Wijziging Wet po, Wet ec en Wet vo in verband met beëindiging van de bekostiging van OALT; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29019, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

17-12-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29019 nr. 5

12-12-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. De beëindiging van de bekostiging van OALT2. De argumenten voor beëindiging van de bekostiging
van OALT3. De Nederlandse taal centraal4. Het schrappen van artikel 16 over onderwijs in de taal
van het land van oorsprong uit de WVO5. Flankerend beleid6. Financiële gevolgenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29019Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 45 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 019Wijziging van de Wet op het primair onderwijs, de Wet op de expertisecentra
en de Wet op het voortgezet onderwijs, onder meer in verband met de beëindiging
van de bekostiging van onderwijs in allochtone levende talennr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 12 december 2003Ondergetekende heeft met belangstelling kennis genomen van de reacties
van de fracties op het wetsvoorstel. In het hiernavolgende zal ondergetekende,
mede namens de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, ingaan op
de vragen en opmerkingen van de leden van de fracties.1. De beëindiging van de bekostiging van OALTDe leden van de CDA-fractie hebben met waardering kennisgenomen van het
onderhavige wetsvoorstel. Deze leden realiseren zich dat het voorstel een
voortvloeisel is uit het Strategisch Akkoord van het kabinet Balkenende I
dat is overgenomen door het huidige kabinet.Het wegwerken van onderwijsachterstanden heeft bij de leden van de PvdA-fractie
hoge prioriteit. In plaats van het niet langer beschikbaar stellen van middelen
voor OALT als instrument voor het aanleren van de Nederlandse taal was het
volgens deze leden beter geweest als scholen en gemeenten zelf hadden kunnen
kiezen of zij door willen gaan met OALT of dat zij de middelen op andere wijze
voor taalondersteuning willen inzetten omdat zij zelf immers het beste weten
of er behoefte aan OALT-onderwijs bestaat. Deze leden willen weten of de regering
hun mening deelt dat keuzevrijheid voor OALT goed zou aansluiten op «minder
regels» zoals verwoord in het Hoofdlijnenakkoord «Meedoen, meer
werk, minder regels».De belangrijkste reden waarom de regering er voor heeft gekozen om de
bekostiging van OALT te beëindigen is om in het kader van de bevordering
van sociale cohesie prioriteit te geven aan het leren van de Nederlandse taal.
De regering wil scholen en gemeenten om deze reden geen keuzevrijheid geven
voor het geven van OALT-lessen.Deze leden vragen voorts of de regering kan garanderen dat het afschaffen
van OALT en het schrappen van het budget daarvoor niet leidt tot extra achterstanden.De regering is van mening dat ten volle moet worden ingezet op het goed
aanleren van de Nederlandse taal. Dat is een noodzakelijke voorwaarde voor
het met succes kunnen afronden van vervolgonderwijs, en daarmee ook
voor het perspectief op een succesvolle integratie van allochtone leerlingen
in Nederland. De regering is ervan overtuigd dat dit de beste manier is om
taalachterstanden te voorkomen. De regering wijst in dit verband nog op het
rapport van de Onderwijsraad «Samen naar de taalschool
: Nieuwe moderne vreemde talen in perspectief» van 6 december
2001, nr. OCW0 001 292 (hierna te noemen «Samen naar de Taalschool»). In dit advies gaat de Onderwijsraad
in op de effecten van eigen taalonderwijs op de beheersing van het Nederlands
als tweede taal. De Onderwijsraad refereert in zijn advies aan onderzoeken
waaruit blijkt dat over het nut van onderwijs in de eigen taal in de vorm
van tweetalig onderwijs voor schoolsucces in het algemeen en de verwerving
van de Nederlandse taal in het bijzonder nog nauwelijks uitspraken mogelijk
zijn. Van tweetalig onderwijs, aldus de Onderwijsraad werden tot op heden
positieve noch negatieve effecten op de Nederlandse taalontwikkeling aangetoond.
In een in april 2001 verschenen rapport meldde de Algemene Rekenkamer bovendien
dat het onderwijs aan allochtone kinderen in hun moedertaal veel gebreken
vertoont.Het bevreemdt de leden van voornoemde fractie dat het beleid al in gang
is gezet, voordat er met de Kamer over is gesproken. Het onderwerp was namelijk
enige tijd controversieel verklaard. Deze leden vragen zich af of het niet
correct was geweest te wachten met de uitvoering van beleid totdat de Kamer
hierover van gedachten heeft gewisseld met de regering.In het Regeerakkoord van het kabinet Balkenende I is het voornemen de
bekostiging van OALT per 1 augustus 2004 te beëindigen aangekondigd.
Vanwege het controversieel verklaren van het wetsvoorstel konden de gebruikelijke
overlegprocedures geen doorgang vinden. In de wetenschap dat de beëindiging
van de bekostiging van OALT per 1 augustus 2004 geëffectueerd zou moeten
zijn, is het wetstraject in gang gezet.De leden van de VVD-fractie hebben met instemming kennisgenomen van het
voorliggende wetsvoorstel.De leden van de GroenLinks-fractie hebben met verontrusting kennisgenomen
van het wetsvoorstel en zijn bereid om te kijken of de OALT-middelen op een
andere manier effectiever ingezet kunnen worden ter bestrijding van onderwijsachterstanden
en ter bevordering van de integratie.De leden van de D66-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het voorliggende wetsvoorstel en steunen de wijziging waarmee de bekostiging
van OALT wordt beëindigd.De leden van de fractie van de ChristenUnie vinden dat de bekostiging
van OALT niet tot de verantwoordelijkheid van de overheid behoort. OALT levert
volgens genoemde leden geen wezenlijke bijdrage aan de vorming van kinderen
tot volwaardige deelnemers aan de Nederlandse samenleving. Als moderne vreemde
taal is het niet nodig dat OALT een plek heeft in het reguliere onderwijs.
Het wetsvoorstel heeft daarom de instemming van de leden van deze fractie.
Temeer daar uit onderzoek is gebleken dat er geen harde bewijzen voorhanden
zijn dat OALT een positief effect heeft op het aanleren van de Nederlandse
taal. De leden erkennen dat er allochtone ouders kunnen zijn die wensen dat
hun kinderen een allochtone levende taal leren. Het organiseren en bekostigen
van het onderwijs hiertoe is echter een verantwoordelijkheid van de ouders
zelf, vinden de leden van deze fractie.De leden van de SGP-fractie hebben met belangstelling en instemming kennisgenomen
van het voorliggende wetsvoorstel. Deze leden stemmen in met het standpunt
van de regering dat prioriteit moet worden gegeven aan het leren
van de Nederlandse taal, hetgeen zich niet verdraagt met de bekostiging van
vormen van onderwijs waarvan niet duidelijk is of ze een bijdrage leveren
aan deze doelstelling.2. De argumenten voor beëindiging van de bekostiging
van OALTDe leden van de CDA-fractie onderschrijven de argumentatie die de regering
aanvoert voor haar voornemen niet langer middelen ter beschikking te stellen
voor OALT. Voor de leden van de CDA-fractie vormen een goede beheersing van
de Nederlandse taal en kennis van de basale waarden en normen in de Nederlandse
samenleving cruciale voorwaarden voor een goede integratie in de pluriforme
Nederlandse samenleving. Onder integratie verstaan de leden een betrokken
en kritische deelname aan de Nederlandse samenleving, waarbinnen ruimte is
voor ieders eigenheid, maar waar vanwege de wederzijdse afhankelijkheid, de
Nederlandse taal wel de basis vormt.De leden van de VVD-fractie zijn tevreden over het afschaffen van de regeling
OALT: het is gebleken dat het eigentaalonderwijs geen effect heeft op de beheersing
van de Nederlandse taal, die eigen gemaakt moet worden om op volwaardige wijze
te participeren in de Nederlandse samenleving.De leden van de fractie van GroenLinks vragen wat er wordt bedoeld met
de opmerking van de regering dat de uitvoering van OALT problematisch was
als gevolg van de dubbele doelstelling. Voorts willen zij weten wie welke
problemen heeft geconstateerd. De regering stelt dat de wetenschappelijke
consensus rondom de effecten van OALT ontbreekt. Deze leden vragen de regering
aan te geven welke bezwaren zij heeft tegen de onderzoeksstudies die een positieve
relatie hebben gevonden tussen OALT en de beheersing van de Nederlandse taal.De opmerking van de regering is gestoeld op de uitspraken in het rapport
van de Algemene Rekenkamer van april 2001 en op de uitspraken van de Onderwijsraad
in zijn advies «Samen naar de Taalschool».
In het rapport van de Algemene Rekenkamer wordt geconstateerd dat er in de
bepalingen betreffende OALT sprake is van vermenging van het cultuurpolitieke
spoor en het beleidsspoor voor onderwijsachterstandenbestrijding. De Onderwijsraad
heeft in genoemd advies geconstateerd dat het «meersporenbeleid»
(d.w.z. de dubbele doelstelling van OALT dat OALT-middelen ter keuze voor
«cultuureducatie» dan wel voor «taalondersteuning»
kunnen worden ingezet) in de praktijk ertoe heeft geleid dat het onderwijs
in de eigen taal in de zin van cultuureducatie voor een belangrijk deel door
de taalondersteuning is verdrongen. Met het ontbreken van wetenschappelijke
consensus rondom de effecten van OALT bedoelt de regering dat wetenschappelijk
niet kan worden aangetoond dat OALT als taalondersteuningsinstrument bij het
aanleren van de Nederlandse taal positieve effecten heeft op de taalprestaties
van allochtone leerlingen.De leden van voornoemde fractie vragen wat het stopzetten van OALT concreet
voor gevolgen zal hebben en meer specifiek hoeveel leerlingen welke vaardigheden
niet meer geleerd zullen krijgen. Daarnaast vragen deze leden hoe de regering
dit in het licht van de wens om de integratie en beheersing van de Nederlandse
taal te bevorderen beoordeelt. Deze leden vragen of het afschaffen van OALT
per saldo een positief effect hierop heeft.Het aantal leerlingen dat OALT-lessen volgt ter ondersteuning van het
aanleren van de Nederlandse taal is niet bekend. In zijn advies «Samen naar de Taalschool» constateert de Onderwijsraad
dat van tweetalig onderwijs tot op heden positieve noch negatieve effecten
op de Nederlandse taalontwikkeling werden aangetoond. De regering
zet ten volle in op het goed aanleren van de Nederlandse taal ter bevordering
van de integratie en beheersing van de Nederlandse taal. Door de beëindiging
van de OALT-bekostiging komen de OALT-lessen te vervallen waardoor scholen
extra tijd kunnen besteden aan de lessen in de Nederlandse taal.Ook vragen de leden van deze fractie of er bij OALT aandacht is voor het
bevorderen van sociale vaardigheden van leerlingen.Het is de regering niet bekend of het besteden van aandacht aan het bevorderen
van sociale vaardigheden onderdeel uitmaakt van OALT-lessen. Scholen zijn
vrij in het maken van keuzes als het gaat om de inhoud van dit onderwijs.Deze leden willen verder weten hoe de regering de intermediaire functie
die OALT-docenten vervullen op voornamelijk achterstandsscholen waardeert.
Deze leden vragen welke gevolgen het wegvallen van het geld voor deze docenten
op achterstandsscholen heeft en hoe de regering denkt over het idee om deze
scholen hiervoor financieel te compenseren.Net zoals alle andere leraren op (achterstands)scholen hebben OALT-leraren
een intermediaire functie. Per leraar zal het intermediaire aspect verschillen.
Voor de OALT-leraren die momenteel nog in dienst zijn bij een schoolbestuur
heeft overleg plaatsgevonden met de betrokken organisaties over flankerende
beleidsmaatregelen. Het resultaat van dat overleg is dat alle betrokken partijen
zich zullen inspannen de betrokken OALT-leraren zoveel mogelijk voor de (onderwijs)arbeidsmarkt
te behouden. Naar verwachting kan een deel van de betrokken OALT-leraren op
termijn (bij gebleken bekwaamheid) worden ingezet als groepsleerkracht dan
wel als bijvoorbeeld onderwijsassistent of lerarenondersteuner een ondersteunende
functie vervullen. Als OALT-lessen geen onderdeel meer uitmaken van het lesprogramma
ligt een financiële compensatie voor de scholen niet in de rede.Daarnaast willen de leden van deze fractie weten hoe de regering denkt
over de mogelijkheid dat diverse groeperingen in binnen- en buitenland de
taallessen overnemen en of hierbij het risico bestaat dat deze groeperingen
door een gebrek aan toezicht en controle invloed uitoefenen op het integratieproces
van zeer jonge migrantenkinderen.Het staat eventuele groepen in binnen- en buitenland vrij om de taallessen
over te nemen. Hier kan de regering geen invloed op uitoefenen. Als echter
blijkt dat de inhoud van deze taallessen in strijd is met de Nederlandse wet
kan mogelijk een strafrechtelijke vervolging aan de orde komen.Tot slot verzoeken de leden van deze fractie de regering aan te geven
hoe deze wetswijziging past bij het advies van de Onderwijsraad «Samen
naar de Taalschool» waarin de Raad het voorstel deed om OALT via de
Taalscholen te laten uitvoeren. In hoeverre biedt dit ook de mogelijkheid
om aansluiting te vinden bij de Europese ontwikkelingen rond meertaligheid,
zo vragen de leden van deze fractie.In zijn advies «Samen naar de Taalschool»,
geeft de Onderwijsraad een toekomstperspectief voor OALT. Ten aanzien van
de taalondersteuningscomponent van OALT stelt de raad voor om deze over te
hevelen naar het NT2 beleid. Ten aanzien van de cultuureducatie introduceert
de Onderwijsraad een nieuw concept in de vorm van de Nieuwe Moderne Vreemde
Talen (NMVT) binnen de Taalschool. De Onderwijsraad ziet de Taalschool als
een voorziening buiten het huidige onderwijs waar zowel lessen in de moedertaal
als ook lessen in andere talen gevolgd kunnen worden.Hierna heeft het kabinet Balkenende I in het Regeerakkoord van 2001 het
voornemen geuit om de bekostiging van OALT te beëindigen. De regering zal derhalve geen beleidsstandpunt meer innemen naar aanleiding van
het advies van de Onderwijsraad. Zeer onlangs heeft de Commissie van de Europese
Gemeenschappen de notitie «Het leren van talen en
de taalverscheidenheid bevorderen: actieplan 2004–2006» eenzijdig
vastgesteld. De notitie wordt nog besproken in het Onderwijscomité
en in de Raad van Ministers. Hierna krijgen de lidstaten de gelegenheid te
bezien of en zo ja in hoeverre de ambities van de Commissie zijn te vertalen
naar het nationale beleid.De leden van de D66-fractie vragen hoe serieus de regering de opmerking
van FORUM, het Instituut voor Multiculturele Ontwikkeling neemt. In haar brief
d.d. 22 september jl. (briefnummer OCW03 767) wijst FORUM er op dat de
huidige taallessen kunnen worden overgenomen door bepaalde groeperingen die
invloed zouden kunnen uitoefenen op jonge migrantenkinderen. Is de regering
van mening dat deze risico's moeten worden geanalyseerd, zo vragen deze leden.Ook deze leden wijzen op eerder genoemd advies van de Onderwijsraad «Samen
naar de Taalschool» waarin het voorstel wordt gedaan om OALT door Taalscholen
te laten uitvoeren, buiten het onderwijs om. Ook deze leden willen weten hoe
de regering aankijkt tegen het geven van taalondersteunend onderwijs buiten
de reguliere lesuren. Ziet de regering hier mogelijkheden toe, zo vragen de
leden van deze fractie.Voor de antwoorden op deze vragen zij verwezen naar de twee antwoorden
op soortgelijke vragen die zijn gesteld door de leden van de fractie van Groen
Links.De leden van de SGP-fractie constateren dat in het voorliggende wetsvoorstel
wordt voorgesteld om de bekostiging van zowel de cultuureducatie als de taalondersteuning
te laten vervallen. De aan het woord zijnde leden merken op dat taalondersteuning
wellicht niet als feitelijk effect, maar wel als doelstelling heeft om de
beheersing van de Nederlandse taal te bevorderen. Zij vragen daarom om welke
reden er niet voor is gekozen de middelen voor dit deel van het onderwijs
in allochtone levende talen niet te laten vervallen, maar toe te voegen aan
de reguliere middelen voor de bevordering van onderwijskansen. Zij wijzen
daarbij ook op het advies van de Onderwijsraad om de taalondersteuningspoot
van het onderwijs in allochtone levende talen te integreren in het reguliere
achterstandenbeleid.Gebleken is dat wetenschappelijk niet kan worden aangetoond dat OALT als
taalondersteuningsinstrument bij het aanleren van de Nederlandse taal positieve
effecten heeft op de taalprestaties van allochtone leerlingen. Er kan daarom
niet worden aangetoond dat OALT effectief is gebleken als instrument voor
het bestrijden van onderwijsachterstanden. Het toevoegen van de desbetreffende
middelen aan de reguliere middelen voor de bevordering van onderwijskansen
ligt daarom niet in de rede.3. De Nederlandse taal centraalUit de middelen die beschikbaar zijn gesteld voor de Voor- en Vroegschoolse
Educatie (VVE) en Onderwijskansen en uit de doelstellingen binnen het gemeentelijk
onderwijsachterstandenbeleid (GOA) blijkt dat de beheersing van de Nederlandse
taal terecht een topprioriteit heeft, menen de leden van de CDA-fractie. Met
het verdwijnen van OALT blijft er dus aandacht voor de beheersing van de Nederlandse
taal voor kinderen met een achterstand daarin. Deze leden vragen de regering
of en zo ja op welke manier zij daarin nog een rol ziet weggelegd voor ondersteuning
vanuit de moedertaal van het betreffende kind.Op grond van artikel 9, achtste lid, van de Wet op het primair onderwijs
bestaat de mogelijkheid om voor de opvang in en de aansluiting bij het Nederlandse
onderwijs van leerlingen met een niet-Nederlandse culturele achtergrond
die nog niet gemakkelijk aanspreekbaar zijn in het Nederlands, de taal van
het land van oorsprong mede als voertaal te gebruiken. Deze mogelijkheid blijft
ook na de inwerkingtreding van de onderhavige wetswijziging bestaan.Enige tijd geleden is uit een onderzoek gebleken dat er vragen geplaatst
kunnen worden rond de effectiviteit van de VVE. Uit het onderzoek bleek dat
er nauwelijks verschil was tussen kinderen die gebruik hadden gemaakt van
de VVE en andere kinderen met een taalachterstand die niet aan de VVE hadden
deelgenomen bij aanvang van het basisonderwijs. De VVE-regeling krijgt een
prominente plaats binnen het streven naar een betere beheersing van de Nederlandse
taal. De regering formuleert als doel een deelname van 50 procent van de kinderen
uit de doelgroep aan de VVE-programma's. De aan het woord zijnde leden vragen
van de regering een reactie op de uitkomst van dit onderzoek in het licht
van de plaats die de VVE krijgt toegekend in het taalbeleid.In het onderzoek (Voor- en Vroegschoolse Educatie en cognitieve en niet-cognitieve
competenties van jonge kinderen, Driessen, Doesborgh, Nijmegen, ITS, 2003)
is gebruik gemaakt van de zogenaamde PRIMA-cohort gegevens die tweejaarlijks
worden verzameld bij 600 basisscholen. De meest recent gebruikte gegevens
zijn die gebaseerd op het schooljaar 2000/2001. Centraal in het onderzoek
staan de deelname aan VVE-voorzieningen door kinderen van 0 tot 4 jaar (peuterspeelzalen
en kinderopvang) en of deze deelname een gunstig effect heeft op de vaardigheden
van kinderen in de groepen 2, 4 en 6.Deelname aan VVE wordt in het onderzoek uitgelegd als het feitelijk bezoeken
van een peuterspeelzaal of kinderopvanggelegenheid of het volgen van een ouder-kindprogramma.
Aanbod en kwaliteit van programma's blijven buiten beschouwing. Geen onderscheid
wordt gemaakt tussen integrale centrumgerichte programma's voor VVE, taalprogramma's
en gezinsgerichte ontwikkelingsprogramma's.De PRIMA-cohort gegevens zijn gebaseerd op de schooljaren 1996/1997, 1998/1999
en 2000/2001 en kunnen geen beeld geven van de veranderingen ten gevolge van
de VVE-regelingen (oktober 2000 en juli 2001). In 2001 waren er in groep 2
niet of nauwelijks kinderen aan te treffen die aan een 3 tot 4-jarig structureel
VVE-programma hadden deelgenomen.De regering blijft van mening dat instellingsgerichte VVE-programma's
veelbelovend zijn voor kinderen met een (taal)ontwikkelingsachterstand in
de leeftijd van 2 tot 6 jaar. De mate van succes is afhankelijk van de capaciteit
en de kwaliteit van voorschoolse voorzieningen en van de deskundigheid van
het personeel. Lokaal wordt hard gewerkt aan het realiseren van deze voorwaarden.
Ook de in gebruik zijnde programma's blijven in ontwikkeling.Daarnaast vragen de leden van deze fractie op welke manier de regering
een deelname van 50 procent van de VVE-doelgroep denkt te realiseren.Gemeenten ontvangen van het Rijk een budget voor VVE dat toereikend is
voor een deelname van 50 % van de doelgroepkinderen. Dit is een reële
inspanningsambitie die gemeenten kunnen realiseren in 2006.In de begroting van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
voor het jaar 2004 (Kamerstukken II, 2003/04, 29 200 VIII, nr. 1) is
een bundeling voorzien van de geldstromen van GOA en de gewichtenregeling.
De leden van deze fractie zien hierin een goede mogelijkheid voor scholen
om de gebundelde middelen in te zetten voor een effectief taalbeleid. In diezelfde
begroting staat een bedrag opgenomen voor de instelling van schakelklassen.
De regering noemt dit punt niet in de memorie van toelichting. De leden van
voornoemde fractie vragen de regering of en welke rol zij weggelegd ziet voor
schakelklassen in relatie tot effectief taalbeleid. Gemeenten zullen middelen blijven ontvangen om achterstandskinderen deel
te laten nemen aan VVE-programma's. Daarnaast krijgen zij een verantwoordelijkheid
in het lokaal organiseren van een schakelfunctie (waaronder schakelklassen),
in aanvulling op de schakelactiviteiten van scholen voor primair onderwijs.
Schakelen houdt in dat leerlingen die dat nodig hebben tijdelijk extra ondersteuning
krijgen opdat zij daarna weer kunnen deelnemen aan het reguliere programma
(«hoofdlijnenbrief toekomstig onderwijsachterstandenbeleid» d.d.
31 oktober 2003). Die extra ondersteuning kan onder andere bestaan uit het
aanbieden van extra lessen in de Nederlandse taal.De leden van D66-fractie vragen welke ruimte scholen straks nog hebben
om kinderen taalondersteuning ten behoeve van het aanleren van de Nederlandse
taal aan te bieden.Hierbij moge verwezen worden naar het antwoord op een soortgelijke vraag
van de leden van de CDA-fractie.De leden van de SGP-fractie onderkennen in discussies over de mogelijke
afschaffing van OALT het belang van meertaligheid, maar wensen dit los te
zien van de discussie over het al dan niet handhaven van de bekostiging voor
OALT. Het beleid betreffende meertaligheid dient zich, naar hun mening, mede
in het licht van de integratieproblematiek primair te richten op talen die
relevant zijn voor de toekomstige loopbaan van leerlingen, in plaats van op
talen die van belang zijn voor het in stand houden van een culturele identiteit.
Zij vragen een reactie van de regering op deze visie. Ook willen zij weten
in hoeverre deze visie in de regelgeving is verankerd.Ook de regering is van mening dat ten volle moet worden ingezet op het
goed aanleren van de talen die het meeste succes bieden bij het kunnen afronden
van vervolgonderwijs, en daarmee ook op het perspectief van een succesvolle
integratie van deze leerlingen in Nederland. In het basisonderwijs zijn dat
de Nederlandse taal en een globale kennis van de Engelse taal. Deze visie
is niet expliciet verankerd in wet- en regelgeving. Wel is het zo dat in de
Wet op het primair onderwijs is vastgelegd dat het onderwijs in het Nederlands
dient te worden gegeven. Daarnaast wordt in artikel 9, eerste lid, betreffende
de inhoud van het onderwijs, naast de Nederlandse taal, de Engelse taal genoemd.4. Het schrappen van artikel 16 over onderwijs in de taal
van het land van oorsprong uit de WVODe leden van de CDA-fractie onderschrijven dat – in het verlengde
van het besluit om de bekostiging van OALT te beëindigen – ook
de aanvullende bekostiging voor onderwijs in de taal van het land van oorsprong
in het voortgezet onderwijs beëindigd wordt. De leden zien een mogelijkheid
om scholen zelf te laten kiezen voor het aanbieden van de taal van het land
van oorsprong als vreemde taal. Deze mogelijkheid zien de leden in de «vrije
ruimte» van het onderwijsprogramma. Het positieve hiervan is dat ook
autochtone leerlingen deze talen kunnen bestuderen. Daarnaast biedt het aanbieden
van deze talen in de «vrije ruimte», naar het oordeel van de leden,
de mogelijkheid aan scholen om OALT-leerkrachten op reguliere basis voor het
onderwijs te kunnen behouden. Heeft de regering zicht op het aantal scholen
dat gebruik maakt van deze mogelijkheid om deze leerkrachten te kunnen behouden,
zo vragen de leden.De Regeling onderwijs eigen taal WVO 2001 (Uitleg OCenW-regelingen, 2002,
nr. 21/22, blz. 12 en 13) is in 1987 in werking getreden en is in 2003 ingetrokken.
Jaarlijks werd op grond van deze regeling aanvullende subsidie toegekend aan
tussen de 7000 en 9000 leerlingen, van wie ongeveer 90 procent Turks of Arabisch
kreeg aangeboden. De overige leerlingen volgden onderwijs in tussen de vijf
tot vijftien andere talen. De omvang van de aanvullende subsidie
voor het schooljaar 2002–2003 betrof circa 40 fte verdeeld over ruim
30 scholen.Nu zijn Turks en Arabisch, de talen waar het de afgelopen jaren in hoofdzaak
om ging, ook talen die in het voortgezet onderwijs als reguliere moderne vreemde
taal kunnen worden aangeboden, al dan niet in de vrije ruimte. De onderwijsondersteuningsinstellingen
CPS en APS, die de netwerken van docenten Arabisch en Turks aansturen, hebben
aangegeven dat veel scholen voor voortgezet onderwijs bezig zijn met het terugschroeven
van het aantal lesuren voor Turks en Arabisch. De docenten zijn inmiddels
bezig zich om te scholen tot docent in een ander vak, zoals bijvoorbeeld docent
Frans of wiskunde. Ontslagen zijn er onder deze docenten nog niet gevallen.5. Flankerend beleidMet genoegen constateert ondergetekende dat er een breed draagvlak bestaat
voor de inzet en doelstelling van het flankerend beleid, om betrokken personeel
zoveel mogelijk voor de (onderwijs)arbeidsmarkt te behouden. Gezien de vele
gelijksoortige vragen van de verschillende fracties wordt in deze paragraaf
eerst ingegaan op de vragen van de leden van de fracties betreffende het flankerend
beleid en de stand van zaken van het onderhandelingsproces op dit moment.
Voor zover niet alle vragen van de fracties daarmee zijn beantwoord zal vervolgens
afzonderlijk worden ingegaan op de nog onbeantwoorde vragen die door de fracties
zijn gesteld.De leden van de CDA-fractie kunnen zich vinden in het voorgestelde flankerende
beleid van de regering ten behoeve van de OALT-leerkrachten. De leden spreken
de hoop uit dat de scholen hun verantwoordelijkheid willen nemen door OALT-leerkrachten
te behouden voor het onderwijs, door middel van bij- en herscholing. Zo kan
bijvoorbeeld gebruik worden gemaakt van de kennis en ervaring die OALT-leerkrachten
hebben opgedaan. Tevens kan het behouden van OALT-leerkrachten bijdragen aan
het terugdringen van het personeelstekort. De leden van voornoemde fractie
hebben vernomen dat de regering in onderhandeling is met de onderwijsvakbonden
over een sociaal plan voor OALT-leerkrachten. Deze leden spreken de hoop uit
dat het sociaal plan voor zowel de werkgevers, als de OALT-leerkrachten een
activerende functie heeft, gericht op blijvende participatie van de OALT-leerkrachten.
Wanneer verwacht de regering een akkoord te hebben bereikt? Welke invloed
heeft dit akkoord op de in de begroting beoogde besparing, zo vragen de leden
van deze fractie.De leden van de PvdA-fractie maken zich zorgen over de problemen die ontstaan
voor scholen en betrokken personeelsleden en vragen of de regering aan kan
geven waar de onderhandelingen over het sociaal plan op stuk zijn gelopen.
Tevens vragen zij of de regering aan kan geven hoeveel OALT-leraren een baan
zullen vinden binnen het onderwijs. Tot slot willen deze leden weten hoeveel
OALT-leraren volgens de berekening van de regering een baan zullen vinden
vóór 1 augustus 2004.De leden van de VVD-fractie vragen wanneer de regering verwacht de Kamer
te kunnen informeren over de uitkomst van de onderhandelingen met de werkgevers-
en werknemersorganisaties betreffende de rechtspositionele gevolgen van het
beëindigen van de bekostiging van OALT en het eventueel te voeren flankerend
beleid.De leden van de D66-fractie zijn van mening dat de circa zestienhonderd
OALT-leerkrachten in het onderwijs een brugfunctie kunnen vervullen, bijvoorbeeld
op achterstandsscholen met veel allochtone kinderen. In de memorie van toelichting
van het wetsvoorstel wordt aangegeven dat de inzet van het huidige
overleg rond het flankerend beleid gericht is op het behouden van zoveel mogelijk
OALT-leerkrachten voor het onderwijs, voor zover het personen betreft met
een HBO-opleiding of een daarmee vergelijkbaar opleidingsniveau, alsmede beschikkend
over relevante onderwijservaring. Deze leden willen weten wat voor mogelijkheden
de regering ziet voor Mbo-opgeleiden. Zij vragen of de regering iets meer
kan zeggen over de wijze waarop de OALT-leerkrachten door het flankerend beleid
ondersteund worden en tot welke aanstellingen dit moet gaan leiden. Volgens
de memorie van toelichting vindt de regeling in het flankerend beleid, voor
zover dit nodig mocht blijken, via artikel V plaats bij algemene maatregel
van bestuur. De aan het woord zijnde leden vragen of de Kamer op de hoogte
wordt gehouden van de uitkomst van het overleg, de hoedanigheid en gevolgen
van het gevoerde flankerend beleid.Ook de leden van de fractie ChristenUnie menen dat het overgrote deel
van de OALT-leraren hun functie zal verliezen. De leden van voornoemde fractie
merken op dat het van het grootste belang is de komende tijd zorgvuldig met
deze leraren om te gaan. Het streven moet er op gericht zijn hen te behouden
voor een functie in het onderwijs.In 2001 is een onderzoek door Regioplan uitgevoerd naar de inzetbaarheid
van OALT-leraren in het kader van de aanscherping van de wettelijke eisen
omtrent de beheersing van de Nederlandse taal per augustus 2002. Hieruit is
gebleken dat er toen ongeveer 1500 personen werkzaam waren in OALT-gerelateerde
functies. In de meeste gevallen ging het om functies op het niveau van leraar
basisonderwijs maar soms ook op een lager niveau, bijvoorbeeld dat van onderwijsassistent
(Mbo-niveau). Ongeveer 90 personen beschikten over de bevoegdheid tot leraar
basisonderwijs. Nog eens 90 personen beschikten weliswaar nog niet over een
bevoegdheid maar werden in staat geacht deze te behalen.Van de overige, ongeveer 1300 personen beschikte een deel over kwalificaties
waardoor zij binnen, dan wel buiten het onderwijs aan de slag zouden kunnen
op een niveau dat vergelijkbaar is met dat van de huidige functie. Een ander
deel van het OALT-personeel zou op basis van de aanwezige kwalificaties niet
in aanmerking kunnen komen voor functies op het oude niveau. Deze groep kan
met loonsuppletie in aanmerking komen voor functies op een lager niveau en
daardoor zoveel mogelijk behouden blijven voor het onderwijs, bijvoorbeeld
als onderwijsassistent of leraarondersteuner. Voor mensen die een OALT-gerelateerde
functie vervullen op een lager niveau (bijvoorbeeld Mbo) kunnen dergelijke
ondersteunende functies het eindperspectief zijn.Het bovenstaande kan echter alleen gerealiseerd worden door middel van
forse inspanningen van alle betrokken partijen. Ondergetekende heeft daarom
een akkoord met de centrales voor overheids- en onderwijspersoneel bereikt
over het beschikbaar stellen van faciliteiten voor onder andere scholing,
outplacement of andere mobiliteitsbevorderende maatregelen. Daarnaast maakt
een afspraak over een loonsuppletieregeling voor personeelsleden die een lagerbetaalde
functie aanvaarden onderdeel uit van het akkoord. Voor betrokkenen die niet –
direct – een functie kunnen vinden bestaat recht op een werkloosheidsuitkering
op grond van het BBWO. Tevens zijn er afspraken gemaakt over de mogelijkheid
van afkoop van het bovenwettelijk deel van de werkloosheidsuitkering.Op 3 december 2003 is, zoals hierboven reeds bleek, met de centrales voor
overheids- en onderwijspersoneel een akkoord bereikt over de gevolgen van
de beëindiging van de bekostiging van OALT voor de OALT-leerkrachten.
De OALT-leerkrachten zullen hiervan binnenkort per brief op de
hoogte worden gesteld. De Kamer zal een afschrift van deze brief ontvangen.In de Rijksbegroting 2003 is de beëindiging van de bekostiging van
OALT per 1 augustus 2004 financieel vertaald. Voor het realiseren van de beoogde
besparing is het van belang dat het wetsvoorstel in werking treedt voor 1
augustus 2004.De leden van de PvdA-fractie vragen waarop het aantal OALT-leraren dat
een baan zal vinden binnen het onderwijs is gebaseerd, nu ook vele in- en
doorstroombanen verdwijnen.In verband met de ombuiging in het reïntegratiebudget van gemeenten
zijn met de sociale partners en de VNG afspraken gemaakt over het «regulier»
maken van in- en doorstroombanen. Deze ombuiging is al in 2003 geconcretiseerd.
Om die reden is de ombuiging niet van invloed op de aannames van het kabinet
met betrekking tot het aantal personen dat binnen of buiten het onderwijs
werk zal vinden.De leden van de VVD-fractie vragen of de regering een duidelijk beeld
heeft over het aantal OALT-leraren met een gebrekkige bevoegdheid. Voorts
vragen zij wat er gebeurt met de leraren met een gebrekkige bevoegdheid in
het licht van het flankerend beleid.Allereerst zij opgemerkt dat slechts onderscheid bestaat tussen volledige
bevoegdheid en onbevoegdheid. Een bevoegde OALT-leraar voldoet altijd aan
de wettelijke eisen die aan die functie worden gesteld. Sinds 1 augustus
2002 behoort een voldoende beheersing van de Nederlandse taal tot een van
de wettelijke vereisten voor elke OALT-leraar die taalondersteuning geeft.
De schatting was toen dat ongeveer 10% van de OALT-leraren niet in staat zou
zijn te voldoen aan deze eis. Deze OALT-leraren vallen onder het huidige sociaal
plan zoals neergelegd in het «Convenant ten behoeve van een sociaal
plan OALT-leraren in verband met het aanscherpen van de kwalificatievereisten
per 1-8-2002 voor OALT-leraren die taalondersteuning geven». Dit plan
behelst het beschikbaar stellen van faciliteiten voor scholing, outplacement
of andere mobiliteitsbevorderende maatregelen.Zoals hierboven reeds opgemerkt is het overleg over een sociaal plan in
het kader van de beëindiging van de bekostiging van OALT op 3 december
2003 afgerond.De leden van de D'66-fractie vragen of de regering het een vereiste vindt
dat OALT-leerkrachten met een HBO-opleiding of een daarmee vergelijkbaar opleidingsniveau
en met voldoende onderwijservaring, beschikken over een goede beheersing van
de Nederlandse taal.Met ingang van 1 augustus 2002 zijn voor alle bevoegde OALT-leraren die
taalondersteuning geven de eisen met betrekking tot de beheersing van de Nederlandse
taal aangescherpt. Het kabinet gaat er van uit dat de OALT-leraren die voldoen
aan de per 1 augustus 2002 aangescherpte eis ten aanzien van het beheersen
van de Nederlandse taal, het Nederlands in voldoende mate beheersen zodat
zij ook andersoortige functies binnen, dan wel buiten het onderwijs kunnen
vervullen. Toekomstige werkgevers zullen zelf moeten bepalen of zij aanvullende
eisen willen stellen aan de beheersing van de Nederlandse taal. Buiten de
thans wettelijk geregelde bevoegdheidseisen kan het kabinet geen aanvullende
eisen stellen aan de beheersing van de Nederlandse taal door voormalig OALT-personeel.De leden van de fractie ChristenUnie vragen of de afspraak van de overheid
met gemeenten en schoolbesturen aangaande het anticiperen op de beëindiging
van de bekostiging van OALT die in de memorie van toelichting behorend bij
het wetsvoorstel wordt genoemd op schrift is gesteld en zo ja, of de regering
daarvan een afschrift kan verstrekken. Voorts vragen deze leden
zich af met welke gemeenten en schoolbesturen er is gesproken. Tevens kunnen
de leden zich voorstellen dat er ouders zijn die graag willen dat hun kinderen
buiten schooltijd OALT blijven ontvangen. In dat geval zou een aantal OALT-leraren
bij een andere werkgever dezelfde functie kunnen blijven vervullen. Deze leden
willen weten of de regering heeft onderzocht of er in de samenleving behoefte
bestaat om OALT voort te zetten.Genoemde afspraak betreft het convenant ten behoeve van een sociaal plan
OALT-leraren in verband met het aanscherpen van de kwalificatievereisten per
1 augustus 2002 voor OALT-leraren die taalondersteuning geven. Dit convenant
is overeengekomen op 31 maart 2003 tussen de Staat der Nederlanden en de centrale
overlegpartners en is op die datum aan uw Kamer gestuurd (zie daarvoor het
niet-dossierstuk OCW0 300 216). De regering heeft niet onderzocht
of er in de samenleving nog behoefte bestaat om OALT voort te zetten. In het
onderzoeksrapport «Gemeentelijk beleid onderwijs in allochtone levende
talen (OALT)» (SCP, 2002) heeft het Sociaal Cultureel Planbureau onder
meer onderzocht of OALT nog wel toekomst heeft. Hieruit kwam naar voren dat
de meningen van de focusgroepen sterk verdeeld bleken als het ging om de toekomst
van OALT. Gegeven deze uitkomst acht de regering het thans niet zinvol (nogmaals)
een behoeftepeiling te doen naar de toekomst van OALT.Voorts willen de leden van de fractie ChristenUnie weten welke rol scholen
met betrekking tot OALT mogen spelen indien er ouders zijn die na de wijziging
van de relevante sectorwetten dit soort onderwijs zelf willen bekostigen en
of het toegestaan is dat een bevoegd gezag een door de ouders bekostigde OALT-leraar
in dienst neemt. Tevens willen deze leden weten of een bevoegd gezag verantwoordelijkheid
mag dragen voor OALT dat door ouders bekostigd wordt.De beschreven situatie zou erop neerkomen dat het bevoegd gezag het onderwijs
in een allochtone levende taal zou verzorgen met door derden, i.c. de ouders,
bijeengebrachte gelden. De Wet op het primair onderwijs en de Wet op de expertisecentra,
voor zover het betreft het speciaal onderwijs, voorzien na de wetswijziging
niet in de mogelijkheid het onderwijs in een allochtone levende taal te verzorgen.
Het gegeven dat bekostiging zou plaatsvinden uit door derden bijeengebrachte
financiële middelen brengt daarin geen verandering. In de Wet op het
primair onderwijs is in artikel 9, eerste lid, immers limitatief vastgesteld
welke talen het basisonderwijs omvat. Datzelfde geldt voor het speciaal onderwijs,
gelet op artikel 13, eerste en tweede lid, van de Wet op de expertisecentra.
Allochtone levende talen vallen hier niet onder. Wat betreft het voortgezet
speciaal onderwijs (vso) geldt hierop evenwel een uitzondering. Op grond van
artikel 14, tweede lid, van de Wet op de expertisecentra omvat het vso tenminste
twee vakken die gegeven worden in het voortgezet onderwijs. Dat kunnen bijvoorbeeld
Spaans, Turks of Arabisch zijn. Voor deze vakken kan overigens de reguliere
bekostiging worden aangewend.Naar aanleiding van de opmerkingen van de regering bij het advies van
de Raad van State vragen de leden van de SGP-fractie of de conclusie van deze
leden juist is, namelijk dat het wenselijk kan zijn om bij de vormgeving van
het flankerend beleid af te wijken van de bestaande rechtspositionele regelingen
voor onderwijspersoneel.Op 3 december 2003 zijn de onderhandelingen met de Centrales voor overheids-
en onderwijspersoneel betreffende de rechtspositionele gevolgen van de beëindiging
van de bekostiging van OALT en het eventueel te voeren flankerend beleid afgerond.
Op onderdelen wordt binnen het akkoord over flankerend beleid afgeweken van
de bestaande rechtspositionele regelingen voor onderwijspersoneel. Deze afwijkingen
zullen in nadere regelgeving worden uitgewerkt.6. Financiële gevolgenDe leden van de fractie van GroenLinks vragen hoeveel extra middelen er
voor VVE en Onderwijskansen de afgelopen jaren beschikbaar zijn gekomen. Ook
willen zij weten hoeveel middelen er op het GOA zijn bezuinigd. Deze leden
vragen wat, alles bij elkaar optellend, het saldo over de afgelopen en de
komende jaren van financiële middelen is dat beschikbaar is voor het
achterstandenbeleid.De afgelopen jaren (vanaf Rijksbegroting 2000) zijn de volgende extra
middelen voor VVE en OK beschikbaar gekomen (bedragen x € 1 mln)
:  20002001200220032004VVE3479103115109OK932484243Het structurele VVE-bedrag van ca € 109 mln, is vanaf 01-08-2002
geheel opgegaan in de GOA-bekostiging.Van het structurele OK-bedrag van ca € 43 mln, is ca € 34
mln vanaf 01-08-2002 opgegaan in de GOA-bekostiging.Over de omvang van de bezuinigingen op het GOA is de Tweede Kamer nader
geïnformeerd in de hoofdlijnenbrief toekomstig onderwijsachterstandenbeleid,
die in oktober jl. aan de Tweede Kamer is gestuurd.In het primair en voortgezet onderwijs waren, respectievelijk zijn, de
volgende bedragen voor achterstandenbeleid beschikbaar: (bedragen x € 1
mln)  20012002200320042005200620072008GOA (excl. Asielzoekers), VVE en OK (PO en VO)193,1222,6211,4236,0235,9235,9235,9235,9Gewichtenregeling231,8272,7263,6259,9258,9255,0252,52 52,3 Cumi-leerlingen sbao11,814,915,416,216,716,917,017,2Cumi-leerlingen (v)so13,914,716,618,419,019,620,220,7Cumi-leerlingen VO55,165,070,972,769,669,668,068,0Schakelklassen0002,04,07,017,017,0Leerlingbegeleiding VO0003,07,512,825,525,5 Begin- en tussentoets (herziening gewichtenregeling)0001,011,519,522,522,5OALT64,769,273,445,90000 Overig (AFB, trekkende bevolking, diverse projecten)19,817,219,018,317,917,818,018,0Taakstelling achterstandenbeleid*    – 38,5– 100,0100,0– 100,0Totaal590,2676,3670,3673,4602,5554,1576,6577,1* De taakstelling onderwijsachterstandenbeleid wordt in 2004 en tot 1/8/2005
op andere wijze ingevuld. De Tweede Kamer wordt hier bij voorjaarsnota 2004
over geïnformeerd.De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,M. J. A. van der Hoeven 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29019-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl