Naar een veiliger samenleving; Brief minister over het bestrijden van kinderporno op internet
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28684, nr. 166

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

19-09-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

28684 nr. 166

15-09-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam2. Terminologie en techniek3. Korte beschrijving van de praktijk4. Resultaten van het onderzoek5. Waardering van het onderzoek6. Hoe verder?7. Tot slotOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 28684, nr. 166 b1Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 28684, nr. 166 b2Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28684Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 25 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 684Naar een veiliger samenleving31 200 VIVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Justitie
(VI) voor het jaar 2008nr. 166BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag. 15 september 2008In het voorjaar van 2006 heeft uw Kamer een aantal maal met mijn ambtsvoorganger
gesproken over het bestrijden van kinderpornografie. Tijdens één
van de debatten is de motie Van der Staaij–Rouvoet (TK 2005–2006,
30 300 VI, nr. 160) ingediend, welke tot strekking had de regering
te verzoeken «verdere uitbouw en toepassing van de technische mogelijkheden
tot het blokkeren, filteren of afsluiten van kinderpornografisch materiaal
op internet en andere media te bevorderen en de Kamer daarover nader te berichten.»
Deze motie heeft geleid tot het uitvoeren van een onderzoek, dat door de onderzoeksafdeling
van mijn ministerie, het WODC, is uitgevoerd. In mijn brief over de rechtshandhaving
bij cybercrime en internetmisbruik1 heb ik uw
Kamer toegezegd het rapport van dit onderzoek te verstrekken, welke toezegging
ik herhaalde in het overleg van 19 mei 2008 met uw Kamer (Kamerstuk 28 684,
nr. 149). Met deze brief en met de bijlage, die het onderzoeksrapport
betreft2, voldoe ik aan de door de Kamer geuite
wens. In deze brief vat ik de onderzoeksbevindingen samen en duid ik de relevantie
ervan voor het beleid. Ik eindig met de wijze waarop het beleid met betrekking
tot het tegengaan van het verspreiden van kinderpornografisch materiaal op
internet eruit zal komen te zien. Wat niet verandert is het uitgangspunt dat
kinderen moeten worden beschermd tegen deze vreselijke vorm van misbruik.
Om dat te bereiken is en blijft opsporing cruciaal. Daarnaast moet zo veel
als mogelijk is de toegang tot websites met kinderpornografisch materiaal
worden geblokkeerd. Wat ook niet verandert, is het stimuleren van de internationale
samenwerking op dit terrein. Wat wél verandert is de rol van de politie
en overheid in deze. De taak die nu door het Korps Landelijke Politiediensten
(KLPD) wordt uitgevoerd, het bijhouden van een zwarte lijst, zal worden beëindigd,
nadat de activiteiten worden uitgevoerd door de Internet Service Providers
(ISP’s).2. Terminologie en techniekMet «filteren» wordt bedoeld het hele proces van selecteren
en tegenhouden van informatie, inclusief het gebruik van technische hulpmiddelen
daarbij. De uitkomst van filteren is dat (de meeste) informatie ongemoeid
wordt gelaten en dat bepaalde, door de filterende instanties als ongewenst
beschouwde informatie, wordt geblokkeerd. «Blokkeren» is het tegenhouden
van informatie (in deze context wordt overigens vaak over content gesproken). Dit kan zowel een gehele website of nieuwsgroep
zijn of alleen een bepaalde afbeelding. Om te kunnen blokkeren moet altijd
gefilterd worden. Verder is vereist dat het filter het te blokkeren materiaal
als zodanig herkent; het gezochte materiaal moet dan dus niet onherkenbaar
zijn gemaakt door bijvoorbeeld versleuteling of comprimering. De gevoeligheid
van het filter bepaalt de effectiviteit: het kan leiden tot «overblokkering»
(«onschuldige» informatie wordt onvindbaar) of tot «onderblokkering»
(«schuldige» informatie blijft vindbaar).3. Korte beschrijving van de praktijkStrafrechtelijke aanpak van degenen die kinderporno verspreiden via het
internet op grond van artikel 240b Wetboek van Strafrecht1 is het uitgangspunt. Als er websites met kinderpornografische afbeeldingen
worden aangetroffen zal een strafrechtelijk onderzoek worden gestart en gezien
de aard van het internet zal dat voornamelijk een internationaal onderzoek
zijn. Uiteraard is het doel de verspreider – en zo mogelijk de vervaardiger
van de afbeeldingen – op te sporen en te vervolgen. Niet elke melding
leidt tot een zaak. Het is in veel gevallen moeilijk om op het internet aangetroffen
kinderporno aan een verdachte te koppelen. Daarom wordt de ISP of hostingprovider
waar de website wordt gehost op de hoogte gebracht van het feit dat er kinderporno
op zijn server(s) is aangetroffen, zodat deze de website kan verwijderen.
Alleen als dat niet lukt, omdat de sites niet worden gehost in een land waarmee
op deze manier zaken te doen zijn, is filteren en daarna blokkeren bij een
Nederlandse ISP aan de orde. In ons land stelt het KLPD een lijst samen van
websites waarop kinderporno zou staan. Deze zwarte lijst wordt aan de ISP’s
verstrekt met het verzoek de toegang tot de websites te blokkeren. Deze werkwijze
is ontstaan op basis van internationaal overleg en samenwerking tussen diverse
Europese politiekorpsen.4. Resultaten van het onderzoekDe motie die de aanleiding was tot het verrichten van het onderzoek spreekt
alleen over de technische mogelijkheden om de toegang tot kinderporno tegen
te gaan. Het rapport dat ik u nu aanbied is breder van opzet: de onderzoekers
beschrijven niet alleen de technische maar ook de juridische mogelijkheden
(verspreiding van) kinderporno tegen te gaan. Voorts besteden de onderzoekers
aandacht aan de ervaringen die in een aantal landen is opgedaan met het tegengaan
van het bereiken van informatie op het internet («filteren») en
kijken zij hoe thans in Nederland de toegang wordt geblokkeerd tot (veelal)
buitenlandse sites.De onderzoekers behandelen in hun rapport vooral de effectiviteit van
het filteren en het blokkeren, de juridische grondslag en het beslag dat het
legt op de capaciteit van de politie. Wat betreft de effectiviteit stellen
de onderzoekers dat zij géén feitelijke onderbouwing hebben
gevonden voor de aanname dat met filteren en blokkeren op een effectieve en
duurzame wijze ongewenste informatie voor gebruikers van het internet onbereikbaar
wordt gemaakt. De onderzoekers wijzen er voorts op dat filteren en blokkeren
níet effectief is tegen personen met een pedofiele voorkeur die onderling
kinderpornografisch materiaal uitwisselen. Zij bewandelen andere
wegen op het internet zoals newsgroups en peer
to peer toepassingen. Anders gezegd, deze personen zullen de websites niet
bezoeken om aan kinderpornografisch materiaal te komen: zij maken ook steeds
vaker gebruik van ingewikkelder technieken zoals versleuteling. De onderzoekers
stellen dat het meest haalbare doel van blokkeren is dat het voor de gemiddelde
gebruiker van internet moeilijker wordt om aan de gewenste informatie te komen.
Let wel, die informatie wordt moeilijker bereikbaar en niet onbereikbaar.
Uit de praktijk blijkt dat informatie vaak op verschillende websites te vinden
is; dat geldt ook voor informatie van inmiddels geblokkeerde sites. Ook is
het zo dat zij die zich hiermee bezig houden vaak wisselen van webhoster.
Dit zijn belangrijke relativeringen van de effectiviteit van filteren en blokkeren.De juridische grondslag voor het blokkeren van websites op grond van een
zwarte lijst die door het KLPD wordt bijhouden en aan ISP’s wordt verstrekt,
is problematisch. De onderzoekers komen namelijk tot de conclusie dat voor
deze werkwijze het KLPD niet beschikt over de bevoegdheid tot het (doen) filteren
en blokkeren van websites met kinderpornografisch materiaal. Een dergelijke
activiteit kan niet worden gebaseerd op artikel 2 Politiewet 1993, maar vereist
een expliciete wettelijke basis vanwege de mogelijke beperking van het uitoefenen
van het grondwettelijk beschermde recht op de vrijheid van meningsuiting.Het onderzoek, dat mede een schouw van de werkwijze van het KLPD bij het
samenstellen van de zwarte lijst omvat, maakt voorts duidelijk dat de onderzoekers
kritisch zijn over de kwaliteit van het werkproces en over de kwaliteit van
de lijst als het resultaat daarvan. Daarnaast merken de onderzoekers op dat
wat op de lijst komt niet meer dan het topje van de ijsberg kan zijn. Naast
deze inhoudelijke kritiek op de gang van zaken bij het vaststellen van de
blokkeerlijst, stellen de onderzoekers dat de tijdsinvestering voor het actualiseren
van de lijst gezien de opsporingstaak van de politie een onevenredig grote
aanslag op de beschikbare tijd van rechercheurs legt.Ondanks deze kanttekeningen stellen de onderzoekers dat het zinvol is
de technische filtermogelijkheden verder uit te bouwen en vooral te verbeteren.
Zij wijzen daarbij op de mogelijkheid van zelfregulering, zoals die zich in
andere landen ontwikkelt. Zelfregulering kan toegepast worden op verschillende
niveaus: providers, netwerkbeheerders en particuliere gebruikers. Tal van
filters zijn al gemeengoed (spamfilters, virusscanners, ouderlijk toezicht).
Een (kinder)pornofilter zou aan een dergelijk pakket toegevoegd kunnen worden.
Ouders, scholen en bibliotheken zouden op hun verantwoordelijkheid kunnen
worden aangesproken. Zodoende kan een markt van vraag en aanbod voor filterproducten
ontstaan. Zo maken providers in Noorwegen op hun sites reclame met een kinderpornofilter
en een Zweeds bedrijf ontwikkelt een kinderpornofilter op commerciële
basis. 5. Waardering van het onderzoekIk nam met grote aandacht kennis van het rapport. In het bijzonder wil
ik hier wijzen op dat gedeelte van het rapport waarin de onderzoekers over
doelstellingen en effectiviteit1 van filteren
en blokkeren schrijven. In die passage herken ik het spanningsveld tussen
enerzijds de omvang van de inspanningen voor het in bescherming nemen van
kinderen die worden misbruikt voor de productie van kinderporno, het voorkomen
dat willekeurige nette internetgebruikers geconfronteerd worden met kinderpornografie
en het verhinderen dat een aanbieder zijn porno kan verkopen en anderzijds
de ons daarvoor ter beschikking staande mogelijkheden. Dit spanningsveld kwam
ook steeds in discussies in uw Kamer over dit onderwerp aan de
orde. De feiten en argumenten die de onderzoekers hierover naar voren brengen
zijn bepaald ontnuchterend te noemen. De inspanningen die de politie en de
providers leveren met filteren en blokkeren, staan helaas in schril contrast
met de effecten. Ik wil hier wel benadrukken dat het filteren en blokkeren
van websites van het begin af aan slechts bedoeld is geweest om de bij de
politie bekende en op kinderpornografie gecontroleerde sites uit landen waarmee
geen samenwerking mogelijk is te laten blokkeren door Nederlandse providers.
De inschatting van het KLPD bij de start van het proces was dat dit met beperkte
inzet van capaciteit mogelijk was. Er is op geen enkel moment de verwachting
geweest dat dit een totale blokkade van buitenlandse internetsites die kinderpornografie
bevatten, kon gaan inhouden. Een dergelijke verwachting blijkt met de complexiteit
van het internet niet realistisch.Ik heb de korpschef van het KLPD en de voorzitter van het College van
procureurs-generaal om advies gevraagd naar aanleiding van het onderzoeksrapport.
Hun adviezen lagen mede ten grondslag aan deze brief. Zij zijn unaniem in
hun mening dat de capaciteit van de politie vooral moet worden ingezet voor
de opsporing van kinderporno en dat derhalve de inspanningen zoals die tot
dusver door het KLPD zijn geleverd, niet moeten worden voortgezet.6. Hoe verder?Ongewijzigd blijft de aandacht die politie en justitie hebben voor diegenen
die kinderporno vervaardigen, bezitten en verspreiden. In mijn brief1 meldde ik uw Kamer dat politie en openbaar ministerie
de strafrechtelijke aanpak van kinderpornografie gaan versterken.Elke serieuze poging om de verspreiding van kinderpornografie via het
internet tegen te gaan zal internationaal gecoördineerd moeten worden.
De Nederlandse politie zal in het verband van Europol en Interpol door gaan
aandacht te vragen voor landen waar onvoldoende wordt opgetreden tegen kinderporno.
Ook het openbaar ministerie zal zich daar, waar mogelijk, voor inzetten. Daarnaast
zal Nederland zich inzetten voor het versterken van de rol van Europol in
de bestrijding van kinderporno.Nederland zal in het verband van de Europese Unie pleiten de politieke
druk op te voeren op landen buiten de Unie waarvan is gebleken dat er veel
van de sites worden gehost. Het doel van de druk is ervoor te zorgen dat die
landen handhavend zullen optreden.Toch zullen de inspanningen er vermoedelijk niet toe leiden dat kinderporno
van het internet verdwijnt. Ik stel vast, op basis van het rapport, dat er
weliswaar technische mogelijkheden zijn om kinderpornografie te filteren en
te blokkeren, maar dat de toepassing daarvan grote beperkingen kent, zowel
in praktische, technische als juridische zin. Ik onderschrijf dat de mogelijkheden
om te filteren en te blokkeren kleiner worden wanneer de overheid dit doet
of laat doen; de mogelijkheden van de overheid om informatie te blokkeren
worden immers begrensd door Grondwet en EVRM. Ik onderschrijf ook de mening
van de onderzoekers dat er juridische mogelijkheden zijn voor providers, netwerkbeheerders
of particulieren om hun internetverkeer zelf te filteren. De aanbeveling van
de onderzoekers dat de overheid een stimulerende en faciliterende rol kan
vervullen in dat proces onderschrijf ik eveneens. Ik ben dan ook van mening
dat, gelet op het voorgaande, de werkwijze die nu door het KLPD samen met
een aantal ISP’s wordt gevolgd niet moet worden voortgezet. Maar het
is vanzelfsprekend ondenkbaar dat Nederland stopt met het filteren en blokkeren
van kinderporno op het internet. Ik heb daarom overleg gevoerd met vertegenwoordigers
van een aantal ISP’s om met hen de mogelijkheden voor het
voortzetten van het filteren en blokkeren van kinderporno te bespreken. De
ISP’s zijn van mening dat zij een verantwoordelijkheid hebben in het
voorkomen van de verspreiding hiervan en zij zoeken daarin de samenwerking.
Zo zullen zij de techniek van het ontdekken van kinderporno proberen te verfijnen
en die gebruiken voor het ontwikkelen van kinderpornofilters. Voorts zullen
de ISP’s, gezamenlijk met de overheid, werken aan de ontwikkeling van
een platform voor de internationale uitwisseling van gegevens. En zij zullen
ook een voorziening treffen voor het bijhouden en actualiseren van de zwarte
lijst. Om deze doelen te bereiken zullen de ISP’s komen met een projectvoorstel
waarin zij beschrijven hoe zij die op zo kort mogelijke termijn kunnen bereiken.
Zij zullen voor de ontwikkeling van dat project gebruik maken van de mogelijkheden
die ECP.nl biedt. ECP.nl is als gezamenlijk initiatief van een brede vertegenwoordiging
vanuit het bedrijfsleven en de overheid de organisatie die zeer geschikt is
voor het begeleiden en faciliteren van dit traject. Ik heb hierover overleg
gevoerd met de voorzitter de heer Van Boxtel, die mij heeft verzekerd hiervoor
beschikbaar te zijn. Uiteraard zullen de ervaringen die de afgelopen tijd
zijn opgedaan in het project van de ISP’s met het KLPD daarin worden
meegenomen en is de expertise die bij het KLPD met het opstellen van de zwarte
lijst is opgedaan, beschikbaar voor de ISP’s. In het overleg met de
ISP’s hebben de ISP’s gezegd dat het model van de aanpak in het
Verenigd Koninkrijk wellicht als voorbeeld kan dienen.Ik ben de ISP’s zeer erkentelijk voor hun coöperatieve instelling
en ik zal hen samen met mijn ambtgenote van Economische Zaken in de ontwikkeling
ondersteunen. Het is mijn stellige verwachting dat op deze manier het filteren
en blokkeren van kinderporno beter en efficiënter zal worden uitgevoerd.
Vóór het einde van dit jaar zal ik de Kamer over de voortgang
hiervan nader informeren.7. Tot slotHet filteren en vervolgens blokkeren van informatie op het internet lijkt
op het eerste gezicht een effectieve manier om het verspreiden van (bijvoorbeeld)
kinderpornografisch materiaal tegen te gaan. Helaas wijst de praktijk anders
uit. Ik wijs u op de grote hoeveelheid landen waarmee moet worden samengewerkt
en het enorme aantal websites dat gecontroleerd moet worden. Mijn streven
blijft gericht op het tegengaan van het verspreiden van dit soort informatie,
met het oog op het beschermen van kinderen die voor de productie er van worden
misbruikt. Met de samenwerking van en met de ISP’s wordt in ons land
op een betere manier vorm gegeven aan die doelstelling. Van politie en justitie
kan daarop aansluitend worden verwacht dat zij diegenen die strafrechtelijk
aansprakelijk kunnen worden gesteld voor kinderporno, zullen opsporen en vervolgen.
In de wetenschap dat een effectieve bestrijding van kinderporno een zaak is
van lange adem.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch BallinXNoot1TK 2007–2008, 28 684, nr. 133.XNoot2Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Voor de volledigheid: art. 240b stelt dat strafbaar is degene die een
afbeelding – of een gegevensdrager, bevattende een afbeelding –
van een seksuele gedraging, waarbij iemand die kennelijk de leeftijd van achttien
jaar nog niet heeft bereikt, is betrokken of schijnbaar is betrokken, verspreidt,
openlijk tentoonstelt, vervaardigt, invoert, doorvoert, uitvoert of in bezit
heeft.XNoot1Zie pagina’s 103 en 104 van het rapport.XNoot1TK 2007–2008, 31 200 VI, 142. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28684-166.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl