Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Overig
Datum: 2014-12-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2014-2015
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 34 000
 VIII
 
 Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van
		Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2015
 
 
 Nr. 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 
 
 INHOUDSOPGAVE
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Blz.
 
 
 
 
 
 A.
 
 
 
 
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET
						BEGROTINGSWETSVOORSTEL
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 
 
 B.
 
 
 
 
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Leeswijzer
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Beleidsagenda
 
 
 
 
 9
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 De
						beleidsartikelen
 
 
 
 
 39
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 39
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 48
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 56
 
 
 
 
 
 6. en 7.
 
 
 Hoger onderwijs
 
 
 68
 
 
 
 
 
 8.
 
 
 Internationaal beleid
 
 
 79
 
 
 
 
 9.
 
 
 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid
 
 
 86
 
 
 
 
 
 11.
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 92
 
 
 
 
 
 12.
 
 
 Tegemoetkoming studiekosten
 
 
 101
 
 
 
 
 
 13.
 
 
 Lesgeld
 
 
 104
 
 
 
 
 
 14.
 
 
 Cultuur
 
 
 106
 
 
 
 
 
 15.
 
 
 Media
 
 
 113
 
 
 
 
 
 16.
 
 
 Onderzoek en wetenschapsbeleid
 
 
 118
 
 
 
 
 
 25.
 
 
 Emancipatie
 
 
 123
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 De
						niet-beleidsartikelen
 
 
 
 
 126
 
 
 
 
 
 
 91.
 
 
 Nominaal en onvoorzien
 
 
 126
 
 
 
 
 
 95.
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 127
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 
 
 Begroting
						agentschappen
 
 
 
 
 132
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 132
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Nationaal Archief
 
 
 137
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 
 
 Bijlagen
 
 
 
 
 143
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 ZBO’s en RWT’s
 
 
 143
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Verdiepingshoofdstuk
 
 
 148
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Moties en toezeggingen
 
 
 181
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Subsidies
 
 
 228
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 Evaluatie- en overig onderzoek
 
 
 241
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET
			 BEGROTINGSWETSVOORSTEL
 
 
 
 Wetsartikel 1
 De
				begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van
				artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk bij de
				wet vastgesteld.
 Het wetsvoorstel strekt ertoe om de onderhavige
				begrotingsstaat voor het aangegeven jaar vast te stellen.
 Alle voor
				dit jaar vastgestelde begrotingswetten tezamen vormen de Rijksbegroting voor
				dat jaar. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen in de
				Miljoenennota.
 Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de
				uitgaven, verplichtingen en de ontvangsten vastgesteld. De in de
				begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze
				memorie van toelichting toegelicht (de zogenoemde begrotingstoelichting).
 Wetsartikel 2
 Met de
				vaststelling van dit wetsartikel worden de baten en lasten, het saldo van de
				baten en de lasten en de kapitaaluitgaven en -ontvangsten van de in de staat
				opgenomen baten-lastenagentschappen voor het onderhavige jaar. De in die
				begrotingen opgenomen begrotingsartikelen worden toegelicht in onderdeel B
				(Begrotingstoelichting) van deze memorie van toelichting en wel in de paragraaf
				inzake de agentschappen.
 
 
 
 
 De Minister van
			 Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
 
 M.
 Bussemaker
 
 
 
 
 
 
 B.
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 Leeswijzer
 
 1.
 DE LEESWIJZER
 
 De begroting 2015 bevat de volgende onderdelen:
 
 
 a.
 Beleidsagenda;
 
 
 b.
 Beleidsartikelen;
 
 
 c.
 Niet-beleidsartikelen;
 
 
 d.
 Agentschappen die een baten-lastenstelsel
					 voeren;
 
 
 e.
 Verdiepingshoofdstuk;
 
 
 f.
 Bijlagen.
 
 
 De Minister van Economische Zaken is verantwoordelijk
				voor het groen onderwijs.
 Groeiparagraaf
 Toezeggingen wetgevingsoverleggen
				begroting 2014 en jaarverslag 2013
 
 Tijdens de wetgevingsoverleggen over de begroting 2014
				 en het jaarverslag 2013 heeft de Minister van OCW een aantal toezeggingen
				 gedaan die tot wijzigingen in de begroting hebben geleid.
 In de
				 beleidsagenda worden twee belangrijke beleidstrajecten nader uitgelicht: NOA en
				 Lerarenagenda.
 In de beleidsagenda wordt een set met kernindicatoren
				 opgenomen. Deze indicatoren worden daarnaast ook herkenbaar in het betreffende
				 artikel opgenomen. De indicator score centrale eindtoets basisonderwijs zal
				 aangevuld worden tot een rijkere set van indicatoren en kengetallen voor de
				 kwaliteit van het primair onderwijs.
 In de beleidsartikelen zal worden
				 ingegaan op de beleidswijzigingen als gevolg van beleidsdoorlichtingen, voor
				 zover de doorlichtingen zijn afgerond.
 In artikel 9 Arbeidsmarkt- en
				 personeelsbeleid wordt een overzichtstabel met betrekking tot alle
				 lerarenintensiveringen opgenomen.
 In artikel 95 Apparaatskosten wordt
				 een nadere toelichting op de apparaatstaakstelling uit het Regeerakkoord
				 (kabinet Rutte II) opgenomen.
 
 Doelstellingen beleidsagenda en aanpassing
				indicatoren
 
 Ten opzichte van 2014 is de beleidsagenda 2015
				 verbeterd vanwege:
 toezeggingen aan de Tweede Kamer om het Nationaal
				 Onderwijsakkoord (NOA) (de sectorakkoorden) en de Lerarenagenda uit te lichten
				 en enkele indicatoren te schrappen;
 de toezegging van de
				 Staatssecretaris om een beknopte set indicatoren en kengetallen op te nemen die
				 een beeld schetsen van de kwaliteit van het onderwijs.
 
 
 De opzet van de beleidsagenda 2015 is nu als
				 volgt:
 Doelen en ambities van de beleidsagenda 2015 zijn zoveel
				 mogelijk overgenomen uit de beleidsagenda 2014 en waar nodig in lijn gebracht
				 met de doelen en ambities van het NOA en de Lerarenagenda.
 Voor de
				 belangrijkste doelen en thema’s zijn streefwaarden opgenomen waarbij per
				 streefwaarde een eindjaar wordt vermeld (kabinetsperiode of horizon van de
				 betreffende begroting). Deze streefwaarden zijn ook in het betreffende
				 beleidsartikel herkenbaar opgenomen. Voor zover mogelijk zijn daar ook
				 tussenliggende (jaar)doelstellingen in het begrotingsjaar aan gekoppeld.
 Bij enkele doelen zijn kengetallen zonder streefwaarden opgenomen. Deze
				 zijn bedoeld als signalering om de voortgang op de doelen te volgen. Zij vormen
				 onderbouwing bij de analyse of bijstelling van beleid noodzakelijk is, en zijn
				 niet bedoeld om de sector op af te rekenen.
 In de beleidsagenda en
				 beleidsartikelen is een directe link naar de website van Trends in Beeld
				 opgenomen, waar de streefdoelen uit de beleidsagenda en de voortgang erop
				 zichtbaar zijn. Trends in Beeld brengt de kwaliteit, doelmatigheid en
				 toegankelijkheid van het stelsel kwantitatief in kaart.
 In een losse
				 bijlage bij de beleidsagenda is een beknopte set output- en outcome-indicatoren
				 opgenomen waarmee tegemoet wordt gekomen aan de wens van de Vaste
				 Kamercommissie voor Onderwijs om diverse aspecten van de onderwijskwaliteit in
				 een oogopslag te belichten. Deze set is een uitsnede van de uitgebreidere
				 stelselmonitor waarmee de Minister van OCW de doorlopende leerlijn in het
				 onderwijsbestel per sector volgt. Deze monitor is openbaar beschikbaar via de
				 website van
				 Trends in Beeld.
 
 Beleidsdoorlichtingen
 In
				de beleidsagenda van de begroting 2012 zijn negen beleidsdoelstellingen
				vermeld. Acht daarvan worden door de Auditdienst Rijk (ADR) geëvalueerd in de
				vorm van een beleidsdoorlichting. Vier daarvan worden afgerond in 2014 en de
				overige zullen in 2015 worden afgerond. De planning voor deze
				beleidsdoorlichtingen is in de beleidsagenda opgenomen, aangevuld met eerder
				toegezegde beleidsdoorlichtingen. Via een hyperlink is deze informatie direct
				raadpleegbaar.
 ZBO’s en RWT’s
 In de
				bijlage ZBO’s en RWT’s worden in een apart overzicht (tabel 2) ook de
				bijdragen aan ZBO’s en RWT’s die onder de verantwoordelijkheid van een
				ander ministerie vallen opgenomen.
 Informatie in de begroting en andere
				relevante publicaties
 De begroting is een compact document meer
				toegespitst op de financiële informatie. De beleidsagenda presenteert de
				doelstellingen van de Minister en de bijbehorende prestatie-indicatoren, en de
				beleidsartikelen beschrijven de werking en financiering van de verschillende
				stelsels. Voor een bredere kwantitatieve onderbouwing en monitoring van de
				toerusting en de presentaties van de O, C en W stelsels verwijzen we naar de
				openbare website Trends in Beeld. Onderstaand schema geeft grafisch een
				totaalbeeld van welke informatie en verantwoording van het OCW-beleid gedurende
				een begrotingscyclus aan de Tweede Kamer wordt gestuurd.
 
 Schematische weergave van de informatie aan de Tweede Kamer
				 gedurende de begrotingscyclus
 
 
 
 Hieronder volgt een nadere toelichting bij het
				 schema.
 Op Prinsjesdag ontvangt de Tweede Kamer de begroting van OCW
				 en actualiseert de gegevens op de website van
				 Trends in Beeld (de OCW stelselmonitor). In
				 Trends in Beeld zijn de relevante cijfers te vinden die inzicht geven in de
				 kwaliteit en prestaties van de Nederlandse onderwijs, cultuur en
				 wetenschapsstelsels en van emancipatie. Op deze website zijn ook
				 onderzoeksresultaten van Education at a Glance, de jaarlijkse publicatie van de
				 OESO, opgenomen. Voor het eerst dit jaar verschijnt Trends in Beeld niet meer
				 in boekvorm.
 Begin oktober komt ook Cultuur in beeld uit. In deze
				 publicatie wordt ingegaan op de veranderingen in het Nederlandse cultuurbeleid.
				 Deze publicatie gaat dieper in op de gevolgen van het beleid en schetst de te
				 verwachten ontwikkelingen in de culturele sector. Daarbij is er bijzondere
				 aandacht voor de bijdrage van cultuur aan de Nederlandse economie en
				 werkgelegenheid, het financieel-maatschappelijk draagvlak, publieksbereik en de
				 financiële verhoudingen tussen subsidieverstrekkers.
 De Inspectie van
				 het Onderwijs heeft een belangrijke rol in het onderwijsstelsel als
				 toezichthouder, maar ook als leverancier van beleidsinformatie. In het
				 jaarwerkplan van de Inspectie van het Onderwijs worden voorgenomen
				 werkzaamheden gepresenteerd aan de Tweede Kamer.
 Gedurende het jaar
				 wordt de Tweede Kamer geïnformeerd over de begrotingsuitvoering door middel
				 van de Voorjaarsnota (1e suppletoire begroting) en de Najaarsnota (2e
				 suppletoire begroting).
 Ook worden gedurende het jaar allerlei
				 beleidsdocumenten zoals actieplannen, beleidsdocumenten, beleidsevaluaties,
				 beleidsdoorlichtingen naar de Tweede Kamer gestuurd. Wetsvoorstellen worden ter
				 behandeling aangeboden en AMvB’s worden voorgehangen. Over verschillende
				 beleidsterreinen worden brieven naar de Tweede Kamer gestuurd, onder andere ter
				 nadere uitwerking van de beleidsagenda en de begroting. Hierover vindt vaak
				 separaat overleg met het parlement plaats. De actieplannen geven voor de
				 verschillende beleidsterreinen een beeld van het beleid. Beleidsdoorlichtingen
				 en andere evaluaties verschaffen inzicht in de effectiviteit van beleid.
 De derde woensdag in mei is verantwoordingsdag. De Tweede Kamer ontvangt
				 dan het jaarverslag van OCW en de publicatie Kerncijfers. In 2014 is
				 Kerncijfers voor het laatst in boekvorm verschenen. Samen met CBS werkt OCW
				 momenteel aan een brede website met informatie over onderwijs, cultuur en
				 wetenschap. Hier zal dezelfde informatie als voorheen in Kerncijfers
				 beschikbaar zijn: resultaten, de stand van zaken en ontwikkelingen in het
				 OCW-veld met een kwantitatieve toelichting en onderbouwing. Bij het jaarverslag
				 wordt ook het Onderwijsverslag van de Inspectie aan de Tweede Kamer
				 toegestuurd. Daarin wordt uitgebreid stilgestaan bij de staat van het
				 onderwijs.
 
 
 Trends in
				Beeld
 
 De Minister monitort met
				Trends in Beeld de kwaliteit en prestaties van de
				Nederlandse onderwijs-, cultuur- en wetenschapsstelsels in woord, beeld en
				cijfers. Enerzijds vormt Trends in Beeld een
				stelselmonitor van samenhangende en
				kenmerkende indicatoren en kengetallen. Deze geeft per onderwijssector een
				beeld van de ontwikkelingen van vaardigheden, rendement, behaald
				opleidingsniveau, de aansluiting met vervolgonderwijs/arbeidsmarkt en
				toezicht/kwaliteitsoordeel. Door deze indeling brengt de Minister voor elke
				onderwijssector op eenduidige manier de doorlopende leerlijn in beeld. Aan de
				gepresenteerde indicatoren en kengetallen zijn geen expliciete streefcijfers
				verbonden maar de monitor werkt signalerend t.a.v. negatieve of positieve
				trendontwikkelingen. Op dezelfde manier volgt de Minister met een samenhangende
				set indicatoren en kengetallen het functioneren van het Cultuur- en
				Mediastelsel en het Wetenschapsbestel.
 Anderzijds geeft Trends in
				Beeld voor de belangrijkste doelen en functies van het Onderwijs, Cultuur- en
				Wetenschapsbestel inzicht in het functioneren van deze stelsels. Daartoe volgt
				de website de volgende thematische indeling:
 
 Onderwijs
 
 Hier krijgt de lezer inzicht
				in de kwaliteit, toegankelijkheid, doelmatigheid en de socialisatiefunctie van
				het onderwijsbestel.
 
 Kwaliteit
 
 Getoond worden de
				prestaties van leerlingen en studenten, het opleidingsniveau in Nederland en of
				afgestudeerden makkelijk een baan kunnen vinden. Daarnaast geeft ook de
				internationale concurrentiepositie van onze hoger onderwijs instellingen een
				indruk van de kwaliteit.
 
 Toegankelijkheid
 
 De
				onderwijscarrière van een willekeurig individu mag niet afhangen van factoren
				als de sociale, economische, etnische of culturele achtergrond. Behalve bij de
				instroom in het po moeten talent en behaalde resultaten doorslaggevend zijn in
				de onderwijscarrière van een individu en mogen er geen financiële
				belemmeringen zijn.
 
 Doelmatigheid
 
 Het gaat hier
				om de relatie tussen ingezette middelen en opbrengsten die met de ingezette
				middelen worden behaald. Doelmatigheid kan worden bekeken aan de hand van de
				prestaties van het stelsel, de investeringen van OCW en aan de hand van
				rendementen op de arbeidsmarkt. Ook lerarensalarissen spelen een rol, omdat
				lerarensalarissen een relatie hebben met de onderwijskwaliteit en medebepalend
				zijn voor de hoogte van de onderwijsuitgaven.
 
 Socialisatiefunctie
 
 Hierdoor
				leren nieuwe generaties zich de algemene waarden en moraal eigen te maken die
				nodig zijn voor een actieve deelname aan de maatschappij en die de sociale
				samenhang bevorderen.
 
 Cultuur en Media
 
 Binnen dit thema
				krijgt de lezer inzicht in het functioneren van het Cultuur- en Mediastelsel op
				het gebied van verscheidenheid (inclusief bescherming van erfgoed), spreiding
				(zowel geografische spreiding als toegankelijkheid) en kwaliteit.
 
 Verscheidenheid
 
 Verscheidenheid in het cultuurbestel betekent een brede variëteit van
				cultuurvoorzieningen, met of zonder gerichte overheidssubsidie. Ondersteuning
				van het Rijk is bedoeld om erfgoed te beschermen en aanbod te verzekeren van
				voldoende omvang en kwaliteit.
 
 Spreiding en toegankelijkheid
 
 Om bij te dragen aan de ontwikkeling van het individu en de samenleving,
				moeten cultuurvoorzieningen in Nederland toegankelijk zijn voor een breed
				publiek. Het Rijk is daarom verantwoordelijk voor spreiding van het Nederlandse
				cultuuraanbod.
 
 Kwaliteit en doelmatigheid
 
 Gezonde bedrijfsvoering en ondernemerschap zijn nauw verbonden aan
				doelmatigheid, doordat ze de productiviteit en effectiviteit vergroten en
				tegelijkertijd de subsidieafhankelijkheid van de cultuur- en mediasector
				beperken.
 
 Wetenschap
 
 Trends in Beeld maakt met
				grafieken en tabellen het functioneren van het Wetenschapsbestel inzichtelijk
				aan de hand van de begrippen «toegankelijkheid», «kwaliteit» en
				«doelmatigheid».
 
 Toegankelijkheid
 
 Bij de
				toegankelijkheid van het stelsel van onderzoek en wetenschap gaat het vooral om
				contacten en uitwisseling van kennis tussen de wereld van het onderzoek en de
				wetenschap en de «buitenwereld».
 
 Kwaliteit
 
 Basis voor het
				bepalen van de kwaliteit van wetenschappelijk onderzoek is de wetenschappelijke
				output in de vorm van publicaties in (gerefereerde) tijdschriften, boeken en/of
				proefschriften. Andere vormen van output zijn bijdragen aan conferenties,
				ontwerpen, catalogi, machines en apparatuur of aangevraagde octrooien.
 
 Doelmatigheid
 
 Het
				wetenschapssysteem moet zo ingericht zijn dat de middelen (organisaties,
				financiële instrumenten, wetgeving, bestuurlijke inrichting) leiden tot
				optimale opbrengsten. Daarnaast is ook het aantal wetenschappelijke
				publicaties, gekoppeld aan de ingezette hoeveelheid personeel of geld van
				belang. Ook kan gekeken worden of onderzoeksorganisaties hun middelen effectief
				inzetten voor de financiering van wetenschappelijke projecten en programma's op
				basis van competitie.
 Onderdelen begroting
 a. Beleidsagenda
 
 Ten opzichte van 2014 is de beleidsagenda 2015
				 verbeterd vanwege:
 toezeggingen aan de Tweede Kamer om het NOA (de
				 sectorakkoorden) en de Lerarenagenda uit te lichten en enkele indicatoren te
				 schrappen (zie tabel indicatoren laatste kolom aangegeven met een SA en/of
				 LA);
 de toezegging van de Staatssecretaris om een beknopte set
				 indicatoren en kengetallen op te nemen die een beeld schetsen van de kwaliteit
				 van het onderwijs (zie tabel indicatoren laatste kolom aangegeven met TS).
 
 b. Beleidsartikelen
 
 De beleidsartikelen bestaan uit de volgende
				 onderdelen:
 Algemene doelstelling met een toelichting daarop.
 Rol en verantwoordelijkheid van de Minister.
 Beleidswijzigingen.
				 Hierin wordt weergegeven welke beleidswijzigingen financiële gevolgen hebben,
				 zoals bezuinigingen en intensiveringen. Wanneer er geen beleidswijzigingen met
				 financiële gevolgen zijn, is deze passage niet opgenomen in het artikel. Ook
				 wordt, indien van toepassing, ingegaan op beleidswijzigingen als gevolg van
				 beleidsdoorlichtingen, voor zover de doorlichtingen zijn afgerond.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid. Deze tabel bevat een vaste indeling
				 in financiële instrumenten volgens de Rijksbegrotingsvoorschriften. In de
				 tabel budgettaire gevolgen van beleid wordt de budgetflexibiliteit van het
				 begrotingsjaar in percentages weergegeven.
 Toelichting op de
				 instrumenten en budgetflexibiliteit.
 
 c. Niet-beleidsartikelen
 
 Er zijn twee zogenaamde niet-beleidsartikelen:
 Nominaal en onvoorzien;
 Apparaatskosten.
 
 
 In artikel 95 (Apparaatskosten) worden naast de
				 apparaatsuitgaven van het kerndepartement ook de apparaatskosten van de
				 baten-lastenagentschappen en een aantal ZBO’s zichtbaar.
 In dit
				 artikel is tevens een tabel opgenomen waarin wordt aangegeven hoe de
				 apparaatstaakstelling wordt verdeeld over kerndepartement, agentschappen en
				 ZBO’s.
 
 d. Agentschappen die een baten-lasten
				stelsel voeren
 Dit onderdeel bevat de cijfermatige overzichten
				van de baten-lastenagentschappen «Dienst Uitvoering Onderwijs» en het
				«Nationaal Archief».
 e. Verdiepingshoofdstuk (zie
				bijlagen)
 In dit onderdeel worden per beleidsartikel de
				mutaties getoond tussen de stand ontwerpbegroting 2014 en de ontwerpbegroting
				2015. De ondergrens voor het toelichten van mutaties is € 2,2 miljoen. Een
				aantal mutaties is centraal toegelicht (loonbijstelling, prijsbijstelling,
				intensiveringen, ombuigingen).
 f. Bijlagen
 
 De volgende bijlagen zijn in de begroting
				 opgenomen:
 Overzicht ZBO’s en RWT’s;
 Verdiepingshoofdstuk;
 Overzicht moties en toezeggingen;
 Subsidieoverzicht: hier wordt een overzicht weergegeven van alle
				 subsidieregelingen van het Ministerie;
 Evaluatieoverzicht: het
				 overzicht met onderzoeken is opgenomen in één centrale bijlage.
 
 
 
 Beleidsagenda
 
 2.
 BELEIDSAGENDA
 
 Beleidsagenda
 Inleiding
 Ons land vaart
				wel bij een energieke samenleving, een veerkrachtige economie en een betrokken
				democratie. Onderwijs, cultuur, media, wetenschap en emancipatie zijn daarvoor
				cruciaal. Op dit vlak doen we het goed. We hebben wereldwijd gerenommeerde
				wetenschappers, musea en orkesten en ons onderwijs wordt in internationale
				vergelijkingen hoog gewaardeerd. Bovendien voert Nederland de
				Gendergelijkheidlijst van de Verenigde Naties aan.
 Maar dat is geen reden om de aandacht te verliezen. Uit het laatste
				Onderwijsverslag blijkt dat leerlingen zich op school
				vaak vervelen. Onze beste leerlingen worden onvoldoende uitgedaagd, en ook het
				aandeel laaggeletterden1Geletterdheid omvat luisteren, spreken, lezen,
					 schrijven, gecijferdheid en in dat kader het gebruiken van alledaagse
					 technologie om te communiceren en om te gaan met informatie. in Nederland is gestegen. Deze ontwikkelingen vereisen onze
				aandacht; onze mensen zijn immers onze kracht. Bovendien staan de samenleving
				en de wereld om ons heen niet stil. De maatschappij verandert onder invloed van
				bijvoorbeeld vergrijzing en immigratie en de economische crisis en
				technologische ontwikkelingen. De voortschrijdende digitalisering leidt tot het
				ontstaan van nieuwe mogelijkheden voor communicatie, onderwijs,
				cultuurparticipatie en wetenschapsbeoefening.
 Dit betekent dat wij
				onze jongeren opleiden voor banen die nu nog niet bestaan en dat werknemers en
				werkgevers zullen moeten blijven investeren in hun eigen kennis en
				know-how. Onderwijs en wetenschap dragen, in de
				woorden van de WRR, bij aan de kenniscirculatie in ons land.
				Daaraan kunnen we cultuur en media toevoegen. Ook kunst, erfgoed, de creatieve
				industrie en media creëren waardevolle inzichten en praktijken en maken deze
				toegankelijk voor een groot publiek. Zo bevorderen onderwijs, cultuur en
				wetenschap ook de sociale cohesie en het maatschappelijk welbevinden.
				Emancipatie, ten slotte, blijft nodig als we willen investeren in een
				zelfbewuste, weerbare bevolking.
 Onderwijs
 In de
				afgelopen jaren heeft ons onderwijs stappen vooruit gezet. De scherpe afname
				van het aantal zwakke en zeer zwakke scholen in het basisonderwijs en van het
				aantal voortijdig schoolverlaters getuigen daarvan. Maar er valt nog veel te
				verbeteren. Onze ambitie is daarom een cultuur van permanente verbetering te
				bevorderen en versterken, om zo ons goede onderwijs excellent te maken. Om in
				staat te zijn permanent te werken aan kwaliteitsverbetering, is het vakmanschap
				van leraren cruciaal. We hebben daarom afspraken gemaakt met vertegenwoordigers
				van scholen en leraren over investeringen in het onderwijs en de kwaliteit van
				leraren. Het fundament van die afspraken is gelegd in het
				Nationaal
				Onderwijsakkoord (NOA) en de
				Lerarenagenda.
				Het kabinet onderkent het belang van goed onderwijs. Conform de
				Begrotingsafspraken 2014 investeert het
				kabinet in 2015 € 650 miljoen in onderwijskwaliteit, onderzoek en innovatie.
				Dit geld wordt deels in de lumpsum uitgekeerd aan instellingen en deels gericht
				geïnvesteerd. Zie ook de tabellen 3, 4 en 5 verderop. Met de invoering van het
				studievoorschot zorgen we ervoor dat iedereen die
				wil studeren, ook kan studeren. Tegelijkertijd maakt dit akkoord het mogelijk
				dat we flink investeren in de kwaliteit van ons hoger onderwijs. We hebben de
				Tweede Kamer hier recentelijk over geïnformeerd in de brief
				«Onderwijsakkoorden: Samen werken aan het onderwijs
				van morgen».
 Wetenschap
 Het
				Nederlandse wetenschapsstelsel presteert zeer goed in termen van kwaliteit en
				productiviteit. Maar nieuwe ontwikkelingen vragen om een visie op de wetenschap
				waarbij de vitaliteit van de wetenschap, de ruimte voor risicovol en ongebonden
				onderzoek en het verbinden van de wetenschap aan toekomstig verdienvermogen
				centraal staan. Nationaal en internationaal zetten we al in op het stimuleren
				van het in open access publiceren van wetenschappelijke artikelen. Ook willen
				we de sterke positie die Nederlandse onderzoekers en instellingen
				internationaal hebben behouden en versterken.
 Cultuur en media
 Cultuur heeft een intrinsieke betekenis en artistieke, maatschappelijke en
				economische waarde. Daarom bevorderen we een sterke, pluriforme, toegankelijke
				en kwalitatief hoogwaardige cultuursector en hechten we aan een goede zorg voor
				ons gezamenlijke erfgoed. Daartoe zetten we in op ondernemerschap en
				talentontwikkeling en zetten we partijen ertoe aan meer samen te werken.
 De overheid voert mediabeleid vanwege de grote rol die media spelen in de
				maatschappij. In het media-aanbod streven we naar kwaliteit, verscheidenheid,
				toegankelijkheid en onafhankelijkheid. Het publieke mediabestel speelt daarin
				een belangrijke rol, als leverancier van aanbod dat kwalitatief hoogstaand is,
				onafhankelijk gemaakt is en veelal een uitgesproken Nederlandse signatuur
				heeft. In het steeds vollere en gevarieerdere medialandschap dienen publiek
				bekostigde media meer onderscheidend te zijn op inhoud en kwaliteit.
 Emancipatie
 Het is van
				groot belang dat iedereen een bijdrage aan de economie en samenleving levert en
				zijn of haar talenten kan ontplooien en benutten ongeacht geslacht of
				geaardheid. Daarom maakt het kabinet zich sterk voor de economische
				zelfstandigheid van vrouwen en de sociale veiligheid en acceptatie van
				LHBT’s. SCP en CBS monitoren de ontwikkeling van de economische
				zelfstandigheid van vrouwen. Dit vindt u terug op de OCW stelselmonitor
				Trends in Beeld.
 
 
 1.
 Onderwijs (beleidsartikel 1 t/m 9)
 
 Wij staan voor een onderwijsstelsel waarin scholen en
				 instellingen zich permanent verbeteren zodat alle leerlingen en studenten hun
				 talenten kunnen ontplooien. Goede leraren, schoolleiders en schoolbesturen zijn
				 onontbeerlijk. In het afgelopen jaar hebben we met het NOA en de Lerarenagenda
				 belangrijke stappen in deze richting gezet. In het NOA dat we met de Stichting
				 van het Onderwijs hebben gesloten, hebben we de ambitie vastgelegd om tot de
				 best presterende onderwijsstelsels ter wereld te gaan behoren. We hebben
				 afspraken gemaakt over de inhoud en kwaliteit van het onderwijs: over hoe we de
				 beste onderwijsgevenden blijven interesseren voor het onderwijs;
				 arbeidsvoorwaarden; de verhouding tussen overheid en het onderwijsveld; en het
				 besturen van en binnen het onderwijs. In de Lerarenagenda zijn aan de hand van
				 zeven agendapunten de grootste uitdagingen en verbeterpunten voor het
				 leraarschap opgenomen. Dit gaat van de uitdaging die lerarenopleidingen voelen
				 om de juiste studenten op de opleiding te krijgen tot aan de uitdagingen die
				 leraren ervaren om met elkaar een sterke beroepsgroep te vormen. Leraren zijn
				 van cruciaal belang voor de ontwikkeling van een kwaliteitscultuur in het
				 onderwijs. Veranderingen moeten door hen gedragen worden. De kaderafspraken in
				 het NOA en de Lerarenagenda zijn uitgewerkt in sectorale akkoorden voor het po,
				 vo en mbo. Naast de uitwerkingen in sectorale afspraken hebben de sociale
				 partners een aantal afspraken uit het NOA uitgewerkt in de cao’s. Zowel in de
				 sectorakkoorden als in de cao’s zijn verdere afspraken gemaakt over het
				 terugdringen van regel- en werkdruk.
 Samen werken we aan de volgende
				 doelstellingen: 1. Ambitieus onderwijs dat alle leerlingen en studenten
				 uitdaagt; 2. Scholen en instellingen werken met goed opgeleide en vakkundige
				 leraren, docenten en schoolleiders, die samen zorgen voor een veilig en
				 ambitieus leerklimaat; 3. Scholen en instellingen maken resultaten inzichtelijk
				 en worden aangesproken op hun prestaties; 4. Aansluiting van het onderwijs op
				 de behoefte van de arbeidsmarkt.
 
 
 1.1
 Ambitieus onderwijs dat alle leerlingen en studenten
						uitdaagt
 
 In het gehele stelsel werken we aan onderwijs waarin
					 een cultuur heerst van permanente verbetering, zodat leerlingen en studenten zo
					 goed mogelijk worden uitgedaagd zich optimaal te ontwikkelen. In het
					 sectorakkoord PO1Op een punt moeten de afspraken nog bevestigd
						 worden. De achterbanraadpleging van de cao po zal eind september 2014
						 plaatsvinden. zijn ambities en doelstellingen geformuleerd om de
					 talenten van ieder kind te ontwikkelen, het verbeterpotentieel van alle scholen
					 aan te spreken, doorgaande ontwikkellijnen voor alle kinderen te realiseren en
					 te werken aan professionalisering van alle scholen en besturen. Wij
					 ondersteunen scholen en besturen bij het vormgeven van deze ambities, waarvoor
					 ze onder meer middelen ontvangen in de prestatiebox. Doelen zijn bijvoorbeeld
					 het terugbrengen van het aantal zwakke scholen naar nul en het verhogen van het
					 aantal masteropgeleide leraren. Ook gaan scholen een uitdagend en passend
					 onderwijsaanbod realiseren dat is gericht op talentontwikkeling van elk kind,
					 of het nu een toptalent is of een leerachterstand heeft en extra ondersteuning
					 behoeft. Daarnaast moet het onderwijs gericht zijn op de brede vorming van het
					 kind. Zo streven we er naar dat scholen drie lesuren per week
					 bewegingsonderwijs aanbieden, gegeven door een daartoe bevoegde leraar. Overige
					 maatregelen komen verderop in deze tekst aan de orde. Ook in het sectorakkoord
					 VO zijn ambities en concrete doelstellingen geformuleerd ten aanzien van
					 uitdagend en passend onderwijs voor elke leerling, eigentijdse voorzieningen,
					 brede vorming voor alle leerlingen, partnerschap in de regio, scholen als
					 lerende organisaties, het organiseren van toekomstbestendigheid en nieuwe
					 verhoudingen in verantwoording en toezicht. Zo zijn er concrete afspraken
					 gemaakt over de invoering van gedifferentieerd toezicht, over meer
					 master-opgeleide docenten en over uitdagender onderwijs voor leerlingen. Om het
					 funderend onderwijs bij de tijd te houden investeren wij bovendien in de
					 vorming van een passende infrastructuur voor digitalisering in de school, mede
					 middels het Doorbraakproject «ICT en Onderwijs». Ook stellen wij middelen
					 beschikbaar om het aantal zittenblijvers fors te reduceren. Het kabinet zal
					 zittenblijven terugdringen door te stimuleren dat de zomer gebruikt wordt voor
					 extra lessen en het aanpassen van de bekostiging van instellingen om
					 inspanningen van scholen om zittenblijven te beperken meer te laten lonen.
 
 In het
						Plan van Aanpak
						Toptalenten 2014–2018 hebben we aangegeven dat toptalenten een
						duurzaam uitdagend aanbod krijgen en dat we leraren toerusten om maatwerk te
						leveren. Bijzondere prestaties van leerlingen gaan we meer waarderen en
						aandacht geven. Op diverse punten (o.a. versnelde programma’s, inzet
						vakleerkrachten vo in po en vo cum laude) wordt hiervoor wet- en regelgeving
						aangepast. Het kabinet maakt het mogelijk om individuele vakken in het
						voortgezet onderwijs op een hoger niveau af te ronden. Op die manier wordt het
						voor een havoleerling met een rekenknobbel bijvoorbeeld mogelijk wiskunde te
						volgen op vwo-niveau.
 Het onderwijscurriculum wordt aangescherpt en
						ambitieuzer gemaakt met bijbehorende standaarden. Hiertoe komt in 2015 een
						voorstel. Dit geeft tegelijkertijd een helder kader voor toetsing van
						individuele leerlingen en verantwoording van leraren en scholen.
 Ten
						aanzien van de gevolgen van de leerlingendaling in het funderend onderwijs gaan
						wij in 2015 verder met de uitwerking van de
						aangekondigde
						maatregelen die samenwerkende regionale besturen in staat stellen om
						te zorgen voor een goed en toekomstbestendig onderwijsaanbod. Sinds 1 augustus
						2014 zijn de samenwerkingsverbanden passend onderwijs verantwoordelijk voor de
						extra ondersteuning aan leerlingen in het po en in het vo. Na het overgangsjaar
						2014–2015 starten op 1 augustus 2015 de normbekostiging en de verevening. De
						samenwerkingsverbanden zijn dan budgettair verantwoordelijk voor deze extra
						ondersteuning.
 
 In het Bestuursakkoord MBO is afgesproken dat
					 naast de generieke maatregelen uit het
					 actieplan Focus op
					 Vakmanschap, er kwaliteitsafspraken met de mbo-instellingen gemaakt
					 worden die gericht zijn op een integrale verbetering van de kwaliteit van het
					 onderwijs. Daarbij besteden we in kwaliteitsplannen per instelling onder meer
					 aandacht aan de professionalisering van het personeel. Naast deze kwalitatieve
					 plannen worden resultaatsafhankelijke afspraken per instelling gemaakt over vsv
					 (lopend arrangement), studiesucces (vanaf 2016) en de kwaliteit van de BPV
					 (vanaf 2017). Met de kwaliteitsafspraken investeren we ook in het uitdagen van
					 talentvolle studenten in het mbo, zoals aangekondigd in de
					 Kamerbrief
					 over toekomstgericht middelbaar beroepsonderwijs. In de Begrotingsafspraken
					 2014 is vanaf 2015 jaarlijks € 25 miljoen gereserveerd voor een
					 excellentieprogramma in het mbo. Een onderdeel van het excellentieprogramma zal
					 het ontwikkelen van een eigentijdse vorm van de meester-gezel-formule zijn. Om
					 jongeren in staat te stellen een betere vakman of -vrouw te worden, geven we
					 ook aandacht aan de ontwikkeling van doorlopende leerlijnen. Dit schooljaar
					 (2014–2015) zijn de eerste experimenten met de vakmanschapsroute en de
					 technologieroute gestart.
 Voor de realisatie van de
					 prestatieafspraken
					 in het hoger onderwijs is 2015 een belangrijk jaar. In de
					 prestatieafspraken zijn doelen afgesproken voor het jaar 2015, onder meer over
					 deelname aan excellentietrajecten, studiesucces en de kwaliteit van docenten.
					 In 2016 zal worden beoordeeld of deze doelen daadwerkelijk zijn gerealiseerd.
					 In 2015 presenteren we onze strategische agenda voor het hoger onderwijs. In de
					 komende maanden gaan we in gesprek met bestuurders, docenten en studenten om de
					 nieuwe opgaven voor het hoger onderwijs te ontdekken. In het hoger onderwijs is
					 de ontwikkeling van open en online onderwijs kansrijk. Dit stimuleren we door
					 projecten met open en online hoger onderwijs mogelijk te maken waar
					 instellingen zelf kunnen ontdekken wat werkt. Ook stimuleren we stevig
					 onderzoek naar de effecten van open en online onderwijs op het leren door
					 studenten en de kwaliteit van het onderwijs.
 
 In mbo, hbo en wo gaan we de uitgaande mobiliteit
						van Nederlandse studenten stimuleren. Dat gaan we samen met de
						onderwijsinstellingen bevorderen, onder meer via mobiliteitsvensters, betere
						informatievoorziening en een ambitieus scholarship-programma. Dit
						scholarship-programma is voor zowel internationale als Nederlandse studenten.
						Internationalisering in het mbo richt zich vooral op uitgaande mobiliteit en
						internationale samenwerking. Dit wordt meegenomen in het onderdeel excellentie
						van de kwaliteitsafspraken.
 Het kabinet zal de toegang voor
						kennismigranten versoepelen en goedkoper maken en zal hiertoe in 2015 een
						voorstel doen. Het kabinet zal dan ook met maatregelen komen om Nederland
						aantrekkelijker te maken als bestemming voor kennismigranten, bijvoorbeeld via
						een versterking van het aanbod van internationale scholen. Het kabinet stelt in
						2014 een special envoy voor startups aan om het Nederlandse profiel als een
						internationaal aantrekkelijke plek voor jonge, innovatieve bedrijven te
						versterken. Onderdeel van deze aanpak is betere benutting van bestaande
						financieringsinstrumenten, onderwijsinitiatieven (zoals aandacht voor coderen,
						apps ontwikkelen in het voortgezet onderwijs) en het versterken van innovatieve
						ecosystemen (zoals het Amsterdamse startup-initiatief).
 
 
 
 
 1.2
 Scholen en instellingen werken met goed opgeleide en
						vakkundige leraren, docenten en schoolleiders, die samen zorgen voor een veilig
						en ambitieus leerklimaat
 
 Om de slag te maken naar een cultuur van permanente
					 verbetering moet het onderwijs worden gegeven door goede leraren. Voortbouwend
					 op het Nationaal Onderwijsakkoord en op de Lerarenagenda hebben wij daarom in
					 de sectorakkoorden voor het po, vo en mbo een aantal afspraken gemaakt over de
					 kwaliteit van het onderwijspersoneel. In de Lerarenagenda zijn
					 verschillende maatregelen opgenomen om de kwaliteit en de aantrekkelijkheid van
					 lerarenopleidingen te vergroten. Scholen dragen er zorg voor dat op termijn
					 alle leraren goed kunnen omgaan met verschillen in de klas en dat startende
					 leraren beter begeleid worden. In het po zullen wij daartoe middelen voor een
					 persoonlijk opleidingsbudget (€ 70 miljoen) en additionele middelen voor
					 startende leraren (€ 26 miljoen) aan de lumpsum toevoegen. Ook passen we de
					 bekwaamheidseisen aan, zodat leraren met een vakbevoegdheid vo ook in het po
					 kunnen worden ingezet. In de hoofdlijnenakkoorden hebben we met universiteiten
					 en hogescholen afspraken gemaakt over de kwaliteit van docenten. In de
					 prestatieafspraken hebben hogescholen en universiteiten hierbij passende
					 ambities geformuleerd.
 Schoolbesturen in po en vo zetten via hun
					 wervings-, selectie-, en scholingsbeleid in op breed samengestelde schoolteams.
					 Voor het po gaat het om meer leraren met wo-bachelor, hbo-master of
					 universitaire master (30% in 2020). Voor het vo zetten besturen in op meer (50%
					 in 2020) hbo- en wo-masteropgeleide docenten. Specifiek voor de bovenbouw van
					 het vwo zetten we in op meer wo-masteropgeleide docenten (80–85% in 2020).
					 Wij stellen hiervoor extra middelen ter beschikking via een verhoging van de
					 lerarenbeurs, uitbreiding van (academische) opleidingsscholen en via de
					 prestatiebox.
 In 2015 is inschrijving in het lerarenregister nog
					 vrijwillig. Wel stimuleren we, samen met de Onderwijscoöperatie en de
					 sectorraden, dat zoveel mogelijk leraren zich nu al registreren. Door permanent
					 bekwaamheidsonderhoud van schoolleiders en door registratie van schoolleiders
					 in de sectorale schoolleidersregisters blijven we tevens werken aan versterking
					 van de kwaliteit van schoolleiders. Daarnaast zorgen scholen voor
					 werkdrukvermindering door meer ondersteunende functies te vormen; ook hiervoor
					 stellen wij aanvullende middelen via de lumpsum beschikbaar.
 In het
					 mbo zullen we een nieuw bestuurlijk model introduceren: de gemeenschap van
					 mbo-colleges. Volgens dit model wordt het onderwijs georganiseerd in aparte
					 colleges gericht op een bepaalde branche of sector. De instelling als geheel
					 kan zich dan gemeenschap van mbo-colleges noemen. Een van de doelen is om het
					 onderwijskundig leiderschap een stimulans te geven. Veel mbo-instellingen
					 hebben een begin gemaakt met verbetering van het onderwijskundig leiderschap.
					 Maar uit de evaluatie van het professionaliserings- en HRM-beleid blijkt dat er
					 nog veel te winnen valt. Dan gaat het met name om het adequaat leiden en sturen
					 op de basiskwaliteit van het primair proces.
 In het najaar van 2014
					 zullen wij het wetsvoorstel sociale veiligheid op school indienen bij de Tweede
					 Kamer. Met dit wetsvoorstel zorgen wij voor een wettelijke verankering van de
					 verantwoordelijkheid van de school voor het tegengaan van pesten. De
					 streefdatum van inwerkingtreding van het wetsvoorstel is 1 augustus 2015.
 Het verminderen van administratieve lasten en het verlagen van de (ervaren)
					 regeldruk moet onderwijsinstellingen in staat stellen meer tijd vrij te maken
					 voor het primaire proces. Inventarisaties laten zien dat er winst te behalen
					 valt door het optimaliseren en standaardiseren van gegevensvragen van allerlei
					 partijen zoals GGD’s, gemeenten, leerplichtambtenaren en allerlei andere
					 instanties. Zo onderzoekt OCW de mogelijkheid om instellingen het recht te
					 geven gegevens niet te leveren als deze bij de nationale overheid bekend
					 zijn.
 
 
 
 1.3
 Scholen en instellingen maken resultaten inzichtelijk en
						worden aangesproken op hun prestaties
 
 Via de projecten «Vensters PO» en «Vensters VO»
					 leggen steeds meer besturen een transparante verantwoording af en beschikken ze
					 over relevante sturingsinformatie. Zwakke en zeer zwakke scholen in het po en
					 vo worden aangespoord en ondersteund om hun kwaliteit snel en structureel op
					 niveau te brengen. In 2015 worden pilots uitgevoerd door de Inspectie van het
					 Onderwijs om te komen tot gedifferentieerde kwaliteitsoordelen per school. In
					 het verlengde daarvan wordt tevens een ondersteuningsaanpak ontwikkeld die
					 aansluit bij het kwaliteitsoordeel over de school. Het doel is om ook scholen
					 die voldoen aan de minimale eisen van goed onderwijs en verbeterpotentieel
					 niet-vrijblijvend uit te dagen tot verdere kwaliteitsverhoging en om de cultuur
					 van permanente verbetering te bevorderen. Daarnaast zullen besturen hun
					 professionaliteit versterken en borgen door het hanteren van een
					 professionaliseringsagenda, het naleven van de Code goed bestuur en
					 visitaties. In het sectorakkoord po is afgesproken dat we scholen en
					 schoolbesturen ondersteunen bij het werken met een planmatige cyclus van
					 kwaliteitszorg op basis van zelfevaluatie. In overleg met het veld en de
					 Inspectie van het Onderwijs hebben we een eerste brede set van indicatoren
					 vastgesteld waarmee diverse aspecten van de onderwijskwaliteit in beeld worden
					 gebracht. Deze set, die de komende jaren nog verder wordt ontwikkeld, komt
					 onder «Beleidsartikel 1. Primair Onderwijs» nader aan de orde. Samen met de
					 VO-raad gaan we verdere stappen zetten op weg naar een vereenvoudigd
					 bekostigingsmodel.
 In het mbo zijn instellingen, docenten en de
					 onderwijskundige leiding in eerste instantie verantwoordelijk voor de kwaliteit
					 van opleidingen. Wij bevorderen daarom dat mbo-instellingen elkaar ondersteunen
					 bij het verbeteren van de kwaliteit van het onderwijs en dat zij intensieve
					 verbindingen aangaan met bedrijven in hun omgeving. We gaan instellingen
					 verplichten om examens in te kopen bij gecertificeerde examenleveranciers of om
					 zelf ontwikkelde examens extern te laten valideren. Deze wettelijke
					 verplichting willen we per 1 augustus 2016 laten ingaan, gelijktijdig met de
					 beoogde datum van implementatie van de herziene kwalificatiestructuur. De
					 Inspectie van het Onderwijs is het sluitstuk van de borging van kwaliteit. Deze
					 start binnenkort met pilots van toezicht op het niveau van opleidingsclusters
					 (onderwijsteams). Om resultaten inzichtelijk te maken initiëren we in
					 2014–2015 een studiebijsluiter. Hierin komt onder meer informatie te staan
					 over het arbeidsmarktperspectief van studenten van de opleiding.
 In
					 het hoger onderwijs willen we samen met betrokkenen het accreditatiestelsel
					 fundamenteel bezien, in het licht van verdiend vertrouwen meer belonen en het
					 verminderen van lasten die instellingen ervaren. Dit heeft zowel tot doel om te
					 komen tot concrete vermindering van lasten binnen het huidige stelsel als om
					 input te krijgen voor de doorontwikkeling van het accreditatiestelsel. Daarbij
					 is het van belang de krachtige elementen uit het huidige stelsel te behouden,
					 zoals de stimulans tot kwaliteitscultuur en de waarborgen voor
					 kwaliteit. We willen ook over de grenzen kijken hoe in andere landen verdiend
					 vertrouwen wordt beloond, mogelijk kunnen we daarvan leren. Dit is aangekondigd
					 in de beleidsreactie op de evaluatie van het
					 accreditatiestelsel. We hebben een onderzoek uitgezet naar de
					 kwaliteitszorgstelsels in Vlaanderen, Duitsland, Oostenrijk en Noorwegen.
 
 
 
 1.4
 Aansluiting van het onderwijs op de behoefte van de
						arbeidsmarkt
 
 In het sectorakkoord vo is afgesproken dat vo-scholen
					 afspraken gaan maken met collega-scholen, het toeleverend onderwijs en het
					 vervolgonderwijs in de regio over de voorbereiding, overdracht en instroom van
					 leerlingen. Verder wordt loopbaanoriëntatie en -begeleiding (LOB) in
					 samenwerking met het bedrijfsleven en het vervolgonderwijs steviger in de
					 school verankerd. Er wordt in de komende jaren extra ingezet op LOB in het vmbo
					 omdat LOB expliciet onderdeel is geworden van de vernieuwde beroepsgerichte
					 programma’s. Daarnaast blijven we de keuze voor bèta- en techniekprofielen
					 in alle leerwegen stimuleren.
 In de Tweede Kamer ligt een
					 wetsvoorstel
					 voor met maatregelen om de aansluiting van het mbo op de arbeidsmarkt te
					 verbeteren. Dit wetsvoorstel verplicht mbo-instellingen opleidingen te
					 verzorgen die studenten na beëindiging van de opleiding het perspectief bieden
					 op het tijdig vinden van een baan op niveau. Aanvullend op dit wetsvoorstel
					 nemen we een aantal maatregelen waarmee we de aansluiting blijvend verbeteren.
					 In de Begrotingsafspraken 2014 is vanaf 2015 structureel
					 € 75 miljoen extra aan middelen beschikbaar gesteld voor een betere
					 financiering van technische en andere kostbare opleidingen in het mbo.
					 Belangrijke indicatoren van de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt
					 publiceren we jaarlijks op de OCW stelselmonitor
					 Trends in Beeld. Verder is
					 beroepspraktijkvorming van groot belang. De Kenniscentra Beroepsonderwijs
					 Bedrijfsleven, en na 1 augustus 2015 de stichting Samenwerking
					 Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB), dienen samen met studenten en
					 bedrijfsleven zorg te dragen voor de beschikbaarheid van een toereikend aantal
					 bedrijven en organisaties van voldoende kwaliteit die de beroepspraktijkvorming
					 verzorgen. Vanaf het schooljaar 2015–2016 wordt het bovendien mogelijk om
					 experimenteel een gecombineerde leerweg aan te bieden. Daarnaast verandert de
					 kwalificatiestructuur vanaf het schooljaar 2016–2017. De nieuwe kwalificaties
					 geven richting aan het onderwijs. Instellingen behouden de ruimte om in te
					 spelen op specifieke regionale behoeften of om de voorbereiding op
					 vervolgonderwijs te verbeteren. Ook willen we met het Regionaal
					 investeringsfonds mbo onderwijs en bedrijfsleven met elkaar verbinden, zoals
					 dat nu al gebeurt in de Centra voor Innovatief Vakmanschap.
 Vanwege de
					 gerichtheid op toegepast onderzoek is het hbo een belangrijke schakel voor de
					 innovatie in het (regionale) bedrijfsleven. Het middelbaar beroepsonderwijs en
					 het hoger onderwijs spelen een belangrijke rol als het gaat om bij-, na- en
					 omscholing van de beroepsbevolking. Het kabinet vergroot de mogelijkheid voor
					 leven lang leren door de flexibilisering van de aanbodzijde van het middelbaar
					 beroepsonderwijs en hoger onderwijs. Het kabinet geeft een impuls aan het
					 modulair middelbaar beroepsonderwijs door het introduceren van erkende
					 certificaten met credits. Bovendien komen er experimenten met vraagfinanciering
					 in het hoger onderwijs bij bekostigde en niet-bekostigde instellingen. Om het
					 hoger onderwijs voor volwassenen aantrekkelijker te maken nemen we een aantal
					 maatregelen. In de kabinetsreactie op het advies van de commissie Rinnooy Kan
					 «Flexibel hoger onderwijs voor volwassenen», dat in het najaar van 2014 naar
					 de Tweede Kamer zal worden gestuurd, zullen de maatregelen die het kabinet
					 neemt naar aanleiding van het advies worden beschreven en toegelicht. Hierbij
					 zal worden ingezet op maatregelen om te komen tot flexibeler, vraaggerichter
					 deeltijd hoger onderwijs. Ook het middelbaar beroepsonderwijs zal in de reactie
					 worden betrokken.
 
 
 
 
 2.
 Studiefinanciering (beleidsartikel 11 t/m 13)
 
 In mei 2014 is een akkoord bereikt met de fracties van
				 VVD, PvdA, D66 en GroenLinks over de hervorming van ons stelsel van
				 studiefinanciering. Met de invoering van het studievoorschot zorgen we ervoor
				 dat iedereen die wil studeren ook kan studeren. Tegelijkertijd maakt dit
				 akkoord het mogelijk dat we met de middelen die vrijkomen door de hervorming
				 van het stelsel van studiefinanciering flink investeren in de kwaliteit van het
				 hoger onderwijs en aan hoger onderwijs gerelateerd onderzoek.
 Het
				 wetsvoorstel dat deze stelselwijziging regelt, is in september 2014 aan de
				 Tweede Kamer aangeboden en zal op 1 september 2015 in werking treden. De
				 basisbeurs verdwijnt en maakt plaats voor een sociale leenvoorziening die de
				 overheid voor alle studenten ter beschikking stelt: het studievoorschot.
				 Studenten kunnen het gewenste bedrag lenen tegen een voordelige rente en hoeven
				 na hun afstuderen nooit meer dan 4% van hun meerinkomen in te zetten voor
				 aflossing. De terugbetaaltermijn wordt verlengd naar 35 jaar. Oud-studenten die
				 het wettelijk minimumloon verdienen of minder, hoeven niet terug te
				 betalen.
 De aanvullende beurs (voor studenten met ouders die minder
				 dan € 46.000 verdienen) blijft niet alleen bestaan, maar wordt ook verhoogd
				 om zo de toegankelijkheid van het hoger onderwijs te waarborgen voor in het
				 bijzonder de lagere inkomensgroepen. De studentenreisvoorziening blijft in zijn
				 huidige vorm behouden. Per uiterlijk 1 januari 2017 krijgen ook minderjarige
				 deelnemers aan het mbo hier recht op. Dit stelt minderjarige mbo’ers in staat
				 om breder te zoeken naar de meeste geschikte opleiding en stage. Voor
				 onderwijsinstellingen in het mbo biedt deze regeling bovendien meer
				 mogelijkheden voor profilering en specialisatie, bijvoorbeeld in
				 techniekstudies. Daarnaast wordt een taskforce opgericht waarin de OV-bedrijven
				 en de overheid de handen ineen slaan om, in samenwerking met de
				 onderwijsinstellingen en studenten, onderwijstijden en reizen van studenten
				 meer over de dag te spreiden waardoor huisvesting van instellingen beter wordt
				 benut en de spits in het openbaar vervoer wordt afgevlakt. De middelen die
				 hierdoor vrijkomen zullen nog bovenop de bestaande investeringsagenda
				 komen.
 Het nieuwe stelsel geeft ook een impuls aan Leven Lang Leren.
				 Het collegegeldkrediet wordt uitgebreid naar studenten boven de 30 die een
				 geaccrediteerde opleiding willen volgen in het hbo en wo, voltijd én deeltijd,
				 en naar studenten in het mbo-bol. De eerste generatie studenten die met het
				 studievoorschot te maken krijgt, ontvangt na het afstuderen bovendien een
				 tegemoetkoming in de vorm van een voucher van circa € 2.000 die ingezet kan
				 worden voor (geaccrediteerde) bijscholing 5 tot 10 jaar na het afstuderen.
 
 
 
 3.
 Wetenschap (beleidsartikel 16)
 
 Met de Toekomstvisie wetenschap, die we in het najaar
				 aan het parlement zullen sturen, wordt de basis gelegd voor het
				 wetenschapsbeleid voor de komende jaren. Uit het Interdepartementaal
				 beleidsonderzoek (IBO) Wetenschappelijk onderzoek blijkt dat het Nederlandse
				 wetenschapsstelsel zeer goed presteert in termen van kwaliteit en
				 productiviteit. Tegelijkertijd zien we bepaalde trends die vragen om een
				 bezinning op de rol en betekenis van de wetenschap. De internationale
				 concurrentie neemt toe en er is een toenemende behoefte om wetenschappelijke
				 kennis te benutten voor het oplossen van maatschappelijke en economische
				 uitdagingen. Deze ontwikkelingen vragen om een visie op de wetenschap waarbij
				 de vitaliteit van de wetenschap, de ruimte voor risicovol en ongebonden
				 onderzoek en het verbinden van de wetenschap aan toekomstig verdienvermogen
				 centraal staan. Het kabinet gaat afspraken maken met het bedrijfsleven met als
				 doel de komende 10 jaar (2015–2025) het aantal promovendi in het
				 bedrijfsleven (o.a. in de vorm van 'industrial doctorates') en de Rijksoverheid
				 met enkele honderden te vergroten. Hiermee realiseren we een betere toepassing
				 van kennis in bedrijfsleven en overheid, en maken we Nederland als
				 vestigingsplaats aantrekkelijker.
 Het kabinet stelt, samen met
				 kennisinstellingen, bedrijven, maatschappelijke organisaties en medeoverheden
				 in 2015 een wetenschapsagenda op. Deze agenda benoemt uitdagende thema's waar
				 de wetenschap zich op gaat richten, met een actieve betrokkenheid van bedrijven
				 en maatschappelijke organisaties. Zowel de profileringsafspraken van de
				 universiteiten, als de sectorplannen onderzoek en de middelen van NWO zullen
				 worden gericht op de thema's uit de Wetenschapsagenda. Het is belangrijk dat de
				 wetenschapsagenda aansluit bij de maatschappelijke uitdagingen en de Europese
				 Horizon 2020-agenda. Hierdoor kunnen de wetenschapsagenda en inspanningen
				 binnen de topsectoren elkaar versterken.
 Nationaal en internationaal
				 zet OCW zich al in voor het stimuleren van in open access publiceren van
				 wetenschappelijke artikelen. Met publiek geld gefinancierd onderzoek moet voor
				 iedereen, overal ter wereld, toegankelijk zijn. Open access bevordert de
				 uitwisseling van kennis en de circulatie van kennis, wat bijdraagt aan het
				 innoverend vermogen van Nederland. Voor een nog grotere versnelling in de
				 uitwisseling van kennis en versnelling van innovatie is het minstens zo
				 belangrijk dat ook de toegang tot de onderliggende data vergroot wordt. Het
				 kabinet geeft meer ruimte aan innovatief gebruik van data en komt in 2015 met
				 concrete voorstellen. Wetgeving wordt aangepast zodat op verantwoorde wijze
				 nieuwe datagedreven innovaties en verdienmodellen tot stand kunnen komen. Ook
				 zal het gebruik van open data worden gefaciliteerd en regels omtrent
				 intellectueel eigendom gemoderniseerd. Voorts voert het kabinet de actie-agenda
				 Smart Industry uit die moet leiden tot nieuwe manieren van samenwerken en
				 produceren in de Nederlandse (maak)industrie. Open access tot publicaties plus
				 open access tot data wordt samengebracht in het concept «open science». Wij
				 zullen ons sterk maken voor de beleidsmatige uitwerking en invoering van het
				 concept van open science zowel op nationaal niveau als in EU-verband. Om
				 inzicht in de voortgang van de nieuwe «big deals» tussen universiteiten en
				 uitgevers te krijgen zal een nulmeting worden uitgevoerd en zullen de
				 universiteiten een monitoringssysteem invoeren. Tegelijkertijd wordt met een
				 aantal gelijkgezinde landen in Europa samenwerking gezocht om open access in de
				 Europese Onderzoeksruimte sneller te verwezenlijken.
 
 We willen de sterke positie die Nederlandse
					 onderzoekers en instellingen internationaal hebben behouden en versterken. De
					 mogelijkheden tot competitie en wetenschappelijke samenwerking die Europa
					 biedt, spelen daarbij een belangrijke rol. Dat betreft in belangrijke mate
					 Horizon2020, het Europese programma voor de financiering van onderzoek en
					 innovatie in de periode 2014–2020. We willen de hoge retour die Nederland
					 kende tijdens de voorloper van Horizon2020 (KP7, Nederland heeft hierin een
					 EU-aandeel van 7,4%) graag zo veel mogelijk vasthouden. Gelet op het verhoogde
					 budget van Horizon2020 zal dit Nederland voordelen opleveren. Wij ondersteunen
					 die ambitie door in totaal € 100 miljoen uit de Begrotingsafspraken 2014
					 beschikbaar te stellen voor cofinanciering en matching. Daarmee ondersteunen we
					 Nederlandse kennisinstellingen om zich goed te positioneren voor hun deelname
					 aan de EU-programma’s. Matching betreft het deel van de kosten dat een
					 onderzoeker of publieke kennisinstelling zelf draagt als een project door
					 Europa wordt gehonoreerd. Kennisinstellingen die succesvol middelen verkrijgen
					 uit de EU, zullen daarvoor beloond worden met de middelen die hiervoor
					 beschikbaar zijn gekomen in de Begrotingsafspraken 2014.
 Cofinanciering is de bijdrage die door de nationale overheid vooraf moet
					 worden geleverd aan een Europees programma om het voor deelnemers in dat land
					 mogelijk te maken mee te doen aan dat programma.
 
 Het kabinet stelt een toekomstfonds in om direct
				 een impuls te geven aan innovatie. Er komt € 200 miljoen beschikbaar voor
				 revolverende financiering van innovatieve MKB-bedrijven en onderzoek. De
				 rendementen van het fonds komen beschikbaar voor uitgaven aan fundamenteel en
				 toegepast onderzoek.
 
 
 
 4.
 Cultuur (beleidsartikel 14)
 
 Cultuur heeft een intrinsieke betekenis en artistieke,
				 maatschappelijke en economische waarde. Het is noodzakelijk voor de vorming van
				 onze identiteit, voor de ontplooiing van mensen en voor de ontwikkeling van
				 creativiteit. Door ondersteuning vanuit de overheid blijft het cultuuraanbod
				 toegankelijk en wordt de kwaliteit gewaarborgd. Daarom zetten wij partijen
				 ertoe aan samen te werken, kennis uit te wisselen en (digitaal) toegankelijk te
				 maken. Kinderen en jongeren krijgen cultuuronderwijs en de kans hun talenten te
				 ontwikkelen. Instellingen worden aangemoedigd kunst en cultuur met
				 maatschappelijke thema’s te verbinden. De Tweede Kamer is na de zomer met een
				 brief geïnformeerd over talentontwikkeling.
 Ondernemerschap is in de
				 cultuursector van groot belang voor het vergroten van de inkomsten en het
				 verbreden van het maatschappelijk draagvlak. Wij zullen, ook na de
				 bezuinigingen, een rol blijven spelen als ondersteuner van cultuur. Dit onder
				 meer door het ondersteunen van de culturele basisinfrastructuur, inclusief de
				 cultuurfondsen en het stelsel voor behoud en beheer van erfgoed. Onze
				 doelstelling is het bevorderen van een sterke, pluriforme, toegankelijke en
				 kwalitatief hoogwaardige cultuursector en het zorgen voor ons gezamenlijke
				 erfgoed.
 Een extra investering in de Creatieve Industrie van € 20
				 miljoen beoogt de stimulering van de Nederlandse filmindustrie. De
				 Stimuleringsmaatregel wordt door het Nederlands Filmfonds uitgevoerd en is
				 gericht op het bevorderen van een gezond filmproductieklimaat in Nederland en
				 het versterken van de internationale concurrentiepositie van de Nederlandse
				 filmindustrie.
 Planning is om in het voorjaar van 2015 de Erfgoedwet,
				 na advisering door de Raad van State, aan de Tweede Kamer aan te bieden.
				 Bedoeling is om te komen tot een integrale wet op het gebied van cultureel
				 erfgoed.
 1 januari 2015 is de beoogde datum van inwerkingtreding van
				 de Bibliotheekwet. De wet versterkt de samenwerking tussen verschillende
				 bibliotheekorganisaties en geeft de Koninklijke Bibliotheek daarvoor een
				 coördinerende rol. Alle openbare bibliotheken werken samen in een netwerk en
				 hanteren daarbij een aantal gemeenschappelijke uitgangspunten. Daarnaast regelt
				 de wet de activiteiten van de openbare bibliotheek in het digitale domein. De
				 Koninklijke Bibliotheek beheert en ontwikkelt de landelijke digitale
				 bibliotheek en ontvangt een budget voor de digitale infrastructuur en voor de
				 inkoop van e-content. De structuur van het bibliotheekwerk, zoals georganiseerd
				 in de Bibliotheekwet, kan de dienstverlening van bibliotheken aan het publiek
				 verbeteren, zowel in het fysieke als in het digitale domein.
 
 
 
 5.
 Media (beleidsartikel 15)
 
 In een steeds voller en gevarieerder medialandschap
				 dienen publiek bekostigde media meer onderscheidend te zijn op inhoud en
				 kwaliteit. Juist door stimulering van onderscheidende programmering en bewust
				 mediagebruik kunnen we onze doelstelling realiseren: een onafhankelijk,
				 gevarieerd en kwalitatief hoogwaardig media-aanbod dat toegankelijk en
				 betaalbaar is voor alle lagen van de bevolking. Hiervoor dient de organisatie
				 van de publieke omroep (landelijk en regionaal) efficiënt, doelmatig en
				 slagvaardig te zijn. De publieke omroep onderscheidt zich op televisie, radio
				 en internet met een herkenbaar publiek media-aanbod en door de redactionele
				 onafhankelijkheid. In de
				 Prestatieovereenkomst 2010–2015 zijn
				 hierover afspraken gemaakt met de Raad van Bestuur van de Nederlandse Publieke
				 Omroep. Het Commissariaat voor de Media ziet toe op de naleving ervan. In 2015
				 wordt de verdere vernieuwing van het bestel uitgewerkt, mede ter voorbereiding
				 op de nieuwe concessie- en erkenningsperiode in 2016. De voorgenomen
				 samenwerking en integratie van de regionale publieke omroepen met de landelijke
				 publieke omroep zal hierin ook worden meegenomen.
 
 
 
 6.
 Emancipatie (beleidsartikel 25)
 
 Het kabinet zet in op het versterken van de economische
				 zelfstandigheid en financiële zelfredzaamheid van vrouwen. Het is essentieel
				 dat mannen en vrouwen hun talenten benutten. Om bewustwording bij vrouwen,
				 mannen en werkgevers te bevorderen wordt de ambitieuze aanpak voor verbetering
				 van de economische zelfstandigheid van vrouwen met Kracht on Tour in 2015
				 voortgezet. Er zullen nog twee regionale bijeenkomsten plaatsvinden, waarbij
				 afspraken worden gemaakt met regionale stakeholders. Aan het eind van 2015
				 wordt de Tour afgesloten met de uitreiking van de Joke Smitprijs.
 De
				 overheid moet borg staan voor een veilige samenleving. Emancipatiebeleid richt
				 zich daarom onder andere op preventie van intergenerationeel geweld en
				 deskundigheidsbevordering in het onderwijs. Wij zetten in 2015 de aanpak rondom
				 het vergroten van de bespreekbaarheid van seksuele diversiteit en
				 genderidentiteit in etnische kringen voort en willen zo de sociale acceptatie
				 van LHBT's in deze kringen vergroten. Ook een actieve internationale inzet
				 blijft noodzakelijk, vanwege het opkomend conservatisme en fundamentalisme
				 binnen orthodox-religieuze landen en kringen. Eind 2014 wordt de Mid Term
				 Review afgerond en aan de Tweede Kamer aangeboden. Daarin wordt nader bepaald
				 of wijzigingen in het emancipatiebeleid nodig zijn.
 
 
 
 7.
 Caribisch Nederland
 
 De doelstelling voor Caribisch Nederland is vastgelegd
				 in de Onderwijsagenda
				 die in 2011 is ondertekend door alle bij het onderwijs op de eilanden betrokken
				 partijen. Daarin is opgenomen dat «in 2016 de onderwijskwaliteit van de
				 scholen in Caribisch Nederland op een naar Nederlandse en Caribische maatstaven
				 aanvaardbaar niveau is». Concreet betekent dit dat onze inzet er op gericht is
				 om per 1 januari 2016 het onderwijs in Caribisch Nederland te laten voldoen
				 aan de eisen van basiskwaliteit. In 2015 zetten we de uitvoering van de
				 verbeteracties in de Onderwijsagenda voort. Op basis van de themarapportage van
				 de Inspectie van het Onderwijs over Caribisch Nederland zullen op een aantal
				 onderdelen, zoals de leerlingzorg en de kwaliteitszorg, extra inspanningen
				 worden gepleegd.
 
 Indicatoren bij beleidsagenda
				 2015
 
 Tabel Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/indicator
 
 
 Sector
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2015
 
 
 Streefwaarde (jaartal)
 
 
 Art. nr.
 
 
 
 
 1
 SA = Sectorakkoorden, LA = Lerarenagenda, TS =
								 Toezegging staatssecretaris, C = Opgenomen in verband met
								 consistentie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Ambitieus onderwijs dat alle
							 leerlingen en studenten uitdaagt
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Alle leerlingen en studenten worden uitgedaagd
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat vindt dat de school hen voldoende faciliteiten en
								ondersteuning biedt om uitdagend onderwijs te kunnen bieden aan
								toptalenten
 
 
 po
 
 
 46% (2014)
 
 
 65%
 
 
 100% (2018)
 
 
 1
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen dat zich uitgedaagd voelt in het onderwijs
 
 
 vo
 
 
 44% (2014)
 
 
 Meting eens in de vier jaar
 
 
 >75% (2018)
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel scholen dat aandacht heeft voor toptalenten in de vorm van
								uitdagend aanbod of talentprogramma’s
 
 
 vo
 
 
 68% (2012)
 
 
 Hoger
 
 
 100% (2018)
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage studenten in het mbo dat zich uitgedaagd voelt
 
 
 mbo
 
 
 34% (2010–2011)
 
 
 Verbetering
 
 
 Verbetering
 
 
 4
 
 
 C
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage studenten dat tevreden is over uitdagend onderwijs
 
 
 ho
 
 
 (2011)
 
 
 (2013)
 
 
 
 6/7
 
 
 C
 
 
 
 
 
 
 hbo: 59%
 
 
 hbo: 57%
 
 
 
 
 
 
 wo: 69%
 
 
 wo: 66%
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel thuiszittende leerlingen dat binnen drie maanden weer een plek op
								school heeft
 
 
 po
 
 
 nog in ontwikkeling
 
 
 
 100% (2020)
 
 
 1
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 vo
 
 
 nog in ontwikkeling
 
 
 
 100% (2020)
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 b)
 
 
 Vergroten studiesucces
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel zittenblijvers
 
 
 
 (2013)
 
 
 
 (2020)
 
 
 
 
 
 
 po
 
 
 3%
 
 
 Lager
 
 
 2%
 
 
 1
 
 
 SA
 
 
 
 
 vo
 
 
 5,8%
 
 
 Lager
 
 
 3,8%
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage mbo-deelnemers per niveau dat met diploma de
								instelling verlaat, jaarresultaat per niveau
 
 
 mbo
 
 
 (2008)
 
 
 (2015)
 
 
 
 4
 
 
 
 
 
 Niveau 1: 66%
 
 
 72%
 
 
 
 
 
 Niveau 2: 62%
 
 
 70%
 
 
 
 
 
 Niveau 3: 63%
 
 
 70%
 
 
 
 
 
 Niveau 4: 65%
 
 
 71%
 
 
 
 
 
 Totaal: 64%
 
 
 70%
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Bachelor studiesucces (n+1) van herinschrijvers na
								het eerste jaar
 
 
 ho
 
 
 (2011)
 
 
 (2013)
 
 
 
 
 2
 Hier geen streefdoel omdat deze afspraken
									 per instelling zijn gemaakt.
 
 
 
 
 6/7
 
 
 
 
 
 
 hbo: 65,7%
 
 
 hbo: 62,8%
 
 
 
 
 
 wo: 60,9%
 
 
 wo: 68,3%
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Scholen en instellingen werken met
							 goed opgeleide en professionele leraren, docenten en schoolleiders die samen
							 zorgen voor een veilig en ambitieus leerklimaat
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Vergroten kwaliteit leraren en schoolleiders
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel lessen dat wordt gegeven door daartoe bevoegde leraren
 
 
 vo
 
 
 83,5% (2011)
 
 
 
 100%3Dit betreft het percentage leraren dat
										bevoegd is dan wel een traject doorloopt om bevoegd te worden. (2017)
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren met een afgeronde wo-bachelor-, master- of
								PhD-opleiding
 
 
 po
 
 
 18,6% (2013)
 
 
 23% (2017)
 
 
 30% (2020)
 
 
 1
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren met een afgeronde master- of PhD-opleiding
 
 
 vo
 
 
 37% (2013)
 
 
 
 50% (2020)
 
 
 3
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 Bovenbouw vwo4De basiswaarde wordt vastgesteld op basis
									 van een representatieve nulmeting (2014).
 
 
 
 
 80–85% (2020)5Over de streefwaarden bij het percentage
										 masteropgeleide leraren in het vo en specifiek bovenbouw vwo worden in het
										 kader van het sectorakkoord definitieve afspraken gemaakt op basis van de
										 representatieve nulmeting.
 
 
 3
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 hbo
 
 
 66,2% (2011)
 
 
 
 80% (2016)
 
 
 6/7
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat de algemeen didactische vaardigheden beheerst6Basiswaarde betreft alle leraren; verwachte
									 waarde en streefwaarde betreft de leraren met ten minste 3 jaar
									 ervaring.
 
 
 
 Basiswaarde 2013; betreft alle leraren
 
 
 
 Streefwaarde 2020; betreft de leraren met tenminste 3 jaar
									 werkervaring
 
 
 
 
 
 
 
 po
 
 
 84%
 
 
 
 100%
 
 
 1
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 vo
 
 
 74%
 
 
 
 100%
 
 
 3
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat de differentiatie vaardigheden beheerst7Basiswaarde betreft alle leraren; verwachte
									 waarde en streefwaarde betreft de leraren met ruime ervaring (in overleg met
									 Inspectie nader te operationaliseren).
 
 
 
 Basiswaarde 2013; betreft alle leraren
 
 
 
 Streefwaarde 2020; betreft de leraren met ruime
									 ervaring
 
 
 
 
 
 
 
 po
 
 
 57%
 
 
 
 100%
 
 
 1
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 vo
 
 
 32%
 
 
 
 100%
 
 
 3
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 b)
 
 
 Verbetercultuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat deelneemt aan peer review
 
 
 po
 
 
 62% (2014)
 
 
 
 Hoger (2017)
 
 
 1 en 3
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 vo
 
 
 63% (2014)
 
 
 
 Hoger (2017)
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel schoolleiders dat is geregistreerd in het
								schoolleidersregister
 
 
 po
 
 
 42% (2014)
 
 
 60%
 
 
 100%
 
 
 1
 
 
 SA
 
 
 
 
 c)
 
 
 Veilig leerklimaat
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen dat zich veilig voelt
 
 
 po
 
 
 95% (2012)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 100%
 
 
 1
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen dat zich veilig voelt
 
 
 vo
 
 
 93% (2012)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 100%
 
 
 3
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Scholen en instellingen maken
							 resultaten inzichtelijk en worden aangesproken op hun prestaties
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel scholen dat op alle indicatoren van kwaliteitszorg voldoende
								scoort
 
 
 po
 
 
 38%8Onder andere regelmatige evaluatie,
									 planmatig werken aan verbetering, kwaliteitsborging. Vooralsnog alleen aandeel
									 bij basisscholen opgenomen. Deze indicator is nog in ontwikkeling. (2012–2013)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 Hoger
 
 
 1
 
 
 S
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel scholen dat opbrengstgericht werkt
 
 
 vo
 
 
 25%9Dit betreft het percentage leraren dat de
									 analyse van de prestaties van de leerlingen gebruikt bij de vormgeving van hun
									 onderwijs. (2013)
 
 
 50%
 
 
 100% (2020)
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel (zeer) zwakke scholen dat zich binnen een jaar verbetert
 
 
 po
 
 
 Nog in ontwikkeling
 
 
 
 100% (2017–2018)
 
 
 1
 
 
 SA
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel zwakke afdelingen dat zich binnen twee jaar verbetert
 
 
 vo
 
 
 Nog in ontwikkeling
 
 
 
 100% (2017–2018)
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel zeer zwakke afdelingen dat zich binnen één jaar verbetert
 
 
 vo
 
 
 Nog in ontwikkeling
 
 
 
 100% (2017–2018)
 
 
 3
 
 
 SA
 
 
 
 
 •
 
 
 Oordeel ouders over betrokkenheid
 
 
 po
 
 
 Cijfer 7 (2012)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 Hoger
 
 
 1
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aantal voortijdig schoolverlaters
 
 
 vo/mbo
 
 
 41.800 (2009)
 
 
 30.000
 
 
 25.000 (2016)
 
 
 3 en 4
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Studenten-tevredenheid
 
 
 mbo
 
 
 Rapportcijfer (2014)
 
 
 
 (2020)
 
 
 4
 
 
 C
 
 
 
 
 – Opleiding
 
 
 
 7,0
 
 
 7,1
 
 
 7,5
 
 
 
 
 – Instelling
 
 
 
 6,5
 
 
 6,6
 
 
 7,0
 
 
 
 
 
 
 (% zeer tevreden) 2014: 37%
 
 
 38%
 
 
 40%
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Studenttevredenheid
 
 
 ho
 
 
 2011
 
 
 2013
 
 
 
 
 10
 Hier geen streefdoel omdat niet met alle
									 instellingen hierover afspraken zijn gemaakt en bovendien deze afspraken per
									 instelling zijn gemaakt.
 
 
 
 
 6/7
 
 
 
 
 
 
 
 hbo: 65,6%
 
 
 hbo: 68,3%
 
 
 
 
 
 
 wo: 80,1%
 
 
 wo: 80,1%
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Aansluiting van het onderwijs op de
							 arbeidsmarkt verbeteren11Zie de beknopte stelselmonitor in de bijlage
								 voor een bredere indicator over aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt.
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen in de beroepsgerichte leerweg van het vmbo dat kiest
								voor techniek
 
 
 vo
 
 
 23% (2012)
 
 
 
 30% (2015)
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel mbo-studenten techniek
 
 
 mbo
 
 
 28% (2011)
 
 
 29%
 
 
 30% (2016)
 
 
 4
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel afgestudeerden bètatechniek incl.
								snijvlakopleidingen
 
 
 ho
 
 
 2012
 
 
 2013
 
 
 2016
 
 
 6/7
 
 
 
 
 
 
 hbo: 18%
 
 
 hbo: 18%
 
 
 hbo: 19%
 
 
 
 
 
 wo: 21%
 
 
 wo: 22%
 
 
 wo: 22%
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 
 
 Behoud van kwaliteit wetenschap en
							 wetenschappelijk talent en versterken impact wetenschap
 
 
 
 
 
 Mondiale top-5 positie op basis van
							 citatiescores
 
 
 owb
 
 
 2e plaats (2009–2012) 1,52
 
 
 ≤5
 
 
 ≤5
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 
 
 Een sterke cultuursector,
							 die ondernemend en innovatief is en goed zorgt voor ons erfgoed
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Eigen inkomsten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage cultuurproducerende instellingen in de BIS (musea en
								presentatie-instellingen beeldende kunst) dat voldoet aan de eigeninkomstennorm
								van minimaal 21,5%
 
 
 cultuur
 
 
 76% (2010–2011)
 
 
 87,5%
 
 
 100% (2016)
 
 
 14
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage podiumkunstinstelling en filmfestivals in de BIS dat voldoet aan
								de eigen inkomstennorm van minimaal 25,5%
 
 
 cultuur
 
 
 69% (2010–2011)
 
 
 87,5%
 
 
 100% (2016)
 
 
 14
 
 
 
 
 
 b)
 
 
 Aantal bezoeken
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aantal bezoeken gesubsidieerde podiumkunsten (inclusief buitenland) voor
								2014
 
 
 cultuur
 
 
 2,6 miljoen (2009)
 
 
 2,2 miljoen
 
 
 2,2 miljoen (2015)
 
 
 14
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aantal bezoekers gesubsidieerde musea
 
 
 cultuur
 
 
 5,7 miljoen (2009)
 
 
 7,5 miljoen
 
 
 7,1 miljoen (2015)
 
 
 14
 
 
 
 
 
 
 7.
 
 
 
 
 Een onafhankelijk, gevarieerd en
							 kwalitatief hoogwaardig media-aanbod dat toegankelijk en betaalbaar is voor
							 alle lagen van de bevolking
 
 
 
 
 
 De uitzendingen van de publieke omroep
							 onderscheiden zich van die van de commerciële omroepen door een blijvend
							 hogere kwalitatieve waardering door de Nederlandse bevolking
 
 
 media
 
 
 7,1 (2010)
 
 
 7
 
 
 7 (2015)
 
 
 15
 
 
 
 
 
 
 
 8.
 
 
 
 
 Het bevorderen van emancipatie12We monitoren de ontwikkeling van de
								 economische zelfstandigheid van vrouwen op
								 de OCW stelselmonitor Trends in Beeld. Zie ook de beknopte stelselmonitor in de
								 bijlage.
 
 
 
 
 
 Sociale acceptatie homoseksualiteit onder de bevolking
 
 
 emancipatie
 
 
 90% (2010)
 
 
 ≥90%
 
 
 ≥90%
 
 
 25
 
 
 
 
 
 
 Beknopte set output/outcome indicatoren
				 (stelselniveau)
 Om tegemoet te komen aan de wens van de vaste
				 commissie voor onderwijs, cultuur en wetenschap om diverse aspecten van de
				 onderwijskwaliteit in een oogopslag te belichten, is een beknopte set van
				 output en outcome indicatoren in de beleidsagenda opgenomen. Deze set2Voorliggende beknopte set wordt komend jaar in
						afstemming met het veld omgevormd tot een beperkte set relevante indicatoren
						die een goed beeld geven van de kwaliteit van het onderwijs. is een uitsnede van de uitgebreidere stelselmonitor
				 waarmee de Minister van OCW de doorlopende leerlijn in het onderwijsbestel per
				 sector volgt. De uitgebreide
				 monitor is openbaar beschikbaar via de
				 website van Trends in Beeld.
 
 Fig 1, zie ook:
					 Score eindtoets po.
 
 
 
 
 Fig 2
					 Scores op internationale vergelijkingen van leerlingen en van
					 toptalenten.
 
 
 
 
 Fig 3. Zie ook:
					 Trendgegevens prestaties natuuronderwijs van
					 9/10-jarigen.
 
 
 
 
 Fig 4. Zie ook:
					 Trendgegevens leesprestaties 9/10-jarigen.
					 
 
 
 
 
 Fig 5. Zie ook:
					 Trendgegevens vaardigheid rekenen van 10-jarige
					 leerlingen.
 
 
 
 
 Fig 6. Zie ook:
					 Percentage 18- t/m 24-jarigen dat geen opleiding
					 volgt én geen startkwalificatie heeft.
 
 
 
 
 Fig 7. Zie ook:
					 Percentage 20–24 jarigen met ten minste een diploma
					 op havo-, vwo- of mbo-2-niveau.
 
 
 
 
 Fig 8. Zie ook:
					 Uitval uit het ho van in het hbo gestarte studenten
					 (eerstejaars, voltijd). 
 
 
 
 
 Fig 9. Zie ook:
					 Uitval uit ho van in het wo gestarte studenten
					 (eerstejaars, voltijd). 
 
 
 
 
 Fig 10. Zie ook:
					 Percentage werkzame schoolverlaters met een baan op minimaal
					 eigen niveau of eigen/verwante richting. 
 
 
 
 
 Fig 11. Zie ook:
					 Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt. 
 
 
 
 
 Fig 12. Zie ook:
					 Tevredenheid mbo-studenten.
 
 
 
 
 Fig 13. Zie ook:
					 Waardering van het hoger onderwijs door
					 studenten
 
 
 
 
 Fig 14. Zie ook:
					 Economische zelfstandigheid vrouwen.
					 
 
 
 
 1 Aansluiting ontwerpbegroting 2014 naar
				 2015
 Deze financiële paragraaf presenteert conform de
				 rijksbegrotingsvoorschriften de belangrijkste budgettaire veranderingen op de
				 OCW-begroting, zowel voor de uitgaven (tabel 1) als de ontvangsten (tabel
				 2).
 
 Tabel 1 Bijstellingen t.o.v. geautoriseerde
					 uitgavenbegroting 2014 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2015
 
 
 35.998,9
 
 
 36.042,1
 
 
 36.210,4
 
 
 36.305,8
 
 
 36.195,9
 
 
 36.090,7
 
 
 
 
 Stand geautoriseerde begroting 2014
 
 
 35.022,9
 
 
 34.460,3
 
 
 33.889,9
 
 
 33.869,8
 
 
 33.683,3
 
 
 33.572,2
 
 
 
 
 
 Totaal verschil
 
 
 
 
 976,0
 
 
 
 
 1.581,8
 
 
 
 
 2.320,4
 
 
 
 
 2.436,0
 
 
 
 
 2.512,6
 
 
 
 
 2.518,5
 
 
 
 
 
 Leerlingen- en studentenontwikkeling
 
 
 169,9
 
 
 235,3
 
 
 202,2
 
 
 223,4
 
 
 235,1
 
 
 188,8
 
 
 
 
 Ramingsbijstelling studiefinanciering
 
 
 – 223,8
 
 
 – 247,0
 
 
 – 252,9
 
 
 – 256,1
 
 
 – 264,3
 
 
 – 219,5
 
 
 
 
 Bijdrage generale problematiek
 
 
 – 3,8
 
 
 – 25,0
 
 
 – 25,0
 
 
 – 25,0
 
 
 – 25,0
 
 
 – 34,4
 
 
 
 
 Begrotingsafspraken 2014 – onderwijs en onderzoek
 
 
 0,0
 
 
 650,0
 
 
 600,0
 
 
 600,0
 
 
 600,0
 
 
 600,0
 
 
 
 
 Begrotingsafspraken 2014 – behoud gratis schoolboeken
 
 
 0,0
 
 
 277,0
 
 
 277,0
 
 
 277,0
 
 
 277,0
 
 
 275,0
 
 
 
 
 Begrotingsafspraken 2014 – media
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 50,0
 
 
 50,0
 
 
 50,0
 
 
 50,0
 
 
 
 
 Begrotingsafspraken 2014 – herschikking subsidies
 
 
 0,0
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,4
 
 
 – 2,4
 
 
 – 2,4
 
 
 – 2,4
 
 
 
 
 Intertemporele compensatie
 
 
 294,8
 
 
 – 436,0
 
 
 34,1
 
 
 51,2
 
 
 29,3
 
 
 25,0
 
 
 
 
 Eindejaarsmarge
 
 
 237,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Regeerakkoord D29 Buma-middelen
 
 
 0,0
 
 
 256,0
 
 
 256,0
 
 
 256,0
 
 
 256,0
 
 
 256,0
 
 
 
 
 Regeerakkoord D32 tranche 2015 NOA
 
 
 0,0
 
 
 187,0
 
 
 187,0
 
 
 187,0
 
 
 187,0
 
 
 187,0
 
 
 
 
 Regeerakkoord terugdraaien SF maatregelen
 
 
 6,0
 
 
 28,0
 
 
 40,0
 
 
 114,0
 
 
 173,0
 
 
 248,0
 
 
 
 
 Studievoorschot
 
 
 0,0
 
 
 – 53,3
 
 
 12,4
 
 
 – 5,7
 
 
 – 9,8
 
 
 – 84,0
 
 
 
 
 Aanpassing rijksbijdrage media
 
 
 0,0
 
 
 95,0
 
 
 95,0
 
 
 95,0
 
 
 95,0
 
 
 95,0
 
 
 
 
 Overig beleidsmatig
 
 
 0,0
 
 
 0,8
 
 
 0,8
 
 
 0,8
 
 
 0,8
 
 
 0,8
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 480,0
 
 
 
 
 965,8
 
 
 
 
 1.474,2
 
 
 
 
 1.565,2
 
 
 
 
 1.601,7
 
 
 
 
 1.585,3
 
 
 
 
 
 
 Technische bijstellingen:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Loonbijstelling
 
 
 49,7
 
 
 49,2
 
 
 48,8
 
 
 48,8
 
 
 48,4
 
 
 48,2
 
 
 
 
 Prijsbijstelling
 
 
 43,1
 
 
 36,7
 
 
 28,7
 
 
 29,2
 
 
 27,6
 
 
 28,9
 
 
 
 
 Niet-kader relevant
 
 
 393,5
 
 
 412,6
 
 
 671,7
 
 
 698,6
 
 
 740,6
 
 
 760,8
 
 
 
 
 Overige technische bijstellingen
 
 
 9,7
 
 
 117,4
 
 
 97,1
 
 
 94,2
 
 
 94,4
 
 
 95,2
 
 
 
 
 
 Totaal technische
							 bijstellingen
 
 
 
 
 496,0
 
 
 
 
 616,0
 
 
 
 
 846,2
 
 
 
 
 870,8
 
 
 
 
 910,9
 
 
 
 
 933,2
 
 
 
 
 
 
 Totaal verschil
 
 
 
 
 976,0
 
 
 
 
 1.581,8
 
 
 
 
 2.320,4
 
 
 
 
 2.436,0
 
 
 
 
 2.512,6
 
 
 
 
 2.518,2
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 2 Bijstellingen t.o.v. geautoriseerde
					 ontvangstenbegroting 2014 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2015
 
 
 1.235,7
 
 
 1.256,7
 
 
 1.320,7
 
 
 1.382,1
 
 
 1.459,0
 
 
 1.517,6
 
 
 
 
 Stand geautoriseerde begroting 2014
 
 
 1.232,1
 
 
 1.263,1
 
 
 1.330,8
 
 
 1.388,4
 
 
 1.461,6
 
 
 1.525,2
 
 
 
 
 
 Totaal verschil
 
 
 
 
 3,5
 
 
 
 
 – 6,4
 
 
 
 
 – 10,0
 
 
 
 
 – 6,3
 
 
 
 
 – 2,7
 
 
 
 
 – 7,7
 
 
 
 
 
 Leerlingen- en studentenontwikkeling
 
 
 – 0,2
 
 
 – 3,0
 
 
 – 2,1
 
 
 6,9
 
 
 11,6
 
 
 12,2
 
 
 
 
 Ramingsbijstelling studiefinanciering
 
 
 25,3
 
 
 38,5
 
 
 39,1
 
 
 38,6
 
 
 38,3
 
 
 38,3
 
 
 
 
 Bijdrage generale problematiek
 
 
 10,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Intertemporele compensatie
 
 
 – 3,3
 
 
 0,0
 
 
 3,3
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Studievoorschot
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 – 2,0
 
 
 
 
 Rentemutatie studiefinanciering
 
 
 – 37,3
 
 
 – 51,5
 
 
 – 60,2
 
 
 – 61,7
 
 
 – 62,5
 
 
 – 66,1
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 – 5,5
 
 
 
 
 – 15,9
 
 
 
 
 – 19,8
 
 
 
 
 – 16,2
 
 
 
 
 – 12,6
 
 
 
 
 – 17,6
 
 
 
 
 
 
 Technische bijstellingen:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet-kader relevant
 
 
 9,3
 
 
 9,5
 
 
 9,6
 
 
 9,7
 
 
 9,7
 
 
 9,7
 
 
 
 
 Overige technische bijstellingen
 
 
 – 0,3
 
 
 0,0
 
 
 0,2
 
 
 0,2
 
 
 0,2
 
 
 0,2
 
 
 
 
 
 Totaal technische
							 bijstelling
 
 
 
 
 9,0
 
 
 
 
 9,5
 
 
 
 
 9,8
 
 
 
 
 9,9
 
 
 
 
 9,9
 
 
 
 
 9,9
 
 
 
 
 
 
 Totaal verschil 
 
 
 
 
 3,5
 
 
 
 
 – 6,4
 
 
 
 
 – 10,0
 
 
 
 
 – 6,3
 
 
 
 
 – 2,7
 
 
 
 
 – 7,7
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 Leerlingen- en
				 studentenontwikkeling
 In de begroting is, zoals gebruikelijk,
				 de actuele raming van de leerlingen- en studentenaantallen verwerkt. De
				 referentieraming 2014 wijst uit dat in het primair onderwijs en het voortgezet
				 onderwijs het aantal leerlingen en studenten per saldo lager is dan in de
				 referentieraming 2013. In het middelbaar beroepsonderwijs en het hoger
				 onderwijs is het aantal leerlingen en studenten per saldo hoger. Dit wordt
				 veroorzaakt door demografische ontwikkelingen en nieuwe tel- en stroomgegevens
				 2013. Zie het algemene deel van het verdiepingshoofdstuk voor de budgettaire
				 bijstelling per onderwijssector.
 Ramingsbijstelling
				 studiefinanciering
 De raming voor studiefinanciering laat een
				 meevaller zien. Uit de doorwerking van de realisatiecijfers 2013 blijkt dat er
				 bij de basisbeurs en aanvullende beurs minder omzettingen van lening naar gift
				 plaatsvinden dan geraamd. Daarnaast is door herijking van het aantal gereisde
				 kilometers de vergoeding aan de vervoersbedrijven lager dan eerder
				 geraamd.
 Bijdrage generale
				 problematiek
 Aan de generale problematiek zijn vrijgevallen
				 middelen bijgedragen van € 3,8 miljoen in 2014 oplopend tot € 34,4
				 miljoen structureel.
 Begrotingsafspraken 2014
 Het betreft het toevoegen van de middelen uit de
				 Begrotingsafspraken 2014 aan de begroting
				 van OCW voor onderwijs en onderzoek, het terugdraaien van de bezuiniging
				 «afschaffen gratis schoolboeken» en het halveren en een jaar vertragen van de
				 bezuiniging op de Nederlandse Publieke Omroep. Daarnaast is in de
				 Begrotingsafspraken 2014 een herschikking van subsidies opgenomen, het
				 OCW-aandeel bedraagt structureel € 2,4 miljoen.
 In paragraaf 2
				 staat de verdeling van de middelen naar maatregelen en in het
				 verdiepingshoofdstuk staat de verdeling naar sectoren.
 Intertemporele compensatie
 Op diverse budgetten vinden intertemporele compensaties plaats omdat
				 middelen in latere (of eerdere) jaren benodigd zijn. Van 2015 naar 2014 heeft
				 voor de optimalisatie van het kasritme van de staat een kasschuif
				 plaatsgevonden van € 450 miljoen voor de OV-studentenkaart.
 Eindejaarsmarge
 De
				 budgetten die in 2013 niet volledig tot besteding zijn gekomen, zijn in 2014
				 aan de OCW-begroting toegevoegd (€ 237 miljoen). De eindejaarsmarge is
				 ingezet ter dekking van overlopende verplichtingen uit 2013, het Project
				 Vernieuwing Studiefinanciering, digitalisering bij het Nationaal Archief,
				 reservering van de incidentele middelen NOA, een deel van de wettelijk
				 verplichte prijsbijstelling van OCW en overige beleidsmatige problematiek.
 Regeerakkoord D29 Buma-middelen en D32
				 tranche 2015 NOA
 Vanaf de Aanvullende post zijn de middelen uit
				 het Regeerakkoord voor huisvesting onderwijs (D29 Buma-middelen) en de tranche
				 2015 voor het Nationaal Onderwijsakkoord (D32 intensivering onderwijs en
				 onderzoek) overgeheveld naar de OCW begroting. Zie voor een overzicht van het
				 NOA ook tabel 4 in paragraaf 2.
 Regeerakkoord terugdraaien SF
				 maatregelen
 Dit betreft het terugdraaien van de Regeerakkoord
				 (Rutte II) maatregelen D26 Sociaal Leenstelstel, D27 OV-kaart en D28
				 Vereenvoudigingen Wet studeren is investeren.
 Studievoorschot
 Dit
				 betreft de verwerking van het Wetsvoorstel Studievoorschot. Deze reeks moet
				 gezien worden in combinatie met de voorgaande reeks «Regeerakkoord
				 terugdraaien SF maatregelen».
 Aanpassing rijksbijdrage
				 media
 Dit betreft de aanpassing van de rijksbijdrage voor de
				 landelijke, regionale en lokale publieke omroep vanwege doorwerking van de
				 printprijsregeling.
 Rentemutatie studiefinanciering
				 (ontvangsten)
 De raming voor studiefinanciering laat, door een
				 lage rentestand, lagere renteontvangsten zien ten opzichte van de in de
				 OCW-begroting 2014 verwerkte raming van het voorjaar 2013.
 Toelichting technische
				 bijstellingen:
 Loonbijstelling
 De
				 loonbijstelling tranche 2014 is uitgekeerd aan de departementen. Het betreft
				 alleen een vergoeding voor de ontwikkeling in de sociale werkgeverslasten. De
				 verdeling van de loonbijstelling naar sectoren is opgenomen in het
				 verdiepingshoofdstuk.
 Prijsbijstelling
 De
				 prijsbijstelling tranche 2015 is voor een deel uitgekeerd aan de departementen.
				 Deze is ingezet ten behoeve van de wettelijke prijsbijstelling OCW. De
				 verdeling van de prijsbijstelling naar sectoren is opgenomen in het
				 verdiepingshoofdstuk.
 Niet-kader relevant
 De
				 niet-kader relevante uitgaven worden naar boven bijgesteld. Dit wordt
				 veroorzaakt door de niet-kader relevante effecten van de referentieraming 2013,
				 de bijstelling van de raming studiefinanciering 2013, het terugdraaien van de
				 maatregelen D26, D27 en D28 uit het Regeerakkoord en de verwerking van het
				 Studievoorschot.
 Overige technische
				 bijstellingen
 Het betreft desalderingen van uitgaven en
				 ontvangsten en overboekingen van en naar andere departementen. De grootste
				 overboekingen betreffen de overheveling van buitenonderhoud in het primair
				 onderwijs van het Gemeentefonds naar de begroting van OCW (€ 159 miljoen) en
				 het overhevelen van het budget voor Cofinanciering (€ 50 miljoen), uit de
				 middelen van het Begrotingsafspraken 2014, van de begroting van OCW naar
				 EZ.
 2 Intensiveringen
 Begrotingsafspraken 2014
 In deze begroting 2015 komt het merendeel van de extra middelen die het
				 kabinet uittrekt voor onderwijs en onderzoek beschikbaar voor het veld. In
				 tabel 3 is een overzicht opgenomen van de middelen uit de Begrotingsafspraken
				 2014 die zijn toegevoegd aan de OCW-begroting. Voor zover deze maatregelen
				 betrekking hebben op het Groen onderwijs zijn de middelen inclusief het aandeel
				 Groen onderwijs.
 
 Tabel 3 Begrotingsafspraken 2014 naar maatregel (bedragen
					 x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteit onderwijs
							 (reeks I, II, IV en VIII)
 
 
 
 
 
 
 – Meer en betere handen in de klas / zittenblijven voorkomen
 
 
 155
 
 
 155
 
 
 175
 
 
 175
 
 
 175
 
 
 
 
 – Lumpsum
 
 
 235
 
 
 150
 
 
 150
 
 
 150
 
 
 150
 
 
 
 
 – Matching (onderzoeksfinanciering conform Regeerakkoord Rutte II)
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Passend onderwijs
							 (reeks III)
 
 
 
 
 
 
 
 – Ongedaan maken bezuiniging samenwerkingsverbanden voortgezet
							 onderwijs
 
 
 11
 
 
 21
 
 
 21
 
 
 21
 
 
 21
 
 
 
 
 – Extra middelen lumpsum samenwerkingsverbanden
 
 
 4
 
 
 27
 
 
 24
 
 
 26
 
 
 29
 
 
 
 
 – Afbouwpercentages
 
 
 0
 
 
 2
 
 
 5
 
 
 3
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 MBO praktijk/techniek
							 (reeks V)
 
 
 
 
 
 
 
 – Verhogen budget technische opleidingen
 
 
 75
 
 
 75
 
 
 75
 
 
 75
 
 
 75
 
 
 
 
 – Excellent vakmanschap MBO
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek en innovatie
							 (reeks VI)
 
 
 
 
 
 
 
 – Cofinanciering
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 
 
 – Matching
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 
 
 – Open competitie
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Incidentele middelen (reeks VII)
 
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal reeks I t/m VIII
 
 
 
 
 650
 
 
 
 
 600
 
 
 
 
 600
 
 
 
 
 600
 
 
 
 
 600
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Publieke omroep
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 50
 
 
 
 
 50
 
 
 
 
 50
 
 
 
 
 50
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Schoolboeken
 
 
 
 
 277
 
 
 
 
 277
 
 
 
 
 277
 
 
 
 
 277
 
 
 
 
 275
 
 
 
 
 
 
 Totaal intensiveringen 
 
 
 
 
 927
 
 
 
 
 927
 
 
 
 
 927
 
 
 
 
 927
 
 
 
 
 925
 
 
 
 
 
 
 Regeerakkoord Rutte II
 Met het afsluiten van cao’s en sectorakkoorden komen ook de middelen uit
				 het Nationaal Onderwijsakkoord beschikbaar. In tabel 4 is de meerjarige
				 verdeling van deze middelen opgenomen. In deze begroting is de tranche 2015 van
				 deze middelen aan de OCW-begroting toegevoegd.
 
 Tabel 4 Nationaal Onderwijsakkoord, po, vo, ho en
					 onderzoek (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal
							 Onderwijsakkoord
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 PO/VO
 
 
 
 77
 
 
 
 240
 
 
 
 
 344
 
 
 
 
 344
 
 
 
 
 344
 
 
 
 
 
 –
 
 
 MBO
 
 
 
 56
 
 
 
 175
 
 
 
 
 250
 
 
 
 
 250
 
 
 
 
 250
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 HO
 
 
 
 4
 
 
 
 14
 
 
 
 
 20
 
 
 
 
 20
 
 
 
 
 20
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderzoek
 
 
 25
 
 
 75
 
 
 
 75
 
 
 
 
 75
 
 
 
 
 75
 
 
 
 
 75
 
 
 
 
 
 
 Totaal
							 intensiveringen
 
 
 
 
 25
 
 
 
 
 212
 
 
 
 
 504
 
 
 
 
 689
 
 
 
 
 689
 
 
 
 
 689
 
 
 
 
 
 
 Studievoorschot
 U bent
				 per
				 brief
				 van 4 juni 2014 geïnformeerd over het akkoord over de invoering van het
				 Studievoorschot. Het wetsvoorstel zal binnenkort naar de Tweede Kamer worden
				 gezonden. Uit de opbrengsten van deze maatregel wordt structureel ruim € 600
				 miljoen in het hoger onderwijs geïnvesteerd. In de eerste jaren 2015–2017
				 zal de sector zelf € 200 miljoen per jaar investeren.
 
 Tabel 5 Studievoorschot (bedragen x € 1
					 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2020
 
 
 2025
 
 
 2030
 
 
 2035
 
 
 struc
 
 
 
 
 
 
 Studievoorschot saldo investeringen1Met VSNU en VH is afgesproken dat het veld in
								 de jaren 2015, 2016 en 2017 jaarlijks een investering doet van € 200 miljoen
								 vooruitlopend op de opbrengsten van het studievoorschot.
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 200
 
 
 236
 
 
 728
 
 
 763
 
 
 758
 
 
 620
 
 
 
 
 
 Totaal intensiveringen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 200
 
 
 
 
 236
 
 
 
 
 728
 
 
 
 
 763
 
 
 
 
 758
 
 
 
 
 620
 
 
 
 
 
 
 Meerjarenplan
				 Beleidsdoorlichtingen
 
 Tabel planning Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel / Doelstelling
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe ambities en
							 beleidsdoelen
 
 
 
 
 
 
 1, 3, 4, 6, 7, 11 en 12. Onderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Prestaties van leerlingen en studenten omhoog
 
 
 
 
 
 √1De voorbereiding van deze doorlichtingen
										 starten conform eerdere planning in 2014, maar zullen in 2015 worden afgerond
										 zodat de resultaten van meerdere effectstudies die in 2015 beschikbaar komen in
										 de doorlichtingen meegenomen worden.
 
 
 
 
 
 
 
 
 Scholen en instellingen met een ambitieus leerklimaat
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Scholen en instellingen maken resultaten inzichtelijk
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelmatigheid en focus op het onderwijs
 
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 9. Arbeidsmarkt- en Personeelsbeleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Goed opgeleide en professionele leraren, docenten en schoolleiders
 
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 14. Cultuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Een sterke cultuursector die ondernemend en innovatief is en goed zorgt
							 voor ons erfgoed
 
 
 
 
 
 √2Deze doorlichting start conform eerdere
										 planning in 2014, maar zal in 2015 worden afgerond zodat de resultaten kunnen
										 worden meegenomen in de voorbereidingen van de nieuwe BIS-periode.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 15. Media
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Het waarborgen van een onafhankelijk, gevarieerd en kwalitatief hoogwaardig
							 media-aanbod
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 25. Emancipatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Het bevorderen van emancipatie
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Afgeronde en eerder
							 toegezegde beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 1. Primair onderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Brede scholen
 
 
 Samenvoeging3De beleidsdoorlichting brede scholen op
								 zichzelf vrij summier maar past prima bij de doorlichting ambities leerklimaat
								 daarom is er voor gekozen deze samen te voegen.
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8. Internationaal beleid
 
 
 
 Geen beleidsdoorlichting4Voor artikel 8 Internationaal beleid is geen
								 beleidsdoorlichting gepland, omdat artikel 8 een restartikel is en geen
								 beleidsartikel. Internationaal beleid draagt bij aan de beleidsdoelstellingen
								 op andere artikelen. Er worden op onderdelen van dit artikel wel evaluaties
								 uitgevoerd, die inzicht geven in de effectiviteit van het beleid.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 9. Arbeidsmarkt- en Personeelsbeleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actieplan LeerKracht
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 13. Lesgeld
 
 
 
 Geen beleidsdoorlichting5Het doel van het heffen van lesgeld is het
								 genereren van inkomsten voor de financiering van het onderwijs. Dit is een
								 financieel doel. Omdat het hier geen beleidsmatig doel betreft, ligt een
								 beleidsdoorlichting niet in rede.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 16. Onderzoek- en Wetenschapsbeleid
 
 
 
 Geen beleidsdoorlichting6Voor artikel 16 Onderzoek-Wetenschapsbeleid:
								 Er is besloten tot een Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) voor het
								 beleidsterrein wetenschap. Dit onderzoek is in 2014 afgerond.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 IBO Wetenschap
 
 
 
 
 √
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 In 2014 en 2015 wordt aan de hand van de
				 doelstellingen uit de beleidsagenda de gehele OCW-begroting doorgelicht.
				 Beleidsdoorlichtingen dienen eens in de 4–7 jaar te worden uitgevoerd. Dat
				 betekent dat de volgende doorlichtingen in de periode 2018–2022 plaatsvinden.
				 Mede aan de hand van de ervaringen met de doorlichtingen in 2014 en 2015 zal
				 worden bezien op welke wijze en in welke planning die doorlichtingen zullen
				 worden uitgevoerd.
 Overzicht garanties en
				 achterborgstellingen
 Zie voor een uitgebreid overzicht van de
				 garanties en achterborgstellingen, het
				 rapport van Commissie Risicoregelingen met
				 kabinetsreactie en bijlagen.
 
 Tabel: Overzicht garanties en achterborgstellingen
					 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 Uitstaande garanties
 
 
 Geraamd te verlenen
 
 
 Geraamd te vervallen
 
 
 Uitstaande garanties
 
 
 Garantieplafond
 
 
 Geraamd te verlenen
 
 
 Geraamd te vervallen
 
 
 Uitstaande garanties
 
 
 Garantieplafond
 
 
 Totaalplafond
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 
 14
 
 
 Indemniteitsregeling
 
 
 288.458
 
 
 600.000
 
 
 600.000
 
 
 300.000
 
 
 300.000
 
 
 600.000
 
 
 600.000
 
 
 300.000
 
 
 300.000
 
 
 
 
 
 
 
 14
 
 
 Achterborgovereenkomst NRF
 
 
 220.808
 
 
 29.000
 
 
 15.000
 
 
 234.808
 
 
 680.000
 
 
 29.000
 
 
 15.000
 
 
 248.808
 
 
 380.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 
 De Indemniteitsregeling heeft tot doel een bijdrage
					 te leveren aan het realiseren van tentoonstellingen van bijzonder belang of het
					 tentoonstellen van bijzondere bruiklenen in Nederland door het beperken van de
					 verzekeringskosten van musea. De garantstelling van het Rijk voor schade of
					 verlies tot de eerste 30% van de verzekerde waarde (indemniteitsgarantie) van
					 kunstwerken, verlaagt de verzekeringskosten van musea. Het risico is ook te
					 verzekeren op de markt, maar de kosten zijn dan hoger, waardoor er minder
					 budget voor tentoonstellingen overblijft. Daarnaast blijkt dat een
					 indemniteitsgarantie ook als internationaal keurmerk fungeert: buitenlandse
					 publieke en private eigenaren van museale objecten hechten aan de
					 garantstelling vanuit het Rijk. Risicobeheersende maatregelen betreffen
					 ondermeer dat alleen erkende musea een aanvraag mogen doen op de
					 indemniteitsregeling bij de Rijksdienst Cultureel Erfgoed die deze aanvraag,
					 mede op de aanwezigheid basis van een risico-inventarisatie en -analyse,
					 toetst.
 Een bedrag van € 15 miljoen dient als begrotingsreserve
					 voor de indemniteitsregeling waaruit eventuele schadevergoedingen betaald
					 kunnen worden.
 
 
 Het NRF verstrekt hypothecaire leningen aan
					 monumenteigenaren van rijksmonumenten om restauraties uit te voeren. Daarbij
					 wordt onderscheid gemaakt tussen laagrentende hypothecaire leningen uit het
					 revolving fund en aanvullende financieringen om de gehele restauratieopgave
					 gefinancierd te krijgen. De Achterborgovereenkomst NRF, en de garantie van het
					 Ministerie van OCW, zien alleen toe op de aanvullende financiering. Door deze
					 garantie kan het NRF financiering tegen een lagere rente aantrekken. Deze
					 lagere rente wordt doorgerekend aan de monumenteigenaren zodat deze eigenaren
					 gestimuleerd worden hun monument te restaureren.
 Aangezien er een
					 algemeen belang is (gebouwen van nationaal belang) waar een individu lasten van
					 ervaart (hoge onderhoudskosten, beperkte mogelijkheden tot modernisering, dure
					 oplossingen voor bijvoorbeeld energiebesparende maatregelen), wordt gebruik
					 gemaakt van ondersteunende maatregelen. Door middel van deze regeling wordt
					 cultureel erfgoed in stand gehouden en wordt tegelijkertijd minder gebruik
					 gemaakt van de subsidie die het NRF ook uitbetaalt.
 Met ingang van
					 deze begroting wordt deze regeling versoberd door het garantieplafond met
					 € 300 miljoen te verlagen tot € 380 miljoen.
 De Achterborg kan
					 in werking treden en tot daadwerkelijke kasverplichtingen komen, wanneer de
					 eigenaren van Rijksmonumenten op grote schaal niet meer in staat zijn aan de
					 rente- en aflossingsverplichtingen te voldoen en het eigen vermogen van het
					 Nationaal Restauratiefonds is uitgeput. Dit eigen vermogen (voornamelijk vanuit
					 Revolverende Fondsen) is momenteel beduidend hoger dan de uitstaande leningen
					 onder de Achterborg.
 
 Met beide regelingen zijn geen uitgaven en
				 ontvangsten gemoeid. Voor beide regelingen wordt een horizonbepaling opgenomen
				 van vijf jaar.
 In 2015 zal het studievoorschot worden ingevoerd, er
				 zal worden gekeken hoe dit zich verhoudt tot het kader van de
				 risicoregelingen.
 Belastinguitgaven
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomstenbelasting
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vrijstelling voorwerpen van kunst en wetenschap forfaitair rendement
 
 
 5
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 
 
 Aftrek kosten monumentenwoning
 
 
 51
 
 
 51
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 49
 
 
 48
 
 
 47
 
 
 
 
 Aftrek voor scholingsuitgaven (studiekosten)
 
 
 273
 
 
 288
 
 
 306
 
 
 324
 
 
 344
 
 
 364
 
 
 386
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omzetbelasting verlaagd tarief
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Boeken, tijdschriften, week- en dagbladen
 
 
 527
 
 
 527
 
 
 527
 
 
 527
 
 
 527
 
 
 527
 
 
 527
 
 
 
 
 Bibliotheken (verhuur boeken), musea e.d.
 
 
 127
 
 
 129
 
 
 130
 
 
 132
 
 
 134
 
 
 135
 
 
 137
 
 
 
 
 Circussen, bioscopen, theaters en concerten
 
 
 183
 
 
 188
 
 
 192
 
 
 197
 
 
 202
 
 
 207
 
 
 212
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.
 DE BELEIDSARTIKELEN
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 1)
 
 
 Artikel
 
 
 1.
 PRIMAIR ONDERWIJS
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het primair onderwijs zorgt dat leerlingen in de
					 eerste fase van de doorlopende leerlijn hun talenten maximaal kunnen ontplooien
					 en vervolgonderwijs kunnen volgen dat het beste past bij hun talenten. Het legt
					 bovendien de basis voor de huidige en toekomstige deelname van deze leerlingen
					 aan de samenleving.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor een stelsel van
					 primair onderwijs dat zodanig functioneert dat het onderwijs aansluit bij de
					 talenten van individuele leerlingen en bij de behoeftes van de
					 maatschappij.
 
 
 Financieren: De
				 Minister is verantwoordelijk voor de financiering van het onderwijs door
				 lumpsumbekostiging van de onderwijsinstellingen. Hierdoor wordt de
				 toegankelijkheid van het onderwijs gewaarborgd.
 
 Stimuleren: De Minister stimuleert specifieke
				 beleidsonderwerpen door het verstrekken van (aanvullende) bekostiging,
				 subsidies en de inzet van andere instrumenten zoals overleg, voorlichting,
				 (prestatie)afspraken en wet- en regelgeving.
 
 Regisseren: De Minister vult haar verantwoordelijkheid voor
				 de kwaliteit van het onderwijs in via een regisserende rol. De normeisen van
				 kwaliteit zijn vastgelegd in wet- en regelgeving; de Inspectie van het
				 Onderwijs houdt toezicht op de naleving.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 Naar aanleiding van de behandeling van de
					 OCW-begroting 2014 en de daarbij ingediende moties, is aan de Tweede Kamer
					 toegezegd dat een meer uitgebreide set van indicatoren zal worden samengesteld
					 die recht doet aan de veelzijdige kwaliteit van het onderwijs. Inmiddels is een
					 eerste brede set samengesteld, die vanuit verschillende invalshoeken
					 (leerlingen, leraren en schoolleiders, scholen en ouders) diverse aspecten van
					 de onderwijskwaliteit in beeld brengt. Onderstaand treft u deze aan. Deze set
					 wordt in overleg met de PO-Raad en de Inspectie van het Onderwijs de komende
					 jaren nog verder ontwikkeld.
 
 
 Tabel 1.1 Indicatoren en kengetallen voor de kwaliteit van
					 het primair onderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/indicator
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2015
 
 
 Streefwaarde (jaartal)
 
 
 
 
 1
 SA = Sectorakkoord, LA = Lerarenagenda, TS =
								 Toezegging Staatssecretaris
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Leerlingen primair
							 onderwijs
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Gemiddelde score op centrale eindtoets basisonderwijs
 
 
 534,8 (2013–2014)
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen met vso/pro-advies
 
 
 2,5% (2012–2013)
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen met vmbo-bl/kb-advies
 
 
 24,1% (2012–2013)
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen met vmbo-g/t-advies
 
 
 28,6% (2012–2013)
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen met havo/vwo-advies
 
 
 44,8% (2012–2013)
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel thuiszittende leerlingen dat binnen drie maanden weer een plek op
								school heeft 
								2Indicator in ontwikkeling; startwaarde wordt
									 in 2015 vastgesteld.
 
 
 
 
 100% (2020)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel zittenblijvers
 
 
 3%
 
 
 Lager
 
 
 2% (2020)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen dat zich veilig voelt
 
 
 95% (2012)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 100%
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Leraren en
							 schoolleiders primair onderwijs
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren met een afgeronde wo-bachelor-, master- of
								PhD-opleiding
 
 
 18,6% (2013)
 
 
 23% (2017)
 
 
 30% (2020)
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel schoolleiders dat is geregistreerd in het
								schoolleidersregister
 
 
 42% (2014)
 
 
 60%
 
 
 100%
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat de algemeen didactische vaardigheden beheerst 
								3Basiswaarde betreft alle leraren; verwachte
									 waarde en streefwaarde betreft de leraren met ten minste 3 jaar
									 ervaring
 
 
 84% (2012/2013)
 
 
 
 100% (2020)
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat de differentiatievaardigheden beheerst 
								4Basiswaarde betreft alle leraren; verwachte
									 waarde en streefwaarde betreft de leraren met ruime ervaring (in overleg met
									 Inspectie nader te operationaliseren)
 
 
 57% (2012–2013)
 
 
 
 100% (2020)
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat deelneemt aan peer review
 
 
 62% (2014)
 
 
 
 Hoger (2017)
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 Scholen voor primair
							 onderwijs
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat vindt dat de school hen voldoende faciliteiten en
								ondersteuning biedt om uitdagend onderwijs te kunnen bieden aan
								toptalenten
 
 
 46% (2014)
 
 
 65%
 
 
 100% (2018)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel (zeer) zwakke scholen dat zich binnen een jaar verbetert
 
 
 
 
 100% (2017–2018)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel scholen dat op alle indicatoren van kwaliteitszorg voldoende
								scoort
 
 
 38% 
								5O.a. regelmatige evaluatie, planmatig werken
									 aan verbetering, kwaliteitsborging. Vooralsnog alleen aandeel bij basisscholen
									 opgenomen. Deze indicator is nog in ontwikkeling. (2012–2013)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 Hoger
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Ouders van leerlingen
							 primair onderwijs
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Oordeel ouders over betrokkenheid
 
 
 cijfer 7 (2012)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 Hoger
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 
 In bovenstaande tabel zijn basiswaarden (recente
					 realisaties) opgenomen, en waar relevant een verwachte waarde 2015 en een
					 streefwaarde. Is een verwachte waarde voor 2015 opgenomen, dan is de mate
					 waarin die wordt gerealiseerd een graadmeter voor het succes van ons beleid.
					 Bij de opgenomen streefwaarden moet een onderscheid worden gemaakt tussen
					 waarden mét en waarden zónder een jaartal. Waar een jaartal is vermeld, gaat
					 het net als bij de verwachte waarde voor 2015 om een afrekenbaar doel. Waar
					 geen jaartal is opgenomen beschrijft de streefwaarde een ambitie waar blijvend
					 alle inspanningen op gericht moeten zijn.
 Bij de gemiddelde score
					 centrale eindtoets basisonderwijs en bij het VO-advies dat basisscholen hun
					 leerlingen verstrekken, is geen verwachte waarde 2015 én geen streefwaarde
					 opgenomen. Hier is de ontwikkeling van de feitelijke realisaties van belang
					 voor het zicht op de kwaliteit van het onderwijs.
 Overige indicatoren
					 en kengetallen voor het primair onderwijsstelsel worden beschreven in
					 Trends in Beeld en in het
					 Onderwijsverslag
					 2012–2013.
 
 
 Tabel 1.2 Leerlingen primair onderwijs (aantallen x
					 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Leerlingen basisonderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 geen gewicht
 
 
 1315,4
 
 
 1306,0
 
 
 1289,4
 
 
 1273,6
 
 
 1262,7
 
 
 1252,1
 
 
 1244,9
 
 
 
 
 •
 
 
 gewicht 0,3
 
 
 87,4
 
 
 80,8
 
 
 77,0
 
 
 74,4
 
 
 72,7
 
 
 71,4
 
 
 70,3
 
 
 
 
 •
 
 
 gewicht 1,2
 
 
 73,8
 
 
 68,4
 
 
 65,4
 
 
 63,0
 
 
 61,0
 
 
 59,2
 
 
 57,9
 
 
 
 
 Subtotaal1(Sub)totalen geven kleine afwijking door het
								 afronden van de aantallen.
 
 
 1476,5
 
 
 1455,2
 
 
 1431,8
 
 
 1411,0
 
 
 1396,4
 
 
 1382,8
 
 
 1373,1
 
 
 
 
 Leerlingen trekkende bevolking2Dit zijn leerlingen op scholen voor varende
								 kinderen en leerlingen op rijdende scholen.
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 
 
 Totaal1
 
 
 1476,9
 
 
 1455,6
 
 
 1432,2
 
 
 1411,5
 
 
 1396,8
 
 
 1383,2
 
 
 1373,5
 
 
 
 
 Leerlingen in het speciaal
							 basisonderwijs
 
 
 38,1
 
 
 36,7
 
 
 35,5
 
 
 34,7
 
 
 34,3
 
 
 34,1
 
 
 34,1
 
 
 
 
 Leerlingen in het (voortgezet)
							 speciaal onderwijs
 
 
 71,1
 
 
 71,7
 
 
 72,3
 
 
 72,6
 
 
 72,6
 
 
 72,4
 
 
 72,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal PO
 
 
 
 1.586,2
 
 
 1.564,0
 
 
 1.540,0
 
 
 1.518,7
 
 
 1.503,7
 
 
 1.489,7
 
 
 1.479,6
 
 
 
 
 
 
 Tabel 1.3 Uitgaven per leerling, excl. uitvoeringskosten
					 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Primair onderwijs1De totale uitgaven uit tabel 1.4, exclusief de
								 bijdragen aan agentschappen en ZBO/RWT’s, gedeeld door het aantal leerlingen
								 in hetzelfde jaar, zoals opgenomen in tabel 1.2.
 
 
 
 6,4
 
 
 6,1
 
 
 6,4
 
 
 6,4
 
 
 6,5
 
 
 6,5
 
 
 6,5
 
 
 
 
 Bekostiging2De bekostiging uit tabel 1.4, gedeeld door het
								 aantal leerlingen in hetzelfde jaar, zoals opgenomen in tabel 1.2.
 
 
 
 6,1
 
 
 5,8
 
 
 6,1
 
 
 6,1
 
 
 6,1
 
 
 6,2
 
 
 6,2
 
 
 
 
 Exclusief ondersteuningsmiddelen3De bekostiging uit tabel 1.4, minus de
								 ondersteuningsmiddelen zoals opgenomen in tabel 1.5, gedeeld door het aantal
								 leerlingen in hetzelfde jaar, zoals opgenomen in tabel 1.2.
 
 
 
 5,0
 
 
 4,8
 
 
 5,1
 
 
 5,0
 
 
 5,1
 
 
 5,1
 
 
 5,1
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen op het terrein van
					 primair onderwijs worden beschreven in de beleidsagenda. Aanvullend wordt
					 hieronder specifiek ingegaan op de beleidswijzigingen Bestuursakkoord primair
					 onderwijs, buitenonderhoud en «passend onderwijs».
 
 Bestuursakkoord primair
				 onderwijs
 Voor de periode 2015–2020 is het Bestuursakkoord
				 primair onderwijs gesloten om het aanwezige verbeterpotentieel van het
				 onderwijs ten volle te activeren en duurzame kwaliteitsverbetering, gericht op
				 het onderwijs van de toekomst, te realiseren. Dit akkoord bouwt voort op de
				 kwaliteitsverbetering van de afgelopen jaren, die ondersteund werd door het
				 Bestuursakkoord primair onderwijs van januari 2012 en geeft invulling aan de
				 ambities uit het Regeerakkoord, het Nationaal Onderwijsakkoord en de
				 Lerarenagenda. In 2015 is circa € 300 miljoen beschikbaar om de
				 doelstellingen van het Bestuursakkoord extra kracht bij te zetten. Daarvan is
				 circa € 158 miljoen afkomstig uit de bestaande prestatiebox-middelen en
				 circa € 140 miljoen betreft nieuwe investeringen. Deze investeringen zijn
				 afkomstig uit het Regeerakkoord en de Begrotingsafspraken 2014.
 Daarnaast is in het kader van de Begrotingsafspraken 2014 overeengekomen om
				 in 2015 en 2016 in totaal € 10 miljoen beschikbaar te stellen voor duurzame
				 maatregelen voor het binnenklimaat van de scholen in het primair onderwijs en
				 het voortgezet onderwijs. Het betreft een initiatief voor beide sectoren
				 waarvoor het budget is ondergebracht op artikel 1.
 Buitenonderhoud
 Met
				 ingang van 1 januari 2015 zijn de schoolbesturen in het primair onderwijs
				 verantwoordelijk voor het buitenonderhoud aan de schoolgebouwen en niet langer
				 de gemeenten. Voor deze nieuwe taak worden de bijbehorende middelen via de
				 lumpsum beschikbaar gesteld aan de schoolbesturen. Hiervoor wordt structureel
				 € 159 miljoen overgeheveld uit het Gemeentefonds.
 Passend onderwijs
 De
				 samenwerkingsverbanden (swv-en) passend onderwijs krijgen vanaf 1 augustus
				 2014 de verantwoordelijkheid voor de ondersteuning. Het schooljaar 2014–2015
				 dient als overgangsjaar. Met ingang van het schooljaar 2015–2016 start
				 de nieuwe
				 bekostigingssystematiek oftewel de invoering van de normbekostiging.
				 De normbekostiging wordt stapsgewijs via verevening ingevoerd, zodat per
				 1 augustus 2020 sprake is van volledige invoering.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 1.4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 10.254.006
 
 
 
 
 9.641.975
 
 
 
 
 9.963.954
 
 
 
 
 9.822.141
 
 
 
 
 9.779.266
 
 
 
 
 9.781.858
 
 
 
 
 9.721.254
 
 
 
 
 
 Waarvan
								garantieverplichtingen
 
 
 14.795
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 10.166.848
 
 
 
 
 9.639.975
 
 
 
 
 9.963.954
 
 
 
 
 9.822.141
 
 
 
 
 9.779.266
 
 
 
 
 9.781.858
 
 
 
 
 9.721.254
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 99,5%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 9.622.129
 
 
 
 
 9.114.714
 
 
 
 
 9.413.110
 
 
 
 
 9.280.703
 
 
 
 
 9.241.003
 
 
 
 
 9.243.216
 
 
 
 
 9.182.612
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Hoofdbekostiging
 
 
 9.408.686
 
 
 8.930.766
 
 
 9.268.730
 
 
 9.152.703
 
 
 9.113.003
 
 
 9.115.216
 
 
 9.054.612
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging Primair Onderwijs
 
 
 9.396.737
 
 
 8.917.830
 
 
 9.255.775
 
 
 9.140.197
 
 
 9.100.497
 
 
 9.102.710
 
 
 9.042.106
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging Caribisch Nederland
 
 
 11.949
 
 
 12.936
 
 
 12.955
 
 
 12.506
 
 
 12.506
 
 
 12.506
 
 
 12.506
 
 
 
 
 •
 
 
 Prestatiebox
 
 
 156.673
 
 
 157.400
 
 
 128.000
 
 
 128.000
 
 
 128.000
 
 
 128.000
 
 
 128.000
 
 
 
 
 •
 
 
 Aanvullende bekostiging
 
 
 56.770
 
 
 26.548
 
 
 16.380
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Conciërgeregeling
 
 
 19.573
 
 
 19.515
 
 
 11.432
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Subsidieregeling Passend Onderwijs
 
 
 25.628
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overig
 
 
 11.569
 
 
 7.033
 
 
 4.948
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 132.135
 
 
 
 
 111.234
 
 
 
 
 122.615
 
 
 
 
 115.099
 
 
 
 
 112.087
 
 
 
 
 112.296
 
 
 
 
 112.296
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling Onderwijsvoorziening
								 jonggehandicapten
 
 
 23.000
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Nederlands onderwijs buitenland
 
 
 17.940
 
 
 13.455
 
 
 13.355
 
 
 13.355
 
 
 10.055
 
 
 10.055
 
 
 10.055
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 «Herstart» en «Op de Rails»
 
 
 19.143
 
 
 9.662
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 «Basis voor Presteren» («School aan Zet»
								 en «Bèta Techniek»)
 
 
 18.575
 
 
 11.305
 
 
 8.992
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Humanistisch vormend en
								 godsdienstonderwijs
 
 
 10.700
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overig
 
 
 42.777
 
 
 42.950
 
 
 66.406
 
 
 67.882
 
 
 68.170
 
 
 68.379
 
 
 68.379
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 9.189
 
 
 
 
 11.671
 
 
 
 
 11.344
 
 
 
 
 11.645
 
 
 
 
 11.956
 
 
 
 
 12.357
 
 
 
 
 12.357
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 33.453
 
 
 
 
 32.495
 
 
 
 
 28.431
 
 
 
 
 26.401
 
 
 
 
 26.373
 
 
 
 
 26.373
 
 
 
 
 26.373
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 33.453
 
 
 32.495
 
 
 28.431
 
 
 26.401
 
 
 26.373
 
 
 26.373
 
 
 26.373
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 8.700
 
 
 
 
 8.288
 
 
 
 
 15.981
 
 
 
 
 15.620
 
 
 
 
 15.174
 
 
 
 
 14.943
 
 
 
 
 14.943
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Stichting Vervangingsfonds en
								 Participatiefonds
 
 
 6.416
 
 
 5.984
 
 
 5.716
 
 
 5.358
 
 
 4.912
 
 
 4.702
 
 
 4.702
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Stichting Vervangingsfonds/
								 Bedrijfsgezondheid
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 7.964
 
 
 7.964
 
 
 7.964
 
 
 7.964
 
 
 7.964
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 UWV
 
 
 2.284
 
 
 2.304
 
 
 2.301
 
 
 2.298
 
 
 2.298
 
 
 2.277
 
 
 2.277
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan medeoverheden
 
 
 
 
 361.242
 
 
 
 
 361.550
 
 
 
 
 361.550
 
 
 
 
 361.750
 
 
 
 
 361.750
 
 
 
 
 361.750
 
 
 
 
 361.750
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Gemeentelijk
								 onderwijsachterstandenbeleid
 
 
 261.542
 
 
 261.750
 
 
 261.750
 
 
 261.750
 
 
 261.750
 
 
 261.750
 
 
 261.750
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Convenant G37
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Ondersteuning G86
 
 
 4.700
 
 
 4.800
 
 
 4.800
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan sociale fondsen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 23
 
 
 
 
 10.923
 
 
 
 
 10.923
 
 
 
 
 10.923
 
 
 
 
 10.923
 
 
 
 
 10.923
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Brede Scholen
 
 
 0
 
 
 23
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 39.877
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor artikel 1 is in 2015
					 99,5% juridisch verplicht.
 
 
 Bekostiging: Het
				 beschikbare budget voor 2015 is 100,0% juridisch verplicht. De verplichtingen
				 hebben betrekking op de betalingen aan de schoolbesturen en de
				 samenwerkingsverbanden. Hieraan ten grondslag liggen de regelingen personele
				 bekostiging en materiële instandhouding. Het moment van juridisch verplichten
				 vindt plaats voorafgaand aan het (school)jaar waarop de bekostiging betrekking
				 heeft.
 
 Subsidies: Van het beschikbare
				 budget is in 2015 65,8% juridisch verplicht. Dit deel betreft de subsidies die
				 voorafgaand aan het jaar worden vastgesteld. Het resterende deel van het budget
				 is beleidsmatig verplicht. Dit betreft een aantal beleidsprioriteiten van het
				 kabinet waaronder Engels in het basisonderwijs en krimp. Ervaringsgegevens
				 laten zien dat in de loop van het jaar het resterende deel van het budget wordt
				 verplicht. Voor nadere toelichting wordt verwezen naar de subsidiebijlage.
 
 Opdrachten: Van het beschikbare budget is in
				 2015 28,2% juridisch verplicht. Dit betreft onder andere de projecten voor VVE
				 en de uitvoering van de bovenwettelijke werkloosheidsregeling voor het
				 onderwijspersoneel primair en voortgezet onderwijs en educatie en
				 beroepsonderwijs. Voor deze projecten zijn al overeenkomsten gesloten. Het
				 resterende deel van het budget is beleidsmatig verplicht. Dit betreft een
				 aantal beleidsprioriteiten van het kabinet waaronder passend onderwijs en de
				 centrale eindtoets. Ervaringsgegevens laten zien dat in de loop van het jaar
				 het resterende deel van het budget wordt verplicht.
 
 Bijdragen aan agentschappen: Het budget voor 2015 is 100,0%
				 juridisch verplicht. Op basis van de managementafspraken tussen het
				 bestuursdepartement en DUO zijn afspraken vastgelegd voor het komende
				 jaar.
 
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s: Het
				 budget voor 2015 is 100,0% juridisch verplicht. Dit betreft de bijdrage aan het
				 Participatie- en het Vervangingsfonds en het UWV. Op basis van een
				 beheersovereenkomst worden de middelen voorafgaand aan het komende jaar
				 verplicht.
 
 Bijdragen aan medeoverheden:
				 Het budget voor 2015 is 100,0% juridisch verplicht. In het Besluit specifieke
				 uitkeringen onderwijsachterstandenbeleid is voor de periode 2011–2015
				 vastgelegd dat gemeenten aanspraak hebben op een tegemoetkoming.
 
 Bijdragen aan sociale fondsen: Van het
				 beschikbare budget in 2015 is 0,0% juridisch verplicht. Dit betreft een
				 bijdrage aan VWS voor het realiseren van combinatiefuncties op basis van de
				 bestuurlijke afspraken tussen OCW, VWS en VNG. Deze bijdrage wordt jaarlijks
				 overgeboekt naar het Gemeentefonds.
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Bekostiging
 
 Het Rijk verstrekt schoolbesturen
				 lumpsumbekostiging voor de personele en de materiële kosten die scholen maken.
				 De lumpsumbekostiging is voornamelijk gebaseerd op het aantal leerlingen, de
				 gemiddelde leeftijd van leraren en het aantal groepen. Daarnaast wordt in de
				 bekostiging rekening gehouden met de groei en de grootte van de school (de
				 kleine scholentoeslag en de directietoeslag). Met de groeibekostiging is circa
				 € 50 miljoen gemoeid, met de kleine scholentoeslag circa € 100 miljoen en
				 met de directietoeslagen circa € 200 miljoen. Tot slot wordt in de
				 bekostiging rekening gehouden met een beperkt aantal specifieke kenmerken van
				 leerlingen, met name voor onderwijsachterstandenbeleid. Met het
				 onderwijsachterstandenbeleid (zowel de «gewichten» als de «impuls») is
				 circa € 350 miljoen gemoeid.
 
 In de onderstaande tabel zijn de
					 ondersteuningsmiddelen opgenomen die naast de basisbekostiging beschikbaar zijn
					 voor de lichte en de zware ondersteuning. In de bedragen in de tabel zijn ook
					 de ondersteuningsmiddelen opgenomen die via andere instrumenten worden
					 verstrekt. Lichte ondersteuning betreft deels middelen die naar de swv-en po
					 gaan en deels middelen die rechtstreeks naar de speciale scholen voor
					 basisonderwijs gaan (sbao). De middelen voor de zware ondersteuning zijn voor
					 de swv-en primair en voortgezet onderwijs en het (voortgezet) speciaal
					 onderwijs ((v)so), waaronder de clusters 1 en 2.
 In het kader van
					 «passend onderwijs» besluiten de swv-en (clusters 3 en 4) over de plaatsing
					 van leerlingen in het (v)so.
 
 De onderstaande tabel laat de verdeling zien van de
				 ondersteuningsmiddelen in de structurele situatie (vanaf 2016). In 2015 zijn
				 voor de samenwerkingsverbanden nog extra middelen beschikbaar omdat sprake is
				 van een overgangsjaar.
 
 Tabel 1.5 Ondersteuningsmiddelen (bedragen x € 1
					 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Lichte ondersteuning – swv-en po en sbao
 
 
 360
 
 
 350
 
 
 350
 
 
 340
 
 
 340
 
 
 
 
 Clusters 1 en 2
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 
 
 Samenwerkingsverbanden primair onderwijs
 
 
 525
 
 
 520
 
 
 520
 
 
 520
 
 
 520
 
 
 
 
 Samenwerkingsverbanden voortgezet onderwijs1
 
 
 520
 
 
 515
 
 
 515
 
 
 515
 
 
 515
 
 
 
 
 Totaal ondersteuningsmiddelen artikel 11Samenwerkingsverbanden vo is inclusief een
								 gedeelte dat rechtstreeks naar de WEC scholen gaat onder andere bestemd voor
								 onderwijs in gesloten jeugdzorg en justitiële inrichtingen en betreft alleen
								 de middelen die op artikel 1 staan.
 
 
 1.635
 
 
 1.615
 
 
 1.615
 
 
 1.605
 
 
 1.605
 
 
 
 
 
 Bekostiging Caribisch
				 Nederland
 Het Rijk verstrekt sinds 10 oktober 2010 bekostiging
				 aan de schoolbesturen in Caribisch Nederland. Het betreft de schoolbesturen op
				 de eilanden Bonaire, Sint-Eustatius en Saba.
 Prestatiebox
 Voor het
				 realiseren van de afspraken in het Bestuursakkoord met de PO-Raad ontvangen de
				 schoolbesturen extra middelen via de prestatiebox. Deze middelen zijn bedoeld
				 als impuls voor het realiseren van de doelstellingen op het gebied van
				 uitdagend onderwijs, vernieuwing en ICT, de brede aanpak onderwijsverbetering,
				 de professionele scholen en de doorgaande ontwikkellijnen. De middelen komen
				 tevens ten goede aan de afspraken die gemaakt zijn in het «Techniekpact 2020» en het «Bestuurlijk kader Cultuur en
				 Onderwijs».
 Aanvullende bekostiging
 Naast de reguliere bekostiging ontvangen de schoolbesturen middelen voor
				 specifieke doeleinden. De belangrijkste aanvullende bekostiging wordt verstrekt
				 voor conciërges. De daarmee gemoeide middelen worden per 1 augustus 2015
				 toegevoegd aan de bekostiging van alle basisscholen. De middelen voor
				 georganiseerd overleg- en vakbondsfaciliteiten po voor 2015 en volgende jaren
				 zijn overgeboekt van artikel 9 naar artikel 1. In 2015 wordt dit budget nog als
				 aanvullende bekostiging verstrekt; met ingang van 2016 wordt het aan de
				 bekostiging toegevoegd.
 Subsidies
 
 Voor het stimuleren en realiseren van diverse
					 beleidsdoelstellingen worden subsidies verstrekt (zie de subsidiebijlage voor
					 het totaaloverzicht). De belangrijkste subsidies zijn de Regeling
					 onderwijsvoorziening jonggehandicapten, de Regeling Nederlands onderwijs in het
					 buitenland, de subsidies voor «Basis voor presteren» («School aan Zet» en
					 «Bèta en Techniek») en Humanistisch vormend en godsdienstonderwijs. De
					 Regeling onderwijsvoorziening jonggehandicapten voorziet in diverse
					 hulpmiddelen zodat leerlingen en studenten met goed gevolg regulier onderwijs
					 (van basisonderwijs tot en met hoger onderwijs) kunnen volgen. De middelen
					 bestemd voor «Herstart» en «Op de rails» lopen vanaf 1-8-2014 mee in de
					 bekostiging aan de VO samenwerkingsverbanden voor lichte zorg. «School aan
					 Zet» biedt in de periode 2012–2015 een programma aan dat is gericht op de
					 ondersteuning van schoolbesturen en scholen bij de implementatie van de
					 beleidsprioriteiten uit de actieplannen «Basis voor Presteren» en «Leraar
					 2020, een krachtig beroep!». De middelen zijn daarnaast bestemd voor het
					 project «Meer Betere Bèta’s». De subsidie voor Humanistisch vormend en
					 godsdienstonderwijs wordt toegekend aan de samenwerkende landelijke
					 organisaties op dit gebied.
 Tot slot zijn de middelen voor
					 arbeidsmarkt-/kennisactiviteiten po voor 2015 en volgende jaren overgeboekt van
					 artikel 9 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid naar artikel 1. In 2015 wordt dit
					 budget nog als subsidie verstrekt; met ingang van 2016 wordt het aan de
					 bekostiging toegevoegd.
 
 Opdrachten
 Dit betreft
				 middelen voor diverse beleidsgerichte activiteiten en onderzoeken onder andere
				 voor passend onderwijs en voor- en vroegschoolse educatie (VVE).
 Bijdragen aan agentschappen
 De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de uitvoeringsorganisatie van het
				 Ministerie van OCW en levert producten en diensten op het terrein van de
				 bekostiging van instellingen, financiering van studenten en
				 informatievoorziening. Het betreft het aandeel in de uitvoeringskosten van DUO
				 voor dit begrotingsartikel.
 Bijdragen aan
				 ZBO’s/RWT’s
 De stichtingen Vervangingsfonds en
				 Participatiefonds ontvangen middelen voor het beheren van de vervangings- en
				 werkloosheidsuitgaven in het primair onderwijs. De kosten die het
				 Vervangingsfonds en het Participatiefonds vergoeden, worden gedekt uit de
				 premieopbrengsten van schoolbesturen. Daarnaast ontvangt de stichting
				 Vervangingsfonds middelen voor het arbeidsomstandighedenbeleid, (ziekte)
				 verzuimbeleid en re-integratiebeleid (AVR-taken) in de sector primair
				 onderwijs. Deze middelen stonden voorheen op artikel 9 Arbeidsmarkt- en
				 personeelsbeleid. Het UWV ontvangt middelen voor de uitvoering van de Regeling
				 onderwijsvoorziening jonggehandicapten.
 Bijdragen aan medeoverheden
 Gemeenten ontvangen middelen voor onderwijsachterstandenbeleid.
				 Gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid bestaat uit meerdere instrumenten,
				 onder andere voor- en vroegschoolse educatie, schakelklassen en
				 zomerscholen.
 Bijdragen aan sociale
				 fondsen
 Aan het Gemeentefonds worden jaarlijks middelen ter
				 beschikking gesteld ten behoeve van de «Impuls brede scholen» en «Sport en
				 cultuur» (combinatiefuncties).
 
 Tabel 1.5 Overzicht Specifieke Uitkering (bedragen in
					 miljoen euro’s)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nr.
 
 
 Toelichting
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 Ontvangende
							 partij(en)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Gemeenten die onderwijsachterstandsleerlingen
								hebben (som schoolgewichten).
 
 
 361,2
 
 
 361,6
 
 
 361,6
 
 
 361,7
 
 
 361,7
 
 
 361,7
 
 
 361,7
 
 
 
 
 
 
 Korte omschrijving
								uitkering
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Onderwijsachterstandenbeleid 2011–2014 (op basis van de
								Wet Oké). Besluit van 23.08.2010: € 261 miljoen voor gemeenten met
								onderwijsachterstandsleerlingen (n.a.v. de som van de schoolgewichten in de
								desbetreffende gemeente).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 b)
 
 
 Plus de aanvulling door het wijzigingsbesluit van
								28.11.2011: € 70 miljoen voor de G37 in 2012; vanaf 2013: € 95
								miljoen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 c)
 
 
 Plus de aanvulling door het wijzigingsbesluit van
								30.10.2013: € 4,7 miljoen voor G86 vanaf 2013.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vindplaats
								regelgeving
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vindplaats regelgeving a)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Besluit van 23.08.2010
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vindplaats regelgeving b)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Besluit van 28.11.2011
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vindplaats regelgeving c)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Besluit van 30.10.2013
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 3)
 
 
 Artikel
 
 
 3.
 VOORTGEZET ONDERWIJS
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het voortgezet onderwijs zorgt dat leerlingen in
					 deze fase van de doorlopende leerlijn hun talenten maximaal kunnen ontplooien
					 en vervolgonderwijs kunnen volgen dat het beste past bij hun talenten. Het
					 bereidt hen voor op volwaardige deelname aan de samenleving en een bij hun
					 talenten passende (toekomstige) positie op de arbeidsmarkt.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor een voorgezet
					 onderwijsstelsel dat zodanig functioneert, dat het onderwijs aansluit bij de
					 talenten en de ambities van individuele leerlingen en bij de behoeftes van de
					 maatschappij.
 
 Financieren:
 De Minister
				 is verantwoordelijk voor de financiering van het voortgezet onderwijs door
				 lumpsumbekostiging van de onderwijsinstellingen. Hierdoor wordt de
				 toegankelijkheid van het onderwijs gewaarborgd.
 Stimuleren:
 De Minister
				 stimuleert specifieke onderwerpen door het verstrekken van (aanvullende)
				 bekostiging, subsidies en de inzet van andere instrumenten zoals overleg,
				 voorlichting, (prestatie)afspraken en wet- en regelgeving.
 Regisseren:
 De Minister
				 vult haar verantwoordelijkheid voor de onderwijskwaliteit van het onderwijs in
				 via een regisserende rol. De normeisen van kwaliteit zijn vastgelegd in wet- en
				 regelgeving; de Inspectie van het Onderwijs houdt toezicht op de naleving.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 Indicatoren voor het stelsel voortgezet onderwijs
					 worden beschreven in
					 Trends in Beeld 2014 en in het
					 Onderwijsverslag
					 2012–2013.
 
 
 Tabel 3.1 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/indicator
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2015
 
 
 Streefwaarde
 (jaartal)
 
 
 
 
 1
 SA = Sectorakkoorden, LA = Lerarenagenda, TS
								 TS = Toezegging Staatssecretaris
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Ambitieus onderwijs dat alle
							 leerlingen en studenten uitdaagt
 
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Alle leerlingen en studenten worden uitgedaagd
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen dat zich uitgedaagd voelt in het
								 onderwijs
 
 
 44%
 (2014)
 
 
 Meting eens in de vier jaar.
 
 
 >75% (2018)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel scholen dat aandacht heeft voor toptalenten in de
								 vorm van uitdagend aanbod of talentprogramma’s
 
 
 68%
 (2012)
 
 
 Hoger
 
 
 100%
 (2018)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel thuiszittende leerlingen dat binnen drie maanden
								 weer een plek op school heeft 
								 2Indicator in ontwikkeling; startwaarde
										wordt in 2015 vastgesteld.
 
 
 
 
 100%
 (2020)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 b)
 
 
 Vergroten studiesucces
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage zittenblijvers
 
 
 5,8%
 (2013)
 
 
 Lager
 
 
 3,8%
 (2020)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Scholen en instellingen werken met
							 goed opgeleide en vakkundige leraren, docenten en schoolleiders die samen
							 zorgen voor een veilig en ambitieus leerklimaat
 
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Vergroten kwaliteit leraren en schoolleiders
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel lessen dat wordt gegeven door daartoe bevoegde
								 leraren
 
 
 83,5%
 (2011)
 
 
 100% 
								 3Dit betreft het percentage leraren dat
										bevoegd is dan wel een traject doorloopt om bevoegd te worden.
 (2017)
 
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren met een afgeronde master- of
								 PhD-opleiding
 
 
 
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren met een afgeronde master- of
								 PhD-opleiding
 
 
 37%
 (2013)
 
 
 
 50%
 (2020)
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bovenbouw vwo 
									 4De basiswaarde wordt vastgesteld op
										 basis van een representatieve nulmeting (2014).
 
 
 
 
 80–85% 
										 5Over de streefwaarden bij het
												percentage masteropgeleide leraren in het vo en specifiek bovenbouw vwo worden
												in het kader van het sectorakkoord definitieve afspraken gemaakt op basis van
												de representatieve nulmeting.
 (2020)
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat de algemeen didactische vaardigheden
								 beheerst 
								 6Basiswaarde betreft alle leraren;
										verwachte waarde en streefwaarde betreft de leraren met tenminste drie jaar
										ervaring.
 
 
 74% (2013)
 
 
 
 100%
 (2020)
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat de differentiatievaardigheden beheerst 
								 7Basiswaarde betreft alle leraren;
										verwachte waarde en streefwaarde betreft de leraren met ruime ervaring (in
										overleg met Inspectie nader te operationaliseren).
 
 
 32%
 (2013)
 
 
 
 100%
 (2020)
 
 
 SA, LA
 
 
 
 
 
 b)
 
 
 Verbetercultuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leraren dat deelneemt aan peer review
 
 
 63%
 (2014)
 
 
 
 Hoger (2017)
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 c)
 
 
 Veilig leerklimaat
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen dat zich veilig voelt
 
 
 93%
 (2012)
 
 
 Stabiel of hoger
 
 
 100%
 
 
 TS
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Scholen en instellingen maken
							 resultaten inzichtelijk en worden aangesproken op hun prestaties 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel scholen dat opbrengstgericht werkt
 
 
 25%
 (2013)
 
 
 50%
 
 
 100%
 (2020)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel zwakke afdelingen dat zich binnen twee jaar
								verbetert
 
 
 
 
 100% (2017–2018)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel zeer zwakke afdelingen dat zich binnen één jaar
								verbetert
 
 
 
 
 100% (2017–2018)
 
 
 SA
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Aansluiting van het onderwijs op de
							 arbeidsmarkt
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aandeel leerlingen in de beroepsgerichte leerweg van het
								vmbo dat kiest voor techniek
 
 
 23%
 (2012)
 
 
 
 30%
 (2015)
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 3.2 Kengetallen (aantallen/bedragen x 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Totaal aantal ingeschreven
							 leerlingen1op de teldatum. Ten behoeve van de nadere
								 verdeling in de diverse schoolsoorten zijn de leerlingen uit de brugklassen
								 toebedeeld.Bron: DUO
 Nader te verdelen in:
 
 
 946.500
 
 
 951.900
 
 
 955.300
 
 
 951.700
 
 
 941.100
 
 
 926.700
 
 
 909.800
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Vmbo, excl. lwoo (excl. «groen onderwijs»)
 
 
 319.800
 
 
 322.200
 
 
 322.200
 
 
 318.200
 
 
 310.500
 
 
 301.500
 
 
 291.700
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Lwoo (excl. «groen onderwijs»)
 
 
 90.700
 
 
 90.300
 
 
 89.200
 
 
 87.600
 
 
 85.900
 
 
 84.400
 
 
 82.900
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Havo
 
 
 249.900
 
 
 252.700
 
 
 255.400
 
 
 256.800
 
 
 256.600
 
 
 255.000
 
 
 252.500
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Vwo
 
 
 251.700
 
 
 252.200
 
 
 254.000
 
 
 254.900
 
 
 254.800
 
 
 253.600
 
 
 251.600
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Pro
 
 
 28.300
 
 
 28.700
 
 
 28.700
 
 
 28.300
 
 
 27.300
 
 
 26.100
 
 
 25.000
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Vavo
 
 
 6.100
 
 
 5.800
 
 
 5.800
 
 
 5.900
 
 
 6.000
 
 
 6.100
 
 
 6.100
 
 
 
 
 2.
 
 
 Uitgaven per leerling (x €)2De totale uitgaven uit tabel 3.3, exclusief de
								 bijdragen aan baten-lastendiensten (DUO) en ontvangsten, gedeeld door het
								 aantal ingeschreven leerlingen op 1 oktober van het voorgaand jaar, zoals
								 opgenomen in tabel 3.2.
 
 
 7.880
 
 
 7.696
 
 
 7.826
 
 
 7.772
 
 
 7.819
 
 
 7.890
 
 
 7.929
 
 
 
 
 3.
 
 
 Totaal aantal scholen
 
 
 645
 
 
 643
 
 
 643
 
 
 643
 
 
 643
 
 
 643
 
 
 643
 
 
 
 
 4.
 
 
 Gemiddeld aantal leerlingen per
							 school
 
 
 1.467
 
 
 1.480
 
 
 1.486
 
 
 1.480
 
 
 1.464
 
 
 1.441
 
 
 1.415
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen op het terrein van het
					 voortgezet onderwijs worden beschreven in de beleidsagenda. Hierop wordt
					 specifiek ingegaan.
 
 Met het op 17 april 2014 gesloten sectorakkoord
				 voortgezet onderwijs is uitwerking gegeven aan de ambities van het Nationaal
				 Onderwijsakkoord en de Lerarenagenda. In dit sectorakkoord zijn
				 kwaliteitsafspraken gemaakt over de toekomstbestendigheid, professionalisering
				 en de verantwoording en toezicht in het onderwijs. De middelen voor de
				 realisatie van deze kwaliteitsafspraken komen voor een deel uit de huidige
				 regeling Prestatiebox VO. Voor een ander deel betreft het aanvullende
				 intensiveringsmiddelen die beschikbaar zijn gekomen vanuit enerzijds het
				 Nationaal Onderwijsakkoord en anderzijds de Begrotingsafspraken 2014. Vanuit
				 het NOA gaat het hierbij om Regeerakkoord middelen voor een bedrag van € 33
				 miljoen in 2015, € 68 miljoen in 2016, € 118 miljoen in 2017 en € 148
				 miljoen in 2018. Deze middelen worden tranchegewijs uitgedeeld; de eerste
				 tranche ad. structureel € 33 miljoen is nu in deze begroting verwerkt.
				 Vanuit de Begrotingsafspraken 2014 is een financiële impuls gegeven gericht op
				 meer en betere handen in de klas en het voorkomen van zittenblijven. Het gaat
				 hierbij voor de hele sector voortgezet onderwijs om een bedrag van € 55
				 miljoen in 2015, € 55 miljoen in 2016 en € 68 miljoen in 2017 en
				 2018.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 3.3 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 3
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 7.829.613
 
 
 
 
 7.852.172
 
 
 
 
 7.502.074
 
 
 
 
 7.477.323
 
 
 
 
 7.453.638
 
 
 
 
 7.374.868
 
 
 
 
 7.376.868
 
 
 
 
 
 Waarvan
								garantieverplichtingen
 
 
 137.811
 
 
 23.448
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 7.436.116
 
 
 
 
 7.320.787
 
 
 
 
 7.480.508
 
 
 
 
 7.457.444
 
 
 
 
 7.471.144
 
 
 
 
 7.453.846
 
 
 
 
 7.376.868
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 99,9%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 7.285.370
 
 
 
 
 7.159.437
 
 
 
 
 7.341.604
 
 
 
 
 7.328.670
 
 
 
 
 7.356.049
 
 
 
 
 7.338.543
 
 
 
 
 7.261.565
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Hoofdbekostiging
 
 
 6.912.985
 
 
 6.859.920
 
 
 7.022.187
 
 
 6.999.269
 
 
 7.002.118
 
 
 6.984.195
 
 
 6.907.198
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging voortgezet onderwijs lumpsum 
								 1In verband met de landelijke budgettering
										van het lwoo/pro is vanaf 2014 de zogenaamde bekostiging lichte ondersteuning
										zichtbaar gemaakt. Hieronder is ook begrepen het budget voor het regionaal
										zorgbudget. Het budget voor de Regionale verwijzingscommissies is per 1-1-2016
										overgeheveld naar het budget voor de «bekostiging lichte
										ondersteuning».
 
 
 6.899.921
 
 
 6.278.643
 
 
 6.434.326
 
 
 6.395.908
 
 
 6.400.621
 
 
 6.388.263
 
 
 6.318.788
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging lichte ondersteuning
 
 
 0
 
 
 566.334
 
 
 574.810
 
 
 590.947
 
 
 589.070
 
 
 583.491
 
 
 575.983
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging Caribisch Nederland
 
 
 13.064
 
 
 14.943
 
 
 13.051
 
 
 12.414
 
 
 12.427
 
 
 12.441
 
 
 12.427
 
 
 
 
 •
 
 
 Prestatiebox
 
 
 148.770
 
 
 150.000
 
 
 177.363
 
 
 187.347
 
 
 211.877
 
 
 211.894
 
 
 211.913
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling prestatiebox voortgezet
								 onderwijs
 
 
 148.770
 
 
 150.000
 
 
 177.363
 
 
 187.347
 
 
 211.877
 
 
 211.894
 
 
 211.913
 
 
 
 
 •
 
 
 Aanvullende bekostiging
 
 
 223.615
 
 
 149.517
 
 
 142.054
 
 
 142.054
 
 
 142.054
 
 
 142.454
 
 
 142.454
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling aanvullende bekostiging
								 maatschappelijke stage in het vo
 
 
 47.924
 
 
 48.180
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Tijdelijke regeling subsidiëring
								 experimenten leergang vmbo-mbo2
 
 
 27.366
 
 
 18.600
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling IGVO (Internationaal Georiënteerd
								 Voortgezet Onderwijs)
 
 
 3.746
 
 
 3.490
 
 
 2.741
 
 
 2.741
 
 
 2.741
 
 
 2.741
 
 
 2.741
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling Leerplusarrangement VO, Nieuwkomers
								 VO en eerste opvang Vreemdelingen
 
 
 76.085
 
 
 77.677
 
 
 77.677
 
 
 77.677
 
 
 77.677
 
 
 78.077
 
 
 78.077
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling regionaal zorgbudget en
								 reboundvoorzieningen (*)
 
 
 66.972
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling visueel gehandicapten
 
 
 1.317
 
 
 1.320
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling bekostiging kenniscentra voor
								 leerwerktrajecten vmbo
 
 
 205
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling functiemix VO Randstadregio's
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 61.386
 
 
 61.386
 
 
 61.386
 
 
 61.386
 
 
 61.386
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 52.725
 
 
 
 
 52.799
 
 
 
 
 59.937
 
 
 
 
 53.781
 
 
 
 
 39.788
 
 
 
 
 41.617
 
 
 
 
 41.619
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Stichting Kennisnet (basissubsidie) PO, VO,
								 BVE
 
 
 19.500
 
 
 17.552
 
 
 12.052
 
 
 12.049
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 ICT-projecten
 
 
 570
 
 
 1.796
 
 
 700
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Beter presteren (School aan Zet en Platform
								 Bèta en Techniek)
 
 
 57
 
 
 2.945
 
 
 3.465
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderwijs Bewijs
 
 
 2.910
 
 
 1.848
 
 
 1.363
 
 
 474
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regionale verwijzingscommissies VO
 
 
 6.985
 
 
 6.985
 
 
 6.985
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Pilots zomerscholen 
								 2Dit bedrag wordt in 2015 en 2016 als
										aparte subsidie verstrekt. Daarna zal bezien worden of het beschikbare bedrag
										vanaf 2017 wordt bekostigd via de prestatiebox of de lumpsum.
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overige projecten
 
 
 22.703
 
 
 21.673
 
 
 26.372
 
 
 26.758
 
 
 22.288
 
 
 24.117
 
 
 24.119
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.393
 
 
 
 
 2.192
 
 
 
 
 1.582
 
 
 
 
 1.542
 
 
 
 
 1.917
 
 
 
 
 2.197
 
 
 
 
 2.197
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 In- en uitbesteding
 
 
 1.393
 
 
 2.192
 
 
 1.582
 
 
 1.542
 
 
 1.917
 
 
 2.197
 
 
 2.197
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan baten/lastendiensten
 
 
 
 
 31.195
 
 
 
 
 35.998
 
 
 
 
 30.001
 
 
 
 
 28.433
 
 
 
 
 28.411
 
 
 
 
 28.411
 
 
 
 
 28.411
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 31.195
 
 
 35.998
 
 
 30.001
 
 
 28.433
 
 
 28.411
 
 
 28.411
 
 
 28.411
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 65.000
 
 
 
 
 70.123
 
 
 
 
 47.146
 
 
 
 
 44.780
 
 
 
 
 44.731
 
 
 
 
 42.830
 
 
 
 
 42.828
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 ZBO: College voor Examens
 
 
 11.153
 
 
 9.719
 
 
 4.165
 
 
 4.133
 
 
 4.133
 
 
 4.133
 
 
 4.133
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 SLOA: onderwijs ondersteunende instellingen
								 PO/VO/BVE (incl. examens)
 
 
 53.847
 
 
 60.404
 
 
 42.981
 
 
 40.647
 
 
 40.598
 
 
 38.697
 
 
 38.695
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 433
 
 
 
 
 238
 
 
 
 
 238
 
 
 
 
 238
 
 
 
 
 248
 
 
 
 
 248
 
 
 
 
 248
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 GRAZ (ECML) en PISA
 
 
 433
 
 
 238
 
 
 238
 
 
 238
 
 
 248
 
 
 248
 
 
 248
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 20.143
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 4.661
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor artikel 3 is in 2015
					 99,9% juridisch verplicht.
 
 Bekostiging:
 Het
				 beschikbare budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht. De verplichtingen
				 hebben betrekking op de betalingen aan schoolbesturen en
				 samenwerkingsverbanden. Hieraan ten grondslag liggen de wet voor voortgezet
				 onderwijs, onderliggende besluiten en uitvoeringsregelingen. Het moment van
				 juridisch verplichten vindt plaats voorafgaand aan het kalenderjaar waarop de
				 bekostiging betrekking heeft.
 Subsidies:
 Van het
				 beschikbare budget is in 2015 90% juridisch verplicht. Dit deel betreft de
				 subsidies die voorafgaand aan het jaar worden vastgesteld. Het resterende deel
				 van het budget is beleidsmatig verplicht. Dit betreft een aantal
				 beleidsterreinen van het kabinet, waaronder Techniekpact. Ervaringsgegevens
				 laten zien dat in de loop van het jaar het resterende deel van het budget wordt
				 verplicht. Voor nadere toelichting wordt verwezen naar de subsidiebijlage.
 Opdrachten:
 Van het
				 beschikbare budget is in 2015 ruim 85% juridisch verplicht. Dit betreft met
				 name het project excellente scholen. Voor dit project is al een overeenkomst
				 gesloten. Het resterende deel van het budget is beleidsmatig verplicht,
				 bijvoorbeeld voor communicatie over wetswijzigingen. Ervaringsgegevens laten
				 zien dat in de loop van het jaar het resterende deel van het budget wordt
				 verplicht.
 Bijdragen aan agentschappen:
 Het budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht. Op basis van
				 managementafspraken tussen bestuursdepartement en DUO zijn afspraken vastgelegd
				 voor het komende jaar.
 Bijdragen aan
				 ZBO’s/RWT’s:
 Het budget voor 2015 is 100% juridisch
				 verplicht. Dit betreft de bijdrage aan het College voor Examens en de onderwijs
				 ondersteunende instellingen (SLOA). Op basis van overeenkomsten worden de
				 middelen voorafgaand aan het komende jaar verplicht.
 Bijdragen aan internationale
				 organisaties:
 Van het beschikbare budget in 2015 is 100%
				 juridisch verplicht. Dit betreft de bijdragen aan de eerdergenoemde
				 internationale organisaties.
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Bekostiging
 
 
 Bekostiging voortgezet
				 onderwijs lumpsum
 Het voortgezet onderwijs kent een
				 lumpsumbekostiging voor de reguliere uitgaven. De schoolbesturen ontvangen van
				 de rijksoverheid een bedrag voor de personele en materiële kosten. Hiermee
				 worden de schoolbesturen in staat gesteld om (onderwijs)personeel aan te
				 stellen en overige arbeidsvoorwaarden te vervullen en te voorzien in de kosten
				 van de materiële instandhouding van scholen. De lumpsumbekostiging is
				 voornamelijk gebaseerd op het aantal leerlingen en de schoolsoort.
 Bekostiging lichte
				 ondersteuning
 Met de landelijke budgettering van lwoo/pro is
				 vanaf 2014 het bedrag per leerling lwoo/pro gesplitst in een deel
				 basisbekostiging en een deel bekostiging lichte ondersteuning.
 In deze
				 bekostiging lichte ondersteuning is ook begrepen het budget voor het regionaal
				 zorgbudget.
 Bekostiging Caribisch
				 Nederland
 Het Rijk verstrekt sinds 10 oktober 2010 bekostiging
				 aan schoolbesturen in Caribisch Nederland. Het betreft de schoolbesturen op de
				 eilanden Bonaire, Sint Eustatius en Saba.
 Prestatiebox
 Voor het
				 realiseren van de afspraken uit het Bestuursakkoord 2012 – 2015 ontvangen
				 scholen jaarlijks aanvullende middelen via de ministeriële Regeling
				 Prestatiebox VO. Het in april 2014 gesloten sectorakkoord VO vervangt het
				 Bestuursakkoord. Voor de realisatie van het Sectorakkoord blijven de middelen
				 uit de huidige Regeling Prestatiebox VO beschikbaar voor scholen. Per 2015
				 komen er vanuit het sectorakkoord aanvullende middelen beschikbaar. De huidige
				 Regeling Prestatiebox VO blijft van kracht tot en met 2014. Met ingang van
				 1 januari 2015 zal de Regeling Prestatiebox Voortgezet Onderwijs financieel en
				 inhoudelijk worden aangepast op basis van het bereikte sectorakkoord. Het
				 bedrag van de huidige regeling voor 2015 ad. € 151 miljoen wordt als gevolg
				 van het sectorakkoord verhoogd tot ruim € 177 miljoen.
 Het budget
				 voor de prestatiebox betreft ruim 2,6% van de totale bekostiging van het
				 voortgezet onderwijs.
 Aanvullende bekostiging
 
 Leerplusarrangement VO,
				 Nieuwkomers VO en eerste opvang Vreemdelingen
 
 De regeling «Leerplusarrangement VO, Nieuwkomers VO
					 en eerste opvang Vreemdelingen» bestaat uit drie onderdelen:
 Leerplusarrangement: scholen komen bij een bepaald percentage leerlingen
					 uit achterstandswijken in aanmerking voor aanvullende bekostiging van het
					 Leerplusarrangement.
 Nieuwkomers: de aanvullende bekostiging is
					 bestemd voor leerlingen die op enige teldatum korter dan een jaar, dan wel
					 één tot twee jaar in Nederland zijn en die vreemdeling zijn volgens de
					 Vreemdelingenwet 2000.
 Eerste opvang Vreemdelingen: de aanvullende
					 bekostiging is bestemd voor vreemdelingen die op twee peildata als
					 daadwerkelijk schoolgaand staan ingeschreven en die op beide peildata korter
					 dan één jaar in Nederland verblijven.
 
 Tijdelijke regeling subsidiering
				 experimenten leergang vmbo-mbo2 2008–2013, inclusief borgingscohort
				 vmbo-mbo2
 In het schooljaar 2008–2009 is het experiment
				 vmbo-mbo2 (VM2) gestart. Het doel van dit experiment is om de overstap te
				 vergemakkelijken van vmbo naar mbo voor een kwetsbare groep leerlingen uit de
				 basisberoepsgerichte leerweg en daarmee voortijdig schoolverlaten te voorkomen.
				 Vanaf schooljaar 2010–2011 is het mogelijk om een borgingscohort te starten
				 voor de reeds deelnemende VM2 scholen van het eerste en/of tweede cohort.
 Regeling IGVO (Internationaal
				 Georiënteerd Voortgezet Onderwijs)
 De beleidsregel IGVO geeft
				 aan op welke wijze scholen een aanvraag kunnen doen voor erkenning en
				 bekostiging van een opleiding voor internationaal georiënteerd voortgezet
				 onderwijs, hoe dat onderwijs moet worden ingericht en op welke wijze de
				 Minister dit onderwijs bekostigt. De financiële middelen bij deze regeling
				 betreffen de toeslag die scholen per leerling per jaar ontvangen. Daarnaast
				 worden leerlingen IGVO bekostigd als havo- en vwo leerlingen conform het
				 bekostigingsbesluit Wet Voortgezet Onderwijs.
 Regionaal zorgbudget en subsidie
				 regionale verwijzingscommissies voortgezet onderwijs
 Per
				 1 augustus 2014 is de regeling «regionaal zorgbudget en subsidie regionale
				 verwijzingscommissies voortgezet onderwijs» in werking getreden. Deze regeling
				 vervangt de regeling Regionaal zorgbudget, subsidie regionale
				 verwijzingscommissies voortgezet onderwijs en reboundvoorzieningen. De nieuwe
				 regeling is uitgebreid met de middelen voor «Herstart» en «Op de rails»,
				 die voorheen op artikel 1 Primair Onderwijs stonden.
 Functiemix vo
				 Randstadregio’s
 Aanvullend op de in de lumpsum op te nemen
				 beloningsmaatregelen zijn in het aktieplan LeerKracht van Nederland afspraken
				 gemaakt over de versterking van de functiemix in de zogenaamde
				 Randstadregio’s. Hier kennen scholen een grotere beloningsachterstand ten
				 opzichte van de marktsector, een grotere arbeidsmarktproblematiek en (een
				 optelsom van) grootstedelijke problemen. De middelen worden op grond van een
				 ministeriële regeling in aanvulling op de lumpsum verstrekt aan instellingen
				 in deze regio’s. Vanaf 2015 is deze regeling overgeheveld van artikel 9
				 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid naar dit artikel.
 Subsidies
 
 Voor het stimuleren en realiseren van diverse
					 beleidsdoelstellingen worden subsidies verstrekt (zie voor het totaaloverzicht
					 bijlage 10: Subsidies). De belangrijkste hiervan zijn de subsidies voor
					 Stichting Kennisnet, voor het programma «School aan Zet», voor het
					 stimuleringsprogramma van het Platform Bèta en Techniek en voor de pilots
					 zomerscholen.
 Stichting Kennisnet ondersteunt onderwijsinstellingen
					 bij het benutten van ICT. «School aan Zet» is een programma dat ondersteuning
					 biedt aan besturen en scholen in het voortgezet onderwijs bij de implementatie
					 van de door OCW en de VO-raad vastgestelde beleidsprioriteiten. Met het
					 stimuleringsprogramma 2012–2015 van het Platform Bèta en Techniek wordt
					 verder geïnvesteerd in het vergroten van de aandacht voor bètatechniek in
					 onder andere het voortgezet onderwijs. Onderdeel hiervan is het
					 «Techniekpact», met als doel om de aansluiting van het onderwijs op de
					 arbeidsmarkt in de technieksector te verbeteren via een betere samenwerking
					 tussen overheid, onderwijs en bedrijfsleven.
 De pilots zomerscholen
					 hebben als doel om het zittenblijven tegen te gaan door middel van scholing in
					 de zomer. Soms kunnen er goede onderwijskundige redenen zijn om een jaar over
					 te doen, bijvoorbeeld om een leerling uit te dagen en in de gelegenheid te
					 stellen op een hoger niveau onderwijs te volgen. Toch is niet elk geval van
					 zittenblijven wenselijk en nodig. Daarom is in het sectorakkoord VO afgesproken
					 om het percentage leerlingen dat een jaar doubleert, te verlagen van 5,8% in
					 2013 naar maximaal 3,8% van de leerlingen in 2020. Dat betekent dat per jaar
					 uiteindelijk circa 18.000 leerlingen minder blijven zitten dan nu het geval is.
					 Vanaf 2015 is er structureel € 9 miljoen beschikbaar voor «voorkomen
					 zittenblijven middels zomerscholen». Dit bedrag wordt in 2015 en 2016 als
					 aparte subsidie verstrekt. Daarna zal bezien worden of het beschikbare bedrag
					 vanaf 2017 kan worden bekostigd via de prestatiebox of de lumpsum.
 
 Opdrachten
 Onder deze
				 post vallen middelen voor diverse beleidsgerichte activiteiten en
				 onderzoeken.
 Bijdragen aan agentschappen
 
 Dienst Uitvoering
				 Onderwijs
 De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de
				 uitvoeringsorganisatie van het Ministerie van OCW en levert producten en
				 diensten op het terrein van bekostiging van instellingen, financiering van
				 studenten en informatievoorziening. Het betreft het aandeel in de
				 uitvoeringskosten van DUO voor dit begrotingsartikel.
 Bijdragen aan RWT’s en
				 ZBO’s
 
 ZBO: College voor
				 Examens
 Het College voor Examens (CvE) zorgt voor uitvoerende
				 werkzaamheden met betrekking tot de centrale examens in het reguliere
				 voortgezet onderwijs, het middelbaar beroepsonderwijs, de volwasseneneducatie,
				 de staatsexamens voor het voortgezet onderwijs en voor Nederlands als tweede
				 taal (NT2). Het CvE is verantwoordelijk voor de invoering van de digitale
				 examens en de verwachte diagnostische tussentijdse toets. Daarnaast is het CvE
				 regievoerder over de examenketen en heeft zij een regierol voor de centrale
				 eindtoets po. In die hoedanigheid heeft zij de taak om namens de overheid de
				 kwaliteit van al deze toetsen en examens te waarborgen en te zorgen voor een
				 vlekkeloze (digitale) afname.
 SLOA: Onderwijs ondersteunende
				 instellingen primair-, voortgezet- en beroepsonderwijs en
				 volwasseneneducatie
 Op 1 januari 2014 is de wet SLOA 2013
				 (Stb. 2013,
				 438) in werking getreden. De wet biedt de wettelijke grondslag voor
				 subsidiering van de wettelijke taken van stichting Cito en SLO. Ze ontvangen
				 samen € 41,8 miljoen voor toets- en examenontwikkeling (incl. diagnostische
				 tussentijdse toets) en normering alsmede leerplanontwikkeling.
 Bijdragen aan (inter)nationale
				 organisaties
 Onder deze post vallen bijdragen aan de
				 internationale organisaties European Centre for Modern Lanquages (ECML) en
				 Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD) ten behoeve van
				 PISA.
 Het ECML geldt in Europa en daarbuiten als hét expertisecentrum
				 voor het talenonderwijs. Door deelname hieraan blijft Nederland op de hoogte
				 van de belangrijkste ontwikkelingen op dit terrein.
 De internationale
				 bijdrage aan OECD is een voorwaarde voor deelname aan het PISA project waardoor
				 één keer in de drie jaar kan worden gemeten hoe de prestaties van 15-jarigen
				 zich ontwikkelen op het gebied van wiskunde lezen en «science».
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 4)
 
 
 Artikel
 
 
 4.
 BEROEPSONDERWIJS EN VOLWASSENENEDUCATIE
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie
					 zorgen ervoor dat deelnemers hun talenten maximaal kunnen ontplooien en
					 volwaardig kunnen deelnemen aan de samenleving. Deelnemers worden voorbereid op
					 passend vervolgonderwijs en/of een positie op de arbeidsmarkt die optimaal
					 aansluit bij hun talenten.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor een middelbaar
					 onderwijsstelsel dat zodanig functioneert dat het onderwijs aansluit bij de
					 talenten en de ambities van individuele deelnemers en bij de behoeftes van de
					 maatschappij. De bve-sector omvat het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) en de
					 volwasseneneducatie. Het middelbaar beroepsonderwijs heeft een belangrijke
					 maatschappelijke en economische functie. Het is een belangrijke leverancier van
					 werknemers voor de arbeidsmarkt. Ook is het een belangrijke schakel tussen het
					 voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs en het hoger beroepsonderwijs.
 
 
 Financieren: De
				 Minister is verantwoordelijk voor de financiering van het middelbaar onderwijs
				 door lumpsum bekostiging van de onderwijsinstellingen. Hierdoor wordt de
				 toegankelijkheid van het onderwijs gewaarborgd.
 
 Stimuleren: De Minister stimuleert specifieke
				 beleidsonderwerpen door het verstrekken van aanvullende bekostiging, subsidies,
				 en de inzet van andere instrumenten zoals overleg, voorlichting,
				 prestatieafspraken en wet- en regelgeving.
 
 Regisseren: De Minister vult haar verantwoordelijkheid voor
				 de kwaliteit van het onderwijs in via een regisserende rol. De normeisen van
				 kwaliteit zijn vastgelegd in wet- en regelgeving; de Inspectie van het
				 Onderwijs houdt toezicht op de naleving.
 
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 
 
 Tabel 4.1 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/ Indicator
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2015
 
 
 Streefwaarde (jaartal)
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Ambitieus onderwijs dat alle
								leerlingen en studenten uitdaagt
 
 
 
 
 
 
 
 a
 
 
 Percentage studenten in het mbo dat zich
								 uitgedaagd voelt
 
 
 34% (2010–2011)
 
 
 verbetering
 
 
 verbetering
 
 
 C
 
 
 
 
 
 b
 
 
 Studiesucces
 
 
 2008
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 mbo:
									 percentage mbo-deelnemers per niveau dat met diploma de instelling verlaat,
									 jaarresultaat per niveau
 
 
 niveau 1: 66%
 
 
 niveau 1: 72%
 
 
 
 
 
 
 niveau 2: 62%
 
 
 niveau 2: 70%
 
 
 
 
 
 
 niveau 3: 63%
 
 
 niveau 3: 70%
 
 
 
 
 
 
 niveau 4: 65%
 
 
 niveau 4: 71%
 
 
 
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 Scholen en instellingen maken
								resultaten inzichtelijk en worden aangesproken op hun prestaties
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aantal voortijdig schoolverlaters (vo/mbo)
 
 
 41.800 (2009)
 
 
 30.000
 
 
 25.000 (2016)
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Studententevredenheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Rapportcijfer
 
 
 2014
 
 
 
 2020
 
 
 C
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Opleiding
 
 
 7
 
 
 7,1
 
 
 7,5
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Instelling
 
 
 6,5
 
 
 6,6
 
 
 7
 
 
 
 
 
 
 
 (% zeer tevreden)
 
 
 37%
 
 
 38%
 
 
 40%
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Aansluiting van het onderwijs op de
								arbeidsmarkt verbeteren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2011
 
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 
 
 b
 
 
 Aandeel mbo-studenten techniek
 
 
 28%
 
 
 29%
 
 
 30%
 
 
 
 
 
 
 C= Opgenomen in verband met consistentie
 
 
 
 
 Tabel 4.2 Kengetallen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Indicator
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Aantal deelnemers mbo (excl. «groen onderwijs»)
 
 
 462.400
 
 
 466.200
 
 
 471.200
 
 
 460.900
 
 
 462.700
 
 
 461.800
 
 
 
 
 
 Bol
 
 
 358.200
 
 
 372.900
 
 
 379.200
 
 
 371.300
 
 
 372.700
 
 
 372.000
 
 
 
 
 
 bbl
 
 
 104.200
 
 
 93.300
 
 
 92.000
 
 
 89.600
 
 
 90.000
 
 
 89.800
 
 
 
 
 
 dt-bol
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bron: OCW-Referentieraming
							 2014
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Onderwijsuitgaven per mbo-student (x € 1.000)1De onderwijsuitgaven per student zijn berekend
								 door de middelen voor het instrument bekostiging, aangevuld met de middelen
								 voor professionalisering en salarismix randstadregio’s die in 2014 op artikel
								 9 staan te delen door het ongewogen aantal mbo-studenten uit de
								 referentieraming 2014.
 
 
 7,6
 
 
 8,0
 
 
 7,8
 
 
 8,0
 
 
 8,0
 
 
 8,0
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen, onder andere, op het
					 terrein van kwaliteitsafspraken, de gemeenschap van mbo-collega’s en
					 aansluiting op de arbeidsmarkt worden beschreven in de beleidsagenda.
					 Aanvullend hierop wordt hieronder specifiek ingegaan op de beleidswijzigingen
					 met betrekking tot een toekomstgericht mbo en de financiering van technische en
					 kostbare opleidingen. Met het actieplan Focus op Vakmanschap is een belangrijke
					 stap gezet om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren en is de weg naar
					 uitdagender beroepsonderwijs ingezet. De komende jaren zijn de mbo-instellingen
					 bezig met de implementatie van dit actieplan. In 2015 wordt een start gemaakt
					 met onderbrengen van de taken van de kenniscentra bij de stichting Samenwerking
					 Beroepsonderwijs Bedrijfsleven. Daarnaast zal een start gemaakt worden met het
					 uitwerken van de maatregelen uit de brief «Ruim baan voor vakmanschap, een
					 toekomstgericht mbo». De uitdagingen die op het onderwijs afkomen vragen om
					 een versterking van het aanpassingsvermogen van het beroepsonderwijs. Deze
					 modernisering zal moeten worden vormgegeven door het onderwijsveld in nauwe
					 samenwerking met alle partners. Met de brief «Ruim baan voor vakmanschap, een
					 toekomstgericht mbo» is aangegeven hoe hier meer ruimte voor wordt geboden en
					 op welke punten aanscherpingen van beleid nodig zijn.
 
 Met het Bestuursakkoord Middelbaar
				 Beroepsonderwijs is invulling gegeven aan de ambities uit het National
				 Onderwijs Akkoord. Hiervoor worden de extra middelen uit het Regeerakkoord voor
				 de intensivering onderwijs in het middelbaar beroepsonderwijs ingezet evenals
				 een deel van de intensiveringsmiddelen uit de Begrotingsafspraken 2014. Zie
				 voor een inhoudelijke toelichting de beleidsagenda of de toelichting op het
				 financieel instrument kwaliteitsafspraken onder de prestatiebox. Vanuit het
				 Regeerakkoord gaat het in 2015 om een bedrag van € 56 miljoen en in 2016
				 € 175 miljoen. Vanaf 2017 is er een bedrag gereserveerd van € 250 miljoen
				 structureel. Vanuit de Begrotingsafspraken 2014 gaat het om een bedrag van
				 € 18 miljoen in 2015 en in 2016 en per 2017 € 21 miljoen structureel voor
				 betere leraren en schoolleiders en extra onderwijstijd. Daarnaast is er vanaf
				 2015 sprake van betere financiering van technische en andere kostbare
				 opleidingen. Hiervoor is structureel € 75 miljoen extra beschikbaar naar
				 aanleiding van de begrotingsafspraken 2014. Daarnaast zal er in 2015 gestart
				 worden met een excellentieprogramma voor getalenteerde mbo-studenten. Hiervoor
				 is in de Begrotingsafspraken 2014 € 25 miljoen structureel extra beschikbaar
				 gesteld.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 4.3 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 4
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 3.601.266
 
 
 
 
 4.140.999
 
 
 
 
 4.063.888
 
 
 
 
 4.044.687
 
 
 
 
 4.049.142
 
 
 
 
 4.006.003
 
 
 
 
 3.989.194
 
 
 
 
 
 Waarvan garantieverplichtingen
 
 
 38.980
 
 
 10.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 3.496.330
 
 
 
 
 3.787.883
 
 
 
 
 4.107.238
 
 
 
 
 4.049.047
 
 
 
 
 4.025.945
 
 
 
 
 4.052.092
 
 
 
 
 4.024.944
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch
								verplicht
 
 
 
 
 
 
 99,5%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 3.381.288
 
 
 
 
 3.419.302
 
 
 
 
 3.724.131
 
 
 
 
 3.674.531
 
 
 
 
 3.668.921
 
 
 
 
 3.709.618
 
 
 
 
 3.682.279
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 
 
 Hoofdbekostiging
 
 
 
 
 3.151.676 
 
 
 
 
 3.168.029 
 
 
 
 
 3.355.048 
 
 
 
 
 3.300.370 
 
 
 
 
 3.286.760 
 
 
 
 
 3.315.407 
 
 
 
 
 3.286.818 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Bekostiging roc's/overige regelingen
 
 
 2.981.573
 
 
 2.994.487
 
 
 3.220.435
 
 
 3.206.307
 
 
 3.192.797
 
 
 3.221.644
 
 
 3.193.255
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Bekostiging kbb's
 
 
 107.981
 
 
 108.000
 
 
 69.650
 
 
 29.100
 
 
 29.000
 
 
 28.800
 
 
 28.600
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Bekostiging Caribisch Nederland
 
 
 3.801
 
 
 6.658
 
 
 5.664
 
 
 5.664
 
 
 5.664
 
 
 5.664
 
 
 5.664
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Bekostiging vavo
 
 
 58.321
 
 
 58.884
 
 
 59.299
 
 
 59.299
 
 
 59.299
 
 
 59.299
 
 
 59.299
 
 
 
 
 
 •
 
 
 
 
 Prestatiebox
 
 
 
 
 3.797 
 
 
 
 
 40.600 
 
 
 
 
 228.865 
 
 
 
 
 220.865 
 
 
 
 
 223.865 
 
 
 
 
 223.865 
 
 
 
 
 223.865 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Kwaliteitsafspraken
 
 
 3.797
 
 
 40.600
 
 
 228.865
 
 
 220.865
 
 
 223.865
 
 
 223.865
 
 
 223.865
 
 
 
 
 
 •
 
 
 
 
 Aanvullende
								bekostiging
 
 
 
 
 225.815 
 
 
 
 
 210.673 
 
 
 
 
 140.218 
 
 
 
 
 153.296 
 
 
 
 
 158.296 
 
 
 
 
 170.346 
 
 
 
 
 171.596 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Schoolmaatschappelijk werk in het mbo
 
 
 13.869
 
 
 14.017
 
 
 14.017
 
 
 15.000
 
 
 15.000
 
 
 15.000
 
 
 15.000
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Versterken centrale en uniforme toetsing
 
 
 800
 
 
 3.823
 
 
 4.981
 
 
 5.376
 
 
 5.376
 
 
 5.376
 
 
 5.376
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Plusvoorzieningen overbelaste jongeren en wijkscholen
 
 
 30.400
 
 
 30.400
 
 
 30.400
 
 
 30.400
 
 
 30.400
 
 
 30.400
 
 
 30.400
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Programmagelden regio's
 
 
 19.677
 
 
 19.450
 
 
 19.150
 
 
 25.850
 
 
 25.850
 
 
 19.150
 
 
 19.150
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Convenanten met RMC-regio's
 
 
 12.230
 
 
 17.100
 
 
 17.100
 
 
 17.100
 
 
 17.100
 
 
 17.100
 
 
 17.100
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Regionaal Investeringsfonds
 
 
 –
 
 
 7.200
 
 
 13.450
 
 
 18.450
 
 
 23.450
 
 
 42.200
 
 
 43.450
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Salarismix Randstadregio's
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 41.120
 
 
 41.120
 
 
 41.120
 
 
 41.120
 
 
 41.120
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Aanvullende vergoeding experimenten vmbo-mbo 2
 
 
 2.037
 
 
 1.000
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Leerlinggebonden financiering (LGF)
 
 
 50.497
 
 
 52.583
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Taal en Rekenen
 
 
 52.280
 
 
 52.600
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 –
 
 
 School-ex 2.0
 
 
 12.100
 
 
 12.500
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 –
 
 
 RMC's
 
 
 31.925
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 26.045
 
 
 
 
 244.604
 
 
 
 
 242.918
 
 
 
 
 232.717
 
 
 
 
 229.232
 
 
 
 
 227.058
 
 
 
 
 227.258
 
 
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 
 Subsidieregeling
								 praktijkleren
 
 
 
 0
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 
 
 
 –
 
 
 
 Actieplan
								 Laaggeletterdheid
 
 
 
 2.850
 
 
 4.900
 
 
 4.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 –
 
 
 
 Pilots laaggeletterdheid
 
 
 
 3.950
 
 
 6.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 –
 
 
 
 Sectorplan mbo-hbo
								 techniek
 
 
 
 0
 
 
 400
 
 
 3.800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 –
 
 
 
 Netwerkscholen
 
 
 
 3.000
 
 
 3.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 –
 
 
 
 Loopbaanorientatie(LOB)
 
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 2.100
 
 
 1.300
 
 
 1.300
 
 
 1.300
 
 
 1.300
 
 
 
 
 
 –
 
 
 
 Overige projecten
 
 
 
 16.245
 
 
 20.304
 
 
 19.018
 
 
 15.417
 
 
 11.932
 
 
 9.758
 
 
 9.958
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 3.016 
 
 
 
 
 1.732 
 
 
 
 
 4.294 
 
 
 
 
 4.294 
 
 
 
 
 4.294 
 
 
 
 
 4.294 
 
 
 
 
 4.294 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 In- en uitbesteding
 
 
 3.016
 
 
 1.732
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
								agentschappen
 
 
 
 
 18.886 
 
 
 
 
 19.123 
 
 
 
 
 18.141 
 
 
 
 
 16.101 
 
 
 
 
 16.088 
 
 
 
 
 15.948 
 
 
 
 
 15.948 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 DUO
 
 
 18.886
 
 
 19.123
 
 
 18.141
 
 
 16.101
 
 
 16.088
 
 
 15.948
 
 
 15.948
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
								medeoverheden
 
 
 
 
 5.766 
 
 
 
 
 47.697 
 
 
 
 
 112.515 
 
 
 
 
 116.133 
 
 
 
 
 102.139 
 
 
 
 
 89.903 
 
 
 
 
 89.894 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Caribisch Nederland
 
 
 5.766
 
 
 15.497
 
 
 25.791
 
 
 29.409
 
 
 15.415
 
 
 3.179
 
 
 3.170
 
 
 
 
 
 –
 
 
 RMC's
 
 
 –
 
 
 32.200
 
 
 32.425
 
 
 32.425
 
 
 32.425
 
 
 32.425
 
 
 32.425
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Educatie
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 54.299
 
 
 54.299
 
 
 54.299
 
 
 54.299
 
 
 54.299
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
								begrotingsfondsen/sociale fondsen
 
 
 
 
 53.353 
 
 
 
 
 53.884 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Participatiebudget
 
 
 53.353
 
 
 53.884
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
								ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 7.976
 
 
 
 
 1.541
 
 
 
 
 5.239
 
 
 
 
 5.271
 
 
 
 
 5.271
 
 
 
 
 5.271
 
 
 
 
 5.271
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 College voor Examens
 
 
 363
 
 
 0
 
 
 332
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Wet SLOA
 
 
 7.613
 
 
 1.541
 
 
 4.907
 
 
 4.907
 
 
 4.907
 
 
 4.907
 
 
 4.907
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 18.860
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Van
				 het totale budget voor artikel 4 is in 2015 99,5% juridisch verplicht.
 
 Bekostiging: Het beschikbare budget voor 2015
				 is 100% juridisch verplicht. De verplichtingen hebben betrekking op de
				 betalingen aan mbo-instellingen (inclusief Caribisch Nederland) en de
				 kenniscentra beroepsonderwijs en bedrijfsleven. In de Wet educatie en
				 beroepsonderwijs (WEB) en het Uitvoeringsbesluit WEB (UWEB) zijn de bepalingen,
				 bedragen en percentages opgenomen op basis waarvan de rijksbijdrage en
				 aanvullende bekostiging via regelingen wordt berekend.
 
 Subsidies: Van het beschikbare budget is in 2015 93%
				 juridisch verplicht. Het resterende deel van het budget is beleidsmatig
				 verplicht. Ervaringsgegevens laten zien dat in de loop van het jaar het
				 resterende deel van het budget wordt verplicht. Voor nadere toelichting wordt
				 verwezen naar de subsidiebijlage.
 
 Opdrachten: Van het beschikbare budget is in 2015 75%
				 juridisch verplicht. Het resterende deel van het budget is beleidsmatig
				 verplicht. Ervaringsgegevens laten zien dat in de loop van het jaar het
				 resterende deel van het budget wordt verplicht.
 
 Bijdragen aan baten/lastendienst: Het budget voor 2015 is
				 100% juridisch verplicht. Op basis van managementafspraken tussen
				 bestuursdepartement en DUO zijn afspraken vastgelegd voor het komende
				 jaar.
 
 Bijdragen aan medeoverheden: De
				 middelen voor Caribisch Nederland voor 2015 zijn voor 95% verplicht. Het gaat
				 om incidentele investeringen en voorzieningen in Caribisch Nederland die (nog)
				 niet uit de lumpsum bekostigd kunnen worden. De rest van de middelen die onder
				 medeoverheden vallen zijn voor 100% verplicht in 2015.
 
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s: Het budget voor 2015 is voor
				 100% juridisch verplicht. Deze middelen zijn grotendeels bestemd voor de
				 ontwikkeling van centrale examinering taal en rekenen door Cito en het College
				 voor Examens.
 
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Bekostiging
 
 Hoofdbekostiging
 
 Bekostiging roc's/overige regelingen
 Het
					 wetsvoorstel dat zich richt op het doelmatiger inrichten van mbo-opleidingen en
					 de modernisering van de mbo-bekostiging (Stb 2013, 288) is aangenomen in de
					 Eerste Kamer. In dit wetsvoorstel zijn een aantal maatregelen uit het actieplan
					 focus op Vakmanschap nader uitgewerkt. Het gaat om de maatregelen «verkorten
					 en intensiveren van mbo-opleidingen», «afschaffen drempelloze instroom
					 mbo-2» en «de herinrichting van mbo-1 opleidingen in entreeopleidingen». Het
					 Uitvoeringsbesluit WEB (UWEB) is in het voorjaar 2014 aangenomen door de Tweede
					 Kamer. Hierin is de nadere uitwerking van de bekostigingsvoorwaarden en
					 verdeelmaatstaven vastgelegd. Vanaf 2015 zal de nieuwe bekostigingssystematiek
					 voor het eerst in werking treden (Stb 2014, 142), dat wil zeggen dat de rijksbijdrage
					 voor dat jaar voor het eerst volgens de nieuwe bekostigingsregels wordt
					 berekend.
 
 De rijksbijdrage die de mbo-instellingen ontvangen,
				 is gebaseerd op de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB). De lumpsum wordt
				 vervolgens verdeeld in een budget voor entreeopleidingen en voor de niveaus 2
				 t/m 4. In het UWEB zijn de bepalingen, bedragen en percentages opgenomen op
				 basis waarvan deze lumpsum wordt berekend. De middelen worden over de
				 instellingen verdeeld op basis van het aantal studenten (80%) en het aantal
				 diploma’s (20%). Bij de weging van de studenten en diploma’s wordt
				 onderscheid gemaakt tussen leerweg (bol en bbl), verblijfsduur, prijsfactor en
				 niveau van een opleiding. Het budget voor voorbereidende en ondersteunende
				 activiteiten wordt vanaf 2015 onderdeel van de exploitatie- en
				 huisvestingsvergoeding. Voor de jaren 2015 tot en met 2018 is nog voorzien in
				 een overgangsbekostiging om te zorgen voor een geleidelijke overgang naar het
				 nieuwe bekostigingsmodel.
 Bekostiging kbb’s
 De
				 16 kenniscentra (excl. groen onderwijs) ontvangen middelen om hun wettelijke
				 taken uit te voeren, waarmee ze bijdragen aan het primaire proces van het
				 beroepsonderwijs. Hiertoe behoort het ontwikkelen en onderhouden van de
				 kwalificatiestructuur. Tevens werven en accrediteren de kenniscentra
				 leerbedrijven, zorgen ze voor voldoende praktijkplaatsen en bevorderen ze de
				 kwaliteit van de praktijkplaatsen. Het voornemen is om de wettelijke taken van
				 de kenniscentra (inclusief het kenniscentrum Aequor voor groen onderwijs) per
				 1 augustus 2015 over te hevelen naar de stichting Samenwerking
				 Beroepsonderwijs Bedrijfsleven. Hiervoor is wetswijziging noodzakelijk. Het
				 wetsvoorstel hiervoor wordt naar verwachting na de zomer ingediend bij uw
				 Kamer. Daarnaast vindt er vanaf 2015 een efficiency korting plaats op dit
				 budget. De korting op het budget voor het kenniscentrum Aequor is verwerkt op
				 de begroting van EZ. Deze maatregel is opgenomen in het Regeerakkoord «Bruggen
				 Slaan».
 Bekostiging Caribisch
				 Nederland
 In Caribisch Nederland wordt op alle drie de eilanden
				 middelbaar beroepsonderwijs (mbo) aangeboden. Op de bovenwindse eilanden wordt
				 alleen een beperkt aantal opleidingen op niveau 1 en 2 aangeboden. Op Bonaire
				 worden op alle mbo-niveaus (1–4) opleidingen aangeboden. Deze middelen zijn
				 bedoeld om de instellingen in Caribisch Nederland via lumpsumbekostiging te
				 financieren voor de studenten die middelbaar beroepsonderwijs volgen.
 Bekostiging vavo
 Sinds
				 1 januari 2013 wordt het vavo rechtstreeks door OCW bekostigd. In 2013 en 2014
				 op basis van de overgangsbekostiging. De benodigde bekostigingsgegevens zijn,
				 vanwege de t-2 systematiek, voor het eerst beschikbaar voor het
				 bekostigingsjaar 2015. Vanaf 2015 zal het nieuwe bekostigingsmodel in werking
				 treden (Stb 2014,
				 148). Voor de verdeling van de beschikbare middelen wordt gebruik
				 gemaakt van drie maatstaven, namelijk het aantal ingeschreven studenten, het
				 aantal vakken voldoende en het aantal afgegeven diploma’s. Voor de jaren 2015
				 en 2016 is nog voorzien in een overgangstraject om te zorgen voor een
				 geleidelijke overgang naar het nieuwe model.
 Prestatiebox
 Kwaliteitsafspraken
 
 Vanaf 2015 worden integrale kwaliteitsafspraken
					 gemaakt met instellingen. De kwaliteitsafspraken bestaan uit drie delen:
 Per 2015 gaat de eerste tranche van de kwaliteitsafspraken in, die
					 betrekking heeft op kwalitatieve afspraken waarbij mbo-instellingen hun
					 verbeterambities ten aanzien van de onderwijskwaliteit formuleren in een
					 kwaliteitsplan. In dit kwaliteitsplan behandelt de instelling de volgende
					 thema’s: professionele ontwikkeling van het onderwijzend personeel (waaronder
					 examenfunctionarissen), taal en rekenen, kwaliteit van de
					 beroepspraktijkvorming, excellentie, vsv en studiesucces. Het integrale
					 kwaliteitsplan en de maatregelen die daarin opgenomen zijn, staan in dienst van
					 de opgave van het mbo: de drievoudige kwalificering, nodig voor een goede
					 aansluiting op de arbeidsmarkt en een goede aansluiting op het hoger
					 beroepsonderwijs. Vanuit het perspectief van de drievoudige kwalificering
					 formuleert de instelling haar kwaliteitsplan. Aan de instellingen wordt voor de
					 kwalitatieve afspraken een vast budget beschikbaar gesteld. Daartoe worden een
					 aantal bestaande regelingen gebundeld.
 Vanaf 2016 worden
					 resultaatafhankelijke afspraken met mbo-instellingen gemaakt over studiesucces.
					 Een vervolg op de vsv-afspraken vanaf 2016 loopt hier ook in mee. OCW
					 ontwikkelt in samenwerking met de MBO Raad en het georganiseerd bedrijfsleven
					 (beide vertegenwoordigd in de stichting Samenwerking Beroepsonderwijs
					 Bedrijfsleven) een valide indicator voor de kwaliteit van de bpv die een
					 rechtmatige bekostiging toelaat vanaf 2017.
 Per mbo-instelling wordt
					 informatie transparant gemaakt over studiesucces, kwaliteit van de
					 beroepspraktijkvorming, voortijdig schoolverlaten, de doorstroom van mbo
					 4-gediplomeerden naar het hbo, het arbeidsmarktsucces van mbo-gediplomeerden en
					 (op termijn) de tevredenheid van het bedrijfsleven over
					 mbo-gediplomeerden.
 
 Aanvullende bekostiging
 Schoolmaatschappelijk werk in het
				 mbo
 Voor schoolmaatschappelijk werk worden jaarlijks middelen
				 aan het mbo-veld ter beschikking gesteld. Met deze middelen kunnen instellingen
				 voor de studenten, die dit tijdelijk nodig hebben, snel en adequaat
				 hulpverlening inschakelen. Hierdoor wordt het risico op uitval van deze student
				 verkleind.
 Versterken centrale en uniforme
				 toetsing
 Het beleid tot het versterken van centrale en uniforme
				 toetsing wordt voortgezet. De centrale examinering van Nederlandse taal,
				 rekenen en Engels wordt gefaseerd ingevoerd. De standaardisering van examens
				 voor de beroepsgerichte examenonderdelen wordt versterkt. Daarnaast wordt vanaf
				 2015 een deel van de middelen structureel toegevoegd aan de
				 kwaliteitsafspraken.
 Plusvoorziening/Programmagelden
				 regio’s
 Op grond van de
				 Regeling regionale aanpak voortijdig
				 schoolverlaten ontvangt iedere RMC-regio middelen voor een regionaal
				 programma vsv met als doel het voorkomen van voortijdig schoolverlaten. De
				 Regeling regionale aanpak voortijdig schoolverlaten is een bundeling van de
				 voormalige vsv-onderwijsprogramma’s en de subsidie Plusvoorzieningen voor
				 overbelaste jongeren.
 Convenanten met
				 RMC-regio’s
 In het Regeerakkoord «Bruggen slaan» is
				 afgesproken het aantal voortijdig schoolverlaters verder terug te brengen naar
				 maximaal 25 000 in 2016. Om deze doelstelling te realiseren zijn in 2012
				 meerjarige prestatiegerichte convenanten afgesloten voor de periode
				 2012–2015. De partners van deze convenanten zijn scholen in het voortgezet
				 onderwijs en middelbaar beroepsonderwijsonderwijs, de contactgemeenten van de
				 39 RMC-regio’s en het rijk. Op basis van de
				 Regeling regionale aanpak voortijdig
				 schoolverlaten en de
				 Regeling prestatiebox ontvangen de
				 onderwijsinstellingen een vaste vergoeding en een (variabele)
				 prestatiesubsidie. De variabele vergoeding wordt per jaar vastgesteld aan de
				 hand van het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters. Toekenning vindt plaats
				 als één of meer procentuele vsv-normen is behaald.
 Regionaal investeringsfonds
				 mbo
 Met het Regionaal investeringsfonds mbo, onderdeel van het
				 Techniekpact, zal in de periode 2014 tot en met 2017 € 100 miljoen
				 beschikbaar worden gesteld voor duurzame publiek-private samenwerking (pps) in
				 het beroepsonderwijs. Mbo-instellingen, bedrijfsleven en bijvoorbeeld regionale
				 overheden kunnen samen een aanvraag indienen. Die aanvraag moet bijdragen aan
				 een betere aansluiting van onderwijs op de arbeidsmarkt. Bovendien moeten
				 bedrijfsleven en, bij voorkeur, regionale overheden in de desbetreffende regio
				 de subsidie aanvullen met een financiële bijdrage.
 Salarismix mbo
				 Randstadregio’s
 Aanvullend op de in de lumpsum op te nemen
				 beloningsmaatregelen zijn in het actieplan LeerKracht van Nederland afspraken
				 gemaakt over de versterking van de salarismix in de zogenaamde
				 Randstadregio’s. Hier kennen scholen een grotere beloningsachterstand ten
				 opzichte van de marktsector, een grotere arbeidsmarktproblematiek en (een
				 optelsom van) grootstedelijke problemen. De middelen worden op grond van een
				 ministeriële regeling in aanvulling op de lumpsum verstrekt aan instellingen
				 in deze regio’s. Vanaf 2015 is deze regeling overgeheveld van artikel 9
				 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid naar dit artikel.
 Aanvullende vergoeding experimenten
				 vmbo-mbo 2
 In het schooljaar 2008–2009 zijn de eerste scholen
				 gestart met een eerste cohort VM2. Het tweede cohort startte in schooljaar
				 2009–2010. Sinds het schooljaar 2010–2011 zijn er voor de deelnemende VM2
				 scholen zogenaamde «borgingscohorten». Het laatste borgingscohort VM2 is op
				 1 augustus 2013 gestart.
 Leerlinggebonden financiering
				 (lgf)
 Als gevolg van de invoering van passend onderwijs kunnen
				 de mbo-instellingen geen leerlinggebonden financiering meer aanvragen. De
				 lgf-middelen zijn vanaf 2015 toegevoegd aan het gehandicaptenbudget van de
				 mbo-instellingen (lumpsum) en worden verdeeld naar rato van de
				 exploitatievergoeding op grond van de nieuwe bekostigingssystematiek. De
				 verdeling van de lgf-middelen wordt meegenomen in de overgangsbekostiging die
				 loopt van 2015 tot en met 2018.
 Taal en Rekenen
 De
				 middelen voor taal en rekenen worden vanaf 2015 structureel toegevoegd aan de
				 Kwaliteitsafspraken.
 School-ex 2.0
 Het School
				 Ex 2.0 programma is een tweejarig programma gedurende de schooljaren
				 2013–2014 en 2014–2015. Mbo-instellingen (inclusief aoc’s en
				 vakinstellingen) hebben voor het schooljaar 2014–2015 een vergoeding
				 ontvangen vanuit dit programma voor het voeren van ombuiggesprekken en
				 exit-begeleidingsgesprekken in alle opleidingsniveaus. Het tweede jaar van
				 School Ex 2.0 zal worden geëvalueerd door het ROA.
 Subsidies
 Voor het
				 stimuleren en realiseren van verscheidene beleidsdoelstellingen worden
				 subsidies verstrekt (zie voor het totaaloverzicht bijlage 4: Subsidies).
 Subsidieregeling
				 praktijkleren
 
 De subsidieregeling praktijkleren heeft tot doel het
					 stimuleren van werkgevers tot het bieden van praktijkleerplaatsen en
					 werkleerplaatsen en is een compensatie voor de kosten die een werkgever maakt
					 voor begeleiding in de praktijk van de leerling/student.
 De regeling
					 wordt vooral gericht op de groep jongeren in een kwetsbare positie waar
					 bijvoorbeeld jeugdwerkloosheid een groot probleem is, studenten die een
					 opleiding volgen in sectoren waarin knelpunten in de personele voorziening
					 worden verwacht en wetenschappelijk personeel dat onmisbaar is voor onze
					 kenniseconomie.
 
 Actieplan laaggeletterdheid
 Ter ondersteuning van de aanpak van laaggeletterdheid is in 2015 € 4
				 miljoen beschikbaar voor de uitvoering van het
				 Actieplan laaggeletterdheid 2012–2015
				 «Geletterdheid in Nederland». Activiteiten in dit kader worden door het
				 Steunpunt Volwasseneneducatie en de Stichting Lezen & Schrijven uitgevoerd.
				 Begin 2015 besluit de regering op basis van een evaluatie van het Actieplan
				 over het vervolg van de aanpak van laaggeletterdheid vanaf 2016.
 Pilots laaggeletterdheid
 Vanuit het educatiebudget zijn van 2012 tot en met 2014 in het kader van
				 het proefprogramma Taal voor het Leven, dat wordt uitgevoerd door de Stichting
				 Lezen & Schrijven, nieuwe werkwijzen uitgeprobeerd om laaggeletterdheid zo
				 effectief mogelijk terug te dringen. De motie-Ypma c.s. heeft eind 2013 de
				 regering verzocht om vanaf 2015 € 5 miljoen in te zetten voor effectieve
				 methodes om de problematiek rondom laaggeletterdheid af te laten nemen. De
				 motie is uitgevoerd en er is structureel € 5 miljoen toegevoegd. De regering
				 beslist per 2015 over de inzet van de middelen in relatie met het vervolg op de
				 aanpak van laaggeletterdheid.
 Sectorplan mbo-hbo techniek
				 2011–2016
 Dit betreft middelen voor het sectorplan
				 mbo-techniek en het sectorplan hbo-techniek. Hiermee worden de centers of
				 expertise in het hbo en de centra voor innovatief vakmanschap in het mbo
				 gefinancierd (eerste generatie). Deze centra, die met cofinanciering van
				 bedrijven tot stand komen, zijn gericht op toponderwijs, toponderzoek en
				 innovaties in het bedrijfsleven.
 Netwerkscholen
 Om te
				 stimuleren dat mbo-instellingen hun bedrijfsvoering moderniseren, heeft vanaf
				 2011 tot en met 2014 het experiment de Netwerkschool plaatsgevonden. De
				 evaluatie van het experiment verschijnt begin 2015.
 Loopbaanoriëntatie (LOB)
 LOB gelden worden voornamelijk geïnvesteerd in ondersteuning van
				 (v)mbo-scholen zodat zij (aanstaande) mbo-studenten beter kunnen begeleiden bij
				 hun studieloopbaan, studiekeuzes en persoonlijke bewustwording en ontwikkeling.
				 Loopbaanoriëntatie moet het risico op uitval en switchgedrag beperken.
 Overige projecten
 Hieronder vallen posten zoals internationalisering, gehandicaptenbeleid en
				 kwaliteitsbeleid.
 Opdrachten
 Dit betreft
				 middelen voor diverse beleidsgerichte activiteiten en onderzoeken. Omdat bij
				 deze opdrachten sprake is van een concreet eindproduct/resultaat is er sprake
				 van uitbesteding.
 Bijdragen aan agentschappen
 DUO
 De Dienst Uitvoering
				 Onderwijs (DUO) is de uitvoeringsorganisatie van het Ministerie van OCW en
				 levert producten en diensten op het terrein van bekostiging van instellingen,
				 financiering van studenten en informatievoorziening. Het betreft het aandeel in
				 de uitvoeringskosten van DUO voor dit begrotingsartikel.
 Bijdragen aan medeoverheden
 Caribisch Nederland
 Deze
				 middelen worden ingezet voor het verhogen van de leerprestaties van de
				 leerlingen op alle scholen in Caribisch Nederland tot een naar Nederlandse
				 maatstaven aanvaardbaar niveau. Een groot gedeelte van het budget is bestemd
				 voor de verbetering van de onderwijshuisvesting. Daarnaast is er voor
				 samenwerking met Curaçao, Sint Maarten en Aruba structureel een beperkt budget
				 beschikbaar, bestemd voor het bevorderen van voorzieningen in de regio, mede
				 ten behoeve van de inwoners van Caribisch Nederland.
 RMC’s
 Dit is de
				 bekostiging van de rmc-functie van 39 rmc-regio’s. De rmc-functie heeft tot
				 taak met de niet meer kwalificatieplichtige vsv’ers uit vo en mbo contact te
				 leggen en hen zoveel mogelijk terug te begeleiden naar school of naar een
				 combinatie van school en werk.
 Educatie
 Sinds
				 1 januari 2009 maakte het educatiebudget onderdeel uit van het
				 Participatiebudget, een specifieke uitkering voor gemeenten. Het wetsvoorstel
				 tot wijziging van onder meer de Wet participatiebudget en de Wet educatie en
				 beroepsonderwijs inzake het invoeren van een specifieke uitkering educatie en
				 het vervallen van de verplichte besteding van educatiemiddelen bij regionale
				 opleidingencentra is door de Eerste Kamer aanvaard. Hierdoor zal met ingang van
				 1 januari 2015 het educatiebudget per specifieke uitkering verstrekt worden
				 aan de samenwerkende gemeenten binnen een regio (via de contactgemeente).
				 Hierbij wordt de huidige verplichte besteding bij roc’s binnen een aantal
				 jaren afgebouwd en wordt het mogelijk voor gemeenten maatwerk te bieden voor de
				 diverse doelgroepen van de volwasseneneducatie.
 Bijdragen aan
				 ZBO’s/RWT’s
 Hieronder vallen posten zoals het College voor
				 Examens. Het College voor Examens (CvE) is een ZBO die verantwoordelijk is voor
				 de examens rekenen en taal in het beroepsonderwijs en staatsexamens Nederlands
				 als tweede taal.
 
 Tabel 4.4 Overzicht Specifieke Uitkering (bedragen in
					 miljoen euro’s)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nr.
 
 
 Toelichting
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 Ontvangende partij(en)
 
 
 
 32,2
 
 
 32,4
 
 
 32,4
 
 
 32,4
 
 
 32,4
 
 
 32,4
 
 
 
 
 
 Gemeenten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Korte omschrijving uitkeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Regionale meld- en coördinatiecentra voortijdig schoolverlaten. De
								RMC-functie heeft tot taak met de niet meer kwalificatieplichtige dreigende
								vsv’ers uit VO en MBO contact te leggen en het zoveel mogelijk terug te
								begeleiden naar school en/of werk. De daarvoor beschikbare middelen worden over
								de RMC- regio’s verdeeld volgens een verdeelsleutel die is vastgelegd in het
								«Besluit regionale meld- en coördinatiefunctie voortijdig schoolverlaten».
								Het bedrag per regio wordt uitgekeerd aan de RMC-contactgemeente van de
								regio
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vindplaats regelgeving
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 8.3.2 van de Wet educatie en
								beroepsonderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 Ontvangende partij(en)
 
 
 
 0
 
 
 54,3
 
 
 54,3
 
 
 54,3
 
 
 54,3
 
 
 54,3
 
 
 
 
 
 Gemeenten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Korte omschrijving uitkeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Sinds 1 januari 2009 maakte het educatiebudget onderdeel uit van het
								Participatiebudget, een specifieke uitkering voor gemeenten. Het wetsvoorstel
								tot wijziging van onder meer de Wet participatiebudget en de Wet educatie en
								beroepsonderwijs inzake het invoeren van een specifieke uitkering educatie en
								het vervallen van de verplichte besteding van educatiemiddelen bij regionale
								opleidingencentra is door de Eerste Kamer aanvaard. Hierdoor zal met ingang van
								1 januari 2015 het educatiebudget per specifieke uitkering verstrekt worden
								aan de samenwerkende gemeenten binnen een regio (via de contactgemeente).
								Hierbij wordt de huidige verplichte besteding bij roc’s binnen een aantal
								jaren afgebouwd en wordt het mogelijk voor gemeenten maatwerk te bieden voor de
								diverse doelgroepen van de volwasseneneducatie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 6 en
				 7)
 
 
 Artikel
 
 
 6 en 7.
 HOGER ONDERWIJS
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het stelsel van hoger onderwijs en onderzoek zorgt
					 dat studenten en (wetenschappelijk) personeel hun talenten en onderzoekend
					 vermogen maximaal kunnen ontwikkelen. Het leidt hen op voor een positie op de
					 nationale en internationale arbeidsmarkt die optimaal aansluit bij hun
					 talenten.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor een stelsel van
					 hoger onderwijs en onderzoek dat zodanig functioneert dat het onderwijs
					 aansluit bij de talenten en ambities van individuele studenten en
					 (wetenschappelijk) personeel, en bij de behoefte van de maatschappij.
 
 
 Financieren: De
				 Minister financiert het stelsel van hoger onderwijs en onderzoek door
				 bekostiging van de onderwijsinstellingen. Mede hierdoor wordt de
				 toegankelijkheid van het hoger onderwijs gewaarborgd.
 
 Stimuleren: De Minister stimuleert specifieke
				 beleidsonderwerpen via de bekostiging, en de inzet van andere instrumenten,
				 zoals prestatieafspraken, bestuurlijke afspraken, voorlichting en wet- en
				 regelgeving.
 
 Regisseren: De
				 verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van hoger onderwijs vult de Minister in
				 via een regisserende rol. De normeisen van kwaliteit zijn vastgelegd in wet- en
				 regelgeving. De kwaliteit van de individuele opleidingen in het hoger onderwijs
				 wordt bewaakt met het accreditatiestelsel. Dit is belegd bij de
				 Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO). De Inspectie van het
				 Onderwijs houdt toezicht op de naleving van wettelijke voorschriften en op de
				 recht- en doelmatigheid. Zij ziet ook toe op de kwaliteit van het stelsel van
				 hoger onderwijs, waaronder ook het accreditatiestelsel.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 
 
 Tabel 6.1 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/ Indicator
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2013
 
 
 Streefwaarde (jaartal)
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Ambitieus onderwijs dat
								alle leerlingen en studenten uitdaagt
 
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Alle leerlingen en studenten
								 worden uitgedaagd
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage studenten dat tevreden is over
									 uitdagend onderwijs
 
 
 (2011)
 
 
 (2013)
 
 
 
 
 
 hbo: 59%
 
 
 hbo: 57%
 
 
 
 
 wo: 69%
 
 
 wo: 66%
 
 
 
 
 
 b)
 
 
 Vergroten studiesucces
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Bachelor studiesucces (n+1) van
									 herinschrijvers na het eerste jaar
 
 
 (2011)
 
 
 (2013)
 
 
 
 
 1
 Geen streefdoel omdat hierover per
										 instelling afspraken zijn gemaakt.
 
 
 
 
 
 
 hbo: 65,7%
 
 
 hbo: 62,8%
 
 
 
 
 wo: 60,9%
 
 
 wo: 68,3%
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Scholen en instellingen
								werken met goed opgeleide en professionele leraren, docenten en schoolleiders
								die samen zorgen voor een veilig en ambitieus leerklimaat
 
 
 
 
 
 
 a)
 
 
 Docentenkwaliteit hbo: Vergroten
								 aantal master- of PhD-opgeleide docenten in hbo
 
 
 (2011)
 
 
 
 (2016)
 
 
 
 
 
 
 
 66,2%
 
 
 
 80%
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Scholen en instellingen
								maken resultaten inzichtelijk en worden aangesproken op hun prestaties
								
 
 
 
 
 
 
 
 Studenttevredenheid
 
 
 (2011)
 
 
 (2013)
 
 
 
 
 2
 Geen streefdoel omdat niet met alle
										 instellingen hierover afspraken zijn gemaakt en er bovendien per instelling
										 afspraken zijn gemaakt.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 hbo: 65,6%
 
 
 hbo: 68,3%
 
 
 
 
 
 wo: 80,1%
 
 
 wo: 80,1%
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Aansluiting van het
								onderwijs op de arbeidsmarkt verbeteren
 
 
 
 
 
 
 
 Aandeel afgestudeerden
									 bètatechniek incl. snijvlakopleidingen
 
 
 (2012)
 
 
 (2013)
 
 
 (2016)
 
 
 
 
 
 
 
 hbo: 18%
 
 
 hbo: 18%
 
 
 hbo: 19%
 
 
 
 
 
 
 
 wo: 21%
 
 
 wo: 22%
 
 
 wo: 22%
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 6.2 Kengetallen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (aantallen x 1.000)
 
 
 2013/14
 
 
 2014/15
 
 
 2015/16
 
 
 2016/17
 
 
 2017/18
 
 
 2018/19
 
 
 2019/20
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Ingeschreven studenten (exclusief groen
							 onderwijs)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo voltijd bachelor
 
 
 377,0
 
 
 382,2
 
 
 384,3
 
 
 389,4
 
 
 397,6
 
 
 401,9
 
 
 406,9
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo voltijd master
 
 
 3,0
 
 
 3,0
 
 
 3,0
 
 
 3,1
 
 
 3,1
 
 
 3,2
 
 
 3,2
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo deeltijd bachelor
 
 
 41,9
 
 
 38,9
 
 
 36,9
 
 
 35,3
 
 
 33,9
 
 
 32,6
 
 
 31,2
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo deeltijd master
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 8,6
 
 
 8,6
 
 
 8,6
 
 
 8,6
 
 
 8,5
 
 
 
 
 
 
 Totaal hbo
 
 
 430,4
 
 
 432,7
 
 
 432,7
 
 
 436,3
 
 
 443,2
 
 
 446,2
 
 
 449,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo voltijd bachelor
 
 
 150,5
 
 
 149,6
 
 
 147,8
 
 
 147,5
 
 
 147,9
 
 
 149,4
 
 
 151,9
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo voltijd master
 
 
 83,2
 
 
 82,9
 
 
 82,5
 
 
 83,4
 
 
 84,6
 
 
 85,5
 
 
 86,2
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo deeltijd bachelor
 
 
 2,4
 
 
 2,0
 
 
 1,8
 
 
 1,7
 
 
 1,6
 
 
 1,5
 
 
 1,5
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo deeltijd master
 
 
 3,9
 
 
 3,7
 
 
 3,5
 
 
 3,3
 
 
 3,2
 
 
 3,1
 
 
 3,1
 
 
 
 
 
 
 Totaal wo
 
 
 240,0
 
 
 238,2
 
 
 235,6
 
 
 235,9
 
 
 237,3
 
 
 239,6
 
 
 242,6
 
 
 
 
 Bron: Referentieraming 2014
 
 
 
 
 2.
 
 
 Gediplomeerden (exclusief groen
							 onderwijs)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo voltijd bachelor
 
 
 50,8
 
 
 51,2
 
 
 51,7
 
 
 52,6
 
 
 53,0
 
 
 53,0
 
 
 53,4
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo voltijd master
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo deeltijd bachelor
 
 
 7,7
 
 
 7,3
 
 
 7,0
 
 
 6,7
 
 
 6,5
 
 
 6,3
 
 
 6,1
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo deeltijd master
 
 
 2,3
 
 
 2,3
 
 
 2,3
 
 
 2,3
 
 
 2,3
 
 
 2,3
 
 
 2,3
 
 
 
 
 
 
 Totaal hbo
 
 
 61,8
 
 
 62,0
 
 
 62,1
 
 
 62,7
 
 
 62,8
 
 
 62,7
 
 
 62,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo voltijd bachelor
 
 
 30,0
 
 
 29,6
 
 
 30,0
 
 
 30,2
 
 
 29,8
 
 
 29,6
 
 
 29,8
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo voltijd master
 
 
 34,2
 
 
 34,4
 
 
 34,3
 
 
 34,4
 
 
 34,6
 
 
 34,9
 
 
 35,1
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo deeltijd bachelor
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,3
 
 
 0,3
 
 
 0,3
 
 
 0,3
 
 
 0,3
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo deeltijd master
 
 
 1,3
 
 
 1,2
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,0
 
 
 
 
 
 
 Totaal wo
 
 
 65,9
 
 
 65,6
 
 
 65,8
 
 
 66,0
 
 
 65,9
 
 
 65,9
 
 
 66,2
 
 
 
 
 Bron: Referentieraming 2014
 
 
 
 
 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Onderwijsuitgaven per student1)
							 2)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 hbo
 
 
 6,6
 
 
 6,6
 
 
 6,6
 
 
 6,6
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 wo
 
 
 6,7
 
 
 6,7
 
 
 6,7
 
 
 6,7
 
 
 
 
 
 
 (bedragen x € 1)
 
 
 2014/15
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Wettelijk collegegeld (hbo en wo voltijd)
 
 
 1.906
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 
 
 1)
 De onderwijsuitgaven per student zijn
						berekend in nominale prijzen zonder de collegegeldontvangsten, en aantal
						studenten conform de Referentieraming 2014 (overeenkomstig tabel 6.2, onder 1;
						omgerekend naar kalenderjaren).
 
 
 2)
 De stijging van de onderwijsuitgaven per
						student ten opzichte van de Ontwerpbegroting 2014 komt met name door:
 
 
 –
 hbo: de middelen die vanuit artikel
							 9 «Arbeidsmarkt en personeelsbeleid» aan de begroting van het hoger
							 beroepsonderwijs zijn toegevoegd (promotiebeurs voor leraren en bijzondere
							 bekostiging ten behoeve van de kwaliteit van lerarenopleidingen), de extra
							 middelen uit het Nationaal Onderwijsakkoord, de toevoeging van middelen uit de
							 Begrotingsafspraken 2014, loonbijstelling, de middelen voor «Flexibel hoger
							 onderwijs voor volwassenen» en de tweede tranche van de middelen uit het
							 Regeerakkoord voor praktijkgericht onderzoek in het hbo.
 
 
 –
 wo: de extra middelen uit het
							 Nationaal Onderwijsakkoord, de toevoeging van middelen uit de
							 Begrotingsafspraken 2014 en loonbijstelling.
 
 
 
 
 Overige indicatoren en kengetallen voor het stelsel
				 hoger onderwijs zijn opgenomen in het
				 Onderwijsverslag 2012–2013 en in de
				 Monitor Trends in Beeld.
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen op het terrein van
					 hoger onderwijs worden beschreven in de beleidsagenda. Aanvullend hierop wordt
					 hieronder nog op een aantal specifieke beleidswijzigingen ingegaan.
 
 Strategische agenda
 In
				 de zomer van 2015 verschijnt de strategische agenda. De periode daaraan
				 voorafgaand wordt benut om met instellingen, docenten, studenten en het
				 beroepenveld het gesprek te voeren over de thema’s voor de toekomst. Deels
				 vloeien die nog voort uit de opdrachten die de commissie-Veerman heeft
				 geformuleerd, maar er dienen zich ook nieuwe opgaven aan. Aan de strategische
				 agenda zal een investeringsagenda worden gekoppeld. Het akkoord over het
				 studievoorschot (zie artikel 11), inclusief de voorinvesteringen die door de
				 universiteiten en hogescholen worden gedaan, maken dat extra investeringen in
				 de kwaliteit van het hoger onderwijs al in 2015 mogelijk worden.
 Flexibel hoger onderwijs voor
				 volwassenen
 In de kabinetsreactie op het advies van de
				 commissie Rinnooy Kan «Flexibel hoger onderwijs voor volwassenen», die in het
				 najaar 2014 naar de Tweede Kamer zal worden gestuurd, zullen de maatregelen die
				 het kabinet neemt naar aanleiding van het advies worden beschreven en
				 toegelicht. In het studiejaar 2015/2016 zal op grond van het innovatieartikel
				 in de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek (WHW) aan
				 instellingen in het hoger onderwijs experimenteerruimte worden geboden, gericht
				 op versterking van de flexibiliteit en vraaggerichtheid van het deeltijd hoger
				 onderwijs. In 2015 is hiervoor € 9 miljoen beschikbaar.
 Minder opleidingen hoger
				 onderwijs
 Er is ingezet op prestatie- en profileringafspraken,
				 en een sectorale herordening van het opleidingenaanbod. Conform eerdere
				 afspraken met de Vereniging Hogescholen in het sectorplan Kunstvakonderwijs
				 «Focus op toptalent» wordt het aantal plaatsen aan de kunstopleidingen in
				 verschillende sectoren in de bachelorfase gereduceerd. Over de vermindering van
				 het aantal opleidingen hoger onderwijs en het traject voor de kunstopleidingen
				 zal de Kamer naar verwachting in het najaar 2014 worden geïnformeerd. De
				 bezuiniging uit het Regeerakkoord van € 70 miljoen in 2016, oplopend tot
				 € 130 miljoen structureel (inclusief groen onderwijs), wordt door een
				 korting op de rijksbijdrage van de hogescholen en universiteiten
				 gerealiseerd.
 Internationalisering
 Medio 2014 is de
				 visiebrief op internationalisering in het
				 hoger onderwijs en mbo aan de Tweede Kamer gestuurd. In deze brief wordt
				 ingegaan op het belang van internationalisering voor het onderwijs. Ambities en
				 beleid richten zich op de branding van het Nederlandse hoger onderwijs in de
				 wereld, de werving en binding van internationaal talent (gebaseerd op het
				 actieplan Make it in
				 the Netherlands! van november 2013), het stimuleren van uitgaande
				 mobiliteit, de international classroom en internationale samenwerking. In 2015
				 wordt de uitwerking en uitvoering van dit beleid doorgezet, onder meer via de
				 lancering van een scholarship-programma voor inkomende en uitgaande
				 mobiliteit.
 Open Online Onderwijs
 Begin 2014 is de
				 visiebrief
				 over open en online hoger onderwijs naar de Tweede Kamer gestuurd.
				 Open en online onderwijs is een onontkoombare en kansrijke ontwikkeling voor de
				 verbetering van het hoger onderwijs. Nederlandse instellingen worden
				 gestimuleerd met deze ontwikkeling aan de slag te gaan en te ontdekken wat open
				 en online onderwijs, passend bij hun profiel, voor hen kan betekenen. Daarbij
				 is ook specifiek aandacht voor de professionalisering van docenten op dit
				 terrein. Dit wordt financieel gestimuleerd met jaarlijks € 1 miljoen tot en
				 met 2018.
 Accreditatie
 Het
				 accreditatiestelsel wordt samen met het veld fundamenteel bezien, in het licht
				 van verdiend vertrouwen meer belonen en het verminderen van lasten die
				 instellingen ervaren. Dit heeft zowel tot doel om te komen tot concrete
				 vermindering van lasten binnen het huidige stelsel als om input te krijgen voor
				 de doorontwikkeling van het accreditatiestelsel. Daarbij is het van belang de
				 krachtige elementen uit het huidige stelsel te behouden, zoals de stimulans tot
				 kwaliteitscultuur en de waarborgen voor kwaliteit. Er wordt ook over de grenzen
				 gekeken hoe in andere landen verdiend vertrouwen wordt beloond. Dit is
				 aangekondigd in de
				 beleidsreactie
				 op de evaluatie van het accreditatiestelsel en het belang hiervan is
				 onderstreept door de motie Rog. De Kamer zal in het najaar van 2014 worden
				 geïnformeerd over de voortgang.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 6.3 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 6
						Hoger beroepsonderwijs (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 2.773.137
 
 
 
 
 2.953.530
 
 
 
 
 2.782.940
 
 
 
 
 2.824.210
 
 
 
 
 2.819.581
 
 
 
 
 2.832.458
 
 
 
 
 2.832.458
 
 
 
 
 
 Waarvan
								garantieverplichtingen
 
 
 30.850
 
 
 21.139
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 2.610.870
 
 
 
 
 2.734.102
 
 
 
 
 2.774.109
 
 
 
 
 2.787.344
 
 
 
 
 2.824.041
 
 
 
 
 2.816.582
 
 
 
 
 2.832.458
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 99,9%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 2.568.770
 
 
 
 
 2.690.554
 
 
 
 
 2.724.998
 
 
 
 
 2.736.025
 
 
 
 
 2.770.581
 
 
 
 
 2.763.747
 
 
 
 
 2.779.623
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Hoofdbekostiging
 
 
 2.409.652
 
 
 2.520.459
 
 
 2.548.885
 
 
 2.551.946
 
 
 2.578.642
 
 
 2.563.963
 
 
 2.572.083
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderwijsdeel hbo
 
 
 2.333.833
 
 
 2.444.774
 
 
 2.478.148
 
 
 2.481.537
 
 
 2.508.285
 
 
 2.495.090
 
 
 2.503.204
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Deel ontwerp en ontwikkeling
 
 
 68.693
 
 
 69.201
 
 
 69.253
 
 
 68.925
 
 
 68.873
 
 
 68.873
 
 
 68.879
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging tweede bachelor- en mastergraden
								 in het hbo
 
 
 1.097
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging experimenten open bestel
 
 
 5.456
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging postinitiële masteropleidingen
								 hbo
 
 
 573
 
 
 1.484
 
 
 1.484
 
 
 1.484
 
 
 1.484
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Prestatiebox
 
 
 159.119
 
 
 170.095
 
 
 176.113
 
 
 184.079
 
 
 191.939
 
 
 199.784
 
 
 207.540
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderwijswaliteit en studiesucces, en
								 profilering
 
 
 159.119
 
 
 170.095
 
 
 176.113
 
 
 184.079
 
 
 191.939
 
 
 199.784
 
 
 207.540
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 23.671
 
 
 
 
 963
 
 
 
 
 375
 
 
 
 
 3.202
 
 
 
 
 3.152
 
 
 
 
 152
 
 
 
 
 152
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling bevordering kennisfunctie
								 hogescholen 
								 1Vanaf 2014 opgenomen onder bijdragen aan
										ZBO's/RWT's onderdeel NWO (Praktijkgericht onderzoek hbo).
 
 
 19.967
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling stimulering Bèta/techniek
 
 
 
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Studiekeuze-informatie hoger onderwijs 
								 2Vanaf 2014 opgenomen onder bijdragen aan
										(inter)nationale organisaties.
 
 
 2.475
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overig
 
 
 1.229
 
 
 963
 
 
 375
 
 
 202
 
 
 152
 
 
 152
 
 
 152
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 91
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Uitbesteding
 
 
 91
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 22.730
 
 
 
 
 29.529
 
 
 
 
 31.904
 
 
 
 
 34.279
 
 
 
 
 36.654
 
 
 
 
 36.654
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NWO (Praktijkgericht onderzoek hbo)
 
 
 
 22.730
 
 
 27.154
 
 
 27.154
 
 
 27.154
 
 
 27.154
 
 
 27.154
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NWO (Promotiebeurs voor leraren)
 
 
 
 
 2.375
 
 
 4.750
 
 
 7.125
 
 
 9.500
 
 
 9.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 2.301
 
 
 
 
 2.191
 
 
 
 
 2.191
 
 
 
 
 2.191
 
 
 
 
 2.191
 
 
 
 
 2.191
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Stichting Studiekeuze 123
 
 
 
 2.301
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 18.338
 
 
 
 
 17.454
 
 
 
 
 16.916
 
 
 
 
 13.922
 
 
 
 
 13.738
 
 
 
 
 13.738
 
 
 
 
 13.738
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 18.338
 
 
 17.454
 
 
 16.916
 
 
 13.922
 
 
 13.738
 
 
 13.738
 
 
 13.738
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 6.447
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 6.4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 7
					 Wetenschappelijk onderwijs (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 4.180.059
 
 
 
 
 4.270.670
 
 
 
 
 4.132.980
 
 
 
 
 4.125.014
 
 
 
 
 4.100.673
 
 
 
 
 4.111.534
 
 
 
 
 4.110.533
 
 
 
 
 
 
 Totale
							 uitgaven
 
 
 
 
 4.065.742
 
 
 
 
 4.151.386
 
 
 
 
 4.145.632
 
 
 
 
 4.132.599
 
 
 
 
 4.125.211
 
 
 
 
 4.100.882
 
 
 
 
 4.111.653
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 
 99,9%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 4.015.082
 
 
 
 
 4.111.733
 
 
 
 
 4.114.307
 
 
 
 
 4.104.476
 
 
 
 
 4.098.571
 
 
 
 
 4.074.153
 
 
 
 
 4.084.802
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Hoofdbekostiging
 
 
 3.895.816
 
 
 3.982.838
 
 
 3.980.053
 
 
 3.963.233
 
 
 3.950.364
 
 
 3.918.991
 
 
 3.922.797
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderwijsdeel wo
 
 
 1.588.295
 
 
 1.641.218
 
 
 1.631.636
 
 
 1.622.743
 
 
 1.611.870
 
 
 1.578.790
 
 
 1.581.013
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderzoeksdeel wo
 
 
 1.707.703
 
 
 1.727.363
 
 
 1.731.848
 
 
 1.723.471
 
 
 1.720.527
 
 
 1.720.607
 
 
 1.720.705
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Deel ondersteuning geneeskundig onderwijs en onderzoek
 
 
 595.447
 
 
 614.257
 
 
 616.569
 
 
 617.019
 
 
 617.967
 
 
 619.594
 
 
 621.079
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bekostiging tweede mastergraden in het wo
 
 
 4.371
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Prestatiebox
 
 
 119.266
 
 
 128.895
 
 
 134.254
 
 
 141.243
 
 
 148.207
 
 
 155.162
 
 
 162.005
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderwijswaliteit en studiesucces, en profilering
 
 
 119.266
 
 
 128.895
 
 
 134.254
 
 
 141.243
 
 
 148.207
 
 
 155.162
 
 
 162.005
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 22.684
 
 
 
 
 13.016
 
 
 
 
 4.954
 
 
 
 
 1.988
 
 
 
 
 2.925
 
 
 
 
 3.134
 
 
 
 
 3.256
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Subsidieregeling Sirius programma
 
 
 10.302
 
 
 7.954
 
 
 2.407
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Subsidieregeling Libertas Noodfonds
 
 
 745
 
 
 605
 
 
 265
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 3TU’s samenwerking
 
 
 3.500
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Toetsing en Toetsgestuurd leren
 
 
 2.260
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overig
 
 
 5.877
 
 
 2.957
 
 
 2.282
 
 
 1.988
 
 
 2.925
 
 
 3.134
 
 
 3.256
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.584
 
 
 
 
 1.481
 
 
 
 
 1.362
 
 
 
 
 1.362
 
 
 
 
 1.362
 
 
 
 
 1.362
 
 
 
 
 1.362
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Uitbesteding
 
 
 1.584
 
 
 1.481
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
							 ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 3.878
 
 
 
 
 3.769
 
 
 
 
 3.673
 
 
 
 
 3.463
 
 
 
 
 3.197
 
 
 
 
 3.077
 
 
 
 
 3.077
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO)
 
 
 3.878
 
 
 3.769
 
 
 3.673
 
 
 3.463
 
 
 3.197
 
 
 3.077
 
 
 3.077
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
							 (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 22.514
 
 
 
 
 21.387
 
 
 
 
 21.336
 
 
 
 
 21.310
 
 
 
 
 19.156
 
 
 
 
 19.156
 
 
 
 
 19.156
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Organisaties conform tabel 6.5 m.u.v. NVAO, SKI 123, PBT en SURF
 
 
 22.514
 
 
 21.387
 
 
 21.336
 
 
 21.310
 
 
 19.156
 
 
 19.156
 
 
 19.156
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 963
 
 
 
 
 10.016
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit artikel 6
 
 Van het totale budget voor artikel 6 is in 2015
					 99,9% juridisch verplicht.
 
 
 Bekostiging: Het
				 beschikbare budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht. De verplichtingen
				 hebben betrekking op de bekostiging van hogescholen voor onderwijs, onderzoek
				 en prestatiebekostiging. Hieraan ten grondslag liggen de WHW, het
				 Uitvoeringsbesluit WHW 2008 en de Regeling financiën hoger onderwijs. Het
				 moment van juridisch verplichten vindt plaats voorafgaand aan het jaar waarop
				 de bekostiging betrekking heeft. Aan de bekostiging van postinitiële
				 masteropleidingen hbo ligt een afzonderlijke regeling ten grondslag.
 
 Subsidies: Het beschikbare budget voor 2015 is
				 voor 50% juridisch verplicht.
 
 Opdrachten:
				 Van het beschikbare budget is voor 2015 30% juridisch verplicht op
				 grond van in 2014 of eerder gesloten overeenkomsten. Het resterende deel van
				 het budget is beleidsmatig verplicht om de beleidsprioriteiten van het kabinet
				 verder te ondersteunen.
 
 Bijdragen aan
				 ZBO’s/RWT’s: Het budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht. Het
				 betreft de bijdrage aan NWO voor praktijkgericht onderzoek hbo en de
				 promotiebeurs voor leraren. De middelen worden in het jaar voorafgaand aan het
				 begrotingsjaar verplicht.
 
 Bijdragen aan
				 (inter)nationale organisaties: Het budget voor 2015 is 100% juridisch
				 verplicht. Het betreft de bijdrage aan de Stichting Studiekeuze123. De middelen
				 worden in het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar verplicht.
 
 Bijdragen aan agentschappen: Het budget voor
				 2015 is 100% juridisch verplicht. Op basis van managementafspraken tussen
				 bestuursdepartement en DUO zijn afspraken vastgelegd voor het komende
				 jaar.
 
 
 Budgetflexibiliteit artikel 7
 
 Van het totale budget voor artikel 7 is in 2015
					 99,9% juridisch verplicht.
 
 
 Bekostiging: Het
				 beschikbare budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht. De verplichtingen
				 hebben betrekking op de bekostiging van universiteiten en academische
				 ziekenhuizen voor onderwijs, onderzoek en prestatiebekostiging. Hieraan ten
				 grondslag liggen de WHW, het Uitvoeringsbesluit WHW 2008 en de Regeling
				 financiën hoger onderwijs. Het moment van juridisch verplichten vindt plaats
				 voorafgaand aan het jaar waarop de bekostiging betrekking heeft.
 
 Subsidies: Van het beschikbare budget is in
				 2015 75% juridisch verplicht. Dit deel betreft met name de financiering van de
				 verplichtingen die voortvloeien uit de Subsidieregelingen Sirius Programma en
				 Libertas Noodfonds en de verplichtingen voor het Open Online Onderwijs.
 
 Opdrachten: Van het beschikbare budget is voor
				 2015 30% juridisch verplicht op grond van in 2014 of eerder gesloten
				 overeenkomsten. Het resterende deel van het budget is beleidsmatig verplicht om
				 de beleidsprioriteiten van het kabinet verder te ondersteunen.
 
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s: Het budget voor 2015 is 100%
				 juridisch verplicht. Het betreft de bijdrage aan de NVAO. De middelen worden in
				 het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar verplicht.
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties: Het budget
				 voor 2015 is 100% juridisch verplicht. Dit betreft de bijdragen aan United
				 Nations University (UNU), Europees Universitair Instituut Florence (EUI),
				 Stichting Nederlandse Organisatie voor Internationale samenwerking in het Hoger
				 Onderwijs (NUFFIC), Stichting Handicap en Studie, Stichting voor
				 Vluchteling-Studenten UAF, Interstedelijk Studentenoverleg (ISO) en Landelijke
				 Studenten Vakbond (LSVb). De middelen worden in het jaar voorafgaand aan het
				 begrotingsjaar verplicht.
 
 Tabel 6.5 Middelen organisaties 
					 1In deze tabel zijn de subsidieontvangers vermeld en
						 de bedragen waarop de subsidies ten hoogste kunnen worden vastgesteld. Voor
						 zover geen andere juridische grondslag van toepassing is, vormt deze
						 begrotingsvermelding de wettelijke grondslag als bedoeld in artikel 4:23, derde
						 lid, onder c, van de Algemene Wet Bestuursrecht voor de subsidieverlening aan
						 deze subsidieontvangers. (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 United Nations University (UNU)
 
 
 881
 
 
 881
 
 
 881
 
 
 881
 
 
 881
 
 
 
 
 Europees Universitair Instituut Florence (EUI)
 
 
 1.608
 
 
 1.608
 
 
 1.608
 
 
 1.608
 
 
 1.608
 
 
 
 
 Stichting Nederlandse Organisatie voor Internationale
							 samenwerking in het Hoger Onderwijs (NUFFIC)
 
 
 15.588
 
 
 15.563
 
 
 14.063
 
 
 14.063
 
 
 14.063
 
 
 
 
 Stichting Handicap en Studie
 
 
 464
 
 
 464
 
 
 464
 
 
 464
 
 
 464
 
 
 
 
 Stichting voor Vluchteling Studenten UAF
 
 
 2.291
 
 
 2.291
 
 
 2.291
 
 
 2.291
 
 
 2.291
 
 
 
 
 Interstedelijk Studentenoverleg (ISO)
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 
 
 Landelijke Studenten Vakbond (LSVb)
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 232
 
 
 
 
 Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO)
 
 
 3.673
 
 
 3.463
 
 
 3.197
 
 
 3.077
 
 
 3.077
 
 
 
 
 Stichting Studiekeuze123 (SKI123)
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 
 
 Platform Bèta/techniek (PBT)2Het betreft de subsidie 2015 aan PBT voor
								 ondersteuning van het Sirius Programma en de Reviewcommissie.
 
 
 1.123
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 SURF3Het betreft de middelen voor het stimuleren
								 van open online onderwijs.
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Bekostiging
 
 De bekostiging van het hoger onderwijs en
				 onderzoek bestaat uit de hoofdbekostiging en de middelen voor
				 onderwijskwaliteit en studiesucces en profilering (prestatiebox). De
				 postinitiële masteropleidingen hbo worden afzonderlijk bekostigd.
 Hoofdbekostiging
 Universiteiten (wo) en hogescholen (hbo) ontvangen bekostiging voor
				 onderwijs en onderzoek. De rijksbijdrage wordt jaarlijks aan de universiteiten
				 en hogescholen toegekend als een lumpsum. De rijksbijdrage is gebaseerd op de
				 WHW. In het Uitvoeringsbesluit WHW 2008 en de Regeling financiën hoger
				 onderwijs zijn de bepalingen, bedragen en percentages opgenomen op basis
				 waarvan de rijksbijdrage wordt berekend.
 
 Onderwijsdeel hbo en wo
 Universiteiten en
					 hogescholen ontvangen een rijksbijdrage vanwege onderwijs. De rijksbijdrage is
					 gebaseerd op de nominale studieduur van de opleiding en het volgen en succesvol
					 afronden van één bachelor- en één masteropleiding. Het onderwijsdeel
					 bestaat uit:
 
 
 a.
 een studentgebonden deel: gebaseerd op
						 het aantal ingeschreven bekostigde studenten en graden (diploma’s), er zijn
						 drie bekostigingsniveaus (laag, hoog en top),
 
 
 b.
 een onderwijsopslag in bedragen:
						 bedragen op basis van afspraken voor kwaliteit, kwetsbare opleidingen en
						 bijzondere voorzieningen, en
 
 
 c.
 een onderwijsopslag als percentage.
 
 
 
 
 Deel Ontwerp en ontwikkeling hbo en Onderzoeksdeel
					 wo
 Hogescholen ontvangen een rijksbijdrage vanwege ontwerp en
					 ontwikkeling (praktijkgericht onderzoek). Universiteiten ontvangen een
					 rijksbijdrage vanwege het verrichten van wetenschappelijk onderzoek. Het
					 onderzoeksdeel wo is gebaseerd op:
 
 
 a.
 een studentgebonden deel: gebaseerd op
						 het aantal bekostigde graden,
 
 
 b.
 een deel promoties: gebaseerd op het
						 aantal promoties leidend tot een proefschrift en het aantal
						 ontwerpcertificaten,
 
 
 c.
 een voorziening onderzoek in bedragen:
						 bedragen op basis van afspraken over onder andere sectorplannen en
						 zwaartekracht, en
 
 
 d.
 een voorziening onderzoek in
						 percentages.
 
 
 
 
 Deel ondersteuning geneeskundig onderwijs en
					 onderzoek
 De bekostiging van het onderwijs en onderzoek bij de acht
					 academische ziekenhuizen loopt via de universiteiten. Hier kunnen studenten
					 geneeskunde onderwijs volgen en praktijkervaring opdoen. De rijksbijdrage
					 bestaat uit een deel dat is gebaseerd op het aantal ingeschreven studenten en
					 graden, een procentueel deel en een bedrag vanwege rente en afschrijving (voor
					 huisvesting).
 
 Prestatiebox: Onderwijskwaliteit en
				 studiesucces en profilering hbo en wo
 
 Voor de periode 2013–2016 ontvangen hogescholen en
					 universiteiten prestatiebekostiging op basis van individuele prestatieafspraken
					 (zie ook de
					 Strategische Agenda Hoger Onderwijs, Onderzoek en
					 Wetenschap «Kwaliteit in verscheidenheid» en de Hoofdlijnenakkoorden
					 OCW-Vereniging Hogescholen en
					 OCW-VSNU). In het Besluit Experiment
					 prestatiebekostiging hoger onderwijs is bepaald hoe de omvang van de
					 prestatiebekostiging per instelling wordt vastgesteld.
 De afspraken
					 zijn gemaakt op basis van concrete indicatoren. Bij het niet behalen van de
					 overeengekomen prestatieafspraken kan de instelling in de periode 2017–2020
					 (deels) gekort worden op het budget voor onderwijskwaliteit en
					 studiesucces.
 
 Bekostiging experimenten open bestel
				 hbo
 De middelen worden ingezet voor de bekostiging van
				 experimenten open bestel. Doel van de experimenten open bestel is om kennis op
				 te doen over de effecten van het toelaten tot de publieke financiering van
				 andere dan de huidige bekostigde aanbieders in het hoger onderwijs, en over de
				 voorwaarden waaronder in het publiek bekostigde stelsel ruimte kan worden
				 gemaakt voor deze aanbieders. De evaluatie van de experimenten wordt uiterlijk
				 in 2015 afgerond.
 Bekostiging postinitiële
				 masteropleidingen hbo
 De middelen zijn beschikbaar voor de
				 afwikkeling van de tijdelijke financiering van (eerder goedgekeurde)
				 arbeidsmarktrelevante hbo-masters in prioritaire gebieden.
 Subsidies
 Subsidieregeling stimulering
				 Bèta/techniek (hbo)
 Hiermee wordt de ontwikkeling van drie
				 Centres of Expertise (CoE’s) hbo gefinancierd, naast de zeventien CoE’s
				 waarvan de ontwikkeling gefinancierd wordt uit de middelen voor profilering. De
				 CoE’s, die met cofinanciering van bedrijven en instellingen tot stand komen,
				 zijn gericht op toponderwijs, toponderzoek en innovaties. Uitgangpunt hierbij
				 is 25% financiering uit het werkveld, 25% van onderwijsinstellingen en 50%
				 profileringsbekostiging.
 Subsidieregeling Sirius programma (hbo
				 en wo)
 Om meer inzicht te krijgen in de wijze waarop
				 excellentie in het hoger onderwijs gerealiseerd kan worden is in 2009, 2010 en
				 2011 aan verschillende meerjarige projecten een subsidie toegekend. De
				 projecten worden uitgevoerd in de periode 2008–2014, in 2015 komen de
				 resultaten beschikbaar.
 Subsidieregeling Libertas Noodfonds (hbo
				 en wo)
 Het Libertas Noodfonds is er voor studenten die niet in
				 hun land van herkomst kunnen (blijven) studeren, omdat vanwege politieke
				 redenen hen het studeren onmogelijk wordt gemaakt of zij daarin ernstig worden
				 belemmerd. Op dit moment zijn er geen landen aangewezen wiens ingezetenen een
				 beroep kunnen doen op het Libertas Noodfonds. De geraamde middelen hebben
				 betrekking op de afwikkeling van eerder toegekende financiële steun aan
				 studenten uit Zimbabwe en Wit-Rusland (deze landen waren eerder
				 aangewezen).
 Overig (hbo en wo)
 Bij
				 dit financiële instrument zijn afzonderlijk voor de sectoren hbo en wo overige
				 toekenningen opgenomen die gelijk dan wel kleiner zijn dan € 1 miljoen. Het
				 gaat hier om middelen die deels juridisch en deels bestuurlijk verplicht zijn,
				 alsmede om toekenningen die gedurende de uitvoeringsjaren op ad hoc basis
				 worden toegekend.
 Opdrachten
 Uitbesteding (hbo en wo)
 Voor de
				 beleidsontwikkeling worden opdrachten verstrekt voor het uitvoeren van
				 diensten. Het gaat hierbij met name om opdrachten voor beleidsgericht
				 onderzoek.
 Bijdragen aan agentschappen
 DUO
 De Dienst Uitvoering
				 Onderwijs (DUO) is de uitvoeringsorganisatie van het Ministerie van OCW en
				 levert producten en diensten op het terrein van bekostiging van instellingen,
				 financiering van studenten en informatievoorziening. Het betreft het aandeel in
				 de uitvoeringskosten van DUO voor deze begrotingsartikelen.
 Bijdragen aan ZBO’s /
				 RWT’s
 Nederlands-Vlaamse
				 Accreditatieorganisatie (NVAO)
 De NVAO is als onafhankelijke,
				 binationale accreditatieorganisatie opgericht door de Nederlandse en Vlaamse
				 overheid en geeft een deskundig en objectief oordeel over de kwaliteit van het
				 hoger onderwijs in Nederland en Vlaanderen. In deze begroting is de bijdrage
				 opgenomen die de Nederlandse overheid rechtstreeks aan de NVAO vergoedt voor de
				 uitvoering van haar taken.
 NWO
 Praktijkgericht
				 onderzoek hbo: Van hogescholen wordt verwacht dat zij een centrale rol in de
				 Nederlandse en internationale kennisinfrastructuur vervullen. Voor
				 praktijkgericht onderzoek hebben hogescholen direct toegang tot de competitieve
				 onderzoekgeldstroom voor het hbo; het RAAK-programma (voormalige Regeling
				 bevordering kennisfunctie hogescholen). De middelen voor het RAAK-programma
				 zijn vanaf 2014 ingebed via de bekostiging bij NWO (convenant). Vanaf 2014 wordt
				 vanuit het Regeerakkoord Rutte II extra geïnvesteerd in het praktijkgericht
				 onderzoek. In 2014 is de eerste tranche van € 3 miljoen structureel per jaar
				 beschikbaar gekomen, in 2015 komt de tweede tranche van € 7 miljoen
				 structureel per jaar beschikbaar.
 Promotiebeurs voor leraren: Leraren
				 in het po, vo, mbo en hbo worden in staat gesteld om onderzoek te verrichten
				 dat uitmondt in een proefschrift. De leraren krijgen, met behoud van salaris,
				 vier jaar lang twee dagen per week vrij om te werken aan onderzoek. De eerste
				 tranche promotiebeurs (met een betaling tot en met 2017) beloopt in totaal een
				 bedrag van € 35 miljoen (circa 250 leraren) en is via het artikel
				 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid (artikel 9) aan het NWO beschikbaar gesteld.
				 Voor nieuwe toekenningen vanaf 2015 zijn de middelen beschikbaar op artikel 6.
				 Jaarlijks kan dan via NWO aan 67 leraren een nieuwe beurs worden
				 verstrekt.
 Bijdragen aan (inter)nationale
				 organisaties
 Stichting Studiekeuze 123
 Met deze middelen wordt gefaciliteerd dat aanstaande studenten via onder
				 andere een website beschikken over deugdelijke vergelijkingsinformatie over de
				 opleidingsmogelijkheden in het hoger onderwijs, en de bijbehorende
				 beroepsprofielen en arbeidsmarktperspectieven.
 Organisaties conform tabel 6.5 met
				 uitzondering van NVAO, SKI123, PBT en SURF
 Het betreft hier de
				 (structurele) bekostiging van organisaties die beleidsmatig prioritaire taken
				 uitvoeren, ofwel activiteiten uitvoeren die betrekking hebben op de
				 belangenbehartiging van studenten, ofwel taken uitvoeren die voortkomen uit
				 verdragsrechtelijke verplichtingen.
 Ontvangsten
 Bij de
				 ontvangsten is een raming opgenomen voor terugvorderingen bij instellingen en
				 andere subsidieontvangers, bijvoorbeeld als gevolg van eindafrekeningen op in
				 eerdere jaren toegekende subsidies.
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 8)
 
 
 Artikel
 
 
 8.
 INTERNATIONAAL BELEID
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Bevorderen van internationale samenwerking en
					 uitwisseling ter ondersteuning en versterking van de kwaliteit van onderwijs,
					 cultuur en wetenschap en ter verdere ontwikkeling van internationale
					 competenties van lerenden, docenten, kunstenaars en wetenschappers.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 
 Stimuleren: Bij het
					 uitvoeren van de algemene doelstelling ligt de nadruk op het zoveel mogelijk
					 stimuleren en ondersteunen van instellingen en burgers om zich op een
					 internationale omgeving te oriënteren. Daartoe zorgt de Minister vanuit haar
					 stelselverantwoordelijkheid voor de benodigde internationaal-bestuurlijke
					 randvoorwaarden, bijvoorbeeld door afspraken te maken over wederzijdse
					 beroepserkenning, kwaliteitszorg en grensverkeer en door de uitwisseling van
					 best practices. De Minister opereert hierbij binnen multilaterale kaders als de
					 Europese Unie, OESO en de Unesco en andere – vaak daarbij aangesloten –
					 organisaties, alsmede via bilaterale contacten, verdragen, Memorandums of
					 Understanding, etc. Daarnaast wordt gebruik gemaakt van stimuleringsmaatregelen
					 in de vorm van fondsen en beurzen en worden faciliterende en uitvoerende
					 instanties gefinancierd, zoals het Europees Platform, Neth-ER en het Duitsland
					 Instituut Amsterdam. De bevordering van internationale samenwerking is
					 ondersteunend aan de beleidsdoelstellingen van OCW. De voorgenomen activiteiten
					 zijn dan ook voor een belangrijk deel opgenomen in de betreffende
					 beleidsartikelen.
 
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 Indicatoren voor internationaal beleid zijn te
					 volgen op
					 Trends in Beeld.
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen op het terrein van
					 internationaal beleid worden beschreven in de beleidsagenda. Aanvullend hierop
					 wordt hieronder de volgende beleidswijziging genoemd:
 
 Ondersteuningsstructuur
 In de brief over de subsidiekorting uit 2013 is al aangegeven dat gestreefd
				 wordt naar meer samenwerking tussen de organisaties die ondersteuning bieden
				 aan processen van internationalisering binnen de hele bandbreedte van de
				 onderwijskolom, van primair tot wetenschappelijk onderwijs. Die ambitie heeft
				 inmiddels geleid tot de voorgenomen fusie van Nuffic en het Europees Platform
				 per 1 januari 2015. Deze fusie is een belangrijke eerste stap om te komen tot
				 een integrale ondersteuningsstructuur voor de internationalisering en
				 internationale activiteiten van het onderwijs, waarbij in nader overleg
				 wellicht ook andere instellingen betrokken zullen worden.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 8.1 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 8
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 HGIS-deel 2015
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 8.673
 
 
 
 
 14.732
 
 
 
 
 6.582
 
 
 
 
 10.578
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 10.520
 
 
 
 
 569
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 15.704
 
 
 
 
 13.642
 
 
 
 
 11.235
 
 
 
 
 11.099
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 10.520
 
 
 
 
 1.039
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 77,5%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 1.422
 
 
 
 
 1.660
 
 
 
 
 1.739
 
 
 
 
 1.622
 
 
 
 
 1.622
 
 
 
 
 1.622
 
 
 
 
 1.022
 
 
 
 
 364
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Subsidieregelingen
 
 
 1.422
 
 
 1.660
 
 
 1.739
 
 
 1.622
 
 
 1.622
 
 
 1.622
 
 
 1.022
 
 
 364
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Duitsland Instituut Amsterdam (DIA)
 
 
 842
 
 
 776
 
 
 725
 
 
 608
 
 
 608
 
 
 608
 
 
 608
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Netherlands house for Education and Research
								 (Neth-ER)
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Frans-Nederlandse academie (FNA)
 
 
 
 20
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Incidentele subsidies voor het uitwisselen
								 van cultuur
 
 
 125
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overige incidentele subsidies
 
 
 5
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 262
 
 
 
 
 215
 
 
 
 
 205
 
 
 
 
 186
 
 
 
 
 207
 
 
 
 
 207
 
 
 
 
 207
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Beleidsonderzoek en benchmarking
 
 
 153
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Incidentele Internationale activiteiten
 
 
 109
 
 
 115
 
 
 105
 
 
 86
 
 
 107
 
 
 107
 
 
 107
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 13.520
 
 
 
 
 11.317
 
 
 
 
 8.841
 
 
 
 
 8.841
 
 
 
 
 8.841
 
 
 
 
 8.841
 
 
 
 
 8.841
 
 
 
 
 225
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 OCW-vertegenwoordiging in het buitenland
 
 
 1.631
 
 
 141
 
 
 135
 
 
 135
 
 
 135
 
 
 135
 
 
 135
 
 
 135
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Europees Platform
 
 
 5.455
 
 
 4.795
 
 
 3.485
 
 
 3.485
 
 
 3.485
 
 
 3.485
 
 
 3.485
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Nederlandse Taalunie
 
 
 3.179
 
 
 3.233
 
 
 2.640
 
 
 2.640
 
 
 2.640
 
 
 2.640
 
 
 2.640
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Europa College Brugge
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Unesco
 
 
 8
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 OESO CERI
 
 
 70
 
 
 76
 
 
 76
 
 
 76
 
 
 76
 
 
 76
 
 
 76
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Fulbright Center
 
 
 408
 
 
 388
 
 
 368
 
 
 368
 
 
 368
 
 
 368
 
 
 368
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 DCICC (voorheen SICA) Cultural Contact
								 Point
 
 
 90
 
 
 90
 
 
 90
 
 
 90
 
 
 90
 
 
 90
 
 
 90
 
 
 90
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Stichting Ons Erfdeel
 
 
 185
 
 
 185
 
 
 185
 
 
 185
 
 
 185
 
 
 185
 
 
 185
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Nationaal Agentschap Erasmus+ Onderwijs &
								 Training (voormalig Nationaal Agentschap Leven Lang Leren)
 
 
 1.748
 
 
 1.762
 
 
 1.762
 
 
 1.762
 
 
 1.762
 
 
 1.762
 
 
 1.762
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Programma's Rijksdienst voor Ondernemend
								 Nederland (voorheen Agentschap NL)
 
 
 716
 
 
 547
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Incidentele EU-programma's en
								 activiteiten
 
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 500
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 450
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Vlaams-Nederlandshuis DeBuren (Hoofdstuk V
								 BuZa)
 
 
 500
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 754
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor artikel 8 voor het jaar
					 2015 is 77,5% juridisch verplicht.
 
 Subsidies
 Van het
				 beschikbare budget voor het jaar 2015 is 45,1% juridisch verplicht. Dit deel
				 betreft de subsidies die meerjarig zijn verplicht, zoals onder meer de subsidie
				 aan het Duitsland Instituut Amsterdam (DIA). Het resterende deel van het budget
				 is bestuurlijk gebonden, waarvan € 0,6 miljoen voor de nieuwe
				 subsidieperiode voor het Netherlands House for Education and Research
				 (Neth-ER). Daarnaast betreft het HGIS-gelden, bestemd voor incidentele
				 subsidies voor het uitwisselen van cultuur en budget voor overige incidentele
				 subsidies. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar de
				 subsidiebijlage.
 Opdrachten
 Ten laste van
				 het beschikbare budget zijn ten tijde van het opstellen van de begroting voor
				 het jaar 2015 nog geen verplichtingen aangegaan. Van het beschikbare budget is
				 € 0,1 miljoen bestemd voor beleidsonderzoek en benchmarking en € 0,1
				 miljoen voor (het ondersteunen van) internationale activiteiten. Voor de
				 uitgaven worden jaarlijks verplichtingen aangegaan.
 Bijdragen aan (inter)nationale
				 organisaties
 Van het budget voor jaar 2015 is 82,8% juridisch
				 verplicht. Dit betreft de (internationale) verplichtingen die voorafgaand aan
				 het jaar worden aangegaan. Het betreft hier bijvoorbeeld De Nederlandse
				 Taalunie, het Europees Platform, Europa College Brugge, OESO CERI, het
				 Fulbright Center, het programma Erasmus+ etc. Het niet verplichte deel betreft
				 beleidsmatig gebonden gelden, waarvoor in het jaar 2015 verplichtingen zullen
				 worden aangegaan.
 Bijdragen aan andere
				 begrotingshoofdstukken
 Het budget voor jaar 2015 is 100%
				 juridisch verplicht. Het betreft de OCW-bijdrage aan het Vlaams-Nederlands Huis
				 DeBuren, waarvoor het Ministerie van Buitenlandse Zaken mede namens OCW een
				 meerjarige verplichting is aangegaan.
 
 
 Toelichting op de instrumenten
 
 Subsidies
 
 Duitsland Instituut
				 Amsterdam
 Het Duitsland Instituut Amsterdam (DIA) genereert en
				 verspreidt kennis in Nederland over het veranderende Duitsland op het raakvlak
				 van onderwijs, wetenschap en maatschappij. Het doet dat onder meer met behulp
				 van wetenschappelijk onderzoek, onderwijsprojecten en voorlichtingsactiviteiten
				 (cofinanciering met de Universiteit van Amsterdam en Deutsche Akademische
				 Austausch Dienst (DAAD)). Daarnaast ontvangt het DIA in 2015 een bedrag van
				 € 116.500 per jaar voor de uitvoering van een pilotprogramma
				 studiemobiliteit. Dit programma moet de samenwerking stimuleren tussen
				 Nederlandse en Duitse instellingen van hoger onderwijs, alsook de mobiliteit
				 van Nederlandse studenten naar Duitsland vergroten. Ook hier is sprake van
				 cofinanciering van Duitse zijde (50/50).
 Frans-Nederlandse Academie
				 (FNA)
 De Frans-Nederlandse Academie beoogde de samenwerking te
				 bevorderen tussen instellingen van hoger onderwijs in Nederland en Frankrijk.
				 De Academie is als gevolg van de opgelegde subsidietaakstelling opgeheven. Het
				 Van Gogh-uitwisselingsprogramma, onderdeel van de Academie, wordt voortgezet
				 met gelden van derden en beheerd door de Nuffic.
 Neth-ER
 Neth-ER is
				 opgericht in 2006 door acht Nederlandse veldorganisaties werkzaam op de
				 gebieden onderzoek, onderwijs en innovatie (onder andere TNO, KNAW, VSNU,
				 MBO-Raad, NWO, Europees Platform). Hun gezamenlijke doel is om de Nederlandse
				 participatie aan de Europese programma’s te vergroten. De recente evaluatie
				 van Neth-ER heeft aangegeven dat de organisatie sterk opereert in de voorfase
				 van EU-regelgeving en EU-maatregelen en dat in de komende periode vooral
				 onderhoud van netwerken en (nieuwe) programmatische ambities de aandacht zullen
				 vragen, onder meer gelet op de uitvoering van de programma’s Erasmus+ en
				 Horizon2020, die in 2014 van start zijn gegaan. Op grond van de evaluatie, en
				 gezien het EU Voorzitterschap in 2016 en de behoefte aan een goede
				 ondersteuningsstructuur voor internationalisering van onderwijs en onderzoek
				 wordt ook voor de jaren 2015 tot en met 2018 een subsidie verstrekt van
				 € 0,6 miljoen per jaar.
 Incidentele subsidies
 Incidentele subsidies voor het uitwisselen van cultuur betreffen middelen
				 gereserveerd voor incidentele activiteiten en verplichtingen ter bevordering
				 van de samenwerking op het gebied van cultuur, onder meer ter ondersteuning van
				 de activiteiten van de Speciaal Gezant voor Geletterdheid bij de UNESCO voor de
				 periode 2013–2016.
 Opdrachten
 Beleidsonderzoek en
				 benchmarking
 Dit betreft middelen ten behoeve van
				 beleidsonderzoek, onder meer naar de effectiviteit van
				 internationalisering.
 Incidentele internationale
				 activiteiten
 Dit betreft middelen gereserveerd voor incidentele
				 activiteiten en verplichtingen ter bevordering van de samenwerking, welke bij
				 het opstellen van de begroting niet zijn te voorzien.
 Bijdragen aan (inter)nationale
				 organisaties
 OCW-vertegenwoordiging
 Dit betreft de kosten van een gedetacheerde medewerker bij de PV Unesco in
				 Parijs, die uit de HGIS-middelen wordt gefinancierd.
 Europees Platform
 Het
				 Europees Platform ondersteunt de internationalisering in het primair en
				 voortgezet onderwijs met kennis en financiële bijdragen voor onder meer
				 expertiseontwikkeling en mobiliteit van onderwijzend personeel, vroegtijdig
				 vreemdetalenonderwijs, tweetalig onderwijs en internationale uitwisseling.
 Nederlandse Taalunie
 De
				 Nederlandse Taalunie is de verdragsorganisatie waarin Nederland, Vlaanderen en
				 Suriname samenwerken op het gebied van de Nederlandse taal. Ze ondersteunt het
				 leren van het Nederlands in het buitenland, bewaakt de kwaliteit daarvan en
				 organiseert zomercursussen voor buitenlanders die Nederlands doceren of willen
				 (blijven) spreken. Het Comité van Ministers zal in het najaar van 2014 nadere
				 besluiten nemen over een voorgenomen taakstelling op de financiële middelen
				 van de Taalunie.
 Europa College Brugge
 Het Europa College te Brugge is een postuniversitaire opleiding voor
				 onderzoek naar Europese eenwording, gefinancierd door de Europese Commissie en
				 de EU-Lidstaten.
 Unesco
 Dit betreft de
				 deelname aan diverse projecten in het kader van de Unesco.
 OESO CERI
 OESO CERI
				 betreft de deelname aan diverse onderwijsprojecten en -onderzoeken in het kader
				 van het Centre for Educational Research and Innovation (CERI), onderdeel van de
				 OESO.
 Fulbright Center
 Het
				 Fulbright Center verzorgt mobiliteitsprogramma’s voor het hoger onderwijs via
				 beurzen voor uitwisseling met de Verenigde Staten (met bijdragen van de
				 Amerikaanse regering).
 Cultural Contact Point
 Het Cultural Contact Point geeft advies over de subsidieregelingen van het
				 EU-cultuurprogramma en biedt begeleiding bij het doen van een aanvraag. Het is
				 een uitvoerend orgaan ten behoeve van het EU-Cultuurprogramma en ondergebracht
				 bij het Dutch Centre for International Cultural Cooperation (DCICC), voorheen
				 de Stichting Internationale Culturele Activiteiten (SICA).
 Stichting Ons Erfdeel
 De
				 Vlaams-Nederlandse vereniging Ons Erfdeel wil de cultuur van Vlaanderen en
				 Nederland in het buitenland bekend maken en de culturele samenwerking tussen de
				 Nederlandssprekenden bevorderen, onder meer met behulp van het tijdschrift Ons
				 Erfdeel en het Engelstalige Jaarboek The Low Countries.
 Nationaal Agentschap Erasmus+ Onderwijs
				 & Training
 Het Agentschap is belast met het beheer en de
				 uitvoering in Nederland van het EU programma Erasmus+. Het Nationaal Agentschap
				 Erasmus+ Onderwijs & Training is de opvolger van het voormalige Agentschap
				 Leven Lang Leren.
 Programma's Rijksdienst voor Ondernemend
				 Nederland (voorheen Agentschap NL)
 De Rijksdienst voerde in
				 opdracht van OCW verschillende programma’s uit, die een verbinding hebben
				 gelegd tussen (met name het middelbaar) beroepsonderwijs en de internationale
				 arbeidsmarkt. Als gevolg van de opgelegde subsidietaakstelling worden geen
				 nieuwe opdrachten meer aan de Rijksdienst verstrekt.
 Incidentele EU-programma’s en
				 activiteiten
 Dit betreft middelen gereserveerd voor incidentele
				 activiteiten en verplichtingen in het kader van de EU en deelname aan
				 EU-programma’s, welke bij het opstellen van de begroting niet zijn te
				 voorzien.
 Bijdragen aan andere
				 begrotingshoofdstukken
 Vlaams-Nederlands Huis De
				 Buren
 Het Vlaams-Nederlands Huis De Buren is in 2004 opgericht
				 door de Nederlandse en Vlaamse regering als een culturele organisatie met als
				 doel ruimte voor debat en reflectie (subsidiëring vindt plaats via
				 begrotingshoofdstuk V (Buitenlandse Zaken)).
 
 
 Internationale uitgaven OCW-breed
 
 Het vergroten van internationale mobiliteit en
					 grensoverschrijdende samenwerking tussen instellingen dient ter ondersteuning
					 en versterking van de kwaliteit van de onderwijs-, cultuur- en
					 wetenschapsbeoefening in Nederland én ter versterking van de Nederlandse
					 positie op die terreinen in de wereld. Het is een doelstelling die nauw
					 verweven is met de specifieke beleidsdoelstellingen op elk der onderscheiden
					 terreinen. De daarbij behorende internationale uitgaven zijn dan ook
					 grotendeels ondergebracht bij de onderscheiden beleidsartikelen in de
					 begroting. Het hier geboden overzicht betreft een samenvattend overzicht van de
					 totale internationale uitgaven van OCW per beleidsartikel (tabel 8.2), met
					 daaraan gekoppeld een overzicht van de onderdelen van die uitgaven, die deel
					 uit maken van de zogenoemde Homogene Groep Internationale Samenwerking (HGIS),
					 gecoördineerd door het Ministerie van Buitenlandse Zaken (tabel 8.3).
 
 
 Tabel 8.2: Internationale uitgaven OCW
					 (x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Primair onderwijs (artikel 1)
 
 
 22.015
 
 
 16.755
 
 
 15.962
 
 
 15.962
 
 
 12.662
 
 
 12.662
 
 
 12.662
 
 
 
 
 Voortgezet onderwijs (artikel 3)
 
 
 4.179
 
 
 3.696
 
 
 2.947
 
 
 2.947
 
 
 2.957
 
 
 2.957
 
 
 2.957
 
 
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie (artikel 4)
 
 
 1.181
 
 
 820
 
 
 340
 
 
 340
 
 
 340
 
 
 340
 
 
 340
 
 
 
 
 Hoger beroepsonderwijs (artikel 6)
 
 
 3.453
 
 
 3.155
 
 
 3.155
 
 
 3.155
 
 
 2.858
 
 
 2.858
 
 
 2.858
 
 
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs (artikel 7)
 
 
 72.759
 
 
 67.620
 
 
 65.787
 
 
 64.559
 
 
 60.476
 
 
 60.476
 
 
 60.476
 
 
 
 
 Internationaal beleid (artikel 8)
 
 
 15.704
 
 
 13.642
 
 
 11.235
 
 
 11.099
 
 
 11.120
 
 
 11.120
 
 
 10.520
 
 
 
 
 Studiefinanciering (artikel 11)
 
 
 68.783
 
 
 70.000
 
 
 70.000
 
 
 70.000
 
 
 70.000
 
 
 70.000
 
 
 70.000
 
 
 
 
 Cultuur (artikel 14)
 
 
 16.867
 
 
 15.996
 
 
 13.622
 
 
 15.074
 
 
 15.190
 
 
 15.690
 
 
 13.690
 
 
 
 
 Media (artikel 15)
 
 
 456
 
 
 147
 
 
 147
 
 
 147
 
 
 147
 
 
 147
 
 
 147
 
 
 
 
 Onderzoek en wetenschappen (artikel 16)
 
 
 91.438
 
 
 92.426
 
 
 90.826
 
 
 90.826
 
 
 89.326
 
 
 88.076
 
 
 88.076
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 296.835
 
 
 
 
 284.257
 
 
 
 
 274.021
 
 
 
 
 274.109
 
 
 
 
 265.076
 
 
 
 
 264.326
 
 
 
 
 261.726
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 De uitgaven
				 in de tabel zijn – waar nodig en relevant – toegelicht bij de betreffende
				 beleidsartikelen.
 Voor artikel 11 geldt dat de uitgaven voor
				 internationale studiefinanciering niet afzonderlijk worden geraamd, maar
				 meelopen in de uitgavenramingen). De gegeven bedragen zijn indicatief.
 
 Tabel 8.3: Homogene groep internationale samenwerking
					 (€ 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Hoger beroepsonderwijs (artikel 6)
 
 
 3.453
 
 
 3.155
 
 
 3.155
 
 
 3.155
 
 
 2.858
 
 
 2.858
 
 
 2.858
 
 
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs (artikel 7)
 
 
 58.369
 
 
 54.338
 
 
 54.647
 
 
 54.646
 
 
 49.910
 
 
 49.910
 
 
 49.910
 
 
 
 
 Internationaal beleid (artikel 8)
 
 
 848
 
 
 1.045
 
 
 1.039
 
 
 1.039
 
 
 1.039
 
 
 1.039
 
 
 1.039
 
 
 
 
 Cultuur (artikel 14)
 
 
 5.566
 
 
 5.566
 
 
 4.566
 
 
 4.566
 
 
 4.566
 
 
 4.566
 
 
 4.566
 
 
 
 
 Onderzoek en wetenschappen (artikel 16)
 
 
 640
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 454
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 68.876
 
 
 
 
 64.558
 
 
 
 
 63.861
 
 
 
 
 63.860
 
 
 
 
 58.827
 
 
 
 
 58.827
 
 
 
 
 58.827
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 De uitgaven
				 op de Homogene Groep Internationale Samenwerking maken deel uit van de uitgaven
				 opgenomen in tabel 8.2 «Internationale uitgaven OCW». Ook deze uitgaven zijn
				 op onderdelen verlaagd als gevolg van aanpassingen in het kader van het Bruto
				 Nationaal Product (BNP) en van een taakstelling op de HGIS-middelen, die door
				 het Ministerie van Buitenlandse Zaken is uitgevoerd.
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 9)
 
 
 Artikel
 
 
 9.
 ARBEIDSMARKT- EN PERSONEELSBELEID
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 De kwaliteit van het onderwijs wordt gewaarborgd
					 door de beschikbaarheid van voldoende personeel van voldoende kwaliteit voor
					 alle onderwijsdeelnemers.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor een
					 onderwijsstelsel dat zodanig functioneert dat het onderwijs aansluit bij de
					 talenten en ambities van individuele leerlingen/studenten en bij de behoefte
					 van de maatschappij. De leraar en de schoolleider zijn daarbij cruciaal.
 
 
 Financieren: De
				 Minister draagt bij aan het lerarenbeleid op scholen door het
				 financieren van de onderwijssectoren voor een
				 betere beloning van docenten en van projecten op het gebied van arbeidsmarkt-
				 en personeelsbeleid. Dit via aanvullende bekostiging, subsidies en
				 opdrachten.
 
 Stimuleren: De Minister is
				 verantwoordelijk voor de uitvoering van directe stimuleringsmaatregelen ten
				 behoeve van de ontwikkeling van de kwaliteit en professionaliteit van docenten
				 en het bijdragen aan een aantrekkelijk beroep. Dit door middel van het in 2007
				 uitgebrachte actieplan
				 «LeerKracht van
				 Nederland», het in mei 2011 uitgebrachte actieplan
				 «Leraar 2020, een krachtig beroep»! en de
				 in oktober 2013 opgestelde
				 «Lerarenagenda 2013–2020: de leraar maakt het
				 verschil» en de op basis daarvan met belanghebbenden afgesloten
				 convenanten en bestuursakkoorden.
 
 Regisseren:
				 De Minister draagt verantwoordelijkheid voor het borgen van de
				 onderwijskwaliteit van scholen. Om deze verantwoordelijkheid waar te maken
				 levert zij een bijdrage aan het zorgen voor voldoende docenten van voldoende
				 kwaliteit. Zij doet dat door wetten en regels uit te vaardigen voor goed
				 bestuur, door een dialoog te voeren met en toezicht te houden op
				 belanghebbenden, en zo nodig actief regie te voeren.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 De indicatoren voor het arbeidsmarkt- en
					 personeelsbeleid worden beschreven in de beleidsagenda en in
					 Trends in Beeld 2014.
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen op het gebied van
					 Leraren worden beschreven in de beleidsagenda.
 
 Aanvullend hierop kan worden vermeld dat in de
				 zomer van 2013 een interactief proces is georganiseerd met leraren,
				 schoolleiders, opleiders, bestuurders en initiatiefnemers van diverse
				 innovatieve bewegingen om de
				 Lerarenagenda
				 op te stellen en te presenteren. De Lerarenagenda is leidend in het
				 lerarenbeleid tot en met 2020. Het doel is om de kwaliteit van leraren en
				 daarmee de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren. Er zijn ambities
				 geformuleerd op het vlak van de kwaliteit en het opleidingsniveau van leraren
				 en de beroepsgroep, een beter HRM-beleid van scholen, de begeleiding van
				 startende leraren, de kwaliteit en flexibiliteit van lerarenopleidingen en de
				 kwaliteit van de instroom van lerarenopleidingen. Over de voortgang van de
				 Lerarenagenda wordt de komende jaren periodiek gerapporteerd.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 9.1 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 9
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 366.525
 
 
 
 
 235.610
 
 
 
 
 257.146
 
 
 
 
 249.496
 
 
 
 
 298.177
 
 
 
 
 164.364
 
 
 
 
 138.683
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 343.509
 
 
 
 
 378.601
 
 
 
 
 249.541
 
 
 
 
 249.496
 
 
 
 
 298.177
 
 
 
 
 164.364
 
 
 
 
 138.683
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 
 95,2%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 156.953
 
 
 
 
 161.634
 
 
 
 
 24.168
 
 
 
 
 31.526
 
 
 
 
 154.939
 
 
 
 
 21.856
 
 
 
 
 1.175
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Hoofdbekostiging
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 6.914
 
 
 
 
 126.793
 
 
 
 
 – 6.012
 
 
 
 
 – 26.428
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Beloning LeerKracht
								 lumpsum po/vo/bve
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 6.914
 
 
 126.793
 
 
 – 6.012
 
 
 – 26.428
 
 
 
 
 •
 
 
 Prestatiebox
 
 
 
 33.700
 
 
 
 
 33.700
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Professionalisering
								 po/vo/bve
 
 
 33.700
 
 
 33.700
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 •
 
 
 Aanvullende bekostiging
 
 
 
 123.253
 
 
 
 
 127.934
 
 
 
 
 24.168
 
 
 
 
 24.612
 
 
 
 
 28.146
 
 
 
 
 27.868
 
 
 
 
 27.603
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Functiemix VO
								 Randstadregio's
 
 
 61.089
 
 
 61.384
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Salarismix MBO
								 Randstadregio's
 
 
 40.906
 
 
 41.153
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Tegemoetkoming
								 kosten opleidingsscholen
 
 
 15.760
 
 
 20.163
 
 
 24.168
 
 
 24.612
 
 
 28.146
 
 
 27.868
 
 
 27.603
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 G.O.- en
								 vakbondsfaciliteiten po
 
 
 5.498
 
 
 5.234
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 161.865
 
 
 
 
 193.594
 
 
 
 
 198.125
 
 
 
 
 197.094
 
 
 
 
 126.867
 
 
 
 
 124.137
 
 
 
 
 124.137
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Lerarenbeurs/zij-instroom
 
 
 85.810
 
 
 107.700
 
 
 123.200
 
 
 119.500
 
 
 116.500
 
 
 116.500
 
 
 116.500
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Impuls
								 lerarentekorten vo en wetenschap en techniek pabo
 
 
 7.366
 
 
 19.334
 
 
 27.300
 
 
 36.300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Versterking
								 samenwerking lerarenopleidingen en scholen
 
 
 15.510
 
 
 18.300
 
 
 17.100
 
 
 17.100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Verankering
								 academische opleidingsschool
 
 
 2.530
 
 
 2.665
 
 
 2.640
 
 
 1.590
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 InnovatieImpuls
								 Onderwijs (IIO)
 
 
 4.883
 
 
 3.000
 
 
 1.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Arbeidsmarkt-/kennisactiviteiten po
 
 
 2.230
 
 
 2.230
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderwijscoöperatie
 
 
 2.900
 
 
 2.935
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Open Universiteit
								 (LOOK)
 
 
 14.412
 
 
 1.937
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Promotiebeurs voor
								 leraren
 
 
 6.803
 
 
 7.900
 
 
 7.625
 
 
 6.750
 
 
 3.375
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Projecten
								 professionalisering
 
 
 1.079
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Projecten regionale
								 arbeidsmarktproblematiek
 
 
 5.356
 
 
 7.600
 
 
 5.000
 
 
 5.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Caribisch
								 Nederland
 
 
 2.097
 
 
 2.097
 
 
 2.097
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overige
								 projecten
 
 
 10.889
 
 
 15.896
 
 
 7.218
 
 
 5.509
 
 
 2.047
 
 
 2.692
 
 
 2.692
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 9.571
 
 
 
 
 8.047
 
 
 
 
 21.092
 
 
 
 
 14.847
 
 
 
 
 10.347
 
 
 
 
 12.347
 
 
 
 
 7.347
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Onderzoek, ramingen
								 en communicatie
 
 
 5.081
 
 
 4.047
 
 
 3.847
 
 
 3.747
 
 
 3.447
 
 
 3.447
 
 
 3.447
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Leraren- en
								 schoolleidersregisters
 
 
 4.490
 
 
 4.000
 
 
 17.245
 
 
 11.100
 
 
 6.900
 
 
 8.900
 
 
 3.900
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 7.173
 
 
 
 
 7.362
 
 
 
 
 6.156
 
 
 
 
 6.029
 
 
 
 
 6.024
 
 
 
 
 6.024
 
 
 
 
 6.024
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering
								 Onderwijs
 
 
 7.173
 
 
 7.362
 
 
 6.156
 
 
 6.029
 
 
 6.024
 
 
 6.024
 
 
 6.024
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 7.947
 
 
 
 
 7.964
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Stichting
								 Vervangingsfonds/Bedrijfs-gezondheid
 
 
 7.947
 
 
 7.964
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 8.576
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor artikel 9 is in 2015
					 95,2% juridisch verplicht.
 
 
 Bekostiging: het
				 beschikbare budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht op grond van een
				 gepubliceerde bekostigingsregeling en bestemd voor betalingen aan
				 samenwerkingsverbanden.
 
 Subsidies: van het
				 beschikbare budget is in 2015 98% juridisch verplicht. Dit betreft subsidies te
				 verstrekken op grond van gepubliceerde subsidieregelingen en individuele
				 subsidies die voorafgaand aan het jaar worden verleend. De overige 2% van het
				 budget is beleidsmatig verplicht. Dit ten behoeve van een aantal
				 beleidsprioriteiten van het kabinet waaronder de professionalisering
				 onderwijspersoneel en de impuls lerarentekorten vo. Deze worden in de loop van
				 2015 juridisch verplicht.
 
 Opdrachten: van
				 het beschikbare budget is in 2015 70% juridisch verplicht op grond van in 2014
				 of eerder gesloten overeenkomsten voor onderzoek en de registers. Dit betreft
				 divers onderzoek in het kader van de arbeidsmarkt en de beheerskosten voor de
				 leraren- en schoolleidersregisters. Het resterende deel van het budget is
				 beleidsmatig verplicht om de beleidsprioriteiten van het kabinet op het terrein
				 van leraren (professionalisering onderwijspersoneel en aansluiting onderwijs op
				 behoefte arbeidsmarkt) verder te ondersteunen. Ervaringscijfers laten zien dat
				 in de loop van het jaar dit resterende deel van het budget juridisch wordt
				 verplicht.
 
 Bijdragen aan agentschappen:
				 het budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht op basis van
				 managementafspraken tussen het bestuursdepartement en de uitvoeringsorganisatie
				 DUO voor dat jaar.
 
 
 Toelichting op de instrumenten
 
 Hoofdbekostiging
 
 Beloning LeerKracht
				 lumpsum
 De investeringen in beloning van het
				 onderwijspersoneel, ter verbetering van de arbeidsmarktpositie, voorvloeiend
				 uit het convenant LeerKracht van Nederland, worden
				 doorgezet. De middelen zijn naar de onderwijsartikelen overgeboekt (artikelen
				 1, 3, 4 en 6 voor respectievelijk po, vo, mbo en hbo) en worden aan de lumpsum
				 van de instellingen van deze sectoren toegevoegd.
 Prestatiebox
 Professionalisering po, vo en
				 mbo
 Voor de verdere verbetering van de professionele kwaliteit
				 van leraren en schoolleiders in het po, vo en mbo worden jaarlijks extra
				 middelen ter beschikking gesteld. Hierover zijn afspraken gemaakt in de met de
				 sectorraden afgesloten Bestuursakkoorden. De middelen zijn naar de sectoren
				 overgeboekt en opgenomen in de prestatieboxen van die sectoren. Voor po
				 (artikel 1) betreft het € 70 miljoen, voor vo (artikel 3) € 42 miljoen en
				 voor het mbo (artikel 4) € 34 miljoen.
 Aanvullende bekostiging
 Functiemix vo/Salarismix mbo
				 Randstadregio’s
 In de sectoren vo en mbo zijn aanvullend op
				 de in de lumpsum op te nemen beloningsmaatregelen afspraken gemaakt over de
				 versterking van de functie-/salarismix in de zogenaamde Randstadregio’s. Hier
				 kennen scholen een grotere beloningsachterstand ten opzichte van de
				 marktsector, een grotere arbeidsmarktproblematiek en (een optelsom van)
				 grootstedelijke problemen. De middelen zijn vanaf 2015 naar de sectoren vo
				 (artikel 3 € 61 miljoen) en mbo (artikel 4 € 41 miljoen) overgeboekt en
				 worden op grond van een Ministeriële regeling in aanvulling op de lumpsum
				 verstrekt aan instellingen in deze regio’s.
 Tegemoetkoming kosten
				 opleidingsscholen
 Om de samenwerking tussen lerarenopleidingen
				 en het afnemend veld te verbeteren zijn 55 opleidingsscholen
				 (samenwerkingsverbanden van één of meer lerarenopleidingen met één of meer
				 scholen voor po, vo en mbo) erkend. Zij ontvangen jaarlijks bekostiging om
				 gezamenlijk leraren op de werkplek op te leiden. Vanuit het sectorakkoord vo
				 2014–2017 is vanaf 2015 de 1e tranche van extra middelen (€ 4
				 miljoen) beschikbaar om een kwaliteitsimpuls te geven aan de
				 opleidingsinfrastructuur van de vo-scholen die deelnemen in een
				 opleidingsschool.
 G.O.- en vakbondsfaciliteiten
				 po
 Het bedrag voor de G.O.- en vakbondsfaciliteiten is vanaf
				 2015 overgeboekt naar de sector po (artikel 1).
 Subsidies
 
 Voor het stimuleren en realiseren van het
					 lerarenbeleid worden subsidies verstrekt (zie de subsidiebijlage voor het
					 totaaloverzicht). De belangrijkste hiervan zijn de lerarenbeurs/zij-instroom,
					 versterking samenwerking lerarenopleidingen en scholen en de impuls
					 lerarentekorten vo en wetenschap en techniek pabo.
 De lerarenbeurs –
					 voor zowel opleidingskosten als de vervangingskosten tijdens het studieverlof
					 – wordt ingezet voor geaccrediteerde bachelor- en masteropleidingen ter
					 verkrijging van hogere kwalificaties voor leraren in het po, vo, mbo en hbo. De
					 zij-instroom voorziet in een subsidie voor de opleiding en begeleiding van
					 zij-instromers in het po, vo en mbo.
 Met de impulssubsidie
					 samenwerking lerarenopleidingen en scholen 2013–2016 wordt de samenwerking
					 versterkt tussen lerarenopleidingen en scholen in het po, vo en mbo. Het gaat
					 daarbij om de samenwerking in het algemeen en in het bijzonder op de
					 onderwijsthema’s: omgaan met verschillen, opbrengstgericht werken,
					 begeleiding beginnende leraren, ouderbetrokkenheid en pesten. Een betere
					 samenwerking tussen lerarenopleidingen en scholen (afnemend veld) zorgt ervoor
					 dat startende leraren effectiever zijn in de beroepspraktijk en voorkomt
					 onnodige uitval. Aan 61 samenwerkingsverbanden wordt hiervoor subsidie
					 verstrekt. De Impuls lerarentekorten vo en wetenschap en techniek pabo is
					 gericht op twee afzonderlijke thema’s:
 Het sneller herkennen van
					 bètatalent op de basisschool (beter borgen wetenschap en techniek in
					 kennisbasis/curriculum primair onderwijs en pabo’s);
 Het vergroten
					 van het aantal universitair opgeleide leraren in het voortgezet onderwijs, in
					 het bijzonder leraren bètavakken en talen, om daarmee het voorspelde
					 lerarentekort af te wenden (educatieve minor, trajecten voor zij-instromers,
					 Eerst de Klas en versterken verbinding scholen/bedrijven door stages en
					 gastlessen).
 
 Opdrachten
 Onderzoek, ramingen en
				 communicatie
 Ter ondersteuning, monitoring en evaluatie van het
				 beleid wordt expertise op het terrein van communicatie, onderzoek en het maken
				 van ramingen ingehuurd.
 Daarnaast worden voor de ontwikkeling, het
				 beheer en het onderhoud van de leraren- en schoolleidersregisters opdrachten
				 uitgezet.
 Bijdrage aan agentschappen
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de uitvoeringsorganisatie van het
				 Ministerie van OCW. Ze levert producten en diensten op het terrein van
				 bekostiging van instellingen, financiering van studenten en
				 informatievoorziening. Het betreft het aandeel in de uitvoeringskosten van DUO
				 voor dit begrotingsartikel.
 Bijdrage aan ZBO’s/RWT’s
 Stichting
				 Vervangingsfonds/Bedrijfsgezondheid
 Via deze bekostiging
				 investeert OCW in het arbeidsomstandighedenbeleid, (ziekte) verzuimbeleid en
				 re-integratiebeleid (AVR-taken) in de sector po. Voor de overige sectoren loopt
				 dit via de lumpsumbekostiging, voor de sector po zal dit op korte termijn ook
				 geschieden. Vooruitlopend daarop zijn de middelen vanaf 2015 overgeboekt naar
				 de sector po (artikel 1).
 Overzichtsconstructie intensiveringen
				 onderwijs
 
 Hierna volgt een tabel, waarin de investeringen zijn
					 opgenomen waarover in het sectorakkoord VO respectievelijk de bestuursakkoorden
					 PO en MBO afspraken zijn gemaakt. Het betreft onder andere middelen uit de
					 Regeerakkoorden Rutte I en II, het Begrotingsakkoord 2013 en de
					 Begrotingsafspraken 2014. Om een volledig beeld te schetsen, is er voor gekozen
					 om ook de oploop in de desbetreffende investeringen op te nemen, ook al komen
					 deze tranchegewijs beschikbaar op de begroting van OCW.
 In de tabel is
					 aangegeven met welke instrumenten de middelen voor de scholen beschikbaar komen
					 en voor welke doelen de middelen kunnen worden ingezet. Binnen de afspraken in
					 de sectorakkoorden is het aan de instellingen zelf om, afhankelijk van de eigen
					 situatie, te bepalen aan welke doelen de middelen worden besteed. In het mbo is
					 een klein deel van de middelen voorwaardelijk: op basis van het oordeel over
					 het excellentiedeel van het kwaliteitsplan van de instelling, wordt bepaald of
					 de instelling de middelen voor excellentie ontvangt.
 De middelen komen
					 voor het merendeel terecht in de klas. Beoogd is het zwaartepunt van de
					 afspraken te leggen bij de professionalisering van de leraar en instructeur. De
					 resultaten van de extra investeringen worden zichtbaar gemaakt via de
					 indicatoren die zijn opgenomen in de beleidsagenda en de begrotingsartikelen.
					 Het gaat om totale bedragen, inclusief het aandeel groen onderwijs.
 
 
 Tabel 9.2 Investeringen in sector-/bestuursakkoorden
					 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 Investeringen in het primair onderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Prestatiebox 
 
 
 
 128
 
 
 151
 
 
 223
 
 
 263
 
 
 
 
 –
 
 
 professionalisering leraren, schoolleiders en
							 bestuurders
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 aanpak toptalenten en bewegingsonderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 duurzame kwaliteitsverbetering
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 brede vorming (cultuur, wetenschap en techniek)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lumpsum
 
 
 
 138
 
 
 138
 
 
 142
 
 
 142
 
 
 
 
 –
 
 
 cao afspraak begeleiding startende leraar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 cao afspraak professionele ontwikkeling leraren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 werkdrukvermindering door conciërges en
							 klassenassistenten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 verminderen zittenblijven
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidie
 
 
 
 33
 
 
 35
 
 
 39
 
 
 39
 
 
 
 
 –
 
 
 verhoging budget lerarenbeurs en extra
							 vervangingsvergoeding
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Implementatie, ICT, verbeterscholen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal PO
 
 
 
 
 299 
 
 
 
 
 324 
 
 
 
 
 404 
 
 
 
 
 444 
 
 
 
 
 
 
 Investeringen in het voortgezet onderwijs
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Prestatiebox 
 
 
 
 177
 
 
 203
 
 
 274
 
 
 302
 
 
 
 
 –
 
 
 professionalisering leraren, schoolleiders en
							 bestuurders
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 aanpak toptalenten
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 opbrengstgericht werken
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 cofinanciering aanpak continu verbeteren
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 meer masters voor de klas
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lumpsum
 
 
 
 25
 
 
 29
 
 
 29
 
 
 29
 
 
 
 
 –
 
 
 werkdrukvermindering door inzet klassenassistenten
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 (academische)opleidingsscholen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidie
 
 
 
 36
 
 
 43
 
 
 36
 
 
 38
 
 
 
 
 – 
 
 
 verhoging budget lerarenbeurs en extra
							 vervangingsvergoeding
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 verminderen zittenblijven
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 implementatie en ICT-ondersteuning
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal VO
 
 
 
 
 238 
 
 
 
 
 275 
 
 
 
 
 339 
 
 
 
 
 369 
 
 
 
 
 
 
 Investeringen in het middelbaar en beroepsonderwijs en
							 volwasseneneducatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Investeringsdeel kwaliteitsafspraken MBO
 
 
 
 195
 
 
 187
 
 
 190
 
 
 190
 
 
 
 
 –
 
 
 professionalisering leraren en schoolleiders
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 taal en rekenen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 professionalisering examenfunctionarissen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 excellentie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Resultaatafhankelijk deel kwaliteitsafspraken
 
 
 
 37
 
 
 136
 
 
 211
 
 
 211
 
 
 
 
 –
 
 
 studiesucces
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 beroepspraktijkvorming
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 voortijdig schoolverlaten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal MBO
 
 
 
 
 231 
 
 
 
 
 322 
 
 
 
 
 400 
 
 
 
 
 400 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
							 investeringen 
 
 
 
 
 768 
 
 
 
 
 921 
 
 
 
 
 1.143 
 
 
 
 
 1.213 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 11)
 
 
 Artikel
 
 
 11.
 STUDIEFINANCIERING
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het stelsel van studiefinanciering biedt studenten
					 in het hoger onderwijs en deelnemers in de beroepsopleidende leerweg (vanaf 18
					 jaar) de financiële mogelijkheden om in Nederland en daarbuiten onderwijs te
					 kunnen volgen.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor de
					 doeltreffende en doelmatige werking van het stelsel van studiefinanciering,
					 zoals geregeld in de Wet studiefinanciering 2000.
 
 
 Financieren: De
				 Minister financiert het stelsel waarbij de financiële toegankelijkheid is
				 gewaarborgd: er zijn geen onoverkomelijke financiële belemmeringen om te gaan
				 studeren. Tegelijkertijd wordt recht gedaan aan het principe dat studeren ook
				 een investering door de student zelf is. Tevens wordt recht gedaan aan de
				 bijdrage die ouders daaraan kunnen leveren.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 Voor indicatoren over studiefinanciering wordt
					 verwezen naar
					 Trends in Beeld 2014.
 
 
 Tabel 11.1 Normbedragen studiefinanciering 2014 per maand
					 in euro's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Normbedragen ho
 
 
 Normbedragen mbo/bol
 
 
 
 
 
 Uitwonend
 
 
 Thuiswonend
 
 
 
 Uitwonend
 
 
 Thuiswonend
 
 
 
 
 
 
 Basisbeurs
 
 
 € 279,14
 
 
 € 100,25
 
 
 Basisbeurs
 
 
 € 257,93
 
 
 € 79,04
 
 
 
 
 Aanvullende beurs
 
 
 € 258,35
 
 
 € 237,46
 
 
 Aanvullende beurs
 
 
 € 344,98
 
 
 € 324,10
 
 
 
 
 Maximaal leenbedrag
 
 
 € 295,73
 
 
 € 295,73
 
 
 Maximaal leenbedrag
 
 
 € 172,17
 
 
 € 172,17
 
 
 
 
 Collegegeldkrediet
 
 
 € 152,92
 
 
 € 152,92
 
 
 Collegegeldkrediet
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 € 986,14 
 
 
 
 
 € 786,36 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 € 775,08 
 
 
 
 
 € 575,31 
 
 
 
 
 
 
 peildatum 1 januari 2014
 
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen op het terrein van
					 studiefinanciering worden beschreven in de beleidsagenda.
 
 Studievoorschot
 In mei
				 2014 is er een politiek akkoord gesloten over wijzigingen in de
				 studiefinanciering. Door invoering van een studievoorschot in de vorm van een
				 lening met een terugbetaalregeling tegen sociale voorwaarden voor alle
				 studenten in het hoger onderwijs en een verhoging van de aanvullende beurs voor
				 studenten van minder draagkrachtige ouders, maakt dit akkoord het mogelijk dat
				 iedereen in Nederland die wil studeren, ook kan studeren.
 
 Tegelijkertijd komt er door deze maatregelen geld
					 vrij op de begroting om te investeren in de toegankelijkheid en kwaliteit van
					 het hoger onderwijs en aan hoger onderwijs gerelateerd onderzoek.
 Ook
					 bevat het akkoord maatregelen om het leven lang leren in Nederland te
					 stimuleren, zoals uitbreiding van de groep naar 30+ met de mogelijkheden voor
					 het verkrijgen van collegegeldkrediet. Daarnaast wordt de bijverdiengrens in de
					 studiefinanciering afgeschaft.
 
 De OV-kaart
 De OV-kaart
				 voor studenten blijft behouden. Uiterlijk per 1 januari 2017 krijgen ook
				 minderjarige deelnemers in de beroepsopleidende leerweg (bol) recht op de
				 reisvoorziening.
 De OV-bedrijven en de overheid zullen, in
				 samenwerking met de onderwijsinstellingen en studenten, bezien hoe de
				 onderwijstijden en reizen van studenten beter kunnen worden gespreid over de
				 dag, zodat de huisvesting van instellingen beter benut kan worden en de spits
				 in het openbaar vervoer kan worden ontzien.
 Programma Vernieuwing
				 Studiefinanciering
 Voor de uitvoering van het nieuwe stelsel
				 wordt op dit moment in het Programma Vernieuwing Studiefinanciering (PVS)
				 geïnvesteerd in de vernieuwing van de huidige verouderde uitvoeringssystemen
				 bij de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). Dit gaat gepaard met de vernieuwing
				 van de corresponderende processen en organisatiedelen. PVS zal uiteindelijk de
				 basis vormen voor een toekomstvaste en efficiëntere uitvoering. De invoering
				 van PVS is naar verwachting begin 2016.
 Versterking handhaving
				 studiefinanciering
 In lijn met de rijksbrede aanpak van fraude
				 worden voor enkele specifieke onderdelen van de studiefinanciering aanvullende
				 maatregelen
				 getroffen om fraude en misbruik krachtig tegen te gaan. Met name wordt de
				 handhaving versterkt ten aanzien van buitenlandse studenten die in Nederland
				 komen studeren en Nederlandse (ex-)studenten die naar het buitenland
				 vertrekken. Het betreft verbetering van de voorlichting, een investering in
				 fraudedetectie en uitbreiding van al bestaande controles.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 11.2 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit artikel 11 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 4.150.351
 
 
 
 
 4.919.618
 
 
 
 
 4.246.402
 
 
 
 
 4.654.404
 
 
 
 
 4.797.345
 
 
 
 
 4.863.739
 
 
 
 
 4.927.007
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 4.150.351
 
 
 
 
 4.919.618
 
 
 
 
 4.246.402
 
 
 
 
 4.654.404
 
 
 
 
 4.797.345
 
 
 
 
 4.863.739
 
 
 
 
 4.927.007
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 100,0%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdracht
 
 
 
 
 2.446.647
 
 
 
 
 3.060.505
 
 
 
 
 2.214.066
 
 
 
 
 2.340.172
 
 
 
 
 2.193.552
 
 
 
 
 2.065.351
 
 
 
 
 1.903.267
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Basisbeurs
 
 
 1.226.945
 
 
 1.340.662
 
 
 1.224.947
 
 
 871.683
 
 
 667.354
 
 
 503.869
 
 
 300.197
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Gift (R)
 
 
 1.001.245
 
 
 1.012.764
 
 
 1.053.070
 
 
 1.116.036
 
 
 1.166.952
 
 
 1.166.262
 
 
 1.171.760
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Prestatiebeurs (NR)
 
 
 225.700
 
 
 327.898
 
 
 171.877
 
 
 – 244.353
 
 
 – 499.598
 
 
 – 662.393
 
 
 – 871.563
 
 
 
 
 •
 
 
 Aanvullende beurs
 
 
 616.914
 
 
 670.918
 
 
 690.044
 
 
 741.451
 
 
 759.498
 
 
 782.710
 
 
 808.121
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Gift (R)
 
 
 528.140
 
 
 541.468
 
 
 579.416
 
 
 616.157
 
 
 640.098
 
 
 661.135
 
 
 683.613
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Prestatiebeurs (NR)
 
 
 88.774
 
 
 129.450
 
 
 110.628
 
 
 125.294
 
 
 119.400
 
 
 121.575
 
 
 124.508
 
 
 
 
 •
 
 
 Reisvoorziening
 
 
 450.303
 
 
 836.935
 
 
 135.506
 
 
 585.949
 
 
 644.970
 
 
 665.537
 
 
 692.208
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bijdrage aan vervoerbedrijven (R)
 
 
 681.165
 
 
 1.132.659
 
 
 414.922
 
 
 855.574
 
 
 907.328
 
 
 928.829
 
 
 955.118
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Gift (R)
 
 
 541.148
 
 
 533.061
 
 
 577.661
 
 
 613.862
 
 
 644.127
 
 
 665.460
 
 
 693.431
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Prestatiebeurs (R)
 
 
 – 772.010
 
 
 – 828.785
 
 
 – 857.077
 
 
 – 883.487
 
 
 – 906.485
 
 
 – 928.753
 
 
 – 956.341
 
 
 
 
 •
 
 
 Overige uitgaven
 
 
 152.485
 
 
 211.990
 
 
 163.569
 
 
 141.089
 
 
 121.730
 
 
 113.235
 
 
 102.741
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overige uitgaven relevant (R)
 
 
 103.700
 
 
 115.096
 
 
 117.242
 
 
 119.259
 
 
 121.197
 
 
 123.014
 
 
 124.928
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overige uitgaven niet-relevant (NR)
 
 
 48.785
 
 
 96.894
 
 
 46.327
 
 
 21.830
 
 
 533
 
 
 – 9.779
 
 
 – 22.187
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Leningen
 
 
 
 
 1.576.661
 
 
 
 
 1.735.990
 
 
 
 
 1.913.040
 
 
 
 
 2.214.932
 
 
 
 
 2.517.612
 
 
 
 
 2.715.976
 
 
 
 
 2.941.317
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Rentedragende lening (NR)
 
 
 1.434.492
 
 
 1.565.798
 
 
 1.723.876
 
 
 2.006.300
 
 
 2.300.455
 
 
 2.489.447
 
 
 2.705.850
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Collegegeldkrediet (NR)
 
 
 142.169
 
 
 170.192
 
 
 189.164
 
 
 208.632
 
 
 217.157
 
 
 226.529
 
 
 235.467
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 127.043
 
 
 
 
 123.123
 
 
 
 
 119.296
 
 
 
 
 99.300
 
 
 
 
 86.181
 
 
 
 
 82.412
 
 
 
 
 82.423
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 127.043
 
 
 123.123
 
 
 119.296
 
 
 99.300
 
 
 86.181
 
 
 82.412
 
 
 82.423
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 737.384
 
 
 
 
 770.514
 
 
 
 
 804.481
 
 
 
 
 850.159
 
 
 
 
 907.617
 
 
 
 
 969.427
 
 
 
 
 1.033.623
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Ontvangen rente en relevant hoofdsom (R)
 
 
 213.912
 
 
 228.273
 
 
 236.592
 
 
 254.654
 
 
 283.512
 
 
 316.430
 
 
 353.432
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Kortlopende vorderingen (R)
 
 
 105.077
 
 
 88.756
 
 
 88.329
 
 
 88.119
 
 
 87.733
 
 
 87.368
 
 
 85.020
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Terugontvangen hoofdsom (NR)
 
 
 418.395
 
 
 453.485
 
 
 479.560
 
 
 507.386
 
 
 536.372
 
 
 565.629
 
 
 595.171
 
 
 
 
 
 Toelichting: R = relevant, NR = niet-relevant
 
 
 
 
 Tabel 11.3 Indeling Budgettaire gevolgen van beleid naar
					 Relevant en Niet-relevant (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 relevante uitgaven:
 
 
 2.210.431
 
 
 2.629.386
 
 
 2.004.530
 
 
 2.536.701
 
 
 2.659.398
 
 
 2.698.359
 
 
 2.754.932
 
 
 
 
 niet relevante uitgaven:
 
 
 1.939.920
 
 
 2.290.232
 
 
 2.241.872
 
 
 2.117.703
 
 
 2.137.947
 
 
 2.165.379
 
 
 2.172.075
 
 
 
 
 relevante ontvangsten:
 
 
 318.989
 
 
 317.029
 
 
 324.921
 
 
 342.773
 
 
 371.245
 
 
 403.798
 
 
 438.452
 
 
 
 
 niet relevante ontvangsten:
 
 
 418.395
 
 
 453.485
 
 
 479.560
 
 
 507.386
 
 
 536.372
 
 
 565.629
 
 
 595.171
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Alle programmamiddelen zijn meerjarig 100% verplicht
					 op basis van de
					 Wet studiefinanciering 2000. Alternatieve aanwending
					 vereist wijziging van wet- en regelgeving. De geraamde DUO-uitgaven zijn
					 volledig benodigd voor de uitvoering van de Wet.
 
 Toelichting:
 Zowel voor
				 de uitgaven als de ontvangsten wordt een onderscheid gemaakt tussen relevant en
				 niet-relevant. Relevant betekent relevant voor het kader en daarmee het
				 EMU-saldo, niet relevant heeft alleen effect op de EMU-schuld. De relevante
				 uitgaven worden hoofdzakelijk gevormd door studiefinanciering die meteen als
				 gift wordt toegekend en door de omzetting van uitgekeerde prestatiebeurs in
				 gift (na behalen diploma binnen 10 jaar). Onder de niet-relevante uitgaven
				 vallen vooral de prestatiebeurs (zolang die nog niet is omgezet in een gift) en
				 rentedragende leningen. De niet-relevante ontvangsten betreffen hoofdzakelijk
				 aflossingen op de hoofdsom van rentedragende leningen. De relevante ontvangsten
				 worden vooral gevormd door de ontvangen rente op leningen.
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Inkomensoverdrachten
 
 Basisbeurs
 Een
				 basisbeurs is een algemene voorziening die er toe bijdraagt dat studenten
				 financieel in staat worden gesteld om onderwijs te volgen in Nederland en
				 daarbuiten. Door de invoering van het studievoorschot per 1 september 2015
				 vervalt de basisbeurs voor studenten in het hoger onderwijs.
 Voor
				 deelnemers in de bol niveau 1 en 2 is de basisbeurs direct een gift. Deelnemers
				 in de bol niveau 1 en 2 zijn destijds niet onder het prestatiebeursregime
				 gebracht omdat deelnemers op deze niveaus nog niet over een startkwalificatie
				 beschikken. Voor wie er niet in slaagt een startkwalificatie te halen, wordt
				 het terugbetalen van de prestatiebeurs al snel problematisch. Door het
				 beschikbaar stellen van de basisbeurs in de vorm van een gift, draagt dit bij
				 aan het wegnemen van financiële belemmeringen voor deelnemers in de bol niveau
				 1 en 2.
 Deelnemers in de bol niveau 3 en 4 hebben recht op een
				 basisbeurs onder het prestatiebeursregime. Het prestatiebeursregime geeft hen
				 een prikkel om de opleiding binnen 10 jaar na de eerst opgenomen
				 studiefinanciering met succes af te ronden.
 
 Tabel 11.4 Totaal aantal studerenden met
					 studiefinanciering (vanaf 2014 afgeronde raming)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Studerenden met
							 basisbeurs
 
 
 
 
 645.065
 
 
 
 
 669.400
 
 
 
 
 647.900
 
 
 
 
 504.800
 
 
 
 
 417.800
 
 
 
 
 328.100
 
 
 
 
 266.000
 
 
 
 
 
 bol
 
 
 229.484
 
 
 238.600
 
 
 247.000
 
 
 254.500
 
 
 252.800
 
 
 248.200
 
 
 249.700
 
 
 
 
 hbo
 
 
 277.294
 
 
 289.100
 
 
 274.000
 
 
 183.100
 
 
 129.300
 
 
 73.700
 
 
 16.300
 
 
 
 
 wo
 
 
 138.287
 
 
 141.700
 
 
 126.900
 
 
 67.200
 
 
 35.700
 
 
 6.200
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Alleen (nul)lening
 
 
 
 
 104.322
 
 
 
 
 107.800
 
 
 
 
 140.900
 
 
 
 
 293.300
 
 
 
 
 384.600
 
 
 
 
 476.900
 
 
 
 
 546.700
 
 
 
 
 
 bol
 
 
 5.409
 
 
 5.600
 
 
 5.800
 
 
 6.000
 
 
 5.900
 
 
 5.800
 
 
 5.900
 
 
 
 
 hbo
 
 
 48.277
 
 
 50.300
 
 
 69.300
 
 
 162.800
 
 
 221.800
 
 
 283.200
 
 
 344.400
 
 
 
 
 wo
 
 
 50.636
 
 
 51.900
 
 
 65.800
 
 
 124.500
 
 
 156.900
 
 
 187.900
 
 
 196.400
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 749.387
 
 
 
 
 777.200
 
 
 
 
 788.800
 
 
 
 
 798.100
 
 
 
 
 802.400
 
 
 
 
 805.000
 
 
 
 
 812.700
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 
 Deze gegevens geven een indicatie van het gebruik van
					 de regeling. Het aantal studerenden met studiefinanciering volgt het aantal
					 voltijds studerenden in het ho en de bol, maar ligt lager omdat niet iedere
					 studerende die ingeschreven is ook daadwerkelijk aanspraak heeft op
					 studiefinanciering.
 Naast de groep studerenden met een basisbeurs is
					 er een groep die geen aanspraak meer kan maken op de basisbeurs (maximale duur
					 is verbruikt), maar nog wel recht heeft op een lening en de reisvoorziening.
					 Als gevolg van de invoering van het studievoorschot vindt een verschuiving
					 plaats van het aantal studerenden met een basisbeurs naar het aantal
					 studerenden met een (nul)lening. Er zijn vanaf 2015 minder ho-studenten met een
					 basisbeurs en meer ho-studenten met alleen een (nul)lening.
 In de
					 gegevens zijn de aantallen studerenden die met meeneembare studiefinanciering
					 een volledige opleiding in het buitenland volgen opgenomen. Ter indicatie: in
					 2013 betrof dit circa 10.000 studenten in het ho en 650 in de bol.
 
 
 Tabel 11.5 Uitgaven basisbeurs gift (bedragen
					 x € 1.000) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 bol direct gift (bol 1/2 en 3/4 met diploma)
 
 
 110.606
 
 
 124.238
 
 
 129.261
 
 
 130.125
 
 
 129.109
 
 
 127.291
 
 
 125.551
 
 
 
 
 bol omzettingen prestatiebeurs in gift
 
 
 187.213
 
 
 193.309
 
 
 207.450
 
 
 222.647
 
 
 236.452
 
 
 245.701
 
 
 252.174
 
 
 
 
 ho direct gift (ho met diploma)
 
 
 4.670
 
 
 4.983
 
 
 4.981
 
 
 4.977
 
 
 5.000
 
 
 5.035
 
 
 5.071
 
 
 
 
 ho omzettingen prestatiebeurs in gift
 
 
 698.756
 
 
 690.233
 
 
 711.378
 
 
 758.287
 
 
 796.391
 
 
 788.235
 
 
 788.965
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 1.001.245
 
 
 
 
 1.012.764
 
 
 
 
 1.053.070
 
 
 
 
 1.116.036
 
 
 
 
 1.166.952
 
 
 
 
 1.166.262
 
 
 
 
 1.171.760
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 
 Tabel 11.6 Uitgaven basisbeurs prestatiebeurs (bedragen
					 x € 1.000) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 bol toekenningen
 
 
 234.212
 
 
 254.665
 
 
 260.967
 
 
 269.147
 
 
 267.498
 
 
 262.407
 
 
 265.087
 
 
 
 
 bol omzettingen
 
 
 – 187.213
 
 
 – 193.309
 
 
 – 226.940
 
 
 – 248.319
 
 
 – 262.324
 
 
 – 271.495
 
 
 – 281.628
 
 
 
 
 ho toekenningen
 
 
 925.618
 
 
 1.006.247
 
 
 932.156
 
 
 579.696
 
 
 380.741
 
 
 219.717
 
 
 72.896
 
 
 
 
 ho omzettingen
 
 
 – 746.916
 
 
 – 739.705
 
 
 – 794.305
 
 
 – 844.877
 
 
 – 885.513
 
 
 – 873.023
 
 
 – 927.918
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 225.700
 
 
 
 
 327.898
 
 
 
 
 171.878
 
 
 
 
 – 244.353
 
 
 
 
 – 499.598
 
 
 
 
 – 662.394
 
 
 
 
 – 871.563
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 In de
				 tabellen 11.5 en 11.6 worden de geraamde relevante- en niet-relevante uitgaven
				 voor de basisbeurs gepresenteerd. De hoogte van de basisbeurs is genormeerd en
				 wordt verstrekt gedurende de nominale studieduur. Als gevolg van de invoering
				 van het studievoorschot daalt het aantal toekenningen in het ho vanaf
				 2015.
 Aanvullende beurs
 
 In de studiefinanciering wordt recht gedaan aan de
					 bijdrage die ouders kunnen leveren aan de investering van hun kinderen. Daarom
					 wordt rekening gehouden met een zogenoemde ouderlijke bijdrage. In het geval
					 dat ouders onvoldoende inkomen hebben om die bijdrage te leveren, hebben
					 studerenden een extra financiële belemmering te overwinnen. Om deze
					 belemmering weg te nemen wordt aan hen een aanvullende beurs verstrekt die
					 afhankelijk is van het ouderlijk inkomen.
 Deelnemers in de bol niveau
					 1 en 2 met recht op aanvullende beurs krijgen dit direct als gift, aangezien
					 zij nog geen startkwalificatie hebben bereikt.
 
 Studerenden in de bol niveau 3 en 4 en het ho met
				 recht op aanvullende beurs vallen onder het prestatiebeursregime. De eerste 5
				 maanden krijgen de studenten in het ho de aanvullende beurs als gift
				 uitgekeerd. Deelnemers in de bol niveau 3 en 4 krijgen de eerste 12 maanden de
				 aanvullende beurs als gift uitgekeerd. Na deze periode wordt de aanvullende
				 beurs uitgekeerd onder het prestatiebeursregime.
 
 Tabel 11.7 Totaal aantal studerenden met een aanvullende
					 beurs (vanaf 2014 afgeronde raming)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 bol
 
 
 106.760
 
 
 110.800
 
 
 114.500
 
 
 122.400
 
 
 121.600
 
 
 119.500
 
 
 120.200
 
 
 
 
 hbo
 
 
 82.873
 
 
 86.400
 
 
 87.400
 
 
 90.600
 
 
 91.900
 
 
 93.400
 
 
 94.400
 
 
 
 
 wo
 
 
 26.765
 
 
 27.400
 
 
 27.300
 
 
 28.000
 
 
 28.100
 
 
 28.300
 
 
 28.700
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 216.398
 
 
 
 
 224.600
 
 
 
 
 229.200
 
 
 
 
 241.000
 
 
 
 
 241.600
 
 
 
 
 241.200
 
 
 
 
 243.300
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 Het aantal
				 studerenden met een aanvullende beurs geeft een indicatie van het gebruik van
				 deze regeling. Uit de vergelijking van deze gegevens met de aantallen
				 basisbeurs uit tabel 11.4 blijkt dat in 2015 ongeveer 35% van de studerenden
				 met een basisbeurs een aanvullende beurs ontvangt. In de bol wordt vaker een
				 beroep gedaan op de aanvullende beurs dan in het hbo en in het hbo vaker dan in
				 het wo. Er zijn geen basiswaarden en streefwaarden vastgesteld, omdat de
				 overheid er niet op aanstuurt dat meer of minder studerenden een aanvullende
				 beurs ontvangen.
 
 Tabel 11.8 Uitgaven aanvullende beurs gift (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 bol direct gift (bol 1/2 en 3/4 met diploma)
 
 
 219.124
 
 
 239.137
 
 
 247.577
 
 
 262.649
 
 
 262.622
 
 
 260.653
 
 
 261.886
 
 
 
 
 bol omzettingen prestatiebeurs in gift
 
 
 121.248
 
 
 124.617
 
 
 130.570
 
 
 136.556
 
 
 145.851
 
 
 154.320
 
 
 163.281
 
 
 
 
 ho direct gift (ho met diploma)
 
 
 35.416
 
 
 39.767
 
 
 52.289
 
 
 56.055
 
 
 56.967
 
 
 57.831
 
 
 57.187
 
 
 
 
 ho omzettingen prestatiebeurs in gift
 
 
 152.352
 
 
 137.947
 
 
 148.980
 
 
 160.897
 
 
 174.658
 
 
 188.332
 
 
 201.259
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 528.140
 
 
 
 
 541.468
 
 
 
 
 579.416
 
 
 
 
 616.157
 
 
 
 
 640.098
 
 
 
 
 661.135
 
 
 
 
 683.613
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 
 Tabel 11.9 Uitgaven aanvullende beurs prestatiebeurs
					 (bedragen x € 1.000) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 bol toekenningen
 
 
 146.730
 
 
 158.418
 
 
 163.669
 
 
 168.334
 
 
 167.346
 
 
 164.475
 
 
 165.486
 
 
 
 
 bol omzettingen
 
 
 – 121.248
 
 
 – 124.617
 
 
 – 140.971
 
 
 – 149.368
 
 
 – 158.576
 
 
 – 166.815
 
 
 – 177.425
 
 
 
 
 ho toekenningen
 
 
 234.261
 
 
 252.832
 
 
 256.996
 
 
 287.795
 
 
 306.387
 
 
 333.720
 
 
 359.619
 
 
 
 
 ho omzettingen
 
 
 – 170.969
 
 
 – 157.182
 
 
 – 169.066
 
 
 – 181.468
 
 
 – 195.757
 
 
 – 209.804
 
 
 – 223.173
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 88.774
 
 
 
 
 129.450
 
 
 
 
 110.628
 
 
 
 
 125.294
 
 
 
 
 119.400
 
 
 
 
 121.575
 
 
 
 
 124.508
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 In de
				 tabellen 11.8 en 11.9 worden de geraamde relevante- en niet-relevante uitgaven
				 voor de aanvullende beurs gepresenteerd. De hoogte van de aanvullende beurs is
				 genormeerd. Voor de huidige studenten is deze naast het inkomen van de ouders
				 onder andere afhankelijk van de woonsituatie van de studerende (thuis- of
				 uitwonend). De aanvullende beurs is vanaf 2010 met € 22 per jaar verhoogd
				 (prijspeil 2009) conform een
				 wetswijziging betreffende het
				 collegegeld.
 Voor studenten in het hoger onderwijs die onder het
				 studievoorschot vallen, wordt de aanvullende beurs verhoogd met maximaal
				 € 127,87 per maand voor thuiswonende- en maximaal € 106,98 per maand voor
				 uitwonende studenten. De woonsituatie van de studerende (thuis- of uitwonend)
				 is dan niet langer bepalend voor de hoogte van de aanvullende beurs.
 Naast de prijscomponent is het verloop van deze uitgaven voor een groot
				 deel afhankelijk van de ontwikkeling in het aantal studerenden met minder
				 draagkrachtige ouders. Naast de deelname aan het onderwijs spelen hierbij
				 exogene factoren een rol, zoals de ontwikkeling van de conjunctuur en de
				 daarmee samenhangende inkomensontwikkeling.
 Reisvoorziening
 Als
				 onderdeel van het stelsel van studiefinanciering, draagt een reisvoorziening
				 bij aan de toegankelijkheid van het onderwijs. Meer in het bijzonder is het
				 doel van de reisvoorziening om studenten te faciliteren in het reizen van huis
				 naar de onderwijsinstelling en van huis naar de stageplaatsen.
 
 Tabel 11.10 Totaal aantal studenten met reisvoorziening
					 (vanaf 2014 een afgeronde raming)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Aantal gebruikers van het reisrecht
							 
 
 
 
 
 637.645
 
 
 
 
 660.900
 
 
 
 
 670.300
 
 
 
 
 677.700
 
 
 
 
 840.300
 
 
 
 
 841.700
 
 
 
 
 845.800
 
 
 
 
 
 bol
 
 
 202.518
 
 
 210.200
 
 
 217.200
 
 
 223.400
 
 
 381.000
 
 
 376.100
 
 
 375.100
 
 
 
 
 ho
 
 
 435.127
 
 
 450.700
 
 
 453.100
 
 
 454.300
 
 
 459.300
 
 
 465.600
 
 
 470.700
 
 
 
 
 
 Aantal RBS
 
 
 
 
 17.688
 
 
 
 
 18.200
 
 
 
 
 18.400
 
 
 
 
 18.500
 
 
 
 
 18.700
 
 
 
 
 18.800
 
 
 
 
 19.100
 
 
 
 
 
 bol
 
 
 2.553
 
 
 2.600
 
 
 2.700
 
 
 2.800
 
 
 2.800
 
 
 2.700
 
 
 2.800
 
 
 
 
 ho
 
 
 15.135
 
 
 15.600
 
 
 15.700
 
 
 15.700
 
 
 15.900
 
 
 16.100
 
 
 16.300
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 655.333
 
 
 
 
 679.100
 
 
 
 
 688.700
 
 
 
 
 696.200
 
 
 
 
 859.000
 
 
 
 
 860.500
 
 
 
 
 864.900
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 De
				 reisvoorziening kan in twee vormen worden toegekend: een reisproduct op een
				 persoonlijke ov-chipkaart (week- of weekendabonnement) of een financiële
				 vergoeding voor studenten die studeren in het buitenland (RBS).
 
 Voltijdstudenten in het ho kunnen gebruik maken van
					 de reisvoorziening voor de duur van de nominale studieduur en één
					 uitloopjaar. Meerderjarige deelnemers in de bol kunnen gebruik maken van de
					 reisvoorziening voor de duur van de nominale studieduur en drie uitloopjaren.
					 Uiterlijk per 1 januari 2017 krijgen ook minderjarige deelnemers in de
					 beroepsopleidende leerweg (bol) recht op de reisvoorziening.
 De
					 reisvoorziening is onderdeel van de prestatiebeurs voor deelnemers in de bol
					 niveau 3 en 4 en voor studenten in het ho. Voor deelnemers in de bol niveau 1
					 en 2 wordt de reisvoorziening direct als gift verstrekt.
 
 
 Tabel 11.11 Uitgaven reisvoorziening (bedragen
					 x € 1.000) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Betaling aan vervoerbedrijven
 
 
 681.165
 
 
 1.132.659
 
 
 414.922
 
 
 855.574
 
 
 907.328
 
 
 928.829
 
 
 955.118
 
 
 
 
 bol prestatiebeurs
 
 
 – 222.726
 
 
 – 239.353
 
 
 – 252.270
 
 
 – 264.663
 
 
 – 268.128
 
 
 – 268.555
 
 
 – 275.613
 
 
 
 
 bol omzettingen
 
 
 144.958
 
 
 157.026
 
 
 171.211
 
 
 187.890
 
 
 201.478
 
 
 211.090
 
 
 221.161
 
 
 
 
 ho prestatiebeurs
 
 
 – 549.284
 
 
 – 589.432
 
 
 – 604.807
 
 
 – 618.824
 
 
 – 638.357
 
 
 – 660.198
 
 
 – 680.727
 
 
 
 
 ho omzettingen
 
 
 370.278
 
 
 348.559
 
 
 378.312
 
 
 397.217
 
 
 413.214
 
 
 424.212
 
 
 441.309
 
 
 
 
 RBS en overig
 
 
 25.912
 
 
 27.476
 
 
 28.138
 
 
 28.755
 
 
 29.436
 
 
 30.159
 
 
 30.961
 
 
 
 
 
 Totaal reisvoorziening
 
 
 
 
 450.303
 
 
 
 
 836.935
 
 
 
 
 135.506
 
 
 
 
 585.949
 
 
 
 
 644.970
 
 
 
 
 665.537
 
 
 
 
 692.208
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 De
				 toelichting op de ontwikkeling van de uitgaven reisvoorziening is voor een
				 groot deel vergelijkbaar met die op de uitgaven basisbeurs. Daarnaast nemen de
				 kosten toe doordat ook minderjarige deelnemers in de bol recht op de
				 reisvoorziening krijgen. Voor de OV-studentenkaart heeft een kasschuif van 2015
				 naar 2014 van € 450 miljoen plaatsgevonden voor de optimalisatie van het
				 kasritme van de staat. Dit verklaart de hogere betaling aan vervoerbedrijven in
				 2014 en de lagere betaling in 2015. Contractueel is vastgelegd dat OCW de
				 vergoeding voor de OV-studentenkaart uiterlijk medio januari van het
				 betreffende jaar aan de vervoerbedrijven betaalt. Door de betaling aan de
				 vervoerbedrijven (gedeeltelijk) al aan het eind van het voorafgaande jaar in
				 plaats van aan het begin van het betreffende jaar te doen, kan zonder af te
				 wijken van de afspraken met de vervoerbedrijven een bijdrage worden geleverd
				 aan de optimalisering van de kasritmes van de staat over de jaren heen.
 Overige uitgaven
 De
				 geraamde overige uitgaven omvatten voornamelijk technische posten, waaronder
				 achterstallige rechten en boekingen tussen relevante en niet-relevante
				 uitgaven. Op dit artikelonderdeel staan ook de uitgaven geraamd voor
				 EG-studerenden, voorschotten en handbetalingen.
 Leningen
 De
				 leenmogelijkheden in de studiefinanciering stellen studerenden in staat om hun
				 eigen bijdrage tegen relatief gunstige voorwaarden via de rijksoverheid te
				 financieren. Leenfaciliteiten kunnen worden gebruikt als alternatief voor of in
				 combinatie met bijverdiensten. Hiermee kunnen studerenden voorkomen dat
				 bijverdienen ten koste van de studie gaat. Door het studievoorschot worden de
				 leenmogelijkheden verruimd.
 Naast een rentedragende lening voor
				 levensonderhoud kunnen studenten in het ho gebruik maken van het
				 collegegeldkrediet. Studenten kunnen het verschuldigde collegegeld jaarlijks
				 lenen, met een jaarlijks maximum bedrag van 5 keer het wettelijke
				 collegegeldbedrag.
 
 Tabel 11.12 Niet-relevante uitgaven leenfaciliteit
					 (bedragen x € 1.000) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Rentedragende lening
 
 
 1.343.509
 
 
 1.471.693
 
 
 1.580.172
 
 
 1.849.288
 
 
 2.139.490
 
 
 2.332.574
 
 
 2.469.259
 
 
 
 
 Omzettingen Prestatiebeurs naar RL
 
 
 90.983
 
 
 94.105
 
 
 143.705
 
 
 157.011
 
 
 160.966
 
 
 156.872
 
 
 236.591
 
 
 
 
 Collegegeldkrediet
 
 
 142.169
 
 
 170.192
 
 
 189.164
 
 
 208.632
 
 
 217.157
 
 
 226.529
 
 
 235.467
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 1.576.661
 
 
 
 
 1.735.990
 
 
 
 
 1.913.040
 
 
 
 
 2.214.932
 
 
 
 
 2.517.612
 
 
 
 
 2.715.976
 
 
 
 
 2.941.317
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 Onder de
				 niet-relevante uitgaven vallen de uitgaven die niet relevant zijn voor het
				 EMU-saldo, maar wel doorwerken op de EMU-schuld zoals de rentedragende leningen
				 en het collegegeldkrediet. In de komende jaren zal meer worden geleend als
				 gevolg van de invoering van het studievoorschot.
 Bijdragen aan agentschappen
 De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de uitvoeringsorganisatie van het
				 Ministerie van OCW en levert producten en diensten op het terrein van
				 bekostiging van instellingen, financiering van studenten en
				 informatievoorziening. Het betreft het aandeel in de uitvoeringskosten van DUO
				 voor dit begrotingsartikel.
 Ontvangsten
 Het
				 terugbetalingssysteem van leningen is naar draagkracht. Wie gelet op zijn of
				 haar inkomen niet kan terugbetalen, hoeft niet terug te betalen. Voor wie
				 bewust leent, is de studielening hiermee een veilig instrument voor de
				 financiering van onderwijs.
 
 Tabel 11.13 Terugbetaling studieleningen (langlopende
					 vorderingen) (bedragen x € 1.000) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Hoofdsom (NR)
 
 
 418.395
 
 
 453.485
 
 
 479.560
 
 
 507.386
 
 
 536.372
 
 
 565.629
 
 
 595.171
 
 
 
 
 Relevante rentedragende lening
 
 
 3.656
 
 
 3.027
 
 
 2.345
 
 
 1.816
 
 
 1.407
 
 
 1.090
 
 
 844
 
 
 
 
 Rente ontvangsten
 
 
 204.922
 
 
 219.950
 
 
 229.087
 
 
 247.810
 
 
 277.206
 
 
 310.567
 
 
 347.937
 
 
 
 
 Renteloos voorschot
 
 
 5.334
 
 
 5.296
 
 
 5.160
 
 
 5.028
 
 
 4.899
 
 
 4.773
 
 
 4.651
 
 
 
 
 
 Totaal ontvangsten
 
 
 
 
 632.307
 
 
 
 
 681.758
 
 
 
 
 716.152
 
 
 
 
 762.040
 
 
 
 
 819.884
 
 
 
 
 882.059
 
 
 
 
 948.603
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 De
				 ontvangsten ontstaan door terugbetaling van studieleningen. De ontvangsten
				 nemen de komende jaren toe, omdat er in eerdere jaren meer is geleend. De
				 terugontvangen hoofdsom is een niet-relevante ontvangst en de ontvangen rente
				 is relevant. De relevante rentedragende lening betreft leningen van vóór
				 1992; het renteloze voorschot betreft studieleningen die zijn verstrekt vóór
				 1986 en waarover geen rente verschuldigd is. Deze ontvangsten zijn
				 aflopend.
 
 Tabel 11.14 kortlopende vorderingen (bedragen
					 x € 1.000) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Achterstallig Lager Recht (ALR)
 
 
 48.662
 
 
 48.662
 
 
 48.662
 
 
 48.662
 
 
 48.662
 
 
 48.662
 
 
 48.662
 
 
 
 
 Reisvergoeding
 
 
 46.724
 
 
 30.852
 
 
 30.852
 
 
 30.852
 
 
 30.852
 
 
 30.852
 
 
 30.852
 
 
 
 
 Overig
 
 
 9.692
 
 
 9.242
 
 
 8.816
 
 
 8.606
 
 
 8.220
 
 
 7.855
 
 
 5.506
 
 
 
 
 
 Totaal Kortlopende
							 vorderingen
 
 
 
 
 105.077
 
 
 
 
 88.756
 
 
 
 
 88.329
 
 
 
 
 88.119
 
 
 
 
 87.733
 
 
 
 
 87.368
 
 
 
 
 85.020
 
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 De
				 kortlopende vorderingen ontstaan doordat onterecht ontvangen studiefinanciering
				 wordt teruggevorderd.
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 12)
 
 
 Artikel
 
 
 12.
 TEGEMOETKOMING ONDERWIJSBIJDRAGE EN SCHOOLKOSTEN
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 De tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten
					 zorgt ervoor dat (ouders van) leerlingen in het voortgezet onderwijs (vo),
					 deelnemers in de beroepsopleidende leerweg (bol) en studenten aan een
					 lerarenopleiding de financiële mogelijkheden hebben om onderwijs te
					 volgen.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor de
					 toegankelijkheid van het onderwijs in Nederland.
 
 
 Financieren: De
				 Minister financiert het stelsel waarbij de financiële toegankelijkheid is
				 gewaarborgd. Ouders zijn ervoor verantwoordelijk dat hun minderjarige kind
				 onderwijs volgt. De overheid financiert een tegemoetkoming indien ouders,
				 gezien hun inkomen, niet draagkrachtig genoeg zijn om de kosten van hun
				 schoolgaande minderjarige kinderen (middelbaar beroepsonderwijs) alleen te
				 dragen. Hiermee borgt de overheid de toegankelijkheid van het onderwijs. Vanaf
				 18 jaar ligt de verantwoordelijkheid voor het volgen van onderwijs primair bij
				 de leerling (voortgezet onderwijs) of student (lerarenopleiding) zelf. Hij/zij
				 kan dan zelf in aanmerking komen voor een tegemoetkoming bestaande uit een
				 maandelijkse basistoelage en een eventuele bijdrage in de schoolkosten.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 Voor indicatoren over onderwijsbijdrage en
					 schoolkosten wordt verwezen naar
					 Trends in Beeld 2014.
 
 
 Tabel 12.1 Normbedragen WTOS in euro’s (per maand,
					 tenzij anders vermeld)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Schoolkosten
 
 
 Les- of cursusgeld
 
 
 Basistoelage thuiswonend
 
 
 Basistoelage uitwonend
 
 
 
 
 
 
 
 TS 17- (onder
							 de 18 jaar):1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 mbo 17-
 
 
 690,93
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 vavo en niet bekostigd vo 17-
 
 
 340,16
 
 
 1.118,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TS 18+ (vanaf
							 18 jaar):
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 vo onderbouw
 
 
 76,70
 
 
 
 108,80
 
 
 253,66
 
 
 
 
 – 
 
 
 niet bekostigd vo onderbouw
 
 
 105,03
 
 
 93,17
 
 
 108,80
 
 
 253,66
 
 
 
 
 – 
 
 
 vo bovenbouw
 
 
 83,99
 
 
 
 108,80
 
 
 253,66
 
 
 
 
 – 
 
 
 niet bekostigd vo bovenbouw
 
 
 112,35
 
 
 93,17
 
 
 108,80
 
 
 253,66
 
 
 
 
 – 
 
 
 vso
 
 
 50,96
 
 
 
 108,80
 
 
 253,66
 
 
 
 
 – 
 
 
 vavo
 
 
 112,35
 
 
 93,17
 
 
 108,80
 
 
 253,66
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vo 18+
							 deeltijd en vavo 18+ deeltijd:1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 bij 540 of meer lesminuten per week
 
 
 302,35
 
 
 355,20
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 tussen 270 en 540 minuten per week
 
 
 203,70
 
 
 236,80
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lerarenopleidingen1bedragen per schooljaar
 
 
 
 706,66
 
 
 567,23
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Peildatum schooljaar 2014/2015
 
 
 Toelichting:
 De
				 normbedragen zijn gedifferentieerd naar schoolsoort en naar fase (boven- en
				 onderbouw) op basis van kostenverschillen. Havo 4 en 5 en vwo 4, 5 en 6 worden
				 tot de vo bovenbouw gerekend, de andere schoolsoorten in het vo tot de
				 onderbouw.
 De tegemoetkoming in les- of cursusgeld wordt alleen
				 uitgekeerd als de scholier les- of cursusgeldplichtig is. In het bekostigd
				 onderwijs is dit vanaf 18 jaar, in het aangewezen onderwijs is dit vanaf 16
				 jaar.
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 In het Regeerakkoord is besloten de WTOS 17-
					 budgettair neutraal onder te brengen in het kindgebonden budget voor ouders van
					 kinderen van 16–17 jaar.
 
 Het wetsvoorstel «Wet hervorming kindregelingen» is op
				 24 juni 2014 in de Eerste Kamer aangenomen.
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 12.2 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit artikel 12 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 105.925
 
 
 
 
 107.659
 
 
 
 
 89.214
 
 
 
 
 88.963
 
 
 
 
 89.435
 
 
 
 
 89.426
 
 
 
 
 89.550
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 105.925
 
 
 
 
 107.659
 
 
 
 
 89.214
 
 
 
 
 88.963
 
 
 
 
 89.435
 
 
 
 
 89.426
 
 
 
 
 89.550
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 100,0%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdracht
 
 
 
 
 88.242
 
 
 
 
 90.663
 
 
 
 
 71.644
 
 
 
 
 71.522
 
 
 
 
 71.979
 
 
 
 
 71.969
 
 
 
 
 72.093
 
 
 
 
 
 •
 
 
 TS 17-
 
 
 16.476
 
 
 17.342
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Minderjarige deelnemers bol (R)
 
 
 16.476
 
 
 17.342
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 •
 
 
 TS 18+
 
 
 6.064
 
 
 6.064
 
 
 6.064
 
 
 6.064
 
 
 6.064
 
 
 6.064
 
 
 6.064
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Tegemoetkoming lerarenopleiding (tlo)
								 (R)
 
 
 4.576
 
 
 4.576
 
 
 4.576
 
 
 4.576
 
 
 4.576
 
 
 4.576
 
 
 4.576
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Deeltijd vo (R)
 
 
 1.488
 
 
 1.488
 
 
 1.488
 
 
 1.488
 
 
 1.488
 
 
 1.488
 
 
 1.488
 
 
 
 
 •
 
 
 VO 18+
 
 
 65.702
 
 
 67.257
 
 
 65.580
 
 
 65.458
 
 
 65.915
 
 
 65.905
 
 
 66.029
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Volwassenenonderwijs (vavo) (R)
 
 
 5.247
 
 
 5.907
 
 
 6.031
 
 
 5.916
 
 
 5.616
 
 
 5.292
 
 
 5.244
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Meerderjarige scholieren vo (R)
 
 
 54.459
 
 
 55.149
 
 
 53.342
 
 
 53.209
 
 
 53.809
 
 
 53.999
 
 
 54.139
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Meerderjarige scholieren vso (R)
 
 
 4.743
 
 
 4.948
 
 
 4.954
 
 
 5.080
 
 
 5.237
 
 
 5.361
 
 
 5.393
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 STOEB/ALR (NR)
 
 
 1.253
 
 
 1.253
 
 
 1.253
 
 
 1.253
 
 
 1.253
 
 
 1.253
 
 
 1.253
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 17.683
 
 
 
 
 16.996
 
 
 
 
 17.570
 
 
 
 
 17.441
 
 
 
 
 17.456
 
 
 
 
 17.457
 
 
 
 
 17.457
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs (R)
 
 
 17.683
 
 
 16.996
 
 
 17.570
 
 
 17.441
 
 
 17.456
 
 
 17.457
 
 
 17.457
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 4.709
 
 
 
 
 4.764
 
 
 
 
 3.709
 
 
 
 
 3.706
 
 
 
 
 3.726
 
 
 
 
 3.725
 
 
 
 
 3.731
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 TS 17- (R)
 
 
 941
 
 
 1.307
 
 
 269
 
 
 259
 
 
 220
 
 
 170
 
 
 141
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 TS 18+ (R)
 
 
 703
 
 
 703
 
 
 703
 
 
 703
 
 
 703
 
 
 703
 
 
 703
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 VO 18+ (R)
 
 
 3.065
 
 
 2.754
 
 
 2.737
 
 
 2.744
 
 
 2.803
 
 
 2.852
 
 
 2.887
 
 
 
 
 
 Toelichting: R = relevant, NR = niet-relevant
 
 
 
 Alle programmamiddelen zijn meerjarig 100%
				 verplicht op basis van de
				 Wet tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten.
				 Alternatieve aanwending vereist wijziging van wet- en regelgeving. De geraamde
				 DUO-uitgaven zijn volledig benodigd voor de uitvoering van de Wet.
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Inkomensoverdrachten
 
 Onderstaande aantallen geven een indicatie van
				 het gebruik van de diverse regelingen. Er zijn geen basiswaarden en
				 streefwaarden vastgesteld. Uitgangspunt is dat de WTOS wordt benut door de
				 groepen voor wie ze bedoeld is.
 
 Tabel 12.3 Aantal gebruikers per regeling (vanaf 2013
					 afgeronde raming)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Aantal gebruikers TS 17-
 
 
 27.700
 
 
 28.500
 
 
 29.700
 
 
 30.300
 
 
 30.500
 
 
 30.400
 
 
 30.100
 
 
 
 
 Aantal gebruikers TS 18+
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 
 
 Aantal gebruikers VO 18+
 
 
 35.600
 
 
 34.800
 
 
 34.000
 
 
 34.000
 
 
 34.300
 
 
 34.300
 
 
 34.400
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de uitvoeringsorganisatie van het
				 Ministerie van OCW en levert producten en diensten op het terrein van
				 bekostiging van instellingen, financiering van studenten en
				 informatievoorziening. Het betreft het aandeel in de uitvoeringskosten van DUO
				 voor dit begrotingsartikel.
 Ontvangsten
 De geraamde
				 ontvangsten hebben betrekking op te veel of ten onrechte uitgekeerde
				 WTOS-uitkeringen
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 13)
 
 
 artikel
 
 
 13.
 LESGELD
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het genereren van inkomsten voor de financiering van
					 het onderwijs.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 
 Financieren: De Minister
					 financiert een groot deel van de kosten voor het volgen van kwalitatief goed
					 onderwijs, omdat de maatschappij baat heeft bij geschoolde burgers. Het
					 individu heeft echter ook profijt van scholing en betaalt daarom lesgeld.
 
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 In de Les- en cursusgeldwet is vastgelegd voor wie,
					 wanneer en op welke wijze het lesgeld wordt vastgesteld. De hoogte van het
					 lesgeld wordt jaarlijks geïndexeerd op basis van de algemene
					 prijsontwikkeling. In onderstaande tabel staan de lesgeldbedragen (vastgesteld
					 tot en met 2014/15) aangegeven.
 
 
 Tabel 13.1 Lesgeldbedrag (bedragen x € 1)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013/14
 
 
 2014/15
 
 
 2015/16
 
 
 2016/17
 
 
 2017/18
 
 
 2018/19
 
 
 2019/20
 
 
 
 
 
 
 Lesgeld
 
 
 1.090
 
 
 1.118
 
 
 1.118
 
 
 1.118
 
 
 1.118
 
 
 1.118
 
 
 1.118
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 Er zijn voor dit artikel geen
					 beleidswijzigingen
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 13.2 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit artikel 13 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 7.005
 
 
 
 
 7.116
 
 
 
 
 7.515
 
 
 
 
 7.510
 
 
 
 
 7.504
 
 
 
 
 7.464
 
 
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 7.005
 
 
 
 
 7.116
 
 
 
 
 7.515
 
 
 
 
 7.510
 
 
 
 
 7.504
 
 
 
 
 7.464
 
 
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 100,0%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 7.005
 
 
 
 
 7.116
 
 
 
 
 7.515
 
 
 
 
 7.510
 
 
 
 
 7.504
 
 
 
 
 7.464
 
 
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvering Onderwijs
 
 
 7.005
 
 
 7.116
 
 
 7.515
 
 
 7.510
 
 
 7.504
 
 
 7.464
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 Ontvangsten lesgeld
 
 
 
 
 205.687
 
 
 
 
 240.561
 
 
 
 
 246.227
 
 
 
 
 254.566
 
 
 
 
 268.725
 
 
 
 
 276.790
 
 
 
 
 278.215
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 De geraamde DUO-uitgaven zijn volledig benodigd voor
					 de uitvoering van de Les- en cursusgeldwet.
 
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Bijdragen aan
					 agentschappen
 
 De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de
				 uitvoeringsorganisatie van het Ministerie van OCW en levert producten en
				 diensten op het terrein van bekostiging van instellingen, financiering van
				 studenten en informatievoorziening. De geraamde uitgaven betreffen het aandeel
				 in de uitvoeringskosten van DUO voor dit begrotingsartikel.
 Ontvangsten
 Met het
				 vragen van lesgeld wordt door deelnemers en leerlingen van 18 jaar en ouder een
				 bijdrage geleverd in de kosten van het onderwijs.
 
 Tabel 13.3 Aantal lesgeldplichtigen (raming
					 afgerond)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 bol/vo
 
 
 225.400
 
 
 234.200
 
 
 242.000
 
 
 248.900
 
 
 247.200
 
 
 242.800
 
 
 244.300
 
 
 
 
 
 Bron 2013: realisatiegegevens DUO; Bron 2014 – 2019:
					 ramingsmodel SF
 
 
 Toelichting:
 Bovenstaande tabel geeft een beeld van het bereik van de regeling. Er zijn
				 geen basiswaarden en streefwaarden vastgesteld, omdat het aantal
				 lesgeldplichtigen een afgeleide is van de demografische ontwikkelingen en de
				 keuze van opleiding door de deelnemers/leerlingen.
 
 
 De beleidsartikele (artikel 14)
 
 
 Artikel
 
 
 14.
 CULTUUR
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het bevorderen van een sterke, pluriforme,
					 toegankelijke en kwalitatief hoogwaardige cultuursector en het zorgen voor het
					 erfgoed.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De verantwoordelijkheid van de Minister is in de wet
					 verankerd. De Minister is verantwoordelijk voor het scheppen van voorwaarden
					 voor het instandhouden, ontwikkelen en sociaal en geografisch spreiden van
					 cultuuruitingen. Overwegingen van kwaliteit en verscheidenheid zijn daarbij
					 leidend. Dit is aanvullend op het cultuuraanbod dat zonder betrokkenheid van de
					 overheid tot stand komt.
 
 
 Financieren: De
				 Minister heeft een financierende rol door het bekostigen van de
				 basisinfrastructuur cultuur en subsidiëring van specifieke (wettelijke)
				 programma's en regelingen op de terreinen Erfgoed, Kunsten, Letteren en
				 Bibliotheken.
 
 Stimuleren: De Minister
				 heeft een stimulerende rol bij het versterken van de cultuursector door
				 programma’s als ondernemerschap en internationaal cultuurbeleid.
 
 Regisseren: De Minister heeft een regisserende
				 rol bij de uitvoering van en toezicht op het behoud en beheer van het erfgoed,
				 op grond van de Monumentenwet, Archeologiewet en de Archiefwet. Toezicht op
				 naleving van deze wetten ligt bij de Erfgoedinspectie. De Rijksdienst voor
				 Cultureel Erfgoed is onder andere belast met de uitvoering van de
				 Monumentenwet. Het Nationaal Archief geeft uitvoering aan de Archiefwet.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 
 
 Tabel 14.1 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/ Indicator
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2015
 
 
 Streefwaarde (jaartal)
 
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 Een sterke cultuursector, die
								ondernemend en innovatief is en goed zorgt voor ons erfgoed
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 a
 
 
 Eigen inkomsten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage cultuurproducerende instellingen in de BIS
									 (musea en presentatie-instellingen beeldende kunst) dat voldoet aan de eigen
									 inkomstennorm van minimaal 21,5%
 
 
 76% (2010–2011)
 
 
 87,5%
 
 
 100% (2016)
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Percentage podiumkunstinstelling en filmfestivals in de BIS
									 dat voldoet aan de eigen inkomstennorm van minimaal 25,5%
 
 
 69% (2010–2011)
 
 
 87,5%
 
 
 100% (2016)
 
 
 
 
 
 b
 
 
 Aantal bezoeken
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aantal bezoeken gesubsidieerde podiumkunsten (inclusief
									 buitenland) BIS
 
 
 2,6 miljoen (2009)
 
 
 2,2 miljoen
 
 
 2,2 miljoen (2015)
 
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Aantal bezoeken gesubsidieerde musea
 
 
 5,7 miljoen (2009)
 
 
 7,5 miljoen
 
 
 7,1 miljoen (2015)
 
 
 
 
 
 
 
 Eigen inkomsten
 Basiswaarde: 76% of 69% van
					 de BIS instellingen met een eigen inkomstennorm behaalde een gemiddelde eigen
					 inkomstenpercentage in 2010 en 2011 van 21,5% of 25,5% of meer.
 Streefwaarde: De instapnorm voor de subsidieperiode 2013–2016 bedroeg
					 17,5%. Er wordt uitgegaan van 1% groei per jaar. De instapnorm voor de volgende
					 subsidieperiode (2017–2020) is 21,5% voor alle cultuurproducerende
					 instellingen en 25,5% voor podiumkunstinstellingen en filmfestivals. Rekening
					 houdend met deze groei en fluctuaties per jaar, is de streefwaarde voor 2015
					 dat minimaal 87,5% van de instellingen minimaal 21,5% of 25,5% eigen inkomsten
					 behaald ten opzichte van de totale structurele overheidssubsidies.
 Aantal bezoeken:
 Het verwachte aantal bezoeken voor 2015 is
					 gebaseerd op de realisatie op het jaar 2013 (2,2 miljoen voor
					 podiumkunstinstellingen en 7,5 miljoen voor musea). Hierbij is rekening
					 gehouden met uitschieters in 2013.
 
 Meer indicatoren rondom de doelen en functies van
				 het cultuurstelsel worden in woord, beeld en cijfers gepresenteerd op Trends in
				 Beeld en
				 Cultuur in Beeld.
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 De belangrijkste wijzigingen op het terrein van
					 talentontwikkeling, de Erfgoedwet en de Bibliotheekwet en de extra investering
					 op het terrein van de Creatieve Industrie worden beschreven in de
					 beleidsagenda.
 
 Een aanvulling hierop is de uitgangspuntenbrief
				 Cultuur die in 2015 aan de Tweede Kamer verzonden zal worden en die het begin
				 markeert van de nieuwe subsidieperiode 2017–2020. In deze brief worden de
				 uitgangspunten en de inhoudelijke en procedurele kaders voor de komende periode
				 opgenomen.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 14.2 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 14
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 819.023
 
 
 
 
 940.680
 
 
 
 
 892.898
 
 
 
 
 2.720.181
 
 
 
 
 913.749
 
 
 
 
 892.889
 
 
 
 
 891.422
 
 
 
 
 
 Waarvan
								garantieverplichtingen
 
 
 621.806
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 704.732
 
 
 
 
 721.954
 
 
 
 
 733.744
 
 
 
 
 747.018
 
 
 
 
 759.042
 
 
 
 
 738.182
 
 
 
 
 736.175
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 97,1%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 582.720
 
 
 
 
 613.186
 
 
 
 
 614.211
 
 
 
 
 620.683
 
 
 
 
 652.342
 
 
 
 
 631.124
 
 
 
 
 631.124
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Culturele basisinfrastructuur
 
 
 465.339
 
 
 481.725
 
 
 480.811
 
 
 480.083
 
 
 476.928
 
 
 476.598
 
 
 476.598
 
 
 
 
 
 
 Vierjaarlijkse instellingen
 
 
 330.253
 
 
 328.044
 
 
 327.558
 
 
 327.392
 
 
 325.037
 
 
 325.036
 
 
 325.036
 
 
 
 
 
 
 Vierjaarlijkse fondsen
 
 
 135.086
 
 
 153.681
 
 
 153.253
 
 
 152.691
 
 
 151.891
 
 
 151.562
 
 
 151.562
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Monumentenzorg
 
 
 82.392
 
 
 79.790
 
 
 82.691
 
 
 82.691
 
 
 82.691
 
 
 82.691
 
 
 82.691
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Archieven incl. Regionale Historische
								 Centra
 
 
 23.580
 
 
 24.905
 
 
 24.905
 
 
 24.905
 
 
 24.905
 
 
 24.905
 
 
 24.905
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Investeringen huisvesting rijksgesubsidieerde
								 musea
 
 
 1.362
 
 
 15.466
 
 
 14.242
 
 
 14.242
 
 
 38.256
 
 
 17.368
 
 
 17.368
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Cultuureducatie met Kwaliteit
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 17.500
 
 
 28.000
 
 
 28.000
 
 
 28.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Archeologie
 
 
 47
 
 
 1.300
 
 
 1.562
 
 
 1.262
 
 
 1.562
 
 
 1.562
 
 
 1.562
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 87.592
 
 
 
 
 64.248
 
 
 
 
 72.516
 
 
 
 
 80.050
 
 
 
 
 78.964
 
 
 
 
 80.566
 
 
 
 
 78.559
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Verbreden inzet cultuur
 
 
 4.859
 
 
 8.809
 
 
 8.687
 
 
 8.151
 
 
 8.151
 
 
 8.151
 
 
 8.151
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Internationaal cultuurbeleid (incl.
								 HGIS)
 
 
 6.282
 
 
 7.510
 
 
 7.323
 
 
 8.775
 
 
 7.971
 
 
 8.471
 
 
 6.471
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Programma bibliotheekvernieuwing
 
 
 17.963
 
 
 17.942
 
 
 25.942
 
 
 27.142
 
 
 28.542
 
 
 30.142
 
 
 30.142
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Programma leesbevordering
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Programma CRISP
 
 
 2.375
 
 
 2.612
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Programma erfgoed en ruimte
 
 
 0
 
 
 4.123
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Programma ondernemerschap
 
 
 2.692
 
 
 1.821
 
 
 1.737
 
 
 1.737
 
 
 500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Specifiek cultuurbeleid
 
 
 21.319
 
 
 14.931
 
 
 17.977
 
 
 23.395
 
 
 22.950
 
 
 22.952
 
 
 22.945
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Regeling frictie- en transitiekosten
								 culturele basisinfrastructuur 2009–2012
 
 
 29.252
 
 
 3.650
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.708
 
 
 
 
 5.062
 
 
 
 
 4.062
 
 
 
 
 4.062
 
 
 
 
 3.262
 
 
 
 
 2.362
 
 
 
 
 2.362
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Beleidsonderzoek, evaluaties en
								 kennisbasis
 
 
 1.708
 
 
 5.062
 
 
 4.062
 
 
 4.062
 
 
 3.262
 
 
 2.362
 
 
 2.362
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 29.527
 
 
 
 
 35.823
 
 
 
 
 39.710
 
 
 
 
 38.978
 
 
 
 
 21.229
 
 
 
 
 20.885
 
 
 
 
 20.885
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Nationaal Archief
 
 
 29.527
 
 
 35.823
 
 
 39.710
 
 
 38.978
 
 
 21.229
 
 
 20.885
 
 
 20.885
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan (inter-)nationale organisaties
 
 
 
 
 3.185
 
 
 
 
 3.635
 
 
 
 
 3.245
 
 
 
 
 3.245
 
 
 
 
 3.245
 
 
 
 
 3.245
 
 
 
 
 3.245
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Uitvoering internationale verdragen
 
 
 1.737
 
 
 2.585
 
 
 2.310
 
 
 2.310
 
 
 2.310
 
 
 2.310
 
 
 2.310
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Uitvoering internationale contributies
 
 
 1.405
 
 
 990
 
 
 875
 
 
 875
 
 
 875
 
 
 875
 
 
 875
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Europese samenwerking
 
 
 43
 
 
 60
 
 
 60
 
 
 60
 
 
 60
 
 
 60
 
 
 60
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 9.613
 
 
 
 
 2.304
 
 
 
 
 780
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor Artikel 14 is in 2015
					 97,1% juridisch verplicht.
 
 Bekostiging:
 Het
				 beschikbare budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht. Aan de juridische
				 verplichting ligt de regeling op het specifiek cultuurbeleid ten grondslag op
				 basis waarvan voor 4 jaar aan de instellingen en cultuurfondsen in de
				 basisinfrastructuur is beschikt. Daarnaast betreffen het verplichtingen op
				 basis van de monumentenwet en de archiefwet. Tot slot zijn ook de middelen voor
				 cultuuronderwijs meerjarig verplicht.
 De kosten voor instandhouding
				 huisvesting van de musea zijn beleidsmatig verplicht op grond van de
				 programmering van de Rijksgebouwendienst. Met de brief van 13 december 2013
				 over huisvesting
				 musea is het voornemen geuit om uiterlijk 1 januari 2017 de
				 beschikbare begrotingsmiddelen voor huisvesting en investeringen toe te voegen
				 aan de langjarige bekostiging van de musea.
 Subsidies:
 Van het
				 beschikbare budget is in 2015 70,2% juridisch verplicht. Dit is een deel van
				 verschillende programma’s, zoals Verbreden inzet Cultuur, het Programma
				 Bibliotheekvernieuwing en Internationaal Cultuurbeleid, die ingezet zijn in het
				 kader van het cultuurbeleid.
 Het resterende deel van het budget is
				 voor een belangrijk deel beleidsmatig verplicht. Voor nadere toelichting wordt
				 verwezen naar de subsidiebijlage en de toelichting op de instrumenten.
 Opdrachten:
 69,1% van
				 het beschikbare budget is verplicht. Ervaringsgegevens laten zien dat in de
				 loop van het jaar dit budget volledig wordt verplicht.
 Bijdragen aan agentschappen:
 Betreft de
				 rijksbijdrage aan Nationaal Archief. Het budget voor 2015 is 100% juridisch
				 verplicht.
 Bijdragen aan (inter-)nationale
				 organisaties:
 Dit betreft contributies aan verdragen en
				 lidmaatschappen waaraan Nederland deelneemt. Contributies lopen door zolang
				 Nederland lid is van de desbetreffende verdragen en dragen bij aan de
				 uitvoering van internationale afspraken. Het budget voor 2015 is 98,3%
				 juridisch verplicht. Voor nadere toelichting wordt verwezen naar de toelichting
				 op de instrumenten.
 
 
 Toelichting op de financiële instrumenten
 
 Bekostiging
 
 Culturele
				 basisinfrastructuur
 De culturele basisinfrastructuur wordt voor
				 een periode van vier jaar bekostigd. Het cultuurstelsel voor de periode
				 2013–2016 is beschreven in de brief
				 besluiten over de culturele
				 basisinfrastructuur van 18 september 2012. De culturele
				 basisinfrastructuur bestaat uit instellingen op het gebied van de podiumkunsten
				 (toneel, dans, opera en orkesten), de beeldende kunsten, film, musea, letteren
				 en bibliotheken, architectuur, vormgeving, nieuwe media, cultuureducatie en een
				 aantal bovensectorale instellingen. Daarnaast zijn er de zes cultuurfondsen die
				 sectoraal zijn georganiseerd. De cultuurfondsen spelen een belangrijke rol in
				 het cultuurstelsel. Door middel van flexibele en kortlopende subsidieregelingen
				 kunnen zij de dynamiek en vernieuwing in de cultuur op de voet volgen en zijn
				 zij in staat snel op sectorale ontwikkelingen te reageren.
 Monumentenzorg
 Het
				 stelsel van de monumentenzorg is in 2011
				 gemoderniseerd. De
				 brief van 16 september 2011 geeft
				 informatie over de wijze waarop subsidie voor instandhouding en restauratie van
				 rijksmonumenten vanaf 2012 ingezet zal worden. In de
				 Beleidsbrief
				 inzake wijzigingen in de instandhoudingssubsidie voor rijksmonumenten per
				 2013 wordt uiteengezet hoe het vernieuwde Besluit Rijkssubsidiëring
				 Instandhouding Monumenten (BRIM) vorm zal krijgen.
 Archieven inclusief Regionaal
				 Historische Centra
 OCW draagt bij aan de kosten van bewaring en
				 presentatie van de rijksarchieven uit de provincie door de Regionaal
				 Historische Centra, die in elke provinciehoofdstad, behalve in Zuid-Holland,
				 zijn gevestigd. In 2015 wordt in samenwerking met vertegenwoordigers uit de
				 archiefsector uitvoering gegeven aan
				 het Archiefconvenant 2012–2016. Hiermee
				 wordt beoogd overheidsinformatie duurzaam te beheren en een eigentijdse
				 invulling te geven aan het begrip openbaarheid. Het uitvoeringsprogramma wordt
				 gecoördineerd door het Nationaal Archief.
 Investeringen huisvesting
				 rijksgesubsidieerde musea
 Deze middelen zijn beoogd om de
				 huisvesting van collecties van rijksgesubsidieerde musea geschikt en
				 toegankelijk te maken voor het publiek. Te denken valt hierbij aan de zorg voor
				 binnenklimaat, daarbij vereiste kwaliteit van de aanwezige installaties en
				 investeringen in veiligheid zoals brand-, inbraak- als arbo-voorzieningen.
 Cultuureducatie met
				 kwaliteit
 De uitvoering van het programma Cultuureducatie met Kwaliteit wordt voortgezet. Over de
				 voortgang van het programma is de Tweede Kamer met
				 brief van 20 juni
				 2014 geïnformeerd. Door inzet van drie parallelle trajecten waaraan
				 zowel het onderwijs, de culturele instellingen als de gemeenten en provincies
				 deelnemen wordt de kwaliteit van cultuureducatie bevorderd. De reeds lopende
				 acties in het kader van het programma worden voortgezet.
 Archeologie
 Deze
				 middelen zijn bestemd voor de uitvoering van de verbetervoorstellen naar
				 aanleiding van de evaluatie op de archeologiewetgeving die met
				 de brief van 7 februari 2012 aan de Tweede
				 Kamer is gestuurd. Daarnaast besteedt de rijksoverheid middelen aan het beheer
				 en onderhoud van de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie.
 Subsidies
 Voor het
				 stimuleren en realiseren van verscheidene beleidsdoelstellingen worden
				 subsidies verstrekt (zie voor het totaaloverzicht bijlage 4: Subsidies).
 Verbreden inzet cultuur
 Voor de financiering van de cultuurkaart is meerjarig een budget opgenomen
				 van € 4,9 miljoen per jaar. Daarnaast zijn middelen beschikbaar voor
				 digitaliseringprojecten in de cultuursector.
 Internationaal Cultuurbeleid
 
 Het internationaal cultuurbeleid is een gezamenlijke
					 verantwoordelijkheid van de bewindspersonen van OCW en BuZa. Het doel is een
					 bijdrage te leveren aan het internationaal niveau van Nederlandse
					 topinstellingen, een vooraanstaande internationale marktpositie van kunstenaars
					 en cultuur, het Nederlands economisch belang en de culturele diplomatie.
 Voor creatieve industrie, één van de negen topsectoren, is de
					 internationale marktpositie prioriteit. Het gaat hier om de ontwerpsectoren
					 architectuur, vormgeving en e-cultuur. OCW en BuZa financieren samen een
					 internationaliseringsprogramma voor de periode 2013–2016.
 
 Programma
				 Bibliotheekvernieuwing
 De beoogde ingangsdatum van Wet Stelsel
				 Openbare Bibliotheken is 1 januari 2015. Daarin wordt geregeld dat de
				 Koninklijke Bibliotheek als nationale bibliotheek van Nederland de activiteiten
				 van de landelijke stelseltaken en de bibliotheekvernieuwing voortzet. Het
				 beheer, de verdere ontwikkeling en ontsluiting van de landelijke digitale
				 bibliotheek maken er onderdeel van uit. De regierol en bijbehorend
				 uitvoeringsbudget van het Sectorinstituut Openbare Bibliotheken worden
				 geïntegreerd in de organisatie van de Koninklijke Bibliotheek.
 Programma leesbevordering
 
 Het
					 Actieplan Kunst van
					 Lezen 2012–2015 heeft een sterke samenhang met het Actieplan
					 Laaggeletterdheid 2012–2015. Cultuureducatie neemt binnen het cultuurbeleid
					 een belangrijke plaats in. Door zijn programmatische opzet levert Kunst van
					 Lezen een wezenlijke, aanvullende bijdrage aan de reguliere
					 subsidieverstrekking aan culturele instellingen en scholen. Tevens versterkt
					 het programma de maatschappelijke functie die openbare bibliotheken vervullen
					 en ondersteunt daarmee de bibliotheekvernieuwing. De belangrijkste activiteiten
					 binnen het programma zijn:
 
 
 •
 taalstimulering door leesbevordering en
						 onderzoek;
 
 
 •
 uitbreiding Boekstart naar de
						 kinderopvang;
 
 
 •
 uitbreiding Bibliotheek op school naar
						 het Voortgezet Onderwijs.
 
 
 
 Programma CRISP
 Het
				 programma Creative Industry Scientific Programme (CRISP) was een meerjarig
				 onderzoeksprogramma tot en met 2014 voor de creatieve industrie. Het beoogde de
				 samenwerking te bevorderen (binnen Nederland) tussen bedrijfsleven, ontwerpers
				 en onderzoekers. Binnen het programma worden product-dienst-systemen
				 ontwikkeld, die oplossingen bieden voor maatschappelijke problemen zoals
				 vergrijzing en toenemende behoefte aan zorg bij een afnemend budget.
 Programma erfgoed en ruimte
 Deze middelen zijn bestemd voor de uitvoering van het programma
				 Visie Erfgoed en Ruimte vanaf 2013. Hierin
				 geeft het rijk aan welke cultuurhistorische gebieden en opgaven van
				 (inter)nationaal belang worden geacht en waar het rijk een rol ziet in het
				 gebiedsgerichte erfgoedmanagement.
 Programma ondernemerschap
 Het programma
				 Ondernemerschap Cultuur heeft als doel het
				 versterken van ondernemerschap in de culturele sector. Zowel bij instellingen
				 als bij makers. Het programma bestaat uit vier onderdelen; het
				 programma Leiderschap in Cultuur; de
				 communicatiestrategie
				 Cultuur,
				 Daar Geef Je Om, het programma
				 Wijzer
				 Werven en als laatste onderdeel, ondersteuning van individuele makers
				 bij het opbouwen van de beroepspraktijk. De branche is betrokken bij
				 ondersteuning van ondernemerschap.
 Specifiek Cultuurbeleid
 
 Onder specifiek cultuurbeleid zijn verschillende
					 kleinere subsidiebudgetten opgenomen.
 De
					 Actieagenda architectuur en ruimtelijk ontwerp
					 2013–2016 is een interdepartementaal werkprogramma. De middelen voor
					 architectuur en ruimtelijk ontwerp worden gebruikt om de positie van het
					 ontwerp en de ontwerpers te versterken.
 Onder deze post vallen
					 daarnaast het budget voor de Adviescommissie Restitutieverzoeken
					 Cultuurgoederen Tweede Wereldoorlog en de bijdrage aan het Jheronimus Bosch
					 jaar. Ten slotte gaat het om de middelen die in de Museumbrief beschikbaar zijn
					 gesteld voor het stimuleren van samenwerkingsinitiatieven, digitalisering,
					 bescherming en zichtbaarheid van de collecties. Vanaf 2016 zijn middelen
					 gereserveerd voor een bijdrage aan de Europese Culturele Hoofdstad.
 
 Regeling frictie- en transitiekosten
				 culturele basisinfrastructuur
 De Regeling frictie- en
				 transitiekosten was bestemd voor instellingen waarvan de subsidie vanaf 2013
				 werd beëindigd of substantieel verlaagd wordt. Deze instellingen hebben, onder
				 voorwaarden, aanspraak kunnen maken op compensatie van het rijk voor frictie-
				 en transitiekosten. Er kan geen aanspraak meer gemaakt worden op deze
				 regeling.
 Opdrachten
 
 
 Beleidsonderzoek, evaluaties en
					 kennisbasis
 
 Dit budget is bestemd voor opdrachten die bestaan
					 uit het inhuren van bureaus voor beleidsonderzoek, evaluaties,
					 visitatie/monitoring en versterking van de kennisbasis in de
					 cultuursector.
 
 Bijdragen aan agentschappen: Nationaal
				 Archief
 Deze middelen betreffen de rijksbijdrage aan het
				 Nationaal Archief. De baten en lasten van deze dienst worden apart in de
				 begroting opgenomen.
 Bijdragen aan (inter-)nationale
				 organisaties
 Naast de prioriteiten die onder internationaal
				 cultuurbeleid zijn genoemd, is Nederland aan een aantal verplichtingen gebonden
				 en draagt Nederland bij aan de uitvoering van internationale verdragen. Dit
				 geldt voor de UNESCO erfgoedverdragen voor werelderfgoed, immaterieel erfgoed,
				 de bescherming van cultureel erfgoed bij gewapend conflict en de bestrijding
				 van illegale handel in cultuurgoederen. Ook wordt in dit kader bijgedragen aan
				 het Europees filmprogramma (Eurimages) en de Nederlandse Taal Unie.
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 15)
 
 
 Artikel
 
 
 15.
 MEDIA
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het waarborgen van een onafhankelijk, gevarieerd en
					 kwalitatief hoogwaardig media-aanbod, dat toegankelijk blijft voor alle lagen
					 van de bevolking.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 Media hebben een prominente rol in onze democratie
					 en cultuur. Wat we zien, horen en lezen, beïnvloedt ons beeld van de wereld en
					 onze opvattingen. Daarom borgt de Minister vier publieke belangen in het
					 mediabeleid, waar zij verantwoordelijk voor is: onafhankelijkheid,
					 verscheidenheid, kwaliteit en toegankelijkheid. De Minister heeft specifieke
					 zorg voor het stelsel van landelijke, regionale en lokale publieke omroepen en
					 de daarvoor relevante wet- en regelgeving. De Minister heeft naast een
					 financierende rol, vooral ook een regisserende rol.
 
 
 Financieren: De
				 Minister financiert de landelijke en regionale publieke omroep, en enkele
				 andere aan de omroep verbonden instellingen. De taakopdracht is wettelijk
				 bepaald en het budget van de publieke omroep is vastgesteld met behoud van
				 afstand tot de uitvoering en inhoud. Op basis van het
				 concessiebeleidsplan sluit de Minister elke
				 vijf jaar een prestatieovereenkomst met de publieke omroep. Verder is de
				 Minister verantwoordelijk voor instrumenten ter bevordering van culturele
				 producties, documentaires, drama, kunst- en kinderprogramma’s, het steunen en
				 stimuleren van een onafhankelijke en kwalitatief goede journalistieke
				 infrastructuur (Stichting Stimuleringsfonds voor de Journalistiek) en voor het
				 bevorderen van mediawijsheid (NICAM en Mediawijzer.net).
 
 Regisseren: Als regisseur is de Minister verantwoordelijk
				 voor de wetgeving ten aanzien van de taak en organisatie van de publieke omroep
				 en voor wetgeving voor commerciële media. De regels voor commerciële omroepen
				 vloeien voornamelijk voort uit Europese richtlijnen over audiovisuele
				 mediadiensten. Verder is de Minister als regisseur verantwoordelijk voor
				 wetgeving met betrekking tot omroepdistributie. Het doel daarvan is de toegang
				 tot een gevarieerd media-aanbod te bevorderen en te verzekeren.
 De
				 OCW-begroting wordt in het najaar nader uitgewerkt in de mediabegrotingsbrief,
				 die als basis dient voor de begrotingsbehandeling van dit artikel 15 door de
				 Tweede Kamer. Deze brief geeft een gedetailleerde vooruitblik op het nieuwe
				 jaar, een uitwerking van de maatregelen op het gebied van media alsmede een
				 terugblik op de realisatie van voorgaand jaar.
 Op basis van het
				 vijfjaarlijkse concessiebeleidsplan heeft de Minister voor de erkenningperiode
				 die loopt tot en met 2015, een
				 prestatieovereenkomst afgesloten met de
				 landelijke publieke omroep. Over de uitvoering van deze prestatieovereenkomst
				 rapporteert de landelijke publieke omroep jaarlijks aan de Minister. Deze
				 verantwoording wordt gevalideerd door het Commissariaat voor de Media. Het
				 Commissariaat voor de Media kan ook een boete opleggen als de publieke omroep
				 de prestatieovereenkomst niet naleeft. Zowel de verantwoording als de validatie
				 wordt als bijlage bij de mediabegrotingsbrief aan de Tweede Kamer
				 verzonden.
 
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 
 
 Tabel 15.1 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/ Indicator
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2015
 
 
 Streefwaarde (jaartal)
 
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 Een onafhankelijk, gevarieerd en
								kwalitatief hoogwaardig media-aanbod dat toegankelijk en betaalbaar is voor
								alle lagen van de bevolking
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De uitzendingen van de publieke omroep
								onderscheiden zich van die van de commerciële omroepen door een blijvend
								hogere kwalitatieve waardering door de Nederlandse bevolking
 
 
 7,1 (2010)
 
 
 7,0
 
 
 7,0 (2015)
 
 
 
 
 
 Bron: Onderzoek van Ipsos
 
 
 
 Toelichting:
 In het
				 onderzoek van Ipsos onderzoek is de waardering van de publieke omroep afgezet
				 tegen de waardering van de commerciële omroepen.
 Met de
				 Mediamonitor rapporteert het Commissariaat
				 voor de Media jaarlijks over de trends en ontwikkelingen op de
				 gebruikersmarkten voor dagbladen, tijdschriften, radio, televisie en internet.
				 Daarnaast worden pluriformiteit, onafhankelijkheid en gebruik van nieuwstitels
				 gemonitord. Zoals aan de Tweede Kamer is toegezegd besteedt het Commissariaat
				 in de Mediamonitor aandacht aan het (voorlopig jaarlijkse) onderzoek naar de
				 diversiteit van en de tevredenheid met pakketten televisiezenders die door
				 pakketaanbieders aan hun abonnees worden aangeboden.
 Tenslotte wordt
				 voor indicatoren over media verwezen naar
				 Trends in Beeld 2014.
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 In 2014 is
					 het advies van de Raad
					 voor Cultuur verschenen over de toekomst van het publieke mediabestel.
					 Mede op basis hiervan zal een beleidsvisie worden geformuleerd die de Tweede
					 Kamer in de tweede helft van 2014 ontvangt. Uiterlijk in 2015 zal een besluit
					 worden genomen over de erkenning van de omroeporganisaties en zal de NPO het
					 concessiebeleidsplan formuleren.
 
 
 Vanaf 2015 zijn de ombuigingen op het mediabudget van
					 € 200 miljoen uit het Regeerakkoord Rutte I structureel ingevuld. Het
					 Regeerakkoord Rutte II heeft een extra bezuiniging op het mediabudget opgelegd
					 van € 50 miljoen in 2016, oplopend tot € 100 miljoen structureel vanaf
					 2017. In de Begrotingsafspraken 2014 van 11 oktober 2013 is een intensivering
					 van € 50 miljoen vanaf 2016 overeen gekomen. Daarom wordt de
					 rijksmediabijdrage structureel vanaf 2017 verlaagd met € 50 miljoen. Deze
					 bezuinigingen worden ingevuld door de volgende maatregelen:
 Het budget
					 voor de regionale omroepen van € 143,5 miljoen is per 2014 overgeheveld van
					 het Provinciefonds naar het mediabudget. Vanaf 2017 wordt dit budget verlaagd
					 met € 17 miljoen. Dit bedrag kan behaald worden uit efficiencyvoordelen die
					 ontstaan door nauwere samenwerking tussen de regionale omroepen onderling en
					 met de landelijke publieke omroep.
 Het budget van de 2.42 instellingen
					 (kerkgenootschappen en genootschappen op geestelijke grondslag) wordt per
					 1 januari 2016 op nul gezet. Dit levert € 14 miljoen op.
 Per
					 1 januari 2017 wordt het budget van het Mediafonds op nul gezet. Dit levert
					 € 16 miljoen op.
 De publieke omroep bezuinigt € 3 miljoen. Deze
					 bezuiniging kan worden opgevangen door de eigen inkomsten van de publieke
					 omroep te vergroten.
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 15.2 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 15
						(Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 886.504
 
 
 
 
 1.006.316
 
 
 
 
 996.075
 
 
 
 
 1.001.860
 
 
 
 
 960.108
 
 
 
 
 963.817
 
 
 
 
 960.960
 
 
 
 
 
 
 Totale
								uitgaven
 
 
 
 
 892.936
 
 
 
 
 1.006.647
 
 
 
 
 996.406
 
 
 
 
 1.002.191
 
 
 
 
 953.108
 
 
 
 
 963.817
 
 
 
 
 960.960
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 99,9%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 887.916
 
 
 
 
 1.000.727
 
 
 
 
 991.549
 
 
 
 
 997.577
 
 
 
 
 948.794
 
 
 
 
 959.641
 
 
 
 
 956.784
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Publieke Omroep (omroepinstellingen)
 
 
 759.673
 
 
 883.340
 
 
 905.086
 
 
 904.919
 
 
 854.711
 
 
 854.614
 
 
 854.614
 
 
 
 
 
 
 Landelijke publieke omroep
 
 
 758.373
 
 
 735.670
 
 
 751.216
 
 
 751.049
 
 
 750.841
 
 
 750.744
 
 
 750.744
 
 
 
 
 
 
 Regionale omroep
 
 
 0
 
 
 146.370
 
 
 153.870
 
 
 153.870
 
 
 153.870
 
 
 153.870
 
 
 153.870
 
 
 
 
 
 
 Minderhedenprogrammering
 
 
 1.300
 
 
 1.300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Bezuiniging Publieke Omroep
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 – 50.000
 
 
 – 50.000
 
 
 – 50.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Beheertaken landelijke publieke omroep
 
 
 59.955
 
 
 61.399
 
 
 60.130
 
 
 60.130
 
 
 60.130
 
 
 60.130
 
 
 60.130
 
 
 
 
 
 
 Stichting Omroep Muziek
 
 
 14.568
 
 
 14.885
 
 
 14.885
 
 
 14.885
 
 
 14.885
 
 
 14.885
 
 
 14.885
 
 
 
 
 
 
 Uitzenden en uitzendgereedmaken
 
 
 24.463
 
 
 25.163
 
 
 24.962
 
 
 24.962
 
 
 24.962
 
 
 24.962
 
 
 24.962
 
 
 
 
 
 
 Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid (NIBG)
 
 
 20.924
 
 
 21.351
 
 
 20.283
 
 
 20.283
 
 
 20.283
 
 
 20.283
 
 
 20.283
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dotaties, bijdragen publieke omroep
 
 
 31.231
 
 
 31.174
 
 
 30.360
 
 
 30.331
 
 
 30.294
 
 
 30.280
 
 
 30.280
 
 
 
 
 
 
 Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele Mediaproducties
									 (Mediafonds)
 
 
 18.280
 
 
 18.646
 
 
 17.047
 
 
 17.047
 
 
 17.047
 
 
 17.047
 
 
 17.047
 
 
 
 
 
 
 Stimuleringsfonds voor de Journalistiek
 
 
 2.300
 
 
 2.300
 
 
 2.185
 
 
 2.156
 
 
 2.119
 
 
 2.105
 
 
 2.105
 
 
 
 
 
 
 Filmfonds van de omroep en Telefilm (CoBO)
 
 
 7.568
 
 
 7.722
 
 
 7.722
 
 
 7.722
 
 
 7.722
 
 
 7.722
 
 
 7.722
 
 
 
 
 
 
 Mediawijsheid Expertisecentrum (Bewust mediagebruik)
 
 
 1.900
 
 
 2.000
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 
 
 
 
 Organisatie van Lokale Omroepen in Nederland (OLON)
 
 
 794
 
 
 506
 
 
 1.506
 
 
 1.506
 
 
 1.506
 
 
 1.506
 
 
 1.506
 
 
 
 
 
 
 Kabelraden
 
 
 389
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dotatie/onttrekking Algemene Mediareserve
 
 
 36.811
 
 
 23.988
 
 
 – 4.853
 
 
 1.371
 
 
 2.833
 
 
 13.791
 
 
 10.934
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Overige bekostiging media (uit rente AMR)
 
 
 – 97
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Basisinfrastructuur Cultuur 2013–2016
 
 
 343
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 
 
 
 
 Vierjaarlijkse instellingen
 
 
 343
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 323
 
 
 
 
 920
 
 
 
 
 920
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Subsidies
 
 
 323
 
 
 920
 
 
 920
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
								ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 4.662
 
 
 
 
 4.965
 
 
 
 
 3.902
 
 
 
 
 3.660
 
 
 
 
 3.360
 
 
 
 
 3.222
 
 
 
 
 3.222
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Commissariaat voor de Media
 
 
 4.662
 
 
 4.965
 
 
 3.902
 
 
 3.660
 
 
 3.360
 
 
 3.222
 
 
 3.222
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan
								(inter-)nationale organisaties
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Uitvoering internationale verdragen en contributies
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 193.542
 
 
 
 
 196.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor artikel 15 is in 2015
					 99,9% juridisch verplicht.
 
 
 Bekostiging. Het
				 beschikbare budget voor 2015 is volledig juridisch verplicht. De verplichtingen
				 hebben voornamelijk betrekking op de landelijke publieke omroep en na
				 wetswijziging de regionale omroep. Hieraan ten grondslag ligt de Mediawet
				 2008.
 
 Subsidies. Subsidies worden in de
				 regel juridisch verplicht in het jaar waarop de subsidie betrekking heeft. Op
				 dit moment is er voor 2015 nog geen juridische verplichting vastgelegd.
 
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s. Het beschikbare
				 budget voor 2015 is volledig juridisch verplicht. De verplichtingen hebben
				 betrekking op het CvdM. Hieraan ten grondslag ligt de Mediawet 2008.
 
 Bijdragen aan internationale organisaties. Het
				 beschikbare budget voor 2015 is volledig juridisch verplicht. Het betreft een
				 jaarlijkse contributie.
 
 
 Toelichting op de instrumenten
 
 Bekostiging
 
 Landelijke en regionale publieke
				 omroep
 Een publieke omroep is de meest efficiënte manier om de
				 doelstellingen van het mediabeleid te bereiken. De publieke omroep waarborgt
				 een hoogwaardig en pluriform media-aanbod, dat toegankelijk en betaalbaar is
				 voor alle lagen van de bevolking. Daarom bekostigt de Minister van OCW de
				 landelijke en regionale publieke omroep. Mede vanwege Europese regels op het
				 gebied van staatssteun, houdt de overheid greep op de aard en omvang van het
				 takenpakket van de landelijke en regionale publieke omroep en bepaalt de
				 overheid het budget van de publieke omroep.
 Stichting Omroep Muziek
				 (SOM)
 Deze bekostiging is bestemd voor de door de Minister
				 aangewezen instelling voor het in stand houden en exploiteren van
				 omroeporkesten en omroepkoren.
 Uitzenden en
				 uitzendgereedmaken
 Deze beheertaken bestaan uit het gereedmaken
				 van programma’s voor uitzending en het uitzenden van programma’s van de
				 landelijke publieke omroep.
 Nederlands Instituut voor Beeld en
				 Geluid (NIBG)
 Deze bekostiging is bestemd voor de door de
				 Minister aangewezen instelling voor het in stand houden en exploiteren van een
				 media-archief.
 Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele
				 Mediaproducties (Mediafonds)
 Het Stimuleringsfonds Nederlandse
				 Culturele Mediaproducties (Mediafonds) is het instrument binnen het mediabeleid
				 om de vervaardiging van hoogwaardige culturele producties binnen het
				 media-aanbod te stimuleren. De bijdrage is bestemd voor het verstrekken van
				 financiële bijdragen voor de ontwikkeling en productie van media-aanbod van
				 bijzondere Nederlandse culturele aard ten behoeve van de landelijke en
				 regionale publieke media-instellingen.
 Stimuleringsfonds voor de
				 Journalistiek
 Het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek –
				 sinds 1 juli 2014 de nieuwe naam van het Stimuleringsfonds voor de Pers – is
				 binnen het mediabeleid het instrument om de pluriformiteit van het
				 journalistieke media-aanbod te stimuleren, zowel binnen pers en omroep als via
				 het internet. De activiteiten van het fonds dragen bij aan innovatie van de
				 journalistiek en aan stimulering van de journalistieke functie van de media in
				 onze samenleving.
 Filmfonds van de Omroep en Telefilm
				 (CoBO)
 Het CoBO-fonds ondersteunt de documentairesector en
				 participeert in audiovisuele coproductieprojecten waarin wordt deelgenomen door
				 een of meer van de publieke instellingen die zendtijd hebben verkregen voor
				 landelijke omroep en de Vlaamse publieke omroep (VRT) en/of Duitse publieke
				 omroepen en/of onafhankelijke filmproducenten en/of instellingen werkzaam op
				 het gebied van de podiumkunsten.
 Mediawijsheid Expertisecentrum (Bewust
				 mediagebruik)
 Het Mediawijsheid Expertisecentrum
				 (Mediawijzer.net) bevordert een bewuste, kritische en actieve houding van
				 burgers en instellingen in de samenleving waar media alom zijn. Bij het huidige
				 programma zijn het Sectorinstituut Openbare Bibliotheken, ECP-EPN, de publieke
				 omroep (NTR), Kennisnet en het NIBG betrokken.
 Bijdragen aan
				 ZBO’s/RWT’s
 De kerntaak van het Commissariaat voor de Media
				 (hierna: CvdM) bestaat uit het uitoefenen van onafhankelijk toezicht op het
				 handelen van de media-instellingen in Nederland en uit handhavend optreden
				 ingeval de toepasselijke regelgeving niet in acht wordt genomen. De bevoegdheid
				 om toezicht en handhaving uit te oefenen heeft betrekking op alle
				 media-instellingen: publieke media-instellingen op landelijk, regionaal en
				 lokaal niveau en commerciële media-instellingen op landelijk en niet-landelijk
				 niveau. Het CvdM is tevens verantwoordelijk voor het metatoezicht op het
				 Nederlands Instituut voor Classificatie van Audiovisuele Media (NICAM).
				 Daarnaast heeft het CvdM tot taak erop toe te zien dat kabelexploitanten hun
				 wettelijke verplichtingen nakomen tot doorgifte van de must carry-zenders.
 Ontvangsten
 De
				 ontvangsten bestaan uit de reclame-inkomsten van de Stichting Ether Reclame
				 (STER) en de rente op de Algemene Mediareserve (AMR).
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 16)
 
 
 Artikel
 
 
 16.
 ONDERZOEK EN WETENSCHAPSBELEID
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 De algemene doelstelling is het scheppen van een
					 internationaal concurrerende onderzoeksomgeving die onderzoekers uitdaagt tot
					 optimale wetenschappelijke prestaties en die goed aansluit op maatschappelijke
					 behoeften.
 
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 De Minister is verantwoordelijk voor het stelsel van
					 onderzoek en wetenschap.
 
 
 Financieren: De
				 Minister bekostigt het onderzoeks- en wetenschapsbestel.
 
 
 Stimuleren: De Minister
					 stimuleert in het wetenschappelijk onderzoek:
 
 
 •
 kwaliteit en excellentie;
 
 
 •
 zwaartepuntvorming en profilering. De
						 afspraken die hierover gemaakt zijn met de universiteiten staan vermeld in het
						 hoofdlijnenakkoord;
 
 
 •
 samenwerking in de gouden driehoek van
						 bedrijven, kennisinstellingen en overheid. In het topsectorenbeleid zijn
						 hiervoor innovatiecontracten ontwikkeld;
 
 
 •
 aansluiting op het maatschappelijk
						 belang.
 
 
 
 
 
 Regisseren: De Minister
					 schept voorwaarden voor:
 
 
 •
 een klimaat voor universiteiten en
						 kennisinstellingen voor het doen van excellent onderzoek;
 
 
 •
 borging van het vernieuwend vermogen en
						 de kwaliteit van het Nederlandse onderzoek;
 
 
 •
 het doelmatig functioneren van
						 wetenschappelijke instellingen die, zowel zelfstandig als in relatie tot
						 universiteiten en bedrijven, een belangrijke plaats innemen;
 
 
 •
 de Nederlandse
						 onderzoeksfaciliteiten;
 
 
 •
 de coördinatie en positionering van
						 het wetenschapsbeleid op nationaal en internationaal niveau.
 
 
 De Minister is verantwoordelijk voor het toezicht op
					 een efficiënte besteding van publieke middelen en op voldoende verspreiding
					 van kennis naar de maatschappij.
 
 
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 
 
 Tabel 16.1 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Doelstelling/indicator
 
 
 Basiswaarde
 
 
 2015
 
 
 Streefwaarde
 (jaartal)
 
 
 Art. nr.
 
 
 
 
 
 
 Mondiale top-5 positie op basis van citatiescores
 
 
 2e plaats (2009–2012) 1,52
 
 
 ⩽5
 
 
 ⩽5
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 Indicatoren en overige informatie over de
				 toerusting en de prestaties voor het onderzoekstelsel worden beschreven in
				 Trends in Beeld.
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 
 Met onder andere universiteiten, hogescholen,
						onderzoeksinstituten en het bedrijfsleven wordt maximaal ingezet op Nederlandse
						deelname aan Europese onderzoeksprogramma’s. Daarom wordt er in totaal
						€ 100 miljoen beschikbaar gesteld voor cofinanciering en matching. Bij
						cofinanciering en matching is het doel de Nederlandse kennisinstellingen (wat
						betreft cofinanciering en matching) en het Nederlandse bedrijfsleven (wat
						betreft cofinanciering) optimaal te positioneren en accommoderen in hun
						deelname aan Europese programma’s in het kader van Horizon 2020. Voorts wordt
						€ 25 miljoen via NWO beschikbaar gesteld voor open competitie om het
						honoreringspercentage te verhogen.
 (Zie
						Kamerbrief met uitwerking
						begrotingsafspraken 2014)
 
 
 Over de ontwikkeling van de
				 valorisatie-indicatoren is op 3 juni 2013 een
				 brief aan
				 de Tweede Kamer gestuurd. De instellingen zijn momenteel (periode t/m 2015) de
				 sets van indicatoren voor ondernemendheid en benutting van kennis aan het
				 vormgeven en testen. Het doel is in 2016 een werkbare (generieke) set
				 valorisatie-indicatoren beschikbaar te hebben.
 
 Beleidsdoorlichting
 Het Interdepartementaal
					 Beleidsonderzoek (IBO) wetenschap geeft aan dat het Nederlandse
					 wetenschapsstelsel zeer goed presteert met een gemiddeld niveau van middelen.
					 In het
					 IBO wordt een aantal beleidswijzigingen
					 (zoals een wetenschapsagenda) voorgesteld, dat samen met de evaluaties van NWO
					 en KNAW input vormt voor de toekomstvisie wetenschap.
 
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 16.2 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 16
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 859.762
 
 
 
 
 965.892
 
 
 
 
 951.909
 
 
 
 
 933.063
 
 
 
 
 928.728
 
 
 
 
 928.928
 
 
 
 
 928.928
 
 
 
 
 
 Waarvan
								garantieverplichtingen
 
 
 
 
 28.992
 
 
 28.992
 
 
 28.992
 
 
 28.992
 
 
 28.992
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 891.076
 
 
 
 
 924.754
 
 
 
 
 973.046
 
 
 
 
 951.909
 
 
 
 
 933.063
 
 
 
 
 928.728
 
 
 
 
 928.928
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 99,8%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 701.889
 
 
 
 
 751.126
 
 
 
 
 846.796
 
 
 
 
 827.844
 
 
 
 
 810.338
 
 
 
 
 807.044
 
 
 
 
 807.044
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Hoofdbekostiging
 
 
 
 460.876
 
 
 
 
 503.741
 
 
 
 
 609.364
 
 
 
 
 590.172
 
 
 
 
 574.624
 
 
 
 
 571.693
 
 
 
 
 571.693
 
 
 
 
 
 
 
 
 NWO-wet en WHW
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NWO
 
 
 320.900
 
 
 365.550
 
 
 475.371
 
 
 458.085
 
 
 444.397
 
 
 442.525
 
 
 442.525
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 KNAW
 
 
 93.379
 
 
 91.331
 
 
 87.744
 
 
 86.626
 
 
 85.566
 
 
 84.933
 
 
 84.933
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 KB
 
 
 46.597
 
 
 46.860
 
 
 46.249
 
 
 45.461
 
 
 44.661
 
 
 44.235
 
 
 44.235
 
 
 
 
 •
 
 
 Aavullende bekostiging
 
 
 
 241.013
 
 
 
 
 247.385
 
 
 
 
 237.432
 
 
 
 
 237.672
 
 
 
 
 235.714
 
 
 
 
 235.351
 
 
 
 
 235.351
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NWO Talentenontwikkeling
 
 
 169.063
 
 
 165.865
 
 
 162.318
 
 
 161.409
 
 
 161.246
 
 
 160.885
 
 
 160.885
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NWO STW
 
 
 10.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NWO Grootschalige researchinfrastructuur
 
 
 61.950
 
 
 61.963
 
 
 54.243
 
 
 55.295
 
 
 55.382
 
 
 55.380
 
 
 55.380
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NWO RG onderwijsonderzoek
 
 
 0
 
 
 11.557
 
 
 12.871
 
 
 12.968
 
 
 11.086
 
 
 11.086
 
 
 11.086
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 104.148
 
 
 
 
 87.848
 
 
 
 
 40.470
 
 
 
 
 38.285
 
 
 
 
 36.945
 
 
 
 
 35.904
 
 
 
 
 36.104
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Kaderregeling
								exploitatiesubsidies onderzoek en wetenschap
 
 
 
 42.210
 
 
 
 
 26.594
 
 
 
 
 24.273
 
 
 
 
 24.273
 
 
 
 
 24.273
 
 
 
 
 24.273
 
 
 
 
 24.273
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LF TUD bibliotheek
 
 
 7.742
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Stichting SURF
 
 
 7.630
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 CPG
 
 
 521
 
 
 261
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Montesquieu Instituut
 
 
 1.083
 
 
 558
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Max Planck Instituut
 
 
 1.624
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NBC/Nationaal Herbarium
 
 
 6.490
 
 
 10.222
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 BPRC
 
 
 8.919
 
 
 8.607
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NEMO
 
 
 3.636
 
 
 3.509
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 STT
 
 
 237
 
 
 230
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 NTU/INL
 
 
 3.011
 
 
 3.207
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 EIB
 
 
 1.317
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 •
 
 
 Subsidieregeling St.AAP
 
 
 
 1.016
 
 
 
 
 1.026
 
 
 
 
 1.026
 
 
 
 
 1.026
 
 
 
 
 1.026
 
 
 
 
 1.026
 
 
 
 
 1.026
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Kaderregeling subsidiëring
								projecten t.b.v. onderzoek en wetenschap
 
 
 
 60.922
 
 
 
 
 60.228
 
 
 
 
 15.171
 
 
 
 
 12.986
 
 
 
 
 11.646
 
 
 
 
 10.605
 
 
 
 
 10.805
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Kust en zeeonderzoek
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Poolonderzoek
 
 
 2.942
 
 
 2.942
 
 
 2.942
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Genomics
 
 
 40.500
 
 
 40.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Nationale coördinatie
 
 
 4.759
 
 
 8.536
 
 
 6.979
 
 
 6.236
 
 
 6.396
 
 
 6.605
 
 
 6.805
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Bilaterale samenwerking
 
 
 3.711
 
 
 3.750
 
 
 2.750
 
 
 2.750
 
 
 1.250
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Weerstandsverhoging onderzoeksinstellingen (CBRN)
 
 
 410
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Hersenen en Cognitie
 
 
 6.100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Nader te verdelen
 
 
 0
 
 
 2.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan baten/lastendienst
 
 
 
 
 297
 
 
 
 
 303
 
 
 
 
 303
 
 
 
 
 303
 
 
 
 
 303
 
 
 
 
 303
 
 
 
 
 303
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 297
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan internationale organisaties
 
 
 
 
 84.262
 
 
 
 
 84.990
 
 
 
 
 84.990
 
 
 
 
 84.990
 
 
 
 
 84.990
 
 
 
 
 84.990
 
 
 
 
 84.990
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 EMBC
 
 
 758
 
 
 780
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 EMBL
 
 
 4.593
 
 
 4.795
 
 
 4.795
 
 
 4.740
 
 
 4.740
 
 
 4.740
 
 
 4.740
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 ESA
 
 
 29.792
 
 
 30.362
 
 
 30.950
 
 
 30.950
 
 
 30.950
 
 
 30.950
 
 
 30.950
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 CERN
 
 
 40.721
 
 
 40.553
 
 
 39.945
 
 
 40.000
 
 
 40.000
 
 
 40.000
 
 
 40.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 ESO
 
 
 8.398
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan mede overheden
 
 
 
 
 480
 
 
 
 
 487
 
 
 
 
 487
 
 
 
 
 487
 
 
 
 
 487
 
 
 
 
 487
 
 
 
 
 487
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal contactpunt Kaderprogramma
 
 
 480
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 4.334
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor artikel 16 is in 2015
					 99,8% juridisch verplicht.
 
 
 Bekostiging: Het
				 beschikbare budget voor 2015 is 100% juridisch verplicht. De verplichtingen
				 hebben betrekking op de betalingen aan de nationale onderzoeksinstellingen NWO,
				 KNAW en KB alsmede een aantal bijdragen met een structureel karakter. De
				 wettelijke grondslag van de bekostiging is vastgelegd in de NWO-wet en de WHW.
				 Het moment van juridisch verplichten vindt plaats voorafgaand aan het jaar
				 waarop de bekostiging betrekking heeft.
 
 Subsidies: Van het beschikbare budget is in 2015 98%
				 juridisch verplicht. Het betreft hier subsidies aan stichtingen en centra met
				 een specifieke rol in de kennisinfrastructuur. Zoals bijvoorbeeld stichting
				 Surf, NEMO, NCB en STT.
 
 
 Toelichting op de instrumenten
 
 Bekostiging
 
 Het Ministerie van OCW bekostigt de nationale
				 onderzoeksinstellingen NWO, KNAW en KB. Hiermee stelt de Minister deze
				 organisaties in staat om binnen de wettelijke kaders en in lijn met de
				 vierjaarlijkse strategische agenda en strategische plannen van de instellingen
				 hun missies en doelstellingen te realiseren. Die zijn gericht op het bevorderen
				 van de kwaliteit van het wetenschappelijk onderzoek in Nederland en het
				 initiëren en stimuleren van nieuwe ontwikkelingen daarin.
 OCW draagt
				 met een structureel karakter bij aan:
 
 
 •
 NWO voor grote infrastructurele
						onderzoeksvoorzieningen voor de uitvoering van projecten die geselecteerd zijn
						op grond van de resultaten van de nationale roadmap commissie grootschalige
						researchinfrastructuur. Met de inzet van deze middelen worden onze onderzoekers
						in de gelegenheid gesteld om te kunnen werken met onderzoeksfaciliteiten van
						wereldniveau;
 
 
 •
 NWO voor het uitvoeren van een integraal
						persoonsgebonden talentprogramma waarin naast de «Vernieuwingsimpuls» ook de
						voormalige middelen voor de specifieke doelgroepen zijn opgegaan. Doelen zijn
						om via competitie op basis van wetenschappelijke kwaliteit voldoende ruimte te
						geven aan (jonge) veelbelovende onderzoekers, excellentie in het onderzoek te
						bevorderen, en te zorgen voor een adequate in- en doorstroom van onderzoekers
						zodat er verbetering optreedt in hun loopbaanperspectieven;
 
 
 •
 Vanaf 2014 is er een aanvullende
						bekostiging voor NWO bijgekomen voor het Nationaal Regieorgaan Onderwijs
						Onderzoek voor een bedrag van circa € 11 à 12 miljoen per jaar.
 
 
 Subsidies
 Voor het
				 stimuleren en realiseren van de centrale doelstelling van het OWB beleid worden
				 subsidies verstrekt.
 Diverse subsidies voor stichtingen en centra met
				 een specifieke rol in de kennisinfrastructuur, het gaat hier o.a. om bijdragen
				 aan:
 
 
 •
 Naturalis voor de totstandkoming van het
						Naturalis Biodiversity Center (NBC);
 
 
 •
 het Biomedical Primate Research Centre
						(BPRC) voor het primatenonderzoek en de huisvesting van primaten en subsidie
						aan de Stichting AAP voor het verzorgen van de opvang van de BPRC
						chimpansees;
 
 
 •
 het Nederlands Centrum voor Wetenschaps-
						en techniekcommunicatie (NCWT) voor het science center NEMO en andere regionale
						science centra en voor de Oktober Kennismaand.
 
 
 Bijdragen aan
				 baten/lastendienst
 De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de
				 uitvoeringsorganisatie van het Ministerie van OCW en levert producten en
				 diensten op het terrein van bekostiging van instellingen, financiering van
				 studenten en informatievoorziening. Het betreft het aandeel in de
				 uitvoeringskosten van DUO voor dit begrotingsartikel. Het beschikbare budget
				 voor 2015 is voor 100% juridisch verplicht.
 Bijdragen internationale
				 organisaties
 Contributies aan de grote internationale
				 onderzoeksorganisaties ESA, ESO, CERN, EMBL en EMBC. Door deelname van
				 Nederland aan deze intergouvernementele organisaties krijgen onze
				 wetenschappelijke onderzoekers toegang tot unieke grootschalige
				 onderzoeksfaciliteiten en internationale netwerken van toponderzoekers. Deze
				 deelname is mede van groot belang voor het functioneren van ons nationale
				 onderzoeksbestel. Het beschikbare budget voor 2015 is voor 100% juridisch
				 verplicht
 Bijdragen aan mede overheden
 Opdracht aan Expertisecentrum Internationaal Onderzoek en Innovatie (EIOI,
				 voorheen EG-Liaison) voor het ondersteunen en stimuleren van een zo groot
				 mogelijke Nederlandse participatie in het EU-Kaderprogramma voor onderzoek en
				 ontwikkeling en het programma voor Onderzoek en Innovatie «Horizon 2020». De
				 medewerkers van EIOI blijven hierdoor het «Nationaal contactpunt
				 Kaderprogramma» in Nederland. Het beschikbare budget voor 2015 is voor 100%
				 juridisch verplicht.
 
 
 De beleidsartikelen (artikel 25)
 
 
 Artikel
 
 
 25.
 EMANCIPATIE
 
 
 
 Algemene doelstelling
 
 Het bevorderen van emancipatie
 
 Het kabinet wil emancipatie bevorderen: de
				 emancipatie van meisjes en vrouwen en de emancipatie van lesbische vrouwen,
				 homoseksuele mannen, biseksuelen en transgenders (LHBT). Doel is de veiligheid
				 van vrouwen, homoseksuelen en transgenders te vergroten en de participatie van
				 vrouwen in alle lagen en sectoren van de arbeidsmarkt te bevorderen. Een
				 positieve houding en beeldvorming over homoseksuele relaties en vrouwen met
				 ambitie dienen vanzelfsprekend te worden.
 
 
 Rol en verantwoordelijkheid
 
 Verantwoordelijkheid van de Minister
 
 De Minister is verantwoordelijk voor het
				 bevorderen van de emancipatie van meisjes en vrouwen en voor de emancipatie van
				 lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen en transgenders
				 (LHBT).
 Stimuleren:
 Het
				 instrument, dat de Minister ter beschikking heeft, is wet- en regelgeving,
				 zoals de
				 Subsidieregeling emancipatie 2011. Deze
				 regeling voorziet in het verstrekken van subsidies aan instellingen voor
				 vrouwenemancipatie en emancipatie van LHBT en projectsubsidies aan het
				 maatschappelijk middenveld. Tevens maakt de Minister gebruik van communicatie
				 naar het beleidsveld onder andere naar belangenorganisaties.
 Regisseren:
 Gemeenten
				 ontvangen via decentralisatie-uitkeringen een bijdrage voor de uitvoering van
				 de samenwerkingsafspraken over versterking en uitvoering van het lokale
				 emancipatiebeleid.
 
 
 Indicatoren/kengetallen
 
 
 
 Tabel 25.1 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Sociale acceptatie homoseksualiteit onder de bevolking
 
 
 90%
 
 
 ≥ 90%
 
 
 ≥ 90%
 
 
 ≥ 90%
 
 
 ≥ 90%
 
 
 ≥ 90%
 
 
 
 
 
 Bron: SCP Acceptatie van homoseksuelen, biseksuelen en
						transgenders in Nederland 2013
 
 
 
 
 
 Beleidswijzigingen
 
 
 Het beleid wordt volgens de Hoofdlijnenbrief
						Emancipatiebeleid 2013–2016 uitgevoerd. Er zijn geen wijzigingen.
 De
						speerpunten van het emancipatiebeleid zijn:
 Participatie in het licht
						van de gevolgen van de economische crisis;
 Sociale veiligheid van
						vrouwen, meisjes en LHBT’s;
 Verschillen tussen jongens en meisjes in
						het onderwijs;
 Internationale polarisatie: samenwerking en
						krachtenbundeling binnen en buiten Europa.
 
 
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid en
						budgetflexibiliteit
 
 
 
 Tabel 25.2 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 25
						(bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 8.875
 
 
 
 
 11.911
 
 
 
 
 7.605
 
 
 
 
 14.691
 
 
 
 
 15.444
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 13.408
 
 
 
 
 14.854
 
 
 
 
 15.172
 
 
 
 
 15.132
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
								(%)
 
 
 
 
 60,6%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 4.148
 
 
 
 
 4.148
 
 
 
 
 4.148
 
 
 
 
 4.148
 
 
 
 
 4.148
 
 
 
 
 4.148
 
 
 
 
 4.148
 
 
 
 
 
 
 Kennisinfrastructuur
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Vrouwenemancipatie
 
 
 2.948
 
 
 2.948
 
 
 2.948
 
 
 2.948
 
 
 2.948
 
 
 2.948
 
 
 2.948
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LHBT
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 6.995
 
 
 
 
 7.293
 
 
 
 
 7.199
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling
								 emancipatie
 
 
 2.332
 
 
 1.487
 
 
 1.446
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Vrouwenemancipatie
 
 
 2.135
 
 
 1.430
 
 
 1.446
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LHBT
 
 
 197
 
 
 57
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling
								 emancipatie 2011
 
 
 4.031
 
 
 5.806
 
 
 5.753
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Vrouwenemancipatie
 
 
 1.363
 
 
 3.200
 
 
 3.601
 
 
 5.122
 
 
 4.872
 
 
 4.872
 
 
 4.872
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LHBT
 
 
 2.668
 
 
 2.606
 
 
 2.152
 
 
 2.101
 
 
 2.351
 
 
 2.351
 
 
 2.351
 
 
 
 
 
 Regeling sociale
								 veiligheid LHBT jongeren op school
 
 
 632
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LHBT
 
 
 632
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.495
 
 
 
 
 962
 
 
 
 
 1.084
 
 
 
 
 1.020
 
 
 
 
 1.042
 
 
 
 
 1.042
 
 
 
 
 1.042
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Vrouwenemancipatie
 
 
 724
 
 
 455
 
 
 585
 
 
 541
 
 
 563
 
 
 563
 
 
 563
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LHBT
 
 
 771
 
 
 507
 
 
 499
 
 
 479
 
 
 479
 
 
 479
 
 
 479
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan agentschappen
 
 
 
 
 151
 
 
 
 
 151
 
 
 
 
 151
 
 
 
 
 151
 
 
 
 
 151
 
 
 
 
 151
 
 
 
 
 151
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan mede-overheden
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 2.195
 
 
 
 
 2.590
 
 
 
 
 2.590
 
 
 
 
 2.900
 
 
 
 
 2.900
 
 
 
 
 2.900
 
 
 
 
 
 
 Gemeentefonds
								 BZK
 
 
 0
 
 
 2.195
 
 
 2.190
 
 
 2.190
 
 
 2.900
 
 
 2.900
 
 
 2.900
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Vrouwenemancipatie
 
 
 
 1.960
 
 
 1.290
 
 
 1.290
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LHBT
 
 
 
 235
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 900
 
 
 
 
 
 EZ Talent naar de
								 Top
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Vrouwenemancipatie
 
 
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen
								aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 619
 
 
 
 
 105
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 LHBT
 
 
 619
 
 
 105
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 21
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 
 Van het totale budget voor artikel 25 is in 2015
					 60,6% juridisch verplicht.
 
 
 Subsidies: Van het
				 beschikbare budget is in 2015 69% juridisch verplicht. Dit betreft meerjarige
				 projectsubsidies. Ervaringsgegevens laten zien dat in de loop van het jaar het
				 resterende deel van het budget wordt verplicht. Voor nadere toelichting wordt
				 verwezen naar de subsidiebijlage.
 
 Opdrachten: Van het beschikbare budget is in 2015 39,4%
				 juridisch verplicht. Ervaringsgegevens laten zien dat in de loop van het jaar
				 het resterende deel van het budget wordt verplicht.
 
 Bijdragen aan agentschappen: Het budget voor 2015 is 100%
				 juridisch verplicht. Op basis van managementafspraken tussen
				 bestuursdepartement en DUO zijn afspraken vastgelegd voor het komende
				 jaar.
 
 Bijdragen aan mede-overheden:
				 Juridisch verplicht 0%.
 
 
 Toelichting op de instrumenten
 
 Bekostiging
 
 Met deze middelen worden zes instituten voor de
				 Kennisinfrastructuur bekostigd.
 Subsidies
 Voor het
				 uitvoeren van de Hoofdlijnenbrief Emancipatiebeleid 2013–2016
				 worden subsidies verleend voor activiteiten die passen bij deze brief.
 Opdrachten
 De middelen
				 voor opdrachten voor zowel vrouwenemancipatie als LHBT-emancipatie worden
				 besteed aan onderzoeken en symposia.
 Bijdragen aan agentschappen
 Het betreft het aandeel in de uitvoeringskosten van DUO voor dit
				 begrotingsartikel.
 Bijdragen aan mede-overheden
 Actieve gemeenten op het gebied van vrouwen- en LHBT- emancipatiebeleid
				 ontvangen via een decentralisatie-uitkering een bijdrage. De
				 verantwoordelijkheid voor deze middelen is belegd bij de gemeenten zelf.
 
 
 
 
 4.
 DE NIET-BELEIDSARTIKELEN
 
 
 De niet-beleidsartikelen (artikel
				 91)
 
 
 Artikel
 
 
 91.
 NOMINAAL EN ONVOORZIEN
 
 
 Doel van dit artikel is het tijdelijk boeken van
					 sector overschrijdende middelen. Zodra een exacte verdeling over de betrokken
					 beleidsartikelen bekend is, worden de middelen naar deze artikelen overgeboekt.
					 Het betreft:
 
 
 •
 Loonbijstelling;
 
 
 •
 Prijsbijstelling;
 
 
 •
 Nader te verdelen.
 
 
 Op deze onderdelen worden dus geen feitelijke
					 uitgaven verantwoord.
 
 
 
 91.1
 Budgettaire gevolgen
 
 
 Tabel 91.1 Budgettaire gevolgen van artikel 91 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 21.659
 
 
 
 
 1.355
 
 
 
 
 680
 
 
 
 
 816
 
 
 
 
 797
 
 
 
 
 832
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 21.659
 
 
 
 
 1.355
 
 
 
 
 680
 
 
 
 
 816
 
 
 
 
 797
 
 
 
 
 832
 
 
 
 
 
 •
 
 
 Loonbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 •
 
 
 Prijsbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 •
 
 
 Nader te verdelen
 
 
 0
 
 
 21.659
 
 
 1.355
 
 
 680
 
 
 816
 
 
 797
 
 
 832
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 91.2
 Nader te verdelen
 
 Op het onderdeel Nader te verdelen staan onder andere
					 middelen die een budgettair effect hebben op meer dan één beleidsartikel en
					 waarvan de verdeling over deze artikelen nog niet bekend is. Het kan daarbij
					 zowel gaan om beleidsintensiveringen als om ombuigingen. Dit onderdeel bevat
					 onder andere het restant van de reservering van de incidentele middelen NOA
					 (€ 22 miljoen in 2014).
 
 
 
 De niet-beleidsartikelen (artikel
				 95)
 
 
 Artikel
 
 
 95.
 APPARAATSKOSTEN
 
 Op dit artikel worden de personele en materiële
				 uitgaven van het kerndepartement, de Rijksdienst Cultureel Erfgoed, de
				 inspecties en adviesraden geraamd.
 
 
 95.1
 Budgettaire gevolgen
 
 
 Tabel 95.1 Budgettaire gevolgen artikel 95 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 260.103
 
 
 
 
 248.262
 
 
 
 
 247.052
 
 
 
 
 233.400
 
 
 
 
 215.150
 
 
 
 
 207.537
 
 
 
 
 207.984
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
								
 
 
 
 
 260.103
 
 
 
 
 248.262
 
 
 
 
 247.052
 
 
 
 
 233.400
 
 
 
 
 215.150
 
 
 
 
 207.537
 
 
 
 
 207.984
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Personele
								uitgaven
 
 
 
 
 173.603
 
 
 
 
 159.136
 
 
 
 
 159.386
 
 
 
 
 150.572
 
 
 
 
 138.798
 
 
 
 
 133.678
 
 
 
 
 133.678
 
 
 
 
 
 
 Waarvan
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 eigen personeel
 
 
 
 
 161.046
 
 
 
 
 143.597
 
 
 
 
 143.343
 
 
 
 
 135.399
 
 
 
 
 124.839
 
 
 
 
 120.192
 
 
 
 
 120.192
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 externe inhuur
 
 
 
 
 7.522
 
 
 
 
 5.890
 
 
 
 
 6.081
 
 
 
 
 5.731
 
 
 
 
 5.246
 
 
 
 
 5.068
 
 
 
 
 5.068
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Materiële uitgaven
 
 
 
 
 84.101
 
 
 
 
 89.126
 
 
 
 
 87.666
 
 
 
 
 82.828
 
 
 
 
 76.352
 
 
 
 
 73.859
 
 
 
 
 74.306
 
 
 
 
 
 
 Waarvan
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 ICT
 
 
 
 
 29.071
 
 
 
 
 20.410
 
 
 
 
 21.136
 
 
 
 
 19.936
 
 
 
 
 18.449
 
 
 
 
 17.828
 
 
 
 
 17.828
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 bijdrage aan SSO's
 
 
 
 
 27.875
 
 
 
 
 29.691
 
 
 
 
 29.454
 
 
 
 
 27.734
 
 
 
 
 25.536
 
 
 
 
 24.652
 
 
 
 
 25.099
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 Begrotingsreserve
								schatkistbankieren
 
 
 
 
 2.399
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 5.101
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 Op het
					 artikel Apparaatskosten staan vanaf 2013 apparaatsuitgaven van de directies van
					 het kerndepartement, zowel die van de beleidsdirecties als die van de
					 niet-beleidsdirecties, de Rijksdienst Cultureel Erfgoed, de inspecties en de
					 adviesraden van het ministerie. Daarnaast worden hier de centrale uitgaven voor
					 onder andere huisvesting, automatisering en bijdragen aan SSO’s geraamd.
 Op dit artikel worden tevens de mutaties op de begrotingsreserve
					 schatkistbankieren geraamd. OCW staat garant voor het in gebreke blijven van
					 instellingen die gebruik maken van de regeling schatkistbankieren. Gegeven de
					 omvang van het budget is er om doelmatigheidsredenen voor gekozen om niet per
					 relevant beleidsartikel (1, 3, 4, 6 en 7) een reeks op te nemen, maar dit te
					 doen op het artikel 95 Apparaatskosten. De van instellingen ontvangen premies
					 worden jaarlijks via het Ministerie van Financiën aan OCW overgemaakt en via
					 de slotwet en de saldibalans (toevoeging premie aan gegroeide reserve) in het
					 jaarverslag verwerkt. Voor het jaar 2013 ging het om een bedrag van € 2,4
					 miljoen. De geraamde uitgaven vanuit deze reserve zijn als onderdeel van de
					 materiële uitgaven gespecificeerd in tabel 95.1.
 In onderstaande
					 tabel zijn ter informatie de apparaatsuitgaven OCW onderverdeeld naar
					 kerndepartement, Rijksdienst Cultureel Erfgoed (RCE), Inspectie van het
					 Onderwijs (IvhO), Erfgoedinspectie (EGI), Onderwijsraad, Raad voor Cultuur
					 (RvC) en de Adviesraad voor Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT).
 
 Tabel 95.2 Apparaatsuitgaven OCW (bedragen x € 1
						miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal ministerie
 
 
 
 
 260.103
 
 
 
 
 248.262
 
 
 
 
 247.052
 
 
 
 
 233.400
 
 
 
 
 215.150
 
 
 
 
 207.537
 
 
 
 
 207.984
 
 
 
 
 
 Kerndepartement
 
 
 135.246
 
 
 135.230
 
 
 137.326
 
 
 127.098
 
 
 111.463
 
 
 106.434
 
 
 106.881
 
 
 
 
 Rijksdienst Cultureel Erfgoed
 
 
 52.694
 
 
 37.331
 
 
 36.010
 
 
 34.959
 
 
 34.416
 
 
 33.883
 
 
 33.883
 
 
 
 
 Inspectie van het Onderwijs
 
 
 62.865
 
 
 66.701
 
 
 65.629
 
 
 63.478
 
 
 61.569
 
 
 59.678
 
 
 59.678
 
 
 
 
 Erfgoedinspectie
 
 
 2.473
 
 
 2.436
 
 
 2.356
 
 
 2.270
 
 
 2.191
 
 
 2.113
 
 
 2.113
 
 
 
 
 Onderwijsraad
 
 
 2.451
 
 
 2.436
 
 
 2.425
 
 
 2.373
 
 
 2.339
 
 
 2.306
 
 
 2.306
 
 
 
 
 Raad voor Cultuur
 
 
 2.941
 
 
 2.709
 
 
 2.625
 
 
 2.558
 
 
 2.518
 
 
 2.479
 
 
 2.479
 
 
 
 
 Adviesraad voor Wetenschaps- en Technologiebeleid
 
 
 1.433
 
 
 1.419
 
 
 681
 
 
 664
 
 
 654
 
 
 644
 
 
 644
 
 
 
 
 
 In onderstaande tabel zijn ter informatie de
					 apparaatsuitgaven van het kerndepartement weergegeven zoals deze direct toe te
					 rekenen zijn aan de verschillende beleidsterreinen.
 
 Tabel 95.3 Apparaatsuitgaven kerndepartement in 2015 per
						beleidsartikel (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 Beleidsartikel
 
 
 Bedrag
 
 
 
 
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 4,8
 
 
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 5,4
 
 
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 5,6
 
 
 
 
 Hoger onderwijs en Studiefinanciering
 
 
 5,7
 
 
 
 
 Internationaal beleid
 
 
 2,4
 
 
 
 
 Arbeidsmarkt- en personeelbeleid
 
 
 2,0
 
 
 
 
 Cultuur
 
 
 8,7
 
 
 
 
 Onderzoek en wetenschapsbeleid
 
 
 2,8
 
 
 
 
 Emancipatie
 
 
 1,9
 
 
 
 
 
 
 In onderstaande tabel zijn ter
					 informatie de apparaatskosten van de baten-lastenagentschappen en ZBO’s
					 weergegeven.
 
 Tabel 95.4 Apparaatskosten baten-lastendiensten en ZBO's
						(bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Baten-lastendiensten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 277,5
 
 
 229,4
 
 
 257,3
 
 
 231,2
 
 
 215,4
 
 
 210,5
 
 
 210,5
 
 
 
 
 Nationaal Archief
 
 
 24,2
 
 
 40,4
 
 
 40,8
 
 
 38,5
 
 
 22,3
 
 
 22,3
 
 
 22,3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ZBO's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stichting Fonds Podiumkunsten
 
 
 4,5
 
 
 4,4
 
 
 4,4
 
 
 4,4
 
 
 4,4
 
 
 4,4
 
 
 4,4
 
 
 
 
 Stichting Fonds voor Cultuurparticipatie
 
 
 2,2
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 
 
 Stichting Mondriaanfonds
 
 
 2,0
 
 
 2,2
 
 
 2,2
 
 
 2,2
 
 
 2,2
 
 
 2,2
 
 
 2,2
 
 
 
 
 Stichting Nederlands Filmfonds
 
 
 2,5
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 
 
 Stichting Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
 
 
 1,6
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 
 
 Stichting Nederlands letterenfonds
 
 
 2,0
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 
 
 Stichting Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele
								Mediaproducties (Mediafonds)
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 
 
 Commissariaat voor de Media (CvdM)
 
 
 4,2
 
 
 4,8
 
 
 3,9
 
 
 3,7
 
 
 3,4
 
 
 3,2
 
 
 3,2
 
 
 
 
 Nederlandse Publieke Omroep (NPO)
 
 
 3,0
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 2,6
 
 
 
 
 Nederlands–Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO)
 
 
 3,9
 
 
 3,8
 
 
 3,7
 
 
 3,5
 
 
 3,2
 
 
 3,1
 
 
 3,1
 
 
 
 
 Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen
								(KNAW)
 
 
 16,0
 
 
 15,0
 
 
 13,0
 
 
 13,0
 
 
 13,0
 
 
 13,0
 
 
 13,0
 
 
 
 
 Koninklijke Bibliotheek (KB)
 
 
 10,7
 
 
 12,0
 
 
 15,3
 
 
 15,3
 
 
 15,3
 
 
 15,3
 
 
 15,3
 
 
 
 
 Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek
								(NWO)
 
 
 30,3
 
 
 32,1
 
 
 31,1
 
 
 31,1
 
 
 31,1
 
 
 31,1
 
 
 31,1
 
 
 
 
 Stichting Participatiefonds
 
 
 
 
 2,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stichting Vervangingsfonds
 
 
 
 
 3,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stimuleringsfonds voor de Journalistiek
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 0,5
 
 
 0,5
 
 
 0,5
 
 
 
 
 
 De cijfers in bovenstaande tabel zijn niet met elkaar
						te consolideren aangezien het zowel uitgaven als kosten betreft.
 De
						apparaatskosten bij de baten-lastendiensten en ZBO's betreffen naast de
						apparaatskosten in verband met werkzaamheden voor OCW ook de kosten die verband
						houden met werkzaamheden die voor tweeden en derden worden uitgevoerd.
 
 
 Toelichting:
 In
					 bovenstaande tabel zijn niet alle RWT’s opgenomen. Niet opgenomen zijn
					 RWT’s waarbij een individuele uitvraag in het veld nodig is. Dit betreft
					 ondermeer alle onderwijsinstellingen, academische ziekenhuizen en musea.
					 Opgenomen zijn die ZBO’s waarbij de gegevens met betrekking tot de
					 apparaatsuitgaven uit hoofde van reguliere bestaande informatiestromen
					 beschikbaar zijn. Creatie van een extra informatielast wordt niet wenselijk
					 geacht.
 
 In onderstaande tabel staat de voorlopige verdeling
					 van de APK-taakstelling uit het Regeerakkoord weergegeven. Deze taakstelling is
					 verdeeld over kerndepartement, agentschappen en ZBO’s.
 
 Tabel 95.5 Apparaatskosten invulling taakstelling
						(bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 Structureel
 
 
 
 
 
 
 
 Departementale taakstelling
								(totaal)
 
 
 
 
 24,0
 
 
 
 
 54,0
 
 
 
 
 67,0
 
 
 
 
 67,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kerndepartement
 
 
 
 
 6,9
 
 
 
 
 20,0
 
 
 
 
 26,5
 
 
 
 
 26,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Agentschappen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 12,1
 
 
 23,5
 
 
 27,9
 
 
 27,9
 
 
 
 
 Nationaal Archief
 
 
 0,8
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 
 
 
 Totaal Agentschappen
 
 
 
 
 12,9
 
 
 
 
 24,5
 
 
 
 
 28,9
 
 
 
 
 28,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ZBO’s
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Cultuurfondsen
 
 
 0,5
 
 
 1,1
 
 
 1,4
 
 
 1,4
 
 
 
 
 Commissariaat voor de Media (CvdM)
 
 
 0,2
 
 
 0,5
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 
 
 Nederlandse Publieke Omroep (NPO)
 
 
 0,1
 
 
 0,3
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 
 
 Nederlands Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO)
 
 
 0,2
 
 
 0,4
 
 
 0,5
 
 
 0,5
 
 
 
 
 Kon.Ned.Academie van Wetenschappen (KNAW)
 
 
 0,7
 
 
 1,6
 
 
 2,0
 
 
 2,0
 
 
 
 
 Koninklijke Bibliotheek (KB)
 
 
 0,6
 
 
 1,3
 
 
 1,6
 
 
 1,6
 
 
 
 
 Ned.organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO)
 
 
 1,5
 
 
 3,5
 
 
 4,3
 
 
 4,3
 
 
 
 
 Stichting Participatiefonds
 
 
 0,1
 
 
 0,3
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 
 
 Stichting Vervangingsfonds
 
 
 0,2
 
 
 0,4
 
 
 0,5
 
 
 0,5
 
 
 
 
 Stimuleringsfonds voor de Journalistiek
 
 
 0,0
 
 
 0,1
 
 
 0,1
 
 
 0,1
 
 
 
 
 
 Totaal ZBO's
 
 
 
 
 4,2
 
 
 
 
 9,5
 
 
 
 
 11,6
 
 
 
 
 11,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nog in te vullen
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 Ingedeeld naar verschillende maatregelen wordt de
					 taakstelling als volgt ingevuld:
 
 Tabel 95.6 Apparaatskosten invulling taakstelling
						(bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 Structureel
 
 
 
 
 
 
 
 Departementale taakstelling (totaal inclusief
								agentschappen)
 
 
 
 
 19,8
 
 
 
 
 44,5
 
 
 
 
 55,4
 
 
 
 
 55,4
 
 
 
 
 
 waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Versobering bedrijfsvoering, incl huisvesting
 
 
 7,4
 
 
 16,7
 
 
 19,8
 
 
 19,8
 
 
 
 
 –
 
 
 Taakbeëindiging / herinrichten primaire proces
 
 
 8,1
 
 
 11,3
 
 
 16,2
 
 
 16,2
 
 
 
 
 –
 
 
 Minder staf/secretariaat, financiële functie en digitalisering
 
 
 1,6
 
 
 3,0
 
 
 4,2
 
 
 4,2
 
 
 
 
 –
 
 
 Inspectie van het Onderwijs
 
 
 1,8
 
 
 3,6
 
 
 5,4
 
 
 5,4
 
 
 
 
 –
 
 
 DUO:PVS
 
 
 2,7
 
 
 7,5
 
 
 7,6
 
 
 7,6
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 
 Alle ZBO’s van OCW krijgen een korting van 13,3%
						op hun apparaatskostenbudget opgelegd. Deze korting is gelijk aan de korting
						die OCW als departement opgelegd heeft gekregen. Deze keuze wordt ondersteund
						door de uitgangspunten uit het regeerakkoord. De ZBO’s zullen evenals het
						departement de opdracht krijgen efficiënter te werken, hun werkwijze te
						vereenvoudigen en op het gebied van bedrijfsvoering samenwerking te
						onderzoeken. Dit levert een bijdrage aan de taakstelling op van € 11,6
						miljoen.
 De inrichting en aansturing van de bedrijfsvoering van de
						rijksoverheid zal de komende jaren grote veranderingen laten zien. Totaal wordt
						op de bedrijfsvoering € 19,8 miljoen bespaard.
 Een forse
						taakstelling op de apparaatskosten gaat ook gepaard met taakbeëindiging en
						herinrichting van het primaire proces. Voor het beleidsproces gaat het dan met
						name om «sturen op stoppen», het periodiek beoordelen van alle taken en
						bepalen welke taken met minder intensiteit of zelfs helemaal beëindigd kunnen
						worden (herprioritering). Dit levert € 16,2 miljoen op.
 Minder
						management en secretariaat, bundeling in de financiële functie en efficiency
						door digitalisering levert € 4,2 miljoen op.
 De Inspectie van het
						Onderwijs zal het financieel toezicht en kwaliteitstoezicht en daarbij ook
						toezicht op het bestuurlijk handelen verder integreren. Het toezicht zal zich
						primair richten op de besturen. Dat levert een besparing op van € 5,4
						miljoen.
 De uitvoering van het Programma Vernieuwing
						Studiefinanciering heeft structurele baten. Deze baten (€ 7,6 miljoen)
						worden ingezet als invulling van de taakstelling.
 
 
 
 
 
 Begroting baten-lastenagentschappen
 
 5.
 BEGROTING BATEN-LASTENAGENTSCHAPPEN
 
 
 
 1.
 DIENST UITVOERING ONDERWIJS
 
 In deze paragraaf is de begroting opgenomen van de
				 Dienst Uitvoering Onderwijs. De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de
				 uitvoeringsorganisatie van de rijksoverheid voor het onderwijs. DUO levert
				 producten en diensten op het terrein van bekostiging van instellingen,
				 financiering van studenten, informatievoorziening alsmede diensten gericht op
				 de verbetering van de verbinding tussen beleid en uitvoering. Daarnaast
				 verricht DUO werkzaamheden voor overige departementen en derden.
 
 Tabel 1 Begroting 2015 DUO (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Totaal baten
 
 
 263.983
 
 
 
 
 Totaal lasten
 
 
 263.983
 
 
 
 
 Saldo van baten en lasten
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal kapitaalontvangsten
 
 
 0
 
 
 
 
 Totaal kapitaaluitgaven
 
 
 – 6.314
 
 
 
 
 
 DUO begroot voor 2015 een exploitatiesaldo van nihil.
				 De kapitaaluitgaven zijn gelijk aan de aflossing van leningen bij het
				 Ministerie van Financiën (€ 0,3 miljoen) en de vervangingsinvesteringen
				 (€ 6,0 miljoen).
 
 Tabel 2 Begroting van baten en lasten voor het jaar 2015
					 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Slotwet 2013
 
 
 Vastgestelde begroting 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Baten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omzet moederdepartement
 
 
 258.405
 
 
 204.986
 
 
 236.953
 
 
 210.784
 
 
 195.396
 
 
 190.612
 
 
 190.623
 
 
 
 
 Omzet overige departementen
 
 
 18.859
 
 
 19.462
 
 
 18.980
 
 
 18.346
 
 
 17.952
 
 
 17.834
 
 
 17.834
 
 
 
 
 Omzet derden
 
 
 10.873
 
 
 10.985
 
 
 8.050
 
 
 8.050
 
 
 8.050
 
 
 8.050
 
 
 8.050
 
 
 
 
 Rentebaten
 
 
 31
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Vrijval voorzieningen
 
 
 13
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bijzondere baten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Totaal baten 
 
 
 
 
 288.181
 
 
 
 
 235.433
 
 
 
 
 263.983
 
 
 
 
 237.180
 
 
 
 
 221.398
 
 
 
 
 216.496
 
 
 
 
 216.507
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lasten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 277.454
 
 
 229.388
 
 
 257.938
 
 
 231.150
 
 
 215.383
 
 
 210.496
 
 
 210.507
 
 
 
 
 – personele kosten
 
 
 152.161
 
 
 139.056
 
 
 147.173
 
 
 138.098
 
 
 132.633
 
 
 128.760
 
 
 128.761
 
 
 
 
 – waarvan eigen personeel
 
 
 128.572
 
 
 121.318
 
 
 131.092
 
 
 128.279
 
 
 125.634
 
 
 123.082
 
 
 123.082
 
 
 
 
 – waarvan externe inhuur
 
 
 23.589
 
 
 17.738
 
 
 16.081
 
 
 9.819
 
 
 6.999
 
 
 5.678
 
 
 5.679
 
 
 
 
 – materiële kosten
 
 
 125.293
 
 
 90.332
 
 
 110.765
 
 
 93.052
 
 
 82.750
 
 
 81.736
 
 
 81.746
 
 
 
 
 – waarvan apparaat ICT
 
 
 18.919
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 18.000
 
 
 
 
 – waarvan bijdrage aan SSO’s
 
 
 1.077
 
 
 930
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Rentelasten
 
 
 48
 
 
 45
 
 
 45
 
 
 30
 
 
 15
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Afschrijvingskosten
 
 
 6.359
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 
 
 – materieel
 
 
 6.359
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 
 
 – waarvan apparaat ICT
 
 
 4.262
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 – immaterieel
 
 
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige kosten
 
 
 1.134
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 – dotaties voorzieningen
 
 
 1.134
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 – bijzondere lasten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Totaal lasten
 
 
 
 
 284.995
 
 
 
 
 235.433
 
 
 
 
 263.983
 
 
 
 
 237.180
 
 
 
 
 221.398
 
 
 
 
 216.496
 
 
 
 
 216.507
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Saldo van baten en
							 lasten
 
 
 
 
 3.186
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de begroting van baten en
				 lasten:
 Slotwet 2013
 DUO heeft
				 over 2013, mede als gevolg van een hogere invulling van de generieke
				 inkooptaakstelling en incidentele meevallers, een positief resultaat van
				 € 3,2 miljoen gerealiseerd.
 Baten
 Omzet moederdepartement
 
 De opbrengst moederdepartement betreft de inkomsten
					 voor geleverde diensten en producten aan de opdrachtgever OCW. Van de omzet
					 moederdepartement 2015 is € 194,4 miljoen gerelateerd aan de vijf
					 hoofdproducten, te weten Bekostiging (€ 34,9 miljoen, zijnde 18%),
					 Studiefinanciering (€ 103,3 miljoen, zijnde 53%), Examens (€ 21,7
					 miljoen, zijnde 11%), Registers (€ 29,3 miljoen, zijnde 15%),
					 Informatiediensten (€ 5,2 miljoen, zijnde 3%). Daarnaast is in de begroting
					 € 28,4 miljoen opgenomen voor de implementatie van beleidswijzigingen en
					 € 14,1 miljoen voor het Programma Vernieuwing Studiefinanciering (PVS). De
					 dalende lijn in de opbrengst moederdepartement is veroorzaakt door de
					 ingeboekte taakstellingen over de periode 2015 tot en met 2018 (€ 16,4
					 miljoen in 2015 oplopend naar € 44,1 miljoen in 2018). Deze taakstelling zal
					 worden ingevuld middels efficiency maatregelen (€ 12,7 miljoen),
					 deregulering/versobering dienstverlening (€ 15,4 miljoen), revenuen
					 overheidsbrede programma Compacte Rijksdienst (€ 3,0 miljoen) en baten
					 Programma Vernieuwing Studiefinanciering (€ 13,0 miljoen).
 Als
					 gevolg van de gewijzigde begrotingssystematiek voor de raming van
					 uitvoeringskosten zijn in de voorjaarsnota 2014 mutaties opgenomen die in
					 voorgaande jaren pas in de najaarsnota verwerkt werden. Dit verklaart de
					 stijging van de baten ten opzichte van de vastgestelde begroting 2014.
 
 Randvoorwaarden exploitatie
				 DUO
 Voor de periode 2015 – 2019 presenteert DUO een sluitende
				 begroting. Deze jaren tekenen zich door aanzienlijke taakstellingen welke
				 zullen moeten worden doorgevoerd. De aanpak wordt gedomineerd door de thema's
				 «efficiency waar het nog kan» en «vereenvoudiging en versobering waar het
				 moet». In de meerjarenbegroting zijn maatregelen op het gebied van efficiency,
				 de Hervormingsagenda en Compacte Rijksdienst en vereenvoudiging van regels en
				 taken verwerkt. Invulling wordt gegeven aan de visie «digitaal waar het kan,
				 persoonlijk waar het moet» uit de
				 visiebrief digitale
				 overheid 2017. Voor de maatregelen vallend onder deregulering is DUO
				 voor de realisatie afhankelijk van vereenvoudiging van wet- en regelgeving op
				 met name het terrein van studiefinanciering en bekostiging. In het kader van
				 managementafspraak 2015 zal DUO hierover in overleg treden met het departement.
				 De bovenstaande maatregelen heeft DUO nodig om invulling te geven aan een
				 dekkende exploitatie.
 Omzet overige departementen
 De omzet overige departementen betreft opbrengsten in verband met
				 uitvoering inburgeringstaken (€ 8,2 miljoen) en uitvoering landelijk
				 register kinderopvang (€ 6,6 miljoen) voor het Ministerie van Sociale Zaken
				 en Werkgelegenheid, werkzaamheden ten behoeve van het examen Wet op het
				 financieel toezicht (€ 2,1 miljoen) en werkzaamheden ten behoeve van
				 Belastingdienst (€ 0,1 miljoen) in opdracht van het Ministerie van
				 Financiën, print- en couverteerwerkzaamheden ten behoeve van het CJIB van het
				 Ministerie van Veiligheid en Justitie (€ 1,2 miljoen), compensatie van
				 loonkosten voor gedetacheerde medewerkers (€ 0,5 miljoen) en werkzaamheden
				 in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken (€ 0,2 miljoen).
				 Daarnaast is € 2,2 miljoen aan omzet opgenomen in verband met werkzaamheden
				 uitgevoerd voor meerdere overheidsinstellingen binnen de Shared Service
				 Organisatie welke onder DUO valt. Op de inburgeringstaak is bij het Ministerie
				 van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een taakstelling ingeboekt van € 1,2
				 miljoen in 2014 oplopend naar € 1,7 miljoen in 2016. Deze zal in overleg met
				 het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid worden ingevuld middels
				 versobering van de dienstverlening en efficiency maatregelen.
 Omzet derden
 Bij omzet
				 derden gaat het om met name te innen leges voor inburgeringsexamens (€ 3,7
				 miljoen) en OCW examens (€ 2,7 miljoen), leges voortvloeiende uit diverse
				 overige OCW taken (€ 0,6 miljoen) en opbrengsten voor het uitvoeren van
				 (bekostigingsgerelateerde) werkzaamheden voor het Participatiefonds (€ 1,0
				 miljoen).
 Lasten
 Personele kosten
 De
				 personele kosten betreffen de kosten van eigen personeel (€ 124,1 miljoen)
				 op basis van de gemiddelde loonkosten, een reële inschatting van de overige
				 personele kosten (€ 7,0 miljoen) en de begrote kosten voor externe inhuur
				 (€ 16,1 miljoen). De daling ten opzichte van de begroting 2015 is
				 gerelateerd aan de opgelegde taakstellingen en interne verwachting ten aanzien
				 van het personeelsverloop.
 Materiële kosten
 De
				 materiële kosten bestaan ondermeer uit vaste lasten, zoals huisvestingskosten
				 inclusief facilitaire kosten (€ 22,2 miljoen), kosten informatievoorziening
				 en automatisering (€ 18,0 miljoen), externe diensten en communicatiemiddelen
				 (€ 20,7 miljoen) en € 44,8 miljoen ten behoeve van de implementatie van
				 beleidswijzigingen in de geautomatiseerde systemen en het Programma Vernieuwing
				 Studiefinanciering (PVS). De bijdrage aan de Shared Service Organisatie voor
				 P-Direkt is nihil als gevolg van budgetoverheveling naar het Ministerie van BZK
				 per 2015.
 Rentelasten
 Dit betreft
				 de te betalen rente in 2015 als gevolg van het beroep op de leenfaciliteit ten
				 behoeve van investeringen in materiële vaste activa.
 Afschrijvingskosten
 De
				 afschrijvingskosten betreffen uitsluitend materiële vaste activa.
 
 Tabel 3 Kasstroomoverzicht voor het jaar 2015 (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Slotwet 2013
 
 
 Vastgestelde begroting 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Rekening-courant RHB 1 januari
 
 
 
 
 44.849
 
 
 
 
 47.383
 
 
 
 
 47.069
 
 
 
 
 46.755
 
 
 
 
 46.440
 
 
 
 
 46.440
 
 
 
 
 46.440
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Totaal operationele kasstroom 
 
 
 
 – 1.806
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3a.
 
 
 
 
 Totaal investeringen (-)
 
 
 
 
 – 5.051
 
 
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 
 
 3b.
 
 
 
 
 Totaal boekwaarde desinvesteringen (+)
 
 
 
 
 10
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Totaal investeringskasstroom
 
 
 
 – 5.041
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 – 6.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4a.
 
 
 
 
 Eenmalige uitkering aan moederdepartement
							 (-)
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 4b.
 
 
 
 
 Eenmalige storting door het moederdepartement
							 (+)
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 4c.
 
 
 
 
 Aflossingen op leningen (-)
 
 
 
 
 – 314
 
 
 
 
 – 314
 
 
 
 
 – 314
 
 
 
 
 – 315
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 4d.
 
 
 
 
 Beroep op leenfaciliteit (+)
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Totaal financieringskasstroom
 
 
 
 – 314
 
 
 – 314
 
 
 – 314
 
 
 – 315
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 
 
 Rekening courant RHB 31 december
 
 
 
 
 37.688
 
 
 
 
 47.069
 
 
 
 
 46.755
 
 
 
 
 46.440
 
 
 
 
 46.440
 
 
 
 
 46.440
 
 
 
 
 46.440
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op het
				 kasstroomoverzicht
 De operationele kasstroom is gelijk aan het
				 totaal van de begrote afschrijvingskosten en de mutatie voorzieningen en
				 kortlopende schulden en overlopende transitorische posten. Het totaal van
				 investeringen (onder andere apparatuur voor het rekencentrum: aanschaf servers
				 en storageapparatuur) is gelijk aan de zogenoemde vervangingsinvesteringen voor
				 de materiële vaste activa en zijn gelijk aan de bruto afschrijvingskosten van
				 deze activa.
 Doelmatigheid
 Basisindicatoren zijn de kostprijs en kwaliteit per product of dienst.
				 Doelmatigheid kan meerjarig worden bereikt door een lagere kostprijs (bij
				 gelijke kwaliteit) of een hogere kwaliteit (bij gelijke kostprijs).
 In
				 de gepresenteerde reeks voor DUO (tabel 4) geldt een sterke focus op
				 kostenbeheersing en kwaliteitsverbetering van dienstverlening. Het Programma
				 Vernieuwing Studiefinanciering (PVS) is hier een belangrijk voorbeeld van. Door
				 deze vernieuwing is het tevens mogelijk de efficiencytaakstelling van het
				 kabinet te realiseren. De indexgetallen van de onderscheiden producten laten
				 dit zien.
 
 Tabel 4 Doelmatigheidsindicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Slotwet 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Generiek Deel
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omzet Bekostiging1Index 2014 is gelijk aan
								 100.
 
 
 18%
 
 
 100,0
 
 
 99,5
 
 
 98,1
 
 
 98,1
 
 
 98,1
 
 
 98,1
 
 
 
 
 Omzet Studiefinanciering
 
 
 53%
 
 
 100,0
 
 
 98,7
 
 
 88,8
 
 
 84,1
 
 
 84,0
 
 
 84,0
 
 
 
 
 Omzet Examens
 
 
 11%
 
 
 100,0
 
 
 99,5
 
 
 98,7
 
 
 98,7
 
 
 98,7
 
 
 98,7
 
 
 
 
 Omzet Registers
 
 
 15%
 
 
 100,0
 
 
 99,5
 
 
 98,7
 
 
 98,7
 
 
 95,4
 
 
 95,4
 
 
 
 
 Omzet Informatiediensten
 
 
 3%
 
 
 100,0
 
 
 99,5
 
 
 98,7
 
 
 98,7
 
 
 98,7
 
 
 98,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 FTE-totaal (excl. externe inhuur)
 
 
 1.770
 
 
 1.742
 
 
 1.805
 
 
 1.766
 
 
 1.730
 
 
 1.694
 
 
 1.694
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tarieven/uur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ICT gerelateerd
 
 
 102
 
 
 102
 
 
 104
 
 
 104
 
 
 104
 
 
 104
 
 
 104
 
 
 
 
 Overige uren
 
 
 72
 
 
 73
 
 
 74
 
 
 74
 
 
 74
 
 
 74
 
 
 74
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Saldo baten en lasten (%)
 
 
 1,1%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitsindicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Klantcontact digitaal
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 
 
 Klantcontact traditioneel
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 
 
 
 Toelichting
				 Doelmatigheidsindicatoren
 
 
 Omzet/kostprijs per
					 product: DUO aggregeert haar werkzaamheden in de going concern
					 (basiscontract) naar vijf producten, te weten Bekostiging, Studiefinanciering,
					 Examens, Registers en Informatiediensten. De doelmatigheidsindicatoren geven
					 inzicht in de ontwikkeling van de prijsefficiency per product, exclusief
					 volumina ontwikkelingen. Op basis van het taakstellingsplan DUO 2014–2018
					 zijn de effecten geraamd op het gebied van efficiency maatregelen, effecten
					 Compacte Rijksdienst en baten PVS. Dit vormt de basis voor de ontwikkeling van
					 bovenstaande generieke doelmatigheidsindicatoren. De dereguleringsmaatregelen
					 zijn buiten beschouwing gelaten. Deze maatregelen vallen buiten de scope van de
					 doelmatigheid. Met de ingegeven prijsefficiency en de samenhangende
					 doelmatigheidsontwikkeling wordt gestreefd om budgetneutraal te realiseren
					 waarbij de gemaakte kosten vanuit de omzet gedekt worden.
 
 FTE
					 totaal: De bezetting van ARAR laat ten opzichte van 2014 een stijging
					 zien in lijn met de toename van de begrotingsstand. In voorgaande jaren werd
					 deze bezetting gefinancierd vanuit incidentele middelen. De dalende lijn vanaf
					 2015 hangt samen met de opgelegde taakstellingen.
 
 Projecttarief per uur: Het projecttarief per uur (€ 104)
					 is een gemiddeld uurtarief in- en externe inzet ten behoeve van systeem- en
					 procesaanpassingen. In de managementafspraak 2014 is het uurtarief vastgesteld
					 op € 104 per uur conform prijspeil 2014.
 
 Meerwerktarief per uur: Voor niet ICT-gerelateerde inzet
					 geldt een lager tarief van € 74 per uur. In de managementafspraak 2014 is
					 het uurtarief vastgesteld op € 74 per uur conform prijspeil 2014.
 De efficiency c.q. doelmatigheidstaakstellingen zijn financieel ingeboekt
					 op de budgetten van DUO. De ingeboekte taakstelling heeft tot gevolg dat de
					 tarieven alleen op gelijk niveau gehouden kunnen worden door efficiency te
					 behalen. De marginale stijging van de twee tarieven wordt grotendeels verklaard
					 door de autonome loon- en prijsontwikkeling.
 
 Saldo
					 baten en lasten: DUO begroot en verwacht te realiseren met een
					 exploitatiesaldo van nul.
 
 Indicatoren:
					 Klanttevredenheid Klantcontact digitaal norm 6 en Klanttevredenheid klantcontact traditioneel norm 7.
 
 
 
 
 2.
 NATIONAAL ARCHIEF
 
 
 
 2.1.
 Algemene toelichting
 
 
 Het Nationaal Archief beheert de archieven van de
						rijksoverheid, maar ook archieven van maatschappelijke organisaties en
						individuele personen die van nationaal belang zijn (geweest). In de depots ligt
						bijna duizend jaar geschiedenis van Nederland opgeslagen in archieven en in
						duizenden kaarten, tekeningen en foto’s.
 De missie van het Nationaal
						Archief is het dienen van ieders recht op informatie en het geven van inzicht
						in het verleden van ons land door:
 inzet voor een sterk archiefbestel,
						een afgewogen beleid voor archiefwaardering en selectie en optimale zorg voor
						alle rijksarchieven en de nationale archiefcollectie in Den Haag te beheren en
						onsite en online te presenteren.
 
 Nationaal Archief en Regionale
					 Historische Centra
 
 Op basis van de Archiefwet 1995 heeft de Minister
						van OCW een specifieke verantwoordelijkheid voor alle
						rijksarchiefbewaarplaatsen, zijnde het Nationaal Archief in Den Haag en elf
						rijksarchiefbewaarplaatsen in de provinciehoofdsteden. De archiefbewaarplaatsen
						in de provinciehoofdsteden maken deel uit van de Regionale Historische Centra
						(RHC’s). De RHC’s zijn zelfstandige openbare lichamen, die vanuit het Rijk
						en andere partners een financiële bijdrage ontvangen.
 Deze begroting
						handelt alleen om de baten en lasten van het Nationaal Archief. De
						rijksbijdragen aan de afzonderlijke RHC’s zijn onderdeel van artikel 14 van
						de begroting van OCW.
 
 
 Tabel 1 Begroting van het Nationaal Archief voor het
						jaar 2015 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Totaal baten
 
 
 43.238
 
 
 
 
 Totaal lasten
 
 
 43.238
 
 
 
 
 
 Saldo van baten en
								lasten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kapitaalontvangsten
 
 
 0
 
 
 
 
 Kapitaaluitgaven
 
 
 – 3.410
 
 
 
 
 
 
 Tabel 2 Begroting van het Nationaal Archief voor het
						jaar 2015 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013 Slotwet
 
 
 2014 Vastgestelde begroting
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Baten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omzet moederdepartement
 
 
 28.335
 
 
 38.242
 
 
 39.355
 
 
 39.104
 
 
 21.899
 
 
 21.899
 
 
 21.899
 
 
 
 
 Omzet overige departementen
 
 
 700
 
 
 0
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 
 
 Omzet derden
 
 
 2.608
 
 
 2.505
 
 
 1.300
 
 
 750
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 
 
 Rentebaten
 
 
 15
 
 
 0
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 
 
 Vrijval voorzieningen
 
 
 – 1.678
 
 
 2.180
 
 
 2.168
 
 
 718
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bijzondere baten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Totaal
								baten
 
 
 
 
 29.980
 
 
 
 
 42.927
 
 
 
 
 43.238
 
 
 
 
 40.987
 
 
 
 
 23.164
 
 
 
 
 23.164
 
 
 
 
 23.164
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lasten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 24.194
 
 
 40.416
 
 
 40.753
 
 
 38.507
 
 
 22.289
 
 
 22.294
 
 
 22.299
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 personele kosten
 
 
 13.128
 
 
 19.437
 
 
 17.400
 
 
 16.800
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 
 9.784
 
 
 
 
 12.537
 
 
 
 
 13.400
 
 
 
 
 13.500
 
 
 
 
 10.000
 
 
 
 
 10.000
 
 
 
 
 10.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur 
 
 
 
 
 3.344
 
 
 
 
 6.900
 
 
 
 
 4.000
 
 
 
 
 3.300
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 materiële kosten
 
 
 11.066
 
 
 20.979
 
 
 23.353
 
 
 21.707
 
 
 11.289
 
 
 11.294
 
 
 11.299
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat ICT 
 
 
 
 
 1.356
 
 
 
 
 672
 
 
 
 
 591
 
 
 
 
 595
 
 
 
 
 455
 
 
 
 
 455
 
 
 
 
 455
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage aan SSO's
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 200
 
 
 
 
 200
 
 
 
 
 200
 
 
 
 
 200
 
 
 
 
 200
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Rentelasten
 
 
 32
 
 
 93
 
 
 25
 
 
 20
 
 
 15
 
 
 10
 
 
 5
 
 
 
 
 Afschrijvingskosten
 
 
 5.429
 
 
 2.418
 
 
 2.460
 
 
 2.460
 
 
 860
 
 
 860
 
 
 860
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 materieel
 
 
 694
 
 
 818
 
 
 2.460
 
 
 2.460
 
 
 860
 
 
 860
 
 
 860
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat ICT
 
 
 
 
 20
 
 
 
 
 138
 
 
 
 
 160
 
 
 
 
 160
 
 
 
 
 160
 
 
 
 
 160
 
 
 
 
 160
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 immaterieel
 
 
 4.735
 
 
 1.600
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige kosten
 
 
 318
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 dotaties voorzieningen
 
 
 318
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 overige lasten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Totaal
								lasten
 
 
 
 
 29.973
 
 
 
 
 42.927
 
 
 
 
 43.238
 
 
 
 
 40.987
 
 
 
 
 23.164
 
 
 
 
 23.164
 
 
 
 
 23.164
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Saldo van
								baten en lasten
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Baten
 Omzet moederdepartement
 De omzet van het moederdepartement betreft de inkomsten van het Nationaal
					 Archief voor de geleverde producten en diensten. Deze bestaat uit structurele
					 middelen voor de primaire activiteiten (1e geldstroom) en incidentele middelen
					 voor projectmatige activiteiten (2e geldstroom).
 Voor 2013 tot en met
					 2016 heeft het Nationaal Archief incidenteel een bedrag van € 48,0 miljoen
					 beschikbaar voor de structurele werkzaamheden rond de digitalisering van het
					 Rijksarchief (digitale taken rijksarchieven). Deze ontwikkeling is zichtbaar in
					 de stijging van de post omzet moederdepartement waarin het budget voor de
					 digitale taken rijksarchieven is opgenomen. Van deze € 48,0 miljoen is
					 € 3,0 miljoen beschikbaar gesteld in 2013 en € 45,0 miljoen is verdeeld
					 over de jaren 2014 tot en met 2016.
 In de voorbereidingen voor de
					 digitale taken rijksarchieven is in 2013 en 2014 de organisatiestructuur van
					 het Nationaal Archief aangepast om de digitale taken te kunnen uitvoeren.
					 Vanwege het structurele karakter van de digitale taken rijksarchieven is
					 continuering van deze taken na 2016 het uitgangspunt.
 In de omzet
					 moederdepartement over 2016 tot en met 2019 is de taakstelling Rutte II
					 verwerkt (€ 1,0 miljoen). De taakstelling zal door het Nationaal Archief
					 voornamelijk worden gerealiseerd in efficiency resultaten in de synergie tussen
					 het Nationaal Archief en de Regionale Historische Centra (RHC’s) bij de
					 uitvoering van de digitale taken. Omdat het aandeel van de RHC’s in de
					 taakstelling nog niet bekend is, is de taakstelling voorlopig volledig verwerkt
					 in de materiële uitgaven van het Nationaal Archief (i.c. volledig ten laste
					 van de exploitatie van het NA gebracht).
 Vanaf 2012 is de subsidie aan
					 het Centraal Bureau voor Genealogie (CBG) opgenomen, die namens het
					 moederdepartement wordt verstrekt. Het Nationaal Archief vervult hierin alleen
					 de kasfunctie. De subsidie voor 2015 bedraagt € 1,77 miljoen.
 Omzet overige
					 departementen
 Het Nationaal Archief fungeert als
					 rijksarchiefbewaarplaats in de provincie Zuid Holland en ontvangt daarvoor een
					 jaarlijkse bijdrage.
 Omzet derden
 De omzet
					 derden bestaat hoofdzakelijk uit projectmatige inkomsten van derde partijen
					 (o.a. de Europese Unie) voor specifieke producten en diensten (projecten). Deze
					 baten ontwikkelen zich op dit moment met een dalende lijn als gevolg van de
					 afloop van projecten zoals Apex (Europees project) en Metamorfoze
					 (samenwerkingsproject met de Koninklijke Bibliotheek).
 Mutatie vooruit ontvangen
					 middelen
 Dit betreft projectgelden die zijn vooruit ontvangen
					 voor de ontwikkeling van specifieke eenmalige producten en diensten (kosten
					 uitvoering en kosten investeringen voor programma’s en projecten) voor
					 verschillende opdrachtgevers. Ook voor deze post geldt dat een dalende lijn
					 wordt verwacht als gevolg van de afloop van projecten.
 Lasten
 Apparaatskosten
 –  Personele kosten
 De personele kosten zijn gebaseerd op een formatie van 184,14 fte eind
					 2014. In 2015 tot en met 2016 stijgen de personele kosten als gevolg van de
					 digitale taken rijksarchieven. In 2017 tot en met 2019 dalen de personele
					 kosten en de post externe inhuur als gevolg van de afloop van projecten en
					 taakstellingen.
 –  Materiële kosten
 Dit betreft onder andere de huisvestingskosten zoals de huurkosten en
					 servicekosten samenhangend met de huisvesting en kantoorautomatisering. Tevens
					 zijn onder deze post de materiële uitgaven verantwoord die worden gedaan in
					 het primaire proces, voor de digitale taken rijksarchieven en in de
					 projecten.
 Rentelasten
 De
					 rentelasten vloeien voort uit het beroep op de leenfaciliteit in 2013.
 Afschrijvingskosten
 De
					 stabiele lijn van de afschrijvingskosten wordt veroorzaakt door
					 instandhoudingsinvesteringen in het fysieke depot en de ICT hardware. In 2013
					 is het saldo aan Immateriële Vaste Activa (uitgaven softwareontwikkeling)
					 direct ten laste van het resultaat gebracht; vanaf 2013 worden de uitgaven voor
					 softwareontwikkeling niet meer geactiveerd maar direct ten laste van de
					 exploitatie gebracht (stelselwijziging).
 
 Tabel 3 Kasstroomoverzicht van het Nationaal Archief
						voor het jaar 2015 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013 Slotwet
 
 
 2014 Vastgestelde begroting
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Rekening-courant RHB per
								1 januari
 
 
 
 
 13.724 
 
 
 
 
 7.694 
 
 
 
 
 7.464 
 
 
 
 
 4.346 
 
 
 
 
 3.218 
 
 
 
 
 2.808 
 
 
 
 
 2.398 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal operationele
								kasstroom
 
 
 
 
 1.576 
 
 
 
 
 2.418 
 
 
 
 
 292 
 
 
 
 
 1.742 
 
 
 
 
 860 
 
 
 
 
 860 
 
 
 
 
 860 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –/– Totaal investeringen
 
 
 3.499-
 
 
 2.418-
 
 
 3.000-
 
 
 2.460-
 
 
 860-
 
 
 860-
 
 
 860-
 
 
 
 
 +/+ Totaal desinvesteringen
 
 
 4.734
 
 
 –
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 Totaal
								investeringskasstroom
 
 
 
 
 1.235 
 
 
 
 
 2.418-
 
 
 
 
 3.000-
 
 
 
 
 2.460-
 
 
 
 
 860-
 
 
 
 
 860-
 
 
 
 
 860-
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –/– Eenmalige uitkering aan moederdepartement
 
 
 – 
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 +/+ Eenmalige storting door moederdepartement
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 –/– Aflossing op langlopende leningen
 
 
 410-
 
 
 230-
 
 
 410-
 
 
 410-
 
 
 410-
 
 
 410-
 
 
 410-
 
 
 
 
 +/+ Beroep op leenfaciliteit
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 – 
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 Totaal
								financieringskasstroom
 
 
 
 
 410-
 
 
 
 
 230-
 
 
 
 
 410-
 
 
 
 
 410-
 
 
 
 
 410-
 
 
 
 
 410-
 
 
 
 
 410-
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Netto kasstroom
 
 
 16.125
 
 
 7.464
 
 
 4.346
 
 
 3.218
 
 
 2.808
 
 
 2.398
 
 
 1.988
 
 
 
 
 Kasmiddelen
 
 
 3
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 Rekening-courant RHB per
								31 december
 
 
 
 
 16.128 
 
 
 
 
 7.464 
 
 
 
 
 4.346 
 
 
 
 
 3.218 
 
 
 
 
 2.808 
 
 
 
 
 2.398 
 
 
 
 
 1.988 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 De
					 operationele kasstroom ontwikkelt zich stabiel. De belangrijkste oorzaak is dat
					 wordt uitgegaan van een begroting met een nihil resultaat en een stabiel
					 verloop van de afschrijvingen en mutaties in de vooruit ontvangen
					 projectmiddelen.
 De investeringskasstroom betreft de investeringen in
					 ICT hardware en investeringen in het fysieke depot. De financieringskasstroom
					 betreft de aflossing van de leenfaciliteit welke is aangegaan ten behoeve van
					 de verbouwing van de publieke ruimte.
 
 Tabel 4 Overzicht doelmatigheidsindicatoren (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2013 Slotwet
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Generiek deel
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Prijs per kilometer fysiek archief
 
 
 15.670
 
 
 15.670
 
 
 14.350
 
 
 13.350
 
 
 12.960
 
 
 12.960
 
 
 12.960
 
 
 
 
 Prijs per Terabyte digitaal archief
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 1.311
 
 
 1.297
 
 
 1.278
 
 
 1.253
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uurtarief primaire taken activiteiten
 
 
 n.v.t.
 
 
 51
 
 
 51
 
 
 51
 
 
 51
 
 
 51
 
 
 51
 
 
 
 
 Uurtarief programma's en projecten
 
 
 n.v.t.
 
 
 58
 
 
 58
 
 
 58
 
 
 58
 
 
 58
 
 
 58
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 FTE lumpsum en projecten
 
 
 142,3
 
 
 141,5
 
 
 151,5
 
 
 151,5
 
 
 151,5
 
 
 151,5
 
 
 151,5
 
 
 
 
 FTE Programma DTR
 
 
 0,5
 
 
 42,7
 
 
 45,3
 
 
 46,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Saldo baten en lasten
 
 
 7.259
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bezoekers aantallen
 
 
 1.678
 
 
 20.000
 
 
 22.500
 
 
 25.000
 
 
 27.500
 
 
 30.000
 
 
 30.000
 
 
 
 
 Bezoekers aantallen onderwijs
 
 
 545
 
 
 5.000
 
 
 7.500
 
 
 10.000
 
 
 12.500
 
 
 15.000
 
 
 15.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitsindicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bezoekerstevredenheid
 
 
 7,0
 
 
 7,0
 
 
 7,2
 
 
 7,2
 
 
 7,3
 
 
 7,3
 
 
 7,4
 
 
 
 
 Waarmerk webrichtlijnen Rijk
 
 
 ***
 
 
 ***
 
 
 ***
 
 
 ***
 
 
 ***
 
 
 ***
 
 
 ***
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beschikbaarheid / bereikbaarheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Informatiecentrum en studiezaal
 
 
 
 di t/m vr
 
 
 di t/m vr
 
 
 di t/m vr
 
 
 di t/m vr
 
 
 di t/m vr
 
 
 di t/m vr
 
 
 
 
 Tentoonstelling
 
 
 
 di t/m zo
 
 
 di t/m zo
 
 
 di t/m zo
 
 
 di t/m zo
 
 
 di t/m zo
 
 
 di t/m zo
 
 
 
 
 Beschikbaarheid eDepot (%)
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 99,8%
 
 
 99,8%
 
 
 99,8%
 
 
 99,8%
 
 
 
 
 Helpdesk werkdagen
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 n.v.t.
 
 
 8:30–17:00
 
 
 8:30–17:00
 
 
 8:30–17:00
 
 
 8:30–17:00
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 In de
					 berekening van de gemiddelde kostprijs per kilometer fysiek archief is rekening
					 gehouden met de capaciteitsuitbreiding van het depot door indikking van de
					 archiefopslag. De consequenties van de uitbreiding van de depotcapaciteit door
					 de nieuwe opslaglocatie in Emmen zijn niet doorgerekend vanwege het ontbreken
					 van voldoende kerncijfers.
 Het Nationaal Archief biedt een landelijke
					 infrastructuur aan voor producten en diensten voor digitale archivering aan
					 Regionale Historische Centra (RHC’s), departementen en andere instellingen
					 met een publieke taak. In de eerste fase richt de serviceorganisatie zich op
					 dienstverlening aan de RHC’s voor overgebracht archiefmateriaal. Deze
					 dienstverlening start met ingang van 2016. Aan de dienstverlening is een
					 kostprijsmodel verbonden die inzichtelijk maakt tegen welke kosten producten en
					 diensten kunnen worden afgenomen.
 Het Nationaal Archief werkt aan de
					 opdracht om de maatschappelijke zichtbaarheid te vergroten als publiekscentrum:
					 het verbeteren van de toegankelijkheid van archieven als geheugen van de
					 samenleving (tentoonstellingen, publiekseducatie, studiezalen, faciliteren
					 onderzoeken archiefprofessionals). Dit leidt met ingang van 2014 tot het
					 toenemen van bezoekersaantallen.
 De gemiddeld gewogen uurtarieven zijn
					 gebaseerd op de begroting van het Nationaal Archief van 2014.
 Bezoekerstevredenheid: Tweejaarlijks wordt door de branchevereniging een
					 landelijk onderzoek uitgevoerd naar de kwaliteit van de dienstverlening.
 Webrichtijnen: Het Waarmerk drempelvrij.nl is het Nederlandse
					 kwaliteitsmerk voor toegankelijke websites. Als een website toegankelijk is,
					 kan deze door alle bezoekers goed worden gebruikt. Ook is de website dan beter
					 vindbaar in zoekmachines. De toekenning geschiedt op basis van een jaarlijks
					 onderzoek en wordt toegekend in de vorm van een certificaat. De score wordt
					 toegekend in aantal sterren (*) met als maximaal toe te kennen score drie
					 sterren (***).
 
 
 
 
 
 6.
 BIJLAGEN
 
 
 Bijlage: ZBO's en RWT's
 
 BIJLAGE
 1.
 ZBO’s en RWT’S 
 
 
 Tabel 1 Overzicht ZBO’s en RWT’s (vallend onder
					 Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) (bedragen x € 1 miljoen) 
					 1De volgorde van de opsomming in dit overzicht is
						 aangepast aan het besturingsmodel van OCW. Zie hiervoor ook de toelichting op
						 deze tabel
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 RWT
 
 
 ZBO
 
 
 Artikel(en)
 
 
 Ramingen
 
 
 
 
 
 
 
 ZBO’s
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stichting Fonds Podiumkunsten
 
 
 
 X
 
 
 14
 
 
 45,8
 
 
 
 
 Stichting Fonds voor Cultuurparticipatie
 
 
 
 X
 
 
 14
 
 
 22,3
 
 
 
 
 Stichting Nederlands Filmfonds
 
 
 
 X
 
 
 14
 
 
 49,5
 
 
 
 
 Stichting Mondriaan Fonds
 
 
 
 X
 
 
 14
 
 
 28,8
 
 
 
 
 Stichting Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
 
 
 
 X
 
 
 14
 
 
 13,3
 
 
 
 
 Stichting Nederlands Letterenfonds
 
 
 
 X
 
 
 14
 
 
 10,4
 
 
 
 
 Stichting Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele
							 Mediaproducties (Mediafonds)
 
 
 
 X
 
 
 15
 
 
 17,0
 
 
 
 
 Commissariaat voor de Media (CvdM)
 
 
 
 X
 
 
 15
 
 
 3,9
 
 
 
 
 Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO)
 
 
 X
 
 
 X
 
 
 7
 
 
 3,7
 
 
 
 
 Rijksmusea
 
 
 X
 
 
 
 14
 
 
 129,8
 
 
 
 
 Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen
							 (KNAW)
 
 
 X
 
 
 
 16
 
 
 87,7
 
 
 
 
 Koninklijke Bibliotheek (KB)
 
 
 X
 
 
 X
 
 
 16
 
 
 46,2
 
 
 
 
 Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek
							 (NWO)
 
 
 
 X
 
 
 6, 16
 
 
 742,3
 
 
 
 
 Stichting Participatiefonds
 
 
 
 X
 
 
 1
 
 
 2,5
 
 
 
 
 Stichting Vervangingsfonds
 
 
 
 X
 
 
 1, 9
 
 
 11,1
 
 
 
 
 Stimuleringsfonds voor de Journalistiek
 
 
 
 X
 
 
 15
 
 
 2,2
 
 
 
 
 College voor Toetsen en Examens
 
 
 X
 
 
 X
 
 
 3, 4
 
 
 5,7
 
 
 
 
 Nederlandse Publieke Omroep (NPO)
 
 
 X
 
 
 X2Kaderwet zbo’s niet van toepassing
 
 
 15
 
 
 85,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 RWT’s
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Landelijk Omroepbestel
 
 
 X
 
 
 
 15
 
 
 675,4
 
 
 
 
 Regionale Omroepen
 
 
 X
 
 
 
 15
 
 
 146,4
 
 
 
 
 Bevoegde gezagsorganen primair onderwijs
 
 
 X
 
 
 
 1
 
 
 9.413,1
 
 
 
 
 Bevoegde gezagsorganen voortgezet onderwijs
 
 
 X
 
 
 
 3
 
 
 6.884,5
 
 
 
 
 Regionale Opleidingscentra (ROC's) en vakinstellingen
 
 
 X
 
 
 
 4
 
 
 3.220,4
 
 
 
 
 Instellingsbesturen hogescholen
 
 
 X
 
 
 
 6
 
 
 2.725,0
 
 
 
 
 Instellingsbesturen universiteiten
 
 
 X
 
 
 
 7
 
 
 3.497,7
 
 
 
 
 Academische Ziekenhuizen
 
 
 X
 
 
 
 7
 
 
 616,6
 
 
 
 
 Kenniscentra voor beroepsonderwijs en bedrijfsleven
 
 
 X
 
 
 X
 
 
 4
 
 
 69,7
 
 
 
 
 Cito
 
 
 X
 
 
 
 3, 4
 
 
 33,7
 
 
 
 
 SLO
 
 
 X
 
 
 
 3, 4
 
 
 13,3
 
 
 
 
 
 Toelichting op de in de tabel opgenoemde
				 ZBO’s en RWT’s:
 
 Algemeen
 OCW hanteert het volgende model om
					 zicht te houden op de instellingen rond het kerndepartement en de bestuurlijke
					 relaties die daarmee worden onderhouden.
 
 
 
 
 De schillen representeren de bestuurlijke verhouding
				 tot de bestuurskern: hoe dichter bij de bestuurskern hoe groter de politieke
				 verantwoordelijkheid, hoe nauwer de sturingsrelaties en hoe beter
				 verantwoording moet worden afgelegd over de financieringsstromen. De volgorde
				 van presentatie van zbo’s en RWT’s in de tabel is aangepast op dit
				 model.
 Cultuurfondsen
 In 2014
				 worden bijdragen verstrekt aan de volgende fondsen:
 
 Stichting Fonds Podiumkunsten
 
 Het fonds
				 ondersteunt alle vormen van professionele podiumkunsten in Nederland: muziek,
				 theater, muziektheater en dans. Het stimuleren van innovatie in de keten van
				 scheppen, productie, distributie en afname is een speciale taak van het
				 fonds.
 
 Stichting Fonds voor Cultuurparticipatie
 
 Het fonds stimuleert de actieve deelname aan het culturele leven van
				 inwoners van Nederland, in al hun diversiteit, ongeacht leeftijd, herkomst,
				 opleiding en woonplaats op het gebied van amateurkunst, cultuureducatie en
				 volkscultuur.
 
 Stichting
				 Nederlands Filmfonds
 
 Het fonds stimuleert de
				 filmproductie in Nederland, met de nadruk op kwaliteit en diversiteit en
				 bevordert een goed klimaat voor de Nederlandse filmcultuur.
 
 Stichting
				 Mondriaanfonds
 
 Het fonds bevordert bijzondere en
				 vernieuwende projecten en activiteiten van beeldend kunstenaars, bemiddelaars
				 en instellingen die van belang zijn voor de beeldende kunst en cultureel
				 erfgoed in Nederland. Het doel is hiermee de betekenisvolle ontwikkeling en
				 zichtbaarheid van beeldende kunst en cultureel erfgoed in Nederland te
				 stimuleren daar waar de markt dit niet of nog niet mogelijk maakt.
 
 Stichting Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
 
 Het fonds voert verschillende subsidieregelingen uit die zijn
				 gericht op kennisontwikkeling en kennisuitwisseling van de ontwerpende
				 disciplines en het vergroten van de belangstelling voor architectuur,
				 vormgeving en e-culture.
 
 Stichting
				 Nederlands Letterenfonds
 
 Het fonds bevordert de
				 kwaliteit, diversiteit, productie en de vertaling van de Nederlandse en
				 Friestalige literatuur. Ook verzorgt het Letterenfonds de promotie en
				 zichtbaarheid van de Nederlandse en Friese literatuur in het buitenland.
 
 Stichting
				 Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele Mediaproducties
 
 Het Mediafonds bevordert de ontwikkeling en productie van culturele
				 dramaproducties, documentaires, kunst- en kinderprogramma’s en
				 cultuurprojecten van de publieke landelijke en regionale omroep.
 
 Commissariaat voor de Media 
 
 Het Commissariaat ziet toe op de naleving van de Mediawet en de daarop
				 gebaseerde regels. Het garandeert daarmee een eerlijke toegang tot de media en
				 bewaakt de kwaliteit, de diversiteit en de onafhankelijkheid van de
				 informatievoorziening.
 
 
				 Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO)
 De
				 NVAO borgt de kwaliteit van het hoger onderwijs in Nederland en Vlaanderen. Zij
				 beoordeelt op onafhankelijke wijze de kwaliteit van de opleidingen, verleent
				 accreditatie, toetst nieuwe opleidingen en voert de instellingstoets
				 kwaliteitszorg uit. Daarnaast levert de NVAO een bijdrage aan het vergroten van
				 het kwaliteitsbewustzijn en bevordert zij de internationale samenwerking om tot
				 afstemming en samenhang binnen de Europese hoger onderwijsruimte te komen.
 Rijksmusea
 Het betreft
				 17 musea die vallen onder de Wet verzelfstandiging rijksmuseale diensten.
 
 Koninklijke
				 Nederlandse Academie van Wetenschappen (KNAW)
 De KNAW
				 bevordert als forum, geweten en stem van de wetenschap de kwaliteit en de
				 belangen van de wetenschap en zet zich in voor een optimale bijdrage van de
				 Nederlandse wetenschap aan de culturele, sociale en economische ontwikkeling
				 van de samenleving.
 
 Koninklijke
				 Bibliotheek (KB)
 De KB brengt als de nationale
				 bibliotheek van Nederland mensen en informatie samen. De KB speelt voorts een
				 centrale rol in de Nederlandse (wetenschappelijke) informatie-structuur en
				 bevordert de duurzame toegang tot digitale informatie in (inter)nationaal
				 verband
 
 Nederlandse
				 Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO)
 
 De NWO heeft als taak het bevorderen van de kwaliteit
					 van wetenschappelijk en praktijkgericht onderzoek.
 Vanaf 2015 is aan
					 het bedrag in de tabel ook het middelenkader voor de promotiebeurs voor leraren
					 toegevoegd.
 
 
 Stichting Participatiefonds (PF)
 
 Het PF
				 is verantwoordelijk voor het beheren en terugdringen van de
				 werkloosheidsuitgaven in het primair onderwijs. Het PF betaalt de
				 uitkeringskosten van ontslagen personeel. Daarnaast ondersteunt het PF
				 schoolbesturen bij het opzetten van hun personeels- en mobiliteitsbeleid en
				 individuele medewerkers die werkloos zijn, met trainingen en cursussen.
 
 Stichting Vervangingsfonds (VF)
 
 Het VF
				 betaalt de kosten voor vervangers die schoolbesturen moeten inzetten bij ziekte
				 of afwezigheid van personeel en heeft als taak het terugdringen van
				 ziekteverzuim en arbeidsongeschiktheid van onderwijspersoneel in het primair
				 onderwijs door de kwaliteit van de arbeidsomstandigheden en het
				 personeelsbeleid te verbeteren.
 
 Stimuleringsfonds voor de Journalistiek
 
 Het fonds heeft ten doel het handhaven en bevorderen van de pluriformiteit
				 van de pers, voor zover die van belang is voor de informatie en
				 opinievorming.
 
 College voor Toetsen
				 en Examens (CvTE)
 Het College voor Toetsen en Examens
				 (CvTE) bestaat sinds 1 oktober 2009. Het is ontstaan uit een samenvoeging van
				 de Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven (CEVO), de
				 Staatsexamencommissie VO en de Staatsexamencommissie Nederlands als Tweede taal
				 (NT2).
 Het College is verantwoordelijk voor de centrale examens en
				 staatsexamens in het voortgezet onderwijs, de examens rekenen en taal in het
				 (middelbaar) beroepsonderwijs en staatsexamens Nederlands als tweede taal.
 Het College is m.i.v. 1 augustus van naam veranderd i.v.m. een nieuwe taak:
				 deuitvoering van de centrale eindtoets in het primair onderwijs.
 
 Nederlandse Publieke
				 Omroep(NPO)
 De NPO is het samenwerkings- en
				 coördinatieorgaan van de landelijke publieke omroep.
 Landelijk Omroepbestel
 Het betreft middelen die aan de landelijke publieke omroepen beschikbaar
				 zijn gesteld.
 Regionale Omroepen
 Het
				 betreft middelen die aan de regionale publieke omroepen beschikbaar zijn
				 gesteld.
 Bevoegde gezagsorganen primair
				 onderwijs
 Het betreft circa 1.121 bevoegde gezagsorganen van
				 circa 7.273 instellingen. Voor zover het onderwijsinstellingen betreft waar de
				 gemeente het bevoegd gezag is, zijn deze instellingen niet aan te merken als
				 RWT.
 Bevoegde gezagsorganen voortgezet
				 onderwijs
 Het betreft 238 bevoegde gezagsorganen van 466
				 onderwijsinstellingen. Voor zover het onderwijsinstellingen betreft waar de
				 gemeente het bevoegd gezag is, zijn deze instellingen niet aan te merken als
				 RWT.
 Regionale Opleidingscentra (roc's) en
				 vakinstellingen
 Het betreft ruim 50 roc’s en
				 vakinstellingen.
 Instellingsbesturen
				 hogescholen
 Het betreft middelen die rechtstreeks aan 35
				 bekostigde hogescholen beschikbaar worden gesteld.
 Instellingsbesturen
				 universiteiten
 Het betreft middelen die rechtstreeks aan 18
				 bekostigde universiteiten beschikbaar worden gesteld.
 Academische Ziekenhuizen
 Het betreft middelen voor de 8 ziekenhuizen die verbonden zijn aan een
				 universiteit ten behoeve van de opleiding van artsen en ten behoeve van
				 onderzoek.
 Kenniscentra voor beroepsonderwijs en
				 bedrijfsleven
 Het betreft 16 kenniscentra (exclusief groen
				 onderwijs) die de schakels vormen tussen het onderwijs en het georganiseerde
				 bedrijfsleven. Ze ontwikkelen kwalificaties voor het middelbaar
				 beroepsonderwijs, werven leerbedrijven en bewaken de kwaliteit van deze
				 leerbedrijven.
 Stichting Cito
 
 Op 1 januari 2014 is de wet SLOA 2013 (Stb. 2013, 438) in
					 werking getreden. De wet biedt de wettelijke grondslag voor subsidiering van de
					 wettelijke taken van stichting Cito en SLO.
 Stichting Cito Instituut
					 voor Toetsontwikkeling heeft tot taak:
 
 
 •
 het ontwikkelen van de centrale
						 eindtoets in het primair onderwijs;
 
 
 •
 het ontwikkelen van de diagnostische
						 tussentijdse toets en de rekentoets in het voortgezet onderwijs;
 
 
 •
 het ontwikkelen van de centrale
						 examens/ en rekentoetsen in het voortgezet onderwijs en in het middelbaar
						 beroepsonderwijs.
 
 
 
 Stichting SLO
 Op
				 1 januari 2014 is de wet SLOA 2013 (Stb. 2013, 438) in werking getreden. De
				 wet biedt de wettelijke grondslag voor subsidiering van de wettelijke taken van
				 stichting Cito en SLO.
 Stichting leerplanontwikkeling heeft tot taak
				 het ontwikkelen en onderhouden van landelijke leerplankaders en het
				 ondersteunen en adviseren van Onze Minister met betrekking tot
				 leerplanontwikkeling.
 
 Tabel 2 Overzicht RWT’s en ZBO’s(vallend onder andere
					 ministeries) (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 RWT
 
 
 ZBO
 
 
 Artikel(en)
 
 
 Ramingen
 
 
 
 
 
 
 Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV)
 
 
 
 X
 
 
 1
 
 
 2,3
 
 
 
 
 
 Toelichting op de in de tabel opgenoemde
				 ZBO’s:
 
 Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen
				 (UWV)
 
 Het UWV voert de regeling onderwijsvoorziening
				 jonggehandicapten uit voor OCW.
 
 
 Bijlage: Verdiepingshoofdstuk
 
 BIJLAGE
 2.
 VERDIEPINGSHOOFSTUK
 
 Algemeen
 In dit
				 hoofdstuk worden per beleidsartikel de mutaties getoond tussen de stand
				 ontwerpbegroting 2013 en de stand ontwerpbegroting 2014. Alleen de nieuwe
				 mutaties die groter zijn dan € 2,2 miljoen worden toegelicht. De mutaties
				 uit de 1ste suppletoire begroting zijn reeds toegelicht in de
				 memorie van toelichting op de
				 1ste
				 suppletoire begroting. Deze mutaties worden daarom niet in dit
				 verdiepingshoofdstuk toegelicht.
 Voor de uitgaven en ontvangsten geldt
				 dat de tabellen met de specificatie van de nieuwe mutaties alleen zijn
				 opgenomen als er mutaties hebben plaatsgevonden.
 
 Mutaties die op meer dan één beleidsartikel
					 betrekking hebben, worden hieronder toegelicht. Het betreft:
 Leerlingen- en studentenontwikkeling: Referentieraming 2013;
 Doorverdeling loon- en prijsbijstelling;
 Doorverdeling
					 Begrotingsafspraken 2014;
 
 1. Leerlingen- en studentenontwikkeling:
				 Referentieraming 2013
 In de begroting is, zoals gebruikelijk,
				 de actuele raming van de leerlingen- en studentenaantallen verwerkt. De
				 referentieraming 2014 wijst uit dat in het primair onderwijs en het voortgezet
				 onderwijs het aantal leerlingen en studenten per saldo lager is dan in de
				 referentieraming 2013. In het middelbaar beroepsonderwijs en het hoger
				 onderwijs is het aantal leerlingen en studenten per saldo hoger. Dit wordt
				 veroorzaakt door demografische ontwikkelingen en nieuwe tel- en stroomgegevens
				 2013. In onderstaande tabel wordt de totale budgettaire bijstelling per sector
				 weergegeven.
 
 Tabel 1 Budgettaire verwerking leerlingen- en
					 studentenontwikkeling (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 4.359
 
 
 – 1.441
 
 
 – 4.168
 
 
 – 5.084
 
 
 – 5.283
 
 
 – 19.277
 
 
 
 
 3
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 – 5.086
 
 
 – 27.232
 
 
 – 43.766
 
 
 – 57.795
 
 
 – 69.066
 
 
 – 75.250
 
 
 
 
 4
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 2.200
 
 
 – 6.000
 
 
 – 500
 
 
 6.400
 
 
 3.400
 
 
 11.100
 
 
 
 
 6
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 127.680
 
 
 173.933
 
 
 178.667
 
 
 200.706
 
 
 222.292
 
 
 205.844
 
 
 
 
 7
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 56.412
 
 
 61.828
 
 
 46.020
 
 
 40.361
 
 
 35.853
 
 
 25.779
 
 
 
 
 11
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 – 14.870
 
 
 34.974
 
 
 27.355
 
 
 41.090
 
 
 51.320
 
 
 44.751
 
 
 
 
 12
 
 
 Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten
 
 
 – 856
 
 
 – 849
 
 
 – 1.434
 
 
 – 2.307
 
 
 – 3.430
 
 
 – 4.053
 
 
 
 
 13
 
 
 Lesgelden
 
 
 22
 
 
 39
 
 
 49
 
 
 26
 
 
 – 25
 
 
 – 51
 
 
 
 
 
 Subtotaal
							 uitgaven
 
 
 
 
 169.861
 
 
 
 
 235.252
 
 
 
 
 202.223
 
 
 
 
 223.397
 
 
 
 
 235.061
 
 
 
 
 188.843
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 12
 
 
 Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten
 
 
 – 6
 
 
 – 36
 
 
 – 65
 
 
 – 105
 
 
 – 156
 
 
 – 185
 
 
 
 
 13
 
 
 Lesgeldontvangsten
 
 
 – 234
 
 
 – 2.950
 
 
 – 2.019
 
 
 6.982
 
 
 11.795
 
 
 12.366
 
 
 
 
 
 Subtotaal
							 ontvangsten
 
 
 
 
 – 240
 
 
 
 
 – 2.986
 
 
 
 
 – 2.084
 
 
 
 
 6.877
 
 
 
 
 11.639
 
 
 
 
 12.181
 
 
 
 
 
 
 2 Loonbijstelling
 De
				 loonbijstelling tranche 2014 is uitgekeerd aan de departementen. Het betreft
				 alleen een vergoeding voor de ontwikkeling in de sociale werkgeverslasten. In
				 de onderstaande tabel wordt de totale budgettaire bijstelling per sector
				 weergegeven.
 
 Tabel 2 Budgettaire verwerking loonbijstelling (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsartikelen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 17.676
 
 
 17.508
 
 
 17.195
 
 
 17.107
 
 
 17.018
 
 
 16.960
 
 
 
 
 3
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 12.557
 
 
 12.541
 
 
 12.441
 
 
 12.468
 
 
 12.406
 
 
 12.262
 
 
 
 
 4
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 5.174
 
 
 5.278
 
 
 5.158
 
 
 5.167
 
 
 5.187
 
 
 5.141
 
 
 
 
 6
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 3.937
 
 
 3.878
 
 
 3.843
 
 
 3.856
 
 
 3.865
 
 
 3.918
 
 
 
 
 7
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 6.410
 
 
 6.355
 
 
 6.323
 
 
 6.333
 
 
 6.347
 
 
 6.375
 
 
 
 
 8
 
 
 Internationaal beleid
 
 
 11
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 
 
 9
 
 
 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid
 
 
 805
 
 
 587
 
 
 837
 
 
 958
 
 
 680
 
 
 626
 
 
 
 
 11
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 94
 
 
 93
 
 
 81
 
 
 71
 
 
 67
 
 
 67
 
 
 
 
 12
 
 
 Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 
 
 13
 
 
 Lesgelden
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 
 
 14
 
 
 Cultuur
 
 
 1.439
 
 
 1.440
 
 
 1.419
 
 
 1.441
 
 
 1.442
 
 
 1.435
 
 
 
 
 15
 
 
 Media
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 
 
 16
 
 
 Onderzoek en wetenschapsbeleid
 
 
 1.203
 
 
 1.098
 
 
 1.089
 
 
 1.081
 
 
 1.076
 
 
 1.076
 
 
 
 
 25
 
 
 Emancipatie
 
 
 47
 
 
 49
 
 
 48
 
 
 48
 
 
 48
 
 
 48
 
 
 
 
 
 
 Subtotaal beleidsartikelen
 
 
 
 
 49.378
 
 
 
 
 48.862
 
 
 
 
 48.469
 
 
 
 
 48.565
 
 
 
 
 48.171
 
 
 
 
 47.943
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Niet-beleidsartikelen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 91
 
 
 Nominaal en onvoorzien
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 1
 
 
 – 8
 
 
 0
 
 
 19
 
 
 
 
 95
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 298
 
 
 297
 
 
 286
 
 
 264
 
 
 255
 
 
 255
 
 
 
 
 
 
 Subtotaal niet-beleidsartikelen
 
 
 
 
 313
 
 
 
 
 312
 
 
 
 
 287
 
 
 
 
 256
 
 
 
 
 255
 
 
 
 
 274
 
 
 
 
 
 
 Totaal 
 
 
 
 
 49.691
 
 
 
 
 49.174
 
 
 
 
 48.756
 
 
 
 
 48.821
 
 
 
 
 48.426
 
 
 
 
 48.217
 
 
 
 
 
 
 3 Prijsbijstelling
 In
				 onderstaande tabel is de toevoeging van prijsbijstelling aan de verschillende
				 artikelen weergegeven. Met inzet van de lumpsummiddelen uit de
				 Begrotingsafspraken 2014 wordt de prijsbijstelling tranche 2014 vanaf 2015 aan
				 de onderwijsartikelen toegevoegd. Daarnaast wordt de wettelijk verplichte
				 prijsbijstelling aan de betreffende artikelen toegevoegd. Voor de wettelijk
				 verplichte prijsbijstelling cultuur en media gaat het om de prijsbijstelling
				 tranche 2013 en 2014.
 
 Tabel 3 Budgettaire verwerking prijsbijstelling (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsartikelen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 19.454
 
 
 19.976
 
 
 19.595
 
 
 19.491
 
 
 19.388
 
 
 19.296
 
 
 
 
 3
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 0
 
 
 17.303
 
 
 17.438
 
 
 17.340
 
 
 17.101
 
 
 17.222
 
 
 
 
 4
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 3.459
 
 
 22.263
 
 
 22.007
 
 
 22.113
 
 
 22.223
 
 
 22.082
 
 
 
 
 6
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 0
 
 
 11.838
 
 
 11.729
 
 
 11.766
 
 
 11.793
 
 
 11.956
 
 
 
 
 7
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 0
 
 
 23.277
 
 
 23.132
 
 
 23.178
 
 
 23.225
 
 
 23.376
 
 
 
 
 9
 
 
 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid
 
 
 0
 
 
 363
 
 
 488
 
 
 427
 
 
 427
 
 
 427
 
 
 
 
 11
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 24.321
 
 
 24.560
 
 
 18.318
 
 
 18.605
 
 
 18.683
 
 
 18.916
 
 
 
 
 12
 
 
 Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten
 
 
 1.460
 
 
 1.150
 
 
 1.091
 
 
 1.112
 
 
 1.130
 
 
 1.130
 
 
 
 
 14
 
 
 Cultuur
 
 
 3.859
 
 
 3.696
 
 
 3.693
 
 
 3.695
 
 
 3.695
 
 
 3.695
 
 
 
 
 15
 
 
 Media
 
 
 28.575
 
 
 24.585
 
 
 23.720
 
 
 23.075
 
 
 23.223
 
 
 23.305
 
 
 
 
 16
 
 
 Onderzoek en wetenschapsbeleid
 
 
 1.381
 
 
 1.381
 
 
 1.381
 
 
 1.381
 
 
 1.381
 
 
 1.381
 
 
 
 
 
 Totaal 
 
 
 
 
 82.509
 
 
 
 
 150.392
 
 
 
 
 142.592
 
 
 
 
 142.183
 
 
 
 
 142.269
 
 
 
 
 142.786
 
 
 
 
 
 
 4 Begrotingsafspraken
 Het betreft het toevoegen van de middelen uit de Begrotingsafspraken 2014
				 aan de begroting van OCW. Deze is toegelicht in het algemeen deel van de
				 beleidsagenda. In de onderstaande tabel wordt de totale budgettaire bijstelling
				 per sector weergegeven.
 
 Tabel 4 Budgettaire verwerking Begrotingsafspraken 2014
					 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 0
 
 
 134.008
 
 
 118.579
 
 
 111.002
 
 
 122.548
 
 
 110.791
 
 
 
 
 3
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 0
 
 
 382.107
 
 
 403.588
 
 
 416.509
 
 
 425.084
 
 
 414.379
 
 
 
 
 4
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 0
 
 
 157.628
 
 
 147.190
 
 
 145.306
 
 
 150.052
 
 
 145.269
 
 
 
 
 6
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 0
 
 
 18.183
 
 
 13.208
 
 
 13.252
 
 
 16.420
 
 
 13.438
 
 
 
 
 7
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 0
 
 
 34.211
 
 
 26.447
 
 
 25.504
 
 
 30.469
 
 
 25.696
 
 
 
 
 9
 
 
 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid
 
 
 0
 
 
 363
 
 
 488
 
 
 427
 
 
 427
 
 
 427
 
 
 
 
 15
 
 
 Media
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 50.000
 
 
 50.000
 
 
 50.000
 
 
 50.000
 
 
 
 
 16
 
 
 Onderzoek en wetenschapsbeleid
 
 
 0
 
 
 127.500
 
 
 127.500
 
 
 125.000
 
 
 125.000
 
 
 125.000
 
 
 
 
 
 Totaal (uitgaven minus
							 ontvangsten)
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 854.000
 
 
 
 
 887.000
 
 
 
 
 887.000
 
 
 
 
 920.000
 
 
 
 
 885.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 1.
 PRIMAIR ONDERWIJS
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 1 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 9.555.294
 
 
 
 
 9.447.029
 
 
 
 
 9.276.147
 
 
 
 
 9.227.726
 
 
 
 
 9.179.708
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 33.665
 
 
 33.406
 
 
 33.157
 
 
 32.985
 
 
 32.847
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 22.941
 
 
 124.181
 
 
 134.532
 
 
 135.616
 
 
 135.817
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 28.075
 
 
 
 
 359.338
 
 
 
 
 378.305
 
 
 
 
 382.939
 
 
 
 
 433.486
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 9.639.975
 
 
 
 
 9.963.954
 
 
 
 
 9.822.141
 
 
 
 
 9.779.266
 
 
 
 
 9.781.858
 
 
 
 
 9.721.254
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische mutaties
 
 
 
 
 8.065
 
 
 
 
 33.005
 
 
 
 
 117.071
 
 
 
 
 116.822
 
 
 
 
 116.733
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstelling uit
								 aanvullende posten
 
 
 17.676
 
 
 17.508
 
 
 17.195
 
 
 17.107
 
 
 17.018
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen
								 intern
 
 
 1.028
 
 
 15.497
 
 
 99.876
 
 
 99.715
 
 
 99.715
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen
								 extern
 
 
 – 10.639
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 20.010
 
 
 
 
 326.333
 
 
 
 
 261.234
 
 
 
 
 266.117
 
 
 
 
 316.753
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Begrotingsafspraken
								 2014:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Lumpsum
 
 
 
 43.508
 
 
 25.079
 
 
 25.002
 
 
 36.548
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Startende leraren
 
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 30.000
 
 
 30.000
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Meer masters
 
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 ICT
 
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Conciërges en klassenassistenten
 
 
 
 29.000
 
 
 29.000
 
 
 29.000
 
 
 29.000
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Onderwijstijd
 
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Stichting Nederlands onderwijs buitenland
 
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 –
 
 
 Duurzame scholen
 
 
 
 3.500
 
 
 6.500
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Begrotingsrapport
								 – aandeel EJM
 
 
 20.010
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Nationaal
								 Onderwijsakkoord
 
 
 
 
 – 45.000
 
 
 – 40.000
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 RA 2012: Nationaal
								 Onderwijsakkoord
 
 
 
 43.890
 
 
 43.890
 
 
 43.890
 
 
 43.890
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 RA 2012:
								 Onderwijshuisvesting (motie Haersma Buma)
 
 
 
 145.920
 
 
 145.920
 
 
 145.920
 
 
 145.920
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 Passend
								 onderwijs
 
 
 
 
 – 4.670
 
 
 2.790
 
 
 1.880
 
 
 
 
 
 7.
 
 
 Overig
 
 
 
 2.515
 
 
 2.515
 
 
 2.515
 
 
 2.515
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 28.075
 
 
 
 
 359.338
 
 
 
 
 378.305
 
 
 
 
 382.939
 
 
 
 
 433.486
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.1.
 Deze mutatie betreft de uitdeling van
						de loonbijstelling (werkgeverslasten tranche 2014). In het algemene deel van
						het verdiepingshoofdstuk wordt deze bijstelling toegelicht.
 
 
 1.2.
 Deze mutatie is een saldo van de
						overboekingen van budgetten van artikel 9 naar artikel 1 middelen
						professionalisering (€ 84,3 miljoen), georganiseerd overleg en
						vakbondsfaciliteiten (€ 4,9 miljoen), Arbeidsmarkt-/kennisactiviteiten
						(€ 2 miljoen) en bedrijfsgezondheid (€ 7,9 miljoen).
 
 
 1.3.
 Deze mutatie betreft een overboeking
						naar het Gemeentefonds ten behoeve van de impuls brede scholen, sport en
						cultuur (combinatiefuncties).
 
 
 3.1.
 In de Begrotingsafspraken 2014 zijn
						vanaf 2015 structureel extra middelen beschikbaar gesteld voor de lumpsum
						(€ 43 miljoen), ondersteuning voor startende leraren (€ 26 miljoen), meer
						masters (€ 11 miljoen), ICT (€ 4 miljoen), conciërges en
						klassenassistenten (€ 29 miljoen), onderwijstijd (€ 12 miljoen) en
						incidenteel voor Stichting Nederlands onderwijs buitenland (€ 5 miljoen in
						2015 en 2016) en duurzame scholen (€ 3,5 miljoen in 2015 en € 6,5 miljoen
						in 2016).
 
 
 3.2.
 Deze mutatie betreft een toevoeging
						vanuit de Eindejaarsmarge voor de wettelijke prijsbijstelling tranche 2014 voor
						het jaar 2014.
 
 
 3.3.
 In het Nationaal Onderwijsakkoord
						zijn in 2013 extra middelen beschikbaar gesteld aan het primair onderwijs voor
						het behoud van jonge leerkrachten. De dekking is geleverd door het hoger
						onderwijs. In 2016 en 2017 gaan deze middelen weer terug.
 
 
 3.4.
 In het Regeerakkoord zijn middelen
						beschikbaar gesteld voor het Nationaal Onderwijsakkoord. Dit betreft de
						uitdeling van de eerste tranche.
 
 
 3.5.
 Het betreft hier het aandeel voor
						het primair onderwijs van de overheveling uit de Aanvullende post van de
						middelen uit het Regeerakkoord van de motie Van Haersma Buma.
 
 
 3.6.
 In de Begrotingsafspraken 2014 wordt
						de bezuiniging op LWOO/PRO ongedaan gemaakt. Daarnaast is afgesproken dat een
						verzachting plaatsvindt van de verevening passend onderwijs. Het verzachten van
						de verevening veroorzaakt in 2017 en 2018 een tijdelijke daling in de
						beschikbare middelen. Om te voorkomen dat het normbedrag per leerling in die
						jaren wordt verlaagd, vindt een kasschuif plaats van 2016 naar 2017 en
						2018.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 1 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 3.
 VOORTGEZET ONDERWIJS
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 3 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 7.229.225
 
 
 
 
 6.885.697
 
 
 
 
 6.846.120
 
 
 
 
 6.852.987
 
 
 
 
 6.809.449
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 34.392
 
 
 34.545
 
 
 34.636
 
 
 34.581
 
 
 34.260
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 22.551
 
 
 282.102
 
 
 300.210
 
 
 286.640
 
 
 275.769
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 34.619
 
 
 
 
 278.164
 
 
 
 
 276.478
 
 
 
 
 296.936
 
 
 
 
 334.368
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 7.320.787
 
 
 
 
 7.480.508
 
 
 
 
 7.457.444
 
 
 
 
 7.471.144
 
 
 
 
 7.453.846
 
 
 
 
 7.376.868
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 17.698
 
 
 
 
 44.885
 
 
 
 
 92.068
 
 
 
 
 94.605
 
 
 
 
 93.462
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstelling uit aanvullende
								 posten
 
 
 12.557
 
 
 12.541
 
 
 12.441
 
 
 12.468
 
 
 12.406
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 4.885
 
 
 41.705
 
 
 93.865
 
 
 96.865
 
 
 96.865
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 256
 
 
 – 9.361
 
 
 – 14.238
 
 
 – 14.728
 
 
 – 15.809
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 16.921
 
 
 
 
 233.279
 
 
 
 
 184.410
 
 
 
 
 202.331
 
 
 
 
 240.906
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 NOA: inzet aanvullende
								 middelen
 
 
 
 
 – 35.000
 
 
 – 30.000
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 NOA: inzet incidentele middelen
								 CAO-VO
 
 
 12.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 RA 2012: middelen
								 onderwijshuisvesting (motie Haersma Buma)
 
 
 
 110.080
 
 
 110.080
 
 
 110.080
 
 
 110.080
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 RA 2012: intensivering
								 onderwijs
 
 
 
 33.110
 
 
 33.110
 
 
 33.110
 
 
 33.110
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 Begrotingsafspraken 2014:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Lumpsum
 
 
 
 35.107
 
 
 21.588
 
 
 21.509
 
 
 30.084
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Masters
 
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 34.000
 
 
 34.000
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Klassenassistenten
 
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Innovatie (ICT)
 
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 
 
 
 
 – 
 
 
 Zomerscholen
 
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 Inzet eindejaarsmarge
 
 
 4.921
 
 
 350
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.
 
 
 Overig
 
 
 
 – 368
 
 
 – 368
 
 
 – 368
 
 
 – 368
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 34.619
 
 
 
 
 278.164
 
 
 
 
 276.478
 
 
 
 
 296.936
 
 
 
 
 334.368
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.1
 Het betreft de uitdeling van de
						loonbijstelling (werkgeverslasten tranche 2014).
 
 
 1.2
 Dit betreft voornamelijk
						overboekingen van en naar beleidsterrein 9 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid
						van de middelen voor de functiemix VO Randstadregio’s, voor
						professionalisering en voor het sectorakkoord voortgezet onderwijs.
 
 
 3.1
 Het betreft de overheveling van de
						aanvullende middelen uit het NOA naar de beleidsterreinen beroepsonderwijs en
						volwasseneducatie en hoger onderwijs.
 
 
 3.2
 Het betreft extra incidentele
						middelen uit het NOA in verband met het afsluiten van de cao in het vo.
 
 
 
 3.3
 Het betreft hier het aandeel voor het
						voortgezet onderwijs van de overheveling uit de aanvullende post van de
						middelen uit het Regeerakkoord van de motie Van Haersma Buma.
 
 
 3.4
 Het betreft een maatregel uit het
						Regeerakkoord 2012, namelijk het beschikbaar stellen van de tranche 2015 van de
						intensiveringsmiddelen in het onderwijs. Een deel van de middelen is
						overgeboekt naar beleidsterrein 9 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid.
 
 
 3.5
 Dit betreft de verwerking van de
						afspraken uit de Begrotingsafspraken 2014. Voor het VO gaat het om:
 
 
 •
 Toevoeging aan de
							 lumpsumvergoeding;
 
 
 •
 Meer masters;
 
 
 •
 Meer klassenassistenten;
 
 
 •
 Innovatie (ICT-ondersteuning);
 
 
 •
 Vermindering zittenblijven
							 (zomerscholen)
 
 
 Een deel van de middelen is overgeboekt naar
						beleidsterrein 9 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid.
 
 
 3.6
 Inzet van de eindejaarsmarge 2013 die
						in 2014 beschikbaar is gekomen. Hieruit worden onder meer de gestegen
						examenkosten en de regionale regisseurs krimp betaald.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 3 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 4.661
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 – 3.300
 
 
 0
 
 
 3.300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 4.661
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 4.
 BEROEPSONDERWIJS EN VOLWASSENENEDUCATIE
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel x (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2014
 
 
 
 
 3.802.465
 
 
 
 
 3.808.068
 
 
 
 
 3.736.804
 
 
 
 
 3.747.813
 
 
 
 
 3.764.235
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 27.825
 
 
 28.352
 
 
 27.871
 
 
 27.920
 
 
 27.774
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 – 42.660
 
 
 – 14.924
 
 
 5.274
 
 
 5.574
 
 
 15.524
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 
 
 253
 
 
 
 
 285.742
 
 
 
 
 279.098
 
 
 
 
 244.638
 
 
 
 
 244.559
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2015
 
 
 
 
 3.787.883
 
 
 
 
 4.107.238
 
 
 
 
 4.049.047
 
 
 
 
 4.025.945
 
 
 
 
 4.052.092
 
 
 
 
 4.024.944
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 – 3.206
 
 
 
 
 72.478
 
 
 
 
 66.097
 
 
 
 
 68.521
 
 
 
 
 68.696
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 5.174
 
 
 5.278
 
 
 5.158
 
 
 5.167
 
 
 5.187
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 – 5.832
 
 
 73.595
 
 
 65.911
 
 
 66.402
 
 
 66.662
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 – 2.548
 
 
 – 6.395
 
 
 – 4.972
 
 
 – 3.048
 
 
 – 3.153
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 3.459
 
 
 
 
 213.264
 
 
 
 
 213.001
 
 
 
 
 176.117
 
 
 
 
 175.863
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Regeerakkoord 2012
 
 
 0
 
 
 56.000
 
 
 56.000
 
 
 56.000
 
 
 56.000
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Begrotingsrapport
 
 
 3.459
 
 
 – 364
 
 
 – 189
 
 
 – 189
 
 
 – 189
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Begrotingsakkoord 2014
 
 
 0
 
 
 157.628
 
 
 147.190
 
 
 145.306
 
 
 150.052
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Noa
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 10.000
 
 
 5.000
 
 
 0
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 OV Kaart
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 – 30.000
 
 
 – 30.000
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 253
 
 
 
 
 285.742
 
 
 
 
 279.098
 
 
 
 
 244.638
 
 
 
 
 244.559
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 1.1 Het betreft de uitdeling van de loonbijstelling
					 (tranche 2014). In het algemene deel van het verdiepingshoofdstuk zal dit
					 verder worden toegelicht.
 1.2 Het betreft hier grotendeels
					 overboekingen vanuit artikel 9 «Arbeidsmarkt en personeelsbeleid». Het gaat
					 hier o.a. om het actieplan salarismix randstadregio’s en professionalisering
					 onderwijspersoneel.
 1.3 Het betreft hier overboekingen naar andere
					 ministeries. Het gaat hier o.a. om een overboeking naar BZK ten behoeve van de
					 begeleiding van 18- en 19 jarigen die dreigen uit te vallen.
 3.1 Deze
					 mutatie betreft extra middelen uit het Regeerakkoord 2012 voor de intensivering
					 onderwijs in het middelbaar beroepsonderwijs.
 3.2 Deze mutatie betreft
					 voor het jaar 2014 een toevoeging vanuit de Eindejaarsmarge voor de wettelijke
					 prijsbijstelling tranche 2014 voor het jaar 2014.
 3.3 Dit betreft de
					 verwerking van Begrotingsafspraken 2014.
 3.4 Het betreft de verwerking
					 van de incidentele middelen voor MBO uit het
					 Nationaal
					 Onderwijsakkoord.
 3.5 Dit betreft de mutatie studievoorschot.
					 Minderjarige deelnemers in de beroepsopleidende leerweg (bol) krijgen recht op
					 de reisvoorziening.
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 6.
 HOGER BEROEPSONDERWIJS
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 6 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 2.576.472
 
 
 
 
 2.537.066
 
 
 
 
 2.513.873
 
 
 
 
 2.521.327
 
 
 
 
 2.526.869
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 18.905
 
 
 18.973
 
 
 19.256
 
 
 19.526
 
 
 19.783
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 131.523
 
 
 181.283
 
 
 179.480
 
 
 201.901
 
 
 223.487
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 7.202
 
 
 
 
 36.787
 
 
 
 
 74.735
 
 
 
 
 81.287
 
 
 
 
 46.443
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 2.734.102
 
 
 
 
 2.774.109
 
 
 
 
 2.787.344
 
 
 
 
 2.824.041
 
 
 
 
 2.816.582
 
 
 
 
 2.832.458
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 5.862
 
 
 
 
 9.596
 
 
 
 
 11.968
 
 
 
 
 17.028
 
 
 
 
 19.464
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 3.937
 
 
 3.878
 
 
 3.843
 
 
 3.856
 
 
 3.865
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 1.969
 
 
 6.156
 
 
 8.450
 
 
 13.500
 
 
 16.000
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 – 44
 
 
 – 438
 
 
 – 325
 
 
 – 328
 
 
 – 401
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 1.340
 
 
 
 
 27.191
 
 
 
 
 62.767
 
 
 
 
 64.259
 
 
 
 
 26.979
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Begrotingsafspraken 2014
 
 
 
 18.183
 
 
 13.208
 
 
 13.252
 
 
 16.420
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Flexibel hoger onderwijs voor volwassenen
 
 
 
 8.008
 
 
 3.559
 
 
 8.007
 
 
 3.559
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Nationaal Onderwijsakkoord
 
 
 
 
 36.000
 
 
 33.000
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Intensivering onderzoek
 
 
 
 7.000
 
 
 7.000
 
 
 7.000
 
 
 7.000
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 Intertemporele Compensatie
 
 
 
 – 6.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 Overig
 
 
 1.340
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 7.202
 
 
 
 
 36.787
 
 
 
 
 74.735
 
 
 
 
 81.287
 
 
 
 
 46.443
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.1
 Het betreft de uitdeling van de
						loonbijstelling (werkgeverslasten tranche 2014). In het algemene deel van het
						verdiepingshoofdstuk is dit verder toegelicht.
 
 
 1.2
 Het betreft hier met name
						overboekingen vanuit artikel 9 «Arbeidsmarkt en personeelsbeleid» voor de
						promotiebeurs voor leraren en bijzondere bekostiging ten behoeve van de
						kwaliteit van lerarenopleidingen.
 
 
 3.1
 De gevolgen van de
						Begrotingsafspraken 2014 voor de OCW-begroting worden toegelicht in de
						beleidsagenda en het algemene deel van het verdiepingshoofdstuk.
 
 
 3.2
 Voor het bieden van
						experimenteerruimte voor flexibel hoger onderwijs voor volwassenen worden extra
						middelen ter beschikking gesteld. De middelen zijn deels afkomstig uit de reeks
						RA Rutte II om onbedoelde effecten op te vangen van de maatregel collegegeld
						tweede studie.
 
 
 3.3
 In het
						Nationaal
						Onderwijsakkoord zijn incidentele middelen ter beschikking gesteld
						voor de dip in de bekostiging van het hoger onderwijs als gevolg van het
						Regeerakkoord.
 
 
 3.4
 Vanaf 2014 wordt extra geïnvesteerd
						in het praktijkgericht onderzoek, in 2015 komt de tweede tranche beschikbaar
						(RA Rutte II).
 
 
 3.5
 Dit betreft een intertemporele
						compensatie om het budget voor de regeling stimulering Bèta/techniek (Centers
						of expertise) voor de jaren 2015 tot en met 2017 in overeenstemming te brengen
						met de beoogde uitgaven.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 6 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 7.
 WETENSCHAPPELIJK ONDERWIJS
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 7 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 4.033.802
 
 
 
 
 3.993.428
 
 
 
 
 3.968.948
 
 
 
 
 3.971.339
 
 
 
 
 3.979.134
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 37.071
 
 
 37.046
 
 
 37.278
 
 
 37.602
 
 
 37.874
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 66.338
 
 
 66.860
 
 
 51.592
 
 
 44.251
 
 
 39.743
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 14.175
 
 
 
 
 48.298
 
 
 
 
 74.781
 
 
 
 
 72.019
 
 
 
 
 44.131
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 4.151.386
 
 
 
 
 4.145.632
 
 
 
 
 4.132.599
 
 
 
 
 4.125.211
 
 
 
 
 4.100.882
 
 
 
 
 4.111.653
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische mutaties
 
 
 
 
 12.484
 
 
 
 
 13.598
 
 
 
 
 14.221
 
 
 
 
 13.850
 
 
 
 
 13.549
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 6.410
 
 
 6.355
 
 
 6.323
 
 
 6.333
 
 
 6.347
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Bijstellingen budgettair neutraal
 
 
 671
 
 
 980
 
 
 979
 
 
 946
 
 
 946
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 – 210
 
 
 1.789
 
 
 2.184
 
 
 1.855
 
 
 1.730
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 5.613
 
 
 4.474
 
 
 4.735
 
 
 4.716
 
 
 4.526
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 1.691
 
 
 
 
 34.700
 
 
 
 
 60.560
 
 
 
 
 58.169
 
 
 
 
 30.582
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Begrotingsafspraken 2014
 
 
 
 34.211
 
 
 26.447
 
 
 25.504
 
 
 30.469
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Flexibel hoger onderwijs voor
								 volwassenen
 
 
 
 992
 
 
 441
 
 
 993
 
 
 441
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Nationaal Onderwijsakkoord
 
 
 
 
 34.000
 
 
 32.000
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Overig
 
 
 1.691
 
 
 – 503
 
 
 – 328
 
 
 – 328
 
 
 – 328
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 14.175
 
 
 
 
 48.298
 
 
 
 
 74.781
 
 
 
 
 72.019
 
 
 
 
 44.131
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.1
 Het betreft de uitdeling van de
						loonbijstelling (werkgeverslasten tranche 2014). In het algemene deel van het
						verdiepingshoofdstuk is dit verder toegelicht.
 
 
 1.3
 Het betreft hier met name een
						overboeking vanuit artikel 16 «Onderzoek en Wetenschapsbeleid» vanwege de
						overheveling van het collectiebeheer van het Koninklijk Instituut voor Taal-,
						Land- en Volkenkunde van KNAW naar de Universiteit Leiden.
 
 
 1.4
 Het betreft hier met name de
						overboeking van het Ministerie van VWS van de loonbijstelling tranche 2014
						betreffende de sector academische ziekenhuizen.
 
 
 3.1
 De gevolgen van de
						Begrotingsafspraken 2014 voor de OCW-begroting worden toegelicht in de
						beleidsagenda en het algemene deel van het verdiepingshoofdstuk.
 
 
 3.2
 Voor het bieden van
						experimenteerruimte voor flexibel hoger onderwijs voor volwassenen worden extra
						middelen ter beschikking gesteld. De middelen zijn deels afkomstig uit de reeks
						RA Rutte II om onbedoelde effecten op te vangen van de maatregel collegegeld
						tweede studie.
 
 
 3.3
 In het
						Nationaal
						Onderwijsakkoord zijn incidentele middelen ter beschikking gesteld
						voor de dip in de bekostiging van het hoger onderwijs als gevolg van het
						Regeerakkoord.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 7 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 10.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 10.016
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 8.
 INTERNATIONAAL BELEID
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 8 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 13.421
 
 
 
 
 11.280
 
 
 
 
 11.108
 
 
 
 
 11.118
 
 
 
 
 11.118
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 210
 
 
 575
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 11
 
 
 
 
 – 620
 
 
 
 
 – 609
 
 
 
 
 – 598
 
 
 
 
 – 598
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 13.642
 
 
 
 
 11.235
 
 
 
 
 11.099
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 10.520
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 11
 
 
 
 
 10
 
 
 
 
 21
 
 
 
 
 32
 
 
 
 
 32
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende post
 
 
 11
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Bijstellingen budgettair neutraal
 
 
 
 
 11
 
 
 22
 
 
 22
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 – 630
 
 
 
 
 – 630
 
 
 
 
 – 630
 
 
 
 
 – 630
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Overig
 
 
 
 
 
 – 630
 
 
 – 630
 
 
 – 630
 
 
 – 630
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 11
 
 
 
 
 – 620
 
 
 
 
 – 609
 
 
 
 
 – 598
 
 
 
 
 – 598
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 8 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 9.
 ARBEIDSMARKT- EN PERSONEELSBELEID
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 9 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 386.420
 
 
 
 
 399.240
 
 
 
 
 525.500
 
 
 
 
 580.545
 
 
 
 
 449.385
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 17.086
 
 
 16.290
 
 
 15.671
 
 
 14.457
 
 
 14.189
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 – 21.606
 
 
 4.663
 
 
 – 4.300
 
 
 – 3.000
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 
 
 – 3.299
 
 
 
 
 – 170.652
 
 
 
 
 – 287.375
 
 
 
 
 – 293.825
 
 
 
 
 – 296.210
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 378.601
 
 
 
 
 249.541
 
 
 
 
 249.496
 
 
 
 
 298.177
 
 
 
 
 164.364
 
 
 
 
 138.683
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische mutaties
 
 
 
 
 – 3.299
 
 
 
 
 – 137.740
 
 
 
 
 – 272.424
 
 
 
 
 – 280.022
 
 
 
 
 – 282.675
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende post
 
 
 805
 
 
 587
 
 
 837
 
 
 958
 
 
 680
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 – 3.504
 
 
 – 138.313
 
 
 – 269.697
 
 
 – 277.418
 
 
 – 279.793
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 – 600
 
 
 – 14
 
 
 – 3.564
 
 
 – 3.562
 
 
 – 3.562
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 – 32.912
 
 
 
 
 – 14.951
 
 
 
 
 – 13.803
 
 
 
 
 – 13.535
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Kwaliteit Onderwijs
 
 
 0
 
 
 – 33.275
 
 
 – 15.439
 
 
 – 14.230
 
 
 – 13.962
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Begrotingsafspraken 2014
 
 
 0
 
 
 363
 
 
 488
 
 
 427
 
 
 427
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 – 3.299
 
 
 
 
 – 170.652
 
 
 
 
 – 287.375
 
 
 
 
 – 293.825
 
 
 
 
 – 296.210
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.1
 Het betreft de uitdeling van de
						loonbijstelling (tranche 2014). In het algemeen deel van het
						verdiepingshoofdstuk is dit verder toegelicht.
 
 
 1.2
 Het betreft:
 overboekingen
						naar de sectoren po (artikel 1), vo (artikel 3) en mbo (artikel 4) voor de
						(belonings-) maatregelen onderwijspersoneel uit het Actieplan Leerkracht van
						Nederland;
 overboekingen naar de sectoren po (artikel 1), vo (artikel
						3), mbo (artikel 4) en hbo (artikel 6) voor de professionaliseringsmiddelen
						onderwijspersoneel voor po, vo en mbo en de kwaliteitsmiddelen
						lerarenopleidingen ho;
 overboekingen van de sector vo (artikel 3)
						inzake de verwerking van de sectorakkoordmiddelen vo (RA Rutte II), die op
						artikel 9 via de lerarenbeurs en de tegemoetkoming opleidingsscholen worden
						bekostigd.
 
 
 1.3
 Vanaf 2016 betreft het de overboeking
						naar EZ van de professionaliseringsmiddelen onderwijspersoneel vo/mbo voor wat
						betreft het groen onderwijs.
 
 
 3.1
 Het betreft hier de reeks kwaliteit
						onderwijs die bij Nota van Wijzigingen 2014 (Kamerstuk
						33 750 VIII, nr.
						4) is toegevoegd aan de begroting. Het restant van deze reeks na
						dekking van de prijsbijstelling 2013 wordt voor de jaren 2014 tot en met 2020
						ingezet ter dekking van de invoering van het studievoorschot. U bent hierover
						eerder geïnformeerd via de bijlage bij het Kamerstuk
						24 724, nr
						123 (budgettaire tabel). Aangezien het studievoorschot wordt ingevoerd
						per 1 september 2015 was een kasschuif nodig van 2014 naar 2015, dit is in de
						1e suppletoire begroting 2014 verwerkt. De verdere verwerking van
						het studievoorschot vindt nu in de begroting 2015 plaats.
 
 
 3.2
 Zie het algemeen deel van dit
						verdiepingshoofdstuk voor een toelichting.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 9 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 11.
 STUDIEFINANCIERING
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 11 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 4.231.184
 
 
 
 
 4.390.805
 
 
 
 
 4.103.730
 
 
 
 
 4.120.071
 
 
 
 
 4.120.221
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 25.192
 
 
 25.998
 
 
 26.756
 
 
 27.572
 
 
 27.929
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 656.023
 
 
 – 193.668
 
 
 170.762
 
 
 115.134
 
 
 146.522
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 7.219
 
 
 
 
 23.267
 
 
 
 
 353.246
 
 
 
 
 534.568
 
 
 
 
 569.067
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 4.919.618
 
 
 
 
 4.246.402
 
 
 
 
 4.654.404
 
 
 
 
 4.797.345
 
 
 
 
 4.863.739
 
 
 
 
 4.927.007
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 7.219
 
 
 
 
 4.092
 
 
 
 
 296.446
 
 
 
 
 387.058
 
 
 
 
 403.884
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 – 50
 
 
 – 1.176
 
 
 – 1.162
 
 
 – 1.149
 
 
 – 1.131
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 7.175
 
 
 7.175
 
 
 1.973
 
 
 1.973
 
 
 1.973
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Bijstellingen niet-relevant
 
 
 0
 
 
 – 2.000
 
 
 295.554
 
 
 386.163
 
 
 402.975
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 94
 
 
 93
 
 
 81
 
 
 71
 
 
 67
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 19.175
 
 
 
 
 56.800
 
 
 
 
 147.510
 
 
 
 
 165.183
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Verwerking studievoorschot
 
 
 0
 
 
 19.175
 
 
 56.800
 
 
 147.510
 
 
 165.183
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 7.219
 
 
 
 
 23.267
 
 
 
 
 353.246
 
 
 
 
 534.568
 
 
 
 
 569.067
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.2
 Dit betreft een overboeking van SZW.
						Bij de 1e suppletoire wet 2014 is de vrijval als gevolg van het
						afschaffen van de partnertoeslag in de studiefinanciering overgeboekt naar SZW
						ter compensatie van de weglek naar de bijstand. Omdat deze maatregel is
						uitgesteld tot 2016, zijn de middelen voor 2014 en 2015 teruggeboekt naar
						OCW.
 
 
 1.3
 De niet-relevante mutaties worden
						voornamelijk veroorzaakt door de niet-relevante effecten van het
						studievoorschot.
 
 
 3.1
 Dit betreft het totaal van de
						mutaties studievoorschot: zowel het terugdraaien van de maatregelen zoals
						ingeboekt bij het Regeerakkoord Rutte II, als de verwerking van de nieuwe
						maatregelen uit het nieuwe akkoord over het studievoorschot.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 11 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 766.271
 
 
 
 
 813.761
 
 
 
 
 867.969
 
 
 
 
 926.743
 
 
 
 
 989.168
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 4.243
 
 
 – 9.280
 
 
 – 18.006
 
 
 – 19.322
 
 
 – 19.937
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 770.514
 
 
 
 
 804.481
 
 
 
 
 850.159
 
 
 
 
 907.617
 
 
 
 
 969.427
 
 
 
 
 1.033.623
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 196
 
 
 196
 
 
 196
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 196
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 12.
 TEGEMOETKOMING ONDERWIJSBIJDRAGE EN SCHOOLKOSTEN
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 12 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 114.872
 
 
 
 
 94.344
 
 
 
 
 90.349
 
 
 
 
 91.706
 
 
 
 
 92.880
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 192
 
 
 189
 
 
 188
 
 
 188
 
 
 188
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 – 7.422
 
 
 – 5.336
 
 
 – 1.591
 
 
 – 2.476
 
 
 – 3.659
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2015
 
 
 
 
 107.659
 
 
 
 
 89.214
 
 
 
 
 88.963
 
 
 
 
 89.435
 
 
 
 
 89.426
 
 
 
 
 89.550
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 17
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 12 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 4.701
 
 
 
 
 3.648
 
 
 
 
 3.447
 
 
 
 
 3.506
 
 
 
 
 3.555
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 63
 
 
 61
 
 
 259
 
 
 220
 
 
 170
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 4.764
 
 
 
 
 3.709
 
 
 
 
 3.706
 
 
 
 
 3.726
 
 
 
 
 3.725
 
 
 
 
 3.731
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 13.
 LESGELD
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 13 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 7.012
 
 
 
 
 7.389
 
 
 
 
 7.375
 
 
 
 
 7.392
 
 
 
 
 7.403
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 75
 
 
 80
 
 
 79
 
 
 79
 
 
 79
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 22
 
 
 39
 
 
 49
 
 
 26
 
 
 – 25
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 7.116
 
 
 
 
 7.515
 
 
 
 
 7.510
 
 
 
 
 7.504
 
 
 
 
 7.464
 
 
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische mutaties
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 13 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 247.762
 
 
 
 
 243.415
 
 
 
 
 250.330
 
 
 
 
 256.146
 
 
 
 
 259.872
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 – 7.201
 
 
 2.812
 
 
 4.236
 
 
 12.579
 
 
 16.918
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 240.561
 
 
 
 
 246.227
 
 
 
 
 254.566
 
 
 
 
 268.725
 
 
 
 
 276.790
 
 
 
 
 278.215
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 14.
 CULTUUR
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 14 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2014
 
 
 720.522
 
 
 706.885
 
 
 696.431
 
 
 700.360
 
 
 700.531
 
 
 
 
 
 Nota van wijziging
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 – 13.266
 
 
 – 1.887
 
 
 – 2.033
 
 
 26.283
 
 
 5.395
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 – 5.302
 
 
 
 
 8.746
 
 
 
 
 32.620
 
 
 
 
 12.399
 
 
 
 
 12.256
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 721.954
 
 
 
 
 733.744
 
 
 
 
 747.018
 
 
 
 
 759.042
 
 
 
 
 738.182
 
 
 
 
 736.175
 
 
 
 
 
 
 
 Specificatie nieuwe mutaties (x 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
								Technische mutaties
 
 
 
 
 1.087
 
 
 
 
 5.765
 
 
 
 
 10.275
 
 
 
 
 11.354
 
 
 
 
 12.611
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 1.439
 
 
 1.440
 
 
 1.419
 
 
 1.441
 
 
 1.442
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Desalderingen
 
 
 743
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen intern
 
 
 – 425
 
 
 – 3.925
 
 
 – 344
 
 
 – 687
 
 
 – 1.031
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 – 670
 
 
 8.250
 
 
 9.200
 
 
 10.600
 
 
 12.200
 
 
 
 
 
 2.
								Autonome mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
								Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 – 6.389
 
 
 
 
 2.981
 
 
 
 
 22.345
 
 
 
 
 1.045
 
 
 
 
 – 355
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Begrotingsrapport
 
 
 511
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Digitale Collectie Nationaal Archief
 
 
 0
 
 
 3.336
 
 
 17.200
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Intertemporele Compensatie
 
 
 – 6.900
 
 
 0
 
 
 5.500
 
 
 1.400
 
 
 0
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 – 355
 
 
 – 355
 
 
 – 355
 
 
 – 355
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 – 5.302
 
 
 
 
 8.746
 
 
 
 
 32.620
 
 
 
 
 12.399
 
 
 
 
 12.256
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties
 
 3.2
 Deze beleidsmatige mutatie houdt
						verband met het vervolg dat in 2015 en 2016 wordt gegeven aan de digitalisering
						van de Nationaal Archief collecties. In 2015 wordt er € 3,3 miljoen voor dit
						doel bestemd en in 2016 € 17,2 miljoen.
 
 
 3.3
 De mutatie intertemporele compensatie
						is als volgt opgebouwd:
 een verschuiving van het budget uit 2014 van
						€ 5,5 miljoen naar 2016 in verband met overeenkomst tussen de Staat en het
						Koninklijk Instituut voor de Tropen (KIT), zoals in
						de brief op
						28 april 2014 is gemeld;
 En een verschuiving van het budget
						bestemd voor het Ondernemers Programma Cultuur van € 1,4 miljoen van 2014
						naar 2017.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 14 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2014
 
 
 1.561
 
 
 780
 
 
 494
 
 
 494
 
 
 494
 
 
 
 
 
 Nota van wijziging
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 743
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2015
 
 
 2.304
 
 
 780
 
 
 494
 
 
 494
 
 
 494
 
 
 494
 
 
 
 
 
 
 Specificatie nieuwe mutaties (x 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
								Technische mutaties
 
 
 
 
 743
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Desalderingen
 
 
 743
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 2.
								Autonome mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3. Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 743
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 15.
 MEDIA
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 15 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 977.571
 
 
 
 
 871.820
 
 
 
 
 831.970
 
 
 
 
 783.532
 
 
 
 
 794.093
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 29.075
 
 
 26.085
 
 
 75.220
 
 
 74.575
 
 
 74.723
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 98.501
 
 
 
 
 95.001
 
 
 
 
 95.001
 
 
 
 
 95.001
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2015
 
 
 
 
 1.006.647
 
 
 
 
 996.406
 
 
 
 
 1.002.191
 
 
 
 
 953.108
 
 
 
 
 963.817
 
 
 
 
 960.960
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overboeking (intern)
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische mutaties
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 3.501
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 
 3.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende post
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 95.000
 
 
 
 
 95.000
 
 
 
 
 95.000
 
 
 
 
 95.000
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Printprijsstelling
 
 
 0
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 95.000
 
 
 
 
 
 Totaal
								Printprijsregeling
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 98.501
 
 
 
 
 95.001
 
 
 
 
 95.001
 
 
 
 
 95.001
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe mutaties:
 
 1.1
 Deze technische mutatie betreft een
						interne overboeking van beleidsartikel 14 voor de frictiekosten van het
						Metropole Orkest.
 
 
 3.1
 Dit betreft de aanpassing van de
						rijksbijdrage voor de landelijke, regionale en lokale publieke omroep vanwege
						doorwerking van de printprijsregeling.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 15 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2013
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 – 1.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 196.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 16.
 ONDERZOEK EN WETENSCHAPSBELEID
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 16 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 895.771
 
 
 
 
 825.436
 
 
 
 
 818.526
 
 
 
 
 813.265
 
 
 
 
 808.948
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 9.597
 
 
 9.121
 
 
 9.108
 
 
 9.090
 
 
 9.077
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 15.674
 
 
 9.061
 
 
 2.061
 
 
 – 8.098
 
 
 – 8098
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 3.712
 
 
 
 
 129.428
 
 
 
 
 122.214
 
 
 
 
 118.806
 
 
 
 
 118.801
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 924.754
 
 
 
 
 973.046
 
 
 
 
 951.909
 
 
 
 
 933.063
 
 
 
 
 928.728
 
 
 
 
 928.928
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische mutaties
 
 
 
 
 3.712
 
 
 
 
 – 40.427
 
 
 
 
 – 49.241
 
 
 
 
 – 50.149
 
 
 
 
 – 50.154
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 1.203
 
 
 1.098
 
 
 1.089
 
 
 1.081
 
 
 1.076
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen (intern)
 
 
 2.089
 
 
 – 645
 
 
 – 1.230
 
 
 – 1.230
 
 
 – 1.230
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 420
 
 
 – 40.880
 
 
 – 49.100
 
 
 – 50.000
 
 
 – 50.000
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 169.855
 
 
 
 
 171.455
 
 
 
 
 168.955
 
 
 
 
 168.955
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Begrotingsafspraken 2014
 
 
 0
 
 
 127.500
 
 
 127.500
 
 
 125.000
 
 
 125.000
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Begrotingsafspraken-herschikkingsubsidie
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.600
 
 
 1.600
 
 
 1.600
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Diversen
 
 
 0
 
 
 – 645
 
 
 – 645
 
 
 – 645
 
 
 – 645
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Regeerakkoord 2012
 
 
 0
 
 
 43.000
 
 
 43.000
 
 
 43.000
 
 
 43.000
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 3.712
 
 
 
 
 129.428
 
 
 
 
 122.214
 
 
 
 
 118.806
 
 
 
 
 118.801
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.3
 In de Begrotingsafspraken 2014 zijn
						intensiveringsmiddelen opgenomen voor onderzoek en innovatie. Deze mutatie
						betreft het deel dat bestemd is voor innovatie en wordt daarom overgeboekt naar
						het Ministerie van Economische Zaken.
 
 
 3.1
 In de Begrotingsafspraken 2014 is
						€ 75 miljoen opgenomen voor cofinanciering en matching. Daarnaast is uit de
						lumpsumreeks € 25 miljoen beschikbaar gesteld voor matching. Verder is er
						vanaf 2014 € 25 miljoen beschikbaar voor open competitie. Voor het Nationaal
						Regieorgaan Onderwijsonderzoek is voor 2015 en 2016 € 2,5 miljoen
						beschikbaar.
 
 
 3.4
 In het regeerakkoord zijn
						intensiveringsmiddelen opgenomen voor onderwijs en onderzoek. Deze mutatie
						betreft het deel dat bestemd is voor onderzoek.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 16 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 25.
 EMANCIPATIE
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 25 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 14.792
 
 
 
 
 15.508
 
 
 
 
 15.394
 
 
 
 
 15.416
 
 
 
 
 15.416
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijziging
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 75
 
 
 – 250
 
 
 – 250
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 – 13
 
 
 
 
 – 86
 
 
 
 
 – 12
 
 
 
 
 48
 
 
 
 
 48
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 14.854
 
 
 
 
 15.172
 
 
 
 
 15.132
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 
 
 
 Specificatie nieuwe mutaties (x 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
								Technische mutaties
 
 
 
 
 – 13
 
 
 
 
 – 86
 
 
 
 
 – 12
 
 
 
 
 48
 
 
 
 
 48
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 47
 
 
 49
 
 
 48
 
 
 48
 
 
 48
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen (extern)
 
 
 – 60
 
 
 – 135
 
 
 – 60
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 2.
								Autonome mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3. Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 13
 
 
 
 
 – 86
 
 
 
 
 – 12
 
 
 
 
 48
 
 
 
 
 48
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 91.
 NOMINAAL EN ONVOORZIEN
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 91 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 5.367
 
 
 
 
 8.388
 
 
 
 
 – 1.638
 
 
 
 
 – 6.632
 
 
 
 
 – 1.074
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 109.900
 
 
 41.282
 
 
 50.254
 
 
 55.453
 
 
 49.500
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 
 
 – 93.608
 
 
 
 
 – 48.315
 
 
 
 
 – 47.936
 
 
 
 
 – 48.005
 
 
 
 
 – 47.629
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2015
 
 
 
 
 21.659
 
 
 
 
 1.355
 
 
 
 
 680
 
 
 
 
 816
 
 
 
 
 797
 
 
 
 
 832
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische
								mutaties
 
 
 
 
 – 49.676
 
 
 
 
 – 49.159
 
 
 
 
 – 48.755
 
 
 
 
 – 48.829
 
 
 
 
 – 48.426
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende posten
 
 
 – 49.676
 
 
 – 49.159
 
 
 – 48.755
 
 
 – 48.829
 
 
 – 48.426
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige
								mutaties
 
 
 
 
 – 43.932
 
 
 
 
 844
 
 
 
 
 819
 
 
 
 
 824
 
 
 
 
 797
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Inzet eindejaarsmarge
 
 
 – 31.932
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Incidentele middelen NOA
 
 
 – 12.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Diversen
 
 
 0
 
 
 844
 
 
 819
 
 
 824
 
 
 797
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 – 93.608
 
 
 
 
 – 48.315
 
 
 
 
 – 47.936
 
 
 
 
 – 48.005
 
 
 
 
 – 47.629
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.1
 Dit betreft het uitkeren van de
						loonbijstelling. Zie voor de verdeling over de artikelen van de loonbijstelling
						het algemeen deel van de verdiepingsbijlage.
 
 
 3.1
 De eindejaarsmarge 2013/2014 wordt
						voor een deel ingezet ter dekking van de wettelijk verplichte prijsbijstelling
						tranche 2014 voor het jaar 2014 voor po en mbo (€ 22,9 miljoen) en diverse
						kleinere problematiek (€ 9,0 miljoen).
 
 
 3.2
 Dit betreft de uitkering van de
						incidentele middelen NOA aan het voortgezet onderwijs.
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 95.
 APPARAATSKOSTEN
 
 
 Opbouw uitgaven beleidsartikel 95 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 234.723
 
 
 
 
 233.964
 
 
 
 
 225.298
 
 
 
 
 207.819
 
 
 
 
 200.942
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 17.324
 
 
 9.085
 
 
 7.925
 
 
 7.325
 
 
 6.525
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 – 3.785
 
 
 
 
 4.003
 
 
 
 
 177
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 70
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 248.262
 
 
 
 
 247.052
 
 
 
 
 233.400
 
 
 
 
 215.150
 
 
 
 
 207.537
 
 
 
 
 207.984
 
 
 
 
 
 
 
 Specifieke nieuwe mutaties (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Technische mutaties
 
 
 
 
 518
 
 
 
 
 – 204
 
 
 
 
 81
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 70
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Bijstellingen uit aanvullende post
 
 
 298
 
 
 297
 
 
 286
 
 
 264
 
 
 255
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Overboekingen(intern)
 
 
 50
 
 
 1.817
 
 
 2.147
 
 
 2.147
 
 
 2.213
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Overboekingen(extern)
 
 
 170
 
 
 – 2.318
 
 
 – 2.352
 
 
 – 2.405
 
 
 – 2.398
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Autonome
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Beleidsmatige mutaties
 
 
 
 
 – 4.303
 
 
 
 
 4.207
 
 
 
 
 96
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Intertemporele compensatie
 
 
 – 4.303
 
 
 4.207
 
 
 96
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 – 3.785
 
 
 
 
 4.003
 
 
 
 
 177
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 70
 
 
 
 
 
 
 Toelichting op de nieuwe
					 mutaties:
 
 1.1 = 1.2
 Het betreft hier onder andere de
						doorverdeling van de taakstelling naar het Nationaal Archief die tijdelijk
						geparkeerd stond op artikel 95, een overboeking naar de Inspectie van het
						Onderwijs voor de versterking van het continuïteitstoezicht en de ontvangen
						loonbijstelling tranche 2014. Tevens is het aandeel van DUO in de
						interdepartementale overboeking naar BZK voor P-Direkt doorgeboekt. De totale
						boeking stond in eerste instantie verantwoord op artikel 95
 
 
 1.3
 Dit is een interdepartementale
						overboeking van OCW naar BZK voor P-Direkt (de administratieve dienstverlener
						van en voor het Rijk op het gebied van personeelszaken). In het kader van
						administratieve vereenvoudiging tussen de verschillende onderdelen van het Rijk
						wordt voortaan niet meer met rekeningen gewerkt.
 
 
 3.1
 Dit betreft een budgettair neutrale
						kasschuif 2014-2015-2016 waarmee de budgetten worden aangepast aan het
						verwachte ritme van de realisatie binnen het apk-artikel.
 
 
 Opbouw ontvangsten beleidsartikel 95 (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2014
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 
 
 Nota van wijzigingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Amendementen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 1e suppletoire begroting
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe
								mutaties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
								2015
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 SAMENVATTEND OVERZICHT NAAR ARTIKELONDERDEEL
 
 Onderstaan treft u een overzicht aan van de standen
					 ontwerpbegroting 2015 per artikelonderdeel.
 
 Meerjarenraming verplichtingen (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL
 
 
 
 
 37.338.801
 
 
 
 
 36.149.589
 
 
 
 
 38.208.201
 
 
 
 
 36.439.876
 
 
 
 
 36.252.266
 
 
 
 
 36.209.095
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 
 
 9.641.975
 
 
 
 
 9.963.954
 
 
 
 
 9.822.141
 
 
 
 
 9.779.266
 
 
 
 
 9.781.858
 
 
 
 
 9.721.254
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 9.114.714
 
 
 9.413.110
 
 
 9.280.703
 
 
 9.241.003
 
 
 9.243.216
 
 
 9.182.612
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 111.234
 
 
 122.615
 
 
 115.099
 
 
 112.087
 
 
 112.296
 
 
 112.296
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 11.671
 
 
 11.344
 
 
 11.645
 
 
 11.956
 
 
 12.357
 
 
 12.357
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 32.495
 
 
 28.431
 
 
 26.401
 
 
 26.373
 
 
 26.373
 
 
 26.373
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 8.288
 
 
 15.981
 
 
 15.620
 
 
 15.174
 
 
 14.943
 
 
 14.943
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 361.550
 
 
 361.550
 
 
 361.750
 
 
 361.750
 
 
 361.750
 
 
 361.750
 
 
 
 
 
 78
 
 
 Bijdragen aan sociale fondsen
 
 
 23
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 
 
 
 79
 
 
 Garanties
 
 
 2.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 
 
 7.852.172
 
 
 
 
 7.502.074
 
 
 
 
 7.477.323
 
 
 
 
 7.453.638
 
 
 
 
 7.374.868
 
 
 
 
 7.376.868
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 7.660.374
 
 
 7.363.670
 
 
 7.356.049
 
 
 7.338.543
 
 
 7.259.565
 
 
 7.261.565
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 59.799
 
 
 59.437
 
 
 46.281
 
 
 39.788
 
 
 41.617
 
 
 41.619
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 2.192
 
 
 1.582
 
 
 1.542
 
 
 1.917
 
 
 2.197
 
 
 2.197
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 35.998
 
 
 30.001
 
 
 28.433
 
 
 28.411
 
 
 28.411
 
 
 28.411
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 70.123
 
 
 47.146
 
 
 44.780
 
 
 44.731
 
 
 42.830
 
 
 42.828
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 238
 
 
 238
 
 
 238
 
 
 248
 
 
 248
 
 
 248
 
 
 
 
 
 79
 
 
 Garanties
 
 
 23.448
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 
 Beroepsonderwijs en
								 volwasseneneducatie
 
 
 
 
 4.140.999
 
 
 
 
 4.063.888
 
 
 
 
 4.044.687
 
 
 
 
 4.049.142
 
 
 
 
 4.006.003
 
 
 
 
 3.989.194
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 3.761.278
 
 
 3.680.781
 
 
 3.670.171
 
 
 3.692.118
 
 
 3.663.529
 
 
 3.646.529
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 244.604
 
 
 242.918
 
 
 232.717
 
 
 229.232
 
 
 227.058
 
 
 227.258
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 1.732
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 19.123
 
 
 18.141
 
 
 16.101
 
 
 16.088
 
 
 15.948
 
 
 15.948
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 1.541
 
 
 5.239
 
 
 5.271
 
 
 5.271
 
 
 5.271
 
 
 5.271
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 102.221
 
 
 112.515
 
 
 116.133
 
 
 102.139
 
 
 89.903
 
 
 89.894
 
 
 
 
 
 78
 
 
 Bijdragen aan sociale fondsen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 79
 
 
 Garanties
 
 
 10.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 
 
 2.953.530
 
 
 
 
 2.782.940
 
 
 
 
 2.824.210
 
 
 
 
 2.819.581
 
 
 
 
 2.832.458
 
 
 
 
 2.832.458
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 2.882.062
 
 
 2.731.563
 
 
 2.770.581
 
 
 2.763.746
 
 
 2.779.623
 
 
 2.779.623
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 854
 
 
 266
 
 
 3.137
 
 
 3.152
 
 
 152
 
 
 152
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 17.454
 
 
 16.916
 
 
 13.922
 
 
 13.738
 
 
 13.738
 
 
 13.738
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 29.709
 
 
 31.904
 
 
 34.279
 
 
 36.654
 
 
 36.654
 
 
 36.654
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 2.212
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 
 
 
 79
 
 
 Garanties
 
 
 21.139
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 Wetenschappelijk
								 onderwijs
 
 
 
 
 4.270.670
 
 
 
 
 4.132.980
 
 
 
 
 4.125.014
 
 
 
 
 4.100.673
 
 
 
 
 4.111.534
 
 
 
 
 4.110.533
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 4.240.385
 
 
 4.104.563
 
 
 4.099.311
 
 
 4.074.153
 
 
 4.084.805
 
 
 4.083.682
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 2.957
 
 
 2.282
 
 
 1.988
 
 
 2.925
 
 
 3.134
 
 
 3.256
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 1.481
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 3.714
 
 
 3.463
 
 
 3.197
 
 
 3.077
 
 
 3.077
 
 
 3.077
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 22.133
 
 
 21.310
 
 
 19.156
 
 
 19.156
 
 
 19.156
 
 
 19.156
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8
 
 
 
 
 
 Internationaal beleid
 
 
 
 
 14.732
 
 
 
 
 6.582
 
 
 
 
 10.578
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 10.520
 
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 391
 
 
 991
 
 
 1.551
 
 
 1.622
 
 
 1.622
 
 
 1.022
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 211
 
 
 205
 
 
 186
 
 
 207
 
 
 207
 
 
 207
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 14.130
 
 
 5.386
 
 
 8.841
 
 
 8.841
 
 
 8.841
 
 
 8.841
 
 
 
 
 
 77
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 9
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarkt en
								 personeelsbeleid
 
 
 
 
 235.610
 
 
 
 
 257.146
 
 
 
 
 249.496
 
 
 
 
 298.177
 
 
 
 
 164.364
 
 
 
 
 138.683
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 20.663
 
 
 31.773
 
 
 31.526
 
 
 154.939
 
 
 21.856
 
 
 1.175
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 191.574
 
 
 198.125
 
 
 197.094
 
 
 126.867
 
 
 124.137
 
 
 124.137
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 8.047
 
 
 21.092
 
 
 14.847
 
 
 10.347
 
 
 12.347
 
 
 7.347
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 7.362
 
 
 6.156
 
 
 6.029
 
 
 6.024
 
 
 6.024
 
 
 6.024
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 7.964
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 11
 
 
 
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 
 
 4.919.618
 
 
 
 
 4.246.402
 
 
 
 
 4.654.404
 
 
 
 
 4.797.345
 
 
 
 
 4.863.739
 
 
 
 
 4.927.007
 
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 123.123
 
 
 119.296
 
 
 99.300
 
 
 86.181
 
 
 82.412
 
 
 82.423
 
 
 
 
 
 80
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 3.060.505
 
 
 2.214.066
 
 
 2.340.172
 
 
 2.193.552
 
 
 2.065.351
 
 
 1.903.267
 
 
 
 
 
 81
 
 
 Leningen
 
 
 1.735.990
 
 
 1.913.040
 
 
 2.214.932
 
 
 2.517.612
 
 
 2.715.976
 
 
 2.941.317
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 12
 
 
 
 
 
 Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en
								 schoolkosten
 
 
 
 
 107.659
 
 
 
 
 89.214
 
 
 
 
 88.963
 
 
 
 
 89.435
 
 
 
 
 89.426
 
 
 
 
 89.550
 
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 16.996
 
 
 17.570
 
 
 17.441
 
 
 17.456
 
 
 17.457
 
 
 17.457
 
 
 
 
 
 80
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 90.663
 
 
 71.644
 
 
 71.522
 
 
 71.979
 
 
 71.969
 
 
 72.093
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 13
 
 
 
 
 
 Lesgelden
 
 
 
 
 7.116
 
 
 
 
 7.515
 
 
 
 
 7.510
 
 
 
 
 7.504
 
 
 
 
 7.464
 
 
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 7.116
 
 
 7.515
 
 
 7.510
 
 
 7.504
 
 
 7.464
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 14
 
 
 
 
 
 Cultuur
 
 
 
 
 940.680
 
 
 
 
 892.898
 
 
 
 
 2.720.181
 
 
 
 
 913.749
 
 
 
 
 892.889
 
 
 
 
 891.422
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 202.912
 
 
 144.365
 
 
 1.964.846
 
 
 178.049
 
 
 156.831
 
 
 156.831
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 65.948
 
 
 74.216
 
 
 81.750
 
 
 79.864
 
 
 80.566
 
 
 78.559
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 3.362
 
 
 2.362
 
 
 2.362
 
 
 2.362
 
 
 2.362
 
 
 2.362
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 35.823
 
 
 39.710
 
 
 38.978
 
 
 21.229
 
 
 20.885
 
 
 20.885
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 3.635
 
 
 3.245
 
 
 3.245
 
 
 3.245
 
 
 3.245
 
 
 3.785
 
 
 
 
 
 79
 
 
 Garanties
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 629.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 15
 
 
 
 
 
 Media
 
 
 
 
 1.000.316
 
 
 
 
 996.075
 
 
 
 
 1.001.860
 
 
 
 
 960.108
 
 
 
 
 963.817
 
 
 
 
 960.960
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 1.000.396
 
 
 991.218
 
 
 997.246
 
 
 955.794
 
 
 959.641
 
 
 956.784
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 920
 
 
 920
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 4.965
 
 
 3.902
 
 
 3.660
 
 
 3.360
 
 
 3.222
 
 
 3.222
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 
 Onderzoek en
								 wetenschapsbeleid
 
 
 
 
 965.892
 
 
 
 
 951.909
 
 
 
 
 933.063
 
 
 
 
 928.728
 
 
 
 
 928.928
 
 
 
 
 928.928
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 851.443
 
 
 827.844
 
 
 810.338
 
 
 807.044
 
 
 807.044
 
 
 807.044
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 28.669
 
 
 38.285
 
 
 36.945
 
 
 35.904
 
 
 36.104
 
 
 36.104
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 
 
 
 77
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 25
 
 
 
 
 
 Emancipatie
 
 
 
 
 11.911
 
 
 
 
 7.605
 
 
 
 
 14.691
 
 
 
 
 15.444
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 6.896
 
 
 450
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 2.579
 
 
 3.508
 
 
 6.823
 
 
 7.203
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 90
 
 
 906
 
 
 979
 
 
 1.042
 
 
 1.042
 
 
 1.042
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 2.195
 
 
 2.590
 
 
 2.590
 
 
 2.900
 
 
 2.900
 
 
 2.900
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 91
 
 
 
 
 
 Nominaal en onvoorzien
 
 
 
 
 21.659
 
 
 
 
 1.355
 
 
 
 
 680
 
 
 
 
 816
 
 
 
 
 797
 
 
 
 
 832
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Loonbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 2
 
 
 Prijsbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 3
 
 
 Nader te verdelen
 
 
 21.659
 
 
 1.355
 
 
 680
 
 
 816
 
 
 797
 
 
 832
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 95
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 
 
 248.262
 
 
 
 
 247.052
 
 
 
 
 233.400
 
 
 
 
 215.150
 
 
 
 
 207.537
 
 
 
 
 207.984
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Personeel
 
 
 159.136
 
 
 159.386
 
 
 150.572
 
 
 138.798
 
 
 133.678
 
 
 133.678
 
 
 
 
 
 2
 
 
 Materieel
 
 
 89.126
 
 
 87.666
 
 
 82.828
 
 
 76.352
 
 
 73.859
 
 
 74.306
 
 
 
 
 
 
 
 95
 
 
 Begrotingsreserve schatkistbankieren
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Meerjarenraming uitgaven (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL
 
 
 
 
 35.998.899
 
 
 
 
 36.042.123
 
 
 
 
 36.210.377
 
 
 
 
 36.305.831
 
 
 
 
 36.195.898
 
 
 
 
 36.090.718
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 
 
 9.639.975
 
 
 
 
 9.963.954
 
 
 
 
 9.822.141
 
 
 
 
 9.779.266
 
 
 
 
 9.781.858
 
 
 
 
 9.721.254
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 9.114.714
 
 
 9.413.110
 
 
 9.280.703
 
 
 9.241.003
 
 
 9.243.216
 
 
 9.182.612
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 111.234
 
 
 122.615
 
 
 115.099
 
 
 112.087
 
 
 112.296
 
 
 112.296
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 11.671
 
 
 11.344
 
 
 11.645
 
 
 11.956
 
 
 12.357
 
 
 12.357
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 32.495
 
 
 28.431
 
 
 26.401
 
 
 26.373
 
 
 26.373
 
 
 26.373
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 8.288
 
 
 15.981
 
 
 15.620
 
 
 15.174
 
 
 14.943
 
 
 14.943
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 361.550
 
 
 361.550
 
 
 361.750
 
 
 361.750
 
 
 361.750
 
 
 361.750
 
 
 
 
 
 78
 
 
 Bijdragen aan sociale fondsen
 
 
 23
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 10.923
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 
 
 7.320.787
 
 
 
 
 7.480.508
 
 
 
 
 7.457.444
 
 
 
 
 7.471.144
 
 
 
 
 7.453.846
 
 
 
 
 7.376.868
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 7.159.437
 
 
 7.341.604
 
 
 7.328.670
 
 
 7.356.049
 
 
 7.338.543
 
 
 7.261.565
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 52.799
 
 
 59.937
 
 
 53.781
 
 
 39.788
 
 
 41.617
 
 
 41.619
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 2.192
 
 
 1.582
 
 
 1.542
 
 
 1.917
 
 
 2.197
 
 
 2.197
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 35.998
 
 
 30.001
 
 
 28.433
 
 
 28.411
 
 
 28.411
 
 
 28.411
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 70.123
 
 
 47.146
 
 
 44.780
 
 
 44.731
 
 
 42.830
 
 
 42.828
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 238
 
 
 238
 
 
 238
 
 
 248
 
 
 248
 
 
 248
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 
 Beroepsonderwijs en
								 volwasseneneducatie
 
 
 
 
 3.787.883
 
 
 
 
 4.107.238
 
 
 
 
 4.049.047
 
 
 
 
 4.025.945
 
 
 
 
 4.052.092
 
 
 
 
 4.024.944
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 3.419.302
 
 
 3.724.131
 
 
 3.674.531
 
 
 3.668.921
 
 
 3.709.618
 
 
 3.682.279
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 244.604
 
 
 242.918
 
 
 232.717
 
 
 229.232
 
 
 227.058
 
 
 227.258
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 1.732
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 4.294
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 19.123
 
 
 18.141
 
 
 16.101
 
 
 16.088
 
 
 15.948
 
 
 15.948
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 1.541
 
 
 5.239
 
 
 5.271
 
 
 5.271
 
 
 5.271
 
 
 5.271
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 47.697
 
 
 112.515
 
 
 116.133
 
 
 102.139
 
 
 89.903
 
 
 89.894
 
 
 
 
 
 78
 
 
 Bijdragen aan sociale fondsen
 
 
 53.884
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 
 
 2.734.102
 
 
 
 
 2.774.109
 
 
 
 
 2.787.344
 
 
 
 
 2.824.041
 
 
 
 
 2.816.582
 
 
 
 
 2.832.458
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 2.690.554
 
 
 2.724.998
 
 
 2.736.025
 
 
 2.770.581
 
 
 2.763.747
 
 
 2.779.623
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 963
 
 
 375
 
 
 3.202
 
 
 3.152
 
 
 152
 
 
 152
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 17.454
 
 
 16.916
 
 
 13.922
 
 
 13.738
 
 
 13.738
 
 
 13.738
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 22.730
 
 
 29.529
 
 
 31.904
 
 
 34.279
 
 
 36.654
 
 
 36.654
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 2.301
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 2.191
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 Wetenschappelijk
								 onderwijs
 
 
 
 
 4.151.386
 
 
 
 
 4.145.632
 
 
 
 
 4.132.599
 
 
 
 
 4.125.211
 
 
 
 
 4.100.882
 
 
 
 
 4.111.653
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 4.111.733
 
 
 4.114.307
 
 
 4.104.476
 
 
 4.098.571
 
 
 4.074.153
 
 
 4.084.802
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 13.016
 
 
 4.954
 
 
 1.988
 
 
 2.925
 
 
 3.134
 
 
 3.256
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 1.481
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 1.362
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 3.769
 
 
 3.673
 
 
 3.463
 
 
 3.197
 
 
 3.077
 
 
 3.077
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 21.387
 
 
 21.336
 
 
 21.310
 
 
 19.156
 
 
 19.156
 
 
 19.156
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8
 
 
 
 
 
 Internationaal beleid
 
 
 
 
 13.642
 
 
 
 
 11.235
 
 
 
 
 11.099
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 11.120
 
 
 
 
 10.520
 
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 1.660
 
 
 1.739
 
 
 1.622
 
 
 1.622
 
 
 1.622
 
 
 1.022
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 215
 
 
 205
 
 
 186
 
 
 207
 
 
 207
 
 
 207
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 11.317
 
 
 8.841
 
 
 8.841
 
 
 8.841
 
 
 8.841
 
 
 8.841
 
 
 
 
 
 77
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 9
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarkt en
								 personeelsbeleid
 
 
 
 
 378.601
 
 
 
 
 249.541
 
 
 
 
 249.496
 
 
 
 
 298.177
 
 
 
 
 164.364
 
 
 
 
 138.683
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 161.634
 
 
 24.168
 
 
 31.526
 
 
 154.939
 
 
 21.856
 
 
 1.175
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 193.594
 
 
 198.125
 
 
 197.094
 
 
 126.867
 
 
 124.137
 
 
 124.137
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 8.047
 
 
 21.092
 
 
 14.847
 
 
 10.347
 
 
 12.347
 
 
 7.347
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 7.362
 
 
 6.156
 
 
 6.029
 
 
 6.024
 
 
 6.024
 
 
 6.024
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 7.964
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 11
 
 
 
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 
 
 4.919.618
 
 
 
 
 4.246.402
 
 
 
 
 4.654.404
 
 
 
 
 4.797.345
 
 
 
 
 4.863.739
 
 
 
 
 4.927.007
 
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 123.123
 
 
 119.296
 
 
 99.300
 
 
 86.181
 
 
 82.412
 
 
 82.423
 
 
 
 
 
 80
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 3.060.505
 
 
 2.214.066
 
 
 2.340.172
 
 
 2.193.552
 
 
 2.065.351
 
 
 1.903.267
 
 
 
 
 
 81
 
 
 Leningen
 
 
 1.735.990
 
 
 1.913.040
 
 
 2.214.932
 
 
 2.517.612
 
 
 2.715.976
 
 
 2.941.317
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 12
 
 
 
 
 
 Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en
								 schoolkosten
 
 
 
 
 107.659
 
 
 
 
 89.214
 
 
 
 
 88.963
 
 
 
 
 89.435
 
 
 
 
 89.426
 
 
 
 
 89.550
 
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 16.996
 
 
 17.570
 
 
 17.441
 
 
 17.456
 
 
 17.457
 
 
 17.457
 
 
 
 
 
 80
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 90.663
 
 
 71.644
 
 
 71.522
 
 
 71.979
 
 
 71.969
 
 
 72.093
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 13
 
 
 
 
 
 Lesgelden
 
 
 
 
 7.116
 
 
 
 
 7.515
 
 
 
 
 7.510
 
 
 
 
 7.504
 
 
 
 
 7.464
 
 
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 7.116
 
 
 7.515
 
 
 7.510
 
 
 7.504
 
 
 7.464
 
 
 7.438
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 14
 
 
 
 
 
 Cultuur
 
 
 
 
 721.954
 
 
 
 
 733.744
 
 
 
 
 747.018
 
 
 
 
 759.042
 
 
 
 
 738.182
 
 
 
 
 736.175
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 613.186
 
 
 614.211
 
 
 620.683
 
 
 652.342
 
 
 631.124
 
 
 631.124
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 64.248
 
 
 72.516
 
 
 80.050
 
 
 78.964
 
 
 80.566
 
 
 78.559
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 5.062
 
 
 4.062
 
 
 4.062
 
 
 3.262
 
 
 2.362
 
 
 2.362
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 35.823
 
 
 39.710
 
 
 38.978
 
 
 21.229
 
 
 20.885
 
 
 20.885
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 3.635
 
 
 3.245
 
 
 3.245
 
 
 3.245
 
 
 3.245
 
 
 3.245
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 15
 
 
 
 
 
 Media
 
 
 
 
 1.006.647
 
 
 
 
 996.406
 
 
 
 
 1.002.191
 
 
 
 
 953.108
 
 
 
 
 963.817
 
 
 
 
 960.960
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 1.000.727
 
 
 991.549
 
 
 997.577
 
 
 948.794
 
 
 959.641
 
 
 956.784
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 920
 
 
 920
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 
 
 
 74
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 4.965
 
 
 3.902
 
 
 3.660
 
 
 3.360
 
 
 3.222
 
 
 3.222
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 35
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 
 Onderzoek en
								 wetenschapsbeleid
 
 
 
 
 924.754
 
 
 
 
 973.046
 
 
 
 
 951.909
 
 
 
 
 933.063
 
 
 
 
 928.728
 
 
 
 
 928.928
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 751.126
 
 
 846.796
 
 
 827.844
 
 
 810.338
 
 
 807.044
 
 
 807.044
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 87.848
 
 
 40.470
 
 
 38.285
 
 
 36.945
 
 
 35.904
 
 
 36.104
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 303
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 84.990
 
 
 
 
 
 77
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 25
 
 
 
 
 
 Emancipatie
 
 
 
 
 14.854
 
 
 
 
 15.172
 
 
 
 
 15.132
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 15.464
 
 
 
 
 
 
 70
 
 
 Bekostiging
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 4.148
 
 
 
 
 
 71
 
 
 Subsidies
 
 
 7.293
 
 
 7.199
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 
 
 
 72
 
 
 Opdrachten
 
 
 962
 
 
 1.084
 
 
 1.020
 
 
 1.042
 
 
 1.042
 
 
 1.042
 
 
 
 
 
 73
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 151
 
 
 
 
 
 75
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 2.195
 
 
 2.590
 
 
 2.590
 
 
 2.900
 
 
 2.900
 
 
 2.900
 
 
 
 
 
 76
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 105
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 91
 
 
 
 
 
 Nominaal en onvoorzien
 
 
 
 
 21.659
 
 
 
 
 1.355
 
 
 
 
 680
 
 
 
 
 816
 
 
 
 
 797
 
 
 
 
 832
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Loonbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 2
 
 
 Prijsbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 3
 
 
 Nader te verdelen
 
 
 21.659
 
 
 1.355
 
 
 680
 
 
 816
 
 
 797
 
 
 832
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 95
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 
 
 248.262
 
 
 
 
 247.052
 
 
 
 
 233.400
 
 
 
 
 215.150
 
 
 
 
 207.537
 
 
 
 
 207.984
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Personeel
 
 
 159.136
 
 
 159.386
 
 
 150.572
 
 
 138.798
 
 
 133.678
 
 
 133.678
 
 
 
 
 
 2
 
 
 Materieel
 
 
 89.126
 
 
 87.666
 
 
 82.828
 
 
 76.352
 
 
 73.859
 
 
 74.306
 
 
 
 
 
 
 
 95
 
 
 Begrotingsreserve schatkistbankieren
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Meerjarenraming ontvangsten (bedragen
						x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 TOTAAL
 
 
 
 
 1.235.661
 
 
 
 
 1.256.715
 
 
 
 
 1.320.743
 
 
 
 
 1.382.080
 
 
 
 
 1.458.954
 
 
 
 
 1.517.581
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 1.661
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 1.661
 
 
 1.661
 
 
 1.661
 
 
 1.661
 
 
 1.661
 
 
 1.661
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 4.661
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 1.361
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 1.361
 
 
 1.361
 
 
 4.661
 
 
 1.361
 
 
 1.361
 
 
 1.361
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 
 Beroepsonderwijs en
								 volwasseneneducatie
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 1.213
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 1.213
 
 
 1.213
 
 
 1.213
 
 
 1.213
 
 
 1.213
 
 
 1.213
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 Wetenschappelijk
								 onderwijs
 
 
 
 
 10.016
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 10.016
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8
 
 
 
 
 
 Internationaal beleid
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 99
 
 
 99
 
 
 99
 
 
 99
 
 
 99
 
 
 99
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 9
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarkt en
								 personeelsbeleid
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 6.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 11
 
 
 
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 
 
 770.514
 
 
 
 
 804.481
 
 
 
 
 850.159
 
 
 
 
 907.617
 
 
 
 
 969.427
 
 
 
 
 1.033.623
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Studiefinanciering relevant
 
 
 317.029
 
 
 324.921
 
 
 342.773
 
 
 371.245
 
 
 403.798
 
 
 438.452
 
 
 
 
 
 91
 
 
 Studiefinanciering niet relevant
 
 
 453.485
 
 
 479.560
 
 
 507.386
 
 
 536.372
 
 
 565.629
 
 
 595.171
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 12
 
 
 
 
 
 Tegemoetkoming
								 studiekosten
 
 
 
 
 4.764
 
 
 
 
 3.709
 
 
 
 
 3.706
 
 
 
 
 3.726
 
 
 
 
 3.725
 
 
 
 
 3.731
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 TS 17-
 
 
 1.307
 
 
 269
 
 
 259
 
 
 220
 
 
 170
 
 
 141
 
 
 
 
 
 91
 
 
 Vo 18+
 
 
 3.457
 
 
 3.440
 
 
 3.447
 
 
 3.506
 
 
 3.555
 
 
 3.590
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 13
 
 
 
 
 
 Lesgelden
 
 
 
 
 240.561
 
 
 
 
 246.227
 
 
 
 
 254.566
 
 
 
 
 268.725
 
 
 
 
 276.790
 
 
 
 
 278.215
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 240.561
 
 
 246.227
 
 
 254.566
 
 
 268.725
 
 
 276.790
 
 
 278.215
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 14
 
 
 
 
 
 Cultuur
 
 
 
 
 2.304
 
 
 
 
 780
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 494
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten Kunsten
 
 
 879
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 136
 
 
 
 
 
 91
 
 
 Ontvangsten Letteren en bibliotheken
 
 
 36
 
 
 36
 
 
 36
 
 
 36
 
 
 36
 
 
 36
 
 
 
 
 
 92
 
 
 Ontvangsten Cultureel erfgoed
 
 
 1.389
 
 
 608
 
 
 322
 
 
 322
 
 
 322
 
 
 322
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 15
 
 
 
 
 
 Media
 
 
 
 
 196.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 197.500
 
 
 
 
 190.500
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 196.500
 
 
 190.500
 
 
 197.500
 
 
 190.500
 
 
 197.500
 
 
 190.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 16
 
 
 
 
 
 Onderzoek en
								 wetenschapsbeleid
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 101
 
 
 101
 
 
 101
 
 
 101
 
 
 101
 
 
 101
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 25
 
 
 
 
 
 Emancipatie
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 91
 
 
 
 
 
 Nominaal en onvoorzien
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 95
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 
 
 90
 
 
 Ontvangsten
 
 
 567
 
 
 567
 
 
 567
 
 
 567
 
 
 567
 
 
 567
 
 
 
 
 
 
 
 95
 
 
 Begrotingsreserve schatkistbankieren
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage: Moties en toezeggingen
 
 BIJLAGE
 3.
 MOTIES EN TOEZEGGINGEN
 
 
 
 A.
 Door de Staten-Generaal aanvaarde moties
 
 
 Moties Tweede Kamer
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE BESTUURSONDERSTEUNING EN ADVIES
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in overleg met het veld
								te komen met een aanpak voor outcome criteria voor het onderwijs.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012–2013
 
 Motie-Straus/Ypma
 
 
 
 In het najaar van 2014 zal met de Tweede Kamer over de
								uitvoering van de motie worden gesproken. Dit kan geschieden tijdens de
								begrotingsbehandeling, maar mogelijk eerder, als er voorafgaand aan de
								begrotingsbehandeling een daartoe geschikt Algemeen Overleg met de Tweede Kamer
								plaatsvindt.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om de aanpak van
								taalachterstanden als thematisch toezicht voor te dragen aan de Inspectie van
								het Onderwijs en de Tweede Kamer daarover te informeren.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012–2013
 
 Motie-Straus
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt naar verwachting medio oktober 2014
								geïnformeerd over de uitvoering van de motie. Dit gebeurt via de toezending
								van het jaarwerkplan 2014 van de Inspectie van het Onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om de Onderwijsinspectie
								een uitdrukkelijke rol te geven bij de beoordeling van de validiteit van de
								centrale examens en dit aspect voortaan ook aan bod te laten komen in het
								Onderwijsverslag.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Ontwikkelingen in het
								onderwijstoezicht
 
 Motie-Jadnanansing
 
 
 
 In het Onderwijsverslag 2013–2014 zal de inspectie aandacht
								besteden aan het toezicht op de validiteit van de centrale examens. Het verslag
								verschijnt in het voorjaar van 2015.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om bij de tussenrapportage
								inhoudelijk verslag te doen aan de Kamer hoe de verbetercultuur is ingericht
								bij die scholen die het predicaat «goed» ontvangen.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Ontwikkelingen in het
								onderwijstoezicht
 
 Motie-Straus/Jadnanansing
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het najaar van 2015 een
								tussenevaluatie van de pilots gedifferentieerd toezicht na één jaar. Hierin
								zal de inspectie verslag doen over de inrichting van de verbetercultuur bij
								scholen die het predicaat «goed» hebben ontvangen.
 
 
 
 
 DIRECTIE BEROEPSONDERWIJS EN VOLWASSENENEDUCATIE
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de aanvragen en
								toekenningen van de nieuwe subsidieregeling te monitoren en de Tweede Kamer
								daarover driemaandelijks te informeren, om op die manier inzicht te verschaffen
								in de effectiviteit van de subsidieregeling en het effect daarvan op het
								stage-aanbod.
 
 
 Debat [3-7-2013] VSO «Omzetting van de afdrachtvermindering
								onderwijs in een subsidieregeling»
 
 Motie-Van Meenen
 
 
 
 De Tweede Kamer is geïnformeerd over de uitvoering van de
								motie met de brief van 16 september 2013 over
								de subsidieregeling
								praktijkleren en de brief van 2 juli 2014 over
								de eerste ervaringen
								met de regeling praktijkleren.
 In laatstgenoemde brief is
								aangekondigd dat er jaarlijks een monitor van de regeling zal verschijnen. De
								Tweede Kamer zal hierover jaarlijks worden geïnformeerd. De eerste monitor
								verschijnt naar verwachting medio december 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in kaart te brengen
								hoeveel studenten nu al zijn begonnen met een studie en gebruikmaken van de
								huidige afdrachtsvermindering, maar daar straks geen recht meer op hebben;
 verzoekt de regering voorts in overleg met partijen uit het veld te bezien
								welke mogelijkheden er zijn voor een overgangsregeling.
 
 
 Debat [3-7-2013] VSO «Omzetting van de afdrachtvermindering
								onderwijs in een subsidieregeling»
 
 Motie-Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 september 2013 over
								de subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de doelgroepenbepaling
								voor de subsidieregeling aan te passen zodat ook een beperkt aantal
								deelcertificaten per persoon onder de regeling vallen.
 
 
 Debat [3-7-2013] VSO «Omzetting van de afdrachtvermindering
								onderwijs in een subsidieregeling»
 
 Motie-Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 september 2013 over
								de subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bij de formulering scherp
								te letten op het doel dat mbo’ers een stageplaats moeten kunnen krijgen en
								bureaucratie in de nieuwe subsidieregeling geen doel op zich kan vormen dat het
								tekort aan stageplaatsen alleen maar laat oplopen.
 
 
 Debat [3-7-2013] VSO «Omzetting van de afdrachtvermindering
								onderwijs in een subsidieregeling»
 
 Motie-Jadnanansing
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 september 2013 over
								de subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de subsidieregeling niet
								toegankelijk te maken voor promovendi.
 
 
 Debat [15-10-2013] VSO Concept Subsidieregeling
								praktijkleren
 
 Motie-Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								31 oktober 2013 met informatie over subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de regeling aan te passen
								en daarbij uit te gaan van een vast subsidiebedrag per stage/leerwerkplek.
 
 
 Debat [15-10-2013] VSO Concept Subsidieregeling
								praktijkleren
 
 Motie-Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								31 oktober 2013 met informatie over subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering zich in te spannen om een
								voorschotregeling via O&O-fondsen ook in andere sectoren mogelijk te
								maken.
 
 
 Debat [15-10-2013] VSO Concept Subsidieregeling
								praktijkleren
 
 Motie-Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								31 oktober 2013 met informatie over subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering werkgevers via de
								werkgeversorganisaties nadrukkelijk op de hoogte te brengen van de voorgenomen
								wijziging en de gevolgen die deze voor hen heeft bij het aanvragen van een
								tegemoetkoming voor de door hen aangeboden leerwerkplekken.
 
 
 Debat [15-10-2013] VSO Concept Subsidieregeling
								praktijkleren
 
 Motie-Jadnanansing
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								31 oktober 2013 met informatie over subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de nieuwe subsidieregeling
								ook van toepassing te laten zijn op leerlingen in het vmbo die een
								leerwerktraject volgen.
 
 
 Debat [3-7-2013] VSO «Omzetting van de afdrachtvermindering
								onderwijs in een subsidieregeling»
 
 Motie-Van Meenen
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 september 2013 over
								de subsidieregeling
								praktijkleren.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE EMANCIPATIEBELEID
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer constaterende dat de vaders bij de erkenning
								van en bij het aanvragen van het gezag over kinderen en bij voogdijkwesties
								geen gelijkwaardige positie lijken te hebben ten aanzien van de moeder;
 overwegende dat de Minister tijdens het algemeen overleg Emancipatiebeleid
								heeft toegezegd dit met de andere verantwoordelijke bewindspersonen te
								bespreken;
 verzoekt de regering de Tweede Kamer nog voor eind 2013 een
								terugkoppeling te geven over deze gesprekken.
 
 
 Debat [20-6-2013] VAO Emancipatiebeleid
 
 Motie-Van Ark
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								24 oktober 2013 met reactie naar aanleiding van moties en toezeggingen AO
								Emancipatie van 13 juni 2013.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering gehoor te geven aan de
								aanbeveling van de Commissie Gelijke Behandeling uit 2008 om met een wettelijke
								regeling een einde te maken aan het fenomeen van de weigerambtenaar en de Kamer
								daarover voor 1 januari 2012 te informeren.
 De Minister van
								Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft de Tweede Kamer hierover
								geïnformeerd met de brief van 15 juli 2014.
 
 
 Debat [23-6-2011] Hoofdlijnen emancipatiebeleid
								2011–2015
 
 Motie-Van Gent c.s.
 
 
 Het initiatiefwetsvoorstel van Dijkstra en Schouw is op
								11 juni 2013 door de Tweede Kamer aangenomen. De Eerste Kamer heeft het
								initiatiefwetsvoorstel op 3 juli 2014 behandeld en aanvaard. De wet treedt op
								1 november 2014 in werking.
 De Minister van Binnenlandse Zaken en
								Koninkrijksrelaties heeft de Tweede kamer hierover geïnformeerd met de brief
								van 15 juli 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bloedbank Sanquin op te
								dragen de regels rondom bloeddonatie zodanig te wijzigen dat seksueel
								risicogedrag als criterium voor donatie wordt ingesteld en dat het als man
								seksueel contact hebben met een andere man niet langer zonder meer leidt tot
								levenslange uitsluiting van het bloeddonorschap.
 
 
 Debat [29-3-2012] Emancipatie
 
 Motie-Van Gent c.s.
 
 
 
 De non-profitorganisatie Sanquin doet onderzoek naar het
								bloeddonorschap door homoseksuelen en de onderzoeksresultaten worden in het
								najaar van 2014 verwacht. Daarna zal de Minister van Volksgezondheid, Welzijn
								en Sport de Tweede Kamer een reactie geven.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering, in overleg te gaan met de
								VNG en lokale overheden met als doel om naar mogelijkheden te zoeken om vanuit
								educatie- en re-integratiemiddelen naar het idee van de vroegere moedermavo's
								educatievormen aan te bieden die vrouwen en mannen kunnen leiden naar
								arbeidsmarktparticipatie en daarmee financiële onafhankelijkheid.
 
 
 Debat [20-6-2013] VAO Emancipatiebeleid
 
 Motie-Yücel 
 
 
 
 Het project EVA voor de ontwikkeling en pilot van de digitale
								en fysieke leeromgeving voor laaggeletterde vrouwen is op 23 juni 2014 van
								start gegaan.
 Daarnaast worden met gemeenten gesprekken gevoerd over
								de inzet voor deze doelgroep.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te voorzien in een monitor
								op de wettelijk vastgelegde streefcijfers voor het aandeel vrouwen in de top
								van het bedrijfsleven.
 
 
 Debat [20-6-2013] VAO Emancipatiebeleid
 
 Motie-Van
								Tongeren
 
 
 
 Begin september 2014 is de eerste bedrijvenmonitor naar de
								Tweede Kamer gezonden.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE LERAREN
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering voor oktober 2013 met een
								brief te komen over welke stappen worden gezet om in 2015 prestatiebekostiging
								onderdeel te laten zijn van de financiering van het mbo.
 
 
 Debat [12-2-2013] Wijziging van onder meer de Wet educatie en
								beroepsonderwijs ten behoeve van het bevorderen van meer doelmatige leerwegen
								in het beroepsonderwijs (33 187)
 
 Motie-Straus
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 december 2013 over
								kwaliteitsafspraken mbo.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de uitbreiding van het
								verplichte lerarenregister naar het hoger onderwijs concreet in gang te zetten
								en hierover aan de Tweede Kamer te rapporteren.
 
 
 Debat [9-4-2013] VAO leraren
 
 Motie-Mohandis
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								4 oktober 2013 met hoofdlijnen Lerarenregister.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering uiterlijk in het najaar de
								concrete doelstellingen van het lerarenregister, een tijdspad naar 2017 en een
								«go/no go»-moment te formuleren en de Tweede Kamer hierover te
								informeren.
 
 
 Debat [9-4-2013] VAO leraren
 
 Motie-Van Meenen
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								4 oktober 2013 met hoofdlijnen Lerarenregister.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer, constaterende dat de Minister van OCW een
								toezegging heeft gedaan tot een visiedocument, maar dan beperkt tot de
								lerarenopleidingen;
 verzoekt de regering om de gedane toezegging voor
								lerarenopleidingen uit te breiden naar één integrale Lerarenagenda, deze
								periodiek te rapporteren en eens per jaar, bijvoorbeeld op de Dag van de
								Leraar, met de Tweede Kamer te bespreken.
 
 
 Debat [9-4-2013] VAO leraren
 
 Motie-Duisenberg c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								4 oktober 2013 met de Lerarenagenda 2013: betere begeleiding en meer
								carrièreperspectief.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg te treden met
								de HBO-raad met het oog op de vraag hoe de voorgestelde aanvullingen zich
								verhouden tot de bevindingen van de commissie-Meijerink en de acties die naar
								aanleiding daarvan reeds zijn ingezet, teneinde te voorkomen dat opnieuw een
								overladen programma ontstaat.
 
 
 Debat [9-4-2013] VAO leraren
 
 Motie-Bisschop/Rog
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								04 oktober 2013 met de Lerarenagenda 2013: betere begeleiding en meer
								carrièreperspectief.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te verkennen hoe het
								bereik van de educatieve minor kan worden vergroot en het belang van
								verdergaande scholing na de educatieve minor kan worden verankerd.
 
 
 Debat [11-12-2013] Leraren, lerarenopleidingen en het Nationaal
								Onderwijsakkoord
 
 Motie-Bisschop
 
 
 
 De inhoudelijke reactie loopt via de rapportage over de
								voortgang van de Lerarenagenda, die de Tweede Kamer in oktober 2014 zal
								ontvangen.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering zich maximaal in te
								spannen zodat het geld door scholen wordt aangewend om minimaal 3.000 extra
								arbeidsplaatsen te behouden of te creëren en niet via de lumpsum wordt
								gespendeerd aan andere posten dan de personeelslasten;
 verzoekt de
								regering tevens, hierover bij de jaarlijkse terugkerende Lerarenagenda te
								rapporteren over het gerealiseerde aantal vaste aanstellingen voor jonge
								docenten.
 
 
 Debat [11-12-2013] Leraren, lerarenopleidingen en het Nationaal
								Onderwijsakkoord
 
 Motie-Ypma c.s.
 
 
 
 Het streven is om in het najaar van 2014 een arbeidsmarktbrief
								naar de Tweede Kamer te sturen. In deze brief wordt onder andere ingegaan op de
								gevolgen die de afspraken uit het Nationaal Onderwijs Akkoord, de
								sectorakkoorden en de cao's hebben op de onderwijsarbeidsmarkt.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering met maatregelen te komen
								die ertoe leiden dat talentvolle afgestudeerde leerkrachten basisonderwijs voor
								het onderwijs kunnen worden behouden;
 en verzoekt de regering deze
								maatregelen toe te spitsen op regio's daar waar lerarentekorten optreden vanaf
								2015.
 
 
 Debat [4-7-2013] Krimp in het onderwijs
 
 
								Motie-Voordewind/Ypma
 
 
 
 Er zijn inmiddels diverse maatregelen genomen die ervoor moeten
								zorgen dat jonge leerkrachten niet verloren gaan voor het onderwijs (onder
								andere Nationaal Onderwijs Akkoord, Vierslag leren, Sectorplan primair
								onderwijs). De motie is niet formeel afgedaan. Het streven is om in het najaar
								2014 een arbeidsmarktbrief naar de Tweede Kamer te sturen waarin ook nader
								ingegaan wordt op de positie van jonge leraren/pas afgestudeerde leraren.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering haar inspanning te
								vergroten om de doelstelling voor de functiemix in het vmbo te halen om zo
								beter betaalde arbeidsplaatsen voor vmbo-leraren in te stellen;
 verzoekt de regering tevens, de Tweede Kamer voor de behandeling van de
								Onderwijsbegroting voor het jaar 2015 te informeren over de voortgang
								hiervan.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 
								Motie-Klaver/Mohandis
 
 
 
 Het streven is om in het najaar van 2014 een arbeidsmarktbrief
								naar de Tweede Kamer te sturen. In deze brief wordt onder andere ingegaan op de
								gevolgen die de afspraken uit het Nationaal Onderwijs Akkoord, de
								sectorakkoorden en de cao's hebben op de onderwijsarbeidsmarkt.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE ERFGOED EN KUNSTEN
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering een interdepartementale
								werkgroep te formeren, waarin het Ministerie van OCW, het Ministerie van EZ en
								het Ministerie van Financiën zijn vertegenwoordigd en waarin het laatste
								ministerie de regie heeft, die de opdracht krijgt te onderzoeken hoe een
								economisch stimuleringsprogramma, zoals een tax shelter, voor de Nederlandse
								filmindustrie moet worden ingericht om een maximale positieve bijdrage te
								leveren aan het productieklimaat voor films in Nederland, de budgettaire
								gevolgen in kaart te brengen, voorbeelden uit andere landen te betrekken en dit
								onderzoek voor 15 september 2013 naar de Tweede Kamer te zenden.
 
 
 Debat [3-7-2013] VAO Cultuuronderwerpen
 
 
								Motie-Bergkamp/Monasch
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								31 oktober 2013 over de Nederlandse filmindustrie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer overwegende dat Canada succesvol beleid heeft
								om popmuziek te stimuleren, waaronder het Canada Music Fund; constaterende dat
								de Minister van mening is dat Nederland al veel onderneemt wat hierop
								lijkt;
 verzoekt de regering het popbeleid van beide landen op een rij
								te zetten en het overzicht aan de Tweede Kamer te doen toekomen.
 
 
 Debat [3-7-2013] VAO Cultuuronderwerpen
 
 Motie-Jasper van Dijk/Van
								Dekken
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								18 december 2013 over
								vergelijking tussen
								het popbeleid in Nederland en Canada.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering samen met Huis Doorn te
								kijken naar de mogelijkheden om tot een brede herdenking te komen en de Tweede
								Kamer daarover te informeren, uiterlijk in het eerste kwartaal van 2014.
 
 
 Debat [11-11-2013] Wetgevingsoverleg Cultuur
 
 
								Motie-Bergkamp
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								18 april 2014 met
								informatie over
								herdenkingsactiviteiten rond Eerste Wereldoorlog.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in samenspraak met de
								musea, commerciële verzekeraars en het Rijk een voorstel te ontwikkelen voor
								een zodanige aanpassing van de indemniteitsregeling dat musea minder kosten
								hoeven te maken voor aanvullende commerciële verzekeringen en dit voorstel zo
								snel als mogelijk na de evaluatie naar de Kamer te zenden.
 
 
 Debat [30-06-2011] Stopzetten van de subsidie aan het Nationaal
								Historisch Museum
 
 Motie-Van der Werf/De Liefde
 
 
 
 Op Prinsjesdag 2014 ontvangt de Tweede Kamer een brief over
								aanpassingen in de indemniteitsregeling.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering advies te vragen aan de
								Raad voor Cultuur over een gelijk speelveld voor culturele instellingen en om
								eventuele willekeur in de subsidiesystematiek en -voorwaarden te
								voorkomen.
 
 
 Debat [19-6-2013] VAO Cultuuronderwerpen
 
 Motie-Bergkamp/Van Ark
 
 
 
 De motie komt aan bod in de uitgangspuntenbrief cultuurstelsel
								2017–2020, die medio 2015 naar de Tweede Kamer wordt gezonden.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE FINANCIEEL ECONOMISCHE ZAKEN
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te onderzoeken of de
								richtlijnen voor de jaarrekening van onderwijsinstellingen kunnen worden
								aangescherpt, zodat geen zaken buiten de balans of de toelichting kunnen worden
								gehouden.
 
 
 Debat [11-12-2012] Vaststelling van de begrotingsstaten van het
								Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2013
 
 
								Motie-Klaver c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								28 oktober 2013 met
								reactie op
								moties 33 400 VIII, nr. 63 en nr. 74. Uitvoering van de motie
								Jadnanansing en Ypma over uniforme rapportage van uitgaven en de motie Klaver
								c.s. over aanscherping richtlijnen jaarverslaggeving.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt
								de regering met de koepels in overleg te treden om:
 a. tot afspraken
								tussen besturen van onderwijsinstellingen en medezeggenschapsraden te komen
								over een uniforme rapportage van uitgaven;
 b. binnen deze uniforme
								rapportage de uitgaven onder te verdelen in bijvoorbeeld
 1. het
								primaire proces
 2. de ondersteuning en
 3. de huisvesting;
 c. per uitgavepost een bandbreedte vast te leggen en bij overschrijding van
								deze bandbreedte direct de medezeggenschapsraad hierover te informeren;
 d. de Tweede Kamer over dit overleg te informeren.
 
 
 Debat [11-12-2012] Vaststelling van de begrotingsstaten van het
								Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2013
 
 
								Motie-Jadnanansing/Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								28 oktober 2014 met
								reactie op
								moties 33 400 VIII, nr. 63 en nr. 74. Uitvoering van de motie
								Jadnanansing en Ypma over uniforme rapportage van uitgaven en de motie Klaver
								c.s. over aanscherping richtlijnen jaarverslaggeving.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de feitelijke
								inwerkingtreding van de decentralisatie van de arbeidsvoorwaarden in het
								primair onderwijs pas door te voeren wanneer er weer loonruimte is voor de
								leraren.
 
 
 Debat [29-9-2011] Decentralisatie arbeidsvoorwaarden po
 
 
								Motie-Dijsselbloem/Van der Ham
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								27 november 2013 over
								volledige
								decentralisatie van de arbeidsvoorwaardenvorming in het primair
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de feitelijke
								inwerkingtreding van de decentralisatie van de arbeidsvoorwaarden in het
								primair onderwijs per direct in gang te zetten om daarmee werkgevers en
								werknemers een grotere ruimte te geven om tot modernisering van
								arbeidsvoorwaarden te komen.
 
 
 Debat [9-4-2013] VAO leraren
 
 Motie-Duisenberg c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								27 november 2013 over
								volledige
								decentralisatie van de arbeidsvoorwaardenvorming in het primair
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt het kabinet een notitie voor te
								bereiden om de arbeidsparticipatie van ouderen in het onderwijs te
								bevorderen.
 
 
 Debat [11-12-2012] Vaststelling van de begrotingsstaten van het
								Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2013
 
 Motie-Klein
								c.s.
 
 
 
 De Tweede Kamer is hierover zeer recent geïnformeerd in de
								brief over de bestuursakkoorden.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de nulmeting van de
								monitor inzake de bestuurders-cao’s in het onderwijs eind 2014 aan de Kamer
								te sturen, zodat de Kamer deze informatie kan betrekken bij haar afweging rond
								de inpassing van de bestuurderssalarissen bij invoering van de Wet Normering
								Topinkomens 2 (WNT-2).
 
 
 Debat [11-3-2014] VAO Bestuurders cao's
 
 
								Motie-Rog/Duisenberg
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in de tweede helft van 2014 geïnformeerd
								over de nulmeting van de monitor.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer constaterende dat in de bestuurders-cao vo
								geregeld is dat bestuurders met een tijdelijke aanstelling 5% opslag
								krijgen;
 verzoekt de regering, zich in te spannen om deze passage in
								een toekomstige cao te schrappen.
 
 
 Debat [11-3-2014] VAO Bestuurders cao's
 
 Motie-Jasper van
								Dijk
 
 
 
 De mogelijkheid tot het toekennen van een opslag van 5% in
								geval een bestuurder een tijdelijke aanstelling heeft, is in de bestuuderscao
								VO opgenomen. Bij vervolggesprekken over een nieuwe bestuurderscao, ook voor
								het PO, zal worden benadrukt dat een dergelijke bepaling wordt ontraden.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om de aanscherping van de
								maximumnorm van de WNT van 130 procent naar 100 procent van een ministersalaris
								wederom een verlaagd maximum voor onderwijsbestuurders aan te houden, zoals nu
								ook het geval is;
 verzoekt de regering om, bij de aanscherping van de
								WNT de salarisklassen voor het onderwijs, nadat hiervoor door de sector een
								voorstel is gedaan, per ministeriële regeling vast te leggen
 
 
 Debat [11-3-2014] VAO Bestuurders cao's
 
 Motie-Mohandis/Van
								Meenen
 
 
 
 In het najaar van 2014 worden met betrokkenen in de
								verschillende onderwijssectoren gesprekken gevoerd om de nieuwe, verlaagde
								sectorale maxima vast te stellen. Deze maxima zullen worden opgenomen in de
								Regeling bezoldiging topfunctionarissen OCW-sectoren 2015. De regeling wordt
								van kracht als de WNT2 per 1 januari 2015 van kracht wordt. Per 2016 zullen in
								de regeling tevens de salarisklassen worden opgenomen waardoor deze een
								wettelijke verankering krijgen.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering per ministeriële regeling
								vast te leggen dat de algemene salarisstijging van beloningen van
								onderwijsbestuurders wordt gekoppeld aan de algemene salarisstijging van het
								overige onderwijspersoneel zoals leraren, conciërges en
								klassenassistenten.
 
 
 Debat [11-3-2014] VAO Bestuurders cao's
 
 Motie-Mohandis/Van
								Meenen
 
 
 
 De jaarlijkse indexering van het WNT-bezoldigingsmaximum kent
								een eigen systematiek. Bij het ontwerpen van de Regeling bezoldiging
								topfunctionarissen OCW-sectoren 2015 zal worden onderzocht of het mogelijk is
								sectorale maxima volgens een eigen systematiek te indexeren zodat de
								salarisstijging van onderwijsbestuurders gekoppeld kan worden aan die voor het
								overige onderwijspersoneel.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering, in overleg met de
								sectoren en sociale partners waaronder VTOI en OBV, te komen tot een oplossing
								waardoor arbeidsvoorwaarden van bestuurders in het onderwijs onderdeel worden
								van de cao die voor al het onderwijspersoneel geldt.
 
 
 Debat [11-3-2014] VAO Bestuurders cao's
 
 Motie Van Meenen
								c.s.
 
 
 
 Vanwege de deregulering is OCW geen partij meer bij het tot
								stand komen van cao’s. Wel vinden er afstemmingsgesprekken plaats over de
								inhoud van de cao’s. Najaar 2014 is er overleg met de sociale partners over
								de nieuw overeen te komen cao’s. Het met elkaar in de pas laten lopen van
								arbeidsvoorwaarden voor bestuurders en onderwijspersoneel is daarbij een vast
								onderwerp.
 
 
 
 
 DIRECTIE HOGER ONDERWIJS EN STUDIEFINANCIERING
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering het aantal op grond van
								het profileringsfonds tot stand gekomen beurzen voor niet EER-studenten bij de
								verschillende bekostigde instellingen te monitoren en de Tweede Kamer daarover
								jaarlijks bij de begroting te informeren.
 
 
 Debat [18-6-2009] Wijziging Wet op het hoger onderwijs en
								wetenschappelijk onderzoek; versterking besturing
 
 Motie-Anker
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								21 mei 2014 over Kerncijfers 2009–2013.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de medezeggenschap in de
								Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek uiterlijk na drie jaar
								te evalueren en de Tweede Kamer hierover te informeren.
 
 
 Debat [18-6-2009] Wijziging Wet op het hoger onderwijs en
								wetenschappelijk onderzoek; versterking besturing
 
 Motie-Jasper van
								Dijk/Zijlstra
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								5 december 2013 over de evaluatie van de wet Versterking besturing.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering dit artikel in de WHW te
								expliciteren en vast te leggen dat instellingen in al hun voorlichtings- en
								wervingsmateriaal in ieder geval per opleiding inzichtelijk maken hoeveel
								contacturen er zijn, hoeveel uren studiebelasting, welke student-docentratio er
								is, wat het arbeidsmarktperspectief is en welke masteropleidingen
								aansluiten.
 
 
 Debat [26-9-2011] Strategische agenda Hoger Onderwijs
 
 Motie-Lucas
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								19 december 2013 over
								Voortgang van de
								invoering van Studie in Cijfers («studiebijsluiter»).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering er bij de VSNU op aan te
								dringen dat genoemde middelen bij de onderzoekscholen terechtkomen.
 
 
 Debat [11-12-2012] Vaststelling van de begrotingsstaten van het
								Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2013
 
 
								Motie-Jasper van Dijk/Beertema
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								15 juli 2013 over onderzoeksscholen: financiering en positionering in
								perspectief.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer,
								overwegende dat de Minister dit najaar met een evaluatie komt van onder andere
								de hantering van het instellingscollegegeld voor de tweede studie door
 onderwijsinstellingen, omdat hier al geruime tijd brede onvrede bestaat;
								verzoekt de regering om bij deze evaluatie inzichtelijk te maken:
 1. hoe transparantie met betrekking tot de hoogte en opbouw van het
								instellingscollegegeld voor de tweede studie wordt bewerkstelligd;
 2. wat de mogelijkheden én effecten van maximering van het
								instellingscollegegeld voor de tweede studie zijn (ter vervanging van
								33 519, nr.
								33)
 
 
 Debat [23-4-2013] WGO Kwaliteit in Verscheidenheid – 2e
								termijn
 
 
								Motie-Mohandis/Rog
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								4 december 2013 over
								monitoring van
								studie- en leengedrag (met de Monitor beleidsmaatregelen 2013; De
								relatie tussen beleidsmaatregelen, studiekeuze en studiegedrag; ResearchNed
								Nijmegen, November 2013).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om bij de visiebrief over
								internationalisering en hoger onderwijs ook het middelbaar beroepsonderwijs te
								betrekken en te komen met een integrale visie op internationalisering in het
								(beroeps)onderwijs.
 
 
 Debat [17-12-2013] VAO Internationalisering in het
								onderwijs
 
 
								Motie-Jadnanansing/ Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief van 15 juli 2014, getiteld
								De wereld in: Visiebrief internationale dimensie van ho en mbo (Kamerstuk
								2014Z13404).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om voor de zomer van 2014
								in haar visie op internationalisering concrete aspiraties en de stappen
								ernaartoe op te nemen op de terreinen uitgaande mobiliteit en arbeidsmarktfocus
								van ingaande mobiliteit.
 
 
 Debat [17-12-2013] VAO Internationalisering in het
								onderwijs
 
 
								Motie-Duisenberg/
 
 
 Jadnanansing
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief van 15 juli 2014, getiteld
								De wereld in: Visiebrief internationale dimensie van ho en mbo (Kamerstuk
								2014Z13404).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer constaterende dat er een plafond zal worden
								ingebouwd voor het aantal studenten dat aanspraak kan maken op de meeneembare
								studiefinanciering (MNSF) bij 9000 studenten;
 verzoekt de regering de
								mogelijkheden te onderzoeken om, bijvoorbeeld in samenwerking met het
								bedrijfsleven, uitgaande mobiliteit van studenten verder te vergroten.
 
 
 Debat [28-6-2012] VAO Internationale mobiliteit
 
 Motie-Van der
								Ham
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief van 15 juli 2014, getiteld
								De wereld in: Visiebrief internationale dimensie van ho en mbo (Kamerstuk
								2014Z13404).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de mogelijkheden te
								onderzoeken om deze specifieke groep excellente studenten van mogelijkheden te
								voorzien om in het buitenland te studeren.
 
 
 Debat [28-6-2012] VAO Internationale mobiliteit
 
 Motie Van der
								Ham
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief van 15 juli 2014, getiteld
								De wereld in: Visiebrief internationale dimensie van ho en mbo (Kamerstuk
								2014Z13404).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de Kamer na invoering van
								het bursalenstelsel op de hoogte te houden van de effecten van het toelaten van
								bursalen, waarin aantallen promotieplaatsen van de verschillende vormen
								opgenomen worden en de beschikbaarheid van universitair docenten.
 
 
 Debat [26-9-2011] Strategische agenda Hoger Onderwijs
 
 
								Motie-Klaver
 
 
 
 De experimenteer-AMvB inzake promotiestudenten wordt eind
								september 2014 bij de Eerste en Tweede Kamer voorgehangen.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering het experiment (Bindend
								Studieadvies) in samenspraak met de koepelorganisaties in het hoger onderwijs
								qua omvang en deelname van het aantal instellingen nadrukkelijk te
								beperken;
 verzoekt de regering voorts, het aantal bij het experiment
								betrokken studenten van de deelnemende instellingen te maximeren tot 10% van de
								totale studentenpopulatie in Nederland;
 verzoekt de regering tot slot,
								te zorgen voor voldoende studiekeuzemogelijkheden voor studenten om een
								opleiding te volgen zonder deel te nemen aan het experiment en over de exacte
								uitwerking van deze randvoorwaarden tijdig terug te rapporteren aan de Tweede
								Kamer.
 
 
 Debat [9-4-2013] VAO Bindend Studieadvies
 
 
								Motie-Mohandis
 
 
 
 De Tweede Kamer is recent per brief geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering een verkenning te starten
								naar de mogelijkheden van extra bekostiging dan wel differentiatie binnen de
								bekostiging van opleidingen met een excellent keurmerk, in samenhang met het
								lopende onderzoek naar aanleiding van de motie-Lucas,
								31 288, nr.
								211 (ter vervanging van
								33 519, nr.
								36).
 
 
 Debat [23-4-2013] WGO Kwaliteit in Verscheidenheid
 
 Motie- Van
								Meenen
 
 
 
 Deze verkenning zal worden meegenomen bij de evaluatie van het
								experiment prestatiebekostiging hoger onderwijs. De opzet van de evaluatie
								wordt in 2015 met de koepels en de Tweede Kamer besproken. De evaluatie vindt
								uiterlijk in 2017 plaats.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in overleg met de NVAO
								te bezien hoe de opleidingscommissies explicieter een plaats kunnen krijgen in
								zowel de instellingstoets als in het kader voor de opleidingsaccreditatie.
 
 
 Debat [30-9-2013] Wetgevingsoverleg kwaliteitswaarborgen hoger
								onderwijs
 
 
								Motie- Duisenberg/Mohandis
 
 
 
 De Tweede Kamer zal in september worden geïnformeerd met de
								begeleidende brief bij de voorhang van het accreditatiekader.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in Europees verband te
								pleiten voor verheldering dan wel aanpassing van verordening 492/2011, in
								eerste instantie door een inbreng bij de OJCS Raad van 13 februari 2013, in
								die zin dat lidstaten de vrijheid hebben om redelijke eisen te stellen aan
								kinderen van migrerend werknemers (ter vervanging van
								33 453, nr.
								10).
 
 
 Debat [22-1-2013] Wijziging van onder meer de Wet op het hoger
								onderwijs en wetenschappelijk onderzoek en de Wet studiefinanciering 2000 in
								verband met het intrekken van de langstudeerdersmaatregel
 
 
								Motie-Bisschop/Rog
 
 
 
 Het overleg met de lidstaten is nog niet afgerond. Dit is
								tijdens verschillende algemene overleggen door de Minister aangegeven. In de
								loop van 2014 zal de Kamer over deze ontwikkelingen nader worden
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te onderzoeken hoe de
								administratieve lasten van het accreditatiestelsel substantieel kunnen worden
								verlaagd en pilots te starten die erop gericht zijn concrete vermindering van
								deze lastendruk te kunnen realiseren en de Tweede Kamer hierover te
								informeren.
 
 
 Debat [15-10-2013] Heropening Wet versterking
								kwaliteitswaarborgen hoger onderwijs (33 472)
 
 Motie-Rog c.s.
 
 
 
 De Tweede Kamer zal in september worden geïnformeerd met de
								begeleidende brief bij de voorhang van het accreditatiekader.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering voor deze opleidingen
								uiterlijk augustus 2014 inzichtelijk te maken welke kwaliteitsverbeteringen
								voor onderwijs en begeleiding zij hebben doorgevoerd om zich voor dit
								experiment te kwalificeren.
 
 
 Debat [9-4-2013] VAO Bindend Studieadvies
 
 Motie-Van
								Meenen
 
 
 
 De Tweede Kamer is recent per brief geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 De Kamer verzoekt de regering de inwerkingtreding van het
								wetsartikel dat collegegelddifferentiatie bij excellente opleidingen regelt pas
								te effectueren op het moment dat er meer duidelijkheid is over de effecten die
								een sociaal leenstelsel heeft op de toegankelijkheid van het hoger
								onderwijs.
 
 
 Debat [23-4-2013] WGO Kwaliteit in Verscheidenheid – 2e
								termijn
 
 
								Motie-Mohandis
 
 
 
 Het ontwerpbesluit experiment collegegelddifferentiatie bij
								honours tracks is aangehouden. De Minister beraadt zich nog op dit experiment
								in het licht van het akkoord over het studievoorschot.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg te treden met
								instellingen en studentenorganisaties om te bevorderen dat schakelprogramma's
								bij voorkeur geïntegreerd worden in de bacheloropleiding en studenten goed
								voor te lichten over de aanwezigheid van een (ingebed) schakelprogramma;
 verzoekt de regering tevens in het komende jaar te onderzoeken in welke
								mate schakelprogramma's ingebed in de bacheloropleiding voorkomen en wat op dit
								gebied goede praktijken zijn, en de resultaten van dat onderzoek onder de
								aandacht te brengen bij de instellingen, en hierover in het najaar van 2014 te
								rapporteren aan de Tweede Kamer
 (gewijzigde motie ter vervanging van
								nr. 39).
 
 
 Debat [23-4-2013] WGO Kwaliteit in Verscheidenheid – 2e
								termijn
 
 
								Motie-Schouten
 
 
 
 De Inspectie van het Onderwijs zal hier onderzoek naar doen.
								Aan de Tweede Kamer wordt hierover in het najaar van 2014 gerapporteerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om, samen met
								onderwijsinstellingen en landelijke studentenorganisaties (ISO, LSVB en JOB),
								te komen tot betere voorlichting over de klachtenregeling, zodat studenten
								exact weten waar zij terecht kunnen met hun klachten binnen de eigen
								onderwijsinstelling.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 Motie-Mohandis
								c.s.
 
 
 
 De Minister is in gesprek met de koepels over verbetering van
								de voorlichting en waar nodig de uitvoering van de interne klachten- en
								geschillenregeling.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer constaterende dat het nu voor bestuurders
								mogelijk is om de medezeggenschap informatie te onthouden omdat zij op grond
								van de WHW 9.32, lid 6 en de WHW 10.19, lid 6 enkel informatie hoeven te
								verstrekken die de medezeggenschap objectief nodig heeft; verzoekt de regering,
								die twee artikelen zodanig te wijzigen dat er in plaats van «nodig heeft»
								komt te staan «nodig acht».
 
 
 Debat [23-4-2014] Versterking governance in de praktijk
 
 
								Motie-Jadnanansing
 
 
 
 Dit punt is meegenomen als consultieve vraag in de
								internetconsultatie van het Wetsvoorstel versterking bestuurskracht. In (de
								memorie van toelichting bij) dit wetsvoorstel wordt hierop ingegaan.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de studentenassessoren een
								plaats binnen het gehele hoger onderwijs te geven en dus ook een rol toe te
								bedelen in het hbo en wanneer er sprake is van een eenkoppig bestuur.
 
 
 Debat [23-4-2014] Versterking governance in de praktijk
 
 
								Motie-Jadnanansing/Van Meenen
 
 
 
 Dit punt is meegenomen als consultieve vraag in de
								internetconsultatie van het Wetsvoorstel versterking bestuurskracht. In (de
								memorie van toelichting bij) dit wetsvoorstel wordt hierop ingegaan.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 JONGEREN, ONDERWIJS EN ZORG
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in kaart te laten brengen
								welke invloed het gebruik van lesmethoden taal en rekenen kan hebben op de
								ontwikkeling en diagnostiek van kinderen met dyslexie en/of dyscalculie.
 
 
 Debat [20-3-2013] VAO Dyslexie + Dyscalculie
 
 Motie-Van
								Meenen
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								26 september 2013 met
								de
								voortgangsrapportage invoering referentieniveaus taal en rekenen
								2013.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering uiterlijk voor 1 oktober
								2013 voorstellen te doen over hoe hoogbegaafdheid meegenomen kan worden bij de
								verdere invoering van passend onderwijs.
 
 
 Debat [11-4-2013] Passend Onderwijs
 
 Motie-Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								23 april 2014 over passend onderwijs en hoogbegaafdheid.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de mogelijkheid te bieden
								de regio-indeling van de samenwerkingsverbanden passend onderwijs en jeugdzorg
								op elkaar af te stemmen;
 verzoekt de regering tevens, gemeenten en
								samenwerkingsverbanden actief te informeren over de mogelijkheid om met
								«grenscorrecties» van de regio's te komen in verband met deze
								afstemming.
 
 
 Debat [12-6-2013] Wetgevingsoverleg Jaarverslag en
								Onderwijsverslag
 
 Motie-Mohandis/Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								10 december 2013 met
								de derde
								voortgangsrapportage passend onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer overwegende dat landelijk het budget
								beschikbaar blijft voor de bekostiging van ongeveer 70.000 plekken in het
								(voortgezet) speciaal onderwijs, op grond van het feit dat het wetsvoorstel
								passend onderwijs niet als doelstelling heeft gehanteerd dat het aantal
								leerlingen in het speciaal onderwijs zou moeten worden verminderd;
 overwegende dat het uitgangspunt van passend onderwijs is om de keuzes voor
								speciaal of regulier onderwijs over te laten aan de samenwerkingsverbanden en
								de schoolbesturen, daarbij rekening houdend met de gevolgen van de
								verevening;
 verzoekt de regering scholen en samenwerkingsverbanden op
								korte termijn over genoemde uitgangspunten te informeren.
 
 
 Debat [4-7-2013] VAO Passend onderwijs
 
 
								Motie-Bisschop/Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								10 december 2013 met
								de derde
								voortgangsrapportage passend onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te borgen dat ouders zich
								kunnen beroepen op deze ondersteuning: de ondersteuning die in de plannen
								beschreven wordt (bijvoorbeeld extra aanbod voor hoogbegaafden of ondersteuning
								bij dyslexie), moet in de praktijk ook beschikbaar zijn (33 750 VIII, nr.
								93. Ter vervanging van de motie gedrukt onder nr. 89).
 
 
 Debat [12-2-2014] Toptalenten funderend onderwijs
 
 
								Motie-Ypma
 
 
 
 De motie zal worden uitgevoerd in het wetsvoorstel dat regelt
								dat ouders instemmingsrecht krijgen op het zorgdeel van het ondersteuningsplan.
								Het wetsvoorstel is voor internetconsultatie aangeboden van 10 juli tot
								10 september 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer overwegende, dat in samenhang met het
								wetsvoorstel Passend Onderwijs het uitgangspunt van het speciaal onderwijs moet
								zijn wat de leerling kan in plaats van wat hij of zij niet kan;
 verzoekt de regering de Inspectie voor het Onderwijs te laten toezien op
								het percentage leerlingen per uitstroomprofiel per school, het percentage
								leerlingen van de school dat na uitstroom een Wajong-uitkering ontvangt en deze
								gegevens op te nemen in het Onderwijsjaarverslag.
 
 
 Debat [8-3-2012] Wijziging van enkele onderwijswetten in
								verband met een herziening van de organisatie en financiering van de
								ondersteuning van leerlingen in het basisonderwijs, speciaal en voortgezet
								speciaal onderwijs, voortgezet onderwijs en beroepsonderwijs (33 106) voortzetting
 
 Motie-Elias
 
 
 
 De Inspectie van het Onderwijs rapporteert in het
								Onderwijsverslag dat in april 2014 is verschenen al uitstroomgegevens en
								uitstroombestemming van leerlingen in het voortgezet speciaal onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de Staatssecretaris in overleg met de
								Minister van VWS te verkennen in hoeverre de ondersteuning van
								onderwijspersoneel aan kinderen met diabetes uitgezonderd kan worden van de
								«medische handelingen» in navolging van andere landen;
 verzoekt het
								kabinet de verkenning in samenspraak met scholen, leraren en ouders van
								kinderen met diabetes op te stellen en de Tweede Kamer voorafgaand aan het
								nieuwe schooljaar over de verkenning te informeren.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Passend onderwijs
 
 
								Motie-Siderius/Ypma
 
 
 
 De Tweede Kamer is geïnformeerd met de brief van 15 juli
								2014, Kamerstuk 31 497-136. Het resultaat van de verkenning zal in
								oktober 2014 naar de Tweede Kamer worden gezonden.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering per direct het maximale te
								doen om de geschillencommissie publiek bekend, toegankelijk en ontvankelijk te
								maken en de uitspraken van de commissie opgevolgd te doen worden.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Passend onderwijs
 
 Motie-Van
								Meenen
 
 
 
 In de subsidie aan de geschillencommissie zijn middelen
								opgenomen voor voorlichting en ook zullen accountmanagers van het ministerie
								aandacht besteden aan het thema.
 De informatie wordt meegenomen in
								volgende voortgangsrapportage passend onderwijs aan de Kamer, die naar
								verwachting in december 2014 verschijnt.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering op zo kort mogelijk
								termijn te komen tot de verplichting voor scholen om leerlingen met diabetes
								toe te laten als zij aan de overige toelatingsvoorwaarden voldoen.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Passend onderwijs
 
 
 Motie-Van Meenen
 
 
 
 
 In de brief die de Tweede Kamer in oktober 2014 over leerlingen
								met diabetes ontvangt, wordt dit onderwerp meegenomen.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering medezeggenschap voor
								ouders van leerlingen in het reguliere onderwijs met ondersteuning
								(arrangement) van een instelling cluster 1 of 2 op het beleid van deze
								instelling in te stellen en dit binnen de Wet medezeggenschap school te
								borgen.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Passend onderwijs
 
 Motie-Ypma
								c.s.
 
 
 
 Over de motie is na het zomerreces overleg gepland met Siméa,
								Vivis en Bartimeus en de ouder(organisatie)s cluster 1 en 2. Tegelijkertijd
								wordt een verkenning naar de juridische mogelijkheden gedaan. In het najaar van
								2014 ontvangt de Tweede Kamer een nadere reactie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering een pilot op te starten,
								waarbij scholen die vooroplopen in het hoogbegaafdenonderwijs de gelegenheid
								krijgen dit onderwijs verder te ontwikkelen, de werkwijze en effecten daarvan
								te onderzoeken en hun bevindingen en expertise ter beschikking te stellen aan
								andere scholen die geïnteresseerd zijn om deze over te nemen.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Passend onderwijs
 
 
								Motie-Straus/Ypma
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt op een later moment geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bij het opstellen van de
								prestatieafspraken voor het mbo nadrukkelijk aandacht te besteden aan het thema
								van stages.
 
 
 Debat [12-6-2013] VAO Macro-doelmatigheid in het onderwijs
 
 
								Motie-Jadnanansing/Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 december 2013 over de
								kwaliteitsafspraken mbo.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de Tweede Kamer te
								informeren over de kaders zoals deze tot stand komen op basis van de gesprekken
								tussen het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de mbo-sector,
								alvorens de prestatieafspraken daadwerkelijk worden geëffectueerd.
 
 
 Debat [12-6-2013] VAO Macro-doelmatigheid in het onderwijs
 
 
								Motie-Jadnanansing
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 december 2013 over de
								kwaliteitsafspraken mbo.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om vanaf 2015 5 miljoen
								euro te reserveren voor de aanpak van laaggeletterdheid en dit te vinden in de
								middelen voor het mbo zoals deze beschikbaar komen naar aanleiding van het
								begrotingsakkoord; verzoekt de regering tevens om deze 5 miljoen euro in te
								zetten voor effectieve methodes om de problematiek rondom laaggeletterdheid af
								te laten nemen (gewijzigde motie van het lid Ypma met nummer
								33 750 VIII,
								nr. 26).
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 Motie-Ypma
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								14 januari 2014 over de toekomst van de (volwassenen)educatie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te onderzoeken hoe het
								voor zzp'ers zo eenvoudig mogelijk kan worden gemaakt om stage- en
								leerwerkplekken aan te bieden en daarover uiterlijk 1 maart 2014 aan de Tweede
								Kamer te rapporteren (gewijzigde motie
								33 750 VIII,
								nr. 49).
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 Motie-Van
								Meenen
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								23 mei 2014 van de Minister van Economische Zaken met
								de kabinetsreactie
								op het SER-advies «Handmade in Holland».
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om de SBB (Stichting
								Beroepsonderwijs en Bedrijfsleven) het aanbod van stages te laten verruimen
								door te beoordelen welke erkende leerbedrijven nu enkel voor specifieke
								opleidingen stageplaatsen aanbieden terwijl zij ook andere werkzaamheden binnen
								het bedrijf hebben en zo mogelijk toegerust zijn om voor meerdere opleidingen
								stageplaatsen aan te bieden;
 verzoekt de regering tevens om de SBB te
								vragen deze mogelijkheid te betrekken bij de acties die voortvloeien uit
								activiteiten van het Meldpunt Stagetekorten.
 
 
 Debat [10-4-2014] VAO Macrodoelmatigheid en
								Kwalificatiedossiers
 
 Motie-Jadnanansing
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								20 mei 2014 over de uitvoering motie van het lid Jadnanansing (PvdA) (31 524, nr. 197)
								over de verruiming
								van erkende leerbedrijven.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om, net als met het hbo,
								ook met het mbo afspraken te maken over een maximumpercentage overhead van 20%
								en over de eisen aan het primaire proces, vooruitlopend op het traject dat eind
								2014 zijn beslag moet krijgen (motie-Beertema c.s.) en deze afspraken voor
								1 december 2012 aan de Kamer voor te leggen.
 
 
 Debat [28-6-2012] VAO mbo
 
 Motie-Beertema
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								11 juli 2014 met de
								aanbieding van het
								bestuursakkoord voor de sector middelbaar beroepsonderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in overleg met de
								betrokken sectoren de wet- en regelgeving op het gebied van onderwijstijd en
								toezichts- en waarderingskader zodanig aan te passen dat deze geen beletsel
								meer vormen voor een onderwijsinstelling bij het opzetten van doorlopende
								leerlijnen vmbo-mbo.
 
 
 Debat [10-4-2014] VAO Macrodoelmatigheid en
								Kwalificatiedossiers
 
 Motie-Jadnanansing
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								02 juni 2014 over Ruim baan voor vakmanschap: een toekomstgericht
								mbo.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering voortvarend met de
								uitvoering van het rapport-Rinnooy Kan aan de slag te gaan en voorstellen te
								doen om een leven lang leren in te bedden in het arbeidsmarktbeleid en op de
								werkvloer, voorafgaand aan de behandeling van de begroting van OCW.
 
 
 Debat [24-6-2014] Debat over het WRR-rapport Naar een lerende
								economie WRR debat met MP en M EZ
 
 Motie-Pechtold c.s.
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014, vóór de
								begrotingsbehandeling van OCW geïnformeerd over de uitvoering van de
								motie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om tot aan de eerste
								evaluatie van de nieuwe verhoudingen jaarlijks aan de Kamer te rapporteren over
								de staat van het onderwijs en de zorg op de BES-eilanden en de voortgang van de
								te realiseren verbeteringen op deze terreinen.
 
 
 Debat [4-3-2010] BES-wetten
 
 Motie-Leerdam c.s.
 
 
 
 De motie wordt uitgevoerd. De Tweede Kamer is via de brief van
								20 juni 2014, Kamerstuk
								31 568,
								nr.137, opnieuw geïnformeerd over de voortgang van te realiseren
								verbeteringen van het onderwijs in Caribisch Nederland.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg met lokale
								eilandbestuurders en schoolbesturen realistische tijdstippen van
								inwerkingtreding van nieuwe onderwijswetgeving op de BES-eilanden te
								hanteren.
 
 
 Debat [3-11-2011] Wijziging van onder meer de Wet op het
								voortgezet onderwijs in verband met onderwijskwaliteit, onderwijstijd en
								vakanties (32 640) rest
 
 
								Motie-Ortega-Martijn
 
 
 
 De motie wordt uitgevoerd. Bij het invoeren van nieuwe
								onderwijswetgeving is een realistische inwerkingtreding een vast punt van
								aandacht.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de AKA-opleiding zodanig
								vorm te geven dat de betrokken jongeren zo veel mogelijk op hun niveau kennis,
								inzicht en vaardigheden verwerven opdat zij zich een plaats op de arbeidsmarkt
								kunnen verwerven of klaar worden gestoomd voor hun startkwalificatie.
 
 
 Debat [17-5-2011] Plenair Debat MBO CKS
 
 Motie-Çelik
 
 
 
 Door het aannemen van het wetsvoorstel over doelmatige
								leerwegen is de entreeopleiding bij wet geregeld. Kwalificatiedossier AKA
								voldoet aan de eisen van de motie. In de herziening van de
								kwalificatiestructuur wordt ook dit kwalificatiedossier herijkt op genoemde
								punten. De Tweede Kamer wordt eind 2014 nader geïnformeerd over de herziening
								van de kwalificatiestructuur.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de Kamer op korte termijn
								te berichten hoe in het onderwijs de ruimte voor vakmanschap wordt vergroot
								door concrete maatregelen die de tijd en capaciteit die besteed worden aan
								controle en verantwoording te beperken, zonder tekort te doen aan de kwaliteit
								van het onderwijs (gewijzigde motie gedrukt onder nummer 17).
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 
								Motie-Bisschop
 
 
 
 In het kader van het Nationaal Onderwijs Akkoord zijn partijen
								overeengekomen om zich gezamenlijk in te zetten voor de aanpak van regeldruk en
								vermindering van de administratieve lasten binnen het onderwijs. Het doel is om
								scholen en docenten in staat te stellen zich optimaal op hun hoofdtaak te
								richten: het verzorgen van goed onderwijs zonder onnodige lasten en regeldruk.
								Per sector wordt hiertoe een project ingericht waarin de sectororganisaties en
								vakbonden in samenwerking met OCW in kaart brengen welke knelpunten zich binnen
								de sector voordoen. Deze inventarisatie is voor het mbo uiterlijk in 2014
								klaar.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om, in de evaluatie van
								het Actieplan laaggeletterdheid, inclusief de pilots Taal voor het Leven, te
								onderzoeken welke landelijke taken en welke budgetten nodig zijn om de
								regionale aanpak van laaggeletterdheid efficiënt en effectief uit te
								voeren.
 
 
 Debat [3-7-2013] Invulling van de subsidietaakstelling
								onderwijs en onderzoek
 
 Motie-Rog c.s.
 
 
 
 In het najaar van 2013 is gestart met de inventarisatie
								betreffende organisaties. Eind 2014 wordt de Tweede Kamer hier nader over
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bij uitvoering van de
								pilots voor unieke en maatschappelijk relevante kleine opleidingen in het mbo
								ook het aspect van extra bekostiging mee te nemen, onder de erkenning van een
								medeverantwoordelijkheid van het bedrijfsleven voor deze bekostiging.
 
 
 Debat [12-6-2013] VAO Macro-doelmatigheid in het onderwijs
 
 Motie-Van
								Meenen
 
 
 
 Er wordt met SBB overleg gevoerd over de vormgeving van de
								pilots naar de wijze waarop kleinschalige, unieke opleidingen in stand gehouden
								kunnen worden. De motie van Van Meenen, die vraagt om ook extra bekostiging
								hierbij te betrekken, wordt hierbij meegenomen. Naar verwachting volgt in het
								najaar van 2014 meer duidelijkheid over de vormgeving van de pilots.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te onderzoeken of en op
								welke termijn ook leerlingen van 16 en 17 jaar met een startkwalificatie, die
								hun vakkenpakket willen verbreden ten behoeve van hun vervolgopleiding, toegang
								kunnen krijgen tot het vavo en de Tweede Kamer hierover dit najaar te
								informeren.
 
 
 Debat [12-6-2014] Wetsvoorstel Educatie Wijziging van onder
								meer de Wet participatiebudget en de Wet educatie en beroepsonderwijs inzake
								het invoeren van een specifieke uitkering educatie en het vervallen van de
								verplichte besteding van educatiemiddelen bij regionale opleidingencentra
								(33 911)
 
 
								Motie-Lucas/Jadnanansing
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014 nader
								geïnformeerd over de uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om:
 1.in overleg
								te treden met de ambassade van Duitsland om te kijken hoe het belang van het
								beheersen van de Duitse taal in Nederland beter onder de aandacht kan worden
								gebracht;
 2.het «Mach mit!»-programma bij scholen onder de aandacht
								te brengen en op die manier studenten te enthousiasmeren voor het vak
								Duits.
 
 
 Debat [10-4-2014] VAO Macrodoelmatigheid en
								Kwalificatiedossiers (AO d.d. 12/03)
 
 Motie-Straus
								c.s.
 
 
 
 Gesprekken zijn gehouden met medewerkers van de Duitse
								ambassade en MachMit! om verder uitvoering te kunnen geven aan deze motie. De
								Tweede Kamer wordt naar verwachting eind september 2014 per brief nader
								geïnformeerd over de uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering, gezamenlijk met de
								betrokken ministeries – OCW, VWS en SZW – gemeenten en de aanbieders van
								educatietrajecten tot een plan te komen waarmee zij zich inspannen, de beoogde
								doelgroep te bereiken en meer laaggeletterden aan trajecten deel te laten nemen
								en hierover de Tweede Kamer te informeren.
 
 
 Debat [12-6-2014] Wetsvoorstel Educatie Wijziging van onder
								meer de Wet participatiebudget en de Wet educatie en beroepsonderwijs inzake
								het invoeren van een specifieke uitkering educatie en het vervallen van de
								verplichte besteding van educatiemiddelen bij regionale opleidingencentra
								(33 911)
 
 
								Motie-Siderius/Jadnanansing
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt eind 2014 nader geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering met een nationale aanpak
								te komen voor de bestrijding van laaggeletterdheid bij ouderen, met inbegrip
								van een intensievere samenwerking met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten
								(VNG), bibliotheken, zorginstellingen en zorgaanbieders, en daarbij aansluiting
								te zoeken bij initiatieven als Nederland Leest, de Boekenweek en De Nationale
								Voorleesdagen.
 
 
 Debat [12-6-2014] Wetsvoorstel Educatie Wijziging van onder
								meer de Wet participatiebudget en de Wet educatie en beroepsonderwijs inzake
								het invoeren van een specifieke uitkering educatie en het vervallen van de
								verplichte besteding van educatiemiddelen bij regionale opleidingencentra
								(33 911)
 
 Motie-Van Meenen
								c.s.
 
 
 
 De Projectgroep Samenhang Geletterdheid komt eind 2014 met een
								brief over integrale aanpak. In september 2014 is er overleg tussen de Minister
								en Staatssecretaris en de betrokken bewindspersonen van Sociale Zaken en
								Werkgelegenheid en van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering gelijktijdig met de
								overgang van de wettelijke taken van de kenniscentra beroepsonderwijs
								bedrijfsleven naar de Samenwerkingsorganisatie beroepsonderwijs en
								bedrijfsleven, te komen tot de inrichting van landelijke vakinstellingen voor
								kleinschalig uniek vakmanschap, waarin onder andere de Dutch HealthTec Academy
								wordt opgenomen.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012–2013
 
 Motie-Van Meenen
 
 
 
 De Minister is in gesprek met de Kenniscentra en het SBB. De
								Tweede Kamer wordt uiterlijk eind 2014 over de inrichting van landelijke
								vakinstellingen geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt
								de regering om:
 – in overleg te treden met de buurlanden om de
								implementatie van de herziene Richtlijn erkenning beroepskwalificaties zo veel
								mogelijk op elkaar af te stemmen;
 – de informatievoorziening rondom
								diploma-erkenning met de buurlanden te stroomlijnen;
 – de Tweede
								Kamer uiteindelijk uiterlijk eind 2014 over de voortgang te informeren.
 
 
 Debat [25-6-2014] VSO OJCS-Raad op 20 en 21 mei 2014 (21501–34, nr.
								227)
 
 Motie-Straus/Jadnanansing
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt uiterlijk eind 2014 geïnformeerd over de
								voortgang in de uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE KENNIS
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg te gaan met de
								onderwijskoepels zoals de Vereniging Hogescholen en de MBO Raad, om te kijken
								op welke wijze een artikel betreffende permanente educatie van de leden van de
								raad van toezicht opgenomen kan worden in de governancecodes van
								onderwijsinstellingen en de Kamer hier voor de winter van 2013 over te
								informeren.
 
 
 Debat [27-5-2013] Nota-overleg Governance Tweede Kamer
 
 
								Motie-Duisenberg
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg met de sectoren
								de mogelijkheid te onderzoeken tot het instellen van een (publiek transparante)
								cao voor bestuurders in het mbo en het hoger onderwijs.
 
 
 Debat [27-5-2013] Nota-overleg Governance Tweede Kamer
 
 Motie-Van
								Meenen
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de WMS (Wet
								Medezeggenschap Scholen) te wijzigen op de volgende onderwerpen:
 –
								het recht op rechtsbijstand;
 – de beslechting van
								nalevingsgeschillen;
 – de mogelijkheid om nietigheid van besluiten
								in te roepen;
 – het scholingsbudget rechtstreeks naar de
								medezeggenschapsraad.
 
 
 Debat [27-5-2013] Nota-overleg Governance Tweede Kamer
 
 Motie-Jasper van
								Dijk c.s.
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in overleg te treden
								met de onderwijskoepelorganisaties te komen tot open data en reële en
								vergelijkbare weergaven van onderwijsresultaten en financiële gegevens van
								onderwijsinstellingen;
 verzoekt de regering om het punt van open data
								mee te nemen in de bestuurskrachtagenda.
 
 
 Debat [27-5-2013] Nota-overleg Governance Tweede Kamer
 
 
								Motie-Rog
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer overwegende dat de governance in het onderwijs
								zich niet beperkt tot het scheppen van de randvoorwaarden waarin onderwijzers,
								leraren en docenten hun werk kunnen doen, maar met regelmaat direct ingrijpt in
								de vormgeving van het primaire proces;
 professionele onderwijzers,
								leraren en docenten;
 verzoekt de regering onderwijsteams
								instemmingsrecht te verlenen op de vormgeving van het onderwijsleerproces.
 
 
 Debat [27-5-2013] Nota-overleg Governance
 
 Motie-Beertema
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de mogelijkheden te
								verkennen voor een Nederlandse oplossing voor het ongelijke BTW-speelveld voor
								digitale leermiddelen, en deze ook te betrekken bij haar overwegingen over een
								nieuw belastingstelsel;
 verzoekt de regering parallel hieraan, conform
								de motie-Peters (2012, Kamerstuk
								32 827 nr.
								36), dit ongelijke BTW-speelveld ook in EU-verband te blijven
								agenderen en een oplossing te vinden.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Onderwijs en digitalisering
 
 
								Motie-Duisenberg/Jadnanansing
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt op een later moment geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE MEDIA EN CREATIEVE INDUSTRIE
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg te gaan met de
								sector om te bezien hoe het zelfregulerend vermogen van de journalistiek
								versterkt kan worden en de Tweede Kamer voor de zomer van 2013 hierover te
								informeren.
 
 
 Debat [10-12-2012] Wetgevingsoverleg Media
 
 Motie-Heerma
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								19 november 2013 over
								pers en
								journalistiek.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in de
								prestatieovereenkomst 2016–2020 met de NPO vast te leggen dat vanuit het
								budget voor versterking van het media-aanbod 9 miljoen euro per jaar aan deze
								levensbeschouwelijke programma's wordt besteed op basis van de door het
								Commissariaat voor de Media gehanteerde verdeelsleutel, waarbij de betrokken
								omroepen daarover verantwoording afleggen in hun jaarverslag.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) «Wijziging Mediawet 2008 in verband met
								de verspreiding van televisie- en radio programmakanalen door middel van
								omroepnetwerken en omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van
								het standaardpakket televisie- en radioprogrammakanalen»
 
 
								Motie-Segers/Heerma
 
 
 
 De motie is afgedaan met het afschrift aan de Tweede Kamer van
								de brief van 17 december 2013 aan de Eerste Kamer over
								borging
								levensbeschouwelijke programmering 2016–2020.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in het onderzoek naar het
								vergroten van de eigen inkomsten van de publieke omroep mee te nemen op welke
								manier de publieke omroep meer data en inhoud kan ontsluiten, eventueel met
								verschillende licentiemogelijkheden, en daarbij ook te bekijken welke
								aanpassingen van de Mediawet hiervoor nodig zijn;
 verzoekt de regering
								tevens, totdat de uitkomsten van dit onderzoek bekend zijn omroepen aan te
								moedigen binnen de wettelijke kaders te experimenteren met het ontsluiten van
								data en inhoud.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) «Wijziging Mediawet 2008 ivm de
								verspreiding van televisie- en radio programmakanalen dmv omroepnetwerken en
								omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van het standaardpakket
								televisie- en radioprogrammakanalen»
 
 Motie-Verhoeven/Klaver
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								30 september 2013 met
								aanbieding rapport
								van The Boston Consulting Group over verhogen eigen inkomsten publieke
								omroep.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt
								de regering:
 – bij het overleg met omroepen en pakketaanbieders
								over de doorgifte van interactieve diensten ernaar te streven dat door de
								omroep aangeboden interactieve diensten de kijkers gaan bereiken, en voor het
								eind van het jaar aan deze Tweede Kamer te rapporteren of dit overleg heeft
								geleid tot overeenstemming;
 – per 1 januari 2014 de ministeriële
								regeling behorende bij artikel 6.13, tweede lid, van de Mediawet in werking te
								laten treden met daarin opgenomen in elk geval de faciliteiten voor mensen met
								een beperking zoals ondertiteling of gesproken ondertiteling;
 – indien geen overeenstemming over doorgifte van interactieve diensten
								wordt bereikt en het Europees recht zich niet nadrukkelijk hiertegen verzet,
								deze diensten per ministeriële regeling van doorgifte te verzekeren.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) «Wijziging Mediawet 2008 ivm de
								verspreiding van televisie- en radio programmakanalen dmv omroepnetwerken en
								omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van het standaardpakket
								televisie- en radioprogrammakanalen»
 
 Motie-Van Dam/Huizing
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								7 april 2014 over distributie van interactieve televisiediensten (rode
								knop).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer van oordeel dat het wetsvoorstel 33 664, waarin
								onder meer de structurele verlaging van de rijksbijdrage voor de publieke
								omroep met 100 miljoen wordt geregeld, niet door de Tweede Kamer kan worden
								beoordeeld, zonder dat vooraf duidelijk is hoe en in hoeverre de eigen
								inkomsten voor de regionale en landelijke publieke omroep kan worden
								uitgebreid;
 verzoekt de regering de Tweede Kamer voor de plenaire
								behandeling van bedoeld wetsvoorstel duidelijkheid te bieden over de wettelijke
								mogelijkheden voor de omroepen, om de eigen inkomsten uit te breiden.
 
 
 Debat [4-7-2013] Toekomstverkenning publieke omroep
 
 
								Motie-Klein/Segers
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								30 september 2013 met
								aanbieding rapport
								van The Boston Consulting Group over verhogen eigen inkomsten publieke
								omroep.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bij het onderzoek naar het
								vergroten van de eigen inkomsten van de publieke omroep de gevolgen voor de
								belastingbetaler, commerciële partijen en makers en producenten inzichtelijk
								in kaart te brengen.
 
 
 Debat [4-7-2013] Toekomstverkenning publieke omroep
 
 
								Motie-Verhoeven
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								30 september 2013 met
								aanbieding rapport
								van The Boston Consulting Group over verhogen eigen inkomsten publieke
								omroep.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer constaterende dat binnen de toekomstverkenning
								brede waarden van de publieke omroep worden veiliggesteld; onafhankelijkheid,
								pluriformiteit, kwaliteit en toegankelijkheid van aanbod;
 verzoekt de
								regering de opdracht zo te formuleren dat ook de waarde van een extern
								pluriform bestel in de toekomstverkenning zal worden betrokken.
 
 
 Debat [4-7-2013] Toekomstverkenning publieke omroep
 
 
								Motie-Segers
 
 
 
 De motie is afgedaan met het afschrift aan de Tweede Kamer van
								de brief aan de Eerste Kamer van 4 oktober 2013 met
								memorie van antwoord
								van wijziging mediawet 2008 inzake modernisering stelsel landelijke publieke
								omroep.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering met de VNG, de VOB en de
								Oogvereniging in gesprek te gaan over de toegankelijkheid van informatie voor
								blinden en slechtzienden, eventuele knelpunten in kaart te brengen en de Kamer
								hierover najaar 2014 te informeren.
 
 
 Debat [3-6-2014] Plenair debat Bibliotheekwet 15/5: Wet stelsel
								openbare bibliotheekvoorzieningen (33 846)
 
 Motie-Dik-Faber c.s.
 
 
 
 Najaar 2014 ontvangt de Tweede Kamer een brief met een
								overzicht over de bibliotheekvoorzieningen voor personen met een
								leeshandicap.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering deze aanbeveling (dat de
								bibliotheek meer zou kunnen doen om laaggeletterden te bereiken en daarvoor de
								verbinding zou moeten aangaan met partners op het gebied van zorg en welzijn en
								werk en inkomen die laaggeletterdheid kunnen signaleren, waarbij gedacht kan
								worden aan het UWV en sociale werkvoorzieningsbedrijven, maar bijvoorbeeld ook
								aan vluchtelingenwerk, inburgeringsloketten en gezondheidscentra) uit het
								rapport van de commissie-Cohen over te nemen en in gesprek te gaan met
								bibliotheken en sociale partners die laaggeletterdheid kunnen signaleren, om te
								bezien op welke wijze deze instellingen elkaar kunnen versterken in de
								bestrijding van laaggeletterdheid.
 
 
 Debat [3-6-2014] Plenair debat Bibliotheekwet 15/5: Wet stelsel
								openbare bibliotheekvoorzieningen (33 846)
 
 Motie-Bergkamp/Dik-Faber
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het eerste kwartaal van 2015 een
								brief over het beleid van de rijksoverheid op het gebied van leesbevordering en
								de bestrijding van laaggeletterdheid. Daarin zal ook worden ingegaan op de rol
								van de openbare bibliotheken.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering zich met de
								bibliotheekbranche en de Koninklijke Bibliotheek in te spannen voor een
								landelijke bibliotheekpas die de gebruiker toegang verleent tot de fysieke en
								digitale collectie en diensten van alle openbare bibliotheken en van de
								Koninklijke Bibliotheek, en de Tweede Kamer medio 2015 over de voortgang te
								informeren.
 
 
 Debat [3-6-2014] Plenair debat Bibliotheekwet 15/5: Wet stelsel
								openbare bibliotheekvoorzieningen (33 846)
 
 Motie-Dik-Faber
 
 
 
 De branchevereniging en de Koninklijke Bibliotheek wordt
								gevraagd een plan van aanpak voor de landelijke bibliotheekpas op te stellen.
								Medio 2015 wordt de Kamer over de voortgang geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg met de VNG te
								bezien of in de handreiking van de VNG voor bibliotheken aanwijzingen kunnen
								worden opgenomen voor het overleg tussen de gemeente en de bibliotheek over de
								invulling van de vijf functies.
 
 
 Debat [3-6-2014] Plenair debat Bibliotheekwet 15/5: Wet stelsel
								openbare bibliotheekvoorzieningen (33 846)
 
 Motie-Bergkamp/Monasch
 
 
 
 De VNG stelt een plan op voor aanpassing van de Handreiking
								openbare bibliotheken.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer roept de
								regering op om in de op te stellen algemene maatregel van bestuur in te gaan op
								de mogelijkheid van het regelen van:
 – welke eisen gelden voor het
								door ingezetenen en maatschappelijke initiatieven laten uitvoeren van taken van
								het college;
 – op welke wijze en aan de hand van welke criteria de
								effecten worden geëvalueerd.
 
 
 Debat [3-6-2014] Plenair debat Bibliotheekwet 15/5: Wet stelsel
								openbare bibliotheekvoorzieningen (33 846)
 
 Motie-Keijzer
 
 
 
 Op basis van de jaarlijkse bibliotheekmonitor zal worden
								bepaald of er aanleiding is tot het opstellen van een AMvB en zo ja, welke
								onderwerpen daarin geregeld zouden moeten worden.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering voorts, om in het
								bijzonder de positie van Omrop Fryslân te waarborgen.
 
 
 Debat [10-12-2012] Wetgevingsoverleg Media
 
 
								Motie-Heerma
 
 
 
 De uitvoering van de motie wordt meegenomen in de
								beleidsreactie naar aanleiding van het advies van de Raad voor Cultuur inzake
								de toekomstverkenning publieke omroep. De Tweede Kamer wordt eind september
								2014 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering alle salarissen bij de
								publieke omroep zo snel mogelijk onder de premiernorm te brengen.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) Wijziging Mediawet 2008 in verband met de
								verspreiding van televisie- en radio programmakanalen door middel van
								omroepnetwerken en omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van
								het standaardpakket televisie- en radioprogrammakanalen
 
 Motie-Jasper van
								Dijk
 
 
 
 Het streven is om op 1 januari 2015 het lagere normbedrag voor
								topfunctionarissen te laten ingaan. Op 1 januari 2017 zou dit maximum
								normbedrag dan moeten gelden voor alle werknemers in de (semi)publieke sector.
								Het is noodzakelijk dat eerst duidelijkheid wordt verkregen op juridische,
								economische en arbeidsmarktaspecten.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer overwegende dat de publieke omroep een extra
								taakstelling krijgt die verzacht kan worden door het genereren van extra eigen
								inkomsten;
 overwegende dat de regering het aantrekken van externe
								financiering ziet als een coproductie waarmee het een gedeelde
								verantwoordelijkheid wordt van zowel de publieke omroep als de regering;
 overwegende dat de regering heeft toegezegd te streven naar minimaal 45
								miljoen euro extra eigen inkomsten voor de publieke omroep;
 verzoekt
								de regering de verantwoordelijkheid hiervoor niet eenzijdig neer te leggen bij
								de publieke omroep.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) Wijziging Mediawet 2008 in verband met de
								verspreiding van televisie- en radio programmakanalen door middel van
								omroepnetwerken en omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van
								het standaardpakket televisie- en radioprogrammakanalen
 
 Motie-Heerma
								c.s.
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.met een brief over het Plan van aanpak eigen
								inkomsten.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering af te zien van
								programmaonderbrekende reclame op de publieke omroep.
 
 
 Debat [10-10-2013] 2e deel Wetswijziging Mediawet Regionale
								Omroepen 10.15 uur – Wijziging van onder meer de Mediawet 2008 in verband met
								onder meer aanpassing van de rijksmediabijdrage en overheveling van het budget
								voor de bekostiging van de regionale omroepen van het provinciefonds naar de
								mediabegroting (33 664)
								voortzetting
 
 Motie-Jasper van Dijk
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om – indien de
								uitkomsten van rechtszaken en beroepsprocedures in het voordeel van de
								regionale omroep uitvallen – het bedrag van deze uitkomsten te onttrekken aan
								het Provinciefonds en structureel toe te voegen aan de mediabegroting ten
								gunste van de regionale omroep.
 
 
 Debat [17-10-2013] Heropening Wijziging van o.m. de Mediawet
								2008 in verband met o.m. aanpassing van de rijksmediabijdrage en overheveling
								van het budget voor de bekostiging van de regionale omroepen van het
								provinciefonds naar de mediabegroting (33 664)
 
 Motie-Segers c.s.
 
 
 
 De rechtszaken zijn nog niet afgerond. Zodra de uitkomsten van
								de rechtszaken bekend zijn, zal de Tweede Kamer geïnformeerd worden. Op dit
								moment is nog niet bekend wanneer de rechtszaken behandeld worden.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt
								de regering in elk geval de volgende zaken uit te werken:
 – bezuinigingsmogelijkheden op distributie zoals de «free to
								air»-distributie door de ether en de «free to view»-distributie via de
								satelliet;
 – besparingsmogelijkheden op de auteursrechtelijke
								vergoedingen die de publieke omroep moet afdragen, gelet op de dalende
								programmabudgetten;
 – verschillende varianten voor het verhogen van
								de distributievergoeding die de publieke omroep ontvangt van pakketaanbieders,
								waaronder het zo veel als mogelijk versterken van de onderhandelingspositie van
								de publieke omroep;
 – een plan om eventuele wettelijke en
								organisatorische belemmeringen weg te nemen voor de exploitatie van
								Video-On-Demand en abonnementsdiensten, sponsoring voor zover die past bij het
								publieke karakter van de publieke omroep, merchandise, de verkoop van content
								en formats en alle andere nevenactiviteiten en verenigingsactiviteiten uit het
								rapport van BCG;
 – mogelijkheden om de verdiencapaciteit van de Ster
								te vergroten, waarbij gekeken kan worden naar onder meer opties uit het
								BCG-rapport met uitzondering van de opties «commercieel programmeren» en
								«programma-onderbrekende reclame op TV» zodanig dat de hoeveelheid reclame
								blijft passen bij het publieke karakter van de publieke omroep en het
								uitgangspunt blijft dat de inhoudelijke opdracht van de publieke omroep leidend
								is en de Ster-inkomsten daaruit volgend;
 verzoekt de regering tevens
								om ervoor zorg te dragen dat deze opties waar mogelijk al in 2014 worden
								geïmplementeerd en de Kamer in elk geval voor de behandeling van de
								mediabegrotingen voor 2016 en 2017 een evaluatie te doen toekomen van het
								resultaat van deze inspanningen.
 
 
 Debat [10-10-2013] 2e deel Wetswijziging Mediawet Regionale
								Omroepen 10.15 uur – Wijziging van onder meer de Mediawet 2008 in verband met
								onder meer aanpassing van de rijksmediabijdrage en overheveling van het budget
								voor de bekostiging van de regionale omroepen van het provinciefonds naar de
								mediabegroting (33 664)
								voortzetting
 
 Motie-Van Dam/Huizing
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bij de invulling van de
								bezuiniging de voorgenomen bezuiniging op de regionale omroepen van 25 miljoen
								euro te verlagen met 8 miljoen euro;
 verzoekt de regering tevens de
								overige 42 miljoen euro op te nemen als vermindering van de bezuiniging op de
								landelijke publieke omroep, onder de voorwaarde dat 16,6 miljoen euro wordt
								geoormerkt voor ontwikkeling en vervaardiging van – nu door het Mediafonds
								gerealiseerd – media-aanbod van bijzondere Nederlandse culturele aard (zijnde
								Nederlandse documentaires, drama en andere culturele mediaproducties) volgens
								een door de Nederlandse Publieke Omroep en Raad voor Cultuur overeen te komen
								regeling, eventueel door dit te garanderen in de prestatieafspraken en indien
								nodig via wettelijke verankering.
 
 
 Debat [17-10-2013] Heropening Wijziging van o.m. de Mediawet
								2008 in verband met o.m. aanpassing van de rijksmediabijdrage en overheveling
								van het budget voor de bekostiging van de regionale omroepen van het
								provinciefonds naar de mediabegroting (33 664)
 
 Motie-Verhoeven c.s.
 
 
 
 De verlaging van de bezuinigingen (deel 1 van de motie) wordt
								meegenomen bij de besluitvorming over de begroting 2017. Het voornemen is het
								uit te voeren conform de motie. De oormerking van 16,6 miljoen euro (deel 2 van
								de motie) wordt meegenomen in de beleidsreactie op het advies van de Raad van
								Cultuur over de toekomst van de publieke omroep. Verwacht wordt dat de
								beleidsreactie eind september 2014 aan de Tweede Kamer wordt verstuurd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bij de uitwerking van haar
								voornemens te overleggen met regionale gesprekspartners en rekening te houden
								met bovenstaande voorwaarden die van belang zijn voor het behoud van de
								bijzondere positie van de regionale omroep.
 
 
 Debat [10-10-2013] 2e deel Wetswijziging Mediawet Regionale
								Omroepen 10.15 uur – Wijziging van onder meer de Mediawet 2008 in verband met
								onder meer aanpassing van de rijksmediabijdrage en overheveling van het budget
								voor de bekostiging van de regionale omroepen van het provinciefonds naar de
								mediabegroting (33 664)
								voortzetting
 
 Motie-Heerma
 
 
 
 De motie wordt meegenomen in de beleidsreactie naar aanleiding
								van het advies van de Raad voor Cultuur inzake de toekomstverkenning publieke
								omroep. De Tweede Kamer wordt naar verwachting eind september 2014
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de mogelijkheid voor het
								afnemen van kleinere pakketten dan wel van individuele zenders, het zogeheten
								à-la-cartemenu, expliciet mee te nemen in de toekomstverkenning.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) Wijziging Mediawet 2008 in verband met de
								verspreiding van televisie- en radio programmakanalen door middel van
								omroepnetwerken en omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van
								het standaardpakket televisie- en radioprogrammakanalen
 
 
								Motie-Segers/Huizing
 
 
 
 De gesprekken tussen Staatssecretaris en de koepel
								distributeurs zijn nog gaande. De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg te treden met
								werkgevers bij de omroep, met als inzet een substantiële vermindering van het
								aantal tijdelijke contracten.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) Wijziging Mediawet 2008 in verband met de
								verspreiding van televisie- en radio programmakanalen door middel van
								omroepnetwerken en omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van
								het standaardpakket televisie- en radioprogrammakanalen
 
 Motie-Jasper van
								Dijk
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt medio november 2014 over uitvoering van
								de motie geïnformeerd. De aan deze motie gerelateerde toezegging wordt
								meegenomen in de mediabegrotingsbrief 2015.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om naast de voorgenomen
								samenwerking en integratie van taken parallel aan het ingezette traject tussen
								de regionale omroepen met de landelijke publieke omroep ook, in overleg met
								OLON en ROOS, nader onderzoek te doen naar de mogelijkheden tot meer
								horizontale regionale integratie en verticale samenwerking van regionale
								omroepen met de lokale omroepen en voor 1 juli 2014 de Kamer hierover te
								berichten.
 
 
 Debat [25-11-2013] Wetgevingsoverleg Media
 
 
								Motie-Heerma
 
 
 
 De motie wordt meegenomen in de beleidsreactie naar aanleiding
								van het advies van de Raad voor Cultuur inzake de toekomstverkenning publieke
								omroep. De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering met voorstellen te komen
								hoe de regels over reclame- en telewinkelboodschappen op internet op
								vergelijkbare wijze in de wet kunnen worden vormgegeven als de regels over
								reclame- en telewinkelboodschappen op radio en tv.
 
 
 Debat [25-11-2013] Wetgevingsoverleg Media
 
 
								Motie-Verhoeven
 
 
 
 De eventuele wijziging van wetgeving voor reclame op internet
								wordt meegenomen in de beleidsreactie op advies Raad van Cultuur over toekomst
								publieke omroep. Verwacht wordt dat de beleidsreactie in het najaar van 2014
								aan de Tweede Kamer wordt verstuurd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE ONDERZOEKS- EN WETENSCHAPSBELEID
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in overleg met alle
								betrokkenen een oplossing voor de continuïteit van het Centrum voor
								Parlementaire Geschiedenis (CPG) te bevorderen en de Tweede Kamer hierover te
								informeren voor de behandeling van de Miljoenennota.
 
 
 Debat [3-7-2013] VSO «Omzetting van de afdrachtvermindering in
								het onderwijs in een subsidieregeling» (33 650, nr. 1)
 
 Motie-Rog c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								24 september 2013 met
								de stand van zaken
								uitwerking subsidietaakstelling.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer, overwegende dat onafhankelijkheid en
								transparantie van onderzoek essentieel zijn voor de wetenschap; verzoekt de
								regering bij universiteiten aan te dringen op gebruikmaking van de Verklaring
								van Onafhankelijke Wetenschap van de KNAW.
 
 
 Debat [1-12-2011] Begroting Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
								(33 000 VIII) Rest
 
 
								Motie-Jasper van Dijk
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								17 oktober 2013 over
								Vertrouwen in
								wetenschap met reactie op de rapporten: «Vertrouwen in wetenschap»
								van het KNAW en «Hoeveel vertrouwen hebben Nederlanders in wetenschap?» van
								de WRR en het Rathenau Instituut.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om een samenhangende
								toekomststrategie te ontwikkelen op basis van het WRR-rapport Naar een lerende
								economie;
 verzoekt de regering tevens om uiterlijk op Prinsjesdag 2014
								een voorstel te doen voor een Toekomstfonds, gericht op duurzame economische
								groei, mede gevoed door een deel van de gasbaten, dat zonder aantasting van de
								hoofdsom afkomstig uit gasbaten wordt ingezet voor de financiering van
								innovatieve mkb-ondernemingen en waarvan het rendement bestemd wordt voor
								(fundamenteel) onderzoek.
 
 
 Debat [24-6-2014] Debat over het WRR-rapport Naar een lerende
								economie WRR debat met MP en M EZ
 
 Motie-Pechtold c.s.
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 geïnformeerd over de
								uitvoering van de motie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE PO
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de Inspectie voor het
								Onderwijs de opdracht te geven de implementatie van voorlichting over
								seksualiteit en seksuele diversiteit in ieder geval de komende vijf jaar te
								monitoren doormiddel van kwantitatief onderzoek onder ca. 8.000 scholen voor PO
								en VO;
 en verzoekt, de regering te onderzoeken wat de omvang en de
								aard van het probleem is met betrekking tot seksuele diversiteit in het MBO en
								VMBO en de Tweede Kamer hierover te rapporteren.
 
 
 Debat [20-6-2013] VAO Emancipatiebeleid
 
 Motie-Dijkstra-Van
								Ark
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								17 december 2013 over
								de uitvoering van de
								motie van de leden Pia Dijkstra en Van Ark over monitoren voorlichting
								seksualiteit en seksuele diversiteit op scholen voor PO en VO en de situatie in
								MBO en VMBO.
 
 
 
 
 De Kamer verzoekt de regering om de scholen voor basis-,
								voortgezet onderwijs en beroepsonderwijs en volwasseneneducatie nogmaals
								nadrukkelijk te wijzen op het onverplichte karakter van de vrijwillige
								ouderbijdragen en de inspectie alert te laten reageren op elk signaal dat een
								school de vrijwillige bijdrage een verplicht karakter heeft gegeven.
 
 
 Debat [1-12-2011] Begroting Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
								(33 000 VIII)
 
 
								Motie-Çelik/Biskop
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								15 juli 2013 over
								ouders en
								school samen (ouderbetrokkenheid).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer spreekt als haar oordeel uit dat op korte
								termijn gepoogd moet worden, kwalitatieve misstanden te bestrijden en te
								voorkomen zonder bovenbedoelde vrijheid van onderwijs (zoals vastgelegd in
								artikel 23 van de Grondwet) aan te tasten.
 
 
 Debat [1-12-2011] Begroting Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
								(33 000 VIII) Rest
 
 
								Motie-Elias
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								12 juli 2013 met
								reactie op het
								Onderwijsraadadvies «Artikel 23 Grondwet in maatschappelijk
								perspectief.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering, de sectororganisaties ter
								overweging mee te geven, indicatoren over medezeggenschap op te nemen in
								Vensters voor verantwoording en Vensters PO en aan de Tweede Kamer te
								rapporteren wat de acties dienaangaande zijn.
 
 
 Debat [12-6-2012] VAO Ouderbetrokkenheid bij de school
 
 
								Motie-Çelik
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								15 juli 2013 over
								ouders en
								school samen.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om de raden van toezicht
								te wijzen op hun toezichthoudende taak bij de wijze waarop het bestuur en de
								school gestalte geven aan ouderbetrokkenheid op alle niveaus van de
								onderwijsorganisatie.
 
 
 Debat [12-6-2012] VAO Ouderbetrokkenheid bij de school
 
 
								Motie-Çelik
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								15 juli 2013 over
								ouders en
								school samen.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering, te specificeren hoe de
								bepalingen van de WMS, met name de bepalingen met betrekking tot de
								informatierechten, gelezen kunnen worden om ruimte te geven aan de
								kwaliteitsambities zonder dat een wetswijziging noodzakelijk is.
 
 
 Debat [12-6-2012] VAO Ouderbetrokkenheid bij de school
 
 
								Motie-Çelik
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								15 juli 2013 over
								ouders en
								school samen.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te bevorderen dat de
								toetsscores alleen tezamen met andere kwaliteitsaspecten van de school openbaar
								worden gemaakt, zodat de toets in de bredere context wordt geplaatst.
 
 
 Debat [21-3-2013] Plenair debat Wetsvoorstel Wijziging van
								onder meer de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de
								Wet College voor examens in verband met de invoering van een centrale eindtoets
								en leerling- en onderwijsvolgsysteem primair onderwijs (33 157)
 
 Motie-Rog/Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								13 december 2013 met
								Wijziging van de
								begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII)
								voor het jaar 2013 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering het inrichtingsbesluit WVO
								ten aanzien van de toelating zodanig te wijzigen dat het schooladvies en niet
								de Cito-score leidend wordt voor het toelaten van leerlingen in het voortgezet
								onderwijs en dat de centrale eindtoets een objectieve second opinion is naast
								het schooladvies.
 
 
 Debat [21-3-2013] Plenair debat Wetsvoorstel Wijziging van
								onder meer de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de
								Wet College voor examens in verband met de invoering van een centrale eindtoets
								en leerling- en onderwijsvolgsysteem primair onderwijs (33 157)
 
 Motie-Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Eerste en Tweede Kamer
								van 20 januari 2014 met
								voorhang
								ontwerp-Toetsbesluit PO.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering leerlingen die het
								voordeel van de twijfel hebben gekregen, in geval van afstroom, niet mee te
								rekenen met de rendementsberekening.
 
 
 Debat [21-3-2013] Plenair debat Wetsvoorstel Wijziging van
								onder meer de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra en de
								Wet College voor examens in verband met de invoering van een centrale eindtoets
								en leerling- en onderwijsvolgsysteem primair onderwijs (33 157)
 
 Motie-Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Eerste en Tweede Kamer
								van 20 januari 2014 met
								voorhang
								ontwerp-Toetsbesluit PO.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering in overleg met het
								onderwijsveld onderzoek te doen naar een manier waarop scholen kunnen aantonen
								aan Rijk, onderwijsinspectie en ouders, dat er een sociaal veilige omgeving is
								voor scholieren en personeel, zodat verantwoording over de gehanteerde methode
								impliciet plaatsvindt.
 
 
 Debat [4-6-2013] VAO Pesten
 
 Motie-Bergkamp
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								27 mei 2014 over het plan van aanpak tegen pesten: «Een jaar
								later».
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te onderzoeken hoe kan
								worden voorzien in het gemeenschappelijk gebruik van opgaven van Stichting Cito
								door aanbieders en ernaar te streven dat de kosten van de inkoop van opgaven
								bij het Cito voor aanbieders die daarvan gebruik willen maken geen wezenlijke
								belemmering vormen die de ontwikkeling van een alternatieve eindtoets zou
								kunnen verhinderen.
 
 
 Debat [11-6-2013] Wet SLOA (Wetsvoorstel «Regels voor
								subsidiëring van landelijke onderwijsondersteunende activiteiten» (Wet
								Subsidiëring Landelijke onderwijsondersteunende activiteiten)(33 558)
 
 Motie-Bisschop
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Eerste en Tweede Kamer
								van 20 januari 2014 met
								voorhang
								ontwerp-Toetsbesluit PO.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering te streven naar het in de
								begroting OCW beschikbaar houden van middelen voor humanistisch
								vormingsonderwijs (HVO) en godsdienstvormingsonderwijs (GVO) in het openbaar
								basisonderwijs.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) «Wijziging Mediawet 2008 in verband met
								de verspreiding van televisie- en radio programmakanalen door middel van
								omroepnetwerken en omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van
								het standaardpakket televisie- en radioprogrammakanalen»
 
 Motie-Voordewind
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								24 september 2013 met
								de stand van zaken
								uitwerking subsidietaakstelling.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om voor Stichting
								Nederlands Onderwijs in het Buitenland(NOB) een subsidie van 2,1 miljoen euro
								overeind te houden, zodat de infrastructuur van NOB behouden kan blijven en de
								dekking hiervoor te zoeken binnen het resterende budget van 10 miljoen euro
								voor de Europese scholen.
 
 
 Debat [3-7-2013] Invulling van de subsidietaakstelling
								onderwijs en onderzoek
 
 Motie-Lucas/Mohandis
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								24 september 2013 met
								de stand van zaken
								uitwerking subsidietaakstelling.
 
 
 
 
 De kamer verzoekt de regering de consequenties van de
								uitwerking van de plannen over krimp in het onderwijs voor de kleine richtingen
								in kaart te brengen en daarover bij de uitwerking van het beleid nader te
								rapporteren;
 verzoekt de regering tevens, met deze richtingen in
								overleg te treden over de specifieke effecten en de positie van deze
								bovenregionaal georganiseerde schoolbesturen.
 
 
 Debat [4-7-2013] Krimp in het onderwijs
 
 Motie-Voordewind
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								23 mei 2014 over de
								uitwerking maatregelen leerlingendaling in het primair en voortgezet
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt
								de regering de bekostiging van kleine scholen binnen de volgende uitgangspunten
								uit te werken:
 – de onderwijskwaliteit dient te allen tijde voorop
								te staan;
 – de bekostiging en denominaties dienen samenwerking
								tussen scholen niet in de weg te staan, maar toch voldoende diversiteit te
								waarborgen;
 – de bekostiging dient rekening te houden met de
								regiospecifieke kenmerken zoals leerlingen(bevolkings)dichtheid, het aantal
								plaatsen in een regio en het gemiddelde aantal inwoners van een plaats;
 – de bekostiging dient oog te hebben voor het behoud van de laatste
								school in een straal van 3 kilometer;
 – bij de inrichting van de
								nieuwe bekostigingssystematiek zoveel mogelijk wordt aangesloten bij huidige
								structuren waardoor bureaucratie wordt voorkomen.
 
 
 Debat [4-7-2013] Krimp in het onderwijs
 
 
								Motie-Ypma/Straus
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								23 mei 2014 over de
								uitwerking maatregelen leerlingendaling in het primair en voortgezet
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer, constaterende dat het beeld bestaat dat de
								kwaliteit van scholen voornamelijk wordt vastgesteld op basis van Cito-scores
								en andere indicatoren van leeropbrengsten;
 verzoekt de regering een
								gedifferentieerd toezichtmodel te ontwikkelen dat herkenbaar rekening houdt met
								de specifieke leerlingpopulatie.
 
 
 Debat [4-7-2013] VAO Passend onderwijs
 
 
								Motie-Smaling/Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								28 maart 2014 over toezicht in transitie.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering 1 miljoen euro structureel
								vrij te maken om de kerntaken van de ouderorganisaties te garanderen, te komen
								tot een centrale ouderorganisatie en deze centrale ouderorganisatie aan te
								laten sluiten bij lokale en regionale initiatieven die ouders al reeds
								ontplooien;
 verzoekt de regering voorts, financiële dekking te zoeken
								binnen de middelen die zijn gereserveerd voor de vakbondsfaciliteiten en het
								budget voor het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek.
 
 
 Debat [3-7-2013] VSO «Omzetting van de afdrachtvermindering in
								het onderwijs in een subsidieregeling» (33 650, nr. 1)
 
 
								Motie-Mohandis/Lucas
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								24 september 2013 met
								de stand van zaken
								uitwerking subsidietaakstelling.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de inspectie op te dragen
								het uitgangspunt inzake de landelijk genormeerde kleutertoets te laten
								vervallen en als uitgangspunt te hanteren dat scholen zelf de middelen kiezen
								waarmee zij de ontwikkeling van kleuters volgen.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 Motie-Rog
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								13 december 2013 met
								Wijziging van de
								begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII)
								voor het jaar 2013 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de verhoging van de
								Cito-eindtoetsscore te schrappen als doelstelling voor het
								regeringsbeleid;
 verzoekt de regering tevens, met het onderwijsveld en
								de Tweede Kamer tot nuttige criteria te komen om de kwaliteit van het onderwijs
								te meten.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 
								Motie-Klaver
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								13 december 2013 met
								Wijziging van de
								begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII)
								voor het jaar 2013 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering bij het overleg met de
								sectorraden over de Lerarenagenda het belang van onder andere het beheersen van
								complexe vaardigheden door leraren te benadrukken, en deze vaardigheden als een
								van de belangrijkste doelstellingen op te nemen in de uitwerking van de
								Lerarenagenda.
 
 
 Debat [12-2-2014] Toptalenten funderend onderwijs
 
 
								Motie-Ypma/Mohandis
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								17 april 2014 over het Onderhandelaarsakkoord voortgezet
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de doelstelling om de
								gemiddelde Cito-score te verhogen naar 537 te vervangen door doelstellingen op
								basis van toegevoegde waarde.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 Motie-Van
								Meenen/Ypma
 
 
 
 De ontwikkeling van de maat voor toegevoegde waarde is complex
								en vergt nader wetenschappelijk onderzoek, zoals aangegeven in de brief
								«Nut en waarde van
								toetsing in het funderend onderwijs» d.d. 13 juni 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer constaterende dat vanwege het verbod in artikel
								48 WPO het openbaar onderwijs niet formeel opgenomen kan worden in de statuten
								en geen samenwerkingsschool in stand kan houden;
 verzoekt de regering,
								ook te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn voor het versoepelen van artikel
								48 WPO, met inachtneming van artikel 23 van de Grondwet, om op deze wijze een
								gelijkwaardige uitgangspositie te creëren voor het openbaar onderwijs.
 
 
 Debat [3-7-2014] Notaoverleg over de Initiatiefnota-Ypma over
								samenwerkingsscholen
 
 Motie-Jadnanansing
 
 
 
 De voorbereidingen tot wijziging van de wettelijke bepalingen
								rond de samenwerkingsschool (PO en VO) zijn ambtelijk in volle gang. Daarbij
								zullen de mogelijkheden tot wijziging van artikel 48 WPO – met inachtneming
								van artikel 23 GW – betrokken worden. Naar verwachting zal het wetsvoorstel
								in de zomer van 2015 naar de Tweede Kamer worden gezonden.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE VOORTGEZET ONDERWIJS
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om voor het voorbereidend
								wetenschappelijk onderwijs de gewenste wetenschappelijke benadering van de
								lesstof door docenten te stimuleren en in samenspraak met de vo-sector daarbij
								het academisch opleidingsniveau voor leraren in de bovenbouwklassen in 2020 als
								uitgangspunt te nemen.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 Motie-Duisenberg
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								17 april 2014 over het Onderhandelaarsakkoord voortgezet
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering zich in te spannen om in
								de sectorakkoorden heldere en scherpe ambities te formuleren voor de verwachte
								prestaties op lange en middellange termijn, in het bijzonder voor het gewenste
								opleidingsniveau van docenten, waarbij zo veel mogelijk docenten een
								mastergraad behalen.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 Motie-Rog
								c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								17 april 2014 over het Onderhandelaarsakkoord voortgezet
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer constaterende, dat er zorgen bestaan over de
								status van het vak maatschappijleer, onder andere door het kleine aantal
								lesuren en het mogelijk verdwijnen van het schoolexamen voor
								maatschappijleer;
 verzoekt de regering voorstellen te doen voor een
								versterking van het onderdeel burgerschapsvorming in het onderwijs, en de
								Tweede Kamer hierover te informeren.
 
 
 Debat [22-11-2011] VAO Vormende taak in het onderwijs
 
 
								Motie-Kooiman c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								16 december 2013 over
								burgerschap in
								het onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de urennorm van 1.040 uur
								te herzien op een wijze die maximale ruimte biedt aan maatwerk voor leerlingen,
								en voor 1 mei 2013 een voorstel daartoe naar de Tweede Kamer te sturen.
 
 
 Debat [11-12-2012] Vaststelling van de begrotingsstaten van het
								Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2013
 
 Motie-Van
								Meenen c.s.
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								19 september 2013 over
								modernisering van de
								wettelijke normen voor onderwijstijd in het voortgezet onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering onderzoek te doen naar de
								mogelijkheden om getalenteerde leerlingen in het primair en voortgezet
								onderwijs uitdagend onderwijs op eigen niveau te bieden, in kaart te brengen
								welke barrières hiervoor nog bestaan en de Tweede Kamer hierover binnen een
								halfjaar te informeren.
 
 
 Debat [11-12-2012] Vaststelling van de begrotingsstaten van het
								Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2013
 
 Motie-Van
								Meenen
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								1 september 2013
								over ruim baan
								voor toptalent in het funderend onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om in samenspraak met het
								veld in te zetten op het versterken van de complexe vaardigheden onder
								(zittende) docenten via (bij)scholing en de Tweede Kamer te informeren over de
								wijze waarop dit zal gebeuren.
 
 
 Debat [11-12-2013] Leraren, lerarenopleidingen en het Nationaal
								Onderwijsakkoord (AO d.d. 27/11)
 
 Motie-Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								17 april 2014 over het Onderhandelaarsakkoord voortgezet
								onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer (constaterende dat de regering in het kader van
								excellentie 30 miljoen euro beschikbaar stelt voor vo-scholen met en
								vwo-afdeling) verzoekt de regering dit geld voor alle vo-scholen beschikbaar te
								stellen.
 
 
 Debat [12-2-2014] Toptalenten funderend onderwijs
 
 
								Motie-Jasper van Dijk/Ypma
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								10 maart 2014 met
								plan van aanpak
								toptalenten.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om de kennisbasis science
								voor aanvang van het schooljaar 2014–2015 beschikbaar te stellen en te
								bevorderen dat deze door scholen gebruikt wordt als richtinggevend kader voor
								science-onderwijs in de onderbouw;
 De Tweede Kamer verzoekt de
								regering tevens om, in december 2014 de Kamer te informeren over de
								ondersteuningsvragen die de SLO gekregen heeft bij de voortgang van de
								implementatie van de leerlijn science in de onderbouw van het voortgezet
								onderwijs.
 
 
 Debat [4-2-2014] Wijziging van de WVO en WBES in verband met
								het vervangen van de verplichte maatschappelijke stage door een facultatief
								programmaonderdeel, het invoeren van de vakbenaming Latijnse en Griekse taal en
								cultuur en het schrappen van het verplichte vak algemene natuurwetenschappen
								uit het gemeenschappelijk deel van de vwo-profielen
 
 
								Motie-Jadnanansing/Straus
 
 
 
 Het eerste deel van de motie is afgedaan met de SLO-publicatie
								van de kennisbasis natuurwetenschappen en technologie (voorheen kennisbasis
								science) op 19 mei 2014. De Tweede Kamer is hierover geïnformeerd met de
								bijlage «Stand van zaken per maatregel van het Techniekpact», bij de brief
								«Voortgangsrapportage Nationaal Techniekpact
								2020» d.d. 19 mei 2014.
 Voor wat betreft het tweede deel
								van de motie: de Tweede Kamer wordt in december 2014 geïnformeerd over de
								ondersteuningsvragen bij de voortgang van de implementatie van de leerlijn
								science in de onderbouw van het voortgezet onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering de PO-raad en VO-raad
								dringend aan te sporen om voor 1 oktober aanstaande samen met scholen te komen
								tot een aanpak voor de verbetering van de veilige omgeving op scholen en een
								effectievere bestrijding van pesten.
 
 
 Debat [3-7-2014] VSO Plan van aanpak tegen pesten, een jaar
								later
 
 
								Motie-Bergkamp/Van der Burg
 
 
 
 Aan de motie wordt uitvoering gegeven. Er worden gesprekken
								gevoerd met de raden.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering om voor 1 januari 2015 de
								Kamer te hebben geïnformeerd over de vorderingen bij het onderzoek naar de
								aanpassing van de cesuur en om de Kamer voor 1 juni 2015 te informeren over de
								implementatie van de adviezen van de commissie Bosker met betrekking tot de
								vorm en inhoud van de toets.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Rekentoets en Referentieniveau's Taal en
								Rekenen
 
 
								Motie-Jadnanansing/Straus
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt uiterlijk in december 2014 geïnformeerd
								over de vorderingen bij het onderzoek. Vóór 1 juni 2015 zal de Kamer worden
								geïnformeerd over de implementatie van de adviezen van de commissie
								Bosker.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt
								de regering om aan de externe experts die zich zullen buigen over de uitwerking
								van aanbeveling 4 (leg de referentiecesuur voorlopig niet vast) van de
								commissie Bosker:
 – een open opdracht te geven, waarbij in ieder
								geval rekening gehouden dient te worden met de verschillen tussen de prestaties
								in de onderwijsniveaus, met daarbij specifieke aandacht voor de onderkant van
								het vmbo en mbo en
 – om ook inzichtelijk te maken hoe op een
								verantwoorde manier toegegroeid kan worden naar de beoogde eindsituatie.
 
 
 Debat [3-7-2014] VAO Rekentoets en Referentieniveau's Taal en
								Rekenen
 
 
								Motie-Jadnanansing/Straus
 
 
 
 Aan de motie wordt uitvoering gegeven. De in de motie verzochte
								punten zijn meegenomen in de opdracht aan de externe deskundigen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE WETGEVING EN JURIDISCHE ZAKEN
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering snel met een voorstel te
								komen waardoor het mogelijk wordt dat een individuele school uit een groter
								schoolbestuur kan stappen.
 
 
 Debat [20-6-2012] Wetgevingsoverleg Onderwijsverslag +
								Verantwoordingsdebat
 
 Motie-Jasper van Dijk
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								12 juli 2013 met
								reactie op
								Onderwijsraadadvies Artikel 23 Grondwet in maatschappelijk
								perspectief.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer verzoekt de regering met het oog op de
								deugdelijke en adequate werking van de aanwijzingsbevoegdheid spoedig een
								tweetal hoogleraren onderwijsrecht te consulteren over de vraag wie in het
								middelbaar beroepsonderwijs en het hoger onderwijs het bevoegd gezag vormt
								wanneer het bijzondere instellingen betreft, en de Tweede Kamer over de
								uitkomst te rapporteren.
 
 
 Debat [15-10-2013] Heropening Wet versterking
								kwaliteitswaarborgen hoger onderwijs (33 472)
 
 Motie-Bisschop
 
 
 
 De motie is afgedaan met de brief aan de Tweede Kamer van
								18 april 2014 met de
								beleidsreactie bij het rapport «De juridische adressant van de
								aanwijzingsbevoegdheid in de WEB en de WHW».
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 Door de Staten-Generaal aanvaarde moties
 
 
 Moties Eerste Kamer
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 HOGER ONDERWIJS EN STUDIEFINANCIERING
 
 
 
 
 
 
 De Eerste Kamer overwegende dat het in wetsvoorstel 33 519
								voorgestelde artikel 6.8, vijfde lid het mogelijk maakt dat collegegeld voor
								door NVAO aangewezen excellente opleidingen maximaal vijf maal het wettelijk
								collegegeld mag bedragen;
 overwegende dat een hoog collegegeld voor
								veel studenten een barrière kan vormen om vorenbedoelde excellente opleidingen
								te volgen;
 roept de Minister op om voor de toestemming van een hoger
								collegegeld als vorenbedoeld niet alleen te toetsen aan de in het voorgestelde
								artikel 6.8, tweede lid gestelde voorwaarden maar ook aan de voorwaarde dat het
								instellingsbestuur aannemelijk dient te maken dat de verhoging van het
								collegegeld noodzakelijk is ter bestrijding van de kosten die zijn of worden
								gemaakt voor het verkrijgen of behouden van het specifieke eindoordeel
								excellent.
 
 
 Debat [9-7-2013] Wetsvoorstel Kwaliteit in verscheidenheid
 
 Motie-Essers
								c.s.
 
 
 
 De Minister heeft in het debat deze motie zo geïnterpreteerd
								dat ze een marginale toets op de extra kosten heeft toegezegd. Dit kan worden
								opgenomen in het eveneens toegezegde beleidskader. De Minister beraadt zich nog
								op dit beleidskader in het licht van het akkoord over het studievoorschot.
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 Door de bewindslieden gedane toezeggingen
 
 
 Toezeggingen Tweede Kamer
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE BESTUURSONDERSTEUNING EN ADVIES
 
 
 
 
 
 
 De Minister zegt toe dat zij bij de verwerking van de
								consultatie van het Wetsvoorstel versterking bestuurskracht, in overweging zal
								nemen om het wettelijke verbod voor leden van de Staten Generaal om lid van een
								Raad van Toezicht van universitaire instellingen te zijn, te verwijderen.
 
 
 Debat [23-4-2014] Versterking governance in de praktijk
 
 
 Naar verwachting wordt het Wetsvoorstel versterking
								bestuurskracht in oktober 2014 bij de Tweede Kamer ingediend. Hierbij wordt ook
								ingegaan op de (consultatieve) vragen die tijdens de internetconsultatie zijn
								gesteld. Op dit moment wordt gewerkt aan de verwerking van de vragen.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe de Tweede Kamer te informeren over de
								resultaten van het overleg over het betrekken van de opleidingscommissies bij
								de medezeggenschapsmonitor.
 
 
 Debat [23-4-2014] Versterking governance in de praktijk
 
 
 De Tweede Kamer wordt uiterlijk in december 2014 over de
								uitvoering van de toezegging geïnformeerd.
 
 
 
 
 Naar verwachting ontvangt de Tweede Kamer het Wetsvoorstel
								versterking bestuurskracht in oktober 2014.
 
 
 Debat [23-4-2014] Versterking governance in de praktijk
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt het Wetsvoorstel versterking
								bestuurskracht naar verwachting in oktober 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt een verslag van het werkbezoek van de
								Staatssecretaris naar Canada, ondere andere over «good practices» van
								schoolverbeteringen.
 
 
 Debat [23-4-2014] Versterking governance in de praktijk
 
 
 Eind mei/begin juni 2014 is een delegatie van scholen in het
								primair en voortgezet onderwijs en van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en
								Wetenschap in Toronto en Boston geweest. Momenteel wordt gewerkt aan het
								verslag en aan een afzonderlijk document voor de Tweede Kamer, waarin de
								«lessons learned» op een rij worden gezet en waarin wordt beschreven welke
								verbeteringen we naar aanleiding daarvan in Nederland zouden kunnen toepassen.
								De Tweede Kamer ontvangt dit document uiterlijk eind september 2014.
 
 
 
 
 Voor het einde van het jaar ontvangt de Tweede Kamer van de
								Staatssecretaris nadere informatie over de stand van zaken van het afschaffen
								van de verplichte aansluiting bij het Vervangingsfonds.
 
 
 Debat [23-4-2014] Versterking governance in de praktijk
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt uiterlijk in december 2014 nadere
								informatie over de stand van zaken van het afschaffen van de verplichte
								aansluiting bij het Vervangingsfonds.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE EMANCIPATIE
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt voor het eind van het jaar, na
								ontvangst van de aanbevelingen van het Europees hof, voorstellen inzake
								bloeddonatie door homoseksuele mannen.
 
 
 Debat [9-6-2011] Tweede termijn AO Emancipatiebeleid
 
 
 Sanquin voert een onderzoek uit over bloeddonatie van
								homoseksuelen. De onderzoeksresultaten worden in het najaar van 2014 verwacht.
								Daarna zal de Minister van VWS een reactie geven.
 
 
 
 
 Voor de zomer ontvangt de Tweede Kamer een brief over het
								bloeddonorschap van homoseksuelen.
 
 
 Debat [15-3-2012] AO Emancipatiebeleid
 
 
 Sanquin voert een onderzoek uit over bloeddonatie van
								homoseksuelen. De onderzoeksresultaten worden in het najaar van 2014 verwacht.
								Daarna zal de Minister van VWS een reactie geven.
 
 
 
 
 Het onderzoek «Naar gezondheid en welzijn van 11- tot 16
								jarige scholieren» (HBSC Nederland) verschijnt in de loop van 2013.
 
 
 Debat [15-3-2012] AO Emancipatiebeleid
 
 
 De resultaten over LHBT-jongeren uit de HSBC rapportage worden
								opgenomen in het SCP-rapport over jongeren. Dit verschijnt in december
								2014.
 
 
 
 
 Met betrekking tot de voortgang van de evaluatie Vrouwen aan de
								top worden de resultaten van een panel in dit kader gepresenteerd. De evaluatie
								wordt in 2015 aan de Tweede Kamer gestuurd.
 
 
 Debat [13-6-2013] Emancipatie
 
 
 De evaluatie wordt in 2015 aan de Tweede Kamer gestuurd.
 
 
 
 
 De zesde voortgangsrapportage voor het Committee on the
								Elimination of Discrimination of Women (CEDAW) gaat naar de integrale
								rapportage en komt in het voorjaar 2014.
 
 
 Debat [13-6-2013] Emancipatie
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt de zesde voortgangsrapportage naar
								verwachting in het najaar van 2014.
 
 
 
 
 De correspondentie van de Minister met het CEDAW zal aan de
								Tweede Kamer worden gestuurd, evenals de Nederlandse versie van de zesde
								rapportage en de «concluding comments».
 
 
 Debat [17-12-2008] Emancipatiebeleid
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt de zesde voortgangsrapportage naar
								verwachting in het najaar van 2014.
 
 
 
 
 In het najaar 2014 komt de Minister
								met de voortgangsrapportage Emancipatie annex midterm review (toegezegd in de
								brief van 4 maart 2014). Hierbij zullen worden meegenomen:
 – resultaten van afspraken met gay-straight alliances;
 – acties die op dit moment lopen met betrekking tot lhtb op
								scholen;
 – moties en toezeggingen;
 – expertmeeting
								zelfbeschikking;
 – hoe en in welke monitoring seksuele diversiteit
								in monitoring wordt meegenomen.
 
 
 Debat [13-3-2014] Emancipatie
 
 
 In het najaar 2014 ontvangt de Tweede Kamer de
								voortgangsrapportage Emancipatie annex midterm review.
 
 
 
 
 In december 2015 komen de resultaten van het thematisch
								onderzoek lhbt-ouderenbeleid.
 
 
 Debat [13-3-2014] Emancipatie
 
 
 Met de brief van 20 juni 2014 is de Tweede Kamer geïnformeerd
								over de coördinatie
								van het ouderenbeleid. In december 2015 komen de resultaten van het
								thematisch onderzoek naar lhbt-ouderenbeleid. Daarna wordt de Tweede Kamer over
								de resultaten geïnformeerd.
 
 
 
 
 In de eerste helft van 2016 ontvangt de Tweede Kamer het
								onderzoek van de Inspectie van het Onderwijs over de voorlichting seksuele
								diversiteit op scholen.
 
 
 Debat [13-3-2014] Emancipatie
 
 
 In de eerste helft van 2016 ontvangt de Tweede Kamer het
								onderzoek van de Inspectie van het Onderwijs over de voorlichting seksuele
								diversiteit op scholen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE LERAREN
 
 
 
 
 
 
 In het najaar van 2013 ontvangt de Tweede Kamer het rapport
								over de enquête «Onderwijs werkt» (vraag 242).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het najaar van 2014 de resultaten
								van de enquêtes «Onderwijs werkt» 2013 en 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer zal worden geïnformeerd over de resultaten van
								het beleidsvoornemen om 3000 extra banen in het onderwijs te realiseren.
 
 
 Debat [31-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 
 Voor het Kerstreces van 2014 wordt een brief over de
								arbeidsmarkt naar de Tweede Kamer gestuurd. In deze brief wordt onder andere
								ingegaan op de gevolgen die de afspraken uit het Nationaal Onderwijs Akkoord,
								de sectorakkoorden en de cao's hebben op de onderwijsarbeidsmarkt.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zal de Tweede Kamer verslag doen van de
								mogelijkheden binnen de functiemix om kwaliteit mee te nemen in de
								differentiatie van beloning en in hoeverre deze worden gebruikt.
 
 
 Debat [27-11-2013] AO Leraren Lerarenopleidingen en het
								Nationaal Onderwijsakkkoord
 
 
 Voor het Kerstreces van 2014 wordt een brief over de
								arbeidsmarkt naar de Tweede Kamer gestuurd. In deze brief wordt onder andere
								ingegaan op de gevolgen die de afspraken uit het Nationaal Onderwijs Akkoord,
								de sectorakkoorden en de cao's hebben op de onderwijsarbeidsmarkt.
 
 
 
 
 Inzake wetsvoorstel versterking positie onderwijspersoneel
								(32 396): intentie is om het eerder
								ingediende wetsvoorstel in gewijzigde vorm voor de zomer van 2014 aan de Tweede
								Kamer te zenden (vooral als doel de wettelijke verankering van de professionele
								statuten).
 
 
 Brief [30-10-2013] Schriftelijke beantwoording vragen over
								begroting 2014 OCW
 
 
 In het Nationaal Onderwijs Akkoord is afgesproken dat de
								sectoren primair en voortgezet onderwijs een professioneel statuut opstellen
								dat OCW van een wettelijke basis voorziet. Op dit moment zijn de professionele
								statuten nog niet opgeleverd.
 
 
 
 
 In de volgende Lerarenagenda (in 2014) zal worden ingegaan op
								de besteding van de jaarlijks beschikbare budgetten voor
								professionalisering.
 
 
 Debat [27-11-2013] AO Leraren Lerarenopleidingen en het
								Nationaal Onderwijsakkkoord
 
 
 De thema's van de lerarenagenda vormen onderdeel van de
								kwaliteitsafspraken die vanaf 2015 starten. Instellingen stellen een
								kwaliteitsplan op waarin ambities op onder meer deze thema's worden
								geformuleerd. Een groep van deskundigen toetst het plan en monitort de
								voortgang. De hoofdlijnen van deze aanpak komen ook in het bestuursakkoord met
								de sectoren. Dit akkoord is in juli 2014 afgesloten.
 
 
 
 
 In de voortgangsrapportage over de Lerarenagenda 2013–2020,
								die de Tweede Kamer vóór de Dag van de Leraar 2014 ontvangt, zal de Tweede
								Kamer geïnformeerd worden over de effecten van de intensivering in het kader
								van de functiemix in het vmbo.
 
 
 Debat [31-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 
 Voor het Kerstreces van 2014 wordt een brief over de
								arbeidsmarkt naar de Tweede Kamer gestuurd. In deze brief wordt onder andere
								ingegaan op de gevolgen die de afspraken uit het Nationaal Onderwijs Akkoord,
								de sectorakkoorden en de cao's hebben op de onderwijsarbeidsmarkt.
 
 
 
 
 De Minister zal in de brief over leraren die op de Dag van de
								Leraar 2014 naar de Tweede Kamer wordt gestuurd, verslag doen van haar
								onderzoek naar de resultaten van het implementeren van de tweedegraads
								lerarenopleidingen, wat docenten met een pabo-diploma en ervaring in het
								basisonderwijs opleveren, en wat er zou kunnen worden gedaan aan de behoefte
								aan docenten in het vmbo. Het onderzoek wordt gericht op wat strikt nodig is om
								docenten volgens de normen van de Minister voor bevoegd te kunnen
								verklaren.
 
 
 Debat [11-12-2013] Leraren, lerarenopleidingen en het Nationaal
								Onderwijsakkoord
 
 
 Ecorys doet een nulmeting stand van zaken op dit moment, en
								rapporteert de komende jaren over de invoering van de differentiaties. Op basis
								van die rapportage wordt de toezegging uitgevoerd.
 
 
 
 
 Eind 2014 verwacht de Staatssecretaris de Tweede Kamer te
								kunnen informeren over de eerste resultaten van het onderzoek naar de effecten
								van de maatregelen voor het vergroten van het aantal universitair opgeleide
								academici [sic! Wsch. bedoeld: universitair opgeleide basisschoolleraren]
								(vraag 244).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 OCW laat op dit moment een voorbereidend onderzoek uitvoeren
								naar effecten van een afgeronde masteropleiding op leraren die lesgeven in po,
								vo en mbo. Dit onderzoek levert een onderzoeksopzet op die gebruikt kan worden
								voor een quasi-experimenteel onderzoek naar effecten van masteropgeleide
								leraren. Over de uitkomsten van dit voorbereidende onderzoek zal de Tweede
								Kamer in het najaar van 2014 worden geïnformeerd. Het quasi-experimentele
								onderzoek zal in het najaar van 2014 starten en zal tenminste twee jaar
								duren.
 
 
 
 
 ERFGOED EN KUNSTEN
 
 
 
 
 
 
 Vóór de zomer van 2014 ontvangt de Tweede Kamer een brief
								over talentontwikkeling.
 
 
 Debat [11-11-2013] Wetgevingsoverleg Cultuur
 
 
 De toezegging is recent afgedaan met brief aan de Tweede
								Kamer.
 
 
 
 
 De Minister komt met een wetsvoorstel inzake erfgoed.
 
 
 Debat [19-6-2013] Cultuuronderwerpen
 
 
 De Minister stuurt het Wetsvoorstel erfgoed eind 2014 naar de
								Tweede Kamer.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zegt toe in het kader van de reguliere
								monitoring de Tweede Kamer te informeren of het doel van een «landelijke kaart
								betreffende archeologisch erfgoed» daadwerkelijk wordt bereikt.
 
 
 Debat [23-5-2012] Erfgoed en Monumenten
 
 
 De toezegging komt aan bod in de Erfgoedbalans die verschijnt
								in 2015.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 FINANCIEEL ECONOMISCHE ZAKEN
 
 
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt geïnformeerd over de resultaten van het
								overleg over de vervanging van de BAPO-regeling.
 
 
 Debat [27-11-2013] AO Leraren Lerarenopleidingen en het
								Nationaal Onderwijsakkkoord
 
 
 De Tweede Kamer is hierover zeer recent geïnformeerd in de
								brief over de sectorakkoorden.
 
 
 
 
 Voor de behandeling van de OCW-begroting 2015 ontvangt de
								Tweede Kamer een overzichtsbrief over de belangrijkste elementen van overhead
								en de aanpak in de verschillende onderwijssectoren.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012–2013
 
 
 Voor de behandeling van de OCW-begroting 2015 ontvangt de
								Tweede Kamer een overzichtsbrief over de belangrijkste elementen van overhead
								en de aanpak in de verschillende onderwijssectoren.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe de Tweede Kamer te informeren over alle
								stappen die binnen de onderwijssector worden genomen in relatie tot de WNT (Wet
								normering topinkomens). Dit betreft onder meer de ministeriële regeling
								gericht op de afstemming van salarissen van leraren en bestuurders (deze
								regeling bevat ook de Sectorale beloningsmaxima, de indexering en
								bonussen).
 
 
 Debat [20-2-2014] AO CAO VO-Bestuurders
 
 
 In de gewijzigde ministeriële regeling bij de Wet normering
								topinkomens wordt het element van indexering meegenomen. De regeling gaat in
								per 1 januari 2015. De Tweede Kamer wordt naar verwachting in november 2014
								over de regeling geïnformeerd.
 
 
 
 
 Na afronding van het overleg over de cao's en sectorakkoorden,
								ontvangt de Tweede Kamer een brief over de vertaling van het regeerakkoord en
								het nationaal onderwijsakkoord.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012–2013
 
 
 De Tweede Kamer is hierover zeer recent geïnformeerd in de
								brief over de bestuursakkoorden.
 
 
 
 
 Voortaan zal in de OCW-begroting, onder artikel 9 Arbeidsmarkt-
								en personeelsbeleid een overzichtstabel met betrekking tot alle
								lerarenintensiveringen worden opgenomen.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012–2013
 
 
 Vanaf de OCW-begroting 2015 wordt een overzichtstabel van alle
								lerarenintensiveringen opgenomen.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe dat in de OCW-begroting 2015 een nadere
								toelichting komt inzake de taakstelling uit Rutte I en Rutte II.
 
 
 Debat [29-10-2013] Wetgevingsoverleg Begrotingsonderzoek
 
 
 In de OCW-begroting 2015 wordt nadere informatie opgenomen over
								de taakstellingen uit Rutte I en Rutte II.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt geïnformeerd over uitvoering van de
								verplichting om in 2013 salarissen van bestuurders in de jaarverslagen op te
								nemen.
 
 
 Debat [20-2-2014] AO CAO VO-Bestuurders
 
 
 De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
								informeert de Tweede Kamer in december 2014 via de WNT-rapportage (Wet
								normering topinkomens) over het jaar 2013.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe dat de monitor inzake de bestuurders-cao's
								medio 2015 aan de Tweede Kamer wordt gestuurd. De reeds gemaakte evaluaties
								kunnen reeds aan de Kamer worden gestuurd.
 
 
 Debat [20-2-2014] AO CAO VO-Bestuurders
 
 
 De Tweede Kamer wordt in de tweede helft van 2014 geïnformeerd
								over de nulmeting van de monitor. Medio 2015 verschijnt de eerste jaarlijkse
								rapportage.
 
 
 
 
 Eind 2014 ontvangt de Tweede Kamer een rapportage over de
								oplossingen van de onvolkomenheden, zoals geconstateerd in de interimrapportage
								van de auditdienst. Tegelijkertijd ontvangt de Tweede Kamer een plan van aanpak
								voor de modernisering van het Vervangingsfonds en het Participatiefonds.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012--2013
 
 
 Eind 2014 ontvangt de Tweede Kamer een rapportage over de
								oplossingen van de onvolkomenheden, zoals geconstateerd in de interimrapportage
								van de auditdienst. Tegelijkertijd ontvangt de Tweede Kamer een plan van aanpak
								voor de modernisering van het Vervangingsfonds en het Participatiefonds.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 HOGER ONDERWIJS EN STUDIEFINANCIERING
 
 
 
 
 
 
 Op dit moment zijn nog geen concrete nieuwe
								arbeidsmarktrelevante hbo-masteropleidingen in de prioritaire gebieden ontstaan
								(nieuwe beleidsregel treedt inwerking op 1-11-2012). Dit zal na 1 november
								2012 op gang komen. De Tweede Kamer zal hierover worden geïnformeerd.
 
 
 Brief [14-11-2012] Antwoord op de Lijst van vragen inzake
								33 400 VIII Vaststelling
								OCW-begroting 2013
 
 
 De Eerste en Tweede Kamer zijn met de brief van 3 juli 2014
								over de nieuwe
								beleidsregel geïnformeerd. Op het toegezegde wordt verder expliciet
								ingegaan bij de realisatie van de prestatieafspraken in 2016.
 
 
 
 
 Vóór de zomer ontvangt de Tweede Kamer informatie van de
								Minister over het eerste overleg met andere lidstaten.
 
 
 Debat [16-1-2013] Wijziging Wet studiefinanciering 2000 i.v.m.
								het creëren van de mogelijkheid tot maximering van het gebruik meeneembare
								studiefinanciering (33 453)
 
 
 Het overleg met de lidstaten is nog niet afgerond. Dit is
								tijdens verschillende Algemene Overleggen door de Minister aangegeven. In de
								loop van 2014 zal de Kamer over deze ontwikkelingen nader worden
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 Een AMvB over flexibilisering van deeltijdstudies is in
								ontwikkeling en zal rond de zomer van 2013 aan de Tweede Kamer worden
								aangeboden.
 
 
 Brief [6-12-2012] Schriftelijke beantwoording vragen over
								begroting 2013 OCW
 
 
 
 Het
								advies van de commissie Rinnooy Kan is 12 maart 2014 aan de Minister
								aangeboden en is gelijktijdig naar de Tweede Kamer gestuurd. De beleidsreactie
								volgt vóór de OCW-begrotingsbehandeling van OCW in het najaar van 2014. Het
								streven is de contouren van de AMvB gelijktijdig met de beleidsreactie op het
								adviesrapport naar de Tweede Kamer te sturen.
 
 
 
 
 De Minister zal de Tweede Kamer vóór de
								OCW-begrotingsbehandeling schriftelijk informeren over de afstemming tussen
								onderwijsinstellingen en bedrijfsleven over gewenste
								Associate-degree-programma's in de regio.
 
 
 Debat [22-4-2013] WGO Kwaliteit in Verscheidenheid – 1e
								termijn
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het najaar van 2014 een brief over
								de Associate-degree-programma’s.
 
 
 
 
 De Minister zal de Tweede Kamer informeren over haar gesprek
								met de koepels van bekostigd en onbekostigd onderwijs over het clustergewijs
								visiteren.
 
 
 Debat [30-9-2013] Wetgevingsoverleg kwaliteitswaarborgen hoger
								onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer zal in september worden geïnformeerd met de
								begeleidende brief bij de voorhang van het accreditatiekader.
 
 
 
 
 Begin 2014 ontvangt de Tweede Kamer het wetsvoorstel sociaal
								leenstelsel bachelorfase (blz. 19).
 
 
 Brief [17-9-2013] OCW-begroting 2014 (37 500 VIII, nr.
								2)
 
 
 De Tweede Kamer is over het wetsvoorstel geïnformeerd met de
								brief van 28 mei 2014 inzake
								Hoofdlijnen
								Studievoorschot: naar een nieuw stelsel van studiefinanciering en een
								ambitieuze onderwijsagenda. Het wetsvoorstel wordt in september 2014 aan de
								Tweede Kamer aangeboden.
 
 
 
 
 De Minister zal bij het overleg met de NVAO over clustergewijze
								visitatie in het hbo ook de noodzaak van een korte doorlooptijd aan de orde
								stellen.
 
 
 Debat [30-9-2013] Wetgevingsoverleg kwaliteitswaarborgen hoger
								onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer zal in september worden geïnformeerd met de
								begeleidende brief bij de voorhang van het accreditatiekader.
 
 
 
 
 Inzake oprekking van het Europese hof van Justitie over
								mogelijkheden voor studenten die geen band hebben met Nederland om
								studiefinanciering te krijgen: de Tweede Kamer wordt in de loop van 2014 over
								deze ontwikkelingen nader geïnformeerd.
 
 
 Brief [30-10-2013] Schriftelijke beantwoording vragen over
								begroting 2014 OCW
 
 
 De Minister heeft voor en tijdens de zomer overleg gevoerd met
								buitenlandse collega's en de eurocommissaris. Naar aanleiding daarvan wordt de
								Tweede Kamer in de loop van 2014 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Commissie «Flexibel hoger onderwijs voor werkenden» zal
								naar verwachting voor het eind van het jaar advies uitbrengen. Begin 2014 zal
								de Tweede Kamer geïnformeerd worden over de maatregelen die de Minister naar
								aanleiding van dit advies zal nemen.
 
 
 Brief [30-10-2013] Schriftelijke beantwoording vragen over
								begroting 2014 OCW
 
 
 
 Het
								advies van de commissie Rinnooy Kan is op 12 maart 2014 aan de
								Minister aangeboden en is gelijktijdig naar de Tweede Kamer gestuurd (Kamerstuk
								31 288, nr.
								383). De beleidsreactie volgt vóór de OCW-begrotingsbehandeling van
								OCW in het najaar van 2014. Hierover is de Kamer geïnformeerd met de
								uitstelbrief van
								19 juni 2014.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe de Tweede Kamer dit voorjaar een nieuw
								voorstel sturen, namelijk een geïntegreerd voorstel waarin zij de masterfase
								integreert in het wetsvoorstel over de bachelorfase waar zij nu aan werkt. Dat
								wordt dus een integraal bachelor-mastervoorstel. Daarin worden ook
								vereenvoudigingen opgenomen, maar gehoord wat de Tweede Kamer daarover heeft
								gezegd, zullen die worden ingevoerd per 1 januari 2016 in plaats van
								1 januari 2015. In de systematiek verschuift dat ook. Een aantal dingen die
								hier ook gezegd zijn, zal de Minister bij de integrale verwerking daarvan
								meenemen.
 
 
 Debat [11-12-2013] 1e termijn wetsvoorstel Sociaal
								leenstelsel
 
 
 De Tweede Kamer is over het wetsvoorstel geïnformeerd met de
								brief van 28 mei 2014 inzake
								Hoofdlijnen
								Studievoorschot: naar een nieuw stelsel van studiefinanciering en een
								ambitieuze onderwijsagenda. Het wetsvoorstel is in september 2014 aan de Tweede
								Kamer aangeboden.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt medio 2014 een brief over
								macrodoelmatigheid in het hoger onderwijs, waarin ook aandacht zal worden
								besteed aan de brede bacheloropleidingen.
 
 
 Debat [30-9-2013] Wetgevingsoverleg kwaliteitswaarborgen hoger
								onderwijs (HO)
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt de brief over macrodoelmatigheid naar
								verwachting in november 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer zal naar verwachting medio 2014 worden
								geïnformeerd over zowel de herordening van het opleidingenaanbod als het
								traject om het aantal plaatsen aan de kunstopleidingen via strenge selectie te
								reduceren (blz. 60).
 
 
 Brief [17-9-2013] OCW-begroting 2014 (37 500 VIII, nr.
								2)
 
 
 De Vereniging Hogescholen brengt medio september 2014 een
								tweede voortgangsrapportage uit over de implementatie van het Sectorplan,
								waarin afspraken zijn gemaakt over de kwaliteitsversterking in het
								kunstonderwijs en reductie van de instroom bij bepaalde bacheloropleidingen. De
								Tweede Kamer wordt hierover voor het eind van 2014 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe dat een experiment met de honours tracks
								wordt aangehouden. Zij zal het niet sturen naar de Raad van State zolang er met
								de Tweede Kamer gesproken wordt over het sociaal leenstelsel. De Minister geeft
								aan dus eigenlijk hetzelfde te zullen doen als met de algemene
								collegegelddifferentiatie.
 
 
 Debat [11-12-2013] 1e termijn wetsvoorstel Sociaal
								leenstelsel
 
 
 Het ontwerpbesluit experiment collegegelddifferentiatie bij
								honours tracks is aangehouden. De Minister beraadt zich nog op dit experiment
								in het licht van het akkoord over het studievoorschot.
 
 
 
 
 De Minister zal verkennen of het nodig is om voor de groep
								studenten met meerjarige masters toch nog extra maatregelen te nemen via de
								studiefinanciering. De Tweede Kamer wordt te zijner tijd geïnformeerd over de
								uitkomst van die verkenning.
 
 
 Debat [5-6-2014] Debat over de invoering van een leenstelsel
								voor studenten
 
 
 De toezegging wordt betrokken bij het Wetsvoorstel
								studievoorschot.
 
 
 
 
 De Minister informeert de Tweede Kamer over het overleg dat zij
								gaat hebben met de banken, opdat de rente en het percentage van het inkomen dat
								afbetaald moet worden, lager wordt, alsmede het aangaan van een hypotheek
								waarbij de Minister aangeeft dat de Nederlandse Vereniging van Banken verwacht
								dat dit makkelijker wordt als gevolg van de voorgenomen wijzigingen.
 
 
 Debat [5-6-2014] Debat over de invoering van een leenstelsel
								voor studenten
 
 
 De toezegging wordt betrokken bij het Wetsvoorstel
								studievoorschot.
 
 
 
 
 De Minister stuurt het Wetsvoorstel inzake het sociaal
								leenstelsel na het zomerreces naar de Kamer. Dat zal om en nabij 2 september
								zijn.
 
 
 Debat [5-6-2014] Debat over de invoering van een leenstelsel
								voor studenten
 
 
 Het Wetsvoorstel studievoorschot wordt in september 2014 aan de
								Tweede Kamer aangeboden.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe dat de Tweede Kamer eind 2014 een
								wetsvoorstel kan verwachten inzake de wettelijke bescherming van de titel
								«universiteit».
 
 
 Debat [22-1-2014] Islam en imam opleidingen
 
 
 De verwachting is dat het Wetsvoorstel eind 2014 of begin 2015
								naar de Tweede Kamer wordt gezonden.
 
 
 
 
 In 2014 vindt een midtermreview plaats van de
								prestatieafspraken voor de periode 2013–2016 (blz. 60).
 
 
 Brief [17-9-2013] OCW-begroting 2014 (37 500 VIII, nr.
								2)
 
 
 De reviewcommissie heeft in de zomer van 2014 een midtermreview
								uitgevoerd. Over de uitkomsten wordt de Kamer via de stelselrapportage van de
								reviewcommissie geïnformeerd. De Tweede Kamer zal deze rapportage begin 2015
								ontvangen.
 
 
 
 
 Het wetsvoorstel OV Kaart -> Kortingskaart zal in 2014 aan
								de Tweede Kamer worden gestuurd (blz. 28).
 
 
 Brief [17-9-2013] OCW-begroting 2014 (37 500 VIII, nr.
								2)
 
 
 Dit zal onderdeel zijn van het Wetsvoorstel studievoorschot,
								dat in september 2014 aan de Tweede Kamer wordt aangeboden.
 
 
 
 
 De Minister informeert de Tweede Kamer over de uitkomsten van
								het overleg met SZW en BZK inzake de vraag naar de gevolgen wanneer gemeenten
								de verantwoordelijkheid krijgen over de bijstand en zij jongeren verplichten om
								te gaan studeren.
 
 
 Debat [5-6-2014] Debat over de invoering van een leenstelsel
								voor studenten
 
 
 De Minister informeert de Tweede Kamer over de uitkomsten van
								het overleg met SZW en BZK inzake de vraag naar de gevolgen wanneer gemeenten
								de verantwoordelijkheid krijgen over de bijstand en zij jongeren verplichten om
								te gaan studeren. Het is nog niet bekend wanneer dit overleg zal zijn
								afgerond.
 
 
 
 
 Eind 2015 ontvangt de Tweede Kamer
								een tussenrapportage met betrekking tot de uitwerking van de bestuurlijke
								afspraken tussen Inholland en het NVAO. Hierin wordt meegenomen:
 – of problemen met studenten in het afstudeertraject zijn opgelost;
 – stand van zaken met betrekking tot het onafhankelijk panel.
 
 
 Debat [10-4-2014] Accreditatie CE- en Mem opleiding van
								Inholland op 10 april 2014
 
 
 De Kamer ontvangt eind 2015 een tussenrapportage.
 
 
 
 
 Inzake experimenten open bestel hoger onderwijs: in 2015 zal
								een eindevaluatie aan de Tweede Kamer worden toegezonden.
 
 
 Brief [14-11-2012] Antwoord op de Lijst van vragen inzake
								33 400 VIII Vaststelling
								OCW-begroting 2013
 
 
 Het experiment en de monitoring lopen nog tot 2015. Vóór eind
								2015 zal een eindevaluatie aan de Tweede Kamer worden toegezonden.
 
 
 
 
 Het wetsartikel dat betrekking heeft op de
								aanwijzingsbevoegdheid wordt binnen drie jaar geëvalueerd.
 
 
 Debat [30-9-2013] Wetgevingsoverleg kwaliteitswaarborgen hoger
								onderwijs (HO)
 
 
 Na inwerkingtreding op 1 januari 2014 wordt na drie jaar het
								wetsartikel geëvalueerd (2017).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 INTERNATIONAAL BELEID
 
 
 
 
 
 
 Eind 2014 ontvangt de Tweede Kamer de brief over de voortgang
								van de gesprekken over hoe de informatievoorziening rond diplomaerkenning met
								de buurlanden te verbeteren. Hierin zal de Minister ook kijken wat de
								mogelijkheden zijn omtrent het feit dat vragen rondom diplomaerkenning niet op
								één plek zijn. Ook zal de Minister terugkomen op mogelijke internationale
								samenwerking op mbo-niveau via het kwaliteitstoezicht, hierbij zullen ook best
								practices worden meegenomen.
 
 
 Debat [25-6-2014] VSO OJCS-Raad op 20 en 21 mei 2014 (21 501-34, nr.
								227)
 
 
 Uiterlijk in december 2014 ontvangt de Tweede Kamer de brief
								over de voortgang van de gesprekken over hoe de informatievoorziening rond
								diplomaerkenning met de buurlanden te verbeteren.
 
 
 
 
 Zodra de uitslagen van de eerste herkansing van de examens van
								de Scholengemeenschap Bonaire bekend zijn, wordt de Tweede Kamer geïnformeerd
								over een mogelijke tweede herkansing, indien nodig.
 
 
 Debat [17-6-2014] Mondelinge vragen van het lid Van Laar over
								vwo examens Bonaire
 
 
 De Tweede Kamer wordt zo snel mogelijk na het bekend worden van
								alle examenuitslagen geïnformeerd over een mogelijke tweede herkansing. De
								uitslagen van de examens zijn sinds eind augustus 2014 bekend.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 JONGEREN, ONDERWIJS EN ZORG
 
 
 
 
 
 
 De Minister gaat aan de slag met een wetsvoorstel om BRON en
								UWV te koppelen.
 
 
 Debat [14-3-2012] Wijziging van onder meer de Wet op de
								expertisecentra in verband met de kwaliteit van het speciaal en voortgezet
								speciaal onderwijs (32 812)
 
 
 De Inspectie van het Onderwijs rapporteert in het
								Onderwijsverslag dat in april 2014 is verschenen al uitstroomgegevens en
								uitstroombestemming van leerlingen in het voortgezet speciaal onderwijs.
 
 
 
 
 Inzake de continuïteit van de arbeidsparticipatie van
								leerlingen uit het speciaal onderwijs: de Minister zal een themaonderzoek door
								de Inspectie van het Onderwijs laten verrichten.
 
 
 Debat [14-3-2012] Wijziging van onder meer de Wet op de
								expertisecentra in verband met de kwaliteit van het speciaal en voortgezet
								speciaal onderwijs (32 812)
 
 
 De Inspectie van het Onderwijs rapporteert in het
								Onderwijsverslag dat in april 2014 is verschenen al uitstroomgegevens en
								uitstroombestemming van leerlingen in het voortgezet speciaal onderwijs.
 
 
 
 
 Het wetsvoorstel dat regelt dat ouders instemmingsrecht krijgen
								op het zorgdeel van het ondersteuningsplan komt in de eerste helft van 2014
								naar de Tweede Kamer.
 
 
 Debat [18-12-2013] Passend onderwijs
 
 
 Het wetsvoorstel is voor internetconsultatie aangeboden van
								10 juli tot 10 september 2014.
 
 
 
 
 De evaluatie van deze wet zal plaatsvinden in het kader van het
								Onderwijsverslag 2015.
 
 
 Debat [14-3-2012] Wijziging van onder meer de Wet op de
								expertisecentra in verband met de kwaliteit van het speciaal en voortgezet
								speciaal onderwijs (32 812)
 
 
 De bevindingen van de evaluatie worden meegenomen in het
								Onderwijsverslag van 2015, dat zal worden gepubliceerd in april 2016.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris ontvangt in augustus het onderzoek inzake
								de cijfers van thuiszitters en zal de Tweede Kamer hierover informeren.
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 De Staatssecretaris heeft in augustus 2014 het onderzoek inzake
								de cijfers van thuiszitters ontvangen. De Tweede Kamer wordt hierover in
								september 2014 geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer zal in het najaar per brief worden
								geïnformeerd over onder andere het gesprek inzake onderwijs aan leerlingen met
								diabetes.
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer zal in het najaar van 2014 per brief worden
								geïnformeerd over onder andere het gesprek inzake onderwijs aan leerlingen met
								diabetes.
 
 
 
 
 Na één jaar ontvangt de Tweede Kamer een evaluatie inzake de
								invoering van passend onderwijs (bureaucratietoets).
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 Kort na augustus 2015 ontvangt de Tweede Kamer een evaluatie
								inzake de invoering van passend onderwijs (bureaucratietoets).
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt een themaonderzoek over
								hoogbegaafdheid in passend onderwijs naast de aandacht hiervoor in de reguliere
								voortgangsrapportages passend onderwijs.
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer wordt op een later moment geïnformeerd over de
								uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 Na het zomerreces ontvangt de Tweede Kamer een brief over de
								indicatiestelling in cluster 1 en 2.
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het najaar van 2014 een brief over
								de indicatiestelling in cluster 1 en 2.
 
 
 
 
 Inzake meervoudig gehandicapte leerlingen en het overleg met
								VWS: mocht het wenselijk zijn dan ontvangt de Tweede Kamer eerder informatie
								dan in de eerstvolgende voortgangsrapportage passend onderwijs.
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 Mocht het wenselijk zijn, dan ontvangt de Tweede Kamer eerder
								informatie dan in de eerstvolgende voortgangsrapportage passend onderwijs.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar geïnformeerd over de
								uitkomsten van het gesprek met Ingrado.
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014 geïnformeerd over
								de uitkomsten van het gesprek met Ingrado.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt geïnformeerd over zeggenschap voor
								ouders in het reguliere onderwijs inzake ambulante begeleiding vanuit cluster 1
								en 2.
 
 
 Debat [3-7-2014] Passend Onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer wordt op een later moment geïnformeerd over de
								uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE KENNIS
 
 
 
 
 
 
 Na de zomer 2014 ontvangt de Tweede Kamer de analyse van de
								knelpunten van digitalisering in het onderwijs. Hierbij zullen concrete doelen
								benoemd worden en welke stappen exact genomen worden om de schaalsprong te
								maken.
 
 
 Debat [11-6-2014] Onderwijs en digitalisering
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014 geïnformeerd over
								knelpunten van de digitalisering in het onderwijs.
 
 
 
 
 In het kader van actieprogramma «onderwijs bewijs» zijn
								meerdere onderzoeken uitgezet naar effectieve en efficiente
								onderwijsverbindingen tussen onderwijsveld en wetenschappelijk onderzoek
								(p.36).
 
 
 Debat [21-9-2011] Algemene Politieke Beschouwingen
 
 
 Na afloop van het actieprogramma Onderwijs Bewijs, in de loop
								van 2016, zal de Tweede Kamer via een verslag geïnformeerd worden.
 
 
 
 
 Rond de zomer 2014 komt de Staatssecretaris met een brief over
								hoe en op welke manier het curriculum kan worden herzien met betrekking tot
								digitaal onderwijs. Hierin zal ook het vmbo worden meegenomen.
 
 
 Debat [11-6-2014] Onderwijs en digitalisering
 
 
 Uiterlijk in het najaar van 2014 wordt de Tweede Kamer hier
								nader over geïnformeerd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS
 
 
 
 
 
 
 Als de Minister in juli 2012 het inspectie onderzoek van het
								Arcus College te Heerlen ontvangt, zal zij de Tweede Kamer hierover
								informeren.
 
 
 Debat [31-5-2012] Debat over onderwijshuisvesting (inclusief
								problematiek nieuwbouw ROC Heerlen)
 
 
 Er hebben zich tot op heden geen nieuwe problemen
								voorgedaan.
 
 
 
 
 Als de Staatssecretaris constateert dat er meer problemen zijn
								dan de vier genoemde problemen bij de financiële tekorten van
								mbo-instellingen, zal zij de Kamer daarover informeren.
 
 
 Debat [4-3-2009] Verzamel algemeen overleg over het middelbaar
								beroepsonderwijs (mbo)
 
 
 Op het moment dat de Minister meer problemen constateert, wordt
								de Tweede Kamer daarover geïnformeerd.
 
 
 
 
 De volgende evaluatie van de Regeling stagebox beroepsonderwijs
								over de periode 2010–2012 vindt in 2013 plaats.
 
 
 Brief [14-11-2012] Antwoord op de Lijst van vragen inzake
								33 400 VIII Vaststelling
								OCW-begroting 2013
 
 
 De regeling stagebox is eerder reeds geëvalueerd (de evaluatie van de
								innovatiebox- en stageboxregeling is op 4 oktober 2010 naar de Tweede
								Kamer gezonden). Mede op basis van deze evaluatie is besloten dat verschillende
								regelingen samengevoegd zouden worden. Dit wordt nu uitgewerkt in de
								kwaliteitsafspraken. Een van de doelen van de kwaliteitsafspraken is het
								verbeteren van de begeleiding van stagiaires door de mbo-instelling.
 Daarnaast zijn er twee nieuwe regelingen die moeten stimuleren dat het
								bedrijfsleven betrokken is bij het middelbaar beroepsonderwijs zodat er onder
								andere voldoende stages beschikbaar zijn. De subsidieregeling praktijkleren
								heeft tot doel het stimuleren van werkgevers tot het bieden van
								praktijkleerplaatsen en werkleerplaatsen. De regeling wordt jaarlijks
								gemonitord: ieder studiejaar wordt de besteding van het budget geanalyseerd, op
								basis van de subsidieaanvragen, de toekenningen en ontwikkeling van de
								aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt. Voor 1 januari 2019 zal een evaluatie van
								de regeling plaatsvinden. Met de subsidieregeling «Regionaal investeringsfonds
								mbo» stelt het Ministerie van OCW tussen 2014 tot en met 2017, 100 miljoen
								euro subsidie beschikbaar voor duurzame publiek-private samenwerking (pps) in
								het beroepsonderwijs. Hiermee wordt de betrokkenheid van het bedrijfsleven
								vergroot en dit moet ook een effect hebben op het aantal beschikbare
								stageplekken voor studenten. Uiterlijk in 2016 wordt de regeling
								geëvalueerd.
 
 
 
 
 Bij een eerstvolgende gelegenheid ontvangt de Tweede Kamer een
								tijdpad van de evaluatie van het beleid inzake laaggeletterdheid en de
								aanjaagfunctie van enkele instellingen.
 
 
 Debat [27-6-2013] Invulling van de subsidietaakstelling
								onderwijs en onderzoek
 
 
 Er zijn gesprekken gevoerd met ETV, Steunpunt VE en Stichting
								Lezen en Schrijven. De Tweede Kamer wordt eind 2014 nader geïnformeerd over de
								uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 De Minister zal met de betrokkenen, de instellingen en de
								Inspectie van het Onderwijs overleggen of de voorlichting aan mbo-studenten
								over de klachtenbehandeling en de -loketten kan worden verbeterd.
 
 
 Debat [31-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 
 Overleg met JOB, MBO-Raad en NRTO wordt vervolgd over de
								actualisatie van het servicedocument klachtenbehandeling, checklist,
								studentenraden en klachtenprocedure NRTO. De ombudslijn wordt verlengd tot
								september 2016 en de wettelijke klachtenregeling is in voorbereiding.
 
 
 
 
 Inzake de netwerkschool: een tussenrapportage is voorzien eind
								2013, begin 2014.
 
 
 Brief [14-11-2012] Antwoord op de Lijst van vragen inzake
								33 400 VIII Vaststelling
								OCW-begroting 2013
 
 
 In het voorjaar van 2014 heeft OCW het Voortgangsrapport
								ontvangen. De eindrapportage (onderzoek) verwacht OCW in het voorjaar van 2015.
								Daarna zal de Kamer worden geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe eventueel andere delegering van taken
								richting de Stichting Beroepsonderwijs Bedrijfsleven voor te leggen aan de
								Tweede Kamer.
 
 
 Debat [26-4-2011] Actieplan MBO
 
 
 Het wetsvoorstel waarin de wettelijke taken van SBB worden
								geregeld, ligt bij de Raad van State. Vóór 1 december 2014 wordt aan de
								toezegging uitvoering gegeven.
 
 
 
 
 Na afloop van ieder schooljaar, uiterlijk medio december,
								ontvangt de Tweede Kamer een monitorrapportage van de subsidieregeling
								praktijkleren (vraag 157).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 De opzet voor de monitor wordt aan de uitvoerder, AGNL,
								voorgelegd en die verwerkt het in diens offerteaanvraag voor de uitvoering van
								de regeling in 2014. Na afloop van schooljaar 2013–2014 worden de data
								geanalyseerd. De uitkomsten van de analyse worden uiterlijk medio december 2014
								in een rapportage aan de Tweede Kamer gezonden.
 
 
 
 
 Het brede evaluatieonderzoek betreffende vsv (door een extern
								onderzoeksbureau) is in het voorjaar van 2012 gestart en wordt naar verwachting
								eind 2014 afgerond.
 
 
 Brief [14-11-2012] Antwoord op de Lijst van vragen inzake
								33 400 VIII Vaststelling
								OCW-begroting 2013
 
 
 Om het inzicht in de relaties tussen beleid, ingezette middelen
								en instrumenten te vergroten, wordt in de huidige convenantperiode
								(2012–2015) het vsv-beleid gemonitord en geëvalueerd. Dit evaluatieonderzoek
								onder instellingen, gemeenten en RMC-regio's loopt nog. Onlangs is het
								jaarrapport over 2013 gepubliceerd. Het jaarrapport is te vinden op de website
								van Panteia: http://panteia.nl (klik op «Over Panteia» –
								«Projecten-en-publicaties» – «Overzicht-publicaties»
								-«Monitoring-en-evaluatie-vsv-(jaarrapport-2013)».
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt voor het eind van het jaar de
								verkenning over het behoud van landelijke vakinstellingen.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012–2013
 
 
 In de brief aan de Tweede Kamer over
								Ruim baan voor
								vakmanschap (d.d. 2 juni 2014) is opgenomen, dat de Minister
								overweegt een nieuwe vakinstelling voor kleinschalig, uniek vakmanschap aan te
								wijzen. Hiervoor zal nog in 2014 een verkenning worden gedaan naar de
								(financiële) haalbaarheid van en het draagvlak voor een dergelijke
								vakinstelling.
 
 
 
 
 Het Actieplan Laaggeletterdheid wordt in 2014 geëvalueerd.
								Deze evaluatie zal in het voorjaar van 2015 gereed zijn. In deze evaluatie
								wordt tevens de landelijke ondersteuning meegenomen. Ook de pilots worden
								geëvalueerd.
 
 
 Brief [30-10-2013] Schriftelijke beantwoording vragen over
								begroting 2014 OCW
 
 
 Het Actieplan Laaggeletterdheid wordt in 2014 geëvalueerd.
								Deze evaluatie zal in het voorjaar van 2015 gereed zijn. In deze evaluatie
								wordt tevens de landelijke ondersteuning meegenomen. Ook de pilots worden
								geëvalueerd.
 
 
 
 
 De eindrapportage van het experiment De Netwerkschool
								verschijnt naar verwachting in het voorjaar van 2015 (vraag 162).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 De eindrapportage (onderzoek) wordt verwacht in het voorjaar
								van 2015. Daarna zal de Tweede Kamer worden geïnformeerd.
 
 
 
 
 Het experimenteel onderzoek naar de effectiviteit van
								vsv-maatregelen door het Centraal Planbureau start in 2013 en wordt in 2015
								afgerond.
 
 
 Brief [14-11-2012] Antwoord op de Lijst van vragen inzake
								33 400 VIII Vaststelling
								OCW-begroting 2013
 
 
 Het experimenteel onderzoek naar de effectiviteit van
								vsv-maatregelen door het Centraal Planbureau is gestart in 2013. Het onderzoek
								wordt in 2016 afgerond; de eerdere planning om het in 2015 af te ronden blijkt
								niet haalbaar.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt actief op de hoogte gehouden van de
								implementatie van het wetsvoorstel. In zijn algemeenheid wordt de Tweede Kamer,
								als het relevant is, geïnformeerd over datgene wat bij roc's en gemeenten op
								dit terrein gebeurt en wat de consequenties van de implementatie van dit
								wetsvoorstel zullen zijn.
 
 
 Debat [12-6-2014] Wetsvoorstel Educatie Wijziging van onder
								meer de Wet participatiebudget en de Wet educatie en beroepsonderwijs inzake
								het invoeren van een specifieke uitkering educatie en het vervallen van de
								verplichte besteding van educatiemiddelen bij regionale opleidingencentra
								(33 911)
 
 
 De wet inzake het invoeren van een specifieke uitkering
								educatie en het vervallen verplichte besteding is op 12 juni 2014 aangenomen
								door de Tweede Kamer. Op 8 juli 2014 is het wetsvoorstel aanvaard door de
								Eerste Kamer. Het wetsvoorstel treedt in werking per 1 januari 2015.
 
 
 
 
 In 2015 wordt de Tweede Kamer geïnformeerd over de
								vervolgresultaten van de vsv-aanpak en de meest succesvolle instrumenten.
 
 
 Debat [3-4-2014] Vroegtijdig schoolverlaten en
								kwalificatieplicht
 
 
 Het experimenteel onderzoek naar de effectiviteit van
								vsv-maatregelen door het CPB start in 2013 en wordt in 2016 afgerond.
 
 
 
 
 In mei 2014 ontvangt de Tweede Kamer
								tevens een plan van aanpak over de overgang van vmbo naar mbo, met daarbij
								aandacht voor:
 – onderwijsraad advies Kwetsbare jongeren en de G32
								brief;
 – negatief bindend studieadvies voor entreeopleidingen.
 
 
 Debat [3-4-2014] Vroegtijdig schoolverlaten en
								kwalificatieplicht
 
 
 In de brief
								«Ruim baan voor
								vakmanschap: een toekomstgericht mbo» (verzonden naar de Tweede Kamer
								op 2 juni 2014) is aangegeven dat najaar 2014 een plan van aanpak volgt voor
								onderwijs aan jongeren in een kwetsbare positie. Dit in tegenstelling tot de
								eerdere aankondiging dat het plan van aanpak dit voorjaar naar de Kamer
								gestuurd zou worden. De uitwerking van de oplossingen vergt meer tijd dan was
								voorzien.
 
 
 
 
 Inzake motie van het lid Jadnanansingh (Kamerstuk
								31 524, nr.
								198): mocht de motie worden aangenomen, dan wil de Minister haar
								betrekken bij de brief die de Tweede Kamer in juni 2014 zal krijgen naar
								aanleiding van het advies van de Onderwijsraad over overgangen in het
								onderwijs. Dat is eigenlijk het moment om meer structureel met elkaar te
								spreken over de overgang van vmbo naar mbo. Vaste VM2-trajecten zullen daar ook
								een plek in krijgen. Wij zullen dan ook nagaan hoe wij tegemoet kunnen komen
								aan de strekking van deze motie, namelijk zo min mogelijk belemmeringen in
								onderwijstijd en toezichts- en waarderingskader bij doorlopende
								leerlijnen.
 
 
 Debat [10-4-2014] VAO Macrodoelmatigheid en
								Kwalificatiedossiers
 
 
 De uitwerking van de motie en de toezegging zal worden
								betrokken bij de uitwerking van de experimenten doorlopende leerlijnen vmbo-mbo
								die zijn aangekondigd in zowel de brief
								«Ruim baan voor
								vakmanschap: een toekomstgericht mbo» (d.d. 2 juni 2014) als in de
								beleidsreactie op advies van de Onderwijsraad «Overgangen in het onderwijs»
								van 15 juli 2014, Kamerstuk
								2014Z13441. Bij de uitwerking van de experimenten zal
								gestreefd worden naar zo min mogelijk belemmeringen in onderwijstijd en
								toezichts- en waarderingskader bij doorlopende leerlijnen, zodanig dat deze
								geen beletsel meer vormen voor een onderwijsinstelling bij het opzetten van
								doorlopende leerlijnen vmbo-mbo.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt te zijner tijd geïnformeerd over de
								mogelijkheden voor één loket, met betrekking tot onderwijstoezicht, voor
								vmbo-mbo samenwerking.
 
 
 Debat [3-4-2014] Vroegtijdig schoolverlaten en
								kwalificatieplicht
 
 
 Er wordt bezien hoe de samenwerking tussen vmbo en mbo kan
								worden bevorderd. Met de Inspectie van het Onderwijs wordt besproken welke
								mogelijkheden er zijn voor een samenwerking in het toezicht voor vmbo en mbo,
								en in het bijzonder de experimenten doorlopende leerlijnen vmbo-mbo.
 
 
 
 
 MEDIA EN CREATIEVE INDUSTRIE
 
 
 
 
 
 
 In de beleidsreactie op de volgende evaluatie zal de
								Staatssecretaris meenemen: e-books; internet; ontwikkelingen binnen de
								boekensector; het wetenschappelijke boek en aspecten van in Nederlands
								vertaalde bestsellers.
 
 
 Debat [8-12-2011] Wetsvoorstel vaste boekenprijs
 
 
 De beleidsreactie over de vaste boekenprijs gaat na het
								zomerreces van 2014 naar de Tweede Kamer. Verwacht wordt dat de Tweede Kamer
								begin oktober 2014 wordt geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister zal met de Minister van Binnenlandse Zaken en
								Koninkrijksrelaties en de Minister van Wonen en Rijksdienst bespreken hoe de
								Tweede Kamer het best op de hoogte kan worden gehouden van de voortgang van en
								de risico's bij digitalisering in het archiefbeheer van
								overheidsinstanties.
 
 
 Debat [29-1-2014] Archiefbeheer
 
 
 De Minister neemt deze toezegging mee in het driehoeksoverleg
								met de Ministers van Wonen en Rijksdienst en Binnenlandse Zaken en
								Koninkrijksrelaties rond de thema's open overheid en openbaarheid, dat in de
								loop van dit jaar verder vorm en inhoud zal krijgen. Mede aan de hand van de
								hierin gemaakte afspraken zal de Tweede Kamer verder over dit onderwerp worden
								geïnformeerd, hetgeen het najaar van 2014 is te verwachten.
 
 
 
 
 Bij de kabinetsreactie op het initiatief-wetsvoorstel van D66
								over Open overheid zal worden meegenomen: de relatie met de Archiefregeling,
								het informatieregister en de rol voor het Nationaal Register, de reikwijdte van
								de wet, de kosten van het informatieregister en de bevoegdheden van de
								informatiecommissaris.
 
 
 Debat [29-1-2014] Archiefbeheer
 
 
 De Minister neemt deze toezegging mee in het driehoeksoverleg
								met de Ministers van Wonen en Rijksdienst en Binnenlandse Zaken en
								Koninkrijksrelaties rond de thema's open overheid en openbaarheid, dat in de
								loop van dit jaar verder vorm en inhoud zal krijgen. Mede aan de hand van de
								hierin gemaakte afspraken zal de Tweede Kamer verder over dit onderwerp worden
								geïnformeerd, hetgeen het najaar van 2014 is te verwachten.
 
 
 
 
 Betreffende het a la carte menu: de Staatssecretaris zal de
								vraag expliciet voorleggen aan de koepel van distributeurs: als dit tot
								uikomsten leidt dan zal de Tweede Kamer hierover geïnformeerd worden.
 
 
 Debat [26-6-2013] Toekomstverkenning publieke omroep
 
 
 De gesprekken tussen de Staatssecretaris en de
								koepeldistributeurs zijn nog gaande. De Tweede Kamer wordt in het najaar van
								2014 geïnformeerd.
 
 
 
 
 Begin 2014 ontvangt de Tweede Kamer een advies van de Raad voor
								Cultuur over de brede verkenning en een beleidsreactie daarop.
 
 
 Debat [16-4-2013] Hoofdlijnen Media-onderwerpen
 
 
 De beleidsreactie op het advies van de Raad voor Cultuur wordt
								in het najaar van 2014 naar de Tweede Kamer verstuurd.
 
 
 
 
 Begin 2014 ontvangt de Tweede Kamer een rapport van de Raad van
								Cultuur over een toekomstverkenning inzake de keuzes die de publieke omroep
								moet maken om zijn maatschappelijke functie in de toekomst veilig te stellen
								(blz. 21).
 
 
 Brief [17-9-2013] OCW-begroting 2014 (37 500 VIII, nr.
								2)
 
 
 De beleidsreactie op het advies van de Raad voor Cultuur wordt
								in het najaar van 2014 naar de Tweede Kamer verstuurd.
 
 
 
 
 In het voorjaar van 2014 ontvangt de Tweede Kamer de
								beleidsreactie van de Staatssecretaris op het advies van de Raad voor Cultuur
								over de toekomstverkenning publieke mediabestel (vraag 312).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 De beleidsreactie op het advies van de Raad voor Cultuur wordt
								in het najaar van 2014 naar de Tweede Kamer verstuurd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het voorjaar van 2014 een plan van
								aanpak inzake reclame-inkomsten, opgesteld door NPO + STER (n.a.v. de motie
								Huizing/Van Dam). De Staatssecretaris zal hierbij ook een geactualiseerde
								raming van de STER-inkomsten voegen.
 
 
 Debat [25-11-2013] Wetgevingsoverleg Media
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 geïnformeerd over de
								uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het voorjaar van 2014 de eerder
								toegezegde toekomstvisie op het omroepbestel.
 
 
 Debat [25-11-2013] Wetgevingsoverleg Media
 
 
 De beleidsreactie op het advies van de Raad voor Cultuur wordt
								in het najaar van 2014 naar de Tweede Kamer verstuurd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zegt toe de wet twee jaar na
								inwerkingtreding van de wet te evalueren, mede om de diversiteit in het
								media-aanbod te waarborgen.
 
 
 Debat [25-6-2013] Mediawet (33 426) «Wijziging Mediawet 2008 in verband met
								de verspreiding van televisie- en radio programmakanalen door middel van
								omroepnetwerken en omroepzenders en de vaststelling van de minimale omvang van
								het standaardpakket televisie- en radioprogrammakanalen»
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor het verstrijken van de einddatum
								geïnformeerd over de uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 ONDERZOEK EN WETENSCHAPSBELEID
 
 
 
 
 
 
 Voor het eind van het jaar ontvangt de Tweede Kamer de
								voorstellen voor het sectorplan sociale wetenschappen en een visie op
								geesteswetenschappen.
 
 
 Debat [18-4-2013] Wetenschapsbeleid
 
 
 Op 2 september 2013 heeft de Minister de VSNU verzocht te
								komen met een voorstel voor het opstellen van een sectorplan of
								deelsectorplannen voor de sociale wetenschappen. De VSNU is in overleg getreden
								met het Disciplineoverleg Sociale Wetenschappen (DSW) en overeengekomen een
								Commissie Sectorplan Sociale Wetenschappen in te stellen. Deze commissie, die
								in januari 2014 van start is gegaan onder leiding van Paul Schnabel, zal een
								analyse maken van sterke en zwakke aspecten in de sector. In het najaar van
								2014 zal de Commissie een rapport uitbrengen.
 
 
 
 
 PRIMAIR ONDERWIJS
 
 
 
 
 
 
 De Minister zegt toe dat een reactie op het cijfermatig
								overzicht over de ontwikkeling van de werkgelegenheid in het onderwijs (van
								Stamos, juli 2013), onderdeel mbo, wordt meegenomen in een van de volgende
								brieven over het mbo.
 
 
 Debat [12-3-2014] Algemeen overleg mbo kwalificatiedossiers
								gecombineerd met Macrodoelmatigheid in het MBO
 
 
 De reactie komt terug in de brief over de
								onderwijsarbeidsmarkt, die naar verwachting in het najaar van 2014 naar de
								Tweede Kamer wordt gestuurd.
 
 
 
 
 Bij de herziening van het toezichtskader van de Inspectie van
								het Onderwijs zal de Staatssecretaris nagaan hoe in de nieuwe wet de eindtoets
								en de diagnostische toets uitpakken, en of het principe van toegevoegde waarde
								dan nog nodig is.
 
 
 Debat [31-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW
 
 
 Deze pilots worden in 2014 en 2015 mede benut voor de verdere
								vormgeving van het gedifferentieerd inspectietoezicht. Dit alles mondt uit in
								de vaststelling van een herzien toezichtkader van de inspectie per 01 augustus
								2016 (zie brief «Toezicht in transitie» d.d. 28 maart 2014).
 
 
 
 
 De Staatssecretaris komt voor de zomer van 2014 met de
								resultaten van de herbeoordeling van de breedte van het curriculum.
 
 
 Debat [23-1-2014] Toptalent in het funderend onderwijs
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 per brief
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het voorjaar van 2014 geïnformeerd
								over de manier waarop de Staatssecretaris voorschoolse educatie binnen de
								school wil organiseren, zodat kinderen met een risico op taalachterstand niet
								thuis komen te zitten (vraag 25).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 De evaluatie van de Wet Oké wordt in het najaar van 2014
								verwacht. Daarna wordt de Tweede Kamer over de evaluatie en over de uitvoering
								van de toezegging geïnformeerd.
 
 
 
 
 In het voorjaar van 2014 ontvangt de Tweede Kamer de uitkomsten
								van gesprekken van de Staatssecretarismet de Algemene Rekenkamer over de
								mogelijkheden van open data ten behoeve van het inzichtelijk maken van de
								bekostiging van het primair onderwijs. Deze open data zouden in de plaats
								kunnen komen van de eerder toegezegde financiële monitor. Ook de mogelijkheid
								van open personele data wordt hierbij meegenomen.
 
 
 Debat [4-9-2013] Financiën Primair Onderwijs (Rekenkamer)
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in het najaar van 2014 een brief met
								informatie over de uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 Eind 2013 ontvangt de Tweede Kamer de tweede helft van het
								beleidsvoorstel Engels in het primair onderwijs (blz. 14).
 
 
 Brief [17-9-2013] OCW-begroting 2014 (37 500 VIII, nr.
								2)
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in september 2014 een brief met
								informatie over de uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 Inzake de informatieplicht, advies en instemming betreffende de
								klassengrootte: het is alleen de vraag of die niet al goed is geborgd in het
								nieuwe wetsvoorstel en of dat daarom nog aanpassing behoeft. Als dat het geval
								is, wil de Staatssecretaris dat uiteraard doen voordat het voorstel naar de
								Raad van State gaat.
 
 
 Debat [2-4-2014] Klassengrootte
 
 
 In de brief over de ontwikkeling van de groepsgrootte zal de
								Staatssecretaris de Tweede Kamer informeren over zijn besluit naar aanleiding
								van de toezegging. De Tweede Kamer ontvangt de brief naar verwachting in
								december 2014.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt medio 2014 het tweede deel van het
								plan van aanpak Engels in het basisonderwijs. Hierin zal ook aandacht worden
								besteed aan de verschillen die ontstaan tussen de leerlingen als gevolg van
								tweetalig basisonderwijs.
 
 
 Debat [12-12-2013] Internationalisering in het onderwijs (vice
								versa)
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt in september 2014 een brief met
								informatie over de uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris streeft ernaar zo snel mogelijk criteria te
								ontwikkelen zodat toegevoegde waarde in het onderwijs kan worden vastgesteld,
								en de Cito-score als streefcijfer uit de begroting geschrapt kan worden.
 
 
 Debat [30-10-2013] Begrotingsbehandeling OCW Eerste dag op
								30 oktober, tweede dag op 31 oktober
 
 
 De ontwikkeling van de maat voor toegevoegde waarde is complex
								en vergt nader wetenschappelijk onderzoek, zoals aangegeven in de brief
								«Nut en waarde van
								toetsing in het funderend onderwijs» d.d. 13 juni 2014.
 
 
 
 
 Na de zomer ontvangt de Tweede Kamer een brief met uitleg over
								de fiscale wet- en regelgeving; de kaders en achtergronden van de Europese wet
								en regelgeving en welke ruimte er in zit voor de instellingen.
 
 
 Debat [21-5-2014] VSO Monitor Flexibilisering onderwijstijd en
								monitor 5-gelijkedagenmodel (31 289, nr. 175)
 
 
 De Tweede Kamer wordt naar verwachting eind september of begin
								oktober 2014 per brief geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer zal worden geïnformeerd over het onderzoek
								naar onderwijstijd waarin vanuit een drieslag (ouders, leraren en leerlingen)
								onderwijstijd wordt beoordeeld en waarin de invloed van verschillende
								onderwijstijdmodellen op de kwaliteit van onderwijs wordt uitgewerkt. Ook zal
								onderzocht worden wat bekend is van onderzoeken in het buitenland.
 
 
 Debat [21-5-2014] VSO Monitor Flexibilisering onderwijstijd en
								monitor 5-gelijkedagenmodel (31 289, nr. 175)
 
 
 De Tweede Kamer wordt naar verwachting eind september of begin
								oktober 2014 over het onderzoek geïnformeerd.
 
 
 
 
 Naar aanleiding van de vraag van het lid Straus om naar de
								begrippen «school», «groep» en klas» te kijken in het kader van de
								stofkamoperatie: de Staatssecretaris wil dat doen en hij zal vervolgens
								terugkomen met wat dat heeft opgeleverd.
 
 
 Debat [2-4-2014] Klassengrootte
 
 
 De Tweede Kamer wordt naar verwachting in het najaar van 2014
								over de uitvoering van de toezegging geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zegt toe dat hij voor het eind van 2014 de
								Tweede Kamer zal voorzien van een overzicht van de voorwaarden waaronder een
								recht op doordecentralisatie kan plaatsvinden, met alle voor- en nadelen.
								Aandachtspunten in het debat waren: overgangsrecht; vereveningscoöperatie en
								schatkistbankieren.
 
 
 Debat [12-2-2014] Wetsvoorstel Onderwijshuisvesting
 
 
 De Tweede Kamer wordt naar verwachting eind december 2014 over
								de uitvoering van de toezegging geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zal, op basis van het Capgemini-rapport –
								dat nu voor de eerste keer is verschenen – nagaan of we dat periodiek kunnen
								herhalen, zodat je ziet of er ontwikkelingen naar boven of beneden zijn
								doorgemaakt.
 
 
 Debat [2-4-2014] Klassengrootte
 
 
 De Tweede Kamer wordt naar verwachting eind december 2014 over
								de uitvoering van de toezegging geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister zegt toe dat bij de evaluatie van de wet op de
								samenwerkingsscholen over vijf jaar, indien dat tijdstip anders is hoort de
								Tweede Kamer dat nog, het functioneren van de opheffingsnorm wordt
								meegenomen.
 
 
 Debat [15-6-2011] Onderzoek naar de relatie tussen financiële
								prikkels, fusies en schaalgrootte in het onderwijs
 
 
 Op 30 juni 2014 is in de Tweede Kamer uitgebreid gesproken
								over de werking van artikel 17d samenwerkingsschool in het primair onderwijs.
								De afgesproken verruimingen van de mogelijkheden om een samenwerkingsschool te
								vormen, worden ter hand genomen.
 
 
 
 
 Het advies «Right to challenge» van het Nederland Centrum
								voor Onderwijsrecht, wordt betrokken bij de eerstvolgende
								voortgangsrapportage.
 
 
 Debat [30-6-2014] Notaoverleg Initiatiefnota Ypma + Krimp
								Samenwerkingsscholen en notaoverleg Art. 23 Grondwet
 
 
 De Tweede Kamer wordt in de eerstvolgende voortgangsrapportage
								geïnformeerd over de uitvoering van de toezegging. De rapportage verschijnt in
								het voorjaar van 2015.
 
 
 
 
 Na de zomer ontvangt de Tweede Kamer een brief met de opties en
								de voor- en nadelen van het starten van een nevenvestiging in een ander
								RPO-gebied.
 
 
 Debat [30-6-2014] Notaoverleg Initiatiefnota Ypma + Krimp
								Samenwerkingsscholen en notaoverleg Art. 23 Grondwet
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt de brief in het najaar van 2014.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zal de Tweede Kamer in het najaar
								informeren over de mogelijkheden van de verruiming van de 50%-regel.
 
 
 Debat [30-6-2014] Notaoverleg Initiatiefnota Ypma + Krimp
								Samenwerkingsscholen en notaoverleg Art. 23 Grondwet
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014 geïnformeerd over
								de mogelijkheden van de verruiming van de 50%-regel.
 
 
 
 
 Het Wetsvoorstel inzake samenwerkingsscholen ontvangt de Tweede
								Kamer rond de zomer van 2015.
 
 
 Debat [30-6-2014] Notaoverleg Initiatiefnota Ypma + Krimp
								Samenwerkingsscholen en notaoverleg Art. 23 Grondwet
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt het Wetsvoorstel inzake
								samenwerkingsscholen rond de zomer van 2015.
 
 
 
 
 Het Wetsvoorstel inzake krimp ontvangt de Tweede Kamer in het
								tweede kwartaal van 2015.
 
 
 Debat [30-6-2014] Notaoverleg Initiatiefnota Ypma + Krimp
								Samenwerkingsscholen en notaoverleg Art. 23 Grondwet
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt het Wetsvoorstel inzake krimp in het
								tweede kwartaal van 2015
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VOORTGEZET ONDERWIJS
 
 
 
 
 
 
 Over een jaar volgt de tussenrapportage over de rekentoets, de
								Minister zal de Tweede Kamer informeren over de actie Steunpunt Taal en Rekenen
								te verzoeken de mbo-scholen onder de aandacht te brengen dat de rekentoets niet
								gebruikt mag worden als selectie-instrument.
 
 
 Debat [18-6-2014] 2e Voortzetting algemeen overleg
								Referentieniveaus taal en rekenen
 
 
 De voortgangsrapportage wordt opgesteld aan de hand van de
								resultaten van de rekentoetsafname van maart 2015. De rapportage wordt medio
								2015 naar de Tweede Kamer gezonden. Uiterlijk bij de voortgangsrapportage wordt
								de Tweede Kamer geïnformeerd over de actie van de Minister richting Steunpunt
								Taal en Rekenen over het punt van de mbo-scholen.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zegt toe voor de zomer te komen met een
								brief over de stand van zaken met betrekking tot de pilots in de nieuwe
								examenprogramma's.
 
 
 Debat [16-4-2014] VMBO
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 geïnformeerd.
 
 
 
 
 Inzake een breder palet van indicatoren om de kwaliteit van het
								onderwijs inzichtelijk te maken: De gesprekken daarover vinden op dit moment
								plaats. De Staatssecretaris verwacht daarover bij de nieuwe
								begrotingsbehandeling voorstellen te kunnen doen.
 
 
 Debat [11-2-2014] Mondelinge vragen over het bericht
								«Scholieren dupe van blunder Cito» (Telegraaf.nl, 11 februari 2014)
 
 
 Naar verwachting worden hierin voorstellen gedaan tijdens de
								begrotingsbehandeling in het najaar van 2014.
 
 
 
 
 Naar verwachting ontvangt de Tweede Kamer na de zomer 2014 het
								Wetsvoorstel vereenvoudiging onderwijstijd.
 
 
 Debat [11-6-2014] Onderwijs en digitalisering
 
 
 Naar verwachting ontvangt de Tweede Kamer rond Prinsjesdag 2014
								het Wetsvoorstel vereenvoudiging onderwijstijd.
 
 
 
 
 Binnenkort ontvangt de Tweede Kamer het Wetsvoorstel
								modernisering urennorm onderwijstijd vo.
 
 
 Debat [21-5-2014] VSO Monitor Flexibilisering onderwijstijd en
								monitor 5-gelijkedagenmodel (31 289, nr. 175)
 
 
 Het wetsvoorstel is op 23 mei 2014 door de ministerraad
								geaccordeerd en ligt nu voor bij Raad van State. Het wetsvoorstel wordt naar
								verwachting in september 2014 aan de Tweede Kamer gezonden.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris zegt toe in oktober 2014 in het stuk inzake
								de lerarenagenda aandacht te besteden aan de ervaringen met de pedagogische
								aantekening.
 
 
 Debat [16-4-2014] VMBO
 
 
 De Tweede Kamer wordt in oktober 2014 per brief
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Tweede Kamer wordt voor het AO Examens geïnformeerd over
								het «ongelijk speelveld» examens in het vo (computer gebruik vs geen
								computer).
 
 
 Debat [11-6-2014] Onderwijs en digitalisering
 
 
 De Tweede Kamer wordt in september 2014 per brief
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 Zoals eerder toegezegd: rond de dag van de leraar ontvangt de
								Tweede Kamer een stand-van-zaken over het lerarenbeleid in de brede zin.
 
 
 Debat [18-6-2014] Wetgevingsoverleg Slotwet, Jaarverslag 2013
								en Onderwijsverslag 2012--2013
 
 
 De Tweede Kamer wordt in oktober 2014 per brief
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 Het eindrapport van het onderzoek naar de effectiviteit van de
								KIVA-methodes verschijnt eind 2014. De Tweede Kamer wordt daarover
								geïnformeerd.
 
 
 Debat [28-5-2013] Pesten
 
 
 Het eindrapport van het onderzoek naar de effectiviteit van de
								KIVA-methodes verschijnt eind 2014. Daarna wordt de Tweede Kamer daarover
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 In de volgende voortgangsrapportage komt de Staatssecretaris
								terug op eventuele versoepeling van de normen tussen het centraal eindexamen en
								het schoolexamen voor die scholen die boven het gemiddelde van het centraal
								eindexamen scoren.
 
 
 Debat [20-3-2014] Aanpak regeldruk onderwijs
 
 
 De volgende voortgangsrapportage verschijnt voor het eind van
								2014.
 
 
 
 
 Conform de toezegging in de brief van 13 juli 2013 komt de
								Staatssecretaris in het najaar van 2014 met een reactie op het advies dat wordt
								gevraagd aan een groep externe deskundigen over referentiecesuur (dat wil
								zeggen de grens tussen een voldoende en een onvoldoende).
 
 
 Debat [18-6-2014] 2e Voortzetting algemeen overleg
								Referentieniveaus taal en rekenen
 
 
 Het advies van externe deskundigen wordt omstreeks oktober 2014
								verwacht. De Tweede Kamer wordt voor het eind van 2014 per brief
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 In de notitie over de flexibilisering onderwijstijd wordt
								aandacht besteed aan zomerscholen en vakantietijd.
 
 
 Debat [3-4-2014] Vroegtijdig schoolverlaten en
								kwalificatieplicht
 
 
 Voor het eind van 2014 verschijnt de evaluatie van de pilots
								zomerscholen in 2013 en 2014. Daarna wordt de Tweede Kamer over de evaluatie
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 Begin 2015 ontvangt de Tweede Kamer de uitkomsten van de pilot
								leerwinst in het voortgezet onderwijs (vraag 74).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 De uitkomsten van de pilot Leerwinst Toegevoegde Waarde VO
								zullen begin 2015 bekend zijn en zullen dan aan de Tweede Kamer worden
								gezonden.
 
 
 
 
 WETGEVING EN JURIDISCHE ZAKEN
 
 
 
 
 
 
 De Minister zal de Tweede Kamer informeren zodra meer bekend is
								over het mogelijke strafbare feit inzake Amarantis, dat in handen is gesteld
								van het Openbaar Ministerie.
 
 
 Debat [20-3-2013] Amarantis
 
 
 Mededelingen over eventuele strafrechtelijke vervolging worden
								door de Minister van Veiligheid en Justitie gedaan.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris stelt alle inhoudelijke informatie die in
								vervolg-AMvB's wordt verwerkt, aan de Tweede Kamer ter beschikking.
 
 
 Debat [9-12-2009] Referentiekader doorlopende leerlijnen taal
								en rekenen
 
 
 Conform de toezegging is op 3 april 2014
								een
								vervolg-AMvB (bijlage bij Wijziging Uitvoeringsbesluit WEB in verband
								met doelmatige leerwegen en moderniseren bekostiging beroepsonderwijs)
								toegestuurd aan de Tweede Kamer. Artikel IV van deze AMvB bevat een wijziging
								van het Besluit referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen.
 
 
 
 
 In het voorjaar van 2014 ontvangt de Tweede Kamer een voorstel
								voor wijziging van wet- en regelgeving ten behoeve van de structurele invoering
								van nieuwe examenprogramma's in het vmbo (vraag 145).
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 De Tweede Kamer wordt in het najaar van 2014 geïnformeerd over
								de uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 Medio 2014 wordt het wetsvoorstel modernisering wettelijke
								kaders voor de onderwijstijd in het voortgezet onderwijs bij de Tweede Kamer
								ingediend.
 
 
 Brief [21-10-2013] Lijst van vragen en antwoorden over de
								OCW-begroting 2014 (33 700
								VIII)
 
 
 Het Wetvoorstel wordt rond Prinsjesdag 2014 ingediend bij de
								Tweede Kamer.
 
 
 
 
 De wetgeving inzake versterking besturen onderwijs komt in de
								zomer van 2014.
 
 
 Debat [12-9-2013] Debat over sluiting van de islamitische
								school IBN Ghaldoun
 
 
 De Tweede Kamer ontvangt het Wetsvoorstel versterking
								bestuurskrachtiging in het najaar van 2014, waarschijnlijk in oktober. De
								Minister van OCW heeft dit aangekondigd in het
								notaoverleg
								Governance met de vaste commissie van OCW op 23 april 2014.
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 Door de bewindslieden gedane toezeggingen
 
 
 Toezeggingen Eerste Kamer
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 DIRECTIE BESTUURSONDERSTEUNING EN ADVIES
 
 
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van vragen van de leden Linthorst en Kuiper, toe in 2014
								het risicogericht toezicht te evalueren (uitgebreide steekproef) en aan de
								Eerste Kamer te zenden.
 
 
 Debat [24-1-2012] 32 193 Wijziging
								van de wet op onderwijstoezicht en enige andere wetten in verband met de
								invoering van geïntegreerd toezicht en de gewijzigde rol van de inspectie van
								het onderwijs bij het toezichtproces WOT
 
 
 De evaluatie neemt meer tijd in beslag dan vooraf werd aangenomen. De
								eindevaluatie zal naar verwachting eind 2014, maar in ieder geval vóór het
								zomerreces van 2015 gereed zijn.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ERFGOED EN KUNSTEN
 
 
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt
								de Eerste Kamer, naar aanleiding van vragen van het lid Meindertsma (PvdA), toe
								om met alle betrokken partijen normen te ontwikkelen waaraan cultuurhistorisch
								onderzoek moet voldoen en dat hij deze normen een zodanige plaats in het bestel
								zal geven dat deze het meest effectief zijn. Zodra deze normen gereed zijn, zal
								de Staatssecretaris beide Kamers informeren. Tevens zegt de Staatssecretaris
								toe dat hij zal monitoren op welke wijze gemeenten omgaan met de
								cultuurhistorie in bestemmingsplannen. De Eerste Kamer zal drie jaar na het
								verschijnen van de nulmeting «Verantwoord moderniseren», worden geïnformeerd
								over het effect van het beleid en of er verbeteringen nodig zijn.
 
 
 Brief [27-5-2011] Reactie op de motie van het lid Meindertsma c.s. over
								normen en cultuurhistorisch onderzoek
 
 
 Aan één deel van de toezegging is voldaan. Het rapport over normen
								cultuurhistorisch onderzoek is op 31 januari 2013 aangeboden aan de
								Eerste Kamer
								en Tweede
								Kamer.
 Het tweede deel van de toezegging (vervolg op
								nulmeting Verantwoord moderniseren) staat nog open. Deze rapportage komt terug
								in de Erfgoedbalans. Deze komt uit in 2015.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 HOGER ONDERWIJS EN STUDIEFINANCIERING
 
 
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van vragen en opmerkingen van het lid Bruijn (VVD), toe
								de experimenteer-AMvB inzake promotiestudenten ook bij de Eerste Kamer voor te
								hangen.
 
 
 Debat [9-7-2013] overleg Wetsvoorstel Kwaliteit in verscheidenheid:
								antwoord regering + re- en dupliek
 
 
 De experimenteer-AMvB inzake promotiestudenten wordt eind september 2014
								bij de Eerste Kamer en Tweede Kamer voorgehangen.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Ganzevoort (GroenLinks), toe
								het beleid van instellingen met betrekking tot instroommomenten te monitoren en
								daarover met de instellingen te spreken.
 
 
 Debat [9-7-2013] overleg Wetsvoorstel Kwaliteit in verscheidenheid
 
 
 De Inspectie van het Onderwijs neemt dit mee in haar onderzoek naar
								selectie en toegankelijkheid in het hoger onderwijs. De uitkomst van dit
								onderzoek wordt begin 2015 verwacht. De Eerste Kamer wordt daarna
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur
								en Wetenschap zegt de Eerste Kamer, naar aanleiding van vragen en opmerkingen
								van de leden Essers (CDA), Engels (D66), Ganzevoort (GroenLinks), Gerkens (SP),
								Koole (PvdA) en Kuiper (ChristenUnie), met betrekking tot
								collegegelddifferentiatie voor excellente opleidingen toe:
 1. een
								beleidskader voor excellente opleidingen te ontwikkelen en aan de Kamer toe te
								zenden;
 2. in dat beleidskader een marginale toets op te nemen op de
								onderbouwing van de extra kosten;
 3. als richtsnoer twee maal het
								wettelijk collegegeld te hanteren en dit met de sector te blijven bespreken
								en
 4. geen toestemming te geven voor collegegelddifferentiatie voordat
								er parlementaire duidelijkheid is over het sociaal leenstelsel.
 
 
 Debat [9-7-2013] overleg Wetsvoorstel Kwaliteit in verscheidenheid
 
 
 De Minister beraadt zich nog op dit beleidskader in het licht van het
								akkoord over het studievoorschot.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Gerkens (SP), toe over twee
								jaar te zullen rapporteren over opleidingen aan hogescholen en universiteiten
								die aanvullende eisen gaan stellen.
 
 
 Debat [9-7-2013] overleg Wetsvoorstel Kwaliteit in verscheidenheid
 
 
 Aan de Eerste Kamer wordt rond oktober 2015 gerapporteerd over opleidingen
								die aanvullende eisen gaan stellen.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van vragen van de leden Essers (CDA) en Engels (D66),
								toe over twee studiejaren te bezien of de voorlichting en communicatie over de
								gelijkschakeling van titulatuur voor hbo en wo helder genoeg zijn. Tevens zegt
								zij toe over dit onderwerp te praten met andere partijen, waaronder werkgevers,
								teneinde verwarring te voorkomen.
 
 
 Debat [9-7-2013] overleg Wetsvoorstel Kwaliteit in verscheidenheid
 
 
 De invoeringsdatum van de ministeriële Regeling titulatuur hoger onderwijs
								is 1 januari 2014. De evaluatie van de invoering van de nieuwe titulatuur
								vindt na twee studiejaren (te weten 2014/2015 en 2015/2016) plaats. Hierdoor
								zal de Eerste Kamer pas in de tweede helft van 2016 worden geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Koole (PvdA), toe dat bij de
								evaluatie in 2016 en bij de doorwerking van de prestatieafspraken de docent op
								de werkvloer wordt betrokken en dat zij tussendoor hierover met de VSNU en de
								Vereniging Hogescholen zal spreken.
 
 
 Debat [9-7-2013] overleg Wetsvoorstel Kwaliteit in verscheidenheid
 
 
 De cyclus prestatieafspraken loopt tot en met eind 2015. In 2016 worden de
								resultaten bekeken. De opzet van de evaluatie wordt uiterlijk in 2016 met de
								koepels en de Tweede Kamer besproken. De evaluatie vindt uiterlijk in 2017
								plaats.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS
 
 
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van vragen en opmerkingen van de leden Ganzevoort
								(GroenLinks), Linthorst (PvdA) en De Vries-Leggedoor (CDA), toe de
								veranderingen rond het extraneusexamen, met name de hoogte van de examengelden,
								mee te nemen in de evaluatie. Tevens zal zij met de mbo-sector en de MBO Raad
								praten om de zorgen van de Eerste Kamer over te brengen. Zo nodig komt zij
								eerder dan bij de evaluatie op de kwestie terug. De Minister neemt ook de vraag
								over het verlenen van vrijstellingen mee in de bespreking met de MBO Raad.
 
 
 Debat [18-6-2013] Wetsvoorstel Doelmatige Leerwegen (dossier
								33 187: wijziging van onder meer de
								wet educatie en beroepsonderwijs)
 
 
 De genoemde onderwerpen worden meegenomen in de evaluatie van de wet. Deze
								evaluatie is in voorbereiding. Daarnaast zal de Minister deze onderwerpen
								bespreken met de MBO Raad. De Eerste Kamer wordt eind 2014 nader geïnformeerd
								over de evaluatie.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Bruijn (VVD), toe de evaluatie
								van de wet, waarin onder meer aandacht wordt besteed aan de urennorm en de
								verkorting van de opleidingsduur, ook naar de Eerste Kamer te sturen.
 
 
 Debat [18-6-2013] Wetsvoorstel Doelmatige Leerwegen (dossier
								33 187: wijziging van onder meer de
								wet educatie en beroepsonderwijs)
 
 
 De voorbereidingen voor de evaluatie zijn gestart. De evaluatie wordt in
								het najaar van 2016 naar Tweede en Eerste Kamer gezonden, twee jaar na
								inwerkingtreding van de wet doelmatige leerwegen.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van vragen van de leden Backer (D66) en Linthorst
								(PvdA), toe de aantallen inschrijvingen bij de entreeopleidingen te monitoren
								en te bezien of herijking van het budget noodzakelijk is.
 
 
 Debat [18-6-2013] Wetsvoorstel Doelmatige Leerwegen (dossier
								33 187: wijziging van onder meer de
								wet educatie en beroepsonderwijs)
 
 
 In augustus 2014 is gestart met de entreeopleidingen en met het monitoren
								van de aantallen.
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Eerste
								Kamer, naar aanleiding van vragen van het lid Flierman (CDA), toe om de reactie
								van de heer Teeven op het advies van de Commissie Auteursrecht over het
								Europese Dataco-arrest en de geschriftenbescherming, aan de Eerste Kamer te
								sturen.
 
 
 Debat [19-6-2012] Mediawet Wijziging Mediawet 2008 inzake aanpassing
								rijksmediabijdrage en beëindiging wettelijke taken van de Stichting Radio
								Nederland Wereldomroep 1e termijn Kamer
 
 
 De Europese Commissie is op 5 december 2013 een consultatie gestart onder
								de lidstaten over «modernisering van het auteursrecht» en op basis daarvan
								een Witboek aan het schrijven. De Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie
								wil dit witboek afwachten alvorens een reactie op het advies van de Commissie
								Auteursrecht te geven. Verwacht wordt dat de Tweede Kamer in het najaar van
								2014 wordt geïnformeerd.
 
 
 
 
 MEDIA EN CREATIEVE INDUSTRIE
 
 
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt
								de Eerste Kamer, naar aanleiding van een opmerking van het lid Vlietstra
								(PvdA), toe het gesprek aan te gaan met ROOS over de problemen van de kleinere
								regionale omroepen.
 
 
 Debat [10-12-2013] Wijziging van onder meer de Mediawet 2008 in verband met
								onder meer aanpassing van de rijksmediabijdrage en overheveling van het budget
								voor de bekostiging van de regionale omroepen van het provinciefonds naar de
								mediabegroting
 
 
 De toezegging wordt meegenomen in de beleidsreactie naar aanleiding van het
								advies van de Raad voor Cultuur inzake de toekomstverkenning publieke omroep.
								Verwacht wordt dat de Eerste Kamer eind september 2014 wordt
								geïnformeerd.
 
 
 
 
 PRIMAIR ONDERWIJS
 
 
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt
								de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Bruijn (VVD), toe
								dat hij het tweede deel van het plan van aanpak voor Engels ook aan de Eerste
								Kamer zal doen toekomen.
 
 
 Debat [3-12-2013] 33 157 Wijziging
								van diverse wetten in verband met de invoering van een centrale eindtoets en
								leerling- en onderwijsvolgsysteem primair onderwijs
 
 
 De Eerste Kamer ontvangt in september 2014 een brief met informatie over de
								uitvoering van de toezegging.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt
								de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Linthorst (PvdA),
								toe tussentijds te evalueren wat de effecten zijn van de wet op de kwaliteit
								van de schooladviezen en de definitieve plaatsing van leerlingen in het
								voortgezet onderwijs.
 
 
 Debat [3-12-2013] 33 157 Wijziging
								van diverse wetten in verband met de invoering van een centrale eindtoets en
								leerling- en onderwijsvolgsysteem primair onderwijs
 
 
 Naar verwachting zal medio 2016 een tussenevaluatie hebben plaatsgevonden
								over wat de effecten zijn van de wet op de kwaliteit van de schooladviezen en
								de definitieve plaatsing van leerlingen in het voortgezet onderwijs.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt
								de Eerste Kamer, naar aanleiding van een opmerking van het lid Bruijn (VVD),
								toe dat de leden van de Expertgroep Toetsen PO niet uit de kring van
								eindtoetsontwikkelaars afkomstig mogen zijn.
 
 
 Brief [26-11-2013] Uitwerking andere eindtoetsen po
 Brief
								[26-11-2013] Toelating van andere eindtoetsen in het primair onderwijs
 
 
 Met het «instellingsbesluit» van de Expertgroep Toets en PO, waarin de
								samenstelling is vastgelegd, zal de toezegging worden uitgevoerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt
								de Eerste Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Linthorst (PvdA),
								toe nadere gesprekken te voeren met de PO-Raad en de VO-raad en wellicht met
								een aantal gemeenten om te bezien hoe de plaatsingsprocedure kan worden
								vormgegeven.
 
 
 Debat [3-12-2013] 33 157 Wijziging
								van diverse wetten in verband met de invoering van een centrale eindtoets en
								leerling- en onderwijsvolgsysteem primair onderwijs
 
 
 De Eerste Kamer wordt naar verwachting eind december 2014 over de
								uitvoering van de toezegging geïnformeerd.
 
 
 
 
 De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt
								de Eerste Kamer, naar aanleiding van vragen van de leden Ganzevoort
								(GroenLinks) en Backer (D66), toe de centrale eindtoets op zorgvuldige wijze in
								te voeren in het speciaal basisonderwijs, ná invoering van het passend
								onderwijs en pas als een adaptieve toets beschikbaar is.
 
 
 Debat [3-12-2013] 33 157 Wijziging
								van diverse wetten in verband met de invoering van een centrale eindtoets en
								leerling- en onderwijsvolgsysteem primair onderwijs
 
 
 Op dit moment is invoering van de eindtoets in het speciaal basisonderwijs
								en speciaal onderwijs nog niet aan de orde.
 Aan de Tweede Kamer is
								gemeld dat op zijn vroegst 2018 een «Centrale adaptieve eindtoets»
								beschikbaar is. Vooralsnog worden deze sectoren in de gelegenheid gesteld om op
								geheel vrijwillige basis bij (een deel van) hun leerlingen een eindtoets af te
								nemen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage: Subsidies
 
 BIJLAGE
 4.
 SUBSIDIES
 
 Alle subsidies moeten periodiek worden geëvalueerd met
				 publicatie van de resultaten (zie Artikel 4:24 Awb). Aan dit voorschrift wordt
				 nog niet in alle gevallen volledig voldaan. In voorkomend geval wordt het
				 komend jaar gewerkt aan het alsnog voldoen aan de voorschriften. De resultaten
				 hiervan worden zichtbaar in het subsidieoverzicht van de ontwerpbegroting
				 2016.
 
 Tabel Subsidies artikel 1 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Regeling Onderwijsvoorzieningen jongeren met een
							 handicap (UWV) 
 
 
 
 23.000
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 23.862
 
 
 4.673
 
 
 geen
 
 
 2019
 
 
 jaarlijks
 
 
 
 
 
 Regeling Onderwijs in het buitenland (Stichting NOB)
							 
 
 
 
 17.940
 
 
 13.455
 
 
 13.355
 
 
 13.355
 
 
 10.055
 
 
 10.055
 
 
 10.055
 
 
 1
 
 
 geen
 
 
 2019
 
 
 jaarlijks
 
 
 
 
 
 WOOS: Herstart en Op de Rails 
 
 
 
 19.143
 
 
 9.662
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 Jaarlijks1Verantwoording vindt plaats via de
								 jaarrekening of het jaarverslag van de subsidieontvangers.
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 WOOS: Basis voor Presteren («School aan Zet» en
							 «Bèta en Techniek»)
 
 
 
 13.975
 
 
 11.305
 
 
 8.992
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 Jaarlijks
 
 
 Eindverantwoording 2016
 
 
 2014 en 2016
 
 
 
 
 
 WOOS: Humanistisch vormend en
							 godsdienstonderwijs
 
 
 
 10.700
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 10.000
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Academische ziekenhuizen en SBD’s voor onderwijs
							 aan zieke leerlingen
 
 2
 Wettelijke grondslag op basis van de Wet op
								 het primair onderwijs
 
 
 
 
 6.706
 
 
 6.840
 
 
 6.840
 
 
 6.840
 
 
 6.840
 
 
 6.840
 
 
 6.840
 
 
 27
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 jaarlijks
 
 
 
 
 
 WOOS: Arbeidsmarkt-/kennisactiviteiten po
							 
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2.020
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 jaarlijkse verslaglegging
 
 
 jaarlijkse verslaglegging
 
 
 zie toelichting
 
 
 
 
 
 WOOS: Edventure
 
 
 
 160
 
 
 160
 
 
 160
 
 
 160
 
 
 160
 
 
 160
 
 
 160
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 jaarlijks
 
 
 
 
 
 WOOS: Expertisecentrum Nederlands
 
 
 
 46
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 3
 Geen volgende evaluatie, deze subsidie is
								 beëindigd.
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 SLOA: Ontwikkelen leermiddelen vso (KPC) 
 
 
 247
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 Jaarlijks
 
 
 n12
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 SLOA: Ontwikkeling leerlingvolgsysteem
							 (CITO)
 
 
 
 240
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 Jaarlijks
 
 
 n12
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 WOOS: aanpassen lesmaterialen ten behoeve van
							 visueel gehandicapte en dyslectische leerlingen (Dedicon) 
 
 
 
 5.242
 
 
 4.270
 
 
 4.270
 
 
 4.270
 
 
 4.270
 
 
 4.270
 
 
 4.270
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Bèta en Techniek
 
 
 
 4.600
 
 
 4.600
 
 
 4.600
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 Jaarlijks
 
 
 Eindverantwoording 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: FODOK 
 
 
 
 80
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Goed Worden, Goed Blijven (PO-Raad)
							 
 
 
 
 1.451
 
 
 450
 
 
 300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 Eindverantwoording 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 SLOA/WOOS: Nederlands Gebarencentrum
 
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 487
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Ondersteuning combinatiefuncties en brede
							 scholen (VBS) 
 
 
 
 320
 
 
 443
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 n12
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Oogvereniging Nederland 
 
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Ouderorganisatie
 
 
 
 2.400
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 4
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: PI’s Kernstafsubsidie
 
 
 
 503
 
 
 478
 
 
 453
 
 
 453
 
 
 453
 
 
 453
 
 
 453
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS:PO-Raad diversen
 
 
 
 3.379
 
 
 862
 
 
 345
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3
 
 
 Jaarlijks
 
 
 Eindverantwoording 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Stichting Gedragswerk 
 
 
 
 673
 
 
 560
 
 
 640
 
 
 640
 
 
 640
 
 
 640
 
 
 640
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Stichting Nationaal
							 Onderwijsmuseum
 
 
 
 1.100
 
 
 425
 
 
 425
 
 
 425
 
 
 425
 
 
 425
 
 
 425
 
 
 2
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Stichting Onderwijsgeschillen 
 
 
 
 675
 
 
 375
 
 
 375
 
 
 375
 
 
 375
 
 
 375
 
 
 375
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Vensters po (PO-Raad) 
 
 
 
 4.371
 
 
 1.900
 
 
 1.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 Eindverantwoording 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Onderwijsconsulenten (Stichting Ondersteuning
							 Scholen en ouders) 
 
 
 
 1.800
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1.900
 
 
 1
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Kaderregeling Subsidiëring onderzoek en wetenschap:
							 Pre COOL-onderzoek (NWO) 
 
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 0
 
 
 Jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 Overige beschikkingen op basis van
							 WOOS/SLOA
 
 4
 Vanaf 2015 zijn middelen opgenomen die vanuit
								 het bestuursakkoord met de PO-Raad beschikbaar worden gesteld voor de
								 lerarenbeurs en implementatie van het bestuursakkoord, het betreft daarbij de
								 tranche 2015 (€ 33 miljoen).
 
 
 
 
 12.447
 
 
 17.650
 
 
 41.041
 
 
 50.782
 
 
 51.070
 
 
 51.279
 
 
 51.279
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 
 
 
 Totaal subsidie(regelingen)
 
 
 
 
 132.135
 
 
 
 
 111.234
 
 
 
 
 122.615
 
 
 
 
 115.099
 
 
 
 
 112.087
 
 
 
 
 112.296
 
 
 
 
 112.296
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 De
				 subsidies op basis van de WOOS die op incidentele basis worden verstrekt,
				 worden niet geëvalueerd.
 
 Tabel Subsidies artikel 3 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Regionale verwijzings-commissies (RVC’s)
							 vo
 
 1
 Het budget voor de Regionale
								 verwijzingscommissies zal per 1-1-2016 worden overgeheveld naar het budget voor
								 de «bekostiging lichte ondersteuning».
 
 
 
 
 6.985
 
 
 6.985
 
 
 6.985
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 geen
 
 
 geen
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 WOOS:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Basissubsidie Stichting Kennisnet
 
 
 
 19.500
 
 
 17.552
 
 
 12.052
 
 
 12.049
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 12.000
 
 
 1
 
 
 jaarlijks 
								2Verantwoording vindt jaarlijks plaats via de
									 jaarrekening of het jaarverslag van de subsidieontvangers.
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 ICT projecten
 
 
 
 570
 
 
 1.796
 
 
 700
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2
 
 
 jaarlijks
 
 
 jaarlijks
 
 
 Divers
 
 
 
 
 
 
 Beter presteren: School aan Zet + Platform Bèta
								& Techniek
 
 
 
 57
 
 
 2.945
 
 
 3.465
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 1
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 2014/2016
 
 
 
 
 
 
 Onderwijsbewijs
 
 
 
 2.910
 
 
 1.848
 
 
 1.363
 
 
 474
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 jaarlijks
 
 
 Eindverslag 2017
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 Pilot zomerscholen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 9.000
 
 
 9.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 jaarlijks
 
 
 Jaarrekening 2016
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 Overig totaal
 
 
 
 
 22.703
 
 
 
 
 21.673
 
 
 
 
 26.372
 
 
 
 
 26.758
 
 
 
 
 22.288
 
 
 
 
 24.117
 
 
 
 
 24.119
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bestaande uit:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Regeling LAKS, Combo voor LAKS
 
 
 
 495
 
 
 482
 
 
 477
 
 
 477
 
 
 477
 
 
 477
 
 
 477
 
 
 2
 
 
 geen3Betreft jaarlijkse instellingssubsidie.
								 Evaluatie vindt plaats op basis van een jaarlijks voortgangsverslag.
 
 
 geen
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 WOOS:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal Onderwijsmuseum
 
 
 
 0
 
 
 125
 
 
 125
 
 
 125
 
 
 125
 
 
 125
 
 
 125
 
 
 0
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 Centrum Sociale Veiligheid
 
 
 
 1.003
 
 
 1.083
 
 
 1.095
 
 
 1.095
 
 
 1.095
 
 
 1.095
 
 
 1.095
 
 
 1
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 Nederlands Jeugd Instituut
 
 
 
 1.042
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 Skills Netherlands
 
 
 
 0
 
 
 708
 
 
 650
 
 
 650
 
 
 650
 
 
 650
 
 
 650
 
 
 0
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 Europees Platform
 
 
 
 1.705
 
 
 1.152
 
 
 1.002
 
 
 1.002
 
 
 1.002
 
 
 1.002
 
 
 1.002
 
 
 3
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 Divers
 
 
 
 
 
 
 Ingrado
 
 
 
 463
 
 
 730
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 2
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 International Association for the Evaluation of
								Educational Achievement
 
 
 
 60
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 1
 
 
 jaarlijks
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 Overige subsidies
 
 
 
 17.935
 
 
 16.363
 
 
 21.678
 
 
 22.064
 
 
 17.594
 
 
 19.423
 
 
 19.425
 
 
 71
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 
 
 
 Totaal
							 subsidieregelingen
 
 
 
 
 52.725
 
 
 
 
 52.799
 
 
 
 
 59.937
 
 
 
 
 53.781
 
 
 
 
 39.788
 
 
 
 
 41.617
 
 
 
 
 41.619
 
 
 
 
 86
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 4 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie (-regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling praktijkleren
 
 
 
 0
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 209.000
 
 
 0
 
 
 
 
 1
 Nog niet geëvalueerd, de regeling start in
								 2014 of later.
 
 
 
 
 Jaarlijkse verslaglegging
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling Actieplan
							 Laaggeletterdheid
 
 
 
 2.850
 
 
 4.900
 
 
 4.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2
 
 
 permanente evaluatie
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Pilots laaggeletterdheid
 
 
 
 3.950
 
 
 6.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 1
 
 
 permanente evaluatie
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Sectorplan mbo-hbo techniek
 
 
 
 0
 
 
 400
 
 
 3.800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 Auditrapport 2012 Centres of expertise en Centra voor
							 innovatief vakmanschap
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 Netwerkscholen2FES-geld.
 
 
 3.000
 
 
 3.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 jaarlijks3Verantwoording vindt plaats via de
								 jaarrekening of het jaarverslag van de subsidieontvangers.
 
 
 2015
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 Loopbaanorientatie
 
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 2.100
 
 
 1.300
 
 
 1.300
 
 
 1.300
 
 
 1.300
 
 
 0
 
 
 Jaarlijkse verslaglegging
 
 
 Jaarlijkse verslaglegging
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Overig totaal
 
 
 
 
 16.245
 
 
 
 
 20.304
 
 
 
 
 19.018
 
 
 
 
 15.417
 
 
 
 
 11.932
 
 
 
 
 9.758
 
 
 
 
 9.958
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toetsing kwalificaties MBO
 
 
 1.390
 
 
 1.320
 
 
 1.260
 
 
 1.260
 
 
 1.260
 
 
 1.260
 
 
 1.260
 
 
 1
 
 
 Jaarlijkse verslaglegging
 
 
 Jaarlijkse verslaglegging
 
 
 nnb
 
 
 
 
 MBO 2015
 
 
 2.900
 
 
 2.900
 
 
 680
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 Jaarlijkse verslaglegging
 
 
 Jaarlijkse verslaglegging
 
 
 2015
 
 
 
 
 LIS
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2016
 
 
 
 
 Overig
 
 
 11.955
 
 
 16.084
 
 
 14.078
 
 
 14.157
 
 
 10.672
 
 
 8.498
 
 
 8.698
 
 
 divers
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 divers
 
 
 
 
 
 Totaal subsidieregelingen
 
 
 
 
 26.045
 
 
 
 
 244.604
 
 
 
 
 242.918
 
 
 
 
 232.717
 
 
 
 
 229.232
 
 
 
 
 227.058
 
 
 
 
 227.258
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 6 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie(regeling)
 
 
 
 
 
 
 Regeling: Bevordering kennisfunctie hogescholen
 
 
 19.967
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 SIA factsheet (2011)
 
 
 
 Eindverslag 2014
 
 
 2013
 
 
 
 
 Regeling:
							 Stimulering Bèta/techniek
 
 
 
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 Auditrapport 2012 Centres of expertise en Centra voor
										innovatief vakmanschap
 
 
 
 Eindverslag 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 WOOS: Subsidie Studiekeuze informatie hoger onderwijs1Niet beschikbaar op internet.
 
 
 2.475
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 Eindverslag Studiekeuze 123 2010–2013
 
 
 
 
 
 2
 Geen volgende evaluatie, deze
												 subsidie is beëindigd.
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 WOOS: Overige subsidies ⩽ € 1 miljoen
 
 
 1.229
 
 
 963
 
 
 375
 
 
 202
 
 
 152
 
 
 152
 
 
 152
 
 
 10
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Totaal subsidies
 
 
 
 
 23.671
 
 
 
 
 963
 
 
 
 
 375
 
 
 
 
 3.202
 
 
 
 
 3.152
 
 
 
 
 152
 
 
 
 
 152
 
 
 
 
 12 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 7 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 Regeling:
							 Subsidie Sirius programma1Middelen zijn inclusief de oude
								 FES-middelen.
 
 
 10.302
 
 
 7.954
 
 
 2.407
 
 
 
 
 
 
 19
 
 
 Geen evaluatie voorzien
 
 
 Eindverantwoording 2016
 
 
 2015
 
 
 
 
 Regeling:
							 Subsidie Libertas Noodfonds
 
 
 745
 
 
 605
 
 
 265
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Gezien aard regeling geen evaluatie voorzien
 
 
 Gezien aard regeling geen evaluatie voorzien
 
 
 2015
 
 
 
 
 WOOS: Subsidie 3TU’s samenwerking2Niet beschikbaar op internet.
 
 
 3.500
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Geen evaluatie voorzien
 
 
 Eindverantwoording 2015
 
 
 2014
 
 
 
 
 WOOS: Subsidie Toetsing en Toetsgestuurd
							 leren
 
 
 2.260
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Geen evaluatie voorzien
 
 
 Eindverantwoording 2014
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 WOOS: overige
							 projecten
 totaal
 
 
 
 
 
 5.877
 
 
 
 
 2.957
 
 
 
 
 2.282
 
 
 
 
 1.988
 
 
 
 
 2.925
 
 
 
 
 3.134
 
 
 
 
 3.256
 
 
 
 
 20
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bestaande uit:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Open online onderwijs 
								3Wijze van bekostiging moet nog worden
									 ingevuld.
 
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 n.n.b.
 
 
 
 
 4
 Nog niet geëvalueerd, de regeling start
										 in 2014.
 
 
 
 
 n.n.b.
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 Overig WOOS of Begrotingswet (toekenningen
							 ⩽ € 1 miljoen)
 
 
 5.877
 
 
 1.957
 
 
 1.282
 
 
 988
 
 
 1.925
 
 
 2.134
 
 
 3.256
 
 
 20
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Totaal
							 subsidies
 
 
 
 
 22.684
 
 
 
 
 13.016
 
 
 
 
 4.954
 
 
 
 
 1.988
 
 
 
 
 2.925
 
 
 
 
 3.134
 
 
 
 
 3.256
 
 
 
 
 62 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 8 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidiebeschikking (WOOS) Duitsland Instituut
							 Amsterdam
 
 
 
 707
 
 
 659
 
 
 608
 
 
 608
 
 
 608
 
 
 608
 
 
 608
 
 
 
 
 2010
 
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Subsidiebeschikking (WOOS) Duitsland Instituut
							 Amsterdam
 
 
 
 135
 
 
 117
 
 
 117
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Subsidiebeschikking (WOOS) Neth-ER
 
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 Subsidiebeschikking (WOOS) Frans-Nederlandse
							 academie
 
 
 
 
 20
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2010
 
 
 
 
 
 1
 Verantwoording vindt plaats via
													 de jaarrekening of het jaarverslag van de subsidieontvangers.
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 Incidentele subsidies voor het uitwisselen van
							 cultuur (regeling op het specifiek cultuurbeleid)
 
 
 125
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 364
 
 
 2
 
 
 
 
 
 
 
 2019
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 Stichting Lezen en Schrijven
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nationale Unesco Commissie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nationale Jeugdraad
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige incidentele subsidies
 
 
 5
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 50
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Jaarlijks
 
 
 
 
 
 
 Stichting News
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
							 subsidieregelingen
 
 
 
 
 1.422
 
 
 
 
 1.660
 
 
 
 
 1.739
 
 
 
 
 1.622
 
 
 
 
 1.622
 
 
 
 
 1.622
 
 
 
 
 1.022
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 9 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum Subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Regeling lerarenbeurs voor scholing en
							 zij-instroom
 
 
 
 85.810
 
 
 107.700
 
 
 123.200
 
 
 119.500
 
 
 116.500
 
 
 116.500
 
 
 116.500
 
 
 5.700
 
 
 2012
 
 
 2016
 
 
 01/07/2017
 
 
 
 
 
 WOOS: Impuls Lerarentekorten vo en wetenschap en
							 techniek pabo
 
 
 
 7.366
 
 
 19.334
 
 
 27.300
 
 
 36.300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 30
 
 
 
 
 1
 De regeling is gestart in 2013, dus nog geen
								 evaluatie beschikbaar.
 
 
 
 
 2018
 
 
 31/12/2016
 
 
 
 
 
 Regeling versterken samenwerking lerarenopleidingen
							 en scholen
 
 
 
 15.510
 
 
 18.300
 
 
 17.100
 
 
 17.100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 61
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 31/12/2017
 
 
 
 
 
 Regeling verankering academische
							 opleidingsschool
 
 
 
 2.530
 
 
 2.665
 
 
 2.640
 
 
 1.590
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 35
 
 
 
 
 2
 Verantwoording vindt jaarlijkst plaats via de
								 jaarrekening of het jaarverslag van de subsidieontvangers.
 
 
 
 
 2016
 
 
 31/12/2016
 
 
 
 
 
 Regeling InnovatieImpuls Onderwijs
 
 
 
 4.883
 
 
 3.000
 
 
 1.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 300
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 31/12/2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Arbeidsmarkt- en kennisactiviteiten
							 po
 
 
 
 2.230
 
 
 2.230
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 31/12/2014
 
 
 
 
 
 WOOS: Onderwijscoöperatie
 
 
 
 2.900
 
 
 2.930
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 2.945
 
 
 1
 
 
 
 
 
 
 
 2019
 
 
 31/12/2014
 
 
 
 
 
 WOOS: Open Universiteit (LOOK)
 
 
 
 14.412
 
 
 1.937
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 31/12/2014
 
 
 
 
 
 WOOS: Promotiebeurs voor leraren (via
							 NWO)
 
 
 6.803
 
 
 7.900
 
 
 7.625
 
 
 6.750
 
 
 3.375
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 31/12/2019
 
 
 
 
 
 WOOS: Projecten professionalisering
 
 
 
 1.079
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 30
 
 
 
 
 
 
 
 2019
 
 
 31/12/2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Projecten regionale
							 arbeidsmarktproblematiek
 
 
 
 5.356
 
 
 7.600
 
 
 5.000
 
 
 5.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 13
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 31/12/2016
 
 
 
 
 
 WOOS: Caribisch Nederland
 
 
 
 2.097
 
 
 2.097
 
 
 2.097
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 
 
 
 Jaarrekening 2015
 
 
 31/12/2015
 
 
 
 
 
 WOOS: Overige projecten
 
 
 
 10.889
 
 
 15.896
 
 
 7.218
 
 
 5.509
 
 
 2.047
 
 
 2.692
 
 
 2.692
 
 
 32
 
 
 Divers
 
 
 Divers
 
 
 
 
 
 
 Totaal
							 subsidieregelingen
 
 
 
 
 161.865
 
 
 
 
 193.594
 
 
 
 
 198.125
 
 
 
 
 197.094
 
 
 
 
 126.867
 
 
 
 
 124.137
 
 
 
 
 124.137
 
 
 
 
 6.238
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 14 (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Wet Specifiek Cultuurbeleid:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verbreden inzet cultuur
 
 
 4.859
 
 
 8.809
 
 
 8.687
 
 
 8.151
 
 
 8.151
 
 
 8.151
 
 
 8.151
 
 
 19
 
 
 
 2012
 
 
 
 2013–2016
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 Internationaal cultuurbeleid (incl. HGIS)
 
 
 6.282
 
 
 7.510
 
 
 7.323
 
 
 8.775
 
 
 7.971
 
 
 8.471
 
 
 6.471
 
 
 18
 
 
 
 2013
 
 
 
 2014
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 Programma bibliotheekvernieuwing
 
 
 17.963
 
 
 17.942
 
 
 25.942
 
 
 27.142
 
 
 28.542
 
 
 30.142
 
 
 30.142
 
 
 1
 
 
 
 2011
 
 
 
 n.n.b.
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Programma leesbevordering
 
 
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 2.850
 
 
 1
 
 
 
 2010
 
 
 
 2016
 
 
 2015
 
 
 
 
 Programma CRISP
 
 
 2.375
 
 
 2.612
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 1
 Bovenstaande subsidies zijn veelal
								 programma’s en activiteiten die niet het karakter hebben van een
								 subsidieregeling. Om die reden is niets ingevuld onder «laatste evaluatie»,
								 «volgende evaluatie» en onder «einddatum subsidie (regeling)». De middelen
								 worden beschikt en verantwoord door het Ministerie van OCW op basis van de Wet
								 op het Specifiek Cultuurbeleid. De verantwoording bevat een activiteitenverslag
								 of bestuursverslag en een financieel verslag of jaarrekening die voorzien is
								 van een accountantsverklaring.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 Programma
							 erfgoed en ruimte
 
 
 
 0
 
 
 4.123
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 0
 
 
 
 2010
 
 
 
 2017 (i.h.k.v. MoMo)
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Programma
							 ondernemerschap
 
 
 
 2.692
 
 
 1.821
 
 
 1.737
 
 
 1.737
 
 
 500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 10
 
 
 
 2013
 
 
 
 2014
 
 
 2016
 
 
 
 
 Specifiek cultuurbeleid
 
 
 21.319
 
 
 14.931
 
 
 17.977
 
 
 23.395
 
 
 22.950
 
 
 22.952
 
 
 22.945
 
 
 54
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 
 
							 Regeling frictie- en transitiekosten culturele basisinfrastructuur
							 2009–2012
 
 
 
 29.252
 
 
 3.650
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 113
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2012
 
 
 
 
 
 Totaal subsidieregelingen
 
 
 
 
 87.592
 
 
 
 
 64.248
 
 
 
 
 72.516
 
 
 
 
 80.050
 
 
 
 
 78.964
 
 
 
 
 80.566
 
 
 
 
 78.559
 
 
 
 
 217
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tot de beoogde inwerkingtreding van
					 het wetsvoorstel Stelsel Openbare Bibliotheekvoorzieningen op 1 januari 2015,
					 zal de financiering van het programma bibliotheekvernieuwing plaatsvinden op
					 basis van de Wet op het Specifiek Cultuurbeleid. De nieuwe bibliotheekwetgeving
					 zal binnen vijf jaar na inwerkingtreding worden geëvalueerd. Het moment van
					 evaluatie zal nog worden bepaald.
 
 
 Naast
					 evaluatie is ook monitoring toegevoegd, omdat dit ook inzicht biedt in
					 voortgang en effectiviteit van beleid.
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 15 (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Wet specifiek Cultuurbeleid en
							 Mediawet
 
 
 
 
 323
 
 
 
 
 920
 
 
 
 
 920
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 323
 
 
 920
 
 
 920
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 919
 
 
 
 
 
 1
 Bovenstaande subsidies zijn veelal
									 programma’s en activiteiten die niet het karakter hebben van een
									 subsidieregeling. Om die reden is niets ingevuld onder «laatste evaluatie»,
									 «volgende evaluatie» en onder «einddatum subsidie (regeling)». De middelen
									 worden beschikt en verantwoord door het Ministerie van OCW op basis van de Wet
									 op het Specifiek Cultuurbeleid of de Mediawet. De verantwoording bevat een
									 activiteitenverslag of bestuursverslag en een financieel verslag of
									 jaarrekening die voorzien is van een accountantsverklaring.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 
 Totaal subsidieregelingen
 
 
 
 
 323
 
 
 
 
 920
 
 
 
 
 920
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 919
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 16 (bedragen
					 x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum Subsidie(regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kaderregeling
							 exploitatiesubsidies onderzoek en wetenschap
 
 :
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 
 
 
 
 LF TUD Bibliotheek
 
 
 7.742
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 
 
 1
 Geen volgende evaluatie, deze subsidie is
										beëindigd.
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 Stichting SURF
 
 
 7.630
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 CPG
 
 
 521
 
 
 261
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 Jaarrekening 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 Montesquieu Instituut
 
 
 1.083
 
 
 558
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 Jaarrekening 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 Max Planck Instituut
 
 
 1.624
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 NBC/ Nationaal Herbarium
 
 
 6.490
 
 
 10.222
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 9.896
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 Jaarrekening 2014
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 BPRC
 
 
 8.919
 
 
 8.607
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 8.271
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 Jaarrekening 2014
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 NEMO
 
 
 3.636
 
 
 3.509
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 3.327
 
 
 
 
 2012
 
 
 
 Jaarrekening 2014
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 STT
 
 
 237
 
 
 230
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 218
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 Jaarrekening 2014
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 NTU/INL
 
 
 3.011
 
 
 3.207
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 2.561
 
 
 
 2014
 
 
 NNB
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 EIB
 
 
 1.317
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling St. AAP
 
 2
 Stichting AAP: De regeling is alleen ten
								 behoeve van gepensioneerde, HIV-geïnfecteerde chimpansees.
 
 
 
 
 1.016
 
 
 1.026
 
 
 1.026
 
 
 1.026
 
 
 1.026
 
 
 1.026
 
 
 1.026
 
 
 1
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 Jaarrekening 2014
 
 
 20333Met stichting AAP is een in rechte afdwingbaar
								 convenant gesloten over de opvang van alle geïnfecteerde chimpansees van het
								 BPRC. Dit convenant heeft een looptijd van 30 jaar en loopt eind 2033
								 af.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kaderregeling subsidiering
							 projecten t.b.v. onderzoek en wetenschap
 
 :
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kust- en Zeeonderzoek
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 
 2016
 
 
 NNB
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 Poolonderzoek
 
 
 2.942
 
 
 2.942
 
 
 2.942
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 
 2014
 
 
 NNB
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 Genomics
 
 
 40.500
 
 
 40.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 2010
 
 
 
 
 
 4
 Eindverantwoording 2018
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 Nationale Coördinatie
 
 
 4.759
 
 
 8.636
 
 
 6.979
 
 
 6.236
 
 
 6.396
 
 
 6.605
 
 
 6.805
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 2019
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 Bilaterale samenwerking
 
 
 3.711
 
 
 3.750
 
 
 2.750
 
 
 2.750
 
 
 1.250
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 
 5
 Gaat om bestaande verplichtingen die
											 niet worden voortgezet.
 
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Weerstandsverhoging onderzoeksinstellingen (CBRN)
 
 
 410
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Jaarrekening 2013
 
 
 
 
 
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 Hersenen en Cognitie
 
 
 6.100
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2012
 
 
 
 2015
 
 
 2013
 
 
 
 
 
 Nader te verdelen
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6
 Nader te verdelen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 
 Totaal
							 subsidieregelingen
 
 
 
 
 104.148
 
 
 
 
 87.848
 
 
 
 
 40.470
 
 
 
 
 38.285
 
 
 
 
 36.945
 
 
 
 
 35.904
 
 
 
 
 36.104
 
 
 
 
 12
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Subsidies artikel 25 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam subsidie(regeling)
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 Aantal verleningen in 2013
 
 
 Laatste evaluatie
 
 
 Volgende evaluatie
 
 
 Einddatum Subsidie (regeling)
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling emancipatie
 
 
 
 2.332
 
 
 1.487
 
 
 1.446
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1
 Verantwoording vindt plaats via de
												jaarrekening of het jaarverslag van de subsidieontvanger.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2011
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling emancipatie 2011
 
 
 
 4.031
 
 
 5.806
 
 
 5.753
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 7.223
 
 
 22
 
 
 
 
 
 
 
 2015
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Regeling sociale veiligheid LHBT jongeren op
							 school
 
 
 
 632
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 Totaal subsidieregelingen
 
 
 
 
 6.995
 
 
 
 
 7.293
 
 
 
 
 7.199
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 7.223
 
 
 
 
 22
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijlage: Evaluatie en onderzoek
 
 BIJLAGE
 5.
 EVALUATIE EN ONDERZOEK
 
 
 Tabel Evaluatie- en overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Soort onderzoek
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Artikel
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 Vindplaats
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Ex post onderzoek naar
							 doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 1a.
 
 
 Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 Prestaties van leerlingen en studenten omhoog
 
 
 1, 3, 4, 6, 7, 11 en 12
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Scholen en instellingen met een ambitieus leerklimaat 
								1Brede scholenDe doorlichting brede scholen wordt
									 toegevoegd aan de doorlichting scholen en instellingen met een ambitieus
									 leerklimaat.
 
 
 1, 3, 4, 6, 7, 11 en 12
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Brede scholen
 
 
 1, 3
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Scholen en instellingen maken resultaten inzichtelijk
 
 
 1, 3, 4, 6, 7, 11 en 12
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Doelmatigheid en focus op het onderwijs
 
 
 1, 3, 4, 6, 7, 11 en 12
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Goed opgeleide professionele leraren, docenten en schoolleiders
 
 
 9
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Een sterke cultuursector die ondernemend en innovatief is en goed zorgt
								voor ons erfgoed
 
 
 14
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Het waarborgen van een onafhankelijk, gevarieerd en kwalitatief hoogwaardig
								media-aanbod
 
 
 15
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Het bevorderen van emancipatie
 
 
 25
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 1b.
 
 
 Ander onderzoek naar
								doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 Brede scholen (Oberon)
 
 
 1
 
 
 2012
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Effectonderzoek OAB en Excellentie/Onderwijsbewijs (divers)
 
 
 1
 
 
 2010
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Bestuursafspraken G37
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie School-aan-Zet (ITS)
 
 
 1
 
 
 2012
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Startgroepen (TU Twente)
 
 
 1
 
 
 2012
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Jaarlijkse peiling prestaties (Cito)
 
 
 1
 
 
 2008
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie centrale eindtoets
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Effectstudie pilot Tweetalig po (ITS)
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Pre-COOL-cohort VVE (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2009
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet passend onderwijs (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie 5-gelijkeschooldagen (Regioplan
 
 
 1
 
 
 2011
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie flexibilisering onderwijstijden (Regioplan)
 
 
 1
 
 
 2011
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie passend onderwijs/professionalisering (NWO/NR)
 
 
 1
 
 
 2011
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet OKE (NWO/NR)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Monitor en evaluatie experimenten doorlopende leerroutes vakmanschap- en
								technologieroute – SEO
 
 
 3
 
 
 2014
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 Evaluatieonderzoek naar de wijziging van de leerplichtwet 1969 in 2012
 
 
 3
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet gratis schoolboeken
 
 
 3
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie schoolvakanties
 
 
 3
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie wet fusietoets in het onderwijs (PO/VO/BVE/HO)
 
 
 3
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatieonderzoek College voor Examens (periodiek wettelijk bepaald
								evaluatieonderzoek naar het functioneren van het CvE)
 
 
 3
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 Najaar 2014 beschikbaar
 
 
 
 
 
 Evaluatieonderzoek pilot Boris (VO, VSO en PRO)
 
 
 3
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Analyse effectrapportage RMC
 
 
 4
 
 
 Jaarlijks
 
 
 In april
 
 
 Effectrapportage RMC
 
 
 
 
 
 Onderzoek naar de gevolgen van ratificatie van het Facultatief protocol bij
								het Internationale verdrag inzake economische, sociale en culturele
								rechten
 
 
 8
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 P.M.
 
 
 
 
 
 Evaluatie Subsidiebeschikking (WOOS) Duitsland Instituut Amsterdam
 
 
 8
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Effecten Masteropgeleide leraren
 
 
 9
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Effectevaluatie middelen tekortregio’s VO (aantrekkelijkheid beroep
								leraren)
 
 
 9
 
 
 2013
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 Effectevaluatie impuls leraren tekortvakken vo
 
 
 9
 
 
 2013
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 Effectevaluatie Lerarenbeurs
 
 
 9
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Geven in Nederland/Evaluatie Geefwet
 
 
 14
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Nationaal Restauratiefonds
 
 
 14
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet tot behoud Cultuurbezit
 
 
 14
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Beelden voor de Toekomst
 
 
 14
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie beleid mediawijsheid / Media Expertisecentrum
 
 
 15
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 IBO Wetenschap
 
 
 16
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 IBO
								wetenschappelijk onderzoek
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie pilots Sociale veiligheid LHBT
 
 
 25
 
 
 2012
 
 
 2014
 
 
 
 Anders in de klas
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie hulpverlening levensbeschouwelijke en etnische LHBT’ers
 
 
 25
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie LHBT-koplopergemeenten
 
 
 25
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Resultaatmeting We can Young
 
 
 25
 
 
 2012
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatieonderzoek Eigen Kracht
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Gay Straight Alliantie Veilige Wijken
 
 
 25
 
 
 2012
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluaties GSA’s
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autochtone achterstandsleerlingen (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie pilots toegevoegde waarde (GION/U-Twente)
 
 
 1
 
 
 2011
 
 
 2014
 
 
 
 Evaluatie pilots toegevoegde waarde
 
 
 
 
 
 
 Excellente leerlingen (SLO/ECN/U-Twente)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Jaarbericht Brede Scholen (Oberon)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteit kleine scholen (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 Kwaliteit kleine scholen Rapport
 
 
 
 
 
 Monitor Bestuursafspraken G37 (Inspectie van het Onderwijs)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Monitor ouderbetrokkenheid (Ecorys)
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Onderwijskwaliteit/opbrengstgericht werken (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Opbrengstgericht besturen (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Selectie en indicering VVE-doelgroep (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Stand van zaken ICT-infrastructuur adaptieve centrale eindtoets
								(Kennisnet)
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Trends prestaties en schoolloopbanen doelgroepen OAB (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Verkenning gedifferentieerd onderwijsbeleid (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Vooronderzoek tweetalig po (RUG/GION)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Voortgang Code Goed Bestuur en intern toezicht (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Intellectueel eigendom centrale eindtoets (nog niet bekend)
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Invloed richting vrije planning op po-stelsel
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Verdiepend onderzoek Flexibilisering onderwijstijd
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Excellente scholen (NWO/NRO)
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 Monitoren Stimuleringsregeling Bewegingsonderwijs
 
 
 1
 
 
 2014
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Monitor Leerlingenvervoer
 
 
 1
 
 
 2013
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 PISA 2015 internationaal vergelijkend onderzoek naar lezen, wiskunde en
								science
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 ICT literacy 2013, internationale vergelijking
 
 
 3
 
 
 2011
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Beheersing vreemde talen survey Europese Unie
 
 
 3
 
 
 2015
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 ICCS burgerschapsonderzoek internationale vergelijking
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Onderzoeksprogramma excellente leerlingen (via NWO)
 
 
 3
 
 
 2012
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Monitor ouderbetrokkenheid in het PO, VO en MBO
 
 
 3
 
 
 2011
 
 
 2014
 
 
 
 Rapport Monitor Ouderbetrokkenheid in het PO, VO en
								MBO (meting 2012)
 
 
 
 
 
 
 Opbrengstgericht werken in het VO
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 Rapport Opbrengstgericht werken in het
								VO
 
 
 
 
 
 
 Pilot tussentijdse toets Limburgse scholen
 
 
 3
 
 
 2011
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Plausibele verklaringen voor verbetering examenresultaten
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 Examenmonitor: achtergronden en determinanten examencijfers (papieren
								versie)
 
 
 
 
 
 Monitor leerwerktrajecten en assistentopleidingen in VMBO
 
 
 3
 
 
 2014
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek naar maatwerktrajecten in het VMBO
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 Najaar 2014 beschikbaar
 
 
 
 
 
 Ketenonderzoek examens VO
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 Najaar 2014 beschikbaar
 
 
 
 
 
 Onderzoek naar LWOO licenties en indicatiecriteria LWOO & PRO in
								passend onderwijs
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Digitale doorstroomatlas
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 Na oplevering jaarlijkse updates
 
 
 
 
 
 Jaarlijks onderzoek groepsgroottes in het VO (2014/2015, 2015/2016,
								2016/2017)
 
 
 3
 
 
 2013
 
 
 2017
 
 
 
 Rapport Groepsgroottes in het VO
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek naar mogelijke effecten van richting vrije planning op het
								scholenbestand PO/VO.
 
 
 3
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek naar verevening LWOO en PRO
 
 
 3
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Project Onderwijs-Arbeidsmarkt 2011 (POA)
 
 
 4
 
 
 2-Jaarlijks
 
 
 Dec 2015
 
 
 De arbeidsmarkt naar opleiding en beroep tot 2020
 
 
 
 
 
 Registratie en bestemming uitstroom schoolverlaters (SIS)
 
 
 4
 
 
 Jaarlijks
 
 
 In september
 
 
 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2014
 
 
 
 
 
 Monitor Sociale Veiligheid
 
 
 4
 
 
 Twee jaarlijks
 
 
 2016
 
 
 Monitor Sociale Veiligheid 2017
 
 
 
 
 
 Arbeidsbarometer leraren MBO
 
 
 4
 
 
 Jaarlijks
 
 
 april
 
 
 Arbeidsmarktbarometer po, vo en mbo 2013–2014
 
 
 
 
 
 Monitor alfabetisering
 
 
 4
 
 
 Jaarlijks
 
 
 voorjaar
 
 
 Monitor Laaggeletterdheid 2014
 
 
 
 
 
 JOB-Monitor
 
 
 4
 
 
 Twee jaarlijks
 
 
 2016
 
 
 Job Monitor
 
 
 
 
 
 Evaluatie Actieplan Laaggeletterdheid
 
 
 4
 
 
 2014
 
 
 2017
 
 
 Evaluatie laaggeletterdheid 2012–2015
 
 
 
 
 
 Monitor kwaliteitseffecten BPV Protocol
 
 
 4
 
 
 Twee jaarlijks
 
 
 2015
 
 
 Monitor kwaliteitseffecten BPV Protocol
 
 
 
 
 
 NLQF-EQF
 
 
 4
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Monitor experimenten doorlopende leerlijnen vmbo-mbo
 
 
 4
 
 
 2014
 
 
 2020
 
 
 Monitor experimenten doorlopende leerlijnen vmbo-mbo
 
 
 
 
 
 Evaluatie wet doelmatige leerwegen
 
 
 4
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 Evaluatie wet doelmatige leerwegen
 
 
 
 
 
 Ontwikkeling/ monitoring toetsen taal en rekenen
 
 
 4
 
 
 Jaarlijks
 
 
 voorjaar
 
 
 
 
 
 
 vsv evaluatieonderzoek (pantheia)
 
 
 4
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Experimenteel VSV onderzoek CPB 
								2MBO draagt 50k € bij aan het door kennis
									 getrokken onderzoek.
 
 
 4
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie School Ex 2.0
 
 
 4
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Netwerkschool
 
 
 4
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Midterm review 2017 Kwaliteitsafspraken
 
 
 4
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 Studentenmonitor (periodiek)
 
 
 6, 7, 11
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 www.studentenmonitor.nl
 
 
 
 
 
 
 Monitor studie- en leengedrag (beleidsmaatregelen) (periodiek)
 
 
 6, 7, 11
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 Monitor beleidsmaatregelen 2013
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie experimenten prestatiebekostiging
 
 
 6, 7
 
 
 2013
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Monitor associate degree
 
 
 6, 7
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Handicap en studie
 
 
 6, 7
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie duurzame geesteswetenschappen
 
 
 6, 7
 
 
 2015
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Experimenten open bestel
 
 
 6, 7
 
 
 2010
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Ramingen onderwijsarbeidsmarkt onderwijspersoneel po, vo en mbo
 
 
 9
 
 
 2013
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarktbarometer po, vo en mbo
 
 
 9
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Loopbaanmonitor onderwijs
 
 
 9
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie maatregelen Impuls tekortvakken VO (Begeleiding Startende
								Leraren, Eerst de Klas, Onderwijstraineeship en Pilots Professionele
								Leergemeenschappen)
 
 
 9
 
 
 2013
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 Monitor economische ontwikkeling culturele sector
 
 
 14
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 
 Effecten economische crisis-in de
								cultuursector
 
 
 
 
 
 
 Bezuinigingen cultuur en media gemeenten en provincies
 
 
 14
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 CBS Monitor Kunstenaars kunstvakonderwijs, arbeidsmarkt
 
 
 14
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 SCP Het Culturele Draagvlak (reeks)
 
 
 14, 15
 
 
 2012
 
 
 2016
 
 
 
 Kunstminnend_Nederland
 
 
 
 
 
 
 Monitor Cultuureducatie PO/VO
 
 
 14
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Monitor Ondernemerschap
 
 
 14
 
 
 2013
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Monitor ICB
 
 
 14
 
 
 2013
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek in relatie met toekomstverkenning publieke omroep
 
 
 15
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie financiering regionale omroepen
 
 
 15
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Kwalitatief Economische zelfstandigheid
 
 
 25
 
 
 2014
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Emancipatiemonitor
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 LHBT-monitor
 
 
 25
 
 
 2012
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Panel onderzoek 600 grote vennootschappen (voortgang Kalma)
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Vooronderzoek intersekse personen
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 Leven met intersekse/DSD
 
 
 
 
 
 
 Dieptestudie cases LHBT veiligheid wijken
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 Gestreden-als-Don-Quichot-tegen-windmolens
 
 
 
 
 
 
 Doorbreken intergenerationeel geweld
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek homoseksualiteit in etnische en levensbeschouwelijke
								gemeenschappen
 
 
 25
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 Effectonderzoek OAB en
				 Excellentie/Onderwijsbewijs
 De onderzoeken Excellentie, VVE en
				 Onderwijsbewijs zijn samengevoegd onder deze titel. Dit onderzoek vergt wat
				 meer tijd dan was voorzien, waardoor de afronding van het onderzoek verschuift
				 van 2014 naar 2015.
 Excellente scholen (NWO/NRO)
 Dit onderzoeksprogramma wordt in tegenstelling tot eerdere melding niet in
				 2014 maar in 2017 afgerond, doordat het een meerjarig onderzoek is.
 Stopzetten monitor
				 Actieplan/Bestuursakkoord 2012
 De monitoring zal zich nu
				 richten op het nieuwe Bestuursakkoord primair onderwijs. De Tweede Kamer
				 ontvangt over de voortgang in 2017 een tussenrapportage en in 2020 een
				 eindrapportage.