Navo helikopterproject NH-90; Brief staatssecretaris bij aanbieding vierde jaarrapportage aan van het helikopterproject NH-90
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25928, nr. 16

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

04-10-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

25928 nr. 16

30-09-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVoortgang «design and development»Productievoorbereiding en productieExploitatievoorbereidingFinancieelRisico'sOverige ontwikkelingenTen slotteOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25928Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 27 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 928Navo helikopterproject NH-90nr. 16BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 30 september 2004Hierbij bied ik U de vierde jaarrapportage aan van het helikopterproject
NH-901. Het helikopterproject NH-90 is een Europees
samenwerkingsproject dat de ontwikkeling en productie behelst van een middelzware
helikopter in een maritieme variant (de«NATO Frigate Helicopter»,
NFH) en in een tactische transportvariant (de «Tactical Transport Helicopter»,
TTH).Nederland neemt sinds 7 januari 1991 samen met Frankrijk, Duitsland
en Italië deel aan dit Europese samenwerkingsproject en in 2001 is Portugal
toegetreden. Ook wordt nauw samengewerkt met Noorwegen, Zweden en Finland.
Deze landen hebben eveneens NH-90 helikopters besteld, maar zij zullen vooralsnog
niet tot het NH-90 consortium toetreden.Het door Nederland in 2000 afgesloten contract gaat nog uit van twintig
NFH's in de periode van 2007 tot en met 2012. Dit contract omvat veertien
helikopters die worden uitgerust met een volledig missiesysteem voor de bestrijding
van oppervlakteschepen en onderzeeboten en zes helikopters met voorzieningen
voor de inbouw van een dergelijk systeem. Naar aanleiding van de studie «integrale
helikoptercapaciteit», die op 21 september jl. aan de Tweede Kamer
is aangeboden, is de behoefte gewijzigd in 12 NFH's en 8 maritieme TTH's.
Voor de gewijzigde behoefte zal het bestaande contract moeten worden aangepast.
Met de industrie zijn reeds besprekingen gestart over de mogelijkheden het
contract te wijzigen. Het oude afleverschema dat voorzag in aflevering van
NFH's in de volgorde van een NFH met een volledig missiesyteem en vervolgens
een NFH met alleen voorzieningen voor de inbouw is al wel aangepast. In het
nieuwe afleverschema worden nu eerst de NFH's met een volledig missiesysteem
geleverd.De huidige rapportage beslaat de periode van 1 juli 2003 tot 1 juli
2004. De indeling van deze vierde jaarrapportage komt overeen met die van
de vorige jaarrapportages. Evenals vorige jaren wordt de informatie over het
projectbudget in een afzonderlijke brief aangeboden. Deze rapportage gaat achtereenvolgens in op de voortgang van het «design and
development», de productievoorbereiding en productie, de exploitatievoorbereiding,
de financiën, de risico's en overige ontwikkelingen.Voortgang «design and development»De «design and development»-activiteiten bevinden zich, met
uitzondering van de ontwikkeling van de software, in de laatste fase. Deze
fase behelst hoofdzakelijk activiteiten op het gebied van het beproeven en
kwalificeren van deelsystemen.Begin 2004 heeft de industrie een gedetailleerd kwalificatieprogramma
voor de TTH gepresenteerd. Door de hoeveelheid kwalificatieactiviteiten en
de beperkte beschikbaarheid van testfaciliteiten en personele capaciteit vergt
het programma aanzienlijk meer tijd dan was voorzien. Om het tijdverlies zoveel
mogelijk te beperken, worden de kwalificatietesten niet alleen met de prototypes
uitgevoerd maar ook met de eerste seriehelikopters. Op 4 mei 2004 is
de eerste seriehelikopter begonnen met de vliegende beproevingen. Doordat
de het kwalificatieprogramma langer duurt dan voorzien, zal de eerste TTH
voor Duitsland volgens de huidige planning midden 2005 worden opgeleverd,
een jaar later dan voorzien. Dit toestel kent dan nog enkele operationele
beperkingen, vooral onder extreme omstandigheden. Volgens het huidige afleveringsschema
worden de TTH-helikopters vanaf 2007 weer overeenkomstig het oorspronkelijke,
in het productiecontract opgenomen schema geleverd. Vanaf midden 2007 zullen
de TTH's tevens zonder operationele beperkingen worden geleverd.Komend najaar zal de industrie een gedetailleerd kwalificatieprogramma
voor de NFH's presenteren. De fasering van het kwalificatieprogramma heeft
mogelijk gevolgen voor het afleveringsschema. Zolang dit kwalificatieprogramma
niet is voltooid, is er sprake van een tijdrisico. Volgens de huidige planning
wordt de eerste NH-90 eind 2005 zonder operationele beperkingen aan Italië
geleverd. Naar verwachting zijn er geen gevolgen voor de oplevering van de
eerste Nederlandse NH-90 in de tweede helft van 2007.De «anti-icing» beproevingen voor de rotorbladen zullen in
de tweede helft van 2004 worden uitgevoerd, ongeveer een half jaar later dan
voorzien. Dit is voornamelijk het gevolg van de beperkte testcapaciteit. De
kwalificatie van het gehele «de-icing» systeem kan nog steeds
conform planning in de winter 2004–2005 worden voltooid. Tot die tijd
mag de helikopter niet vliegen onder omstandigheden waarin ijsafzetting op
de rotorbladen kan ontstaan. Ook dit aspect heeft naar verwachting geen gevolgen
voor de oplevering van de eerste Nederlandse NH-90 in 2007.De vijf prototypes hebben inmiddels ongeveer 2 300 uur gevlogen,
waarvan 1 100 uur met het innovatieve «Fly by Wire» systeem.
De laatste drie prototypes waren initieel uitgerust met een «Fly by
wire» configuratie met een mechanische «back up». Tijdens
beproevingen is bij geen van deze toestellen deze «back up» nodig
gebleken. Daarop zijn in het najaar van 2003 twee van deze prototypes omgebouwd
tot een «Fly by Wire»-configuratie zonder mechanische «back
up». De eerste testvlucht van deze «Fly by Wire»-configuratie,
een unicum in de luchtvaartgeschiedenis, is op 12 december 2003 succesvol
uitgevoerd. Met deze beide prototypes wordt onder meer de kwalificatie van
de «autopilot» en het bedieningssysteem uitgevoerd.In het vierde kwartaal van 2003 is in een gesimuleerde omgeving de validatie
van het concept van een driekoppige bemanning (een vlieger, een «tactical
coordinator» en een «sensoroperator») met succes voltooid.
De kwalificatiebeproevingen van het driekoppige bemanningsconcept zullen dit
najaar worden gehouden met prototype nummer 5, dat representatief is voor
de NFH.Er is sinds de vorige jaarrapportage goede vooruitgang geboekt met de
ontwikkeling van de software voor zowel het systeem dat de basisfuncties van
de vliegsystemen uitvoert en bewaakt als voor het NFH- en TTH-missiesysteem.
Naar verwachting wordt de software ondanks de krappe marges in het tijdschema
tijdig voor de kwalificatie opgeleverd. De tijdige kwalificatie van de complexe
software voor het NFH-missiesysteem is vooral afhankelijk van de tijdige beschikbaarheid
van het NFH-prototype. Zolang de ontwikkeling van de software niet is voltooid
is er sprake van een tijdrisico.Na de aanvankelijke tekortkomingen van het staartstuk, waarover u in de
vorige rapportage bent geïnformeerd, heeft het gewijzigde ontwerp van
het staartstuk begin 2004 een reeks beproevingen met statische belastingen
goed doorstaan. Hoewel het staartstuk nog aan dynamische belastingen moet
worden onderworpen, wordt het binnen het NH-90 consortium niet langer als
een technisch risico aangemerkt. Ook is het afgelopen jaar aangetoond dat
het in Nederland ontworpen landingsgestel volledig aan de zeer zware eisen
voor crashbestendigheid voldoet.Productievoorbereiding en productieDe productielijnen zijn inmiddels geheel ingericht. De productie zelf
is vertraagd en aangepast aan het gewijzigde afleveringsschema van de TTH-helikopter.
Op 4 mei 2004 is de eerste vliegende beproeving met een TTH uit de productieserie
succesvol verlopen. Tijdens de internationale luchtvaarttentoonstelling te
Berlijn op 11 mei jl. was vervolgens de «roll out» ceremonie
van deze helikopter.SP Aerospace and Vehicle Systems B.V. voerde als onderaannemer van Stork
werkzaamheden uit aan de landingsgestellen voor alle (Nederlandse en buitenlandse)
NH-90's. Door het faillisement van SP in augustus waren deze werkzaamheden
gestaakt. Door Stork zijn medio september de NH-90 activiteiten van het failliete
SP overgenomen en de werkzaamheden zijn inmiddels hervat. Hierdoor is de opgelopen
vertraging gering omdat de productie kort onderbroken is geweest. Daarnaast
is de verwachting dat de opgelopen vertraging kan worden ingelopen.ExploitatievoorbereidingIn de vorige jaarrapportages is gemeld dat er een achterstand was ontstaan
bij de internationale exploitatievoorbereiding en dat er een herstelplan was
opgesteld. De industrie heeft hiervoor inmiddels meer personele capaciteit
beschikbaar gesteld en de achterstand is sinds de vorige jaarrapportage niet
verder gegroeid. De industrie zal naar verwachting de exploitatievoorbereidingen
eind 2005 vrijwel geheel voltooien. Dit betekent dat de exploitatievoorbereiding
nu synchroon loopt met het gewijzigde opleveringsschema. De «Initial
In Service Support» is daarmee tijdig beschikbaar voor de Koninklijke
marine. In de komende tijd moet blijken of deze positieve ontwikkeling structureel
is. Voorlopig blijft er sprake van een tijdrisico bij de exploitatievoorbereiding.
De nationale aspecten van de exploitatievoorbereiding, waaronder de gehele
introductie van de NH-90, verlopen volgens planning.De verwervingsvoorbereiding van trainingsmiddelen, waaronder een vluchtsimulator,
had in deze rapportageperiode niet de gewenste voortgang. Het selectieproces
vergde meer tijd dan was gepland. In december 2003 is de keuze
gevallen op CEA/Thales als leverancier van de trainingsmiddelen. In januari
2004 is begonnen met de opstelling van de technische specificaties en met
de contractonderhandelingen. Naar verwachting worden de onderhandelingen in
de tweede helft van 2004 voltooid. Volgens de huidige inzichten zou de NFH-simulator
in de tweede helft van 2008 aan Nederland kunnen worden geleverd. Dit betekent
dat de NH-90 ongeveer een half jaar later dan voorzien de waltaken van de
Lynx helikopter kan overnemen. Omdat de tijdige oplevering van de vluchtsimulator
tevens van groot belang is voor de overname van de maritieme taken van de
Lynx helikopter door de NH-90 is het ontwikkelingstraject voor deze vluchtsimulator
voor Nederland een kritieke succesfactor. De oplevering van de vluchtsimulator
is dan ook een belangrijk nieuw tijdrisico. In dit verband wordt onderzocht
of er tijdelijke, alternatieve oplossingen zijn. Doordat Italië niet
meer volledig aan de verwerving van de trainingsmiddelen deelneemt, valt deze
duurder waarschijnlijk uit dan was voorzien. De meerkosten die hiervan het
gevolg zijn, komen ten laste van de risicoreservering. Naar de huidige inzichten
is de resterende risicoreservering voldoende om eventuele hiermee samenhangende
tegenvallers af te dekken.In december 2003 is het «Logistic Items Contract» tussen NAMSA
(Nato Maintenance and Supply Agency) en NHI ondertekend. In dit contract zijn
de voorwaarden opgenomen voor de verwerving van reservedelen met geautomatiseerde
systemen via NAMSA bij NHI. Nederland zal hiervan vanaf 2006 gebruikmaken.Begin 2004 is een structurele oplossing gevonden voor het verschil van
inzicht tussen Frankrijk enerzijds en Duitsland en Nederland anderzijds over
de toepassing van Europese regelgeving bij de heffing van omzetbelasting.
Voor de productievoorbereidingsfase betekent dit dat alleen omzetbelasting
wordt afgedragen over de productiemiddelen die bij de Nederlandse industrie
zijn geplaatst. Deze heffing is inmiddels nagenoeg geheel afgedragen ten laste
van de risicoreservering van het projectbudget,. De hoogte van deze heffing
staat vermeld in de financiële bijlage. Het in de vorige jaarrapportage
genoemde risico ten aanzien van de omzetbelasting is hiermee opgeheven.Nadat internationaal overeenstemming was bereikt over de omzetbelasting
konden in februari 2004 de onderhandelingen met de internationale partners
in het NH-90-project over een «In Service Support Memorandum of Understanding
(ISS MoU)» worden voltooid. Dit ISS MoU zal naar verwachting op korte
termijn worden getekend en voorziet in verregaande samenwerking tijdens de
exploitatiefase. Ook de onderhandelingen met de Noordse landen over een «NH-90
Community MoU» konden worden voltooid en dat MoU is na de rapportageperiode
op 15 juli 2004 getekend. Het voorziet in de benodigde exploitatieregelingen
voor de ondersteuning van NH-90-landen die geen lid zijn van het NH-90-consortium.FinancieelHet projectbudget bedraagt € 882,9 miljoen (prijspeil 2004).Betalingen aan de industrie zijn gedaan in overeenstemming met de contracten
voor «design and development» en «production investment/production».
De risicoreservering voor het NH-90-budget is in de rapportageperiode vooral
aangesproken voor de omzetbelasting over de in Nederland geplaatste productiemiddelen
en zal verder worden aangesproken voor de verwerving van trainingsmiddelen.
Voorts is de risicoreservering in beperkte mate aangesproken voor een prijsbijstelling.
Deze prijsbijstelling is wel verwerkt in deelbudgetten, waardoor de deelbudgetten
zijn verhoogd tot het juiste prijspeil, maar is niet toegekend aan het
projectbudget. De prijsbestelling is daarom gefinancierd uit de risicoreservering.Risico'sDe thans resterende relevante projectrisico's zijn de tijdrisico's die
voortvloeien uit een eventuele verdere vertraging van het kwalificatieprogramma,
het kritieke tijdschema bij de softwareontwikkeling en de exploitatievoorbereiding
alsmede de tijdige oplevering van de vluchtsimulator. De betrokken landen
en de industrie werken met grote inzet aan de vermindering van deze risico's.
Behalve het risico van de tijdige oplevering van de vluchtsimulator is de
verwachting dat de overige risico's allemaal vóór levering van
de NH-90 aan Nederland eind 2007 zijn opgelost. Over de tijdige oplevering
van de vluchtsimulator zal pas in 2008 zekerheid ontstaan.Overige ontwikkelingenDe internationale belangstelling voor de NH-90-helikopter blijft toenemen.
Sinds de vorige jaarrapportage heeft ook Griekenland een bestelling geplaatst
voor 20 TTH's met een optie op 14 helikopters. Het is niet uitgesloten dat
in de nabije toekomst nieuwe orders volgen. Ten slotteOndanks de vertraging van de kwalificatieactiviteiten waardoor de eerste
TTH NH-90 helikopters een jaar later worden opgeleverd dan contractueel was
overeengekomen, is goede voortgang geboekt met de ontwikkeling, de productievoorbereiding,
de productie en de exploitatievoorbereiding. De eerste seriehelikopters zijn
inmiddels geproduceerd en worden ingezet voor kwalificatiebeproevingen. Naar
verwachting kan de eerste TTH in mei 2005 aan Duitsland worden geleverd. Dit
toestel heeft dan nog enkele operationele beperkingen, voornamelijk onder
extreme omstandigheden. De levering van de eerste NFH aan Nederland, voorzien
voor de tweede helft van 2007, ligt op schema.De belangrijkste risico's van het project hangen samen met een eventuele
verdere verlenging van het kwalificatieprogramma, het kritieke tijdschema
bij de softwareontwikkeling, de voltooiing van de exploitatievoorbereiding
en de oplevering van de vluchtsimulator. De exploitatievoorbereiding loopt
nu synchroon met het gewijzigde opleveringsschema. Sinds de vorige jaarrapportage
is het risico ten aanzien van de omzetbelasting verdwenen en wordt het nieuw
ontworpen staartstuk niet meer als een technisch risico aangemerkt. De verwachting
is dat de resterende risico's, met uitzondering van het risico betreffende
de tijdige oplevering van de vluchtsimulator, zijn opgelost voordat in de
tweede helft van 2007 de eerste NH-90 aan Nederland wordt geleverd. Dit hangt
mede af van de voortgang van de contractonderhandelingen.In financieel opzicht voltrekt het project zich volgens de planning, waarbij
een deel van de risicoreservering is aangesproken voor de betaling van omzetbelasting.
Daarnaast wordt de risicoreservering aangesproken voor de verwerving van de
duurder uitgevallen trainingsmiddelen. Voor de NH-90 helikopter blijft de
internationale belangstelling toenemen. Sinds de vorige jaarrapportage heeft
ook Griekenland een bestelling voor 20 helikopters geplaatst.De Staatssecretaris van Defensie,C. van der KnaapXNoot1De separaat commercieel-vertrouwelijk toegezonden financiële informatie
is ter vertrouwelijke inzage gelegd, alleen voor de leden, bij het Centraal
Informatiepunt van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25928-16.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl