Justitiële inrichtingen; Verslag algemeen overleg op 28 september 1999
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24587, nr. 41

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

21-10-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

24587 nr. 41

07-10-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de regeringNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24587Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 25712Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 587Justitiële Inrichtingen25 712Elektronisch toezichtnr. 41VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 7 oktober 1999De vaste commissie voor Justitie1 heeft op
28 september 1999 overleg gevoerd met minister Korthals van Justitie over:– de brief d.d. 3 november 1998 inzake het WODC-onderzoek met
betrekking tot beëindiging van het experiment met de jeugdwerkinrichtingen
alsmede bevindingen van een werkgroep naar de analyse van de waardevolle elementen
van de JWI (24 587, nr. 32);– de brief d.d. 6 april 1999 inzake nachtdetentie en elektronisch
huisarrest minderjarigen (25 712, nr. 2).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Duijkers (PvdA) constateerde dat het experiment met
de jeugdwerkinrichtingen (JWI) in de beginfase veel commotie heeft opgeroepen.
Omdat dit experiment niet de beoogde effecten heeft opgeleverd en gelet op
de kosten is nagegaan op welke wijze de JWI's kunnen worden geïntegreerd
in de reguliere aanpak in justitiële inrichtingen. De fractie van de
PvdA onderschrijft deze aanpak.De minister geeft aan dat de JWI-aanpak ook zou moeten kunnen gelden voor
jongeren vanaf zestien jaar. Wordt gedoeld op jongeren die onder het volwassenenstrafrecht
vallen of op jongeren die nog onder het jeugdstrafrecht vallen?Bij werkbezoeken hebben instellingen duidelijk gemaakt dat er, willen
arbeidstoeleidings- en scholingstrajecten effectief zijn, gekozen moet worden
voor regionale aanpak. Men kan een jongere uit Amsterdam wel in Brabant stage
laten lopen, maar wanneer hij weer moet integreren in de Amsterdamse samenleving,
kunnen er communicatieproblemen ontstaan tussen reclasseringsinstellingen.
Bovendien schijnen gemeenten in bijvoorbeeld Brabant minder bereid zijn om
activiteiten te financieren voor jongeren die in Amsterdam thuishoren. Is
de minister bereid een meer regionaal gericht plaatsingsbeleid te bevorderen?De commissie heeft de minister een brief geschreven over de financiering
van arbeidstoeleidingsactiviteiten in de justitiële jeugdinrichtingen
en jeugdwerkinrichtingen en voor volwassenen. Wellicht kan de minister thans
op deze brief een reactie geven. De minister geeft voorts aan dat het aanhoudingsmodel vervalt bij de beoogde
integratie. Aan de hand van evaluatie is echter gebleken dat het aanhoudingsmodel
als drukmethode zeer effectief werkt. Het is bekend dat de rechterlijke macht
aarzelingen kent bij deze methode omdat dossiers niet kunnen worden afgewerkt.
Waarom heeft de minister ervoor gekozen het aanhoudingsmodel niet in de gekozen
aanpak te integreren?Het is zeker relevant om een efficiënte selectie en plaatsing na
te streven van de jongvolwassenen die onder deze methode vallen maar in de
praktijk gaat het vooral om de vraag waar een plek kan worden gevonden. Hoe
verhoudt dit streven zich met het tekort aan cellen voor deze groep?De minister wil overgaan tot een verdergaand experiment op het terrein
van elektronisch toezicht en nachtdetentie, zo blijkt uit zijn brief van april
1999. In het blad Perspectief van november 1998 wordt echter vermeld dat al
in juni 1997 in Rotterdam is begonnen met dergelijke experimenten. Wat is
het commentaar van de minister hierop? Het door de minister beoogde experiment
verdient zeker steun maar waarom is de omvang ervan zo beperkt gehouden? Krijgt
bij deze werkwijze de willekeur niet een te grote invloed? In andere landen
is al gebleken dat deze aanpak zeer succesvol is. Voor volwassenen is een
en ander al ingevoerd, met inachtneming van bepaalde voorwaarden. Waarom niet
gekozen voor een grootschaliger aanpak? Waarom richt men zich slechts op de
fase van voorarrest en niet ook op de fase van detentie? Juist met betrekking
tot voorarrest is het lastig om tot een goede selectie te komen omdat er in
die situaties vaak sprake is van vluchtgevaarlijkheid, mogelijk gevaar voor
de maatschappij of risico's voor de veiligheid van het individu zelf. Is dit
wel de meest aangewezen groep om een experiment mee te beginnen?Hoe kijkt de minister aan tegen de reële mogelijkheden die jeugdzorg
en reclassering bieden om bij elektronisch toezicht begeleiding en toezicht
vorm en in houd te geven? Diverse jeugdinrichtingen geven het signaal dat
als een jongere buiten zijn woonregio wordt geplaatst, de jeugdzorg niet altijd
zo actief begeleidt als wanneer de jongere in de desbetreffende regio woonachtig
is. Wordt door middel van toezicht nagegaan of de jeugdreclassering deze begeleidingstaak
waarmaakt?De vraag is of de steekproefsgewijze controle in het kader van het elektronisch
toezicht effectief kan zijn. Dit systeem kan ertoe leiden dat jongeren de
marges gaan opzoeken. Wat de nachtdetentie betreft is het de bedoeling dat
de jongere overdag naar school gaat en 's avonds en 's nachts in een inrichting
verblijft. Waarom wordt er niet meer gevarieerd met deze detentie omgegaan?
Het is mogelijk dat een jongere zijn «zwakke uren» heeft tussen
16.00 en 20.00 uur; dan worden vaak winkeldiefstallen gepleegd. Is het niet
mogelijk om daarmee rekening te houden bij het bepalen van de detentie-uren?De heer Weekers (VVD) stemde ermee in dat de positieve elementen
van het JWI-experiment worden voortgezet in het kader van het reguliere penitentiaire
bestel. Hoe onderscheidt de nieuwe eerste fase zich van de reguliere detentie?
Wie bepaalt wie wordt toegelaten en hoe wordt de psychologische onvolwassenheid
bepaald? Worden de hier bedoelde jongeren afgescheiden van de rest van de
jeugdige gevangenen, zodat een speciale groep binnen de penitentiaire jeugdinrichting
ontstaat? Zijn er straks enkele gespecialiseerde jeugdinrichtingen die zich
met dit traject bezighouden of zal op termijn elke jeugdinrichting dergelijke
programma's uitvoeren?De minister schat de kosten van de beoogde integratie aanmerkelijk lager
dan de kosten die optreden bij het systeem van aparte jeugdwerkinrichtingen;
er zou sprake zijn van een reductie van 30% tot 40%. Deze stelling verdient
nadere onderbouwing, maar aangenomen mag worden dat de nieuwe opzet een belangrijk
maatschappelijk rendement oplevert. Waar dat mogelijk is, moet immers weer
zoveel mogelijk structuur in het leven van de jeugdige delinquent worden gebracht. Hoe kijkt de minister aan tegen particuliere initiatieven die door het
ministerie van VWS worden gesubsidieerd, zoals de Glen Millsschool? Personen
die veelvuldig ernstig antisociaal verdrag vertonen, krijgen op deze manier
een zekere heropvoeding. Kunnen dergelijke initiatieven een goede aanvulling
zijn op datgene wat de minister nu in het reguliere penitentiaire bestel brengt?De fractie van de VVD is bereid om op het terrein van elektronisch toezicht
en nachtdetentie mee te werken aan een experiment waarmee een tussenweg wordt
gezocht tussen detentie en «vrije voeten». Welke groepen komen
hiervoor in aanmerking? De fractie van de VVD vindt dat bijvoorbeeld verdachten
van zedendelicten en zware geweldsmisdrijven achter de deur moeten blijven.
Overigens wordt in de praktijk niet gemakkelijk tot voorlopige hechtenis overgegaan.
Er dient sprake te zijn van een zwaar delict, de rechtsorde moet geschokt
zijn, er moet sprake zijn van recidivegevaar, voorkomen moet worden dat de
verdachte het strafrechtelijk onderzoek belemmert, de samenleving moet worden
beschermd. Het is dan ook vreemd dat het experiment vooral van toepassing
is op voorlopige hechtenis. Is het niet veel beter om te kiezen voor de laatste
fase van de detentie, als eerste stap op weg naar resocialisering? Er zou
in díe zin een verband kunnen worden gelegd met het vervolg op het
JWI-experiment dat nachtdetentie en enkelbandje zouden kunnen worden gebruikt
in de tweede en derde fase.Maakt de minister met betrekking tot de doelgroepen verschil tussen nachtdetentie
en enkelbandje of zijn beide experimenten van toepassing op dezelfde groep?
Welke ervaringen zijn opgedaan met experimenten die al met nachtdetentie zijn
gehouden? Wat moet er op dit terrein nog nader worden geleerd?De heer Eurlings (CDA) wees erop dat de fractie van het CDA
voorstander is van speciale inrichtingen waarin probleemjongeren worden begeleid
naar een nieuwe start in de maatschappij. Het betreft een zeer gecompliceerde
groep jongeren met beperkte motivatie en een beperkte vaardigheid om structuur
aan te brengen in het eigen leven. De combinatie van kansen bieden en duidelijke
grenzen stellen, is voor deze groep van groot belang.Het CDA was dan ook niet gelukkig met het besluit van de ambtsvoorganger
van de huidige minister om het JWI-experiment te beëindigen. In plaats
van de werking van de JWI's te perfectioneren op basis van opgedane ervaringen,
werd het experiment zonder meer beëindigd. Blijkbaar hebben hierbij ook
politieke motieven een rol gespeeld. Op deze manier is een kans gemist, niet
alleen vanwege het krachtige maatschappelijke signaal dat van dit experiment
uitging, maar ook omdat de JWI's wel degelijk in een grote behoefte hebben
voorzien, zoals ook blijkt uit de uitspraken van de Amsterdamse hoofdcommissaris
van politie en de minister-president. Wellicht wil de minister zijn visie
geven op de mogelijkheden en wenselijkheden van dergelijke speciale trajecten
voor deze zo kwetsbare en moeilijk te behandelen jongeren.Alles moet in het werk worden gesteld om ook deze categorie weer «op
de rails» te krijgen. In de nu ontstane onduidelijke situatie kan de
integratie van de ontwikkelde programma's in het penitentiaire stelsel een
vooruitgang betekenen. Het risico bestaat echter dat deze specifieke groep
ondersneeuwt in het totaal van het penitentiaire systeem. Zo wordt in de brief
van 3 november voorgesteld om de voormalige disciplineringsfase, de JWI-onderbouw,
te vervangen door een huis van bewaring, c.q. een gevangenis voor de opvang
van psychologisch onvolwassenen. Het CDA is er geen voorstander van dat gewone
gevangenissen met de hier bedoelde jongeren worden gevuld. De uitdaging is
juist om de gesloten fase duidelijk in dienst te stellen van de daarop volgende
resocialisatiefase. Het is mogelijk dat de disciplineringsfase in het JWI-experiment
niet of nog niet geheel het verwachte rendement opleverde, maar
men kan zich heel goed voorstellen welke negatieve gevolgen er kleven aan
het in een gewone gevangenisomgeving onderbrengen van jongeren met weinig
motivatie.Hier en daar wordt gezegd dat de steun voor nieuwe trajecten en initiatieven
wel wat groter zou mogen zijn. Zo kan «Glen Mills» worden beschouwd
als een experiment dat in dezelfde richting gaat als de JWI's: een disciplineringsfase,
met als doel de latere resocialisatie. Jongeren die juist door groepsprocessen
ten onder dreigen te gaan, kunnen in zo'n omgeving op een overtuigende wijze
een nieuwe start maken. Vernomen wordt dat het Glen Millsexperiment niet de
van Justitie verwachte steun heeft gekregen. Hoe kan dit naar het oordeel
van de minister worden ingepast in het totale justitiële kader?Een risico van de voorgestelde integratie is gelegen in het nieuwe systeem
van selectie en plaatsing. Het aanhoudingsmodel verdwijnt als juridisch kader
waarbinnen plaatsing wordt gerealiseerd. De samenwerking tussen de hierbij
betrokken partners zal minder gemakkelijk totstandkomen dan bij het JWI-experiment.
Het gevaar dreigt dat een bepaalde groep jongeren, die met de grootste problemen,
tussen wal en schip terechtkomt. Deze «hete aardappelproblematiek»
doet zich in de reguliere jeugdzorg tot op de dag van vandaag voor, ondanks
alle uitvoerige assessments die daar plaatsvinden.In zijn brief geeft de minister aan dat de voorgestelde integratie leidt
tot het hanteren van standaardnormprijzen. De normprijzen van de voormalige
onderbouw en bovenbouw worden als gevolg hiervan met respectievelijk 29% en
45% verlaagd, terwijl de locaties waar deze fasen ten uitvoer worden gelegd,
vooralsnog worden gehandhaafd. Kan de minister garanderen dat de kwaliteit
van de geleverde zorg door deze bezuiniging niet wordt aangetast? Wat wordt
met het woord «vooralsnog» bedoeld?Hoewel elektronisch huisarrest en nachtdetentie aanvankelijk in beginsel
niet voor jeugdigen waren bedoeld, vindt het CDA het een goede zaak dat hiermee
wordt geëxperimenteerd. Voor probleemjongeren geldt wellicht méér
dan voor anderen dat de inbedding in een sociale structuur voor het uiteindelijk
positieve effect van de opgelegde strafmaatregel van essentieel belang is.
Te denken valt hierbij aan gerichte begeleiding, school en werk maar zeker
ook aan de familie van de jongere. Wellicht kunnen tegen deze achtergrond
nachtdetentie en elektronisch huisarrest een goede bijdrage leveren. In het
verleden is ervoor gepleit de familie meer verantwoordelijk te maken voor
het voorkomen en oplossen van problemen. Is bij de keuze voor elektronisch
huisarrest voorzien in speciale begeleiding van de familie? Wat is in dezen
overigens de verantwoordelijkheid van de Raad voor de kinderbescherming?Zowel voort nachtdetentie als voor elektronisch toezicht worden experimenten
aangekondigd. Is de omvang van het experiment op het terrein van elektronisch
toezicht wel voldoende? Wordt er verder gekeken dan alleen naar het traject
van het voorarrest? Kan de aangekondigde informatie over de uitkomsten van
deze experimenten worden opgevat als een volledige evaluatie over de periode
van twee jaar? Het antwoord van de regeringDe minister gaf aan dat het bij de overgang van de JWI naar
het reguliere penitentiaire bestel gaat om jongeren tussen 16 en 24 jaar.
In het kader van nachtdetentie en elektronisch toezicht betreft het strafrechtelijk
minderjarigen en met betrekking tot «Glen Mills» moet worden gedacht
aan jongeren die nog niet in het strafrechtelijke circuit verkeren maar daar
wel dicht tegenaan zitten. Voor de laatstgenoemde vorm geldt vrijwilligheid.
Overigens moet worden voorkomen dat er met betrekking tot jeugdigen te veel
vormen van detentie ontstaan. Voor de na te streven helderheid en gelijkheid
is het van belang dat er niet te veel variëteiten zijn. Er
zijn nu al tamelijk veel modaliteiten. In verband met het toepassen van elektronisch
toezicht is de thuissituatie zeer belangrijk, naast schoolbezoek. Wie met
een gunstige thuissituatie te maken heeft, komt eerder voor elektronisch toezicht
in aanmerking.In Amsterdam is al enkele jaren ervaring opgedaan met nachtdetentie; in
Rotterdam is in 1997 officieus begonnen met een experimentnachtdetentie. Alle
reeds opgedane ervaringen en de ervaringen die nu zullen worden opgedaan,
zullen gezamenlijk worden geëvalueerd.Het aanhoudingsmodel houdt verband met de periode van voorlopige hechtenis.
Voorlopige hechtenis kan worden geschorst en intussen kan men in aanmerking
komen voor een bepaald programma voor jeugdigen. Dit programma is dermate
zwaar dat OM en rechterlijke macht tot de conclusie zijn gekomen dat het in
feite om een straf gaat die niet bij de fase van aanhouding past. Het aanhoudingsmodel
had betrekking op schorsing van de voorlopige hechtenis onder de voorwaarde
van deelname aan de JWI, maar deze modaliteit is te zwaar bevonden. Al vroeg
in het voorlopige hechtenisstadium vindt een voorselectie plaats; nagegaan
wordt of iemand in aanmerking komt voor de JWI-follow up. Ook op deze wijze
kan de doelgroep van het aanhoudingsmodel worden bereikt.De brief van de commissie over de financiering van de arbeidstoeleidingsactiviteiten
zal zo spoedig mogelijk worden beantwoord. Inderdaad is een regionale aanpak
van grote betekenis voor een succesvolle arbeidstoeleiding. Wanneer jongeren
de gevangenis hebben verlaten en in een heel andere omgeving terechtkomen,
moeten ze in feite helemaal opnieuw beginnen, hetgeen hun kansen niet vergroot.
Vandaar dat een regionale aanpak wordt bevorderd.Selectie en plaatsing zijn thans onderwerp van verdergaande studie. Verwacht
mag worden dat als gevolg hiervan de afstemming tussen het aantal jongeren
en de capaciteit in evenwicht zal komen.De behoefte aan elektronisch toezicht van OM en rechterlijke macht spitst
zich thans toe op de voorlopige hechtenis. Op termijn kan een uitbreiding
plaatsvinden tot de eindfase van de detentie, zulks afhankelijk van de uitkomsten
van de voorziene evaluatie. De controle bij elektronische hechtenis is intensief
en in feite, als gevolg van de technische mogelijkheden, continu. Bij alarm
wordt er direct gereageerd. De term «steekproefsgewijs» slaat
specifiek op schoolbezoek.Niet bij alle jeugdigen kan het systeem van de elektronisch toezicht worden
toegepast. Dit hangt onder meer van de thuissituatie af. Onbekend is hoe groot
de categorie is die hiervoor in aanmerking kan komen. Bovendien draagt het
experiment een plaatselijke karakter. Deze redenen leiden ertoe dat het experiment
beperkt van omvang is gehouden. Als gunstige resultaten worden geboekt, ligt
uitbreiding voor de hand.De reële mogelijkheden van de jeugdreclassering voor begeleiding
van minderjarigen zijn gelijk aan de mogelijkheden van de reclassering voor
de begeleiding van meerderjarigen. Voor de duur van het experiment zijn extra
middelen beschikbaar gesteld terwijl er sprake is van 24-uursbereikbaarheid.Wellicht is het op termijn mogelijk, meer rekening te houden met «zwakke
uren» van jongeren, bijvoorbeeld 16.00 tot 20.00 uur, in verband met
winkeldiefstallen. Deze werkwijze is echter bijzonder arbeidsintensief terwijl
het niet uitgesloten is dat, wanneer jongeren gedurende deze uren worden vastgehouden,
zij tijdens andere uren «zwak» zijn. Op dit moment moet deze systematiek
als te ingewikkeld worden beschouwd.De minister had veel belangstelling voor het Glen Millsproject dat niet
alleen veel vergt van begeleiders maar ook van deelnemers. Er wordt gewerkt
op basis van vrijwilligheid. Omdat dit initiatief niet in de strafrechtelijke
keten zit, berust in dezen het voortouw bij VWS. Niettemin is deze kwestie
ook voor Justitie van belang omdat moeilijke jeugdigen hiermee
op een preventieve manier worden benaderd. Te zijner tijd zal een en ander
door de universiteit van Leiden worden geëvalueerd. Justitie is zeer
geïnteresseerd in de uitkomsten daarvan. Wanneer blijkt dat het groepsproces
zulke goede resultaten oplevert dat het ook van belang kan zijn voor gevangenissen,
bestaat de bereidheid om daar nader naar te kijken. Overigens zijn er overeenkomsten
tussen het Glen Millsmodel en de integratie van de JWI, in die zin dat in
de eerste fase disciplinerend wordt gewerkt, in de tweede fase sprake is van
arbeidstoeleiding en in de derde fase extramuraal wordt gewerkt. Er zijn ook
belangrijke verschillen. Voor Justitie is vooral van betekenis dat als gevolg
van projecten als Glen Mills de groep criminele jeugdigen kan worden verminderd.
Over het algemeen komt Justitie pas aan de orde wanneer het al echt mis is
gegaan, maar langzaam maar zeker richt de aandacht van Justitie zich ook op
de preventieve sfeer. Initiatieven op dit terrein worden dan ook ondersteund
en er wordt overleg over gevoerd met andere departementen.In beginsel gelden voor nachtdetentie en elektronisch huisarrest de algemene
criteria voor toepassing van voorlopige hechtenis. Daarnaast doet de Raad
voor de Kinderbescherming een onderzoek naar de gezinssituatie en de geschiktheid
van de jongere. Uiteindelijk beslist de rechter-commissaris of iemand hiervoor
in aanmerking komt. Deze route voert dus niet via de minister van Justitie,
hetgeen wél het geval is in het kader van programma's voor jeugdigen
die vastzitten. Aangenomen mag worden dat de rechter geen nachtdetentie of
elektronisch huisarrest zal toestaan wanneer het gaat om zeer zware delicten.
Voorzover zich veel schorsingen van de voorlopige hechtenis hebben voorgedaan,
had dat veelal te maken met onvoldoende gevangeniscapaciteit maar de prognoses
betreffende die capaciteit in de komende jaren zijn thans tamelijk gunstig.De JWI-projecten zijn beëindigd, maar de waardevolle elementen daarvan
worden geïntegreerd in het reguliere penitentiaire bestel. Verschillen
tussen de oude en de nieuwe situatie zijn er nauwelijks. Het enige échte
verschil is dat in de bovenbouwfase de jeugdige in de nieuwe opzet in een
halfgesloten inrichting komt en niet in formele zin recht heeft op het tweewekelijks
weekendverlof waarin de JWI-opzet wél voorzag. Dat recht moet nu worden
verdiend. Voorts wordt het echt disciplinerende karakter van de JWI in de
nieuwe situatie enigszins beperkt, omdat dit niet zo geweldig heeft gewerkt.Aangezien bij elektronisch toezicht minderjarigen thuis verblijven, is
deze optie alleen mogelijk wanneer de familie daarmee instemt en ook bereid
is om een bepaalde rol te spelen. Van een speciale begeleiding van de familie
is echter geen sprake. Daaraan bestaat ook weinig behoefte wanneer de thuissituatie
zodanig is dat elektronisch toezicht mogelijk is. Overigens worden in de nabije
toekomst experimenten gehouden in het kader van de «communities that
care» om steun te geven aan ouders die grote problemen ondervinden bij
het opvoeden van hun kinderen. Het is echter duidelijk dat de overheid nooit
op de stoel van opvoeders mag gaan zitten. Nadere gedachtewisselingMevrouw Duijkers (PvdA) wees erop dat de experimenten in Amsterdam
en Rotterdam allang aan de gang waren voordat de Kamer daarover werd geïnformeerd.
Een duidelijk zicht op de experimenten die op de terreinen van preventie en
detentie gaande zijn, ontbreekt. Als een goed overzicht wordt verstrekt, kunnen
wellicht heel wat Kamervragen worden voorkomen.Als reden voor het beperkt houden van het experiment nachtdetentie-elektronisch
toezicht wordt aangegeven dat niet bekend is hoeveel delinquenten in voorarrest
hiervoor potentieel in aanmerking zouden komen. Welke waarde kan
straks aan de uitkomsten van het experiment worden gehecht als het zo kleinschalig
is opgezet? Nagegaan moet worden of er werkelijk geen mogelijkheden zijn om
tot een grootschaliger experiment te komen. Voorkomen moet worden dat men
uiteindelijk afhankelijk blijkt te zijn van toevallige omstandigheden die
zich bij een beperkt aantal gevallen hebben voorgedaan.De heer Weekers (VVD) vond het geruststellend te vernemen dat
er op het moment voldoende capaciteit beschikbaar is in de penitentiaire inrichtingen,
zodat geen schorsingen op basis van capaciteitsgebrek behoeven plaats te vinden.
Wanneer lichtere vormen van detentie mogelijk worden gemaakt, zal dit dus
op andere gronden gebeuren dan capaciteitsgebrek.Selectie en plaatsing met betrekking tot de voortzetting van het JWI-programma
vormen nog onderwerp van studie. De Kamer dient hierover nader te worden geïnformeerd
wanneer concrete gegevens beschikbaar komen.De fractie van de VVD constateerde met tevredenheid dat de minister het
Glen Millsexperiment dat thans in Nederland loopt, met belangstelling volgt.
Het is begrijpelijk dat de minister deze werkwijze nu nog niet wil betrekken
bij de strafrechtelijke keten. Niettemin is het denkbaar dat rechters first
offenders een voorwaardelijke straf opleggen met als bijzondere voorwaarde
dat ze naar de Glen Millsschool gaan. Er kan dan een justitiële stok
achter de deur blijven staan voor het geval men niet op voldoende wijze aan
deze voorwaarde voldoet.Inderdaad is het experiment inzake nachtdetentie en elektronisch toezicht
wel bijzonder kleinschalig wanneer daarbij slechts een zeer beperkt aantal
personen betrokken is. De kans is groot dat, wanneer zich een incident voordoet,
de uitkomsten niet representatief zijn. Wellicht kan worden gekozen voor een
uitbreiding die is gericht op de periode na de veroordeling; deze periode
is van een andere orde dan die van de voorlopige hechtenis. In deze periode
kan een lichtere vorm van detentie de eerste stap zijn op weg naar resocialisatie.Gelden nachtdetentie en elektronisch toezicht, toegepast in plaats van
de voorlopige hechtenis, als volwaardige detentie wanneer in een latere fase
sprake is van aftrek van de periode van het voorarrest? Hoe verhoudt die situatie
zicht tot die van personen die met de zwaarste vormen van detentie te maken
hebben gehad? Dient in dit verband niet bij de komende evaluatie een verfijning
te worden overwogen?De heer Eurlings (CDA) onderstreepte opnieuw het belang van
de disciplineringsfase in dienst van de latere resocialisatie. Dit belang
is door middel van experimenten in binnen- en buitenland aangetoond. In de
JWI-opzet werd aan deze fase meer aandacht gegeven dan in de nu gekozen systematiek,
maar in de JWI was de disciplinering inderdaad niet goed doorontwikkeld. Deze
conclusie mag er echter niet toe leiden dat uitdagingen uit de weg worden
gegaan om te kijken naar andere mogelijkheden om de disciplineringsfase positief
in te passen in het totale traject. Tegen die achtergrond is het een goede
zaak dat de minister positief heeft gereageerd op het Glen Millsproject dat
voorziet in een strakke disciplinering die gaandeweg plaats maakt voor resocialisatie.
Wellicht kan Justitie in een latere fase een stimulerende rol spelen ten aanzien
van dergelijke experimenten. Als dit goed blijkt te werken, waarom zou men
hiervan dan niet een onderdeel maken van de behandeling na strafoplegging?
Het is van groot belang dat zorgvuldig wordt nagegaan hoe dit in het Nederlandse
regime voor jonge delinquenten kan worden ingepast.De stukken vermelden dat de voorgestelde integratie leidt tot het hanteren
van lagere standaardnormbedragen. Kan de minister garanderen dat de kwaliteit
van de geleverde zorg door deze bezuinigingen niet wordt aangetast?Van belang is dat selectie en plaatsing in samenhang plaatsvinden en dat
de verschillende programmaonderdelen naadloos op elkaar aansluiten, zowel
inhoudelijk als wat de instellingen betreft. Soms vallen jonge mensen tussen
wal en schip wanneer ze van de ene instelling naar de andere gaan. Is de minister
bereid om deze «hete aardappelproblematiek» krachtig te bestrijden?Uit berichten blijkt dat overwogen zou worden, het elektronisch toezicht
in preventieve zin toe te passen in het kader van het EK-voetbal. Als deze
berichten juist zijn, op welke manier zal het elektronisch toezicht dan worden
toegepast?De minister realiseerde zich dat heel bewust met experimenten
moet worden omgegaan en dat experimenten niet moeten worden aangegaan als
voorlopig zoethoudertje, zonder concrete follow-up. Inderdaad dient er een
overzicht te komen van de experimenten die op de nu aan de orde zijnde terreinen
gaande zijn; dit overzicht zal aan de Kamer worden voorgelegd.Weliswaar wordt in het kader van het experiment nachtdetentie-elektronische
huisarrest gesproken over tweemaal 8 plaatsen, maar hierbij zijn 64 jongeren
per jaar betrokken. Bovendien worden de experimenten nachtdententie in Amsterdam
en Rotterdam betrokken bij de evaluatie.De minister gaf er de voorkeur aan eerst af te wachten hoe het Glen Millsproject
verloopt vóór zou kunnen worden overwogen om dit in de strafrechtelijke
keten onder te brengen. Het is immers niet uitgesloten dat de uitkomsten uiteindelijk
blijken tegen te vallen. De samenwerking met het ministerie van VWS op dit
terrein is bijzonder goed zodat over alle relevante informatie kan worden
beschikt. Bovendien zijn er in het kader van het Glen Millsproject ook directe
contacten; Justitie neemt deel aan de begeleidingscommissie die zich met de
evaluatie bezighoudt. De minister heeft het voornemen het project persoonlijk
te bezoeken.Overigens is Justitie ook op andere manieren met dit onderwerp bezig.
In de justitiële jeugdinrichting Den Eng wordt gewerkt met een tweejarig
behandelprogramma waarbij de groep centraal staat. Uitgangspunt is de gedachte
dat een underdogpositie in een maatschappelijke subgroep tot soortgelijke
posities leidt in andere subgroepen. Om dit tegen te gaan, vindt het afleren
van negatieve gedragspatronen plaats in het kader van een positieve groepsidentiteit,
hetgeen uiteindelijk het individuele zelfbeeld kan verbeteren.Nachtdetentie en elektronisch toezicht moeten worden beschouwd als vormen
van voorlopige hechtenis. Daarom geldt dezelfde aftrek als wanneer de voorlopige
hechtenis in een inrichting heeft plaatsgevonden. De werkgroep die thans doende is met selectie en plaatsing in de nieuwe,
geïntegreerde situatie, zal naar verwachting in het begin van 2000 haar
werkzaamheden afronden; vervolgens wordt de Kamer geïnformeerd.De lagere kostenniveaus die optreden na integratie, betreffen het beheer
en niet de kwalitatieve elementen van de begeleiding. De vraag of de kwaliteit
van de zorg kan worden gegarandeerd, kan dan ook bevestigend worden beantwoord.Blijkbaar heeft een burgemeester of een officier van justitie de mogelijkheid
geopperd in het kader van het EK-voetbal elektronisch toezicht toe te passen.
Deze suggestie is niet van Justitie of BZK afkomstig. Overigens worden alle
mogelijkheden bezien om dit EK zo rustig mogelijk te laten verlopen. De voorzitter van de commissie,Van HeemstDe griffier van de commissie,Pe XNoot1Samenstelling: Leden: Van de Camp (CDA), Biesheuvel (CDA), Swildens-Rozendaal
(PvdA), Scheltema-de Nie (D66), Kalsbeek-Jasperse (PvdA), Zijlstra (PvdA),
Apostolou (PvdA), Middel (PvdA), Van Heemst (PvdA), voorzitter, Dittrich (D66),
ondervoorzitter, Rabbae (GroenLinks), Rouvoet (RPF), Van Oven (PvdA), O.P.G.
Vos (VVD), Van Wijmen (CDA), Patijn (VVD), De Wit (SP), Ross-van Dorp (CDA),
Niederer (VVD), Nicolaï (VVD), Halsema (GroenLinks), Weekers (VVD), Van
der Staaij (SGP), Wijn (CDA) en Brood (VVD).Plv. leden: Balkenende (CDA), Verhagen (CDA), Wagenaar (PvdA),
Van Vliet (D66), Arib (PvdA), Duijkers (PvdA), Kuijper (PvdA), Albayrak (PvdA),
Barth (PvdA), Hoekema (D66), Karimi (GroenLinks), Schutte (GPV), Santi (PvdA),
Van den Doel (VVD), Rietkerk (CDA), Rijpstra (VVD), Marijnissen (SP), Buijs
(CDA), Passtoors (VVD), Van Blerck-Woerdman (VVD), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks),
De Vries (VVD), Van Walsem (D66), Eurlings (CDA) en Kamp (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24587-41.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl