Trendnota Arbeidszaken Overheid 2005; Verslag algemeen overleg van 9 december 2004,
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29801, nr. 4

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

16-03-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29801 nr. 4

09-03-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de bewindsliedenNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29801Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 28479Toon alle publicaties in dit dossier
Kamerdossier 28610Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 42 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 801Trendnota Arbeidszaken Overheid 200528 610Personeelsbrief 200328 479Rechtspositie van politieke ambtsdragersnr. 4VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 9 maart 2005De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties1 heeft op 9 december 2004 overleg gevoerd met minister
Remkes van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en vice-minister-president,
minister De Graaf voor Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties over:– de Trendnota arbeidszaken overheid 2005 (29 801);– de brief van de minister d.d. 15 januari
2004 inzake Interdepartementaal Beleidsonderzoek: decentralisatie arbeidsvoorwaarden
(29 417, nr. 1);– de brief van de minister d.d. 19 mei 2004
met het Sociaal Jaarverslag Rijk 2003 (29 540, nr. 54);– de brief van de minister d.d. 30 juni
2004 met de voortgangsrapportage oprichting van het SSC HRM (28 610,
nr. 5);– de brief van de minister d.d. 13 oktober
2004 inzake rijksbreed onderzoek naar de uitvoeringsaspecten van de beloning
van de ambtelijke top (28 479, nr. 11).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw De Pater-van der Meer (CDA) spreekt
haar vreugde uit over het afgesloten sociaal akkoord en het vervolgens aannemen
van de wetsvoorstellen over de levensloopregeling. Deze belangrijke ontwikkeling
moet ook voor de overheidssector ingevuld worden. Er moet een samenhangend
beeld ontstaan van de ontwikkelingen op het terrein van arbeidsvoorwaarden,
sociale regelingen, arbeidsverhoudingen en arbeidsmarktpositie in de publieke
sector. Het project Andere overheid moet ook betekenen dat er nieuwe arbeidsmarktperspectieven
ontstaan. Hoever is het overleg gevorderd over de overstap van collectieve
prepensioenregelingen naar individuele levensloopregelingen? Daarbij moet
niet alleen gedacht worden aan jongeren, maar ook aan het toenemend aantal
oudere werknemers dat vanwege hun gezondheid een voltijdbaan wordt afgeraden.
De ervaring van deze laatste mensen kan immers zeer goed worden gebruikt.
Momenteel komt het voor deze mensen neer op prepensioen of een gedeeltelijke
WAO. Dat is om meerdere redenen niet altijd aantrekkelijk. In de trendnota wordt met zorg over de vergrijzing gesproken. Bij een
volgende nota moet dan ook aandacht besteed worden aan perspectiefvolle arrangementen
voor de babyboom-generatie. Moet de huidige hoofdregel «last in, first
out» (lifo) niet vervangen worden door een stelsel van kwaliteitscriteria,
inclusief ervaring, kennis en kunde? Volgens de nota wordt de overheid de
komende tien jaar ernstig getroffen door de vergrijzingsproblematiek. Voor
de hoogopgeleiden ziet de nota een doemscenario. Defaitistisch wordt gesteld
dat voor mannen die voltijd willen werken de collectieve sector minder aantrekkelijk
is dan de marktsector. Vrouwen die voor deeltijd kiezen hebben juist een gunstiger
beloningsperspectief bij de overheid. Om deze scheefgroei tegen te gaan moet
de overheid bij werving uitgaan van een omgekeerd perspectief, gecombineerd
met een gunstig arbeidstijdenbeleid en een levensloopmogelijkheid. De Scandinavische
landen kunnen hierbij als voorbeeld dienen.Mevrouw De Pater-van der Meer wijst erop dat de loonkosten van het overheidspersoneel
een derde van de totale rijksbegroting bedragen. De brief over het decentraal
arbeidsvoorwaardenoverleg schetst het dilemma van de minister: enerzijds verantwoordelijk
voor uitgaven en kwaliteit, anderzijds is een deel van de verantwoordelijkheid
gedecentraliseerd. Over welk deel van het totale budget gaat het? Wordt het
eveneens decentraliseren van het programmabudget ook overwogen? Wat is de
verhouding tussen beleid en uitvoering? Gezien de doelstellingen en de verwachtingen
in de sectoren zorg en onderwijs is een gerichte sturing wenselijk. Hoeveel
van de 1500 fte's blijven er op de ministeries over inzake P-Direkt, het nieuwe
dienstverleningsconcept? Betekent het vrijvallen van tijd op managementniveau
een afslanking van de ministeries? Bestaat er een relatie tussen P-Direkt
en de voorstellen in de brief over onderzoek naar beloning- en vergoedingsbelissingen
van de ambtelijke top? Volgens de brief van de minister zijn er geen structurele
misstanden geconstateerd. In de beeldvorming is echter sprake van ernstige
schade. Een paar van deze akkefietjes doen alle protocollen over integer handelen
teniet. Werken bij de overheid moet iets zijn om trots op te zijn. Bij de
opgetreden fouten moet overigens een duidelijk onderscheid worden gemaakt
tussen onvolkomenheden, slordigheden en onrechtmatigheden. De eerste categorie
valt met gemak te repareren. Bij de tweede categorie komen vragen over de
geschiktheid naar voren. De derde categorie veronderstelt consequenties, waarbij
rechtsposities die dit lastig maken tegen het licht gehouden moeten worden.Mevrouw De Pater-van der Meer leest in de brief dat onvoldoende «checks
and balances» in de procedures en de regelgeving mede de oorzaak zijn
van de onregelmatigheden. Een strakkere parafen- en protocollencultuur leidt
echter slechts tot meer bureaucratie. De publieke sector is dan ook reeds
de bureaucratische verstikking nabij. De voorkeur gaat uit naar een helder
kader met verantwoording als belangrijkste regel.De Algemene Rekenkamer verricht onderzoek naar de beloning van de ambtelijke
top. Worden hierbij ook signalen van klokkenluiders meegenomen?De heer Boelhouwer (PvdA) stelt voorop veel
waardering te hebben voor de mensen die dagelijks voor de overheid in touw
zijn. Het zijn goede werkers die in het algemeen een goed product neerzetten.
Mede door de keuze van het kabinet zijn deze werknemers overigens voor hun
inkomensontwikkeling gekoppeld aan de uitkeringen. Zij profiteren dan ook
niet van de ontwikkelingen in de marktsector.Er wordt goed werk verricht in de publieke sector. Het zijn echter juist
de zaken die naar buiten komen die een verkeerd beeld schetsen. Bij het ministerie
van Defensie bijvoorbeeld worden de meeste bonussen en toelages aan de top
uitgekeerd, waarvan 75% bij de marinetop. Kan op dergelijke mechanismen überhaupt
gestuurd worden? Bij het ministerie van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschappen blijken veel van de onterecht uitgekeerde bonussen niet teruggevorderd
te kunnen worden. De statistieken van de trendnota laten zien dat de overheid
achterblijft bij de taakstellingen om onder meer meer jongeren en mensen met
een functiebeperking in dienst te nemen. Bovendien is bekend dat in de Nederland
omringende landen gehandicapten en jongeren in groteren getale bij de overheid
werkzaam zijn. Een gerichte aanpak op dit vlak kan bijdragen aan het nagestreefde
positieve beeld van de overheid.De heer Boelhouwer wijst op de verhalen die naar buiten komen over de
Algemene bestuursdienst (ABD). Daarbij wordt een beeld opgeroepen dat niet
altijd terecht is. Bij de gekozen roulatie wordt immers in veel verhalen de
suggestie gewekt dat management voor inhoud gaat. Dat mag niet het geval zijn.
De bedoeling is immers dat managers ervaring opdoen op verschillende plekken
en dus ook ingezet kunnen worden op andere plekken bij de overheid. Wisselen
om het wisselen is «not done». Hoe staat het met het verhaal dat
extra wisselingen extra bonussen opleveren? Deze mensen staan toch al op de
«pay-roll»? Ook dit versterkt het beeld van onverantwoordelijk
gedrag en versterkt het negatieve beeld van de overheid.Hoe staat het met de benodigde mentaliteitsverandering om integriteit
van hoog tot laag in de overheidsorganisatie te bereiken? Dat is de onderliggende
vraag bij veel stukken. Welk beleid zet de minister hierop? Het is verdomd
lastig om laag in de organisatie de integriteit op de agenda te zetten als
er grote twijfels bestaan over de integriteit van de top van de organisatie.
Wat doet de minister om de voorbeeldfunctie, die cruciaal is, in de overheidsorganisatie
te laten doordesemen? Wat gebeurt er daarnaast met de verhalen van de klokkenluiders?
Worden evident verkeerde zaken meegenomen bij het onderzoek naar de Algemene
Rekenkamer van de situatie bij enkele departementen?De heer Van Beek (VVD) leest in de trendnota
weinig over de praktische uitwerking van de afspraken in het Hoofdlijnenakkoord
over de omvang van het personeel bij de overheidsorganisatie. Er bestaat blijkbaar
geen beeld van de huidige stand van zaken. De tabellen lopen overigens maar
tot het jaar 2003. Wat Defensie betreft zijn af en toe kritische geluiden
te horen. Daar ligt de taakstelling dan ook erg hoog. Voor de andere departementen
ligt er echter ook een taakstelling van 4% tot 5%, met een 1% per jaar erbij.
Dat loopt dus op tot 9%, een zware ingreep waarbij men verwacht dat de organisatie
aan alle kanten piept en kraakt. Worden de afgesproken taakstellingen wel
gehaald? Zijn er sectoren met problemen op dit vlak? Hoe worden die opgelost?
Is hier sprake van het benodigde gevoel van urgentie?Een ander belangrijk onderwerp is de al dan niet verplichte pensionering
op 65-jarige leeftijd voor mensen in overheidsdienst. Er zijn de nodige mensen
die graag nog enkele jaren willen doorwerken. Daarop wordt door delen van
de ambtelijke organisatie echter niet positief gereageerd. De minister van
Binnenlandse Zaken heeft eerder gezegd dat de wet ter zake maar eens tegen
het licht moet worden gehouden. Ook de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
heeft hierop niet negatief gereageerd. Hoe wil de minister van Binnenlandse
Zaken deze kwestie vlot trekken, ook als het gaat om benoemde bestuurders?De heer Van Beek betrekt de voorwaarden en criteria die het Kapittel aanlegt
bij de voorliggende stukken. Het is goed als die een keer onderwerp van overleg
vormen.Het werk van de commissie-Dijkstal lijkt te gaan over de salariëring
van de ministers. Het gaat echter om veel meer, met name om de doorwerking
van een groot aantal zaken naar de ambtelijke top en om het ontstaan van een
normale piramidestructuur. Hoe denkt de regering het bestuurlijke en het ambtelijke
proces te koppelen en tot nieuw beleid te maken? De heer Van Beek leest in de brief dat er geen sprake is van structurele
misstanden. Wel blijkt er sprake van meerjarige foute beslissingen. Het gaat
dus op een aantal vlakken niet goed. Kan in het kader van de trendnota meer
openbaarheid betracht worden? Openbare publicaties en tabellen over het incidenteel
beloningsbeleid per ministerie en per functieschaal zijn immers al een stap
vooruit. Het zou jammer zijn als de probleempjes zouden leiden tot het afzien
van gratificaties. Incidentele beloningen werken immers buitengewoon motiverend
en stimulerend, mits zij op grond van goede criteria toebedeeld worden. Iedereen
in de overheidsorganisatie moet er dan ook voor in aanmerking kunnen komen.
Dat is iets anders dan het budget gebruiken om een achterstand in beloning
bij de top weg te werken.Bij de onderwijssector is er met name voor de hoger opgeleiden een beloningsprobleem.
Er wordt een verschilpercentage genoemd van 26%. Kan de minister ingaan op
de achtergrond hiervan? Moet hier geen wijziging van beleid komen? Op het
hoogste academische niveau in het onderwijs moet ook de top bereikt worden.De heer Van Beek is gelukkig met de nullijn voor de inkomensontwikkeling
van ambtenaren. De overheidssector verkeert immers in financiële problemen.
Kan de minister meer inzicht geven over het verschil tussen de ambtelijke
status en de werknemers in de niet-overheidssector? Een goed vergelijkend
overzicht kan de beelden hierover immers tot de werkelijke proporties terugbrengenHet antwoord van de bewindsliedenMinister De Graaf wijst erop dat voor hem
de kwaliteit van de organisatie van de rijksdiensten van bijzonder belang
is.P-Direkt is de nieuwe naam van het «shared service centre human
resources management». Volgens de planning wordt eind januari 2005 een
nieuwe voortgangsrapportage aan de Kamer gezonden. De brief van 8 december
geeft de tussentijdse stand weer. In nauw overleg met het ICT-consortium is
besloten om de oorspronkelijke datum van inwerkingtreding van P-Direkt met
een kalenderjaar uit te stellen naar 1 januari 2007. Deze buitengewoon
complexe operatie moet immers zorgvuldig en goed werken. Deze vertraging heeft
overigens geen rampzalige gevolgen. De salarisverstrekking en -verwerking
voor de medewerkers van de rijksoverheid wordt met de reeds voorziene voorzieningen
geregeld. Bovendien moet duidelijk zijn dat in het afgelopen jaar weldegelijk
grote voortgang is geboekt. Over de procedure van plaatsing van het personeel
is overeenstemming bereikt met de centrales van overheidspersoneel. Het organisatie-
en formatierapport van P-Direkt is in goed overleg met de medezeggenschap
vastgesteld, inclusief de vestigingsplaatsen en de concrete huisvestingslocaties
in Den Haag en Amersfoort. De minister is bereid tot een nader overleg met
de Kamer naar aanleiding van de komende voortgangsrapportage.De minister geeft over de relatie tussen de beloningsstructuur van de
top en P-Direkt aan dat het laatste zorgt voor een gestroomlijnde administratieve
afhandeling van personeelsbeslissingen. De kans op administratieve slordigheden
en onvolkomenheden neemt af. Ook bij automatisering is de kans echter niet
gelijk aan nul vanwege eventuele fouten bij het invoeren door menselijk handelen.Een oplossing van het probleem van de bureaucratische verstikking is een
ambitie van het huidige kabinet. Doel daarbij is het stellen van een kader
met duidelijke verantwoordingsrelaties, bij de organisatie van en binnen de
rijksoverheid, bij de relaties tussen rijksoverheid en andere overheden en
bij de relaties tussen rijksoverheid en maatschappelijke instellingen en individuele
burgers. Dit valt onder het project Andere overheid.De minister erkent de veronderstelling dat de afspraken over de kwantiteit
van het rijkspersoneel ingrijpende gevolgen hebben. Dat is nog niet aan de trendnota en het sociaal jaarverslag af te zien. Met name de maatregelen
van het Hoofdlijnenakkoord van 2003 zullen een weerslag krijgen in de cijfers
over de jaren 2004, 2005 en 2006. Verwerking van de taakstellingen wordt toegelicht
in de verschillende begrotingen. Daarbij is duidelijk dat de pijn weldegelijk
wordt gevoeld. In het jaar 2002 was er nog sprake van een toename van de omvang
van het personeel van de rijksoverheid met 5%. In 2003 heeft voor het eerst
een vermindering plaatsgevonden van het aantal bij het Rijk werkzame ambtenaren
met ongeveer 1% (1100 fte's). Het gaat natuurlijk niet om sec minder ambtenaren,
maar om een efficiënte en effectieve rijksoverheid. Het uitgangspunt
is dat het Rijk door slimmer organiseren minder mensen nodig heeft. Op onderdelen
kan er sprake zijn van een gerichte en selectieve vacaturestop. De door het
kabinet ingezette taakanalyse kan gevolgen hebben voor de omvang van onderdelen.
Door rationalisatie moet blijken of een andere sturing mogelijk is en of taakoverdracht
aan andere overheden en partners mogelijk is.Een goede monitoring behoort tot de verantwoordelijkheid van de minister.
In de trendnota worden voor de volgende jaren ook de trends op meso-niveau
weergegeven. De Kamer kan dan de effecten van het beleid inzake de kwantiteit
van de rijksdienst volgen. Het gaat om een stand van zaken, inclusief de ingezette
maatregelen en de effecten daarvan. Overigens betekent het feit dat niet te
horen is dat de overheidsorganisatie piept en kraakt dat het kabinet de zaken
efficiënt aanpakt. De taakstellingen zijn overigens financiële taakstellingen,
wat het gevaar van creatief boekhouden kent. Vandaar dat bij de omvang van
de rijksoverheid gekozen is voor bewust beleid, onder meer door het groot
project Andere overheid. Bij de behandeling van de volgende trendnota zal
specifieker ingegaan worden op dit punt. De individuele ministers moeten bij
de verschillende begrotingsbehandelingen aangesproken worden op hun prestaties
op dit vlak.De minister merkt op dat het onderzoek naar prestatiebeloning, zoals incidentele
beloning, in de eerste helft van 2005 zal plaatsvinden. Na afronding zal de
Kamer de resultaten, inclusief de beleidsconclusies, bereiken. Prestatiebeloning
is interessant genoeg om bekeken te worden in de zin van een maatgevende en
structurele oplossing. Het doel is om meer bewust om te gaan met het aspect
van beloning.Minister Remkes noemt de kernboodschap van
de trendnota dat de overheid beter moet presteren met minder geld en minder
mensen. De noodzaak daartoe is niet alleen ingegeven door de huidige economische
situatie, maar ook door de vergrijzing. Dat laatste zorgt voor hoge kosten
van zorgvoorzieningen en stelt beperkingen aan omvang en dragend vermogen
van de beroepsbevolking. Het zal binnen de overheid tot een grote uitstroom
van werknemers leiden. Ter beperking van de overheidsuitgaven en met het oog
op herstel van de concurrentiepositie zet het kabinet in op loonmatiging.
De contractlonen zijn door de akkoorden van 2002 en 2003 zeer beperkt gegroeid.
De loonkosten zijn in 2003 en het eerste kwartaal van 2004 echter gestegen
als gevolg van toename van de werkloosheid en de hogere pensioenpremies. De
wervingspositie van de overheid is gunstig als gevolg van de laagconjunctuur
en de afgenomen werkgelegenheid. In combinatie met een toegenomen werknemerstevredenheid
en een daling van ziekteverzuim en WAO-instroom wijst dit op een voldoende
arbeidsvoorwaardenpakket voor het aantrekken en behouden van personeel. Uitgangspunt
bij de relatief gunstige beloningspositie in de publieke sector is dat ook
de particuliere sector uitgaat van een zeer matige loonkostenontwikkeling.De vergrijzingproblematiek is voor de overheid op middellange termijn
groot vanwege het grote aantal oudere personeelsleden in vergelijking met
de markt en de sector zorg en welzijn. In het jaar 2004 moet de overheid 28 000
voltijdbanen vervullen om de uitstroom van werknemers op te vangen.
Bij ongewijzigd beleid gaat het in 2013 om 37 000 voltijdbanen. Omdat
de beroepsbevolking niet toeneemt, dreigt schaarste op de arbeidsmarkt, met
loonconcurrentie tussen overheid en markt als gevolg. Het beleid is dan ook
gericht op verhoging van de arbeidsparticipatie en beheersing van de kosten.
De inzet is onder meer gericht op versobering van de bestaande bovenwettelijke
socialezekerheidsregelingen, afschaffing van de regelingen voor vervroegde
uittreding en verlenging van de arbeidsduur. Het rapport van het SCP met een
vergelijking van internationale publieke prestaties biedt voor de Nederlandse
overheid verschillende mogelijkheid voor vergroting van de efficiency en verbetering
van de kwaliteit.De minister geeft aan dat de overheid voor de toekomst een wervend pakket
aan arbeidsvoorwaarden moet bieden. Erosie van de bestaande wervingspositie
zal het probleem van de vergrijzing immers versterken. Van belang daarbij
is het traditionele kenmerk voor de wervingspositie van de overheid: de verhouding
tussen beloning, secundaire arbeidsvoorwaarden en de wervende kracht van werkinhoud.
Voor een aantal sectoren is er op middellange termijn reden tot zorg, zoals
onderzoek naar de beloningsverhouding tussen markt en publieke sector laat
zien. In 2001 bestonden aanzienlijke verschillen in concurrentiepositie tussen
overheidssectoren onderling op het gebied van primaire beloning, vooral wat
betreft de hoogopgeleiden. Dit knelt vooral omdat CPB-verkenningen laten zien
dat juist de concurrentie voor het aantrekken van hoogopgeleiden de komende
jaren sterk verhevigt. Op het terrein van de arbeidsvoorwaarden staat het
kabinet dan ook een vergrote mate van beloningsdifferentiatie voor, waar nodig
in combinatie met functiedifferentiatie. Op termijn kan gekeken worden naar
de mogelijkheid om arbeidsintensieve sectoren zoals het onderwijs structureel
meer armslag te bieden. Een arbeidsmarktgerelateerde differentiatie in de
toedeling van de kabinetsruimte valt dan te overwegen binnen het huidige referentiekader.De minister vindt dat vaak in veel te algemene en bovendien negatieve
termen wordt gesproken over de publieke sector. Het blijkt veelal te gaan
om incidenten die in iedere arbeidsorganisatie voorkomen. Zij komen echter
meer publiekelijk over het voetlicht. Er bestaat grote waardering voor de
overheidsmanagers, die vaak in een aanzienlijk gecompliceerdere omgeving managen
dan in de particuliere sector.Er is een rijksbreed onderzoek naar de uitvoeringsaspecten van de beloning
van de ambtelijke top onderweg. Daaruit blijkt dat er niet gesproken kan worden
van structurele misstanden, al is er soms sprake van administratieve slordigheden
en administratieve fouten met een financieel nadeel voor het Rijk. Alhoewel
het gaat om hooguit enkele procenten van het totale aantal beslissingen, zijn
maatregelen noodzakelijk. Van de beloning van de ambtelijke top gaat immers
nadrukkelijk een voorbeeldwerking uit. Daarom worden de volgende maatregelen
genomen: herstel van gebreken in individuele besluiten en procedures, verheldering
en uniformering van arbeidsvoorwaardelijke regelgeving, versterking van departementaal
intern toezicht op belonings- en vergoedingsbeslissingen en versterking van
rijksbreed extern toezicht op bewust belonen, vertrekregelingen en functiewaardering.
Reeds in gang gezette initiatieven worden met deze maatregelen verbonden,
zoals de kabinetsvoorstellen naar aanleiding van het rapport van de commissie-Dijkstal
over herziening van de totale beloningssystematiek van de ambtelijke top alsmede
de bundeling van de personeels- en salarisadministraties bij P-Direkt.De minister stipt aan dat het onderzoek onder andere een doorlichting
bevat van de salarisadministraties van de ministeries op basis van gerichte
steekproeven. Zes ministeries hebben van de gelegenheid gebruik gemaakt om
een gehele doorlichting uit te voeren. Vervolgens zijn de departementen van
Buitenlandse Zaken, Justitie, Financiën, VROM, Verkeer en Waterstaat
en Defensie verzocht om de administratie volledig door te lichten op onregelmatigheden.
Deze aanvullende onderzoeken zijn of worden snel aangeleverd.
Het ministerie van Financiën is bezig de aanvullende onderzoeksrapporten
te verwerken in een bijlage bij de«overall»-rapportage. Op basis
daarvan worden de volgende vragen beantwoord: hoeveel aanstellingen- of ontslag-KB's
(Koninklijk besluit) ontbreken? Hoeveel ambtenaren bij het Rijk kregen bij
aanstelling een salaris in een te hoge schaal en hoeveel geld is daarmee gemoeid?
Hoeveel onrechtmatige toeslagen zijn toegekend en hoeveel geld is daarmee
gemoeid? Hoeveel afkoop van vakantiedagen boven het maximum is geconstateerd
en hoeveel geld is daarmee gemoeid? Die antwoorden zal de Kamer zo snel mogelijk
ontvangen.De herstel- en verbeteracties kosten enige tijd. Per brief van 10 november
zijn de collega-ministers echter verzocht de volgende vragen te beantwoorden:
hoeveel ontbrekende of niet-volledige KB's zijn inmiddels hersteld? Hoeveel
terugvorderingsacties zijn er gestart tegen ambtenaren die een onrechtmatige
bonus hebben ontvangen? Hoeveel geld is daarmee gemoeid? Zijn inmiddels de
nodige verbeteringen in de procedures aangebracht? De reacties van de ministeries
komen inmiddels binnen. De minister zegt toe om in de volgende trendnota te
laten zien wat er zoal aan incidentele beloningen wordt uitgekeerd in de sector
Rijk. Het kabinet tracht om in de toekomst voor zowel de publieke als de semi-publieke
sector openheid te geven over de salarissen boven het niveau van een ministerssalaris.
Over het jaar 2002 heeft de Kamer inmiddels een rapportage ontvangen over
de topmanagementgroep.Het verstrekken van toelagen is in veel sectoren een gebruikelijk en bruikbaar
verschijnsel, ook volgens de commissie-Dijkstal. Het negatieve beeld van de
overheid is echter ook aan de politiek te wijten. Na het verschijnen van het
rapport van de commissie-Van Rijn heeft Paars-II de mogelijkheid van een werkweek
van veertig uur mogelijk gemaakt.De minister deelt mede dat de Algemene Rekenkamer positief heeft gereageerd
op het verzoek van het kabinet om het onderzoek naar de rechtmatigheid van
de beloning te toetsen. De Algemene Rekenkamer zal het onderzoek en de kabinetsmaatregelen
betrekken in het onderzoek naar de rechtmatigheid van de personele uitgaven
van het Rijk. In zoverre de signalen van klokkenluiders bekend zijn, kunnen
die meegenomen worden.De aantrekkelijkheid van het onderwijs wordt niet alleen bepaald door
het niveau van de primaire beloning. Secundaire arbeidsvoorwaarden en werkinhoud
vormen een belangrijk bestanddeel van de aantrekkelijkheid. De sector onderwijs
kan ook differentiatie aanbrengen in de taken die het personeel uitvoert.
De mogelijkheid tot differentiatie in beloning van onderwijspersoneel is beperkt
door de platte organisatiestructuur. Een mogelijkheid om de beloningspositie
van onderwijzend personeel te verbeteren is differentiatie in taken. Taken
kunnen overgenomen worden door lager gekwalificeerde klassenassistenten, zodat
financiële ruimte ontstaat om hoger gekwalificeerde docenten beter te
belonen. De onderwijssector is arbeidsintensief, zodat de personeelskosten
een relatief groot deel van de totale kosten uitmaken. Het is vrijwel onmogelijk
om door middel van ICT de relatief hoge arbeidskosten omlaag te brengen. In
het jaar 2002 zijn dan ook extra middelen toegekend aan de sectoren onderwijs
en zorg. In de uitkomsten van de beloningsstudie over het jaar 2001 zijn deze
zogenaamde Van Rijn-gelden nog niet verwerkt.Vut, prepensioen en levensloop vormen een gezamenlijk dossier voor alle
overheidswerkgevers. Een en ander wordt voorbereid in het kader van het Verbond
Sectorwerkgevers Overheid (VSO), het gezamenlijke overleg van overheidswerkgevers.
Begin volgend jaar worden resultaten verwacht. Het sturen op bijzondere beloningen
is aan de leiding van de afzonderlijke departementen. De minister is van zins
om door middel van toezicht een interdepartementaal evenwicht te garanderen.
De Kamer kan daarover in de eerste helft van 2005 mededelingen verwachten
over de uitvoering door de ABD. De vraag is naar voren gekomen of voor de ABD-interim-managers een bonus
nodig is. Die krijgen bij het leveren van goede prestaties een toeslag van
10% bovenop het gewone salaris. Voor het beoordelen daarvan worden onder andere
werkafspraken gemaakt en functioneringsgesprekken gevoerd. Beloningen worden
begrensd door de opvattingen over de maximumhoogte van de ambtelijke salarissen
van de commissie-Dijkstal. Mobiliteit is vanzelfsprekend niet de doelstelling.
Doel is doorbreking van de verkokering tussen de departementen en het geven
van de gelegenheid aan mensen om hun talenten op verschillende plaatsen in
te zetten. Hiervoor bestaan richtlijnen bij de ABD. Meer in het algemeen wordt
gestreefd naar een subtiel evenwicht tussen inhoudelijke kennis en betrokkenheid
en algemene managementvaardigheden.De minister heeft er al eerder op gewezen dat inzake het vrijwillig doorwerken
na het 65-ste jaar het initiatief bij de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
ligt. Die zal hierop worden aangesproken. In de meeste overheidssectoren is
het reeds mogelijk om na het wettelijk verplichte ontslag weer in dienst te
treden. Het gebeurt echter nog te weinig.Toepassing van het lifo-principe is volgens de minister een ongerijmdheid.
Mede bepalend is echter de opstelling van de bonden. De inzet is erop gericht
om kwaliteitscriteria boven de boekhoudregel van lifo te stellen.De minister merkt op dat de overheid zich waar mogelijk inzet om de lage
loonschalen te vullen en banen voor jongeren te creëren, bijvoorbeeld
bij Defensie en via de jongerenopleidingsplaatsen (JOP). Dat is niet overal
binnen de overheid mogelijk. De functie-eisen van de werkzaamheden op het
laagste niveau zijn zodanig dat die boven het minimumloon en de laagste loonschalen
uitstijgen. Door efficiencytaakstellingen zijn veel werkzaamheden op lage
loonniveaus extern uitbesteed. De 57-plus-regeling is specifiek gericht op
het in dienst houden van jongeren. Bij de toepassing is de verplichting dat
aangetoond moet worden dat er een jongere in dienst blijft.Vastgesteld moet worden dat mannen in Nederland weinig in deeltijd werken.
Die werkelijkheid is alleen «in the long run» te wijzigen. Bij
ongewijzigd beleid zal de overheid relatief weinig mannen aantrekken. Het
kabinet wil ook voor hoogopgeleiden en voltijders een aantrekkelijke werkgever
zijn. Het wervingspotentieel moet ook niet worden beperkt.De eenzijdige aanstelling van ambtenaren bij de overheid staat tegenover
de tweezijdige arbeidsovereenkomst in de particuliere sector. De daarbij behorende
ontslagstelsels, het procesrecht en de wijze van totstandkoming van de arbeidsvoorwaarden
verschillen. Het is overigens een mythe dat ambtenaren moeilijk of slecht
te ontslaan zijn. Een lopend interdepartementaal onderzoek zal voorjaar 2005
resultaten opleveren. Op basis van het kabinetsstandpunt daarover kan de Kamer
zich hierover een oordeel vormen.Nadere gedachtewisselingMevrouw De Pater-van der Meer (CDA) wijst
op het voor 3 februari 2005 geplande debat over de brieven over de commissie-Dijkstal.
Hoe staat het met de daarover aangekondigde wetgeving?De heer Boelhouwer (PvdA) bevestigt de goede
intenties van de ABD, die in het algemeen leiden tot goede resultaten. De
minister heeft gezegd dat signalen van klokkenluiders meegenomen kunnen worden
in het onderzoek van de Algemene Rekenkamer. Welke criteria worden daarbij
gehanteerd?Kan de minister kort ingaan op het beloningsverschil tussen beleid en
uitvoering in de overheidsorganisatie? De heer Van Beek (VVD) dankt voor de gedane
toezeggingen wat betreft de volgende trendnota en het doorwerken na de leeftijd
van 65 jaar. De bespreking van enkele elementen van het Kapittel zal in de
procedurevergadering aan de orde worden gesteld.De achterstand in beloning voor wetenschappelijk opgeleiden in het onderwijs,
26%, is door de minister niet verklaard. Dit is toch een zorgelijke zaak?Minister Remkes merkt op dat aan de voorbereiding
van wetgeving in verband met het werk van de commissie-Dijkstal wordt gewerkt.
Het indienen van een wetsvoorstel vindt pas plaats na de bespreking met de
Kamer.Er ligt inmiddels een evaluatie van het lintjesbeleid. Die zal aan de
Kamer ter bespreking voorgelegd worden.De minister zegt dat klokkenluiders meegenomen kunnen worden. Uiteindelijk
is dat aan de Algemene Rekenkamer. Toegezegd wordt om de collega's erop te
wijzen dat het bestaan van klokkenluiders bij de Algemene Rekenkamer onder
de aandacht wordt gebracht.Bij de achterstand in beloning in het onderwijs is op termijn sprake van
een zorgpunt, samenhangend met het algemene beeld. Toegezegd wordt om in de
volgende trendnota meer nauwgezet bij dit punt stil te staan. Nagegaan wordt
in hoeverre zich op termijn aan de top een arbeidsmarktprobleem voordoet.In de sector Rijk zijn enige tijd geleden enige aanpassingen gepleegd
in het functiewaarderingsstelsel om de scheefheid in waardering tussen beleid
en management enerzijds en uitvoering anderzijds te herstellen. Dat biedt
extra mogelijkheden om de uitvoering beter te belonen. In het algemeen zitten
uitvoerende functies lager in de functieschalen. In de publieke sector is
de concurrentiepositie aan de top relatief slecht en beter beneden de top.De voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,Noorman-den UylDe adjunct-griffier van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties,HendrickxXNoot1Samenstelling: Leden: Kalsbeek (PvdA), Van Heemst (PvdA), Noorman-den
Uyl (PvdA), voorzitter, Vos (GroenLinks), Cornielje (VVD), Adelmund (PvdA),
De Wit (SP), Van Beek (VVD), ondervoorzitter, Van der Staaij (SGP), Luchtenveld
(VVD), Wilders (Groep Wilders), De Pater-van der Meer (CDA), Duyvendak (GroenLinks),
Wolfsen (PvdA), Spies (CDA), Eerdmans (LPF), Sterk (CDA), Van der Ham (D66),
Haverkamp (CDA), Van Fessem (CDA), Smilde (CDA), Straub (PvdA), Nawijn (LPF),
Boelhouwer (PvdA), Szabó (VVD), Van Hijum (CDA).Plv. leden: Klaas de Vries (PvdA), Dijsselbloem (PvdA), Fierens (PvdA),
Halsema (GroenLinks), Schippers (VVD), Dubbelboer (PvdA), Kant (SP), Rijpstra
(VVD), Slob (ChristenUnie), Hirsi Ali (VVD), Griffith (VVD), Rambocus (CDA),
Van Gent (GroenLinks), Çörüz (CDA), Hermans (LPF), Van Haersma
Buma (CDA), Koser Kaya (D66), Bruls (CDA), Van Bochove (CDA), Algra (CDA),
Hamer (PvdA), Varela (LPF), Leerdam (PvdA), Balemans (VVD), Eski (CDA), Vergeer
(SP). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29801-4.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl