Defensienota 2000; Verslag algemeen overleg op 31 januari 2001 over Ned. bijdrage Headline Goal, Capabilities Commitment Conference, EVDB en NAVO-overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26900, nr. 36

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

28-02-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

26900 nr. 36

20-02-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de ministerOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26900Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 900Defensienota 2000nr. 36VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 20 februari 2001De vaste commissie voor Defensie1 heeft op
31 januari 2001 overleg gevoerd met minister De Grave van Defensie over:– de brief van de minister van Defensie d.d.
13 november 2000 inzake de Nederlandse bijdrage aan de Headline Goal
(26 900, nr. 33);– het verslag van de Capabilities Commitment
Conference (26 900, nr. 34);– de brief van de minister van Defensie d.d.
19 december 2000 inzake de intensivering van de bilaterale militaire
samenwerking in het kader van het EVDB (26 900, nr. 35);– de brief van de minister van Defensie d.d.
19 december 2000 inzake het verslag van de najaarsvergaderingen van de
NAVO-ministers van Defensie, gehouden op 5 en 6 december 2000 (27 400-X,
nr. 25).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Zijlstra (PvdA) is verheugd uit de
onderhavige stukken te kunnen opmaken dat er in het kader van het Europees
veiligheids- en defensiebeleid (EVDB) sprake is van een verdieping van de
relaties tussen Nederland en Duitsland, Frankrijk en Engeland. De in Helsinki
overeengekomen Headline Goal (HLG) strekt ertoe om in 2003, op basis van vrijwilligheid,
een Europese troepenmacht van 50 000 tot 60 000 militairen binnen
60 dagen te kunnen ontplooien en gedurende ten minste een jaar te kunnen inzetten
voor Petersburgtaken. Gelet op de feitelijke duur van vredesoperaties tot
nu toe, zoals in Kosovo, rijst de vraag hoe, gegeven het feit dat inmiddels
in totaliteit niet meer dan 100 000 man aan troepen zijn aangemeld, de
desbetreffende HLG-taken op de langere termijn dan een jaar kunnen worden
gecontinueerd.De heer Zijlstra wijst vervolgens op het belang van de snelle totstandkoming
van goede afspraken tussen de NAVO en de EU. Geconstateerd moet namelijk worden
dat er ten aanzien van veiligheids- en defensiebeleid vooralsnog verschillen
in benadering zijn tussen de EU en met name de Verenigde Staten. Doordat in
Europa de landen afzonderlijk hun strijdkrachten formeren, houdt dit tevens
in dat het wat dat betreft minder op de mat kan brengen dan bijvoorbeeld
de Verenigde Staten kunnen doen voor hetzelfde geld. Voorkomen moet in ieder
geval worden dat er duplicaties optreden waar het gaat om de EU-inzet en de
NAVO-inzet.Ten aanzien van de realisatie van de HLG is de heer Zijlstra benieuwd
in welke vorm de parlementaire inbedding in dit verband zal plaatsvinden.
Zal in dezen sprake zijn van een combinatie van het Europees parlement en
de parlementen van de deelnemende Europese landen? Bestaat hierover al een
begin van een gemeenschappelijke opvatting?Uit de voorliggende stukken blijkt dat van de Nederlandse EVDB-voorziening
van 200 mln. gulden een bedrag van 160 mln. gulden is gereserveerd voor projecten
in het kader van de HLG en dat de dekking van de exploitatielasten op een
andere manier gevonden zal worden. Kan de minister reeds een inschatting van
de hoogte van die lasten aangeven en is er al een concrete dekking voorhanden?Met betrekking tot het project versterking Duitse luchttransportcapaciteit,
in verband waarmee Nederland financieel bijdraagt, is de heer Zijlstra benieuwd
te vernemen naar de huidige ontwikkelingen rond de trekkingsrechten.In de brief van 19 december van de minister (26 900, nr. 35) staat
dat het besluit tot de omvorming van het hoofdkwartier van het Duits-Nederlandse
legerkorps tot een High Readiness Forces Headquarters (HRF HQ) een mijlpaal
is in de verbetering van de inzetbaarheid van het legerkorps en dat hiermee
uitvoering wordt gegeven aan de motie-Van den Doel/Zijlstra/Van 't Riet. Naar
het oordeel van de heer Zijlstra wordt het legerkorps in dezen toch enigszins
gered door de gong, waar geconstateerd moet worden dat de opzet van dit korps
in feite nog is gebaseerd op de structuur van de Koude Oorlog die weinig past
bij de huidige situatie, waarin bepaalde modules worden uitgezonden.Met het installeren van commandofaciliteiten op het Landing Platform Dock
II (LPD-II) is weliswaar gevolg gegeven aan de op 1 november jl. ingediende
motie-Van den Doel c.s. maar ten aanzien van de in dezelfde motie genoemde
bezuinigingen op andere terreinen is nog geen concrete beleidsreactie gekomen,
met name waar het gaat om het dure Shorad-project. Wanneer is die reactie
te verwachten?De heer Van den Doel (VVD) meent dat wanneer
het EVDB onverhoopt zou verzanden, dit in ieder geval niet te wijten zal zijn
aan de inzet van de Nederlandse regering tot nu toe, die dan ook alle waardering
verdient.Geconstateerd moet worden dat de resultaten van de in november jl. gehouden
Capabilities Commitment Conference (CCC) bijzonder mager zijn. Naar verluidt,
blijken er van de beoogde 400 vliegtuigen nog geen 60 technisch goed uitgerust
te zijn voor veeleisende crisisbeheersingsoperaties. Verder blijkt dat van
de tientallen «roll on roll offschepen» die benodigd zijn, er
slechts tien zijn aangemeld. De heer Van den Doel gaat er gelet op de huidige
stand van zaken van uit dat met het opheffen van de nog geconstateerde tekortkomingen
en het waarmaken van het hoge ambitieniveau, nog minstens tien tot vijftien
jaar gemoeid zal zijn en dat operationalisering in 2003 derhalve niet haalbaar
kan worden geacht. Teleurstellend is het in dit verband dan ook dat er in
Europees verband vooralsnog geen enkel voorstel is gedaan om de investeringen
en de defensiebudgetten terzake te verhogen.Met betrekking tot het budget van de Europese landen en dat van de Verenigde
Staten is de heer Van den Doel van mening dat er nog een te groot verschil
zit, met name in relatie tot doelmatigheid en effectiviteit. De huidige overlap
aan militaire middelen binnen de EU zal via sanering dan ook zoveel mogelijk
tegengegaan moeten worden. Het onderwerp taakspecialisatie zal dan ook serieus
moeten worden opgepakt. Zijn hiertoe in EU-kader reeds voorstellen in voorbereiding?De Nederlandse bijdrage aan HLG behelst onder meer deelneming (van beperkte
duur) aan vredesafdwingende operaties met een brigade. De heer
Van den Doel plaatst vraagtekens bij de uitvoering hiervan, aangezien brigades
in de huidige omstandigheden niet 100% paraat zijn, zodat op het laatste moment
eenheden bij elkaar gevoegd zouden moeten worden, hetgeen gelet op het karakter
van genoemde operaties met een hoog geweldsspectrum niet verkieselijk is.Waar de EU nog steeds uitgaat van volledige uitvoering van de Petersburgtaken,
vraagt de heer Van den Doel of dit niet getuigt van een te hoog ambitieniveau.
Zou het niet veel verstandiger zijn om wat kleinere stapjes in dit proces
te zetten, waarbij de EU zich eerst toelegt op de uitvoering van humanitaire
taken en conflictpreventie?Een ander zorgpunt betreft de mogelijke divergentie die kan ontstaan tussen
de inspanningen in het kader van HLG en die in het kader van het Defense Capabilities
Initiative (DCI) binnen de NAVO. Er zijn binnen de EU allerlei werkgroepen
ingesteld om de verschillende deelterreinen te inventariseren. Hetzelfde is
reeds gebeurd binnen de NAVO. Het is van belang dat die twee processen naadloos
op elkaar aansluiten, ook om duplicaties te voorkomen. In zijn algemeenheid
zal er met het oog op een structurele relatie tussen NAVO en EU overigens
meer gestreefd moeten worden naar integraliteit waar het gaat om initiatieven
die binnen de NAVO en die welke binnen de EU worden opgestart.Met betrekking tot de Nederlandse bijdrage van 100 mln. gulden ten behoeve
van de versterking van de Duitse luchttransportcapaciteit is het in de ogen
van de heer Van den Doel meer dan redelijk dat Nederland hiervoor iets concreets
terugontvangt. Zijn voorkeur blijft overigens uitgaan naar het opheffen van
tekortkomingen middels constructies waarbij landen gezamenlijk iets investeren
en er ook gezamenlijk zeggenschap over hebben. Het «Awacs-model»
kan hierbij als voorbeeld dienen.Duitsland en Nederland hebben afgesproken het hoofdkwartier van het Duits-Nederlandse
legerkorps aan te bieden als HRF HQ. Voor de daartoe benodigde omvorming is
achttien maanden gepland. Betekent dit tevens dat dit hoofdkwartier in die
periode niet kan worden ingezet ten behoeve van vredesoperaties? Genoemd Duits-Nederlandse
legerkorps is tot nu toe binnen de NAVO altijd beschouwd als een schoolvoorbeeld
van integratie. Inmiddels zijn er echter geluiden dat in plaats van verdere
integratie, toegewerkt wordt naar een constructie waarbij er sprake is van
een apart Duits en een apart Nederlands segment die slechts samenwerken. Ook
zou er sprake zijn van opheffing van het logistieke ondersteuningscommando
dat is gevestigd te Eibergen. Wat is de visie van de minister hierop?De ontwikkeling van de Stand-off Surveillance and Target Acquisition Radar
(SOSTAR) waarmee wordt beoogd de Europese inlichtingencapaciteit te versterken,
roept de vraag op of dit systeem uiteindelijk tot doel heeft om alleen de
staf van Solana te voeden met inlichtingen dan wel of ook de landen die participeren
in dit project zelf rechtstreeks toegang krijgen tot die inlichtingencapaciteit.
Wat is in dit verband overigens de relatie met de NAVO?De nuttige samenwerking tussen Nederland en het Verenigd Koninkrijk inzake
realisatie van een volledig geïntegreerd role 3-veldhospitaal verdient
naar het oordeel van de heer Van den Doel verbreding, in de zin dat ook Duitsland
bij dit initiatief wordt betrokken.Mevrouw Van 't Riet (D66) refereert aan een
interessant artikel van Sir Rupert Smith dat onlangs in onder andere het Marineblad
heeft gestaan en dat een duidelijk beeld geeft van de huidige situatie rond
het EVDB en de uiteindelijke doelstellingen ervan. Hij spreekt daarin onder
andere uit dat er niet wezenlijk sprake zal zijn van een Europees leger en
dat er weliswaar meer middelen (schepen, vliegtuigen, satellieten etc.) beschikbaar
zullen komen maar dat er geen bewijs is dat er feitelijk extra strijdkrachten
zullen worden geformeerd. Het zal in zijn ogen gaan om één set
van krijgsmachten die nationaal ingezet kunnen worden, zowel in NAVO- en EU-verband als in nationaal verband. Verder plaatst hij vraagtekens
bij het beoogde aantal van 60 000 militairen daar hij ervan uit gaat
dat bij een voortzettingsvermogen van één jaar 180 000
manschappen nodig zullen zijn. Daarnaast ziet hij eenheid van aanpak tussen
de verschillende landen als absolute voorwaarde voor het welslagen van het
onderhavige beleid. Mevrouw Van 't Riet is benieuwd naar de reactie van de
minister op deze uitspraken.Als gevolg van de top in Nice is door wijziging van artikel 17 van het
EU-verdrag met betrekking tot EVDB de rol van de WEU gemarginaliseerd en is
door wijziging van artikel 25 van genoemd verdrag het Comité politieke
zaken omgevormd tot een politiek en veiligheidscomité. Laatstgenoemd
comité is daarmee het belangrijkste ambtelijk orgaan binnen de EU dat
uitvoering gaat geven aan EVDB. De vraag rijst hierbij wel hoe de parlementaire
controle in dezen gewaarborgd is.Turkije heeft ernstige bezwaren geuit tegen de afspraak dat het wel zal
worden geconsulteerd over toekomstige EU-operaties maar dat het niet mag meebeslissen.
Naar het oordeel van mevrouw Van 't Riet zijn die bezwaren grotendeels terecht,
aangezien de EU immers gebruik zal maken van NAVO-middelen waaraan ook Turkije
bijdraagt. Wat is de visie van de minister hierop?Ten aanzien van het project versterking luchttransportcapaciteit is zij
benieuwd naar de stand van zaken rond de trekkingsrechten.Doordat het SOSTAR-project en het LPD-II-project volgens de verwachtingen
absoluut niet voor 2003 zullen zijn afgerond, roept dit de vraag op welk effect
dit heeft voor de in het kader van HLG gehanteerde planning en de Nederlandse
bijdrage daarin.Verder is mevrouw Van 't Riet benieuwd te vernemen wat, los van de in
de brief 26 900, nr. 33 genoemde projecten, de kosten van overige
activiteiten op het gebied van commando- en inlichtingencapaciteit zijn.Het is verheugend dat met de omvorming van het hoofdkwartier van het Duits-Nederlandse
legerkorps tot een HRF HQ het kabinet invulling heeft gegeven aan de motie-Zijlstra
c.s. Uit hoeveel manschappen, officieren en generaals zal over achttien maanden
dit hoofdkwartier bestaan en zal het gebruikmaken van NAVO-planningcapaciteit?
Wat zijn de Duitse maatregelen ter versterking van het hoofdkwartier? Wat
stelt de minister zich concreet voor bij openstelling voor deelneming door
andere landen?Dat er binnen Europa nog steeds een enorme diversiteit is aan te gebruiken
materieel is geen geheim. De gereedschapskist is een bonte verzameling van
verschillende attributen van verschillende merken. Treffend voorbeeld is dat
de Franse brandstofslangen die worden gebruikt om transportvliegtuigen bij
te tanken niet passen op de Nederlandse nippels. Wanneer is het moment bereikt
dat er terzake meer uniformiteit is?De voorlopige bijdrage van Nederland in het kader van EVDB omvat in feite
de gereedschapskist waaruit een deelname aan een specifieke operatie kan worden
samengesteld. De definitieve bijdrage van Nederland is aanvullend en gericht
op het wegwerken van Europese militaire tekortkomingen. Geconcludeerd kan
dan ook worden dat de Nederlandse bijdrage aan HLG voornamelijk klinkt als
toekomstmuziek.Ten aanzien van HLG geldt nog steeds het in de Defensienota vastgelegde
Nederlandse ambitieniveau voor deelneming aan crisisbeheersingsoperaties:
deelneming (van beperkte duur) aan een vredesafdwingende operatie met een
brigade of het equivalent daarvan, een maritieme taakgroep, drie squadrons
jachtvliegtuigen of een combinatie van deze eenheden. De situatie is evenwel
zeer wel denkbaar dat Nederland aan vier vredesoperaties deelneemt, met als
gevolg dat wanneer op dat moment een bijdrage aan de Europese rapid reaction
force gevraagd wordt, het de uitgezonden troepen hiervoor moet terugtrekken,
nog afgezien van de zware wissel die dit trekt op de manschappen. De toenemende samenwerking tussen Nederland en Frankrijk, die zeer toe
te juichen is, roept de vraag op of laatstgenoemd land ook een participerende
rol gaat spelen in het Duits-Nederlandse legerkorps.Zoals de minister in zijn brief 26 900, nr. 35 stelt, zal Defensie
de komende maanden onderzoeken hoe de Nederlandse defensie-inspanningen optimaal
kunnen bijdragen aan de versterking van de Europese militaire capaciteiten.
Mevrouw Van 't Riet acht dit evenwel een lastige opgave aangezien nog geen
helder inzicht bestaat in de tekortkomingen op defensiegebied van alle Europese
lidstaten en derhalve in de werkelijke effectiviteit van de multinationale
samenwerkingsverbanden. De activiteiten op dit punt zijn voor een parlement
volstrekt niet te toetsen.De heer Harrewijn (GroenLinks) constateert
dat ondanks het enthousiasme en de inzet van de minister om het beoogde doel
in het kader van HLG en DCI te bereiken, er onduidelijkheden en vertragingen
zijn waar te nemen waar het gaat om de weg die naar dat doel moet leiden,
onder andere veroorzaakt door het verschil in ambitie tussen de EU-lidstaten.
Wat is de visie van de minister hierop en acht hij het in dezen uitgestippelde
tijdpad haalbaar? Hoewel het op zichzelf een nobel streven is om de lat hoog
te leggen, rijst de vraag of het niet verstandig is om juist met het oog op
die haalbaarheid iets terughoudender te zijn. In dat licht zou het bijvoorbeeld
een concreter doel zijn om als Europa binnen een aantal jaren toe te werken
naar faciliëring van operaties zoals in Bosnië en Kosovo in plaats
van uit te gaan van een theoretisch programma met alle onbekendheden en onzekerheden
van dien.Waar Nederland 160 mln. gulden bijdraagt aan de HLG is de heer Harrewijn
benieuwd te vernemen welke bedragen de overige participerende EU-landen tot
nu toe hiervoor ter beschikking hebben gesteld. Laten die landen hun inspanningsverplichtingen
ook gepaard gaan met de benodigde middelen?Daar er wat betreft álle krijgsmachtdelen sprake is van intensivering
van samenwerking tussen Nederland en andere EU-landen doet zich de vraag stellen
of Nederland hiermee niet op te veel paarden tegelijk wedt. Nederland zou
er wellicht beter voor kunnen kiezen om af te zien van bepaalde taken in het
kader van beheersingsoperaties, teneinde meer nadruk te kunnen leggen op die
taken in dat kader, die het gelet op zijn specifieke tradities en sterke punten
op militair gebied, het best kan uitvoeren.In de brief van de 19 december jl. over de najaarsvergaderingen van de
NAVO-ministers van defensie (27 400-X, nr. 25) staat dat voor het eerst
in een NAVO-planningsdocument, te weten de onlangs vastgestelde Ministerial
Guidance, wordt gesteld dat de dreiging van een grootschalige aanval tijdens
de planningsperiode 2003–2008 afwezig is. Wat is de strekking van deze
doorbraak? Zullen de NAVO-planningen hierop daadwerkelijk aangepast worden?Mevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA) merkt
op groot belang te hechten aan het uitbouwen van het EVDB omdat de EU in staat
moet zijn invulling te geven aan haar eigen verantwoordelijkheid op het terrein
van crisisbeheersing en humanitaire missies. Hoofdvraag is of de inzet van
EU-lidstaten in het kader van de CCC ook gerealiseerd en waargemaakt kan worden,
zowel organisatorisch als qua financiële middelen. De EU moet in ieder
geval in staat worden geacht om vanaf 2003 de Petersburgtaken uit te
voeren en om de eigen «veiligheidsbroek» op te houden op het moment
dat de Amerikanen zich onverhoopt zouden terugtrekken uit de Balkan. Deelt
de minister overigens de scepsis van de heer Van den Doel dat 2003 niet haalbaar
zal blijken te zijn en dat eerder gedacht moet worden aan op z'n vroegst 2010?De in het kader van het DCI geconstateerde tekortkomingen gelden logischerwijs
ook voor het EVDB. De vraag is dan ook hoe die tekortkomingen door de EU structureel
worden geïnventariseerd. Waar liggen ten behoeve van de Europese
vredesmacht nu precies de tekorten? In de hoeveelheid troepen, in de kwalificaties
van de eenheden, in de hoeveelheid toegezegd materieel of in de kwaliteit
en inzetbaarheid ervan? Zullen de beloftes op papier daadwerkelijk waargemaakt
worden? Welke defensietaken zullen volgens de minister in 2003 door de Europese
vredesmacht uitgevoerd kunnen worden en welke niet?Wat betreft de civiele kant zal onder het Zweeds voorzitterschap een pledging
conference plaatsvinden ten behoeve van een politiemacht bestaande uit 5 000
personen. Welke bijdrage denkt Nederland daaraan te kunnen leveren en met
welke mensen? Gelet op de schreeuwende tekorten bij de politie en marechaussee
in Nederland is een dergelijke bijdrage niet denkbaar, tenzij er extra financiële
middelen beschikbaar komen voor werving en opleiding van extra mensen.Nederland legt een bedrag van 200 mln. gulden incidenteel opzij in het
kader van het EVDB, waarvan inmiddels 160 mln. gulden is gereserveerd voor
projecten. Waar mevrouw Van Ardenne heeft begrepen dat die projecten structureel
zijn en zij van oordeel is dat voor een geloofwaardig aanbod ten behoeve van
het EVDB Nederland structureel financiële middelen beschikbaar dient
te stellen, is zij benieuwd te vernemen wat die structurele bijdrage van Nederland
concreet zal zijn.Het dwarsliggen van Turkije en de poging van Zweden om te temporiseren
zijn niet bevorderlijk voor de ontwikkeling van het EVDB en bergen het gevaar
in zich van algehele impasse dan wel onnodige duplicatie. Daar geen van beide
opties gewenst is, zal gezocht moeten worden naar een oplossing. Spoort de
regering de Zweden aan om tijdens het voorzitterschap knopen door te hakken?
Is daarbij het Schengenmodel, waarbij Noorwegen als niet EU-lidstaat toch
betrokken is, een optie?Over de parlementaire controle wordt nauwelijks in de voorliggende stukken
gesproken. De regering heeft eerder in antwoord op vragen van de vaste commissie
voor Defensie toegezegd zich hierin nader te zullen verdiepen. Heeft die verdieping
al tot resultaat geleid? Komt er een raad van defensieministers en zo ja,
wat is hun rol in de ontwikkeling van het EVDB? Hoe staat het met de plannen
om vanuit de nationale parlementen en het Europees Parlement een soort Europese
defensiecommissie te vormen die het EVDB op de voet volgt en controleert?
Wat is nu de taak en de positie van de interim-WEU? Nederland bekleedt thans
het voorzitterschap van de WEU. De minister van Buitenlandse Zaken heeft in
dit kader aangegeven niet van plan te zijn dit halfjaar de Ministeriële
Raad bijeen te roepen bij gebrek aan agendapunten. Is er echt niets te bespreken
of over te dragen? Is alles in kannen en kruiken, zowel militair als politiek?De structuur en de positie van het politiek en veiligheidscomité
en van het militair comité/militaire staf is analoog aan de NAVO opgetuigd,
maar de vraag is of beide op dezelfde wijze kunnen functioneren in zowel crisistijd
als vredestijd. Rapporteert bijvoorbeeld het militair comité aan de
Raad van ministers of aan het Coreper dan wel aan het politiek en veiligheidscomité?
Hoe is dat in de EU geregeld?Mevrouw Van Ardenne herinnert aan de een paar maanden geleden door haar
fractie en die van het PvdA ingediende motie over de interne markt voor defensie-industrie
en spreekt de hoop uit dat de minister op basis van voortschrijdend inzicht
ook overtuigd geraakt van de noodzaak van een dergelijke markt.Antwoord van de ministerDe minister geeft aan dat het ambitieniveau
van het Nederlandse kabinet met betrekking tot het EVDB en meer specifiek
HLG niet alleen wordt beïnvloed door de eigen inspanningen maar in hoge
mate ook door die van de overige EU-lidstaten. Genoemd niveau is, zowel qua
tijdpad als qua te behalen resultaten, terecht buitengewoon hoog. Er dient
een zekere spanning, druk op de ketel te zijn om doorbraken te
kunnen bewerkstelligen en problemen doortastend aan te pakken, waarbij de
minister zich er goed van bewust is dat het risico aanwezig is dat op enig
moment dit ambitieniveau, ook wat betreft 2003, niet of niet volledig haalbaar
zal blijken te zijn.Er is in dezen sprake van een Europese inzet die een nadrukkelijke relatie
heeft met de centrale rol die de NAVO blijft vervullen. Belangrijk uitgangspunt
is daarbij dat Europa handen en voeten geeft aan zijn bereidheid een «bigger
share of the burden» te nemen in het transatlantische samenwerkingsverband,
juist met het oog op de veiligheidssituatie in de wereld. Een bereidheid overigens
die naar de indruk van de minister ook door de Verenigde Staten positief wordt
bejegend, uiteraard onder de premisse dat dit proces niet leidt tot erosie
van de NAVO. Daarnaast biedt het onderhavige proces mogelijkheden om de effectiviteit
en de doelmatigheid van de Europese defensie-inspanningen te intensiveren.
Het zou overigens een illusie zijn om te veronderstellen dat op dit punt het
niveau van de Verenigde Staten geëvenaard zal worden, aangezien Europa
uit verschillende staten en dus ook parlementen bestaat.De vraag of de Nederlandse financiële bijdrage hierin voldoende is
en of er mogelijkerwijs additionele structurele middelen beschikbaar moeten
komen, is nog onderwerp van grondig beraad, mede in het licht van de uitvoering
van de motie-Van den Doel c.s. Mede met het oog op de volgende regeerperiode
zal duidelijk moeten zijn binnen welke (financiële) kaders verdere afwegingen
zullen kunnen worden gemaakt. Nadere informatie hieromtrent zal de Kamer tijdig
bereiken.Wat betreft de rol van Frankrijk in het EVDB heeft de minister uit eigen
ervaringen de indruk dat op het gebied van defensie dit land en met name de
Franse militairen zich zeer coöperatief opstellen en dat er bij hen geen
houding te bespeuren is die zou neigen naar verzwakking van het proces van
NAVO-planning.De minister geeft aan dat het kabinet groot belang hecht aan meer parlementaire
inbedding van het EVDB, waartoe het onlangs een white paper heeft uitgebracht.
Naast de staatsrechtelijke reden, in de zin van uitoefening van nationale
parlementaire controle, is ten behoeve van het doelmatiger en efficiënter
doen verlopen van de Europese samenwerking op dit gebied, de steun van de
parlementen onontbeerlijk. Waar er binnen dit beleidsterrein overigens nog
steeds sprake is van een zekere dimensie die zich onttrekt aan de nationale
parlementaire controle, is er wel degelijk aanleiding om hiernaar kritisch
te kijken. Een optie in dit verband zou kunnen zijn de instelling van een
Europese senaat, waarin de vertegenwoordigers van nationale parlementen in
Europees verband bijeenkomen. Bovendien zou het in de ogen van het kabinet
een stap in de goede richting zijn wanneer de raad van ministers van defensie
geïnstitutionaliseerd werd.Een aantal van de projecten die in het kader van HLG worden opgezet, zullen
structurele lasten met zich brengen, hoewel op dit moment nog niet precies
is te overzien welke dat zijn. Ten aanzien van het project inzake de versterking
van de luchttransportcapaciteit is het de bedoeling dat tegenover de Nederlandse
bijdrage, ofwel een vergroting van capabilities komt te staan ofwel dat Nederland
er op geld waardeerbare zaken voor terugkrijgt. Er wordt naar gestreefd om
in maart in meer concluderende zin tot een afronding op dit punt te komen.
Met betrekking tot de trekkingsrechten is het aspect van de nationale soevereiniteit
een complicerende factor. In een crisissituatie kan namelijk nooit de garantie
van trekkingsrechten worden gegeven, aangezien voor het alsdan inzetten van
eigen troepen, eerst instemming van het desbetreffende nationale parlement
vereist is. In dit verband wordt nu de mogelijkheid bestudeerd dat Duitsland
taken van Nederland overneemt die in vredessituaties worden verricht.De Nederlandse bijdrage aan HLG behelst onder meer deelneming aan vredesafdwingende operaties met een brigade. Aangezien brigades in
de huidige omstandigheden ook om financiële redenen niet 100% paraat
zijn, is het zeer wel denkbaar dat eenheden in dergelijke gevallen bij elkaar
gevoegd moeten worden. In lijn van de Defensienota is gekozen voor een zodanige
samenstelling van de gereedschapskist en een zodanige flexibiliteit dat de
dan samengevoegde brigade optimaal kan opereren. De minister zegt overigens
toe de Kamer omtrent dit thema nader schriftelijk te informeren.Juist om het gevaar van divergentie tussen het EVDB en het DCI zoveel
mogelijk weg te nemen, is de aandacht mede gericht op het opheffen van DCI-tekortkomingen.
Daarnaast geldt dat de voorliggende HLG-projecten getoetst zijn aan het DCI.Hoewel het Duits-Nederlandse legerkorps geldt als een schoolvoorbeeld
van binationale samenwerking is het wel zinnig om na te gaan of de hierbij
gekozen structuur die is gebaseerd op de gedachte van een grootschalig conflict,
nog wel passend is onder de huidige omstandigheden, waarin meer rekening wordt
gehouden met operaties op het gebied van peace keeping en peace enforcing.
Met de omvorming van het Duits-Nederlandse legerkorpshoofdkwartier op dat
punt wordt in feite dat korps gemoduleerd naar de meest waarschijnlijke inzetbaarheid.
Tegelijkertijd wordt intensief en scherp nagegaan of elementen die minder
goed passen bij die inzetbaarheid, aanpassing behoeven. Aangezien het streven
is gericht op een meer multinationale opzet van de staf van het legerkorps,
zal gekeken worden naar mogelijkheden van bredere deelname, waarbij ook gedacht
kan worden aan Frankrijk.Met betrekking tot de huidige houding van de Turkse regering moge het
duidelijk zijn dat een snelle oplossing noodzakelijk is, teneinde duplicatie
van taken en voorzieningen van EVDB en NAVO te voorkomen. Debottomline blijft
wel dat een land dat geen lid is van de EU, de facto geen vetorecht kan worden
gegeven over de besluiten die dezelfde EU neemt. Tegelijkertijd is het welhaast
ondenkbaar dat de EU een operatie zelfstandig zal uitvoeren in het grensgebied
van Turkije als laatstgenoemd land daar absoluut tegen zou zijn.In reactie op de suggestie van de heer Harrewijn om als Europa binnen
een aantal jaren toe te werken naar faciliëring van operaties zoals in
Bosnië, merkt de minister op dat wanneer de Amerikanen zich onverhoopt
zouden terugtrekken uit Bosnië, verwacht mag worden dat Europa in staat
is de desbetreffende taken aldaar over te nemen. Wel zou het een probleem
vormen voor Europa om op korte termijn een «fair share of the burden»
te nemen in het geval van een Kosovo 2, waarbij sprake is van initiële
luchtacties, laat staan in het geval van grondoperaties.Absoluut oneens is de minister het met de stelling van de heer Harrewijn
dat waar er wat betreft álle krijgsmachtdelen sprake is van intensivering
van de samenwerking tussen Nederland en andere EU-landen, Nederland op te
veel paarden tegelijk zou wedden. In de Defensienota is beargumenteerd uitgegaan
van de rol van alle bestaande krijgsmachtdelen. Uiteraard geldt wel dat waar
er in het kader van de internationale samenwerking mogelijkheden liggen voor
een efficiënter en doelmatiger inzet van middelen, die grondig bekeken
zullen worden.De minister wijst verder op het grote belang van de ontwikkeling van het
review mechanism. Wanneer blijkt dat een lidstaat binnen de EU de afgesproken
bijdrage niet levert, zal op grond daarvan vanuit de andere lidstaten druk
moeten kunnen worden uitgeoefend om die bijdrage alsnog te leveren.Met betrekking tot de onder het Zweeds voorzitterschap te houden pledging
conference ten behoeve van inzet van een politiemacht van 5 000 man verwijst
de minister naar de Nederlandse politienotitie, waarin de Nederlandse voornemens
terzake zijn verwoord. Zo snel als verantwoord militaire aanwezigheid kan
worden vervangen door de civiele component is dat uiteraard beter en wenselijk
is. Hoewel taakspecialisatie ook naar het oordeel van de minister een nastrevenswaardig
doel is, mede uit een oogpunt van doelmatigheid, dient tegelijkertijd beseft
te worden dat dit niet iets is wat Nederland alleen kan bereiken en forceren.
Er zal dan altijd sprake moeten zijn van de bereidheid van een ander land
of meerdere andere landen om bepaalde taken over te nemen. Daarnaast speelt
het aspect van de nationale autonomie een rol, in de zin dat wanneer een land
bepaalde taken overdraagt, het daarmee ook de zeggenschap daarover opgeeft.Ten aanzien van SOSTAR deelt de minister mee dat de desbetreffende inlichtingen
zowel nationaal als aan de hoge vertegenwoordiger Solana ter beschikking komen.Ten slotte zegt hij toe de vragen van mevrouw Van Ardenne over de structuur
en de positie van het politiek en veiligheidscomité en van het militair
comité/militaire staf schriftelijk te zullen beantwoorden.De voorzitter van de commissie,ValkDe griffier van de commissie,De LangeXNoot1Samenstelling: Leden: Van den Berg (SGP), Valk (PvdA), voorzitter, Zijlstra
(PvdA), Apostolou (PvdA), Hillen (CDA), Hessing (VVD), ondervoorzitter, Ardenne-van
der Hoeven (CDA), Hoekema (D66), Stellingwerf (RPF/GPV), Essers (VVD), Verhagen
(CDA), M. B. Vos (GroenLinks), Van 't Riet (D66), Van den Doel (VVD),
De Haan (CDA), Koenders (PvdA), Van der Knaap (CDA), Harrewijn (GroenLinks),
Niederer (VVD), Timmermans (PvdA), Van Bommel (SP), Oplaat (VVD), Albayrak
(PvdA), Balemans (VVD), Herrebrugh (PvdA).Plv. leden: Dittrich (D66), Van Oven (PvdA), Swildens-Rozendaal (PvdA),
Arib (PvdA), Leers (CDA), Weisglas (VVD), Eurlings (CDA), Ter Veer (D66),
Van Middelkoop (RPF/GPV), De Swart (VVD), Van der Hoeven (CDA), Vendrik (GroenLinks),
Bakker (D66), Blaauw (VVD), Eisses-Timmerman (CDA), Hindriks (PvdA), Ross-van
Dorp (CDA), Karimi (GroenLinks), E. Meijer (VVD), Dijksma (PvdA), Marijnissen
(SP), Van Baalen (VVD), Van Gijzel (PvdA), Wilders (VVD), Duivesteijn (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26900-36.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl