Wijziging bepalingen Mediawet ivm herziening reclameregeling voor publieke lokale en regionale omroep; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24336, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

20-11-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24336 nr. 5

14-11-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEEN DEEL InleidingReclameregeling voor de lokale en regionale publieke omroepRegionale kabelomroepSamenwerking tussen de regionale en landelijke omroepCommerciële omroepEtherfrequentiesKabelregimeARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING Artikel I Onderdeel AOnderdeel C (artikel 43a)Onderdeel G (artikel 66)Onderdeel H (artikel 67)Onderdeel NOnderdeel ROnderdelen S en V (artikelen 71h en 71k)Onderdelen AA en BB (artikelen 76 en 76a)Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24336Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 55 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 336Wijziging van bepalingen van de Mediawet in verband met een herziening
van de reclameregeling voor de publieke lokale en regionale omroep, het bevorderen
van de samenwerking tussen de publieke regionale en landelijke omroep op niet-landelijk
niveaunr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 14 november 1995 ALGEMEEN DEEL InleidingBij het opstellen van deze Nota is zoveel mogelijk de volgorde aangehouden
van het Verslag van de Kamer, zoals vastgesteld op 8 november 1995.De leden van het PvdA-fractie vragen waarom de regering zo lang heeft
gewacht met het indienen van dit wetsvoorstel. Zij wijzen erop dat reeds tijdens
de UCV van 16 november 1993 duidelijk was, welke opvattingen omtrent lokale
en regionale omroep binnen de Kamer leefden. Het zal deze leden niet ontgaan zijn, dat sedert genoemde UCV zowel de
samenstelling van de Kamer als die van het kabinet nogal ingrijpend is gewijzigd.
Voor het kabinet was dat aanleiding voor enig beraad over de gewenste ontwikkeling
van het mediabeleid; de resultaten daarvan zijn neergelegd in de brief aan
de Kamer van 16 mei 1995 en de Notitie liberalisering Mediawet, die op 26
juni 1995 aan de Kamer is aangeboden (Kamerstukken II 1994/95, 23 968,
nrs. 7 en 9). Met het voorliggend wetsvoorstel wordt de eerste van twee stappen
gezet in de richting van de liberalisering van de Mediawet, zoals in genoemde
Notitie uiteengezet. Er is dus geen sprake van «dralen met een wetswijziging»,
maar van noodzakelijke bezinning, gevolgd door gezwinde spoed bij de uitwerking
van de kant van het kabinet. Dat laat onverlet dat met de behandeling van
dit wetsvoorstel ook bekwame spoed geboden is, aangezien daarin enkele zaken
aan de orde zijn die voor 1 januari van het volgende jaar regeling behoeven.De leden van de CDA-fractie menen dat het wetsvoorstel onvoldoende recht
doet aan de functie van de publieke niet-landelijke omroep. Ook menen zij
dat de mogelijke gevolgen van de invoering van niet-landelijke commerciële
omroep door de regering worden onderschat. Zij wijzen naar de ontwikkeling
dat diverse lokale omroepen overwegen de stap te maken van publiek naar commercieel,
om zeker te kunnen stellen dat zij ook na 1 januari 1996 voldoende middelen
zullen kunnen verwerven om hun activiteiten voort te zetten. Ten
slotte achten zij het wenselijk dat ook bij regionale en lokale omroep zendtijd
ter beschikking wordt gesteld aan politieke partijen.Om te beginnen bestrijdt het kabinet de opvatting van de CDA-fractie dat
het wetsvoorstel blijk geeft van te weinig waardering voor het grote belang
van een goed functionerende publieke omroep op lokaal en regionaal niveau.
In de Notitie liberalisering Mediawet heeft het kabinet over de publieke omroepfunctie
op niet-landelijk niveau opgemerkt: «Over het belang daarvan bestaat
brede politieke consensus: informatie en cultuur speciaal gericht op stad
en streek is van grote waarde voor het functioneren van de niet-landelijke
democratie, vormt een bijdrage aan de regionale identiteit en komt tegemoet
aan een behoefte binnen een aanzienlijk deel van het publiek». In de
Memorie van Toelichting bij het onderhavige wetsvoorstel heeft de regering
daaraan toegevoegd dat maatregelen moeten worden getroffen ten behoeve van
de versterking van de continuïteit van de publieke lokale en regionale
omroepen. Daarbij is verwezen naar de organisatorische en financiële
maatregelen, zoals aangekondigd in de Notitie liberalisering Mediawet. Die
maatregelen zullen in een komend wetsvoorstel worden opgenomen. Het onderhavige
wetsvoorstel beperkt zich omwille van de geboden spoed tot een aantal zaken
die op korte termijn regeling behoeven en zaken die daar nauw mee samenhangen
of anderszins thans direct wenselijk worden geacht. Dat betreft o.a. het mogelijk
maken van regionale televisie via zogeheten vensterprogrammering op een landelijke
televisiezender. Daarmee wordt concreet invulling gegeven aan versterking
van de samenwerking tussen de onderscheiden niveaus van de publieke omroep.De opmerking van deze leden, dat de regering de gevolgen van de invoering
van niet-landelijke commerciële omroep onderschat, wordt door de regering
niet gedeeld. De gevolgen van dit voorstel kunnen niet met zekerheid worden
voorspeld, omdat daarbij niet alleen de houding van commerciële gegadigden
een rol speelt (waar ontstaan nieuwe initiatieven, welke aantrekkingskracht
gaat uit van dat aanbod, etc.), maar zeker ook de opstelling die de publieke
omroepen op lokaal en regionaal niveau kiezen om het hoofd te bieden aan deze
concurrentie. De regering meent evenwel dat er goede redenen zijn aangegeven
in de MvT bij het wetsvoorstel om tot toelating van commerciële omroep
op niet-landelijk niveau te besluiten.Dan de opmerking van deze leden dat diverse lokale omroepen zouden overwegen
om «commercieel te gaan». Net zoals die kwestie eerder heeft gespeeld
op landelijk niveau, dient de keuze voor publiek of commercieel zich nu aan
op niet-landelijk niveau. Daarbij dienen de betreffende publieke omroepen
zich wel te realiseren dat zij met een keuze om de stap naar commerciële
omroep te zetten, hun aanspraken op etherfrequenties en doorgifteplicht in
de waagschaal stellen. Die aanspraken zijn ten nauwste verbonden aan hun status
van publieke omroep.Ten slotte de zendtijd voor politieke partijen bij regionale en lokale
omroep. Het kabinet wijst erop dat deze omroepen gehouden zijn een programma
te verzorgen dat gericht is op de bevrediging van onder andere de maatschappelijke
behoeften in hun verzorgingsgebied. Dat houdt in dat zij ook aandacht geven
aan de opvattingen van politieke partijen. Het apart ter beschikking stellen
van zendtijd voor politieke partijen acht de regering uit dien hoofde niet
nodig.De leden van de VVD-fractie wijzen erop dat de commentaren van de publieke
en (potentieel) commerciële zendgemachtigden over de eigen positie en
die van de andere partij opvallend tegengesteld aan elkaar zijn. Deze leden
menen dat dit voorkomen had kunnen worden als het wetsvoorstel daadwerkelijk
zicht had geboden op een volwaardig lokaal en regionaal omroepbestel. Het is de regering ook opgevallen dat publieke en commerciële belanghebbenden
en belangstellenden zichzelf in een «achterstandpositie» plaatsen
ten opzichte van de wederpartij. Zolang dat van weerszijden gebeurt, kan in
ieder geval wat dat aangaat van een evenwichtig beeld gesproken worden. Wat
het zicht op een volwaardig lokaal en regionaal omroepbestel betreft, verwijst
het kabinet naar de Notitie liberalisering Mediawet en naar de MvT bij het
onderhavige wetsvoorstel, dat immers een eerste stap vormt in de realisering
van het niet-landelijke omroepbestel zoals in de Notitie geschetst. De regering
erkent dat met die eerste stap het doel van de reis nog niet bereikt is, maar
meent dat voldoende zicht is geboden op het uiteindelijk doel en de weg die
daarheen voert. De door deze leden bepleite «verbreding» van het
wetsvoorstel is in dat licht onnodig en bovendien ongewenst, aangezien het
wetsvoorstel een aantal zaken betreft die op zeer afzienbare termijn regeling
behoeven.De leden van de D66-fractie juichen particulier initiatief toe en pleiten
dan ook voor het toestaan van kleinschalige commerciële omroep. Omdat
zij beducht zijn voor het ondersneeuwen van publieke omroep op niet-landelijk
niveau, pleiten deze leden voor een krachtige en adequate financieringsmogelijkheid
voor kleinschalige publieke omroepen. De regering wijst in dit verband op
de financiering van publieke omroep op regionaal en lokaal niveau, zoals die
voorzien is in het voorstel inzake een provinciaal omroepplan. Elders in deze
nota wordt daarop nader ingegaan.Wat de kritische opmerkingen van de fracties van SGP, GPV en RPF betreft
over de wenselijkheid van commerciële omroep op niet-landelijk niveau,
verwijst het kabinet in de eerste plaats naar de motivering die daarvoor gegeven
is zowel in de Notitie liberalisering Mediawet als in de Memorie van Toelichting
bij dit wetsvoorstel, dat immers rechtstreeks uit genoemde Notitie voortspruit.
Daarbij zijn politieke, beleidsmatige, juridische en technische factoren aan
de orde. Het kabinet kiest in het omroepbeleid voor een «dubbelspoor»:
naast het voorwaarden scheppen voor een sterke, herkenbare publieke omroep
moet ook ruimte geboden worden aan vormen van commerciële omroep. Op
landelijk niveau is commerciële omroep inmiddels wettelijk geregeld.
Het kabinet meent dat het wenselijk is om op niet-landelijk niveau het been
bij te trekken en ook daar commerciële omroep toe te laten.De RPF-fractie heeft behoefte aan een nadere cultuurpolitieke onderbouwing
van dit voorstel en vraagt in hoeverre regionale omroepen recht moeten doen
aan de cultureel-maatschappelijke pluriformiteit, net zoals dat geldt ten
aanzien van de landelijke publieke omroep.Het antwoord daarop is klip en klaar: de Mediawet stelt aan de publieke
omroep op regionaal en lokaal niveau eisen ter waarborging van de pluriformiteit.
Dat komt tot uitdrukking zowel in de organisatievorm van regionale en lokale
publieke omroep (het orgaan dat het programmabeleid bepaalt, dient representatief
te zijn voor de belangrijkste in de gemeente of provincie voorkomende maatschappelijke,
culturele, godsdienstige en geestelijke stromingen), alsmede in de programmering,
die gericht moet zijn op de bevreding van de in de gemeente of provincie levende
maatschappelijke, culturele, godsdienstige en geestelijke behoeften (artikel
30 Mw).Aan commerciële landelijke omroep worden deze maatschappelijke en
cultuurpolitieke voorwaarden niet gesteld; het ligt voor de hand om dat ook
op niet-landelijk niveau achterwege te laten. Dat laat de mogelijkheid onverlet
dat commerciële omroepen, of het nu op landelijk of op niet-landelijke
niveau is, eigener beweging programma's zullen bieden die voorzien in de behoeften
van het publiek. Het is te verwachten dat commerciële omroepen
een overwegend aanbod van op verstrooiing gerichte programma's zullen brengen.
Vandaar dat het kabinet zo'n belang hecht aan de instandhouding van een sterke,
herkenbare publieke omroep op landelijk èn niet-landelijk niveau.In antwoord op de vraag van de leden van de SGP-fractie in hoeverre publieke
en commerciële omroep een gelijke uitgangspositie hebben, merkt de regering
op dat de publieke omroep op regionaal en lokaal niveau een «natuurlijke»
voorsprong heeft op eventuele commerciële nieuwkomers: immers, de publieke
omroepen hebben nagenoeg allemaal de beschikking over etherfrequenties en
bovendien geldt voor hun uitzendingen een doorgifteplicht op de kabelnetten.
De commerciële initiatieven zullen zeker de eerste tijd zijn aangewezen
op kabelverspreiding en moeten daartoe in onderhandeling treden met de kabelexploitanten.Deze leden vragen welke maatregelen de regering op korte termijn zal nemen
om de positie van de publieke omroep te verstevigen.De regering zal in een volgend wetsvoorstel maatregelen nemen ter versterking
van de publieke omroepfunctie door samenwerking tussen regionale en lokale
omroepen middels een provinciaal omroepplan te stimuleren. Daaraan zal een
financieringsmogelijkheid ten behoeve van de niet-landelijke publieke omroep
gekoppeld worden. Elders in deze nota wordt op dit provinciaal omroepplan
nader ingegaan.De leden van de GPV-fractie vragen of er geen tegenstrijdigheid schuilt
in enerzijds de opmerking in de MvT dat van diverse zijden belangstelling
is getoond om met commerciële omroep op niet-landelijk niveau te beginnen,
en anderzijds de verwachting van de regering dat op lokaal niveau niet op
grote schaal commerciële initiatieven zullen ontstaan.Waar het gaat om lokale commerciële omroep, ziet de regering met
name kansen in de grote(re) steden. Niet alleen is daar de potentiële
reclamemarkt ruimer, maar daar bestaat ook een potentieel draagvlak in termen
van aantallen kijkers en luisteraars. In kleinere gemeenten ontbreekt waarschijnlijk
een voldoende markt, zowel in termen van reclame-aanbod als in termen van
kijkers en luisteraars, om kleinschalige commerciële omroep te financieren.
Daarbij moet niet vergeten worden dat niet-landelijke commerciële omroep
zeker de eerste tijd nagenoeg uitsluitend is aangewezen op verspreiding via
kabelnetten, waardoor een niet-landelijke commerciële radio-aanbieder
de zo belangrijke mobiele ontvangst (autoradio's, transistors) moet ontberen.
Deze «handicaps» laten onverlet dat van diverse zijden belangstelling
is getoond om met niet-landelijke commerciële omroep te kunnen starten.
Vandaar dat de regering zowel deze constatering als de eerdergenoemde verwachting
omtrent de levensvatbaarheid van (kleinschalige) commerciële omroep in
de MvT heeft opgenomen. Hiermee is tevens de vraag van de VVD-fractie beantwoord
over de verwachting van de regering ten aanzien van commerciele lokale initiatieven.De leden van de GPV-fractie tonen zich niet overtuigd door het argument
dat op grond van de Europese regelgeving commerciële omroep op niet-landelijk
niveau reeds mogelijk is vanuit de andere lidstaten van de Europese Unie.
Dat zou binnenlandse commerciële lokale en regionale omroepen op achterstand
plaatsen, omdat die aan de eis van landelijke verspreiding dienen te voldoen.De regering wijst erop dat buitenlandse omroepinstellingen die het oogmerk
hebben in Nederland landelijke omroep te bedrijven, in staat zijn om hun aansluitingspercentage
op de kabel geleidelijk op te bouwen (RTL4 en RLT5) en eventueel daarna alsnog
een Nederlandse toestemming kunnen aanvragen (bij voorbeeld Radio 10, Holland
FM en Euro Jazz). Door deze mogelijkheid ook voor Nederlandse omroepinstellingen
te openen, wordt dit nadeel ten opzichte van buitenlandse omroepinstellingen
opgeheven. Dat daaraan behoefte bestaat, is onder meer gebleken ten tijde
van de provisorische uitgifte van etherfrequenties voor commerciële radio-omroep:
toen bleek dat verschillende initiatieven kampten met het probleem van de
landelijke verspreidingseis voor commerciële kabelomroep. Commerciële
omroep op lokaal en regionaal niveau komt bovendien tegemoet aan de behoefte
om zich geleidelijk van kleinschalige omroep naar een grootschaliger vorm
van omroep te ontwikkelen.In tegenstelling tot de GPV-fractie meent de regering niet dat landelijke
verspreiding een conditio sine qua non zal zijn voor een rendabele exploitatie
van commerciële omroep; zeker voor radio kan ook niet-landelijke exploitatie
rendabel zijn. Ook uit oogpunt van programmering kan een commerciële
exploitant meer belangstelling hebben voor een goede niet-landelijke dekking
in bepaalde delen van het land (Randstad bij voorbeeld) dan voor een werkelijk
landelijk dekkend bereik. Reclameregeling voor de lokale en regionale publieke omroepDe leden van de PvdA-fractie missen een duidelijke positiebepaling van
de regering ten opzichte van de relatie tussen publieke en commerciële
omroep op niet-landelijk niveau. Ook zien deze leden uit naar het standpunt
van de regering jegens het instellen van een lokale opslag ten behoeve van
lokale publieke omroepen die bereid zijn tot samenwerking met regionale publieke
omroepen.Wat die eerste kwestie betreft, wijst de regering op de duidelijke standpunten
die inzake publieke en commerciële omroep op niet-landelijk niveau zijn
ingenomen in de Notitie liberalisering Mediawet, in de MvT bij het voorliggend
wetsvoorstel, alsmede in het hieraan voorafgaande hoofdstuk van deze nota.
De regering kiest voor een tweesporenbeleid: een duidelijk herkenbare publieke
omroep en daarnaast ruimte bieden aan vormen van commerciële omroep.
Dat geldt zowel het landelijk als het niet-landelijk niveau.Over de wenselijkheid van een lokale opslag op de omroepbijdrage spreekt
het kabinet zich uit in het hoofdstuk over samenwerking tussen de diverse
niveaus van publieke omroep, waar het provinciaal omroepplan ter sprake komt.De leden van de fracties van D66 en het CDA vragen een beoordeling van
de regering van de dreigende claims van uitgevers als gevolg van gederfde
goodwill indien de verplichte samenwerking tussen lokale omroepen en uitgevers
van dag- en nieuwsbladen wordt beëindigd.De regering is van mening dat eventuele claims van uitgevers gericht tegen
lokale of regionale omroepen de toets der redelijkheid niet zullen kunnen
doorstaan. Bij de belanghebbende partijen was immers bekend dat de huidige
regeling met ingang van 1 januari 1996 zou komen te vervallen. De regering
wijst er bovendien op dat de samenwerking op aangepaste en vrijwillige basis
kan worden voortgezet. Een contractuele verplichting echter om een gefixeerd
deel van de reclame-inkomsten aan de dagbladuitgevers uit te keren, zonder
dat daar een directe tegenprestatie tegenover staat, wordt door de regering
niet als normaal economisch handelen beschouwd.De leden van de PvdA fractie uiten hun verbazing over de verplichting
voor regionale omroepen om, anders dan de STER, vennootschapsbelasting te
betalen. De leden vragen de regering waarom zij deze wetswijziging niet heeft
aangegrepen om op dit punt «reparatie» aan te brengen.De regering is van mening dat reparatie terzake niet noodzakelijk is.
Er is namelijk een belangrijk verschil tussen de regionale omroepen en de STER. Laatsgenoemde genereert louter opbrengsten ter dekking van de
kosten die de landelijke publieke omroep maakt voor programma's. Indien deze
programmakosten bij wijze van spreken zouden worden meegenomen in de exploitatierekening
van de STER zou er geen sprake zijn van winst. En ook al zou de STER dan belastingplichtig
zijn, dan zou er geen vennootschapsbelasting betaald hoeven te worden. De
regionale omroepen zijn sinds 1988/1989 allemaal stichtingen geworden. Zij
zijn daarom op grond van artikel 2, lid 1, letter d belastingplichtig indien
en voor zover zij een onderneming drijven. Vrijstelling geldt echter van rechtswege
op grond van artikel 6 van de Wet op de vennootschapsbelastingen (de behartiging
van het algemeen maatschappelijk belang moet op de voorgrond staan en het
streven naar winst moet ontbreken of van bijkomstige betekenis zijn), indien
de winst niet meer bedraagt dan f 13 000,– per jaar.In artikel 30 van de Mediawet wordt omschreven dat de regionale omroep
zich blijkens haar statuten in zodanige mate richt op het brede publiek dat
de instelling geacht mag worden van algemeen nut te zijn. Op grond daarvan
zouden de regionale omroepen in aanmerking komen voor vrijstelling. Voorts
wordt bepaald in het gewijzigde artikel 43d, eerste lid Mediawet dat de reclame-inkomsten
die de regionale omroep verwerft, na aftrek van de kosten en de uitkering
ten behoeve van het Bedrijfsfonds voor de pers, aangewend worden voor de verzorging
van de programma's. Zodoende zal de winst van de regionale omroepen altijd
klein of nihil zijn en hoeft de belastingplichtigheid geen probleem te zijn.
«Reparatie» van wetgeving is derhalve niet nodig.De fractie-leden van D66 en CDA wijzen erop dat met de voorgestelde definitieve
reclameregeling de lokale en regionale omroepen niet langer zijn vrijgesteld
van de afdracht van een percentage van de reclame-inkomsten ten behoeve van
het Bedrijfsfonds voor de Pers. Zij wijzen erop dat tot dusverre een belangrijke
deel van de lokale omroepen geen afdracht aan een uitgever verschuldigd was
en dientengevolge met de voorgestelde definitieve reclameregeling slechter
af lijkt te zijn dan tot dusverre het geval was.De regering wijst erop dat bedoelde afdracht aan het Bedrijfsfonds voor
de Pers geldt voor de landelijke publieke omroep (i.c. de STER), voor de landelijke
commerciële omroepinstellingen en voor de verzorgers van een abonnee-programma.
Aangezien met de definitieve reclameregeling voor lokale en regionale omroep
aansluiting wordt gezocht bij de regeling voor de landelijke (publieke) omroep,
acht de regering het niet verdedigbaar om op het onderhavige punt een afwijkende
regeling voor te stellen. Er zij overigens op gewezen dat het percentage tot
dusverre, gelet op de vermogenspositie van het Bedrijfsfonds, steeds is vastgesteld
op nul.De leden van de VVD-fractie vragen of dit percentage ook in de nabije
toekomst op nul zal worden vastgesteld. Het antwoord daarop luidt, dat daarover
van jaar tot jaar een besluit zal worden genomen, waarbij wordt afgewogen
de vermogenspositie van het Bedrijfsfonds, de inschatting in welke mate een
beroep op het Fonds gedaan zal worden door uitgevers van persorganen, alsmede
het belang van de commerciële en publieke omroep bij een zo laag mogelijke
afdracht.De leden van de VVD-fractie vragen naar een mogelijk weglekken van reclamegelden
van de publieke regionale en lokale omroep naar de commerciële concurrentie,
waarmee dit element van de financiering van de publieke omroep onder druk
zou kunnen komen te staan. De leden van de D66-fractie vragen zich eveneens
af, of de niet-landelijke publieke omroep in voldoende mate erin zal slagen
om reclame-inkomsten te vergaren. De regering heeft in de MvT bij dit wetsvoorstel al aangegeven dat het
aannemelijk is dat een deel van de reclame-inkomsten van de lokale en regionale
publieke omroepen zal worden weggezogen door commerciële initiatieven
op niet-landelijk niveau. Vandaar dat de regering wil komen met een adequate
financiering voor de publieke niet-landelijke omroep, gekoppeld aan het provinciaal
omroepplan. Overigens wijst de regering erop dat de reclame-inkomsten voor
de publieke lokale en regionale omroep altijd bedoeld zijn als additionele
inkomsten: de regering meent dat een publieke omroepvoorziening primair moet
steunen op financiering uit publieke middelen. Het provinciaal omroepplan
biedt zicht op zo'n overwegend publieke financiering.De leden van de VVD-fractie vragen waarom de regering niet kiest voor
financiering van de regionale en lokale publieke omroep uit de bestaande omroepmiddelen,
in plaats van verhoging van de provinciale opslag op de omroepbijdrage.Het antwoord daarop is tweeledig. In de eerste plaats zullen de landelijke
omroepmiddelen de komende jaren ingezet moeten worden om de publieke omroepfunctie
op landelijk niveau krachtig en herkenbaar overeind te houden. In de tweede
plaats is de voorgestelde verhoging van de provinciale opslag, gekoppeld aan
een provinciaal omroepplan inzake organisatie en financiering van de publieke
niet-landelijke omroepvoorziening, een logische voortzetting van het tot dusverre
gevoerde beleid, waarbij de verantwoordelijkheid voor het aanwezig zijn van
een publieke omroepvoorziening op provinciaal en lokaal niveau primair toekomt
aan de desbetreffende overheden. De keuze om in de eigen provincie of gemeente
zo'n voorziening te hebben impliceert dat ook de publieke financiering daarvan
primair een zaak is van provincie- en gemeentebesturen. Het provinciaal omroepplan
beoogt het bestuurlijk kader te bieden om die verantwoordelijkheid met alle
betrokken partijen gezamenlijk gestalte te geven.Het bevorderen van een zogeheten public-private partnership op lokaal
en regionaal niveau, zoals voorgesteld door de leden van de VVD-fractie, heeft
niet de steun van de regering. Zij kiest voor een samenwerking tussen de diverse
niveaus van publieke omroep: een public-public partnership, zo men wil. Daarnaast
wil de regering kansen bieden aan vormen van commerciële omroep. Een
mengvorm tussen publieke en commerciële omroep acht de regering ongewenst:
het voert tot onduidelijkheid over de onafhankelijkheid en identiteit van
de betreffende publieke omroepen. Regionale kabelomroepDe leden van de VVD fractie delen de mening van de regering dat de financiering
van regionale omroep via de kabel niet kan geschieden uit de provinciale opslag
op de omroepbijdrage, aangezien de regionale kabelomroep niet door alle betalers
van de provinciale opslag kan worden ontvangen. In dat verband stellen de
leden van deze fractie de vraag welke overige financieringsbronnen de regering
voor ogen staan.In de provincies Groningen, Drenthe en Overijssel wordt de regionale kabeltelevisie
in belangrijke mate gefinancierd uit een opslag op het kabelabonnement, zodat
een deel van deze voorziening wordt betaald door diegenen die het betreffende
programma ook daadwerkelijk kunnen ontvangen. Voorts genereren de regionale
omroepen in deze provincies hun eigen reclame-inkomsten. Tenslotte bestaat
er nog de mogelijkheid dat provincies uit eigen middelen financieel bijdragen.De leden vragen voorts hoeveel het percentage van de nog niet bekabelde
huishoudens per regio bedraagt. Hierover zijn mij thans enkel
gegevens bekend over de provincies Groningen, Drenthe en Overijssel waar,
blijkens opgave van de betreffende regionale omroepen, respectievelijk 20%,
25% en 18% van de bevolking niet via de kabel bereikt wordt. Ik heb de VECAI
gevraagd mij zo spoedig mogelijk nader te informeren. Voor de mondelinge behandeling
van dit wetsontwerp zullen deze gegevens beschikbaar zijn.De leden van de VVD fractie vragen voorts waarom tot dusver alleen in
Friesland gebruik is gemaakt van de zogenaamde ontsnappingsmogelijkheid om
regionale radio- en televisieprogramma's die door middel van een aardse zender
worden uitgezonden vervolgens via de kabel door te geven. Zij willen graag
weten welke invloed een en ander heeft op de kwaliteit van het te ontvangen
signaal.De reden waarom tot dusver alleen in Friesland van deze mogelijkheid gebruik
is gemaakt, is gelegen in het feit dat in Friesland nog frequenties beschikbaar
waren voor niet-landelijke publieke omroep. Voor wat betreft de kwaliteit
van het te ontvangen signaal geldt in theorie dat signaalverspreiding direct
via de kabel minder kans geeft op storingen als gevolg van interferentie of
weersomstandigheden dan het geval is wanneer het signaal via de ether wordt
verspreid en vervolgens met behulp van de kabel wordt doorgegeven. In de praktijk
is echter geen sprake van een merkbaar slechtere ontvangst dan via de kabel.
Het grote voordeel van regionale televisie via de ether is uiteraard dat alle
inwoners van de provincie dat programma kunnen ontvangen.De fractie-leden van D66, PvdA en CDA wijzen op het verbod om de opbrengst
van de provinciale opslag op de omroepbijdrage aan te wenden ten behoeve van
regionale kabelomroep omdat niet iedereen die omroepbijdrage betaalt ook op
de kabel is aangesloten. Zij vragen wat de regering vindt van het voorstel
dat ROOS gedaan heeft om een uitzondering te maken wanneer verzekerd zal zijn
dat de publieke middelen hoofdzakelijk worden aangewend voor de beoogde vensterprogrammering.
De verzekering dat de geïnde middelen hoofdzakelijk worden aangewend
voor de beoogde vensterprogrammering is naar de mening van de regering wel
een noodzakelijke maar niet voldoende voorwaarde. Waar het om gaat is dat
wanneer via de provinciale opslag op de omroepbijdrage wordt betaald voor
een regionaal programma, dat programma door iedereen bekeken moet kunnen worden
en niet alleen door diegenen die een kabelaansluiting hebben. Indien de vensterprogrammering
door de NOS zou worden verzorgd en via de ether wordt verspreid, kan iedereen
het programma ontvangen.De leden van de CDA-fractie vragen of de regering bereid is om de aanvulling
uit landelijke omroepmiddelen ten behoeve van regionale radio in dunbevolkte
provincies uit te breiden naar regionale televisie.De regering verwijst naar de vragen die NOS en ROOS inzake de regionale
vensterprogrammering gezamenlijk zullen beantwoorden. De financiering van
deze vensters zal daarbij zeker ook aan de orde komen. Samenwerking tussen de regionale en landelijke omroepDe regering is van plan om in de volgende fase van wetgeving te komen
met maatregelen die ertoe leiden dat via een krachtige samenwerking tussen
regionale en lokale omroepen het behoud van de publieke omroepfunctie op niet-landelijk
niveau wordt veilig gesteld. Daarop vooruitlopend wordt in het voorliggende
wetsvoorstel een eerste – en vooralsnog experimentele – regeling
opgenomen inzake de samenwerking tussen de landelijke en regionale omroep
op televisiegebied.Over deze zogeheten regionale vensters zijn door diverse fracties vragen
gesteld, die betrekking hebben op de financiering van de beoogde
vensters, op het (uiteindelijk) aantal vensters, op de verdeling van de programmatische
verantwoordelijkheid tussen NOS en ROOS, enz.Tijdens het Algemeen Overleg dat ik 26 oktober jl. met de Kamer voerde,
heb ik meegedeeld dat in overleg met IPO is besloten dat wij gezamenlijk aan
NOS en ROOS zullen vragen om op afzienbare termijn met een volledig uitgewerkt
businessplan voor de beoogde regionale vensters te komen. Daarin zal de programmatische
invulling, de technisch-organisatorische vormgeving en de bestuurlijke verantwoordelijkheid –
ook in financiële zin – worden onderbouwd. Daarmee zullen ook de
vragen van de Kamer inzake deze regionale vensters beantwoord worden.De regering stelt zich op het standpunt dat pas met de regionale vensterprogrammering
gestart kan worden op het moment dat tussen alle betrokken partijen overeenstemming
is bereikt over alle relevante aspecten van die regionale vensters. Het voorliggend
wetsvoorstel biedt de mogelijkheid om tot de beoogde regionale vensterprogrammering
te komen. Niet meer en niet minder. Overigens herhaalt de regering wat gesteld
is in de MvT bij het wetsvoorstel, namelijk dat zij voorstander is van de
samenwerking die NOS en ROOS op het gebied van regionale publieke televisie
nastreven. Het sluit aan bij de door de regering gewenste samenwerking tussen
de publieke omroep op landelijk en niet-landelijk niveau.In antwoord op de desbetreffende vraag van D66 kan nu al worden vastgesteld
dat de feitelijke start van deze regionale vensters in ieder geval later zal
zijn dan 1 januari 1996. De streefdatum is thans 1 september 1996.De leden van de VVD-fractie vragen of er bij de voorgestelde vensterprogrammering
auteursrechtelijke problemen zijn te verwachten.Eventuele auteursrechtelijke problemen kunnen door een goede contractuele
regeling worden voorkomen. De vensterprogrammering wordt voor de toepassing
van de Mediawet weliswaar aangemerkt als een NOS-programma, maar dit zegt
op zich niets over de auteursrechten. De regionale omroepen kunnen bij overeenkomst
vastleggen dat het auteursrecht bij hen blijft berusten. Dit is overigens
in de omroepwereld geen ongebruikelijke regeling. Ook onafhankelijke producenten
behouden zich in veel gevallen het auteursrecht op de door hen geproduceerde
programma's voor.Door diverse fracties zijn vragen gesteld ten aanzien van de samenwerking
tussen de publieke omroepen op regionaal en lokaal niveau en de rol van het
provinciaal omroepplan daarbij.De leden van de D66-fractie zien reikhalzend uit naar zo'n provinciaal
omroepplan en vragen of de regering thans meer inzicht kan geven in vorm en
inhoud daarvan.In de Notitie liberalisering Mediawet heeft de regering de contouren van
zo'n provinciaal omroepplan geschetst en in de MvT bij het voorliggend wetsvoorstel
is daar eveneens op ingegaan. Het provinciaal omroepplan vormt in de visie
van de regering de basis voor de organisatorische en financiële versterking
van de publieke omroepfunctie op niet-landelijk niveau. Dat plan dient door
het provinciebestuur te worden opgesteld, in nauw overleg met de gemeentebesturen
en de regionale en lokale omroepen in de desbetreffende provincie. Het kabinet
is bereid op basis van zo'n plan het maximum voor de provinciale opslag op
de omroepbijdrage los te laten. De opbrengst van die heffing kan vervolgens
ten goede komen aan de publieke omroepvoorziening in de desbetreffende provincie.
Het provinciaal omroepplan zal in een volgend wetsvoorstel geregeld worden.
Daarbij zal evenwicht gezocht worden tussen uniformiteit en «maatwerk».
Het is uiteraard niet nodig om met het opstellen van provinciale omroepplannen
te wachten totdat de contouren daarvan in de Mediawet zijn aangegeven.
Het verdient juist aanbeveling om met de beoogde samenwerking tussen regionale
en lokale omroepen in de respectieve provincies zo snel mogelijk te beginnen.
De ervaringen die daarmee worden opgedaan, kunnen betrokken worden in het
formuleren van het provinciaal omroepplan ten behoeve van de volgende wetgevingsfase.
Die formulering zal geschieden in overleg met de betrokken partijen, i.c.
IPO, VNG, ROOS en OLON.De leden van de CDA-fractie plaatsen vraagtekens bij het naar hun mening
te verplichtende karakter van samenwerking tussen regionale en lokale omroepen.
Zij bezien samenwerking positief, maar alleen op basis van vrijwilligheid.
Deze leden menen dat op dit punt geen nieuwe regelgeving noodzakelijk is.Op dit punt verschilt de regering van mening met deze leden: een krachtige
samenwerking tussen regionale en lokale omroepen is naar de mening van de
regering geboden om de publieke omroepfunctie op niet-landelijk niveau krachtig
en herkenbaar overeind te houden. Die samenwerking moet gestoeld zijn op een
welbegrepen wederzijds belang, zowel bij de regionale als bij de lokale publieke
omroepen. Het beoogde provinciale omroepplan biedt de mogelijkheid om die
samenwerking bestuurlijk gestalte te geven. Daarbij zal uiteraard ruimte blijven
voor behoud van de specifieke lokale programmering van de deelnemende lokale
omroepen. Het provinciale omroepplan dient tenslotte te leiden tot een vitale
publieke omroepvoorziening, die gericht is op «stad en streek».
Dat betekent dat in het programma-aanbod zowel regionale als ook lokale accenten
mogelijk moeten zijn.De leden van de D66-fractie opperen de mogelijkheid om náást
het provinciale omroepplan aan gemeenten en provincies afzonderlijk de bevoegdheid
te geven om een eigen opslag op de omroepbijdrage te heffen. Ook de leden
van de PvdA-fractie en de CDA-fractie willen graag horen wat de regering denkt
over het instellen van een lokale opslag ten behoeve van lokale publieke omroepen
die bereid zijn tot samenwerking met regionale publieke omroepen.De regering heeft het provinciale omroepplan naar voren gebracht om als
het ware twee vliegen in één klap te slaan: een krachtige samenwerking
tussen lokale en regionale omroep stimuleren en de financiële ruimte
verschaffen om die publieke omroepvoorziening per provincie gestalte te geven.
De regering is, zoals gezegd, voornemens deze financieringsmogelijkheid te
koppelen aan het provinciaal omroepplan. Dat laat overigens onverlet dat gemeenten
een financiële bijdrage kunnen verstrekken ten behoeve van de lokale
publieke omroep. Een groot aantal gemeenten verleent al jarenlang steun aan
de eigen lokale omroep: in de vorm van subsidie, maar ook in natura door bijvoorbeeld
huisvesting en andere faciliteiten gratis of voor een sterk gereduceerd tarief
te verstrekken. Die praktijk kan gecontinueerd worden binnen de kaders van
het provinciaal omroepplan, zoals dat de regering voor ogen staat. De wenselijkheid
om náást de provinciale heffing ook nog lokale opslagen op de
omroepbijdrage op te kunnen leggen, zal alleen al vanwege de bestuurlijke
complexiteit eerst nog nader moeten worden onderzocht. Dit onderwerp kan worden
betrokken bij de verdere beleidsbepaling ten aanzien van de niet-landelijke
publieke omroep, zoals die gestalte zal krijgen in het volgende wetsvoorstel
tot wijziging van de Mediawet dat midden volgend jaar zal worden ingediend.De leden van de CDA-fractie vragen of het kabinet bereid is een zodanige
publieke financiering voor lokale en regionale omroep te verzorgen, dat deze
niet langer afhankelijk zullen zijn van reclame-inkomsten. Deze leden geven
de voorkeur aan een publieke niet-landelijke omroep zonder reclame, waarbij
in de behoefte van adverteerders om zich ook niet-landelijk te
manifesteren exclusief zou worden voorzien door de commerciële omroep.De regering wijst er allereerst op, dat de reclame-inkomsten voor de regionale
en lokale publieke omroep van meet af aan een additioneel karakter hebben
gedragen: een aanvulling op de financiering uit publieke middelen. Met name
op lokaal niveau is echter de situatie ontstaan dat de reclame-opbrengsten
een belangrijke, zo niet de belangrijkste, bron van inkomsten vormen. Dat
is een zorgelijke situatie, omdat daarmee de vervulling van de publieke omroepfunctie
afhankelijk wordt van commerciële inkomsten. Vandaar dat de regering
de voorkeur geeft aan een adequate publieke financiering van de niet-landelijke
publieke omroep. Het instrument daarbij is de hiervoren genoemde provinciale
heffing op de omroepbijdrage, gekoppeld aan het provinciaal omroepplan. In
dat scenario worden de reclame-inkomsten gezien als additioneel, zoals ze
destijds ook bedoeld zijn. Het pleidooi voor een reclame-vrije niet-landelijke
publieke omroep schiet door naar het andere uiterste. Het kabinet meent dat
met de voorgestelde definitieve reclame-regeling voor lokale en regionale
omroep een alleszins evenwichtig aanbod van reclameboodschappen via deze publieke
omroepen verzekerd is. Te meer waar de reclameregels die gelden voor de landelijke
publieke omroep eveneens van toepassing zijn op niet-landelijk niveau. Commerciële omroepDe leden van de PvdA-fractie wijzen op het gevaar van een regionaal mediamonopolie,
waarbij een uitgever niet alleen de geschreven informatiemarkt beheerst, maar
mogelijk ook de commerciële omroep in diezelfde regio.De regering erkent dat de mogelijkheid bestaat dat een regionale dagbladuitgever
in diezelfde regio een positie nastreeft op de markt voor commerciële
omroep. De regering heeft afgezien van een «regionale cross-ownershipbepaling»
aangezien de verzorgingsgebieden van niet-landelijke commerciele omroep als
regel niet zullen samenvallen met de verspreidingsgebieden van regionale dagbladen.
Dat maakt het formuleren van de «relevante markt» voor een regionale
cross-ownershipbepaling tot een moeizame, zo niet onmogelijke opgave. Daarnaast
speelt voor de regering ook als belangrijke overweging mee dat de publieke
niet-landelijke omroep in ieder geval in staat is om zo'n eventueel informatiemonopolie
te pareren. Vandaar dat de regering groot belang hecht aan een nauwe samenwerking
tussen de regionale en lokale publieke omroepen, teneinde de publieke omroepfunctie,
ook in een meer concurrerende omgeving, overeind te houden.Wat de opmerking van de PvdA-fractie over bevoordeling van de niet-landelijke
commerciële omroep betreft, wijst de regering op de «voorsprong»
van de lokale en regionale omroep: zij beschikken over etherfrequenties, voor
hun programma's geldt een doorgifteplicht en zij hebben een jarenlange naamsbekendheid
op kunnen bouwen. Commerciële nieuwkomers zijn – zeker de eerste
tijd – aangewezen op verspreiding via de kabel, waarover ze met de kabelexploitanten
zullen moeten onderhandelen. In dat licht kan de regering moeilijk invoelen
wat bedoeld wordt met bevoordeling van de niet-landelijke commerciële
omroep.De leden van de PvdA-fractie vragen hoe het nu zit met het wettelijk regime
voor de kabelkrant: valt het onder het normale regime zoals dat geldt voor
commerciële omroep of is een lichter wettelijk regime, een «sui
generis» regeling, van toepassing?Het uitgangspunt van het wetsvoorstel is dat de kabelkrant valt onder
het normale regime voor commerciële omroep. Niettemin worden daarop specifiek ten behoeve van de kabelkrant twee uitzonderingen gemaakt.
In de eerste plaats zijn de beperkingen voor cross-ownership niet van toepassing
op de kabelkrant. Het zijn immers in veel gevallen uitgevers die de kabelkrant
verzorgen. Tegelijk is daarbij de omschrijving van kabelkrant enigszins verruimd,
zodat op beperkte schaal bewegend beeld (bijvoorbeeld reclame) kan worden
ingevoegd. In de tweede plaats zal in het Mediabesluit de reeds bestaande
vrijstelling van de reclamemaxima en de regels inzake programma-onderbrekende
reclame gecontinueerd worden. Voor lokale commerciële omroep in het algemeen
(en dus ook voor de kabelkrant) zullen bovendien de Europese quota niet van
toepassing zijn, omdat het daarbij gaat om plaatselijke uitzendingen die geen
deel uitmaken van een nationaal net. Behoudens bovengenoemde uitzonderingen
valt de kabelkrant onverkort onder het wettelijk regime voor commerciële
omroep.Hiermee is tevens de vraag van de leden van de VVD-fractie beantwoord,
welke praktische consequenties het behandelen van de kabelkrant als (kleinschalige)
commerciële omroep zal hebben voor de betrokken exploitant.De leden van de VVD-fractie vragen waar de functionele en programmatische
scheidslijnen liggen tussen publieke en commerciële omroep op niet-landelijk
niveau en hoe ten principale de financiering van beide typen tot stand dient
te komen.De scheidslijnen tussen publieke en commerciële omroep komen het
duidelijkst tot uitdrukking in het zogeheten volledig programmavoorschrift
dat wel geldt voor de publieke omroep, maar niet voor de commerciële.
Ook op niet-landelijk niveau dienen de publieke omroepen een programma te
verzorgen dat tegemoet komt aan de in het verzorgingsgebied levende maatschappelijke,
culturele, godsdienstige en geestelijke behoeften. Voor commerciële niet-landelijke
omroep geldt geen programmavoorschrift.Wat de financiering betreft, is commerciële omroep aangewezen op
reclame-inkomsten en sponsoring. Voor de publieke omroep staat de regering
een overwegend publieke financiering voor ogen; reclame-inkomsten dragen een
additioneel karakter.De leden van de VVD-fractie stemmen in beginsel in met de omzetting van
het toestemmingenregime voor commerciële omroep in een stelsel van registratie.
Zij vragen of dit betekent dat inhoudelijke programmatische beoordeling steeds
achteraf zal moeten geschieden. Zij willen weten of wordt overwogen om via
een gedragscode de commerciële omroepen aan een soort zelfregulering
te onderwerpen. Anders dan de leden van de VVD-fractie wellicht veronderstellen, vindt
er ook onder het huidige stelsel van voorafgaande toestemming geen voorafgaande
programmatisch-inhoudelijke toetsing plaats. Artikel 7, tweede lid, van de
Grondwet en artikel 134, tweede lid, van de Mediawet verbieden dit uitdrukkelijk.
Dit neemt uiteraard niet weg dat achteraf strafrechtelijk kan worden opgetreden
tegen strafbare uitlatingen, zoals oproepen tot rassehaat. De regering staat
niet afwijzend tegenover vrijwillige zelfregulering, bijvoorbeeld in de vorm
van een gedragscode, maar daaraan moet wel toegevoegd worden dat deze zelfregulering
niet wettelijk kan worden afgedwongen, omdat dit in strijd zou zijn met de
in de Grondwet en in internationale verdragen gewaarborgde vrijheid van meningsuiting.De leden van de PvdA-fractie uiten twijfels over de voorgestelde verlichting
van de eisen die aan commerciële omroepinstellingen worden gesteld. Ook
de leden van de RPF-fractie hadden enkele vragen en opmerkingen omtrent het
vervallen van het toestemmingsvereiste voor commerciële omroep. Het laten vervallen van de voorafgaande toestemming is voor het kabinet
geen doel op zich geweest. Het doel is een verdere liberalisering van de Mediawet,
in casu het mogelijk maken van commerciële omroep op niet-landelijk niveau.
Ten aanzien van commerciële omroep is het uitgangspunt van zowel het
vorige als huidige kabinet steeds geweest om daaraan niet meer eisen te stellen
dan nodig is om te voldoen aan de verplichtingen die voortvloeien uit de Europese
televisierichtlijn. Daarbij is overwogen dat de publieke omroep het aangewezen
instrument is voor cultuurpolitiek en niet de commerciële omroep. Het
toestemmingenregime zoals dat thans nog geldt, heeft als belangrijkste doelstelling
dat vooraf kan worden getoetst of de aanvrager aan de wettelijke verspreidingseis
voor de kabel voldoet. Nu deze verspreidingseis vervalt, is een preventieve
toets niet langer nodig.De leden van de RPF-fractie vragen of de verschillen in reclame-regime
tussen de publieke en commerciële omroep op niet-landelijk niveau vergelijkbaar
zijn met die tussen de landelijke publieke en commerciële omroepen.Deze vraag beantwoordt de regering bevestigend. In het wetsvoorstel sluit
de reclame-regeling voor niet-landelijke publieke omroep aan bij het regime
dat geldt voor de landelijke publieke omroep. Datzelfde geldt mutatis mutandis
voor de niet-landelijke en de landelijke commerciële omroep. EtherfrequentiesDe leden van de PvdA-fractie vragen, gelet op de schaarste aan etherfrequenties,
naar een voorkeursrecht voor het publieke bestel. De leden van de CDA-fractie
hierinneren in dit verband aan de door de Kamer aangenomen motie Koetje/Middel,
waarin werd uitgesproken dat etherfrequenties met voorrang zouden moeten worden
toegewezen aan publieke omroepen op regionaal en lokaal niveau. De leden van
de D66-fractie zijn voorstander van zo'n voorkeursbehandeling, maar vernemen
graag of dat strookt met het Europees mededingingsrecht.De regering is van plan om, op basis van de in de Nota frequentiebeleid
(Kamerstukken II, 1994/95, 24 095, nr. 2) aangekondigde «Review»
van het gebruik van de landelijke en niet-landelijke omroepfrequenties, te
komen tot een evenwichtiger verdeling van omroepfrequenties over publieke
en commerciële gegadigden. Daarbij zal de regering de strekking van de
motie-Koetje/Middel uiteraard in de afwegingen betrekken, evenals de door
D66 aangevoerde afwegingen van mededingingsrechtelijke aard.De fractieleden van PvdA en D66 vragen hoe de regering denkt over het
delen van etherfrequenties en kabelkanalen tussen commerciële en publieke
omroepen.De mogelijkheid van frequentiedeling en kanaaldeling ziet de regering
eerder voor dezelfde typen omroep (publiek/publiek of commercieel/commercieel)
dan voor een mengvorm publiek/commercieel. Laatstgenoemde mengvorm levert
immers al snel problemen op inzake de identiteit van de betrokken zenders.
Frequentiedeling geschiedt nu reeds wanneer voor publieke lokale omroepen
onvoldoende frequenties in een bepaald gebied beschikbaar zijn. In het algemeen
geldt dat hiermee behoedzaam moet worden omgegaan.De VVD-fractieleden vragen een reactie van de regering op de mogelijkheid
om het aantal etherfrequenties voor niet-landelijke commerciële omroepen
uit te breiden danwel zenderdeling toe te staan, zulks om niet-landelijke
commerciële omroepen in een gelijkwaardige positie aan de publieke omroepen
te brengen. Het beleid van de regering is er niet op gericht om frequenties aan de
niet-landelijke publieke omroep te ontnemen. Uitbreiding van frequenties langs
die weg wordt niet voorgestaan. Voor wat betreft de mogelijkheid om zenderdeling
toe te staan, is de regering voornemens hiertoe strekkende bepalingen op te
nemen in het eerder genoemde wetsvoorstel dat strekt tot implementatie van
andere onderwerpen uit de Notitie liberalisering Mediawet. KabelregimeDe leden van de PvdA-fractie vragen het kabinet om, bij voorkeur door
middel van een nota van wijziging op het voorliggende wetsvoorstel, het Commissariaat
voor de Media te belasten met het toezicht op de kabelmarkt. De leden van
de CDA-fractie vernemen gaarne of ik bereid ben om in het voorliggende wetsvoorstel
criteria op te nemen waaraan de kabelexploitant zich dient te houden inzake
de verdeling en toegang tot de kabel. Ook dringen deze leden – evenals
de leden van de PvdA-fractie – erop aan om te voorzien in een toezichthoudende
rol van het Commissariaat voor de Media op de handelwijze van de kabelbeheerder.
Ook de leden van de VVD-fractie zijn voorstander van een goede toegangsregeling
en doen de suggestie dit door middel van het instrument van geconditioneerde
zelfregulering vorm te geven.De zorg die de leden van deze fracties uitspreken over de toegang tot
de kabel, wordt door de regering gedeeld. Een gelijke toegang tot de kabel
moet worden gewaarborgd. Niettemin wordt het opnemen van een definitieve toegangsregeling
in het voorliggende wetsvoorstel prematuur geacht. In de eerste plaats zijn
de definitieve uitkomsten van het onderzoek naar de toepasselijkheid van de
Wet economische mededinging, waartoe het Ministerie van Economische Zaken
opdracht heeft gegeven, nog niet bekend. Ik acht het raadzaam om eerst deze
uitkomsten, die overigens op zeer korte termijn worden verwacht, af te wachten.
Op grond daarvan zal ik, in overleg met de minister van Verkeer en Waterstaat
en de minister van Economische Zaken, een standpunt bevorderen ten aanzien
van de mededingingssituatie op de kabelnetten. Ik onderken het spoedeisende
belang daarvan. Mocht uit het nader onderzoek naar de toepassingsmogelijkheden
van de WEM blijken dat de WEM afdoende kan voorzien in waarborging van gelijke
toegang, dan zullen aanvullende regels niet nodig zijn. Mocht echter blijken
dat wel – eventueel tijdelijk – aanvullende regels naast de WEM
noodzakelijk zijn dan zal tevens bezien worden op welke wijze en bij welk
orgaan het toezicht geregeld moet worden. De beantwoording van deze vragen
zal alsdan eveneens onderwerp van overleg tussen de betrokken bewindslieden
zijn. De in dit verband door de VECAI ontwikkelde gedragscode ervaar ik als
een positief signaal uit de kabelwereld om tot een oplossing te komen. Ik
acht haar echter te vrijblijvend om voldoende garantie te bieden in deze problematiek.
De door de leden van de VVD-fractie voorgestelde geconditioneerde zelfregulering,
gekoppeld aan een klachtenregeling bij het Commissariaat voor de Media, acht
ik – ingeval de WEM niet kan voorzien in waarborging van gelijke toegang –
een beter uitgangspunt, zonder daarbij andere oplossingen of andere toezichthouders
bij voorbaat te willen uitsluiten. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING Artikel I Onderdeel ADe technisch-juridische afstemming tussen commerciële omroep en abonneeprogramma's zal plaatsvinden in het thans in voorbereiding
zijnde wetsvoorstel tot liberalisering van de Mediawet. In het voorliggende
wetsvoorstel is hiervan afgezien, omdat het formele onderscheid tussen commerciële
omroep (door middel van draadomroepinrichtingen of zenders naar het algemene
publiek), abonneeprogramma's (door middel van draadomroepinrichtingen naar
een beperkt publiek) en programma's als bedoeld in artikel 167, eerste lid
(door middel van zenders naar een beperkt publiek) doorwerkt in een groot
aantal bepalingen van de Mediawet, en deels ook in de systematiek. Hierbij
moet worden aangetekend dat in materiële zin het onderscheid nagenoeg
vervallen is, ofwel door voor de desbetreffende bepalingen dezelfde redactie
te kiezen ofwel door verwijzingen over en weer. Onderdeel C (artikel 43a)Ten aanzien van programma-onderbrekende reclame gelden voor de regionale
en lokale publieke omroep dezelfde regels als voor de landelijke publieke
omroep (artikel 43c, eerste lid, juncto artikel 41a, eerste lid, onderdeel
d, en tweede lid). Dit betekent dat uitsluitend verslagen van sportwedstrijden,
podiumvoorstellingen en dergelijke in de natuurlijke pauzes mogen worden onderbroken
door reclameboodschappen. Onderdeel G (artikel 66)De vraag van de VVD-fractie is reeds in het algemeen deel beantwoord.
De vraag van de SGP-fractie wordt beantwoord aan het eind van deze artikelsgewijze
toelichting. Onderdeel H (artikel 67)De leden van de CDA-fractie willen een nadere toelichting op het voorgestelde
nieuwe artikel 67. Zij zijn met name bevreesd dat deze bepaling het mogelijk
zal maken dat de kabelbeheerder in prime-time gedurende zeven uur een gewoon
programma gaat verzorgen. Ook de leden van de fracties van de SGP en het GPV
spreken hierover hun bezorgdheid uit en hebben twijfels over de noodzaak van
een dergelijke verruiming.Het nieuwe artikel 67 heeft uitdrukkelijk niet de bedoeling de kabelbeheerder
in de gelegenheid te stellen gedurende zeven uur per dag een door hemzelf
verzorgd commercieel omroepprogramma uit te zenden. Het verbod van artikel
70a blijft immers gelden en artikel 67 maakt daar slechts een beperkte inbreuk
op. De beperking is gelegen in het criterium dat het programma «uitsluitend
of hoofdzakelijk» uit mededelingen moet bestaan. Dit criterium moet
restrictief worden uitgelegd. Artikel 67 heeft slechts tot doel de kabelbeheerder
de mogelijkheid te bieden het zogenaamde servicekanaal verder uit te bouwen,
gebruik makend van nieuwe ontwikkelingen zoals het aanbieden van een elektronische
programmagids, die strikt genomen niet altijd te beschouwen zijn als mededelingen
met betrekking tot de dienstverlening door middel van de draadomroepinrichting.Bovendien moet bedacht worden dat de in de memorie van toelichting genoemde
verhouding 70/30 geen wet van Meden en Perzen is. Hiermee werd slechts beoogd
het Commissariaat voor de Media een handvat te geven voor de door het Commissariaat
op te stellen regeling waarin het criterium «uitsluitend of hoofdzakelijk»
nader wordt uitgewerkt. Deze uitwerking zal, gelet op doel en strekking van
artikel 67, in ieder geval zodanig moeten zijn dat de kabelbeheerder niet
de mogelijkheid krijgt om dagelijks enkele uren achtereen een gewoon programma
uit te zenden. Onderdeel NDe algemene maatregel van bestuur, bedoeld in artikel 71a, tweede lid,
zal te zamen met de andere noodzakelijke wijzigingen van het Mediabesluit
na aanvaarding van het voorliggende wetsvoorstel door de Tweede Kamer voor
advies aan de Raad van State worden voorgelegd. Ten aanzien van de gegevens
die een commerciële omroepinstelling bij de inschrijving moet overleggen,
kan worden gedacht aan woon- of vestigingsplaats, de statuten, een uittreksel
uit het handelsregister, de namen en woonplaatsen van de bestuurders, en dergelijke.De leden van de VVD-fractie wijzen op de zogeheten cross-ownershipbepaling
in artikel 71b, de leden d en e. Zij vragen of een definitie van de nieuwsbladmarkt
niet beter zou voldoen dan de thans gehanteerde definitie van dagbladmarkt.
Ook vragen deze leden in welke regio's zich concentraties voordoen die niet
aan de voorgestelde criteria voldoen.De regering wijst erop dat de voorgestelde cross-ownershipbepaling identiek
is aan de reeds bestaande bepaling (huidig artikel 71d). Er is destijds gekozen
voor een cross-ownershipbepaling ten aanzien van landelijke commerciële
omroep en de landelijke dagbladmarkt, aangezien die laatste markt van het
grootste belang wordt geacht voor de pluriformiteit van het informatie-aanbod.
Er is van afgezien om bij het toelaten van niet-landelijke commerciële
omroep deze cross-ownershipbepaling te vertalen naar het niet-landelijk niveau,
aangezien de verzorgingsgebieden van niet-landelijke commerciële omroep
als regel niet zullen samenvallen met de verspreidingsgebieden van de regionale
dagbladen.Het antwoord op de tweede vraag van deze leden luidt dan ook dat de cross-ownership
criteria enkel betrekking hebben op de totale dagbladmarkt in Nederland en
niet op de diverse regionale deelmarkten.De toetsing aan het criterium «redelijkerwijs te verwachten dat
de commerciële omroepinstelling de bij of krachtens deze wet gestelde
verplichtingen niet in acht zal nemen» zal uitsluitend kunnen plaatsvinden
aan de hand van gedragingen uit het verleden. Indien de instelling die zich
als commerciële omroepinstelling wenst in te schrijven, in het verleden
heeft blijk gegeven zich weinig aan te trekken van de mediawettelijke voorschriften,
kan dit voor het Commissariaat voor de Media aanleiding zijn de inschrijving
te weigeren. Dit kan zich ook voordoen als de instelling zich thans onder
een andere naam wenst in te schrijven of de bestuurders in het verleden zitting
hadden in het bestuur van een dergelijke instelling. Uiteraard zal het Commissariaat
bij toepassing van deze bepaling de nodige terughoudendheid moeten betrachten
en uitsluitend notoire recidivisten kunnen weigeren.De voorgestelde cross-ownershipbepaling is woordelijk gelijk aan de huidige
bepaling. De strekking ervan is dat een uitgever (respectievelijk het concern
waarvan hij deel uitmaakt) die een aandeel van 25% of meer heeft op de Nederlandse
dagbladmarkt, een belang van ten hoogste 33,3% mag hebben in een commerciële
omroepinstelling. Hiermee wordt beoogd een overheersende invloed van grote
uitgevers op de binnenlandse commerciële omroepmarkt zoveel mogelijk
te voorkomen. Er is geen aanleiding deze bepaling aan te scherpen. Onderdeel RUit de MvT bij het wetsvoorstel blijkt dat de Europese richtlijn de genoemde
afwijkingsmogelijkheden in twee gevallen toestaat: wanneer het gaat om plaatselijke
televisie-uitzendingen die geen deel uitmaken van een nationaal net, alsmede
wanneer het gaat om uitzendingen die uitsluitend bestemd zijn
voor het nationale grondgebied en die niet rechtstreeks of onrechtstreeks
in één of meerdere andere lidstaten kunnen worden ontvangen.
Deze «ontheffingen» zullen bij amvb nader worden uitgewerkt. Daarbij
zal worden vastgelegd dat de Europese quota niet van toepassing zijn op commerciële
omroep met lokaal karakter, en dat de reclamemaxima en de beperkingen met
betrekking tot programma-onderbrekende reclame niet gelden voor de kabelkrant
en andere tekstprogramma's (tenzij deze programma's door middel van een satelliet
worden uitgezonden, in welk geval zij per definitie grensoverschrijdend zijn). Onderdelen S en V (artikelen 71h en 71k)Een indicatie van de te verwachten hoogte van de gemiddelde toezichtskosten
per instelling valt op dit moment moeilijk te geven. Ervan uitgaande dat enerzijds
door de stijging van het aantal commerciële omroepinstellingen, waarop
het Commissariaat voor de Media toezicht moet houden, de totale toezichtskosten
ten opzichte van de huidige situatie enigszins zullen toenemen, maar anderzijds
deze kosten over meer instellingen omgeslagen zullen worden, zullen per saldo
de gemiddelde kosten per instelling naar verwachting lager worden. Onderdelen AA en BB (artikelen 76 en 76a)De leden van de VVD-fractie vragen waarom bij de plannen voor een publieke
satellietzender voor televisie gericht op Nederlanders in het buitenland (Europa)
het primaat nadrukkelijk bij de Wereldomroep is gelegd in plaats van bij de
NOS. Ook de SGP-fractie stelt die vraag.Die keuze vloeit logisch voort uit de wettelijke taak van de Wereldomroep:
het verzorgen en uitzenden van programma's, bestemd voor landen en gebieden
buiten Nederland en voor Nederlanders die buiten de landsgrenzen verblijven
(art. 76 MW). Overigens is in het voorliggend wetsvoorstel nadrukkelijk bepaald
dat het verzorgen van televisieprogramma's door de Wereldomroep geschiedt
in samenwerking met de NOS.De leden van de VVD-fractie vragen waarom in artikel 76, derde lid, vrijwel
het gehele landelijke reclame-regime op de Wereldomroep van toepassing wordt
verklaard, met uitzondering van artikel 55. Deze leden vragen of de Wereldomroep
wèl dienstbaar mag zijn aan het maken van winst door derden.In antwoord daarop wijst de regering erop dat de in artikel 76, derde
lid, van overeenkomstige toepassing verklaarde artikelen niet zozeer te maken
hebben met het reclame-regime, maar met de sponsorregeling en met de Europese
Richtlijn voor grensoverschrijdende televisie. Dat laatste spreekt voor zich,
aangezien het beoogde satellietprogramma onder de werkingssfeer van deze Richtlijn
valt.Het van overeenkomstige toepassing verklaren van delen van het landelijke
reclame-regime geschiedt in artikel 76a, tweede lid. Het van overeenkomstige
toepassing verklaren van de wettelijke sponsorregeling voor de publieke omroep
op de Wereldomroep is per abuis nagelaten in de wet van 18 mei 1995 (Stb.
320). Bij de behandeling van die wet in de Eerste Kamer heeft de Stas OC&W
toegezegd deze omissie zo snel mogelijk te herstellen, hetgeen met het voorliggend
wetsvoorstel geschiedt. De regeling voor de Wereldomroep wijkt in zoverre
af van die voor de publieke omroep, dat de Wereldomroep de sponsorcontracten
niet behoeft voor te leggen aan het dagelijks bestuur van de NOS. Als samenwerkings-
en coördinatie-orgaan is de NOS immers slechts werkzaam
ten behoeve van de landelijke publieke omroep en niet ten behoeve van de Wereldomroep.De bepalingen die in de artikelen 76, derde lid, en 76a, tweede lid, van
overeenkomstige toepassing worden verklaard, hebben alle betrekking op implementatie
van de Europese televisierichtlijn ten aanzien van de Wereldomroep. Artikel
55 hoort hier niet bij en is overigens ook thans niet van toepassing op de
Wereldomroep. Bedacht moet worden dat de Wereldomroep een geheel andere organisatiestructuur
en andere doelstellingen heeft dan de binnenlandse publieke omroep. Bovendien
vindt een aanzienlijk deel van zijn activiteiten plaats in het buitenland.
Een strikte toepassing van artikel 55 zou de Wereldomroep te veel in zijn
activiteiten kunnen beperken. Overigens is een belangrijke waarborg voor het
behoud van het niet-commerciële karakter van de Wereldomroep gelegen
in de verantwoordingsplicht van het bestuur van de Wereldomroep jegens de
Minister van OCenW (artikel 79).De leden van de CDA-fractie willen graag een nadere toelichting ontvangen
op de rol van de publieke omroep als programma-leverancier voor «BVN-tv»
van de Wereldomroep. Ook willen zij vernemen op welke wijze de pluriformiteit
verzekerd zal zijn.In de plannen geschiedt de verzorging van BVN-tv door de Wereldomroep,
in samenwerking met de NOS. De NOS als samenwerkings- en coördinatie-orgaan
van de landelijke publieke omroep, lijkt mij geschikt om de rol van programma-leverancier
te vervullen. Ik neem aan dat, binnen de daarvoor gebruikelijke NOS-procedures,
bezien zal worden onder welke modaliteit die programma-leverantie gestalte
krijgt. Het aspect van de pluriformiteit zal daarbij, naar mijn verwachting,
betrokken worden. De Wereldomroep heeft zeer lange ervaring met het uitdragen
van een representatief beeld van ons land naar het buitenland. Die ervaring
zal ook het project «BVN-tv» te stade komen. De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,A. Nuis 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24336-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl