Voorstel van wet van het lid Kant tot wijziging WMO i.v.m. vaststelling basistarieven voor huishoudelijke verzorging; Advies Raad van State en Reactie van de Indiener
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31347, nr. 4

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

03-04-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

31347 nr. 4

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31347Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 23 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 347Voorstel van wet van het lid Kant tot wijziging van de Wet maatschappelijke
ondersteuning ter bevordering van de kwaliteit van de huishoudelijke verzorging
en ter invoering van basistarieven voor de huishoudelijke verzorgingnr. 4ADVIES RAAD VAN STATE EN REACTIE VAN DE INDIENERHieronder zijn opgenomen het advies van de Raad van State d.d. 17 april
2008 en de reactie van de indiener d.d. 1 april 2009, aangeboden aan
de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Het advies van de Raad
van State is cursief afgedrukt.Bij brief van de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal van
18 februari 2008 heeft de Tweede Kamer bij de Raad van State ter overweging
aanhangig gemaakt het Voorstel van wet van het lid Kant tot wijziging van
de Wet maatschappelijke ondersteuning in verband met de vaststelling van basistarieven
voor huishoudelijke verzorging, met memorie van toelichting.Het initiatiefvoorstel beoogt de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)
en de Wet marktordening gezondheidszorg aan te passen in verband met de vaststelling
van basistarieven voor huishoudelijke verzorging.De initiatiefnemer is van oordeel, dat door de marktwerking in de Wmo,
aanbieders van zorg en gemeenten onderhandelen over voorzieningen in de zorg
tegen een prijsniveau dat lager ligt dan aanvaardbaar is voor het leveren
van zorg van deugdelijk niveau. Dit heeft geresulteerd in lagere uitgaven
aan thuiszorg, maar tegelijkertijd zijn de arbeidsvoorwaarden van de medewerkers
in de thuiszorg verslechterd, hetgeen de kwaliteit en de continuïteit
van de zorg in gevaar brengt, aldus de indiener.Met het vastleggen van een basisprijs, die de indiener voorstelt, moet
bereikt worden dat zorgaanbieders altijd een prijs ontvangen die minimaal
gelijk is aan de kostprijs voor het leveren van kwalitatief goede zorg door
medewerkers met, wat genoemd wordt, fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden.De Raad van State maakt de volgende opmerkingen.1. Inhoud en karakter van de WmoIn de Wmo is nadrukkelijk gekozen voor een sturingsfilosofie
waarin de gemeenten verantwoordelijk worden gesteld voor het beleidsterrein
dat met deze wet wordt bestreken. Aan deze sturingsfilosofie ligt de opvatting
ten grondslag dat maatschappelijke ondersteuning individueel maatwerk vereist.1 De gemeente draagt zorg voor adequate voorzieningen op
maat tegen zo gering mogelijke kosten. Bovendien biedt een gemeentelijke regierol
de mogelijkheid activiteiten in de sfeer van de ondersteuning van maatschappelijke
participatie in verband te brengen met ander gemeentelijk beleid, zoals de
bijstand en de volkshuisvesting.Een belangrijk oogmerk van de Wmo is dit samenhangende
lokale beleid om participatie van alle burgers mogelijk te maken en te bevorderen,
dicht bij de burger uit te voeren door een daarvoor goed toegeruste gemeente.De positie van de gemeente in het krachtenveld van
maatschappelijke ondersteuning is dan ook aanzienlijk versterkt.
Deze beleidsontwikkeling is al begonnen met de Welzijnswet 1994. Met de inwerkingtreding
van de Wet voorzieningen gehandicapten is de verantwoordelijkheid van de gemeenten
voor de maatschappelijke participatie van ouderen en gehandicapten aanmerkelijk
toegenomen. De Wmo is nog een stap verder gegaan in deze ontwikkeling.1In de kosten van het door de Wmo uitgebreide gemeentelijke
takenpakket is voorzien door toevoeging van gelden aan het gemeentefonds.
Er is gekozen voor financiering via het gemeentefonds om de gemeentelijke
beleidsvrijheid te maximaliseren en de uitvoeringslasten van de gemeenten
te minimaliseren.Voor de lokale bestuurlijke verhoudingen en de interbestuurlijke
verhoudingen geeft de Gemeentewet het kader. Met de Wmo zijn extra eisen aan
het goed functioneren van het lokale bestuurlijke proces toegevoegd. Het gaat
om de verplichting tot het vierjaarlijks opstellen van een plan met betrekking
tot de hoofdzaken van het Wmo-beleid, tot het vinden van maximaal lokaal draagvlak,
tot maximale transparantie van het gemeentelijk beleid en tot verantwoording
op het lokale niveau.2Voor wat betreft de uitvoering van de maatschappelijke
ondersteuning schrijft de Wmo voor dat zoveel mogelijk derden, en niet de
gemeenten zelf, deze ter hand nemen, hetgeen vóór de inwerkingtreding
van de Wmo ook al veelal het geval was.De initiatiefnemer heeft drie voorstellen ingediend
die betrekking hebben op het vaststellen van basistarieven voor huishoudelijke
verzorging, de beëindiging van de verplichting tot aanbesteding van maatschappelijke
ondersteuning en de financiering van de huishoudelijke verzorging door middel
van specifieke uitkeringen.3De Raad merkt op dat landelijk vastgelegde gedetailleerde
normen waaraan bepaalde voorzieningen moeten voldoen niet passen in de sturingsfilosofie
die in de Wmo is gekozen. Dit geldt evenzeer voor ingrepen in de wijze van
financieren. Ook die leiden ertoe dat de gemeentelijke beleidsvrijheid geweld
wordt aangedaan. Zij vormen inbreuken op de grondslagen van de Wmo. De voorgestelde
wijzigingen roepen een halt toe aan de in gang gezette ontwikkeling tot verbreding
van de gemeentelijke verantwoordelijkheden en bevoegdheden een halt wordt
toegeroepen en dat wordt teruggekeerd naar de situatie van vóór
de Welzijnswet 1994. Een dergelijke ommekeer zal door de gemeenten worden
ervaren als een inbreuk op een reeds jaren geleden ingezette, gestage lijn
van verbreding en verdieping van de gemeentelijke verantwoordelijkheid op
deze terreinen. Aan de voorstellen lijkt de gedachte ten grondslag te liggen
dat de lokale democratie van geringere betekenis is dan die op landelijk niveau.
Deze gedachte is, zo meent de Raad, onjuist.De Raad adviseert de voorstellen te toetsen aan de uitgangspunten van
de Wmo.1. Aan het advies van de Raad van State is gehoor gegeven door een
aanvulling van de memorie van toelichting. Met name in paragraaf Ia wordt
daarin thans uitgebreid ingegaan op de verhouding tussen de drie wetsvoorstellen
en de uitgangspunten van de Wmo, alsmede op de beleidsontwikkelingen vanaf
de Welzijnswet 1994. De indiener wil daarbij benadrukken dat zij de lokale
democratie niet van geringere betekenis acht dan die op landelijk niveau.
Zij beoogt slechts door het instellen van landelijke regels de positie van
zorgbehoevende burgers onder verschillende lokale omstandigheden te waarborgen.2. De problematiekVolgens de toelichting is door te lage tarieven de
kwaliteit van de huishoudelijke verzorging onder druk komen te staan en zijn
de arbeidsvoorwaarden van de thuiszorgwerkers verslechterd. Als oorzaak wordt
verwezen naar de marktwerking in de Wmo.De toelichting verschaft echter geen analyse van de
gesignaleerde problemen, noch van de veronderstelde oorzaak daarvan. Zo wordt
niet duidelijk gemaakt dat de gesignaleerde problemen worden veroorzaakt door
opzet en karakter van de Wmo, zoals hiervoor is uiteengezet. De thema’s
die de initiatiefnemer tot haar voorstel hebben gebracht kunnen ook andere
oorzaken hebben dan die verband houden met inhoud en karakter van de Wmo.
Ter illustratie hiervan wijst de Raad er bijvoorbeeld op, dat
de ontwikkeling met betrekking tot de inzet van alfahulpen voor huishoudelijke
verzorging in plaats van meer of anders gekwalificeerd personeel een gevolg
kan zijn van een anders geïndiceerde zorgvraag, dan wel een op andere
wijze ingezet zorgaanbod dan in het verleden. Ook vóór de inwerkingtreding
van de Wmo werden alfahulpen ingezet als de werkzaamheden tot huishoudelijke
hulp waren beperkt. Dat de thuiszorginstellingen tegen te lage tarieven hebben
ingeschreven bij de aanbestedingsprocedure is de verantwoordelijkheid van
die instellingen en kan moeilijk aan de gemeenten worden verweten.Tegen het inzetten van alfahulpen in plaats van thuiszorgmedewerkers
behoeft op zich, naar het oordeel van de Raad, geen bezwaar te bestaan, mits
gegarandeerd is dat cliënten die, gelet op hun persoonlijke omstandigheden,
recht hebben op een bepaald niveau van ondersteuning deze ook daadwerkelijk
krijgen.1 De toelichting maakt ook niet duidelijk
of de criteria die de gemeenten hebben gesteld bij hun aanbestedingen debet
zijn aan de omslag in het thuiszorgaanbod.2Verder moet rekening worden gehouden met het feit dat
het jaar 2007 een overgangsjaar is geweest, waarin voor het overgrote deel
van de ouderen en gehandicapten de huishoudelijke hulp die ze kregen onder
de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten is voortgezet. Eerst nadat in 2008
meer herindicaties hebben plaatsgevonden, kan het effect van de overheveling
van de huishoudelijke hulp goed beoordeeld worden. Voorts moet ook nog het
resultaat van de tevredenheidsonderzoeken, die conform artikel 9 Wmo op dit
moment plaatsvinden, worden afgewacht.3 Ten slotte
rijst ook hier de vraag naar de eigen verantwoordelijkheid van de gemeenten,
waar deze de uitvoering van de maatschappelijke ondersteuning zoveel mogelijk
door derden moeten laten verrichten.Om een oordeel te kunnen vormen over de mogelijke problemen
die wijzigingen in de inzet van thuiszorgmedewerkers met zich brengen, kan,
naar het oordeel van de Raad, een grondige analyse op vorengenoemde aspecten
niet gemist worden.De Raad adviseert dit alsnog te doen.2. In reactie op dit advies van de Raad is de memorie van toelichting
aangevuld. Met name in paragraaf Ib wordt nu meer uitgebreid ingegaan op de
gesignaleerde problemen en de veronderstelde oorzaken daarvan. De Raad wijst
terecht op het gegeven dat een anders geïndiceerde zorgvraag in dat kader
ook een rol kan spelen. Uit de aangepaste memorie van toelichting blijkt evenwel
dat de te lage tarieven in sterke mate bijdragen aan de problematiek. Naar
aanleiding van het advies van de Raad van State wordt in de memorie van toelichting
thans ook ingegaan op de gestelde gunningscriteria en het veelvuldige ontbreken
van opleidingseisen. Tevens wordt ingegaan op de ontwikkelingen die zich sinds
het einde van 2008 aftekenen, nadat dus vrijwel alle herindicaties hebben
plaatsgevonden.3. Doel en middelMet het initiatiefvoorstel wordt beoogd te bewerkstelligen
dat kwalitatief goede zorg wordt geleverd en de arbeidsvoorwaarden van de
thuiszorgmedewerkers worden verbeterd. Het middel dat in het voorstel wordt
ingezet is het vastleggen van een minimumprijs.Het voorstel gaat er, zonder dit nader te motiveren,
van uit, dat indien een minimumprijs wordt gesteld, die voorkomt dat ondernemingen
kunnen inschrijven onder de kostprijs, de genoemde misstanden tot het verleden
zullen behoren. Daartoe is in het wetsvoorstel echter geen garantie gegeven.
Het voorstel voorziet immers uitsluitend in het berekenen van minimumprijzen,
maar stelt geen eisen aan het kwaliteitsniveau van de door zorgaanbieders
te verlenen zorg, noch aan de arbeidsvoorwaarden van de zorgverleners. De
middelen die door het stelsel van minimumprijzen voor zorgaanbieders beschikbaar
komen kunnen immers ook aan andere doelen worden besteed.De Raad adviseert het wetsvoorstel op dit punt opnieuw
te bezien.3. Naar het oordeel van de indiener zijn inderdaad meer maatregelen
nodig om het kwaliteitsgehalte van de huishoudelijke verzorging te verbeteren.
Aanname van alle drie de voorgestelde wetsvoorstellen kan hieraan een grote
bijdrage leveren. Voorts wordt naar aanleiding van het advies van de Raad thans in het wetsvoorstel een nieuw artikel 21b van de Wmo voorgesteld,
waarbij een zorgplicht voor het college van burgemeester en wethouders is
opgenomen om te waarborgen dat bij het verlenen van huishoudelijke verzorging
door derden de kwaliteit en de continuïteit van de zorg voldoende is.
Het opschrift en de considerans van het wetsvoorstel zijn hierop aangepast.4. Europees rechtHet voorgestelde artikel 21a regelt dat de minister
de basistarieven voor het verrichten van huishoudelijke verzorging vaststelt
en dat de gemeenten bij het aangaan van overeenkomsten de vastgestelde basistarieven
in acht nemen.De Raad leidt hieruit af, dat bij aanbesteding de gemeenten
in de beschrijving en aanbestedingsvoorwaarden moeten vermelden dat de inschrijver
(zorgaanbieder) dient uit te gaan van de vastgestelde basistarieven.Nu kennelijk wordt beoogd dat de inschrijver dient
uit te gaan van een prijsstelling op basis van de vastgestelde tarieven, merkt
de Raad op dat er in dat geval sprake is van prijsregulering. Prijsregulering
voor dienstverlening vormt een belemmering van het vrije verkeer van dienstverlening
omdat dienstverrichters de mogelijkheid wordt ontnomen op prijs te concurreren.1 Dit neemt niet weg dat er door het Gemeenschapsrecht
aanvaarde redenen kunnen zijn om tot prijsregulering over te gaan. Doelen
van sociale aard kunnen een rechtvaardiging vormen voor het handhaven van
een belemmering van het vrije verkeer van dienstverlening, maar vervolgens
dient te worden vastgesteld of de maatregel geschikt en proportioneel is.
De voorgestelde prijsregulering is naar het oordeel van de Raad een ongeschikt
middel om de gestelde doelen te bereiken: deze prijsregulering brengt immers
nog geen verplichting mee om te voorzien in maatregelen van sociale aard,
in casu het voorzien in de gewenste arbeidsvoorwaarden en de kwaliteit van
zorg. Daarmee moet er rekening mee worden gehouden, dat artikel 21a Wmo de
toets van het vrije verkeer van diensten (artikel 49 van het EG-Verdrag, alsmede
meer in het bijzonder die van artikel 15, tweede lid, onder g, van de Dienstenrichtlijn),
niet zal kunnen doorstaan.De Raad adviseert artikel 21a opnieuw te bezien.4. De indiener heeft in reactie op dit advies de memorie van toelichting
aangevuld met een paragraaf waarin meer uitgebreid wordt ingegaan op het Europees
recht (paragraaf Ic). Volgens de indiener biedt het Europees recht voldoende
ruimte om tot prijsregulering over te gaan, en is bij de huishoudelijke zorg
geen sprake van een relevante Europese markt. Daarnaast is in dit kader via
het voorgestelde artikel 21b Wmo thans een voorziening opgenomen om de kwaliteit
en de continuïteit van de huishoudelijke verzorging te verhogen.5. Financiële gevolgenIn de toelichting is geen aandacht besteed aan de financiële
consequenties van het voorstel. Het vastleggen van minimumprijzen op basis
van de kosten die zijn verbonden aan arbeidsovereenkomsten waarbij niet langer
ruimte is voor alfahulpen, zal in beginsel leiden tot kostenstijgingen, omdat
rekening moet worden gehouden met loonkosten, sociale lasten en pensioenpremies,
materiële kosten, kapitaal- en overheadkosten. Hogere aanbestedingsbedragen
komen ten laste van het gemeentelijk Wmo-budget.De Raad adviseert in de toelichting op het vorenstaande
in te gaan.5. In reactie op dit advies heeft de indiener een paragraaf in de
memorie van toelichting opgenomen over de financiële gevolgen van het
wetsvoorstel (paragraaf Id).De Vice-President van de Raad van State,H.D. Tjeenk WillinkDe indiener,KantXNoot1Kamerstukken II 2004/05, 30 131, nr. 3, blz. 9, waarbij tevens verwezen
wordt naar het rapport «Bevrijdende kaders» van de Raad voor Maatschappelijke
Ontwikkeling.XNoot1Kamerstukken II 2004/05, 30 131, nr. 3, blz. 7.XNoot2Artikelen 3, 5, 9, 11 en 12 Wmo.XNoot3Gelet op de samenhang van de voorstellen (nrs. W13.08.0066, W13.08.0073
en W13.08.0082) en de gerichtheid ervan op dragende elementen van de Wmo heeft
de Raad de adviezen over de drie voorstellen van een gelijke introductie voorzien.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 29 538, nr. 60, blz. 10.XNoot2Gemeenten kunnen immers kwaliteitscriteria minstens zo zwaar laten wegen
als kostencriteria.XNoot3Het college van burgemeester en wethouders moet deze gegevens voor 1 juli
van dit jaar hebben gepubliceerd.XNoot1Zie onder meer zaak 78/82, Tabaksprijzen (I), Jur. 1983, p. 1955; zaak
229/83, Leclerc (boeken), Jur. 1985, blz. 1; zaak C-287/89, Tabaksprijzen
(B), Jur. 1991, p. I-2233; gevoegde zaken C-78/90 t/m C-83/90, Compagnie commerciale
de l’ Ouest, Jur. 1992, blz. I-1847. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31347-4.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl