Wijziging van de Wet op de kansspelen (speelautomaten); Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25727, nr. 6

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

23-02-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

25727 nr. 6

17-02-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI ALGEMEEN1. Inleiding2. Redenen voor wijziging Titel Va3. Hoofdlijnen van het wetsvoorstel a. Gokverslavingb. Illegaliteit en criminaliteit IllegaliteitCriminaliteitc. Toezicht en handhaving4. Bedrijfseffecten Kosten en baten OpstelplaatsenbeleidMarktwerking en overige sociaal-economische effecten5. Uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid Naleving en handhaving De dimensies voor spontane nalevingII. ARTIKELSGEWIJZE BEHANDELING ARTIKEL I Onderdeel BOnderdeel DAantal kansspelautomatenOnderdeel FOnderdeel NOnderdeel POnderdeel VOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25727Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 59 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 727Wijziging van de Wet op de kansspelen (speelautomaten)nr. 6NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 17 februari 1998 I ALGEMEENMet belangstelling hebben wij kennis genomen van het verslag over het
onderhavige wetsvoorstel. 1. InleidingHet doet ons genoegen dat de leden van de CDA-fractie instemmen met ons
voornemen om gemeenten de vrijheid te laten 0, 1 of 2 kansspelautomaten per
hoogdrempelige inrichting toe te staan. Uit het SGBO onderzoek van 1997, Gemeenten hebben al ingezet, blijkt inderdaad dat de meerderheid der
gemeenten het wetsvoorstel steunt. De resultaten van dit onderzoek heeft de
eerste ondergetekende op 11 december 1997 aangeboden aan de Voorzitter van
de vaste commissie voor Justitie van de Tweede Kamer. Ook de Vereniging van
Nederlandse Gemeenten (VNG) steunt het wetsvoorstel, zoals blijkt uit haar
brief van 9 december 1997 aan de vaste commissie voor Justitie van de Tweede
Kamer.De leden van de VVD-fractie wijzen op het gevaar van illegaal aanbod.
Op de eerste pagina van de memorie van toelichting vestigen wij de aandacht
op het feit dat sommige uitgangspunten van de wet zwaarder kunnen wegen dan
andere. In het wetsvoorstel staat de bescherming van de (potentiële)
speler tegen de gevaren van problematisch speelgedrag en gokverslaving centraal.
De belangrijkste maatregel die hiertoe in het wetsvoorstel wordt voorgesteld
is een plaatsingsverbod voor kansspelautomaten in laagdrempelige inrichtingen.
Als gevolg van dat plaatsingsverbod zullen alle kansspelautomaten die in laagdrempelige
inrichtingen staan opgesteld daar moeten worden weggehaald. Deels kunnen deze
kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen herplaatst worden en deels
kunnen zij door behendigheidsautomaten vervangen worden. Per saldo zal het
aantal kansspelautomaten in Nederland afnemen, hoewel die afname minder groot
zal zijn dan in de memorie van toelichting wordt aangenomen. Dat blijkt uit
de meest recente cijfers die in het SGBO onderzoek van 1997 worden gepresenteerd.
De vraag of de voorspelde afname van het aantal kansspelautomaten zal leiden
tot een vlucht in de illegaliteit, menen wij ontkennend te moeten beantwoorden.
Op de pagina's 3 tot en met 5 van de memorie van toelichting gaan
wij in op het gevaar van illegaal aanbod. Wij zijn van mening dat zolang er
nog tienduizenden kansspelautomaten staan opgesteld in Nederland, er voldoende
legaal aanbod is om aan de vraag te voldoen. Voorzover er in Nederland sprake
is van illegaal aanbod, wordt dat naar onze mening in ieder geval niet veroorzaakt
door een verondersteld gebrek aan legaal aanbod. Slechts in die gemeenten
die willen overgaan tot een plaatsingsverbod voor kansspelautomaten in hoogdrempelige
inrichtingen, en die bovendien geen speelautomatenhal binnen hun grenzen toestaan,
kan een situatie ontstaan waar helemaal geen lokaal aanbod voorhanden is.
Het is aan de betreffende gemeente om bij de keuze voor een plaatsingsverbod
voor kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen ook het eventuele gevaar
van illegaal aanbod bij die keuze mee te laten wegen. Overigens merken wij
op dat uit het onderzoek «Criminaliteit in de branche van de amusementscenters»
blijkt dat er geen wetenschappelijk verantwoorde relatie kan worden gelegd
tussen illegaal aanbod en restrictieve wetgeving. Dit onderzoek is door eerste
ondergetekende op 28 januari 1998 aangeboden aan de Voorzitter van de Tweede
Kamer.De leden van de VVD-fractie zijn van mening dat een landelijk beleid moet
worden gevoerd, zoals ook in het verleden is gebeurd. Wij maken deze leden
opmerkzaam op het feit dat gemeenten reeds sinds 1986, het jaar dat de (gelduitkerende)
kansspelautomaat werd toegestaan, de vrijheid hebben om te bepalen hoeveel
kansspel- of behendigheidsautomaten zij toestaan, en in welke gelegenheden
zij die toestaan. Hierbij zijn gemeenten, als gevolg van jurisprudentie terzake,
wel gebonden aan een minimum van één speelautomaat per natte
horecagelegenheid of per hoogdrempelige inrichting. Daarnaast hebben gemeenten
de vrijheid om te bepalen of zij al dan niet een speelautomatenhal op hun
grondgebied toestaan. Ten aanzien van de plaatsing van kansspelautomaten in
laagdrempelige inrichtingen perkt het wetsvoorstel de gemeentelijke vrijheid
drastisch in, door een landelijk verbod te introduceren.De vrees van de leden van de VVD-fractie dat de kanalisatiegedachte onderuit
gehaald wordt, kunnen wij niet delen. De kanalisatiegedachte gaat uit van
een beperkt en genormeerd aanbod om zodoende de vraag te kanaliseren. Zolang
er een voldoende mate van genormeerd aanbod bestaat, is er geen gevaar dat
de kanalisatiegedachte onderuit gehaald wordt. Dat is thans zeker het geval,
en zal ook in de toekomst het geval zijn. Uit het SGBO onderzoek van 1997
blijkt dat de mogelijkheid voor gemeenten om over te gaan tot een plaatsingsverbod
voor kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen nauwelijks invloed zal
hebben op de omvang van het bestaande legale aanbod. Indien alle gemeenten
die het voornemen hebben om over te gaan tot een plaatsingsverbod voor kansspelautomaten
in hoogdrempelige inrichtingen dit voornemen ook daadwerkelijk uitvoeren,
zullen hierdoor ongeveer 2,3% van alle in Nederland opgestelde kansspelautomaten
verdwijnen. Het gaat om 37 gemeenten (6% van alle gemeenten) en 930 kansspelautomaten.Met betrekking tot de veronderstelde onzekerheid voor het bedrijfsleven
merken wij op dat uit het SGBO onderzoek van 1997 blijkt dat de meeste gemeenten
hun huidige beleid niet zullen wijzigen. Bovendien voorziet het wetsvoorstel
in het afschaffen van de gemeentelijke vrijheid inzake het opstellen van kansspelautomaten
in laagdrempelige inrichtingen. In de toekomst zal dat in heel Nederland verboden
zijn. 2. Redenen voor wijziging Titel VaDe leden van de VVD-fractie zijn met ons van mening dat problematisch
speelgedrag en gokverslaving moeten worden tegengegaan. Zij wijzen op het
mogelijke gevaar van de maatregelen die worden voorgesteld om problematisch
speelgedrag en gokverslaving tegen te gaan. Een te restrictief beleid werkt
volgens deze leden illegaal aanbod in de hand. Hiervoor wijzen
wij in antwoord op vragen van de leden van de VVD-fractie reeds op het onderzoek
«Criminaliteit in de branche van de amusementscenters», waarin
het verband tussen illegaal aanbod en restrictieve wetgeving in twijfel wordt
getrokken. Dit verband is echter minder relevant in het kader van het wetsvoorstel,
omdat ook na inwerkingtreding van de voorgestelde wijziging van de wet er
nog tienduizenden kansspelautomaten staan opgesteld in Nederland. Wij zijn
van mening dat zolang dat het geval is, er voldoende legaal aanbod is om aan
de vraag te voldoen. Voorzover er in Nederland sprake is van illegaal aanbod,
kan dat dus niet veroorzaakt worden door een verondersteld gebrek aan legaal
aanbod. In aanvulling op het voorgaande vestigen wij de aandacht op een aantal
relevante cijfers uit het SGBO onderzoek van 1997. Hieruit volgt dat de afname
van het aantal kansspelautomaten met name veroorzaakt wordt door het voorgestelde
plaatsingsverbod voor kansspelautomaten in laagdrempelige inrichtingen en
niet door de voorgestelde keuzevrijheid van gemeenten ten aanzien van hoogdrempelige
inrichtingen. Zowel bij het door ons voorgestelde maximum 2-0-0 beleid als
bij een vast 2-0-0 beleid zoals voorgesteld in de motie Zijlstra, De Graaf,
Korthals (kamerstukken II 1995/96, 24 557, nr. 5) zullen er 4400 kansspelautomaten
verdwijnen uit laagdrempelige inrichtingen. Daarnaast zullen er kansspelautomaten
verdwijnen uit hoogdrempelige inrichtingen als gevolg van de voorgestelde
bovengrens van twee kansspelautomaten. Bovendien zullen er bij het door ons
voorgestelde maximum 2-0-0 beleid 930 kansspelautomaten uit hoogdrempelige
inrichtingen verdwijnen omdat 37 gemeenten (6% van alle gemeenten) een plaatsingsverbod
voor kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen wensen in te voeren.
Er zullen in totaal maximaal 6100 kansspelautomaten verdwijnen bij het door
ons voorgestelde maximum 2-0-0 beleid. Bij een vast 2-0-0 beleid zullen dat
er 23% minder zijn, namelijk 4700. De kansspelautomaten die weggehaald worden
kunnen in beginsel weer herplaatst of bijgeplaatst worden in hoogdrempelige
inrichtingen waar nog niet het maximum toelaatbaar aantal kansspelautomaten
staat opgesteld. Of dat ook daadwerkelijk gebeurt, en zo ja op welke schaal,
is op dit moment niet te voorspellen. Een voorzichtige schatting (50% bijplaatsing)
leidt tot de conclusie dat er 2500 kansspelautomaten kunnen worden bijgeplaatst
in hoogdrempelige inrichtingen. Per saldo zullen er in die situatie in hoogdrempelige
inrichtingen meer kansspelautomaten staan opgesteld dan voorheen.De leden van de VVD-fractie wijzen op de positie van de overheid als belanghebbende.
Het is inderdaad zo dat de overheid belastingopbrengsten geniet die voortvloeien
uit de opbrengsten van speelautomaten. Zoals uit het wetsvoorstel blijkt,
heeft dit de regering er niet van weerhouden een wetsvoorstel in te dienen
dat leidt tot een reductie van het aantal kansspelautomaten en derhalve tot
een terugloop van de belastingopbrengsten. Nu deze keuze gemaakt is, vermogen
wij niet in te zien waarom de positie van de overheid kwetsbaar zou zijn.De leden van de SGP-fractie vragen naar het idee om exploitanten van kansspelen
te laten bijdragen in de kosten van verslavingszorg. Op basis van vrijwilligheid
(convenanten) dragen in een aantal gemeenten de opstellers of exploitanten
van kansspelautomaten bij in de kosten van preventie of bestrijding van gokverslaving.
Wij zijn niet van mening dat exploitanten verplicht bij zouden moeten dragen
in de kosten van verslavingszorg. 3. Hoofdlijnen van het wetsvoorstel a. GokverslavingHet onderzoek waaraan wij op pagina 24 van de memorie van toelichting
refereren, is het verslag «Het iets-nul-nul-beleid». Dit verslag
is in opdracht van de VNG opgesteld door het SGBO, het onderzoeks- en adviesbureau
van de VNG, en wordt gesubsidieerd door het Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport, het Ministerie van Binnenlandse Zaken, het Ministerie van
Justitie en de VNG. Het betreft een landelijk onderzoek uit 1995 naar het
gemeentelijk beleid inzake speelautomaten. Eerdere onderzoeken vonden plaats
in 1992 en 1993. Inmiddels is het vierde onderzoek in deze reeks gereed (1997).
De resultaten van dit vervolgonderzoek, het rapport Gemeenten hebben
al ingezet,heeft de eerste ondergetekende op 11 december 1997 aangeboden
aan de Voorzitter van de vaste commissie voor Justitie van de Tweede Kamer.
Uit dit onderzoek blijkt dat in 1997 nog maar 37 gemeenten (6% van alle gemeenten)
voor een totaalverbod opteren, dat wil zeggen dat kansspelautomaten ook uit
hoogdrempelige inrichtingen geweerd worden. Het betreft hier een niet gecorrigeerd
percentage. De 37 gemeenten zijn niet allemaal gemeenten die thans reeds een
1-0-0 beleid voeren. Er zitten ook gemeenten tussen die meer dan één
kansspelautomaat toelaten in hoogdrempelige inrichtingen, en gemeenten die
geen opstelverbod voor laagdrempelige inrichtingen kennen. Op pagina 9 van
de memorie van toelichting vragen wij ons af hoe reëel het is om te verwachten
dat een gemeente met bijvoorbeeld een 2-1-0 beleid, ook daadwerkelijk een
0-0-0 beleid gaat voeren. Wellicht zullen er derhalve minder dan 37 gemeenten
zijn die daadwerkelijk overgaan tot een totaalverbod.Artikel I, onderdeel E, van het wetsvoorstel voorziet in het bij algemene
maatregel van bestuur stellen van eisen ten aanzien van kennis en inzicht
met betrekking tot het gebruik van speelautomaten en de daaraan verbonden
risico's van gokverslaving. Aan deze eisen moet voldaan worden door bedrijfsleiders
en beheerders van hoogdrempelige inrichtingen en speelautomatenhallen. Wij
stellen ons voor dergelijke eisen op te nemen in het Speelautomatenbesluit.
Bedrijfsleiders en beheerders van hoogdrempelige inrichtingen moeten krachtens
de Drank- en Horecawet reeds aan bepaalde eisen voldoen inzake kennis ten
aanzien van de problematiek van het gokken en gokverslaving. Voor bedrijfsleiders
en beheerders van speelautomatenhallen bestaan op dit moment nog geen wettelijke
eisen ten aanzien van kennis en inzicht met betrekking tot het gebruik van
speelautomaten en de daaraan verbonden risico's van gokverslaving. Wel heeft
de speelautomaten brancheorganisatie VAN reeds een aantal initiatieven ontplooid
inzake opleiding van personeel van speelautomatenhallen met betrekking tot
kansspelproblematiek en basisgespreksvaardigheden. Een aantal speelautomatenhallen
is in het bezit van een zogenoemd KEMA certificaat. Teneinde dat certificaat
te behalen dient men aan bepaalde eisen te voldoen ten aanzien van de opleiding
van personeel van speelautomatenhallen op het gebied van kansspelproblematiek
en basisgespreksvaardigheden. Daarnaast werkt de VAN aan een overeenkomst
met Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) Nederland over preventiemaatregelen,
voorlichtingsmateriaal en opleiding van personeel in speelautomatenhallen.
Wij stellen ons voor waar mogelijk aan te sluiten bij de initiatieven van
de VAN ten aanzien van speelautomatenhallen. Het opleidingsdeel over gokverslaving
in het kader van de Drank- en Horecawetvergunning zal uitgebreid en geïntensiveerd
worden. Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport voert momenteel
gesprekken met de leden van de werkgroep Kansspelproblematiek van de GGZ Nederland
over de aanvullende eisen die aan het opleidingsdeel gokverslaving gesteld
moeten worden. De leden van de VVD-fractie betogen dat de regering de adviezen van de
Commissie kansspelautomaten (Commissie Nijpels) ten aanzien van het opstelplaatsenbeleid
niet heeft overgenomen in het wetsvoorstel. Reeds in de nota kansspelen herijkt
heeft het kabinet aangekondigd af te zullen wijken van de adviezen van de
Commissie Nijpels inzake het opstelplaatsenbeleid. Voor laagdrempelige inrichtingen
wil het kabinet het opstellen van kansspelautomaten onder alle omstandigheden
verbieden. Deze maatregel dient om problematisch speelgedrag en gokverslaving
te voorkomen en te bestrijden, met name onder jongeren. Ook de Commissie Nijpels
erkent dat er aan een dergelijk verbod vanuit het oogpunt van gokverslaving
grote voordelen zijn verbonden. Ten aanzien van hoogdrempelige inrichtingen
wilde het kabinet oorspronkelijk gemeenten de volle vrijheid geven om te bepalen
hoeveel kansspelautomaten er in een hoogdrempelige inrichting mogen worden
opgesteld. In het wetsvoorstel is de gemeentelijke vrijheid gebonden aan een
maximum van twee kansspelautomaten per hoogdrempelige inrichting. De voordelen
van gemeentelijke vrijheid worden door de Commissie Nijpels uitgebreid uiteengezet
op pagina 48 van haar rapport. Overigens was er geen sprake van een unaniem
oordeel van de leden van de Commissie Nijpels ten aanzien van het toelaten
van twee kansspelautomaten per hoogdrempelige inrichting. Dit blijkt uit het
afwijkend minderheidsadvies dat als bijlage VII bij het rapport is gevoegd.De leden van de VVD-fractie zijn van mening dat het stellen van een leeftijdsgrens
de beste garantie biedt om te voorkomen dat jongeren op een eenvoudige of
terloopse wijze in aanraking komen met kansspelautomaten. Wij zijn echter
van mening dat het geheel verbieden van kansspelautomaten in die inrichtingen
waar jongeren eenvoudig binnenlopen of die veelvuldig door jongeren bezocht
worden een betere garantie biedt voor de bescherming van jongeren dan het
uitsluitend hanteren van een leeftijdsgrens. Waar geen kansspelautomaten staan
kan ook niet gespeeld worden. Naast het opstelverbod voor laagdrempelige inrichtingen
achten wij het echter noodzakelijk dat er een leeftijdsgrens van achttien
jaar wordt ingevoerd. Ten eerste omdat een aantal gemeenten speelautomatenhallen
kent, en ten tweede omdat hoogdrempelige inrichtingen ook door jongeren bezocht
kunnen worden.De leden van de VVD-fractie noemen drie redenen om gemeenten geen vrijheid
te geven om te bepalen hoeveel kansspelautomaten zij in een hoogdrempelige
inrichting toestaan. Ten eerste zou volgens de leden van de VVD-fractie gemeentelijke
vrijheid de duidelijkheid voor betrokkenen in gevaar brengen. Gezien hetgeen
wij hierboven onder «1. Inleiding» uiteenzetten, lijkt deze vrees
ons ongegrond. Uit het SGBO onderzoek van 1997 blijkt dat de meerderheid van
de gemeenten het thans gevoerde beleid zal handhaven. Slechts een kleine minderheid
van 37 gemeenten (6% van alle gemeenten) wil het opstellen van kansspelautomaten
in hoogdrempelige inrichtingen verbieden. Deze gemeenten zijn thans op grond
van rechtspraak nog verplicht één kansspelautomaat toe te staan
in een hoogdrempelige inrichting. Uit de cijfers van het SGBO onderzoek van
1997 blijkt dat grofweg de helft van alle gemeenten thans één
kansspelautomaat toelaat in een hoogdrempelige inrichting, en de andere helft
twee kansspelautomaten. De gemeenten is gevraagd naar welk opstelplaatsenbeleid
hun voorkeur uitgaat. De voorkeuren van de meeste gemeenten komen overeen
met bij het thans reeds gevoerde beleid. Dat betekent dat het wetsvoorstel
weinig zal veranderen in de bestaande situatie ten aanzien van hoogdrempelige
inrichtingen. Er is dus geen sprake van onduidelijkheid. Ten aanzien van laagdrempelige
inrichtingen wordt de duidelijkheid door het wetsvoorstel juist verbeterd.
Daar waar sommige gemeenten het plaatsen van kansspelautomaten in dergelijke
inrichtingen nog toelaten, wordt dat in de toekomst in heel Nederland verboden. Ten tweede wijzen de leden van de VVD-fractie op de ernstige gevolgen
voor de werkgelegenheid. Voor een uitgebreidere toelichting op dit aspect
verwijzen wij naar hetgeen wij in reactie op de opmerkingen van de leden van
de PvdA-fractie bij «4. Bedrijfseffecten» schrijven. Wij merken
hier alvast op dat de afname van het aantal kansspelautomaten en de gevolgen
voor de werkgelegenheid met name veroorzaakt worden door het voorgestelde
plaatsingsverbod voor kansspelautomaten in laagdrempelige inrichtingen en
niet door de voorgestelde keuzevrijheid voor gemeenten ten aanzien van hoogdrempelige
inrichtingen. Bovendien blijkt uit het SGBO onderzoek van 1997 dat de gevolgen
minder ernstig zijn dan in de memorie van toelichting wordt aangenomen op
grond van de cijfers uit het SGBO onderzoek van 1995.Tenslotte wijzen de leden van de VVD-fractie op het gevaar van goktoerisme.
Ook hier wijzen wij nogmaals op het feit dat slechts 37 gemeenten voornemens
zijn het plaatsen van kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen te
verbieden. Indien in die gemeenten bovendien geen speelautomatenhal aanwezig
is, kan een situatie ontstaan waar geen lokaal aanbod voorhanden is en potentiële
spelers uitwijken naar gemeenten waar wel kansspelautomaten staan opgesteld.
Gemeenten die kiezen voor een absoluut verbod, zullen dat in een aantal gevallen
doen omwille van de opvattingen van de plaatselijke bevolking ten aanzien
van het spelen op kansspelautomaten. In die gevallen ligt het niet in de rede
om aan te nemen dat er sprake is van een (grote) vraag naar het spelen op
kansspelautomaten. Uit het voorgaande volgt dat de voorgestelde gemeentelijke
vrijheid geen goktoerisme op grote schaal tot gevolg zal hebben. In die gevallen
waar mensen wel naar een andere gemeente gaan teneinde daar op een kansspelautomaat
te spelen, zien wij niet in welke bezwaren daartegen bestaan.De eisen die gesteld (gaan) worden aan de opstellers van kansspelautomaten
hebben betrekking op enerzijds het zedelijk gedrag en anderzijds de kennis
en het inzicht met betrekking tot het gebruik van speelautomaten en de daaraan
verbonden risico's van gokverslaving. Verderop in deze nota gaan wij daar
meer gedetailleerd op in. De kosten verbonden aan het onderzoek naar de eisen
ten aanzien van zedelijk gedrag worden uit de opbrengsten van de gemeentelijke
leges voldaan. De kosten verbonden aan het verwerven van de vereiste kennis
en het inzicht met betrekking tot het gebruik van speelautomaten en de daaraan
verbonden risico's van gokverslaving worden gedragen door de degene die aan
deze eisen moet voldoen. Dat is thans reeds het geval met betrekking tot de
kosten die gemaakt worden teneinde de kennis te verwerven ten aanzien van
de problematiek van het gokken en gokverslaving die de Drank- en Horecawet
vereist van de bedrijfsleiders en beheerders van hoogdrempelige inrichtingen.
Ook de bedrijfsleiders en beheerders van een aantal speelautomatenhallen maken
thans op eigen initiatief reeds kosten teneinde kennis en inzicht met betrekking
tot het gebruik van speelautomaten en de daaraan verbonden risico's van gokverslaving
te verwerven. Een aantal speelautomatenhallen is in het bezit van een zogenoemd
KEMA certificaat. Teneinde dat certificaat te behalen dient men aan bepaalde
eisen te voldoen met betrekking tot opleiding van personeel van speelautomatenhallen
met betrekking tot kansspelproblematiek en basisgespreksvaardigheden. Wat
de kosten betreft die gemaakt worden bij de controle van de eisen ten aanzien
van het zedelijk gedrag, merken wij op dat deze begrepen zijn in de leges
die verschuldigd zijn bij het verlenen en verlengen van de aanwezigheidsvergunning.Controle op de eisen ten aanzien van het zedelijk gedrag geschiedt bij
het verlenen en verlengen van de aanwezigheidsvergunning. Controle op de eisen
ten aanzien van de kennis en het inzicht met betrekking tot het gebruik
van speelautomaten en de daaraan verbonden risico's van gokverslaving gebeurt
aan de hand van een behaald diploma of certificaat.Wij zijn van mening dat een overgangsregeling ten aanzien van de gestelde
eisen aan het zedelijk gedrag geen zin heeft. Een vergunningaanvrager die
niet voldoet aan de eisen gesteld ten aanzien van het zedelijk gedrag een
overgangsperiode gunnen om alsnog aan de gestelde eisen te voldoen, is weinig
zinvol, omdat een begane overtreding niet teruggedraaid kan worden. Ten aanzien
van de eisen die gesteld worden inzake de kennis en het inzicht met betrekking
tot het gebruik van speelautomaten en de daaraan verbonden risico's van gokverslaving,
ligt het wel voor de hand de betrokkenen een redelijke termijn te gunnen teneinde
het vereiste diploma of certificaat te kunnen behalen.De leden van de D66-fractie zijn van mening dat een vast 2-0-0 beleid
in samenhang met de andere voorgenomen maatregelen een voldoende waarborg
biedt voor een verantwoord speelautomatenbeleid. Wat het aspect van gokverslaving
betreft zijn wij dat in grote lijnen met deze leden eens. Omdat er naast het
belang van het tegengaan van gokverslaving nog andere aspecten en belangen
zijn die de aandacht verdienen, gaat onze voorkeur toch uit naar een zekere
mate van gemeentelijke vrijheid. Zoals ook de VNG betoogt in haar brief van
9 december 1997 aan de Voorzitter van de vaste commissie voor Justitie van
de Tweede Kamer, zijn er een aantal motieven die zich verzetten tegen een
te vergaande inperking van gemeentelijke vrijheid. Het is van belang dat gemeenten
maatwerk kunnen leveren, toegesneden op de lokale situatie. Gemeenten verschillen
onderling sterk qua omvang, qua aantal en concentratie van hoogdrempelige
inrichtingen en qua eventuele aanwezigheid van speelautomatenhallen. Daarnaast
zijn er een gemeenten die om redenen van levensbeschouwelijke aard kansspelautomaten
geheel willen weren. Bovendien leidt een vast 2-0-0 beleid tot een toename
van het aantal kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen. Het is nooit
onze bedoeling geweest om door middel van het wetsvoorstel het aantal in hoogdrempelige
inrichtingen opgestelde kansspelautomaten te doen toenemen. Zolang er geen
nijpend tekort aan aanbod is, bestaat daartoe ook geen reden. Vanuit het perspectief
van de zorg voor verslaving is dat veeleer een ongewenste ontwikkeling. Het
zijn immers niet uitsluitend jongeren in laagdrempelige inrichtingen die verslaafd
kunnen raken of problematisch speelgedrag kunnen gaan vertonen.Uiteraard moet er bij de afweging van belangen acht geslagen worden op
de economische gevolgen voor de betrokken bedrijfstakken. Wij benadrukken
hier nogmaals dat de afname van het aantal kansspelautomaten en de gevolgen
voor de werkgelegenheid met name veroorzaakt worden door het voorgestelde
verbod om kansspelautomaten in laagdrempelige inrichtingen te plaatsen, en
niet door de voorgestelde keuzevrijheid van gemeenten ten aanzien van hoogdrempelige
inrichtingen. Bovendien blijkt uit het SGBO onderzoek van 1997 dat de gevolgen
minder ernstig zijn dan in de memorie van toelichting wordt aangenomen op
grond van de cijfers uit het SGBO onderzoek van 1995. Het verschil tussen
een maximum 2-0-0 beleid, zoals wij dat in het wetsvoorstel voorstaan en een
vast 2-0-0 beleid zoals in de motie Zijlstra, De Graaf, Korthals (kamerstukken
II 1995/96, 24 557, nr. 5) wordt voorgesteld, is veel minder groot dan
het lijkt. In beide gevallen verdwijnen er 4 400 kansspelautomaten uit
laagdrempelige inrichtingen. Het verschil zit met name in de mogelijkheid
voor gemeenten om voor een totaalverbod te kiezen, dat wil zeggen een plaatsingsverbod
voor kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen. Indien alle 37 gemeenten
die in het SGBO onderzoek van 1997 aangeven over te willen gaan tot een dergelijk
verbod, dat ook daadwerkelijk doen, zullen hierdoor in totaal 930 kansspelautomaten
extra van de Nederlandse markt verdwijnen. Dat zijn 2,3% van alle
thans in Nederland opgestelde kansspelautomaten.De leden van de D66-fractie spreken de vrees uit dat een te scherp regime
illegaliteit in de hand zal werken. In reactie daarop wijzen wij op hetgeen
wij hiervoor schrijven in antwoord op opmerkingen van de leden van de VVD-fractie.De leden van de D66-fractie menen dat de voorgestelde regelgeving dermate
ingewikkeld van aard is dat deze wel snel voor een MDW-onderzoek zal worden
voorgedragen. In dit verband noemen wij het eindbericht van de Commissie vermindering
en vereenvoudiging van regelgeving (de Commissie-Geelhoed), waaraan wij op
pagina 2 van de memorie van toelichting refereren. Met de door deze commissie
gedane aanbevelingen is opnieuw rekening gehouden in het wetsvoorstel. Dat
heeft geleid tot een wetsvoorstel dat op bepaalde punten vrij gedetailleerd
van aard is. Op het eerste gezicht kan daarom de indruk ontstaan dat er geen
sprake is van vermindering of vereenvoudiging van regelgeving. Dat is echter
niet het geval. Daar waar in het wetsvoorstel gedetailleerde of ingewikkelde
bepalingen zijn opgenomen, is dat gedaan met het doel een zoveel mogelijk
uniforme uitvoering te waarborgen en het gebruik van gedelegeerde bevoegdheden
zoveel mogelijk te preciseren. Ter illustratie verwijzen wij naar artikel
I, onderdelen A en D voor wat betreft de omschrijving van inrichtingen en
onderdeel N waar de bevoegdheden van de regering worden gepreciseerd.De leden van de D66-fractie wijzen op het feit dat het aantal kansspelautomaten
is gedaald van 44 000 in 1992 tot 26 400 in 1997, een daling van
40%. Volledigheidshalve merken wij op dat deze cijfers uitsluitend de in losse
locaties opgestelde kansspelautomaten betreffen. In de speelautomatenhallen
is het aantal kansspelautomaten juist toegenomen van 8 700 in 1992 tot
12 500 in 1997, een stijging van bijna 50%. In totaal is het aantal kansspelautomaten
afgenomen van 52 700 in 1992 tot 38 900 in 1997. Dat is een daling
van 26%. Bovendien zijn er 5 600 behendigheidsautomaten bijgekomen, een
stijging van 28%. Het gegeven dat nog eens 4 400 kansspelautomaten verdwijnen
als gevolg van een plaatsingsverbod in laagdrempelige inrichtingen staat los
van de keuze in het wetsvoorstel om gemeenten de vrijheid te geven zelf te
bepalen hoeveel kansspelautomaten zij toestaan in een in hoogdrempelige inrichting.
Ook bij een vast 2-0-0 beleid zoals voorgesteld in de motie Zijlstra, De Graaf,
Korthals (kamerstukken II 1995/96, 24 557, nr. 5), zullen deze 4400 kansspelautomaten
moeten worden weggehaald uit de laagdrempelige inrichtingen.Het is geenszins het doel van het wetsvoorstel om het spelen op kansspelautomaten
principieel af te wijzen omdat er sprake zou zijn van een maatschappelijk
onaanvaardbaar verschijnsel. Dat blijkt alleen al uit het feit dat er –
ook na het wetsvoorstel – met goedvinden van de overheid tienduizenden
kansspelautomaten staan opgesteld in Nederland. Wel ligt aan het wetsvoorstel
een afweging van verschillende belangen ten grondslag. Waar nodig wordt het
plaatsen van kansspelautomaten verboden of wordt de mogelijkheid daartoe aan
gemeenten geboden Waar mogelijk is een soepeler regime van toepassing, zoals
bijvoorbeeld voor speelautomatenhallen, waar in de toekomst een zwaarder kaliber
kansspelautomaten geplaatst mag worden dan in horeca inrichtingen. Uit de
cijfers van het vierde Peilstations-onderzoek naar riskant middelengebruik
van het Trimbos-instituut van mei 1997, blijkt dat het aantal jongeren tussen
de 12 en 18 jaar dat zeer regelmatig speelt, gedaald is van 59% in 1992 naar
54% in 1996. In de groep scholieren van 18 jaar en ouder heeft zich echter
geen daling voorgedaan.De leden van de D66-fractie zijn van mening dat het onderscheid tussen
natte en droge horeca in plaats van het onderscheid tussen hoog- en laagdrempelige
inrichtingen de eenduidigheid en de duidelijkheid ten goede zou komen, en
dat bovendien het laatstgenoemde onderscheid niet nodig is gezien
de voorgestelde leeftijdsgrens van 18 jaar. Dat laatste betwijfelen wij. Het
onderscheid nat-droog doet niet in alle gevallen recht aan de doelstellingen
van het wetsvoorstel. Het doel is kansspelautomaten te weren uit inrichtingen
waar jongeren eenvoudig binnenlopen, of die veelvuldig door jongeren bezocht
worden en waar zij op terloopse wijze in aanraking kunnen komen met kansspelautomaten.
Veelal zullen dat droge horecagelegenheden zijn, maar niet in alle gevallen.
Ook bij de natte horeca kan sprake zijn van laagdrempelige inrichtingen. Het
niet opstellen van kansspelautomaten in dergelijke inrichtingen lijkt ons
effectiever dan het uitsluitend hanteren van een leeftijdsgrens. Waar geen
kansspelautomaat staat, kan immers ook niet gespeeld worden. Bovendien kan
een droge horecagelegenheid tot een natte horecagelegenheid getransformeerd
worden door een Drank- en Horecawetvergunning aan te vragen. Het onderscheid
nat-droog en hoog-laag valt voor een belangrijk deel samen. Alle droge horeca
is per definitie laagdrempelig. Van de natte horeca kan een deel als laagdrempelig
worden aangemerkt. Overigens bestrijden wij de opvatting dat het aanwijzen
van deze laatste categorie problemen met zich mee zal brengen. Bijna alle
gemeenten hanteren het onderscheid hoog-laag. Dat heeft in de beginfase een
reeks rechterlijke uitspraken opgeleverd die hebben bijgedragen tot een verdere
uitwerking van deze begrippen. Inmiddels zijn deze begrippen in voldoende
mate uitgekristalliseerd. Dat wordt bevestigd door een jurisprudentie-onderzoek
dat in 1997 is uitgevoerd in opdracht van de Ministers van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport en van Binnenlandse Zaken. Zowel uit de brief van de VNG
van 9 december 1997 aan de vaste commissie voor Justitie van de Tweede Kamer
als uit het SGBO onderzoek van 1997 blijkt dat gemeenten achter de in het
wetsvoorstel gemaakte keuze voor een onderscheid tussen hoog- en laagdrempelig
staan. De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft inmiddels het
initiatief genomen tot het vervaardigen van een handleiding voor gemeenten,
waarin onder meer uitgebreid wordt ingegaan op het onderscheid tussen hoog-
en laagdrempelige inrichtingen. Deze handleiding zal na de parlementaire behandeling
van het wetsvoorstel onder alle gemeenten verspreid worden.Het wetsvoorstel voorziet in artikel 30c, tweede lid, in de verplichting
om het aantal speelautomaten waarvoor per inrichting een aanwezigheidsvergunning
kan worden verleend, in een gemeentelijke verordening vast te leggen. Deze
keuze is ingegeven door dezelfde reden die aan het huidige artikel 30c, eerste
lid, onder c, van de wet ten grondslag ligt. Daarin wordt bepaald dat het
toestaan van een speelautomatenhal bij gemeentelijke verordening dient te
geschieden. Uit de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel dat heeft
geleid tot de huidige Titel Va van de Wet op de kansspelen blijkt ook waarom
voor een gemeentelijke verordening werd gekozen (kamerstukken II 1980/81,
16 481, nr. 3, p. 12). Omdat de keuze om een speelautomatenhal toe te
staan een principebesluit is dat grote consequenties voor een gemeente kan
hebben, vonden de toenmalige Staatssecretarissen van Justitie en van Economische
Zaken het aangewezen een dergelijk besluit door de gemeenteraad te laten nemen,
en niet uitsluitend door de burgemeester. In het voorlopig verslag van de
bijzondere commissie ingesteld voor het hiervoor genoemde wetsvoorstel wordt
de vraag gesteld waarom de bevoegdheid om het aantal speelautomaten te beperken
dat in totaal staat opgesteld in een gemeente aan de burgemeester toekomt
en niet aan de gemeenteraad (kamerstukken II 1980/81, 16 481, nr. 5,
p. 9). In de memorie van antwoord wordt op deze vraag geantwoord dat de burgemeester
niet bevoegd is alle speelautomaten te weren in zijn gemeente en dat het daarom
niet nodig is de gemeenteraad bevoegd te verklaren (kamerstukken II 1981/82,
16 481, nr. 6, p. 15). In het onderhavige wetsvoorstel wordt gemeenten
in tegenstelling tot in de huidige wet wel de mogelijkheid geboden om alle
kansspelautomaten te weren. Om dezelfde reden als hierboven genoemd, vinden wij het dan ook aangewezen dat een dergelijke keuze door de
gemeenteraad in een gemeentelijke verordening wordt vastgelegd, en niet uitsluitend
door de burgemeester gemaakt wordt. Het ligt voor de hand om de overige voorwaarden
die aan de vergunninghouder gesteld worden ook in hetzelfde instrument –
een gemeentelijke verordening – vast te leggen, om te voorkomen dat
het kansspelbeleid deels door de gemeenteraad bepaald wordt, en deels uitsluitend
door de burgemeester. Wij zijn niet van mening dat er sprake is van overbodige
en onnodig belastende regelgeving. Evenmin hoeft het vaststellen van een gemeentelijke
verordening te leiden tot vertraging bij de effectuering van de nieuwe wetgeving,
zoals de VNG stelt in haar brief van 9 december 1997 aan de Voorzitter van
de vaste commissie voor Justitie van de Tweede Kamer. Het staat gemeenten
op dit moment reeds vrij een gemeentelijke verordening vast te stellen waarin
het aantal toe te laten speelautomaten en de aan de aanwezigheidsvergunning
te verbinden voorschriften worden vastgesteld. Bovendien staat het gemeenten
vrij om alle gemeentelijke regels inzake speelautomaten in één
verordening vast te leggen. Tenslotte lijkt het ons de rechtszekerheid en
de kenbaarheid ten goede te komen indien het gemeentelijk speelautomatenbeleid
duidelijk is vastgelegd in een gemeentelijke verordening.De motie Korthals c.s. (kamerstukken II 1995/96, 24 557, nr. 14)
wordt uitgevoerd door in het voorgestelde artikel 30n, derde lid, te voorzien
in de mogelijkheid van productdifferentiatie voor kansspelautomaten die in
een speelautomatenhal worden opgesteld.In de brief van 7 april 1997 aan de Voorzitter van de vaste commissie
van Justitie van de Tweede Kamer, verklaart tweede ondergetekende zich bereid
de inwerkingtreding van de in het ontwerp-Speelautomatenbesluit van 19 december
1996 (Stcrt. 1996, 248) voorziene zogenoemde Nijpels normen uit te stellen
tot op het moment dat het in het wetsvoorstel voorziene nieuwe opstelplaatsenbeleid
van kracht wordt en het verplicht wordt om een fraudebestendige teller in
te bouwen.Wat betreft de Euro en de daarmee gepaard gaande gevolgen voor de speelautomaten,
geldt dat de Euro pas in 2002 zal worden ingevoerd. Wij zijn van mening dat
het nogmaals ophouden van de voorschriften die moeten gaan gelden tot deze
datum zal leiden tot onnodige rechtsonzekerheid waar noch de burger noch de
betrokken branches mee zijn gediend. Bovendien leidt verder uitstel ertoe
dat bepaalde spelconcepten met een verhoogd verslavingsrisico nog langer op
de markt blijven.De leden van de D66-fractie zijn van mening dat het verband tussen gokken
en criminaliteit niet is aangetoond. Wij zijn het met deze leden eens dat
gokverslaving niet per definitie tot verwervingscriminaliteit hoeft te leiden.
Om die reden stellen wij op pagina 5 van de memorie van toelichting dan ook
dat gokverslaving kan leiden tot verwervingscriminaliteit.De leden van de SGP-fractie vragen of de mogelijkheid een totaalverbod
in te voeren uitsluitend betrekking heeft op het aantal kansspelautomaten
in hoogdrempelige inrichtingen. Het wetsvoorstel verbiedt het opstellen van
kansspelautomaten in laagdrempelige inrichtingen. Daar mogen dus nooit kansspelautomaten
worden opgesteld. Gemeenten krijgen de vrijheid om zelf te bepalen of zij
het opstellen van kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen willen
verbieden. Bovendien heeft een gemeente krachtens artikel 30c, eerste lid,
onder c, van de wet thans reeds de mogelijkheid het houden van speelautomatenhallen
geheel te verbieden. Wil een gemeente één of meer speelautomatenhallen
toestaan, dan dient de gemeenteraad daartoe een verordening vast te stellen.Het antwoord op de vraag van de leden van de GPV-fractie of in de gemeentelijke
verordening ook een bepaling kan worden opgenomen waarin het maximum aantal
speelautomatenhallen staat omschreven dat binnen een gemeente
wordt toegelaten, luidt bevestigend. Deze mogelijkheid kent de wet thans reeds.
Artikel 30c, eerste lid, onder c, van de wet bepaalt dat een gemeente die
een speelautomatenhal binnen haar grenzen wil toelaten daartoe een verordening
dient vast te stellen. In een dergelijke verordening kan het aantal speelautomatenhallen
beperkt worden. Deze opvatting is bevestigd door het College van Beroep voor
het Bedrijfsleven.Het stellen van voorwaarden ten aanzien van de wijze van werving en reclame,
gericht tot de speler, wordt in het wetsvoorstel overgelaten aan de gemeente.
Ook hier is gekozen voor gemeentelijke vrijheid teneinde gemeenten in staat
te stellen maatwerk te leveren, toegesneden op de lokale situatie. b. Illegaliteit en criminaliteit IllegaliteitEr is geen sprake van overmatig intensieve controle van legale ondernemingen.
Uit cijfers van het NMi blijkt dat een speelautomaat gemiddeld eens in de
drie jaar wordt gecontroleerd. Op dit moment nopen het aantal en de aard van
de geconstateerde overtredingen bij locatie-controles niet tot een intensivering
van deze controles. Naast de door het NMi verrichte controles controleren
gemeenten bij vergunningverlening en -verlenging of (nog) voldaan wordt aan
de voorwaarden die bij of krachtens de wet gesteld worden. Veelal is deze
controle schriftelijk van aard. Wij zijn het met de leden van de VVD-fractie
eens dat de opsporing van illegale aanbieders van belang is. Overigens is
in dit verband niet alleen opsporing, maar ook toezicht van belang. Gemeenten
mogen krachtens artikel 30w, tweede lid, van de wet toezichthouders aanwijzen
die controleren of er geen speelautomaten staan opgesteld zonder dat daarvoor
een aanwezigheidsvergunning is verleend. Onder de voorwaarden gesteld in de
Awb kan daarbij gebruik gemaakt worden van bestuursdwang of dwangsommen. Tevens
verwijzen wij in dit verband naar het onderzoek van de minister van Justitie
en het College van procureurs-generaal naar de wijze waarop een adequate strafrechtelijke
bijdrage kan worden geleverd aan de handhaving van de Wet op de kansspelen,
als onderdeel van een meer integrale benadering. De uitkomsten van dit onderzoek
zijn neergelegd in het rapport van de werkgroep kansspelen herijkt en door
eerste ondergetekende op 1 oktober 1997 aangeboden aan de Voorzitter van de
Tweede Kamer. Als bijlage 2 bij het onderzoek gaat een voorstel tot wijziging
van de richtlijn handhaving besluit speelautomaten. Op 11 juni 1997 is dit
voorstel in werking getreden onder de naam «Richtlijn handhaving Wet
op de kansspelen» (Stcrt. 137). In deze richtlijn is voorzien in een
forse verhoging van de op te leggen boetes bij overtredingen. Tevens is voorzien
in samenwerking met het bestuur, door bij bepaalde overtredingen eerst een
waarschuwing door de toezichthoudende ambtenaar voor te schrijven en vervolgens
strafrechtelijk optreden.Middellijke uitbetaling op behendigheidsautomaten is verboden. Overtreding
kan leiden tot intrekking van de exploitatie- respectievelijk aanwezigheidsvergunning.
Wanneer middellijke uitbetaling op een behendigheidsautomaat wordt geconstateerd
door de toezichthoudende instanties wordt dit aan de tweede ondergetekende
gemeld. Vervolgens kan de exploitatievergunning worden ingetrokken.Zoals blijkt uit de huidige Titel Va van de wet, is de wetgever niet van
mening dat kansspelautomaten principieel verboden moeten worden. Met andere
woorden, de wetgever is niet van mening dat er sprake is van een «kwaad».
Wel vindt de wetgever dat het exploiteren, plaatsen en spelen op kansspelautomaten
goed gereguleerd en gecontroleerd moet worden, om misstanden en het ontstaan
van «kwaad» tegen te kunnen gaan. Zo men het spelen
op kansspelautomaten als een «kwaad» wil beschouwen is ons antwoord
dat een «openbaar kwaad» inderdaad een «kleiner kwaad»
is dan een verborgen kwaad. In tegenstelling tot een «verborgen kwaad»
kan een «openbaar kwaad» gereguleerd en gecontroleerd worden.
Op die manier kunnen misstanden voorkomen worden.Het doel van een meldpunt illegaliteit is om goed zicht te krijgen op
illegale aanbieders en de omvang van illegaal aanbod. Leden kunnen vermeende
illegale activiteiten melden aan de speelautomaten brancheorganisatie VAN.
Op basis van de verzamelde informatie kunnen overtreders aangesproken worden
en kunnen politie, openbaar ministerie, gemeenten en het NMi ingelicht worden.
Indien het probleem hierna niet is opgelost, wordt geprobeerd in samenspraak
met het Ministerie van Economische Zaken en/of het Ministerie van Justitie
en eventueel met betrokken gemeenten tot een oplossing te komen. CriminaliteitOp de pagina's 26 en 27 (Artikel I, onderdeel E) en op pagina's 5 en 6
(onder het kopje criminaliteit) van de memorie van toelichting gaan wij in
op het stellen van bepaalde eisen ten aanzien van het zedelijk gedrag van
houders van een aanwezigheids- of exploitatievergunning. Vooralsnog zal alleen
voorzien worden in het raadplegen van justitiële documentatieregisters,
waarin zogenoemde «harde informatie» is opgeslagen. Het wetsvoorstel
voorziet niet in de mogelijkheid om zogenoemde «zachte informatie»
te gebruiken bij de beoordeling van een vergunningaanvraag of het intrekken
van een vergunning. In het kader van het genoemde BIBOB-wetsvoorstel wordt
die mogelijkheid wel overwogen. Inmiddels is het onderzoek «Criminaliteit
in de branche van de amusementscenters» gereed. Dit onderzoek is door
eerste ondergetekende op 28 januari 1998 aangeboden aan de Voorzitter van
de Tweede Kamer. Uit dit onderzoek blijkt dat de economische activiteiten
die in speelautomatenhallen plaatsvinden, namelijk het exploiteren van speelautomaten,
niet door criminele organisaties gebruikt worden. De onderzoekers zijn bij
speelautomatenhallen geen vormen van betrokkenheid van georganiseerde misdaad
tegengekomen die in de horeca en de «losse» exploitatie van speelautomaten
wel bestaan, zoals afpersing en gedwongen overnames. De combinatie van deze
nieuwe gegevens met de resultaten van de Enquête Opsporingsmethoden,
waarnaar wij op pagina 5 van de memorie van toelichting verwijzen, vormen
voor ons aanleiding om nogmaals goed te overwegen of het gebruik van «zachte
informatie» bij de afgifte van een aanwezigheids- of exploitatievergunning
werkelijk noodzakelijk is. Voorzover de noodzaak tot het gebruiken van «zachte
informatie» zou bestaan, is dat bij speelautomatenhallen minder het
geval dan in de horeca en bij «losse» exploitaties. De vragen
die de leden van de PvdA-fractie stellen ten aanzien van het gebruik van «zachte
informatie» in andere branches zijn vragen die in meer algemene zin
een belangrijke rol spelen bij de overwegingen om tot een BIBOB-wetsvoorstel
te komen. Wij zijn van mening dat beantwoording daarvan niet past in het kader
van het onderhavige wetsvoorstel. Bovendien is de voorbereiding van het BIBOB-wetsvoorstel
nog niet afgerond.Wat betreft de inhoud van de eisen die ten aanzien van het zedelijk gedrag
gesteld zullen worden, verwijzen wij ter oriëntatie naar het Besluit
eisen zedelijk gedrag Drank- en Horecawet. In dat besluit gaat het enerzijds
om eisen van meer algemene aard en anderzijds om eisen die zijn afgestemd
op het specifieke bedrijf in de drank- en horecabranche. Voorbeelden van de
eisen van meer algemene aard zijn: men mag niet uit het kiesrecht ontzet zijn,
niet ter beschikking van de regering gesteld zijn of binnen de laatste vijf
jaar een gevangenisstraf van een jaar of langer ondergaan hebben. Voorbeelden
van meer specifieke eisen zijn: men mag binnen een bepaald tijdvak niet veroordeeld
zijn voor overtreding van bepalingen uit de Opiumwet, de Drank-
en Horecawet, de Wegenverkeerswet, of de Wet op de kansspelen. Wij stellen
ons voor om in de algemene maatregel van bestuur een vergelijkbaar systeem
te introduceren voor de Wet op de kansspelen. Bedrijfsleiders en beheerders
van een hoogdrempelige inrichting voldoen reeds aan de eisen gesteld in het
Besluit eisen zedelijk gedrag Drank- en Horecawet. Voor deze groep kan wellicht
met een aantal aanvullende eisen worden volstaan. Dat ligt uiteraard anders
voor de bedrijfsleiders en beheerders van speelautomatenhallen en de exploitanten
van speelautomatenhallen, ten aanzien van wiens zedelijk gedrag op dit moment
nog geen eisen worden gesteld. Wat de eisen van meer algemene aard betreft,
stellen wij ons voor bij het Besluit eisen zedelijk gedrag Drank- en Horecawet
aan te sluiten. Wat de meer specifieke eisen betreft, stellen wij ons voor
de eisen te beperken tot met name overtredingen van de Wet op de kansspelen.Het onderzoek «Criminaliteit in de branche van de amusementscenters»
is inmiddels afgerond en door eerste ondergetekende op 28 januari 1998 aangeboden
aan de Voorzitter van de Tweede Kamer. Zoals wij hierboven in antwoord op
de vragen van de leden van de PvdA-fractie uiteenzetten, vormen de resultaten
van dit onderzoek aanleiding om nogmaals goed te overwegen of het gebruik
van «zachte informatie» bij de afgifte van een aanwezigheids-
of exploitatievergunning werkelijk noodzakelijk is. Voorzover de noodzaak
tot het gebruiken van «zachte informatie» bestaat, is dat met
name het geval in de horeca en bij «losse» exploitaties. Het gebruik
van zogenoemde «harde informatie» bij het verlenen van een aanwezigheids-
of exploitatievergunning, zoals dat nu reeds het geval is op basis van de
Drank- en Horecawet voor beheerders en bedrijfsleiders van hoogdrempelige
inrichtingen stuit ons inziens echter niet op bezwaren omdat het hier immers
duidelijk om overtredingen gaat waarvoor iemand veroordeeld is.Het wetsvoorstel BIBOB verkeert nog in de fase van interdepartementale
voorbereiding en zal op zijn vroegst over enkele maanden aan de Raad van State
gestuurd kunnen worden voor advies. c. Toezicht en handhavingHet onderzoek van de Minister van Justitie en het College van procureurs-generaal
naar de wijze waarop een adequate strafrechtelijke bijdrage aan de handhaving
van de Wet op de kansspelen kan worden geleverd, als onderdeel van een meer
integrale benadering, is inmiddels gereed. De uitkomsten van dit onderzoek
zijn neergelegd in het rapport van de werkgroep kansspelen herijkt en door
eerste ondergetekende op 1 oktober 1997 aangeboden aan de Voorzitter van de
Tweede Kamer.De leden van de VVD-fractie vragen zich af of het toezicht na wijziging
van de wet nog voldoende zal zijn. Zoals bij nieuwe regelgeving altijd het
geval is, zal de eerste tijd na invoering extra aandacht aan de naleving ervan
besteed moeten worden. Bij het onderhavige wetsvoorstel betreft dat met name
de naleving van het plaatsingsverbod voor kansspelautomaten in laagdrempelige
inrichtingen. Hoewel een plaatsingsverbod op zich niets nieuws is, zal het
wel een aantal inrichtingen betreffen, waar thans in bepaalde gemeenten nog
wel kansspelautomaten mogen worden opgesteld. Ten aanzien van die inrichtingen
is extra oplettendheid geboden. Overigens is een overtreding van het plaatsingsverbod
zeer eenvoudig te constateren. In 1996 heeft de politie 264 maal proces-verbaal
opgemaakt. Dit betrof zowel gevallen waar geen vergunning verleend was, maar
desondanks een speelautomaat stond opgesteld, als gevallen waar wel een vergunning
verleend was maar de opgestelde speelautomaat niet voldeed aan de technische
voorschriften. Bij het NMi zijn 14 personen, waarvan 11 in de buitendienst, belast met
het toezicht op de naleving van het bij of krachtens Titel Va van de wet bepaalde.
Het onderzoek met het oog op de toelating van een model speelautomaat wordt
niet door deze 14 personen verricht. Gemiddeld wordt een speelautomaat éénmaal
per drie jaar gecontroleerd. Bij de controles door werknemers van het NMi
ligt de nadruk op controle van de technische voorschriften. Het percentage
overtredingen dat door het NMi geconstateerd wordt, ligt lager dan 10%. Het
merendeel betreft overtredingen van ondergeschikte aard, zoals het ontbreken
van exploitatiestickers, een niet correct merkteken of een niet correct uiterlijk
van de speelautomaat. Het wetsvoorstel heeft in beginsel geen gevolgen voor
de personeelssterkte van het NMi. Als gevolg van het wetsvoorstel zal het
aantal te controleren locaties en speelautomaten eerder af- dan toenemen.
De voorziene wijziging van de technische normen in het Speelautomatenbesluit
zal tijdelijk extra beslag leggen op de capaciteit van het NMi. Dat betreft
echter met het onderzoek dat het NMi uitvoert met het oog op de toelating
van een model speelautomaat, en niet de locatie-controles.Met name in de periode kort na de invoering van het wetsvoorstel is volgens
ons een verhoogde mate van toezicht wenselijk. Dat hangt samen met het voorgestelde
plaatsingsverbod voor kansspelautomaten in laagdrempelige inrichtingen. Voor
het overige noopt het wetsvoorstel niet tot een ingrijpende wijziging op het
terrein van toezicht en handhaving. Een vraag van geheel andere orde is of
er sprake is van een zodanige mate van illegaal aanbod dat toezicht en handhaving
zich in toenemende mate daarop moeten richten. In dit verband wijzen wij op
het antwoord op de vragen van de leden van de VVD-fractie over illegaliteit.
Of politie en OM prioriteit kunnen geven aan het opsporen en vervolgen van
overtredingen op het terrein van speelautomaten hangt uiteraard af van de
situatie in het betreffende district of parket. Zo heeft bijvoorbeeld recentelijk
een grote landelijke actie plaatsgevonden waarbij op grote schaal werd opgetreden
tegen overtredingen van Titel Va van de wet. Wat betreft de mogelijkheden
voor verbetering van de handhaving verwijzen wij naar de aanbiedingsbrief
bij het rapport van de werkgroep Kansspelen herijkt van eerste ondergetekende
van 1 oktober 1997 aan de Voorzitter van de Tweede Kamer. In deze brief wordt
er van uitgegaan dat een integrale benadering de beste mogelijkheden biedt.
Dat betekent dat er nauw samengewerkt moet worden binnen de driehoek gemeente,
openbaar ministerie en politie. Daarnaast moet de aandacht gericht zijn op
het verbeteren van de expertise bij de instanties die betrokken zijn bij opsporing
en vervolging. Wat de sancties betreft, merken wij op dat de wet zowel in
het opleggen van boetes als in vrijheidsbeneming voorziet. Het openbaar ministerie
heeft in de Richtlijn handhaving besluit speelautomaten bepaald wanneer welke
sancties toegepast dienen te worden. Inmiddels is deze richtlijn gewijzigd
en in gewijzigde vorm op 11 juni 1997 in werking getreden onder de naam «Richtlijn
handhaving Wet op de kansspelen» (Stcrt. 137). In de gewijzigde richtlijn
is voorzien in een forse verhoging van de op te leggen boetes bij overtredingen.
Tevens is voorzien in samenwerking met het bestuur, door bij bepaalde overtredingen
eerst een waarschuwing door de toezichthoudende ambtenaar voor te schrijven
en vervolgens strafrechtelijk optreden. 4. Bedrijfseffecten Kosten en baten OpstelplaatsenbeleidVoor het antwoord op de vragen van de leden van de VVD-fractie verwijzen
wij naar hetgeen onder punt 3a wordt opgemerkt naar aanleiding van een vergelijkbare
vraag van de leden van de D66-fractie. Marktwerking en overige sociaal-economische effectenWij hebben begrip voor de zorg van de leden van de PvdA-fractie ten aanzien
van de werkgelegenheidseffecten. Een uitvoerige uiteenzetting van werkgelegenheidseffecten
kunnen wij echter niet geven omdat de gegevens daartoe ontbreken. Voorzover
er gegevens zijn, zijn die te vinden in het rapport Rendabel exploiteren uit 1995 van het Instituut voor het Midden- en Kleinbedrijf Nederland.
Wij wijzen er nogmaals op dat het om ruwe schattingen en waarschijnlijkheden
gaat.Wij menen dat de veronderstellingen die geuit worden door de leden van
de PvdA-fractie relativering behoeven. Ten eerste wijzen wij op het feit dat
de werkgelegenheidseffecten die veroorzaakt worden door de invoering van de
nieuwe technische normen zoals voorzien in het ontwerp-Speelautomatenbesluit
van 19 december 1996 (Stcrt. 1996, 248), los staan van het wetsvoorstel. Het
wetsvoorstel zelf voorziet niet in een verdere aanscherping van de technische
normen. Integendeel, in het kader van de voorgestelde productdifferentiatie
is juist voorzien in de mogelijkheid om voor kansspelautomaten die staan opgesteld
in een speelautomatenhal af te wijken van de nieuwe technische normen zoals
voorzien in het ontwerp-Speelautomatenbesluit van 19 december 1996. Ongeveer
één derde van alle kansspelautomaten in Nederland staat opgesteld
in een speelautomatenhal. Ongeveer 26 000 kansspelautomaten staan opgesteld
in hoogdrempelige inrichtingen. Deze zullen moeten worden aangepast aan de
voorgestelde nieuwe technische normen uit het ontwerp-Speelautomatenbesluit
van 19 december 1996. Bij het berekenen van de bedrijfseffecten is in de nota
van toelichting bij het ontwerp-Speelautomatenbesluit echter nog uitgegaan
van 45 800 kansspelautomaten die aangepast zouden moeten worden. Dit
getal is inmiddels bijna gehalveerd. Wellicht zullen de in de nota van toelichting
genoemde nadelige cijfers niet zonder meer gehalveerd kunnen worden, maar
ze zullen toch zeker substantieel naar beneden toe moeten worden bijgesteld.
Ten tweede wijzen wij op het feit dat de afname van het aantal kansspelautomaten
met name veroorzaakt wordt door het voorgestelde plaatsingsverbod voor kansspelautomaten
in laagdrempelige inrichtingen en niet door de voorgestelde keuzevrijheid
van gemeenten met betrekking tot hoogdrempelige inrichtingen. Zowel bij het
door ons voorgestelde maximum 2-0-0 beleid als bij een vast 2-0-0 beleid zoals
voorgesteld in de motie Zijlstra, De Graaf, Korthals (kamerstukken II 1995/96,
24 557, nr. 5) zullen er 4400 kansspelautomaten verdwijnen uit laagdrempelige
inrichtingen. Daarnaast zullen er bij het door ons voorgestelde maximum 2-0-0
beleid 930 kansspelautomaten uit hoogdrempelige inrichtingen verdwijnen omdat
37 gemeenten (6% van alle gemeenten) een plaatsingsverbod voor kansspelautomaten
in hoogdrempelige inrichtingen wensen in te voeren. Dat betreft 2,3% van alle
thans in Nederland opgestelde kansspelautomaten. De kansspelautomaten die
weggehaald worden kunnen in beginsel weer herplaatst of bijgeplaatst worden
in hoogdrempelige inrichtingen waar nog niet het maximum toelaatbaar aantal
kansspelautomaten staat opgesteld. Of dat ook daadwerkelijk gebeurt, en zo
ja op welke schaal, is op dit moment niet te voorspellen. In het SGBO onderzoek
van 1997 worden cijfers gegeven op basis van drie bijplaatsingspercentages,
namelijk 0%, 50% en 100%. Bij 0% bijplaatsing verdwijnen er per saldo 6100
kansspelautomaten. Bij 50% bijplaatsing (2500 kansspelautomaten) verdwijnen
er per saldo 3600 kansspelautomaten. Bij 100% bijplaatsing (5100 kansspelautomaten)
verdwijnen er per saldo 1000 kansspelautomaten. Wanneer we uitgaan van de
gemiddelde bruto omzet van een kansspelautomaat, namelijk 20 500 per
jaar, betekent dat voor de drie bijplaatsingspercentages respectievelijk 125
miljoen (0%), 74 miljoen (50%) of 20,5 miljoen (100%) omzetverlies per jaar.
In de memorie van toelichting wordt nog uitgegaan van een netto omzetverlies
van 179 miljoen.Op basis van bovenstaande cijfers komen wij tot de conclusie dat de omzetverliezen
wellicht aanzienlijk zullen zijn, maar dat indien we uitgaan van 50% bijplaatsing,
het wetsvoorstel op zich hooguit tot een omzetverlies van 70 tot 80 miljoen
zal leiden, ongeveer 10% van de totale omzet in de speelautomatenbranche.
Bij dit percentage gaan wij uit van een gezamenlijke jaaromzet van ongeveer
800 miljoen tot een miljard gulden per jaar. Een grote controle actie van
de belastingdienst in 1996 heeft inmiddels aan het licht gebracht dat er sprake
is van een jaaromzet die ongeveer 400 miljoen hoger ligt dan tot nu toe werd
aangenomen. Het verwachte omzetverlies wordt in belangrijke mate veroorzaakt
door het opstelplaatsenverbod voor kansspelautomaten in laagdrempelige inrichtingen.Wat de effecten voor de werkgelegenheid betreft, daarover ontbreekt gedetailleerde
informatie. Uit door de speelautomaten brancheorganisatie VAN verstrekte informatie
blijkt dat er sinds 1995 ongeveer 270 arbeidsplaatsen verloren zijn gegaan
en dat enkele bedrijven failliet zijn gegaan. Deze informatie heeft de VAN
uit haar eigen ledenkring verkregen. De VAN is van mening dat dit verlies
aan arbeidsplaatsen te wijten is aan de afname van het aantal kansspelautomaten.
Sinds 1995 zijn er 6900 kansspelautomaten verdwenen en 2700 behendigheidsautomaten
bijgekomen. Bij deze cijfers tekent de VAN aan dat naar haar mening de volledige
effecten van het verdwijnen van 6900 kansspelautomaten in de afgelopen twee
jaar, nog niet geheel zichtbaar zijn. Indien het aantal verloren gegane arbeidsplaatsen
wordt afgezet tegen het aantal kansspelautomaten dat van de markt gehaald
is, betekent dat voor de drie bijplaatsingspercentages respectievelijk een
verlies van 235 (0%), 140 (50%) of 40 arbeidsplaatsen (100%). Op grond van
deze cijfers zijn wij van mening dat de conclusie van de leden van de PvdA-fractie
dat er meer dan 1000 tot 1400 arbeidsplaatsen zullen verdwijnen, en meer dan
180 tot 200 bedrijven, niet gerechtvaardigd is. 5. Uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid Naleving en handhaving De dimensies voor spontane nalevingBij het merendeel van de speelautomatenhallen wordt reeds op vrijwillige
basis een leeftijdsgrens van 18 jaar gehanteerd. Tegenover de wettelijke leeftijdsgrens
en de toegangscontrole staat een belangrijk voordeel voor de speelautomatenhallen,
namelijk de mogelijkheid van productdifferentiatie. Een interne begeleidingscommissie
productdifferentiatie van de speelautomaten brancheorganisatie VAN heeft een
rapport uitgebracht over productdifferentiatie. In dat rapport wordt uitgebreid
aandacht besteed aan de vraag hoe de toegangscontrole op de meest effectieve
manier kan worden vormgegeven. Op initiatief van de VAN is inmiddels als proef
een toegangspas met een magneetstrip ontwikkeld. Op die magneetstrip kunnen
persoonlijke gegevens van de bezoeker en een pasfoto worden vastgelegd. In
de memorie van toelichting op pagina 34 zetten wij uiteen dat de toegangscontrole
in beginsel dient te geschieden door het laten tonen van een
identificatiebewijs. In de meeste gevallen is dat de enige betrouwbare methode
om de leeftijd op deugdelijke wijze vast te stellen. In sommige gevallen zal
de leeftijd van een bezoeker deugdelijk vastgesteld kunnen worden zonder dat
hij zich daartoe dient te identificeren. Het merendeel van de bezoekers heeft
echter een zodanige leeftijd dat de leeftijd moeilijk op zicht is vast te
stellen. Het wetsvoorstel voorziet in het geven van nadere regels met betrekking
tot de toegangscontrole.Het ligt uiteraard in de bedoeling om na te gaan of exploitanten van een
speelautomatenhal na de invoering van het wetsvoorstel overgaan tot toegangscontrole.
Hierbij kan zelfregulering een rol spelen. Hierop wijst ook de VAN in het
hiervoor genoemde rapport van de interne begeleidingscommissie productdifferentiatie.
Bij zelfregulering moet met name gedacht worden aan certificatie van het bedrijfsproces
bij speelautomatenhallen, zoals dat thans reeds gebeurt. II. ARTIKELSGEWIJZE BEHANDELING ARTIKEL I Onderdeel BIn reactie op de opmerkingen van de leden van de CDA-fractie wijzen wij
ter verduidelijking op het onderscheid tussen een speelautomatenhal en een
amusementscentrum. In een speelautomatenhal mogen alleen speelautomaten, dat
wil zeggen kansspelautomaten en behendigheidsautomaten, staan en geen kermisautomaten.
In een amusementscentrum mogen alleen behendigheidsautomaten en kermisautomaten
staan, althans wanneer het amusementscentrum door de gemeente als een kermis
wordt aangemerkt, hetgeen lang niet altijd het geval is. In een amusementscentrum
mogen dus geen kansspelautomaten worden opgesteld. Met het oog op de doelstellingen
van de Wet op de kansspelen valt niet in te zien waarom het ongewenst is dat
kermisautomaten in amusementscentra worden opgesteld of waarom het ongewenst
is dat het aantal amusementscentra toeneemt. Wij zien niet in waarom het wetsvoorstel
tot een toename van het aantal amusementscentra zou leiden. De aanscherping
van de wet heeft met name betrekking op kansspelautomaten en die mogen niet
in een amusementscentrum worden opgesteld. In dit verband verwijzen wij naar
de brief van 10 oktober van eerste ondergetekende aan de Voorzitter van de
vaste commissie van Justitie, waarin wordt ingegaan op de beweegredenen om
de bestaande wettelijke regeling ongewijzigd te laten. Er zijn met name drie
belangen die daarbij een rol spelen. Daarop gaan wij hieronder nogmaals in.Ten eerste is er het belang van het voorkomen en tegengaan van gokverslaving.
Zoals reeds in de nota «kansspelen herijkt» (kamerstukken II 1995/96,
24 557, nr. 2) wordt aangegeven, mag vooralsnog worden aangenomen dat
kermisautomaten niet leiden tot gokverslaving. Het belang van het voorkomen
en tegengaan van gokverslaving verzet zich derhalve niet tegen het opstellen
van kermisautomaten in amusementscentra. Mocht uit onderzoek blijken dat bij
(bepaalde) kermisautomaten toch het risico van gokverslaving bestaat, dan
kan dat aanleiding vormen voor een restrictiever opstelplaatsenbeleid voor
kermisautomaten. Een restrictiever opstelplaatsenbeleid zal in dat geval uiteraard
niet beperkt kunnen blijven tot uitsluitend amusementscentra, maar zich ook
tot traditionele kermissen moeten uitstrekken. Dat blijkt ook uit het antwoord
op schriftelijke vraag nr. 107 (kamerstukken II 1995/96, 24 557, nr.
4, p. 35) naar aanleiding van de nota «kansspelen herijkt»
(kamerstukken II 1995/96, 24 557, nr. 2). Het is niet zozeer de locatie
waar de kermisautomaat staat opgesteld als wel het karakter van de betreffende
kermisautomaat dat van belang is voor het risico van gokverslaving.Ten tweede speelt het belang van de gemeente bij het toezicht op evenementen
een rol. De Gemeentewet legt de verantwoordelijkheid voor het toezicht op
openbare samenkomsten en vermakelijkheden bij de gemeentelijke autoriteiten.
Daarnaast hechten wij veel waarde aan gemeentelijke vrijheid op het terrein
van het speelautomatenbeleid. In dit verband past het om gemeenten zelf te
laten bepalen welke gelegenheid als een kermis wordt aangemerkt en daarmee
waar kermisautomaten mogen worden geplaatst. Ook de gemeenten zelf hechten
aan deze vrijheid. Om deze redenen is het wettelijk vastleggen van het begrip
kermis onwenselijk. Ten derde zijn er de commerciële belangen van bepaalde
bedrijfstakken. Enerzijds hebben exploitanten van traditionele kermissen er
belang bij dat uitsluitend aldaar kermisautomaten mogen worden geplaatst.
Anderzijds hebben exploitanten van amusementscentra er belang bij dat kermisautomaten
ook in amusementscentra mogen worden geplaatst. In dit verband wordt in de
nota «kansspelen herijkt» (kamerstukken II 1995/96, 24 557,
nr. 2). reeds opgemerkt dat er geen sprake is van concurrentievervalsing of
oneerlijke concurrentie. Er is hier sprake van normale concurrentie tussen
verschillende marktdeelnemers. Zolang daarvoor geen rechtvaardiging van algemeen
belang bestaat, zoals bijvoorbeeld het voorkomen van gokverslaving, is het
niet aan de wetgever om in te grijpen in de concurrentieverhoudingen tussen
marktdeelnemers.Naar aanleiding van de opmerkingen van de leden van de GPV merken wij
op dat de gemeente wel degelijk toezicht houdt op kermisautomaten. Zolang
geen kermissen georganiseerd mogen worden of een evenement niet als kermis
beschouwd wordt, kunnen er ook geen kermisautomaten worden opgesteld. Bovendien
kan de burgemeester in de evenementenvergunning voorwaarden stellen aan de
kermis, onder meer aan het aantal op te stellen attracties, waaronder het
aantal kermis- en behendigheidsautomaten. Zoals wij naar aanleiding van de
vraag van de leden van de CDA-fractie hierboven uiteenzetten, zien wij vanuit
het perspectief van de Wet op de kansspelen geen reden om het opstellen van
speelautomaten op permanente kermissen te verbieden. Voor alle duidelijkheid
wijzen wij erop dat op een kermis geen kansspelautomaten mogen worden opgesteld.
Een kermis is in dat opzicht dus niet te vergelijken met een hoogdrempelige
inrichting. Onderdeel DIn antwoord op de vraag van de leden van de VVD-fractie over de verplichting
om het gemeentelijk speelautomatenbeleid in een verordening vast te leggen
verwijzen wij naar onze reactie op de opmerkingen van de leden van de D66-fractie
over dit onderwerp. De bevoegdheid uitsluitend behendigheidsautomaten toe
te staan in een speelautomatenhal hebben gemeenten op dit moment reeds. Gemeenten
hebben bovendien de bevoegdheid helemaal geen speelautomatenhallen op hun
grondgebied toe te staan. Productdifferentiatie speelt pas een rol wanneer
een gemeente besluit tot het toelaten van een of meerdere speelautomatenhallen
op zijn grondgebied, waar bovendien kansspelautomaten mogen worden opgesteld. Aantal kansspelautomatenIn aanvulling op hetgeen wij in de memorie van toelichting opmerken over
de keuze voor een maximum 2-0-0 beleid, en met verwijzing naar hetgeen
wij hiervoor in antwoord op de vragen van de leden van de D66-fractie opmerken,
benadrukken wij dat er geen sprake van is dat deze keuze uitsluitend is ingegeven
door het zelfstandige bezwaar van het verlies van gemeentelijke keuzevrijheid.
Het gaat ons veeleer over de gevolgen die het verlies van gemeentelijke vrijheid
met zich meebrengt. Zoals ook de VNG betoogt in haar brief van 9 december
1997 aan de Voorzitter van de vaste commissie voor Justitie van de Tweede
Kamer, zijn er onderliggende motieven die zich verzetten tegen een te vergaande
inperking van gemeentelijke vrijheid. Het is van belang dat gemeenten maatwerk
kunnen leveren, toegesneden op de lokale situatie. Gemeenten verschillen onderling
sterk qua omvang, qua aantal en concentratie van hoogdrempelige inrichtingen
en qua eventuele aanwezigheid van speelautomatenhallen. Daarnaast zijn er
een gemeenten die om redenen van levensbeschouwelijke aard kansspelautomaten
geheel willen weren. Bovendien leidt een vast 2-0-0 beleid tot een toename
van het aantal kansspelautomaten in hoogdrempelige inrichtingen. Het is nooit
onze bedoeling geweest om door middel van het wetsvoorstel het aantal in hoogdrempelige
inrichtingen opgestelde kansspelautomaten te doen toenemen. Zolang er geen
nijpend tekort aan aanbod is, bestaat daartoe ook geen grond. Vanuit het perspectief
van de zorg voor verslaving is dat veeleer een ongewenste ontwikkeling. Het
zijn immers niet uitsluitend jongeren in laagdrempelige inrichtingen die verslaafd
kunnen raken of problematisch speelgedrag kunnen gaan vertonen.Wat de argumenten betreft die de leden van de PvdA-fractie aanvoeren met
betrekking tot het gevaar van illegaliteit en de daling van het gevaar van
gokverslaving, verwijzen wij naar hetgeen wij daarover hiervoor reeds opmerken. Onderdeel FEr is een tweetal samenhangende redenen dat ertoe geleid heeft de mogelijkheid
tot het weigeren van een vergunning niet te beperken tot die gevallen waar
overtreding tot intrekking van de vergunning heeft geleid. De eerste reden
is dat ook aan iemand die nooit in het bezit van een vergunning is geweest
een vergunning geweigerd moet kunnen worden. Als voorbeeld moge dienen het
geval waarbij iemand een kansspelautomaat heeft opgesteld zonder over de daartoe
benodigde vergunning te beschikken. Niet valt in te zien waarom in zo'n geval
een vergunning niet geweigerd zou moeten kunnen worden en wel in het geval
het iemand betreft die wel over de benodigde vergunning beschikte, maar wiens
vergunning werd ingetrokken omdat er bijvoorbeeld ongeoorloofde wijzigingen
aan de kansspelautomaat waren aangebracht.De tweede reden is de situatie waarin een bepaalde gemeente ondanks een
overtreding een vergunning niet heeft ingetrokken, terwijl een andere gemeente
in dat geval wel zou zijn overgegaan tot intrekking van de vergunning. De
bestaande tekst van artikel 30e, tweede lid, onder a, biedt de tweede gemeente
in dat geval niet de mogelijkheid een vergunning te weigeren. Die mogelijkheid
biedt het wetsvoorstel wel. Onderdeel NDe in artikel I, onderdeel N, van het wetsvoorstel voorziene mogelijkheid
tot productdifferentiatie dient ter uitvoering van de motie Korthals c.s.
(kamerstukken II 1995/96, 24 557, nr. 14). De mogelijkheid tot productdifferentiatie
moet bezien worden in samenhang met de introductie van de zogenoemde Nijpels
normen, zoals uitgewerkt in het ontwerp-Speelautomatenbesluit van 19 december
1996 (Stcrt. 1996, 248). De bedoeling van productdifferentiatie is veeleer
dat de Nijpels normen niet zonder meer op kansspelautomaten in speelautomatenhallen
worden toegepast dan dat in afwijking van de huidige normen een zwaarder kaliber kansspelautomaat wordt toegelaten. Exploitanten zullen dus
in de gelegenheid gesteld worden afwijkende modellen te exploiteren, maar
tegelijkertijd blijven het voorkomen van problematisch speelgedrag, de bescherming
van de speler en het controleerbaar maken van de financiële stromen belangrijke
uitgangspunten bij het formuleren van afwijkende technische voorschriften.
Dat betekent dat bijvoorbeeld de normen betreffende de maximum inworp per
tijdseenheid van drie seconden en het gemiddeld maximum uurverlies of -winst
niet zonder meer zullen worden losgelaten. Bij productdifferentiatie moet
veeleer gedacht worden aan de mogelijkheid van nieuwe spelvormen, zoals speelautomaten
waarop met meerdere personen tegelijkertijd gespeeld kan worden. De vrees
dat de in een speelautomatenhal opgestelde kansspelautomaten in de toekomst
te veel op de in casino's opgestelde kansspelautomaten gaan lijken, is dan
ook ongegrond. Op initiatief van de speelautomaten brancheorganisatie VAN
zal er onder auspiciën van de verslavingszorg een monitoringonderzoek
plaatsvinden.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft in 1997 aan een
onderzoeksbureau de opdracht gegeven onderzoek te doen naar de stand van zaken
rond productdifferentiatie. Bij de invoering van productdifferentiatie zal
een evenwicht gevonden moeten worden tussen economisch rendabele exploitatie
enerzijds en het voorkomen van gokverslaving anderzijds. Met dit onderzoek
wil de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport een helder beeld krijgen
van de (technische) opties die schuil gaan achter de aanduiding productdifferentiatie.
Met dit inzicht kunnen ongewenste neveneffecten in een vroeg stadium voorkomen
worden. De resultaten van dit onderzoek zullen eind februari beschikbaar zijn.
Ook de speelautomaten brancheorganisatie VAN heeft inmiddels een aanzet gegeven
tot de invulling van het begrip productdifferentiatie. Een interne begeleidingscommissie
productdifferentiatie van de speelautomaten brancheorganisatie VAN heeft een
rapport uitgebracht over productdifferentiatie. Onderdeel PDe opname van het begrip «maatschappelijk onaanvaardbaar»
komt voort uit een voorstel in het rapport van de Commissie Nijpels. De Commissie
wilde hiermee aangeven dat een bepaald spelconcept binnen de geldende normen
van het Speelautomatenbesluit kan vallen, maar desondanks een ongewenste aantrekkingskracht
op het publiek kan hebben. Als voorbeeld kunnen de zogenaamde piekautomaten
dienen. Piekautomaten kennen een grillig uitkeringspatroon. Lange tijd worden
geen of kleine prijsjes uitgekeerd, en in een korte daarop volgende periode
worden hoge prijzen uitgekeerd. Dergelijke kansspelautomaten vergroten de
kans op gokverslaving. Daarom hebben wij besloten dat tweede ondergetekende
de mogelijkheid moet hebben een dergelijk spelconcept niet toe te laten op
de markt. Onderdeel VHet wetsvoorstel beoogt geen verandering aan te brengen in het regime
voor speelautomaten in speelcasino's. Het voorgestelde artikel 30z bevat inhoudelijk
dan ook geen nieuwe elementen. Het is een samenvoeging van het oude artikel
30g van de wet en enkele bepalingen uit het Speelautomatenbesluit.De Staatssecretaris van Justitie,E. M. A. SchmitzDe Minister van Economische Zaken,G. J. Wijers 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25727-6.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl