Regels inzake het treffen van voorzieningen ten behoeve van remigratie (Remigratiewet); Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25741, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

26-03-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

25741 nr. 5

23-03-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI ALGEMEEN 1. Inleiding2. Inhoud van de Remigratiewet3. Wetsonderdelen nader beschouwd 3.1 Doelgroepen NederlandersEU-onderdanenVerlaging van de leeftijdsgrens3.2 Terugkeeroptie3.3 Visumregeling3.4 Individualisering van de uitkeringen3.5 Ziektekostenverzekering3.6 Afstand doen / Automatisch verlies van het Nederlanderschap3.8 Indexering van de periodieke uitkering3.9 Voorlichting3.10 Ontwikkelingssamenwerking en remigratie3.12 Financiële aspecten3.13 Uitkeringen3.14 Controle3.15 Nazorg3.16 Remigratie en WAO-uitkeringRelatie tussen het wetsvoorstel Remigratiewet en het wetsvoorstel
Wet beperking export uitkeringenII ARTIKELSGEWIJS Artikel 1Artikel 1, tweede lidArtikel 2Artikel 3Artikel 4Artikel 5Artikel 8Artikel 9Artikel 11Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25741Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 74 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 741Regels inzake het treffen van voorzieningen ten behoeve van remigratie
(Remigratiewet)nr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 23 maart 1998 I ALGEMEEN 1. InleidingMet belangstelling heb ik kennis genomen van het verslag van de vaste
commissie voor Binnenlandse Zaken. Met genoegen stel ik vast dat de meeste
aan het woord zijnde fracties instemmen met een wettelijke basis voor het
remigratiebeleid. Uit uw commentaar maak ik op dat uw interesse voor het remigratieterrein
onverminderd is. De redactie van deze nota volgt de indeling van de memorie
van toelichting. Daarom bevat deze nota op een aantal plaatsen verwijzingen
naar andere paragrafen.Het wetsvoorstel is aangekondigd in de brief van 21 juni 1996 (kamerstukken
II 1995/96, 24 401, nr. 19, pag. 2). De leden van de SGP-fractie stelden
dat sindsdien een behoorlijke tijd verstreken is en vroegen of hieraan bijzondere
redenen ten grondslag liggen.Eind januari 1996 hebben de Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
en ondergetekende op uw verzoek een brief (kamerstukken II 1995–96,
24 401, nr. 7) aan de Tweede Kamer gezonden over de actuele stand van
zaken van de Nederlandse remigratieregelingen en over de gedachtevorming in
het kabinet over de toekomst van het remigratiebeleid. Naar aanleiding van
deze brief heeft in maart 1996 een algemeen overleg met de vaste commissies
voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid en voor Binnenlandse Zaken plaatsgevonden.
Tijdens dat overleg is een notitie toegezegd die de hoofdlijnen zou bevatten
van het te voeren remigratiebeleid. Deze notitie is de eerder vermelde brief
van 21 juni 1996. Op uw verzoek heb ik in het najaar van 1996 de Tweede Kamer
meegedeeld dat naar verwachting een wetsvoorstel Remigratiewet voor het einde
van dat jaar aan de Raad van State zou worden aangeboden. In verband met de
complexiteit van de nieuwe maatregelen in het wetsvoorstel, met name het verstrekken
van een ziektekostenverzekering en de individualisering van de uitkeringen
alsmede een vereenvoudigde visumregeling, is het wetsvoorstel eerst in het
voorjaar van 1997 voor advies aan de Raad van State gezonden. Na het uitbrengen
van dit advies in de zomer van dat jaar is het wetsvoorstel begin november
1997 aan de Tweede Kamer aangeboden. De leden van de fractie van de PvdA waren van mening dat het niet behoren
van de Antillianen, Arubanen en de ouderen uit Spanje, Portugal, Italië
en Griekenland tot de doelgroep van de remigratieregeling niet strookt met
de doelstelling zoals in paragraaf 2.1 van de memorie van toelichting wordt
omschreven. In de paragraaf over de doelgroepen zal door deze leden op dit
punt uitvoeriger worden ingegaan.Voor de beantwoording van deze vraag wordt verwezen naar de paragraaf
over de doelgroepen (par. 3.1) in deze nota.De leden van de PvdA-fractie vroegen voorts aan welke vormen van ondersteuning
van vluchtelingen en van houders van een vergunning tot verblijf op grond
van humanitaire redenen wordt gedacht, met name wanneer deze categorieën
personen niet naar het land van herkomst, maar naar een ander land emigreren.Vluchtelingen en asielgerechtigden, die voldoen aan de in het onderhavige
wetsvoorstel genoemde criteria, ontvangen in beginsel dezelfde vormen van
ondersteuning als de andere doelgroepen van het remigratiebeleid.Accepteert het kabinet de lage arbeidsmarktparticipatie van ouderen uit
etnische minderheden als een gegeven, zo vroegen de leden van de fractie van
de VVD, of zal in het kader van de grote zorgen omtrent de lagere arbeidsmarktdeelname
van mensen van 50 jaar in het algemeen in het werkgelegenheidsbeleid maatregelen
genomen gaan worden.Voor de beantwoording van deze vraag wordt verwezen naar paragraaf 3.1,
onder: verlaging van de leeftijdsgrens.Naar aanleiding van de zinsnede dat «een Nederlandse uitkering een
relatief hoog besteedbaar inkomen oplevert in bijvoorbeeld Turkije, Marokko
en Suriname (...)» vroegen de leden van de fractie van het CDA of indexering
hier niet voor de hand ligt.Voor de beantwoording van deze vraag wordt verwezen naar paragraaf 3.8
van deze nota. 2. Inhoud van de RemigratiewetDe leden van de PvdA-fractie vroegen voorts of het kabinet van plan is
remigratie/hervestigingsprogramma's, zoals het MEDAprogramma van de EU, in
samenwerking met de betrokken landen en de organisaties van vluchtelingen
en migranten nader uit te werken en zo ja, hoe en wanneer het kabinet dergelijke
programma's zal uitwerken.Er bestaan op dit moment geen plannen om dergelijke remigratie / hervestigingsprogramma's
uit te werken in samenwerking met bestemmingslanden en organisaties van vluchtelingen
en migranten. Het kabinet wil eerst de effecten zien van deze toekomstige
wet in de praktijk, alvorens andere plannen uit te werken.Met het onderhavige wetsvoorstel wordt de Emigratiewet ingetrokken. In
het kader hiervan vroegen de aan het woord zijnde leden of deze intrekking
betekent dat voorlichting en facilitering van emigratie van Nederlanders in
het geheel worden uitgesloten. Zij vroegen om na te gaan of de gewijzigde
omstandigheden sinds 1992 geen aanleiding vormen om faciliteiten voor Nederlandse
emigranten in enigerlei vorm opnieuw in het leven te roepen.De overheidsbemoeienis met emigratie is in 1992 na uitgebreide discussie
met de Tweede Kamer beëindigd. De overwegingen, die destijds voor deze
beëindiging hebben gegolden zijn ongewijzigd. De intrekking van de Emigratiewet
is slechts een formaliteit, welke juridische maatregel is uitgesteld, omdat
deze wet eertijds als basis is gebruikt voor de remigratieregelingen. Gerichte
voorlichting over en facilitering van emigratie uit Nederland
wordt niet meer door de rijksoverheid geboden. Hiervoor worden belangstellenden
verwezen naar de ambassades en consulaten van de bestemmingslanden.De leden van de VVD-fractie dringen er bij het kabinet op aan in de rapportage
ook aandacht te besteden aan de kwantitatieve benadering. Immers, het zou
toch ook het kabinet tot nadenken moeten stemmen dat de faciliteiten volgend
uit de Remigratiewet voldoen, maar desondanks weinig mensen van de regeling
gebruik zouden maken. Hierop vroegen deze leden een reactie. De leden van
de fractie van het CDA vernamen graag wat het «niet primair van belang
zijn hoeveel personen daadwerkelijk een beroep doen en feitelijke remigreren»
betekent voor de inhoud van het beleid.Het kabinet beoogt met dit wetsvoorstel niet dat een bepaald aantal personen
van deze regelingen gebruik zal maken. Het voorstel heeft tot doel faciliteiten
te bieden voor degenen die na zorgvuldige afweging besluiten om te remigreren.
Welke aantallen dat zijn, valt niet te voorspellen en hangt van verschillende
factoren af. Het kabinet heeft eerder gesteld, dat indien op termijn 10% á
15% van de potentiële remigranten gebruik maakt van de regelingen dat
dit de moeite waard zal zijn geweest.In aansluiting hierop verzochten de leden van de CDA-fractie aan hen uiteen
te zetten wat de financiële gevolgen van dit wetsvoorstel in concreto
zijn.Voor de beantwoording van deze vraag wordt verwezen naar paragraaf 3.12. 3. Wetsonderdelen nader beschouwd 3.1 Doelgroepen NederlandersDe leden van de CDA-fractie vroegen vervolgens of de vigerende nationaliteitswetgeving
van de Nederlandse Antillen, Aruba en Suriname het moeilijk maken om gebruik
te maken van de Nederlandse remigratieregeling. Zo ja, is het kabinet bereid
hierover overleg te voeren? Voorts vragen de leden van de CDA-fractie de inhoud
van de afspraken met Suriname ter zake weer te geven. Ook de leden van de
PvdA-fractie vroegen hiernaar.Voor de antwoorden op bovenstaande vragen met betrekking tot Suriname
wordt verwezen naar paragraaf 3.6 van deze nota. Met betrekking tot de Nederlandse
Antillen en Aruba geldt het volgende.In 1993 zijn de remigratieregelingen gesloten voor personen met de Nederlandse
nationaliteit. Gelet op het feit dat de Nederlandse Antillen en Aruba behoren
tot het Koninkrijk der Nederlanden en de Antillianen en Arubanen over de Nederlandse
nationaliteit beschikken zijn de huidige remigratieregelingen en ook het onderhavige
wetsvoorstel niet op hen van toepassing. Voor Antillianen en Arubanen is denkbaar
om specifieke projecten voor beperkte tijdsduur te ontwikkelen.De leden van de fractie van de PvdA vroegen of het voornemen met betrekking
tot het ontwikkelen van specifieke projecten voor een beperkte tijdsduur voor
de Nederlandse Antillen en Aruba ook betekent dat in het kader van deze projecten
ook faciliteiten op basis van de Basisremigratiesubsidieregeling 1985 hiervan
onderdeel kunnen uitmaken. De leden van de CDA-fractie vroegen in dit kader
hoe het kabinet de genoemde «specifieke» projecten ziet. Er zijn thans nog geen specifieke projecten voor Antillianen en Arubanen
in ontwikkeling. De opportuniteit van dergelijke projecten zal indien nodig
mede in overleg met de respectievelijke regeringen worden vastgesteld.Tot slot vroegen de aan het woord zijnde leden het in 3.6 genoemde «al
hetgeen te doen wat in redelijkheid mogelijk is, om de nationaliteit van het
bestemmingsland met bekwame spoed te verkrijgen» nader toe te lichten,
ondermeer op het punt van juridische hardheid.Voor het antwoord op deze vraag wordt eveneens verwezen naar paragraaf
3.6. EU-onderdanenDe leden van de fracties van de PvdA, de RPF, de SGP, het CDA, het GPV
en GroenLinks hadden vragen gesteld over het niet behoren tot de doelgroep
van dit wetsvoorstel van de ouderen uit Spanje, Portugal, Italië en Griekenland
die naar Nederland zijn gekomen als buitenlandse werknemers. Is het juridisch
houdbaar, zo werd gevraagd, dat ex-werknemers uit diverse landen wel aanspraak
kunnen maken op de remigratiefaciliteiten en de ex-werknemers uit de huidige
zuidelijke EU-lidstaten hierop geen aanspraken kunnen doen. Voorts werd een
nadere uiteenzetting gevraagd over de stelling van het kabinet dat EU-onderdanen
niet als doelgroep kunnen worden erkend, omdat het juridisch kwetsbaar is
onderscheid te maken tussen EU-onderdanen. Een aantal fracties vroegen ook
of de intertijd gesloten wervingsakkoorden geen grondslag zijn om in het bijzonder
oudere migranten uit de reeds genoemde landen onder de werking van dit voorstel
te brengen.Met nadruk zij gesteld dat vanaf de inwerkingtreding van de huidige Basisremigratiesubsidieregeling
1985 en de Remigratieregeling 1985 deze regelingen niet van toepassing zijn
op personen die afkomstig zijn uit landen die behoren tot de EU. Italië
en Griekenland behoorden in 1985 al tot de EU. Spanje en Portugal zijn per
1 januari 1986 tot de EU toegetreden. Personen uit deze EU-landen behoren
dan ook al sinds 1985/1986 niet tot de doelgroep van de remigratieregelingen.
De regelingen zijn korte tijd alsnog opengesteld voor Grieken, Portugezen
en Spanjaarden tot het moment, dat de betrokken lidstaten gingen deelnemen
in het vrije verkeer van personen binnen de EU. De argumenten die het kabinet
indertijd hanteerde zijn nog steeds valide. Het is juridisch kwetsbaar om
een onderscheid te maken tussen onderdanen van de verschillende landen van
de Europese Unie. Bovendien is het EU-onderdanen steeds toegestaan om zich,
ook na remigratie, wederom in Nederland te vestigen als zij over voldoende
bron van inkomen beschikken. Het onderhavige wetsvoorstel houdt dan ook op
dit punt geen wijziging in, maar het bestaande beleid met betrekking tot personen
uit de EU-landen wordt voortgezet. Het is juridisch houdbaar dat ex-werknemers
uit bijvoorbeeld Turkije en Marokko wel gebruik kunnen maken van de faciliteiten
van de huidige remigratieregelingen en in de toekomst van de faciliteiten
van dit wetsvoorstel en ex-werknemers uit de zuidelijke EU-landen niet. Het
behoren tot de EU heeft tot gevolg dat in de nationale wetgeving, van in dit
geval Nederland, rekening moet worden gehouden met de bepalingen van het EU-Verdrag.
Dit geldt uiteraard niet voor de nationale wetgeving gericht op personen uit
Turkije en Marokko. Voorts ziet, gelet op het EU-verdrag, het kabinet geen
mogelijkheid om onderscheid te maken tussen personen uit Spanje en personen
uit Frankrijk of Duitsland. Ook de indertijd gesloten wervingsakkoorden bieden
hiertoe geen grondslag. De inhoud van deze wervingsverdragen betreft vooral
bepalingen met betrekking tot aanwerving en tewerkstelling en voorwaarden
voor indienstneming en algemene arbeidsvoorwaarden.Overigens kan op termijn worden overwogen of analoog aan de mogelijkheden
voor Antillianen en Arubanen, buiten het kader van dit wetsvoorstel,
tijdelijke specifieke projecten kunnen worden ontwikkeld voor oudere personen
uit de zuidelijke EU-landen die op basis van de wervingsverdragen naar Nederland
zijn gekomen en hier te lande reeds geruime tijd verblijven.De leden van de VVD-fractie kan ik desgevraagd meedelen dat er geen gegevens
beschikbaar zijn over de belangstelling voor remigratie onder niet-Europeanen,
die thans geen deel uitmaken van de voorgestelde doelgroep.Voor de vraag van de leden van de VVD-fractie over welke afspraken er
zijn gemaakt met Suriname wordt verwezen naar paragraaf 3.6 van deze nota.Voorts vroegen de leden van de fractie van de VVD of de begeleiding van
remigranten vanuit Nederland groepsgericht en professioneel zal plaatsvinden
met daarbinnen maatwerk. En betekent maatwerk ook dat terugkeer verloopt onder
de condities en voorwaarden die gelden in het land van herkomst, opdat de
remigrant aldaar niet in een uitzonderingspositie komt te verkeren, zo vroegen
deze leden.De voorlichting over de remigratieregelingen wordt verzorgd door het Nederlands
Migratie Instituut (NMI). Dit instituut houdt hiervoor individuele spreekuren
verspreid door het land. Daarnaast organiseert het NMI voorlichtingsbijeenkomsten
voor groepen en desgewenst ook voor bepaalde categorieën, zoals voor
vrouwen of jongeren. In voorkomend geval doen remigranten na hun vertrek nog
een beroep op de dienstverlening of bemiddeling door het NMI voor eventuele
vragen of problemen bijvoorbeeld aangaande de uitkering. Desgewenst biedt
de Sociale Verzekeringsbank, die is belast met de behandeling van de aanvraagformulieren
en met de uitbetaling van de uitkeringen in het buitenland, ook voorlichting
over de toepassing van de remigratieregelingen. Voor de relatie van het remigratiebeleid
met Ontwikkelingssamenwerking zij verwezen naar het antwoord onder paragraaf
3.10. Verlaging van de leeftijdsgrensAccepteert het kabinet de lage arbeidsmarktparticipatie van personen uit
etnische minderheden als een gegeven, zo vroegen de leden van de fractie van
de VVD, of zal in het kader van de grote zorgen omtrent de lagere arbeidsmarktdeelname
van mensen van 50 jaar in het algemeen in het werkgelegenheidsbeleid maatregelen
genomen gaan worden. De leden van de fractie van het CDA vroegen een uitgebreidere
toelichting te geven op haar keuze om de leeftijdsgrens niet te verlagen van
50 naar 45 jaar. Bovendien vroegen deze leden of het niet wenselijk is ook
een relatie te leggen naar de positie van betrokkenen op de Nederlandse arbeidsmarkt.
Deze leden waren van oordeel dat in situaties waarbij sprake is van een zeer
langdurige (drie jaar en meer) werkloosheid zonder enig perspectief, de bepaling
van de leeftijdsgrens in het geheel achterwege kan worden gelaten. Wat is
het oordeel van het kabinet hierover? Ook de leden van de fractie van D66
waren van mening dat de leeftijdsgrens om voor de voorzieningen uit de Remigratiewet
in aanmerking te komen, verlaagd zou moeten worden naar 45+. Voorts waren
de leden van de fractie van GroenLinks van mening dat een minimumleeftijd
van 40 jaar beter zou passen. Zij vonden dat het criterium dient te zijn of
mensen nog kans maken om op de arbeidsmarkt te slagen.De leden van de GPV-fractie vroegen op welke cijfers de stelling berust,
dat de werkloosheid van personen in de leeftijd van 45 tot 50 jaar weliswaar
hoger, maar niet hoger, eerder iets lager is dan die van de totale beroepsbevolking.
Komen deze cijfers overeen met de cijfers uit de enquête beroepsbevolking
ten aanzien van de netto-arbeidsparticipatie van personen uit
minderheidsgroepen tussen 45 en 65 jaar, zo vroegen deze leden. Wat verzet
zich ertegen deze personen de kans te bieden op een arbeidzame herstart in
het land van herkomst? Voorts vroegen deze leden of budgettaire overwegingen
op dit punt een rol spelen. De leden van de GPV-fractie vroegen of er niet
voldoende aanleiding is de leeftijdsgrens te verlagen naar bijvoorbeeld 45
of 47 jaar. Tot slot vroegen deze leden of er inzicht kan worden gegeven in
het aantal personen uit minderheidsgroepen, dat onder vigeur van de huidige
Remigratieregeling 1985 naar onderscheiden bestemmingslanden is teruggekeerd.In de al eerde genoemde Hoofdlijnennotitie inzake het remigratiebeleid
van 21 juni 1996 is uiteengezet, waarom het kabinet geen voorstander is van
een leeftijdsverlaging voor de Remigratieregeling 1985 voor vijftigplussers
(kamerstukken II 1995/96, 24 401, nr. 19, pag. 5). De argumenten daarvoor
zijn nog dezelfde. Budgettaire overwegingen spelen hierbij geen rol.Dit wetsvoorstel richt zich onder meer op oudere migranten vanaf 50 jaar.
Op basis van cijfers van de Enquête beroepsbevolking (EBB) 1996 van
het CBS kan worden vastgesteld, dat de netto-participatie (= werkzame personen
in % van de bevolking. Bron SZW, op basis van de Enquête beroepsbevolking
1996 (CBS)) van deze groep 24% bedraagt (verg. onder autochtonen 40%). De
netto-participatie van migranten in de leeftijd 45–49 is aanmerkelijk
hoger namelijk. 42% (vergelijk autochtonen 69%). De netto-participatie in
de categorie 45–49 is weliswaar laag (42%) maar hoger dan de gemiddelde
netto-participatie onder de totale groep (41%). Op basis van de EBB 1996 kan
ook worden vastgesteld dat het aandeel werklozen in de groep 50–64-jarigen
75% bedraagt (vergelijk autochtonen 60%). Van de groep 45–49 jarigen
had 58% (vergelijk autochtonen 31%) geen werk (tenminste 12 uur per week).
Het kabinet wil zich niet neerleggen bij de hoge werkloosheid van minderheden
in de leeftijdcategorie 45–49. Het kabinet verwacht dat de trend van
de aantrekkende arbeidsmarkt, in combinatie met de algemene maatregelen gericht
op het beperken en voorkomen van de uitstroom van oudere werknemers en de
nieuwe impuls die aan het arbeidsmarktbeleid voor minderheden is gegeven,
ook ten goede zal komen aan oudere werkzoekenden uit minderheidsgroepen. In
antwoord op de vraag van de leden van de GPV-fractie wil het kabinet opmerken
dat migranten in beginsel vrij staat terug te keren naar het land van herkomst
om aldaar een arbeidzame herstart te maken.In bijgaand overzicht wordt een inzicht gegeven in het aantal personen
uit minderheidsgroepen, dat onder vigeur van de huidige Remigratieregeling
1985 naar onderscheiden bestemmingslanden is teruggekeerd. BestemmingslandAantal
geremigreerde huishoudens Turkije3200 Marokko1900Spanje / Portugal 400 vrm. Joegoslavië 100 Chili 70 Overig Afrika 60 Overig Europa 20 Overig
Amerika 20 Totaal5770De leden van de VVD-fractie vroegen of leeftijdsgrensverlaging in het
land van herkomst de kansen op een succesvolle terugkeer aldaar niet vergroten.
Tevens vroegen deze leden of daarentegen leeftijdgrensverlaging niet nadelig
is voor de eventuele kinderen die in Nederland scholing volgen.Er zijn onvoldoende gegevens beschikbaar om hierop in algemene zin een
antwoord te kunnen geven. Wel kan worden opgemerkt dat ouderen en jongeren
problemen bij hervestiging kunnen ondervinden, die wellicht verschillend van
aard zijn. Voortijdig afbreken van een schoolopleiding in Nederland is uiteraard
nadelig. Er bestaat echter een mogelijkheid om wat oudere kinderen op grond
van een voogdijregeling in Nederland tijdelijk achter te laten, bijvoorbeeld
om een schoolopleiding af te maken. 3.2 TerugkeeroptieDe leden van de fracties van de PvdA, het CDA, D66, GroenLinks, de SGP
en de SP waren voor opneming van een terugkeeroptie in het wetsvoorstel. Hierbij
wordt door enkele fracties verwezen naar de motie Apostolou c.s. (kamerstukken
1995/96, 24 401, nr. 16). De leden van de PvdA-fractie zijn voorstander
van een terugkeeroptie van drie jaar verbonden aan bepaalde voorwaarden. De
leden van de CDA-fractie en van de fractie van D66 achten een terugkeeroptie
voor tenminste een jaar wenselijk. De leden van de fractie van de SP vroegen
of ook met een terugkeeroptie de beslissing tot remigratie niet ingrijpend
is. Voorts vroegen de leden van de SGP-fractie waarom een terugkeerregeling
een serieuze beslissing om terug te keren naar het land van herkomst in de
weg staat. Wordt het belang van de remigrant volledig recht gedaan door hem
hier te lande een definitieve beslissing te laten nemen waarvan de gevolgen
pas in de praktijk in het land van herkomst in hun totaliteit worden gevoeld
en beleefd? Is het kabinet van oordeel dat indien gebruikt zou worden gemaakt
van een terugkeermogelijkheid de betrokken remigrant in een dusdanige achterstandspositie
zou terechtkomen dat dit terugkeer in de Nederlandse samenleving definitief
onmogelijk moet maken, zo vroegen deze leden.Het doel van het remigratiebeleid is voor personen die de wens tot remigratie
niet zelfstandig kunnen verwezenlijken en die afkomstig zijn uit de doelgroepen
van het integratiebeleid faciliteiten te scheppen, welke het voor hen mogelijk
maken te remigreren. In dit wetsvoorstel zijn deze faciliteiten geregeld.
In de toelichting bij dit wetsvoorstel is uiteengezet dat twee groepen niet-Nederlanders
het recht hebben om zich na remigratie opnieuw in Nederland te vestigen. Anders
dan de aan het woord zijnde leden is het kabinet van mening dat het verruimen
van een terugkeeroptie zoveel nadelen met zich brengt dat daardoor de kans
op een succesvolle remigratie niet wordt bevorderd. De mogelijkheid van terugkeer
naar Nederland, binnen een of drie jaar, zoals door sommige leden wordt voorgesteld,
maakt het minder noodzakelijk om een weloverwogen beslissing tot remigratie
te nemen. De opvatting van het kabinet is dat de beslissing om te remigreren
een serieuze beslissing dient te zijn waarop men niet lichtvaardig moet kunnen
terugkomen. Een nadeel is voorts dat de mogelijkheden voor een terugkeeroptie
gevolgen kan hebben voor de attitude waarmee men zich in het bestemmingsland
vestigt: de noodzaak om zich echt in te spannen om er een succes van te maken
kan daardoor verminderen. De terugkeeroptie zou kunnen worden beschouwd als
een soort «vangnet» voor het geval de remigratie minder succesvol
blijkt te zijn. Het kabinet is bovendien van mening dat aan het belang van
de remigrant recht wordt gedaan door een goede en uitgebreide voorlichting
en een mede op grond daarvan goede voorbereiding van de beslissing om te remigreren.
Eveneens een nadeel van het openen van de mogelijkheid van een terugkeeroptie
is dat degenen waarin is geïnvesteerd in het inburgeringstraject, en
mogelijk ook een arbeidsmarkttraject, na terugkeer uit het bestemmingsland
(opnieuw) in een achterstandssituatie kunnen geraken. Mede gelet op deze nadelen
heeft het kabinet vooralsnog niet het voornemen om de mogelijkheden voor een
terugkeeroptie verder te verruimen.De leden van de GPV-fractie steunen het kabinet in de opvatting, dat er
geen aanleiding is de mogelijkheid van een terugkeer naar Nederland,
anders dan een tijdelijke terugkeer, aan remigranten toe te staan. In dit
verband vragen deze leden naar de mogelijkheden reeds succesvol geremigreerden
periodiek in te schakelen bij het geven van voorlichting aan diegenen die
remigratie overwegen.Het Nederlands Migratie Instituut (NMI) verzorgt de voorlichting over
de remigratieregelingen. Indien het NMI hierbij van de diensten van succesvol
geremigreerden gebruik zou willen maken, is dit uiteraard ter beoordeling
van het NMI. Het NMI zal in ieder geval op de hoogte worden gesteld van deze
suggestie.Voor het antwoord op de vraag van de leden van de GPV-fractie naar de
mogelijkheden het aantal steunpunten in de landen van herkomst uit te breiden
om de risico's van mislukkingen na remigratie verder te beperken, wordt verwezen
naar paragraaf 3.15.De leden van de fractie van de VVD vroegen welke waarde het kabinet hecht
aan het gebruik van het woord «vooralsnog» in de memorie van toelichting
op pagina 7.Met het woord «vooralsnog» wordt aangegeven dat in het kader
van remigratie het kabinet op dit moment geen voorstander is van een terugkeeroptie. 3.3 VisumregelingDiverse fracties hebben opmerkingen gemaakt over een visumregeling. De
leden van de PvdA-fractie kunnen instemmen met de voorgestelde visumregeling
en vroegen aan welke geldigheidsduur van een visum het kabinet denkt. Is dit
5 of 10 jaar. De leden van de fractie van het CDA vroegen een reactie op hun
standpunt dat misbruik op dit punt kan worden voorkomen middels een systeem
van een borgsom in combinatie met stopzetting van de uitkering. Tevens vroegen
deze leden een toelichting op de stand van zaken met betrekking tot de geopperde
suggestie om voorafgaand aan de remigratie een zo geheten terugkeervisum te
verstrekken. Hoever is het gevorderd met de vereiste wettelijke aanpassing
van de regelgeving? De leden van de fracties van D66 en het GPV vroegen hoeveel
jaren het meerjarig visum gaat beslaan en wat de procedure voor verlenging
zal inhouden. De leden van de fractie van GroenLinks vonden de belofte van
een terugkeervisum te vaag, met name gezien de ontwikkelingen naar Europese
normen voor afgifte van een visum. Voorts vroegen de leden van de RPF-fractie
of de nu voorgestelde mogelijkheid van een terugkeervisum, voor onder andere
familiebezoek, ook geldt voor remigranten die gebruik hebben gemaakt van de
huidige remigratieregeling. Deze leden zijn van mening dat er veel voor pleit
om hen hierbij gelijk te behandelen.Met het oog op het optimaliseren van het remigratiebeleid en met inachtneming
van de Schengen-regelgeving is het mogelijk voor remigranten die met gebruikmaking
van de Remigratieregeling 1985 zijn teruggekeerd, een soepele visumprocedure
toe te passen. Remigranten kunnen, wanneer zij daartoe een verzoek doen bij
de Nederlandse Vertegenwoordiging in het bezit worden gesteld van een visum
met een geldigheidsduur van 5 jaar voor meerdere inreizen, mits het reisdocument
voor eenzelfde periode geldig is. Zij dienen voorafgaande aan de afgifte van
dit visum te tonen, dat zij zijn geremigreerd overeenkomstig de regeling.
De Nederlandse Vertegenwoording controleert een en ander op basis van de uitkeringsgegevens
van de Sociale Verzekeringsbank. Dit betekent dat zij slechts eens in de 5
jaar of bij vernieuwing van het paspoort een visum behoeven aan te vragen
bij de Nederlandse Vertegenwoordiging in het land van herkomst en op basis
van dit visum een onbeperkt aantal keren kunnen inreizen. De enige restrictie
is dat zij per half jaar maximaal 90 dagen in Nederland mogen verblijven.
Over de verdere uitvoering en de controle zullen nog nadere afspraken
worden gemaakt. Naar verwachting zal de procedure toegepast kunnen worden
tegelijkertijd met de inwerkingtreding van de Remigratiewet.Voor de afgifte van visa is de Schengenregelgeving maatgevend. Het ligt,
met het oog op de verdere ontwikkelingen met betrekking tot visumregelgeving
binnen de EU voor de hand dat de voorgenomen procedure ook daar niet op bezwaren
zal stuiten.Er is afgezien van gebruikmaking van het systeem van een terugkeervisum
in dit verband. Na ampel beraad blijkt een terugkeervisum geen bruikbaar instrument.
Dit nationale visum geeft slechts de mogelijkheid tot terugkeer naar Nederland
aan vreemdelingen aan wie het is toegestaan om in Nederland een (definitieve)
beslissing over hun verblijf af te wachten, voorzover zij voldoen aan de daartoe
gestelde vereisten. Daarnaast kan het ook worden afgegeven aan vreemdelingen
die in Nederland zijn toegelaten voor een verblijf van langer dan 3 maanden,
maar het visum nodig hebben voor een reis door of naar een land buiten Nederland
(het Schengen-gebied), bijvoorbeeld ter verkrijging van visumfaciliteiten
voor of toegang tot dat land. Bijkomend nadeel is dat een dergelijk visum
niet toepasbaar zou zijn in gevallen men reeds geremigreerd is, hetgeen met
de hierboven bedoelde soepele visumprocedure wel mogelijk is. 3.4 Individualisering van de uitkeringenDe leden van de fracties van de PvdA, D66 en GroenLinks vroegen of deze
wet van toepassing zal zijn op remigranten die op grond van de Remigratieregeling
1985 zijn geremigreerd met name voor wat betreft de ziektekostenverzekering
en de individualisering van de uitkering. Zij bepleiten dat reeds eerder vertrokken
remigranten op deze punten onder de werking van deze toekomstige wet dienen
te vallen.Het verstrekken van genoemde voorzieningen aan remigranten die voor inwerkingtreding
van deze wet zijn geremigreerd spoort niet met het uitgangspunt van budgettaire
neutraliteit, die het kabinet zich bij dit voorstel heeft voorgenomen. Voor
wat betreft de ziektekostenverzekering vindt nader overleg plaats met de Minister
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.De leden van de fractie van de VVD vroegen of de Nederlandse partner van
een remigrant bij verbreking van de relatie naar Nederland kan terugkeren
en zo nodig een beroep kan doen op de bijstand.Indien een remigrant met een Nederlandse partner remigreert naar het land
van herkomst van de remigrant en de relatie houdt aldaar geen stand, dan kan
de Nederlandse partner terugkeren naar Nederland. Deze persoon kan vervolgens,
indien aan de voorwaarden van de Algemene bijstandswet wordt voldaan, een
beroep doen op bijstand.Voorts vroegen deze leden of in het geval van verbreken van de relatie
het Nederlands recht of dat van het land van herkomst geldt.Bij verbreking van de relatie in het bestemmingsland geldt in beginsel
het recht van dat land. In de GBA worden zowel echtscheidingen die in Nederland
zijn uitgesproken, als buitenlandse echtscheidingen geregistreerd. De betrokkene
dient een afschrift van het echtscheidingsvonnis te overleggen dat is gewaarmerkt
door de instantie die de echtscheiding heeft uitgesproken.De leden van de fractie van de SGP kunnen zich voorstellen dat de na echtscheiding
op de remigratie-uitkering de rechthebbende ex-echtgenoot in ieder geval voor
een gedeelte meebetaalt aan de uitkering van de zonder uitkering achterblijvende
partner. Hoe kijkt het kabinet aan tegen deze parallel met de hier te lande
gebruikelijke alimentatie. Beide situaties kunnen niet met elkaar worden vergeleken. Wel vergelijkbaar
is de situatie met een echtpaar dat in Nederland een bijstandsuitkering ontvangt.
Zij ontvangen een uitkering van 100%. Na scheiding ontvangen man en vrouw
ieder een bijstandsuitkering van 70%. Deze percentages gelden ook voor de remigratie-uitkeringen: vóór
de scheiding 100% en ná de scheiding ieder 70%. In Nederland is het
betalen van alimentatie aan de orde, indien een van beide partners een zodanig
inkomen heeft dat op grond daarvan in het levensonderhoud van de andere partner
moet worden voorzien, zodat deze geen beroep hoeft te doen op de Abw. 3.5 ZiektekostenverzekeringDe leden van de D66-fractie zouden graag vernemen op welke wijze een tegemoetkoming
in de ziektekosten wordt vastgesteld, voor die bestemmingslanden waarmee geen
verdrag is gesloten in het kader van verzekerden in de zin van de Ziekenfondswet.
Is er voldoende informatie beschikbaar vanuit de verschillende bestemmingslanden
over prijspeil, welvaartsniveau en kosten van gezondheidszorg, zodat de verschillende
tegemoetkomingen nauwgezet kunnen worden vastgesteld, zo vroegen deze leden.
De leden van de fractie van de RPF vroegen op welke manier inzicht verkregen
kan worden in de werkelijk gemaakte kosten bij ziekte en medische behandeling.Ten aanzien van de landen waarmee geen verdrag in het kader van de verzekerden
in de zin van de Ziekenfondswet is gesloten, kunnen verschillende wegen worden
bewandeld. De eerste weg is het op termijn sluiten van een dergelijk verdrag
met het bestemmingsland. Een andere mogelijkheid is dat aan de remigrant een
tegemoetkoming wordt verstrekt voor het zelf afsluiten van een verzekering
tegen ziektekosten in het bestemmingsland.De hoogte van de tegemoetkoming wordt als volgt bepaald. In het wetsvoorstel
wordt uitgegaan van een tegemoetkoming in de ziektekosten van in totaal f 2200
per rechthebbende per jaar. Deze tegemoetkoming is gebaseerd op een ziekenfonds-
en een AWBZ-component.Voor het ziekenfondsdeel wordt een procentuele premie van f 800 en
een nominale premie van f 700 gehanteerd. Uit de ervaring van het Ministerie
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport met verdragsregelingen, waarbij aan
vergelijkbare categorieën verzekerden een dekking tegen ziektekosten
wordt aangeboden, blijkt dat de premie voldoende is om de te verwachten kosten
te dekken.Ter dekking van de AWBZ verstrekkingen, wordt uitgegaan van een procentuele
premie van f 700 per jaar; een nominale premie is niet van toepassing.Van de meest belangrijke bestemmingslanden (Turkije, Marokko, Tunesië)
is onderzocht wat de kosten zouden zijn van een particuliere verzekering,
indien deze in het bestemmingsland kan worden afgesloten. Uit het onderzoek
blijkt dat de tegemoetkoming die in het kader van het wetsvoorstel wordt geboden,
voor deze landen opweegt tegen de kosten van een particuliere verzekering.Het kabinet heeft niet het voornemen om voor elk bestemmingsland een gedifferentieerde
tegemoetkoming te hanteren. Niet alleen omdat dit de uitvoering van de regeling
te ingewikkeld zou maken, maar ook omdat voor bepaalde landen simpelweg de
kosten voor een ziektekostenverzekering niet te bepalen zijn. Dit laatste
geldt bijvoorbeeld voor sommige ontwikkelingslanden.De leden van de D66-fractie vroegen hoe het kabinet het zogenaamde «lumpsum»-systeem
beoordeelt, een systeem zoals dat nu bestaat in landen waar Nederland een
verdrag mee heeft gesloten voor de ziektekosten van gepensioneerde Nederlanders.
Deze leden zouden graag vernemen waarom een «lumpsum»-systeem
ook niet van toepassing zou kunnen zijn op remigranten, zoals deze zijn beschreven
in het remigratievoorstel.Het «lumpsum-systeem» is een van de vormen van afrekeningsovereenkomsten
die Nederland hanteert in verdragen waarvan de verlening van medische zorg
aan wederzijds verzekerden deel uitmaakt. Aan de afrekeningsovereenkomst ligt
de in het verdrag opgenomen verplichting ten grondslag dat aan personen die
verzekerd en woonachtig zijn in het ene land maar hun woonplaats overbrengen
naar het grondgebied van de verdragspartner verstrekkingen worden verleend
die zijn voorzien in het kader van de wettelijke ziektekostenverzekering in
het nieuwe woonland. De kosten van de verleende medische zorg komen evenwel
ten laste van het bevoegde orgaan. Dat wil zeggen het orgaan waarbij betrokkene
verzekerd is (en blijft). Al naar gelang de verdragsrelaties en categorieën
van verzekerden vindt vergoeding plaats hetzij op basis van werkelijk gemaakte
kosten, hetzij op basis van vaste bedragen, die zijn gebaseerd op de gemiddelde
kosten van medische zorg die in een jaar in het woonland per verzekerde of
medeverzekerde persoon worden uitgegeven. Ten aanzien van gepensioneerden
kan nog onderscheid worden gemaakt naar kosten van personen boven en personen
beneden de 65 jaar, zulks in verband met het hogere kostenniveau van pensioengerechtigden.
In het algemeen geldt evenwel dat in geval van vaste bedragen de werkelijke
kosten zoveel mogelijk worden benaderd. De verdragsrechtelijke regels zijn
in het algemeen gebaseerd op wederkerigheid.Voor wat betreft personen die remigreren naar een verdragsland en voor
wie een ziektekostenverzekering in het leven wordt geroepen zullen nadere
regels ook moeten worden opgenomen in de bestaande verdragen voor wat betreft
de te realiseren aanspraken in het bestemmingsland en de vergoeding van de
kosten van de aldaar verleende medische zorg. Een «lumpsum»-systeem
als hiervoor omschreven kan niet worden toegepast zonder verdragsrechtelijke
regeling inzake de aanspraken van de krachtens de wettelijke regelingen te
verlenen medische zorg. 3.6 Afstand doen / Automatisch verlies van het NederlanderschapDe leden van de CDA-fractie vroegen of de vigerende nationaliteitswetgeving
van Suriname het moeilijk maakt om gebruik te maken van de Nederlandse Remigratieregeling?
Zo ja, is het kabinet bereid hierover overleg te voeren? Voorts vragen de
leden van de CDA-fractie de inhoud van de afspraken met Suriname ter zake
weer te geven. Ook de leden van de PvdA-fractie en van de VVD-fractie vroegen
hiernaar.De huidige nationaliteitswetgeving van Suriname schrijft voor dat de Surinaamse
nationaliteit verworven kan worden, nadat men 5 jaar in Suriname heeft gewoond.
Indien echter de persoon een vreemde nationaliteit bezit (bijvoorbeeld de
Nederlandse) doch in Suriname is geboren of ooit de Surinaamse nationaliteit
heeft verworven, kan op verzoek door de President de Surinaamse nationaliteit
worden verleend. In deze laatste situatie geldt niet de voorwaarde dat men
een bepaalde termijn in Suriname moet hebben gewoond. Vereist is enkel dat
de persoon zijn woonplaats dan wel zijn hoofdverblijf in Suriname heeft. Voor
personen die alleen beschikken over de Nederlandse nationaliteit kan op grond
van het bovenstaande vanuit Nederland niet de Surinaamse nationaliteit worden
verworven. Op grond van de huidige remigratieregelingen dient echter bij remigratie
afstand te worden gedaan van de Nederlandse nationaliteit. Dit brengt met
zich dat op dit moment, gelet op de huidige remigratieregelingen en de Surinaamse
nationaliteitswetgeving, het feitelijk onmogelijk is om met de remigratievoorzieningen
naar Suriname te remigreren. Overigens doet zich dit probleem niet alleen
met Suriname voor. In de nationaliteitswetgevingen van praktisch alle landen is opgenomen dat men eerst een bepaalde periode in dat land
moet hebben gewoond of in dat land moet wonen voordat de nationaliteit van
dat land kan worden verworven. (De Rijkswet op het Nederlanderschap bevat
ook een dergelijk bepaling.) Om het remigreren naar Suriname met behulp van
de remigratievoorzieningen voor de toekomst feitelijk mogelijk te maken is
in het onderhavige wetsvoorstel opgenomen dat voor vertrek deze personen dienen
te verklaren dat zij bereid zijn in het bestemmingsland al hetgeen te doen
wat in redelijkheid mogelijk is, om de nationaliteit van dat bestemmingsland
met bekwame spoed te ver/herkrijgen. Indien de nationaliteit van het bestemmingsland
is verkregen verliest de remigrant automatisch de Nederlandse nationaliteit.
Over een en ander zullen besprekingen worden gevoerd met de daarvoor in aanmerking
komende landen. Overigens geldt in relatie tot Suriname nog steeds de Overeenkomst
tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Republiek Suriname inzake de binnenkomst
en het verblijf van wederzijdse onderdanen (Trb. 1981, nr. 35).De leden van de CDA-fractie vroegen ook het in paragraaf 3.6 van de toelichting
genoemde «al hetgeen te doen» nader toe te lichten, ondermeer
op het punt van juridische hardheid. De leden van de fractie van GroenLinks
vroegen in dit kader in hoeverre gecontroleerd kan worden of iemand voldoende
zijn best doet om de nationaliteit van het land van herkomst te verwerven.
Welke eisen worden hieraan gesteld? Ook de leden van de VVD-fractie vroegen
op welke wijze wordt nagegaan, of betrokkenen inderdaad alles in het werk
stellen om de nationaliteit van het bestemmingsland te verkrijgen. Wat zullen
de gevolgen zijn van het niet aflossen van de belofte, zo vragen deze leden.
De leden van de GPV-fractie vroegen in dit verband op welk moment er met sancties
zal worden gereageerd wanneer de bedoelde verplichtingen niet worden nageleefd.
In dit kader vroegen de leden van de fractie van de PvdA wat er gebeurt wanneer
een remigrant buiten zijn schuld de nationaliteit van het bestemmingsland
niet spoedig kan verwerven. De leden van de fractie van de GPV vroegen vervolgens
een indicatie te geven van de tijdspanne die gemoeid is met het aanvragen
van de nationaliteit in de meest betrokken bestemmingslanden. Welke voorwaarden
worden doorgaans gesteld, zo vroegen deze leden.Voordat de remigrant vertrekt dient hij een verklaring af te leggen dat
hij bereid is al hetgeen te doen wat in redelijkheid mogelijk is, om de nationaliteit
van het bestemmingsland met bekwame spoed te verkrijgen. De controle of een
remigrant dit in het bestemmingsland ook doet zal lopen via de ambassade.
In ieder geval zal worden gecontroleerd of de remigrant, zodra dat op grond
van de wettelijke bepalingen van dat land mogelijk is, een verzoek tot naturalisatie
heeft ingediend. Indien na een redelijke termijn de nationaliteit van het
bestemmingsland niet is verkregen zal in de meeste gevallen de ambassade nagaan
of de remigrant niet heeft meegewerkt aan de procedure van verkrijging of
dat de remigrant niet aan de redelijke eisen van het bestemmingsland heeft
voldaan. Ook zal worden nagegaan of het niet verkrijgen van de nationaliteit
gelegen is buiten de schuld van de betrokkene. In het laatste geval zullen
er geen sancties worden opgelegd. In de andere situaties kunnen de sancties
van artikel 6 van dit voorstel worden toegepast. Deze zijn: het beëindigen
van het recht op de remigratievoorzieningen, de schorsing van de betaling
van de op grond van dat recht uit te keren bedragen en het geheel of gedeeltelijk
terugvorderen van de reeds betaalde bedragen. Wat de tijdspanne betreft die
gemoeid is met het aanvragen van de nationaliteit en de voorwaarden die doorgaans
in de meest betrokken bestemmingslanden worden gesteld, kan het volgende worden
opgemerkt. De nationaliteitswetgevingen en de daarin gehanteerde voorwaarden
en termijnen van de verschillende landen lopen uiteen en zijn
uiteraard onderhevig aan wijzigingen. Wel valt op dat veel landen naturalisatietermijnen
van rond de vijf jaar hanteren, terwijl er specifieke regels gelden voor voormalige
onderdanen van het betrokken land.De leden van de GPV-fractie merkten op, dat bij remigratie naar bestemmingslanden
waar de voorwaarde wordt gesteld dat men enige jaren in het land moet hebben
gewoond alvorens de nationaliteit kan worden verkregen, de facto sprake is
van een terugkeeroptie. Of geldt terugkeer in die gevallen als een onvoldoende
inspanning om de nationaliteit van het bestemmingsland te verkrijgen, zo vroegen
deze leden. Welke sancties kunnen dan worden opgelegd? Kan een vervroegde
terugkeer ook gevolgen hebben voor de uitkeringssituatie in Nederland?Indien een remigrant met de Nederlandse nationaliteit remigreert en hij
terugkeert naar Nederland voordat de nationaliteit van het bestemmingsland
is verworven en voordat de Nederlandse nationaliteit is verloren, wordt deze
terugkeer inderdaad beschouwd als een onvoldoende inspanning om de nationaliteit
van het bestemmingsland te verkrijgen. In deze situatie kunnen de al eerder
genoemde sancties van artikel 6 van het voorstel worden opgelegd.Indien bij vervroegde terugkeer de ex-remigrant de Nederlandse nationaliteit
bezit, wordt hij gelijkelijk behandeld als iedere andere Nederlander. 3.8 Indexering van de periodieke uitkeringDe leden van de fractie van de PvdA vroegen of de uitkering die ontvangen
wordt door remigranten op basis van de Remigratieregeling uit 1985 niet aangepast
gaat worden aan het niveau van de uitkeringen op basis van deze wet? Zo ja,
hoe verhoudt dat zich tot het gestelde in de memorie van toelichting op artikel
9, zo vroegen deze leden.Bij inwerkingtreding van het onderhavige wetsvoorstel wordt de Emigratiewet
en de daarop gebaseerde remigratieregelingen, besluiten en beschikkingen ingetrokken.
Dit geldt ook voor de beschikkingen op basis waarvan de bedragen van de uitkeringen
zijn vastgesteld voor personen die reeds zijn geremigreerd. Een en ander betekent
dat na inwerkingtreding van dit wetsvoorstel alle bedragen van de remigratie-uitkeringen
opnieuw dienen te worden vastgesteld. Gelet op het uitgangspunt van het kabinet
van budgettaire neutraliteit zullen naar verwachting dezelfde bedragen voor
de uitkeringen worden vastgesteld. Voor het geval de bedragen of enkele bedragen
toch verschillend worden vastgesteld bepaalt artikel 9, eerste lid, 2e volzin,
dat de bedragen van de uitkeringen op basis van de Remigratieregeling 1985
automatisch worden aangepast aan het niveau van de bedragen op basis van de
nieuwe wet. Indien deze zin niet zou zijn opgenomen, zou, in het geval van
het vaststellen van een ander bedrag dan op grond van de Remigratieregeling
1985 gold, vele individuele beschikkingen van reeds geremigreerde personen
opnieuw moeten worden genomen.De leden van de GPV-fractie kregen graag toegelicht op welke wijze en
op basis van welke criteria de remigratie-uitkeringen worden vastgesteld.
Wordt daarin mede het aantal in het remigrantengezin aanwezige minderjarige
kinderen betrokken?Bij de vaststelling van de remigratie-uitkering wordt gestreefd naar een
vergelijkbaar koopkracht niveau voor de remigrant. Daarom zijn er, afhankelijk
van het bestemmingsland, verschillende uitkeringsniveaus.Voorts speelt de gezinssamenstelling een rol. Er wordt onderscheid gemaakt
tussen drie categorieën: alleenstaanden, alleenstaanden met kind(eren)
jonger dan 18 jaar en gehuwden.Bij de tweede categorie heeft het aantal kinderen dat met de alleenstaande
meeremigreert geen invloed op de hoogte van de uitkering. Voorts
maakt bij de categorie gehuwden het voor de hoogte van de uitkering niet uit
of er wel of geen kinderen meeremigreren.Naar aanleiding van de zinsnede dat «een Nederlandse uitkering een
relatief hoog besteedbaar inkomen oplevert in bijvoorbeeld Turkije, Marokko
en Suriname (...)» vroegen de leden van de fractie van het CDA of indexering
hier niet voor de hand ligt. Voorts vroegen de leden van de GPV-fractie of
de voorgenomen indexering ook zal gelden voor reeds geremigreerden.Zoals in de toelichting bij het wetsvoorstel in paragraaf 3.8 is gesteld
zal in een algemene maatregel van bestuur op basis van dit wetsvoorstel de
indexering van de remigratie-uitkeringen worden geregeld. Deze indexering
zal gaan gelden voor de periodieke uitkeringen van de remigranten die na inwerkingtreding
van deze wet zijn geremigreerd. Het kabinet staat overigens sympathiek tegenover
het idee om de indexering ook toe te passen bij de uitkeringen van reeds geremigreerde
personen. Uitgangspunt van het kabinet bij dit wetsvoorstel is echter budgettaire
neutraliteit. Nagegaan zal worden of indexering van de uitkeringen van reeds
geremigreerde personen mogelijk is binnen het kader van de budgettaire neutraliteit. 3.9 VoorlichtingHet was de leden van de PvdA-fractie bekend dat uitvoerende instellingen
zoals het Nederlands Migratie Instituut (NMI), het Knooppunt vrijwillige terugkeer
(KVT) en de Stichting Steunpunt Remigranten (SSR) gesprekken voeren ten behoeve
van afstemming van werkzaamheden op uitvoerend niveau. Ziet het kabinet dit
samenwerkingsinitiatief als positief en wat doet de rijksoverheid eraan om
deze samenwerking te bevorderen, zo vroegen deze leden.Voor de goede orde zij opgemerkt, dat het NMI, het KVT en de SSR in beginsel
geen departementale uitvoerende instellingen zijn. Het zijn autonome stichtingen
met onderscheiden doelstellingen en taken. Uiteraard is het gunstig, dat dergelijke
stichtingen / instellingen afstemmingsgesprekken voeren voor hun werkzaamheden.
Dit vormt overigens een normaal onderdeel van hun activiteiten ter voorkoming
van doublures en ondoelmatigheid. In die zin is overheidsbemoeienis niet nodig.
Er hebben desalniettemin gesprekken terzake plaatsgevonden met de betrokken
departementen. Afgesproken is, dat de voornoemde organisaties de departementen
te zijner tijd zullen informeren over hun gedachtevorming. Mochten de betrokken
stichtingsbesturen tot (vergaande) samenwerking besluiten dan zal de uitkomst
daarvan door de departementen mede worden bezien in relatie tot de gesubsidieerde
taakstellingen. Overigens is de uitvoering van het remigratiebeleid opgedragen
aan twee organisaties, te weten: de Sociale Verzekeringsbank en het NMI. 3.10 Ontwikkelingssamenwerking en remigratieDe leden van de fractie van de PvdA hadden de indruk dat de Ministeries
van Binnenlandse Zaken, Ontwikkelingssamenwerking en Justitie een minimale
samenwerking hebben voor de afzonderlijke regelingen die onder hun verantwoordelijkheid
vallen. Deze leden vonden dat het op dit moment onduidelijk is waar potentiële
remigranten in al hun diversiteit bij de overheid kunnen aankloppen. Ziet
het kabinet de noodzaak van een integrale structuur in?Het Ministerie van Binnenlandse Zaken is verantwoordelijk voor het remigratiebeleid.
Met het Ministerie van Justitie wordt reeds nauw samengewerkt voor de remigratie
en vrijwillige terugkeer van Bosniërs. Daarbij is ook het Ministerie
van Buitenlandse Zaken / Ontwikkelingssamenwerking betrokken.
Met Ontwikkelingssamenwerking wordt een werkplan gefaciliteerde terugkeer
van remigranten ontwikkeld. Voor de remigratie staat een goed functionerend
uitvoeringsapparaat ter beschikking, waarbij de voorlichting van de regelingen
wordt verzorgd door het Nederlands Migratie Instituut en de behandeling van
de remigratieaanvragen door de Sociale Verzekeringsbank. Daaraan ontbreekt
niets aan duidelijkheid voor (potentiële) remigranten.De leden van de fractie van de VVD vroegen of maatwerk betekent dat terugkeer
verloopt onder de condities en voorwaarden die gelden in het land van herkomst,
opdat de remigrant aldaar niet in een uitzonderingspositie komt te verkeren.
De leden van de CDA-fractie vroegen of de samenwerking met Ontwikkelingssamenwerking
ook leidt tot een inzet tot gebruik van remigratie-gelden die anders gebruikt
zouden worden, of zijn hier louter OS-gelden in het geding. Wanneer kan de
Tweede Kamer over de eerste ervaringen met de pilot-projecten worden geïnformeerd,
zo vroegen deze leden. Voorts vroegen de leden van de fracties van de RPF
en het GPV welke omvang de bijdrage uit de middelen van Ontwikkelingssamenwerking
is. Is die bijdrage gemaximeerd? De leden van de RPF-fractie vroegen vervolgens
wat de relatie is tussen enerzijds het starten van scholings- en werkgelegenheidsprojecten
en anderzijds de terugkeer van oudere remigranten. Zijn deze projecten niet
meer op hun plaats bij de (vrijwillige) terugkeer van jongere migranten, zo
vroegen deze leden.Het remigratiebeleid betreft de vrijwillige terugkeer van tot Nederland
toegelaten migranten. Het Ministerie van Binnenlandse Zaken is hiervoor verantwoordelijk.
Het terugkeerbeleid betreft de niet tot Nederland toegelaten migranten en
die derhalve Nederland dienen te verlaten. Het Ministerie van Justitie is
voor dit beleid eerstverantwoordelijk. De voorgestelde steun van de zijde
van de Minister voor Ontwikkelingssamenwerking betreft additionele faciliteiten,
die bedoeld zijn om de herintegratie van remigranten in het bestemmingsland
te vergemakkelijken. Er zijn voor wat betreft deze additionele faciliteiten
louter OS-gelden in het geding, die onder bepaalde voorwaarden, bovenop de
door het Ministerie van Binnenlandse Zaken aan de remigrant aangeboden faciliteiten
komen. Deze faciliteiten hebben met name tot doel de herintegratie van terugkeerders
te vergemakkelijken op een wijze dat een en ander eveneens ten goede komt
aan de gemeenschappen waarin betrokkenen zich vestigen. Het betreft steun
ten behoeve van inkomens- en werkgelegenheid genererende activiteiten alsook
steun aan initiatieven die ten goede komen aan lokale gemeenschappen meer
in het algemeen. In principe zullen de faciliteiten met name van belang zijn
voor remigranten in de productieve leeftijdsgroepen. De Ministeries van Buitenlandse
Zaken / Ontwikkelingssamenwerking en Binnenlandse Zaken leggen momenteel de
laatste hand aan een werkplan gefaciliteerde terugkeer van remigranten. In
dat kader zullen ook pilot-projecten aangekondigd worden, waarbij op basis
van een samenhangend geheel aan activiteiten in Nederland, zoals voorlichting
en voorbereiding, en in het land van bestemming, ondersteuning wordt gegeven
bij de remigratie en herintegratie. Onder dit laatste valt ook het faciliteren
van de afhandeling van allerlei kwesties die samenhangen met opgebouwde rechten
gedurende het verblijf in Nederland. Genoemd werkplan zal de Tweede Kamer
op korte termijn ter informatie worden aangeboden.De uitwerking van deze projecten zal geschieden in overleg met relevante
instanties in het land van herkomst, waaronder internationale organisaties
en lokale ngo's (non-governmental organisations), alsmede migranten- en vluchtelingenorganisaties
in Nederland. De omvang van de bijdrage uit middelen van Ontwikkelingssamenwerking
is nog niet bekend. In alle gevallen zal toekenning van middelen op declaratiebasis
geschieden naar aanleiding van goedgekeurde projectvoorstellen. 3.12 Financiële aspectenDe leden van de CDA-fractie verzochten aan hen uiteen te zetten wat de
financiële gevolgen van dit wetsvoorstel in concreto zijn.In de begroting 1998 van het Ministerie van Binnenlandse Zaken zijn de
volgende meerjarige bedragen opgenomen (bedragen x f 1 000). 1998199920002001200272 00078 51080 71082 91085 210De leden van de GPV-fractie hebben de indruk dat met name de artikelen
3, 4 en 5 nogal wat kosten met zich meebrengen. Kan op dit punt een begrotingsindicatie
worden gegeven? Tot welk bedrag kan een bijdrage van Ontwikkelingssamenwerking
worden verwacht, zo vroegen deze leden.De in artikel 3 genoemde voorzieningen betreffen een éénmalige
vergoeding conform de thans geldende Basisremigratiesubsidieregeling 1985.
In het wetsvoorstel blijven deze voorzieningen ongewijzigd en leiden derhalve
niet tot extra uitgaven. Per remigrant (rechthebbende) gaat het gemiddeld
om een éénmalig bedrag van ca. f 9000.De in artikel 4 genoemde voorzieningen betreffen een structurele vergoeding
in het kader van de thans geldende Remigratieregeling 1985, ook wel de 50-plus-regeling
genaamd. In het wetsvoorstel zal de hoogte van de uitkering geen significante
wijzigingen ondergaan, zodat dit niet tot noemenswaardige extra uitgaven zal
leiden. Per remigrant (rechthebbende) gaat het gemiddeld om een jaarlijks
bedrag van ca. f 11 000. De tegemoetkoming voor de verzekering tegen
ziektekosten leidt wel tot extra uitgaven. Voor de remigranten die na het
van kracht worden van de Remigratiewet remigreren is reeds dekking beschikbaar
op de begroting van het Ministerie van Binnenlandse Zaken.De in artikel 5 genoemde voorzieningen (individualisering) leiden wel
tot extra uitgaven, zij het dat het hier naar verwachting om kleine aantallen
zal gaan. Voor de remigranten die na het van kracht worden van de Remigratiewet
remigreren is reeds dekking beschikbaar op de begroting van het Ministerie
van Binnenlandse Zaken.Voor de bijdrage van Ontwikkelingssamenwerking wordt verwezen naar paragraaf
3.10 van deze nota. Bij ontbreken van uitgewerkte projectvoorstellen zijn
in die paragraaf inzake de bijdrage van Ontwikkelingssamenwerking nog geen
bedragen vermeld.3.13 UitkeringenDe leden van de fractie van GroenLinks vroegen een overzicht van de uitkeringen
die exporteerbaar zijn en die niet-exporteerbaar zijn. De aan het woord zijnde
leden vroeg voorts of er ook niet- exporteerbare uitkeringen zijn waar wel
premies voor zijn betaald in het verleden. Is het dan niet zeer bezwaarlijk,
zo vroegen deze leden, om deze uitkeringen te verlagen naar het niveau van
het levensonderhoud in het land van herkomst. Wordt het niveau ook verhoogd
als men gaat remigreren naar een land met een hogere levensstandaard dan Nederland?Krachtens de huidige sociale verzekeringswetgeving is alleen een uitkering
krachtens de Werkloosheidswet niet exportabel. Alle overige uitkeringen zijn
dat wel en wel op het niveau dat geldt voor de uitkeringen in Nederland.In het wetsvoorstel Beperking Export Uitkeringen wordt voorgesteld de
sociale verzekeringsuitkeringen alleen dan te exporteren indien de rechtmatigheid
voor het verlenen van de uitkering ook buiten Nederland kan worden gewaarborgd.
In dat geval wordt de uitkering op het Nederlandse niveau buiten Nederland
betaald. Tot slot vroegen de leden van de fractie van GroenLinks of het niet willekeurig
is dat verschillende bevolkingsgroepen verschillende bedragen krijgen uitgekeerd,
terwijl men formeel recht heeft op een uitkering volgens Nederlandse normen.De remigratieregelingen zijn geen onderdeel van het stelsel van de sociale
zekerheid. De uitkeringen zijn bedoeld voor de kosten van het bestaan in de
bestemmingslanden en zijn daarop afgestemd. Bij de Basisremigratiesubsidieregeling
1985 vindt een vermogenstoets plaats. Bij de Remigratieregeling 1985 vindt
noch een vermogenstoets noch een inkomenstoets plaats. Aan de regelingen zijn
verder geen rechten verbonden. Er is dus geen sprake van een formeel recht
op een uitkering volgens Nederlandse normen.3.14 ControleDe leden van de fractie van de RPF vroegen naar de fraudegevoeligheid
van de regeling. Deze leden vroegen in hoeverre gecontroleerd wordt of deze
mensen in het land van herkomst niet alsnog een betaalde baan hebben. En hoe
vindt er controle plaats na het overlijden van de remigrant. De aan het woord
zijnde leden hadden dezelfde vraag bij het voorstel de uitkeringen te individualiseren
bij verbreking van de relatie. Hoe kan gecontroleerd worden of de betreffende
partners inderdaad hun relatie hebben beëindigd, zo vroegen deze leden.
Ook de leden van de fractie van het GPV vroegen meer uitvoerig in te gaan
op welke wijze aan controle en handhaafbaarheid uitvoering zal worden gegeven,
welke voorzieningen worden geregeld, welke activiteiten worden ondernomen
en welke instanties waarvoor verantwoordelijk zijn. Ook zouden deze leden
graag een nadere onderbouwing krijgen van de stelling in het nader rapport,
dat de aan de SVB opgedragen aanpak van de handhaving voldoende waarborgen
biedt voor een rechtmatige uitvoering van de remigratieregelingen.Voor de goede orde zij aangetekend, dat de toekomstige Remigratiewet en
de bestaande remigratieregelingen geen onderdeel vormen van het stelsel van
de sociale zekerheid. Toekenning van de Remigratieregeling 1985 voor vijftigplussers
en de betrokken maandelijkse uitkering geschiedt niet op basis van opgebouwde
(arbeids)rechten. Er vindt ook geen inkomens- of vermogenstoets plaats en
de uitkering is in de regel lager dan een exporteerbare uitkering. Verder
is de huidige Remigratieregeling 1985 niet van toepassing op personen met
de Nederlandse nationaliteit en zijn aan de remigratie-uitkering geen andere
rechten verbonden, zoals de AKW. Controle op het in leven zijn en op andere
bepalingen uit de regelingen – zoals bij echtscheiding – vindt
plaats door de SVB onder andere op basis van informatie van de GBA. Voor de
uitvoering van de remigratieregelingen is een overeenkomst tussen het Ministerie
van Binnenlandse Zaken en de SVB van kracht. Daarin zijn uitvoerige bepalingen
inzake de handhaving opgenomen, zoals bijvoorbeeld inzake de toekenning, bij
het vertrek en tijdens het verblijf elders. Bij de toekenning vindt uitgebreide
verificatie plaats van de bewijsstukken voor de aanvrage. Bij het vertrek
vindt verificatie plaats in samenwerking met de betrokken autoriteiten, zoals
met de Vreemdelingendiensten. In het bestemmingsland vindt verificatie plaats
van het in leven zijn, van gezinsmutaties en bij echtscheiding. Tot de overeenkomst
behoort een accountantsprotocol. Bovendien verzorgt de SVB reeds vanaf het
begin van de remigratieregelingen de betalingen van de uitkeringen in het
buitenland.3.15 NazorgDe leden van de fractie van GroenLinks vroegen aandacht voor de nazorg.
Is het mogelijk om in de meest van toepassing zijnde landen contactpunten
te organiseren, die geremigreerden kunnen begeleiden? Ook de leden van de
fracties van de VVD en het GPV vroegen of in de herkomstlanden steunpunten
opgezet worden om de risico's van mislukkingen na remigratie verder te beperken.
Zo nee, waarom niet, zo vroegen deze leden.Het is niet doelmatig om in elk bestemmingsland structurele nazorgpunten
in stand te houden gelet op het aantal uitkeringsgerechtigden aldaar. In Turkije
en Marokko zijn sociale attachés, waarop terzake een beroep kan worden
gedaan voor vragen betreffende de uitkeringen. In die landen zijn veel uitkeringsgerechtigden
van het sociale zekerheidsstelsel en veel remigranten. Verder zij verwezen
naar het antwoord in paragraaf 3.10, in verband met het werkplan gefaciliteerde
terugkeer van remigranten. 3.16 Remigratie en WAO-uitkeringDe leden van de PvdA-fractie en van de fractie van GroenLinks vroegen
tot slot wat de stand van zaken is inzake het vraagstuk van de geremigreerde
WAO'ers. Het kabinet heeft immers gesteld dat dit onderwerp in het kader van
de remigratieregeling zou worden bezien. De leden van de fractie van D66 vroegen
of het kabinet, voor migranten die hun WAO-uitkering na herkeuring hebben
verloren, mogelijkheden ziet om de remigratieregeling tot deze groep uit te
breiden. Ook de leden van de CDA-fractie vroegen welke garanties kunnen worden
gegeven dat verworven rechten na de remigratie niet door latere wijzigingen
kunnen worden aangetast.De groep migranten, die met een WAO-uitkering naar bijvoorbeeld Marokko
is verhuisd moet in verschillende categorieën worden onderscheiden. Er
zijn migranten, die voor vertrek uit Nederland een remigratie-uitkering hadden
aangevraagd, maar omdat zij een hogere WAO-uitkering ontvingen, geen uitkering
krachtens de Remigratieregeling 1985 kregen. Deze personen krijgen in geval
van afschatting alsnog recht op een remigratie-uitkering, waardoor hun inkomsten
op het niveau van de voor hun land van verblijf geldende remigratie-uitkering
komt.Er zijn migranten aan wie in Nederland een WAO-uitkering is toegekend
en die geen remigratie-uitkering hadden aangevraagd. Deze personen zijn vóór
hun vertrek in het algemeen opnieuw beoordeeld krachtens de oude WAO-normen.
Bij herkeuring krachtens de nieuwe WAO-normen kunnen zij eventueel worden
afgeschat. Er zijn migranten aan wie op grond van het bilaterale verdrag inzake
sociale zekerheid tussen Nederland en Marokko – terwijl zij in Marokko
woonden – een WAO-uitkering is toegekend. Bij herkeuring krachtens de
geldende WAO-normen kunnen zij eventueel worden afgeschat en daardoor een
lagere WAO-uitkering krijgen toegekend.Momenteel vindt overleg plaats tussen de Ministeries van Binnenlandse
Zaken en van Sociale Zaken en Werkgelegenheid om te bezien of er in het kader
van het wetsvoorstel Remigratiewet een oplossing kan worden gevonden voor
de problematiek van «afgeschatte» Marokkanen, die op vijftigjarige
leeftijd Nederland hebben verlaten en die destijds geen uitkering krachtens
de Remigratieregeling 1985 hebben aangevraagd. Relatie tussen het wetsvoorstel Remigratiewet en het wetsvoorstel
Wet beperking export uitkeringenDe leden van de fractie van de PvdA vroegen of het kabinet bereid is om
uitzonderingsbepalingen in dit wetsvoorstel op te nemen, die de export van
remigratieuitkeringen waarborgen. Voorts vroegen deze leden of aangegeven
kan worden welke knelpunten zich zullen voordoen bij de toepassing van de
Wet beperking export uitkeringen (Wet BEU)in het geval er geen verdrag tussen
Nederland en een ander land bestaat. Het feit dat zeer veel asielgerechtigden
en vluchtelingen uit zeer uiteenlopende landen afkomstig zijn maakt deze vraag
relevant. In dit verband wilden deze leden met name weten hoe een en ander
geregeld wordt ten aanzien van terugkerende Surinamers. Bestaat er tussen
Nederland en Suriname een verdrag, zo vroegen deze leden. De leden van de
fractie van de PvdA vroegen vervolgens wat de Wet beperking export uitkeringen
betekent voor immigranten die teruggekeerd zijn met een WAO- of AOW-uitkering.
Ook de leden van de fractie van het CDA vroegen aan te geven hoe een en ander
zich verhoudt tot de wetgeving inzake de Wet beperking export uitkeringen.Uitgangspunt is, dat de wijzigingen van het wetsvoorstel Wet BEU geen
negatieve gevolgen mogen hebben voor het remigratiebeleid. Ook bij het wetsvoorstel
Remigratiewet vormt de handhaving een belangrijk aandachtspunt. Voor de goede
orde zij aangetekend, dat de bestaande remigratieregelingen en het wetsontwerp
Remigratiewet geen onderdeel vormen van het stelsel van de sociale zekerheid
(sv-stelsel). De remigratie-uitkeringen zijn in beginsel bestemd voor vertrek
naar het buitenland en moeten ook aldaar worden uitbetaald. Bij terugkeer
naar Nederland verliest de remigrant het recht op zijn uitkering van de Remigratieregeling
1985 en dient in beginsel terugbetaling te geschieden van de onkostenvergoeding
en uitkeringen op grond van de Basisremigratiesubsidieregeling 1985.De uitkeringen van het sv-stelsel zijn in beginsel bestemd voor uitkering
in Nederland. Voor het ontvangen van dergelijke uitkeringen in het buitenland
hoeft de Nederlandse nationaliteit niet te worden opgegeven. Het wetsvoorstel
Wet BEU voorziet erin, dat de uitkeringen van het sv-stelsel in beginsel bestemd
zijn voor uitkering in Nederland. Zowel bij de uitvoering van de sv-regelingen
als van de remigratieregelingen dient zorgvuldig te worden toegezien op een
rechtmatige verlening van de uitkeringen.In geval van samenloop van een remigratie-uitkering met een (exporteerbare)
sv-uitkering is het voor uitkeringsgerechtigden krachtens de Remigratieregeling
1985 (personen van vijftig jaar en ouder) mogelijk om hun recht op deze uitkering
te behouden, indien zij reeds een hogere exporteerbare sv-uitkering ontvangen.In dergelijke gevallen wordt de remigratie-uitkering niet uitbetaald.
Pas als de exporteerbare sv-uitkering onverhoopt geheel of gedeeltelijk komt
te vervallen (bijvoorbeeld door afschatting), wordt het recht op de remigratie-uitkering
(aanvullend) geëffectueerd en vindt aanvulling plaats tot het niveau
van de uitkeringshoogte van de Remigratieregeling 1985. Dezelfde (aanvullende)
systematiek geldt bij de toepassing van de AOW, zodra de remigrant de leeftijd
van 65 jaar heeft bereikt en hij niet voldoende AOW-recht mocht hebben opgebouwd.
Deze systematiek is conform de bestaande praktijk terzake.Vijftigplussers uit de doelgroepen van de remigratieregelingen, waaronder
erkende vluchtelingen en asielgerechtigden, die voldoen aan de voorwaarden
van de remigratieregelingen en die ook recht hebben op een exporteerbare sv-uitkering
zullen geen problemen ondervinden, indien zij vertrekken naar een bestemmingsland,
waarmee een handhavingsverdrag bestaat. Ter informatie zij vermeld, dat in
het kader van de remigratieregelingen door erkende vluchtelingen en asielgerechtigden
een ander bestemmingsland mag worden gekozen dan hun land van herkomst.De groep personen, die reeds thans is geremigreerd en op grond van de
Remigratieregeling 1985 een uitkering ontvangt, al dan niet in combinatie
met een sv-uitkering, woont vrijwel geheel in landen waarmee een bilateraal
sociaal zekerheidsverdrag bestaat. Met die landen wordt reeds onderhandeld
over de toevoeging van een handhavingsakkoord of is ter zake reeds daarmee
afgesloten. Met die landen, waarmee nog geen verdragsbanden bestaan en waarmee
met het oog op mogelijke remigratie in relatie tot het behoud
van sociale zekerheidsuitkeringen verdragsbanden nodig zijn, zullen binnen
de gestelde termijn van drie jaren dergelijke verdragen met de vereiste handhavingsbepalingen
worden gesloten. Met Suriname zal ter zake ook een dergelijk verdrag worden
gesloten. Overigens zal een en ander in relatie staan tot bestaande overeenkomsten,
zoals de Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Republiek
Suriname inzake de binnenkomst en het verblijf van wederzijdse onderdanen,
met bijlage 3 (Trb. 1981, nr. 35) en het Gemeenschappelijk Slotcommuniqué
bij het Raamverdrag inzake vriendschap en nauwere samenwerking tussen het
Koninkrijk der Nederlanden en de Republiek Suriname, van 18 juni 1992.Tot slot vroegen de leden van de fractie van de PvdA op welke wijze het
kabinet vorm gaat geven aan de door de Tweede Kamer aangenomen motie Noorman-den
Uyl c.s. (kamerstukken II 1997/98, 24 754, nr. 15) over compenserende
maatregelen in de remigratieregelingen ten behoeve van uitkeringsgerechtigde
remigranten van wie de verzekeringsplicht straks wordt beëindigd.Over de beantwoording van deze motie zult u separaat worden ingelicht
door de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.II ARTIKELSGEWIJS Artikel 1De leden van de fractie van de PvdA onderschreven niet de uitsluiting
van Antillianen en Arubanen alsook de EU-onderdanen uit Spanje, Portugal,
Italië en Griekenland niet.Voor een reactie hierop wordt verwezen naar paragraaf 3.1 van deze nota.Uit de toelichting bij onderdeel b van dit artikel blijkt dat de doelgroep
uitgebreid kan worden. De leden van de VVD-fractie vroegen welke overwegingen
daarbij een rol kunnen spelen.Het kabinet acht flexibiliteit van groot belang bij het bepalen van de
doelgroepen van het integratiebeleid. In aansluiting op de Contourennota integratiebeleid
etnische minderheden hecht het kabinet eraan om in de toekomst de aanduiding
van doelgroepen van het integratiebeleid te kunnen bijstellen. Dit betekent
dat naar aanleiding van ontwikkelingen (omvang, problematiek, integratie in
de Nederlandse samenleving) met betrekking tot bijvoorbeeld een van de huidige
doelgroepen het kabinet kan besluiten dat deze groep geen doelgroep meer is
van het integratiebeleid en dat ook in het kader hiervan de Remigratiewet
niet meer op deze groep van toepassing is. Evenzo is het mogelijk dat naar
aanleiding van ontwikkelingen besloten wordt dat een nieuw groep doelgroep
van het integratiebeleid wordt en als gevolg hiervan de Remigratiewet op deze
groep van toepassing wordt.De leden van de GPV-fractie vroegen waarom in onderdeel h zonder meer
is bepaald, dat pleegkinderen kunnen meeremigreren. Wat zijn de consequenties
voor het pleegkind in het geval dit later betreurt dat zijn pleegouders de
in beginsel onomkeerbare beslissing tot remigratie hebben genomen. Ook vroegen
deze leden op welke wijze deze bepaling zich verhoudt tot de Wet opneming
buitenlandse pleegkinderen 1988 en het daarmee samenhangende besluit van 1989.
In hoeverre worden we op dit punt gebonden door internationale of bilaterale
overeenkomsten?Voor kinderen, stiefkinderen en pleegkinderen gelden in bedoelde situatie
dezelfde consequenties. Deze zijn de volgende: twee groepen niet- Nederlanders
hebben het recht om zich na remigratie opnieuw in Nederland te vestigen. Het
gaat hierbij om jongeren die tussen hun vierde en negentiende
levensjaar tenminste tien jaren in Nederland hebben verbleven op grond van
artikel 9 of 10 van de Vreemdelingenwet en hun aanvraag om wedertoelating
voor hun drieëntwintigste jaar doen. Ook jongeren die voor hun negentiende
jaar tenminste vijf jaren in Nederland hebben verbleven op grond van de bovengenoemde
artikelen en hun aanvraag om wedertoelating doen, omdat zij zodanige banden
met Nederland hebben dat dit voor hen is aan te merken als meest aangewezen
land, worden wederom toegelaten. Daarnaast kan iemand natuurlijk ook tot Nederland
worden toegelaten op grond van klemmende redenen van humanitaire aard; dit
is evenwel geen recht, maar een beslissing van de overheid, die wordt gebaseerd
op de persoonlijke situatie van de betrokkene. De door de leden van de GPV-fractie
bedoelde bepaling heeft geen relatie met de Wet opneming buitenlandse pleegkinderen
1988 en het daarmee samenhangende besluit van 1989. Deze wet en dit besluit
hebben betrekking op adoptiekinderen, maar niet op pleegkinderen. Een wijziging
van de bedoelde wet is op dit moment in behandeling in de Eerste Kamer (kamerstukken
II 1997/98, 24 811). Deze wetswijziging houdt tevens een wijziging in
van de titel van de wet. Deze zal gaan heten: Wet opneming buitenlandse kinderen
ter adoptie. Met betrekking tot het gebonden zijn op dit punt aan internationale
of bilaterale overeenkomsten kan worden gemeld dat er geen internationale
of bilaterale overeenkomsten zijn inzake de relatie remigratie en pleegkinderen. Artikel 1, tweede lidDe leden van de GPV-fractie vroegen voorts welke consequenties het heeft
wanneer een lid van de in dit wetsvoorstel bedoelde minderheidsgroepen remigreert
naar een land dat hoge immigratiegelden vraagt alvorens tot remigratie kan
worden overgegaan. Wordt ook in die gevallen, bijvoorbeeld remigratie naar
Canada, de remigratie-uitkering vastgesteld op een niveau dat voorziet in
een adequate vergoeding voor de noodzakelijke kosten van het bestaan.Indien een remigrant naar Canada remigreert, of naar welk ander land dan
ook, heeft deze remigrant, indien hij voldoet aan de voorwaarden, recht op
de vergoedingen en de uitkeringen op basis van dit wetsvoorstel. Immigratiegelden
worden op basis van dit wetsvoorstel en op basis van de huidige remigratieregelingen
niet vergoed.In de Remigratieregeling 1985 is bepaald dat de remigratie-uitkering nooit
hoger kan zijn dan de landelijke norm voor een Abw-uitkering in Nederland.Bij de vaststelling van de remigratie-uitkering wordt tot het niveau van
deze landelijk norm, rekening gehouden met het bestaansniveau van het bestemmingsland.Artikel 2De leden van de fractie van de PvdA vroegen wat er gebeurt, wanneer een
remigrant buiten zijn schuld de nationaliteit van het bestemmingsland niet
spoedig kan verwerven. Wat is bijvoorbeeld voor Surinamers een redelijke termijn,
zo vroegen deze leden. Twee jaar, minder of meer?Voor de beantwoording van de eerste vraag wordt verwezen naar paragraaf
3.6 van deze nota. Voor wat betreft het antwoord op de tweede vraag kan worden
opgemerkt dat de duur van een redelijke termijn voor Suriname, en dit geldt
ook voor andere landen, afhankelijk is van de procedures voor naturalisatie
en de werkwijze van de betrokken autoriteiten van het betreffende land. Voor
personen die naar Suriname zijn geremigreerd en die in dat land zijn geboren
of ooit de Surinaamse nationaliteit hebben verworven, is het mogelijk dat
er geen wachttermijn geldt voor een verzoek om naturalisatie (zie paragraaf
3.6). Gelet hierop is het eerder voorstelbaar dat bedoelde redelijke
termijn minder dan twee jaar is, dan meer dan twee jaar.De leden van de fractie van het GPV stelden enige vragen over de remigratie
naar bestemmingslanden waar de voorwaarde wordt gesteld dat men enige jaren
in dat land moet hebben gewoond alvorens de nationaliteit kan worden verkregen.Voor de beantwoording van deze vragen wordt verwezen naar paragraaf 3.6
van deze nota.Artikel 3De leden van de VVD-fractie vroegen of in dit artikel sprake is van een
vermogenstoets en of terugkeerders onder de oude regeling financieel opgewaardeerd
worden.In de aanhef van artikel 3, eerste lid, wordt bepaald dat onder bij of
krachtens algemene maatregel van bestuur te stellen voorwaarden de basisvoorzieningen
worden verstrekt die in dit artikel zijn genoemd. Een van de voorwaarden zal
zijn dat de remigrant geen vermogensbelasting verschuldigd dient te zijn over
het jaar, waarin de basisvoorzieningen worden verstrekt. De huidige remigratieregelingen,
die hun wettelijke basis hebben in de Emigratiewet, en de daarop gebaseerde
ministeriële regelingen, waarbij de remigratiebedragen zijn vastgesteld,
worden bij inwerkingtreding van dit wetsvoorstel ingetrokken. Dit betekent
dat alle bedragen van de remigratievergoedingen en -uitkeringen bij of krachtens
algemene maatregel van bestuur opnieuw zullen worden vastgesteld. Naar verwachting
zullen de bestaande bedragen worden vastgesteld. Deze bedragen zullen gelden
voor de al geremigreerde personen en voor de personen die na de inwerkingtreding
van dit wetsvoorstel zullen gaan remigreren.De leden van de GPV-fractie vroegen waarom de verblijfsduur in Nederland
wordt bekort. Deze leden vroegen voorts of een dergelijke verkorting niet
op gespannen voet staat met de achterliggende bedoelingen van het wetsvoorstel
inburgering nieuwkomers, waarin juist een substantiële investering in
nieuwkomers wordt voorzien. Ook de leden van de PvdA-fractie vroegen een toelichting
op het voornemen om de termijn van 5 jaar om voor de remigratieregeling in
aanmerking te komen terug te brengen. Betekent dit voornemen dat voor remigranten
boven de 50 jaar de eis van 5 jaar verblijf in Nederland niet zal gelden,
zo vroegen deze leden. Welke motieven brachten het kabinet tot dit voornemen?
Welke termijn zal dan wel worden gehanteerd?Bij Besluit van 23 februari 1998, tot wijziging van de Basisremigratiesubsidieregeling
1985 en van de Remigratieregeling 1985 (Stb. 1998, 145) zijn de perioden beperkt,
waarin de remigrant, onmiddellijk voorafgaand aan de aanvraag tot remigratie,
rechtmatig zijn hoofdverblijf in Nederland dient te hebben gehad. Deze perioden
zijn wat de basisvoorzieningen betreffen teruggebracht van twee naar een jaar
en wat de remigratie-uitkeringen betreffen teruggebracht van vijf naar drie
jaar. Het kabinet heeft het voornemen de perioden van een en drie jaar ook
op te nemen in de nieuwe algemene maatregel van bestuur op basis van dit wetsvoorstel.
De reden van het beperken van de perioden is dat de samenstelling van de groepen,
die potentieel gebruik kunnen maken van de remigratieregelingen, in de loop
van de jaren ingrijpend is gewijzigd. Bovendien is de asiel-migratie toegenomen.
Als voorbeeld kunnen worden genoemd de Bosniërs. Het grootste deel van
de Bosniërs in Nederland komt als statushouders in geval van vrijwillige
terugkeer in beginsel in aanmerking voor de remigratievoorzieningen. De situatie
doet zich voor dat een aantal Bosniërs thans niet in aanmerking komt
voor deze voorzieningen, omdat zij niet voldoen aan de gestelde perioden van
rechtmatig verblijf. Het terugkeerbeleid van het kabinet is er
opgericht om personen die vrijwillig wensen te vertrekken te ondersteunen
dit zo snel mogelijk te verwezenlijken. De faciliteiten die in de huidige
regelingen en in het onderhavige wetsvoorstel zijn opgenomen, dienen daartoe.De achterliggende bedoeling van het wetsvoorstel inburgering nieuwkomers
is om nieuwkomers die rechtmatig in Nederland zijn faciliteiten te bieden
waardoor zij zo snel mogelijk in de onze samenleving kunnen integreren. Door
de inburgeringsprogramma's zullen nieuwkomers sneller bekend raken met de
Nederlandse taal en de Nederlandse cultuur, gewoonten en gebruiken.Bij «inburgeraars» en bij remigranten gaat het om personen
met geheel verschillende intenties. «Inburgeraars» zijn erop gericht
gedurende een lange periode in Nederland te verblijven. Daarnaast zal er een
kleinere categorie personen zijn die zo spoedig mogelijk wil terugkeren naar
het land van herkomst. Het terugbrengen van de wachtperioden is voor deze
laatste categorie personen bedoeld. Op deze wijze kan deze groep eerder gebruik
maken van de remigratiefaciliteiten.De leden van de GPV-fractie gaven er de voorkeur aan de in de memorie
van toelichting genoemde voorwaarden als het niet eerder hebben ontvangen
van de basisvoorzieningen en het hebben voldaan aan de schulden van de remigrant
en zijn kinderen in de wettekst op te nemen in plaats van in een algemene
maatregel van bestuur. Beide voorwaarden zijn volgens deze leden niet aan
tijd of omstandigheden gebonden.In de algemene maatregel van bestuur bedoeld in artikel 3, eerste lid,
aanhef, zullen diverse voorwaarden worden opgenomen waaraan de toekomstige
remigrant dient te voldoen alvorens in aanmerking te komen voor de basisvoorzieningen.
De twee door de leden van de GPV-fractie genoemde voorwaarden zullen daar
onderdeel van uitmaken. In de systematiek van artikel 3 is er voor gekozen
om alle financiële voorwaarden in de algemene maatregel van bestuur op
te nemen. Wetstechnisch ligt het minder voor de hand om de ene financiële
voorwaarde in de wet op te nemen en de andere financiële voorwaarde in
de algemene maatregel van bestuur. Artikel 4De leden van de PvdA-fractie vroegen een toelichting op het voornemen
om de termijn van 5 jaar om voor de remigratieregeling in aanmerking te komen
terug te brengen. Betekent dit voornemen dat voor remigranten boven de 50
jaar de eis van 5 jaar verblijf in Nederland niet zal gelden, zo vroegen deze
leden. Welke motieven brachten het kabinet tot dit voornemen? Welke termijn
zal dan wel worden gehanteerd?Voor de beantwoording van deze vragen wordt verwezen naar de bovenstaande
antwoorden bij artikel 3.Artikel 5De leden van de fractie van het GPV vroegen hoe de controle zal zijn nu
beide echtgenoten een uitkering kunnen krijgen, ook wanneer zij niet formeel
van elkaar gescheiden zijn. Krijgt in landen waar polygamie is toegestaan
de tweede of volgende echtgenote van een remigrant ook een remigratie-uitkering
en de ziekenfondsvoorzieningen? Ligt dit gelet op het ter zake gehanteerde
individualiseringsprincipe niet voor de hand, zo vroegen deze leden. De uitkering
aan de onderscheiden partners komt per saldo hoger uit dan een uitkering aan
beide partners gezamenlijk. Dit zou volgens de aan het woord zijnde leden
fraudegevoelig kunnen zijn. Deze leden vroegen dan ook hoe het kabinet dergelijk
frauderend gedrag denkt vast te stellen dan wel te sanctioneren.Op grond van artikel 1, onderdeel g, wordt onder partner van de remigrant
verstaan de meeremigrerende echtgenoot, de meeremigrerende geregistreerde
partner en de meeremigrerende persoon met wie de remigrant een gezamenlijke
huishouding voert. Dit betekent dat alleen de meeremigrerende partner en niet
de tweede of volgende echtgenoot van de remigrant in het bestemmingsland,
recht heeft op de voorzieningen van het onderhavige wetsvoorstel. De uitvoering
van de huidige remigratieregelingen is opgedragen aan de Sociale Verzekeringsbank
(SVB). De SVB zal ook het onderhavige wetsvoorstel gaan uitvoeren. In verband
met de uitvoering van de export van sociale zekerheidsuitkeringen naar het
buitenland, onder andere de AOW, heeft de SVB ervaring met de door de leden
van de GPV-fractie geschetste situatie. De SVB vraagt jaarlijks aan de betrokkenen
een overzicht van de voor de uitkering van belang zijnde informatie. Hiertoe
behoort ook het adres. Dit document dient door de autoriteiten van het bestemmingsland
te worden geformaliseerd door middel van het afgeven van een stempel. Op basis
van de informatie op dit geautoriseerde document verstrekt de SVB de uitkering.
Indien een vermoeden bestaat van fraude kan op basis van artikel 6 van het
wetsvoorstel de uitkering worden geschorst. In het geval de fraude is bewezen
kan op basis van datzelfde artikel de uitkering geheel of gedeeltelijk worden
teruggevorderd.Voorts vroegen de leden van de GPV-fractie, nu de minderjarige kinderen
van remigranten na overlijden van de ouders de helft van de uitkering ontvangen,
of deze uitkering voor alle kinderen gezamenlijk of voor ieder kind afzonderlijk
geldt. Wie is overigens de verantwoordelijke aanspreekbare ontvanger van de
remigratie-uitkering zolang de kinderen minderjarig zijn, zo vroegen deze
leden.De hier bedoelde uitkering geldt voor alle kinderen gezamenlijk. De verantwoordelijke
aanspreekbare ontvanger van de remigratie-uitkering voor de minderjarige kinderen
is de wettelijke vertegenwoordiger van deze kinderen in het bestemmingsland.Artikel 8De leden van de VVD-fractie vroegen over hoeveel jaar de werking van de
wet geëvalueerd zal worden.Artikel 8 van het onderhavige wetsvoorstel bepaalt dat binnen vier jaar
een verslag over de doeltreffendheid en de effecten van deze wet in de praktijk
aan de Staten-Generaal zal worden gezonden.Artikel 9De leden van de fractie van de PvdA waren van mening dat zowel de hoogte
van de uitkeringen als de ziektekostenverzekering en de individualisering
voor zowel de oude als de nieuwe remigranten gaan gelden.Voor de beantwoording hiervan wordt verwezen naar de paragrafen 3.4, 3.5
en 3.8 van deze nota.Artikel 11De leden van de PvdA-fractie vroegen tot slot in hoeverre mogelijkheden
voor ondersteuning van Nederlandse emigranten open kunnen blijven. Wat zou
de mogelijkheid voor ondersteuning van emigranten voor dit artikel betekenen,
zo vroegen deze leden.Voor de beantwoording van deze vragen wordt verwezen naar paragraaf 2
van deze nota.Ik hoop, met het bovenstaande voldoende te zijn ingegaan op de gemaakte
opmerkingen en de gestelde vragen.De Minister van Binnenlandse Zaken,H. F. Dijkstal 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25741-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl