Herziening zorgstelsel; Brief minister met de tweede voortgangsrapportage over de invoering van de Zorgverzekeringswet
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29689, nr. 16

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

28-09-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

29689 nr. 16

20-09-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam1 Inleiding2 Voortgang invoering Zvw2.1 Resultaten monitor bij verzekeraars2.2 Toetsing modelovereenkomsten2.3 Contractering van zorgaanbieders door zorgverzekeraars3 Voorkomen van onverzekerden4 Positie van verzekerden en patiënten4.1 Versterking van de positie van patiënten en consumenten4.2 Invloed verzekerden4.3 Geschillencommissie4.4 Wisselen van verzekeraar5 Privacyaspecten5.1 Algemeen5.2 Positionering gedragscode5.3 Gegevensuitwisseling ten behoeve van de risicoverevening5.4 Gegevensuitwisseling tussen zorgaanbieders en zorgverzekeraars6 Risicoverevening7 Collectieve contracten7.1 Collectieve contracten voor werknemers bij de overheid8 Verwachte koopkrachtontwikkeling 20068.1 Algemeen8.2 Specifieke groepenAmbtenarenJeugdminimumlonersWajonggerechtigdenStudentenTabel 1 Gemiddelde effecten voor studenten (x 1 €
per jaar, afgerond op tientallen euro's)8.3 Inkomensafhankelijke bijdrage9 Voorlichting9.1 AlgemeenEerste faseSegmentatiefase (15 augustus – 1 december)Oriëntatiefase (1 december 2005–1 maart
2006) en reminderfase (1 maart–1 mei 2006)9.2 Automatisch doorverbinden met de Belastingdienst/Toeslagen10 No-claim teruggaveregeling10.1 Reactie op motie inzake vaststelling no-claim teruggaveregeling10.2 Reactie op het Nivel onderzoek
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 29689, nr. 16 b5Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 29689, nr. 16 b4Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 29689, nr. 16 b3Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 29689, nr. 16 b2Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 29689, nr. 16 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29689Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 83 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 689Herziening Zorgstelselnr. 16BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORTAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 20 september 2005In mijn brief «Voortgang Zorgverzekeringswet» van 22 juli
jongstleden heb ik mijn voornemen kenbaar gemaakt om in september een volgende
brief te sturen over de voortgang van de invoering van de Zorgverzekeringswet.1 De onderhavige brief voorziet daarin.Deze brief bevat een groot aantal onderwerpen, waaronder het voorkomen
van onverzekerden, de positie van verzekerden en patiënten en de voorlichting
in het kader van de Zorgverzekeringswet. Het geheel overziend ben ik van oordeel
dat, mede gezien de resultaten van een monitor die ik bij verzekeraars heb
laten uitvoeren, de voorbereidingen volgens planning verlopen, waardoor een
zorgvuldige invoering van de Zorgverzekeringswet mogelijk is. Ook de resultaten
van deze monitor komen in deze rapportage aan de orde.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,J. F. Hoogervorst1 InleidingIn deze 2e Voortgangsrapportage komen de volgende onderwerpen aan de orde:2Voortgang invoering Zvw3 2.1Resultaten monitor bij verzekeraars3 2.2Toetsing modelovereenkomsten52.3Contractering van zorgaanbieders
door zorgverzekeraars53Voorkomen van onverzekerden6 4Positie van verzekerden en patiënten8 4.1Versterking van de positie van
patiënten en consumenten8 4.2Invloed verzekerden84.3Geschillencommissie9 4.4Wisselen van verzekeraar10 5Privacyaspecten105.1Algemeen10 5.2Positionering gedragscode115.3Gegevensuitwisseling ten behoeve
van de risicoverevening12 5.4Gegevensuitwisseling tussen zorgaanbieders
en zorgverzekeraars126Risicoverevening13 7Collectieve contracten147.1Collectieve contracten voor werknemers
bij de overheid148Verwachte koopkrachtontwikkeling
2006168.1Algemeen16 8.2Specifieke groepen178.3Inkomensafhankelijke bijdrage199Voorlichting20 9.1Algemeen209.2Automatisch doorverbinden met de
Belastingdienst/Toeslagen22 10No-claim teruggaveregeling22 10.1Reactie op motie inzake vaststelling
no-claim teruggaveregeling22 10.2Reactie op het Nivel onderzoek23In mijn brief «Voortgang Zorgverzekeringswet» van 22 juli
heb ik toegezegd u de ministeriële regeling inzake de uitvoering van
de Zorgverzekeringswet (Zvw) toe te sturen. Deze «Regeling zorgverzekering»
treft u aan in bijlage 11. Voor de goede orde
zij opgemerkt dat deze ministeriële regeling thans de bepalingen bevat
bij de hoofdstukken 1 (definities), 2 (bepalingen omtrent prestaties), 3 (bepalingen
omtrent de vereveningsbijdrage) en 8 (slotbepalingen). Deze regeling wordt
nog aangevuld met hoofdstukken over het Zorgverzekeringsfonds, de inkomensafhankelijke
bijdrage, bepalingen over het College voor Zorgverzekeringen (CVZ) en het
College Toezicht Zorgverzekeringen (CTZ), gegevensverstrekking anders dan
in verband met de risicoverevening en een geneesmiddelenbijlage. De verwachting
is dat de volgende fasen vanaf oktober in de Staatscourant gepubliceerd zullen
worden. Half december zal naar verwachting de laatste – technische –
aanvulling/wijziging worden geplaatst. Ten behoeve van een volledig beeld
van die aspecten van de regeling waar uw Kamer recentelijk aandacht voor heeft
gevraagd, komen de onderwerpen over de gegevensverstrekking van zorgaanbieders
aan zorgverzekeraars en de inkomensafhankelijke bijdrage in paragraaf 5.4
respectievelijk paragraaf 8.3 aan de orde. Bij de gegevensverstrekking
van zorgaanbieders aan zorgverzekeraars gaat het om de vraag welke gegevens
uitgewisseld mogen worden en met welk doel. Dit aspect wordt thans op een
zorgvuldige wijze met het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP), de Koninklijke
Nederlandsche Maatschappij ter bevordering der Geneeskunst (KNMG) en Zorgverzekeraars
Nederland (ZN) afgestemd. Ik heb er vertrouwen in dat deze afstemming
op korte termijn zal worden afgerond, opdat de regeling per 1 januari
aanstaande in werking kan treden. Naar verwachting zal dit onderdeel van de
ministeriële regeling eind oktober 2005 in de Staatscourant geplaatst
worden. Bij de inkomensafhankelijke bijdrage gaat het om de vraag over welke
inkomensbestanddelen verzekeringsplichtigen 6,5% aan inkomensafhankelijke
bijdrage verschuldigd zijn en over welke inkomensbestanddelen 4,4%.Bijlage 21 bevat de beleidsregels van het
CVZ met betrekking tot de nadere regelgeving op het terrein van de risicoverevening.
In de Regeling zorgverzekering is de hoogte van het totale te verdelen bedrag
over verzekeraars, het zogeheten macro prestatie bedrag (MPB), vermeld en
de criteria op basis waarvan dit bedrag verdeeld moet worden. Voor de toedeling
van het MPB aan zorgverzekeraars bevatten de beleidsregels de normatieve bedragen,
waarbij rekening wordt gehouden met het risicoprofiel van verzekerden. Hiermee
stelt het CVZ de uitkeringen aan de zorgverzekeraars vast.2 Voortgang invoering Zvw2.1 Resultaten monitor bij verzekeraarsIk heb beide Kamers toegezegd de voortgang van de invoering van de Zvw
bij zorgverzekeraars nauwlettend te volgen en daar eventueel een onderzoek
naar te laten uitvoeren. PricewaterhouseCoopers (PwC) heeft inmiddels op mijn
verzoek een dergelijk onderzoek verricht (zie bijlage 31 voor de onderzoeksresultaten).Het doel van dit onderzoek was het zicht op de implementatie-inspanningen
van verzekeraars te vergroten, in aanvulling op de informatie die mijn departement
daarover reeds verzamelt via frequent overleg met ZN en individuele verzekeraars.
Overigens beperken het onderzoek en het overleg zich niet tot de activiteiten
waar verzekeraars zelf voor verantwoordelijk zijn. Ook de voortgang op andere
relevante aspecten voor een succesvolle invoering van de Zvw wordt zorgvuldig
gemonitord. Dit betreft onder meer de beoordeling van de modelovereenkomsten
door het CTZ en het uitbrengen van de budgetbrief met daarin de bijdrage uit
het vereveningssysteem door het CVZ. Het onderzoek is uitgevoerd bij alle
zorgverzekeraars en twee volmachten (in het navolgende tezamen als verzekeraars
aangeduid).PwC heeft bij alle verzekeraars de meest kritische processen met betrekking
tot het implementatietraject in beeld gebracht en de actuele stand van zaken
beoordeeld met het oog op de invoering per 1 januari 2006. Dit betreft
de projectbeheersing, de aanpassingen met betrekking tot de IT-systemen, de
opleiding van personeel, de voorlichting en de voor de invoering relevante
ontwikkelingen op de collectiviteitenmarkt. Van deze kritische processen is
de stand van zaken van de invoering op de peildatum 1 september jongstleden
vastgesteld. De onderzoekers is bovendien gevraagd om hun oordeel te geven
over de mate waarin – gelet op de stand van zaken en de voorziene activiteiten –
de genoemde aspecten tijdig tot een goed einde kunnen worden gebracht. Ook
is de onderzoekers gevraagd om hun oordeel over de mate waarin eventuele knelpunten
tijdig bijgestuurd kunnen worden. Het oordeel vertaalt zich grofweg in de
kleuren van een stoplicht: groen als invoering zonder meer haalbaar is; oranje
als het aspect aandacht behoeft en rood als invoering niet tijdig haalbaar
is.De hoofdconclusie van het onderzoek is dat, gelet op de kwalitatief hoogstaande
voorbereiding en gemeten naar de peildatum van 1 september, verantwoorde
invoering van de Zvw mogelijk moet zijn. Teneinde deze verantwoorde invoering
ook daadwerkelijk te realiseren, is voortzetting van de zorgvuldige procesgang
in de komende maanden essentieel.Het onderzoek bevestigt dat alle verzekeraars zich ten zeerste inspannen
om per 1 januari 2006 de Zvw te kunnen invoeren. Geen van de verzekeraars
vraagt om uitstel van de invoering van de Zvw.Illustratief voor het commitment van de verzekeraars is hun bijdrage aan
het onderzoek zelf: in zeer korte tijd hebben alle verzekeraars de onderzoekers
voorzien van actuele en vaak gedetailleerde informatie en deelgenomen aan
vaak indringende gesprekken met de onderzoekers over de invoering.De grote betrokkenheid van de verzekeraars blijkt ook onder meer uit de
wijze waarop de invoering wordt aangepakt: bij vrijwel alle verzekeraars zijn
stevige projectorganisaties verantwoordelijk voor de benodigde veranderingsprocessen.
De sturing is meestal belegd op het hoogste niveau in de organisatie. Naar
het oordeel van de onderzoekers wordt de sturing van het proces door verzekeraars
adequaat vormgegeven.Op het onderdeel projectbeheersing scoren vrijwel alle verzekeraars dan
ook groen, een enkeling scoort op deelaspecten oranje. Dit betreft dan vooral
het voldoende aandacht geven aan een tijdige toetsing van de modelovereenkomst(en).
Overigens houdt ook mijn departement de voortgang van de beoordelingen door
het CTZ – die dit College in samenwerking met het CVZ verricht –
nauwgezet in de gaten.Ook met betrekking tot de onderdelen opleidingen en voorlichting staan
vrijwel alle seinen op groen. Zowel de interne als de externe communicatie
wordt met veel aandacht vormgegeven.Het onderdeel IT heeft de bijzondere aandacht bij de verzekeraars. Veelal
moet een groot aantal systemen worden aangepast. Deze aanpassingen moeten
bovendien worden uitgevoerd in een vaste tijdspanne, waarbij het besluit dit
voorjaar om de datum waarop verzekerden een aanbod krijgen te verplaatsen
van 1 november naar 16 december wel verlichting heeft geboden. Ook
grijpt een aantal verzekeraars de Zvw-invoering aan voor grootschalige organisatie-
en IT-aanpassingen. Gezien de impact en het gewicht van de IT-vraagstukken
hebben de onderzoekers het beeld op het aspect IT nader gedifferentieerd.
Dit leidt tot het volgende inzicht:– bij verreweg de meeste verzekeraars – 82% –
gaat het om een haalbare invoering van de IT-veranderingen, mits nauwgezette
monitor plaatsheeft en snelle acties op opkomende onderwerpen wordt georganiseerd
(«groen tot geel»);– bij 18% van de verzekeraars zijn de IT-veranderingen haalbaar,
indien aandachtspunten worden opgepakt en enige risico's worden geaccepteerd
(«oranje»);– bij geen enkele verzekeraar krijgen de IT-veranderingen het predikaat «niet
haalbaar» mee («rood»), noch dringen de onderzoekers aan
op drastische ingrepen.Het onderzoek geeft geen aanleiding om de invoering van de Zvw ingrijpend
bij te sturen. Wel heb ik de onderzoekers gevraagd om de verzekeraars met
een relatief lage score hier expliciet op te wijzen en aandacht te vragen
voor de op te pakken punten. Uit de terugkoppeling van de onderzoekers is
mij gebleken dat deze signalen zeer ter harte worden genomen.De onderzoekers besteden ook aandacht aan een aantal meer beleidsmatige
signalen die verzekeraars aan de onderzoekers hebben doorgegeven. Het meest
terugkerende punt is de oproep van verzekeraars om beleidsmatige wijzigingen
de komende tijd zoveel mogelijk te voorkomen, omdat deze de invoering onevenredig
zwaar kunnen belasten. Verder wijst een aantal verzekeraars op
voor de invoering relevante aspecten, die naar hun oordeel nog niet tot in
alle details helder zijn. Mijn departement benut al deze signalen. In veel
gevallen gaat het vooral om het in samenwerking met ZN nog beter uitdragen
van het beleid en de gemaakte afspraken richting de verzekeraars.2.2 Toetsing modelovereenkomstenVoor de beoordeling van de modelovereenkomsten is het CTZ ingevolge de
Algemene wet bestuursrecht (Awb) gehouden aan een wettelijke termijn van acht
weken. Het CTZ streeft er naar de zorgverzekeraar binnen zes weken te voorzien
van een oordeel.De toetsing van modelovereenkomsten gebeurt in nauw overleg tussen het
CTZ, het CVZ en de betreffende verzekeraar. Het CTZ geeft heel concreet aan
op welke punten de modelpolis zonodig aangepast moet worden. Ook met betrekking
tot de verbeterpunten kan de zorgverzekeraar desgewenst hulp krijgen van het
CTZ en het CVZ. Het CTZ hanteert als procedure dat zij eerst een voorlopig
oordeel geeft. Het definitieve oordeel wordt pas gegeven nadat de reglementen
die deel uitmaken van de zorgpolis, zijn vastgesteld. In die reglementen worden
de hulpmiddelenzorg en de farmaceutische zorg nader uitgewerkt. Om die uitwerking
te maken, gebruiken zorgverzekeraars de Regeling zorgverzekering die op 5 september
2005 in de Staatscourant is gepubliceerd. Voor de nadere uitwerking van de
hulpmiddelenzorg, ontwikkelt ZN op dit moment voorbeelden die de zorgverzekeraar
behulpzaam zijn bij het formuleren van deze zorg in de reglementen. Zoals
ook uit het onderzoek van PwC naar voren komt, is een tijdige toetsing van
de modelovereenkomsten een aandachtspunt voor de komende periode.2.3 Contractering van zorgaanbieders door zorgverzekeraarsBeide Kamers hebben gevraagd wat de voornemens van zorgverzekeraars zijn
bij hun contracteerbeleid voor 2006. Ik heb deze vraag aan ZN voorgelegd.
ZN heeft mij het volgende laten weten.Zoals bekend, mogen zorgverzekeraars in het nieuwe verzekeringsstelsel
zelf bepalen of ze een naturapolis, een restitutiepolis of een combinatie
van beide aanbieden. Ook zijn verzekeraars vrij in het aantal zorgverzekeringspolissen
dat zij aanbieden. Voormalige ziekenfondsen zijn niet langer verplicht tot
het sluiten van overeenkomsten met zorgaanbieders. Het sluiten van overeenkomsten
tussen zorgverzekeraars en zorgaanbieders komt daardoor in een ander perspectief
te staan. Zorgverzekeraars kunnen zich immers in het nieuwe verzekeringsstelsel
op basis van de zorginkoop gaan profileren. Naar verwachting van ZN zal het
echter enige tijd duren voor zorgverzekeraars deze omschakeling gemaakt hebben.
Bovendien bemoeilijken volgens ZN het relatief schaarse aanbod van zorg en
de sterke uitgangspositie van zorgaanbieders bij de onderhandelingen de mogelijkheden
van zorgverzekeraars om zich te onderscheiden op zorginkoop. ZN verwacht dan
ook dat zorgverzekeraars in 2006 in zodanig ruime mate zorgaanbieders zullen
contracteren, dat er zich voor verzekerden in vergelijking met 2005 geen grote
veranderingen zullen voordoen.Deze informatie van ZN ondersteunt mij in mijn eerdere inschatting dat
zorgverzekeraars in 2006 zorgaanbieders op brede schaal zullen contracteren.3 Voorkomen van onverzekerdenIn de diverse debatten met beide Kamers over het wetsvoorstel voor de
Zvw is aandacht gevraagd voor het vraagstuk van de onverzekerden. Ik heb toegezegd
uw Kamer te informeren over de uitkomsten van mijn gesprekken met onder andere
Divosa en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) over dit onderwerp.Bij dit vraagstuk dient onderscheid te worden gemaakt tussen de overgang
naar het nieuwe verzekeringsstelsel met ingang van 1 januari 2006 en
de periode na invoering van de Zvw.Door de verankering van de zogeheten negatieve optie in het voorstel voor
de I&A-wet Zvw wordt voorkomen dat mensen onverzekerd raken als gevolg
van het niet (tijdig) reageren op het aanbod dat zij van hun verzekeraar krijgen.
De betreffende bepaling in het genoemde wetsvoorstel regelt immers dat verzekerden
die positief óf niet reageren op het aanbod van hun verzekeraar per
1 januari 2006 volgens dat aanbod verzekerd zijn.1 Door deze wettelijke verankering van de negatieve optie is het vraagstuk
van de onverzekerden bij de overgang naar het nieuwe verzekeringsstelsel niet
groter dan nu. Daarnaast biedt de Zvw gemeenten de mogelijkheid om ten behoeve
van hun minima collectieve ziektekostenver-zekeringen af te sluiten. Tevens
wil ik graag op het volgende wijzen. Eventuele betalingsproblemen van (voormalige
ziekenfonds-)verzekerden als gevolg van de (hogere) nominale premie kunnen
uiteindelijk tot royement door de verzekeraar leiden. Dit hoeft echter niet
te betekenen dat de betrokkenen onverzekerd raken. Door de acceptatieplicht
van verzekeraars kunnen verzekeringsplichtigen dan een zorgovereenkomst bij
een andere verzekeraar afsluiten, al dan niet in combinatie met afspraken
over premiebetaling. Bovendien hebben mensen ongeacht hun financiële
situatie en ongeacht de vraag of zij wel of niet verzekerd zijn, recht op
medisch noodzakelijke zorg. Iemand die niet verzekerd is, zal de kosten van
de verleende zorg in principe zelf moeten betalen. Als de betrokkene een rekening
niet direct kan betalen, kan hij met de zorgaanbieder een betalingsregeling
afspreken. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunnen ziekenhuizen oninbare
vorderingen boeken op de post dubieuze debiteuren. Eerstelijnszorgaanbieders
kunnen bij oninbare rekeningen voor kosten van medisch noodzakelijke zorg
die aan illegalen is verleend een beroep doen op de zogeheten Stichting Koppeling.
Het is aan gemeenten om te bepalen of bijstandsgerechtigden die de nominale
ziektekostenpremie premie niet kunnen betalen of die te maken krijgen met
hoge medische kosten terwijl ze niet verzekerd zijn, in aanmerking komen voor
bijzondere bijstand. Overigens ben ik voornemens om in de tweede fase van
de voorlichtingscampagne extra aandacht te besteden aan een aantal «moeilijk
bereikbare doelgroepen», zoals (oudere) allochtonen, dak- en thuislozen,
verslaafden en langdurig thuiswonende psychiatrische patiënten (zie verder
paragraaf 9 «voorlichting»).Dit laat onverlet dat mijn departement met diverse instanties in gesprek
is om opties te verkennen ter voorkoming van een nieuwe groep onverzekerden
nadat de Zvw is ingevoerd. Daartoe is een breed samengestelde werkgroep in
het leven geroepen.2 De werkgroep brengt vóór
de toegezegde evaluatie van de Zvw in 2007 het eindrapport uit. Daarnaast
zal de werkgroep in een van de komende voortgangsrapportages tussentijds verslag
uitbrengen van de resultaten van de werkzaamheden.De VNG heeft onder andere de suggestie geopperd om een zodanige wettelijke
regeling te treffen, dat het voor gemeenten mogelijk wordt om over te gaan
tot een collectieve automatische (i.e. zonder expliciete instemming van bijstandsgerechtigden)
inhouding van de zorgpremies van bijstandsgerechtigden. De Wet
Werk en Bijstand (WWB) is gericht op het bevorderen van het voorzien in een
zelfstandig bestaan door de betrokkenen. Het automatisch inhouden van de zorgpremies
van bijstandsgerechtigden door sociale diensten strookt niet met het doel
van deze wet. Bovendien heeft circa 85 tot 90 procent van de bijstandsgerechtigden
geen betalingsachterstanden. Het zonder expliciete toestemming van bijstandsgerechtigden
wettelijk regelen van collectieve automatische inhouding van zorgpremies zou
tot een onterechte stigmatisering van bijstandsgerechtigden leiden.Artikel 57 van de WWB biedt gemeenten wel de volgende mogelijkheid. Een
gemeente kan aan de verlening van bijstand aan individuele bijstandgerechtigden
de verplichting verbinden dat de gemeente noodzakelijke betalingen, zoals
de premie voor de ziektekostenverzekering, verricht en deze verrekent met
de bijstandsuitkering. Het is hiervoor noodzakelijk dat de gemeente vaststelt
dat de betreffende bijstandsgerechtigde niet in staat is tot een verantwoorde
besteding van de bestaansmiddelen. Zowel een betalingsachterstand bij de premies
voor de zorgverzekering als een royement kan daartoe aanleiding zijn. Om systematisch
voor al hun bijstandsgerechtigden gebruik te kunnen maken van dit artikel,
moeten gemeenten op enigerlei wijze informatie van een instantie krijgen over
de vraag of hun bijstandsgerechtigden een betalingsachterstand hebben of zelfs
geroyeerd zijn door hun zorgverzekeraars. Het spreekt voor zich dat bij een
dergelijke optie een afweging moet worden gemaakt tussen het doel (het voorkomen
van onverzekerden) en het instrument (een mogelijke inbreuk op de privacy
van betrokkenen).Uit de gesprekken met Cedris, de brancheorganisatie voor sociale werkgelegenheid
en arbeidsintegratie, is naar voren gekomen dat deze organisatie thans de
behoefte verkent aan een collectieve aanpak voor de sector. Dit vloeit voort
uit de afspraak die is gemaakt in de Cao Wsw 2005 tussen VNG/Cedris, Abvakabo
en CNV Publieke zaak. Op dit moment laat Cedris daartoe een enquête
uitvoeren bij de aangesloten bedrijven (circa 90 000 wsw'ers). Daarbij
wordt tevens de behoefte aan voorlichting in kaart gebracht. De resultaten
worden in oktober 2005 verwacht.Divosa, de vereniging van directeuren van sociale diensten, is voornemens
om bij een representatieve groep gemeenten een maandelijkse monitor te laten
uitvoeren waardoor voor de groep bijstandsgerechtigden een beeld ontstaat
van het hebben (afgesloten) van een zorgverzekering. Divosa heeft aangegeven,
dat dan in juli 2006 een redelijk goede inschatting gemaakt zou kunnen worden
van het aantal onverzekerde bijstandsgerechtigden.Tot slot ben ik in gesprek met het Centraal bureau voor de statistiek
(CBS) om te bezien hoe het aantal onverzekerden nauwkeuriger kan worden gemonitord
dan thans het geval is. Het CBS houdt hierbij rekening met de Wet bescherming
persoonsgegevens (Wbp). Een andere nauwkeurige manier om vast te stellen hoeveel
onverzekerden er zijn, is de koppeling van gegevensbestanden. Hierbij kan
bijvoorbeeld worden gedacht aan een koppeling van verzekerdenbestanden aan
inwonersbestanden. Dit gebeurt ook in andere Europese landen. In België
zijn de ingezetenen van Vlaanderen bijvoorbeeld verplicht zich aan te sluiten
bij een zorgverzekeringsfonds. In Zwitserland is een organisatie op aanwijzing
van de kantons verantwoordelijk voor het onderbrengen van onverzekerde personen
bij een verzekeraar. In beide landen wordt gewerkt met de koppeling van bestanden.
In hoeverre een dergelijke koppeling van bestanden in ons land technisch mogelijk
is én zich verhoudt tot de privacywetgeving, zal nader worden bestudeerd.Uit het bovenstaande blijkt dat het vraagstuk van de onverzekerden nadere
verkenning behoeft met de betrokken organisaties én met het CBP. Zoals
ik hiervoor al heb opgemerkt, zal ik u hierover in een van de volgende voortgangsrapportages
nader informeren.4 Positie van verzekerden en patiënten4.1 Versterking van de positie van patiënten en consumentenTijdens het plenaire debat over het voorstel voor de Zvw in de Eerste
Kamer is uitgebreid gesproken over de positie van patiënten in het nieuwe
verzekeringsstelsel. Diverse woordvoerders hebben ervoor gepleit om iets extra's
te doen voor patiënten en hun organisaties om de zogeheten «empowerment»
van patiënten te versterken.Naar aanleiding daarvan ben ik voornemens om in de jaren 2006 en 2007
een extra impuls te geven (€ 7 miljoen, evenredig verdeeld over
beide jaren) aan de versterking van de positie van patiënten en consumenten.
De middelen zullen ten goede komen aan de patiënten-, gehandicapten-
en ouderenorganisaties (PGO-organisaties) en zullen via het Fonds PGO beschikbaar
worden gesteld. De PGO-organisaties kunnen voorstellen indienen bij het Fonds
PGO.Deze gelden zijn gericht op het stimuleren van een innovatieve aanpak
door de patiënten- en consumentenorganisaties. Het gaat daarbij om de
volgende aspecten:– het stellen van eisen aan de zorg en de verzekeringen vanuit patiënten
en consumentenperspectief. Voorbeelden hiervan zijn het opstellen en/of beïnvloeden
van onder andere protocollen, standaarden, normen, productspecificaties, zorgarrangementen
en eisen aan ketenzorg;– het ontwikkelen van methoden om te toetsen of de zorg aan deze
eisen voldoet. Het gaat daarbij onder andere om het (laten) ontwikkelen van
specifieke vragenlijsten voor het meten van ervaringen in de zorg en het formuleren
van prestatie-indicatoren;– het daadwerkelijk toetsen van het zorgaanbod en de zorgverzekeringen
aan de eisen vanuit patiënten- en consumentenperspectief. Voorbeelden
hiervan zijn het toetsen van het zorginkoopbeleid van de verzekeraar of het
meten van klantervaringen;– het informeren van de diverse doelgroepen over deze uitkomsten
en het gericht adviseren naar aanleiding daarvan;– het met behulp van de hiervoor genoemde informatie beïnvloeden
van zorgaanbieders en zorgverzekeraars;– het monitoren van effecten en knelpunten bij de invoering van
de Zvw en mede naar aanleiding van de uitkomsten daarvan het laten uitvoeren
van onderzoek, (juridische) analyses en specifieke acties als voorlichting
en beleidsbeïnvloeding.4.2 Invloed verzekerdenDiverse leden van beide Kamers hebben aandacht gevraagd voor de wijze
waarop verzekerden invloed krijgen op het (inkoop-)beleid van hun verzekeraar.
Naar aanleiding daarvan heb ik aan ZN gevraagd hoe verzekeraars de verplichting
om verzekerden een redelijke mate van invloed op hun beleid te geven (artikel
28 van de Zvw), zullen gaan invullen.In reactie daarop wijst ZN allereerst op de ervaringen die de ziekenfondsen
hebben opgedaan met dit onderwerp. De Ziekenfondswet (Zfw) kent namelijk een
vergelijkbare bepaling als het hiervoor genoemde artikel 28 in de Zvw. Ziekenfondsen
die als rechtspersoon de onderlinge waarborgmaatschappij kennen,
dienen op grond van burgerlijk recht een uit de verzekerden samengestelde
ledenraad te hebben.1 Uit de ervaringen van de
ziekenfondsen blijkt dat het vaak lastig is om verzekerden te enthousiasmeren
om zitting te nemen in deze ledenraad. Daarnaast wijst ZN op het advies «Health
Insurance Governance» dat de commissie Glasz in 2002 op verzoek van
ZN heeft uitgebracht. Deze commissie beveelt onder andere aan raden van advies
in te stellen, die het bestuur van de zorgverzekeraar met name op het terrein
van de verzekering en zorg adviseert. Dit advies is door de leden van de ZN
geaccordeerd. Naar aanleiding daarvan vindt thans zowel bij ziekenfondsen
als bij particuliere verzekeraars een heroriëntatie plaats op de wijze
waarop zij de advies- en klankbordfunctie van verzekerden vorm willen geven.
Daarnaast zorgen een toenemend aantal samenwerkingsrelaties op regionaal niveau
tussen patiënten/consumenten-platforms en zorgverzekeraars voor een toenemende
invloed van verzekerden. Deze samenwerkingsrelaties hebben vooral betrekking
op het beleid van de zorginkoop en de kwaliteit van de zorg. Overigens zal
ZN artikel 28 van de Zvw nogmaals onder de aandacht van de leden brengen en
hen verzoeken een nadere invulling te geven aan dit artikel.Gelet op de inspanningen die ziekenfondsen en particuliere verzekeraars
nu al verrichten om verzekerden meer invloed op het beleid van verzekeraars
te geven, vind ik het niet wenselijk om daar op dit moment nadere regels aan
te stellen. Dit zou immers de inspanningen van verzekeraars doorkruisen. Een
aanvullende reden daarvoor is het feit dat de PGO-organisaties door de extra
financiële middelen die zij via het Fonds PGO ter beschikking zullen
krijgen, ook meer kunnen investeren in de samenwerkingsrelaties met verzekeraars
op regionaal niveau. Dit laat echter onverlet dat ik de ontwikkelingen terzake,
mede op basis van de signalen van het CTZ, goed zal blijven volgen en zonodig
aanvullende maatregelen zal treffen.4.3 GeschillencommissieTijdens de plenaire behandeling van het voorstel voor de Zvw in de Eerste
Kamer zijn in het kader van de rechtsbescherming van verzekerden diverse vragen
gesteld over de stand van zaken bij de onafhankelijke geschillencommissie.
In reactie daarop heb ik onder andere opgemerkt dat ZN en het CVZ in gesprek
waren over het oprichten van een dergelijke geschillencommissie en dat ik
de voortgang zou volgen.Voorafgaand daaraan wil ik volledigheidshalve graag opmerken dat een verzekerde
vrij is in zijn keuze om een geschil hetzij aan de burgerlijke rechter dan
wel aan de onafhankelijke geschillencommissie voor te leggen. Net zoals dat
voor alle onder de Stichting Geschillencommissies voor consumentenzaken (SGC)
vallende geschillencommissies geldt, betekent een keuze voor de geschillencommissie,
dat de verzekerde ermee akkoord gaat dat de beslissing van die commissie in
beginsel bindend is. Een marginale toets van de burgerlijke rechter is overigens
nog wel mogelijk indien de verzekerde van mening is dat de commissie in redelijkheid
niet tot haar beslissing had kunnen komen.Ik heb inmiddels van ZN begrepen dat deze onafhankelijke geschillencommissie
op de volgende wijze gestalte zal krijgen.Met het oog op de onafhankelijkheid van de geschillencommissie zullen
haar activiteiten worden ondergebracht in een aparte stichting. Voor een adequate
behartiging van de belangen van verzekerden en patiënten is het van belang
dat ook patiënten- en consumentenorganisaties in deze stichting zijn
vertegenwoordigd. De NPCF heeft inmiddels in beginsel positief
gereageerd op het verzoek zitting te nemen in het bestuur van deze stichting.
Daarnaast is besloten dat deze stichting niet alleen geschillen zal behandelen,
maar ook klachten van verzekerden (bijvoorbeeld bejegeningskwesties). Ten
behoeve van deze klachtbehandeling zal de bestaande Ombudsman Zorgverzekeringen
in de stichting worden ondergebracht. Op dit moment wordt de organisatie van
de concrete werkzaamheden van de geschillencommissie en de Ombudsman nader
uitgewerkt. Voorbeelden daarvan zijn de wijze waarop partijen in geval van
een geschil «gehoord» worden en het maken van afspraken met het
CVZ over de adviesfunctie van dit College. Het is de bedoeling dat de geschillencommissie
op 1 januari 2006 haar werkzaamheden zal starten.Het geheel overziend heb ik er alle vertrouwen in dat de stichting, de
daarin ondergebrachte onafhankelijke geschillencommissie en de Ombudsman Zorgverzekeringen
dusdanig zullen worden toegerust dat zij hun taken met ingang van 1 januari
aanstaande adequaat kunnen uitvoeren.4.4 Wisselen van verzekeraarEen ander aspect waarvoor aandacht is gevraagd, betreft het vereenvoudigen
van de procedure bij het wisselen van verzekeraar door bijvoorbeeld gebruik
te maken van één uniform formulier.Desgevraagd wijst ZN er op dat door de invoering van de Zvw de procedure
voor het afsluiten van een zorgverzekering al aanmerkelijk vereenvoudigd is.
Belangrijke oorzaken daarvoor zijn de acceptatieplicht van verzekeraars en
het feit dat geen toetsing meer hoeft plaats te vinden aan de voorwaarden
die de Zfw stelde. ZN vraagt daarnaast begrip voor het feit dat het voor verzekeraars
nagenoeg ondoenlijk is om nu nog – gelet op het vele werk dat verzekeraars
moeten verrichten voor een zorgvuldige invoering van de Zvw – een dergelijk
uniform formulier voor 2006 te ontwikkelen. In de uitvoeringspraktijk zal
overigens de «nieuwe» verzekeraar vaak aanbieden om de verzekerde
in administratieve zin behulpzaam te zijn met het opzeggen van zijn verzekering.Dit laat onverlet dat ZN overweegt om na de invoering van de Zvw een administratiesysteem
te ontwikkelen waarin de keuze van verzekerden voor een bepaalde verzekeraar
wordt geregistreerd. In een dergelijk systeem zou de «nieuwe»
verzekeraar bij wie de verzekeringsplichtige een zorgverzekeringsovereenkomst
afsluit, de relevante informatie op enigerlei wijze doorgeven aan het hiervoor
genoemde administratiesysteem. Door dit administratiesysteem te raadplegen,
kan de voormalige verzekeraar van de verzekerde in kwestie vervolgens «zien»
dat deze verzekerde de zorgovereenkomst bij hem opzegt. Om de aanlevering
van gegevens voor dit administratiesysteem te stroomlijnen, zou een uniform
formulier ontwikkeld moeten worden. Zoals uit het voorgaande blijkt, biedt
een dergelijk systeem perspectief op het eenvoudig wisselen van verzekeraar
door verzekerden.5 Privacyaspecten5.1 AlgemeenOp dit moment voert mijn departement met zowel het CBP als met ZN, de
KNMG en de NPCF uitvoerig en constructief overleg over de privacyaspecten
samenhangend met de Zvw. Alvorens nader in te gaan op de stand van zaken bij
de verschillende onderwerpen wil ik er graag op wijzen dat thans een groot
aantal waarborgen in ontwikkeling is voor de bescherming én een juist
gebruik van persoonsgegevens. Daarmee ontstaat een expliciet en solide toetsingskader
dat bij de Zfw nog ontbrak. In het proces van de totstandkoming
van dat toetsingskader en het maken van afspraken over het concrete gebruik
van persoonsgegevens is de afgelopen maanden belangrijke voortgang geboekt.
Volledigheidshalve memoreer ik hieronder de belangrijkste resultaten:– artikel 87 Zvw biedt een wettelijke basis voor het gebruik van
persoonsgegevens in de uitvoering van de Zvw. Op aandringen van het CBP komt
er op basis van dit artikel een ministeriële regeling die helderheid
biedt over de door zorgaanbieders aan zorgverzekeraars te verstrekken gegevens;– naar aanleiding van de advisering door het CBP en het daaropvolgend
onderzoek zal de levering van dbc-gegevens aan het zogeheten DIS via «privacy
enhancing technologies» (versleuteling) plaatsvinden;– ook de risicoverevening gaat plaatsvinden met behulp van versleutelde
persoonsgegevens;– ZN heeft op basis van een met de NPCF gesloten convenant een nieuwe
gedragscode bescherming persoonsgegevens zorgverzekeraars opgesteld. Een belangrijke
bijlage bij de gedragscode vormt het protocol materiële controle;– mede op aandringen van het CBP is besloten af te zien van het
gebruik van persoonsgegevens bij het dbc-onderhoud;– het CTZ en het CBP zijn voornemens een convenant te sluiten met
betrekking tot het toezicht op het gebruik van persoonsgegevens;– de betrokken partijen werken in gezamenlijk overleg aan een structurele
oplossing voor het gebruik van persoonsgegevens in het kader van de dbc's;– met de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) is afgesproken dat
het gebruik van gegevens op de factuur in het nieuwe bekostigingssysteem niet
zal afwijken van de huidige situatie. Dat betekent dat huisartsen uitsluitend
speciale verrichtingen – indien daar speciale tarieven voor bestaan –
op de factuur hoeven te vermelden.5.2 Positionering gedragscodeTijdens de plenaire behandeling van het voorstel Zvw in de Eerste Kamer
heb ik toegezegd beide Kamers te informeren over de uitkomsten van het overleg
tussen ZN en het CBP over de positionering van de gedragscode.ZN en het CBP hebben inmiddels overeenstemming bereikt over het feit dat
de gedragscode wordt vormgegeven als een addendum op de bestaande Gedragscode
Verwerking Persoonsgegevens Financiële Instellingen van de Nederlandse
Vereniging van Banken en het Verbond van Verzekeraars. In aanvulling op de
genoemde gedragscode bevat dit addendum specifieke gedragsregels voor zorgverzekeraars.
Daarmee is over de verhouding tussen de gedragscode en het addendum op de
door het CBP voorgestane wijze duidelijkheid gecreëerd.Over de inhoud van het addendum vindt thans afrondend overleg plaats tussen
ZN en het CBP. Het addendum is ook aan de KNMG gezonden. Het addendum heeft
betrekking op de verstrekking van persoonsgegevens aan zorgverzekeraars en
op de zorgvuldige verwerking en beveiliging van de persoonsgegevens waarover
de zorgverzekeraars de beschikking krijgen. Dit kan echter niet los worden
gezien van de totstandkoming van de ministeriële regeling op basis van
artikel 87 Zvw (zie paragraaf 5.4. Die regeling zal regelen welke persoonsgegevens
ten behoeve van welk doel de zorgaanbieder aan de zorgverzekeraar verstrekt.
De regeling en het addendum zijn nauw met elkaar verbonden. Voor de bescherming
van de persoonlijke levenssfeer van de verzekerde is immers van belang dat
derden alleen kunnen beschikken over persoonsgegevens die noodzakelijk zijn
voor de uitvoering van hun taak. Die bescherming wordt zowel gerealiseerd
door een grens te stellen aan de te verstrekken gegevens (de regeling),
als door een complementaire voorziening (gedragscode en het addendum) die
bewerkstelligt dat eenmaal bevoegd ontvangen gegevens niet terecht kunnen
komen bij personen of instellingen die niet gerechtigd zijn tot gegevensverwerking.
Bovendien bevat het addendum op onderdelen een nadere en specifieke uitwerking
van elementen van de regeling. Deze koppeling tussen regeling en addendum
brengt met zich mee dat het overleg met de betrokken partijen zodanig is georganiseerd,
dat er ruimte is om de beide elementen in hun onderlinge samenhang te bezien.Ik heb er alle vertrouwen in dat alle betrokkenen ruim voor 1 januari
2006 met de gedragscode zullen hebben ingestemd.5.3 Gegevensuitwisseling ten behoeve van de risicovereveningIn mijn vorige brief over de voortgang van de Zvw ben ik reeds uitvoerig
ingegaan op de privacy-aspecten samenhangend met de gegevensuitwisseling in
het kader van de risicoverevening. Hierin heb ik ook aangegeven dat ik samen
met het CBP zou nagaan in hoeverre «privacy enhancing technologies»
het door het CBP gesignaleerde privacyrisico voorkomen.Ondertussen ben ik op dit punt tot overeenstemming gekomen met het CBP.
Dit heeft zijn beslag gevonden in artikel 3.17 van de bijgevoegde Regeling
zorgverzekering (zie bijlage 1). Zoals ook is aangegeven bij de toelichting
op dit artikel, is het de bedoeling om reeds in 2006 over te gaan tot versleuteling
van de verzekerdengegevens die het CVZ gebruikt voor de uitvoering van de
risicoverevening. Het CBP heeft bij brief van 16 augustus 2005 aangegeven
in te kunnen stemmen met de beoogde structurele situatie onder voorwaarde
dat het gebruik van persoonsgegevens in de tijdelijke overgangssituatie de
structurele situatie niet doorkruist1.De tijdelijke overgangssituatie betreft de ex ante toekenning van de bijdragen
ten behoeve van het jaar 2006 waarvoor nog persoonsgegevens worden gebruikt.
Het gaat hierbij om gegevens die gehanteerd worden voor de compensatie van
chronische patiënten, gegevens die gehanteerd worden voor compensatie
op basis van het criterium aard van het inkomen en de gegevens met betrekking
tot geboortedatum, geslacht, adres en aard van het inkomen2. Door in artikel 3.17 het gebruik van deze gegevens te limiteren tot
de ex ante berekeningen 2006 en aan te geven dat vervolgens de persoonsgegevens
dusdanig worden bewerkt dat zij niet meer tot individuele verzekerden herleidbaar
zijn, is aan de eisen van het CBP voor de overgangfase tegemoet gekomen.5.4 Gegevensuitwisseling tussen zorgaanbieders en zorgverzekeraarsOver de stand van zaken betreffende de ministeriële regeling op basis
van artikel 87 Zvw kan ik het volgende melden. Zoals hiervoor al is opgemerkt,
wordt op dit moment wordt in constructief overleg met het CBP, de KNMG en
ZN gewerkt aan de totstandkoming van een regeling die helderheid biedt over
de door zorgaanbieders aan zorgverzekeraars te verstrekken persoonsgegevens
en de doelen die met die verstrekking gediend worden. Deze persoonsgegevens
bevatten ook gegevens betreffende iemands gezondheid.De ministeriële regeling zal daarom vanzelfsprekend de kaders die
het privacyrecht stelt, meer in het bijzonder de Wbp en het medisch beroepsgeheim,
voluit respecteren. Het CBP zal advies uitbrengen over de privacy-aspecten
van de regeling.Behalve de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de verzekerden
is ook het perspectief dat zorgaanbieders en zorgverzekeraars hebben
bij de gegevensverstrekking van groot belang. Verstrekking van persoonsgegevens,
ook die betreffende iemands gezondheid, door zorgaanbieders aan zorgverzekeraars
is noodzakelijk voor de uitvoering van de Zvw. Op basis van dergelijke gegevens
wordt immers onder meer door de zorgverzekeraar vastgesteld of de persoon
bij de zorgverzekeraar verzekerd is voor de door de betreffende zorgaanbieder
in rekening gebrachte prestatie, en of het tarief voldoet aan de geldende
regels of gemaakte afspraken. Behalve de zorgverzekeraar hebben uiteraard
ook de zorgaanbieder, in verband met de bekostiging van de geboden zorg (hetzij
rechtstreeks, hetzij via de verzekerde), en de verzekerde zelf hier belang
bij.De regeling zal duidelijk maken welke gegevens voor welk doel verstrekt
worden. Alleen voor zo ver dat noodzakelijk is (en in overeenstemming met
de beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit), zal in de ministeriële
regeling verstrekking van persoonsgegevens worden voorgeschreven.Gezien het voorgaande is het belangrijk dat de inhoud van de regeling
op een zorgvuldige wijze met het CBP, de KNMG en ZN wordt afgestemd. Ik heb
er vertrouwen in dat deze afstemming op korte termijn zal worden afgerond,
opdat de regeling per 1 januari aanstaande in werking kan treden. Naar
verwachting zal dit onderdeel van de ministeriële regeling eind oktober
2005 in de Staatscourant geplaatst worden.6 RisicovereveningIn de brief «Voortgang Zorgverzekeringswet» van 22 juli
ben ik reeds uitgebreid ingegaan op de ontwikkeling van het risicovereveningssysteem
in 2006. In deze brief is geschetst welke verdeelcriteria in 2006 worden gehanteerd
en in welke mate ex-post compensatiemechanismen worden ingezet. Ik wil u graag
informeren over twee aspecten waarover aanvullende besluitvorming heeft plaatsgevonden,
te weten: de nadere invulling van het vangnet en de invulling van de vergoeding
voor uitgaven voor de no-claim. Tevens komt de voortgang van het proces van
risicoverevening aan de orde.In de hiervoor genoemde brief is kort ingegaan op het vangnet dat –
in aanvulling op de reguliere compensatiemechanismen – gehanteerd wordt
om de onzekerheden waarmee verzekeraars te maken krijgen, te mitigeren. In
juli en augustus heeft nader overleg plaats gevonden tussen VWS, ZN en het
CVZ over de technische uitwerking van dit vangnet. Hierbij is geconstateerd
dat het wenselijk is eerst nacalculatie op het macro-prestatiebedrag toe te
passen, voordat het vangnet wordt toegepast. Zo blijven resultaatsverschillen
tussen verzekeraars bestaan, ook als er afwijkingen tussen kostenramingen
en kostenrealisaties optreden.Voorts is bij de technische uitwerking gepreciseerd dat de bandbreedte
van het vangnet van plus of minus € 35 wordt gedefinieerd per premieplichtige
verzekerde. Bij de keuze voor deze bandbreedte is gekeken naar de spreiding
in de resultaten van ziekenfondsen in 2002 en 2003. Bij de grotere ziekenfondsen –
boven de 100 000 verzekerden – waarbij toevalsfluctuaties nauwelijks
nog een rol spelen, bedroeg in deze jaren de spreiding in de netto-resultaten
respectievelijk € 44 en € 60. Dat is duidelijk lager dan
de nu overeengekomen bandbreedte van € 70. Ofwel: als de risicoverevening
onder de Zvw in 2006 even goed zou werken als de risicoverevening onder de
Zfw in 2002 en 2003, hoeven verzekeraars (afgezien van toevalsfluctuaties
bij kleine verzekeraars) niet of nauwelijks van het vangnet gebruik te maken.
De prikkels voor doelmatigheid blijven dus bestaan, terwijl tegelijkertijd
de onzekerheden voor verzekeraars worden beperkt. Dit voorkomt risico-opslagen
op de nominale premies.Aanvullende besluitvorming heeft ook plaatsgevonden op het punt van de
vergoeding voor de uitgaven die verzekeraars aan verzekerden verstrekken in
het kader van de no-claimteruggave. Deze vergoeding zal worden gebaseerd op
de criteria leeftijd en geslacht, aard van het inkomen en regio.De invulling van het risicovereveningssysteem in 2006 heeft ondertussen
zijn weerslag gevonden in hoofdstuk 3 van de Regeling zorgverzekering die
5 september jongstleden is gepubliceerd in de Staatscourant (zie ook
bijlage 1). Het CVZ heeft op 8 september jongstleden beleidsregels vastgesteld
waarin verdere uitwerking plaatsvindt van de verdere regelgeving op het terrein
van de risicoverevening (zie bijlage 2). Daarnaast heeft het CVZ conform planning
verzekeraars op 15 september jongstleden geïnformeerd over de bijdragen
die zij – uitgaande van hun huidige verzekerdenpopulatie – uit
het Zorgverzekeringsfonds ontvangen.7 Collectieve contracten7.1 Collectieve contracten voor werknemers bij de overheidTijdens de behandeling van het voorstel I&A-wet Zvw in de Tweede Kamer
stelden zowel de heer Heemskerk als mevrouw Schippers vragen over het afsluiten
van collectieve contracten door gemeenten voor hun werknemers.In antwoord op de vragen van de heer Heemskerk ben ik schriftelijk uitvoerig
op deze materie ingegaan.1 Daarbij zijn onder
meer de volgende aspecten aan de orde gekomen:– de wettelijke bepaling over de «automatische overgang»
van verzekerden, inclusief de publiekrechtelijk verzekerden;– de bevoegdheid van de organen die publiekrechtelijke regelingen
uitvoeren om de verzekeraar aan te wijzen die wordt opgenomen in het aanbod
aan verzekerden. Op dit aanbod is de automatische overgang van toepassing;– het voornemen van het IZA-bestuur, waaronder de VNG-vertegenwoordiging,
om IZA Zorgverzekeraar N.V. aan te wijzen en om over drie jaar een collectief
contract te hebben afgesloten via aanbesteding;– de verantwoordelijkheid van het IZA-bestuur, waaronder de VNG-vertegenwoordiging,
om te komen tot een zorgvuldige afweging bij de aanwijzing van een verzekeraar.
De IZA heeft juridisch advies ingewonnen en op basis hiervan geconcludeerd
dat de aanwijzing van IZA Zorgverzekeraar N.V. strijdig is met het mededingingsrecht
noch het aanbestedingsrecht;– het gegeven dat de uiteindelijke vormgeving van collectieve afspraken
over de zorgverzekering in de sector gemeenten afhankelijk is van het overleg
tussen de ambtenarenbonden en vertegenwoordigers van de gemeenten. Recent
is een akkoord gesloten, waarin de sociale partners overeenkomen om per 1 januari
2006 voor een periode van drie jaar een collectief arrangement af te sluiten
met IZA Zorgverzekeraar N.V. ten behoeve van hun ambtenaren en postactieven;– de vrijheid van verzekeringsplichtigen om het aanbod voor een
zorgverzekering bij IZA Zorgverzekeraar N.V. naast zich neer te leggen en
zelf een zorgverzekeraar te kiezen. Deze vrijheid wordt nog eens nadrukkelijk
benoemd in het akkoord dat de sociale partners voor de sector gemeenten hebben
afgesloten.Ik heb laten weten bereid te zijn om bij de VNG na te gaan of de termijn
van drie jaar wellicht kan worden verkort. De VNG heeft mij hierover schriftelijk
geïnformeerd en ik heb hierover tevens gesproken met de voorzitter van
de VNG. De VNG is van plan te komen tot aanbesteding van een
collectief ziektekostencontract. De VNG legt echter op dit moment prioriteit
bij een zorgvuldige en soepele overgang naar de nieuwe zorgverzekering via
de weg van de wettelijk geregelde automatische overgang, zoals die ook van
toepassing is op alle andere verzekerden. Ook benadrukt de VNG dat de keuzevrijheid
van individuele verzekeringsplichtigen overeind blijft om reeds eind 2005
te kiezen voor een andere zorgverzekeraar dan IZA Zorgverzekeraar N.V.De VNG wijst erop dat een eventuele overgang van 360 000 verzekerden
naar een andere verzekeraar als gevolg van aanbesteding uitvoeringstechnisch
zorgvuldig gestalte dient te worden gegeven en bovendien de nodige werkzaamheden
en voorbereidingstijd vergt van de oude en nieuwe verzekeraar. De eerstvolgende
periode staat in het teken van de overgang naar de zorgverzekering. Eind 2006
zal de VNG starten met het aanbestedingstraject, dat eind 2007 moet zijn afgerond.
Het jaar 2008 zal worden benut voor de voorbereiding van de overgang naar
de geselecteerde verzekeraar per 1-1-2009.Verder spelen bij de termijn van drie jaar de eisen mee die worden gesteld
aan de oprichting van een nieuwe zorgverzekeraar, IZA Zorgverzekeraar N.V..
Deze eisen betreffen onder andere de solvabiliteitsopbouw en zijn mede gerelateerd
aan de periode waarover IZA Zorgverzekeraar N.V. zekerheid heeft ten aanzien
van het voor gemeenteambtenaren af te sluiten collectieve contract.Deze argumenten overziende, acht de VNG de overgangsperiode van drie jaar
noodzakelijk, waarbij de daadwerkelijke aanbesteding van de collectieve verzekering
al eerder plaatsvindt.Tevens heb ik toegezegd schriftelijk terug te komen op vragen van mevrouw
Schippers over de aanbesteding en het algemeen verbindend verklaren van collectieve
contracten.Met betrekking tot de vraag wanneer collectieve contracten moeten worden
aanbesteed wijs ik erop dat op grond van Europese regels aanbestedingsplicht
geldt indien de opdrachtgever behoort tot de overheid en de waarde van het
contract uitgaat boven € 237 000 (gemeenten) of € 154 000
(Rijk). Of er sprake is van aanbestedingsplichtigheid, dient per casus te
worden bekeken. Wil sprake zijn van een aanbestedingsplichtige contractuele
relatie, dan moet een wederkerige overeenkomst voorliggen tussen de overheidsinstantie
en de opdrachtnemer, waarin sprake is van een uitwisseling van onderlinge
prestaties. Het is de vraag of daarvan sprake is in geval van een begunstigingscontract.
Daarbij keuren vertegenwoordigers van werkgevers en werknemers een pakket
verzekeringsvoorwaarden goed, waaronder bijvoorbeeld een premiekorting, die
de verzekeraar aanbiedt aan de betrokken ambtenaren. Bovendien kan de waarde
van een begunstigingscontract afhankelijk zijn van een groot aantal factoren.Voorts heeft mevrouw Schippers mij de vraag voorgelegd of een hele sector
kan worden gedwongen mee te doen aan collectieve afspraken over ziektekosten
via het algemeen verbindend verklaren. Het antwoord hierop luidt dat de minister
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) een CAO-bepaling algemeen verbindend
kan verklaren (AVV), waarin afspraken zijn opgenomen over ziektekosten. Een
CAO-bepaling zal evenwel niet algemeen verbindend worden verklaard, indien
deze afspraken bevat die in strijd zijn met de wet. Bijvoorbeeld: indien een
CAO-bepaling in strijd is met de vrijheid van individuele verzekeringsplichtigen
om een zorgverzekering te kiezen zoals geregeld in de Zvw, komt deze niet
in aanmerking voor AVV. Evenmin zal een CAO-bepaling waarin maar één
verzekeraar wordt aangewezen, algemeen verbindend worden verklaard, indien
deze bepaling in strijd is met de rechtmatige belangen van derden en er geen
dispensatiemogelijkheid is om desgewenst voor een andere verzekeraar te kiezen.
Een AVV-besluit geldt overigens – met uitzondering van
bepalingen van CAO's die op fondsen betrekking hebben – voor een
periode van maximaal twee jaar.Ik wijs er op dat bij de onderhandelingen over de arbeidsvoorwaarden voor
gemeenteambtenaren formeel geen sprake is van CAO-overleg. Een collectieve
arbeidsovereenkomst regelt voornamelijk of uitsluitend arbeidsvoorwaarden
die bij arbeidsovereenkomsten in acht moeten worden genomen. Werknemers in
dienst van de gemeentelijke overheid hebben geen individuele arbeidsovereenkomst
naar burgerlijk recht, maar hebben een ambtelijke status. Het AVV-instrument
is gekoppeld aan CAO-bepalingen en is dan ook niet van toepassing op de gemeentelijke
sector.Nog om een andere reden is AVV niet aan de orde: de VNG vertegenwoordigt
alle gemeentelijke werkgevers. De VNG is op grond van het verenigingsrecht
bevoegd namens haar leden, de gemeenten, afspraken te maken met betrekking
tot de arbeidsvoorwaarden van het personeel in de sector. Op dit moment is
een ziektekostenregeling opgenomen in de rechtspositieregeling van de sector,
waaraan alle gemeenten gebonden zijn met uitzondering van de vier grote steden.
De gemeenten Utrecht en Rotterdam hebben ervoor gekozen de ziektekostenregeling
te volgen. Den Haag en Amsterdam hebben een eigen ziektekostenregeling. De
huidige ziektekostenregelingen zullen met de invoering van de Zvw vervangen
moeten worden. Inmiddels hebben de gemeenten en de vakbonden een akkoord gesloten
over de arbeidsvoorwaarden, inclusief de ziektekosten. De afspraken die deze
sociale partners hebben gemaakt, zijn opnieuw bindend voor alle gemeenten
met uitzondering van de vier grote steden.Tot slot vroeg mevrouw Schippers of er tijdslimieten zijn aan een contract
dat wordt afgesloten voor een hele sector. Dergelijke limieten kunnen er zijn,
bijvoorbeeld gerelateerd aan de duur van een collectieve arbeidsovereenkomst
en kunnen bovendien worden vastgelegd met een zorgverzekeraar.8 Verwachte koopkrachtontwikkeling 20068.1 AlgemeenIn beide Kamers is meerdere keren aandacht gevraagd voor de inkomensgevolgen
van de Zvw voor diverse bijzondere groepen. Naar aanleiding daarvan heb ik
toegezegd dat het kabinet bij de presentatie van het inkomensbeeld op Prinsjesdag
aandacht zal schenken aan bijzondere groepen.In de bijlage «Inkomensbeleid» bij de begroting van het ministerie
van SZW, die de Minister van SZW op Prinsjesdag naar uw Kamer heeft gestuurd,
wordt ook aandacht geschonken aan een aantal bijzondere groepen zoals ambtenaren,
jeugdminimumloners, Wajonggerechtigden en studenten. Hieronder zal volledigheidshalve
de verwachte koopkrachtontwikkeling in 2006 voor deze groepen op beknopte
wijze aan de orde komen. Daarnaast bevat de Bijlage Inkomenseffecten bij de
memorie van antwoord bij het voorstel voor de Invoerings- en Aanpassingswet
Zorgverzekeringswet (I&A-wet Zvw), die ik op 16 september naar de
Eerste Kamer heb gezonden, een integraal overzicht van de verwachte koopkrachtontwikkeling
voor 2006 voor de standaardcategorieën.1
De Bijlage Inkomenseffecten is als bijlage 42
bij deze brief opgenomen.Daarnaast kunnen burgers vanaf Prinsjesdag de internetsite www.denieuwezorgverzekering.nl
raadplegen waarop de inkomensgevolgen van de Zvw voor een breed scala van
groepen in beeld worden gebracht. Wel benadruk ik met klem dat het niet mogelijk
is om voor 16 miljoen Nederlanders de financiële gevolgen exact in kaart
te brengen. Voor bijvoorbeeld de huidige particulier verzekerden
hanteer ik bij de becijferingen een gemiddelde
particuliere premie. In de praktijk is deze premie onder andere afhankelijk
van de leeftijd van de verzekerde en het verzekerde pakket. Ook varieert de
tegemoetkoming van de werkgever voor de particuliere ziektekostenpremies sterk.
In de presentatie van voorbeeldcategorieën is noodgedwongen van dit soort
verschillen geabstraheerd.8.2 Specifieke groepenAmbtenarenDe verwachte koopkrachtontwikkeling in 2006 voor ambtenaren is mede afhankelijk
van de wijze waarop zij in 2005 verzekerd zijn voor ziektekosten en de gezinssamenstelling.
De ambtenaren bij de lagere overheid en politie zijn voor hun ziektekosten
meestal verzekerd op basis van de zogeheten KPZ-regelingen. De overige ambtenaren
zijn particulier verzekerd en ontvangen van hun werkgever een netto vergoeding
voor hun ziektekostenpremie. Voor militairen blijft het eigen stelsel bestaan.De KPZ-regeling is een ziektekostenregeling met een premiestelling die
het meeste lijkt op de premiestelling in de Zfw. Een belangrijk verschil is
dat bij de KPZ-regeling iedereen (ook de hogere inkomens) verplicht verzekerd
is en dat het pakket voor deze verzekering veel breder is dan dat van de Zfw.
Om het huidige bredere verzekeringspakket te kunnen behouden, zullen deze
groepen een aanvullende verzekering moeten afsluiten. In de beoordeling van
de inkomenseffecten is hiermee rekening gehouden. Zij krijgen een aanvullende
verzekering aangeboden door de rechtsopvolger van de publiekrechtelijke regelingen,
zijnde de IZA Zorgverzekeraar N.V.Ambtenaren met een particuliere ziektekostenverzekering ontvangen nu een
netto vergoeding voor hun ziektekostenpremie (de interim-regeling). De interim-regeling
komt te vervallen. Voor het compenseren van de negatieve inkomenseffecten
van ambtenaren zijn middelen gereserveerd. De inzet van de compensatiemiddelen
is onderdeel van het arbeidsvoorwaardenoverleg.JeugdminimumlonersZodra jongeren 18 jaar worden, moeten zij een nominale premie voor hun
zorgverzekering gaan betalen. Daarnaast betalen zij de inkomensafhankelijke
bedrage over hun inkomen. Daar staat tegenover dat zij recht hebben op zorgtoeslag
en profiteren van de maatregelen in het kader van het lastenverlichtingspakket
voor 2006. Voor jongeren vanaf 20 jaar die werkzaam zijn tegen het minimumjeugdloon
is naar verwachting tenminste sprake van koopkrachtbehoud in 2006. Voor jongeren
van 18 en 19 jaar die tegen het minimumloon werken, is er sprake van een licht
koopkrachtverlies.WajonggerechtigdenTijdens de plenaire behandeling van het voorstel voor de I&A-wet Zvw
heeft uw Kamer een motie aangenomen waarin het kabinet verzocht wordt de koopkrachtreparatie
voor Wajonggerechtigden zodanig vast stellen dat de eerder gedane toezegging
een duurzaam en structureel karakter zal hebben.1
Het kabinet heeft inmiddels besloten dat Wajonggerechtigden tot 23 jaar een
extra tegemoetkoming zullen ontvangen. Deze tegemoetkoming heeft een structureel
karakter. Hierdoor is in 2006 naar verwachting sprake van koopkrachtbehoud
voor deze groep. Voor Wajonggerechtigden van 23 jaar en ouder is ook zonder
aanvullende maatregelen naar verwachting sprake van tenminste koopkrachtbehoud
in 2006. Daarom is de hiervoor genoemde extra tegemoetkoming specifiek gericht
op Wajonggerechtigden tot 23 jaar.StudentenTijdens de behandeling van het genoemde wetsvoorstel is ook aandacht gevraagd
voor de verandering in de ziektekosten van studenten. In het bijzonder betrof
dit de verschillen in inkomenseffecten voor verschillende groepen studenten.Alvorens hier op in te gaan, wil ik graag het volgende opmerken. Jongstleden
vrijdag heb ik de memorie van antwoord bij de I&A-wet Zvw onder embargo
naar de Voorzitter van de Eerste Kamer gezonden. Helaas, zo bleek na herlezing,
is in die memorie van antwoord een tabel opgenomen waarin een kleine rekenfout
is gemaakt. Hieronder treft u de juiste tabel aan. Ik hecht er aan te melden
dat in de overige communicatie, zoals de voorbeelden op de website alsmede
de micro-berekeningen die onder embargo aan de pers zijn geleverd, de juiste
getallen zijn gepresenteerd.Voor alle studenten tezamen is er gemiddeld sprake van een beperkt koopkrachtverlies.
Wel verschillen de effecten voor verschillende groepen studenten. Ik zal hieronder
de oorzaken van deze verschillen en de keuzes die het kabinet hierbij heeft
gemaakt toelichten.In 1998 is (bij de Herstructurering Ziekenfondswet) besloten om particulier
verzekerde 65-plussers onder bepaalde voorwaarden toegang tot de Zfw te geven.1 Om de marktverhoudingen – dat wil zeggen de verhouding
tussen het aantal particulier en het aantal ziekenfondsverzekerden –
niet te verstoren, is toen besloten om studenten niet langer als medeverzekerde
toegang tot de ziekenfondsverzekering te geven. Vanaf die tijd zijn studenten
voor hun ziektekostenverzekering aangewezen op de studentenstandaardpakketpolis
(sspp). Studenten zijn indertijd (via een verhoging van de beurs) gecompenseerd
voor de inkomensgevolgen die uit deze operatie voortvloeiden. Desalniettemin
zijn veel studenten als uitvloeisel van een bijbaantje goedkoper verzekerd
geweest via het ziekenfonds. Dit tot op heden genoten, onbedoelde voordeel
leidt bij de invoering van de Zvw – wanneer alle studenten hetzelfde
gaan betalen– voor deze categorie ziekenfondsverzekerde studenten tot
een minder gunstig koopkrachtbeeld dan voor de particulier verzekerde studenten.
Dit nadeel wordt nu niet gecompenseerd. Uitgangspunt bij de compensatie is
de particulier verzekerde student. Met de introductie van de zorgverzekering
voor iedereen wordt de huidige ongelijke verdeling van de kosten rechtgetrokken.De huidige studentenstandaardpakketpolis is een goedkope verzekering.
Met de introductie van een nieuw stelsel van zorgverzekeringen ontstaan dan
ook inkomenseffecten voor studerenden. Deze worden grotendeels gecompenseerd
via de zorgtoeslag, waar studenten ook recht op hebben. Bovendien wordt in
de studiefinanciering nu in de hoogte van de aanvullende beurs een onderscheid
gemaakt tussen particulier verzekerde studenten en ziekenfondsverzekerde studenten.
Alleen particulier verzekerde studenten krijgen nu nog een verhoogde aanvullende
beurs. Dit onderscheid in de hoogte van de aanvullende beurs vervalt per 2006.De regering heeft daarnaast besloten dat extra compensatiemiddelen nodig
zijn om een acceptabel inkomensbeeld voor studenten te creëren. Zoals
hiervoor al is opgemerkt, vormt de particulier verzekerde student het uitgangspunt
bij de inzet van deze compensatiemiddelen. Deze extra middelen zijn ingezet
voor een verhoging van de aanvullende beurs, om zo de negatieve inkomenseffecten
bij particulier verzekerde studenten zoveel mogelijk te beperken. Gemiddeld
gaan particulier verzekerde studenten er circa € 20 per jaar op
achteruit.Ziekenfondsverzekerde studenten zonder aanvullende beurs gaan er gemiddeld
meer op achteruit. Inzet van de beschikbare middelen voor compensatie
via de basisbeurs zou hen meer tegemoetkomen. De beschikbare middelen zouden
in die situatie echter sterk verwateren, omdat deze dan over circa drie keer
zoveel studenten zou worden verdeeld. Studenten met een aanvullende beurs
zouden dan slechter af zijn. Gevolg zou zijn dat particulier verzekerde studenten
met een aanvullende beurs minder compensatie krijgen dan nu het geval is en
er daardoor een paar honderd euro op achteruit zouden gaan. Omdat particulier
verzekerde studenten juist de groep vormen die het kabinet wil compenseren,
is een inzet van de compensatiemiddelen in de aanvullende beurs de meest optimale.
Naast de inzet van de compensatiemiddelen in de aanvullende beurs is ook de
leenmogelijkheid voor studenten in de studiefinanciering vergroot. Daardoor
kunnen studenten met extra kosten ook extra lenen.Onderstaande tabel laat de koopkrachteffecten voor verschillende groepen
studenten van 18 jaar en ouder zien. Studenten jonger dan 18 jaar betalen
onder de Zvw geen nominale premie en zijn in de tabel niet meegenomen. In
de tabel is zichtbaar dat er voor alle studenten tezamen gemiddeld sprake
is van een geringe koopkrachtdaling, en dat er voor de particulier verzekerde
studenten gemiddeld een beperkte kostendaling is.Ten opzichte van de cijfers die voor het reces naar uw Kamer zijn gestuurd,
zien de effecten voor studenten met een bijbaantje (de ziekenfondsverzekerde
student) er positiever uit. Studenten met een bijbaantje kunnen in een aantal
gevallen profiteren van maatregelen in het kader van het lastenverlichtingspakket
voor 2006 zoals de verhoging van de heffingskorting. Bovendien is in onderstaande
berekening naast premies, omslagbijdragen, eigen risico/no-claimteruggaveregeling,
zorgtoeslag en compensatie in de studiefinanciering nu ook rekening gehouden
met de te betalen belasting over het werkgeversdeel van de huidige Zfw-premie én
de werkgeversvergoeding voor de inkomensafhankelijke bijdrage alsmede de doorwerking
daarvan in de Tegemoetkomingsregeling buitengewone uitgaven.Tabel 1 Gemiddelde effecten voor studenten (x 1 €
per jaar, afgerond op tientallen euro's)GroepAantalKostenstijging
2006 ten opzichte van 2005* Particuliere verzekerde studenten van 20 jaar en ouder met studiefinanciering
met een basisbeurs en/of lening en geen aanvullende
beurs84 000– 80Particuliere verzekerde studenten van 20 jaar en ouder met studiefinanciering
met een aanvullende beurs37 000– 30Particuliere verzekerde studenten van 18 of 19 jaar met studiefinanciering
met een basisbeurs en/of lening en geenaanvullende
beurs57 0000 Particuliere verzekerde studenten van 18 of 19 jaar met studiefinanciering
met een aanvullende beurs37 00050 Totaal gemiddelde particulier verzekerde studenten – 30    Ziekenfonds verzekerde studenten met een aanvullende beurs126 000– 210 Ziekenfonds verzekerde studenten met een basisbeurs en/of lening
en geenaanvullende beurs 235 000190 Totaal gemiddelde ziekenfonds verzekerde studenten 50Totaal576 00020* + = kostenstijging; – = kostendaling8.3 Inkomensafhankelijke bijdrageBij de besluitvorming over het lastenverlichtingspakket voor 2006 heeft
het kabinet ook de invloed van de inkomensafhankelijke bijdrage op de verwachte
koopkrachtontwikkeling voor huishoudens in 2006 betrokken.Naar aanleiding daarvan heeft het kabinet besloten om de hoogte van de
inkomensafhankelijke bijdrage te differentiëren:– de inkomensafhankelijke bijdrage bedraagt 6,5% voor die
inkomensbestanddelen waarvoor verzekeringsplichtigen een vergoeding van de
werkgevers of uitkeringsinstantie ontvangen;– de inkomensafhankelijke bijdrage bedraagt 4,4% voor die
inkomensbestanddelen waarvoor verzekeringsplichtigen geen vergoeding ontvangen.1Mede als gevolg hiervan én als gevolg van de maatregelen in het
kader van het lastenverlichtingspakket voor 2006 is voor zelfstandigen naar
verwachting tenminste sprake van koopkrachtbehoud. Daarnaast ondersteunt de
verlaging van de te betalen inkomensafhankelijke bijdrage over het aanvullend
pensioen ook de verwachte koopkrachtontwikkeling voor AOW-gerechtigden met
aanvullend pensioen. Hierdoor is ook voor AOW-gerechtigden met een aanvullend
pensioen sprake van een aanvaardbaar koopkrachtbeeld.De hoogte van de inkomensafhankelijke bijdrage zal worden vastgelegd in
de Regeling Zorgverzekering. De betreffende bepalingen zullen naar verwachting
in oktober worden gepubliceerd.9 Voorlichting9.1 AlgemeenTijdens het wetgevingsoverleg over het voorstel voor de I&A-wet Zvw
heb ik toegezegd dat ik uw Kamer regelmatig zal informeren over de voorlichtingscampagne
voor de Zvw.Op 4 juli is de voorlichtingscampagne over de nieuwe zorgverzekering
gestart. Zoals ik in mijn brief «Voorlichting Zvw/Wet op de zorgtoeslag»
van 13 juni aan uw Kamer heb gemeld, loopt de voorlichtingscampagne van
juli 2005 tot mei 2006.2 De campagne bestaat
uit vier fasen.Eerste faseHet doel van de eerste fase, die medio augustus is afgerond, is het attenderen
van het grote publiek op de hoofdlijnen van de komende veranderingen. In deze
periode is het publiek via de massamedia er op geattendeerd dat er per 1 januari
2006 een nieuwe zorgverzekering wordt ingevoerd. Ook heb ik in de maand juli
een brief met een brochure aan ieder huishouden gestuurd met een uitleg over
de nieuwe zorgverzekering. Daarnaast is er een speciale campagnewebsite (www.denieuwezorgverzekering.nl)
geopend en zijn er meerdere advertenties in huis-aan-huisbladen verschenen.De Rijksvoorlichtingsdienst onderzoekt standaard de effecten van alle
campagnes die plaatsvinden onder de vlag van Postbus 51. Een eerste tussenrapportage
(over de periode juli en eerste helft augustus) geeft de volgende resultaten:– de campagne heeft een hoog bereik• zo blijkt dat in de laatste week van de campagne (week 32) 96%
van de ondervraagden één of meer uitingen van de campagne heeft
gezien of gehoord (het bereik van de huis-aan-huis bezorgde brief met brochure
is daarin niet meegenomen). Ook het bereik van deze brief en brochure en de
artikelen in huis-aan-huisbladen zijn goed. In week 31, één
week nadat de laatste regio de mailing had ontvangen, had 74% de voorgelegde
brief, brochure en/of envelop gezien. Het hoge campagnebereik en de hoge herinnering
van de campagne duiden erop dat de media-inzet goed is geweest;– de boodschap (inhoud) is goed overgekomen• tijdens de campagne antwoordt 98% van de ondervraagden bevestigend op de vraag of zij bekend zijn met het feit dat er een nieuwe
zorgverzekering komt. Ook de kennis over de verzekeringsplicht en acceptatieplicht
is hoog. De kennis over de zorgtoeslag blijft wat achter. De verwachting is
dat deze kennis tijdens de campagne van de Belastingdienst over de zorgtoeslag,
die medio augustus is gestart, zal stijgen;– het aantal vragen dat binnenkomt via de telefonische hulplijn
van Postbus 51 is lager dan verwacht. Dit wordt deels verklaard door het hoge
aantal bezoeken aan de databank met veelgestelde vragen en antwoorden op de
website www.denieuwezorgverzekering.nl. Een andere
verklaring daarvoor is het feit dat deze database ook beschikbaar is gesteld
aan intermediairen. Daarnaast is de verwachting dat er weinig vragen worden
gesteld, omdat de meeste mensen wachten tot de veranderingen meer concreet
worden.Segmentatiefase (15 augustus – 1 december)Na deze eerste «algemene» fase volgt de zogeheten segmentatiefase.
In deze fase staat een inhoudelijke verdieping van de kennis over de Zvw én
een doelgroep gerichte benadering centraal.De inhoudelijke verdieping zal vooral gericht zijn op het uitleggen van
de financiële gevolgen van de nieuwe zorgverzekering. In de eerste fase
hier is een groeiend aantal vragen over gesteld. Op Prinsjesdag maakt het
kabinet de resultaten van de besluitvorming over de verwachte gemiddelde koopkrachtontwikkeling
voor 2006 bekend. Parallel daaraan zal vanaf Prinsjesdag in de campagne meer
informatie over de financiële gevolgen van de nieuwe zorgverzekering
worden gegeven. Ook zijn dan concrete financiële rekenvoorbeelden beschikbaar
waarmee de mechanismen voor de verschillende categorieën worden uitgelegd.
De belangrijkste financiële gevolgen zullen na Prinsjesdag eveneens in
een aantal massamediale uitingen zoals de huis-aan-huis kranten aan de orde
komen.Gelet op de vele vragen en het belang van een goede uitleg hierover, zal
ik naast de voorlichting vanuit de overheid, ook intermediaire organisaties
zoals de ouderenorganisaties, patiëntenorganisaties, vakbonden en werkgeversorganisaties
zo goed mogelijk faciliteren om hun leden en hun achterban adequaat te kunnen
informeren over de nieuwe zorgverzekering en de financiële gevolgen daarvan.Daarnaast is de tweede fase gericht op specifieke doelgroepen. De verwachting
is dat de massamediale boodschap een aantal «moeilijk bereikbare doelgroepen»,
zoals (oudere) allochtonen, dak- en thuislozen, verslaafden en langdurig thuiswonende
psychiatrische patiënten minder goed bereikt. Daarom wordt in overleg
met de betrokken branche- en kennisorganisaties een gerichte aanpak ontwikkeld
waarmee deze groepen alsnog zo goed mogelijk kunnen worden voorgelicht. In
het najaar start de gerichte communicatie over de nieuwe zorgverzekering aan
deze groepen.Oriëntatiefase (1 december 2005–1 maart
2006) en reminderfase (1 maart–1 mei 2006)Op dit moment wordt de boodschap voor de oriëntatiefase van de campagneperiode
uitgewerkt. In een volgende voortgangsrapportage zal ik u daarover nader informeren.Op basis van resultaten uit onderzoek of actuele ontwikkelingen in de
markt kan behoefte ontstaan aan een reminderfase waarin nogmaals gewezen wordt
op de plicht om zich voor 1 mei te verzekeren (boete). Deze fase is optioneel.9.2 Automatisch doorverbinden met de Belastingdienst/ToeslagenTot slot wil ik in het kader van de voorlichting nog graag ingaan op een
vraag die tijdens het wetgevingsoverleg over het voorstel van de I&A-wet
Zvw in uw Kamer naar voren is gekomen. Destijds is gevraagd of het mogelijk
is om met de verzekeraars af te spreken dat zij vragen over de zorgtoeslag
via het keuzemenu automatisch doorverbinden met de Belastingdienst/Toeslagen.
In reactie daarop heb ik opgemerkt dat verzekeraars zelf verantwoordelijk
zijn voor de inrichting van hun eigen communicatie maar dat ik deze suggestie
in mijn overleg met ZN aan de orde zou stellen. Hieruit is het volgende gebleken.Naar verwachting zullen veel verzekeringsplichtigen behalve typische verzekeringsvragen
ook vragen aan zorgverzekeraars stellen over andere aspecten zoals de zorgtoeslag
of de inkomensafhankelijke bijdrage. Met het oog daarop heeft de Belastingdienst/Toeslagen
alle verzekeraars aangeboden om een zogeheten «HIP» te worden.
HIP's zijn steunpunten die verzekeringsplichtigen kunnen helpen bij het
invullen van het aanvraagformulier voor de zorgtoeslag en hen kunnen informeren
over de status van de zorgtoeslag aanvraag. De HIP's kunnen alle belangrijke
vragen over zorgtoeslag beantwoorden. Bijna alle verzekeraars gaan een dergelijk
steunpunt inrichten. Op het moment dat de cliënt vragen heeft die niet
door het HIP beantwoord kunnen worden, zal de verzekeraar doorverwijzen naar
de Belastingtelefoon. Het telefonisch doorverbinden van zorgverzekeraars naar
de belastingtelefoon is helaas technisch niet mogelijk. Dit zou grote risico's
met zich meebrengen voor de stabiliteit en daarmee voor de bereikbaarheid
van de Belastingtelefoon in zijn geheel. Overigens is het rechtstreeks bellen
naar de Belastingtelefoon gratis.10 No-claim teruggaveregeling10.1 Reactie op motie inzake vaststelling no-claim teruggaveregelingDe zorgverzekeraar keert de no-claimteruggave uit op uiterlijk 31 maart
van het jaar volgende op het kalenderjaar waarop de no-claimteruggave betrekking
heeft. Het kan zijn dat de zorgverzekeraar op dat moment nog niet alle rekeningen
heeft ontvangen van de zorg die in het voorgaande kalenderjaar aan de verzekerde
is verleend. De verzekeraar kan die nagekomen rekeningen dus niet meenemen
bij de vaststelling van de no-claimteruggave. Daarom is geregeld dat de zorgverzekeraar
in geval van nagekomen rekeningen de no-claimteruggave uiterlijk op 31 maart
van het tweede jaar volgend op het kalenderjaar waarin de zorg is verleend,
kan corrigeren. Dit kan dus tot (gedeeltelijke) terugvordering van de het
jaar daarvoor uitgekeerde no-claimteruggave leiden. Rekeningen van zorg die
nog later bij de zorgverzekeraar worden ingediend, kunnen niet meer leiden
tot bijstelling van de no-claimteruggave.De Kamer heeft met het aannemen van de motie-Omtzigt uitgesproken tegen
deze mogelijkheid van correctie en terugvordering van een uitgekeerde no-claimteruggave
te zijn.1De correctiemogelijkheid van een uitgekeerde no-claimteruggave bestaat
nu ook al in de ziekenfondsverzekering. Daarin is bij de no-claimteruggave
in de Zvw niets veranderd. Dit is vastgelegd in artikel 2.19 van het Besluit
zorgverzekering (Stb. 389).Thans is niet aan te geven in hoeveel gevallen er sprake zal zijn van
nagekomen rekeningen die leiden tot herziening en terugvordering van uitgekeerde
no-claimteruggaven en wat dit betekent voor de uitvoering. Zoals ik in mijn
reactie op deze motie heb toegezegd, zal ik dit punt daarom in de
evaluatie van de no-claimteruggaveregeling laten meenemen. De gegevens hierover
zullen in het voorjaar van 2007 beschikbaar komen.Pas als gegevens bekend zijn over het aantal gevallen waarin een uitgekeerde
no-claimteruggave moet worden gecorrigeerd en teruggevorderd, is duidelijk
wat de (financiële) consequenties zijn indien de mogelijkheid van correctie
en terugvordering zou komen te vervallen. Voordat duidelijkheid bestaat over
deze consequenties kan ik mijns inziens geen verantwoorde beslissing nemen
over het laten vervallen van de correctie- en terugvorderingsmogelijkheid.10.2 Reactie op het Nivel onderzoekHet NIVEL heeft in april/mei van dit jaar gepeild in hoeverre de ziekenfondsverzekerden
die deel uitmaken van het Consumentenpanel Gezondheidszorg op de hoogte zijn
van de no-claimteruggaveregeling die per 1 januari 2005 in de Zfw is
ingevoerd. Daarbij heeft het NIVEL tevens gevraagd of zij verwachten door
deze no-claimteruggave minder zorg te gaan gebruiken of zorg uit te stellen.
Het NIVEL doet hiervan verslag in zijn op 8 september uitgegeven factsheet.
Bij de uitkomsten van het onderzoek moet worden vermeld dat deze niet zijn
gebaseerd op feitelijk geobserveerde veranderingen in het gedrag van ziekenfondsverzekerden,
maar op statements van het consumentenpanel van NIVEL.Ongeveer 25% van de door het NIVEL ondervraagde ziekenfondsverzekerden
blijkt niet op de hoogte te zijn van de invoering van de no-claimteruggaveregeling.
Van degenen die hier wel van op de hoogte zijn, weet ongeveer de helft dat
de maximum teruggaaf € 255 bedraagt. 41% van hen denkt dat
huisartsenzorg meetelt voor deze regeling, dit ondanks alle aandacht in de
media daarover in de herfst van 2004. Bijna 20% van de ziekenfondsverzekerden
die weet hebben van de no-claimteruggaveregeling, heeft nauwelijks of heel
beperkte kennis van de inhoud.Behalve naar kennis van de no-claimteruggaveregeling heeft het NIVEL ook
gevraagd of ziekenfondsverzekerden verwachten door deze regeling minder zorg
te gaan gebruiken of hun zorgvraag uit te stellen. Ongeveer een derde deel
denkt door de no-claimteruggaveregeling zorggebruik uit te gaan stellen of
dit wellicht te doen, terwijl ongeveer een kwart denkt sowieso minder gebruik
van zorg te zullen maken. Opvallend is het grote verschil in perceptie van
het eigen gedrag en van het verwachte gedrag van anderen; zo denkt bijna driekwart
dat andere ziekenfondsverzekerden (misschien) wel minder zorg gaan gebruiken.Tevens geeft het NIVEL enige beschouwingen over mogelijke gedragseffecten
die het gevolg zouden kunnen zijn van de no-claimteruggaveregeling. Deze beschouwingen
zijn voor een deel ingegeven door het geconstateerde gebrek aan kennis over
de regeling. Zo wijst het NIVEL erop dat door het gebrek aan kennis over de
no-claimteruggaveregeling, de beoogde afweging over zorggebruik bij verzekerden
ook wel eens kan tegenvallen. Ook geeft het NIVEL aan dat een eigen betaling
het meest effectief is bij de beslissing van mensen om met een klacht al dan
niet naar de huisarts te gaan. Als die eerste stap naar de huisarts eenmaal
gezet is, laten de zorggebruikers zich vooral leiden door het advies van de
huisarts. Na bezoek aan of verwijzing door de huisarts heeft een eigen betaling
veel minder invloed op de zorgconsumptie. Ervaringen met de algemene eigen
bijdrageregeling in de Zfw, zoals die in 1997 en 1998 van toepassing was,
wijzen in die richting. Die eigen bijdrageregeling gold ook niet voor de huisartsenzorg
en toen is weinig volume-effect geconstateerd.In het verlengde hiervan merkt het NIVEL op dat het feit dat een aanzienlijk
deel van de ziekenfondsverzekerden denkt dat de huisartsenzorg wel meetelt
voor de no-claimteruggave, wel eens zou kunnen leiden tot een groter volume-effect
dan bedoeld.Voorts geeft het NIVEL aan dat er een verschil is tussen wat mensen zeggen
dat zij zullen gaan doen en het daadwerkelijke zorggebruik. Bij de evaluatie
van de hiervoor genoemde eigen bijdrageregeling bleek de dat feitelijke zorgconsumptie
niet significant afweek van de periode waarin die eigen bijdrageregeling niet
gold.In reactie hier op wil ik graag het volgende opmerken. Zoals ik ook in
mijn brief «Doorontwikkeling eigen betalingen» heb opgemerkt,
heb ik met de no-claimteruggave een eigen betaling geïntroduceerd waarin
verzekerden een beroep op zorg kunnen doen zonder zich te hoeven bekommeren
over de directe betaling.1 Het publieke belang
van een toegankelijke gezondheidszorg is daarmee goed gewaarborgd. Daar staat
tegenover dat de prikkel om zuinig met zorg om te gaan (i.e. het remgeldeffect)
minder sterk is dan in een eigen risicosysteem waarin de patiënt direct
moet betalen. Of de no-claimteruggaveregeling in de praktijk leidt tot veranderingen
in de zorgvraag en tot minder zorggebruik, zal moeten blijken uit de evaluatie
van de regeling. Bij brief van 12 april 2005 (Kamerstukken II, 29 483,
nr. 25) heb ik uw Kamer het kader en het tijdpad voor deze evaluatie aangeboden.
Ik acht het aangewezen met uitspraken over volume-effecten te wachten tot
de uitkomsten van deze evaluatie beschikbaar zijn. Uitspraken daarover zijn
in dit stadium in hoge mate speculatief van karakter.XNoot1Kamerstukken II, 2004/05, 29 689, nr. 11.XNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Verzekerden krijgen tegelijkertijd voldoende tijd om desgewenst een andere
verzekering of een ander aanbod te kiezen. De betreffende bepaling regelt
namelijk bovendien dat verzekerden nog tot 1 maart 2006 de gelegenheid
hebben om hun verzekering alsnog op te zeggen, en daarna tot 1 mei een
andere verzekering kunnen afsluiten die terugwerkt tot 1 januari 2006.XNoot2Naast het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport nemen onder
andere het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, het CVZ en ZN
deel aan deze werkgroep.XNoot1Dit geldt overigens ook voor zorgverzekeraars die als onderlinge waarborgmaatschappij
de Zvw willen gaan uitvoeren.XNoot1Brief CBP d.d. 16 augustus 2005, concept Regeling zorgverzekering,
kenmerk z2005–0820. Zie ook schema 3 van de bijlage bij de toelichting
op de Regeling zorgverzekering (bijlage 1 bij deze voortgangsrapportage).XNoot2In de eerste voortgangsrapportage van 22 juli jongstleden is opgemerkt
dat de zogenoemde GAR-gegevens (gender-address-region) door het CBP niet als
bestanden met privacy gevoelige informatie worden gezien; dit geldt echter
alleen voor de «uitgeklede» GAR-bestanden die normaliter voor
de verzekerdenramingen worden gehanteerd, en niet voor de «uitgebreide»
GAR-bestanden die in 2006 eenmalig voor de koppeling met gegevens over aard
van het inkomen worden gebruikt. Ook was in de eerste voortgangsrapportage
abusievelijk vermeld dat naar het oordeel van het CBP verzekeraars rechtstreeks
dbc-informatie van aanbieders op het laagste detailniveau (wat noodzakelijk
is voor het kunnen afleiden van DKG's) mogen ontvangen mits rekening
wordt gehouden met de Wet bescherming persoonsgegevens en de toepassing van
technologieën ter bevordering van de privacyborging bij de zorgverzekeraars.
Zoals ook bij het kopje «Gegevensuitwisseling tussen zorgaanbieders
en zorgverzekeraars» is aangegeven, vindt nog overleg met het CBP plaats
over op welk detailniveau dbc-informatie naar verzekeraars toe mag.XNoot1Kamerstukken II, 2004/2005, 30 124, nr. 34.XNoot1Volledigheidshalve zij opgemerkt dat deze memorie van antwoord onder embargo
naar de Eerste Kamer is gestuurd vanwege de genoemde Bijlage Inkomenseffecten.XNoot2Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Kamerstukken II, 2004/05, 30 124, nr. 31.XNoot1Kamerstukken II, 1997/98, 25 687, nrs. 1–2.XNoot1Eenvoudig geformuleerd betekent dit dat over het belastbaar inkomen als
zelfstandige, alphahulp, zeevarende, oorlogsgetroffene, freelancer en Vut-gerechtigde
de inkomensafhankelijke bijdrage 4,4% bedraagt. Om te voorkomen dat
hierdoor voor de huidige ziekenfondsverzekerde Vut-gerechtigden een aanzienlijk
koopkrachtverlies zou ontstaan, bedraagt voor deze categorie de inkomensafhankelijke
bijdrage 6,5% én krijgen zij een vergoeding van de uitkerende
instantie op grond van artikel 46 Zvw. De inkomensafhankelijke bijdrage bedraagt
eveneens 4,4% over de volgende inkomensbestanddelen: het aanvullend
pensioen van AOW-gerechtigden, inkomen uit pre-pensioen, lijfrenten en stamrechtuitkeringen.XNoot2Kamerstukken I, vergaderjaar 2004–2005, 29 762 en 29 763,
L.XNoot1Kamerstukken II, 2004/05, 30 124, nr. 30.XNoot1Brief Minister van VWS aan de Voorzitter van de Eerste Kamer, MEVA/AEB/2618 611,
16 september 2005. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29689-16.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl