Modernisering ouderenzorg; Verslag algemeen overleg op 10 oktober 1996 met staatssecretaris Terpstra (VWS) over de financieringsproblematiek ouderenzorg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24333, nr. 23

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

25-11-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

24333 nr. 23

14-11-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de staatssecretarisDiscussie in tweede termijnOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24333Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 55 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 333Modernisering ouderenzorgnr. 23VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 14 november 1996De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1 heeft op 10 oktober 1996 overleg gevoerd met staatssecretaris Terpstra
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de financieringsproblematiek
ouderenzorg. Het overleg vond plaats aan de hand van het verslag van
een schriftelijk overleg (Kamerstuk 24 333, nr. 19).Van het overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Vliegenthart (PvdA) merkte eerst op dat bij de bespreking
van de ontwerpovergangswet verzorgingshuizen in juni jl. niet vermoed kon
worden dat het financieringsprobleem de omvang zou krijgen die het nu lijkt
te hebben.Hierna wees zij erop dat de provincies en de grote steden al sinds het
verschijnen van de circulaire van 21 december 1995 twijfels hadden of het
allemaal wel klopte. Door hen is dan ook herhaaldelijk gevraagd of zij het
wel juist zagen. De brief van het IPO van februari jl. is echter nooit beantwoord
en nog op 24 mei jl. bevestigde de staatssecretaris dat uitgegaan moest worden
van de financiële kaders uit de decembercirculaire. De in die circulaire
gebruikte terminologie wees op de AWBZ-systematiek. Ook in de nota naar aanleiding
van het verslag over de ontwerpovergangswet is aangegeven dat uitgegaan werd
van de systematiek van de Wet financiering volksverzekeringen, dus de AWBZ-systematiek.
Inmiddels is echter in antwoord op de schriftelijke vragen van de vaste commissie
en in het overleg over de ontwerpovergangswet in de Eerste Kamer door de staatssecretaris
gezegd dat het allemaal één groot misverstand is en dat zij
de gang van zaken achteraf betreurt: zij vond haar eigen stellingname zó
vanzelfsprekend dat het nooit in haar opgekomen is om te denken dat anderen
het ánders zouden interpreteren.Mevrouw Vliegenthart stelde vast dat bij dit onderwerp nu voor de derde
of vierde keer sprake is van een onduidelijke of verkeerde presentatie van
gegevens. Deze keer heeft dit tot een ernstig misverstand geleid. Zeker wanneer
de financieringssystematiek gewijzigd wordt, zoals het geval is bij de Overgangswet,
dient volstrekte helderheid te worden verschaft over de gehanteerde uitgangspunten.
Uit de verslagen van de gesprekken komt een aantal keren het beeld
naar voren van een staatssecretaris die vindt dat het de provincies zijn die
de fout hebben gemaakt, hoewel zij erbij zegt niet te willen «zwarte
pieten» en ook geen kwade trouw veronderstelt. Het is in de eerste plaats
de staatssecretaris die verantwoordelijk is voor deze gang van zaken, zo vond
mevrouw Vliegenthart.Voor de zomer ging zij er nog van uit dat er wellicht een gat in het AFBZ
zou ontstaan dat dan achteraf zou blijken. Inmiddels is echter vooraf al duidelijk
dat er een gat zit in het financiële kader. Toen duidelijk werd dat de
staatssecretaris iets anders bedoelde dan in de circulaire van 21 december
1995 stond, ging de staatssecretaris ervan uit dat het mogelijke gat als gevolg
hiervan hoogstens 30 mln. tot 50 mln. zou bedragen. Met een rekkelijke lezing
van de circulaire van 21 december is het probleem dan drie keer zo groot,
zo begreep mevrouw Vliegenthart (namelijk in de orde van grootte van 150 mln.)
terwijl het bij precieze lezing van de circulaire tien keer zo groot is, namelijk
ruim 300 mln. Uit de brief van 8 oktober jl. aan het IPO had zij ook nog niet
de conclusie kunnen trekken dat de problemen nu opgelost zijn.Voor een politieke beoordeling van de situatie vond zij drie aspecten
van belang:– de gevolgen van een en ander voor de capaciteit van de zorg voor
ouderen in de komende vier jaar;– de gang van zaken tot nu toe;– De vraag of de problemen nu opgelost worden.Bij het debat over de beleidsbrief in november en tijdens vele overleggen
in het voorjaar over de modernisering van de ouderenzorg was voor de Kamer
steeds een belangrijke vraag, of het financiële kader toereikend was
voor de doelstelling van het kabinet om de intramurale capaciteit zoveel mogelijk
te handhaven. In november had zij gevraagd om het financieel kader in het
komende JOZ aan te passen en in het voorjaar had zij dat opnieuw gedaan in
de overleggen over de thuiszorg en de ouderenzorg, maar aanpassing heeft niet
plaatsgevonden. Hoe staat het dan met het uitgangspunt om zoveel mogelijk
intramurale capaciteit te handhaven? Zij stelde vast dat in de huidige plannen,
gebaseerd op het ruime financiële kader, in de komende vier jaar 9000
bedden zullen verdwijnen. In de «julivariant» kan dat aantal nog
veel hoger komen te liggen en wat het huidige voorstel van de staatssecretaris
betekent voor de ontwikkeling van het aantal bedden, is op z'n minst onduidelijk.
Als er 3000 verpleeghuisbedden bijkomen, is er nog altijd sprake van een forse
daling van de capaciteit bij een stijgende zorgvraag. Neemt de staatssecretaris
dat inderdaad voor haar rekening?Mevrouw Vliegenthart was van oordeel dat de totale voorziene capaciteitsdaling
niet te rijmen valt met de oorspronkelijke doelstellingen van het kabinet.
Als in de brief van 8 oktober jl. wordt gesteld dat de capaciteitsreductie
in de komende jaren beperkt moet blijven tot 8%, dus tot 9000 bedden, moet
daar wel het bijbehorende financiële kader bij geleverd worden. Dit betekent
immers uitvoering van de huidige plannen van de provincies en die zijn gebaseerd
op het ruimere financiële kader van de circulaire van 21 december jl.
Wat wordt bedoeld met de zin in de brief van 8 oktober aan het IPO: «Voor
het hiervoor geschetste planningskader is de daadwerkelijke financiering afhankelijk
van uw bereidheid geen grotere capaciteitsdaling in uw plannen te verwerken»?
Als het huidige financiële kader tot meer capaciteitsdaling dwingt, kunnen
de provincies daarvoor toch niet worden gestraft met minder financiële
ruimte? Dan zouden de provincies immers nóg meer capaciteit moeten
laten verdwijnen.Om een beeld te krijgen van de betekenis van de brief van 8 oktober voor
het financiële kader, stelde zij een aantal vragen.– In de december- en de julicirculaire staat dat het financiële
kader gebaseerd is op loon- en prijspeil-1995. Is het in de brief van 8 oktober genoemde bedrag van 4,9 mld. ook gebaseerd op het prijspeil-1995? Als
dat het prijspeil-1996 is, is in feite reëel toch niets toegevoegd aan
het bedrag dat al beschikbaar was op grond van de julicirculaire, en is het
probleem dus toch niet kleiner geworden?– Hoe kunnen de gegevens van het IPO inzake de capaciteit als maatgevend
worden beschouwd, nu het IPO daar zelf kanttekeningen bij plaatst en de gegevens
bovendien gebaseerd zijn op de ontwerpplannen op basis van de decembercirculaire?– Waarom wordt in de brief van 8 oktober gewerkt met een gemiddelde
bezettingsgraad, waar in eerdere circulaires geen sprake van was? In de berekening
van de gemiddelde opbrengst van de eigen bijdrage (zijnde de werkelijke opbrengst
gedeeld door de capaciteit) wordt toch automatisch al rekening gehouden met
de bezettingsgraad? Uitgaan van een bezettingsgraad van 96% scheelt op een
totaalbedrag aan eigen bijdragen van 2 mld. al 80 mln.– Waarom moeten de totale kosten voor niet-intramurale activiteiten
worden opgenomen in het plan, terwijl nu de te ontvangen eigen bijdragen door
de provincies in mindering worden gebracht op het subsidiebedrag? Of betekent
dit dat het financieel kader wordt opgehoogd met de te ontvangen eigen bijdragen
van het flankerend beleid?– Hoe is gekomen tot het bedrag van ruim 4,9 mld., genoemd in de
brief van 8 oktober, terwijl in het JOZ een bedrag van 5,3 mld. is opgenomen?
Is het de bedoeling dat het bedrag van 4,9 mld. reëel constant blijft
tot 2000 en wat betekent dat voor de ramingen door de provincies van de eigen
bijdragen?– Welke «vergaande tegemoetkomingen» zijn precies aan
de provincies gedaan? Gaat het hier om de prijsbijstelling? Is niet de bereidheid
van de provincies om uit te gaan van het niveau-1996, de belangrijkste tegemoetkoming
aan de staatssecretaris om de problemen op te lossen?– Hoe moet ten slotte de passage over de woonzorgcomplexen worden
gelezen? Betekent deze dat initiatieven in de ontwerpplannen niet meer tot
de mogelijkheden behoren? Op grond waarvan kan dit aan de provincies worden
voorgeschreven?Het voorlopige beeld dat mevrouw Vliegenthart nu had, was dat er ten opzichte
van de julicirculaire geen sprake is van een reële verbetering en dat
er op een enkel onderdeel (de eigen bijdrage flankerend beleid) zelfs sprake
is van een verslechtering. Bovendien wordt in de brief van 8 oktober gezegd
dat eventuele tegenvallers zullen worden opgevangen binnen het BKZ, terwijl
de Eerste Kamer nu juist (met de hartelijke instemming van de staatssecretaris)
in een motie heeft uitgesproken dat dit níét mag gebeuren.Ten slotte had zij begrepen dat voor de landelijke bejaardenoorden een
veel ruimer financieel kader wordt gehanteerd, waarin rekening wordt gehouden
met een stijging van de opbrengst van de eigen bijdragen met tweemaal 3% (terwijl
dat voor de provinciale bejaardenoorden tweemaal 2% is) en met een gemiddelde
opbrengst van de eigen bijdragen van bijna f 20 000 per plaats,
terwijl dat voor de provinciale bejaardenoorden ruim f 16 500 is.
Als ook de provincies hiervan zouden mogen uitgaan, zouden zij er 380 mln.
extra bij moeten krijgen. Bovendien gaat het landelijke plan uit van een bezettingsgraad
van 100%, terwijl de provincies het met 96% moeten doen, hetgeen ook alweer
80 mln. scheelt.Al met al betwijfelde zij dan ook of de lezing van de staatssecretaris
over «het grote misverstand» wel correct is. Blijkbaar is de staatssecretaris
vergeten haar eigen financieel kader aan te passen aan hetgeen volgens haar
de provincies vanzelfsprekend hadden moeten doen.De heer Van der Heijden (CDA) herinnerde eraan dat de teneur
van het Kamerdebat in juni jl. was: geen bedden inleveren en de financiering
in orde. De staatssecretaris heeft dat toen ook onderschreven. In de Eerste
Kamer werd vervolgens in het debat over de ontwerpovergangswet een tekort
geconstateerd van op z'n minst enige honderden miljoenen guldens, hetgeen
capaciteitsvermindering zou betekenen. Bovendien had de staatssecretaris het
aantal bedden in verzorgingshuizen al teruggebracht van 185 000 naar
165 000. Desondanks heeft de Eerste Kamer ingestemd met de ontwerpovergangswet,
omdat de staatssecretaris uitdrukkelijk verklaarde de motie van mevrouw Van
den Broek te omhelzen, waarin werd uitgesproken dat het financieringsprobleem
in orde moest komen en een en ander niet ten laste mocht worden gebracht van
gelden die al voor de ouderenzorg waren bestemd.Helaas moet nu worden vastgesteld dat er geen overeenstemming is bereikt
tussen de staatssecretaris enerzijds en het IPO (met de vier grote steden)
anderzijds. Partijen zijn wel nader tot elkaar gekomen, maar er ligt nog steeds
een tekort van circa 140 mln. en het IPO is van oordeel dat het bedrag dat
door de staatssecretaris wordt «aangeboden» om eruit te komen,
wordt gehaald uit gelden die al voor de ouderenzorg waren bestemd. Dat zou
betekenen dat hiermee wel bedden bewaard blijven, maar elders weer andere
vormen van zorg of hulpverlening verloren gaan of beperkt worden. De heer
Van der Heijden drong erop aan dat hier absolute duidelijkheid over wordt
gegeven. Hij zou het niet acceptabel vinden als gebeurt wat het IPO vreest.Ook hij begreep niet waarom de verzorgingshuizen waar de provincies voor
verantwoordelijk zijn, op financieel gebied op een andere manier worden behandeld
dan de verzorgingshuizen waar de rijksoverheid rechtstreeks voor verantwoordelijk
is. Waarom wordt voor de provinciale verzorgingshuizen uitgegaan van een bezettingspercentage
van 96 en waarom wordt voor deze huizen uitgegaan van een lagere gemiddelde
opbrengst van de eigen bijdragen dan voor de landelijke verzorgingshuizen?Het probleem wordt trouwens nog versterkt omdat het steeds de bedoeling
is geweest om gelden die vrijkomen door capaciteitsreductie, mede te gebruiken
voor verbetering en vernieuwing. In de praktijk komt de benadering van de
staatssecretaris er echter op neer dat er geen enkele mogelijkheid meer blijft
voor verbetering en vernieuwing.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD) had begrepen dat de decembercirculaire
door het IPO op een andere manier is geïnterpreteerd dan de staatssecretaris
voor ogen had en dat dit interpretatieverschil ongeveer een halfjaar lang
is blijven leven. Eenieder ging van de eigen interpretatie uit en had niet
in de gaten dat de gesprekspartner andere uitgangspunten hanteerde. Helaas
is de brief van het IPO van februari jl., waarin het IPO naast andere punten
informeerde of het de decembercirculaire wel juist had opgevat, niet beantwoord
door het ministerie. Als dat toen wél was gedaan, had dat waarschijnlijk
toen al tot opheldering geleid. Vervolgens verscheen de julicirculaire die
op bezwaren van het IPO stuitte, omdat het de systematiek van de decembercirculaire
meende te volgen en dit niet spoorde met de inhoud van de junicirculaire.Mevrouw Van Blerck betreurde deze gang van zaken. Het was beter geweest
als de gesprekspartners eerder duidelijkheid hadden gegeven over hun interpretaties.
Verder vond zij dat het IPO had kunnen weten dat de weg die het wilde gaan,
niet de juiste kon zijn, want juist bij de provincies is veel know how aanwezig
over de werking van de diverse regelingen op dit punt. Zij voelde zich in
die opvatting gesteund door het feit dat sommige provincies wél rekening
hebben gehouden met de bijstelling die in de julicirculaire was opgenomen.Inmiddels heeft de staatssecretaris nu op een aantal punten een handreiking
gedaan. Zo is het jaar 1993 als referentiekader vervangen door het jaar 1997
en wordt een loon- en prijsbijstelling via de AWBZ-systematiek ingevoerd.
Daarnaast is op het punt van de bezettingsgraad weliswaar niet de wens van
de provincies gevolgd, maar deze is nu toch gesteld op 96%. Wel vroeg zij
in dit verband waarom voor de landelijke bejaardenoorden wordt
uitgegaan van een bezettingsgraad van 100%. Al met al vond zij voorlopig,
in afwachting van het antwoord, dat nu sprake is van een voldoende «revanche»
van de zijde van de staatssecretaris.Aanvullend wees zij erop dat bij de recente financiële beschouwingen
vanuit de Kamer ook niet is gevraagd om verruiming van het budgettaire kader
voor dit beleidsterrein. Daarmee heeft de Kamer zich dus in feite neergelegd
bij de beperking van dit kader. Zij vroeg in dit verband nog, wat het kader
zou zijn geweest als de Wet op de bejaardenoorden was blijven bestaan. Ook
vroeg zij wat de financiële consequenties zijn van de handreiking die
de staatssecretaris nu heeft gedaan.Ten slotte vroeg zij waarom er wellicht gewerkt zou moeten worden met
een noodwet.Ook de heer Van Boxtel (D66) herinnerde eraan dat bij de plenaire
behandeling van de nieuwe wetgeving in mei/juni jl. al onduidelijkheden bleken
over het financiële kader, welke nog steeds niet zijn weggenomen. Hij
vond het onplezierig dat de Kamer daar nu opnieuw over moet spreken op een
moment waarop betrokken partijen (de staatssecretaris en het IPO) nog steeds
niet tot een vergelijk zijn gekomen. Hij wilde overigens niemand verdenken
van opportunistisch-bestuurlijk gedrag en ging er zonder meer van uit alle
betrokken partijen zich bezorgd maken over de kwaliteit en de omvang van de
zorg voor ouderen.Bij de bespreking van de nieuwe wetgeving had hij als inzet gekozen dat
er voldoende capaciteit zou moeten overblijven en hij had daarop ook de verzekering
gekregen dat hij zich hier geen zorgen over hoefde te maken. Het IPO wijst
er echter op dat het meest recente aanbod van de staatssecretaris betekent,
dat er 8000 à 9000 plaatsen moeten worden ingeleverd, in plaats van
de aanvankelijk voorziene 4000. Door het vele maanden goochelen met cijfers
is een en ander voor de Kamer nauwelijks meer te volgen. Hoeveel plaatsen
in verzorgingshuizen zullen er nu verdwijnen op grond van de decembercirculaire
en hoeveel op grond van de julicirculaire?Vervolgens stelde hij enkele concrete vragen.– Waarom is het IPO door de bezwarencommissie van het ministerie
van VWS niet-ontvankelijk verklaard?– Is de wens van het IPO om de bezettingsgraad op 98% te stellen
in de ogen van de staatssecretaris overvragen? Of gaat het wel om een reëel
verzoek, maar kan dat alleen om financiële redenen niet worden gehonoreerd?– De capaciteitsreductie zou volgens de staatssecretaris niet meer
dan 8% moeten bedragen, maar het IPO heeft gesteld dat dit eenvoudigweg niet
lukt door het krappe financiële kader. Hoe zit dat precies?– Is bij de becijferingen ook rekening gehouden met inkomsten uit
flankerend beleid?– Zijn de verzorgingshuizen die voor rekening van het Rijk komen,
inderdaad beter uit dan de provinciale?Hij drong er ten slotte op aan dat de staatssecretaris een overzicht geeft
van de taakstelling die zij per provincie (en per grote stad) oplegt.De heer Meijer (groep-Nijpels) meende te weten dat ooit een
aantal van 185 000 verzorgingsplaatsen is gegarandeerd. Daar is dan nu
een reductie van 8% op gekomen, maar vooral uit de inbreng van mevrouw Vliegenthart
had hij begrepen dat een veel sterkere reductie dreigt. Opvallend vond hij
daarom de passage in de brief van 8 oktober jl. van de staatssecretaris aan
het IPO, waarin er bij de provincies op wordt aangedrongen dat zij terughoudendheid
in acht nemen bij het sluiten van capaciteit. Zijn de provincies dan wel in
staat om die terughoudendheid te betrachten? Wat zal worden gedaan als blijkt
dat de reductie niet op 8% kan worden gehouden, maar groter moet
zijn? Wat zouden de gevolgen van een sterkere reductie dan 8% zijn voor de
totale ouderenzorg?De heer Van der Vlies (SGP) herinnerde eraan dat de Kamer indertijd
de ontwerpovergangswet heeft aanvaard in het uitdrukkelijke vertrouwen dat
bij de inwerkingtreding van deze wet het geheel financieel in orde zou zijn
en dat op kwantitatief en kwalitatief vlak geen offers zouden hoeven te worden
gebracht, afgezien van die welke al waren voorzien. De situatie die inmiddels
is ontstaan, waarbij overheden in feite vechtend over straat rollen, vond
hij dan ook nogal gênant. Dit werkt ontmoedigend op instellingsniveau
en geeft veel onzekerheid. Hij had begrepen dat er op dit moment nog een gat
is van circa 100 mln. Moet daar nu het hele proces op stagneren, terwijl voortgang
in dit proces langzamerhand dringend nodig is?Uit de brief van het IPO van 10 oktober aan de staatssecretaris had hij
opgemaakt dat het gat voor een deel bestaat uit een bedrag van 38 mln. in
verband met het door de staatssecretaris gehanteerde bezettingspercentage.
Verder blijkt uit deze brief dat het IPO voor 44 mln. tegemoet komt aan de
staatssecretaris door uit te gaan van de capaciteiten per 1 januari a.s.,
in plaats van per 1 januari jl. Het totale financieel kader zou dan ook volgens
het IPO met 72 mln. moeten worden verhoogd. Daarnaast is er dan nog het punt
van het brengen van de decembercirculaire op prijspeil 1996, maar hij had
begrepen dat dit een zaak is van nader overleg tussen het IPO en de staatssecretaris.Gezien dit alles had hij de indruk dat het mogelijk is om op korte termijn
uit de problemen te komen. Hij riep de staatssecretaris op om dit nu snel
te doen. Dit is trouwens ook door haar aan de Eerste Kamer toegezegd en juist
daarom heeft die Kamer uiteindelijk ingestemd met de ontwerpovergangswet.Dan rest nog de algemene afspraak binnen het kabinet dat bij overschrijding
van de kosten in enige sector eerst gekeken moet worden naar mogelijkheden
om de overschrijding binnen die sector op te vangen en dat pas als die mogelijkheden
er niet zijn, wordt gekeken naar mogelijkheden van compensatie binnen het
totaal van het BKZ. De heer Van der Vlies vroeg met het oog hierop wat nu
precies de toezegging aan de Eerste Kamer behelst. Mag die compensatie inderdaad
noch nu noch in de toekomst ten laste gaan van het voor de sector verzorgingshuizen
beschikbare kader, zoals het IPO in zijn brief van 10 oktober stelt?Een noodwet zou ten slotte in zijn ogen niet nodig moeten zijn, maar moet
er natuurlijk wel komen als deze echt nodig is. Antwoord van de staatssecretarisDe staatssecretaris wees er eerst op dat het gaat om een zeer
complexe problematiek die mede voortvloeit uit de systematiek welke indertijd
in de Wet op bejaardenoorden is vastgelegd. Op zichzelf vond zij het niet
verwonderlijk, hoezeer dat ook valt te betreuren, dat nog geen overeenstemming
is bereikt met de provincies en de vier grote steden. Verheugend is wel dat
de provincies redelijk tevreden zijn over de intensiveringsmiddelen voor de
bouwprioriteiten verpleeghuisunits en gehandicaptensector. Vrijwel alle door
de provincies aangemelde initiatieven die binnen het beleidstoetsingskader
en het planningskader passen, zijn inmiddels gehonoreerd.In dit verband zei zij, het bijzonder te betreuren dat de brief van februari
jl. van het IPO niet door het ministerie is beantwoord. Zij had dit ook al
gezegd in het debat in de Eerste Kamer en dit tevens laten weten aan het IPO.
Helaas is mede door het onbeantwoord blijven van die brief de problematiek
als gevolg van interpretatieverschillen over de decembercirculaire alleen
maar verergerd. Vanzelfsprekend ging zij ervan uit dat provincies die deze
circulaire anders hebben geïnterpreteerd dan de bedoeling
was, dat niet te kwader trouw hebben gedaan, waarbij zij overigens erop wees
dat er ook provincies zijn die van meet af aan de circulaire wél conform
de bedoelingen hebben geïnterpreteerd. Dat neemt niet weg dat de interpretatieverschillen
maandenlang zijn blijven bestaan en dat de gesprekspartners al die tijd ook
niet hebben onderkend dat er sprake was van uiteenlopende interpretaties.
Zo is nog in mei jl. in het kader van een bestuurlijk overleg van de zijde
van de provincies gevraagd of de kaders nu vastlagen en de bewindsvrouwe had
daar bevestigend op geantwoord, omdat zij er toen van uitging dat de provincies
wilden weten of er, in tegenstelling tot hetgeen gebruikelijk was, nog een
bijstelling zou komen aan de hand van de meest recente cijfers over de aantallen
75-plussers en over de gemiddelde eigen bijdragen. Achteraf bezien, dus wetende
hoe een aantal provincies erover dachten, was zij tot de conclusie gekomen
dat zij de interpretatieverschillen had kunnen onderkennen. Ook de provincies
hadden dat, zo vond zij, kunnen doen.De Wet op de bejaardenoorden gaat uit van een totaalbudget, inclusief
het flankerend beleid. Een deel van dit budget ligt vast: de rijksbijdrage.
Het andere deel van het budget wordt gevormd door de eigen bijdragen en dat
deel is afhankelijk van het bezettingspercentage, want een onbezet bed levert
uiteraard geen eigen bijdragen op. De provincies hebben een beleidsvrijheid
bij het concreet invullen van het budget en kunnen dan ook besluiten om gelden
te bestemmen voor zorg buiten de muren van de bejaardenoorden. Ook kunnen
zij gelden bestemmen voor het verbouwen van twee kleine kamertjes in een bejaardenoord
tot één wat grotere kamer. Op zichzelf is dat zeer gewenst,
maar het betekent wel dat er dan nog maar één eigen bijdrage
wordt ontvangen, in plaats van voorheen twee. Alleen de provincies weten hoe
de capaciteit zich feitelijk ontwikkelt; het ministerie beschikt alleen over
gegevens van twee jaar eerder. In de decembercirculaire moest daarom worden
uitgegaan van de gegevens over 1993, met de dáárbij behorende
eigen bijdragen. Verder is er in deze circulaire van uitgegaan dat het vanaf
1984 (het jaar van inwerkingtreding van de Wet op de bejaardenoorden) gebruikelijke
beleid van de provincies zou worden aangehouden, zodat het aantal bedden en
dus ook de opbrengst van de eigen bijdragen zouden teruglopen. Dit werd door
het ministerie zó vanzelfsprekend gevonden dat dit niet nog eens expliciet
in de circulaire is vermeld.Inderdaad lopen nu in feite twee systemen enigszins door elkaar heen.
Enerzijds geldt op dit moment nog steeds de systematiek van de Wet op de bejaardenoorden
en de provincies zijn op grond hiervan ook verplicht om nog een vierjarig
plan te maken. Na 1 januari 1997 worden die plannen echter onder de AWBZ-systematiek
uitgevoerd en in die systematiek wordt niet meer per provincie nagegaan wat
de opbrengst van de eigen bijdragen is. De opbrengst van die eigen bijdragen
blijft dan immers niet langer bij de provincies, terwijl dat tot nu toe wel
het geval was en de provincies daardoor ook in staat waren om enige reserves
te kweken om daarmee fluctuaties in de opbrengst van de eigen bijdragen op
te kunnen vangen. Met het oog op die veranderingen per 1 januari 1997 is vanwege
het ministerie, als een soort extra service, ook het kader van de gemiddelde
eigen bijdrage aangegeven, om de provincies houvast te bieden bij het opstellen
van de plannen voor de komende vier jaar. Helaas heeft vooral die service,
gevoegd bij het niet-beantwoorden van de brief van het IPO van februari, geleid
tot interpretatieverschillen.Alle provincies hebben een bezwaarschrift ingediend en deze zijn op basis
van procedurele argumenten niet-ontvankelijk verklaard. Voorafgaand aan deze
beslissing op de bezwaarschriften is advies ingewonnen bij de landsadvocaat
over de status van de circulaires van 21 december en 17 juli jl. en deze heeft
laten weten dat de circulaires geen grond vormen om in beroep te gaan.In 1984, bij de inwerkingtreding van de Wet op de bejaardenoorden, is
op grond van artikel 16, tweede lid, van deze wet besloten om de bejaardenoorden
met een bijzondere functie te laten meedelen in de normale verevening die
voor de provinciale verzorgingshuizen gold. In 1989 is de Wet op de bejaardenoorden
geëvalueerd en daarbij is geconstateerd dat de positie van de verzorgingshuizen
met een bijzondere functie op deze wijze nadelig werd beïnvloed door
het sluitingsbeleid van de provincies. Met het oog daarop is besloten om deze
verzorgingshuizen met een bijzondere functie los te koppelen van de provinciale
verzorgingshuizen en de rijksbijdrage voor de verzorgingshuizen met een bijzondere
functie op een afzonderlijke begrotingspost op te nemen. Bovendien is door
middel van een wetswijziging vastgelegd dat de verzorgingshuizen met een bijzondere
functie niet meer meedoen met de normale verevening.Waarom is nu voor deze verzorgingshuizen uitgegaan van een 100% bezetting
en van een hogere gemiddelde eigen bijdrage? Welnu, het gaat hier in het algemeen
om de kloosterbejaardenoorden en daarover is in de wet vastgelegd dat alleen
een vergoeding wordt gegeven voor een daadwerkelijk bezet bed. Met het oog
hierop is het logisch om een 100% bezetting aan te houden. Overigens betekent
dit ook dat de kloosterbejaardenoorden in een veel ongunstiger situatie verkeren
dan de overige verzorgingshuizen, omdat deze laatste ook bij leegstand altijd
nog een vergoeding krijgen. Op dit punt lopen de overige verzorgingshuizen
dus geen risico, terwijl de kloosterbejaardenoorden dat risico wél
lopen. Daarnaast is in de wet geregeld dat voor de verzorgingshuizen met een
bijzondere functie (in het algemeen dus de kloosterbejaardenoorden) uitgegaan
wordt van de feitelijke eigen bijdrage en deze ligt in het algemeen aanmerkelijk
hoger dan de gemiddelde eigen bijdrage in de overige verzorgingshuizen.Al met al wordt ten aanzien van de verzorgingshuizen met een bijzondere
functie volledig conform de wettelijke regeling gehandeld en is er geen sprake
van enige bevoordeling van deze huizen.De bewindsvrouwe had in de Eerste Kamer, zoals zij dat ook al had gedaan
in de Tweede Kamer, erop gewezen dat het verschil van inzicht over de vraag
welk budget beschikbaar is of zou kunnen zijn, los moet worden gezien van
de ontwerpovergangswet. Immers, als deze wet niet zou worden aangenomen, zou
de Wet op de bejaardenoorden blijven gelden en deze geeft dezelfde uitgangspunten
voor de vraag welk budget beschikbaar is. Bovendien kent de Wet op de bejaardenoorden
geen automatische loon- en prijsbijstelling, zodat de provincies in het geval
de rijksoverheid daar geen extra middelen voor beschikbaar stelt, die financiële
problematiek zelf zouden moeten oplossen, terwijl in de AWBZ-systematiek wél
voorzien is in een automatische loon- en prijsbijstelling.Op zichzelf kunnen zorgen worden geuit over de reductie van de capaciteit
en de mogelijkheden voor renovatie of vernieuwing, maar de Wet op de bejaardenoorden
geeft het Rijk geen enkele zeggenschap in de manier waarop de provincies hun
plannen opstellen. Het Rijk kan op grond van die wet alleen toetsen of met
deze plannen binnen het financieel kader wordt gebleven. De staatssecretaris
kon dan ook niet anders dan een dringend beroep doen op de provincies, mede
naar aanleiding van de opmerkingen in de beide Kamers, om de reductie van
de capaciteit zoveel mogelijk te beperken.De verevening op basis van de Wet op de bejaardenoorden strekt ertoe om
in de periode 1984–2001 het totale budget meer gelijkmatig over de provincies
te verdelen, naar rato van het aantal 75-plussers en de gemiddelde capaciteit
over het hele land. Iedere keer als nieuwe vierjarenplannen moeten worden
gemaakt, zijn er dan ook «stijgers» en «dalers». «Dalers»
zijn dan die provincies en grote steden die minder 75-plussers blijken te
hebben en dus capaciteit moeten inleveren, terwijl voor «stijgers»
het omgekeerde geldt. Een «stijger» is bijvoorbeeld de provincie
Noord-Brabant, terwijl Amsterdam een «daler» is. Daarnaast willen de «dalers» in het algemeen ook nog iets doen aan
zorg buiten de muren van het verzorgingshuis of aan renovatie van oude verzorgingshuizen
en om daar geld voor vrij te maken, sluiten zij méér capaciteit
dan eigenlijk nodig zou zijn op grond van het dalende budget, hetgeen overigens
tevens betekent dat de opbrengst van de eigen bijdragen lager uitvalt. Als
dan bovendien de «stijgers» besluiten om het extra budget niet
aan te wenden voor intramurale capaciteit, maar voor zorg buiten de muren
van het verzorgingshuis, komt het geheel in de praktijk neer op een dubbele
reductie.De bewindsvrouwe herinnerde hierna in dit verband aan de afspraak in het
regeerakkoord om de eerder aangekondigde bezuiniging van 100 mln. op de Wet
op de bejaardenoorden te schrappen. Vervolgens is in de meerjarencijfers van
het FOZ noch van een bezuiniging, noch van een budgetuitbreiding sprake geweest.
Het nu beschikbare budget gaat derhalve per 1 januari a.s. zonder bezuiniging
over naar het ouderenbeleid in het kader van de Overgangswet.Vanaf 1993 tot en met 1996 is het aantal bedden substantieel gereduceerd.
In de nu door de provincies ingediende plannen gaat het om een reductie van
het aantal bedden in verzorgingshuizen met 9331, hetgeen neerkomt op 8,3%.
Die reductie kan worden gemitigeerd omdat er nu dankzij het amendement op
de ontwerpovergangswet dat door de Kamer is aangenomen, mogelijkheden zijn
om verpleegunits in verzorgingshuizen die anders gesloten hadden moeten worden,
toch te behouden. In het overleg met het IPO op 2 oktober jl. had de staatssecretaris
alle geïdentificeerde projecten voor verpleegunits besproken en geconstateerd
dat door de provincies, voorzover de WZV planruimte bood, in hoge mate gebruik
is gemaakt van de mogelijkheid om verpleegunits in te plannen. Afgezien van
Noord-Brabant dat nog geen concrete plannen voor verpleegunits heeft ingebracht
en waarmee is afgesproken dat die nu zeer snel op tafel komen, gaat het nu
in de plannen al om ruim 1800 verpleegunits, terwijl de verwachting bestaat
dat dit aantal uiteindelijk boven de 2000 uit zal komen.Op dit moment valt niet te zeggen waar de uiteindelijke reductie op zal
uitkomen, want er zullen op grond van de julicirculaire nog plannen moeten
worden bijgesteld. Dat proces kan echter pas van start gaan als consensus
is bereikt over het totale budget dat beschikbaar is, en die consensus is
sinds juli nog niet bereikt. Bedacht moet hierbij worden dat intramurale capaciteit
waar geen behoefte meer aan bestaat, ongewenste capaciteit is en dus ook niet
meer instandgehouden dient te worden. Van belang daarbij is dat, ondanks de
toenemende vergrijzing en ondanks de substantiële reductie in de periode
1993 tot en met 1996, de wachtlijsten voor verzorgingshuizen vrijwel zijn
verdwenen. Inmiddels is er zelfs sprake van leegstand die niet te maken heeft
met frictieleegstand of met leegstand in verband met renovatie. Verder is
nu gebleken dat het aantal bedden op het ijkmoment (31 december a.s.) zal
liggen tussen de 160 000 en de 165 000, dus lager dan de 185 000.De bewindsvrouwe herhaalde dat het aan de provincies (en de vier grote
steden) zelf is om hierover besluiten te nemen. Zij had in het kabinet geen
ruimte gekregen voor het uittrekken van extra rijksgeld. Het beschikbaar stellen
van extra rijksgeld zou trouwens ook niet stroken met het regeerakkoord. In
het geval «dalers» van een te hoog budget zijn uitgegaan en in
het bij te stellen plan dus meer capaciteit moeten laten vervallen, wilde
zij er wel graag bij de «stijgers» voor pleiten om hun extra budget
niet volledig voor extramurale zorg te bestemmen, maar ook een deel ervan
ten goede te laten komen van de intramurale zorg. Uitvoering van de door de
Eerste Kamer aangenomen motie houdt in dat ervoor moet worden gezorgd dat
er geen financiële risico's zijn, dus dat er een financieel kader komt
dat steunt op zo realistisch mogelijke ramingen en waarbij goed is geluisterd
naar de argumenten van degenen die het dichtst bij de praktijk staan. Zij
voelde niets voor een financiële tegemoetkoming die zodanig
irreëel is dat een en ander later toch weer wordt afgewenteld op de ouderenzorg
als geheel.Zij ging vervolgens in op de twee verschilpunten die er nog liggen met
het IPO. In de eerste plaats werd aanvankelijk gedacht dat uitgegaan kon worden
van het kader van 1993. Er dient echter uitgegaan te worden van de feitelijke
situatie per 31 december 1996. Dit gaf een verschil van 150 mln. Inmiddels
is ook het IPO tot de conclusie gekomen, mede met het oog op de langetermijngegevens,
dat uitgegaan dient te worden van de situatie per 31 december 1996.In de tweede plaats zijn plannen ingediend die in totaal 145 mln. duurder
uitvallen dan het per 31 december 1996 beschikbare budget. De staatssecretaris
had in zeer constructief overleg met de provincies en de vier grote steden
gezocht naar mogelijkheden om dat financiële gat te dichten. Eén
van die mogelijkheden is om zo realistisch mogelijk te ramen en daarbij alle
mogelijke rek volledig te gebruiken. Omdat de rijksbijdrage vastligt, moet
die rek gezocht worden bij de andere parameters: de gemiddelde bezettingsgraad,
de ontwikkeling van de inkomens van ouderen en de daaraan gekoppelde gemiddelde
opbrengst van de eigen bijdragen en ten slotte de mogelijkheden van het flankerend
beleid en de eigen bijdragen in dat verband.Inmiddels had zij, op grond van de discussie met het IPO, zich al bereid
verklaard om uit te gaan van een gemiddelde bezettingsgraad van 96%, waar
zij aanvankelijk uitging van 94,5%. Het IPO wil uitgaan van 98%, maar zij
achtte dat niet realistisch. Voor de berekening van de gemiddelde eigen bijdrage
is uitgegaan van de meest recente cijfers over de eigen bijdragen van alle
bezette capaciteit en is vervolgens rekening gehouden met de voorziene capaciteitsdaling
en de trend van de inkomensontwikkeling zoals die wordt aangegeven door het
Centraal planbureau. Met de minister van Financiën is afgesproken dat
niet de laagste trend wordt aangehouden (die uitkomt op een jaarlijkse verbetering
van de inkomenspositie van 1,5% voor de komende vier jaar) maar het scenario
waarbij die jaarlijkse verbetering 1,75% bedraagt. Dit alles betekent dat
de trend van de inkomensontwikkeling de tegenvallende opbrengst van de eigen
bijdragen compenseert, mits de capaciteitsreductie in die vier jaar niet meer
dan 8% is. Bij een sterkere capaciteitsreductie ontstaat er een financieel
gat. De huidige provinciale plannen gaan ook uit van een iets sterkere capaciteitsreductie,
namelijk 8,3%, d.w.z. circa 200 bedden méér dan past bij een
reductie van 8%. De staatssecretaris wilde echter vasthouden aan de 8%, ook
gezien de pleidooien vanuit de Kamer om niet méér capaciteit
te sluiten dan echt nodig is. Met de brief van 8 oktober jl. is inmiddels een eindbod aan het IPO gedaan.
Zij vond dat zij al het mogelijke had gedaan om tot een zo realistisch mogelijke
raming te komen, waarmee het theoretische financiële kader 140 mln. hoger
is komen te liggen dan waarvan oorspronkelijk werd uitgegaan. Daarmee is het
tweede verschilpunt met het IPO vrijwel overbrugd. Een randvoorwaarde hierbij
is wel dat de provincies als taakstelling kiezen dat de totale capaciteit
van de verzorgingshuizen niet sterker wordt gereduceerd dan 8%. Dat betekent
dat zij onderling solidair dienen te zijn, in die zin dat wanneer de «dalers»
extra capaciteit moeten reduceren, de «stijgers» een deel van
hun extra budget bestemmen voor intramurale capaciteit. Overigens moet hierbij
ook rekening worden gehouden met de circa 2000 verpleegunits, waarvoor 700
mln. extra beschikbaar is gesteld. Al met al ontstaat hiermee, zo vond zij,
een acceptabele balans.Ten slotte wees zij op de mogelijkheid dat in de loop van de komende vier
jaar toch een substantieel verschil ontstaat tussen de ramingen en de reële
uitkomsten. Als dit optreedt, zullen er aanpassingen moeten komen. Zo kan
bijvoorbeeld de opbrengst van de eigen bijdragen in een bepaalde provincie
ernstig tegenvallen en afgesproken is al dat zo'n tegenvaller dan door de
betrokken provincie zelf wordt opgevangen. Het is ook denkbaar dat
de totale opbrengst van de eigen bijdragen hoger uitvalt. Dan is er een ruimer
budget en kunnen de provincies hun plannen in positieve zin bijstellen. Discussie in tweede termijnMevrouw Vliegenthart (PvdA) stelde vast dat het voorliggende
financieel kader voor de ouderenzorg in ieder geval betekent dat er ruim 9000
bedden verdwijnen. De uitleg die is gegeven over de brief van 8 oktober aan
het IPO, had haar ook niet tot de overtuiging gebracht dat het bij die ruim
9000 bedden zal blijven. De staatssecretaris streeft er wel naar om dat overeen
te komen met de provincies, maar of het financieel kader het ook daadwerkelijk
mogelijk maakt om het tot die 9000 te beperken, is niet duidelijk geworden.
Van belang daarbij is dat de vraag of het financieel kader gebaseerd is op
het prijspeil-1995, dan wel op het prijspeil-1996 (hetgeen al een verschil
van circa 50 mln. geeft) niet is beantwoord.Daarnaast herhaalde mevrouw Vliegenthart haar stelling uit de eerste termijn
dat in de berekening van de gemiddelde opbrengst van de eigen bijdrage automatisch
al rekening wordt gehouden met de bezettingsgraad. Zij begreep daarom nog
steeds niet waarom in de brief van 8 oktober wordt gewerkt met een gemiddelde
bezettingsgraad. Overigens begreep zij ook niet waarom het IPO wil uitgaan
van een bezettingsgraad van 98%; volgens haar zou dat 100% moeten zijn. In
ieder geval zit er ook hier nog een verschil met het IPO-standpunt van circa
80 mln. Verder is niet geantwoord op haar vraag hoe is gekomen tot het bedrag
van 4,9 mld., dat wordt genoemd in de brief van 8 oktober, terwijl in het
JOZ een bedrag van 5,3 mld. is opgenomen.Al met al kon zij daarom niet tot de conclusie komen dat het nu beschikbare
financiële kader voldoende is om de ter tafel liggende plannen van de
provincies ook uit te voeren. Mocht de staatssecretaris wel van mening zijn
dat met het nu beschikbare financiële kader de capaciteitsreductie tot
8% beperkt kan blijven, dan zou dat betekenen dat de ontwerpplannen van de
provincies ongewijzigd kunnen worden vastgesteld en dat de verzoeken die aan
een aantal provincies zijn gedaan om hun plannen aan te passen, weer kunnen
worden ingetrokken. Zelf had mevrouw Vliegenthart echter de indruk dat dit
niet mogelijk is en dat alsnog de door het IPO berekende 72 mln. aan de provincies
beschikbaar moet worden gesteld.Zij herinnerde ten slotte nog aan haar onbeantwoorde vraag over de woonzorgcomplexen.De heer Van der Heijden (CDA) vond dat de staatssecretaris
niet voldoende heeft uitgelegd waarom de interpretatieverschillen zijn ontstaan
en waarom ze zo lang zijn blijven voortleven. Hij merkte op dat bijvoorbeeld
de gemeente Amsterdam diverse keren bij het ministerie heeft geïnformeerd
of zij uitging van de juiste cijfers, waar steeds op is geantwoord dat het
in orde was. Pas zeer recent bleek dat het naar het oordeel van het ministerie
niet om de goede cijfers ging.Hij las in de motie van de Eerste Kamer dat er volgens die Kamer geld
tekort is. De staatssecretaris bevestigt dat in feite ook, maar stelt dat
zij geen extra geld kan leveren. In de Eerste Kamer ging het nog om een bedrag
van circa 140 mln. Inmiddels is het IPO bij brief van 10 oktober de staatssecretaris
in belangrijke mate tegemoet gekomen, door het verschil terug te brengen tot
ruim 70 mln., maar dit bedrag moet, gezien alle toezeggingen in Tweede en
Eerste Kamer, dan wel op tafel komen. De staatssecretaris die in de ogen van
de ouderen altijd voor hen opkomt, mag de ouderen nu niet in de steek laten. Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD) had bij het plenaire debat
over de ontwerpovergangswet erop gewezen dat de beddencapaciteit niet alleen
zaligmakend is. Het gaat erom waar de mensen die zorg vragen, behoefte aan
hebben en mensen willen nu eenmaal in toenemende mate buiten de muren van
verzorgingshuizen blijven wonen, zij het wel met de bijbehorende zorg aan
huis. Zij hechtte dan ook niet zo sterk aan het handhaven van de capaciteit,
maar veel meer aan een flexibele inzet van middelen en menskracht, waar een
aantal provincies nu ook energiek op inspelen.Zij vond dat het overleg van vandaag eigenlijk iets te vroeg is gekomen,
nu de besprekingen tussen de staatssecretaris en het IPO nog niet zijn afgerond.
Het was beter geweest als daar eerst op gewacht was en vervolgens het eindresultaat
in de Kamer was besproken. Het IPO is nu bereid tot een handreiking, zo blijkt
uit de brief van 10 oktober, en mevrouw Van Blerck kon zich ook vinden in
de handreikingen die de staatssecretaris inmiddels heeft gedaan. Zij achtte
het daarom niet onmogelijk dat in een volgend overleg toch algehele overeenstemming
tussen het IPO en de staatssecretaris kan worden bereikt. Zij zag geen aanleiding
om nu al, vooruitlopend op dat nadere overleg, de bereidheid uit te spreken
om zo nodig meer geld beschikbaar te stellen. Als zij dat nu al zou doen,
is immers zéker dat de uitkomst van het overleg zal zijn dat er meer
geld nodig is. Bij de recente financiële beschouwingen is trouwens vanuit
de Kamer ook niet gepleit voor meer geld.De heer Van Boxtel (D66) vond dat vanuit de Kamer wel degelijk
richtinggevende uitspraken op financieel gebied gedaan zouden kunnen worden,
ook nu het overleg tussen de staatssecretaris en het IPO nog niet volledig
is afgerond. De kern van het geheel is namelijk dat alleen met meer financiële
middelen voldoende capaciteit behouden kan worden. De staatssecretaris wil
een reductie van maximaal 8%, maar als het nieuwe financiële kader gehandhaafd
blijft, kunnen de provincies niet anders doen dan in hun plannen uitgaan van
een sterkere reductie. Ook hij was voorstander van meer zorg aan huis en wilde
dat graag bevorderen, maar gezien de toenemende vergrijzing en het feit dat
veel mensen opname in een verzorgingshuis in verband met de vermogenstoets
hebben uitgesteld tot 1 januari a.s., maakte hij zich ernstige zorgen als
toch tot een sterkere reductie dan 8% zou moeten worden gekomen.Ten slotte zou hij graag zien dat de nog onbeantwoorde vragen op korte
termijn schriftelijk worden beantwoord. Hij ging ervan uit dat na afronding
van het overleg met het IPO opnieuw een discussie met de staatssecretaris
zal plaatsvinden.De heer Van der Vlies (SGP) drong erop aan dat het overleg
met het IPO binnen enkele weken wordt afgerond. Duidelijkheid over het budgettaire
kader en de goedkeuring en implementatie van de ingediende plannen is nu dringend
nodig, om onrust op instellingsniveau te voorkomen.Hij herinnerde eraan steeds te hebben gepleit voor zorgvernieuwing, voor
zorg aan huis en voor het omzetten van zorgunits in verpleegunits, maar anderzijds
vreesde ook hij dat nu te veel plaatsen in verzorgingshuizen afgebouwd dreigen
te worden.De staatssecretaris meende dat de heer Van der Heijden de door
de Eerste Kamer aangenomen motie niet op de juiste wijze heeft gelezen. In
de motie wordt als oordeel gegeven dat de financiële risico's niet mogen
worden bestreden ten koste van de echte zorgverlening en zij had ook aan de
Eerste Kamer toegezegd om te zullen zorgen voor een zodanige oplossing. In
de Eerste Kamer werd het verschil met het IPO nog geraamd op 140 mln., maar
inmiddels is bij brief van 8 oktober aan het IPO een eindbod
gedaan waarmee in haar ogen een oplossing in de zin van de motie van de Eerste
Kamer wordt bereikt.Zij betreurde het dat de heer Van der Heijden de uitleg over het «grote
misverstand» kennelijk niet bevredigend vindt. Zij had aangegeven dat
het haar verantwoordelijkheid was dat een brief van het IPO niet is beantwoord
en dat dit mede een reden is geweest voor het zo lang blijven voortleven van
het misverstand. Dit misverstand is overigens al wel in juni jl. boven water
gekomen, bij het debat in de Tweede Kamer over de ontwerpovergangswet, en
er is toen een toelichting op gegeven die niet voor tweeërlei uitleg
vatbaar was. Bovendien had zij direct daarna bestuurlijk overleg met het IPO
gevoerd en de brief van 17 juli verzonden en in ieder geval was op dat moment
volstrekt helder dat er niet bezuinigd zou worden en er ook geen extra geld
bij zou komen. Dat neemt verder niet weg dat het gaat om een zeer complex
probleem, zodat het uiterst lastig is om er op een goede manier uit te komen.Zij wees er nogmaals op dat er in precies dezelfde mate «dalers»
en «stijgers» zouden zijn geweest in het geval de Wet op de bejaardenoorden
was blijven bestaan en er dus geen sprake was geweest van de Overgangswet.
Door de decembercirculaire en het naar aanleiding daarvan ontstane misverstand
wordt er ook geen bed extra gesloten. Het lijkt er weliswaar op dat bij een
aantal «dalers» wél sprake is van een achteruitgang, maar
dat geldt alleen als wordt uitgegaan van plannen die zijn opgesteld met een
onjuiste interpretatie van de decembercirculaire en die dus uitgingen van
een hoger financieel kader dan er feitelijk is. De situatie is alleen maar
gunstiger geworden voor de provincies en de vier grote steden, nu er nog realistischer
wordt geraamd, er voor de komende vier jaar een automatische loon- en prijsbijstelling
is, uitgegaan wordt van een gunstiger inkomensontwikkeling en er bovendien
de mogelijkheid is om verpleegunits te realiseren in verzorgingshuizen die
anders gesloten zouden moeten worden. Daarmee wordt kapitaalvernietiging voorkomen.In antwoord op de vraag waarom een noodwet noodzakelijk is, merkte zij
op dat bij de inwerkingtreding van de Overgangswet, op 1 januari a.s., de
Wet op de bejaardenoorden komt te vervallen. De Ziekenfondsraad kan dan verzorgingshuizen
alleen nog financieren als er een vastgesteld plan is, maar enkele provincies
hebben laten weten dat zij niet in staat zijn om het plan voor 1 januari a.s.
vast te stellen. Met het oog hierop is het noodzakelijk om een noodwet op
te stellen die in deze lacune voorziet. Verder zijn de provincies op grond
van de Wet op de bejaardenoorden verplicht om vierjarige plannen vast te stellen
die passen binnen het door het Rijk beschikbaar gestelde financiële kader.
Door middel van de noodwet zal deze verplichting blijven bestaan, ook na het
vervallen van de Wet op de bejaardenoorden.Voor de woonzorgcomplexen geldt dat de aangegane verplichtingen op het
vlak van de exploitatiefinanciering overgaan naar de AWBZ. Daarnaast wordt
ook het deel dat betrekking heeft op de kosten van de zorgverlening van eventueel
nieuw te plannen woonzorgcomplexen overgenomen door de AWBZ, want die zorg
wordt verleend onder regie van een verzorgingshuis. Het deel dat betrekking
heeft op de kosten van bouwkundige extra voorzieningen kan niet voor rekening
van de AWBZ komen. Zij zegde overigens een nader schriftelijk antwoord hierover
toe.Het gesignaleerde verschil tussen de 5,3 mld. in het JOZ en de 4,9 mld.
heeft te maken met de automatische loon- en prijsbijstelling en met het kader
van de BBF dat niet in de 4,9 mld. is begrepen. Ook hierover zal de Kamer
een nader schriftelijk antwoord ontvangen. Verder gaat het inderdaad om het
prijspeil-1996, maar daar komt de loon- en prijsbijstelling voor 1997 en latere
jaren nog bij.Zij verklaarde zich bereid via het IPO te bevorderen dat per provincie
en per grote stad een overzicht wordt gegeven van de taakstelling. Ten slotte zegde zij toe de nog openstaande vragen schriftelijk te beantwoorden. De voorzitter van de commissie,Van NieuwenhovenDe griffier van de commissie,Van der Windt XNoot1Samenstelling: Leden: Lansink (CDA), Schutte (GPV), Van Nieuwenhoven (PvdA),
voorzitter, Van der Heijden (CDA), ondervoorzitter, Van Heemskerck Pillis-Duvekot
(VVD), M. M. H. Kamp (VVD), Doelman-Pel (CDA), Swildens-Rozendaal (PvdA),
Vliegenthart (PvdA), Mulder-van Dam (CDA), Versnel-Schmitz (D66), Middel (PvdA),
Leerkes (Unie 55+), Nijpels-Hezemans (groep-Nijpels), Fermina (D66), Oedayraj
Singh Varma (GroenLinks), Dankers (CDA), Marijnissen (SP), Essers (VVD), Oudkerk
(PvdA), Cherribi (VVD), Sterk (PvdA), Van Boxtel (D66), Van Vliet (D66) en
Van Blerck-Woerdman (VVD).Plv. leden: Soutendijk-van Appeldoorn (CDA), Van der Vlies
(SGP), Lilipaly (PvdA), Th.A.M. Meijer (CDA), Rijpstra (VVD), Voûte-Droste
(VVD), Smits (CDA), Dijksman (PvdA), Houda (PvdA), Beinema (CDA), Van den
Bos (D66), Vreeman (PvdA), Rouvoet (RPF), R. A. Meijer (groep-Nijpels), Van
Waning (D66), Sipkes (GroenLinks), De Jong (CDA), Passtoors (VVD), Kalsbeek-Jasperse
(PvdA), J. M. de Vries (VVD), Noorman-den Uyl (PvdA), Bremmer (CDA), Bakker
(D66) en Hoogervorst (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24333-23.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl