Wijziging van de Telecommunicatiewet i.v.m. o.a. instelling van een antenneregister en uitbreiding verbod verzenden ongevraagde elektronische communicatie; Memorie van Antwoord
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-26 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 20072008-30661, nr. C

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum ontvangst

14-04-2008

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

30661 nr. C

10-04-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamContractsduur– afwijking Burgerlijk Wetboek– zelfregulering als alternatief– gemengde overeenkomsten– verlenging/vernieuwing– kosteloos opzeggen voor einde contract– overgangstermijnAmendement-Aptroot (Kamerstuk nr. 9, verzwaarde motiveringsplicht
OPTA)– gevolgen voor lopende zaken– relatie met ToegangsrichtlijnAmendement-Aptroot (kamerstuk nr. 10, relatie met Dienstenrichtlijn)– relatie met Dienstenrichtlijn– advies Raad van State– uitvoeringOpt-out regime– restrictief regime– relatie met Wet op de oneerlijke handelspraktijkenNationale kop– argumenten voor nationale kopSpamverbod– verlenen toestemming– relatie met internationale wetgevingConcurrentievervalsing (telemarketing)– waarborgen tegen concurrentievervalsing– relatie met de Wet op de oneerlijke handelspraktijkenAdministratieve lastenUitvoerbaarheid– uitvoerbaarheid– geldigheidsduur opname in register– apart wetsvoorstelInbreuk op frequentieruimteOverige onderwerpen– Antenneregister– Goede doelenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30661Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 49 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 661Wijziging van de Telecommunicatiewet verband houdende met de instelling
van een antenneregister, de uitbreiding van het verbod op het verzenden van
ongevraagde elektronische communicatie alsmede regeling van diverse andere
onderwerpenCMEMORIE VAN ANTWOORDOntvangen 10 april 2008Ik heb met belangstelling kennis genomen van het voorlopig verslag van
de vaste commissie voor Economische Zaken. Hieronder zal ik op de vragen van
de leden van enkele fracties ingaan. Bij de beantwoording is de volgorde van
de vragen uit het verslag gevolgd. Ik hoop dat de beantwoording zal bijdragen
aan een spoedige afronding van het wetsvoorstel.Contractsduur– afwijking Burgerlijk WetboekDe leden van de CDA-fractie zijn in zijn algemeenheid geen voorstander
van het treffen van allerlei sectorspecifieke regelingen die afwijken van
de bepalingen van het Burgerlijk Wetboek. Gezien de omvang van het aantal
contracten, de grote verscheidenheid van consumenten en het nagestreefde doel,
de consumentenbescherming, de innovatie en het uitgangspunt zo min mogelijk
beperkingen te creëren voor toetreders op de markt, valt een bijzondere
regeling evenwel te billijken.De leden van de CDA-fractie vragen de regering de Kamer een overzicht
te verstrekken van op consumentenbescherming gerichte afwijkende regels in
andere wetten dan de Telecommunicatiewet. Tevens vragen deze leden of het
in de bedoeling van de regering ligt ook met betrekking tot andere contracten
die consumenten afsluiten, bijvoorbeeld abonnementen op tijdschriften e.d.,
afwijkende regelingen voor te stellen.Zowel in de Elektriciteitswet als in de Gaswet zijn bepalingen te vinden
waarin met betrekking tot de in acht te nemen opzegtermijnen ten gunste van
de consument/eindgebruiker wordt afgeweken van de bepalingen in het Burgerlijk
Wetboek. Verder zijn er in diverse wetten, zoals de Wet op het financieel
toezicht en Zorgverzekeringswet, bepalingen opgenomen die beogen de consument/eindgebruiker
in aanvulling op het Burgerlijk wetboek extra bescherming te bieden. Met de
leden van de fractie van het CDA is de regering van opvatting dat er met betrekking
tot de elektronische communicatiesector goede gronden zijn om te voorzien
in afwijkende regels. Dergelijke gronden zijn er niet ten aanzien van de andere
door voornoemde leden bedoelde overeenkomsten. Er bestaat dan ook geen voornemen
om te komen met andere van het Burgerlijk Wetboek afwijkende wetgeving.
Wel is een initiatief wetsvoorstel van de leden Crone en Van Dam houdende
wijziging van Boek 2 en Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek (stilzwijgende verlenging
en opzegtermijn bij lidmaatschappen, abonnementen en overige overeenkomsten)
bij de Tweede Kamer aanhangig (Kamerstukken II 2005/06, 30 520).– zelfregulering als alternatiefDe leden van de VVD-fractie vragen de regering of het voor de eenduidigheid
van de Nederlandse wetgeving niet voor de hand ligt de driemaandentermijn
te blijven hanteren en partijen aan te moedigen middels convenanten over te
gaan tot een opzegtermijn van één maand, daar een nieuwe regel
gecreëerd wordt.Deze leden twijfelen over de wijze waarop de invoering van een verkorte
opzegtermijn moet worden bewerkstelligd, door middel van wetgeving dan wel
door middel van convenanten. Beide methoden kunnen inderdaad een effectief
middel zijn om veranderingen ten gunste van consument/gebruikers in te voeren.
Belangrijk voor een beslissing om iets over te laten aan zelfregulering daarbij
is wel dat ook vanuit de betrokken marktpartijen bezien goede gronden bestaan
om tot zelfregulering over te gaan. In dit geval is dat niet zo. Een aanbieder
zal in het algemeen de voorkeur geven aan een zo lang mogelijke opzegtermijn
omdat het behouden van een bestaande klant vanuit zijn perspectief bezien
meer zekerheid biedt. Bij korte opzegtermijnen kan hij in principe gemakkelijker
nieuwe klanten aantrekken maar ook gemakkelijker bestaande klanten verliezen.
De door de leden van de VVD-fractie gesuggereerde aanpak zal er dan ook naar
alle waarschijnlijkheid niet toe leiden dat alle aanbieders een opzegtermijn
van ten hoogste een maand zullen hanteren. Het is tegen deze achtergrond dat
gekozen is voor een wettelijke regeling die immers leidt tot een snelle en
eenduidige invoering van de verkorte opzegtermijn.– gemengde overeenkomstenMet betrekking tot het voorgestelde artikel 7.2a leggen de leden van de
CDA-fractie de regering de vraag voor hoe de bepaling van artikel 7.2a dient
te worden gehanteerd bij «gemengde overeenkomsten», waarbij de
levering van een elektronische communicatiedienst of programmadienst wordt
gecombineerd met andere diensten, zoals verzekeringen voor (mobiele) toestellen
of het verlenen van domeinnamen, dan wel met de levering of verhuur van goederen,
zoals een modem of telefoon. Aangezien hier sprake is van een gecombineerde
prijsstelling zal het naar het oordeel van deze leden moeilijk zijn uit te
maken onder welk regime een dergelijke overeenkomst moet worden gebracht.Daar waar met korting of gratis een randapparaat (of een ander product)
ter beschikking wordt gesteld zal de vergoeding voor dit apparaat door de
aanbieder zijn verwerkt in de prijs die (periodiek) moet worden betaald voor
de afname van de elektronische communicatiedienst. Omdat het wetsvoorstel
de mogelijkheid ongemoeid laat om contracten aan te gaan voor bepaalde duur
zonder de mogelijkheid van tussentijdse opzegging blijft het voor de aanbieder
mogelijk om het met gratis of met korting verstrekte randapparaat terug te
verdienen. Opzeggen na verloop van de initiële («terugverdien»)
periode betekent voor de gebruiker dat hij het randapparaat zonder verdere
kosten mag behouden.In het geval er in het kader van de afname van een elektronische communicatiedienst
sprake is van verhuur van randapparatuur zal in de regel door partijen zijn
overeengekomen, meestal in vorm van algemene voorwaarden, wat de gevolgen
zijn voor de verhuur van de apparatuur in geval van het beëindigen van
de (elektronische communicatie)dienstverlening. De regering verwacht dan ook
niet dat er op dit punt in de praktijk veel problemen zullen ontstaan. Daar
waar een expliciete regeling ontbreekt, zal uit de omstandigheden van het
geval moeten worden afgeleid wat tussen partijen geldt. Wanneer
er sprake is van een gecombineerde prijsstelling is dit een belangrijke aanwijzing
dat de verhuur van het randapparaat en de levering van de dienst onlosmakelijk
met elkaar verbonden zijn. Opzegging van de elektronische communicatiedienst
leidt in dat geval dan ook tot beëindiging van de huurovereenkomst. Dit
geldt op overeenkomstige wijze voor een overeenkomst waarbij het randapparaat
verzekerd is. Voor domeinnamen geldt dat daar waar deze een subdomein vormen
van de domeinnaam van de aanbieder de gebruiker zijn domeinnaam zal verliezen
bij beëindiging van de overeenkomst. Dit is anders als de gebruiker door
tussenkomst van de aanbieder zelf een domeinnaam heeft geregistreerd bij de
Stichting Internet Domeinnamen. In dat geval blijft hij ook na beëindiging
van de overeenkomst de houder van de domeinnaam.– verlenging/vernieuwingDe leden van de CDA fractie vragen de regering om een andere toelichting
op het woord «vernieuwd». De vraag is of het gaat om het onder
(deels) andere voorwaarden aanbieden van hetzelfde contract.«Verlengen» van een contract houdt in dat het contract na
het verstrijken van de initiële contractsduur stilzwijgend wordt voortgezet.
Als een contract «vernieuwd» wordt, betekent dit dat het contract
na het verstrijken van de initiële contractsduur stilzwijgend wordt omgezet
in een contract met andere voorwaarden, zoals bijvoorbeeld een contract op
basis waarvan lagere abonnementskosten verschuldigd zijn. Doel van de gekozen
bewoordingen «verlengd of vernieuwd» is het recht om de overeenkomst
binnen een maand op te kunnen zeggen van toepassing te doen zijn op alle situaties
waarin na het verstrijken van de initiële contractsduur de contractuele
relatie tussen de aanbieder en de consument stilzwijgend blijft doorlopen.De leden van de VVD-fractie vragen de regering of de zinsnede «stilzwijgende
verlenging of vernieuwing« zo dient te worden opgevat dat het woord «stilzwijgend»
ook ziet op vernieuwing. Ook vragen zij of verlenging en vernieuwing in deze
als synoniem te beschouwen zijn.Het woord «stilzwijgend» ziet zowel op verlenging als op vernieuwing.
De strekking van het tweede lid van artikel 7.2a is immers om de consument
te beschermen bij contracten die stilzwijgend
doorlopen nadat de initiële contractstermijn verstreken is. Voor het
antwoord op de vraag of «verlenging»en «vernieuwing»
als synomiemen te beschouwen zijn, verwijst de regering naar het antwoord
op de vraag van de leden van de CDA fractie over dit onderwerp.– kosteloos opzeggen voor einde contractDe leden van de PvdA-fractie vragen of de regering de intenties ten aanzien
van artikel 7.2a kan verduidelijken. Op basis van de letterlijke tekst van
het wetsvoorstel zou naar hun oordeel de interpretatie mogelijk zijn dat een
consument die een nieuw contract aangaat voor een periode van 1 á 2
jaar, ruim vóór het einde van die nieuwe termijn kosteloos van
zijn contract afkan. De aanbieder zou hierdoor geen zekerheid meer hebben
omtrent de looptijd van het contract. Hierdoor zou de ratio achter kortingen
op tarieven en mobieltjes bij contracten van langere duur vervallen. Nu de
vraag betrekking heeft op de situatie waarin een consument een contract voor
bepaalde duur aangaat, neemt de regering aan dat de PvdA-fractie in haar vraag
doelt op het tweede lid van artikel 7.2a. Deze bepaling beoogt de consument
in de situatie dat een overeenkomst na het verstrijken van de initiële
contractsduur stilzwijgend is blijven doorlopen, het recht te geven die overeenkomst
binnen een maand op te zeggen. Op dit moment is in de telecomsector een opzegtermijn
van 3 maanden gebruikelijk. Dit betekent dat als de consument van zijn contract af wil, hij drie maanden voor het aflopen van de initiële contractsduur
dient op te zeggen. Doet hij dit niet, dan loopt het contract stilzwijgend
door. Voor de tevreden consument is deze regeling van stilzwijgende verlenging/vernieuwing
prettig. Hij wordt immers niet steeds gedwongen in actie te komen wanneer
zijn contract afloopt. Voor de consument die daarentegen juist zou willen
overstappen naar een andere telecomaanbieder, vormt de regeling een belemmering.
Indien de consument namelijk niet op tijd opzegt, loopt het contract in de
meeste gevallen door voor de duur van een jaar. Gelet hierop is ervoor gekozen
om stilzwijgende verlenging/vernieuwing wel toe te staan, maar dan wel onder
de voorwaarde dat de consument het contract na verloop van de initiële
contractsduur te allen tijde kosteloos kan opzeggen tegen een opzegtermijn
van een maand. Het is uitdrukkelijk niet de intentie van de regering om de
consument reeds gedurende de looptijd van de initiële contractsduur het
recht te geven om het contract op te zeggen. Artikel 7.2a is van toepassing
bij een stilzwijgende verlenging van het contract gebaseerd op de algemene
voorwaarden en derhalve niet indien een consument en een aanbieder uitdrukkelijk
nadere wilsovereenstemming bereiken over de verlenging of vernieuwing van
het contract. De aanbieder heeft bij het aangaan van het contract of bij de
uitdrukkelijke vernieuwing of verlenging van een contract dus voldoende zekerheid
over de (nieuwe) looptijd van het contract op basis waarvan hij kortingen
of andere voordelen kan verstrekken aan de consument.– overgangstermijnIn het wetsvoorstel is geen overgangstermijn opgenomen met betrekking
tot het voorgestelde artikel 7.2a met de motivering dat reeds langere tijd
met de sector is overlegd en dat deze zich zodoende op de wijzigingen heeft
kunnen voorbereiden. De leden van de fractie van het CDA vragen of deze motivering
nog geldig is nu het voorliggende wetsvoorstel ingrijpend is gewijzigd ten
opzichte van het oorspronkelijk ingediende wetsvoorstel. Verder vragen deze
leden of de regering bereid is om in dit verband ruim gebruik te maken van
de mogelijkheid die artikel II van het wetsvoorstel biedt. De leden van de
VVD-fractie vragen of de voorgestelde regeling uitsluitend geldt voor nieuw
te sluiten overeenkomsten. Verder merken deze leden in verband met het ontbreken
van een overgangstermijn op dat aanpassing van contract- en opzegtermijnen
leidt tot tijdrovende aanpassingen van bedrijfsprocessen en -systemen van
de aanbieders. Omdat de aanbieders menen hiervoor een overgangstermijn van
12 maanden nodig te hebben, vragen de leden van de VVD-fractie de regering
of hiervoor een overgangstermijn is vast te stellen.De voorgestelde regeling geldt voor alle overeenkomsten en dus ook voor
de bestaande overeenkomsten. Bestaande overeenkomsten die dus een of meerdere
keren stilzwijgend verlengd of vernieuwd zijn, kunnen derhalve met in achtneming
van een opzegtermijn van een maand worden beëindigd. Het is verder juist
dat het voorliggende wetsvoorstel met betrekking tot artikel 7a.2 afwijkt
van het oorspronkelijke, in augustus 2006, ingediende wetsvoorstel. Het oorspronkelijke
wetsvoorstel bevatte met betrekking tot contracten met een bepaalde duur twee
nieuwe regels: een maximumduur van ten hoogste twee jaar en de regel dat contracten
in het geval van een stilzwijgende verlenging te allen tijde konden worden
opgezegd met inachtneming van een opzegtermijn van ten hoogste vier weken.
In het voorliggende wetsvoorstel is de bepaling met betrekking tot de maximumduur
niet langer opgenomen. In plaats daarvan geldt (onveranderd) het regime van
het Burgerlijk Wetboek. Met betrekking tot het regime bij een stilzwijgende
verlenging is echter geen verandering opgetreden met uitzondering van het
feit dat op verzoek van het bedrijfsleven de opzegtermijn van vier weken veranderd
is in een termijn van (ten hoogste) één maand. Omdat het bedrijfsleven
al meer dan anderhalf jaar van het voornemen om de opzegtermijn
te beperken op de hoogte is, en daarom ruim de tijd heeft gehad om zich op
de aanpassing voor te bereiden, ziet de regering vooralsnog geen reden extra
tijd te creëren voor de aanbieders die gebruik maken van de figuur van
stilzwijgende verlenging. Mocht echter desondanks uit signalen van de betreffende
aanbieders blijken dat de directe werking bij hen leidt tot onoverkomelijke
problemen dan kan via een latere inwerkingtreding van artikel 7a.2 worden
bewerkstelligd dat de aanbieders extra tijd krijgen om hun bedrijfsprocessen
aan te passen. Hiervoor bestaan nu nog geen aanwijzingen.Amendement-Aptroot (Kamerstuk nr. 9, verzwaarde motiveringsplicht
OPTA)– gevolgen voor lopende zakenDe leden van de CDA-fractie vragen of momenteel zaken (gaan) spelen waarbij
wordt voorzien dat de verzwaarde motiveringsplicht van artikel 1.3, vierde
lid van de Telecommunicatiewet, en de uitleg die het College van Beroep voor
het bedrijfsleven (CBb) daaraan heeft gegeven, een belemmering vormen om te
komen tot een goede regulering van de toegang tot kabelnetten.Naar aanleiding van de uitspraak van CBb heeft OPTA partijen uitgenodigd
aan te geven of zij toegang wensten tot kabelnetten en de uitkomst daarvan
verwerkt in een herstelbesluit. Overigens spelen momenteel geen zaken als
bedoeld in de vraag.– relatie met ToegangsrichtlijnOok vroegen de leden van de CDA-fractie een nadere toelichting op de zinsnede
dat een verzwaarde motiveringsplicht op gespannen voet lijkt te staan met
de Toegangsrichtlijn.In de toelichting bij de tweede nota van wijziging (Kamerstuk nr. 8) en
in de brief van 18 januari 2008 (Kamerstuk nr. 19) is nader ingegaan
op de verzwaarde motiveringsplicht op grond van artikel 1.3, vierde lid van
de Telecommunicatiewet conform de uitleg van het CBb. In de Toegangsrichtlijn
is aangegeven dat opgelegde verplichtingen passend moeten zijn. Het lijkt
erop dat de uitleg van het CBb zwaardere eisen stelt voor het opleggen van
toegangsverplichtingen dan de Toegangsrichtlijn. Het CBb geeft aan dat een
toegangsverplichting alleen kan worden opgelegd indien er sprake is van (een
voldoende aantal) concrete toegangsverzoeken. De Toegangsrichtlijn lijkt deze
eis niet te stellen. De door het CBb vereiste motiveringsplicht kan er daarom
toe leiden dat geen toegangsverplichtingen kunnen worden opgelegd ook indien
deze verplichtingen volgens de Toegangsrichtlijn passend zouden zijn. In die
zin lijkt de verzwaarde motiveringsplicht van artikel 1.3, vierde lid van
de Telecommunicatiewet op gespannen voet te staan met de Toegangsrichtlijn
en de daarin opgenomen bewijslast voor het opleggen van toegangsverplichtingen.
Er bestaat een kans dat de Europese Commissie een infractieprocedure zal starten.
Daar wil ik nu niet op vooruitlopen. Mocht deze situatie zich voordoen, dan
zal ik bezien hoe ik in deze kwestie zal opereren en zal ik de beide Kamers
daarover informeren.Amendement-Aptroot (kamerstuk nr. 10, relatie met Dienstenrichtlijn)– relatie met DienstenrichtlijnDe leden van de PvdA-fractie hebben de regering gevraagd duidelijk te
maken of de regering van mening is of er wel of geen sprake is van strijdigheid
met de Dienstenrichtlijn. Door het amendement Aptroot (Kamerstuk nr. 10)
hebben het verbod van het negende lid en het gebod van het tiende lid van
artikel 11.7 van de wet een werking gekregen die zich ook uitstrekt
tot het grensoverschrijdende dienstenverkeer. In mijn brief van 18 januari
2008 heb ik aangegeven dat aangaande dat verkeer europees rechtelijk enkel
regels gesteld kunnen worden met het oog op openbare orde, openbare veiligheid,
volksgezondheid en milieu. Regels die zijn opgesteld uit een oogpunt van consumentenbescherming,
zoals regels over telemarketing, zijn naar mijn mening niet onder één
van deze gronden te vatten. Nu van deze gronden bij de voorliggende regelgeving
geen sprake is, is er dus, naar mijn mening, sprake van strijd met artikel
16, eerste en derde lid, van de Dienstenrichtlijn.– advies Raad van StateDe leden van het CDA-fractie en de VVD-fractie hebben de regering gevraagd
te overwegen de tweede nota van wijziging alsnog aan de Raad van State voor
advies voor te leggen en daarbij het punt van de eventuele strijdigheid van
de verzwaarde motiveringsplicht met de Toegangsrichtlijn mee te nemen.Gelet op het belang dat ik hecht aan een spoedige totstandkoming van dit
wetsvoorstel heb ik er voor gekozen de tweede nota van wijziging niet om advies
voor te leggen aan de Raad van State. Dat belang is op dit moment onverminderd
groot. Ik overweeg dan ook niet om het wetsvoorstel zoals gewijzigd door de
tweede nota van wijziging en de aangenomen amendementen aan de Raad van State
voor te leggen.– uitvoeringMet betrekking tot de vraag van de leden van de VVD-fractie over de toepassing
van het amendement Aptroot (Kamerstuk nr. 10) en het risico van een infractieprocedure,
merk ik op dat de wet zoals die door de Tweede Kamer is aangenomen, dus inclusief
het amendement Aptroot, zal worden uitgevoerd. Gelet op de eerder door mij
geschetste risico’s in verband met de Dienstenrichtlijn, bestaat er
een kans dat de Europese Commissie een infractieprocedure zal starten. Daar
wil ik nu niet op vooruitlopen. Mocht deze situatie zich voordoen, dan zal
ik bezien hoe ik in deze kwestie zal opereren en zal ik de beide Kamers daarover
informeren.Opt-out regime– restrictief regimeDe leden van de VVD-fractie gaven aan dat het opt-out regime zo restrictief
wordt toegepast dat er op termijn sprake is van een nauwelijks werkbare situatie.
De leden van de PvdA-fractie vroegen of het opt-out regime niet dermate restrictief
wordt gemaakt dat zij in strijd is met de Dienstenrichtlijn. De leden van
de fracties van de SGP en de ChristenUnie sloten zich bij deze vraag aan.Voor telemarketingdoeleinden schrijft de Privacyrichtlijn voor dat lidstaten
passende maatregelen nemen om natuurlijke personen te beschermen tegen ongevraagde
communicatie. Hierbij wordt het aan lidstaten overgelaten om te kiezen voor
een opt-in of een opt-out regime. Ook goed werkende zelfregulering zou hier
kunnen voldoen. Daar is in eerste instantie ook op ingezet. Echter, daar het
bedrijfsleven er niet in geslaagd is om irritatie ontstaan door telemarketing
significant te reduceren, is de wettelijke verplichting om het door het bedrijfsleven
in het leven geroepen register te raadplegen, een effectieve oplossing. Dit
is de minst restrictieve oplossing die de Privacyrichtlijn aanreikt. Een opt-in
systeem is restrictiever, want daar moet vooraf expliciet toestemming gegeven
worden voor de communicatie. Verder is het opt-out regime niet strenger dan
noodzakelijk, zodat van strijdigheid met de Dienstenrichtlijn geen sprake
is.– relatie met Wet op de oneerlijke handelspraktijkenDe leden van de VVD-fractie vragen de regering waarom niet is aangesloten bij de Wet op de oneerlijke handelspraktijken. Met betrekking
tot deze vraag verwijs ik naar mijn antwoord op een soortgelijke vraag van
de fracties van de SGP en de ChristenUnie in de paragraaf over concurrentievervalsing.Nationale kop– argumenten voor nationale kopDe leden van de VVD-fractie vroegen aan te geven welke zwaarwegende argumenten,
naast de argumenten van kosten en ergernis van de ongevraagde benadering,
de regering heeft om de Tweede Kamer motie Van Egerschot/Kortenhorst (Kamerstuk
29 826, nr. 21) naast zich neer te leggen. Voorts vroegen de leden
wanneer en onder welke voorwaarden de regering wil overgaan tot nadere verplichtingen
als «kop» op een Europese richtlijn.Artikel 13 van de bijzondere privacyrichtlijn (220/58/EG) richt zich met
het spamverbod zonder voorafgaande toestemming primair op de bescherming van
natuurlijke personen. Maar de richtlijn geeft op grond van artikel 13, vijfde
lid, de lidstaten ook de bevoegdheid voorschriften te geven ter bescherming
van abonnees die geen natuurlijke persoon zijn. De richtlijn draagt de lidstaten
op om afdoende maatregelen te nemen ter bescherming van de rechtmatige belangen
van andere abonnees dan natuurlijke personen met betrekking tot ongewenste
communicatie. De bescherming van abonnees niet zijnde natuurlijke personen
heeft Nederland in eerste instantie overgelaten aan het bedrijfsleven om daar
invulling aan te geven door middel van zelfregulering. Dat is niet voldoende
van de grond gekomen. Rechtspersonen worden tot op dit moment niet beschermd
door maatregelen die vergeleken zouden kunnen worden met een opt-in of een
opt-out regime. Naast argumenten van kosten en ergernis wordt met deze regeling
ook de werknemer als natuurlijke persoon beschermd en komt Nederland zijn
verplichtingen uit de richtlijn beter na. In die zin is er dus geen sprake
van een nationale kop. Tenslotte kan niet onvermeld blijven dat de Tweede
Kamer bij motie Van Dam/Atsma (Kamerstukken II, 2003/04, 26 643, nr. 51,
de regering heeft verzocht initiatieven te nemen waardoor ook voor bedrijven
ten aanzien van «spam» het opt-in regime zal gelden. Met dit wetsvoorstel
geeft de regering ook gehoor aan de wens van de Tweede Kamer. In het algemeen
is voor een kop op een Europese richtlijn aanleiding als het de enige afdoende
mogelijkheid is om maatschappelijk ongewenste gedragingen te corrigeren en
daarmee maatschappelijk ongewenste gevolgen te voorkomen. De instelling van
het «bel me niet» register betreft geen nationale kop op een Europese
richtlijn. Met deze regelgeving wordt invulling gegeven aan de richtlijn betreffende
privacy en elektrische communicatie (220/58/EG). Op grond van deze richtlijn
dient de overheid passende maatregelen te nemen om natuurlijke personen te
beschermen tegen ongevraagde direct marketing. Het wordt hierbij aan de lidstaten
overgelaten om zelf te kiezen voor een opt-in of opt-out systeem.Spamverbod– verlenen toestemmingDe leden van de VVD-fractie vroegen, indien een abonnee in het algemeen
bekend heeft gemaakt dat hij ongevraagde marketingberichten wil ontvangen,
of dan voor elk adres moet worden vastgesteld dat de ontvanger ook de abonnee
is en of hij een rechtspersoon is. Ook vroegen deze leden in hoeverre opname
in bedrijvengidsen gelijk staat aan uitdrukkelijke toestemming. Tenslotte
vroegen deze leden welke mogelijkheden de abonnee heeft om in het algemeen
kenbaar te maken dat hij ongevraagde communicatie wil ontvangen.Het wetsvoorstel breidt het opt-in regime dat reeds geldt voor natuurlijke personen uit naar rechtspersonen. Dit brengt voor een verzender van
ongevraagde marketingberichten de verplichting mee om vooraf toestemming te
vragen aan de abonnee. Hij behoeft dus niet na te gaan of de abonnee een natuurlijke
persoon of een rechtspersoon is; de verplichting geldt immers voor beide personen.Indien abonnees (rechtspersonen) al dan niet bepaalde ongevraagde marketingberichten
wensen te ontvangen kan hij die toestemming in het algemeen geven en is het
dus niet nodig aan elke verzender van die informatie afzonderlijk toestemming
te geven. Hij kan dit kenbaar maken op zijn website dan wel in een bedrijvengids
of andere mediavormen die openbaar zijn en daarvoor een adres ter beschikking
stellen waarnaar die informatie verzonden kan worden. De verzender van ongevraagde
marketingberichten kan die informatie, voor zover het informatie betreft waarvoor
de abonnee toestemming heeft gegeven, zonder verder onderzoek naar het daarvoor
door de abonnee genoemde adres versturen. Een vermelding in een bedrijvengids
kan als zodanig niet worden aangemerkt als toestemming om ongevraagde marketingberichten
toe te sturen. Dat is alleen het geval indien daarvoor expliciet toestemming
wordt gegeven.– relatie met internationale wetgevingDe leden van de fracties van de SGP en de ChristenUnie vroegen waarom
met het spamverbod voor rechtspersonen vooruitgelopen wordt op het streven
om tot internationaal geharmoniseerde wetgeving te komen op dit terrein. Deze
leden constateerden dat de invulling van een strenger regime voor Nederlandse
bedrijven op gespannen voet lijkt te staan met het Europese vrije verkeersregime
en vroegen in dit verband aandacht voor de positie van de faxbranche.Op grond van de richtlijn betreffende privacy en elektronische communicatie
(220/58/EG) staat het lidstaten vrij om regels met betrekking tot spam te
geven die dienen ter bescherming van andere abonnees dan natuurlijke personen.
Die regels mogen gelijk zijn aan het spamverbod dat geldt voor abonnees die
een natuurlijke persoon zijn maar het kunnen ook minder vergaande regels zijn
zoals een opt-out regime. De richtlijn schrijft wel voor dat de lidstaten
ervoor dienen te zorgen dat de rechten van andere abonnees dan natuurlijke
personen met betrekking tot ongewenste communicatie voldoende zijn beschermd.
Nederland heeft dit tot op heden aan de marktpartijen zelf overgelaten om
deze voorgeschreven bescherming in te vullen. Dat is tot op heden onvoldoende
gelukt. De Tweede Kamer heeft begin 2004 er bij de regering op aangedrongen
met initiatieven te komen waarbij het opt-in regime ook zal gelden voor bedrijven
(motie Van Dam/Atsma, Tweede Kamer, 2003/04, 26 643, nr. 51). Met
het bedrijfsleven (VNO RCO), die ook de faxbranche vertegenwoordigde, is over
de wijze van uitvoering van genoemde motie intensief overleg gevoerd. Daarbij
is gestreefd naar zelfregulering, echter zonder afdoend resultaat (zie paragraaf 2.4.1
van de MvT). Voor een zinvolle invulling van de motie stond uiteindelijk geen
andere weg open dan wetgeving. De Tweede Kamer is hierover bij brief geïnformeerd
(Kamerstukken II 2004/05, 26 643, nr. 61).Voor zover mij bekend hebben andere lidstaten in hun regelgeving ter zake
van het verbod op het zonder voorafgaande toestemming verzenden van ongevraagde
elektronische communicatie met marketingdoeleinden aan rechtspersonen geen
uitzondering gemaakt voor faxverkeer. Het college van de OPTA heeft vorig
jaar onder haar collega toezichthouders in de Europese Unie een enquête
gehouden over het opt-in regime aan rechtspersonen. De respondenten waaronder
Duitsland, Oostenrijk, Denemarken, Zwitserland, Zweden, Noorwegen, Cyprus,
Griekenland, Tsjechië, Hongarije, Litouwen en Polen hebben toen gemeld
dat er in hun regelgeving geen uitzonderingen zijn gemaakt voor faxverkeer
aan rechtspersonen.Zij gaven te kennen dat de zogenoemde «faxspam» onder het
verbod valt. Hier is ook alle reden voor. Uit klachten die bij
OPTA binnen zijn gekomen blijkt namelijk dat rechtspersonen in toenemende
mate grote hinder ondervinden van ongevraagde faxberichten.Spam blijft echter een groeiend en bij uitstek grensoverschrijdend probleem.
Om spam effectief te kunnen bestrijden zijn inspanningen om te komen tot internationaal
geharmoniseerde wetgeving (w.o. technologie neutraal) op dit terrein onontbeerlijk.
In Europees verband is bij voortduring uitdrukkelijk aandacht hiervoor. Het
tot stand komen van internationaal geharmoniseerde wetgeving is echter een
zaak van lange adem. Het nog langer wachten hierop is niet in het belang van
het Nederlandse bedrijfsleven en zijn werknemers.Ook voor de handhavingpraktijk van het spamverbod ter zake van natuurlijke
personen levert dit wetsvoorstel voordelen op. In de huidige situatie dient
OPTA namelijk steeds te bewijzen dat de betreffende ontvangers abonnees en natuurlijke personen zijn
(tot welke ontvangers het spamverbod zich nu beperkt). Met het wegvallen van
een apart regime voor natuurlijke personen en rechtspersonen is dit niet meer
nodig.Het bedrijfsleven is bereid de incidentele kosten voor zijn rekening te
nemen nu het voorgestelde spamverbod hen tot voordeel zal gaan strekken. De
voordelen van het voorstel wegen voor hen blijkbaar zwaarder dan de nadelen.Concurrentievervalsing (telemarketing)– waarborgen tegen concurrentievervalsingDe leden van de PvdA-fractie vroegen de regering of er wel voldoende waarborgen
zijn om concurrentievervalsende effecten te voorkomen.Het is waar dat het mogelijk wordt voor bedrijven om mensen in te schrijven
bij het «bel mij niet»-register, ook als zij dat zelf niet hebben
gevraagd. Te denken valt dan aan klanten die een product afnemen en dan door
de adverteerder worden ingeschreven in het register, zodat concurrenten van
de adverteerder hen niet meer mogen benaderen. Al is dit risico niet ondenkbaar,
in de praktijk is er een aantal redenen waarom dit gering zou kunnen zijn.
Bedrijven die een eigen call center hebben, zijn in het algemeen grote partijen
die veel aan telemarketing doen. Kostentechnisch is het voor hen het meest
interessant om de inschrijving via een interactief response systeem te laten
verzorgen. Dat kost het minst, met name omdat dit volledig via de computer
gaat. Bij dergelijke systemen moet de consument zelf zijn telefoonnummer intoetsen
en met de druktoetsen van zijn telefoon ook aangeven dat hij inderdaad wil
worden ingeschreven in het register. Een dergelijk systeem voorkomt dat de
adverteerder zelf grote aantallen consumenten gaat inschrijven. Adverteerders
die geen eigen call center hebben of kleinere dienstverlenende call centers,
zullen hun aanmeldingen op een andere manier moeten doen, bijvoorbeeld op
papier. Dan kunnen consumenten wel zonder het te weten worden ingeschreven.
Echter, een dienstverlenend call center snijdt in eigen vingers als zij dit
doet. Omdat de mensen die zij inschrijven ook niet meer voor andere klanten
van dat call center gebeld mogen worden, benadelen zij hun eigen toekomstige
klanten. Als een call center significant meer aanmeldingen doet dan gemiddeld
kan OPTA een onderzoek instellen en indien er sprake is van een overtreding
sancties opleggen.– relatie met de Wet op de oneerlijke handelspraktijkenDe leden van de fracties van de SGP en de ChristenUnie vroegen of de Wet
op de oneerlijke handelspraktijken niet voldoende mogelijkheden biedt om consumentenirritatie
tegen te gaan en om duidelijk te maken welke verbetering voor de consument
het wetsvoorstel beoogt.Het wetsvoorstel oneerlijke handelspraktijken, dat thans in behandeling
is in de Eerste Kamer, verbiedt de agressieve handelspraktijk van het hardnekkig
en ongewenst aandringen per telefoon, en verlangt dat een handelaar
niet in strijd handelt met de vereisten van professionele toewijding. Telemarketing
is niet in alle gevallen een agressieve handelspraktijk in de zin van het
wetsvoorstel oneerlijke handelspraktijken. Het is uiteindelijk aan de rechter
te bepalen of in een concreet geval van telefonische verkoop sprake is van
een oneerlijke handelspraktijk. Dit wetsvoorstel biedt telefoonabonnees die
niet lastig willen worden gevallen door telemarketeers bescherming tegen ongewenste
communicatie, ongeacht de vraag of hier sprake is van een oneerlijke handelspraktijk.
Het bevat een concrete, door de OPTA te handhaven, verbodsnorm: het is telemarketeers
verboden ongevraagde communicatie te verstrekken aan abonnees die geregistreerd
staan in het«bel-me-niet»-register.Administratieve lastenDe leden van de CDA-fractie vroegen of het ACTAL-advies aan het Parlement
kan worden aangeboden. De leden van de VVD-fractie en de fracties van de SGP
en ChristenUnie sloten zich daarbij aan. De leden van de fracties van de SGP
en de ChristenUnie vroegen wat het wetsvoorstel betekent voor de lastenverhoging
voor het bedrijfsleven. Het ACTAL-advies van d.d. 28 januari jl. met
zijn bevindingen wordt als bijlage bijgevoegd. Dit advies is tevens gebaseerd
op de door de Kamer aangenomen amendementen. ACTAL concludeert dat in kwantitatieve
zin slechts gedeeltelijk inzicht is gegeven in de omvang van de administratieve
lasten veroorzaakt door de aangenomen amendementen en motie. Bij de uitwerking
van de lagere regelgeving zal ik er naar streven de lastenverhoging voor het
bedrijfsleven in praktijk zo laag mogelijk te houden. Daarom is het bedrijfsleven
intensief betrokken bij het vervolgtraject hiervan. De lagere regelgeving
zal ook aan ACTAL worden voorgelegd, omdat de uitwerking hiervan sterk bepalend
is voor de hoogte van de administratieve lasten.Uitvoerbaarheid– uitvoerbaarheidDe leden van de fracties van de PvdA, de SGP en de ChristenUnie vroegen
naar de visie van de regering op de uitvoerbaarheid van het wetsvoorstel.Het doel van dit wetsvoorstel is om irritatie die wordt veroorzaakt door
telemarketing te reduceren. De regeling is gericht op betere bescherming van
natuurlijke personen. Door het raadplegen van het register dat het bedrijfsleven
met zijn kennis en ervaring heeft opgezet wettelijk te verplichten, zullen
mensen die zich hierin aanmelden niet meer gebeld worden. Telemarketeers die
dit register niet raadplegen en toch bellen, kunnen straks worden aangepakt.
De uitvoering aangaande de opname in het register zal in die zin niet anders
zijn dan in de huidige situatie. Daarnaast wordt het recht van verzet duidelijk
in de wetgeving neergezet. Dat betekent dat de telemarketingbedrijven straks
mensen tijdens een gesprek actief de mogelijkheid moeten bieden zich af te
melden, zodat ze niet meer worden lastig gevallen met verkooptelefoontjes.– geldigheidsduur opname in registerDe leden van de VVD-fractie vroegen waarom niet is gekozen voor een beperkte
geldigheidsduur van opname in het register. Ook vroegen zij wat er met het
nummer gebeurt als een abonnee zijn abonnement opzegt.De inschrijving van het nummer in het register geschiedt, conform het
door de Tweede Kamer aangenomen amendement van het lid Gerkens (Kamerstukken
II 2007/08, 30 661, nr. 14), voor onbepaalde tijd. Dit betekent
dat het nummer in het register blijft totdat de abonnee te kennen geeft dat
zijn contactgegevens uit het register verwijderd kunnen worden. Bezien moet
worden of het überhaupt mogelijk is dat het door een nieuwe abonnee
overgenomen nummer in het register (tijdig) geschrapt kan worden.– apart wetsvoorstelDe leden van de VVD-fractie wilden weten waar niet is gekozen voor aparte
wetsvoorstellen per onderwerp, in ieder geval voor de nieuwe elementen zoals
aangebracht door de tweede nota van wijziging.Het belangrijkste onderdeel van de tweede nota van wijziging is de regeling
met betrekking tot telemarketing. Ik heb er voor gekozen om ook de regelgeving
met betrekking tot telemarketing in dit wetsvoorstel op te nemen en niet in
een apart wetsvoorstel, omdat ik daarmee snel een oplossing kan bieden voor
het terugdringen van de irritatie veroorzaakt door telemarketing. Over het
onderdeel telemarketing heb ik uitvoerig met de Tweede Kamer, zowel plenair
als twee maal in een algemeen overleg van gedachten gewisseld. Er is op dit
onderdeel een aantal amendementen aangenomen. Ik ben daarom van mening dat
er bij de totstandkoming van deze regelgeving een goede balans is gevonden
tussen zorgvuldigheid en snelheid.Inbreuk op frequentieruimteDe leden van de VVD-fractie vroegen de regering aan te geven op welke
wijze een inbreuk op de frequentie wordt getoetst aan beginselen van proportionaliteit
en subsidiariteit: vooraf, achteraf en door wie?Dit betreft de inzet van een apparaat (IMSI-catcher) waarmee inbreuk wordt
gemaakt op de frequentieruimte voor mobiele telecommunicatie. Artikel 3.10
van de Telecommunicatiewet onderscheidt drie gronden voor het maken van inbreuk
op de frequentieruimte met elk hun eigen procedurele waarborgen:– In het eerste lid is bepaald dat inbreuk gemaakt mag worden op
de frequentieruimte voor het vaststellen van de verblijfplaats van een aan
te houden persoon en van de plaats waar zich een persoon bevindt van wie moet
worden gevreesd dat deze in acuut levensgevaar verkeert of ter beëindiging
van een zodanig acuut levensgevaar. Voor inzet op grond van het 3.10, eerste
lid is voorafgaand toestemming van de minister van Economische Zaken, in overeenstemming
met de minister van Justitie vereist. De combinatie van voorafgaande toestemming
en een beperkt aantal wettelijke omschreven gevallen voorkomt buitenproportionele
inzet en waarborgt dat de belangen van mobiele telecommunicatieaanbieders
en van politie en justitie zorgvuldig tegen elkaar worden afgewogen.– Inzet op grond van 3.10, tweede lid is alleen toegestaan wanneer
dit noodzakelijk is in het belang van de veiligheid van de staat. De minister
van Economische Zaken moet, in overeenstemming met de minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties voorafgaand toestemming verlenen.– Art 3.10, vierde lid, geeft de mogelijkheid tot het onderzoek
van de inhoud van telecommunicatieverkeer (aftappen). Inzet is alleen toegestaan
als een Officier van Justitie of een Rechter-commissaris vooraf toestemming
heeft gegeven en aan de overige voorwaarden van het vierde lid is voldaan.
De Officier van Justitie of een Rechter-commissaris beoordelen of de gronden
van aanvraag de inzet rechtvaardigen en of andere opsporingsmiddelen en/of
technieken niet het gewenste resultaat hebben gehad of niet ingezet kunnen
worden. Daarnaast is ook het Wetboek van Strafvordering van toepassing.Het tweede en vierde lid worden overigens niet gewijzigd door onderhavig
wetsvoorstel.Overige onderwerpen– AntenneregisterDe leden van de VVD-fractie vragen de regering te bevorderen dat aanvullende
eisen die in een vergunning kunnen worden opgenomen niet per gemeente worden
vastgesteld maar in een Ondernemingsgerichte APV worden opgenomen en dat gemeenten
rekening houden met de al vastgelegde en aangenomen wetgeving betreffende
reductie en vereenvoudiging van vergunningen. In het antenneregister worden
de locatie en de toepassing van geplaatste antennes geregistreerd. Het register
houdt dus geen verband met eventuele aanvullende eisen in vergunningen of
de reductie en vereenvoudiging van vergunningen.De leden van de VVD-fractie vragen de regering te garanderen dat het grondrecht
van het verstrekken en ontvangen van informatie niet zal worden geschonden
door uitvoeringsbepalingen van deze wet. Noch de bepalingen in de wet met
betrekking tot het antenneregister, noch de nadere regels die op basis daarvan
worden gesteld, zullen een inbreuk maken op de vrijheid van meningsuiting
zoals die is verankerd in internationale verdragen en de Nederlandse grondwet.– Goede doelenDe leden van de fracties van de SGP en de ChristenUnie vroegen of er voldoende
rekening is gehouden met de problemen die zullen ontstaan bij de goededoelensector
en waarom voor de non-profit sector, naar het voorbeeld van Duitsland, geen
uitzondering heeft gemaakt. Alhoewel er bij de goededoelensector bijna nooit
sprake is van koop van een product of dienst, wordt het de goededoelensector
toegestaan om eigen (bestaande) klanten en relaties te benaderen tenzij de
abonnee al eerder heeft aangegeven dat hij niet gebeld wenst te worden. Echter
wanneer het gaat om andere producten dan die waarvoor de contactgegevens zijn
afgegeven, dient het centrale register wel te worden geraadpleegd.Gezien het aantal binnengekomen klachten en het onderzoek waaruit is gebleken
dat negen van de tien consumenten de telemarketing als storend ervaren, heb
ik niet gekozen voor een uitzondering voor deze sector. Mijn conclusie is
dan ook dat de (inmiddels aangescherpte) zelfreguleringinitiatieven van de
branche niet tot de gewenste reductie van de irritatie hebben geleid. Daar
de irritatie zo hoog is kan niet anders geconcludeerd worden dan dat het vrijwillige
register onvoldoende werkt.Ook vroegen de leden van de fracties van de SGP en de ChristenUnie aandacht
voor mogelijke strijdigheid van het wetsvoorstel met het grondrecht van maatschappelijke
organisaties om hun mening uit te dragen en hiervoor steun te vragen in de
samenleving.Het voorliggende wetsvoorstel is niet strijdig is met het grondrecht van
maatschappelijke organisatie om hun mening uit te dragen en hiervoor steun
te vragen. Telemarketing wordt immers niet verboden. Door deze regulering
waarbij lasten zo gering mogelijk zijn en de handhaving effectief kan plaatsvinden,
zal de irritatie van consumenten verminderen, het imago van de branche helpen
verbeteren en de effectiviteit van de marketingactiviteiten zelf sterk verhogen.
Immers, alleen degenen die er geen bezwaar tegen hebben om gebeld te worden,
worden dan nog benaderd.De staatssecretaris van Economische Zaken,F. Heemskerk 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-20072008-30661-C.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl