Vaststelling van de begroting van de uitgaven en inkomsten van het Ministerie van OCenW (VIII) voor het jaar 1998; Verslag algemeen overleg over invoeringsproblemen betreffende lumpsumfinanciering in het voortgzet onderwijs
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25600-VIII, nr. 13

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

03-11-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

25600-VIII nr. 13

08-10-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de regeringNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25600-VIIIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 36 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 600 VIIIVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar
1998nr. 13VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 8 oktober 1997De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft op 11 september 1997 overleg gevoerd met staatssecretaris Netelenbos
van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen over invoeringsproblemen betreffende
lumpsumfinanciering in het voortgezet onderwijs (OCW-96–1630 en
25 000-VIII, nr. 90).Van het gevoerde overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag
uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Van de Camp (CDA) merkte op dat er volgens de brief
van 9 september 30 mln., ongeveer driekwart van het gevraagde bedrag, is verdeeld
over 62 scholen. De aanvragen van scholen die echt in financiële problemen
dreigen te geraken, zijn hiermee gehonoreerd. Voor scholen die slecht beleid
hebben gevoerd, is er een knelpuntenpot. Scholen die een beter beleid hebben
gevoerd wat betreft de lumpsumfinanciering, bijvoorbeeld door tijdig mensen
te ontslaan, hebben geen extra geld gekregen. Dit leek hem niet bevorderlijk
voor de motivatie in het veld. Hij heeft de verslagen van het overleg met
het veld nagelezen, en daaruit blijkt dat de grootst mogelijke meerderheid
van de organisaties heeft ingestemd met deze regeling.De 62 scholen die tot een slechte financiële performance zijn gekomen,
zijn volgens hem vooral breed, sterk innovatief, willen meewerken aan onderwijsvernieuwing,
anticiperen op de invoering van VBO/MAVO en de tweede fase, voeren de toetsen
van de basisvorming goed uit, kortom, het zijn de lievelingsscholen van het
beleid. De rustigere scholen die eerst de kat uit de boom kijken, zijn niet
in financiële problemen gekomen.Met 30 mln. zijn de problemen van deze scholen voor de jaren 1996–1997
en 1997–1998 opgelost, maar de heer Van de Camp vroeg zich af wat er
met ingang van 1 augustus 1998 gebeurt. Hij heeft vernomen dat er op twintig
scholen sprake is van monitoring, waarvan de resultaten in 1998 bekend zijn.Vervolgens ging hij in op de uitspraak van de Raad van State over de lumpsumfinanciering.
De Raad van State is van mening dat de wet wel goed is toegepast, maar hij
heeft niet gezegd dat de vergoedingen adequaat zijn. Bij de invoering van
het nieuwe bekostigingssysteem is lang gesproken over de vraag
of het naadloos aansluit op het oude systeem. De heer Van de Camp was van
mening dat een van de problemen is dat de salarismaatregelen en andere rechtspositionele
maatregelen die in het schooljaar 1995–1996 zijn genomen, hierin niet
zijn verwerkt. Het schooljaar 1994–1995 is als meetpunt genomen, maar
daarna zijn er een aantal veranderingen toegepast die er mede toe hebben geleid
dat er op 1 augustus 1996 problemen zijn ontstaan.Hij merkte op dat de organisaties van mening zijn dat er op een vreemde
manier was omgegaan met de incidentele looncomponent. De vergoeding is na
een lange discussie vastgesteld op 0,25% per jaar. De heer Van de Camp wilde
weten wat de reële incidentele looncomponent in de afgelopen drie jaar
is geweest.Een ander probleem is de verzilvering. Tegen de scholen is voortdurend
gezegd dat zij moesten verzilveren, omdat zij anders problemen zouden krijgen,
als zij autonoom werden. Ook in het FBS moesten reserves worden opgebouwd,
die als buffer konden dienen. De scholen die op grond van circulaires van
Uitleg hadden besloten om te verzilveren, werden vervolgens gestraft. Bij
de invoering van de lumpsumvergoeding werd dit eigen beleid in mindering gebracht.
De heer Van de Camp vond dit een slechte manier om met de scholen om te gaan.Zijn laatste vraag betrof de opmerking van de onderwijsinspectie dat de
materiële vergoeding in het voortgezet onderwijs onvoldoende is. Hoe
verwerkt de staatssecretaris deze opmerking in het BSM-dossier?De heer Cornielje (VVD) betreurde het dat er ruim een jaar
onrust is geweest over de bekostigingsbeschikking. De Raad van State heeft
nu de uitspraak gedaan dat de bekostigingsbeschikkingen in overeenstemming
zijn met de vigerende wet- en regelgeving. De hoofdvraag is of die onrust
niet voorkomen had kunnen worden door op voorhand duidelijk te maken wat naadloze
aansluiting precies betekent.De heer Cornielje citeerde wat er over naadloze aansluiting is gezegd
bij de parlementaire behandeling. In de nota naar aanleiding van het verslag
van de Eerste Kamer is in antwoord op vragen van de GPV-fractie gezegd dat
er rekening zal worden gehouden met de verhouding tussen de feitelijke formatie
tijdens het meetjaar 1994–1995 en de normatieve formatie waarop de desbetreffende
school recht heeft. Er zou dus wel rekening worden gehouden met een verschil
tussen het meetjaar en de feitelijke situatie, het is dus niet verwonderlijk
dat de schoolbesturen hierover andere verwachtingen hadden.Begin mei 1996 kwamen de eerste signalen dat de vergoeding niet naadloos
zou zijn. De vaste commissie heeft hierover vragen gesteld. De heer Cornielje
heeft op 23 mei schriftelijke vragen gesteld. Daarbij heeft hij de verzilvering
in het meetjaar en de incidentele looncomponent als mogelijke oorzaken genoemd.
Bij het inwinnen van informatie werd hem gezegd dat de echte reden nog niet
bekend was, maar later bleek deze wel bekend te zijn. Hij vroeg de staatssecretaris
of met die effecten rekening is gehouden en waarom dat bij de behandeling
niet duidelijk naar voren is gebracht.Voor de regeling tegemoetkoming lumpsum is 25 mln. beschikbaar. De heer
Cornielje vroeg of dit voor een of twee jaar is en of het toereikend is. In
de berekening van 61 scholen wordt 41 mln. voor twee jaar noodzakelijk geacht.In het antwoord op vraag 14 staat dat het meetjaar 1994–1995 een
rol blijft spelen bij de landelijke GPL. Als scholen een lager bedrag krijgen,
komen zij pas later in aanmerking voor compensatie, omdat zij later onder
die drempel van –3% zullen vallen. De heer Cornielje kwam tot de conclusie
dat de scholen ook hiervan in de toekomst nog de nadelige gevolgen ondervinden.Verder vroeg hij aandacht voor de brief van de Wartburgschool. Deze school
was in een nadelige positie terechtgekomen doordat zij een beleid voerde
zoals in het FBS was gevraagd. Bij de lumpsumfinanciering ging zij erop achteruit.
Zij trof maatregelen, zoals het ontslaan van personeel, om de zaak op orde
te krijgen, maar nu valt zij weer daarom buiten de tegemoetkomingsregeling.
De heer Cornielje vond het niet billijk dat hiermee een premie werd gezet
op slecht beleid.Mevrouw Lambrechts (D66) signaleerde dat er 170 scholen in
financiële nood verkeren, maar zij was van mening dat hieraan een ander
probleem ten grondslag ligt, namelijk de zeer krappe bekostiging, zoals in
het verslag van de Onderwijsraad helder is geformuleerd. Door andere voorzieningen
te scheppen dan deze noodvoorziening zou de zaak echter nog gecompliceerder
worden gemaakt.Bij het nalezen van de Handelingen over de invoering van de lumpsumfinanciering
was mevrouw Lambrechts tot de conclusie gekomen dat de bedoeling was geweest
om te komen tot naadloze aansluiting van het ene bekostigingssysteem op het
andere, om het de scholen niet onnodig moeilijk te maken. Achteraf kan in
gemoede niet worden gezegd dat die overgang naadloos en daarmee ook zorgeloos
is geweest.De scholen die het besluit hebben genomen om in het jaar 1994–1995
te verzilveren, worden daar in de bekostiging van de komende twee jaar op
afgerekend. Dat leek mevrouw Lambrechts unfair, omdat zij dat niet konden
weten. Zij vroeg of er geen praktijktoetsen en proefberekeningen waren gemaakt,
waaruit bleek dat scholen hierdoor in de problemen konden komen.Mevrouw Lambrechts was blij dat de staatssecretaris de problemen rond
de lumpsumfinanciering onderkent, ondanks de uitspraak van de Raad van State
over de wetgeving. Een aantal scholen verkeert in een acute noodsituatie,
zodat extra ondersteuning op korte termijn geboden is.De VVO is niet gelukkig met de voorwaarden voor de verdeling van het geld.
Uit de brief die ter vergadering is uitgedeeld, blijkt dat men op grond van
deze criteria wel tot uitgaven voor de noodvoorziening is gekomen. Mevrouw
Lambrechts vroeg of de problemen hiermee zijn opgelost tot de overgang naar
de landelijke GPL. Zij vroeg verder of er al praktijktoetsen en proefberekeningen
zijn gemaakt voor de overgang van school-GPL naar landelijke GPL, zodat er
ingesprongen kan worden op eventuele knelpunten.Mevrouw Liemburg (PvdA) vond het ook enigszins oneerlijk dat
scholen die goed beleid hebben gevoerd door de tering naar de nering te zetten
voordat de nood aan de man was, worden gestraft, terwijl scholen die hebben
afgewacht, worden gecompenseerd.De Kamer heeft na noodkreten uit het veld meteen gezegd dat dit niet de
bedoeling was. Zij is dus medeverantwoordelijk voor het dilemma dat scholen
worden beloond die niet tijdig hebben ingegrepen. Al voor de invoering van
de lumpsum, op 1 augustus 1996, zijn er maatregelen genomen, die echter niet
toereikend waren. Er zijn processen over gevoerd. De staatssecretaris is door
de uitspraak van de Raad van State in het gelijk gesteld, maar zij heeft toch
de moeite genomen om iets aan die knelpunten te doen.De scholen moesten het zelf regelen en werden geadviseerd, soms ook door
het ministerie, om wat te reserveren, maar zij worden nu bij de herverdeling
gekort, omdat zij hebben verzilverd. Dat is onrechtvaardig. Als het ene stelsel
naadloos zou aansluiten op het andere stelsel, zou het kiezen van een bepaalde
teldatum niet zulke schokeffecten teweeg moeten brengen. De vraag is of de
scholen hierover goed waren geïnformeerd. De inspectie heeft geconstateerd
dat het management niet goed was toegerust voor de nieuwe taken. Het was daar
ook nog niet voor opgeleid. De inspectie constateert in haar laatste jaarverslag
dat zij ook niet altijd in staat is om al die veranderingen in
haar advisering te verwerken, zodat een zorgwekkende situatie kan ontstaan.Mevrouw Liemburg merkte op dat zij geen antwoord heeft gekregen op de
schriftelijke vraag hoeveel docenten er zijn ontslagen. Het ontslaan van docenten
heeft gevolgen voor de groepsgrootte en soms ook voor de kwaliteit van het
onderwijs. Er zijn signalen dat de klassen in het voortgezet onderwijs onverantwoord
groot worden. De vraag is of de bedragen die beschikbaar zijn voor de bekostiging
van het onderwijs, wel toereikend zijn.Per 1 augustus 1999 zou de school-GPL moeten overgaan in een landelijke
GPL. De gevolgen hiervan moeten goed in beeld worden gebracht, zodat de scholen
zich daarop voor kunnen bereiden. De staatssecretaris heeft hiervoor monitoring
aangekondigd. Hoe omvattend zal deze zijn en welke informatie zal zij opleveren?
Het gaat niet alleen om de financiële consequenties. Als de scholen geen
tekorten hebben, maar tijdig de tering naar de nering hebben gezet, heeft
dat ook gevolgen voor de organisatie van de school.De premies voor het participatiefonds zijn wel betrokken bij de regeling
van de noodvoorziening, maar die voor het vervangingsfonds niet. Op een schriftelijke
vraag van de PvdA-fractie hierover is geantwoord dat dit te maken heeft met
de premiedifferentiatie die het vervangingsfonds toepast. Het zou een beleidsmatig
ongewenst signaal zijn, als deze gecompenseerd zou worden. Daar is wel wat
voor te zeggen, maar uit de brief van het Canisiuscollege in Alkmaar blijkt
dat het beleid van het vervangingsfonds niet altijd rechtvaardig uitpakt.
De directeur van het fonds heeft in een gesprek hierover erkend dat deze school
buiten haar schuld in de problemen is gekomen, maar er is geen geld om daar
wat aan te doen.De naadloze aansluiting is op zichzelf wel goed verlopen, maar de scholen
worden ook door andere maatregelen getroffen. De gevolgen van de invoering
van de lumpsumfinanciering, de premiedifferentiatie van het vervangingsfonds
en een groter eigen risico leiden er gezamenlijk toe dat scholen soms onevenredig
worden getroffen.Mevrouw Liemburg waardeerde het maatwerk dat de staatssecretaris heeft
geleverd om de gevolgen van de invoering van de lumpsumfinanciering op te
vangen, maar zij had toch ook grote zorgen over de gevolgen van al deze maatregelen
voor de scholen en voor de kwaliteit van het onderwijs op de langere termijn. Antwoord van de regeringDe staatssecretaris merkte op dat de Raad van State heeft bevestigd
dat de invoering van de lumpsumfinanciering naadloos is geweest, zoals de
bedoeling van de wetgever was. Het geld dat beschikbaar was voor het FBS,
ging over naar dit systeem en er is niet bezuinigd. Men kan vinden dat er
te weinig geld is voor de bekostiging van het onderwijs, maar dat is een ander
debat. Bij de invoering van de lumpsum was er sprake van een genormeerde bekostiging,
waarbij is gekeken naar wat er in het meetjaar 1994–1995 is uitgegeven.
Je moet er dan voor zorgen dat de feitelijke uitgaven in het systeem terechtkomen,
want daarna zijn zij niet meer beïnvloedbaar. Bij de wetsbehandeling
is daar uitvoerig over gesproken.De meeste schoolleiders en organisaties vinden de invoering van de lumpsumfinanciering
heel lastig, maar zij vinden de lumpsum wel veel prettiger dan het FBS. De
scholen die erop vooruitgaan, hoor je niet. Nogal wat scholen op de lijst
van scholen die problemen hebben met de lumpsumfinanciering, hebben fors verzilverd.
Er is gezegd dat scholen er door het departement toe werden bewogen om toch
vooral te verzilveren, maar dat is niet het geval. Het is een verworvenheid
dat er verzilverd mag worden, want vroeger mocht dat niet.Verzilveren is een heel dure operatie voor een school, want een school die verzilvert, krijgt minder vergoeding van het Rijk voor die formatieplaats
dan wanneer zij niet verzilvert. Men had zich tijdig moeten realiseren dat
men in 1997 problemen zou krijgen, als men na verzilvering weer mensen wilde
benoemen op die formatieplaatsen. Het is lastig om zo ver vooruit te denken,
want het FBS-systeem werkte op basis van declaraties, maar het had wel bekend
kunnen zijn.Als er verzilverd wordt, geeft de rijksoverheid macro gezien minder uit
dan wanneer er niet verzilverd wordt. Zij mag die budgetten niet op de plank
leggen en afwachten wat er gebeurt, want dan heeft zij een mooie buffer. Dat
geld gaat via de normale procedure terug naar Financiën en daar worden
weer andere dingen mee gedaan. De uitgaven in het meetjaar zijn het budget,
en daar zijn dan weer andere zaken bij aan de orde, zoals de incidentele looncomponent.De staatssecretaris gaf toe dat de bekostigingsregelingen heel ingewikkeld
zijn. Managers en administratiekantoren moeten het allemaal goed begrijpen.
Zij had wel meegemaakt dat de BSM-vergoeding was meegeteld voor de lumpsumfinanciering,
terwijl dat helemaal niet kan, maar de directie en het administratiekantoor
wisten van niets. Daardoor ontstaan enorme problemen.Er is intensief overleg gevoerd met de landelijke organisaties, maar een
probleem is hoe dat wordt overgebracht naar de scholen. De organisaties hebben
een budget gekregen om het uit te leggen. Zij hebben de pretentie dat zij
intensief contact hebben met hun eigen achterban, dus dat probleem kan niet
eenzijdig bij de overheid worden gelegd.In dezelfde periode werd de wachtkamerproblematiek van de 10-plusmaatregel
voelbaar. Deze bezuinigingsoperatie was niet naadloos en het effect ervan
verschilde van school tot school. Voor de scholen was dat lastig. De bedoeling
van de afspraken in het HOS-akkoord was dat er mensen werden benoemd in functies
in schaal 12, maar veel scholen hebben dat niet gedaan. Zij zeiden bijvoorbeeld
dat zij geen vacatures hadden, maar dat klopte vaak niet. Men heeft er niet
aan gedacht dat die maatregel ook een keer af zou lopen. Mevrouw Netelenbos
merkte op dat dit in het parlement is besloten, dus geen verrassing kan zijn.Door de incidentele looncomponent en de algemene salarismaatregel zijn
ook geringe afwijkingen op de naadloze aansluiting opgetreden. Bij de schatting
van de incidentele looncomponent is uitgegaan van de percentages uit de IOO-scenario's.
Na een extrapolatie van meerdere jaren kwam men op 0,25% in de twee GPL-schooljaren.
Na de overgang naar de landelijke GPL wordt dit percentage net als bij de
overige lumpsumsectoren 0,8.Op de nadere vraag van de heer Van de Camp hoe de incidentele looncomponent
zich in de afgelopen jaren op nationaal niveau heeft ontwikkeld, antwoordde
mevrouw Netelenbos dat deze 0,03% was in 1995. Op macroniveau hebben de scholen
hiervan voordeel gehad, maar op microniveau kan dat anders uitpakken. De staatssecretaris
zegde toe de Kamer de cijfers van de incidentele looncomponent over de schooljaren
1995–1996 en 1996–1997 schriftelijk te doen toekomen, zowel de
algemene gegevens over de overheidssectoren als volgens de lumpsumsystematiek.De staatssecretaris lichtte toe dat er een verschil kan zijn tussen de
aannames van het IOO en de feitelijke ontwikkeling van de incidentele looncomponent,
omdat de incidentele looncomponent vanaf 1 augustus 1996 beïnvloedbaar
is voor de scholen. Dat is het verschil met het FBS. De hoogte van de vergoeding
kan hierdoor niet meer geobjectiveerd worden.Mevrouw Netelenbos verwierp de stelling van de heer Van de Camp dat scholen
die verantwoord beleid voeren, worden gestraft, en scholen die dat niet doen,
worden beloond. Als scholen in de problemen zitten, of ze die nu hadden kunnen
voorkomen of niet, moet je op grond van de solidariteitsgedachte toch kijken
of je daar iets aan kunt doen. Na de uitspraak van de Raad van State had men
rustig achterover kunnen leunen, maar er is besloten om scholen
die in acute problemen verkeren, tegemoet te komen. Daar is 30 mln. voor beschikbaar.Zij verwierp ook de suggestie dat deze scholen tot haar lievelingsscholen
zouden behoren. Er wordt uitgekeerd op basis van bepaalde criteria die aan
de ingediende verzoeken worden opgelegd. De accountantsdienst zal nog nagaan
of datgene wat de scholen hebben verteld, klopt. Er moest met grote spoed
worden uitgekeerd, omdat met dit geld plaatsen waar mensen werken, worden
betaald. Er kunnen nog discussies over de verrekening ontstaan, maar deze
wordt in ieder geval gecontroleerd.Er wordt een financieel management instrumentarium ontwikkeld voor de
monitoring, en daarbij zijn de besturenorganisaties weer betrokken. Dit geautomatiseerde
systeem kan een handreiking geven voor het omgaan met lumpsum. Het zal voor
1 augustus 1998 worden geleverd. Het krijgt een kwaliteitskeurmerk van een
commissie die zich daarmee bezighoudt, zodat scholen weten dat zij alles in
beeld hebben, en niet voor verrassingen komen te staan, als zij het gebruiken.Er zullen modellen worden ontwikkeld waarmee scholen de meerjarige effecten
kunnen simuleren van wijzigingen in het personeelsbestand, de gemiddelde leeftijd,
de schoolsoort en het beleid. Voor dit simulatieproject worden gegevens verzameld
bij twintig scholen, waar die modellen ook worden getest. De bedoeling is
dat alle scholen van het voortgezet onderwijs voor het eind van dit jaar zo'n
simulatieprogramma krijgen, zodat zij kunnen bekijken wat de invloed van een
wijziging van het beleid is op de kostencategorieën.Ongeveer driehonderd scholen leveren informatie voor het onderzoek naar
de invoering van de lumpsumfinanciering, dat wordt uitgevoerd door Regioplan.
In het najaar van 1997 en 1999 worden er een aantal diepte-interviews uitgevoerd.
De inspectie kijkt ook naar specifieke vragen op het gebied van de lumpsum.
Mevrouw Netelenbos zegde toe dat zij de gegevens hierover zou toezenden, als
zij er zijn, maar zij kon nog niet zeggen wanneer dat zou zijn. Het uitgangspunt
is dat de officiële evaluatie in 2001 plaatsvindt, want anders krijgt
het systeem niet de gelegenheid om te functioneren.De staatssecretaris was nog steeds van mening dat men van school-GPL naar
landelijke GPL moest overgaan, omdat de verschillen dan door middeling worden
verzacht. Wanneer er een achteruitgang is van meer dan 3% ten opzichte van
de huidige school-GPL, en het jaar daarop meer dan 4,5%, wordt het verschil
gedurende dat schooljaar toegekend. Door dit overgangssysteem kunnen de scholen
eventuele schokken beter opvangen.Op de nadere vraag van mevrouw Lambrechts of bij een aantal proefscholen
kan worden bekeken hoe dit uitpakt, zegde de staatssecretaris toe dat hierover
aan het eind van het jaar informatie kan worden verschaft.De heer Cornielje (VVD) merkte op dat scholen die hadden verzilverd,
in het meetjaar 1994–1995 lager uitkwamen, zodat zij pas later op –3%
zouden uitkomen. Scholen die in 1994–1995 op een hoger bedrag zaten,
zouden hierdoor eerder in aanmerking komen voor compensatie. Hij stelde voor
om een andere norm aan te leggen dan dit meetjaar.De staatssecretaris antwoordde dat de scholen meer last hebben
van verzilvering bij de school-GPL dan bij de landelijke GPL. Daarom was het
achteraf misschien beter geweest om meteen over te gaan op een landelijke
GPL, want dan worden die verschillen uitgemiddeld.Het probleem van het meetjaar 1994–1995 is niet oplosbaar. Dan zou
de situatie voor verzilvering moeten worden bekeken, en het effect van verzilvering
op de landelijke GPL. Het komt regelmatig voor dat geld voor formatie wordt
omgezet in materiële uitgaven. Dat zou leiden tot de conclusie
dat je die overgangsregeling niet moet introduceren, en dat is ook niet de
bedoeling. Als de gegevens over 1994–1995 met terugwerkende kracht gecorrigeerd
moeten worden, leidt dat bestuurlijk tot niets.Hetzelfde geldt voor de vraag van de heer Van de Camp over het noodfonds.
Met de organisaties is het probleem van goed en slecht beleid van scholen
wel besproken, maar als het systeem moet worden afgestemd op de schuldvraag
en de resultaten van het beleid, leidt dat tot onoverkomelijke problemen en
tot extreem hoge uitvoeringskosten.De overgang van een oud naar een nieuw systeem is altijd lastig. Men moet
daarbij voorzichtig zijn met het benoemen van nieuw personeel, omdat dat heel
snel leidt tot extra uitgaven. Door dat simulatieprogramma kunnen scholen
zelf zien waar hun beleid budgettair toe leidt.Mevrouw Lambrechts (D66) vond ook dat de verzilvering niet
bij de landelijke GPL kan worden betrokken, want het geld is al uitgegeven,
dus dat zou tot extra uitgaven leiden. Zij stelde voor om de verzilvering
in het nieuwe systeem te verevenen, zodat de klap niet zo groot wordt.De staatssecretaris zei dat dit inderdaad gebeurt bij de landelijke
GPL. Hierdoor slaat de verzilvering niet zo sterk neer bij de school, maar
wordt over alle scholen gemiddeld. Vervolgens wordt er gekeken welke school
er meer dan 3% op achteruitgaat. Die wordt gecompenseerd uit de grote geldpot.
Bij de invoering van Londo is dezelfde discussie gevoerd. Scholen die erop
vooruitgaan, dragen een tijdje bij voor scholen die erop achteruitgaan, totdat
het weer soepel verloopt.Mevrouw Lambrechts (D66) stelde voor om uit te gaan van een
budget waarbij de verzilvering al verevend is, en om dan naar die 3% te kijken,
want dan is het verschil kleiner.De staatssecretaris antwoordde dat er een budgettair neutrale
invoering was beoogd, waarbij het budget op de rijksbegroting voor FBS was
overgegaan naar lumpsum. Er was een meetjaar genomen om te kijken hoeveel
geld er voor personeelskosten in het systeem zat. Als je zou moeten doen alsof
er niet verzilverd was, zou er ongeveer 200 mln. bij moeten. Dan zou bekeken
moeten worden hoe de bekostiging van het voortgezet onderwijs kan worden verhoogd.
Bij de raming van de uitgavenkaders is al rekening gehouden met die verzilvering.
De scholen wisten dat verzilvering een dure operatie is, waarbij 30% reëel
verlies optreedt.Bij de regelingen voor het participatie- en vervangingsfonds wordt voortdurend
besproken welke kostencategorieën er worden gecreëerd voor scholen,
en wat de gevolgen daarvan zijn voor de premie, voor de bonus/malus, enzovoorts.
Scholen zijn als het ware uitgedaagd om vervanging te voorkomen, bijvoorbeeld
door een goed ziektepreventiebeleid te voeren en een goed werkklimaat in de
school te creëren. Als een school een hoog ziekteverzuim heeft, moet
zij daar zelf aan bijdragen. Als dat element door de introductie van de lumpsum
zou verdwijnen, wordt de doelstelling van het vervangingsfonds niet bereikt.Mevrouw Liemburg (PvdA) merkte op dat scholen het ziekteverzuim
niet altijd kunnen beïnvloeden en dat een hogere trede in het vervangingsfonds,
samen met de invoering van de lumpsumfinanciering, desastreus kan uitpakken.
De scholen staan dan met lege handen.De staatssecretaris merkte op dat de discussie over het participatie-
en vervangingsfonds los staat van de introductie van de lumpsum. Er wordt
nog nagedacht over hoe scholen nog meer hun eigen beleid kunnen voeren. De
uitgaven die hiervoor worden gedaan, komen vroeg of laat terug op de onderwijsbegroting.
Vroeger was dat rechtstreeks, maar nu zit dat in de fondsen. Het
blijft een lastig dossier, dat echter niet in haar portefeuille zit. Scholen
die een actief preventiebeleid voeren, blijken daar wel effect van te zien.
De enorme verschillen tussen scholen op het gebied van het ziekteverzuim zijn
niet helemaal onbeïnvloedbaar.In het overleg van 10 december 1996 is gesproken over de beleidsnota BSM,
waarin de contouren van een definitief stelsel voor de toekenning daarvan
worden geschetst. Het voornemen was om dat per 1 augustus 1998 te laten ingaan,
maar de wet ligt nog niet bij de Kamer. De tijdelijke wet blijft nog minstens
een jaar gelden. Er is afgesproken dat er een incidentele impuls van 50 mln.
voor onderhoud komt. Over de toerekening daarvan is de brief van 13 juni toegezonden.
Het oorspronkelijke tijdsschema van het wetsvoorstel BSM is niet gehaald.
De staatssecretaris zegde toe zo spoedig mogelijk nadere informatie te zullen
geven over wat dit betekent.In de brief van 9 september staat hoe het geld van het noodfonds verdeeld
zal worden: 5 mln. voor de hardheidsclausule en 25 mln. voor de voorziening
zelf. Dat is het maximum. Het is voor twee jaar. In september wordt het uitgekeerd.
Bij de verdeling van het noodfonds wordt f 900 per leerling buiten haakjes
geplaatst voor de vorming van reserves. Nadere gedachtewisselingDe heer Van de Camp (CDA) merkte op dat hij als medewetgever
veel heeft geleerd van dit proces. Ongeveer acht jaar geleden was hij met
zijn coalitiegenoot Huys van de PvdA akkoord gegaan met het BSM-systeem. Het
door de commissie-Colthof berekende tekort van 220 mln. werd toen geaccepteerd,
maar daar hebben zij later heel veel spijt van gehad. De inspectie heeft opmerkingen
gemaakt over het BSM en er zal een nieuwe BSM-wet komen.Hij kondigde aan dat hij bij het wetsvoorstel voor MAVO/LBO kritisch zal
kijken naar de bekostiging, om de problemen die nu door de verzilvering, de
naadloze aansluiting en de ILC zijn ontstaan, te voorkomen. Lumpsumfinanciering
in het primair onderwijs lijkt hem vooralsnog onbespreekbaar.In de brief van 22 augustus aan de vaste commissie is hem het volgende
opgevallen. De regeling van de onroerendezaakbelasting per 1 januari 1997
is dat gemeenten deze aan de VO-scholen moeten vergoeden. Door een samenloop
van wetswijzigingen is die bepaling formeel niet in werking getreden. De staatssecretaris
zou bevorderen dat dit met terugwerkende kracht tot en met 1 januari 1997
alsnog gebeurt.De heer Van de Camp merkte op dat de verschillende operaties wel los van
elkaar staan, maar bij de schooldirecties en managers als een geheel op het
bureau komen. Hij vroeg de staatssecretaris te bevorderen dat een en ander
binnen het departement beter op elkaar wordt afgestemd, ook in verband met
de fondsen. Ook al zitten de fondsen niet in de portefeuille van de staatssecretaris,
zij komen wel bij de scholen terecht.Verder merkte hij op dat in het antwoord op vraag 16 bij vergissing is
gesteld dat de landelijke GPL per 1 augustus 1999 zal worden ingevoerd. De heer Cornielje (VVD) was net als de staatssecretaris van
mening dat de discussie over de hoogte van de vergoeding op een ander moment
moet worden gevoerd. De belangrijkste vraag is voor hem of men het had kunnen
weten. Hij zelf wist het niet en hij heeft de indruk dat de andere Kamerleden
het ook niet wisten, terwijl de dossiers zorgvuldig zijn doorgenomen en er
met veel mensen overleg is gevoerd. Formeel klopt het wel, maar in de praktijk
was het niet bekend. Het was misschien goed geweest, als er voorbeelden van
«good practice» tot stand waren gebracht, zoals bij de overgang
van school-GPL naar landelijke GPL de bedoeling is. Als er duidelijkheid is
over de effecten die optreden, kan worden voorkomen dat hierover onrust ontstaat.
Hij had waardering voor de tegemoetkoming van de staatssecretaris.
Zij heeft extra geld gegeven om knelpunten op te lossen, maar voor een aantal
scholen biedt dat helaas geen soelaas.Mevrouw Lambrechts (D66) benadrukte dat in de toekomst moet
worden voorkomen dat er effecten optreden die door niemand worden voorzien.
Bij de overgang naar de landelijke GPL moet worden geprobeerd om de effecten
bij een aantal proefscholen over enkele jaren in beeld te brengen.Mevrouw Liemburg (PvdA) wees op de uitspraak in het onderwijsverslag
van de inspectie om eens kritisch te kijken naar het tempo van vernieuwing.
Doordat verschillende vernieuwingen elkaar in hoog tempo opvolgen, ontstaat
het effect van stapeling. Daarbij moet het geheel goed in de gaten worden
gehouden, want het is heel moeilijk om dat te beïnvloeden.De staatssecretaris merkte op dat de herschikkingsoperatie
MAVO/VBO de situatie van die scholen juist sterk kan verbeteren.De landelijke GPL wordt niet per 1 augustus 1999 ingevoerd, maar per 1
augustus 1998, zoals de heer Van de Camp opmerkte.De scholen moeten inderdaad ook uitgaven doen voor de fondsen en het debat
daarover moet zeker gevoerd worden. Er wordt voortdurend bekeken hoe de positie
van de scholen tegenover de fondsen verbeterd kan worden, maar dat is heel
ingewikkeld. Zodra er iets verandert in dat bouwwerk, zijn er scholen die
daar weer last van hebben.Er is afgesproken dat lumpsumfinanciering in het primair onderwijs voorlopig
niet wordt ingevoerd, maar de VO-scholen zijn het erover eens dat lumpsum
wel prettig is.De staatssecretaris vond het jammer dat de heer Cornielje dit effect van
lumpsum niet heeft doorzien. Zij was ook verrast door het gedoe dat er is
ontstaan, omdat er veel voorlichting over is geweest. De les die eruit geleerd
kan worden, is misschien dat er eerder met simulaties gewerkt moet worden.De voorzitter had vier toezeggingen van de staatssecretaris
genoteerd. Er komt nadere informatie over de incidentele looncomponent. Materieel
dat relevant is voor de monitoring, wordt aan de Kamer toegezonden. Aan het
eind van het jaar zal er informatie komen over een aantal simulatieprojecten.
Bovendien zal de staatssecretaris nadere informatie geven over de gevolgen
van de achterstand in de planning bij het BSM, dat eigenlijk in 1998 had moeten
ingaan. De voorzitter van de commissie,M. M. H. KampDe griffier van commissie,Mattijssen XNoot1Samenstelling: Leden: Beinema (CDA), Van der Vlies (SGP), Van Nieuwenhoven
(PvdA), M. M. H. Kamp (VVD), voorzitter, De Cloe (PvdA), Janmaat (CD), Van
Gelder (PvdA), ondervoorzitter, Van de Camp (CDA), Mulder-van Dam (CDA), Hendriks,
Rabbae (GroenLinks), Jorritsma-van Oosten (D66), De Koning (D66), Koekkoek
(CDA), J. M. de Vries (VVD), Liemburg (PvdA), Stellingwerf (RPF), Lambrechts
(D66), Rijpstra (VVD), Cornielje (VVD), Cherribi (VVD), Dijksma (PvdA), Sterk
(PvdA), Van Vliet (D66) en Bremmer (CDA).Plv. leden: Reitsma (CDA), Schutte (GPV), Lilipaly (PvdA),
Klein Molekamp (VVD), Valk (PvdA), Poppe (SP), Duivesteijn (PvdA), Ten Hoopen
(CDA), Van der Hoeven (CDA), Verkerk (AOV), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks),
Bakker (D66), Van 't Riet (D66), De Haan (CDA), Van Heemskerck Pillis-Duvekot
(VVD), Rehwinkel (PvdA), Leerkes (Unie 55+), Versnel-Schmitz (D66), Essers
(VVD), Korthals (VVD), Passtoors (VVD), Huys (PvdA), Van Zuijlen (PvdA), Verhagen
(CDA) en Lansink (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25600-VIII-13.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl