Wijziging Boek 1 BW m.b.t. het geregistreerd partnerschap, de geslachtsnaam en het verkrijgen van gezamenlijk gezag; Memorie van Antwoord
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-26 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 20072008-29353, nr. C

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum ontvangst

25-07-2008

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

29353 nr. C

18-07-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeenRechterNietige rechtshandelingenKlemcriteriumArtikel 253t-gezagOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29353Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 24 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 353Wijziging van enige bepalingen van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek
met betrekking tot het geregistreerd partnerschap, de geslachtsnaam en het
verkrijgen van gezamenlijk gezagCMEMORIE VAN ANTWOORDOntvangen 18 juli 2008AlgemeenMet belangstelling heb ik kennisgenomen van de opmerkingen en vragen van
de commissie. Inderdaad is er, zoals de leden van de VVD-fractie constateren,
geruime tijd verstreken sinds het indienen van het wetsvoorstel en het aannemen
ervan door de Tweede Kamer, bijna viereneenhalf jaar om precies te zijn. Het
zou evenwel onjuist zijn om zulks in het bijzonder op het conto van het amendement
Van der Laan (29 353, nr. 18, dd. 24 januari 2006) te schrijven.
De openbare behandeling van het wetsvoorstel is op 21 april 2005 aangevangen
met de eerste termijn van de zijde van de Tweede Kamer en eerst op 6 februari
2008 aldaar voortgezet. Het advies van de Raad van State en het nader rapport
inzake het amendement Van der Laan dateren van 6 april respectievelijk
20 juni 2006 en zijn op 4 juli 2006 door de toenmalige minister
van Justitie aan de Tweede Kamer aangeboden.RechterDe leden van de vaste commissie voor Justitie constateren dat, sinds de
inwerkingtreding op 1 mei 2007 van de wet van 22 november 2006,
Stb. 589, waarbij de bevoegdheden op het terrein van Boek 1 BW tussen rechtbank
en kantonrechter zijn herschikt, van een onjuistheid in het onderhavige wetsvoorstel
sprake is «omdat de rechtbank sedert dat tijdstip de bevoegde rechter
is in alle gezagskwesties». Dit laatste is niet geheel juist: zaken
die het vermogen van de minderjarige betreffen en diens vertegenwoordiging
in burgerlijke handelingen (en sinds 1 mei 2007 aan de kantonrechter
zijn toebedeeld), behoren in de systematiek van Boek 1 BW niet minder dan
die welke de persoon en de verzorging en opvoeding van het kind behelzen,
tot het gezag dat ouders en voogden volgens de wet over minderjarigen uitoefenen.
De bewoordingen van artikel 245, vierde lid, van Boek 1 BW, waarin wordt bepaald
op welke terreinen het gezag over minderjarigen betrekking heeft, laten daarover
geen misverstand.De leden zullen doelen op artikel 253c hetwelk, ten onrechte, de daarbedoelde
gezagsbeslissing weer aan de kantonrechter opdraagt. Helaas is, zowel bij
het wetsvoorstel dat tot de wet van 22 november 2006 heeft geleid als
bij het onderhavige wetsvoorstel, over het hoofd gezien dat artikel
253c in verband met de wet van 22 november 2006 een voorziening behoeft.
Ik ben de commissie erkentelijk voor het signaleren hiervan. Wijziging van
artikel 253c, waardoor evenals sinds 1 mei 2007 en tot op heden, de rechtbank
weer de bevoegde rechter zal zijn, is inmiddels voorgesteld. Zie daarvoor
de op 3 juli 2008 door de Tweede Kamer ontvangen nota van wijziging inzake
het voorstel van wet Wijziging van de Wet rechtspositie rechterlijke ambtenaren
en enige andere wetten in verband met de flexibilisering en verduidelijking
alsmede enkele aanvullingen van de regeling van de rechtspositie van rechterlijke
ambtenaren en rechterlijke ambtenaren in opleiding (Kamerstukken II, 2007–2008,
31 227, nr. 8, onderdeel O, nieuw artikel VIIL). Dit wetsvoorstel
zal naar ik hoop kort na het zomerreces door de Tweede Kamer worden behandeld.Dat de kantonrechter straks, zij het uiteraard tijdelijk en totdat de
bepaling zal zijn aangepast, van verzoeken ingevolge artikel 253c kennis zal
nemen, behoeft evenwel niet te betekenen dat dit ook de «echte»
kantonrechter zal zijn. Immers, blijkens artikel 48, eerste lid, van de Wet
op de rechterlijke organisatie vormt het bestuur van de rechtbank binnen de
sector kanton enkelvoudige kamers en bepaalt het bestuur de bezetting van
die kamers; degene die zitting heeft in die enkelvoudige kamer draagt de titel
van kantonrechter dan wel van kantonrechter-plaatsvervanger. Het bestuur van
de rechtbank heeft op grond van deze bepaling de mogelijkheid om een of meer
rechters en/of rechters-plaatsvervanger die tot de sector behoren die met
familiezaken is belast, tijdelijk aan de bezetting van de sector kanton toe
te voegen. Het bestuur kan daarmee, zo het dit dienstig acht, bewerkstelligen
dat materieel aan de competentieverdeling zoals deze sinds 1 mei 2007
geldt, wordt voldaan. Ik vertrouw derhalve dat de leden van de vaste commissie
alsnog bereid zullen zijn om hun finaal oordeel over het wetsvoorstel thans
te geven.Nietige rechtshandelingenInderdaad heeft bij artikel II, tweede lid, van het wetsvoorstel de wens
voorgezeten dat rechtshandelingen die zijn verricht voor de wijziging van
de wet waartoe het wetsvoorstel naar ik hoop zal leiden, niet nietig zullen
blijven, en het doet mij goed dat deze wens de leden aanspreekt. De leden
van de vaste commissie vragen zich evenwel af of deze nietige rechtshandelingen
thans generiek geldig kunnen worden verklaard. Zij willen graag vernemen of
conversie, bedoeld in artikel 3:42 BW de voorkeur verdient boven de in het
wetsvoorstel gevolgde benadering. Daartoe het volgende.Het gevolg van de in artikel II, tweede lid, gekozen opzet – nietige
rechtshandelingen worden generiek geldig verklaard – past bij de veronderstelling
van het hebben van gezamenlijk gezag van waaruit degenen die de rechtshandelingen
hebben verricht te goeder trouw zijn uitgegaan. Evenals bij conversie is de
ratio van artikel II, tweede lid, gelegen in de doelmatigheid en is de rechtsgrond
gelegen in de redelijkheid en de billijkheid. Er zou ook tekortgedaan worden
aan de gewenste rechtszekerheid, met name ook jegens derden, indien de rechtshandelingen
nietig zouden blijven.Bepaald wordt dat de desbetreffende rechtshandelingen geldig zijn, omdat
zij anders nietig zouden blijven. Dit is niet hetzelfde als het verlenen van
terugwerkende kracht, zoals de leden van de commissie kennelijk menen: er
heeft immers nooit een wetsbepaling bestaan die tot gevolg had dat de man
die het kind heeft erkend maar niet de geregistreerde partner van de moeder
is, gezamenlijk met haar het gezag over kind uitoefende, doch slechts een
interpretatie van artikel 253aa die burgers op een dwaalspoor heeft gebracht.De gekozen benadering is geen onbegaanbare weg omdat nietige rechtshandelingen
geacht worden nooit te hebben bestaan en eventuele rechtsgevolgen ervan geacht
worden nooit te zijn ingetreden. Een specifieke wetsbepaling kan
immers, behoudens indien Grondwet of internationale verdragen daaraan in de
weg staan, hetgeen niet het geval is, een algemene regel opzij zetten. Tot
een bepaling als van artikel II, tweede lid, moet uiteraard niet lichtvaardig
worden overgegaan, er dient daarvoor een goede reden aanwezig te zijn is.
Dit is hier het geval. Aan te nemen valt immers dat het rechtsgevolg van de
verrichte rechtshandeling in de regel ook werkelijk door betrokkenen zal zijn
gewild, maar dat als gevolg van dwaling omtrent het in dezen geldende recht
de verkeerde persoon de desbetreffende rechtshandeling heeft verricht.Juist om de rechtsonzekerheid te voorkomen die van nietigheid het gevolg
is, is de generieke bepaling van artikel II, tweede lid, voorgesteld. Niet
is gekozen voor conversie, een aanpak waarbij, zoals de leden van de vaste
commissie aangeven, de rechter per geval zou moeten vaststellen of degene
die wel het gezag uitoefent toestemming voor de desbetreffende rechtshandeling
zou hebben gegeven of alsnog bereid is zulks te doen. Aan te nemen valt immers,
als gezegd, dat het rechtsgevolg van de verrichte rechtshandeling in de regel
ook werkelijk door betrokkenen zal zijn gewild. De rechtsonzekerheid die van
een andere benadering het gevolg zou zijn, met name ook voor derden, heb ik
willen voorkomen. Ook heeft meegewogen dat de werklast die de gesuggereerde
aanpak voor het gerechtelijk apparaat zou betekenen, aanzienlijk zou kunnen
zijn.Daar komt nog bij dat conversie op de voet van artikel 3:42 BW niet mogelijk
is omdat de voorwaarde daarvoor, het kunnen verkiezen van een alternatieve,
wel geldige rechtshandeling, door degene die het kind heeft erkend, maar niet
met de moeder van het kind in een geregistreerd partnerschap is verbonden,
niet kan worden vervuld. Deze heeft immers nimmer de bevoegdheid gehad om
op grond van artikel 253aa van rechtswege samen met haar het gezag uit te
oefenen. Rechtshandelingen die door deze ouder zijn verricht zijn daarom nietig,
ongeldig; zij kunnen daarom ook niet haar geldigheid behouden doch slechts
als geldig worden aangemerkt.Ten slotte. Artikel 3:42 BW maakt het mogelijk aan een rechtshandeling
die nietig is de werking van een andere, wel geldige rechtshandeling toe te
kennen; de bepaling heeft niet de strekking dat een rechtshandeling door een
rechtshandeling van gelijke aard wordt vervangen omdat daaraan een gebrek
kleeft, bij voorbeeld omdat niet de juiste persoon deze heeft verricht.KlemcriteriumDe leden van de VVD-fractie zijn van oordeel dat het criterium bij toewijzing
van het eenzijdig verzoek om gezamenlijk gezag van een ouder die dit nooit
heeft gehad, niet het klemcriterium dient te zijn. Zij achten dit criterium
te beperkt aangezien de situatie een wezenlijk andere is dan die van ouders
die gezag ooit gezamenlijk hebben uitgeoefend. Een gezagswijziging dient dan
in het belang van het kind te zijn en er dient huns inziens meer ruimte te
zijn om een verzoek tot gezamenlijk gezag af te wijzen. Daartoe het volgende.Hoewel de situatie een andere is dan die van ouders die op enig moment
gezamenlijk het gezag over hun kind hebben uitgeoefend, acht ik het klemcriterium
ook hier passend. Uitgangspunt is immers ook hier dat gezamenlijk gezag van
de ouders in het belang van het kind is. De belangen van de ouder die steeds
het eenhoofdig gezag heeft gehad en van het kind wegen in een situatie waarin
de andere ouder om gezamenlijk gezag vraagt uiteraard zwaar. Maar dit kan
en mag op zich niet betekenen dat zij voorgaan in de zin dat het verzoek van
de andere ouder reeds om deze reden wordt afgewezen. Niet zo zeer dient beslissend
te zijn dat deze ouder het gezag nooit heeft uitgeoefend als wel de reden
waarom daarvan geen sprake is geweest.In situaties waarin het belang van het kind een andere beslissing vereist, de verhoudingen er werkelijk niet naar zijn dat tot gezamenlijk gezag
kan worden overgegaan, kan de grond van het tweede lid, onder b, van artikel
253c zonodig toepassing vinden. Daar komt bij dat de beslissing tot gezamenlijk
gezag niet noodzakelijkerwijs betekent dat beide ouders gelijke zeggenschap
inzake de verzorging en opvoeding zullen hebben. De rechter kan immers desverzocht
en in het belang van het kind een verdeling van de zorgen opvoedingstaken
vaststellen, al dan niet gepaard gaande met een beslissing inzake de hoofdverblijfplaats
van het kind bij een der ouders.De leden van de SP-fractie vragen hoe het klemcriterium zich verhoudt
tot artikel 3 van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind
(IVRK). Ik stel voorop, dat artikel 3 IVRK bij de formulering van artikel
253c, tweede lid, door de indieners van het amendement waaraan de bepaling
haar bestaan ontleent, naar mijn indruk niet uit het oog is verloren. Het
is immers als zodanig in het belang van het kind, dat dit door beide ouders
wordt verzorgd en opgevoed en dat dezen dit met gezag bekleed kunnen doen.
Dit is ook in de in artikel 253c bedoelde situatie slechts dan anders indien
in het concrete geval van zwaarwegende omstandigheden blijkt die op het tegendeel
wijzen. Ik verwacht, anders dan deze leden, niet dat de rechter regelmatig
de in het tweede lid, onder b, van artikel 253c vermelde grond zal toepassen.
Het voortouw ligt, zo meen ik met deze leden, ook hier inderdaad bij de wetgever.
Vanuit mijn verantwoordelijkheid voor de wetgeving heb ik dan ook gemeend
het amendement van de leden der Tweede Kamer Teeven en Timmer te moeten steunen.
Die Kamer heeft ons daarin gevolgd.Artikel 253t-gezagHet wetsvoorstel bevat, zoals de leden van de VVD-fractie met juistheid
constateren, geen wijziging van het gezag dat een ouder en diens partner ingevolge
rechterlijke beslissing gezamenlijk over een kind kunnen uitoefenen op de
voet van artikel 253t. Deze leden wijzen daarbij op een tweetal uitspraken
waaruit een verschillende benadering blijkt van het artikel 253t-gezag in
lesbische relaties: Hof Arnhem 18 oktober 2005, LJN: AU4705 en Hof Den
Haag 7 september 2005, LJN: AU2911. Hof Arnhem achtte de voormalige partner
van de moeder, niet tevens ouder van het kind, niet-ontvankelijk in haar eenzijdig
gedaan verzoek om bekleding met het gezamenlijk gezag, mede omdat in wetsvoorstel
29 353 ter zake van het vereiste van een gezamenlijk verzoek geen wijziging
van artikel 253t wordt voorgesteld. Hof Den Haag had eveneens te oordelen
over een verbroken affectieve lesbische relatie waarin een kind is geboren;
in dit geval hadden de moeder en haar ex-partner, niet-ouder van het kind
destijds gezamenlijk het gezag over het kind op de voet van artikel 253t verkregen
en verzocht de moeder vervolgens om eenhoofdig gezag over het kind. Het hof
achtte op dit eenzijdig gedane verzoek artikel 253n en de daaromtrent ontstane
jurisprudentie, met name het meergenoemde klemcriterium, toepasselijk, gaf
daarbij aan dat daaraan niet afdoet dat in artikel 253n wordt gesproken van «ouder».
Daaraan kan nog worden toegevoegd Hof Leeuwarden 3 augustus 2007, EB
2007, p. 184, dat in een soortgelijke casus eveneens de verzoekster ontvankelijk
verklaarde in haar eenzijdig verzoek om gezamenlijk gezag.Dat het wetsvoorstel met het oog op het (gezamenlijk) gezag over kinderen
geboren staande lesbische relaties geen wijziging van artikel 253t bevat,
is op zich goed verklaarbaar. Immers na 23 november 2005 was het gewijzigd
amendement Van der Laan op stuk nr. 15 aan de orde. Het daarbij voorgestelde
artikel 253sb beoogde lesbische paren die niet gehuwd zijn en evenmin geregistreerde
partner van elkaar zijn, maar wel als elkanders levensgezel zijn te beschouwen,
als alternatief voor de weg van artikel 253t de mogelijkheid te bieden om
de rechter reeds voor het tijdstip van de geboorte van het kind
binnen hun relatie, te verzoeken hen met het gezamenlijk gezag te belasten.
Uitgangspunt daarbij was dat dit gezamenlijk gezag begint zodra het kind geboren
is.Geruime tijd na de indiening van genoemd amendement is ter bestudering
van het lesbisch ouderschap de Commissie Kalsbeek ingesteld. Het rapport van
de Commissie was beschikbaar ten tijde van de voortzetting van de openbare
behandeling van het onderhavige wetsvoorstel in de Tweede Kamer. De omstandigheid
dat het amendement verband houdt met het onderwerp waarover de Commissie Kalsbeek
heeft geadviseerd, is voor mij aanleiding geweest de Tweede Kamer en in het
bijzonder de vertegenwoordiger van D66 te adviseren het amendement te laten
rusten totdat het kabinetsstandpunt over genoemd rapport zal zijn uitgebracht.
Vervolgens is het amendement door de heer Pechtold ingetrokken. Het moge derhalve
duidelijk zijn dat de door de leden van de VVD-fractie te berde gebrachte
problematiek mijn aandacht heeft.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch Ballin 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-20072008-29353-C.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl