Miljoenennota 2004 (Nota over de toestand van 's Rijks Financiën); Brief over tegenbegroting GroenLinks
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29200, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

23-09-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

29200 nr. 3

16-09-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamHET 100 000 BANENPLANBeleidsdoelen 2004–2007 en Tegenbegroting 2004GroenLinks Tweede KamerfractieVoorstellen voor een ander budgettair en werkgelegenheidsbeleidDe Tegenbegroting van GroenLinksGroenLinks verzet zich tegen het neo-conservatieve beleid
van het kabinet-Balkenende II1. Een werkelijk trendmatig begrotingsbeleidTabel 1: Kerngegevens Tegenbegroting GroenLinks 2004 (In
miljarden euro's ten opzichte van de Miljoenennota 2004)Tabel 2: Doorkijk voorstellen GroenLinks 2007 (In miljarden
euro's ten opzichte van de Economische Verkenning 2004–2007 (juni 2003))Tabel 3: EMU-saldo (in % BBP) en raming economische groei
2004–20072. De aanval op de werkloosheidTabel 3: Doelstellingen GroenLinks op het gebied van werk,
arbeid en zorg3. Eerlijk delen, een kwestie van beschavingTabel 4: Doelstellingen GroenLinks koopkracht en inkomensverdelingTabel 5: Doelstellingen GroenLinks zorg4. Een duurzame kenniseconomieTabel 6: Doelstellingen GroenLinks duurzame ontwikkelingTabel 7: Doelstellingen GroenLinks onderwijs en kenniseconomieTabel 8: Doelstellingen GroenLinks mobiliteit en infrastructuur5. Een gedeelde en veilige wereldTabel 9: Doelstellingen GroenLinks immigratie en integratieTabel 10: Doelstellingen GroenLinks veiligheidTabel 11: Doelstellingen GroenLinks internationale solidariteitBijlage 1: De Tegenbegroting van GroenLinks in 2004Extra uitgavenExtra bezuinigingenKorte toelichting bij de maatregelen:Inkomsten
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29200Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 56 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 200Nota over de toestand van 's Rijks Financiënnr. 3BRIEF VAN HET LID HALSEMAAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 16 september 2003Zoals de Kamer van mijn fractie inmiddels gewend is, presenteert GroenLinks
ook dit jaar een tegenbegroting. Bijgaand treft U de relevante stukken aan.Helaas bleek het CPB niet in staat om de economische effecten van de wijzigingsvoorstellen
door te rekenen. Die informatie zal pas tijdens de Algemene Financiële
Beschouwingen beschikbaar komen. Zie daarvoor de bijgevoegd brief van de minister
van Economische Zaken1.Nieuw is verder, dat wij ook met enkele alternatieve doelstellingen komen
in reactie op het Beleidsprogramma 2004–2007.In de hoop op een levendig debat teken ik met vriendelijke groet,Femke HalsemaHET 100 000 BANENPLANBeleidsdoelen 2004–2007 en Tegenbegroting 2004GroenLinks Tweede KamerfractieVoorstellen voor een ander budgettair en werkgelegenheidsbeleidDen Haag 17 september 2003De Tegenbegroting van GroenLinksGroenLinks verzet zich tegen het neo-conservatieve beleid
van het kabinet-Balkenende IIDe falende aanpak van de oplopende werkloosheid, de harde aanpak van mensen
met een uitkering en werknemers op weg naar vervroegd pensioen, de verloedering
van natuur en milieu en de uitholling van de Nederlandse bijdrage aan de internationale
solidariteit zijn GroenLinks een doorn in het oog. Onder het mom van «eigen
verantwoordelijkheid» kiest het kabinet Balkenende voor de sterken in
de samenleving en moeten de zwakste schouders steeds zwaardere lasten dragen.
Door een straf bezuinigingsbeleid worden de komende jaren duizenden banen
vernietigd. Dát terwijl de werkloosheid zorgwekkend oploopt.Een andere koers is nodig. Niet alleen om urgente sociale en ecologische
problemen aan te pakken, maar ook om de oplopende werkloosheid en toename
van de armoede in Nederland een halt toe te roepen. Bovendien mag ook in tijden
van recessie de dure les van jaren van publieke armoede niet vergeten worden:
wie een fatsoenlijke publieke dienstverlening wenst, zal daarvoor een eerlijke
prijs moeten betalen.GroenLinks wil deze prijs eerlijk verdelen. Juist in slechte economische
tijden moeten mensen met weinig kansen of een smalle beurs op de overheid
kunnen rekenen. Juist nu moeten de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen.Daarom doet GroenLinks voorstellen voor:– een ander begrotingsbeleid, dat voldoende ruimte biedt om de gevolgen
van de economische recessie op te vangen en de dreigende verarming van de
publieke sector te keren;– een perspectiefvol werkgelegenheidsbeleid, dat juist in tijden
van oplopende werkloosheid kwetsbare banen beschermt en mensen met weinig
kans op werk ondersteunt;– een eerlijker inkomensbeleid, zodat de prijs van de economische
teruggang eerlijk wordt verdeeld en de laagste inkomens worden ontzien;– een stevige natuur- en milieupolitiek, omdat de weg naar duurzame
ontwikkeling geen uitstel duldt;– behoud en versterking van internationale samenwerking, omdat een
onveilige wereld alleen leefbaarder wordt als kansen worden geboden.Deze Tegenbegroting 2004 wijkt in een drietal opzichten af van voorafgaande
jaren.In de eerste plaats staat de Tegenbegroting 2004 van GroenLinks, meer
dan voorgaande jaren, in het teken van behoud en versterking van de werkgelegenheid.
De economische recessie vraagt om een snelle aanpak. De overheid moet hierin
het voortouw nemen door een wérkelijk trendmatig begrotingsbeleid
en een actief werkgelegenheidsbeleid. Paragraaf 2 behandelt de voorstellen
van GroenLinks op het gebied van werkgelegenheid.In de tweede plaats is ruim aandacht gegeven aan de doelen die GroenLinks
de komende jaren wil bereiken, dit mede in reactie op de doelen van het kabinetsbeleid.
Op verschillende plaatsen in de tekst wordt daarop ingegaan.Tenslotte is er deze keer nog geen doorrekening van het Centraal Planbureau
beschikbaar. Het CPB is pas eind september in staat een doorrekening van de
alternatieven van GroenLinks te leveren. Wij hebben er desondanks voor gekozen
de Tegenbegroting te publiceren voor de Algemene Politieke Beschouwingen.
De doorrekening zal door GroenLinks worden ingebracht bij de Algemene Financiële
Beschouwingen, begin oktober 2003. Dat betekent dat de cijfers in deze Tegenbegroting
nog enigszins kunnen worden aangepast naar aanleiding van de bevindingen van
het CPB.Het kabinet heeft besloten tot een meerjarige aanpassing van de begroting;
de huidige plannen gaan verder dan het begrotingsjaar 2004. Daarom wordt in
deze Tegenbegroting tevens een meerjarig budgettair beeld gepresenteerd. Het
CPB zal bij de doorrekening echter uitsluitend de voorstellen voor het jaar
2004 betrekken.1. Een werkelijk trendmatig begrotingsbeleidHet kabinet Balkenende 2 kiest ervoor de economische recessie te «bestrijden»
door in 2004 veel te bezuinigen op de uitgaven. Dat is vooral zichtbaar bij
de sociale zekerheid, waar vrijwel geen sociale regeling ongemoeid blijft:
ontkoppeling van lonen en uitkeringen, de bijstand, de gelden voor reïntegratie,
de WAO, de WW, VUT en prepensioen. Dit beleid is niet alleen sociaal onaanvaardbaar,
maar ook economisch onverstandig. Door deze boekhoudersmentaliteit loopt de
economie nog meer schade op en gaan duizenden banen extra verloren.GroenLinks kiest voor een ander begrotingsbeleid. De tegenvallers in 2004
betreffen vrijwel uitsluitend tegenvallende inkomsten.Deze tegenvallers zijn bovendien deels tijdelijk, conjunctureel, van aard. Daar horen geen structurele bezuinigingen
tegenover te staan. Deze tegenvallers behoren – in de geest van een
trendmatig begrotingsbeleid – vooral opgevangen te worden door een tijdelijk
hoger begrotingstekort. GroenLinks vindt daarom een begrotingstekort van 2,9%
BBP in 2004 logisch en aanvaardbaar.Dat geldt niet voor structureel tegenvallende
inkomsten. Hier moet gekozen worden tussen bezuinigingen of verzwaring van
de lasten voor burgers en bedrijven. Het laatste ligt voor de hand, twee paarse
kabinetten de lasten met 30 miljard gulden hebben verlaagd. GroenLinks heeft
zich hier steevast tegen gekeerd. Deze mega-lastenverlichting was economisch
onnodig en ondermijnde bovendien een goede financiering van de publieke sector.
Dat laatste dreigt nu inderdaad te gebeuren. GroenLinks wil in de komende
jaren – anders dan het kabinet-Balkenende – burgers en bedrijven
een eerlijke prijs vragen voor goede publieke dienstverlening en een sociale
samenleving. We hebben al te lang voor een dubbeltje op de eerste rang gezeten.
Daarom wil GroenLinks niet alleen maar bezuinigen. Wij stellen voor om de
lasten voor vermogende burgers en vervuilende bedrijven de komende jaren te
verhogen. Het Europese Stabiliteits- en Groeipact biedt Nederland meer ruimte om
een trendmatig begrotingsbeleid te voeren dan het kabinet Balkenende neemt.
GroenLinks wil deze ruimte wél benutten. Bovendien wil de Europese
Commissie juist meer rekening houden met de economische conjunctuur waarin
een land zit én met overige factoren die van invloed zijn op de begrotingspositie
op langere termijn. Nederland heeft hier een voorsprong op andere landen (met
goed gedekte pensioenvoorzieningen en het kapitaaldekkingssysteem bij de ambtenarenpensioenen).
We zijn nu het braafste jongetje in de Europese klas. Minister Zalm is de
meest starre interpretator van de Europese regels, zoals ook afgelopen week
wederom is gebleken.Tabel 1: Kerngegevens Tegenbegroting GroenLinks 2004 (In
miljarden euro's ten opzichte van de Miljoenennota 2004)Intensiveringen7,5Ombuigingen2,5 Lastenverzwaring1,0Feitelijk EMU-saldo (in % BBP)–
2,9%Bovenstaande cijfers hebben betrekking op 2004. In bijlage 1 wordt een
nadere uitsplitsing van intensiveringen, ombuigingen en lastenverzwaringen
gepresenteerd en toegelicht.Het kabinet bezuinigt ook na 2004 fors. Dit is wederom ingegeven door
de politieke keuze het overheidstekort zo snel mogelijk terug te brengen.
Het regeerakkoord voorziet daarom ook na 2004 in zeer forse bezuinigingen
in de publieke sector. GroenLinks maakt een andere keuze. Omwille van het
bestrijden van de economische recessie, moet een ruimer tekort worden geaccepteerd.
Vooral in de jaren 2005–2007, wanneer volgens alle voorspellingen de
economische groei aantrekt, zal het structurele gat in de inkomsten voor de
overheid moeten worden gedicht. Het verjubelen van inkomstenmeevallers aan
generieke belastingverlaging is de erfenis van minister Zalm onder Paars.
Dat zal met name in de latere jaren moeten worden gecorrigeerd. Dat is nodig
voor een adequate financiering van de publieke sector.In tabel 2 worden de voorstellen van GroenLinks voor de gehele kabinetsperiode
in beeld gebracht.Tabel 2: Doorkijk voorstellen GroenLinks 2007 (In miljarden
euro's ten opzichte van de Economische Verkenning 2004–2007 (juni 2003)) KabinetGroenLinksIntensiveringen7,110,0Ombuigingen20,010,0Lastenverzwaring1,98,0 Feitelijk EMU-saldo (in % BBP)–0,6%–1,5%Bovenstaand voorstel voor intensiveringen en ombuigingen is in lijn met
de presentatie van «Het sociale antwoord op het gat 10 miljard»,
dat bij gelegenheid van de verkiezingen van 22 januari door GroenLinks werd
gepresenteerd. Nadien heeft GroenLinks bij het debat over het Hoofdlijnenakkoord
een voorstel voor een maatschappelijk akkoord gepresenteerd, dat langs dezelfde
lijn is opgesteld. Nadien zijn structurele inkomstentegenvallers opgetreden.
In lijn met de opvatting van GroenLinks over een duurzaam en trendmatig begrotingsbeleid
wordt deze tegenvaller de komende jaren opgevangen middels lastenverzwaring.
Het EMU-saldo zal in de voorstellen van GroenLinks de komende jaren dalen,
alleen in een rustiger tempo dan in de opstelling van het kabinet.Hierbij is het volgende van groot belang: het kabinet werkt met een behoedzaam
scenario van het Centraal Planbureau, dat de economische groei in de komende
jaren onderschat. Het Internationale Monetaire Fonds (Artikel 4 Consultatiedocument,
augustus 2003) heeft een eigen voorspelling gemaakt voor de groei in Nederland
in de komende jaren. Deze voorspelling wijkt in positieve zin af. Indien deze
cijfers als uitgangspunt worden genomen, verbetert het overheidstekort aanmerkelijk.
In tabel 3 wordt hier een nadere indicatie van gegeven. Deze cijfers laten
zien dat zelfs met de stringente regels van minister Zalm (jaarlijkse daling
structureel tekort met 0,5% BBP) de maatregelen in 2004 en 2005 veel forser
zijn dan op grond van een reële voorspelling van de economische groei
noodzakelijk is.Nu al zien we aankomen dat Zalm na deze kabinetsperiode weer moet toegeven
spijt te hebben van zijn bezuinigingsbeleid, zoals hij onlangs ook spijt betuigde
over het Paarse begrotingsbeleid. Net als nu zal ook straks gelden dat het
geen wijsheid achteraf is, maar een strategische keuze om snel en geforceerd
een omvangrijk bezuinigingspakket geaccepteerd te krijgen.Tabel 3: EMU-saldo (in % BBP) en raming economische groei
2004–2007 2004200520 062007 Economische groei volgens het IMF1,4%2,6%3,3%3,0%      Feitelijk EMU-saldo kabinet volgens IMF–2,4%–1,4%–0,4%0,3%(*) Structureel EMU-saldo kabinet volgens IMF–1,3%–0,3%0,2%0,5%      Bij aanname behoedzame economische
groei volgens CPB    Feitelijk EMU-saldo GroenLinks– 2,9%–2,5%–2,0%–1,5%     Bij aanname economische groei
volgens IMF    Feitelijk EMU-saldo GroenLinks– 2,9%–2,1%–1,3%–0,3%(*) Deze berekening is door het IMF gemaakt vóór de afspraken
in het kabinet over het aanvullend pakket.2. De aanval op de werkloosheidDe economische recessie brengt duizenden mensen in problemen. Velen verliezen
werk en inkomen. GroenLinks wil daarom alle prioriteit geven aan behoud en
versterking van de werkgelegenheid. Dát is de meest urgente kwestie
van dit moment.Het kabinet pakt de werklozen aan, niet de werkloosheid. Het grijpt de
economische dip aan voor een conservatieve afbraak van de verzorgingsstaat.
De oplopende werkloosheid wordt voor lief genomen en nog verder versterkt
door het harde bezuinigingsbeleid. Deze rigide opstelling leidt er ook toe
dat het kabinet de vakbeweging van zich vervreemdt, terwijl juist samenwerking
met de vakbonden cruciaal is voor behoud van de werkgelegenheid.Het daadwerkelijk aanpakken van de topinkomens is door het kabinet van
de agenda gehaald. Werknemers krijgen geen invloed op het inkomensbeleid in
de overneming (Initiatief-wet Harrewijn), de fiscale strafheffing is van de
baan en topverdieners krijgen vrij spel. In dit klimaat is een verantwoorde
loonkostenontwikkeling verder weg dan ooit.De sterken krijgen in deze moeilijke tijden ruim baan van het kabinet,
de zwakkeren moeten het verder zelf maar uitzoeken.Het kabinet verdedigt de harde sanering door voortdurend te wijzen op
de economische problemen begin jaren '80. Deze vergelijking gaat mank. De
belastingdruk is sinds begin jaren '80 spectaculair gedaald, de deelname aan
betaalde arbeid is ondanks de oplopende werkloosheid veel hoger dan destijds,
de arbeidsmarkt in Nederland is flexibeler dan in de omringende landen. De
verschillen zijn groot. De neo-conservatieve aanpak van het kabinet Balkende
wordt ten onrechte verdedigd door te verwijzen naar begin jaren '80 waarin
Nederland er structureel veel slechter voorstond. De onlangs tot beste van
Nederland uitgeroepen econoom Lans Bovenberg en het Centraal Planbureau delen
dezelfde opvatting. «Ondanks een aantal opmerkelijke overeenkomsten
tussen de huidige economische ontwikkeling en die gedurende het begin van
de jaren tachtig en negentig, staat de economie er momenteel in structureel
opzicht in het algemeen beter voor dan destijds.»(MEV, pagina 22)Wat niet veranderd is, maar door het kabinet-Balkenende wél wordt
genegeerd, is de structuur van de productie in Nederland. Nederland kent een
verouderde economie met veel bulkproductie, staal, glastuinbouw en energie-intensieve
productie. De overheid investeert onder de noemer van Nederland Distributieland
vooral in oude sectoren die in toekomst minder welvaart zullen genereren.
GroenLinks pleit met veel topeconomen daarentegen voor een omvangrijk programma
om Nederland om te bouwen tot een duurzame kenniseconomie. Dat is op lange
termijn belangrijker dan een geforceerde aflossing van de staatsschuld.Op korte termijn moet de overheid er alles aan doen om de werkloosheid
af te remmen en te zorgen voor een toename van de werkgelegenheid. Schrikbarend
is vooral de oplopende werkloosheid onder jongeren en allochtonen. Als het
kabinet werkelijk staat voor economische structuurversterking dan zou zij
het FNV-plan om de nutteloze OZB-verlaging in te ruilen voor een Jeugdwerkgarantieplan
moeten omhelzen. Ook het afschaffen van de Wet Samen staat haaks op de noodzakelijke
verbetering van de arbeidsmarktkansen van allochtonen.Het kabinet Balkenende II kiest er stelselmatig voor om de vakbeweging
in de hoek te drijven. Hiermee verliest zij de belangrijkste bondgenoot in
de strijd tegen de werkloosheid. GroenLinks wil juist samen met de vakbeweging
de komende jaren de werkgelegenheid op peil houden en vindt het logisch en
nodig dat werkgevers harder aangesproken worden op hun maatschappelijke verantwoordelijkheid.De doelstellingen van dit kabinet op sociaal-economisch terrein behoeven
radicale bijstelling. Het kabinet streeft naar een zo hoog mogelijk economische
groei, maar trapt zelf zwaar op de budgettaire rem en weigert werkelijk de
koers in te slaan naar duurzame economische ontwikkeling. De wens van het
kabinet om de «instroom» van mensen in de WAO drastisch te verlagen,
zou juist moeten worden vervangen door een doelstelling om zoveel mogelijk
mensen met een WAO-uitkering aan aangepast werk te helpen. Het versterken
van specifieke arbeidsmarktmaatregelen moet mensen met een achterstand op
de arbeidsmarkt ondersteunen. Het krachtig bevorderen van combinaties van
arbeid en zorg moet de hindernissen voor met name vrouwen op de arbeidsmarkt
wegnemen.Tabel 3: Doelstellingen GroenLinks op het gebied van werk,
arbeid en zorg1. 100 000 extra banen in de komende 4 jaar.
Met name te realiseren in de beginperiode zodat de werkloosheidstijging in
deze jaren fors wordt afgeremd.2. 50 000 arbeidsgehandicapten in de WAO extra
aan het werk. Deze taakstelling is aanvullend op de autonome ontwikkeling
in de periode 2004–2007.3. Stijging van de deelname aan betaald werk van laagopgeleiden
en afname van langdurige werkloosheid. Het percentage langdurig werklozen
moet in 2007 lager zijn dan in 2002 (0,9% van de beroepsbevolking).4. Trendbreuk in de stijgende werkloosheidspercentages
onder jongeren en niet-westerse allochtonen. In 2007 moeten deze
lager liggen dan in 2002 (resp. 8,5% en 10,5%).5. Stijging van deelname aan betaalde arbeid door vrouwen. De netto participatiegraad van vrouwen stijgt van 54% in 2002 naar
65% in 2007.Om deze doelstellingen te bereiken, wil GroenLinks juist nu een groot
werkgelegenheidsoffensief. Dat bevat – in samenhang met de budgettaire
en fiscale voorstellen in deze Tegenbegroting – de volgende punten.1. Handhaven gesubsidieerde arbeid.2. Handhaven en gericht inzetten van loonkostensubsidies voor laagbetaalde
arbeid en het in dienst nemen van langdurig werklozen.3. Invoering van een inkomensafhankelijke arbeidskorting. Dit instrument
is van essentieel belang om de armoedeval op te heffen. Daarmee wordt het
aannemen en creëren van laagbetaalde arbeid en deeltijdarbeid gestimuleerd.4. De combinatiekorting wordt gericht ingezet op het daadwerkelijk combineren
van zorg en arbeid voor alleenstaande ouders en weinig verdienende vrouwen.5. Grootschalige invoering van persoonsgebonden reïntegratiebudgetten.
Een taskforce bureaucratiebestrijding wordt ingezet om het geld effectiever
op de juiste plek te laten komen.6. Versterking van de positie van bijstandsmoeders. De sollicitatieplicht
wordt beperkt tot maximaal 20 uur per week. De plicht geldt onder de conditie
van voldoende aanbod van kinderopvang. Tevens wil GroenLinks een ophoging
van 150 euro per maand van de uitkering voor de groep waarvoor geen sollicitatieplicht
geldt.7. Invoering van een Jeugdwerkgarantieplan nieuwe stijl: gemeenten worden
verplicht om jongeren onder de 23 jaar binnen 6 maanden een baan aan te bieden.
De schrikbarend oplopende jeugdwerkloosheid moet voortvarend worden aangepakt.
Financiering wordt gevonden in het handhaven van de OZB.8. Er komt een verplichte quotering voor werkgevers voor het in dienst
hebben van arbeidsgehandicapten. Momenteel zijn er 100 000 arbeidsgehandicapten
die niet werken maar wel aangeven te kunnen en te willen werken. Het werkgeversquotum
neemt de belemmering voor deze mensen om toe te treden tot de arbeidsmarkt
weg. Middelgrote bedrijven moeten 5% en grote bedrijven moeten 7% arbeidsongeschikten
in dienst hebben.9. De Wet Samen wordt niet afgeschaft, maar juist in verbeterde vorm opnieuw
ingezet om de positie van allochtonen op de arbeidsmarkt te versterken.10. De wet deeltijd arbeid gaat ook gelden voor kleine bedrijven.Met dit pakket worden in vier jaar tijd honderdduizend banen extra gecreëerd
in de marktsector en in de sectoren zorg en onderwijs.3. Eerlijk delen, een kwestie van beschavingHet bezuinigingsbeleid van het kabinet Balkende II treft vooral mensen
met een smalle beurs. De gevolgen van de economische recessie worden op hen
afgewenteld.Mensen die afhankelijk zijn van de overheid worden versneld de arbeidsmarkt
opgejaagd waar voor velen nu geen werk te vinden is. De koppeling is de facto
afgeschaft, maar de baan van minister De Geus is gegarandeerd. De koppeling
is een verantwoordelijkheid van de overheid en niet van de werknemers, zoals
het kabinet beweert. Het pakket voor het ziekenfonds wordt uitgekleed, terwijl
het «nemen van eigen verantwoordelijkheid» – bijverzekeren
of extra betalen – voor velen onmogelijk is. Studenten in het mbo worden
verder opgejaagd om hun studie af te maken.Uitkeringsgerechtigden en ambtenaren worden op achterstand gesteld. Mensen
zonder werk, mensen met een minimumuitkering, mensen met een chronische ziekte
en studenten moeten fors inleveren. Mensen met hoge inkomens blijven er warmpjes
bij zitten. De topinkomens in het bedrijfsleven blijven ongemoeid, de bezitters
van een lease-auto krijgen een fiscaal kadootje van dit kabinet en vooral
mensen in dure woningen profiteren van de afschaffing van de onroerende zaakbelasting
(gebruikersdeel OZB) en de vermindering van het eigenwoning forfait (Wetsvoorstel
Hillen).GroenLinks zet daar tegenover een nivellerend inkomensbeleid. Juist in
recessietijd is het van belang dat de koopkracht van de minima op peil blijft.
Iets extra's kan gevraagd worden van vermogenden en vervuilende bedrijven.GroenLinks stoort zich hevig aan het schrappen van de aangekondigde fiscale
afroming van overmatige beloningen. Het kabinet weet kennelijk in tegenstelling
tot veel burgers niet wat bovenmatige inkomens aan de top zijn. De commissie
Tabaksblat doet met haar voorstellen niks aan deze zelfverrijking. Het kabinet
legt ten onrechte een koppeling tussen intrekken van de fiscale afroming en
het opvolgen van de code-Tabaksblat door het bedrijfsleven. De Wet-Harrewijn,
die invloed van werknemers op topbeloningen in de bedrijven regelt, kan nog
steeds niet op steun van het kabinet rekenen. GroenLinks blijft zich sterk
maken voor haar initiatief wetsvoorstel en zal trachten het komend jaar door
de Tweede Kamer te loodsen.GroenLinks doet wel een voorstel tot fiscale afroming. Door het graaigedrag
van de economische elite is de solidariteit in het geding. Dit is niet alleen
een kwestie van fatsoen. Werknemers op de werkvloer voelen er anders niets
voor om in slechte tijden een pas op de plaats te maken. Het daadwerkelijk
aanpakken van de topinkomens is een investering in een evenwichtige loonontwikkeling
in de komende jaren.Opvallend is dat het kabinet geen doelstellingen heeft op het gebied van
inkomensbeleid. Uit de berekeningen van het Centraal Planbureau (Macro Economische
Verkenning 2004) blijkt de denivellerende werking van het kabinetsbeleid.
Mensen op het sociaal minimum worden op achterstand gezet en gaan er in koopkracht
op achteruit. Ook hier is de conservatieve toon van het kabinet zichtbaar:
GroenLinks wil wél doelstellingen op het gebied van inkomensbeleid
presenteren.Tabel 4: Doelstellingen GroenLinks koopkracht en inkomensverdeling1. De sterkste schouders dragen de zwaarste lasten. Ondanks de moeilijke tijd stijgt de koopkracht voor mensen op het
sociaal minimum met 5% in 2007 ten opzichte van 2003.2. De inkomensverschillen worden verkleind.
In 2007 zijn deze kleiner dan in 2003. Tot aan modaal vindt er geen koopkrachtverlies
plaats in de jaren tot en met 2007. Mensen met een inkomen boven modaal moeten
wat inleveren.3. De armoede onder Nederlandse huishoudens wordt actief
bestreden. Het aantal huishoudens dat moet rondkomen van een minimuminkomen
is in 2007 gedaald tot 15% (2003: 23%).4. Aanpak bovenmatige loonstijging topinkomens. Er
gaat een tarief van 72% gelden voor stijgingen die uitgaan boven de CAO afspraak
binnen het betreffende bedrijf.Een goede gezondheid is het belangrijkste bezit van mensen. Nederlanders
hebben veel over voor een goede gezondheidszorg. We kennen een traditie van
solidariteit tussen jong en oud, arme en rijk, ziek en gezond. GroenLinks
maakt zich sterk om deze erfenis te behouden en door te geven aan volgende
generaties. Dat kan door een snelle invoering van een brede volksverzekering
voor de zorg, gefinancierd met inkomensafhankelijke premies.Dat is nodig, want het kabinet-Balkenende II is druk bezig de bijl te
leggen aan de wortel van deze solidariteit. Voor 2004 worden ingrijpende maatregelen
genomen zoals pakketverkleining, verhoging van eigen bijdragen en efficiencykortingen.
Dit lijkt slechts de opmaat te zijn naar een verdere privatisering van de
verzekerde zorg. Chronisch zieken en mensen met een smalle beurs vallen daardoor
buiten de boot. De toegankelijkheid van de zorg is in het geding.De maatregelen van het kabinet zullen ook negatief uitpakken voor de kwaliteit
van de zorg. Dat terwijl grote behoefte bestaat bij patiënten en personeel
om meer ruimte te hebben voor daadwerkelijke zorg. Dat is vooral nodig om
ouderen een menswaardig bestaan te gunnen, ondanks hun fysieke belemmeringen
en hun afhankelijkheid van zorgverleners. GroenLinks wil daarin investeren.
Dat geldt ook het groeiende tekort aan huisartsen. Zij vervullen een onmisbare
en centrale rol in de gezondheidszorg. De aanpak van de oplopende tekorten
behoort de hoogste prioriteit te krijgen.In samenhang met verbetering van het onderwijs is het van groot belang
dat de jeugdzorg uit het verdomhoekje wordt gehaald. Iedereen heeft er baat
bij dat sneller wordt ingegrepen als jongeren ontsporen, spijbelen op school
en het verkeerde pad op gaan.Tabel 5: Doelstellingen GroenLinks zorg1. Meer persoonlijke aandacht in de zorg.
Het percentage werkenden in de zorg dat voldoende tijd heeft voor persoonlijke
aandacht voor- en goede verzorging van patiënten is in 2007 gestegen
met 50% (is nu respectievelijk 36% en 42%).2. Voldoende huisartsen. Het huisartsentekort
is in 2007 gehalveerd (in 2006 is het tekort 800 artsen)3. Meer aandacht voor- en aanpak van ontspoorde jongeren. De wachtlijsten en wachttijden in de Jeugdzorg zijn in 2007 gehalveerd.4. Een duurzame kenniseconomieDe Nederlandse economie is dringend aan modernisering toe. We zijn goed
in de oude bulkeconomie, terwijl de toekomst vraagt om een duurzame kenniseconomie.
Over de noodzaak van een duurzame economische ontwikkeling horen we het kabinet
Balkenende niet. GroenLinks keert zich hier krachtig tegen en wil juist nu
met het oog op de toekomst investeren in een duurzame samenleving waar de
generaties na ons nog kunnen leven. Dat vraagt investeringen in natuur en
milieu en een krachtige impuls aan de vergroening van het fiscale stelsel.Het kabinet kent als milieudoelstelling het handhaven van «ontkoppeling»
tussen economische groei en milieudruk en noemt dat duurzame groei. Duurzame
groei is echter in onze visie dat economische groei gepaard gaat met een vermindering van de milieudruk.Tabel 6: Doelstellingen GroenLinks duurzame ontwikkeling1. De milieudruk is in 2007 verminderd, ongeacht de
hoogte van de economische groei. Hiervoor zijn extra maatregelen
nodig (regelgeving, fiscale vergroening en in de laatste plaats extra budget).2. Nederland voldoet in 2010 minimaal aan de Kyoto-doelstelling. Concreet betekent dit dat er tot 2007 maatregelen worden genomen
die minimaal een reductie van 15 Mton CO2 opleveren.3. De omslag naar een duurzame energievoorziening wordt
ingezet. In 2010 bedraagt het aandeel duurzame energie 10%. In 2007
moet 6% realiseerbaar zijn.4. Er komt een natuuroffensief waardoor de EHS gerealiseerd
wordt in 2012. Aangezien de grondprijzen blijven stijgen, levert
deze versnelling van aankoop van natuur de overheid uiteindelijk geld op.De economie van de toekomst zal steeds meer een economie van kennis en
cultuur zijn. Ook hier laat het kabinet – ondanks het zogeheten «kennisoffensief» –
het lelijk liggen. Het Nederlandse aandeel van de onderwijsuitgaven als percentage
van het BBP is internationaal laag en zal ook de komende jaren verder dalen.
De culturele sector wordt opgezadeld met nieuwe bezuinigingen en afschaffing
van gesubsidieerde arbeidsplaatsen, terwijl de culturele diensteneconomie
juist als trekker van de Nederlandse welvaart gehonoreerd moet worden. Investeringen
in cultuur functioneren bovendien als «draagbalk» in de grote
steden.De doelen op het gebied van onderwijs, die het kabinet zichzelf stelt,
zullen waarschijnlijk niet gehaald worden (bijvoorbeeld terugdringen lerarentekort).
Eenzelfde patroon is te verwachten bij voortijdig schoolverlaten. GroenLinks
neemt deze doelstellingen serieus door extra budget te reserveren. Bovendien
moeten we zeer zuinig zijn op de docenten en leraren die in het onderwijs
(gaan) werken. De werkdruk onder docenten moet krachtig worden aangepakt om
uitval en demotivatie te voorkomen.Een kenniseconomie vraagt niet in de eerste plaats een beleid van meer
selectie en toponderwijs in Nederlandse onderwijsinstellingen. Juist meer
deelname aan alle vormen van onderwijs moet voorop staan. Dat geldt speciaal
voor 1 miljoen Nederlanders die niet of slecht kunnen lezen of schrijven.
Dat vraagt om een alfabetiseringsoffensief.Tabel 7: Doelstellingen GroenLinks onderwijs en kenniseconomie1. Het verwachte lerarentekort in 2007 wordt teruggebracht
tot een kwart.2. Het aantal voortijdige schoolverlaters is in 2007
gehalveerd.(Kabinetsdoelstelling is 30% vermindering in 2006 en 50%
vermindering in 2010.)3. De werkdruk van docenten (in uren en aantal leerlingen)
wordt teruggebracht naar het OESO-gemiddelde.4. Analfabetisme is een ernstige belemmering voor participatie
en wordt aangepakt. In 2007 hebben 300 000 analfabeten een cursus
gevolgd.5. Nederland moet duurzaam gaan innoveren.
Nederland stijgt minimaal 1 plaats op de Europese Innovatieranglijst en verhuist
van de box «losing momentum» naar «moving ahead».Het streven naar een duurzame kenniseconomie impliceert het afscheid van
Nederland Distributieland als economisch concept. Bevrijd van het economische
dogma om steeds meer dozen te willen vervoeren, wil GroenLinks scherpe keuzes
maken ten aanzien van mobiliteit en infrastructuur. Onder twee Paarse kabinetten
was dat de grootste groeier bij de uitgaven en dat gaat bij het kabinet Balkenende
II gewoon door. Terwijl inmiddels genoegzaam bekend is, dat we met geld de
files niet verminderen. Ten aanzien van het spoor wil GroenLinks extra geld
reserveren om de kabinetsdoelstellingen wél te halen.Tabel 8: Doelstellingen GroenLinks mobiliteit en infrastructuur1. Vermindering van het aantal kilometer files.
Dat vraagt invoering van de kilometerheffing voor vrachtwagens en personenauto's.
Voor vrachtwagens gebeurt dit in 2005 en voor personenvervoer per 2006.2. Vermindering CO2-uitstoot door de sector
Verkeer en vervoer.3. Minder treinvertragingen. In 2007 zijn
er 40% minder verstoringen in de spoorweginfrastructuur, ten opzichte van
2000 (nu de oorzaak van circa de helft van de treinvertragingen) en in 2007
rijdt 90% van de treinen op tijd.5. Een gedeelde en veilige wereldInburgering van nieuwkomers is een centraal thema in het politieke debat
geworden. Het kabinet Balkenende II komt niet verder dan te streven naar «betere
integratie» en toont daarmee een opmerkelijke desinteresse in wat de
afgelopen jaren veel Nederlanders heeft beziggehouden. GroenLinks weigert
allochtonen te veroordelen op hun achtergrond, maar wil juist kansen scheppen
en hen uitdagen om meer bij de Nederlandse samenleving betrokken te zijn.
Dat betekent dat zij actief bij de samenleving betrokken moeten worden. Dat
geldt niet alleen voor nieuwkomers, maar zeker ook voor oudkomers, naar wie
niemand ooit heeft omgekeken. Dat vraagt om een actief beleid.Tabel 9: Doelstellingen GroenLinks immigratie en integratie1. Meer kansen voor oudkomers. Eenderde van
de 450 000 oudkomers heeft in 2007 een traject op maat doorlopen in onderwijs
en Nederlandse taal en cultuurverwerving. Er gaan evenveel mannen als vrouwen
aan de trajecten meedoen.2. Heldere criteria voor inburgering voor nieuwkomers. In 2003 wordt centraal vastgesteld wat een inburgeringscursus behelst
om volwaardig mee te kunnen participeren in de Nederlandse samenleving. Nu
wordt dit nog aan gemeenten en ROC's overgelaten.3. Betere kansen voor inburgering. Jaarlijks
krijgen 10 000 nieuwkomers een inburgerbuddy die helpt met de verwerving
van kennis over de Nederlandse cultuur, taal en gebruiken.4. Asielbeleid. Inzet op een Europees asiel-
en migratiebeleid en versterkte bescherming in de regio.Een sociale samenleving vraagt om een veilige wereld buitenshuis. Een
zichtbare aanwezigheid van politie-agenten, stadwachten en toezichthouders
is daarvoor van groot belang. De aanpak van huiselijk geweld moet flink worden
opgevoerd. Wie zich thuis niet meer veilig waant, moet op steun van de overheid
rekenen.Tabel 10: Doelstellingen GroenLinks veiligheid1. Blauw meer op straat. De Nederlandse agent
moet in 2007 minimaal 50% van zijn werktijd op straat zijn. Hiermee wordt
het veiligheidsgevoel vergroot en wordt het ook veiliger op straat. Daarmee
wordt het vele extra geld van de afgelopen jaren effectiever ingezet.2. Meer ondersteuning voor veiligheid op straat.
Het aantal stadswachten, buurtmelketiers en onderwijsconciërges moet
de komende 4 jaar jaarlijks met 10% toenemen.3. Aanpak huiselijk geweld.In 2007 kent iedere
gemeente een actieplan tegen huiselijk geweld.Wie de internationale arena beziet, ziet een verdeelde en onveilige wereld.
Grote militaire conflicten teisteren diverse landen, de internationale verdeling
van welvaart is ongelijk en veel zuidelijke landen missen elke mogelijkheid
de vruchten te plukken van een globaliserende economie. Lichtpunt is het recente
verzet van zuidelijke landen tegen de dominantie van het Westen bij gelegenheid
van de WTO-conferentie in Cancun. Nederland moet zich actief opstellen om
meer hulp en eerlijke handel op de internationale agenda te krijgen en te
houden. De Nederlandse bijdrage aan internationale vredesmissies is onverminderd
van belang. Dat vraagt verdere hervormingen van het defensie-apparaat.Tabel 11: Doelstellingen GroenLinks internationale solidariteit1. Meer hulp. Nederland verhoogt haar internationale
solidariteit door de uitgaven voor ontwikkelingssamenwerking in 2007 op te
trekken naar 1% BBP en effectiever in te zetten.2. Effectievere besteding van defensiegelden.
Defensie wordt omgevormd naar een kleinere krijgsmacht. Nederland stapt uit
het JSF-project en kan in 2007 weer aan 4 vredesmissies deelnemen.Bijlage 1: De Tegenbegroting van GroenLinks in 2004Uitgaven (in miljarden euro's ten opzichte van de Miljoenennota 2004)Extra uitgaven1. Koppeling uitkeringen en ambtenarensalarissen
met markt1,12. Sociale zaken1,7 3. Zorg1,54. Onderwijs1 5. Openbaar vervoer, Natuur en Milieu0,8 6. Internationaal beleid0,77. Overig0,7 Totaal7,5Extra bezuinigingen 1. Wegen0,45 2. Defensie0,25 3. Exportsubsidies0,1 4. Studiefinanciering (master academicibelasting)0,1 5. Bedrijvensubsidies0,15 6. WAO0,5 7. Woningbouwcorporaties (heffingsbijdrage wordt
verhoogd)0,25 8. Zorg0,2 9. Boetes verkeersovertreding0,210. Zalmsnip0,3Totaal2,5Korte toelichting bij de maatregelen:De meeste maatregelen zijn reeds in de hoofdtekst toegelicht. Ter nadere
toelichting het volgende.De koppeling tussen lonen en uitkeringen blijft gehandhaafd. GroenLinks
wil het écht niet meemaken, dat er ontkoppeld gaat worden: ook in slechte
tijden hoort dit beschavingsinstrument overeind te blijven.De koppeling-plus wordt ingezet om mensen op het minimum 1% extra verhoging
te geven. Verder wordt de bezuiniging op de bijstand en bijzondere bijstand
teruggedraaid. Hierdoor worden gemeenten niet met een onmogelijke bezuiniging
opgezadeld en blijft het mogelijk om een goed armoedebeleid te voeren. Verder
wordt de WW-vervolguitkering niet geschrapt, vindt er geen scherpere herbeoordeling
van WAO-ers plaats en wordt de zeer forse korting op het reïntegratiebudget
teruggedraaid. Deze intensivering in het werkgelegenheidsbeleid gaat gepaard
met een brede invoering van persoonsgebonden reïntegratiebudgetten. Het
kabinet heeft juist besloten experimenten met PRB's te stoppen.In de zorg wordt de efficiencykorting voor de instellingen teruggedraaid,
wordt de pakketverkleining die het kabinet voorstaat teruggedraaid en komt
er geen eigen bijdrage voor medicijnen. Daarnaast brengt GroenLinks extra
geld naar de care-sector om de werkdruk te verminderen.In het onderwijs is een forse inhaalslag nodig, vooral aan de basis. Allereerst
worden de bezuinigingen van het kabinet teruggedraaid, waaronder die op het
achterstandenbeleid. Daarnaast wordt het extra geld vooral ingezet om de schooluitval
te bestrijden, de werkdruk van leraren te verminderen en het onderhoud van
scholen te verbeteren. Ook is extra geld nodig om een alfabetiseringsoffensief
en de inburgering van oud- en nieuwkomers tot een succes te maken.Bij het openbaar vervoer is eveneens een forse inhaalslag nodig: er is
sprake van achterstallig onderhoud. Dat veroorzaakt veel vertragingen op het
spoor. Voor het onderhoud wordt dan ook de komende paar jaar veel extra overheidsgeld
uitgetrokken. Daarnaast wordt er extra geld uitgetrokken voor natuur, stad-
en streekvervoer, wateroverlastbestrijding, biologische landbouw en duurzame
energiesubsidies.Ook bij het internationaal beleid gaat het vooral om het terugdraaien
van maatregelen van het kabinet. De bezuinigingen op ODA-gelden en binnen
het asielbeleid worden teruggedraaid. Daarnaast wil Groenlinks extra geld
voor ontwikkelingssamenwerking om langzaam toe te groeien naar een internationale
solidariteitsbijdrage van 1% van onze welvaart.Onder de categorie overig vallen verschillende kortingen van het kabinet
die wij niet voor onze rekening willen nemen, en een enkele intensivering.
Het gaat onder andere om de maatregelen in de huursubsidie, de kortingen op
het cultuurbudget en de korting op het Gemeente en provinciefonds. Er vindt
een intensivering van de stadsvernieuwing plaats.Het is mogelijk om meer arbeidsgehandicapten aan het werk te helpen door
een verplicht quotum arbeidsgehandicapten (AG) voor werkgevers op te leggen.
Zo kan er én een sociaal WAO-beleid gevoerd worden waarbij er weer
mensen mee gaan doen én er kan op de WAO-uitgaven bespaard worden.
Na 4 jaar zijn er door het instrument van een AG-quotum weer minimaal 50 duizend
arbeidsgehandicapten aan een baan geholpen.InkomstenWerk en inkomenLasten 1. Instandhouden SPAK en VLW (terugdraaien kab 2003
en 2004)–0,5 2. Terugdraaien verhoging arbeidskorting 2003 en
20041,0 3. EITC (inkomensafhankelijke arbeidskorting) ipv
arbeidskorting– 3,0 4. Verhoging VPB naar 35%0,25 5. Geen verhoging WBSO0,03 6. Heffingskorting voor langdurige minima0,1 7. Verhoging tarief 3e en 4e schijf met 2%0,85 8. Verlaging tarief 1e en 2e schijf met ¼%– 0,56 9. Eigen woningforfait naar 1%0,4510. Terugdraaien nominale premieverhoging 2003– 0,7 11. Handhaving scholings- en betaald ouderschapsverlof
aftrek– 0,32 12. Kinderopvang (verschuiving van burgers naar werkgevers)0 13. Generieke combinatiekorting gerichter inzetten0 Fiscale vergroening 14. Fiscale behandeling leaseauto/ woon-werkverkeer
eigen auto1,4 15. Opheffen rode diesel0,15 16. Invoering BPM voor taxi's en bestelauto's (in
2 stappen)0,45 17. Stoelbelasting (20 euro geeft opbrengst van 700
mln)0,3 18. Vaarbelasting0,1 19. Energieheffing klein- en grootverbruik0,8 20. Belasting winning primaire delfstoffen0,1 21. Heffing op kunstmest en bestrijdingsmiddelen0,2 22. Uitbreidingsmaatregelen tav Duurzame ondernemingsaftrek0,1 23. Verbruikersbelasting op vlees0,3 24. Duurzame consumptieheffingskorting0,1 Saldo1,0XNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29200-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl