water en voedselzekerheid (ten koste van functionerende rechtsorde). Ook is de
 mutatie veroorzaakt door de verhoging van de bijdrage op het gebied van
 voedselzekerheid aan IFAD vanwege een ongunstige wisselkoers.
 Ter invulling van de taakstelling als gevolg van de ruilvoetverslechtering wordt
 op beleidsartikel 2 vanaf 2017 het budget voor voedselzekerheid verlaagd met
 EUR 11 miljoen, voor water met EUR 6 miljoen, en klimaat met EUR 4 miljoen.
 Artikel 3
 Het budget 2017 wordt in 2017 met EUR 3 miljoen verlaagd. Dit is een saldo van
 twee mutaties. Ten eerste wordt het budget met EUR 10 miljoen verhoogd als gevolg
 van de motie Van Laar/Van Veldhoven met betrekking tot meer middelen voor
 Zuidelijke organisaties. Ten tweede wordt ter invulling van de taakstelling als
 gevolg van de ruilvoetverslechtering vanaf 2017 het budget verlaagd met EUR 13
 miljoen.
 Artikel 4
 Bij eerste suppletoire begroting 2016 werd het budget 2017 verlaagd met EUR 69
 miljoen. Dit komt deels door mutaties binnen het Noodhulpfonds. Door hoge
 betalingen in 2015 en een kasschuif van 2017 naar 2016 van EUR 50 miljoen resteert
 nu nog EUR 57 miljoen in 2017. Ook is de verlaging het gevolg van een herschikking
 van activiteiten binnen het landenbudget van Zuid Soedan, die leidde tot een
 verlaging van het budget voor functionerende rechtsorde (ten gunste van
 voedselzekerheid en water).
 Ter invulling van de taakstelling als gevolg van de ruilvoetverslechtering wordt
 vanaf 2017 het budget voor veiligheid en rechtstaat met 6 miljoen verminderd.
 Artikel 5
 De mutaties op dit artikel zijn het gevolg van toenemende uitgaven voor de opvang van asielzoekers en verlaging van het ODA-budget als gevolg van BNI-bijstellingen.
 In de begroting 2016 werd nog uitgegaan van een asielinstroom van 26.000 voor 2016 en 2017. Bij najaarsnota 2015 is de instroomraming 2016 verhoogd van 26.000 naar 58.000. De raming voor 2017 wordt nu bijgesteld naar 42.000. De verhoogde asieltoerekening voor 2016 en 2017 is gedekt door BNI-ruimte uit 2016 t/m 2021 en het inzetten van meevallers in de BHOS-begroting. Een deel van de in het voorjaar van 2016 voorziene BNI-ruimte is er niet meer, door negatieve BNI-bijstellingen bij MEV. De negatieve BNI bijstellingen resulteren in een verlaging van dit begrotingsartikel. Gezien de mogelijke fluctaties in de BNI ontwikkeling en de asielinstroom wordt het tekort op dit artikelonderdeel gedurende het begrotingsjaar ingevuld.
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven in
 2017
 In onderstaand overzicht wordt per subartikel aangegeven welk deel van de
 geraamde uitgaven juridisch en niet juridisch verplicht is en wat in grote
 lijnen de bestemming is van de niet-juridisch verplichte uitgaven. In de
 toelichting op de beleidsartikelen (hoofdstuk 3, onderdeel D2) wordt nader
 ingegaan op de juridisch verplichte uitgaven.
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven en bestemmingen x
 EUR 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subartikelnummer
 
 
 naam sub artikel
 
 
 Geraamde uitgaven
 
 
 juridisch verplichte uitgaven
 
 
 niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 
 bestemming van de niet juridisch verplichte uitgaven
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Versterkt internationaal handelssysteem
 
 
 8,6
 
 
 4,1 (47,7%)
 
 
 4,5 (52,3%)
 
 
 • Contributies internationaal ondernemen,
 • fonds tegen kinderarbeid
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Versterkt internationaal handelssysteem, beleidsondersteuning
 
 
 2,8
 
 
 –
 
 
 2,8 (100%)
 
 
 • Diverse beleids-ondersteunende onderzoeken,
 • Nederlandse deelname aan wereldtentoonstelling in Astana.
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Versterkte Nederlandse handels- en investeringspositie
 
 
 82,7
 
 
 82,7 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 Versterkte private sector
 
 
 294.4
 
 
 275,0 (93,4%)
 
 
 19,4 (6,6%)
 
 
 • Samenwerking bedrijfsleven,
 • PPP's,
 • marktontwikkeling en financiële sectorontwikkeling
 
 
 
 
 1.4
 
 
 DGGF
 
 
 108,5
 
 
 108,5 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Toename van voedselzekerheid
 
 
 347.8
 
 
 279,5 (80,4%)
 
 
 68,3 (19,6%)
 
 
 • Uitbannen van honger en ondervoeding,
 • bevorderen van inclusieve en duurzame groei in de agrarische
 sector,
 • realiseren van ecologische houdbare voedselsystemen,
 • versterking van kennis en capaciteitsopbouw t.b.v.
 voedselzekerheid
 
 
 
 
 2.2
 
 
 Verbeterd waterbeheer, drinkwater en sanitatie
 
 
 195,2
 
 
 195,2 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 2.3
 
 
 Duurzaam gebruik hulpbronnen, tegengaan klimaatverandering
 
 
 117,1
 
 
 117,1 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 3.1
 
 
 Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten voor iedereen en
 een halt aan HIV/aids
 
 
 416,8
 
 
 410,0 (98,4%)
 
 
 6,8 (1,6%)
 
 
 • SRGR incl HIV/aids in humanitaire settings
 • SRGR incl HIV/aids in West Afrika
 
 
 
 
 3.2
 
 
 Gelijke rechten en kansen voor vrouwen
 
 
 54,0
 
 
 54,0 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 3.3
 
 
 Versterkt maatschappelijk middenveld
 
 
 221,5
 
 
 221,5 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 3.4
 
 
 Onderwijs
 
 
 35,3
 
 
 15,0 (42,5%)
 
 
 20,3 (57,5%)
 
 
 • voortzetting van beurzenprogramma,
 • programma voor capaciteits-ontwikkeling voor hoger- en
 beroepsonderwijsinstellingen
 
 
 
 
 4.1
 
 
 Humanitaire hulp
 
 
 220,0
 
 
 175,0 (79,5%)
 
 
 45,0 (20,5%)
 
 
 • noodhulp aan crises
 
 
 
 
 4.3
 
 
 Rechtstaatontwikkeling,wederopbouw, vredesopbouw, versterkte
 legitimiteit van democratische structuren en tegengaan van
 corruptie
 
 
 191,7
 
 
 154,4 (80,5%)
 
 
 37,3 (19,5%)
 
 
 • Instellingssubsidies oa IDLO,
 • Kennisplatform,
 • Clingendael,
 • programma's Syrie, Libanon, Jordanie,
 • Concessional finance facility Jordanie en
 Libanon
 
 
 
 
 4.4
 
 
 Noodhulpfonds
 
 
 57,4
 
 
 28,2 (49,1%)
 
 
 29,2 (50,9%)
 
 
 • Noodhulp aan crises
 
 
 
 
 5.1
 
 
 Versterkte multilaterale betrokkenheid
 
 
 135,1
 
 
 135,1 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Overig armoedebeleid; activiteiten posten en cultuur en
 ontwikkeling
 
 
 10,4
 
 
 10,4 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Overig armoedebeleid; voorlichting OS
 
 
 3,3
 
 
 3,0 (90,9%)
 
 
 0,3 (9,1%)
 
 
 • IATI, hackatons
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Overig armoedebeleid; schuldverlichting, Unesco
 
 
 57,0
 
 
 57,0 (100%)
 
 
 –
 
 
 
 
 
 5.3
 
 
 Migratie en ontwikkeling
 
 
 15,0
 
 
 5,1 (34%)
 
 
 9,9 (66%)
 
 
 • Terugkeer,
 • beter migratiemanagement (o.a. aanpak mensensmokkel/
 handel),
 • versterken opvang in de regio,
 • informatiecampagnes,
 • dataverzameling
 
 
 
 
 
 Totaal 
 
 
 
 
 
 2.574,6
 
 
 
 
 2.337,6 (90,8%) 
 
 
 
 
 237,0 (9,2%) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 NB: in verband met het specifieke karakter van artikelonderdeel 5.4 (parkeerartikel) komen de totalen van deze tabel niet overeen met het totaal van de BHOS begroting.
 
 
 
 Planning beleidsdoorlichtingen1De begroting van BZ is in 2013 opgesplitst in de begroting van
 BZ (H5) en BHOS (H17). Er zijn toen nieuwe beleidsartikelen en
 beleidsdoelstellingen geformuleerd. Beleidsdoorlichtingen van voor dat
 jaar zijn in deze tabel met terugwerkende kracht over de nieuwe
 beleidsdoelstellingen verdeeld., 2Bij BZ en BHOS is het wel de wens om beleidsdoorlichtingen van
 één beleidsartikel uit te voeren maar inhoudelijk is dat nog niet
 mogelijk gebleken. Beleidsdoorlichtingen vinden plaats op één niveau
 lager namelijk van de beleidsdoelstellingen. Waar mogelijk worden
 combinaties gemaakt. Voor artikel 1 is in 2019 wel één
 beleidsdoorlichting voorzien. De Tweede Kamer is hierover apart
 geïnformeerd per brief: Zie hiervoor de brief aan de TK over de aanpassing van de planning van de beleidsdoorlichtingen verstuurd op 18 augustus.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Art
 
 
 Naam
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 Geheel
 
 
 
 
 
 
 realisatie
 
 
 Planning
 
 
 artikel?
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Duurzame handel en investeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 Ja
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Versterkt internationaal handelssysteem, met aandacht voor
 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen3Deze beleidsdoelstellingen zijn toegevoegd n.a.v. de
 toevoeging van de DGBEB aan BZ., 4Deze beleidsdoorlichting wordt vervangen door een
 effectevaluatie en wordt onderdeel van de beleidsdoorlichting
 voor heel artikel 1. Zie hiervoor de brief aan de TK over de aanpassing van de planning van de beleidsdoorlichtingen verstuurd op 18 augustus.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Versterkte Nederlandse Handels- en Investeringspositie en
 economische naamsbekendheid,
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 Versterkte private sector en een verbeterd investeringsklimaat in
 ontwikkelingslanden
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.4
 
 
 Dutch Good Growth Fund, 5Dit is een nieuwe beleidsdoelstelling van dit
 kabinet.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid en
 water
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nee
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Toename van voedselzekerheid
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.2
 
 
 Verbeterd waterbeheer, drinkwater en sanitatie
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.3
 
 
 Duurzaam gebruik natuurlijke hulpbronnen, tegengaan van
 klimaatverandering en vergrote weerbaarheid van de bevolking tegen
 onafwendbare klimaatverandering
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 Sociale vooruitgang
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nee
 
 
 
 
 
 3.1
 
 
 Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten voor iedereen en
 een halt aan de verspreiding van HIV/aids
 
 
 
 
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 3.2
 
 
 Gelijke rechten en kansen voor vrouwen
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.3
 
 
 Versterkt maatschappelijk middenveld
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.4
 
 
 Toename van het aantal goed opgeleide professionals, versterking
 van hoger- en beroepsonderwijsinstellingen en het bevorderen van
 beleidsrelevant onderzoek6Deze beleidsdoelstelling is doorgelicht in 2011, en geen
 prioriteit van dit kabinet.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Vrede en veiligheid voor
 ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nee
 
 
 
 
 
 4.1
 
 
 Humanitaire hulp
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.2
 
 
 Budget Internationale Veiligheid; voorkomen en terugdringen van
 conflictsituaties7Deze beleidsdoelstelling gaat naar het Ministerie van
 Defensie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.3
 
 
 Rechtstaatontwikkeling, wederopbouw, vredesopbouw, versterkte
 legitimiteit van democratische structuren en tegengaan van
 corruptie8De laatste twee beleidsdoorlichtingen waren in 2013.
 Die van Goed Bestuur is stopgezet. Onderdelen zijn al elders
 meegenomen of worden elders ondergebracht. Zie hiervoor de brief aan de TK over de aanpassing van de planning van de beleidsdoorlichtingen verstuurd op 18 augustus.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5
 
 
 
 
 Versterkte kaders voor
 ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nee
 
 
 
 
 
 5.1
 
 
 Versterkte multilaterale betrokkenheid
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Overig armoedebeleid9De laatste beleidsdoorlichting was in 2012. Het
 grootste deel van dit subartikel was begrotingssteun en deze
 modaliteit is stopgezet. Voor de andere onderdelen wordt
 bekeken waar ze elders worden meegenomen. Cultuur is
 bijvoorbeeld al meegenomen in de beleidsdoorlichting
 Buitenlandscultuurbeleid van de BZ begroting (H5).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.3
 
 
 Bijdrage aan migratie en ontwikkeling
 
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overzicht risico regelingen
 
 Risico van de Staat, te verlenen garanties, vervallen garanties
 (bedragen x 1.000 Euro)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel waarop garantie wordt verantwoord
 
 
 Omschrijving garantie
 
 
 Uitstaande garantie
 
 
 Geraamd te verlenen
 
 
 Geraamd te vervallen
 
 
 Uitstaande garantie
 
 
 Geraamd te verlenen
 
 
 Geraamd te vervallen
 
 
 Uitstaande garantie
 
 
 Jaarlijks
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 
 
 ultimo 2015
 
 
 in 2016
 
 
 in 2016
 
 
 ultimo 2016
 
 
 in 2017
 
 
 in 2017
 
 
 ultimo 2017
 
 
 plafond
 
 
 plafond
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Garantie DGGF
 
 
 16.593
 
 
 42.507
 
 
 0
 
 
 59.100
 
 
 50.000
 
 
 
 109.100
 
 
 
 109.100
 
 
 
 
 1
 
 
 Garantie FOM
 
 
 78.432
 
 
 0
 
 
 2.089
 
 
 76.343
 
 
 0
 
 
 1.941
 
 
 74.402
 
 
 
 74.402
 
 
 
 
 1
 
 
 Garantie DTIF
 
 
 0
 
 
 11.200
 
 
 0
 
 
 11.200
 
 
 20.000
 
 
 
 31.200
 
 
 
 140.000
 
 
 
 
 1
 
 
 Garantie DRIVE
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 55.000
 
 
 
 55.000
 
 
 55.000
 
 
 
 
 
 5
 
 
 Garanties IS-NIO
 
 
 184.377
 
 
 
 17.772
 
 
 166.605
 
 
 
 
 166.605
 
 
 
 166.605
 
 
 
 
 5
 
 
 Garanties IS-Raad van Europa
 
 
 176.743
 
 
 
 1
 
 
 176.742
 
 
 
 
 176.742
 
 
 
 176.742
 
 
 
 
 5
 
 
 Garanties Asian Development Bank
 
 
 1.323.994
 
 
 
 
 1.323.994
 
 
 
 
 1.323.994
 
 
 
 1.323.994
 
 
 
 
 5
 
 
 Garanties Inter American Development Bank
 
 
 299.589
 
 
 
 
 299.589
 
 
 
 
 299.589
 
 
 
 299.589
 
 
 
 
 5
 
 
 Garanties African Development Bank
 
 
 673.101
 
 
 
 
 673.101
 
 
 
 
 673.101
 
 
 
 673.101
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL
 
 
 
 
 2.752.829
 
 
 
 
 53.707
 
 
 
 
 17.773
 
 
 
 
 2.786.674
 
 
 
 
 125.000
 
 
 
 
 1.941
 
 
 
 
 2.909.733
 
 
 
 
 55.000
 
 
 
 
 2.963.533
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven en ontvangsten (bedragen in duizenden euro's)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel waarop garantie wordt verantwoord
 
 
 Omschrijving garantie
 
 
 Uitgaven
 
 
 Ontvangsten
 
 
 Saldo
 
 
 Uitgaven
 
 
 Ontvangsten
 
 
 Saldo
 
 
 Uitgaven
 
 
 Ontvangsten
 
 
 Saldo
 
 
 
 
 
 
 realisatie 2015
 
 
 realisatie 2015
 
 
 realisatie 2015
 
 
 geraamd 2016
 
 
 geraamd 2016
 
 
 geraamd 2016
 
 
 geraamd 2017
 
 
 geraamd 2017
 
 
 geraamd 2017
 
 
 
 
 
 
 1.1 (uitgaven) en 1.10 (ontvangsten)
 
 
 Garantie FOM
 
 
 3.520
 
 
 276
 
 
 – 3.244
 
 
 2.000
 
 
 763
 
 
 – 1.237
 
 
 1.400
 
 
 744
 
 
 – 656
 
 
 
 
 1.2 (uitgaven) en 1.10 (ontvangsten)
 
 
 Garanties DTIF
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 18.786
 
 
 1.857
 
 
 – 16.929
 
 
 
 
 1.3 (uitgaven) en 1.10 (ontvangsten)
 
 
 Garanties DRIVE
 
 
 12.500
 
 
 
 
 0
 
 
 
 0
 
 
 13.750
 
 
 
 – 13.750
 
 
 
 
 1.4 (uitgaven) en 1.10 (ontvangsten)
 
 
 Garantie DGGF
 
 
 36.387
 
 
 1.869
 
 
 – 34.518
 
 
 1.200
 
 
 500
 
 
 – 700
 
 
 18.000
 
 
 500
 
 
 – 17.500
 
 
 
 
 5.2 (uitgaven) en 5.20 (ontvangsten)
 
 
 Garanties IS-NIO
 
 
 212
 
 
 
 – 212
 
 
 193
 
 
 3.000
 
 
 2.807
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL
 
 
 
 52.619
 
 
 2.145
 
 
 – 37.974
 
 
 3.393
 
 
 4.263
 
 
 870
 
 
 51.936
 
 
 3.101
 
 
 – 48.835
 
 
 
 
 
 Toelichting op overzicht risicoregelingen
 DGGF
 Het DGGF
 bestaat uit drie onderdelen:
 
 
 •
 Onderdeel 1 voorziet in het financieren van Nederlands midden- en
 kleinbedrijf dat ontwikkelingsrelevantie investeringen wil doen in lage- en
 middeninkomenslanden.
 
 
 •
 Onderdeel 2 financiert het lokaal midden- en kleinbedrijf in lage- en
 middeninkomenslanden.
 
 
 •
 Onderdeel 3 voorziet in het financieren en verzekeren van het Nederlandse
 midden- en kleinbedrijf dat wil exporteren naar lage- en
 middeninkomenslanden.
 
 
 Binnen alle drie de onderdelen van het DGGF is het mogelijk om garanties te
 verstrekken, waarvoor kostendekkende premies worden betaald. Voor onderdeel 2 dat
 uitgevoerd wordt door PwC en Triple Jump houdt de fondsbeheerder zelf een reserve
 aan ter grootte van de verstrekte garanties, waardoor het begrotingsrisico voor
 BHOS nihil is. Daarom wordt hieronder alleen ingegaan op onderdeel 1 en 3 van het
 DGGF.
 Om een buffer op te kunnen bouwen en de schommelingen in de tijd op te kunnen
 vangen zal voor onderdeel 1 en 3 van het DGGF gebruik worden gemaakt van het
 instrument «interne begrotingsreserve». De reserve wordt gevuld vanuit de middelen
 die voor de onderdelen 1 en 3 van het DGGF beschikbaar zijn voor garanties. De
 uiteindelijke hoogte van de begrotingsreserve is gerelateerd aan de hoogte van de
 garantieplafonds die voor de onderdelen 1 en 3 per onderdeel van het DGGF zijn
 vastgesteld, respectievelijk 1:2 en 1:3.
 Onderdeel 1 (uitvoerder RVO.nl)
 Als een commerciële partij (vaak een bank) bereid is mee te financieren zal er
 worden getracht een garantie in te zetten als instrument. Met dit instrument zal
 de overheid borg staan voor een percentage van de financiering die een bank,
 lokaal dan wel Nederlands, geeft. De Nederlandse staat neemt een deel van de
 risico’s over, waardoor een bank eerder geneigd zal zijn financiering te
 verschaffen. Ook is het mogelijk dat de overheid borg staat voor een gedeelte van
 de financiering in het geval van een tekort aan onderpand van de Nederlandse
 MKB’er.
 De inzet van het DGGF is om in het geval van lokale banken samen te werken met
 zogenaamde netwerkbanken, zijnde banken met een uitgebreid netwerk en/of vele
 vestigingen in DGGF-landen.
 Onderdeel 3 (uitvoerder Atradius)
 De aanvullende EKV, die bij onderdeel 3 van het DGGF wordt verstrekt, werkt
 hetzelfde als de reguliere EKV. De politieke en commerciële risico's van
 exporttransacties worden verzekerd. Er kan aanspraak worden gemaakt op de polis
 als één van de gedekte schadeoorzaken leidt tot non-betaling van de vordering. De
 waaier van specifieke verzekeringen (bijvoorbeeld, exporteurs- en bankpolis,
 werkkapitaaldekking en garantiedekkingen etc.) die bij de EKV worden gevoerd,
 kunnen ook onder onderdeel 3 van het DGGF worden verzekerd. Met onderdeel 3 van
 het DGGF wordt een aanvulling geboden op de mogelijkheden onder de reguliere EKV
 voor ontwikkelingsrelevante exporttransacties. De noodzaak is er in gelegen dat
 een aantal exporttransacties nu geen doorgang vindt terwijl die wel
 ontwikkelingsrelevant zijn. Daarnaast biedt onderdeel 3 van het DGGF financiering
 voor kleine transacties (tot EUR 2 miljoen) waarvoor geen bankfinanciering
 verkregen kan worden. In die gevallen wordt de financiering ook verzekerd.
 Voor het eind van 2018 wordt het DGGF geëvalueerd.
 FOM
 De Faciliteit Opkomende Markten (FOM) is medio 2016 opgegaan in het Dutch Trade and Investment Fund (DTIF). De komende jaren
 betreffen daarom louter het beheer en afbouw van de bestaande portefeuille. De
 middelen die de komende jaren vrijvallen worden toegevoegd aan het DTIF. Met de
 FOM werden investeringen van Nederlandse ondernemingen in opkomende markten
 gestimuleerd doordat de overheid een garantie verstrekte aan de
 Financierings-Maatschappij voor Ontwikkelingslanden (FMO) voor financieringen aan
 lokale dochterondernemingen of joint-ventures van Nederlandse bedrijven. FMO kon
 door die garantie financiering verschaffen, daar waar banken of andere
 kapitaalverschaffers het risico niet konden lopen.
 DTIF
 Het Dutch Trade and Investment Fund (DTIF) is een nieuwe garantieregeling. Het
 DTIF verstrekt financieringen (garanties, leningen, wissels) voor directe
 investeringen en export van Nederlandse bedrijven, indien banken en andere
 financiële instellingen deze financiering niet bieden, en er wordt voldaan aan de
 criteria die gelden voor publieke interventie. Het DTIF is non-ODA en is
 beschikbaar voor landen die niet worden bediend door het DGGF. Hierdoor verbetert
 de synergie tussen de handels- en OS-agenda. Ten behoeve van het DTIF worden de
 bestaande (garantie)regelingen FOM en Finance for Internationale Business (FIB)
 afgebouwd. In de periode 2016–2021 bedraagt het totale budget EUR 102 miljoen. Het
 garantieplafond is vastgesteld op EUR 140 miljoen. Er wordt een kostendekkende
 premie geheven en de regeling wordt uiterlijk in 2021 geëvalueerd.
 DRIVE
 Met DRIVE faciliteert het Ministerie van
 Buitenlandse Zaken investeringen in publieke infrastructuurprojecten die bijdragen
 aan een goed ondernemingsklimaat en de ontwikkeling van de private sector in lage-
 en middeninkomenslanden. DRIVE doet dit middels het verstrekken van subsidies met
 of zonder terugbetalingsverplichting (lening of a fonds perdu) aan het
 bedrijfsleven. Daarnaast kunnen ook garanties worden verstrekt en is er
 aanvullende EKV beschikbaar.
 Het garantieplafond voor DRIVE is vastgesteld op EUR 55 miljoen per jaar. Dat wil
 zeggen dat RvO en Atradius in de eerste vijf jaar gezamenlijk voor maximaal
 EUR 275 miljoen aan garanties en verzekeringen mogen aangaan. Ter afdekking van de
 risico’s en ter compensatie van de mismatch in de tijd
 tussen (premie)inkomsten en uitgaven (ten behoeve van schades), is afgesproken een
 interne begrotingsreserve aan te houden volgens de hefboom 1:4. Tevens is bij de
 start van DRIVE besloten tot een minimale omvang van de begrotingsreserve van
 EUR 12,5 miljoen ter dekking van het extra financiële risico dat de Staat kan gaan
 lopen door het verstrekken van garanties en verzekeringen.
 
 NIO
 De NIO is in 1965 opgericht als volledige dochter van de Nationale
 Investeringsbank. Deze was destijds een volledige staatsbank en is in 1945
 opgericht om de Marshall hulp te kanaliseren naar het Nederlandse bedrijfsleven.
 Het doel van de dochteronderneming NIO was leningen te verstrekken aan
 ontwikkelingslanden onder gunstige voorwaarden zodat deze landen, die destijds
 geen toegang hadden tot de reguliere kapitaalmarkt, in staat werden gesteld
 ontwikkelingsrelevante investeringen te doen. Deze leningen hadden een lange
 looptijd en een lage rente. Deze zogenaamde bilaterale concessionele leningen
 waren destijds een onderdeel van het Nederlandse ontwikkelingssamenwerkingbeleid.
 Na 2001 zijn geen nieuwe concessionele leningen door NIO verstrekt. NIO bleef
 vanaf dat moment verantwoordelijk voor het beheer van de afgesloten leningen. Eind
 jaren negentig is de Nationale Investeringbank geprivatiseerd en zijn de aandelen
 NIO in 2000 overgenomen door FMO. In 2010 heeft De Staat de aandelen van FMO
 overgenomen. In een overeenkomst die in 1993 is gesloten tussen de Minister voor
 Ontwikkelingssamenwerking en NIO is geregeld dat de Staat garant staat voor de
 financiering van NIO. Dit houdt in dat de obligaties die NIO heeft uitgegeven zijn
 uitgegeven onder staatsgarantie. Bovendien heeft de Staat zich jegens NIO
 verplicht om middelen ter beschikking te stellen in het geval NIO niet zelfstandig
 in staat is om (her)financiering aan te trekken op de kapitaalmarkt voor reeds
 verstrekte leningen wegens incidentele krapte. Overigens zijn beide garanties nog
 nooit ingeroepen. Premieheffing is niet van toepassing en de komende jaren zijn
 gericht op de afbouw van de portefeuille.
 Raad van Europa
 De Ontwikkelingsbank van de Raad van Europa is in 1956 opgericht met het doel om
 de Raad van Europa eigen financiële middelen te
 geven om via het Europees Ontwikkelings Fonds (EOF) zelfstandig activiteiten te
 kunnen uitvoeren. De bank verstrekt leningen voor uitvoering van projecten aan
 overheden en andere instanties op de volgende drie gebieden: hulp aan
 vluchtelingen en migranten, milieubescherming en ontwikkeling van menselijk
 potentieel. Het vermogen van de bank is opgebouwd uit donaties van de veertig
 lidstaten en de aandeelhouders. Per ultimo december 2014 bedraagt het totale
 aandelenkapitaal ruim EUR 5,4 mld, het Nederlands aandeel hiervan bedraagt 3,633%.
 Het garantiekapitaal betreft het niet volgestorte gedeelte van het Nederlandse
 aandeel. Premieheffing is niet van toepassing.
 
 Regionale Ontwikkelingsbanken
 
 
 
 1.
 
 IDB:
 De IDB-Groep bestaat uit de Inter-American Development
 Bank (IDB), de Inter-AmericanInvestment Corporation (IIC), het Multilateral Investment Fund (MIF) en het Fund for Special Operations (FSO). Sinds 1976 zijn
 ook 28 «niet-regionale landen» buiten het westelijk halfrond lid, waaronder
 het Koninkrijk der Nederlanden. De Bank wordt gefinancierd op basis van het
 aandelenkapitaal, waarvan lidstaten een deel inleggen en een deel in de vorm
 van garanties verstrekken. Op basis van het aandelenkapitaal verstrekt de
 IDB leningen aan de nationale overheden en aan particuliere bedrijven in de
 regionale landen. Omdat de Nederlandse ontwikkelingssamenwerking zich minder
 dan voorheen richt op Latijns-Amerika heeft Nederland niet meegedaan met de
 laatste IDB kapitaalverhogingen waardoor het Nederlandse aandeel is
 afgenomen van 0,338% naar 0,239%. Premieheffing is niet van toepassing.
 
 
 2.
 
 AfDB:
 De Afrikaanse Ontwikkelingsbank Groep bestaat uit de Afrikaanse
 Ontwikkelingsbank, het Afrikaans Ontwikkelingsfonds (AfDF) en het Nigeria
 Trust Fund. Inmiddels kent de Afrikaanse Ontwikkelingsbank 77 lidstaten: 54
 regionale en 26 niet-regionale leden. De Bank verstrekt niet-concessionele
 leningen aan kredietwaardige Afrikaanse landen. De bank heeft
 aandelenkapitaal waarvan 6% daadwerkelijk ingelegd (paid-in capital), de andere 94% garantiekapitaal (callable capital). De AfDB richt zich op een
 specifiek terrein (armoedebestrijding, inclusieve groei, duurzame
 ontwikkeling) dat onvoldoende wordt gedekt door commerciële banken.
 Nederland heeft een aandeel van 0,87% in de Bank. Op basis van het
 garantiekapitaal is de AfDB in staat goedkoop geld aan te trekken op
 kapitaalmarkten en dit door te lenen aan landen voor
 ontwikkelingsdoeleinden. Premieheffing is niet van toepassing.
 
 
 3.
 
 AsDB:
 De Aziatische Ontwikkelingsbank (AsDB) werd in 1966 opgericht door een
 groep van 31 landen, waaronder Nederland. De AsDB heeft als mandaat het
 bevorderen van economische groei en regionale samenwerking in Azië en de
 Stille Oceaan regio. Sinds 1999 is de overkoepelende doelstelling van de
 bank armoedebestrijding. De AsDB heeft een aandelenkapitaal van USD 147
 miljard (2015). Van dit kapitaal wordt 5% daadwerkelijk ingelegd (paid-in capital), de andere 95% van het geldt als
 garantiekapitaal (callable capital). De totale
 waarde van het Nederlands aandeel bij de bank bedraagt USD 1,51 miljard, het
 aandeel garantiekapitaal hierin bedraagt USD 1,43 miljard gegarandeerd. Dit
 aandeel garantiekapitaal wordt door lidstaten vastgesteld tijdens afspraken
 over kapitaalverhogingen. De Board (raad van bewindvoerders) bestaat uit 12
 leden. Nederland zit in een kiesgroep met Canada, Denemarken, Finland,
 Ierland, Noorwegen en Zweden. De bewindvoerder van deze kiesgroep is altijd
 een Canadees. Premieheffing is niet van toepassing.
 
 
 
 
 
 3.
 Artikelen
 
 
 
 Artikel
 1:
 Duurzame handel en investeringen
 
 A: Algemene doelstelling
 Doel is om de agenda voor hulp, handel en investeringen vorm te geven om
 extreme armoede uit te bannen, inclusieve en duurzame groei te bevorderen en
 succes voor Nederlandse bedrijven in het buitenland te bewerkstelligen. De
 inzet is om duurzame handel en investeringen te bevorderen door versterking van
 het internationaal handelssysteem. Daarbij is er aandacht voor maatschappelijk
 verantwoord ondernemen (MVO), de versterking van de Nederlandse handel- en
 investeringspositie en economische naamsbekendheid en de bevordering van de
 private sector en de randvoorwaarden voor duurzaam en inclusieve groei in
 ontwikkelingslanden. Voor het Dutch Good Growth
 Fund (DGGF) is een belangrijke rol weggelegd om het Nederlandse en
 lokale midden- en kleinbedrijf te betrekken bij duurzame economische
 ontwikkeling in de DGGF-landen.
 B: Rol en verantwoordelijkheid
 De versterking van de Nederlandse handel- en investeringspositie en
 economische naamsbekendheid en het realiseren van een goede bijdrage van het
 Nederlandse bedrijfsleven aan duurzame economische ontwikkeling elders in de
 wereld vraagt een kabinetsbrede inspanning. In het bijzonder werkt de Minister
 voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking hierbij samen met de
 Minister van Financiën, de Minister van Economische Zaken, de Staatssecretaris
 van Economische Zaken en de Minister van Infrastructuur en Milieu.
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 Financieren
 
 
 •
 Het voeren van een op maat gesneden en onderling samenhangend financieel
 instrumentarium gericht op export- en investeringsbevordering voor het
 Nederlands en lokaal bedrijfsleven, marktfacilitatie en markttoegang.
 Uitgangspunten hierbij zijn het opheffen van marktfalen en het creëren
 van een gelijk speelveld.
 
 
 •
 Het financieren van diverse programma’s die bijdragen aan een gunstig
 ondernemingsklimaat en innovatief ondernemerschap ten behoeve van
 duurzame en inclusieve groei in lage- en middeninkomenslanden.
 
 
 •
 Het financieel ondersteunen van het Nederlandse en lokale midden- en
 kleinbedrijf om met eigentijdse oplossingen bij te dragen aan duurzame
 economische ontwikkeling wereldwijd, onder andere via het Dutch Good Growth Fund.
 
 
 Stimuleren
 
 
 •
 Het stimuleren van een actief voorlichtingsbeleid over de
 OESO-richtlijnen via onder andere het Nationale Contact Punt (NCP) voor
 de OESO-richtlijnen voor multinationale ondernemingen, de Rijksdienst
 voor ondernemend Nederland (RVO) en MVO Nederland.
 
 
 •
 Het faciliteren en ondersteunen van (Nederlandse) bedrijven met
 specifieke aandacht voor MKB, om zaken te doen op buitenlandse markten,
 waaronder in lage- en middeninkomenslanden, met behulp van financiering,
 informatie en advies.
 
 
 •
 Het bevorderen van clustergewijze samenwerking van bedrijven op
 buitenlandse markten.
 
 
 •
 Het benadrukken van de kansen die internationaal ondernemen biedt en
 bedrijven daartoe activeren en actief ondersteunen, met speciale aandacht
 voor het MKB.
 
 
 •
 Het monitoren en bevorderen van markttoegang in derde landen via de EU
 markttoegangsstrategie.
 
 
 •
 Het stimuleren van een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor buitenlandse
 investeerders ten behoeve van verdere internationalisering van de
 Nederlandse economie.
 
 
 •
 Het stimuleren van toegang van lokale MKB-bedrijven tot (regionale)
 markten met oog voor duurzame ketenontwikkeling en handelspolitiek en
 -facilitatie.
 
 
 •
 Het stimuleren van goed bestuur in de vorm van goede wet- en
 regelgeving, betrouwbare instituties en actoren en verbeterde
 belastingregimes.
 
 
 •
 Het stimuleren van goede fysieke infrastructuur en logistiek die
 bijdragen aan een goed ondernemingsklimaat.
 
 
 •
 Het stimuleren van een inclusieve ontwikkelingsagenda door ontwikkeling
 van verzekeringsinstrumenten en uitbreiding van financiële
 dienstverlening aan de MKB-sector.
 
 
 •
 Het bevorderen van publiek-private samenwerking en inclusief
 ondernemerschap in lage- en middeninkomenslanden.
 
 
 •
 Het stimuleren dat de EU haar impact assessments
 herziet door (niet-hulp) beleid ex ante te screenen op mogelijke
 gevolgen voor derde landen.
 
 
 Regisseren
 
 
 •
 Het met oog voor de Nederlandse belangen bijdragen aan de verdere
 vrijmaking van het internationale handels- en investeringsverkeer via de
 World Trade Organisation (WTO)/Doha ronde, vrijhandelsakkoorden,
 investeringsbeschermingsovereenkomsten en de Europese
 markttoegangstrategie.
 
 
 •
 Het versterken van de internationale economische rechtsorde in het kader
 van de WTO en OESO.
 
 
 •
 Het bevorderen van een gelijk speelveld voor Nederlandse ondernemers op
 MVO door goede afspraken te maken in de OECD Working
 Party on Responsible Business Conduct. Nederland levert het
 voorzitterschap via een speciaal vertegenwoordiger voor de OESO
 Richtlijnen.
 
 
 •
 Het mede vormgeven van een nieuwe WTO onderhandelingsagenda.
 
 
 •
 Het bevorderen van kaders voor internationaal maatschappelijk
 verantwoord ondernemen in het kader van de VN, OESO, EU en voluntary principles on security and human
 rights.
 
 
 •
 Het actief inzetten op het door de EU uitonderhandelen en de
 totstandkoming van een aantal ontwikkelingsvriendelijke, asymetrische
 Economische Partnerschapsakkoorden (EPA’s) met verschillende regio’s in
 Afrika, de Cariben en de Stille Oceaan (ACS).
 
 
 •
 Het behouden van draagvlak voor globalisering door realistische
 invulling van ketenverantwoordelijkheid.
 
 
 •
 Het vorm en inhoud geven aan economische diplomatie, economische missies
 en inkomende en uitgaande bezoeken met aandacht voor IMVO, en het
 opstellen en bewaken van de afgestemde reisagenda van het kabinet naar
 economisch prioritaire landen.
 
 
 •
 Het bevorderen van publiek-private samenwerking op het terrrein van
 internationaal ondernemen, onder via de Dutch Trade
 and Investment Board.
 
 
 •
 Het aansturen van het Netherlands Foreign Investment
 Agency (NFIA) met als oogmerk het aantrekken van buitenlandse
 investeerders naar Nederland, samen met de Minister van Economische
 Zaken.
 
 
 •
 Het invulling geven aan de internationale kant van het topsectorenbeleid
 en dit verbinden aan het economisch-diplomatieke werk.
 
 
 •
 Het inhoud geven aan de mede-beleidsverantwoordelijkheid voor de
 Exportkredietverzekering (EKV) met de Minister van Financiën ten einde de
 Nederlandse export van kapitaalgoederen en dienstentransacties te
 faciliteren.
 
 
 •
 Het versterken van de Nederlandse positie in mondiale waardeketens om
 export en investeringen optimaal te laten bijdragen aan het Nederland
 verdienvermogen.
 
 
 •
 Het in onderlinge samenhang inzetten van centrale en decentrale
 programma’s ter versterking van de randvoorwaarden voor duurzame en
 inclusieve groei en private sectorontwikkeling in lage- en
 middeninkomenslanden.
 
 
 •
 Het afstemmen van Nederlandse inspanningen op het gebied van private
 sectorontwikkeling en duurzame en inclusieve groei met die van andere
 multilaterale en bilaterale donoren, met bijzondere aandacht voor
 programma’s van de Europese Commissie en EU-lidstaten.
 
 
 •
 Het invulling geven aan beleidscoherentie voor buitenlandse handel en
 ontwikkelingssamenwerking door bij beleid vooraf en achteraf te letten op
 de effecten op ontwikkelingslanden.
 
 
 •
 Het bereiken van maximale synergie tussen ontwikkelingsdoelstellingen en
 de belangen van het Nederlandse bedrijfsleven, mede door inzet van het
 Dutch Good Growth Fund.
 
 
 •
 In de partnerlanden zal Nederland binnen de speerpunten
 voedselzekerheid, water, seksuele en reproductieve gezondheidszorg
 (alsook vrouwenrechten en gendergelijkheid) en veiligheid en rechtsorde
 (met name in fragiele staten) inzetten op ontwikkeling en zoveel mogelijk
 samenwerking zoeken met de private sector en maatschappelijke
 organisaties.
 
 
 Uitvoeren
 
 
 •
 Het behandelen van klachten van bedrijven, onder andere over oneerlijke
 concurrentie waar Nederlandse bedrijven in het buitenland mee te maken
 hebben.
 
 
 •
 Het uitvoeren van de controle op de export van strategische goederen met
 oog voor sancties in het kader van de EU, het Wassenaar Arrangement, de
 Australië groep, de Nuclear Suppliers Group, de Organisation for the
 prohibition of Chemical Weapons en de Missile Technology Control
 Regime.
 
 
 •
 Het aansturen en vormgeven van de inzet van de Rijksdienst voor
 Ondernemend Nederland (RVO) op het gebied van handelsbevordering en
 privatesectorontwikkeling, inclusief het Dutch Good
 Growth Fund, en het strategisch aansturen van de Nederlandse
 ontwikkelingsbank FMO.
 
 
 •
 Het in dit verband realiseren van een efficiënte dienstverlening aan het
 Nederlandse bedrijfsleven (EénLoket).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Thema
 
 
 Resultaatgebied
 
 
 Indicator
 
 
 Streefwaarde 2017
 
 
 Streefwaarde 2020
 
 
 
 
 
 
 Private sector-ontwikkeling (PSD)
 
 
 Bedrijfsontwikkeling
 
 
 Aantal banen ondersteund door PSD-programma’s (direct jobs supported naar internationaal
 geharmoniseerde definitie)
 
 
 160.000 in dat jaar bereikt
 
 
 180.000 in dat jaar bereikt
 
 
 
 
 
 Bedrijfsontwikkeling
 
 
 Aantal bedrijven (Nederlandse en lokale ondernemingen) met een
 ondersteund plan voor investering, handel of
 dienstverlening
 
 
 2.250 in dat jaar bereikt
 
 
 2.500 in dat jaar bereikt
 
 
 
 
 
 C: Beleidswijzigingen
 
 
 •
 Opname in de begroting van een tweetal nieuwe indicatoren voor bedrijfsontwikkeling. In 2017 worden naar verwachting 2.250
 investerings-en handelsplannen van bedrijven in lage-en
 middeninkomenslanden met PSD-programma’s ondersteund. Deze streefwaarde
 is in lijn met de realisatie van 2015, die 2.105 was. De andere indicator
 is het aantal directe banen dat met PSD-programma’s wordt ondersteund. De
 streefwaarde hiervoor van 160.000 directe banen in 2017 is gebaseerd op
 een realisatie van 156.000 in 2014 en 191.000 in 2015. Beide
 streefwaardes houden rekening met programma’s die deze resultaten
 opleveren en in de komende jaren aflopen, en andere die zich in de
 opstartfase bevinden en daarom pas later aan dit resultaat kunnen
 bijdragen.
 
 
 •
 Introductie van een nieuw instrument, het Dutch Trade
 and Investment Fund (DTIF) voor ondernemers die actief willen
 worden op zowel traditionele als opkomende markten. Het fonds combineert
 verschillende financiële producten voor het MKB en voegt nieuwe producten
 toe zoals voorfinanciering voor kleine ondernemers. Op deze manier kan
 het fonds beter inspelen op de specifieke financieringsbehoefte van
 bedrijven. Eerdere instrumenten FOM (faciliteit Opkomende Markten) en FIB
 (Finance for International Business)
 worden afgebouwd voor het starten van DTIF.
 
 
 •
 In 2017 zal het Private Sector Development (PSD)-instrumentarium voor
 bevorderen van het ondernemingsklimaat en private sectoractiviteiten van
 lokale en internationale bedrijven, ook worden opengesteld voor de landen
 Jordanië en Libanon. Deze landen hebben te maken met grote
 sociaaleconomische druk die wordt veroorzaakt door de opvang van Syrische
 vluchtelingen.
 
 
 •
 Meer dan voorheen zal in 2017 worden ingezet op een substantiële
 bijdrage van Nederlandse en lokale bedrijven (en sociale ondernemingen)
 aan de realisatie van de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s, ook
 wel Global Goals). Bedrijven zullen worden geattendeerd op de SDG’s als
 business case en aangemoedigd om met innovatieve oplossingen te komen
 voor uitdagingen in ontwikkelingslanden.
 
 
 •
 De inzet op handelsbevordering in India zal worden uitgebreid. India is
 in toenemende mate een belangrijke economische partner voor
 Nederland.
 
 
 D1: Budgettaire gevolgen van beleid
 
 Beleidsartikel 1 Duurzame handel en investeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bedragen in EUR 1.000
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 
 631.834
 
 
 
 
 362.012
 
 
 
 
 242.591
 
 
 
 
 171.734
 
 
 
 
 150.192
 
 
 
 
 147.977
 
 
 
 
 146.023
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan
 garantieverplichtingen
 
 
 
 
 
 14.039
 
 
 
 
 53.707
 
 
 
 
 70.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Programma-uitgaven totaal
 
 
 
 
 390.662
 
 
 
 
 514.304
 
 
 
 
 496.986
 
 
 
 
 493.581
 
 
 
 
 435.483
 
 
 
 
 403.459
 
 
 
 
 483.505
 
 
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 95%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 
 
 Versterkt internationaal handelssysteem,
 met aandacht voor Maatschappelijk Verantwoord
 Ondernemen
 
 
 
 
 12.780
 
 
 
 
 15.645
 
 
 
 
 11.440
 
 
 
 
 11.222
 
 
 
 
 11.222
 
 
 
 
 11.222
 
 
 
 
 11.222
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsondersteuning internationaal ondernemen (non-ODA)
 
 
 3.083
 
 
 2.719
 
 
 2.794
 
 
 2.794
 
 
 2.794
 
 
 2.794
 
 
 2.794
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Contributies internationaal ondernemen (non-ODA)
 
 
 4.191
 
 
 5.670
 
 
 5.670
 
 
 5.670
 
 
 5.670
 
 
 5.670
 
 
 5.670
 
 
 
 
 
 
 Maatschappelijk verantwoord ondernemen
 
 
 5.506
 
 
 7.256
 
 
 2.976
 
 
 2.758
 
 
 2.758
 
 
 2.758
 
 
 2.758
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.2
 
 
 
 
 Versterkte Nederlandse Handels- en
 Investeringspositie en economische
 naamsbekendheid
 
 
 
 
 48.837
 
 
 
 
 83.554
 
 
 
 
 82.667
 
 
 
 
 74.636
 
 
 
 
 73.094
 
 
 
 
 70.879
 
 
 
 
 68.925
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Starters International Business (SIB)/ Programma Strategische
 Beurzen (non-ODA)
 
 
 3.881
 
 
 4.940
 
 
 5.200
 
 
 5.200
 
 
 5.200
 
 
 5.200
 
 
 5.200
 
 
 
 
 
 
 Partners for International Business (PIB) (non-ODA)
 
 
 410
 
 
 8.400
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 
 
 Sport en OS
 
 
 
 1.100
 
 
 1.100
 
 
 1.100
 
 
 1.100
 
 
 1.100
 
 
 1.100
 
 
 
 
 
 
 Demontratieprojecten, haalbaarheidsstudies en
 investeringsstudies (DHI) (non-ODA)
 
 
 4.889
 
 
 7.012
 
 
 6.000
 
 
 5.438
 
 
 5.938
 
 
 6.438
 
 
 6.438
 
 
 
 
 
 
 Overig Programmatische Aanpak (non-ODA)
 
 
 817
 
 
 1.500
 
 
 500
 
 
 200
 
 
 200
 
 
 200
 
 
 200
 
 
 
 
 
 
 
 PSO/2g@there (non-ODA)
 
 
 
 
 1.300
 
 
 500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Dutch Trade and Investment Fund (non-ODA)
 
 
 
 18.800
 
 
 20.643
 
 
 19.771
 
 
 18.229
 
 
 16.014
 
 
 14.060
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Leningen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Finance for International Business (FIB) (non-ODA)
 
 
 
 235
 
 
 900
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (non-ODA)
 
 
 27.146
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 
 
 
 
 Versterking economische functie (NBSO's via RVO) (non-ODA)
 
 
 6.274
 
 
 5.927
 
 
 5.927
 
 
 5.927
 
 
 5.927
 
 
 5.927
 
 
 5.927
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 Versterkte private sector en een
 verbeterd investeringsklimaat in
 ontwikkelingslanden
 
 
 
 
 237.012
 
 
 
 
 295.605
 
 
 
 
 294.379
 
 
 
 
 294.223
 
 
 
 
 295.667
 
 
 
 
 293.858
 
 
 
 
 296.858
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Transitiefaciliteit
 
 
 2.135
 
 
 2.050
 
 
 168
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Marktontwikkeling in het kader van private sector
 development
 
 
 44.526
 
 
 67.890
 
 
 54.251
 
 
 43.157
 
 
 43.157
 
 
 43.157
 
 
 43.157
 
 
 
 
 
 
 Wet en regelgeving
 
 
 5.579
 
 
 7.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 
 Financiele sectorontwikkeling
 
 
 36.639
 
 
 24.100
 
 
 26.338
 
 
 27.238
 
 
 27.938
 
 
 27.938
 
 
 27.938
 
 
 
 
 
 
 Versterking privaat ondernemerschap
 
 
 54.083
 
 
 46.910
 
 
 35.260
 
 
 43.724
 
 
 43.724
 
 
 43.724
 
 
 43.724
 
 
 
 
 
 
 Infrastructuurontwikkeling
 
 
 33.288
 
 
 66.229
 
 
 75.587
 
 
 84.658
 
 
 85.658
 
 
 83.849
 
 
 86.849
 
 
 
 
 
 
 Samenwerking bedrijfsleven en PPP's
 
 
 5.849
 
 
 8.700
 
 
 16.900
 
 
 16.900
 
 
 16.900
 
 
 16.900
 
 
 16.900
 
 
 
 
 
 
 Versterking privaat ondernemerschap (non-ODA)
 
 
 2.050
 
 
 4.625
 
 
 2.794
 
 
 2.065
 
 
 1.809
 
 
 1.809
 
 
 1.809
 
 
 
 
 
 
 Technische assistentie DGGF
 
 
 8.000
 
 
 11.900
 
 
 10.800
 
 
 4.200
 
 
 4.200
 
 
 4.200
 
 
 4.200
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland
 
 
 15.404
 
 
 42.355
 
 
 42.355
 
 
 42.355
 
 
 42.355
 
 
 42.355
 
 
 42.355
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 International Labour Organization
 
 
 5.213
 
 
 5.217
 
 
 5.217
 
 
 5.217
 
 
 5.217
 
 
 5.217
 
 
 5.217
 
 
 
 
 
 
 Partnershipprogramma ILO
 
 
 4.883
 
 
 5.500
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's ondernemingsklimaat
 
 
 13.284
 
 
 1.420
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 
 
 
 
 Bedrijfsmatige technische bijstand
 
 
 1.748
 
 
 1.709
 
 
 1.709
 
 
 1.709
 
 
 1.709
 
 
 1.709
 
 
 1.709
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.4
 
 
 
 
 Dutch Good Growth
 Fund: intensivering van ontwikkelingsrelevante investeringen in
 en handel met ontwikkelingslanden door het Nederlandse en het
 lokale bedrijfsleven, met de focus op het MKB en bij
 uitzondering en onder condities grootbedrijf
 
 
 
 
 92.033
 
 
 
 
 119.500
 
 
 
 
 108.500
 
 
 
 
 113.500
 
 
 
 
 55.500
 
 
 
 
 27.500
 
 
 
 
 106.500
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies/Leningen/Garanties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 programma's Dutch Good Growth Fund
 
 
 92.033
 
 
 119.500
 
 
 108.500
 
 
 113.500
 
 
 55.500
 
 
 27.500
 
 
 106.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 
 11.052
 
 
 
 
 93.032
 
 
 
 
 23.126
 
 
 
 
 4.119
 
 
 
 
 3.991
 
 
 
 
 3.873
 
 
 
 
 3.764
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.10
 
 
 
 
 Ontvangsten duurzame handel en
 investeringen
 
 
 
 9.182
 
 
 92.532
 
 
 22.626
 
 
 3.619
 
 
 3.491
 
 
 3.373
 
 
 3.264
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.40
 
 
 
 
 Ontvangsten DGGF
 
 
 
 
 1.870
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 
 
 
 D2: Budgetflexibiliteit
 Voor het onderdeel versterkt internationaal handelssysteem, met aandacht voor
 maatschappelijk verantwoord ondernemen, zijn de geplande uitgaven voor de helft
 juridisch verplicht. De contributies aan internationale organisaties (WTO en
 OESO) vloeien voort uit meerjarige internationale afspraken en zijn volledig
 juridisch verplicht. De programma’s voor versterkte Nederlandse handels- en
 investeringspositie en economische naamsbekendheid zijn volledig juridisch
 verplicht. Voor het onderdeel private sectorontwikkeling is ruim 90% juridisch
 verplicht als gevolg van de meerjarig overeengekomen bijdragen aan
 bedrijfsleveninstrumenten. Dit geldt ook voor de bijdragen aan internationale
 organisaties. Van de middelen voor het Dutch Good Growth
 Fund is 100% juridisch verplicht.
 E: Toelichting op de financiële
 instrumenten
 1.1 Versterkt internationaal handelssysteem, met
 aandacht voor Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen
 
 
 •
 De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking is
 beleidsinitiërend en coördinerend op het gebied van de handelspolitiek.
 Het belangrijkste orgaan hiervoor is de Interdepartementale Raad voor de
 Handelspolitiek (IRHP). Op basis van de uitkomsten in de IRHP neemt BHOS
 deel aan onderhandelingen en officiële besprekingen op bilateraal,
 communautair en multilateraal niveau (OESO, WTO). Vanuit dit budget
 worden de jaarlijkse contributies aan de verschillende partijen
 gefinancierd.
 
 
 •
 Bijdragen aan beleidsondersteuning en -onderzoek en evaluatie, alsmede
 incidentele projecten, zoals de Nederlandse deelname aan buitenlandse
 Wereldtentoonstellingen.
 
 
 •
 Programma’s ter ondersteuning van Maatschappelijk Verantwoord
 Ondernemen.
 
 
 1.2 Versterkte Nederlandse Handels- en
 Investeringspositie en economische naamsbekendheid
 
 
 •
 RVO is de centrale uitvoeringsorganisatie voor publieke
 handelsbevordering. Zij voert het financiële instrumentarium uit en
 faciliteert netwerken en contacten op het gebied van handels- en
 investeringsbevordering. Ook neemt RVO belemmeringen voor het
 bedrijfsleven weg, via het beschikbaar maken van kennis, informatie en
 contacten.
 
 
 •
 Opwaarderen van het bestaande business support office tot
 consulaat-generaal (CG) in Bangalore. Hiermee worden nieuwe kansen
 gecreëerd voor investeringen door Nederlandse bedrijven. Zo is de
 overheid daar op decentraal niveau aanwezig waar veel potentie zit. Het
 opwaarderen van dit kantoor tot CG zal tegen minimale meerkosten kunnen
 plaatsvinden
 
 
 •
 Het instrument Starters International Business (SIB) biedt startende
 exporteurs de mogelijkheid om samen met de Kamers van Koophandel en
 andere organisaties een actieplan voor export op te stellen.
 
 
 •
 Het instrument Partners for International Business (PIB) ondersteunt de
 structurele positionering van clusters van Nederlandse bedrijven, met
 name uit topsectoren, op voor Nederland kansrijke markten. Daarbij geldt
 als richtlijn, dat clusters van bedrijven (eventueel aangevuld met
 kennisinstellingen), die een grote en langdurige kans op een buitenlandse
 markt zien, maar tegen marktbelemmeringen aanlopen, gebruik kunnen maken
 van de faciliteit.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Indicator
 
 
 Referentie Waarde
 
 
 Peildatum
 
 
 Realisatie 2015
 
 
 Streefwaarde
 
 
 Planning
 
 
 Bron
 
 
 
 
 
 
 Aantal convenanten met clusters van bedrijven (waarvan
 tenminste 80% binnen de topsectoren en focuslanden)
 
 
 12
 
 
 2012
 
 
 24
 
 
 25
 
 
 2017
 
 
 RvO
 
 
 
 
 
 
 
 •
 Met het Programma Strategische Beurzen worden collectieve promotionele
 activiteiten ondersteund van de topsectoren gericht op internationale
 doelgroepen.
 
 
 •
 Voor Nederlandse bedrijven die actief zijn op buitenlandse markten is
 een effectief functionerend bedrijfsleveninstrumentarium evenals goede
 economische diplomatie van groot belang. In 2015/2016 is gewerkt aan een
 herziening van het bestaande non-ODA financieringsinstrumentarium, zodat
 optimaal ingespeeld wordt op veranderende marktomstandigheden,
 financieringsbehoeftes, en maatwerk en flexibiliteit wordt geboden. Het
 instrument DTIF beoogt om de faciliteiten FOM, FIB, DHI (Demonstratie,
 Haalbaarheids- en Investeringstudies), evenals verdiscontering van
 wissels (exportfinanciering) te integreren. De middelen uit de bestaande
 begrotingsreserves voor de FOM (Faciliteit Opkomende Markten) en FIB
 (Finance for International Business)
 worden hiertoe ingezet. Het DTIF biedt financiering voor investeringen en
 export van MKB en grote bedrijven, indien banken en andere financiële
 instellingen deze financiering niet bieden, en er voldaan wordt aan de
 criteria die gelden voor publieke interventie.
 
 
 1.3 Versterkte private sector en een verbeterd
 investeringsklimaat in ontwikkelingslanden
 
 
 •
 Het Centraal Bureau voor Import uit Ontwikkelingslanden (CBI), nu
 onderdeel van RVO, richt zich op realisatie van export van
 ontwikkelingslanden naar de Europese Unie.
 
 
 •
 Initiatief Duurzame Handel (IDH) vergroot de beschikbaarheid op de
 wereldmarkt van duurzame producten die in ontwikkelingslanden worden
 geproduceerd.
 
 
 •
 In partnerschap met de ILO wordt gewerkt aan betere
 arbeidsomstandigheden. Van het budget voor de ILO is EUR 2 miljoen
 non-ODA.
 
 
 •
 Het multi-donor programma Trade Mark East
 Africa richt zich op versterken van de regionale handel. Een
 soortgelijk programma wordt in samenwerking met Denemarken ontwikkeld
 voor West Afrika.
 
 
 •
 Verbetering van wet- en regelgeving en beleidsplannen van lokale
 overheden via multi- en bilaterale kanalen, zoals door opname van
 antimisbruikbepalingen in bilaterale belastingverdragen met Nederland.
 Rechtszekerheid is nodig voor investering in een bedrijf op langere
 termijn. Een functionerend belastingstelsel is nodig om de
 belastingafdracht door bedrijven aan de overheid te vergroten. Deze
 verbetering van rechtszekerheid en belastingstelsel komt tot uiting in de
 scores van landen op de Doing Business Index
 van de Wereldbank-groep.
 
 
 •
 Identificeren van knelpunten in het ondernemingsklimaat en facilitering
 van de oplossing daarvan door samenwerking met lokale overheden en
 partners.
 
 
 •
 Privaat ondernemerschap wordt versterkt door opbouw van bedrijfsmatige
 kennis en capaciteit bij lokale bedrijven. Ook wordt geïnvesteerd in het
 organisatorisch vermogen van economische instituties voor een beter
 ondernemingsklimaat. Met een peer-to-peer
 benadering wordt directe overdracht van relevante en actuele
 kennis bevorderd, zoals met het Programma Uitzending Managers.
 
 
 •
 Het Infrastructure Development Fund dat FMO
 namens het ministerie uitvoert, richt zich op het realiseren van private
 infrastructuur in ontwikkelingslanden. Met behulp van subsidies,
 achtergestelde leningen en aandelen kan privaat kapitaal worden
 aangetrokken. Hierdoor wordt een hefboomwerking gerealiseerd.
 
 
 •
 Het MASSIF programma stelt leningen beschikbaar voor kleine en
 middelgrote ondernemingen. Onder het Health Insurance Fund investeren
 private partijen samen met lokale financiële dienstverleners en ngo’s in
 de beschikbaarheid van private verzekering die mensen toegang geeft tot
 betere en betaalbare gezondheidszorg.
 
 
 •
 Ook maatschappelijke organisaties en sociale ondernemers leveren via het
 verstrekken van subsidies en technische assistentie aan startende
 ondernemers in Afrika een belangrijke bijdrage aan ondernemerschap en
 (jeugd)werkgelegenheid. Uit de begrotingsreserve voor de FOM zal het
 komende jaar voor EUR 10 miljoen aan middelen worden ingezet ter
 ondersteuning van projectvoorstellen van deze organisaties die
 rechtstreeks bijdragen aan meer ondernemerschap en werkgelegenheid onder
 Afrikaanse jongeren.
 
 
 •
 Technische assistentie voor het Dutch Good Growth
 Fund heeft als doel om een investeringsportefeuille op te
 bouwen die voldoet aan de eisen op het terrein van revolverendheid en
 ontwikkelingsrelevantie. Tevens biedt het capaciteitsopbouw voor lokale
 ondernemers om de slagingskans van investeringen en export te vergroten.
 Speciale aandacht gaat hierbij uit naar vrouwelijke ondernemers, jonge
 ondernemers en ondernemers in fragiele staten. Daarnaast wordt extra
 begeleiding aangeboden aan ondernemers die actief zijn in de landen waar
 jeugdwerkloosheid en migratieproblematiek heerst.
 
 
 •
 Door stimulering van publiek-private samenwerking met het bedrijfsleven
 wordt een impuls gegeven aan de ontwikkeling van de lokale private sector
 en aan investering door het Nederlandse bedrijfsleven in
 ontwikkelingslanden, zoals met de Faciliteit Duurzaam Ondernemen en
 Voedselzekerheid.
 
 
 •
 De technische assistentie voor het Dutch Good Growth
 Fund. Hiervan is EUR 2,7 miljoen non-ODA.
 
 
 1.4 Dutch Good Growth Fund: intensivering van
 ontwikkelingsrelevante investeringen in en handel met ontwikkelingslanden door
 het Nederlandse en het lokale bedrijfsleven, met een focus op het MKB en bij
 uitzondering en onder condities grootbedrijf
 
 
 •
 Het DGGF is een revolverend fonds dat financiering verschaft voor
 ontwikkelingsrelevante en risicodragende investeringen en
 export-transacties. De doelstelling van het DGGF is het vergroten van de
 werkgelegenheid, productiviteit en kennisoverdracht in
 ontwikkelingslanden. De financiering is additioneel aan wat reguliere
 marktpartijen bieden. Het gaat concreet om drie vormen van
 ondersteuning:
 
 
 i.
 bevordering van investeringen door Nederlandse bedrijven, met name
 het midden- en kleinbedrijf, in lage- en middeninkomenslanden;
 
 
 ii.
 ondersteuning van investeringen in het midden- en kleinbedrijf in
 lage- en middeninkomenslanden en Nederland;
 
 
 iii.
 ondersteuning van ontwikkelingsrelevante export door Nederlandse
 bedrijven, met name het midden- en kleinbedrijf, in lage- en
 middeninkomenslanden.
 
 
 
 
 •
 Onderdeel van het DGGF is het verstrekken van garanties, waarvoor een
 kostendekkende premie wordt betaald. Daaruit kunnen eventuele schades in
 latere jaren worden betaald. Het DGGF werkt met een interne
 begrotingsreserve. De begrotingsreserve dient om een eventuele mismatch
 in de tijd tussen inkomsten en uitgaven op te kunnen vangen. De stand van
 de interne begrotingsreserve per 31 december 2015 is EUR 51,5
 miljoen.
 
 
 •
 In de noordelijk gelegen Afrikaanse landen op de DGGF-landenlijst waar
 de jeugdwerkloosheid- en migratieproblematiek het grootst is, zal het
 DGGF in de periode 2015–2017 nog gerichter worden ingezet op het
 ondersteunen van lokale ondernemers en het stimuleren van Nederlandse
 ondernemers en sociale ondernemers die actief willen worden in deze
 landen. Hiervoor is EUR 25 miljoen vrijgemaakt binnen het DGGF.
 
 
 •
 In het najaar van 2015 heeft een midterm review plaatsgevonden. In deze
 midterm review is onder andere gekeken naar de aantallen verstrekte
 financieringen, verzekeringen en garanties en de financiële uitputting.
 Op basis van de resultaten die uit deze midterm review zijn voortgekomen
 zijn de financiële doelen voor 2017 en verder opgesteld.
 
 
 Ontvangsten
 
 
 •
 De ontvangsten betreffen voornamelijk de middelen uit de
 begrotingsreserve voor de FOM ter ondersteuning van projectvoorstellen
 die rechtstreeks bijdragen aan meer ondernemerschap en werkgelegenheid
 onder Afrikaanse jongeren.
 
 
 
 
 
 Artikel
 2:
 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid en water
 
 A: Algemene doelstelling
 Een toename van voedselzekerheid; verbeterd waterbeheer, drinkwater en
 sanitaire voorzieningen en voorlichting over hygiëne; duurzaam gebruik van
 natuurlijke hulpbronnen, het tegengaan van klimaatverandering en een vergrote
 weerbaarheid van de bevolking tegen onafwendbare klimaatverandering.
 B: Rol en verantwoordelijkheid
 In afstemming met de Minister van Economische Zaken, de Staatssecretaris van
 Economische Zaken, de Minister van Infrastructuur en Milieu en de
 Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu draagt de Minister voor
 Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking bij aan het zeker stellen dat
 internationale publieke goederen zoals een stabiel klimaat, gezonde
 ecosystemen, grondstoffen, voedsel en water beschikbaar blijven voor huidige en
 toekomstige generaties.
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 Financieren
 
 
 •
 De financiering van diverse programma’s gericht op duurzame economische
 ontwikkeling, voedsel- en waterzekerheid, toegang tot moderne energie,
 klimaatadaptatie en-verduurzaming van grondstofwinning. In toenemende
 mate wordt ingezet op financiering van programma’s waarin oog is voor de
 dwarsverbanden die tussen deze mondiale uitdagingen bestaan. Groeiende
 druk op natuurlijke hulpbronnen dwingt tot verduurzaming en een integrale
 benadering die synergie tussen de verschillende thema’s bevordert. De
 programma’s worden uitgevoerd door multilaterale instellingen,
 maatschappelijke organisaties, kennisinstellingen, (lokale) overheden,
 centrale programma uitvoerders (zoals FMO en RVO), in consultatie en
 samenwerking met andere donoren (waaronder DFID, BMZ, USAID en SIDA) en
 via publiek-private partnerschappen.
 
 
 •
 De financiering van verschillende multilaterale en internationale
 instellingen, die een sleutelrol spelen bij de verzameling van gegevens,
 analyse en (formulering van de) aanpak van vraagstukken op het gebied van
 deze thema’s.
 
 
 Stimuleren
 
 
 •
 Nadruk op de verduurzaming van de dienstverlening en een integrale
 benadering die synergie tussen de verschillende thema’s bevordert
 
 
 •
 Het stimuleren van een inclusieve benadering met extra aandacht voor
 vrouwen en jongeren
 
 
 •
 Het intensiveren van de samenwerking tussen overheden,
 kennisinstellingen, maatschappelijke organisaties en de private sector
 gericht op bovengenoemde doelstellingen.
 
 
 •
 Inzet van Nederlandse deskundigheid en technologie bij het realiseren
 van de ontwikkelingsdoelstellingen.
 
 
 Regisseren
 
 
 •
 Inzet van Nederlandse deskundigheid en technologie bij het realiseren
 van de ontwikkelingsdoelstellingen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Thema
 
 
 Resultaatgebied
 
 
 Indicator
 
 
 Streefwaarden 2017
 
 
 Streefwaarden 2020
 
 
 
 
 
 
 Voedselzekerheid
 
 
 Uitbannen van de huidige honger en ondervoeding
 
 
 Aantal mensen met verbeterde inname van voedsel
 
 
 10 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 20 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 
 
 
 Stimuleren van duurzame en inclusieve groei van de
 landbouwsector
 
 
 Aantal boeren met toegenomen productiviteit en inkomen
 
 
 4,5 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 5,5 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 
 
 
 Creëren van ecologisch duurzame voedselsystemen
 
 
 Aantal hectare landbouwgrond dat eco-efficiënter wordt gebruikt
 
 
 3 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 5 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 
 
 Water
 
 
 Drinkwater, sanitaire voorzieningen en hygiëne
 
 
 Het aantal mensen met toegang tot een verbeterde waterbron
 
 
 1 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 8 miljoen, cumulatief
 
 (30 miljoen, cumulatief in
 2030)
 
 
 
 
 
 
 Drinkwater, sanitaire voorzieningen en hygiëne
 
 
 Het aantal mensen met toegang tot verbeterde sanitaire
 voorzieningen en voorlichting over hygiënische
 leefomstandigheden
 
 
 1,5 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 12 miljoen, cumulatief
 
 (50 miljoen, cumulatief in
 2030)
 
 
 
 
 
 
 Verbeterd stroomgebied beheer en veilige delta’s
 
 
 Het aantal mensen dat voordeel ondervindt van verbeterd
 stroomgebied beheer en veiligere delta’s
 
 
 3 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 20 miljoen, cumulatief
 
 
 
 
 Klimaat
 
 
 Hernieuwbare energie
 
 
 Aantal mensen met toegang tot hernieuwbare energie
 
 
 2,3 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 11,5 miljoen, cumulatief
 
 (50 miljoen, cumulatief in
 2030)
 
 
 
 
 
 
 C: Beleidswijzigingen
 
 
 •
 Opname in de begroting van nieuwe indicatoren. De streefwaarde voor
 verbeterde inname van voedsel voor 2017 is gesteld op 10 miljoen
 personen. Dit is in lijn met resultaten van 2015.
 
 
 •
 In 2017 wordt gestreefd naar 4,5 miljoen boer(inn)en met toegenomen
 productiviteit en inkomen. In 2015 was het resultaat 1,7 miljoen
 boer(inn)en. Voor 2017 is de streefwaarde beduidend hoger omdat de
 resultaten 2015 waarschijnlijk hoger liggen dan de gemeten waarden. In
 2017 wordt ook een hogere waarde verwacht door betere monitoring en focus
 van de programma’s.
 
 
 •
 Voor ecologische duurzame voedselsystemen zal 3 miljoen hectare
 landbouwgrond eco-efficienter worden gebruikt in 2017. Deze streefwaarde
 is beduidend hoger dan het resultaat in 2015. Toen was het resultaat 0,6
 miljoen hectare. Ook hier zijn de werkelijke resultaten 2015
 waarschijnlijk hoger dan de gemeten waarden. Zoals bij productiviteit en
 inkomen van boer(inn)en, wordt ook hier in 2017 een beter resultaat
 verwacht door betere monitoring en focus van de programma’s.
 
 
 •
 In 2017 zullen 1 miljoen personen toegang krijgen tot een verbeterde
 waterbron en 1,5 mensen tot een verbeterde vorm van sanitaire
 voorzieningen en voorlichting over hygiëne. In 2015 was dit
 respectievelijk 1,6 miljoen en 3 miljoen. In 2017 wordt gestart met de
 nieuwe WASH strategie voor de realisatie van de doelstellingen voor de
 SDG periode van 2016–2030 (30 miljoen mensen met duurzame toegang tot
 veilig drinkwater en 50 miljoen mensen met duurzame toegang tot sanitaire
 voorzieningen). In de opstartperiode zal het jaarlijks te bereiken aantal
 mensen lager zijn dan in de afgelopen jaren. In de jaren daarna zullen de
 aantallen geleidelijk stijgen naar 4 miljoen mensen per jaar voor
 sanitaire voorzieningen en voorlichting over hygiëne en 2 a 3 miljoen
 mensen per jaar voor drinkwater.
 
 
 •
 In 2017 zullen 3 miljoen mensen voordeel ondervinden van verbeterd
 stroomgebied beheer en veilige delta’s. In 2015 lag dit aantal op
 hetzelfde niveau.
 
 
 •
 Als gevolg van de beleidsdoorlichting hernieuwbare
 energie is een nieuw doel geformuleerd: «in 2030 zullen 50
 miljoen mensen in ontwikkelingslanden toegang hebben tot hernieuwbare
 energie». Voor 2017 is het doel om 2,3 miljoen mensen toegang te geven.
 Het doel is gebaseerd op een jaarlijkse toename van 7% ten opzichte van
 het gemiddeld resultaat in de periode 2012–2015.
 
 
 •
 Zoals uiteengezet in de Kamerbrief over het Meerjarenplan
 Klimaatfinanciering zal in 2017 ingezet worden op verdere
 integratie van van klimaat en armoedebestrijding: de aanpak van klimaat
 kan niet zonder de aanpak van armoede en andersom.
 
 
 •
 Sterkere inzet op klimaatgerelateerde schaarste en conflict in de landen
 Jordanië, Libanon, de Palestijnse Gebieden en Egypte, onder andere via
 bijdragen aan duurzaam watergebruik en energie.
 
 
 •
 Sterkere inzet op het tegengaan van ontbossing als gevolg van de Verklaring van Amsterdam van EU
 landen. De inzet richt zich op het vergroten van het aantal landen binnen
 de EU/Europa die de verklaringen onderschrijven en op het identificeren
 van beleids- en andere maatregelen die de gestelde doelen voor 2020
 helpen realiseren.
 
 
 •
 Geleidelijk meer focus op stedelijke delta’s. De Kamerbrief Internationale Waterambitie
 (2016) en de formele lancering van de deltacoalitie in mei
 2016 in Rotterdam, zijn hiervoor de basis.
 
 
 D1: Budgettaire gevolgen van beleid
 
 Beleidsartikel 2 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid en
 water
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bedragen in EUR 1.000
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 
 615.198
 
 
 
 
 735.329
 
 
 
 
 476.815
 
 
 
 
 512.167
 
 
 
 
 463.083
 
 
 
 
 463.538
 
 
 
 
 463.538
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Programma-uitgaven totaal
 
 
 
 
 525.705
 
 
 
 
 642.801
 
 
 
 
 660.072
 
 
 
 
 668.271
 
 
 
 
 667.002
 
 
 
 
 667.002
 
 
 
 
 673.457
 
 
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 90%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 
 
 Toename van
 voedselzekerheid
 
 
 
 
 288.463
 
 
 
 
 337.295
 
 
 
 
 347.795
 
 
 
 
 337.795
 
 
 
 
 340.795
 
 
 
 
 340.795
 
 
 
 
 345.795
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Internationaal onderwijsprogramma voedselzekerheid
 
 
 32.691
 
 
 2.700
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bevorderen inclusieve en duurzame groei in de agrarische
 sector
 
 
 
 103.423
 
 
 73.886
 
 
 67.799
 
 
 73.885
 
 
 73.885
 
 
 73.885
 
 
 
 
 
 
 Kennis en capaciteitsopbrouw ten behoeve van
 voedselzekerheid
 
 
 
 34.129
 
 
 77.013
 
 
 70.442
 
 
 69.582
 
 
 69.582
 
 
 74.582
 
 
 
 
 
 
 Uitbannen huidige honger en voeding
 
 
 
 17.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter) nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 realiseren ecologische houdbare voedselsystemen
 
 
 
 34.700
 
 
 31.998
 
 
 38.656
 
 
 34.430
 
 
 34.430
 
 
 34.430
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's voedselzekerheid
 
 
 
 145.343
 
 
 143.898
 
 
 139.898
 
 
 141.898
 
 
 141.898
 
 
 141.898
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.2
 
 
 
 
 Verbeterd waterbeheer, drinkwater en
 sanitatie
 
 
 
 
 153.293
 
 
 
 
 188.782
 
 
 
 
 195.210
 
 
 
 
 200.283
 
 
 
 
 194.714
 
 
 
 
 194.714
 
 
 
 
 195.714
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Integraal waterbeheer
 
 
 24.577
 
 
 36.623
 
 
 32.895
 
 
 33.918
 
 
 33.854
 
 
 33.854
 
 
 34.854
 
 
 
 
 
 
 Drinkwater en sanitatie
 
 
 38.561
 
 
 42.110
 
 
 41.140
 
 
 42.290
 
 
 42.290
 
 
 42.290
 
 
 42.290
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter) nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wereldbank
 
 
 14.985
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's integraal waterbeheer
 
 
 40.049
 
 
 53.399
 
 
 64.150
 
 
 67.050
 
 
 61.425
 
 
 61.425
 
 
 61.425
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's drinkwater en sanitatie
 
 
 33.334
 
 
 46.650
 
 
 47.025
 
 
 47.025
 
 
 47.145
 
 
 47.145
 
 
 47.145
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.3
 
 
 
 
 Duurzaam gebruik natuurlijke
 hulpbronnen, tegengaan van klimaatverandering en vergrote
 weerbaarheid van de bevolking tegen onafwendbare
 klimaatverandering
 
 
 
 
 83.949
 
 
 
 
 116.724
 
 
 
 
 117.067
 
 
 
 
 130.193
 
 
 
 
 131.493
 
 
 
 
 131.493
 
 
 
 
 131.948
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Hernieuwbare energie
 
 
 20.597
 
 
 29.400
 
 
 27.500
 
 
 34.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 
 
 
 
 Duurzaam gebruik natuurlijke hulpbronnen en klimaat
 algemeen
 
 
 26.178
 
 
 39.464
 
 
 42.008
 
 
 51.229
 
 
 51.229
 
 
 51.229
 
 
 51.229
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter) nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Klimaat: algemene vrijwillige en verplichte bijdragen
 
 
 9.299
 
 
 14.240
 
 
 18.140
 
 
 14.840
 
 
 14.840
 
 
 14.840
 
 
 14.840
 
 
 
 
 
 
 GEF
 
 
 0
 
 
 20.750
 
 
 20.750
 
 
 20.750
 
 
 20.750
 
 
 20.750
 
 
 20.750
 
 
 
 
 
 
 UNEP
 
 
 7.143
 
 
 5.142
 
 
 5.142
 
 
 7.142
 
 
 7.142
 
 
 7.142
 
 
 7.142
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's klimaatbeleid
 
 
 19.043
 
 
 5.550
 
 
 1.795
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 
 
 
 
 
 
 Centrale klimaat programma's (non-ODA)
 
 
 
 1.821
 
 
 1.375
 
 
 1.375
 
 
 675
 
 
 675
 
 
 675
 
 
 
 
 
 
 Contributie IZA/IZT
 
 
 291
 
 
 357
 
 
 357
 
 
 357
 
 
 357
 
 
 357
 
 
 357
 
 
 
 
 
 D2: Budgetflexibiliteit
 De in 2017 geplande uitgaven voor duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid en
 water zijn voor het merendeel juridisch verplicht. Deze verplichtingen hangen
 samen met lopende, meerjarige programma’s. Enkele verplichte bijdragen aan
 multilaterale organisaties (bijvoorbeeld FAO) worden jaarlijks vastgelegd, en
 worden derhalve in 2017 juridisch verplicht. De Kamerbrief Nederlandse inzet voor wereldwijde
 voedselzekerheid van november 2014 is nader uitgewerkt. De
 uitvoering is in 2016 gestart; een deel van de hieruit voortvloeiende
 verplichtingen is reeds in 2016 aangegaan, het resterende deel zal naar
 verwachting in 2017 worden aangegaan.
 E: Toelichting op de financiële
 instrumenten
 2.1. Toename van voedselzekerheid
 Het beleid gericht op voedselzekerheid wordt uitgevoerd in bilaterale
 programma’s in de partnerlanden, via het multilaterale kanaal en via centraal
 gefinancierde programma’s. Private sectorontwikkeling is in veel programma’s
 een uitgangspunt. Afgelopen jaar zijn de activiteiten binnen de portefeuille
 herschikt en de namen van de financiële instrumenten gewijzigd. De
 activiteitenportfolio is hiermee coherenter en inzichtelijker ingedeeld volgens
 de resultaatsgebieden zoals beschreven in de Kamerbrief Nederlandse inzet voor wereldwijde
 voedselzekerheid. In het kader van het programma Samenspraak en
 Tegenspraak wordt met maatschappelijke organisaties samengewerkt aan het
 realiseren van voedsel- en voedingszekerheid.
 De instrumenten bestaan uit:
 
 
 •
 
 Uitbannen van de huidige honger en
 ondervoeding
 
 Inzet is om aantoonbaar bij te dragen aan verbeterde inname van voedsel en om
 meer ondervoede kinderen toegang te geven tot betere voeding. Met UNICEF en de
 Global Alliance for Improved Nutrition (GAIN)
 wordt in zes partnerlanden gewerkt aan betere voeding voor jonge kinderen en
 hun moeders. Partnerschappen blijven een belangrijk en effectief onderdeel van
 de Nederlandse inzet. Met onder meer het Amsterdam
 Initiative against Malnutrition (AIM) laat Nederland internationaal
 zien dat samenwerking meer oplevert dan de som der delen. Via de bilaterale
 programma’s in de partnerlanden wordt door ambassades en hun publieke, private
 en maatschappelijke partners bijgedragen aan lokale vergroting van
 voedingszekerheid door te investeren in verbetering van koopkracht en toegang
 tot gezond en nutriëntenrijk voedsel. Teneinde invulling te geven aan de door
 de Tweede Kamer gewenste groei van dit instrument, zal in 2017 een aantal
 nieuwe initiatieven worden ondersteund op het gebied van voeding.
 
 
 •
 
 Bevorderen van inclusieve en duurzame groei in de
 agrarische sector
 
 Doel is om bij te dragen aan verhoging van productiviteit en inkomen, betere
 markttoegang en verhoogde weerbaarheid van kleinschalige boeren/boerinnen te
 bereiken. Met de Nederlandse landbouwsector wordt samengewerkt via Agriterra,
 AgriProfocus en de Topsectoren Agrofood en Tuinbouw/Uitgangsmaterialen. Het
 partnerschap met de Wereldbank wordt verder uitgebouwd en Nederland
 participeert in het private sector loket van het door de Wereldbank beheerde
 Global Agriculture and Food Security Program
 (GAFSP). In Afrika wordt de samenwerking onder meer voortgezet met Wageningen
 Universiteit, diverse maatschappelijke organisaties en internationale partners
 zoals met het International Fertilizer Development
 Center (IFDC). Afrikaanse overheden worden gesteund in de
 hervorming van hun landbouwbeleid in het kader van het Comprehensive African
 Agriculture Development Programme (CAADP). Private investeringen in de landbouw
 worden bevorderd in de programma’s en in samenwerking met het World Economic Forum. Met de bilaterale programma’s in
 dertien partnerlanden wordt door ambassades en hun publieke, private en
 maatschappelijke partners bijgedragen aan ontwikkeling van de kleinschalige
 landbouw door te investeren in productiviteitsverbetering, markttoegang en
 ketenontwikkeling.
 
 
 •
 
 Realiseren van ecologisch houdbare
 voedselsystemen
 
 Doel is om meer landbouwgrond onder duurzamer beheer te brengen en aantoonbaar
 bij te dragen aan efficiënt gebruik van natuurlijke hulpbronnen (bodem, water,
 mest).
 Met het International Fund for Agricultural Development (IFAD) en het
 programma Geodata for Agriculture and Water (G4AW)
 van het Netherlands Space Office (NSO) wordt
 bijgedragen aan het klimaatweerbaar maken van de kleinschalige landbouw.
 Daarnaast zal in 2017 een aantal nieuwe initiatieven worden ondersteund op het
 gebied van ecologisch duurzame voedselproductie. Via de bilaterale programma’s
 in de partnerlanden wordt door ambassades en hun publieke, private en
 maatschappelijke partners geïnvesteerd in de verduurzaming van inclusieve
 voedselproductie en het hele ecologische systeem waarin boer(inn)en
 opereren.
 
 
 •
 
 Versterking van kennis en capaciteitsopbouw ten
 behoeve van voedselzekerheid
 
 Het doel is om kleinschalige boeren/boerinnen te bereiken met verbeterde
 technologieën en/of nieuwe kennis en vaardigheden, met name door middel van
 intensieve voorlichting en training. Verzekerde toegang tot land is daarbij een
 belangrijke randvoorwaarde. In 2017 zullen minimaal 200.000 boeren/boerinnen
 van landcertificaten worden voorzien. De investeringen bestaan uit faciliteiten
 en samenwerkingsverbanden die kennis en kunde van de Nederlandse private
 sector, kennisinstellingen en maatschappelijke organisaties koppelen aan
 capaciteitsversterking in lage inkomenslanden, zoals via het Food &
 Business Knowledge Network (F&BKN), het Netherlands Initiative for Capacity
 development in Higher Education (Internationaal onderwijsprogramma NICHE), en
 de Netherlands Academy on Land Governance (LANDac). Met de Consultative Group on International Agricultural Research (CGIAR)
 wordt internationaal landbouwkundig- en voedingsonderzoek uitgevoerd. Voor
 verzekerde toegang tot land wordt samengewerkt met organisaties op het gebied
 van landrechten zoals het Kadaster International, de International Land Coalition (ILC) en het Global Land Tool Network (GLTN).
 
 
 2.2. Verbeterd waterbeheer, drinkwater en sanitaire
 voorzieningen
 De drie prioritaire thema’s binnen het speerpunt water sluiten aan bij SDG 6
 (water) en andere aan water gerelateerde SDG doelen. Het betreft i) efficiënt
 watergebruik, met name in de landbouw (SDG 6.4); ii) verbeterd
 stroomgebiedbeheer en veilige delta’s (SDG 6.3, 6.5 en 6.6) en iii) verbeterde
 toegang tot veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen (SDG 6.1 en 6.2). De
 SDG agenda zal dan ook leidend worden voor de Nederlandse inzet op het
 speerpunt water. De instrumenten hiervoor blijven bilaterale programma’s van de
 ambassades in de partnerlanden en centraal gefinancierde programma’s via
 multilaterale instellingen, via RVO (onder andere private sector
 instrumentarium), en via maatschappelijke organisaties en kennisinstellingen.
 Als actief lid van «Friends of Water» bij de VN in
 New York, zet Nederland zich in voor versterking van de multilaterale
 architectuur om de voortgang op de waterdoelen beter te monitoren. Ook neemt
 Nederland (MP Rutte) deel in het High Level Panel on
 Water van tien regeringsleiders. In de periode 2016–2018 zal dit
 Panel een impuls geven aan de mondiale uitvoeringsagenda voor
 waterzekerheid.
 
 
 •
 
 Efficiënt watergebruik, met name in de
 landbouw
 
 Operationalisering van de nieuwe database over waterproductiviteit bij de FAO.
 Hiermee kan de realisatie van de doelstelling van 25% productiviteitsverhoging
 ten opzichte van 2009 objectief worden gemonitord. In 2017 zullen projecten via
 vooral het multilaterale kanaal verder opschalen en zal de 25%
 waterproductiviteitsverhoging over een groter areaal worden bereikt. In de
 bilaterale programma’s in minstens 50% van de partnerlanden die op dit thema
 inzetten zal de 25% doelstelling worden bereikt. De database zal dan ook
 «water accounting» mogelijk maken. Op basis
 hiervan zal beleidsadvisering over efficiënter watergebruik plaatsvinden aan
 overheden en stakeholders. Tegelijkertijd zal worden geïnvesteerd in de
 vertaling naar praktische adviezen voor boeren. Met name vrouwen zullen worden
 opgeleid om die adviezen over te brengen op een manier waarop boeren er ook
 naar kunnen handelen.
 
 
 •
 
 Verbeterd stroomgebiedbeheer en veilige
 delta’s
 
 Geleidelijk meer focus op stedelijke delta’s. De Kamerbrief Internationale Waterambitie
 (2016) en de formele lancering van de deltacoalitie in mei 2016 in Rotterdam,
 zijn hiervoor de basis. In de deltacoalitie delen twaalf deltalanden, waaronder
 Nederland, onderling kennis en ervaringen en behartigen ze gezamenlijk de
 belangen van delta’s als hotspots op het gebied van water- en voedselzekerheid
 en klimaatadaptatie. Een groter deel van de financiering van de plannen voor
 beter stroomgebiedbeheer en de uitvoering daarvan zal zich op die gebieden
 richten. Want daar kan de Nederlandse specifieke expertise goed tot zijn recht
 komen. Meer dan zeven miljoen mensen in deze gebieden zullen hierdoor in 2017
 beter worden beschermd tegen overstromingen. Wat betreft grensoverschrijdend
 waterbeheer blijft de focus op zeven internationale stroomgebieden gehandhaafd;
 de meerderheid via het multilaterale kanaal (Wereldbank), de rest bilateraal,
 via de stroomgebiedsorganisatie of via een maatschappelijke organisatie. In
 2017 zullen meer dan drie miljoen mensen hier profijt van hebben in de vorm van
 betere irrigatie en drainage, betere bescherming tegen overstromingen, betere
 energie- of drinkwatervoorziening en vitale ecosystemen
 
 
 •
 
 Verbeterde toegang tot drinkwater en sanitaire
 voorzieningen
 
 Institutionele versterking, gerichte inzet op de meest kwetsbare groepen, zal
 nog sterker in de programmering worden meegenomen. Op basis van de ervaring met
 genderanalyse van de afgelopen jaren zullen programma’s gender-sensitief worden
 uitgevoerd, wat de effectiviteit en de duurzaamheid ten goede zal komen. Zowel
 het multilaterale en het bilaterale kanaal, maatschappelijk organisaties en
 private sector instrumenten worden hierbij ingezet. In nieuwe programma’s zal,
 zoals ingegeven door de SDG’s, financiële hefboomwerking meer nadruk krijgen,
 bijvoorbeeld door het mobiliseren van de lokale financiële sector. Want
 overheden (incl. donorlanden) alleen kunnen nooit de benodigde investeringen
 mobiliseren om de mondiale waterdoelen te realiseren. In Kenia zal de eerste
 Water Financing Facility gestalte krijgen. Het betrekken van de private
 sector bij water wordt in 2017 gefaciliteerd door een call for proposals van de
 faciliteit voor publiek private partnerschappen, het Fonds Duurzaam Water.
 
 
 2.3. Duurzaam gebruik natuurlijke hulpbronnen,
 tegengaan van klimaatverandering en vergrote weerbaarheid van de bevolking
 tegen onafwendbare klimaatverandering
 Klimaat en hernieuwbare energie
 
 
 •
 Voortzetten van de inzet op klimaatadaptatie. Het gaat dan vooral om
 voedselzekerheid en water en extra inzet op een geïntegreerde aanpak via
 duurzaam landschapsbeheer.
 
 
 •
 Nederland werkt nauw samen met de Wereldbank om internationale bedrijven
 te bewegen de waardering van natuurlijk kapitaal te integreren in hun
 besluitvorming. Overheden in opkomende economieën alsook de private
 sector (agrarische sector, textiel sector en financiële sector) worden
 gestimuleerd om te komen tot duurzamer gebruik van natuurlijke
 hulpbronnen.
 
 
 •
 In 2017 wordt een nieuwe door RVO te beheren energiefaciliteit gestart
 met activiteiten gericht op het ondersteunen van drie tot vijf landen in
 de regio Midden-Oosten/Noord-Afrika bij hun transitie naar een duurzame
 energievoorziening. Ook wordt in 2017 een gerichte inzet gepleegd om de
 toegang tot hernieuwbare energie voor tenminste 100.000 vluchtelingen en
 ontheemden in deze regio te verbeteren.
 
 
 •
 Ontwikkelen van innovatieve financieringsinstrumenten is van groot
 belang. Op die wijze kan de private sector worden aangespoord om versneld
 op klimaatrelevante wijze in ontwikkelingslanden te investeren. Ook is er
 een noodzaak voor het introduceren van innovatieve producten en
 technieken. In dit verband zal aansluiting met het topsectorenbeleid
 gezocht worden. Ten slotte zal in 2017 een besluit worden genomen over de
 herkapitalisering van het Groene Klimaat Fonds (GCF) en de Global
 Environment Facility (GEF). Daarnaast blijft Nederland betrokken bij UNEP
 door het verstrekken van een algemene bijdrage. Daarbij zet Nederland
 zich in om de Nederlandse ambities terug te laten komen in het
 UNEP-werkprogramma. Klimaatdiplomatie zal een belangrijke inzet blijven.
 De inzet is om met gelijkgezinde landen en niet-statelijke actoren (zoals
 bedrijven, steden en lagere overheden) actief te blijven inzetten op
 wereldwijde opvolging van de ambities van het internationale
 klimaatverdrag. In dit verband is ook van belang dat mogelijke
 geopolitieke gevolgen van de opwarming van de aarde goed worden
 meegewogen in de ontwikkeling van internationaal beleid. Daarom zal ook
 in 2017 een conferentie in het kader van Planetary
 Security worden georganiseerd in Nederland.
 
 
 •
 Nederland zal blijven bevorderen dat het GCF een leidende rol behoud
 voor een gender responsive
 financieringsaanpak. Daarnaast benadrukt Nederland het belang van gender
 bij het uitvoeren van klimaatdiplomatie; bij het bevorderen van een
 transitie naar duurzame, groene groei spelen vrouwen een belangrijke rol
 als agents of change.
 
 
 Duurzaam beheer van grondstoffen
 
 
 •
 Met steun van het Verenigd Koninkrijk, de Europese Commissie, bedrijven
 als Apple, Philips en Intel en de ngo’s Solidaridad en IPIS lanceerde
 Nederland in 2016 het initiatief voor een European Partnership for Responsible Minerals (EPRM). In 2017 zal dit
 partnerschap daadwerkelijk actief moeten worden. Het partnerschap heeft
 tot doel de vraag naar en het aanbod van verantwoord gewonnen
 conflictmineralen (tantalum, tin, tungsten en goud) te vergroten, door
 activiteiten gericht op het verbeteren van de omstandigheden waaronder
 deze mineralen worden gewonnen en door de uitwisseling van kennis en
 ervaring met betrekking tot het gebruik en de inkoop van deze
 conflictmaterialen.
 
 
 •
 Het bevorderen van verantwoorde mijnbouw via de activiteit «Responsible Mining Index» liep in 2016 enige
 vertraging op. Hierdoor vindt de publicatie van een eerste index mogelijk
 pas in 2017 plaats.
 
 
 •
 Verder blijft Nederland bijdragen aan het vergroten van de
 maatschappelijke en ontwikkelingsimpact van de winning van mineralen in
 ontwikkelingslanden door nieuwe bijdragen aan programma’s van het IMF
 (Managing Natural Resources Wealth Topical
 Fund) en de Wereldbank (Extractives Global
 Programmatic Support) en aan het internationaal secretariaat
 van het Extractives Industries Transparancy
 Initiative.
 
 
 
 
 
 Artikel
 3:
 Sociale vooruitgang
 
 A: Algemene doelstelling
 Menselijke ontplooiing en het bevorderen van sociale gelijkheid en inclusieve
 ontwikkeling ten behoeve van een duurzame en rechtvaardige wereld, door het
 bijdragen aan seksuele en reproductieve gezondheid en rechten voor iedereen en
 een halt toeroepen aan de verspreiding van HIV/aids; het bevorderen van gelijke
 rechten en kansen voor vrouwen; versterking van het maatschappelijk middenveld
 en bevordering en bescherming van de politieke ruimte als voorwaarde voor
 organisaties om effectief te opereren; versterken van de meest
 gemarginaliseerde en gediscrimineerde groepen, zodat zij hun stem kunnen laten
 horen en een toename van het aantal goed opgeleide professionals, versterking
 van hoger- en beroepsonderwijsinstellingen en het bevorderen van
 beleidsrelevant onderzoek. Met deze agenda wordt een belangrijke bijdrage
 geleverd aan de overkoepelende gedachte van inclusieve ontwikkeling en de
 leave no one behind agenda die centraal staat
 in de Global Goals (SDG’s).
 B: Rol en verantwoordelijkheid
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 Financieren
 
 
 •
 Het financieren van programma’s van multilaterale organisaties,
 niet-gouvernementele organisaties, bedrijven, overheden en
 kennisinstellingen, die het meest perspectief bieden op het
 verwezenlijken van de beoogde resultaten.
 
 
 •
 Het financieren van programma’s gericht op het versterken van het
 maatschappelijk middenveld in lage- en middeninkomenslanden, via onder
 meer 25 strategische partnerschappen in het kader van Samenspraak en
 Tegenspraak, het Voice fonds, het accountability fonds, SRGR-fonds,
 Product Development Partnerships, FLOW
 2016–2020 en NAP1325.
 
 
 •
 De versterking van hoger- en beroepsonderwijsinstellingen via NICHE en
 de opleiding van professionals via NFP; en de Kennisplatforms voor
 Development Policies en voor SRGR
 (Share-Net International).
 
 
 Stimuleren
 
 
 •
 Het bijdragen aan structurele armoedebestrijding en bevorderen van
 inclusieve groei en ontwikkeling door de mogelijkheden en kansen te
 vergroten van mannen en vrouwen in ontwikkelingslanden.
 
 
 •
 De Nederlandse inzet voor seksuele en reproductieve gezondheid en
 rechten (SRGR) en HIV-preventie, onder meer in multilaterale fora.
 Nederland speelt een actieve rol in de follow-up van ICPD beyond 2014 en
 implementatie van SRGR en gendergelijkheid als onderdeel van
 de 2030 agenda, in de
 bilaterale dialoog in de partnerlanden, in de samenwerking met ngo’s en
 in samenwerking met private partijen en het bedrijfsleven.
 
 
 •
 Werken aan goede internationale kaders voor vrouwenrechten en
 gendergelijkheid in multilaterale fora (VN, OESO/DAC, EU) en het
 ondersteunen van lokale organisaties ter versterking van politieke
 participatie, economische zelfstandigheid, een actieve rol van vrouwen in
 vredesprocessen en de uitbanning van geweld tegen vrouwen. Lokale
 ervaringen worden ingebracht in multilaterale fora, en vice versa.
 
 
 •
 De samenwerking met het maatschappelijk middenveld op de internationale
 beleidsagenda en het bevorderen van de politieke ruimte in internationale
 fora, waaronder het Global Partnership for Effective
 Development Cooperation (GPEDC).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Thema
 
 
 Resultaatgebied
 
 
 Indicator
 
 
 Streefwaarden 2017
 
 
 Streefwaarden 2020
 
 
 
 
 
 
 Vrouwenrechten en gendergelijkheid
 
 
 Verbeterde randvoorwaarden voor vrouwenrechten en gender
 gelijkheid
 
 
 Aantal aantoonbare bijdragen door publieke instanties en
 bedrijven aan betere randvoorwaarden voor vrouwenrechten en
 gendergelijkheid (outcome)
 
 
 100 in dat jaar bereikt
 
 
 500
 
 
 
 
 
 Versterkte capaciteit van maatschappelijke organisaties
 
 
 Aantal maatschappelijke organisaties met versterkte capaciteit
 voor de bevordering van vrouwenrechten en gendergelijkheid
 (output)
 
 
 50 in dat jaar bereikt
 
 
 350, cumulatief
 
 
 
 
 Seksuele en Reproductieve Gezondheid en Rechten (SRGR) en
 HIV
 
 
 Toegang tot family planning
 
 
 Aantal vrouwen en meisjes dat toegang heeft tot moderne
 anticonceptie in 69 FamilyPlanning2020 focuslanden
 
 
 3 miljoen extra vrouwen en meisjes, cumulatief
 
 
 6 miljoen extra vrouwen en meisjes, cumulatief
 (ten opzichte van het basisjaar 2012)
 
 
 
 
 
 Rechten
 
 
 Tevredenheid van de SRGR partners over de mate waarin barrières
 in SRGR voor gediscrimineerde en kwetsbare groepen zijn
 afgenomen in hun focuslanden
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 Tevredenheid (minimale score 4 op 1–5 schaal) in 80% van de
 focus landen
 
 
 
 
 
 C: Beleidswijzigingen
 
 
 •
 Opname in de begroting van nieuwe indicatoren. In 2017 wordt gestreefd
 naar 50 maatschappelijke organisaties wiens capaciteit op gebied van
 gender gelijkheid is versterkt (output indicator). Door versterkte
 capaciteit van deze 50 maatschappelijke organisaties zullen 100 publieke
 instanties en bedrijven in 2017 aantoonbaar hebben bijgedragen aan
 verbetering van de maatschappelijke randvoorwaarden voor vrouwenrechten
 en gendergelijkheid (outcome indicator).
 
 
 •
 In 2017 wordt gestreefd naar 3 miljoen vrouwen en meisjes met toegang
 tot moderne anticonceptie. Nederland neemt 5% van de totale uitgaven aan
 family planning voor 69 FamilyPlanning2020 focuslanden
 voor zijn rekening. Hiervan is afgeleid dat ook ongeveer 5% van het
 internationaal afgesproken aantal te bereiken vrouwen en meisjes (120
 miljoen vrouwen en meisjes in 2020) aan Nederland kan worden
 toegeschreven. Nederland zet zich ook in voor een grotere bijdrage van
 andere donoren en de focuslanden zelf aan deze doelen.
 
 
 •
 Voor 2017 is tevens een kwalitatieve indicator gekozen: Tevredenheid van
 de SRGR partners over de mate waarin barrières in SRGR voor
 gediscrimineerde en kwetsbare groepen zijn afgenomen in hun focuslanden.
 Het doel is een verder toenemende tevredenheid van de verschillende
 partners over de bereikte resultaten, in een steeds groter wordend aantal
 focuslanden.
 
 
 •
 Binnen bestaande SRGR-partnerschappen en in enkele nieuw te ontwikkelen
 samenwerkingsverbanden (met respectievelijk de internationale NGO IPAS
 die zich richt op terugdringing van onveilige abortus, met International Planned Parenthood Federation, met
 Marie Stopes International) wordt extra
 ingezet op adequate integratie van SRGR – inclusief toegang tot veilige
 abortus – in humanitaire interventies en in ontwikkelingsinspanningen in
 fragiele settings.
 
 
 •
 Versterkte inzet en meer middelen voor ondersteuning van zuidelijke
 vrouwenorganisaties in lijn met de motie Veldhoven en Van Laar over 10 miljoen
 voor zuidelijke organisaties
 
 
 •
 In opvolging van de doorlichting Gender Sense and
 Sensitivity zal meer aandacht komen voor het versterken van
 monitoring en evaluatie capaciteit van uitvoerende organisaties en vooraf
 vastgelegde monitoring- en evaluatiekaders. Ook worden zo vaak als
 mogelijk nulmetingen gedaan en worden gender analyses consistenter vooraf
 toegepast. Daarnaast worden uitvoerende organisaties verplicht om een
 betere koppeling van resultaten en budgetten aan te brengen.
 
 
 •
 In opvolging van de evaluatie van het tweede medefinancieringsstelsel
 (MFS II) staat bij uitvoering van partnerschappen 2017 het belang van een
 goede contextanalyse en lokaal eigenaarschap meer centraal. De ervaringen
 en geleerde lessen voor wat betreft capaciteitsversterking voor lobby en
 advocacy worden besproken in webinars en
 andere leersessies, onder andere in samenwerking met Partos.
 
 
 •
 Binnen de agenda van Sociale Ontwikkeling zal Nederland zich in 2017
 specifiek richten op de doelstellingen en subdoelstellingen van SDG 3
 (Ensure healthy lives and promote wellbeing for all and all ages), SDG 5
 (Achieve gender equality and empower all women and girls), SDG 10 (Reduce
 inequality within and among countries) en onderdelen van SDG 16 (Promote
 peaceful and inclusive societies for sustainable development, provide
 access to justice for all and build effective, accountable and inclusive
 institutions at all levels).
 
 
 •
 In 2017 meer nadruk op inclusieve ontwikkeling bij de uitvoering van de
 SDG’s. De diplomatieke inzet op de leave no one
 behind-agenda neemt toe in belang, waarbij inzet van mensen
 en middelen in dialoog met internationale organisaties, overheden,
 maatschappelijke partners zij aan zij gaan met de programmatische inzet
 (zie ook bovenstaande Motie van Veldhoven en van Laar).
 
 
 D1: Budgettaire gevolgen van beleid
 
 Beleidsartikel 3 Sociale vooruitgang
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bedragen in EUR 1.000
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 
 1.470.001
 
 
 
 
 950.714
 
 
 
 
 222.763
 
 
 
 
 395.827
 
 
 
 
 315.463
 
 
 
 
 327.463
 
 
 
 
 315.463
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Programma-uitgaven totaal
 
 
 
 
 904.810
 
 
 
 
 854.286
 
 
 
 
 727.524
 
 
 
 
 725.023
 
 
 
 
 723.923
 
 
 
 
 723.923
 
 
 
 
 713.923
 
 
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 96%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Seksuele en reproductieve gezondheid en
 rechten voor iedereen en een halt aan de verspreiding van
 HIV/aids
 
 
 
 
 371.796
 
 
 
 
 421.784
 
 
 
 
 416.784
 
 
 
 
 417.784
 
 
 
 
 416.784
 
 
 
 
 416.784
 
 
 
 
 416.784
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Centrale programma's SRGR & HIV/aids
 
 
 118.065
 
 
 164.739
 
 
 168.914
 
 
 175.881
 
 
 174.881
 
 
 174.881
 
 
 174.881
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Unicef
 
 
 10.000
 
 
 12.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 
 
 
 
 UNAIDS
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 18.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 
 
 
 
 SRGR; Strategische Alliantie Internationale NGO's
 
 
 8.275
 
 
 1.875
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Global Fund to Fight Aids, Malaria and Tuberculosis
 
 
 54.981
 
 
 54.000
 
 
 52.000
 
 
 52.000
 
 
 52.000
 
 
 52.000
 
 
 52.000
 
 
 
 
 
 
 UNFPA
 
 
 61.500
 
 
 65.000
 
 
 65.500
 
 
 60.000
 
 
 60.000
 
 
 60.000
 
 
 60.000
 
 
 
 
 
 
 WHO-PAHO
 
 
 5.985
 
 
 6.713
 
 
 6.713
 
 
 6.713
 
 
 6.713
 
 
 6.713
 
 
 6.713
 
 
 
 
 
 
 Partnershipprogramma WHO
 
 
 9.728
 
 
 11.683
 
 
 11.683
 
 
 10.216
 
 
 10.216
 
 
 10.216
 
 
 10.216
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's SRGR & HIV/aids
 
 
 83.264
 
 
 85.774
 
 
 83.974
 
 
 82.974
 
 
 82.974
 
 
 82.974
 
 
 82.974
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.2
 
 
 
 
 Gelijke rechten en kansen voor
 vrouwen
 
 
 
 
 42.332
 
 
 
 
 46.339
 
 
 
 
 53.989
 
 
 
 
 52.939
 
 
 
 
 52.839
 
 
 
 
 52.839
 
 
 
 
 42.839
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vrouwenrechten en gendergelijkheid
 
 
 32.100
 
 
 32.358
 
 
 42.289
 
 
 42.239
 
 
 42.139
 
 
 42.139
 
 
 32.139
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 UNWOMEN
 
 
 5.948
 
 
 9.000
 
 
 7.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's gelijke rechten en kansen voor vrouwen
 
 
 4.286
 
 
 4.981
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.3
 
 
 
 
 Versterkt maatschappelijk
 middenveld
 
 
 
 
 435.597
 
 
 
 
 335.476
 
 
 
 
 221.451
 
 
 
 
 219.000
 
 
 
 
 219.000
 
 
 
 
 219.000
 
 
 
 
 219.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vakbondsmedefinancieringsprogramma
 
 
 12.744
 
 
 3.678
 
 
 2.451
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 SNV programma
 
 
 40.100
 
 
 7.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Strategische partnerschappen
 
 
 379.626
 
 
 323.000
 
 
 219.000
 
 
 219.000
 
 
 219.000
 
 
 219.000
 
 
 219.000
 
 
 
 
 
 
 Twinningsfaciliteit Suriname
 
 
 3.127
 
 
 1.798
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.4
 
 
 
 
 Toename van het aantal goed opgeleide
 professionals, versterking van hoger- en
 beroepsonderwijsinstellingen en het bevorderen van
 beleidsrelevant onderzoek 
 
 
 
 
 55.085
 
 
 
 
 50.687
 
 
 
 
 35.300
 
 
 
 
 35.300
 
 
 
 
 35.300
 
 
 
 
 35.300
 
 
 
 
 35.300
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onderzoekprogramma's
 
 
 3.175
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 
 
 Onderwijsprogramma's
 
 
 137
 
 
 121
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Internationale hoger onderwijsprogramma's
 
 
 44.138
 
 
 45.459
 
 
 32.300
 
 
 32.300
 
 
 32.300
 
 
 32.300
 
 
 32.300
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's hoger onderwijs
 
 
 
 1.150
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 D2: Budgetflexibiliteit
 De uitgaven voor seksuele en reproductieve gezondheid en rechten voor iedereen
 en een halt aan de verspreiding van HIV/aids zijn vrijwel volledig juridisch
 verplicht. Veel van de contracten, zoals voor de SRGR-partnerschappen en de
 subsidies voor internationale ngo’s zijn meerjarig vastgelegd. Alle bijdragen
 aan internationale organisaties zoals het Global Fund to
 Fight AIDS, TB and Malaria en UNAIDS zijn ook juridisch verplicht.
 Voor het artikelonderdeel gelijke rechten en kansen voor vrouwen is het hele
 budget juridisch verplicht onder andere als gevolg van de beleidskaders FLOW en
 NAP
 1325 en de bijdrage aan UN Women. Onder versterkt maatschappelijk
 middenveld staan de geraamde uitgaven voor het beleidskader Samenspraak en
 Tegenspraak en dit is volledig juridisch verplicht. Het betreft hier meerjarige
 contracten. Voor het onderdeel toename van het aantal goed opgeleide
 professionals, versterking van hoger- en beroepsonderwijsinstellingen en het
 bevorderen van beleidsrelevant onderzoek is de helft juridisch verplicht. Het
 betreffen lopende programma’s voor beurzen en capaciteitsversterking op het
 gebied van hoger- en beroepsonderwijs.
 E: Toelichting op de financiële
 instrumenten
 3.1 Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten
 voor iedereen en een halt aan de verspreiding van HIV/Aids
 
 
 •
 Op seksuele en reproductieve gezondheid en rechten, inclusief hiv/aids,
 wordt financieel, menselijk en politiek kapitaal ingezet. Zo wordt in de
 SRGR-partnerschappen met diverse ngo’s en allianties niet alleen
 financieel geïnvesteerd (subsidies) maar ook beleidsinhoudelijk.
 
 
 •
 Via dergelijke partnerschappen en in de samenwerking met UNFPA, dat
 ongeoormerkte en geoormerkte bijdragen ontvangt, wordt extra ingezet op
 aandacht voor SRGR in humanitaire en fragiele settings.
 
 
 •
 De nieuwe bijdrage aan het Global Fund to Fight AIDS,
 TB and Malaria voor 2018 t/m 2020 wordt op jaarbasis verlaagd
 met
 EUR 3 miljoen ten behoeve van extra subsidies voor ngo’s die werken aan de
 integratie van dienstverlening en voorlichting op het gebied van hiv/aids
 en van SRGR. Deze subsidies worden verstrekt door ambassades, binnen de
 landenprogramma’s voor SRGR inclusief hiv/aids.
 
 
 •
 Ook wordt het subsidie instrument gericht ingezet om in aanloop naar de
 tweejaarlijkse internationale aidsconferentie, die in 2018 in Amsterdam
 plaatsvindt, de betrokkenheid vanuit Oost-Europa en Centraal Azië bij het
 internationale debat over hiv/aids te vergroten en de samenwerking met
 deze regio’s op dit gebied te intensiveren.
 
 
 •
 Van de bijdrage aan de WHO is EUR 1,6 miljoen non-ODA.
 
 
 3.2 Gelijke rechten en kansen voor vrouwen
 
 
 •
 Gendergelijkheid vergt de inzet van alle instrumenten van buitenlands
 beleid. Vrouwenrechten en gendergelijkheid zijn geïntegreerd in de
 speerpunten en anderen prioritaire beleidsterreinen van Buitenlandse
 Handel en Ontwikkelingssamenwerking.
 
 
 •
 De door de Kamer gevraagde verhoging van financiële middelen geoormerkt
 voor vrouwenrechten en gendergelijkheid zal worden ingezet voor de
 versterking van Zuidelijke vrouwenrechtenorganisaties, die een cruciale
 rol hebben bij het aanjagen, agenderen, bepleiten en monitoren van
 vrouwenrechten en gendergelijkheid. De extra middelen voor versterking
 van Zuidelijke organisaties actief op vrouwenrechten komen bovenop de
 eerder voorziene financiële inzet voor vrouwenrechten en gendergelijkheid
 en bedragen EUR 10 miljoen per jaar met ingang van 2017.
 
 
 •
 Intensivering op de thema’s vrouwenrechten en gendergelijkheid in
 fragiele settings en binnen humanitaire hulp. Het derde Nationaal
 Actieplan Vrouwen, vrede en veiligheid ging op 8 maart 2016 van start. De
 activiteiten die worden gefinancierd uit het Subsidiekader Vrouwen, vrede
 en veiligheid zijn op 1 november 2016 begonnen. De doellanden zijn
 Afghanistan, Colombia, de Democratische Republiek Congo, Irak, Jemen,
 Libië, Syrië en Zuid-Soedan.
 
 
 3.3 Versterkt maatschappelijk middenveld
 
 
 •
 De programma’s van de vijfentwintig Strategische Partnerschappen binnen
 het beleidskader Samenspraak en Tegenspraak
 richten zich op het versterken van de capaciteit van
 maatschappelijke partners in lage- en middeninkomenslanden op het terrein
 van pleiten en beïnvloeden. Acht van de vijfentwintig Strategische
 Partnerschappen hebben specifiek als doel het behoud van de ruimte voor
 maatschappelijke organisaties en bewegingen. Voor deze agenda wordt
 intensief samengewerkt tussen partners en de overheid, inclusief het
 ambassadenetwerk. Ook wordt samengewerkt met het CIVICUS-netwerk die de
 manoeuvreerruimte voor maatschappelijke organisaties mondiaal meet.
 
 
 •
 Via het Accountability fonds, gekanaliseerd
 via ambassades, zullen direct lokale partners gesteund worden.
 Legitimiteit en ownership van Zuidelijke ngo’s worden daarbij in de
 geformuleerde programma’s benadrukt als voorwaarde voor effectief
 «Pleiten en Beïnvloeden». Zuidelijke vrouwenrechtenorganisaties krijgen
 binnen het Accountability Fonds een voorkeursbehandeling om via dit fonds
 vrouwenrechten te bepleiten en te waken over de uitvoering van
 beleid.
 
 
 •
 Het Voice-fonds is in 2016 van start gegaan
 met een eerste oproep voor voorstellen. Het doel van de ingediende
 voorstellen is om de meest gemarginaliseerde en gediscrimineerde groepen
 een stem te geven om hun positie te verbeteren en beleid te beïnvloeden.
 In 2017 zal dit fonds volledig operationeel zijn en zullen de
 organisaties ook van elkaar kunnen leren effectiever te pleiten en te
 beïnvloeden.
 
 
 3.4 Toename van het aantal goed opgeleide
 professionals, versterking van hoger- en beroepsonderwijsinstellingen en het
 bevorderen van beleidsrelevant onderzoek
 
 
 •
 Medio 2017 zullen de contracten voor het beheer voor het
 beurzenprogramma NFP en het capaciteitsversterkingsprogramma NICHE
 vernieuwd worden. In 2016 worden landenstudies (Kenia, Tanzania,
 Ethiopië) en een externe evaluatie uitgevoerd om richting te geven aan
 vernieuwingen voor de nieuwe fase van het
 capaciteitsversterkingsprogramma.
 
 
 •
 De programma’s worden strategische ingezet binnen de thematische
 speerpunten. Vraagsturing staat voorop op basis van een analyse van en
 aansluiting bij lokale behoeften. De wenselijkheid van continuering van
 de huidige focus op voedselzekerheid zal daarbij eveneens worden bezien,
 alsook het reserveren van capaciteit (rapid response
 capacity) om in te zetten op specifieke landen en thema’s op
 actuele ontwikkelingen, zoals bleek bij de Ebola epidemie in West
 Afrika.
 
 
 •
 Binnen de capaciteitsversterkingsprogramma’s zal meer ruimte komen voor
 alumnibeleid en ondersteuning van de posten bij het opzetten van lokale
 alumni netwerken.
 
 
 •
 Het intensiever betrekken van Nederlandse kennisinstellingen in de
 projectontwikkelingsfase levert meerwaarde op en mogelijkheden daartoe
 worden verder onderzocht binnen het principe van vraagsturing.
 
 
 •
 De capaciteitsversterkingsprogramma’s hebben naast een ondersteunende
 functie binnen het beleid voor Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking ook een rol in de onderwijsdoelstellingen van
 het Ministerie van Onderwijs,
 Cultuur en Wetenschap. Met de direct betrokken departementen Onderwijs,
 Cultuur en Wetenschap en Economische Zaken, de uitvoeringsorganisaties EP
 Nuffic en de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en
 koepelorganisaties Vereniging Samenwerkende Nederlandse Universiteiten
 (VSNU) en Vereniging Hogescholen (VH) wordt de synergie tussen de
 onderwijs, handel en ontwikkelingsdoelstellingen verder versterkt in
 2017.
 
 
 
 
 
 Artikel
 4:
 Vrede en veiligheid voor ontwikkeling
 
 A: Algemene doelstelling
 Vrede en veiligheid voor ontwikkeling door het voorkomen en terugdringen van
 conflictsituaties en het bevorderen van rechtstaatontwikkeling, wederopbouw,
 vredesopbouw, legitieme en democratische staatsstructuren en het bestrijden van
 corruptie. Tevens het verlenen van noodhulp ter leniging van humanitaire nood
 wereldwijd.
 B: Rol en verantwoordelijkheid
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 Financieren
 
 
 •
 Programma’s en partners op het terrein van veiligheid & rechtsorde,
 gericht op het aanpakken van de grondoorzaken van conflict, waaronder
 early warning en conflictpreventie,
 Security Sector Reform (SSR),
 rechtsstaatontwikkeling en sociaal- economische wederopbouw. Voor een
 deel worden deze gefinancierd uit het geïntegreerde Budget Internationale
 Veiligheid (Defensiebegroting) en het Stabiliteitsfonds (BZ-begroting),
 waarmee het geïntegreerde karakter van de inzet van diplomatieke, civiele
 en/of militaire activiteiten wordt geborgd.
 
 
 •
 Humanitaire hulpverlening door gespecialiseerde VN-organisaties, het
 Internationale en Nederlandse Rode Kruis, en Nederlandse ngo’s (Dutch Relief Alliance).
 
 
 •
 Programma’s gericht op innovatie van de humanitaire hulpverlening.
 
 
 Stimuleren
 
 
 •
 Programma’s gericht op veiligheid & rechtsorde en «legitieme
 stabiliteit» in partnerlanden in landen waarin zich actuele crises
 voordoen en in de regio’s van het Grote Merengebied en de Hoorn van
 Afrika. Onder deze programma’s valt ook grote inzet op fysieke veiligheid
 van burgers via humanitair ontmijnen en cluster munitie programma’s.
 
 
 •
 Innovatie bij noodhulporganisaties om efficiënter en effectiever te
 werken en om de onderlinge coördinatie te versterken.
 
 
 •
 Verbeterde opvang van vluchtelingen in de regio en vergroten van
 paraatheid voor tijdige en effectieve rampenrespons.
 
 
 •
 Betrekken van kwetsbare groepen in humanitaire situaties bij beleid en
 uitvoering en het tegengaan van seksueel geweld.
 
 
 Regisseren
 
 
 •
 Handhaving en bevordering van internationaal humanitair recht en
 humanitaire principes en innovatie, gender en psychosociale zorg bij
 humanitaire hulpverlening. Nederland zal tevens aandringen op nieuwe
 manieren om de snel stijgende humanitaire noden in een alsmaar complexer
 wordende wereld het hoofd te blijven bieden door onder andere het nakomen
 en stimuleren van afspraken gemaakt in de Grand
 Bargain en tijdens de World Humanitarian
 Summit in 2016.
 
 
 •
 Samenwerking met actoren zoals de VN, het Rode Kruis en ngo’s voor een
 effectievere noodhulpverlening, en met de Europese Commissie Office for Humanitarian Aid Department (ECHO) en
 EU-lidstaten.
 
 
 •
 Betere samenwerking op veiligheid & rechtsorde tussen UNDP (team
 rechtsstaatsontwikkeling) en VN-DPKO via multi-donor dialoog over het
 Global Focal Point for Justice, Police and
 Corrections.
 
 
 •
 Meer interne cohesie tussen EU-instellingen, met name de Europese
 Commissie en EDEO, op crisisbeheersing en conflictpreventie, onder meer
 via het Comprehensie Approach Action Plan en
 de Joint Communication on Capacity Building in
 support of security and development waarbij Nederland eigen
 best practices inbrengt.
 
 
 •
 Bevordering van herstel na crises en stimulering van een belangrijke rol
 voor het maatschappelijk middenveld bij lokale conflictpreventie, het
 bevorderen van participatie van burgers en
 sociaaleconomische
 wederopbouw.
 
 
 •
 Mede middels Nederlands co-voorzitterschap van het Global Partnership for Effective Development Cooperation
 bevordering van de implementatie van de voor het speerpunt veiligheid
 & rechtsorde relevante doelstellingen uit de post-2015 agenda (vooral
 SDG 16: Peace, justice and strong
 institutions).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Thema
 
 
 Resultaatgebied
 
 
 Indicator
 
 
 Streefwaarden 2017
 
 
 Streefwaarden 2020
 
 
 
 
 
 
 Veiligheid & Rechtsorde
 
 
 Rechtstaat ontwikkeling
 
 
 Aantal mensen (man/vrouw) dat toegang heeft tot rechtspraak via
 een juridische instelling (formeel of informeel), om zo hun
 grondrechten te beschermen, strafbare feiten te laten berechten
 en geschillen te beslechten
 
 
 In 6 fragiele of post-conflict landen, 50.000 in dat jaar bereikt, waarvan
 minstens de helft vrouwen.
 
 
 In 6 fragiele of post-conflict landen 200,000, waarvan minstens
 de helft vrouwen, cumulatief
 
 
 
 
 
 Menselijke Veiligheid
 
 
 Aantal m2 land dat is
 ontmijnd
 
 
 5 miljoen in dat jaar bereikt
 
 
 24 miljoen, cumulatief
 
 
 
 
 
 C: Beleidswijzigingen
 
 
 •
 Opname in de begroting van nieuwe indicatoren. Als onderdeel van de
 inspanningen voor rechtstaatsontwikkeling, wordt er in 2017 naar
 gestreefd om ten minste 50.000 mensen, waarvan minstens de helft vrouwen,
 toegang te geven tot formele of informele rechtspraak. Deze streefwaarde
 is gebaseerd op een analyse van de in 2015 behaalde resultaten, toen
 35.000 mensen toegang kregen tot (in)formele rechtspraak.
 
 
 •
 Binnen de inzet ter versterking van de rechtstaat zullen twee punten
 meer aandacht krijgen: (i) de manier waarop een gebrek aan (toegang tot)
 recht of Transitional Justice zowel een
 grondoorzaak van migratie en van conflicten kan vormen; en (ii) de manier
 waarop innovatieve partnerschappen met het maatschappelijk middenveld en
 de private sector bij kunnen dragen aan het versterken van de
 rechtstaat.
 
 
 •
 Bij ontmijningsactiviteiten zal nog meer nadruk worden gelegd op het
 meten van de sociale en economische impact van ontmijning voor mensen. Vanuit de BZ-begroting (ODA-deel
 Stabiliteitsfonds) wordt voor de periode 2016–2020 EUR 45 miljoen
 beschikbaar gesteld voor ontmijningsprojecten van The Halo Trust, Mines
 Advisory Group en de Danish Church Aid in 13 landen. De
 ontmijningsprojecten zullen zich richten op het onderzoeken en ontruimen
 van landmijngebieden, het ontmantelen en vernietigen van mijnen, steun
 voor de slachtoffers en hun families, en het geven van voorlichting.
 
 
 •
 De beleidsdoorlichting van het Nederlandse humanitaire beleid over de
 periode 2009–2014 heeft geleid tot een aantal wijzigingen. Het beleid van lange termijn,
 flexibele, ongeoormerkte financiering van VN, Rode Kruis en NGO
 humanitaire partners zal worden voortgezet. Nederland loopt hierin
 voorop. Partners zullen echter meer worden aangesproken op gezamenlijke,
 gecoördineerde behoeftenbepalingen en responsplannen en op betere
 verantwoording volgens IATI standaarden. Er wordt capaciteit ingezet in
 de Hoorn van Afrika om de situatie en de uitvoering van de hulpverlening
 te monitoren. Het gebruik van data in humanitaire crises krijgt een
 impuls met de oprichting en vestiging van een VN humanitair data centrum
 in Den Haag.
 
 
 •
 Er zal intensiever worden geprioriteerd op landen in de (eerste en
 tweede) ring van instabiliteit rondom Europa. Dit geldt ook voor de inzet
 van middelen en de invulling van partnerschappen.
 
 
 D1: Budgettaire gevolgen van beleid
 
 Beleidsartikel 4 Vrede en veiligheid voor ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bedragen in EUR 1.000
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 
 747.279
 
 
 
 
 931.877
 
 
 
 
 329.990
 
 
 
 
 455.382
 
 
 
 
 262.382
 
 
 
 
 262.382
 
 
 
 
 262.382
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Programma-uitgaven totaal
 
 
 
 
 736.387
 
 
 
 
 894.080
 
 
 
 
 469.106
 
 
 
 
 396.805
 
 
 
 
 400.260
 
 
 
 
 400.260
 
 
 
 
 400.260
 
 
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 
 76%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.1
 
 
 
 
 Humanitaire hulp
 
 
 
 
 
 321.378
 
 
 
 
 243.092
 
 
 
 
 220.017
 
 
 
 
 205.017
 
 
 
 
 205.017
 
 
 
 
 205.017
 
 
 
 
 205.017
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 UNHCR
 
 
 33.000
 
 
 42.000
 
 
 46.000
 
 
 33.000
 
 
 33.000
 
 
 33.000
 
 
 33.000
 
 
 
 
 
 
 Wereldvoedselprogramma
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 
 
 
 
 UNRWA
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 13.000
 
 
 
 
 
 
 Noodhulpprogramma's
 
 
 236.522
 
 
 151.000
 
 
 124.000
 
 
 122.000
 
 
 122.000
 
 
 122.000
 
 
 122.000
 
 
 
 
 
 
 Noodhulpprogramma's non-ODA
 
 
 2.856
 
 
 1.092
 
 
 1.017
 
 
 1.017
 
 
 1.017
 
 
 1.017
 
 
 1.017
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.3
 
 
 
 
 Rechtstaatontwikkeling, wederopbouw,
 vredesopbouw, versterkte legitimiteit van democratische
 structuren en tegengaan van corruptie
 
 
 
 
 202.404
 
 
 
 
 450.988
 
 
 
 
 191.718
 
 
 
 
 191.788
 
 
 
 
 195.243
 
 
 
 
 195.243
 
 
 
 
 195.243
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 landenprogramma's legitieme en capabele overheid
 
 
 2.236
 
 
 1.272
 
 
 1.530
 
 
 1.150
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's functionerende rechtsorde
 
 
 84.520
 
 
 71.726
 
 
 79.126
 
 
 79.001
 
 
 81.606
 
 
 81.606
 
 
 81.606
 
 
 
 
 
 
 Midden Amerika programma
 
 
 9.034
 
 
 3.760
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Landenprogramma's inclusieve en politieke processen;
 vredesdialoog en confilictpreventie
 
 
 3.785
 
 
 3.500
 
 
 4.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 
 
 
 
 functionerende rechtsorde
 
 
 5.484
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 
 
 
 
 Inclusieve politieke processen: vredesdialoog en
 conflictpreventie
 
 
 30.401
 
 
 34.645
 
 
 31.287
 
 
 33.862
 
 
 34.862
 
 
 34.862
 
 
 34.862
 
 
 
 
 
 
 Vredesdividend: werkgelegenheid en basisvoorzieningen
 
 
 46.390
 
 
 46.585
 
 
 46.000
 
 
 46.000
 
 
 46.000
 
 
 46.000
 
 
 46.000
 
 
 
 
 
 
 Legitieme en capabele overheid
 
 
 15.878
 
 
 19.275
 
 
 19.275
 
 
 19.275
 
 
 19.275
 
 
 19.275
 
 
 19.275
 
 
 
 
 
 
 Vluchteliingenopvang in de regio
 
 
 
 259.900
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.4
 
 
 
 
 Noodhulpfonds
 
 
 
 
 212.605
 
 
 
 
 200.000
 
 
 
 
 57.371
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 Noodhulpfonds
 
 
 212.605
 
 
 200.000
 
 
 57.371
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 D2: Budgetflexibiliteit
 80% van het budget voor humanitaire hulp is juridisch verplicht. Het gaat om
 de bijdragen aan internationale organisaties en wereldwijde
 fondsen/organisaties die meerjarig zijn vastgelegd. Ongeveer 20% van het budget
 voor humanitaire hulp is nog niet juridisch verplicht.
 Dit betreft uitgaven die afhankelijk zijn van de actualiteit en de behoefte
 bij de inzet in noodsituaties. Ook de programma’s voor functionerende
 rechtsorde en capabele overheid, inclusieve en politieke processen,
 vredesdividend, werkgelegenheid en basisvoorzieningen, en functionerende
 rechtsorde zijn voor een groot deel juridisch verplicht.
 E: Toelichting op de financiële
 instrumenten
 4.1 Humanitaire Hulp
 
 
 •
 Ongeoormerkte bijdragen aan het wereldwijde VN-noodhulpfonds Central Emergency Response Fund (CERF), UN-OCHA en
 het Internationale Comité van het Rode Kruis (ICRC) ten behoeve van de
 snelle beschikbaarheid en flexibiliteit van de humanitaire hulp.
 
 
 •
 Ongeoormerkte bijdragen aan UNHCR, UNRWA, UNICEF en WFP, eveneens ten
 behoeve van snelle beschikbaarheid en flexibiliteit.
 
 
 •
 Landenspecifieke bijdragen aan VN-organisaties, het Internationale Rode
 Kruis en Nederlandse ngo’s (Dutch Relief
 Alliance-DRA).
 
 
 •
 Blokallocatie bijdragen aan het Nederlandse Rode Kruis.
 
 
 •
 Bijdragen aan organisaties die zich bezig houden met rampenparaatheid,
 innovatie, veiligheid van hulpverleners en opvang in de regio, waaronder
 steun aan lokale autoriteiten en gastgemeenschappen.
 
 
 Artikel 4.2 is vervallen, omdat het Budget Internationale Veiligheid (BIV) vanaf 2015 is opgenomen op de
 begroting van het Ministerie van Defensie. De besluitvorming wordt
 interdepartementaal voorbereid, waarmee het geïntegreerde karakter van de
 inzet van diplomatieke, civiele en/of militaire activiteiten wordt
 geborgd.
 Binnen het BIV blijft jaarlijks EUR 60 miljoen beschikbaar voor de
 begrotingen van BZ en BHOS voor activiteiten op het terrein van
 hervorming van de veiligheidssector, beveiliging van diplomaten en
 ambassades in gebieden waar dat noodzakelijk is, rechtstaatontwikkeling
 en capaciteitsopbouw. Bij voorjaarsnota worden deze middelen overgeheveld
 naar de begrotingen van BZ en BHOS.
 4.3 Rechtstaatontwikkeling, wederopbouw, vredesopbouw,
 versterkte legitimiteit van democratische structuren en tegengaan van
 corruptie
 
 
 •
 Legitieme en capabele overheid wordt geheel gefinancierd via een aantal
 grote, internationaal opererende ngo’s en igo’s op het gebied van
 corruptiebestrijding, democratisering, lokaal bestuur, politieke partijen
 en parlementen.
 
 
 •
 Inclusieve politieke processen en vredesdialogen worden voor het
 overgrote gedeelte uitgevoerd via een mix van nationale en internationale
 ngo’s.
 
 
 •
 Bij sociaaleconomische
 wederopbouw (vredesdividend) is deels sprake van uitvoering via maatschappelijke organisaties. In 2016
 zijn, door middel van een subsidietender, organisaties geselecteerd om
 activiteiten uit te voeren die «legitieme stabiliteit» in fragiele staten
 bevorderen (Addressing Root Causes
 tender).
 
 
 •
 In specifieke landenprogramma’s wordt vaak gekozen voor uitvoering van
 wederopbouw programma’s via het multilaterale kanaal (Multi-Donor Trust
 Funds), met het oog op de noodzakelijke coördinatie ter plekke en het
 belang van de betrokkenheid van de nationale overheid bij de
 uitvoering.
 
 
 •
 In het geval van rechtsstaatontwikkeling wordt met een beperkt aantal
 multilaterale en niet-gouvernementele organisaties samengewerkt en is op
 landenniveau een beperkt aantal ngo’s actief in de bilaterale
 programma’s.
 
 
 •
 Op Human Security gerichte activiteiten worden over het algemeen
 gefinancierd uit het Stabiliteitsfonds dat op de BZ begroting staat (H5,
 artikel 2.4).
 
 
 •
 Vluchtelingenopvang in de regio draagt bij aan het lange-termijn
 perspectief voor vluchtelingen en gastgemeenschappen in de Syrië regio
 (zie ook de beleidsagenda). Een deel van de middelen wordt in 2017
 besteed. De Tweede Kamer wordt nader geïnformeerd zodra er een beter
 beeld is van de uitputting van de extra middelen in 2016 en de
 doorvertaling naar de inzet in 2017.
 
 
 4.4 Noodhulpfonds
 
 
 •
 Het noodhulpfonds is bestemd voor extra bijdragen aan de diverse
 humanitaire crises wereldwijd, en katalyserende activiteiten ter
 bevordering van opvang vluchtelingen in de regio, innovatie, hulp aan
 kwetsbare groepen en verbetering van de veiligheid van hulpverleners. Een
 omschrijving van deze prioriteiten vindt u in de brief van de Minister voor Buitenlandse
 Handel en Ontwikkelingssamenwerking aan de Tweede Kamer van
 18 september 2014. Het fonds bedroeg bij de oprichting
 EUR 570 miljoen. Door hoge betalingen in 2015 en een kasschuif van 2017
 naar 2016 van EUR 50 miljoen resteert nu nog EUR 57 miljoen in 2017
 waarvan meer dan de helft reeds verplicht is.
 
 
 
 
 
 Artikel
 5:
 Versterkte kaders voor ontwikkeling
 
 A: Algemene doelstelling
 Versterkte kaders voor ontwikkeling en inclusieve groei door versterkte
 multilaterale betrokkenheid; de inzet van cultuur en sport in
 ontwikkelingslanden om een sociale en kansrijke samenleving te stimuleren; het
 bevorderen van maatschappelijke betrokkenheid in Nederland en bijdragen aan
 migratie en ontwikkeling.
 B: Rol en verantwoordelijkheid
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 Financieren
 
 
 •
 Het bijdragen aan organisaties die een belangrijke systeemfunctie hebben
 binnen het multilaterale ontwikkelingsarchitectuur.
 
 
 •
 Het bijdragen aan organisaties die een belangrijke uitvoerende rol
 hebben in het bereiken van ontwikkeling en inclusieve groei.
 
 
 •
 Het plaatsen van structureel circa 75 assistent-deskundigen, zowel
 Nederlandse als uit bij voorkeur de allerarmste ontwikkelingslanden op
 strategische posities bij multilaterale organisaties.
 
 
 •
 Het verlenen van schuldverlichting in de Club van Parijs, de Wereldbank
 en de regionale ontwikkelingsbanken. Het in internationaal verband
 deelnemen in de kapitaal-aanvullingen van de regionale
 ontwikkelingsbanken.
 
 
 •
 Het ondersteunen van initiatieven die cultuur en sport inzetten voor
 ontwikkeling, zowel op de posten in zeven landen als door middel van
 subsidies aan Nederlandse organisaties zoals het Prins Claus Fonds en
 KNVB WorldCoaches.
 
 
 •
 Het ondersteunen van brede partnerschappen op migratieterrein met
 prioritaire herkomst-, transit- en opvanglanden, door financiering van
 activiteiten die belangrijk zijn voor betrokken ontwikkelingslanden en
 die bijdragen aan beter migratiemanagement, betere bescherming en
 perspectieven voor vluchtelingen en gastgemeenschappen, tegengaan van
 uitbuiting en mishandeling van migranten en bestrijding
 mensensmokkel/handel, en het bevorderen van vrijwillige terugkeer en
 herintegratie.
 
 
 Stimuleren
 
 
 •
 Het leveren van een bijdrage in relevante fora aan het overleg over de
 hervorming van de multilaterale ontwikkelingsarchitectuur om zo
 coherentie en effectiviteit te verbeteren.
 
 
 •
 Het toezien op de uitvoering door multilaterale organisaties van
 strategische aanwijzingen die de lidstaten in de VN opstellen.
 
 
 •
 Het bevorderen van meer coherent beleid en samenwerking door
 multilaterale organisaties op hoofdkantoor- en landenniveau.
 
 
 •
 Het bevorderen dat multilaterale organisaties resultaatgericht werken en
 hun resultaten zichtbaar maken.
 
 
 •
 Internationaal en nationaal een bijdrage leveren aan de implementatie en
 monitoring van de nieuwe Duurzame Ontwikkelingsagenda en de Financing for Development agenda, onder andere
 door multilaterale organisaties te stimuleren de uitvoering gezamenlijk
 op te pakken.
 
 
 •
 In de betrokken multilaterale instellingen een bijdrage leveren aan het
 overleg over schuldhoudbaarheid.
 
 
 •
 Het pleiten voor een gezonde kapitaalpositie van de regionale
 ontwikkelingsbanken.
 
 
 •
 Ondersteunen van organisaties en processen die een bijdrage leveren aan
 internationale economische stabiliteit.
 
 
 •
 Het verbinden van culturele en sportieve initiatieven met onderwerpen
 van internationaal beleid, in het bijzonder ontwikkeling,
 democratisering, maatschappelijke transitie en mensenrechten.
 
 
 •
 Het stimuleren dat er rekening wordt gehouden met het belang van
 ontwikkelingslanden binnen het rijksbrede migratiebeleid.
 
 
 •
 De positieve bijdrage van migratie aan ontwikkeling bevorderen en de
 negatieve effecten tegengaan.
 
 
 •
 Realisatie van brede partnerschappen op migratieterrein met prioritaire
 herkomst-, transit- en opvanglanden, waar zowel betrokken landen, NL/EU
 als vluchtelingen/migranten baat bij hebben.
 
 
 •
 Versterking opvang van vluchtelingen in de regio, door inzet op betere
 bescherming en door integratie van vluchtelingen in regionale
 ontwikkelingsplannen, zodat vluchtelingen en gastgemeenschappen betere
 perspectieven en dienstverlening krijgen. Toegang tot werk en onderwijs
 vormen hierbij speerpunten. Speciale aandacht gaat uit naar vrouwen en
 meisjes.
 
 
 Regisseren
 
 
 •
 De coördinatie van de rijksbrede multilaterale inzet op het terrein van
 ontwikkelingssamenwerking.
 
 
 •
 De coördinatie van de nationale rijksbrede implementatie van de SDG
 afspraken.
 
 
 •
 NL leidt en coördineert namens EU en lidstaten de uitrol van het EU
 programma om vluchtelingenopvang in de Hoorn van Afrika te versterken.
 Doel: betere bescherming van vluchtelingen (speciale aandacht voor
 vrouwen en meisjes), betere perspectieven voor gastgemeenschappen en
 vluchtelingen inclusief meer mogelijkheden om buiten de
 vluchtelingenkampen te wonen, werken en onderwijs te volgen.
 
 
 C: Beleidswijzigingen
 
 
 •
 Namens de EU leidt Nederland een programma om vluchtelingenopvang te
 versterken in de Hoorn van Afrika. In 2017 zal Nederland sterk inzetten
 op de uitrol van de samenwerking met de private sector, om economische
 ontwikkeling, beroepsonderwijs en banengroei mogelijk te maken, voor
 zowel vluchtelingen als gastgemeenschappen.
 
 
 •
 Forse intensivering van aanpak grondoorzaken van irreguliere migratie,
 niet alleen door Nederland, maar ook door Europese en internationale
 partners. Daarbij heeft bevordering jeugdwerkgelegenheid prioriteit voor
 Nederland.
 
 
 •
 Uitrol van innovatieve informatiecampagnes, bij voorkeur in EU-verband,
 om illegale migratie te ontmoedigen en migranten te informeren over de
 risico’s van een reis via mensensmokkelaars.
 
 
 •
 In 2017 worden, conform het beleidskader internationaal cultuurbeleid
 2017–2020, ODA en non-ODA middelen gebundeld om op geïntegreerde wijze de
 bijdrage die cultuur kan leveren aan een veilige, rechtvaardige en
 toekomstbestendige wereld te ondersteunen. Deze aanpak richt zich op
 zeven landen in de ring rondom Europa: Egypte, Libanon, Mali, Marokko,
 Palestijnse Gebieden, Turkije en Rusland (zie Kamerbrief over internationaal cultuurbeleid
 van 4 mei 2016).
 
 
 
 D1: Budgettaire gevolgen van beleid
 
 Beleidsartikel 5 Versterkte kaders voor ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bedragen in EUR 1.000
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 
 650.067
 
 
 
 
 199.859
 
 
 
 
 27.767
 
 
 
 
 110.232
 
 
 
 
 18.232
 
 
 
 
 118.232
 
 
 
 
 18.232
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan
 garantieverplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Programma-uitgaven totaal
 
 
 
 
 345.100
 
 
 
 
 – 70.628
 
 
 
 
 – 107.631
 
 
 
 
 – 219.162
 
 
 
 
 – 174.607
 
 
 
 
 – 135.534
 
 
 
 
 51.856
 
 
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 95%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.1
 
 
 
 
 Versterkte multilaterale
 betrokkenheid
 
 
 
 
 166.180
 
 
 
 
 154.480
 
 
 
 
 135.120
 
 
 
 
 129.107
 
 
 
 
 129.107
 
 
 
 
 129.107
 
 
 
 
 129.107
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 UNDP
 
 
 17.500
 
 
 28.000
 
 
 28.000
 
 
 28.000
 
 
 28.000
 
 
 28.000
 
 
 28.000
 
 
 
 
 
 
 UNICEF
 
 
 14.000
 
 
 24.000
 
 
 14.000
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 
 
 
 
 UNIDO
 
 
 1.941
 
 
 1.950
 
 
 1.950
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Middelenaanvullingen multilaterale banken en fondsen
 
 
 108.494
 
 
 75.828
 
 
 66.358
 
 
 58.230
 
 
 58.230
 
 
 58.230
 
 
 58.230
 
 
 
 
 
 
 Kapitaalaanvullingen bij regionale ontwikkelingsbanken
 
 
 5.945
 
 
 6.528
 
 
 6.453
 
 
 6.518
 
 
 6.476
 
 
 6.476
 
 
 6.476
 
 
 
 
 
 
 Speciale multilaterale activiteiten
 
 
 9.402
 
 
 9.174
 
 
 9.359
 
 
 9.359
 
 
 9.401
 
 
 9.401
 
 
 9.401
 
 
 
 
 
 
 Assistent-deskundigen programma
 
 
 8.900
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 
 
 Overig armoedebeleid
 
 
 
 
 
 165.902
 
 
 
 
 – 240.108
 
 
 
 
 71.952
 
 
 
 
 70.614
 
 
 
 
 71.378
 
 
 
 
 71.378
 
 
 
 
 71.378
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen (inter)nationale
 organisaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kleine activiteiten posten en cultuur en ontwikkeling
 
 
 8.368
 
 
 12.833
 
 
 10.404
 
 
 8.829
 
 
 8.829
 
 
 8.829
 
 
 8.829
 
 
 
 
 
 
 Voorlichting op het terrein van ontwikkelingssamenwerking
 
 
 10.053
 
 
 4.250
 
 
 3.250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 
 
 
 
 Schuldverlichting
 
 
 47.556
 
 
 50.311
 
 
 52.480
 
 
 52.457
 
 
 52.521
 
 
 52.521
 
 
 52.521
 
 
 
 
 
 
 Unesco
 
 
 4.392
 
 
 4.804
 
 
 4.400
 
 
 4.400
 
 
 4.400
 
 
 4.400
 
 
 4.400
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of toerekeningen
 
 
 
 – 312.306
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.3
 
 
 
 
 Bijdrage aan migratie en
 ontwikkeling
 
 
 
 
 13.018
 
 
 
 
 15.000
 
 
 
 
 15.000
 
 
 
 
 9.000
 
 
 
 
 9.000
 
 
 
 
 9.000
 
 
 
 
 9.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Migratie en ontwikkeling
 
 
 3.100
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Diversen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Migratie en ontwikkeling
 
 
 9.918
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 6.500
 
 
 6.500
 
 
 6.500
 
 
 6.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.4
 
 
 
 
 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI
 en/of toerekeningen 
 
 
 
 
 
 
 
 – 329.703
 
 
 
 
 – 427.883
 
 
 
 
 – 384.092
 
 
 
 
 – 345.019
 
 
 
 
 – 157.629
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 
 92.497
 
 
 
 
 164.737
 
 
 
 
 77.082
 
 
 
 
 74.692
 
 
 
 
 72.354
 
 
 
 
 72.068
 
 
 
 
 68.782
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.20
 
 
 
 
 Ontvangsten en restituties met
 betrekking tot leningen
 
 
 
 
 50.026
 
 
 43.561
 
 
 45.906
 
 
 43.516
 
 
 41.178
 
 
 40.892
 
 
 37.606
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.21
 
 
 
 
 Ontvangsten OS
 
 
 
 
 37.480
 
 
 121.176
 
 
 31.176
 
 
 31.176
 
 
 31.176
 
 
 31.176
 
 
 31.176
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.22
 
 
 
 
 Koersverschillen OS
 
 
 
 
 0
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.23
 
 
 
 
 Diverse ontvangsten
 non-ODA
 
 
 
 
 4.991
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 D2: Budgetflexibiliteit
 De uitgaven voor versterkte multilaterale betrokkenheid zijn bijna in zijn
 geheel juridisch verplicht. De uitgaven voor overig armoedebeleid zijn voor wat
 betreft schuldverlichting en UNESCO volledig juridisch verplicht. Dat geldt ook
 voorlichting op het terrein van ontwikkelingssamenwerking en voor kleine
 activiteiten posten en cultuur en ontwikkeling. De uitgaven voor migratie en
 ontwikkeling zijn gedeeltelijk juridisch verplicht.
 E: Toelichting op de financiële
 instrumenten
 5.1 Versterkte multilaterale betrokkenheid
 
 
 •
 Bijdragen aan de begrotingen van de Internationale Financiële
 Instellingen en VN-instellingen en fondsen via middelenaanvulling,
 kapitaalverhoging en specifieke programma’s of trustfondsen ter
 bestrijding van armoede in ontwikkelingslanden. Deze organisaties leveren
 ook een belangrijke bijdrage aan de uitvoering van de duurzame
 ontwikkelingsdoelen en de klimaatafspraken.
 
 
 5.2 Overig armoedebeleid
 
 
 •
 Compensatie van de Wereldbank (IDA) en de regionale ontwikkelingsbanken
 voor schuldverlichting geeft ontwikkelingslanden de financiële ruimte om
 een sterker eigen armoedebeleid te voeren.
 
 
 •
 Bijdrage aan UNESCO, waarvan EUR 1,8 miljoen kwalificeert als
 non-ODA.
 
 
 •
 Kleine activiteiten op de posten voor cultuur en ontwikkeling.
 
 
 •
 Voor voorlichting op het terrein van ontwikkelingssamenwerking is een
 bijdrage beschikbaar aan het NCDO waarmee de overgang naar volledige
 zelfstandigheid een feit is.
 
 
 5.3 Bijdrage aan migratie en ontwikkeling
 
 
 •
 Financiering van programma’s van IOM en maatschappelijke organisaties in
 Nederland ter bevordering van vrijwillige terugkeer en herintegratie van
 ex-asielzoekers uit ontwikkelingslanden.
 
 
 •
 Het ondersteunen van brede partnerschappen op migratieterrein met
 prioritaire herkomst-, transit- en opvanglanden, door financiering van
 activiteiten die belangrijk zijn voor betrokken ontwikkelingslanden en
 die bijdragen aan beter migratiemanagement, betere bescherming en
 perspectieven voor vluchtelingen en gastgemeenschappen, tegengaan van
 uitbuiting en mishandeling van migranten, bestrijding
 mensensmokkel/-handel, en het bevorderen van vrijwillige terugkeer en
 herintegratie.
 
 
 •
 Bevorderen van dataverzameling inzake migratiestromen en onderzoek naar
 migratiemotieven en de effectiviteit van diverse interventies om de
 grondoorzaken van irreguliere migratie aan te pakken.
 
 
 5.4 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of
 toerekeningen
 
 
 •
 Om de inzichtelijkheid van de BHOS begroting verder te verbeteren is er
 met ingang van begrotingsjaar 2017 een nieuw artikelonderdeel gecreëerd.
 Zie ook de Kamerbrief over de inzichtelijkheid van de
 BHOS begroting.
 
 
 •
 Het ODA budget wordt gecorrigeerd voor ontwikkelingen van het BNI. In
 het kader van behoedzaamheid en stabiliteit in de begroting worden groei
 en krimp niet direct doorvertaald in de OS-programmalijnen. Deze
 zogeheten BNI-ruimte kan immers weer toenemen of afnemen als in de loop
 van het jaar de raming wordt bijgesteld.
 
 
 •
 Daarnaast kan er sprake zijn van nog te verdelen toerekeningen aan het
 ODA budget.
 
 
 •
 Dit artikelonderdeel toont bij vaststelling van de begroting een
 negatief bedrag. Dit wordt veroorzaakt door onder andere:
 
 
 ○
 bijstellingen als gevolg van de ontwikkeling van het BNI en
 
 
 ○
 bijstellingen als gevolg van de verhoogde toerekening van de
 eerstejaarsopvangkosten van asielzoekers uit ontwikkelingslanden.
 Zoals vermeld in de begroting van het
 Ministerie van Veiligheid en
 Justitie bedraagt de ODA-toerekening voor deze kosten voor 2017 EUR 900 miljoen.
 
 
 
 
 •
 Gezien de mogelijke fluctuaties in de BNI ontwikkeling en de raming van
 de asielinstroom wordt het tekort op dit artikelonderdeel gedurende het
 begrotingsjaar ingevuld.
 
 
 •
 Dit is mogelijk omdat door onvoorziene omstandigheden, nieuwe
 ontwikkelingen en vertragingen geraamde uitgaven mogelijk niet (volledig)
 gerealiseerd worden. Het is op voorhand niet mogelijk om aan te geven op
 welke artikelen sprake zal zijn van lagere uitgaven dan waarmee bij de
 opstelling van de begroting rekening is gehouden. Dit wordt gedurende het
 begrotingsjaar duidelijk.
 
 
 Ontvangsten
 
 
 •
 Het betreft hierbij restituties op ontwikkelingssamenwerkingprogramma’s
 die een lagere realisatie kennen dan oorspronkelijk voorzien. Vanwege
 bevoorschotting komt het voor dat hierbij restsaldi ontstaan. Daarnaast
 worden hierop ook de ontvangsten met betrekking tot aflossingen op
 begrotingsleningen verwerkt.
 
 
 
 
 
 
 4.
 Bijlagen
 
 
 
 Bijlage
 1:
 Verdiepingshoofdstuk
 
 In het verdiepingshoofdstuk wordt informatie gegeven over de budgettaire
 aansluiting tussen de ontwerpbegroting 2016 en de ontwerpbegroting 2017 voor
 het begrotingsjaar 2017.
 
 Artikel 1 Duurzame handel en investeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw uitgaven (EUR 1.000)
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 582.187
 
 
 757.634
 
 
 426.453
 
 
 426.453
 
 
 426.453
 
 
 
 
 
 mutatie nota van
 wijziging 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 mutatie amendement 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2016
 
 
 
 – 67.758
 
 
 – 250.858
 
 
 80.918
 
 
 22.820
 
 
 – 9.204
 
 
 
 
 
 nieuwe mutaties 2016
 
 
 
 – 125
 
 
 – 9.790
 
 
 – 13.790
 
 
 – 13.790
 
 
 – 13.790
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 390.662
 
 
 514.304
 
 
 
 496.986
 
 
 
 493.581
 
 
 435.483
 
 
 403.459
 
 
 483.505
 
 
 
 
 
 Toelichting artikel 1 uitgaven
 Bij eerste suppletoire begroting 2016 werd het budget 2017 verlaagd.
 Belangrijke verklarende mutaties zijn een verlaging van EUR 62 miljoen voor
 private sector ontwikkeling en verbeterd investeringsklimaat in
 ontwikkelingslanden, en een verlaging voor het DGGF. Conform de aankondiging in
 de Kamerbrief over de Mid-term Review van het Dutch
 Good Growth van 1 oktober 2015 is het kasritme voor het DGGF
 meerjarig bijgesteld.
 Daarnaast is ter dekking van budgettaire problematiek vanwege een
 verslechterde ruilvoet besloten tot een taakstelling op de departementale
 begrotingen, waarbij vanaf 2017 de begroting van Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking met een bedrag van EUR 49 miljoen wordt verlaagd. Dat
 bedrag is het ODA-aandeel in de HGIS-taaksteling. Hiervoor wordt op
 beleidsartikel 1 het budget voor PSD vanaf 2017 verlaagd met EUR 9 miljoen en
 het budget voor handels- en investeringsbevordering met EUR 0,8 miljoen.
 
 Artikel 1 Duurzame handel en investeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw ontvangsten (EUR 1.000)
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 23.463
 
 
 20.685
 
 
 1.815
 
 
 1.815
 
 
 1.815
 
 
 
 
 
 mutatie nota van
 wijziging 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 mutatie amendement 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2016
 
 
 
 69.569
 
 
 2.441
 
 
 2.304
 
 
 2.176
 
 
 2.058
 
 
 
 
 
 nieuwe mutaties 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 11.052
 
 
 93.032
 
 
 
 23.126
 
 
 
 4.119
 
 
 3.991
 
 
 3.873
 
 
 3.764
 
 
 
 
 
 Toelichting artikel 1 ontvangsten
 De ontvangsten in 2017 en verder betreffen de vrijval van middelen van het nog
 uitstaande FOM-portfolio. De FOM is medio 2016 opgegaan in het DTIF. De komende
 jaren betreffen daarom louter het beheer en afbouw van de bestaande
 portefeuille. De middelen die de komende jaren vrijvallen worden toegevoegd aan
 het DTIF.
 
 Artikel 2 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid en water
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw uitgaven (EUR 1.000)
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 632.320
 
 
 665.742
 
 
 680.742
 
 
 685.742
 
 
 685.742
 
 
 
 
 
 mutatie nota van
 wijziging 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 mutatie amendement 2016
 
 
 
 – 8.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2016
 
 
 
 19.436
 
 
 15.785
 
 
 14.984
 
 
 8.715
 
 
 8.715
 
 
 
 
 
 nieuwe mutaties 2016
 
 
 
 – 455
 
 
 – 21.455
 
 
 – 27.455
 
 
 – 27.455
 
 
 – 27.455
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 525.705
 
 
 642.801
 
 
 
 660.072
 
 
 
 668.271
 
 
 667.002
 
 
 667.002
 
 
 673.457
 
 
 
 
 
 Toelichting artikel 2
 Bij eerste suppletoire begroting 2016 werd het budget 2017 verhoogd met
 EUR 15,8 miljoen. Dit is veroorzaakt door een herschikking van activiteiten
 binnen het landenbudget van Zuid Soedan, die leidde tot een verhoging van het
 budget voor water en voedselzekerheid (ten koste van functionerende
 rechtsorde). Ook is de mutatie veroorzaakt door de verhoging van de bijdrage op
 het gebied van voedselzekerheid aan IFAD vanwege een ongunstige
 wisselkoers.
 Ter invulling van de taakstelling als gevolg van de ruilvoetverslechtering
 wordt op beleidsartikel 2 vanaf 2017 het budget voor voedselzekerheid verlaagd
 met EUR 11 miljoen, voor water met EUR 6 miljoen, en klimaat met EUR 4
 miljoen.
 
 Artikel 3 Sociale vooruitgang
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw uitgaven (EUR 1.000)
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 847.642
 
 
 732.970
 
 
 730.470
 
 
 730.470
 
 
 730.470
 
 
 
 
 
 mutatie nota van
 wijziging 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 mutatie amendement 2016
 
 
 
 8.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2016
 
 
 
 – 1.356
 
 
 – 2.446
 
 
 – 2.447
 
 
 – 3.547
 
 
 – 3.547
 
 
 
 
 
 nieuwe mutaties 2016
 
 
 
 0
 
 
 – 3.000
 
 
 – 3.000
 
 
 – 3.000
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 904.810
 
 
 854.286
 
 
 
 727.524
 
 
 
 725.023
 
 
 723.923
 
 
 723.923
 
 
 713.923
 
 
 
 
 
 Toelichting artikel 3
 Het budget 2017 wordt met EUR 3 miljoen verlaagd. Dit is een saldo van
 twee mutaties. Ten eerste wordt het budget met EUR 10 miljoen verhoogd als
 gevolg van de motie Van Laar/Van Veldhoven over Zuidelijke organisaties. Ten
 tweede wordt ter invulling van de taakstelling als gevolg van de
 ruilvoetverslechtering vanaf 2017 het budget verlaagd met EUR 13 miljoen.
 
 Artikel 4 Vrede en veiligheid voor ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw uitgaven (EUR 1.000)
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 544.571
 
 
 544.571
 
 
 404.571
 
 
 414.571
 
 
 414.571
 
 
 0
 
 
 
 
 mutatie nota van
 wijziging 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 mutatie amendement 2016
 
 
 
 13.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2016
 
 
 
 336.509
 
 
 – 69.465
 
 
 – 1.766
 
 
 – 8.311
 
 
 – 8.311
 
 
 0
 
 
 
 
 nieuwe mutaties 2016
 
 
 
 0
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 736.387
 
 
 894.080
 
 
 
 469.106
 
 
 
 396.805
 
 
 400.260
 
 
 400.260
 
 
 400.260
 
 
 
 
 
 Toelichting artikel 4
 Bij eerste suppletoire begroting 2016 werd het budget 2017 verlaagd met EUR 69
 miljoen. Dit is deels veroorzaakt door mutaties binnen het Noodhulpfonds. Door
 hoge betalingen in 2015 en een kasschuif van 2017 naar 2016 van EUR 50 miljoen
 resteert nu nog EUR 57 miljoen in 2017. Ook is de verlaging het gevolg van een
 herschikking van activiteiten binnen het landenbudget van Zuid-Soedan, die
 leidde tot een verlaging van het budget voor functionerende rechtsorde (ten
 gunste van voedselzekerheid en water).
 Ter invulling van de taakstelling als gevolg van de ruilvoetverslechtering
 wordt vanaf 2017 het budget voor veiligheid en rechtstaat met 6 miljoen
 verminderd.
 
 Artikel 5 Versterkte kaders voor ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw uitgaven (EUR 1.000)
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 80.186
 
 
 – 69.488
 
 
 187.718
 
 
 176.927
 
 
 245.796
 
 
 
 
 
 mutatie nota van
 wijziging 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 mutatie amendement 2016
 
 
 
 – 12.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2016
 
 
 
 1.169
 
 
 42.259
 
 
 – 255.959
 
 
 – 165.831
 
 
 – 201.827
 
 
 
 
 
 nieuwe mutaties 2016
 
 
 
 – 139.483
 
 
 – 80.402
 
 
 – 150.921
 
 
 – 185.703
 
 
 – 179.503
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 345.100
 
 
 – 70.628
 
 
 
 – 107.631
 
 
 
 – 219.162
 
 
 – 174.607
 
 
 – 135.534
 
 
 51.856
 
 
 
 
 
 Toelichting artikel 5
 De mutaties op dit artikel zijn het gevolg van toenemende uitgaven voor de opvang van asielzoekers en verlaging van het ODA-budget als gevolg van BNI-bijstellingen.
 In de begroting 2016 werd nog uitgegaan van een asielinstroom van 26.000 voor 2016 en 2017. Bij najaarsnota 2015 is de instroomraming 2016 verhoogd van 26.000 naar 58.000. De raming voor 2017 wordt nu bijgesteld naar 42.000. De verhoogde asieltoerekening voor 2016 en 2017 wordt gedekt door BNI-ruimte uit 2016 t/m 2021 en het inzetten van meevallers in de BHOS-begroting. Een deel van de in het voorjaar van 2016 voorziene BNI-ruimte is er niet meer, door negatieve BNI-bijstellingen bij MEV. De negatieve BNI bijstellingen resulteren in een verlaging van dit begrotingsartikel. Gezien de mogelijke fluctaties in de BNI ontwikkeling en de asielinstroom wordt het tekort op dit artikelonderdeel gedurende het begrotingsjaar ingevuld.
 
 Artikel 5 Versterkte kaders voor ontwikkeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw ontvangsten (EUR 1.000)
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2016
 
 
 
 164.737
 
 
 77.082
 
 
 74.692
 
 
 72.354
 
 
 72.068
 
 
 
 
 
 mutatie nota van
 wijziging 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 mutatie amendement 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 nieuwe mutaties 2016
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 92.497
 
 
 164.737
 
 
 
 77.082
 
 
 
 74.692
 
 
 72.354
 
 
 72.068
 
 
 68.782
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 2:
 Moties en toezeggingen in het vergaderjaar 2016/2017
 
 
 Moties
 
 
 
 
 
 
 
 
 Datum 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Herkomst
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 22-09-2015
 
 
 Motie Slob c.s. 34 300, nr. 23: over structureel
 reserveren van extra middelen voor eerstejaarsopvang in
 Nederland en opvang in de regio
 
 
 Algemene Politieke Beschouwingen d.d. 17 september 2015
 
 
 Aan voldaan in begroting Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking, hfst XVII, 2017
 
 
 
 
 22-09-2015
 
 
 Motie Thieme c.s. 34 300, nr. 30: over de effecten van
 klimaatverandering, handels- en belastingpolitiek en
 wapenleveranties op de stabiliteit in kwetsbare landen en
 regio’s
 
 
 Algemene Politieke Beschouwingen d.d. 17 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief ESA-60627, verzonden op 13 juni 2016
 
 
 
 
 17-11-2015
 
 
 Motie Jan Vos c.s. 21 501–02, nr. 1544:
 gewijzigde motie over aanpassing van de ISDS-clausule in
 CETA
 
 
 VAO Trans-Atlantische Handels- en Investeringsovereenkomst
 (TTIP) d.d. 13 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief CETA-2016.208234, verzonden op 20 april
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Van Veldhoven c.s. 34 300-XVII, nr. 43:
 over onderscheid tussen klimaatfinanciering en officiële
 ontwikkelingshulp
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief FEZ-262755, verzonden op 18 mei 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Van Veldhoven en Van Laar 34 300-XVII, nr. 42:
 over innovatieve duurzame oplossingen voor noodhulp
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-3644/2016, verzonden op 12 mei
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Van Veldhoven Motie 34 300-XVII, nr. 45:
 over betrekken van vrouwen bij vredesopbouw
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-2016.41270, verzonden op 8 maart
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Taverne c.s. 34 300-XVII, nr. 30:
 over verhoging van de financiering voor geïntegreerde
 SRGR-hiv/aids-dienstverlening
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan in begroting Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking, hfst XVII, 2017
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Van Laar en Voordewind 34 300-XVII, nr. 36:
 over hulp aan vluchtelingen met een beperking
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-3644/2016, verzonden op 12 mei
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Van Laar c.s. 34 300-XVII, nr. 34:
 over de herziening van de Meerjarige Strategische Plannen
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Ten Broeke en Servaes 34 300-V, nr. 19:
 over schuiven in de vrijwillige afdrachten aan internationale
 organisaties
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan in begroting Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking, hfst XVII, 2017
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Voordewind 34 300-XVII, nr. 48:
 over structurele steun aan aidswezen
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-3644/2016, verzonden op 12 mei
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Taverne c.s. 34 300-XVII, nr. 13:
 over transparantie, efficiëntie en affectiviteit in begroting en
 jaarverslag
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-188200/2016, verzonden op 31 maart
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Klaver c.s. 34 300-XVII, nr. 52:
 over herzien van het Energy Charter Treaty
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-2016.276927, verzonden op 17 mei
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Ten Broeke/Servaes 34 300-V, nr. 20:
 over zachte leningen en handelspreferenties voor eerste
 opvanglanden
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief MINBUZA-2016.2552, verzonden op 31 maart
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Klaver en Jan Vos 34 300-XVII, nr 50:
 over een meerjarenplan klimaatfinanciering
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IGG-2016.365839, verzonden op 7 juli
 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Voordewind en Agnes Mulder 34 300-XVII, nr. 46: over 25% van het budget
 besteden via het maatschappeliljk middenveld
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief FEZ-21-06-2016-D, verzonden op 7 juli
 2016.
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Agnes Mulder en Smaling 34 300-XVII, nr. 31:
 over de vulling van het EU-trustfund
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-279746, verzonden op 24 mei
 2016.
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Jan Vos en Teeven 34 300-XVII, nr. 39:
 over de rol van de Financierings Maatschappij voor
 Ontwikkelingslanden
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DDE-131266, verzonden 16 maart 2016
 
 
 
 
 02-12-2015
 
 
 Motie Smaling 34 300-XVII, nr. 12: over het SMART
 formulier van doelen
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016 d.d. 26 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-188200/2016,verzonden op 31 maart
 2016
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Van Laar 32 605, nr. 181: over inspanning om
 tekorten aan noodhulp te verminderen
 
 
 VAO Noodhulp d.d. 16 februari 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-3644/2016, veronden op 12 mei
 2016
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Voordewind c.s. 32 605, nr. 178: over
 financiering Dutch Relief Alliance langjarig doorzetten
 
 
 VAO Noodhulp d.d. 16 februari 2016
 
 
 Aan voldaan in begroting Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking, hfst XVII, 2017
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Dijkstra en Van Veldhoven 32 605, nr. 179: over
 speciale aandacht voorkomen besnijdenis in
 vluchtelingenkampen
 
 
 VAO Noodhulp d.d. 16 februari 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-3644/2016, verzonden op 12 mei
 2016
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Van Laar 33 625, nr. 201: over de ondersteuning
 van kleine boeren en boerinnen in OS-landen
 
 
 VAO Voedselzekerheid d.d. 16 februari 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Smaling 33 625, nr. 203: over intensivering op
 het onderwerp grondbeleid en landeigendom
 
 
 VAO Voedselzekerheid d.d. 16 februari 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Dik-Faber 33 625, nr. 199: over actieplan voor
 het tegengaan van voedselverliezen in OS-landen
 
 
 VAO Voedselzekerheid d.d. 16 februari 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Thieme 33 625, nr. 195: over een heldere
 definitie van climate-smart agriculture
 
 
 VAO Voedselzekerheid d.d. 16 februari 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Van Laar 33 625, nr. 202: over een
 implementatieplan voor voedselzekerheid
 
 
 VAO Voedselzekerheid d.d. 16 februari 2016
 
 
 aan voldaan per brief MINBUZA-2016.332479, verzonden op 13 juni
 2016
 
 
 
 
 23-02-2016
 
 
 Motie Taverne 33 625, nr. 200: over inzetten op
 circulaire economie
 
 
 VAO Voedselzekerheid d.d. 16 februari 2016
 
 
 Is overgenomen door MinEZ
 
 
 
 
 15-03-2016
 
 
 Motie Vermue en Servaes 34 311, nr. 5: over
 grotere inspanningen om fundamentele rechten en principes op het
 werk in andere landen te realiseren
 
 
 NO «Eerlijk werk wereldwijd» d.d. 7 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 15-03-2016
 
 
 Motie Vermue en Servaes 34 311, nr. 7: over
 cao's in het imvo-beleid
 
 
 NO «Eerlijk werk wereldwijd» d.d. 7 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-327352/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 15-03-2016
 
 
 Motie Vermue en Servaes 34 311, nr. 6: over
 handelsinstrumentene en MoU's inzetten ten gunste van
 fundamentele rechten en principes op het werk
 
 
 NO «Eerlijk werk wereldwijd» d.d. 7 maart 2016
 
 
 Aan voldaan in brief IMH-327352/2016, d.d. 17 juni 2016
 
 
 
 
 05-04-2016
 
 
 Motie Van Laar 33 625, nr. 208: over een genderanalyse- en
 strategie bij elk nieuw project
 
 
 VAO Inclusieve ontwikkeling in Nederlandse
 ontwikkelingssamenwerking d.d. 31 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 05-04-2016
 
 
 Motie Van Laar 33 625, nr. 209: over krachtiger bevorderen van
 een coherent beleid voor ontwikkeling
 
 
 VAO Inclusieve ontwikkeling in Nederlandse
 ontwikkelingssamenwerking d.d. 31 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-332479/2016, verzonden op 13 juni
 2016
 
 
 
 
 05-04-2016
 
 
 Motie Van Laar/Van Veldhoven 33 625, nr. 207: over 10 miljoen
 per jaar voor zuidelijke vrouwenorganisaties
 
 
 VAO Inclusieve ontwikkeling in Nederlandse
 ontwikkelingssamenwerking d.d. 31 maart 2016
 
 
 Aan voldaan in begroting Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking, hfst XVII, 2017
 
 
 
 
 05-04-2016
 
 
 Motie Van Veldhoven c.s. 33 625, nr. 210: over onderwijs in
 vluchtelingenkampen en gastgemeenschappen
 
 
 VAO Inclusieve ontwikkeling in Nederlandse
 ontwikkelingssamenwerking d.d. 31 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-330486/2016, verzonden op 16 juni
 2016
 
 
 
 
 05-04-2016
 
 
 Motie Omtzigt 22 112, nr. 2098: over het opsplitsen
 van het Anti Tax Avoidance Package
 
 
 VAO Inclusieve ontwikkeling in Nederlandse
 ontwikkelingssamenwerking d.d. 31 maart 2016
 
 
 Is overgenomen door MinFin
 
 
 
 
 26-04-2016
 
 
 Motie Teeven 34 300-XVII, nr. 67: over kortere
 doorlooptijden van aanvraaagprocedures voor
 exportkredietverzekeringen
 
 
 VAO Economische missies en handelsbevordering d.d. 19 apil
 2016
 
 
 Is overgenomen door MinFin
 
 
 
 
 26-04-2016
 
 
 Motie Jan Vos 34 300 XVII, nr. 66: over inzicht in
 de afweging die ten grondslag ligt aan het verstrekken van
 exportkredietverzekeringen
 
 
 VAO Economische missies en handelsbevordering d.d. 19 apil
 2016
 
 
 Is overgenomen door MinFin
 
 
 
 
 29-04-2016
 
 
 Motie Bruins en Teeven 21 501-02,
 nr 1613: over
 een juridische quick scan naar de mogelijkheden om de «lesser
 duty rule» niet toe te passen in bijzondere omstandigheden
 
 
 VAO RBZ/Handelsraad d.d. 28 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief Minbuza 2016.359249, verzonden op 24 juni
 2016
 
 
 
 
 29-04-2016
 
 
 Motie Jasper van Dijk c.s. 21 501-02,
 nr. 1609: over
 niet toelaten van producten op de Europese markt die niet
 voldoen aan Europese normen
 
 
 VAO RBZ/Handelsraad d.d. 28 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-2016.276927, verzonden op 17 mei
 2016
 
 
 
 
 29-04-2016
 
 
 Motie Grashoff en Jan Vos 21 501-02,
 nr 1615: over
 een parlementair voorbehoud indien de Europese Commissie een
 voorstel doet voor voorlopige toepassing van CETA
 
 
 VAO RBZ/Handelsraad d.d 28 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief MINBUZA-2016.396975, verzonden op 7 juli
 2016
 
 
 
 
 20-05-2016
 
 
 Motie Jasper van Dijk 21 501-02, nr. 1609:
 over niet toelaten van producten op de Europese markt die niet
 voldoen aan Europese normen
 
 
 VAO RBZ / Handelsraad d.d. 28 april 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Motie Bruins 31 985, nr. 28: over geen toepassing
 van het Investment Court System
 
 
 Debat vrijhandelsverdrag met Canada (CETA) d.d. 7 juni
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Motie Bruins 31 985, nr. 30: over de lijsten met
 uitzonderingen per sector
 
 
 Debat vrijhandelsverdrag met Canada (CETA) d.d. 7 juni
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Motie Merkies en Van Dijk 31 985, nr. 32: over
 de mogelijkheid dat nationale parlementen zich uitspreken over
 ICS in CETA
 
 
 Debat vrijhandelsverdrag met Canada (CETA) d.d. 7 juni
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Motie Verhoeven 31 985, nr. 37: over het versterken
 van de handel in groene, innovatieve producten en
 technologiën
 
 
 Debat vrijhandelsverdrag met Canada (CETA) d.d. 7 juni
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Motie Vos en Teeven 31 985, nr. 38: over geen aanpassingen
 die afdoen aan reeds gestelde eisen op het gebied van arbeid en
 milieu
 
 
 Debat vrijhandelsverdrag met Canada (CETA) d.d. 7 juni
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Motie Teeven 31 985, nr. 40: over het zo snel
 mogelijk goedkeuren van CETA
 
 
 Debat vrijhandelsverdrag met Canada (CETA) d.d. 7 juni
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 28-06-2016
 
 
 Motie Schouten/Grashoff 25 087, nr. 123 over
 het bestrijden van belastingontwijking opnemen in convenanten
 voor MVO
 
 
 Debat over het rapport van de OESO over de aanpak van
 belastingontwijking d.d. 22 juni 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH- 358864/2016, verzonden op 28 juni
 2016
 
 
 
 
 28-06-2016
 
 
 Motie Smaling c.s. 34 475-XVII, nr. 8
 over het te volgen traject bij de jaarrekening
 ontwikkelingssamenwerking
 
 
 Wetgevingsoverleg Jaarverslag BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 28-06-2016
 
 
 Motie Van Veldhoven 34 400-XVII, nr. 41
 over herkenbaar opnemen van de kosten voor
 eerstejaarsasielopvang
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van BuHa-OS (XVII) voor het
 jaar 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 01-07-2016
 
 
 Motie Dik-Faber/Klaver 31 793, nr. 128 over
 een carve-out clausule voor investeringsarbitrage in het
 klimaatverdrag
 
 
 Stenogram 24-05-2016 aanvankelijk aan MinI&M en later aan
 MinBuZa doorgezet
 
 
 Aan voldaan per brief MinI&M 319900/2016 verzonden op
 6 juli 2016
 
 
 
 
 05-07-2016
 
 
 Motie Bruins c.s. 21 501-02, nr. 1614
 over de zeven uitgangspunten voor TTIP als breed gedragen
 Nederlands standpunt
 
 
 VAO RBZ Handelsraad 28-04-2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 06-07-2016
 
 
 Motie (gewijzigd) Bosman 29 653, nr. 26 over
 verbetering van asielwetgeving op Curacao
 
 
 Debat uitslag verkiezinigen Venezuela 30 juni 2016
 
 
 Overgenomen door MinBZK
 
 
 
 
 07-07-2016
 
 
 Motie Voordewind/Van Laar 32 605, nr. 185 over
 het budget voor de Dutch Relief Alliance voor 2017
 
 
 VAO Noodhulp 23 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 
 
 Toezeggingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Datum 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Herkomst
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 07-09-2015
 
 
 De Kamer voor volgende AO Wapenexport schriftelijk informeren
 over voorgenomen NLe beleidswijziging nav een NL/DUI
 interpretatie-verschil bij toepassing van categorie 6 van EU
 gemeenschappelijke militaire lijst op gedemilitariseerde
 voertuigen?
 
 
 Nota-overleg d.d. 7 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DVB-180/2015, verzonden op 2 november
 2015
 
 
 
 
 08-09-2015
 
 
 De Kamer ontvangt een brief over de positie van ODA binnen het
 geheel van geldstromen naar ontwikkelingslanden.
 
 
 AO VN top inzake de Post 2015 ontwikkelingsagenda d.d.
 8 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief Minbuza-2015.647955, verzonden op
 27 november 2015
 
 
 
 
 08-09-2015
 
 
 De Kamer ontvangt vóór 1 november a.s. een kabinetsreactie op
 het AIV-advies «ACS- EU samenwerking na 2020».
 
 
 AO VN top inzake de Post 2015 ontwikkelingsagenda d.d.
 8 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-334439/15, verzonden op 24 september
 2015
 
 
 
 
 08-09-2015
 
 
 De Kamer wordt uiterlijk in juli 2016 per brief geïnformeerd
 over het beleid ten aanzien van de monitoring van de voortgang
 van de SDG's.
 
 
 AO VN top inzake de Post 2015 ontwikkelingsagenda d.d.
 8 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief MINBUZA-2016.185506, verzonden op 24 mei
 2016
 
 
 
 
 09-09-2015
 
 
 In de rapportage over de AVVN wordt informatie opgenomen over
 resultaten
 resolutie 1325,
 specifiek in Irak, en over FLOW fondsen
 
 
 AO AVVN d.d. 9 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DSO-41270, verzonden op 8 maart 2016
 
 
 
 
 10-09-2015
 
 
 Minister zal de Kamer in de volgende voortgangsrapportage informeren
 over Nederlandse financiële bijdrage aan UNODC ter bestrijding
 corruptie in Mali
 
 
 AO Mali MINUSMA d.d. 10 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DVB-235/2015, verzonden op 18 december
 2015
 
 
 
 
 10-09-2015
 
 
 Minister zal de Kamer in de volgende voortgangsrapportage informeren
 over gebruik inlichtingencapaciteit voor aanpak
 mensensmokkel
 
 
 AO Mali MINUSMA d.d. 10 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DVB-234/2015, verzonden op 18 december
 2015
 
 
 
 
 10-09-2015
 
 
 Minister zal de Kamer in de volgende voortgangsrapportage informeren
 over update van actuele situatie economische opbouw Mali en de
 hulpmiddelen. En informatie over ter beschikking gestelde
 humanitaire hulp aan Mali
 
 
 AO Mali MINUSMA d.d. 10 september 2015
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 10-09-2015
 
 
 Resultaatrapportage over speerpunten 2014 wordt binnenkort aan
 de Kamer gestuurd, met ook informatie over resultaten
 rechtstaatprogramma Mali
 
 
 AO Mali MINUSMA d.d. 10 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-573896/15, verzonden op 5 november
 2015
 
 
 
 
 11-09-2015
 
 
 Binnen twee weken ontvangt de Kamer een brief inzake de
 uitvoering van de motie Sjoerdsma en Van Ojik (Kamerstuk 34 000-XVII, nr. 28) over de aansluiting van het
 Nederlands beleid op het gebied van hulp en handel bij de nieuwe
 SDG-agenda.
 
 
 AO VN top inzake de Post 2015 ontwikkelingsagenda d.d.
 8 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-519290/2015, verzonden op
 28 september 2015
 
 
 
 
 11-09-2015
 
 
 De Kamer ontvangt vóór het algemeen overleg over het DGGF een
 brief over de rol die Nederland, mogelijk in samenwerking met
 The Currency Exchange Fund (TCX), zou kunnen spelen bij het
 ondervangen van wisselkoersrisico's, die belemmerend werken voor
 MKB
 
 
 AO VN top inzake de Post 2015 ontwikkelingsagenda d.d.
 8 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DGGF DDE-551815, verzonden op 1 oktober
 2015
 
 
 
 
 29-09-2015
 
 
 De Kamer ontvangt volgend voorjaar een rapportage over
 beleidscoherentie
 
 
 AO VN top inzake de Post 2015 ontwikkelingsagenda d.d.
 8 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brieven DIE-600395/2015 en DIE-600394/2015,
 verzonden op 4 november 2015.
 
 
 
 
 29-09-2015
 
 
 In de eerder toegezegde brief over de partnerlandenlijst zal de
 Minister ook specifiek ingaan op
 het beleid ten aanzien van landen die veel vluchtelingen
 opvangen in de regio waar deze vluchtelingen vandaan komen
 
 
 AO VN top inzake de Post 2015 ontwikkelingsagenda d.d.
 8 september 2015
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 14-10-2015
 
 
 Minister zegt toe een Kamerbrief te sturen met daarin analyse
 achterblijven spoor 3 DFFG waarin specifiek wordt ingegaan op
 toetsingskader en technische assistentie.
 
 
 AO DGGF d.d. 14 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brief met kenmerk 632179/15, verzonden op
 23 november 2015
 
 
 
 
 19-10-2015
 
 
 Toezegging over Evaluatie Europees SRGR beleid en de verhouding
 tussen rechten en gezondheid
 
 
 AO RBZ/OS d.d. 14 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DSO-261/15, verzonden op 9 november
 2015
 
 
 
 
 19-10-2015
 
 
 Toezegging over Appreciatie coherentierapportage
 
 
 AO RBZ/OS d.d. 14 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brief Minbuza-2016.332479, verzonden op 13 juni
 2016
 
 
 
 
 29-10-2015
 
 
 De Kamer ontvangt een kabinetsappreciatie van IOB evaluatie van
 het beleid op het gebied van gender en vrouwenrechten inclusief
 verhouding tussen de internationale inspanningen onderdeel
 gezondheid en rechten en eventuele consequenties voor de NL
 inzet
 
 
 AO RBZ Ontwikkelingssamenwerking d.d. 14 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brief met kenmerk TFVG-183/15, verzonden op
 16 november 2015
 
 
 
 
 29-10-2015
 
 
 De Kamer ontvangt vóór de begrotingsbehandeling een
 kabinetsappreciatie van de EU-rapportage over
 beleidscoherentie
 
 
 AO RBZ Ontwikkelingssamenwerking d.d. 14 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brieven DIE-600395/2015 en DIE-600394/2015
 verzonden op 4 november 2015.
 
 
 
 
 30-10-2015
 
 
 De Minister stuurt de Kamer een
 brief, indien nodig vertrouwelijk, met voorbeelden van
 rechterlijke uitspraken die de oprichting van een arbitragehof
 voor investeringsgeschillen rechtvaardigen.
 
 
 AO TTIP d.d. 7 oktober 2015
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 30-10-2015
 
 
 De Kamer ontvangt een schriftelijk appreciatie van het
 Trans-Pacific Partnership (TPP) en de mogelijke gevolgen voor
 TTIP
 
 
 AO TTIP d.d. 7 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-12651/2016, verzonden op 7 maart
 2016
 
 
 
 
 30-10-2015
 
 
 De Kamer ontvangt een schriftelijke appreciatie van de
 privacybescherming in TPP
 
 
 AO TTIP d.d. 7 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-12651, verzonden op 7 maart 2016
 
 
 
 
 30-10-2015
 
 
 De Minister zal tijdens het AO
 overleg naar voren gebrachte zorgen tav van de oprichting van
 een Netherlands Commercial Court (NCC) bespreken met Min V&J
 en de Kamer per brief informeren over de uitkomst van dit
 overleg
 
 
 AO TTIP d.d. 7 oktober 2015
 
 
 Aan voldaan per brief door Min V&J op 23 november 2015
 
 
 
 
 09-11-2015
 
 
 Minister BZ zal Minister BHOS vragen om de Kamer een overzicht te sturen van
 bestedingen van Nederlandse hulpgelden voor Jemen en de
 consequenties voor de humanitaire hulp aan Jemen.
 
 
 AO Jemen d.d. 4 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DAM-74625, verzonden op 26 januari
 2016
 
 
 
 
 18-11-2015
 
 
 Kamerbrief inzake situatie Burundi en de Artikel 96
 consultaties
 
 
 Vragenuur d.d. 11 november 2015 over Burundi
 
 
 Aan voldaan per brief DAF-649179, verzonden op 24 november
 2015
 
 
 
 
 18-11-2015
 
 
 Overleg met Stas V&J Dijkhoff over ambtsbericht
 Burundi
 
 
 Vragenuur d.d. 11 november 2015 over Burundi
 
 
 Aan voldaan per brief door MinV&J, verzonden op 22 juni
 2016
 
 
 
 
 18-11-2015
 
 
 Overleg met in Nederland wonende Burundese oppositie
 
 
 Vragenuurtje d.d. 11 november 2015 over Burundi
 
 
 Aan voldaan per brief DAF-665114, verzonden op 8 januari
 2016
 
 
 
 
 18-11-2015
 
 
 Overwegen om een Nederlandse gezant naar Burundi te sturen om
 dialoog te helpen bevorderen
 
 
 Vragenuurtje d.d. 11 november 2015 over Burundi
 
 
 Aan voldaan per brief DAF-665114, verzonden op 8 januari
 2016
 
 
 
 
 25-11-2015
 
 
 Toezegging om in het vervolg in de HGIS-nota een duidelijker
 onderscheid aan te brengen tussen ODA en non-ODA uitgaven.
 
 
 Wetgevingsoverleg onderdeel OS van de begroting BuHa-OS
 2016
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-188200/2016, verzonden op 31 maart
 2016
 
 
 
 
 25-11-2015
 
 
 Toezegging om beschikbare informatie over doelen en resultaten
 van OS ook via de begrotingswebsite beter inzichtelijk te
 maken.
 
 
 Wetgevingsoverleg onderdeel OS van de begroting BuHa-OS
 2016
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-188200/2016,verzonden op 31 maart
 2016
 
 
 
 
 25-11-2015
 
 
 Bekijken hoe beschikbare informatie over doelen en resultaten
 van OS in het vervolg beter aan de begroting gekoppeld kan
 worden en op een meer geconsolideerde wijze aan de Kamer kan
 worden aangeboden.
 
 
 Wetgevingsoverleg onderdeel OS van de begroting BuHa-OS
 2016
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-188200/2016, verzonden op 31 maart
 2016
 
 
 
 
 25-11-2015
 
 
 De Kamer informeren voor de begrotingsbehandeling over de
 systematiek met betrekking tot de eerstejaars opvang
 asielzoekers uit DAC-landen
 
 
 Wetgevingsoverleg onderdeel OS van de begroting BuHa-OS
 2016
 
 
 Aan voldaan per brief FEZ-655497/2015, verzonden op 25 november
 2015
 
 
 
 
 25-11-2015
 
 
 De Kamer informeren bij de Najaarsnota over de ramingen van
 MinV&J inzake de eerstejaars opvang asielzoekers en zal
 daarbij, indien mogelijk, ook aangeven hoe voorkomen kan worden
 dat structurele OS-programma's moeten worden aangepast.
 
 
 Wetgevingsoverleg onderdeel OS van de begroting BuHa-OS
 2016
 
 
 Aan voldaan per brief Najaarsnota 2015, verzonden op
 27 november 2015
 
 
 
 
 25-11-2015
 
 
 Bekijken hoe wijzigingen als gevolg van BNI-mutaties anders in
 de begroting kunnen worden opgenomen.
 
 
 Wetgevingsoverleg onderdeel OS van de begroting BuHa-OS
 2016
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-188200/2016, verzonden op 31 maart
 2016
 
 
 
 
 27-11-2015
 
 
 Minister zal de Kamer in een volgende rapportage nader informeren over
 de rol van de Higg Index en hoe Nederland een bijdrage kan
 leveren aan het aanmoedigen van bedrijven om zich hierbij aan te
 sluiten
 
 
 AO Textiel d.d. 19 november 2015
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 27-11-2015
 
 
 De Kamer ontvangt een verslag van de Asian Living Wage
 Conference met een nadere uitwerking van de Nederlandse inzet op
 het gebied van leefbaar loon
 
 
 AO Textiel d.d. 19 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief kenmerk DDE-614535/15, verzonden op
 13 november 2015
 
 
 
 
 27-11-2015
 
 
 Kamerbrief het verslag van de Najaarsvergadering van de
 Wereldbank, waarin ingegaan zal worden op de activiteiten van de
 Wereldbank in Bangladesh die door Nederland worden
 gefinancierd
 
 
 AO Textiel d.d. 19 november 2015
 
 
 Aan voldaan per brief kenmerk DDE-614535/15, verzonden op
 13 november 2015
 
 
 
 
 27-11-2015
 
 
 Nagaan welke informatie openbaar is tav
 investeringsbescherming, het aantal ISDS-zaken en het geven van informatie daarover en
 streeft ernaar dit voor de stemmingen van dinsdag aan Kamer te
 laten weten
 
 
 Begrotingsbehandeling BuHa-OS 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-663950/2015, verzonden op
 30-11-2015
 
 
 
 
 27-11-2015
 
 
 Kamer schriftelijk informeren waarom het niet mogelijk is een
 meerjarenraming op te nemen t.a.v. klimaatfinanciering
 
 
 Begrotingsbehandeling BuHa-OS 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IGG-2016.365839, verzonden op
 07-07-2016
 
 
 
 
 04-12-2015
 
 
 Kamer rapport EOF toesturen zoals aangekondigd in verslag
 RBZ/OS van oktober.
 
 
 Informele RBZ/OS d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-320221, verzonden op 5 februari
 2016
 
 
 
 
 08-12-2015
 
 
 Toezegging over weigering Pakistan terugkeerders op te nemen
 aan de orde te brengen tijdens informele OS-Raad
 
 
 Informele RBZ/OS d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-706842/2015, verzonden op 21 december
 2015
 
 
 
 
 08-12-2015
 
 
 Sonderen bij EU collega's naar assessment van effecten GLB op
 ontwikkelingslanden, mede in kader Global Goals en Kamer
 hierover informeren.
 
 
 Informele RBZ/OS d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-706842/2015, verzonden op 21 december
 2015
 
 
 
 
 08-12-2015
 
 
 Rapporteren over gesprek met EIB over steun aan
 opvanglanden
 
 
 Informele RBZ/OS d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-706842/2015, verzonden op 21 december
 2015
 
 
 
 
 08-12-2015
 
 
 Kamerbrief wanneer het Kabinet besluit een meer directieve rol
 aan te nemen m.b.t. voortgang van het traject inzake de
 IMVO-convenanten, waarbij ook een updat gegeven zal worden van
 de actuele stand van
 zaken.
 
 
 AO IMVO d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-327352/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 08-12-2015
 
 
 Kamer informeren in het voorjaar per brief over de wijze waarop
 monitoring en toezicht m.b.t. uitvoering van de IMVO-convenanten
 wordt vormgegeven.
 
 
 AO IMVO d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DMM-181917/16,verzonden op 21 april
 2016
 
 
 
 
 08-12-2015
 
 
 Kamerbrief met een nadere duiding van de problematiek m.b.t. de
 totstandkoming van EU-regelgeving op het gebied van
 conflictmineralen
 
 
 AO IMVO d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief BEB 2016Z12555/2016D25867, verzonden op 24 juni 2016.
 
 
 
 
 10-12-2015
 
 
 Toezegging schriftelijke toelichting rechtssystemen in het
 kader van TTIP
 
 
 MO TTIP d.d. 22 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-70171 verzonden op 22 februari
 2016
 
 
 
 
 10-12-2015
 
 
 Toezegging appreciatie van de positieve effecten van een
 handelsakkoord tussen VS en de EU, zoals TTIP
 
 
 MO TTIP d.d. 22 september 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-697749/2016, verzonden op 14 december
 2015.
 
 
 
 
 11-12-2015
 
 
 Minister stuurt de Kamer een appreciatie over uitspraak van het
 Europees HvJ over de status (gemengd of EU-only) van het
 EU-Singapore handelsakkoord, inclusief het proces voor
 goedkeuring over voorlopige toepassing en inwerkingtreding van
 van TTIP
 
 
 AO RBZ handel d.d. 8 december 2015
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 14-12-2015
 
 
 Kamer per brief informeren over waarborgen voor publieke
 diensten in handelsakkoorden
 
 
 AO RBZ handel d.d. 8 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-24563, verzonden op 18 januari
 2016
 
 
 
 
 14-12-2015
 
 
 Kamer per brief informeren wanneer duidelijk is hoe en wanneer
 de voorlopige toepassing voor CETA besloten gaat worden.
 
 
 AO RBZ handel d.d. 8 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-204549/2016, verzonden op 20 april
 2016
 
 
 
 
 14-12-2015
 
 
 Kamer informeren voor AO Noodhulp (d.d. 27 januari a.s.) over
 mogelijkheden om de noodhulpsystematiek een meer verplichtend
 karakter te geven.
 
 
 AO RBZ/OS d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-6102, verzonden op 20 januari
 2016
 
 
 
 
 14-12-2015
 
 
 Kamer ontvangt een Nationaal Actieplan beleidscoherentie
 
 
 AO RBZ/OS d.d. 3 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief BIS-332479/2016, verzonden op 13 juni
 2016
 
 
 
 
 08-01-2016
 
 
 De Kamer zsm na afronding van de procedure bij het Europees Hof
 van Justitie een appreciatie van de uitspraak van het Hof over
 het al dan niet gemengde karakter van handelsakkoorden, waarbij
 ook nader ingegaan zal worden op de consequenties TTIP
 
 
 AO RBZ handel d.d. 8 december 2015
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 08-01-2016
 
 
 De Kamer wordt tijdig per brief geïnformeerd over het moment
 van inwerkingtreding van CETA.
 
 
 AO RBZ handel d.d. 8 december 2015
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-204549/2016, verzonden op 20 april
 2016
 
 
 
 
 28-01-2016
 
 
 Minister zal de Kamer in de inzetbrief voor de Humanitaire Wereldtop
 in mei informeren over mogelijkheden om ook andere
 evaluatiediensten te betrekken bij beoordeling van effectiviteit
 van humanitaire hulpverlening (in het bijzonder via
 multilaterale organisat
 
 
 AO Noodhulp d.d. 27 januari 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-3644/2016, verzonden op 12 mei
 2016
 
 
 
 
 28-01-2016
 
 
 De Kamer ontvangt een brief over de resultaten van de
 Syrië-conferentie van 4 februari a.s. in Londen, waarin ook
 ingegaan zal worden op de bereikte resultaten met betrekking tot
 de hervorming van het noodhulpsysteem.
 
 
 AO Noodhulp d.d. 27 januari 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-3644/2016, verzonden op 12 mei
 2016
 
 
 
 
 28-01-2016
 
 
 De Kamer ontvangt een brief over resultaten van beleid ogv
 voedselzekerheid, waarin onder meer ook wordt ingegaan op de
 uitvoering van de aangenomen moties over het (agrarisch)
 beroepsonderwijs (Motie-Van der Staaij (Kamerstuk 33 625, nr.
 27) en motie-Ag
 
 
 AO Voedselzekerheid d.d. 27 januari 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 28-01-2016
 
 
 Minister zal in overleg met de staatssecretarissen van EZ en I&M
 en min VenJ bekijken of het mogelijk is om voedselzekerheid tot
 strategische sector te benoemen en de Kamer per brief over de
 uitkomst hiervan informeren
 
 
 AO Voedselzekerheid d.d. 27 januari 2016
 
 
 Overgenomen door MinEZ
 
 
 
 
 29-01-2016
 
 
 In Kamerbrief een update verschaffen over de inzet en behaalde
 resultaten op het terrein van wereldwijde voedselzekerheid met
 daarin specifieke aandacht voor 5 pt (zie notes)
 
 
 AO Voedselzekerheid d.d. 27 januari 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 04-03-2016
 
 
 EK – Toezegging toezending Kamerbrief met meest actuele
 informatie, inclusief opsomming van Nederlandse inzet, ohgv
 gendercide
 
 
 EK MO Voorjaarsnota BHOS
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 04-03-2016
 
 
 EK – Toezegging om uit te zoeken of extra bijdrage aan
 Ontwikkelingsbank van de RvE mogelijk is.
 
 
 EK MO Voorjaarsnota BHOS
 
 
 Aan voldaan (mondeling)
 
 
 
 
 08-03-2016
 
 
 Minister zal Kamer informeren over de uitkomst inzake de
 imvo-convenanten.
 
 
 Notaoverleg Eerlijk werk wereldwijd d.d. 7 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-327352/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 08-03-2016
 
 
 Minister zal de Kamer ook de kabinetsappreciatie doen toekomen en
 daarbij ook ingaan op de meerwaarde van apart imvo-toezicht
 
 
 Notaoverleg Eerlijk werk wereldwijd d.d. 7 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-181917/2016, verzonden op 21 april
 2016
 
 
 
 
 08-03-2016
 
 
 Minister zal de Kamer informeren over de technische assistentie inzake
 de Arbeidsinspectie.
 
 
 Notaoverleg Eerlijk werk wereldwijd d.d. 7 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 16-03-2016
 
 
 Minister zal separaat rapporteren over de eerste resultaten van het
 Actieplan Inclusieve Ontwikkeling
 
 
 AO Inclusieve Ontwikkeling d.d. 9 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 16-03-2016
 
 
 Minister zal een schriftelijke reactie op het door Van Veldhoven
 aangeboden Actieplan «Met Man en Macht» opnemen in een volgende
 brief over het genderbeleid.
 
 
 AO Inclusieve Ontwikkeling d.d. 9 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 16-03-2016
 
 
 Minister zal een technische briefing faciliteren over methodieken van
 monitoring en evaluatie, specifiek aangaande sociale
 verandering.
 
 
 AO Inclusieve Ontwikkeling d.d. 9 maart 2016
 
 
 Wordt ingepland
 
 
 
 
 16-03-2016
 
 
 Minister zal de Kamer een overzicht sturen van de extra inzet van EU
 lidstaten voor de implementatie van de Global Goals, afgezet
 tegen de Nederlandse inzet via het Actieplan voor inclusieve
 ontwikkeling en analyse of aanscherping nodig is.
 
 
 AO Inclusieve Ontwikkeling d.d. 9 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 16-03-2016
 
 
 Minister zal in de volgende beleidsbrief over voedselzekerheid zal
 aandacht besteden aan de positie van boeren en boerinnen met een
 beperking.
 
 
 AO Inclusieve Ontwikkeling d.d. 9 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 16-03-2016
 
 
 Minister rapporteert bij het a.s. VAO over financiering voor
 vrouwenrechten organisaties over de maatregelen voor versterking
 en verankering van genderbeleid in de organisatie.
 
 
 AO Inclusieve Ontwikkeling d.d. 9 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 16-03-2016
 
 
 Minister geeft tijdens het a.s. VAO over financiering voor
 vrouwenrechten organisaties een toelichting op de voortgang van
 de inzet op sociale protectie.
 
 
 AO Inclusieve Ontwikkeling d.d. 9 maart 2016
 
 
 Aan voldaan in VAO inclusieve ontwikkeling van 31 maart
 2016
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 Minister zal de Kamer naar verwachting vóór de zomer informeren over
 de uitkomst inzake de IMVO-convenanten.
 
 
 Notaoverleg initiatiefnota Van Laar en Kerstens: «Eerlijk werk
 wereldwijd» d.d. 7 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-327352/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 Minister zal Kamer na verschijning resultaten onderzoek over de
 zorgplicht van bedrijven een kabinetsappreciatie doen toekomen
 en ook ingaan op eventuele meerwaarde van een aparte
 IMVO-toezichthouder
 
 
 Notaoverleg initiatiefnota Van Laar en Kerstens: «Eerlijk werk
 wereldwijd» d.d. 7 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-181917/2016, verzonden op 21 april
 2016
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 Minister zal de Kamer informeren over de pilot inzake de inzet van
 arbeidsinspecteurs vanuit het PUM-programma
 
 
 Notaoverleg initiatiefnota Van Laar en Kerstens: «Eerlijk werk
 wereldwijd» d.d. 7 maart 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 De Kamer wordt vóór het zomerreces per brief geïnformeerd over
 de uitkomst van het gesprek met de Israëlische autoriteiten over
 inzet van door Nederlands bedrijf geleverde diensthonden, waarin
 ook ingegaan zal worden op de relatie met het hu
 
 
 AO Wapenexportbeleid d.d. 11 februari 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-346416, verzonden op 24 juni
 2016
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 De Kamer wordt vóór het zomerreces per brief geïnformeerd over
 de uitkomst van onderzoek naar mogelijkheden om SOTAS (Standoff
 Target Acquisition System)-communicatieapparatuur op de dual-use
 goederen lijst van wapenexportcontroleregimes te plaatsen
 
 
 AO Wapenexportbeleid d.d. 11 februari 2016
 
 
 Aan voldaan per brief IMH-346416, verzonden op 24 juni
 2016
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 De Kamer ontvangt vóór de begrotingsbehandeling een separate
 resultatenrapportage over het actieplan inclusieve ontwikkeling
 in het kader van de Global Goals
 
 
 AO Inclusieve ontwikkeling in het Nederlandse OS-beleid d.d.
 9 maart 2016:
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 In Kamerbrief over de resultaten van het
 Voedselzekerheidsbeleid zal R ook ingaan op de positie van
 boeren en boerinnen met een beperking
 
 
 AO Inclusieve ontwikkeling in het Nederlandse OS-beleid d.d.
 9 maart 2016:
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 17-03-2016
 
 
 Minister zal met het oog op het aanscherpen van de Nederlandse
 prioriteiten bekijken op welke wijze inzicht gegeven kan worden
 in de prioriteiten die andere Europese landen stellen en de
 Kamer hierover informeren
 
 
 AO Inclusieve ontwikkeling in het Nederlandse OS-beleid d.d.
 9 maart 2016:
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 31-03-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de a.s. Voorjaarsvergadering
 Wereldbank rapporteren over de voortgang op de motie van D66
 over Onderwijs in vluchtelingenkampen en gastgemeenschappen
 
 
 VAO Inclusieve Ontwikkeling, d.d. 31 maart 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DSH-330486/2016, verzonden op 16 juni
 2016
 
 
 
 
 08-04-2016
 
 
 Kamerbrief over de wijze waarop mensenrechten in handelsmissies
 worden geïntegreerd
 
 
 AO Economische missies en handelsbevorderingen d.d. 7 april
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 08-04-2016
 
 
 Kamerbrief over de maatschappelijke inbedding van
 infrastructuurprojecten waarbij Nederland bilateraal of via
 ontwikkelingsbanken betrokken is.
 
 
 AO Economische missies en handelsbevordering d.d. 7 april
 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 11-04-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de Voorjaarsvergadering van de
 Wereldbank voor zover mogelijk een overzicht opnemen van de
 posities en het stemgedrag van landen ten aanzien van het
 beloningsbeleid bij de Wereldbank
 
 
 AO Voorjaarsvergadering Wereldbank d.d. 5 april 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DMM-338895/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 11-04-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de Voorjaarsvergadering van de
 Wereldbank informatie opnemen over de betrokkenheid van
 Nederlandse bedrijven bij de uitvoering van projecten van de
 Wereldbank, en daarbij ingaan op zowel het aantal bedrijven als
 de omvang van projecten
 
 
 AO Voorjaarsvergadering Wereldbank d.d. 5 april 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DMM-338895/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 11-04-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de Voorjaarsvergadering van de
 Wereldbank ingaan op benoemingen van Nederlanders op posities
 bij de Wereldbank
 
 
 AO Voorjaarsvergadering Wereldbank d.d. 5 april 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DMM-338895/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 11-04-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de Voorjaarsvergadering van de
 Wereldbank rapporteren over de uitkomst van besprekingen over
 CO2 beprijzing
 
 
 AO Voorjaarsvergadering Wereldbank d.d. 5 april 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DMM-338895/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 11-04-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de Voorjaarsvergadering van de
 Wereldbank ingaan op mogelijkheden voor het doorvoeren van
 verbeteringen bij projectassessments
 
 
 AO Voorjaarsvergadering Wereldbank d.d. 5 april 2015
 
 
 Aan voldaan per brief DMM-338895/2016, verzonden op 17 juni
 2016
 
 
 
 
 25-05-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de RBZ/OS rapporteren over de
 knelpunten met betrekking tot de totstandkoming van een Europese
 roadmap voor de implementatie van de Global Goals en daarbij ook
 ingaan op de inzet van Nederland en wat die heeft
 opgeleverd
 
 
 AO RBZ OS d.d. 26 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-279746/2016 verzonden op 24 mei
 2016
 
 
 
 
 25-05-2016
 
 
 De Kamer ontvangt z.s.m. een BNC-fiche over de Mededeling van
 de Commissie inzake Forced Displacement and Development
 
 
 AO RBZ OS d.d. 26 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-319378/2016, verzonden op 3 juni
 2016
 
 
 
 
 25-05-2016
 
 
 Minister zal de Kamer in het verslag van de RBZ/OS informeren over de
 landen waarmee dialogen worden gevoerd ihkv
 migratiepartnerschappen, wat de uitkomst daarvan is hoe dit
 wordt gemonitord en wanneer de Kamer hier nader over
 geïnformeerd wordt
 
 
 AO RBZ OS d.d. 26 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief MinBuZa-2016.287349, verzonden op 30 mei
 2016
 
 
 
 
 25-05-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de RBZ/OS een terugkoppeling geven van
 de conclusies die door de Raad zijn aangenomen over duurzame
 waardeketens
 
 
 AO RBZ OS d.d. 26 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-279746/2016 verzonden op 24 mei
 2016
 
 
 
 
 25-05-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de RBZ/OS een lijst opnemen van de
 bijdragen van de lidstaten aan het EU Emergency Trust Fund for
 Africa
 
 
 AO RBZ OS d.d. 26 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-279746/2016 verzonden op 24 mei
 2016
 
 
 
 
 25-05-2016
 
 
 Minister zal in het verslag van de RBZ/OS aangeven hoe de verdubbeling
 van het Europese beurzenprogramma zijn beslag krijgt en of deze
 verdubbeling ook betrekking heeft op het Nederlandse programma
 dat door het Nuffic wordt uitgevoerd
 
 
 AO RBZ OS d.d. 26 april 2016
 
 
 Aan voldaan per brief DIE-279746/2016 verzonden op 24 mei
 2016
 
 
 
 
 25-05-2016
 
 
 Minister zal samen met de
 Staatssecretaris van
 Infrastructuur en Milieu de Kamer na de zomer rapporteren over
 de Nederlandse inzet om de implementatie van de werelddoelen en
 de klimaatdoelen op samenhangende wijze vorm te geven
 
 
 AO RBZ OS d.d. 26 april 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Toezegging Minister inzake versturen uitgebreide versie GA ter
 voorbereiding op AO informele RBZ/Handel op 14 sept a.s.
 
 
 Plenair debat over voorlopige inwerkingstreding handelsakkoord
 met Canada CETA, d.d. 7 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Toezegging Minister inzake versturen Sustainability Impact Assesment
 van CETA naar de Tweede Kamer
 
 
 Plenair debat over voorlopige inwerkingstreding handelsakkoord
 met Canada CETA, d.d. 7 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Toezegging Minister zal in de
 memorie van
 toelichting van CETA een uiteenzetting geven van mogelijke
 mitigerende maatregelen voor CETA
 
 
 Plenair debat over voorlopige inwerkingstreding handelsakkoord
 met Canada CETA, d.d. 7 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-06-2016
 
 
 Toezegging Minister inzake onderzoek doen naar de wensbaarheid van
 ICS, waarbij wordt ingegaan op het vraagstuk over brede toegang
 en de verhouding tot het nationale rechtssysteem
 
 
 Plenair debat over voorlopige inwerkingstreding handelsakkoord
 met Canada CETA, d.d. 7 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 De Minister informeert de Kamer
 zo spoedig mogelijk per brief op het moment dat het besluit
 genomen wordt om het hulpprogramma aan een partnerland (deels)
 op te schorten.
 
 
 Jaarverslag 2015 BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 De Minister zal fraude bij de
 besteding van hulpgelden aankaarten bij Wereldbank, IMF en EU en
 de Kamer hierover rapporteren in het Verslag van de
 Najaarsvergadering van de Wereldbank.
 
 
 Jaarverslag 2015 BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 Toezegging Minister inzake bekijken mogelijkheid tot verhoging
 uitgaven via maatschappelijk middenveld en TK voor reces
 rapporteren
 
 
 Jaarverslag 2015 BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 Aan voldaan per brief FEZ-21-06-2016-D, verzonden op 7 juli
 2016
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 De Minister stuurt de Kamer een
 brief over de volgende stappen die gezet worden om informatie
 over doelen en resultaten beter inzichtelijk te maken.
 
 
 Jaarverslag 2015 BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 Toezegging Minister fraude bij de besteding van hulpgelden aankaarten
 bij Wereldbank, IMF en EU en de Kamer hierover rapporteren in
 het Verslag van de Najaarsvergadering van de Wereldbank.
 
 
 Jaarverslag 2015 BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 Toezegging Minister Kamerbrief over de volgende stappen die gezet
 worden om informatie over doelen en resultaten beter
 inzichtelijk te maken
 
 
 Jaarverslag 2015 BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 De Minister informeert de Kamer
 vóór het zomerreces per brief over de besteding van ODA-middelen
 via het maatschappelijk middenveld.
 
 
 Jaarverslag 2015 BuHa-OS d.d. 21 juni 2016
 
 
 Aan voldaan in brief FEZ-21-06-2016-D, verzonden op 7 juli
 2016
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 Toezegging Minister brief voor begrotingsbehandeling over hoe
 aanbestedingsregels kunnen worden ingezet om MVO te
 stimuleren
 
 
 AO IMVO d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 21-06-2016
 
 
 Toezegging Minister brief voor begrotingsbehandeling over de
 uitvoering van de motie Smaling/Voordewind (kamerstuknr. 32 852, nr.
 24)
 
 
 AO IMVO d.d. 21 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 22-06-2016
 
 
 Toezegging Minister om navraag te zullen doen bij de Turkse
 autoriteiten over het bericht dat Turkije zou schieten op
 Syrische vluchtelingen die vanuit Syrië de grens proberen over
 te steken en de uitkomsten hiervan aan de Kamer te
 rapporteren
 
 
 Ordedebat d.d. 22 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 22-06-2016
 
 
 Toezegging Minister inzake belangenafweging inzichtelijk maken in
 volgende rapportage
 
 
 AO Beleidscoherentie voor Ontwikkeling, 22 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 22-06-2016
 
 
 Toezegging Minister komt terug op de GSP+ en hoe in te zetten om
 coherent beleid te vormen
 
 
 AO Beleidscoherentie voor Ontwikkeling, 22 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 22-06-2016
 
 
 Toezegging Minister zal in een brief aan de Kamer nader ingaan op de
 inzet binnen het BuHa-OS-beleid om de positie van jongeren te
 versterken
 
 
 AO Beleidscoherentie voor Ontwikkeling, 22 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-06-2016
 
 
 Toezegging Minister inzake versturen Kamerbrief over mogelijkheden van
 hulp aan Noord-Syrië (Kobani / Noordelijke Alliantie)
 
 
 AO Noodhulp, d.d. 23 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-06-2016
 
 
 Toezegging Minister inzake nadere rapportage over voortgang plannen
 extra middelen voor opvang in de SyriÃ«-regio, inclusief
 specifieke aandacht en bedragen psychosociale hulp
 
 
 AO Noodhulp, d.d. 23 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-06-2016
 
 
 Toezegging Minister om de Kamer ruim vóór de begrotingsbehandeling een
 brief toe te sturen over het verdienvermogen van Nederland,
 inclusief de verhouding tussen grootbedrijf en MKB als het gaat
 om waar de verdiensten neerslaan
 
 
 AO Bedrijsleveninstrumentarium d.d. 23 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-06-2016
 
 
 Toezegging Minister om de Kamer een brief toe te sturen over
 economische diplomatie, waarin ook wordt ingegaan op de
 verstrategisering van de reisagenda en tevens enkele voorbeelden
 worden opgenomen van demonstratieprojecten en de effecten
 daarvan
 
 
 AO Bedrijsleveninstrumentarium d.d. 23 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-06-2016
 
 
 Toezegging Minister om de Kamer uiterlijk in februari 2017 te
 informeren over de IMVO-resultaten van het
 bedrijfsleveninstrumentarium
 
 
 AO Bedrijsleveninstrumentarium d.d. 23 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 23-06-2016
 
 
 Toezegging Minister om de Kamer bij de begroting BuHa-OS 2017 een
 brief toe te sturen over de lessen die geleerd worden uit de
 beleidsevaluaties en de gevolgen voor de inrichting van het
 bedrijfsleveninstrumentarium
 
 
 AO Bedrijsleveninstrumentarium d.d. 23 juni 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-07-2016
 
 
 Toezegging Minister Kamer voor begroting te informeren over rol OM bij
 naleving textielconvenant (inclusief de hiervoor benodigde
 capaciteit)
 
 
 AO Textiel- en conflictmineralen d.d. 6 juli 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-07-2016
 
 
 Toezegging Minister verschillende actieplannen ogv steenkolen van het
 eerste jaar van het convenant aan de Kamer te sturen en
 periodiek te informeren over de voortgang
 
 
 AO Textiel- en conflictmineralen d.d. 6 juli 2016
 
 
 Aan voldaan in brief DDE-06-07-2016, verzonden op 18 juli
 2016
 
 
 
 
 07-07-2016
 
 
 Toezegging Minister in volgende rapportage over uitvoering
 textielconvenant expliciet aandacht besteden aan
 conosumentenbewustzijn
 
 
 AO Textiel- en conflictmineralen d.d. 6 juli 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 07-07-2016
 
 
 Toezegging Minister Kamerbrief versturen over onafhankelijke klachten-
 en geschillencommissie voorafgaand aan een mogelijk VAO
 
 
 AO Textiel- en conflictmineralen d.d. 6 juli 2016
 
 
 In behandeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 3
 Overzicht subsidies Hoofdstuk 17 Buitenlandse Handel en
 Ontwikkelingssamenwerking
 
 Bedragen * 1.000 Euro
 Bedragen zijn gebaseerd op de kasramingen per individuele verplichting geregistreerd in het managementinformatiesystem per 1 juni 2016. De toerekening van de geregistreerde subsidieverplichtingen aan de relevante subsidieregelingen is handmatig tot stand gekomen omdat het managementinformatiesysteem geen subsiedieregelingen registreert. Er wordt een voorbehoud gemaakt omtrent de juistheid en volledigheid van onderstaande gegevens.
 Omdat een gedeelte van de regelingen wordt uitgevoerd door derden zoals RVO, die weer subsidieverplichtingen aangaan met andere organisaties, heeft BHOS geen totaaloverzicht van alle subsidieontvangers. Daarom is voor verleningen 2015 het aantal betalingen aan subsidieontvangers zoals opgenomen in het jaarverslag van 2015 genomen. Voor een uniforme benadering wordt voor alle BHOS subsidies hetzelfde uitgangspunt genomen.
 Vanaf eind 2016 worden de evaluaties gelinkt aan de open data begrotingswebsite voor BHOS.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begrotingsartikel
 
 
 Naam subsidieregeling + hyperlink naar vindplaats
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 Aantal verleningen in 2015
 
 
 Jaar laatste evaluatie + hyperlink naar vindplaats
 
 
 Jaar volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidieregeling (jaartal)
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 5.580
 
 
 2.375
 
 
 635
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 10
 
 
 2007
 
 
 2017
 
 
 2019
 
 
 
 
 1.2
 
 
 2g@there non-ODA
 
 
 588
 
 
 1.026
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 8
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Programma strategische beurzen
 
 
 167
 
 
 84
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3
 
 
 
 2017 evaluatie DIO instrumenten
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.2
 
 
 
 
 Internationaal excelleren –
 Kennisverwerving, haalbaarheidsstudies en
 demonstratieprojecten
 
 
 
 5.794
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 132
 
 
 
 2017 evaluatie DIO instrumenten
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Package4Growth
 
 
 278
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 4
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.2
 
 
 
 
 Partners for International Business
 (PIB)
 
 
 
 827
 
 
 2.275
 
 
 3.201
 
 
 1.250
 
 
 1.269
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 15
 
 
 
 2015
 
 
 2019
 
 
 
 
 1.2
 
 
 
 
 PSO
 
 
 
 
 101
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.2
 
 
 
 
 Starters International Business (SIB)
 – Internationaal ondernemen
 
 
 
 2.537
 
 
 5
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.051
 
 
 
 2017 evaluatie DIO instrumenten
 
 
 2017
 
 
 
 
 1.2
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 2.962
 
 
 1.190
 
 
 133
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 564
 
 
 
 2017 beleidsdoorlichting Nederlandse handels- en
 investeringspositie.
 
 
 2019
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Transitiefaciliteit (non-ODA)
 
 
 171
 
 
 3.058
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 8
 
 
 2015, monitoring (Ondernemersperspectief op TF) (geen
 link)
 
 
 mid term reveiw in 2016; eindevaluatie in 2018; en
 beleidsdoorlichting 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.3
 
 
 FMO – Capacity Development 2015–2018
 
 
 0
 
 
 1.238
 
 
 1.238
 
 
 1.238
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 2019
 
 
 2018
 
 
 
 
 1.3
 
 
 G-20 SME
 
 
 554
 
 
 800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 1.3
 
 
 IDF Infrastructuurfonds voor de MOL's
 
 
 1.097
 
 
 45.000
 
 
 25.000
 
 
 20.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 4
 
 
 
 
 2009
 
 
 
 
 2017
 
 
 2017
 
 
 
 
 1.3
 
 
 MASSIF
 
 
 1.912
 
 
 2.000
 
 
 6.546
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 33
 
 
 2015
 
 
 
 20161BZ en FMO zijn momenteel in gesprek over
 verlenging van de management periode van MASSIF over de
 periode 2017–2026.
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 LEAD
 
 
 
 5.142
 
 
 3.074
 
 
 8.042
 
 
 6.253
 
 
 1.185
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 4
 
 
 
 2020
 
 
 2016
 
 
 
 
 1.3
 
 
 2g@there ODA
 
 
 632
 
 
 1.114
 
 
 2.033
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3
 
 
 2014 mid-term review (geen link(
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 Duurzaam Ondernemen en
 voedselzekerheid
 
 
 
 
 10.251
 
 
 7.744
 
 
 6.565
 
 
 5.537
 
 
 1.800
 
 
 0
 
 
 
 2013 (geen link)
 
 
 2018
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.3
 
 
 ORET
 
 
 7.495
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 9
 
 
 
 2018
 
 
 2007
 
 
 
 
 1.3
 
 
 ORIO
 
 
 25.425
 
 
 36.359
 
 
 60.770
 
 
 80.523
 
 
 64.474
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 35
 
 
 
 2018
 
 
 2030
 
 
 
 
 1.3
 
 
 PSD Apps
 
 
 286
 
 
 15.243
 
 
 15.974
 
 
 13.000
 
 
 3.285
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 Private sector investeringsprogramma
 (PSI) 2012–2015
 
 
 
 47.141
 
 
 22.199
 
 
 5.642
 
 
 2.810
 
 
 2.702
 
 
 1.283
 
 
 54.146
 
 
 247
 
 
 
 2016
 
 
 2014
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 PSI Arabische regio
 2012–2014
 
 
 
 0
 
 
 4.625
 
 
 4.794
 
 
 3.565
 
 
 1.809
 
 
 1.089
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 2016
 
 
 2019
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 PSOM 2007–2013
 
 
 
 0
 
 
 4.068
 
 
 8.176
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 Programma uitzending managers
 2012–2015
 
 
 
 3.400
 
 
 11.127
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 2016
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 64.180
 
 
 64.274
 
 
 49.432
 
 
 32.236
 
 
 30.783
 
 
 31.347
 
 
 2.750
 
 
 36
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 1.3
 
 
 
 
 Transitiefaciliteit
 ODA
 
 
 
 2.730
 
 
 3.819
 
 
 2.500
 
 
 2.709
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 23
 
 
 2015, monitoring (Ondernemersperspectief op TF)
 
 
 mid term reveiw in 2016; eindevaluatie in 2018; en
 beleidsdoorlichting 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 1.4
 
 
 
 
 Dutch Good growth
 Fund
 
 
 
 4.216
 
 
 49.000
 
 
 30.000
 
 
 39.191
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 81
 
 
 2015 tussentijdse evaluatie
 
 
 2018
 
 
 2017
 
 
 
 
 2.1
 
 
 
 
 Duurzaam Ondernemen en
 voedselzekerheid
 
 
 
 17.130
 
 
 14.280
 
 
 15.500
 
 
 14.000
 
 
 10.151
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 36
 
 
 2013 (geen link)
 
 
 2018
 
 
 2015
 
 
 
 
 2.1
 
 
 
 
 Schoklandfonds
 
 
 
 0
 
 
 124
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 2012
 
 
 
 
 2.1
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 56.743
 
 
 59.264
 
 
 32.996
 
 
 15.820
 
 
 6.017
 
 
 2.282
 
 
 0
 
 
 25
 
 
 
 2016 beleidsdoorlichting voedselzekerheid en
 landbouwontwikkeling.
 
 
 2019
 
 
 
 
 2.2
 
 
 
 
 Fonds Duurzaam Water (FDW)
 
 
 
 
 16.411
 
 
 18.924
 
 
 14.894
 
 
 8.301
 
 
 4.116
 
 
 2.057
 
 
 18
 
 
 13
 
 
 
 2020
 
 
 2015
 
 
 
 
 2.2
 
 
 
 
 Ghana WASH
 Window
 
 
 
 4.406
 
 
 13.222
 
 
 7.200
 
 
 5.851
 
 
 1.800
 
 
 4.300
 
 
 0
 
 
 10
 
 
 
 2020
 
 
 2015
 
 
 
 
 2.2
 
 
 
 
 Schoklandfonds
 
 
 
 35
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 2012
 
 
 
 
 2.2
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 28.370
 
 
 37.070
 
 
 19.667
 
 
 19.532
 
 
 7.972
 
 
 4.361
 
 
 1.305
 
 
 23
 
 
 
 2017 beleidsdoorlichting waterbeheer
 
 
 2019
 
 
 
 
 2.3
 
 
 
 
 Daey Ouwens
 Fonds
 
 
 
 75
 
 
 516
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 2014 (geen link)
 
 
 
 2010
 
 
 
 
 2.3
 
 
 
 
 Clean Cooking
 Promotion
 
 
 
 600
 
 
 1.136
 
 
 1.136
 
 
 508
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 2.3
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 24.656
 
 
 30.602
 
 
 28.572
 
 
 31.897
 
 
 4.310
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 22
 
 
 
 
 2015 beleidsdoorlichting
 hernieuwbare energie in
 ontwikkelingssamenwerking.
 
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 2.3
 
 
 Access to Energy Fund (AEF)
 
 
 0
 
 
 11.000
 
 
 5.680
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 2016
 
 
 20222In 2012 is AEF gesplitst in AEF I
 (€ 70mln) en AEF II
 (€ 32 mln); sindsdien worden de financials van de fondsen ook
 apart gerapporteerd AEF II heeft als einddatum subsidieregeling
 2022
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Fonds Keuzes en
 kansen
 
 
 
 10.650
 
 
 2.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 4
 
 
 
 2016
 
 
 2014
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Fonds Product Developmentship
 2011–2014
 
 
 
 2.193
 
 
 1.073
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 6
 
 
 2015 (geen link)
 
 
 
 2011
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Key populations
 fonds
 
 
 
 8.650
 
 
 350
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 2016
 
 
 2011
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Kindhuwelijken
 fonds
 
 
 
 0
 
 
 300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 2017
 
 
 2014
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Opstap fonds
 
 
 
 1.297
 
 
 400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 2017
 
 
 2012
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Seksuele en Reproductieve Gezondheid
 en Rechten (SRGR)
 
 
 
 29.208
 
 
 8.634
 
 
 2.791
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 9
 
 
 
 2016
 
 
 2012
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 SRGR
 partnerschappen
 
 
 
 0
 
 
 48.691
 
 
 43.377
 
 
 43.786
 
 
 41.798
 
 
 30.237
 
 
 2.100
 
 
 0
 
 
 
 2021
 
 
 2020
 
 
 
 
 3.1
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 39.118
 
 
 88.880
 
 
 76.512
 
 
 74.265
 
 
 68.275
 
 
 65.744
 
 
 10.483
 
 
 42
 
 
 
 2021
 
 
 2019
 
 
 
 
 3.2
 
 
 
 
 Flow 2011–2015
 
 
 
 13.215
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 34
 
 
 
 2017
 
 
 2015
 
 
 
 
 3.2
 
 
 
 
 Flow 2016–2020
 
 
 
 9.872
 
 
 17.667
 
 
 23.628
 
 
 26.027
 
 
 13.055
 
 
 0
 
 
 4.750
 
 
 9
 
 
 
 2021
 
 
 2020
 
 
 
 
 3.2
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 5.645
 
 
 3.664
 
 
 291
 
 
 54
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 14
 
 
 
 
 2015 Beleidsdoorlichting
 genderbeleid
 
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 3.3
 
 
 
 
 Medefinancieringsstelsel
 II
 
 
 
 325.278
 
 
 26.589
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 20
 
 
 2015
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 3.3
 
 
 
 
 Samenspraak en
 tegenspraak
 
 
 
 34.199
 
 
 98.271
 
 
 114.440
 
 
 116.201
 
 
 114.079
 
 
 84.922
 
 
 5.760
 
 
 25
 
 
 
 2021
 
 
 2020
 
 
 
 
 3.3
 
 
 SNV-programma
 
 
 40.100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 2014 mid-term
 review
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 3.3
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 19.887
 
 
 39.389
 
 
 59.247
 
 
 60.657
 
 
 60.133
 
 
 55.134
 
 
 3.076
 
 
 9
 
 
 
 2016 beleidsdoorlichting maatschappelijke middenveld.
 
 
 2019
 
 
 
 
 3.3
 
 
 
 
 Twinning Faciliteit
 Nederland-Suriname
 
 
 
 1.285
 
 
 1.951
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 39
 
 
 
 
 2011
 
 
 
 
 2016
 
 
 2013
 
 
 
 
 3.3
 
 
 
 
 Vakbondsmedefinancieringsprogramma
 2013–2016
 
 
 
 12.744
 
 
 3.678
 
 
 2.451
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2
 
 
 
 
 2008
 
 
 
 
 2017
 
 
 2012
 
 
 
 
 3.4
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 64.377
 
 
 42.050
 
 
 9.611
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 126
 
 
 
 
 2010
 
 
 
 
 4.1
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 12.318
 
 
 3.954
 
 
 2.185
 
 
 11
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 14
 
 
 
 
 2013 studie verbinding noodhulp en
 ontwikkeling.
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 4.3
 
 
 
 
 Fonds economische opbouw
 Uruzgan
 
 
 
 406
 
 
 837
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 4.3
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 30.103
 
 
 32.330
 
 
 19.609
 
 
 12.466
 
 
 3.225
 
 
 2.250
 
 
 750
 
 
 35
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 4.3
 
 
 
 
 Programma Politieke
 Partijen
 
 
 
 3.398
 
 
 838
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 2011
 
 
 
 
 4.3
 
 
 
 
 Wederopbouw
 2012–2015
 
 
 
 27.011
 
 
 14.475
 
 
 1.140
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 22
 
 
 
 2017
 
 
 2012
 
 
 
 
 4.4
 
 
 
 
 Strategische partners chronische
 crisis
 
 
 
 10.921
 
 
 7.025
 
 
 1.304
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 7
 
 
 
 2017
 
 
 2014
 
 
 
 
 4.4
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 92.856
 
 
 60.252
 
 
 25.530
 
 
 973
 
 
 166
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 16
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 5.1
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 1.450
 
 
 139
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 5.2
 
 
 
 
 Kennis voor burgerschap en
 ontwikkelingssamenwerking
 
 
 
 1.840
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 2016 beleidsdoorlichting
 
 
 2019
 
 
 
 
 5.2
 
 
 
 
 Subsidiefaciliteit voor burgerschap en
 ontwikkeling (SBOS)
 
 
 
 2.083
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 24
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 2011
 
 
 
 
 5.2
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 8.693
 
 
 8.356
 
 
 3.308
 
 
 1.505
 
 
 1.111
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 12
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 5.3
 
 
 
 
 Migratie en ontwikkelingsprogramma
 2013
 
 
 
 639
 
 
 836
 
 
 206
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 5
 
 
 
 2018 beleidsdoorlichting migratie en ontwikkeling
 
 
 2013
 
 
 
 
 5.3
 
 
 
 
 Migratie en Ontwikkelingsprogramma
 2014
 
 
 
 44
 
 
 59
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 2018 beleidsdoorlichting migratie en ontwikkeling
 
 
 2014
 
 
 
 
 5.3
 
 
 
 
 Subsidieregeling Buitenlandse Zaken
 2006
 
 
 
 624
 
 
 4.705
 
 
 4.342
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 2018 beleidsdoorlichting migratie en ontwikkeling
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 TOTAAL SUBSIDIEREGELINGEN
 
 
 1.141.741
 
 
 988.234
 
 
 747.475
 
 
 641.192
 
 
 447.252
 
 
 286.805
 
 
 85.136
 
 
 2.891
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 4:
 Evaluatie- en onderzoekstabel1De begroting van BZ is in 2013 opgesplitst in de begroting van BZ (Hfst.
 5) en BHOS (Hfst. 7). Er zijn toen nieuwe beleidsartikelen en
 beleidsdoelstellingen geformuleerd., 2Bij BZ en BHOS is het wel de wens om beleidsdoorlichtingen van één
 beleidsartikel uit te voeren maar inhoudelijk is dat nog niet mogelijk
 gebleken. Beleidsdoorlichtingen vinden plaats op één niveau lager
 namelijk van de beleidsdoelstellingen. Waar mogelijk worden combinaties
 gemaakt. Voor artikel 1 is dit in 2019 wel één beleidsdoorlichting
 voorzien., 3Alle onderzoeken zijn te vinden op http://www.rijksoverheid.nl/ministeries/bz/organisatie/beleidsevaluatie/afgeronde-beleidsevaluatieonderzoeken
 en http://www.iob-evaluatie.nl/publicaties.
 
 
 Bijlage evaluatie en overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Duurzame handel en investeringen
 
 
 Doelstelling
 
 
 Titel
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 1a
 
 
 Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Beleidsdoorlichting Buitenlandse Handel en Duurzame
 Investeringen
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 1b
 
 
 Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en
 doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Effecten van integratie van hulp, handel en investeringen in 3
 partnerlanden (bv. Bangladesh, Ethiopië en Kenya)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 NCP OESO richtlijnen multinationals
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Economische diplomatie (incl. uitkomsten evaluaties DIO
 instrumentarium)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 1.2
 
 
 Evaluatie DIO instrumentarium: SIB, DHK, Faciliteit voor NL
 Handel, FIB en FOM
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 PUM
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 PSI (Private Sector Investeringen)
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 DECP (Employers Cooperation Prog.)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 FMO-IDF (Infrastructure Development Fund)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 Faciliteit Duurzaam ondernemen (FDOV) (en
 voedselzekerlheid)
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 TradeMark East Africa
 
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 ORIO (publieke infrastructuur)
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 LEAD
 
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 1.4
 
 
 DGGF
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 3
 
 
 Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Effecten EPA's
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 1.1
 
 
 Onderzoek naar MVO sectorconvenanten
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 International Centre for Trade & Sustainable Development
 (ICTSD)
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 Aid for Trade
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 1.3
 
 
 Review evaluatieprotocol CBI + PUM
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2
 
 
 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid en water
 
 
 Doelstelling
 
 
 Titel
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 1a
 
 
 Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Voedselzekerheid & landbouwontwikkeling
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 2.2
 
 
 Waterbeheer
 
 
 2014
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 2.2
 
 
 Drinkwater en sanitatie
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 1b
 
 
 Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en
 doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Voedselzekerheid & landbouwontwikkeling
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Global Alliance for Improved Nutrition (GAIN)
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Geodata for Agriculture & Water
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 2.1
 
 
 Faciliteit (Duurzaam Ondernemen en) Voedselzekerheid
 (FDOV)
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 2.2
 
 
 Effectenonderzoek landbouw irrigatieprogramma (Bangladesh,
 Indonesië)
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 2.2
 
 
 Fonds Duurzaam Water (FDW)(+ Ghana Wash window)
 
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 2.3
 
 
 FMO-AEF
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 3
 
 
 Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.3
 
 
 Studie evalueerbaarheid SDG’s
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3
 
 
 Sociale vooruitgang
 
 
 Doelstelling
 
 
 Titel
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 1a
 
 
 Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.1
 
 
 Seksuele en Reproductieve Gezondheid en Rechten
 
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 3.3
 
 
 Maatschappelijk Middenveld
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 1b
 
 
 Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en
 doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.1
 
 
 Keuzes en Kansen, Key Population Fund, SRGR Fonds
 2013–2015
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 3.1
 
 
 Opstapfonds
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 3.2
 
 
 FLOW (2011–2015)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 3.2
 
 
 Women in the Frontline
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 3.4
 
 
 Netherlands Fellowshipprogram (NFP)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 3.4
 
 
 Netherlands Initiative for Capacity Building in Higher
 Education (NPT/NICHE)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 3.4
 
 
 European Centre for Development Policy Management
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 3
 
 
 Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 Vrede en veiligheid voor ontwikkeling
 
 
 Doelstelling
 
 
 Titel
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 1a
 
 
 Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 1b
 
 
 Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en
 doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.1
 
 
 Relief Fund + DRA + Early Recovery Faciliteit/Chronische
 crisis
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 4.2
 
 
 OS-deel BIV (onder beleidsdoorlichting BIV van Defensie)
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 4.3
 
 
 Wederopbouwfonds
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 4.3
 
 
 NIMD
 
 
 
 2021
 
 
 
 
 3
 
 
 Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5
 
 
 Versterkte kaders voor ontwikkeling
 
 
 Doelstelling
 
 
 Titel
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 1a
 
 
 Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.1
 
 
 Synthese onderzoek VN organisaties
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 5.3
 
 
 Migratie en Ontwikkeling
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 1b
 
 
 Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en
 doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Evaluatie exitstrategieën
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Palestijnse gebieden
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 5.2
 
 
 Radio Nederland Wereldomroep
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 3
 
 
 Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.1
 
 
 NL en de WHO
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage
 5:
 Lijst van afkortingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 ACS
 
 
 Association of Caribbean States
 
 
 
 
 AEF
 
 
 Access to Energy Fund
 
 
 
 
 AfDB
 
 
 African Development Bank
 
 
 
 
 AIM
 
 
 Amsterdam Initiative against Malnutrition
 
 
 
 
 APS
 
 
 Algemeen Preferentieel Stelsel
 
 
 
 
 ASAP
 
 
 Adaptation for Smallholder Agriculture Programme
 
 
 
 
 AsDB
 
 
 Asian Development Bank
 
 
 
 
 AU
 
 
 Afrikaanse Unie
 
 
 
 
 BHOS
 
 
 Ministerie voor Buitenlandse Handel &
 Ontwikkelingssamenwerking
 
 
 
 
 BIV
 
 
 Budget Internationale Veiligheid
 
 
 
 
 BMZ
 
 
 German Federal Ministry for Economic Cooperation and
 Development
 
 
 
 
 BNI
 
 
 Bruto Nationaal Inkomen
 
 
 
 
 BZ
 
 
 Ministerie van Buitenlandse Zaken
 
 
 
 
 CAP
 
 
 Consolidated Appeals Process
 
 
 
 
 CAR
 
 
 Centraal Afrikaanse Republiek
 
 
 
 
 CBI
 
 
 Centrum tot Bevordering van de Import uit
 ontwikkelingslanden
 
 
 
 
 CD
 
 
 Capacity Development
 
 
 
 
 CERF
 
 
 Central Emergency Response Fund
 
 
 
 
 CETA
 
 
 Comprehensive Economic and Trade Agreement
 
 
 
 
 CG
 
 
 Consulaat-generaal
 
 
 
 
 CGIAR
 
 
 Consultative Group on International Agricultural Research
 
 
 
 
 DAC
 
 
 Development Assistance Committee
 
 
 
 
 DECP
 
 
 Dutch Employers Cooperation Programme
 
 
 
 
 DfID
 
 
 United Kingdom Department for International Development
 
 
 
 
 DGGF
 
 
 Dutch Good Growth Fund
 
 
 
 
 DHK
 
 
 Demonstratieprojecten, Haalbaarheidsstudies of
 Kennisverwerving
 
 
 
 
 DPKO
 
 
 Department of Peacekeeping Operations
 
 
 
 
 DRC
 
 
 Democratische Republiek Congo
 
 
 
 
 DRIVE
 
 
 Development Related Infrastructure Investment Vehicle
 
 
 
 
 DTIF
 
 
 Dutch Trade and Investment Fund
 
 
 
 
 ECHO
 
 
 European Commission Humanitarian Aid
 
 
 
 
 ECN
 
 
 Energieonderzoek Centrum Nederland
 
 
 
 
 EDEO
 
 
 Europese Dienst voor Extern Optreden
 
 
 
 
 EOF
 
 
 Europees Ontwikkelings Fonds
 
 
 
 
 EKV
 
 
 Exportkredietverzekering
 
 
 
 
 EPA
 
 
 European Partnership Agreements (Europese
 Partnerschapsakkoorden)
 
 
 
 
 ERP
 
 
 Enterprise Resource Planning
 
 
 
 
 EU
 
 
 Europese Unie
 
 
 
 
 FAO
 
 
 Food and Agriculture Organization of the UN
 
 
 
 
 FDOV
 
 
 Faciliteit Duurzaam Ondernemen en Voedselzekerheid
 
 
 
 
 FDW
 
 
 Fonds Duurzaam Water
 
 
 
 
 FIB
 
 
 Finance for International Business
 
 
 
 
 FLOW
 
 
 Funding Leadership Opportunities for Women
 
 
 
 
 FMO
 
 
 Nederlandse Financieringsmaatschappij voor
 Ontwikkelingslanden
 
 
 
 
 FOM
 
 
 Faciliteit Opkomende Markten
 
 
 
 
 GAFSP
 
 
 Global Agriculture and Food Security Program
 
 
 
 
 GAIN
 
 
 Global Alliance for Improved Nutrition
 
 
 
 
 GAVI
 
 
 Global Alliance for Vaccination and Immunization
 
 
 
 
 GEF
 
 
 Global Environment Facility
 
 
 
 
 GPE
 
 
 Global Partnership for Education
 
 
 
 
 GPEDC
 
 
 Global Partnership for Effective Development Cooperation
 
 
 
 
 HGIS
 
 
 Homogene Groep Internationale Samenwerking
 
 
 
 
 HIV
 
 
 Humaan Immunodeficiëntie Virus
 
 
 
 
 IATI
 
 
 International Aid Transparancy Initiative
 
 
 
 
 ICPD
 
 
 International Conference on Population and development
 
 
 
 
 ICRC
 
 
 International Committee of the Red Cross
 
 
 
 
 ICTSD
 
 
 International Centre for Trade & Sustainable
 Development
 
 
 
 
 IDA
 
 
 International Development Association
 
 
 
 
 IDB
 
 
 Inter-American Development Bank
 
 
 
 
 IDF
 
 
 Infrastructure Development Fund
 
 
 
 
 IDH
 
 
 Initiatief Duurzame Handel
 
 
 
 
 IDLO
 
 
 International Development of Law Organisation
 
 
 
 
 IED
 
 
 Inspection and Evaluation Division
 
 
 
 
 IFAD
 
 
 International Fund for Agricultural Development
 
 
 
 
 IGO
 
 
 Intergouvernmentale Organisatie
 
 
 
 
 ILO
 
 
 International Labour Organization
 
 
 
 
 IMVO
 
 
 Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen
 
 
 
 
 IOB
 
 
 Inspectie Ontwikkelingssamenwerking en Beleidsevaluatie
 
 
 
 
 IRHP
 
 
 Interdepartementale Raad voor de Handelspolitiek
 
 
 
 
 IO
 
 
 Internationale Organisatie
 
 
 
 
 MASSIF
 
 
 Ontwikkelingsfonds voor de financiële sector
 
 
 
 
 MDG’s
 
 
 Milleninium Development Goals (Millennium
 Ontwikkelingsdoelen)
 
 
 
 
 MFS
 
 
 Medefinancieringsstelsel
 
 
 
 
 MKB
 
 
 Midden en Klein Bedrijf
 
 
 
 
 MJSP
 
 
 Meerjarig Strategisch Plan
 
 
 
 
 MVO
 
 
 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen
 
 
 
 
 NBSO
 
 
 Netherlands Business Support Offices
 
 
 
 
 NCDO
 
 
 Nationale Commissie voor Internationale Samenwerking en
 Duurzame Ontwikkeling
 
 
 
 
 NCP
 
 
 Nationale Contact Punt
 
 
 
 
 NFIA
 
 
 Netherlands Foreign Investment Agency
 
 
 
 
 NFP
 
 
 Netherlands Fellowship Programme
 
 
 
 
 NICHE
 
 
 Netherlands Initiative for Capacity Development in Higher
 Education institutions
 
 
 
 
 NIO
 
 
 Nationale Investeringsbank voor Ontwikkelingslanden
 
 
 
 
 NIMD
 
 
 Netherlands Institute for Multiparty Democracy
 
 
 
 
 NGO
 
 
 Non-Gouvernementele Organisatie
 
 
 
 
 ODA
 
 
 Official Development Assistance (officiële
 ontwikkelingshulp)
 
 
 
 
 OECD
 
 
 Organisation for Economic Co-operation and Development
 
 
 
 
 OESO
 
 
 Organisatie Economische Samenwerking en Ontwikkeling
 
 
 
 
 ORIO
 
 
 Ontwikkelingsrelevante Infrastructuurontwikkeling
 
 
 
 
 OS
 
 
 Ontwikkelingssamenwerking
 
 
 
 
 PIB
 
 
 Partners for International Business
 
 
 
 
 PSD
 
 
 Private Sector Development
 
 
 
 
 PSI
 
 
 Private Sector Investment
 
 
 
 
 PSO
 
 
 Praktische Sectororiëntatie
 
 
 
 
 PSOM
 
 
 Programma Samenwerking Opkomende Markten
 
 
 
 
 PUM
 
 
 Programma Uitzending Managers
 
 
 
 
 RVO
 
 
 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland
 
 
 
 
 R&D
 
 
 Research & Development
 
 
 
 
 SDG
 
 
 Sustainable Development Goal
 
 
 
 
 SIB
 
 
 Starters International Business
 
 
 
 
 SIDA
 
 
 Swedish International Development Cooperation Agency
 
 
 
 
 SRGR
 
 
 Seksuele en Reproductieve Gezondheid en Rechten
 
 
 
 
 SSA
 
 
 Sub Sahara Africa
 
 
 
 
 SSR
 
 
 Security Sector Reform
 
 
 
 
 TB
 
 
 Tuberculose
 
 
 
 
 TF
 
 
 Transitiefaciliteit
 
 
 
 
 TISA
 
 
 Trade in Services Agreement
 
 
 
 
 TK
 
 
 Tweede Kamer
 
 
 
 
 TTIP
 
 
 Transatlantic Trade & Investment Partnership
 
 
 
 
 UNAIDS
 
 
 Joint United Nations Programme on HIV/Aids
 
 
 
 
 UNCTAD
 
 
 United Nations Conference on Trade and Development
 
 
 
 
 UNDP
 
 
 United Nations Development Programme
 
 
 
 
 UNEP
 
 
 United Nations Environment Program
 
 
 
 
 UNESCO
 
 
 United Nations Educational, Scientific and Cultural
 Organization
 
 
 
 
 UNESCO-IHE
 
 
 UNESCO- Institute for Water Education
 
 
 
 
 UNFPA
 
 
 United Nations Population Fund
 
 
 
 
 UNHCR
 
 
 United Nations High Commissioner for Refugees
 
 
 
 
 UNICEF
 
 
 United Nations Children’s Fund
 
 
 
 
 UNRWA
 
 
 United Nations Relief and Works Agency
 
 
 
 
 USAID
 
 
 United States Agency for International Development
 
 
 
 
 VN
 
 
 Verenigde Naties
 
 
 
 
 VR
 
 
 Veiligheidsraad
 
 
 
 
 VS
 
 
 Verenigde Staten
 
 
 
 
 WASH
 
 
 Water Sanitation Hygiene
 
 
 
 
 WFP
 
 
 World Food Programme
 
 
 
 
 WHO
 
 
 World Health Organisation
 
 
 
 
 WTO
 
 
 World Trade Organization (Wereldhandelsorganisatie)