Preventiebeleid voor de volksgezondheid; Verslag van een Schriftelijk Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 22894, nr. 212

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

23-01-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

22894 nr. 212

20-01-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 22894Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 40 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
22 894Preventiebeleid voor de volksgezondheidnr. 212VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 20 januari 2009In de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1, bestond er bij enkele fracties behoefte een aantal vragen ter beantwoording
voor te leggen aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over
de brief van 17 december 2008 inzake voortgang en knelpunten rookvrije
horeca (Kamerstuk 22 894, nr. 206).De op 16 december 2008 toegezonden vragen zijn met de door de minister
bij brief van 20 januari 2009 toegezonden antwoorden hieronder afgedrukt.De voorzitter van de commissie,SmeetsDe griffier van de commissie,TeunissenInhoudsopgave blz.I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties 2II. Reactie van de minister 6I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIESVragen en opmerkingen van de CDA-fractie1Kan worden aangenomen dat momenteel nog steeds 15%
van de cafés een rookruimte heeft ingericht, zoals blijkt uit de gegevens
van het VWA eerder dit jaar, en in hoeverre komen deze gegevens overeen met
het aantal rookruimten in cafés in het recente onderzoek van TNS-NIPO?
Is er ook meer bekend over de soort cafés die wel een rookruimte hebben
en de cafés die dat niet hebben?2In hoeverre geldt momenteel in het handhavingsbeleid
nog steeds het principe dat als iemand het rookverbod overtreedt hij of zij
in de gelegenheid moet worden gesteld om de overtreding op te heffen zoals
vermeld in de brief? Geeft de VWA daarbij ook advies wat er moet worden gedaan
om de overtreding op te heffen?3Komt de VWA na het geven van een waarschuwing in principe
altijd terug voor herinspectie en wordt bij die herinspectie een boete opgelegd
als het rookverbod nog steeds wordt overtreden en wanneer vindt dan de volgende
herinspectie plaats?4Hoe handelt de VWA wanneer zij aanloopt tegen zaken
die niet precies in de handleiding rookvrije horeca zijn geregeld en hoe wordt
voorkomen dat de VWA-medewerkers in de ene regio daarbij anders optreden dan
in een andere regio oftewel: hoe wordt ervoor gezorgd dat informatie bij de
VWA onderling met elkaar gedeeld?5Tegen welke knelpunten loopt de VWA momenteel aan bij
de handhaving en welke mogelijkheden ziet u om die knelpunten aan te pakken?6In hoeverre controleert de VWA behalve de cafés
momenteel ook de coffeeshops en de illegale keten/schuurfeesten en zal die
controle binnenkort worden geïntensiveerd?7In hoeverre is bij het onderzoek van TNS-NIPO rekening
gehouden met of cafés zich wel of niet houden aan het rookverbod en
daarin al dan niet illegaal roken toestaan?8Hoe verklaart u de omzetdaling binnen de gehele deelsector
cafés en in welke mate verwacht u dat die omzetdaling te maken heeft
met de invoering van rookvrije horeca?9Klopt de conclusie dat de omzetontwikkeling niet afhankelijk
is van het wel of niet hebben van een rookvoorziening ook wanneer de rookvoorzieningen worden uitgesplitst naar de aard van de rookvoorziening
en het al dan niet illegaal toestaan van roken in het café?10Wat is er bekend uit buitenlands onderzoek naar invoering
rookvrije horeca over het verloop van omzetontwikkelingen na 3 maanden, na
een half jaar, na een jaar en daarna?11Is uit buitenlands onderzoek bekend hoe lang het duurt
voordat rokers in cafés hun rookpatroon aanpassen en het normaal vinden
zich af te zonderen voor het roken van een sigaret?12Voor kleine horecabedrijven is het volgens de minister
niet per definitie onmogelijk om een rookvoorziening te maken; hoe kunnen
de kleine cafés de mogelijkheden verkennen om in hun kleine café
een goedgekeurde rookvoorziening te maken?13Kan de minister toelichten wat wordt bedoeld met het
kijken naar nieuwe ontwikkelingen op het gebied van rookvoorzieningen en het
open staan voor creatieve en innovatieve oplossingen? Op welke wijze kan de
branche te weten komen of een nieuwe creatieve oplossing al dan niet kans
maakt als rookvoorziening te worden goedgekeurd (p. 15)?Vragen en opmerkingen van de PvdA-fractieDe minister geeft in zijn brief een voorlopig beeld van de ontwikkelingen
rond de rookvrije horeca, waarbij de leden van deze fractie de volgende vragen
hebben.14De minister schrijft over een wijziging in het handhavingsbeleid,
van waarschuwen naar direct boetes opleggen in geval van moedwillige overtreding
tot de wijziging vanaf 1 december 2008 dat de VWA in samenwerking
met het OM gebruik zal gaan maken van de Wet op de Economische Delicten. De
minister geeft wel aan hoeveel bedrijven gecontroleerd zijn door de VWA, maar
niet hoeveel controleurs hierbij betrokken waren.Een grote klacht vanuit de horeca is een gebrek aan
controle. Hoeveel handhavers zijn er nu actief en zijn dit naar het oordeel
van de minister voldoende?15In de beantwoording van vragen over de begroting van
VWS voor 2009 schrijft de minister dat de controles op verkoop van drank aan
jongeren onder de zestien jaar achter blijft bij de planning, omdat de controleurs
te druk waren met het naleven van het rookverbod. Op 19 juni 2008 heeft
de minister naar aanleiding van de motie Bouwmeester, waarin werd gevraagd
de Kamer te informeren over het zelfcontrolesysteem (27 565, nr. 68),
gezegd dat hij de motie zag als een aan hem verzoek om het CBL aan te moedigen
te komen tot hantering van de meest effectieve methode voor handhaving van
de grens van 16 jaar, en dat de leden van het CBL vooral zelf gestimuleerd
moeten worden te komen tot effectieve maatregelen. Werkt dit zelfcontrolesysteem
dan nu niet voldoende zodat toch extra inzet van de VWA noodzakelijk is?16De minister schrijft over de knelpunten die bij de
vergunningaanvraag voor terrassen, gevelasbakken en dergelijk op kunnen treden
hier wel demogelijkheid te zien om gemeenten te verzoeken de mogelijkheid
te bezien of er flexibiliteit getoond kan worden bij vergunningaanvragen.Is de minister hierover al in overleg getreden met
bijvoorbeeld de VNG? Zijn de gemeenten ook daadwerkelijk bereid en in de gelegenheid
om deze flexibiliteit te tonen?17De minister heeft toegezegd te monitoren wat de effecten
voor het coffeeshopbeleid zijn, aangezien de coffeeshop ook rookvrij is per
1 juli 2008. Wanneer kan de Kamer deze evaluatie verwachten? Wil de minister
tevens meenemen of de gezondheidsschade is toegenomen, aangezien er in de
coffeeshop alleen nog maar pure wiet gerookt mag worden en geen joint met
tabak en wiet, zoals voorheen gebruikelijk is?Vragen en opmerkingen van de SP-fractie18De leden van deze fractie hebben met interesse kennis
genomen van de knelpunteninventarisatie rookvrije horeca. Zij zijn voorstander
van het rookverbod met het oog op het belang van de rookvrije werkplek. Uit
de rapportage blijkt volgens het CBS dat het omzetverlies in de horeca niet
veroorzaakt wordt door de invoering van het rookverbod. Hoe verklaart de minister
dat veel horeca-ondernemers de teruggang in horecabezoek direct koppelen aan
de invoering van het rookverbod?19Op welke manier gaat de minister de maatschappelijke
onrust die er leeft onder een deel van zowel horeca-ondernemers als horecabezoekers
wegnemen?20Is de minister bereid in een voorlichtingscampagne
vooral de positieve kanten van het rookverbod te laten zien?21Op welke wijze gaat de minister hij er bij gemeenten
op aan dringen dat zij soepel omgaan met vergunningenaanvragen?Vragen en opmerkingen van de PVV-fractieDe leden van deze hebben met teleurstelling kennisgenomen van de inhoud
van de brief van de minister. Deze leden hebben nog een aantal aanvullende
vragen en opmerkingen.22Zoals bekend is zijn deze leden tegen het rookverbod
in de horeca. Zij zijn van mening dat de horeca in zijn algemeenheid op eigen
initiatief voldoende inzet toonde om niet-rokers tegemoet te komen. De helft
van de cafés had een rokvrij gedeelte, 60% van de restaurants,
80% van de poppodia en 20% van de discotheken. De behaalde resultaten
lagen boven de streefpercentages. Het rookverbod heeft een omzetdaling in
de horeca tot gevolg gehad. Deze leden zouden dan ook terug willen gaan naar
de situatie waarin horecagelegenheden zelf bepalen welk rookbeleid zij voeren.
Er kan dan gewerkt worden met bordjes: groen wil zeggen dat de gelegenheid
rookvrij is, rood staat voor «hier wordt gerookt». Wat vindt de
minister hiervan?23Deze leden zijn van mening dat de wet gehandhaafd moet
worden. Toch hebben zij nog enkele vragen m.b.t. de handhaving. De horecaondernemer wordt beboet, indien een bezoeker zich niet aan het rookverbod
houdt. Maar is een horecaondernemer überhaupt bevoegd om de wet te handhaven,
en is het houdbaar dat hij de boete krijgt als een bezoeker zich niet aan
de wet houdt?24Deze leden hebben het vermoeden dat de gepresenteerde
omzetcijfers geen goed beeld geven van de realiteit om twee redenen. Enerzijds
omdat er horeca-gelegenheden zijn die het rookverbod niet handhaven en anderzijds
omdat de winter nog maar net begonnen is en omzetdalingen nu inzetten.Zij zijn tegen het rookverbod in de horeca, maar vinden
wel dat een betrouwbare overheid fatsoenlijke ondernemers die zich aan het
rookverbod hebben gehouden en daardoor failliet dreigen te gaan of al zijn
gegaan moet compenseren, te meer omdat deze ondernemers zich onvoldoende hebben
kunnen voorbereiden omdat het besluit in de ministerraad halverwege 2007 werd
genomen en het rookverbod halverwege 2008 al een feit was. Deelt de minister
deze mening? Zo ja, op welke wijze gaat de compensatie gestalte krijgen? Zo
neen, waarom niet?25Bij punt 2 wordt gesteld dat de concentratie cotinine
in lichaamsvloeistoffen bij niet-rokende werknemers zwaar is gedaald in andere
landen. Hoeveel procent van de werknemers in de horeca in die landen is niet
rokend en hoeveel procent van de horeca werknemers in Nederland is niet-rokend?26Tevens wordt bij punt 2 gesteld dat het aantal hartaanvallen
drastisch is gedaald in New York, Italië en Schotland. Is er volgens
de minister een mogelijkheid dat andere factoren hier ook invloed op zouden
kunnen hebben? Zo ja, welke?27Bij punt 4 wordt gesteld dat de omzetdaling gemiddeld
4% in de maanden juli en augustus 2008 was ten opzichte van juli en
augustus 2007. Voor hoeveel horecabedrijven betekent een omzetdaling van 4%
een faillissement?28Volgens het CBS stegen de prijzen het eerste, tweede
en derde kwartaal van 2008 respectievelijk met 3,1%, 4,1% en
3,7%. Wat is de oorzaak van deze prijsstijgingen?29Wat was de reden van de trendbreuk van de omzetontwikkeling
in de horeca in het vierde kwartaal van 2007?30Is het niet logisch dat het percentage cafés
en discotheken dat een omzetdaling meldt hoger ligt dan bij restaurants omdat
van de restaurants 60% al een rookvrij gedeelte had?31Er wordt gesteld dat de dalende trend van het aantal
horecafaillissementen zich door zet sinds het rookverbod. Deelt de minister
de mening dat het infantiel is om zo’n uitspraak te doen omdat horecaondernemers
fatsoenlijke mensen zijn en geen criminelen, en niemand van hen failliet zou
hoeven te gaan door een van bovenaf door de overheid en kort van tevoren opgelegd
rookverbod? 32Hoeveel horecaondernemingen hebben een extra lening
aangevraagd om het hoofd boven water te houden?33De minister stelt dat er relatief weinig bedrijven
zo klein zijn dat er geen rookruimte verwezenlijkt zou kunnen worden. Wat
wil de minister hiermee zeggen? Moeten deze ondernemers het dan zelf maar
uitzoeken? Hoeveel horecazaken zijn kleiner dan 70m2, en hoeveel
kleiner dan 100m2?34Er wordt gesteld dat het voor een kleiner horecabedrijf
niet per definitie onmogelijk is een rookvoorziening te maken. Komt de minister
wel eens in een café? Zo nee, waar baseert u dit dan op?35De minister ziet wel de mogelijkheid om gemeenten te
verzoeken om te bezien of er flexibiliteit getoond kan worden bij vergunningaanvragen.
Hoe ziet de minister deze flexibiliteit?II. REACTIE VAN DE MINISTERAntwoorden op vragen en opmerkingen van de CDA-fractie1Uit de rapportage van TNS-NIPO blijkt dat 29 tot 34% van de cafés
naar eigen zeggen binnen een rookvoorziening heeft. Voor restaurants ligt
dit tussen de 6 en 8%. Als de gegevens voor cafés en restaurants
worden samengevoegd, ligt het percentage bedrijven dat binnen een rookvoorziening
heeft tussen de 16 en 19%. De VWA meldt lagere percentages op basis
van de inspectiegegevens, maar deze zijn niet gebaseerd op een representatieve
steekproef. Volgens de cijfers van de VWA ligt het percentage cafés,
discotheken en zalencentra met een rookruimte tussen de 12 en 15%.
Voor restaurants, eetcafés en lunchrooms ligt het percentage bedrijven
met een rookruimte tussen de 5 en 10%.Een reden voor het verschil kan zijn dat de VWA zich sinds 1 oktober
2008 vooral richt op de «natte horeca» en zich focust op «hot
spots», dat wil zeggen horecagelegenheden waarvan op basis van onder
meer klachten, mediaberichten of eerdere inspecties duidelijk is dat de regelgeving
niet of slecht wordt nageleefd. Het kan zijn dat deze groep juist minder cafés
met een rookruimte omvat.2Ik heb er voor gekozen om vanaf 1 juli 2008 weliswaar direct
over te gaan tot handhaven, maar in eerste instantie alleen waarschuwingen
uit te laten delen door de VWA. Dit om iedere horecaondernemer in de gelegenheid
te stellen om de overtreding op te heffen. Sinds oktober 2008 is de VWA daar
waar sprake is van bewust, moedwillige overtreding van het rookverbod direct
boetes op gaan leggen. Ik ben van mening dat als een horecagelegenheid de
wet niet naleeft en ook niet de intentie heeft om dat te gaan doen, de overheid
dan niet kan volstaan met een waarschuwing.Voor horecagelegenheden die hun uiterste best doen om de regelgeving goed
na te leven, maar waar desondanks sprake is van een overtreding, geldt nog
steeds het principe dat eerst een waarschuwing wordt gegeven om ondernemers
de gelegenheid te bieden de overtreding op te heffen. In dergelijke gevallen
geeft de VWA een nalevingadvies en wordt inderdaad volstaan met het geven
van een schriftelijke waarschuwing. 3De VWA komt altijd terug voor een herinspectie na het geven van een waarschuwing.
Een herinspectie vindt plaats binnen drie maanden. Als het rookverbod dan
nog steeds wordt overtreden, wordt een boete opgelegd. Zolang bij herinspectie
nog steeds een overtreding wordt geconstateerd, zal er op een later moment
wederom worden geïnspecteerd.4De handhaving van de rookvrije horeca wordt centraal aangestuurd. Vragen
worden neergelegd bij de ontwikkelafdeling. Het antwoord wordt geformuleerd
na inwinnen van (juridisch) advies en via alle betrokken teamleiders eenduidig
teruggekoppeld aan de controleurs. Via deze interne procedure en veelvuldig
contact met het kerndepartement wordt zoveel mogelijk voorkomen dat controleurs
in de ene regio anders optreden dan in een andere regio.5Controleurs van de VWA krijgen regelmatig te maken met bedreigende situaties
die hun werkzaamheden kunnen bemoeilijken. De VWA kan hierbij gelukkig rekenen
op politieondersteuning, maar ik wil hier nogmaals benadrukken dat het bedreigen
van controleurs die gewoon hun werk doen absoluut onacceptabel is. Verder
komt het voor dat horecaondernemers elkaar waarschuwen als zij het vermoeden
hebben dat de VWA in hun regio controleert. De gewaarschuwde horecaondernemers
heffen een eventuele overtreding in veel gevallen dan (tijdelijk) op.Een ander punt was de doorlooptijd die gemoeid is met het opleggen van
bestuurlijke boeten. Ik heb tijdelijke extra administratieve krachten ingezet
om de doorlooptijd van boeterapporten met ongeveer een maand te bekorten.
Ook draag ik er zorg voor dat bij de afhandeling van bezwaarschriften geen
vertraging ontstaat. Tot slot zijn er horecagelegenheden die ook na enkele
bestuurlijke boeten de regelgeving blijven overtreden. Voor deze hardnekkige
recidive is het Openbaar Ministerie ingeschakeld.6Coffeeshops worden voornamelijk naar aanleiding van klachten gecontroleerd.
De tabaksregelgeving is niet van toepassing op hokken en keten waar het een
privé-situatie betreft. Voor wat betreft het beleid omtrent hokken
en keten die illegale horeca-activiteiten ontplooien, verwijs ik u naar de
uitgebreide brief die de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
u, mede namens de minister voor Jeugd en Gezin en mijzelf, op 8 januari
jl. heeft gestuurd (kenmerk: 2008-0000609748).7TNS NIPO heeft de respondenten ook de vraag gesteld in hoeverre zij het
rookverbod handhaven in hun horecagelegenheid (zie paragraaf 1.1. van
het TNS NIPO rapport). Van de horecaondernemers geeft 79% aan dat zij
zich altijd aan het rookverbod houden. Voor cafés ligt dit met 73%
lager dan voor restaurants (87%). Verreweg de meerderheid van de sector
houdt zich aan het rookverbod en de groep die zich consequent niet aan de
maatregel houdt (5% van de onderzoekspopulatie) is als steekproef te
klein om nadere, verantwoorde analyses op uit te voeren.Overigens heeft de VWA op 16 januari jl. de meest recente cijfers
over de naleving gepubliceerd. Nog steeds 90 procent van alle horeca is rookvrij.
Voor restaurants ligt dit percentage op 90 procent, voor cafés en discotheken
op 77 procent en voor hotels op 95 procent. De naleving is daarmee vergelijkbaar
met de naleving aan het eind van de zomer 2008 en is dus nog steeds goed. 8Vele variabelen kunnen afzonderlijk en in relatie tot elkaar verklarend
zijn voor een feitelijke omzetdaling. Volgens het CBS is een aantal factoren
(mede) bepalend voor de omzet: prijzen, weersomstandigheden, economie, consumentenvertrouwen
etc. Ik heb geen aanleiding, kennis of feiten om dit tegen te spreken.Echter, de perceptie van de branche kan, mede gevoed door elementen die
ik ook bij het antwoord op vraag 18 benoem, niet geheel overeenstemmen met
wat de macro-economische en statistische verklaringen zijn vanuit kennis en
feiten.9Het is juist dat TNS NIPO op basis van haar onderzoek concludeert dat
er geen relatie is tussen de omzetontwikkeling en het hebben van een rookvoorziening.
Ook het soort voorziening lijkt van weinig invloed op de omzetontwikkeling.
Dit geldt zowel voor restaurants als voor cafés. De groep die zich
consequent niet aan de maatregel houdt (5% van de onderzoekspopulatie)
is als steekproef te klein om nadere, verantwoorde analyses op uit te voeren.
Echter, op basis van de onderzoeksuitkomst dat de omzetontwikkeling (zowel
daling als stijging) sectorbreed gevoeld wordt, is er geen aanleiding om aan
te nemen dat deze ontwikkeling voor specifieke subgroepen een ander beeld
zou vertonen.10Uit gegevens over de staat New York1 blijkt
na de invoering van de rookvrije horeca geen duidelijk effect op de ontvangen
omzetbelasting van cafés en restaurants. In de eerste twee kwartalen
na de invoering is er zowel voor restaurants als de cafés een daling
zichtbaar (deze is iets groter bij de cafés). Maar in het derde kwartaal
na de invoering is er weer een stijging van de omzetbelasting en in het vierde
kwartaal is de ontvangen omzetbelasting voor zowel de restaurants als de cafés
weer op hetzelfde niveau als in het kwartaal van de invoering. De omvang van
deze dalingen en stijgingen ligt echter in dezelfde orde van grootte als die
van dalingen en stijgingen in de jaren voorafgaand aan de invoering. Met andere
woorden, de fluctuatie in de ontvangen omzetbelasting van kwartaal tot kwartaal
en jaar tot jaar is voor de invoering niet anders dan na de invoering.In Ierland was voorafgaand aan de invoering van de rookvrije horeca een
daling in de omzet van cafés zichtbaar. Deze daling is in het jaar
van de invoering (2004) gestabiliseerd. In 2005 is de omzet gelijk gebleven
aan 2004 en in 2006 en 2007 is deze licht gestegen ten opzichte van 2004.
Als hierin de prijsstijgingen worden meegenomen, is de omzet in de jaren 2005,
2006 en 2007 gestegen ten opzichte van 2004.211Mij zijn daar geen gegevens van bekend, maar rokers zouden, na de invoering
van het rookvrije personenvervoer en de rookvrije werkplek in 2004, gewend
moeten zijn om hun rookpatroon aan te passen en niet te roken waar dat wettelijk
verboden is.12Een rookruimte voldoet aan de regelgeving op basis van de Tabakswet als
deze afsluitbaar is en voor het roken van tabaksproducten aangewezen en als
zodanig aangeduid is. Daarnaast kan een ondernemer ook de mogelijkheden in
de open lucht verkennen (tuin/terras). Het is vervolgens aan de (creativiteit
van de) ondernemer zelf om te zien of, en zo ja hoe, een rookruimte in hun
gelegenheid gecreëerd kan worden. Over de mogelijkheden kunnen zij ongetwijfeld
geadviseerd worden door bedrijven die dergelijke rookvoorzieningen kunnen
realiseren. Vervolgens kunnen ondernemers in overleg treden met de gemeente
om hun ideeën te toetsen. Verder ga ik er vanuit dat ook
de eigen collega-ondernemers en de brancheorganisatie, Koninklijke Horeca
Nederland, elkaar met raad en daad ter zijde staan.13Zie hiervoor ook het antwoord op vraag 12. Ik wil de creativiteit niet
beperken, mits de oplossingen voldoen aan de regelgeving. De VWA zal er op
toezien dat dit laatste het geval is.Antwoorden op vragen en opmerkingen van de PvdA-fractie14Naast de DHT-controleurs, die werkzaam zijn op het terrein van de Drank-
en Horeca wet en de Tabakswet, zijn ook levensmiddelencontroleurs en controleurs
van de AID (namens de VWA) actief bij de handhaving van de rookvrije horeca.
In totaal controleren 200 controleurs op naleving van het rookverbod. Ik ga
er van uit dat dit voldoende is, maar dit zal ik uiteraard volgen aan de hand
van de beschikbare nalevinggegevens. Op dit moment kan ik hier dus nog geen
afgerond oordeel over geven. In totaal zijn inmiddels circa 13 200 bedrijven
geïnspecteerd. Er zijn circa 2000 boeterapporten of processenverbaal
opgemaakt.15Diverse supermarktketens ontwikkelen momenteel zelfcontrolesystemen om
de naleving van de leeftijdsgrens van 16 jaar te verbeteren.Het voornemen de handhaving van de leeftijdsgrenzen Drank- en Horecawet
te verscherpen was opgenomen in het Coalitieakkoord. Hieraan wordt onder meer
invulling gegeven door tijdelijke uitbreiding van het toezicht door de Voedsel
en Waren Autoriteit. Deze intensivering staat los van de hiervoor genoemde
ontwikkelingen binnen de supermarktbranche.16In het verleden zijn er vanuit mijn departement uiteraard contacten geweest
met de VNG over de invoering van de rookvrije horeca. De resultaten van het
door Intraval uitgevoerde onderzoek zijn voor mij concrete aanleiding om opnieuw
met VNG te overleggen. De toezegging zoals ik die in mijn brief van 16 december
jl. aan u heb gedaan, zal ik ook met de VNG bespreken.Ik wil benadrukken dat onder andere de lokale bestemmingsplannen bepalend
zijn voor gemeentelijke beslissingen ten aanzien van de toekenning van vergunningen.
Het eerdergenoemde onderzoek wijst uit dat er ruimte voor verbetering lijkt
te zijn op het gebied van (proactieve) informatievoorziening. Het gaat dan
met name om informatie omtrent mogelijkheden voor (vergunningen van) rookfaciliteiten
en de mogelijkheden voor of eisen aan een rookruimte. Duidelijke, toegankelijke
informatie hierover is van meerwaarde voor de horecaondernemers en kan een
positief effect hebben op de kwaliteit van nieuwe vergunningaanvragen en resulteren
in positieve toekenningen.17Dit onderzoek naar de gevolgen van het rookverbod in de horeca voor de
coffeeshops wordt uitgevoerd door het Trimbos-instituut. De uitkomsten worden
verwacht in juni 2009. De vergelijking van de schadelijke effecten van cannabis
en tabak is evenwel complex, en het is dan ook niet mogelijk om het eventuele
optreden van extra gezondheidsschade binnen het kader van dit onderzoek vast
te stellen. Antwoorden op vragen en opmerkingen van de SP-fractie18Allereerst speelt mee dat in de discussie over de rookvrije horeca vanaf
het begin de mogelijk negatieve economische effecten een grote rol hebben
gespeeld. Het geluid daarbinnen van KHN, de eigen brancheorganisatie, is steeds
geweest dat de rookvrije horeca beslist negatieve gevolgen zal hebben.Daarnaast speelt mijns inziens mee dat ondernemers als hen naar de oorzaken
van dalende omzetten gevraagd wordt, eerder specifieke, externe factoren zoals
de rookvrije horeca met een duidelijke invoeringsdatum zullen noemen dan interne
factoren zoals stijging van de horecaprijzen of het ondernemerschap of meer
algemene, externe factoren zoals een dalend consumentenvertrouwen.19In mijn brief van 17 december 2008 heb ik zoveel mogelijk gegevens
bijeen gebracht om een goed en genuanceerd beeld te kunnen geven van de ontwikkelingen
in de horeca. Hiermee hoop ik een deel van de onrust en onduidelijkheid weg
te kunnen nemen. Ook heb ik aangegeven de ontwikkelingen goed te blijven volgen
zodat er zicht blijft op wat er precies aan de hand is in de horeca. Die duidelijkheid
is van belang zodat voor alle partijen helder is wat de feiten zijn en op
basis van de feiten het gesprek aangegaan kan worden. Democratisch tot stand
gekomen wetten dienen te worden nageleefd en gehandhaafd. Een deel van de
onrust bij horecaondernemers wordt dan ook juist veroorzaakt door ondernemers
die de regelgeving niet naleven.20Voorafgaand aan de invoering van de rookvrije horeca, sport en kunst/cultuur
heeft via Postbus 51 een campagne plaatsgevonden om iedereen tijdig te informeren.
Hierbij ging het onder meer om radio- en TV-spots. Ook is in nauw overleg
met de betrokken sectoren een handleiding voor beheerders, werkgevers en werknemers
opgesteld. Mijns inziens heeft dit onderwerp voldoende aandacht gekregen in
de afgelopen twee jaar. Ik heb dan ook niet het voornemen om – een half
jaar ná de invoering van de rookvrije horeca – wederom een voorlichtingscampagne
te gaan voeren.21Ik verwijs graag naar mijn antwoord bij vraag 16.Antwoorden op vragen en opmerkingen van de PVV-fractie22Ik ben het niet eens met u dat de horecasector, ondanks haar inzet, op
eigen initiatief het gewenste effect sorteerde. Zoals ik tijdens het algemeen
overleg op 27 november jl. aangaf, leidde de term «rookvrije»
ruimte voor verschillende interpretaties en tot cijfervertroebeling. De resultaten
van de zelfregulering, waar ik in mijn brief van december jl. ook aan refereer,
waren onvoldoende en de bescherming van de horecawerknemer zou hiermee niet
gerealiseerd worden. Daarom heeft het kabinet op 8 juni 2007 besloten
de rookvrije werkplek per 1 juli 2008 ook door te voeren in de sectoren
horeca, sport en kunst/cultuur. In de Kamerbrief van 8 juni 2007 is aan
de hand van de resultaten van twee jaar zelfregulering duidelijk toegelicht
waarom de bescherming van de werknemer hiermee niet bereikt zou worden. Ditzelfde
geldt voor uw suggestie om met rode en groene bordjes te gaan werken. 23De horecaondernemer is ten principale verantwoordelijk voor de juiste
gang van zaken in de inrichting. Voor het rookgedrag van bezoekers ligt dit
niet anders. De Tabakswet stelt namelijk dat werkgevers verplicht zijn zodanige
maatregelen te treffen dat werknemers in staat worden gesteld hun werkzaamheden
te verrichten zonder hinder of overlast van roken door anderen. Dit rookverbod
is ook van toepassing verklaard op een horecaondernemer zonder personeel.
Als een bezoeker zich niet aan de regels houdt dan kan de ondernemer de bezoeker
sommeren om te vertrekken. Weigert de bezoeker, dan is er sprake van overtreding
van artikel 138 van het Wetboek van Strafrecht (lokaalvredebreuk) en is de
bezoeker op basis daarvan strafbaar. In de praktijk van de openlijke regelovertreding
waarmee de VWA wordt geconfronteerd, blijkt dan ook dat de ondernemer bepaalt
of het rookverbod wordt geëerbiedigd.24Sinds de inwerkingtreding van de gewijzigde Tabakswet in 2002 was duidelijk
dat de rookvrije werkplek per 1 januari 2004 zou worden ingevoerd. Weliswaar
is toen voor de horeca een tijdelijke uitzondering gemaakt, maar duidelijk
was dat de rookvrije werkplek ook in de horeca zou worden ingevoerd. Voorafgaand
aan de invoering in de horeca is een voorlichtingscampagne gevoerd. Zie hiervoor
het antwoord op vraag 20. Ik deel dus niet de mening dat ondernemers zich
onvoldoende hebben kunnen voorbereiden op de invoering van de rookvrije horeca.
Ik word hierin gesteund door het feit dat de naleving – ook kort na
de invoeringsdatum – in het algemeen zeer hoog is.In mijn brief van 16 december 20081
heb ik geïllustreerd dat er op dit moment geen grond is om vast te stellen
dat de rookvrije horeca voor bepaalde sectoren of (sub)groepen buiten proportioneel
uitwerkt. Een reden om voor bepaalde sectoren of groepen een uitzondering
of buitengewone ondersteuning (compensatie dan wel subsidie) te overwegen,
dient zich op basis van de in de brief toegelichte gegevens niet aan. Verder
heb ik duidelijk gemaakt dat, behalve het feit dat de nu bekende gegevens
daarvoor geen basis bieden, er de nodige principiële en praktische bezwaren
zijn tegen een uitzonderings- of ondersteuningsregeling.25Volgens onderzoek van TNS NIPO rookte in 2004 zo’n 39% van
de werknemers in de horeca2. Zo’n 7%
rookte af en toe en ongeveer 55% rookte nooit. Deze cijfers komen redelijk
overeen met cijfers uit Engeland3 en Schotland4 waar zo’n 40% van de horecawerknemers rookt.26Er kunnen andere factoren meespelen bij de daling van het aantal ziekenhuisopnames
voor hartaanvallen in genoemde landen, maar onderzoekers proberen hier zo
goed mogelijk rekening mee te houden en voor te corrigeren. Zo is in het onderzoek
in Schotland, naast persoonskenmerken, goed rekening gehouden met onder meer
het rookgedrag en de blootstelling aan tabaksrook. Verder hebben de onderzoekers
in dezelfde periode voor en na de invoering gemeten om zo seizoensinvloeden
goed uit te kunnen sluiten. Er is gekeken naar eventuele veranderingen in
sterfte voordat patiënten het ziekenhuis bereiken (deze sterfte was eveneens
gedaald). Ook is de gevonden daling (17 procent) vergeleken met de trend gedurende
de tien jaar voor de invoering van de regelgeving (gemiddeld 3 procent daling
per jaar) en met het aantal ziekenhuisopnames voor hartaanvallen in dezelfde
periode in Engeland (daling van 4 procent) waar de regelgeving toen nog niet
was ingevoerd. Op basis van deze onderzoeksmethode concluderen de onderzoekers
dat de ziekenhuisopnames voor hartaanvallen na de invoering van de regelgeving
is afgenomen en dat 67 procent van deze afname betrekking had op niet-rokers. 27Daarover zijn mij geen gegevens bekend. Een ondernemer heeft vaak te maken
met schommelingen in de omzet. Een verandering in de omzet van 4% komt
mij bescheiden voor. Een dergelijke omzetdaling hoeft mijns inziens –
hoe pijnlijk die overigens ook altijd is – voor een gezonde horecaonderneming
onder normale omstandigheden niet direct te betekenen dat deze failliet gaat.28Op 24 november 2008 berichtte het CBS over prijsstijgingen in de
horeca. Het CBS meldde dat de prijsstijging in de horeca in de afgelopen tien
jaar bijna altijd hoger was dan de inflatie. KHN kwam vervolgens met een persbericht
dat de prijsstijging in de horeca niet goed vergelijkbaar is met de inflatie,
omdat de inflatie aangeeft wat er gemiddeld in het «boodschappenmandje»
van de consument zit en de horecaondernemer nog een aantal kosten moet betalen
die niet gelden voor de inkopen van een consument. Als voorbeelden geeft KHN
de kosten van vergunningen, brandveiligheid, arbeidsomstandigheden en lokale
lasten.29Duidelijk is dat rond die tijd het consumentenvertrouwen sterk is gedaald
en dat de inflatie sterk opliep (van ongeveer 1 procent naar zo’n 3
procent). Het CBS geeft aan dat horecabestedingen gevoelig zijn voor schommelingen
in de conjunctuur en dat de consument snel op horecabestedingen bezuinigt
als het economisch minder gaat. Ook zijn de prijzen in de horeca sinds die
tijd sterker gestegen dan daarvoor (van net iets boven 3 procent tot bijna
5 procent).30Er kan meespelen dat het in restaurants mogelijk al langer gebruikelijk
was om delen rookvrij te maken. In 2006 had echter ook 50 procent van de cafés
een rookvrije zone/ruimte (ten opzichte van 60 procent van de restaurants).
Ik acht het niet waarschijnlijk dat hiermee de verschillen tussen restaurants
en cafés goed te verklaren zijn.31Zie het antwoord op vraag 24.32Daarover zijn mij geen gegevens bekend. Zie het antwoord op vraag 24.33Het aantal cafés met een verkoopoppervlakte kleiner dan 70 m2 is mij niet bekend. Er waren volgens het Bedrijfschap Horeca &
Catering in 2008 1613 cafés met een verkoopoppervlakte kleiner dan
50 m2 en 6111 cafés met een verkoopoppervlakte van 100 m2. Zie verder het antwoord op vraag 12.34De regelgeving stelt weinig eisen aan rookruimten, in ieder geval geen
eisen aan de (minimale of maximale) omvang van een rookruimte. In mijn brief
van 16 december 2008 heb ik toegelicht dat een horeca-inrichting meer
kan omvatten dan enkel de horecalokaliteit en dat er geen eis is dat een rookruimte
enkel binnen de horecalokaliteit mag worden ingericht. Daarnaast kan een ondernemer
ook de mogelijkheden in de open lucht verkennen (tuin/terras).35Ik verwijs graag naar mijn antwoord bij vraag 16.XNoot1Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), Kant (SP), Snijder-Hazelhoff (VVD), Ferrier
(CDA), ondervoorzitter, Joldersma (CDA), De Vries (CDA), Smeets (PvdA), voorzitter,
Van Miltenburg (VVD), Schippers (VVD), Smilde (CDA), Koşer Kaya (D66),
Willemse-van der Ploeg (CDA), Van der Veen (PvdA), Schermers (CDA), Van Gerven
(SP), Wolbert (PvdA), Heerts (PvdA), Zijlstra (VVD), Ouwehand (PvdD), Agema
(PVV), Leijten (SP), Bouwmeester (PvdA), Wiegman-van Meppelen Scheppink (CU),
Sap (GL) en Vacature (SP).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Van Velzen (SP), Neppérus (VVD),
Atsma (CDA), Aasted Madsen-van Stiphout (CDA), Ormel (CDA), Van Dijken (PvdA),
Verdonk (Verdonk), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Vietsch (CDA),
Van der Ham (D66), Uitslag (CDA), Gill’ard (PvdA), Omtzigt (CDA), Langkamp
(SP), Vermeij (PvdA), Arib (PvdA), De Krom (VVD), Thieme (PvdD), Bosma (PVV),
Luijben (SP), Tichelaar (PvdA), Ortega-Martijn (CU), Halsema (GL) en De Wit
(SP).XNoot1RTI International, Second Annual Independent Evaluation of New York’s
Tobacco Control Program, 2005.XNoot2Central Statistics Office, Statistical Yearbook of Ireland 2008, Chapter
14, Services and Distribution, 2008.XNoot1TK, vergaderjaar 2008–2009, 22 894, nr. 206.XNoot2STIVORO, Tabaksrook in de werkomgeving, Resultaten van het PARA-meter
onderzoek onder werknemers, Den Haag, 2005.XNoot3Semple S., et al., Changes in bar workers’ and customers’
exposure to second-hand smoke, health and attitudes, A collaborative study
by the University of Aberdeen, the Institute of Occupational Medicine, and
Liverpool John Moore’s University, 2008.XNoot4Hilton S., et al., Expectations and changing attitudes of bar workers
before and after the implementation of smoke-free legislation in Scotland,
BMC Public Health 2007, 7:206. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22894-212.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl