Wijziging Wet Incompatibiliteiten SG en EP ter voorkoming gelijktijdig lidmaatschap van adviescollege en parlement; Memorie van antwoord
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 19961997-24777, nr. 199b

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum ontvangst

23-06-1997

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

24777 nr. 199b

19-06-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24777Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 23 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 777Wijziging van de Wet Incompatibiliteiten Staten-Generaal en Europees
Parlement om te bepalen dat het lidmaatschap van een adviescollege als bedoeld
in de Kaderwet adviescolleges niet verenigbaar is met het lidmaatschap van
de Staten-Generaal en van het Europees Parlementnr. 199bMEMORIE VAN ANTWOORDOntvangen 19 juni 1997Met belangstelling hebben wij kennis genomen van de reacties van de verschillende
fracties in het voorlopig verslag. Gaarne gaan wij hier in op de daarin gestelde
vragen en gemaakte opmerkingen.Wij hechten aan een heldere wettelijke afbakening van verantwoordelijkheden,
zoals wordt voorgesteld in de voorliggende wettelijke regeling van de onverenigbaarheden.
Een dergelijke verantwoordelijkheidsverdeling expliciteert de staatsrechtelijke
positie van en de verhoudingen tussen de regering, de Staten-Generaal, het
Europees Parlement en de adviescolleges.De leden van de VVD-fractie wezen er terecht op dat van regeringswege
tijdens de behandeling van het wetsvoorstel in de Tweede Kamer erop gewezen
is dat colleges als bedoeld in artikel 6 van de Kaderwet adviescolleges, de
zgn. eenmalige adviescolleges, niet aan de Staten-Generaal adviseren. Zou
een Eerste-Kamerlid deel uitmaken van een dergelijk college dan zou hij inderdaad
niet in de positie komen te verkeren dat hij als lid van het ene publieke
orgaan adviseert aan een ander publiek orgaan waarvan hijzelf deel uitmaakt.
Zien wij het goed dan delen de leden van de VVD-fractie ons oordeel dat het
daarbij niet om een louter formele redenering gaat, doch om een valide motivering
voor de aanvankelijk in het wetsvoorstel opgenomen uitzondering voor leden
van de Eerste Kamer. Nu het amendement-Scheltema c.s. (kamerstukken II 1996/97,
24 777, nr. 9) is aanvaard, is sprake van een andere afbakening van te
onderscheiden staatsrechtelijke verantwoordelijkheden. Die afbakening leidt
er in de thans voorliggende tekst van het wetsvoorstel overigens eveneens
toe dat een Eerste-Kamerlid niet in de positie zal verkeren dat hij als lid
van een adviescollege aan de Eerste Kamer zal adviseren. In materiële
zin lopen de argumentaties in dit opzicht derhalve langs dezelfde lijnen.De aan het woord zijnde leden vroegen voorts op welke inhoudelijke gronden
de mogelijkheid tot een adviserende rol van niet alleen de leden van de Eerste
Kamer maar ook van het Europees Parlement, wordt beperkt.Aan het wetsvoorstel liggen ten aanzien van dit onderdeel de volgende
overwegingen ten grondslag. Eén van de uitgangspunten van de Wet Incompatibiliteiten Staten-Generaal en Europees Parlement is dat voor
leden van de Staten-Generaal en het Europees Parlement eenzelfde regime van
onverenigbaarheden geldt. De staatsrechtelijke zuiverheid is ermee gediend
dat een lid van het Europees Parlement in beginsel niet tevens lid is van
een adviescollege als bedoeld in de Kaderwet adviescolleges. Enerzijds zou
dan immers de omstandigheid zich kunnen voordoen dat hij tot taak heeft over
regelgeving of beleid te adviseren waarbij hij op Europees niveau ook betrokken
is geweest. Anderzijds zou hij in een later stadium voor de situatie kunnen
worden geplaatst dat hij bij de voorbereiding van communautaire regelgeving
opnieuw een standpunt moet innemen over de materie waarbij hij als lid van
een adviescollege reeds eerder betrokken is geweest. Wij wijzen erop dat de
regering het advies van de Raad van State heeft gevolgd om ook hier eenzelfde
onverenigbaarheidsregime te vestigen voor de Nederlandse leden van het Europees
Parlement en die van de Staten-Generaal. Tot slot is nog van belang dat door
aanvaarding van het amendement-Rouvoet (kamerstukken II 1996/97, 24 777,
nr. 8) van een onverenigbaarheid over de hele linie geen sprake is, nu –
overigens in lijn met het oorspronkelijke voorstel ten aanzien van de Eerste
Kamer – voor de «eenmalige» advies-colleges een combinatie
van het lidmaatschap van het Europees Parlement en een dergelijk college mogelijk
is.Wij hebben met enige teleurstelling geconstateerd dat er ernstige twijfels
zijn bij de leden van de VVD-fractie inzake de noodzaak van dit wetsvoorstel.
Voor zover het wetsvoorstel in zijn huidige vorm minder aansluit bij de opvattingen
die daarover in de Eerste Kamer van de zijde van de VVD-fractie zijn geuit,
hebben wij daarvoor vanzelfsprekend begrip. Van regeringswege is immers met
die opvattingen bij het opstellen van het wetsvoorstel expliciet en nadrukkelijk
rekening gehouden door een uitzondering op te nemen ten aanzien van het lidmaatschap
van een Eerste-Kamerlid van een adviescollege dat is ingesteld voor de eenmalige
advisering over een bepaald vraagstuk. Nu het door de Tweede Kamer breed ondersteunde
amendement-Scheltema-De Nie (kamerstukken II 1995/96, 24 777, nr. 9)
is aanvaard, is sprake van een nieuwe situatie.Gegeven die situatie achten wij het belang van een wettelijke verankering
van een regeling van onverenigbaarheden evenwel zwaarder wegen dan de omstandigheid
dat thans een naar ons oordeel ietwat te zeer aangescherpte onverenigbaarheidsnorm
wordt voorgesteld.Zoals vermeld achten wij het van groot belang dat in ons staatkundig bestel
de onderscheiden taken en verantwoordelijkheden van overheidsorganen in hun
onderlinge verhoudingen meer dan voorheen wettelijk worden beschreven. De
Grondwet bevat ter zake enkele hoofdlijnen. In een moderne democratie mag
een (nadere) wettelijke regeling van de staatkundige verhoudingen ten aanzien
van het lidmaatschap tussen de Staten-Generaal en de adviescolleges, niet
ontbreken.Voorop moet worden gesteld dat de regering, de Tweede Kamer en, als wij
het goed zien, ook de Eerste Kamer het uitgangspunt van de onverenigbaarheid
delen. In de benadering van regering en Tweede Kamer gaat het om het belang
van een wettelijke verankering van de onderscheiden verantwoordelijkheden
die het lidmaatschap van de Staten-Generaal en van een adviescollege met zich
brengen. Daarbij was er – in lijn met de opstelling van sommigen in
de Eerste Kamer – in het oorspronkelijk door de regering ingediende
voorstel in vergelijking tot het Tweede-Kamerlidmaatschap wettelijk wat meer
ruimte voor een combinatie van het lidmaatschap van de Eerste Kamer en van
een adviescollege. Die uitzondering werd evenwel door de Tweede Kamer niet
aanvaardbaar geacht in het licht van de doelstelling van dit wetsvoorstel
om in de organieke wetgeving waarborgen te bieden voor de zuiverheid van staatkundige verhoudingen. Wij menen dat de niet geheel gelijkluidende
opvattingen in de onderscheiden kamers der Staten-Generaal over het onderhavige
wetsvoorstel er niet toe zou behoeven te leiden dat een wettelijke regeling
in het geheel niet tot stand kan worden gebracht. Een duidelijke en eenvoudige
wettelijke regeling als voorgesteld heeft bovendien ook het voordeel dat vermeden
wordt dat telkens per geval in het licht van de alsdan bestaande opvattingen
moet worden beslist over de wijze van vervulling van het lidmaatschap van
een adviescollege door volksvertegenwoordigers als hier bedoeld. Voorkomen
wordt ook dat afhankelijk van het kabinet of van een bewindspersoon een uiteenlopend
benoemingsbeleid ter zake wordt gevoerd. Overigens zij opgemerkt dat wij het
risico niet groot achten dat de regering bij de samenstelling van adviescolleges
op onoverkomelijke problemen zou stuiten omdat onvoldoende deskundigheid buiten
de kringen van de Eerste Kamer beschikbaar zou zijn.In dit verband wijzen wij bovendien op artikel 19, tweede lid, van de
Kaderwet adviescolleges, waarin is bepaald dat een adviescollege zich kan
doen bijstaan door anderen (anderen dan rijksambtenaren), voor zover dat voor
de vervulling van zijn taak nodig is. Deze wettelijke bepaling ziet ook op
leden van de Eerste Kamer. Daarmee wordt de mogelijkheid niet uitgesloten
dat voor de gevallen waarin het desbetreffende adviescollege de behoefte heeft
om van de deskundigheid die bij leden van de Eerste Kamer aanwezig is, gebruik
te maken ten behoeve van haar advisering. Het is daarbij uiteraard de verantwoordelijkheid
van het adviescollege om de betekenis van die bijstand voor het uiteindelijk
advies te bepalen. Wij menen dat deze mogelijkheid ook in praktische zin een
oplossing kan bieden voor de gevallen waarop deze leden doelen, zonder dat
daarmee wordt afgedaan aan het uitgangspunt van de zuiverheid van staatkundige
verhoudingen. Hiermee is tevens antwoord gegeven op de desbetreffende vraag
van de leden van de CDA-fractie.De leden van de CDA-fractie nodigden de regering uit haar visie te schetsen
inzake de taak van de leden van de Staten-Generaal c.q. het Europees Parlement
en het vervullen van functies die deze leden anderszins betrekken bij bestuurlijke
en maatschappelijke ontwikkelingen. Vloeit daaruit voort dat elke betrokkenheid
bij adviescolleges uit den boze is? Hoe verhoudt zich dit tot betrokkenheid
bij organisaties die op een of andere manier bij het overheidsbeleid belang
hebben?In antwoord op deze vragen, die overigens een wijdere strekking hebben
dan het voorliggende wetsvoorstel, merken wij het volgende op. In artikel
57 van de Grondwet wordt een aantal ambten genoemd dat met het lidmaatschap
van een van beide kamers onverenigbaar is. Artikel 57 bevat naast de constitutionele
incompatibiliteiten de mogelijkheid voor de wetgever om ten aanzien van andere
openbare betrekkingen te bepalen dat zij niet gelijktijdig met het lidmaatschap
van de Staten-Generaal of van een der kamers kunnen worden uitgeoefend. Met
de Wet Incompatibiliteiten Staten-Generaal en Europees Parlement is uitvoering
gegeven aan deze grondwetsbepaling. Zoals ook al blijkt uit de titel bevat
deze wet eveneens een incompatibiliteitenregeling ten aanzien van de (Nederlandse)
leden van het Europees Parlement. Deze regeling is aanvullend ten opzichte
van de voor alle leden van het Europees Parlement getroffen regeling in artikel
5 e.v. van de Akte betreffende de rechtstreekse verkiezing van de leden van
het Europees Parlement (Trb. 1976, 175).Artikel 57, vierde lid, biedt de wetgever uitsluitend de mogelijkheid
om aanvullend de uitoefening van andere openbare betrekkingen onverenigbaar
te verklaren met het lidmaatschap van de Staten-Generaal of van een der kamers.
Dat betekent dat het constitutioneel niet geoorloofd is functies bij maatschappelijke
organisaties als waarop deze leden doelen, onverenigbaar te verklaren met
het lidmaatschap van de Staten-Generaal.Betrokkenheid bij maatschappelijke organisaties die op een of andere manier bij het overheidsbeleid belang hebben staat derhalve niet in
de weg – en zou ook niet in de weg kunnen staan – aan een vervulling
van het lidmaatschap van de Staten-Generaal. Het is aan de leden van de Staten-Generaal
om te bepalen in welke gevallen en in welke mate zij menen dat een combinatie
van functies de volksvertegenwoordigende functie ondersteunt dan wel doorkruist.Hiermee zijn enkele staatsrechtelijke noties aangegeven. Wij achten het,
gelet op de rol van de Staten-Generaal resp. van haar leden als gekozen volksvertegenwoordigers,
minder passend om van regeringswege een oordeel te geven over de verenigbaarheid
ter zake. Daar komt bij dat over de verenigbaarheid van het gelijktijdig vervullen
van functies door een lid van de Staten-Generaal uiteenlopende politieke en
staatkundige opvattingen (en interne fractie-afspraken) bestaan. Welke (neven)functies
leden van de Staten-Generaal ook vervullen, het belang van een goede vervulling
van het ambt van volksvertegenwoordiger en het vertrouwen daarin dient daarbij
telkens in ogenschouw te worden genomen. Leden van de Staten-Generaal kunnen,
zo blijkt ook uit de (neven)functies die zij vervullen, op zeer verschillende
terreinen maatschappelijke en bestuurlijke functies uitoefenen.Ten aanzien van de betrokkenheid van personen uit de kring van maatschappelijke
(belangen)organisaties bij adviescolleges wijzen wij wellicht ten overvloede
op artikel 12 van de Kaderwet adviescolleges waarin is bepaald dat benoeming
geschiedt op grond van de deskundigheid die nodig is voor de advisering op
het beleidsterrein waarvoor het adviescollege is ingesteld alsmede op grond
van maatschappelijke kennis en ervaring. Ook wijzen wij op het hierboven reeds
genoemde artikel 19, tweede lid, van die wet.De leden van de CDA-fractie vroegen in hoeveel gevallen in de huidige
en de voorafgaande twee zittingsperiodes toepassing is gegeven aan artikel
4 van de Wet Incompatibiliteiten Staten-Generaal en Europees Parlement (non-activiteitswedde)
en hoe de verdeling daarbij is over de ministeries. In hoeverre is daadwerkelijk
gebruik gemaakt na beëindiging van het lidmaatschap van de mogelijkheid
tot hervatting van de departementale functie?In antwoord op deze vragen merken wij op dat vanwege de omstandigheid
dat elk ministerie verantwoordelijk is voor het eigen personeelsbeleid en
de inrichting daarvan, een overzicht van het gebruik van de non-activiteitsvoorzieningen
over alle ministeries niet beschikbaar is. Wel kan worden gesteld dat het
gebruik beperkt is en dat een definitieve hervatting van de functie in de
praktijk zelden voorkomt.Deze leden vroegen of de regering het betreurt dat inschakeling van leden
van de Eerste Kamer in adviescolleges is uitgesloten ten gevolge van aanvaarding
van het amendement. Onder verwijzing naar het hiervoor gegeven antwoord op
een vergelijkbare vraag van de leden van de VVD-fractie geven wij toe dat
het inderdaad onze voorkeur had gehad indien het amendement niet zou zijn
aanvaard.Daar staat tegenover dat ook een beroep op deskundigen van buiten de Eerste
Kamer kan worden gedaan. Voorts is van een absolute uitsluiting van inschakeling
van deskundigheid vanuit de Eerste Kamer geen sprake (zie hetgeen hiervoor
over artikel 19, tweede lid, van de Kaderwet adviescolleges, is opgemerkt).
Nu zulks het geval is menen wij dat het voorbijgaan aan onze voorkeur minder
bezwaarlijk is dan het achterwege blijven van wetgeving ter zake.Ten aanzien van de inschakeling van de Nederlandse leden van het Europees
Parlement – zo beantwoorden wij de desbetreffende vraag van de CDA-fractieleden –
ligt de zaak bovendien een slag anders, nu het eerdergenoemde amendement-Rouvoet
is aanvaard. Daardoor is het mogelijk dat leden van het Europees Parlement
wel zitting hebben in adviescolleges als bedoeld in artikel 6 van de Kaderwet
adviescolleges. Alles afwegende zijn wij van oordeel dat de vastlegging van een om redenen
van staatkundige zuiverheid wenselijke wettelijke incompatibiliteitenregeling
zoals thans wordt voorgesteld niet hoeft af te stuiten op het bezwaar van
een absolute «drooglegging» van adviescolleges als het gaat om
een mogelijke inbreng van de zijde van de Eerste Kamer.De leden van de PvdA-fractie konden zich heel wel vinden in het oorspronkelijk
ingediende wetsvoorstel en het daaraan ten grondslag liggende beginsel dat
het lidmaatschap van adviescolleges als bedoeld in de Kaderwet in beginsel
niet verenigbaar is met het lidmaatschap van een der kamers van de Staten-Generaal.
Aan hun vraag om een nadere uiteenzetting van het belang dat is gemoeid met
schrapping van de uitzondering, is in het bovenstaande in antwoord op vragen
van de leden van de VVD- en de CDA-fractie reeds aandacht geschonken. Wij
verwijzen deze leden gaarne daarnaar.Op de interessante vraag naar de verenigbaarheid van deelname van leden
van de Eerste Kamer aan colleges als bedoeld in artikel 2 van de Kaderwet
adviescolleges antwoorden wij het volgende.Gezien tegen de achtergrond van de strekking van de Wet Incompatibiliteiten
Staten-Generaal en Europees Parlement is inderdaad sprake van een opmerkelijke
situatie. De artikelen 1 en 2 van die wet brengen immers mee dat het lidmaatschap
van de Staten-Generaal respectievelijk het Europees Parlement niet mag samenvallen
met de hoedanigheid van departementsambtenaar. Er zijn geen bepalingen opgenomen
voor adviseurs van buiten die geen ambtelijke of daarmee overeenkomende status
hebben. Ook de Aanwijzingen inzake interdepartementale commissies bevatten
daaromtrent geen voorschriften. Zeer aannemelijk is dat daarin niet is voorzien
omdat de omstandigheid dat een lid van de Staten-Generaal lid zou zijn van
een dergelijke commissie, gelet op de controlerende functie van leden van
vertegenwoordigende organen jegens de regering, als niet erg waarschijnlijk
werd geoordeeld.Interdepartementale en intradepartementale commissies vallen onder volledige
ministeriële verantwoordelijkheid. De vraag is of daarmee niet op gespannen
voet staat dat een externe voorzitter van zo'n commissie deel uitmaakt van
een orgaan dat de minister(s) controleert.Deze omstandigheid kan echter niet aan de Kaderwet adviescolleges worden
tegengeworpen, nu deze niet ziet op adviescommissies die onder volledige ministeriële
verantwoordelijkheid opereren.De Minister van Binnenlandse Zaken,H. F. DijkstalDe Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken,J. Kohnstamm 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-19961997-24777-199b.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl