Lijst van vragen en antwoorden over het Bijlagenboek bij de Miljoenennota 2024 (Kamerstuk 36410-2)
Staten-Generaal — Kamerstuk Overig
Datum: 2023-10-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2023-2024
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 36 410
 
 Nota over de toestand van ’s Rijks Financiën
 
 
 Nr. 82
 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
 Vastgesteld 9 oktober 2023
 
 
 
 De vaste commissie voor Financiën heeft een aantal vragen voorgelegd aan de Minister van Financiën over het Bijlagenboek bij de Nota over de toestand van ’s Rijks Financiën (Kamerstuk 36 410, nr. 2).
 De Minister heeft deze vragen beantwoord bij brief van 29 september 2023. Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.
 
 
 
 
 De voorzitter van de commissie,
 
 Tielen
 
 
 
 De adjunct-griffier van de commissie,
 
 Schikkink
 
 
 
 
 
 
 Vragen en antwoorden
 
 
 
 Vraag 1
 
 
 Is per begroting de volledige loon- en prijsbijstelling uitgekeerd? Welk deel wel en welk deel niet? Waarom? Kunt u hierbij een uitsplitsing maken per begroting?
 Antwoord op vraag 1
 
 
 Bij Voorjaarsnota (Kamerstuk 36 350, nr. 1) is er aan departementen een regulier deel loon- en prijsbijstelling (LPO) over 2023 uitgekeerd. Tevens is er een extra deel prijsbijstelling uitgekeerd over 2022. Deze eenmalige extra prijsbijstelling komt voort uit de toezegging uit de Najaarsnota 2022 (Kamerstuk 36 250, nr. 1) om de (semi-)collectieve sector structureel extra te compenseren voor de hoge inflatie. Zowel het reguliere deel loon- en prijsbijstelling over 2023 als de extra prijsbijstelling over 2022 zijn dit voorjaar volledig uitgekeerd aan de departementen. De doorverdeling van de loon- en prijsbijstelling naar begrotingsartikelen gebeurt naar eigen invulling op de departementale begrotingen en is verwerkt in de eerste suppletoire begroting. Een aantal departementen heeft ervoor gekozen een gedeelte van de uitgekeerde LPO te gebruiken als invulling van de rijksbrede dekkingsopgave in het voorjaar.
 Onderstaande tabel toont de uitgekeerde loon- en prijsbijstelling bij Voorjaarsnota 2023.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 in duizenden euro
 
 
 
 
 2023
 
 
 
 
 2024
 
 
 
 
 2025
 
 
 
 
 2026
 
 
 
 
 2027
 
 
 
 
 2028
 
 
 
 
 
 
 
 1 De Koning
 
 
 1.980
 
 
 1.980
 
 
 1.980
 
 
 1.980
 
 
 1.980
 
 
 1.980
 
 
 
 
 2A Staten-Generaal
 
 
 13.068
 
 
 12.685
 
 
 12.906
 
 
 12.691
 
 
 12.551
 
 
 12.551
 
 
 
 
 2B Overige Hoge Colleges van Staat, Kabinetten en de Kiesraad
 
 
 9.691
 
 
 9.624
 
 
 9.324
 
 
 8.957
 
 
 9.406
 
 
 8.924
 
 
 
 
 3 Algemene Zaken
 
 
 5.439
 
 
 5.336
 
 
 5.316
 
 
 5.548
 
 
 5.548
 
 
 5.548
 
 
 
 
 4 Koninkrijksrelaties
 
 
 8.541
 
 
 8.535
 
 
 8.728
 
 
 9.792
 
 
 9.704
 
 
 7.611
 
 
 
 
 6 Justitie en Veiligheid
 
 
 1.015.240
 
 
 1.027.191
 
 
 1.034.736
 
 
 1.029.473
 
 
 1.034.232
 
 
 1.040.263
 
 
 
 
 7 Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
 
 
 208.500
 
 
 153.849
 
 
 136.433
 
 
 132.404
 
 
 128.050
 
 
 131.057
 
 
 
 
 8 Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
 
 
 3.162.444
 
 
 3.308.089
 
 
 3.469.336
 
 
 3.361.041
 
 
 3.376.707
 
 
 3.405.039
 
 
 
 
 9A Nationale Schuld (Transactiebasis)
 
 
 1.171
 
 
 1.171
 
 
 1.171
 
 
 1.171
 
 
 1.171
 
 
 1.171
 
 
 
 
 9B Financiën
 
 
 315.077
 
 
 296.535
 
 
 261.168
 
 
 252.450
 
 
 250.822
 
 
 250.517
 
 
 
 
 10 Defensie
 
 
 910.051
 
 
 1.066.669
 
 
 1.072.251
 
 
 1.082.406
 
 
 1.066.839
 
 
 1.041.815
 
 
 
 
 12 Infrastructuur en Waterstaat
 
 
 738.666
 
 
 781.439
 
 
 782.287
 
 
 706.561
 
 
 681.543
 
 
 695.202
 
 
 
 
 13 Economische Zaken en Klimaat
 
 
 281.903
 
 
 303.983
 
 
 314.788
 
 
 296.938
 
 
 291.036
 
 
 280.726
 
 
 
 
 14 Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
 
 
 169.208
 
 
 131.954
 
 
 108.504
 
 
 95.079
 
 
 90.243
 
 
 87.345
 
 
 
 
 15 Sociale Zaken en Werkgelegenheid
 
 
 148.872
 
 
 148.424
 
 
 141.795
 
 
 142.660
 
 
 124.314
 
 
 114.282
 
 
 
 
 16 Volksgezondheid, Welzijn en Sport
 
 
 403.355
 
 
 360.808
 
 
 350.399
 
 
 330.209
 
 
 310.045
 
 
 306.827
 
 
 
 
 50 Gemeentefonds
 
 
 174.856
 
 
 171.355
 
 
 167.862
 
 
 106.063
 
 
 102.265
 
 
 98.460
 
 
 
 
 64 BES-fonds
 
 
 4.134
 
 
 3.627
 
 
 3.853
 
 
 3.821
 
 
 3.772
 
 
 3.772
 
 
 
 
 86 Aanvullende Post
 
 
 203.671
 
 
 634.735
 
 
 671.232
 
 
 873.608
 
 
 884.744
 
 
 911.661
 
 
 
 
 
 Eindtotaal
 
 
 
 
 7.775.867 
 
 
 
 
 8.427.989 
 
 
 
 
 8.554.069 
 
 
 
 
 8.452.852 
 
 
 
 
 8.384.972 
 
 
 
 
 8.404.751 
 
 
 
 
 
 
 Vraag 2
 
 
 Kunt u per begroting een overzicht maken van de beleidsmatige mutaties? Kunt u hierbij los de intensiveringen en los de ombuigingen weergeven?
 Antwoord op vraag 2
 
 
 
 Elke begroting heeft in de beleidsagenda een overzicht met de belangrijkste beleidsmatige mutaties. Aanvullend zijn er ook ministeries die in deze paragraaf een overzicht geven van alle intensiveringen en ombuigingen, zoals het Ministerie van OCW in tabellen 4 tot en met 9 van paragraaf 2.2.
 Naast de begrotingen geven de Verticale toelichtingen bij de Miljoenennota (bijlage 17) een overzicht van alle budgettaire veranderingen die zich hebben voorgedaan sinds de Voorjaarsnota 2023. Intensiveringen en ombuigingen worden hier zichtbaar onder de post Besluitvorming.
 
 Vraag 3
 
 
 Hoeveel geld staat er nog gereserveerd op de Aanvullende Post, hoeveel hiervan is al bestemd en waaraan, en hoeveel hiervan is nog niet bestemd?
 Antwoord op vraag 3
 
 
 
 De Aanvullende Post is het begrotingshoofdstuk waar middelen worden gereserveerd voor maatregelen waartoe is besloten maar die in afwachting zijn van nadere uitwerking. Daarnaast staan middelen gereserveerd voor domeinoverstĳgende risico's en de Traditioneel Eigen Middelen (TEM). Dit betekent dat de genoemde reeksen die nog moeten worden uitgewerkt, gekoppeld zijn aan beleidsdoelen. De middelen worden overgeheveld wanneer het voorstel nader is uitgewerkt.
 Onderstaand een overzicht van middelen op de Aanvullende Post (stand Miljoenennota 2024). Een nul in de tabel betekent dat minder dan 0,5 miljoen euro resteert.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 in miljoenen euro
 
 
 
 
 2024
 
 
 
 
 2025
 
 
 
 
 2026
 
 
 
 
 2027
 
 
 
 
 2028
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 4.124
 
 
 8.067
 
 
 10.693
 
 
 10.654
 
 
 10.887
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 KR
 
 
 
 Koopkracht Caribisch Nederland
 
 
 2
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 15
 
 
 14
 
 
 
 
 
 BZ
 
 
 
 Vredespaleis
 
 
 
 53
 
 
 
 
 
 
 
 
 JenV
 
 
 
 Gemeentelijke en particuliere opvang Oekraïense ontheemden
 
 
 
 1.214
 
 
 100
 
 
 
 
 
 
 
 JenV
 
 
 
 Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND)
 
 
 
 102
 
 
 
 
 
 
 
 
 JenV
 
 
 
 Spreidingswet
 
 
 196
 
 
 214
 
 
 24
 
 
 214
 
 
 24
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Informatiehuishouding (POK)
 
 
 0
 
 
 2
 
 
 22
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Compensatie huurbevriezing
 
 
 
 
 40
 
 
 40
 
 
 40
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Extra woningbouw
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Volkshuisvestingsfonds
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Regiodeals
 
 
 129
 
 
 130
 
 
 
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Woningbouwimpuls
 
 
 
 33
 
 
 100
 
 
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Huisvesting Algemene Rekenkamer
 
 
 8
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 7
 
 
 4
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Zekerheidsfonds
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 
 
 
 BZK
 
 
 
 Crisisopvang
 
 
 6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 OCW
 
 
 
 Invoering studiebeurs
 
 
 52
 
 
 61
 
 
 20
 
 
 
 
 
 
 
 FIN
 
 
 
 Dienstverlening Belastingdienst (POK)
 
 
 12
 
 
 13
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 
 
 
 FIN
 
 
 
 Uitvoeringskosten Belastingdienst
 
 
 19
 
 
 24
 
 
 11
 
 
 14
 
 
 18
 
 
 
 
 
 FIN
 
 
 
 Voorziening laagdrempelige fiscale rechtshulp
 
 
 13
 
 
 14
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 
 
 
 FIN
 
 
 
 Aanloopkosten MRB+
 
 
 8
 
 
 33
 
 
 33
 
 
 34
 
 
 48
 
 
 
 
 
 FIN
 
 
 
 Box 3
 
 
 66
 
 
 30
 
 
 29
 
 
 17
 
 
 
 
 
 
 FIN
 
 
 
 Herstel toeslagen/MSNP
 
 
 146
 
 
 317
 
 
 108
 
 
 
 
 
 
 
 IenW
 
 
 
 Infra onderhoud Mobiliteitsfonds
 
 
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 326
 
 
 
 
 
 IenW
 
 
 
 Lelylijn
 
 
 53
 
 
 107
 
 
 267
 
 
 265
 
 
 265
 
 
 
 
 
 IenW
 
 
 
 Waterveiligheid
 
 
 97
 
 
 92
 
 
 
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Middelen Klimaatakkoord
 
 
 57
 
 
 26
 
 
 27
 
 
 22
 
 
 19
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Digitale Veiligheid
 
 
 36
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Groningen
 
 
 68
 
 
 60
 
 
 39
 
 
 12
 
 
 35
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Waterstofopslag
 
 
 37
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Waterstofbackbone Gasunie
 
 
 
 
 
 27
 
 
 74
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Stimulering ombouw laagcalorisch naar hoogcalorisch
 
 
 42
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Energieprestatie-eisen nieuwbouw industriële gebouwen
 
 
 3
 
 
 3
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Vergroening reisvervoer en personengedrag
 
 
 1
 
 
 2
 
 
 25
 
 
 28
 
 
 28
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Handhaving energiebesparingsplicht
 
 
 
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Verplicht percentage recyclaat in bouwmaterialen
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Uitvoeringskosten klimaat
 
 
 3
 
 
 6
 
 
 32
 
 
 27
 
 
 27
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Klimaatfonds: kernenergie
 
 
 147
 
 
 212
 
 
 872
 
 
 874
 
 
 886
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Klimaatfonds: CO2-vrije gascentrales
 
 
 0
 
 
 201
 
 
 202
 
 
 148
 
 
 149
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Klimaatfonds: vroege fase opschaling
 
 
 131
 
 
 1.181
 
 
 1.211
 
 
 1.245
 
 
 1.316
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Klimaatfonds: energie-infrastructuur
 
 
 32
 
 
 314
 
 
 313
 
 
 308
 
 
 317
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Klimaatfonds: verduurzaming industrie & innovatie mkb
 
 
 26
 
 
 368
 
 
 484
 
 
 532
 
 
 536
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Klimaatfonds: verduurzaming gebouwde omgeving
 
 
 1
 
 
 120
 
 
 501
 
 
 499
 
 
 503
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Klimaatfonds: overig
 
 
 
 80
 
 
 80
 
 
 101
 
 
 132
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 Uitvoeringskosten Brexit Adjustment Reserve (BAR)
 
 
 9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 EZK
 
 
 
 PEGA
 
 
 545
 
 
 1.024
 
 
 1.024
 
 
 1.029
 
 
 1.036
 
 
 
 
 
 LNV
 
 
 
 Maatregelenpakket aanpak stikstofproblematiek (incl. Cie Hordijk)
 
 
 127
 
 
 26
 
 
 206
 
 
 37
 
 
 47
 
 
 
 
 
 LNV
 
 
 
 Transitiefonds
 
 
 702
 
 
 636
 
 
 2.975
 
 
 3.183
 
 
 3.351
 
 
 
 
 
 LNV
 
 
 
 Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA)
 
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 
 
 
 SZW
 
 
 
 Envelop arbeidsmarkt, armoede en schulden
 
 
 17
 
 
 105
 
 
 163
 
 
 162
 
 
 152
 
 
 
 
 
 SZW
 
 
 
 Loondoorbetaling bij ziekte
 
 
 3
 
 
 42
 
 
 47
 
 
 58
 
 
 69
 
 
 
 
 
 SZW
 
 
 
 Kinderopvang werkenden (uitvoeringskosten)
 
 
 11
 
 
 64
 
 
 36
 
 
 33
 
 
 28
 
 
 
 
 
 SZW
 
 
 
 Bescherming arbeidsmigranten (ci. Roemer)
 
 
 5
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 SZW
 
 
 
 Gebaar van erkenning ouderen van Surinaamse herkomst
 
 
 122
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 VWS
 
 
 
 Duitse oorlogsuitkeringen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 VWS
 
 
 
 Eigen bijdrage huishoudelijke hulp
 
 
 
 6
 
 
 8
 
 
 9
 
 
 9
 
 
 
 
 
 VWS
 
 
 
 Envelop pandemische paraatheid
 
 
 5
 
 
 6
 
 
 2
 
 
 2
 
 
 2
 
 
 
 
 
 VWS
 
 
 
 Volksziektes
 
 
 1
 
 
 4
 
 
 
 
 
 
 
 
 VWS
 
 
 
 Standaardisatie gegevensuitwisseling
 
 
 298
 
 
 170
 
 
 160
 
 
 168
 
 
 196
 
 
 
 
 
 VWS
 
 
 
 Passende zorg als norm in ZVW
 
 
 
 
 53
 
 
 6
 
 
 6
 
 
 
 
 
 VWS
 
 
 
 Valpreventie bij 65-plussers (WMO)
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 DO
 
 
 
 Compensatie Zeeland
 
 
 3
 
 
 3
 
 
 3
 
 
 3
 
 
 3
 
 
 
 
 
 DO
 
 
 
 Schrappen oploop opschalingskorting
 
 
 9
 
 
 5
 
 
 
 
 
 
 
 
 DO
 
 
 
 Overige dossiers medeoverheden
 
 
 73
 
 
 81
 
 
 
 
 
 
 
 
 DO
 
 
 
 Jeugd conform advies CVW met aanvullende maatregelen
 
 
 
 
 380
 
 
 311
 
 
 311
 
 
 
 
 
 Div
 
 
 
 Domeinoverstijgende risico's
 
 
 160
 
 
 254
 
 
 44
 
 
 43
 
 
 43
 
 
 
 
 
 Div
 
 
 
 Traditioneel Eigen Middelen (TEM)
 
 
 478
 
 
 478
 
 
 319
 
 
 319
 
 
 319
 
 
 
 
 
 Div
 
 
 
 Onverdeelde loon- en prijsbijstelling
 
 
 120
 
 
 87
 
 
 86
 
 
 218
 
 
 223
 
 
 
 
 
 RESO
 
 
 
 A4 Reservering transitie werkgevers zorg en overheid
 
 
 
 
 212
 
 
 212
 
 
 212
 
 
 
 
 
 Div
 
 
 
 Werk aan Uitvoering (WaU)
 
 
 41
 
 
 42
 
 
 48
 
 
 52
 
 
 61
 
 
 
 
 
 Vraag 4
 
 
 Hoeveel extra mensen krijgen toegang tot PrEP met de extra 1 miljoen euro die beschikbaar wordt gesteld voor PrEP-zorg?
 Antwoord op vraag 4
 
 
 Tot augustus 2024 kunnen maximaal 8.500 personen meedoen met de tijdelijke PrEP-regeling. In de regeling waarin PrEP-zorg wordt bestendigd is er geen maximum aantal personen opgenomen dat PrEP-zorg van de GGD kan krijgen. Het is niet exact vast te stellen hoeveel extra mensen toegang krijgen tot PrEP-zorg binnen de regeling met de extra 1 mln. euro. Dit komt doordat de frequentie van counseling kan verschillen per gebruiker, onder andere door verschil in de PrEP-inname (dagelijks, rondom seksuele activiteiten of voor een korte periode). Naar verwachting kunnen jaarlijks in totaal ongeveer 13.000 personen PrEP-zorg ontvangen op basis van de nieuwe regeling, dat is dus een stijging van 4.500 personen. Dit grote verschil komt niet alleen door de investering van 1 mln. euro, maar ook door andere wijzigingen in de regeling. Waaronder dat PrEP-gebruikers zelf hun medicatie gaan betalen.
 Vraag 5
 
 
 Hoe ziet de bestendiging van PrEP-zorg eruit? Wordt de PrEP-pilot regulier beleid? En hoeveel mensen kunnen daar gebruik van maken? Welke eigen bijdrage wordt er verbonden aan PrEP-zorg in de toekomst?
 Antwoord op vraag 5
 
 
 De bestendiging krijgt vorm door PrEP-zorg onder te brengen in een nieuwe structurele Regeling specifieke uitkering aanvullende seksuele gezondheidszorg, naast soa-zorg en seksualiteitshulpverlening. Dit zorgt voor een bestendiging van het bestaande reguliere beleid rond PrEP-zorg. Naar verwachting zal aan ongeveer 13.000 personen PrEP-zorg geboden kunnen worden op basis van de nieuwe regeling. PrEP-gebruikers zullen zelf de medicatie bekostigen. De kosten voor PrEP-medicatie verschillen per apotheek. De gemiddelde prijs is momenteel 30 euro per 30 pillen, exclusief terhandstellingskosten. Het staat gebruikers vrij om te zoeken naar een apotheek die een gunstige prijs hanteert.
 Vraag 6
 
 
 Waarvoor wordt de aanvullende onderuitputting ingezet?
 Antwoord op vraag 6
 
 
 Aan het begin van de kabinetsperiode heeft het kabinet bewust gekozen voor een ambitieuze investeringsagenda om het hoofd te bieden aan verschillende uitdagingen. In de praktijk blijkt echter dat een deel van de uitgaven in de begroting niet tot besteding komt in het jaar waarin de uitgaven begroot zijn. Onder andere de krappe arbeidsmarkt zorgt voor een uitdaging om alle plannen uit te voeren. Vanwege de omvangrijke onderuitputting de afgelopen jaren wordt ook voor de komende begroting extra incidentele onderuitputting verondersteld. Ook het CPB gaat ervan uit dat extra onderuitputting zal optreden. De aanvullende onderuitputting wordt niet specifiek ingezet, maar is bedoeld om aan te sluiten bij de verwachte totale uitgaven in een jaar.