Voortgang rivierdijkversterkingen; Lijst van Vragen en Antwoorden
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2008-2009
 
 
 
 KST133610
 2008-2009
 
 18 106
 Voortgang rivierdijkversterkingen
 
 
 
 
 Nr. 
 196
 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
 Vastgesteld 2 juli 2009
 De vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat,
heeft een aantal vragen voorgelegd aan de staatssecretaris van Verkeer en
Waterstaat over de brief van 7 april 2009 inzake de Voortgangsrapportage
15 Zandmaas en Grensmaas (periode van 1 juli 2008 tot en met 31 december
2008) (Kamerstuk 18 106, nr. 194).
 De staatssecretaris heeft deze vragen beantwoord bij brief van 1 juli
2009. Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.
 
 De voorzitter van de commissie,
 Jager
 De griffier van de commissie
 Sneep
 
 1
 
 Zijn er al ramingen beschikbaar voor de, ten gevolge
van de invoering van het Nieuwe Besluit Rijksrivieren te verwachten, planschadeclaims
bij de projecten Zandmaas en Grensmaas? Zo ja, kunt u de Kamer die ramingen
doen toekomen?
 
 
 Nee, er zijn nog geen ramingen beschikbaar, aangezien er op dit moment
niets bekend is over eventuele planschadeclaims bij de projecten Zandmaas
en Grensmaas, ten gevolge van de herziening van het Besluit rijksrivieren.
 2
 
 Welk bedrag is gereserveerd voor eventuele compensatie
van schadelijdende partijen bij het project Peilopzet stuwpand Sambeek? Wat
is de huidige raming op basis van het feit dat er zich slechts vijf partijen
hebben gemeld?
 
 
 Binnen de scope Zandmaas is een bedrag van circa € 5 mln opgenomen
voor vergoeding van schade als gevolg van de peilopzet in het stuwpand Sambeek.
De raming van circa € 5 mln is onveranderd en is gebaseerd op de
omvang van de mogelijke schade. Deze raming is
dus niet louter gerelateerd aan het aantal partijen dat zich meldt. De vijf
partijen hebben zich overigens gemeld in kader van de zogenaamde proactieve
benadering door Rijkswaterstaat Maaswerken. Het is niet uitgesloten dat zich
nog andere partijen melden met schade.
 3
 
 Kunnen de 25 partijen die mogelijk schade lijden van
de peilopzet stuwpand Sambeek, maar die zich nog niet gemeld hebben, geen
aanspraak meer maken op eventuele regelingen?
 
 
 Iedere belanghebbende, dus ook de overige 25 partijen, kan in een latere
fase nog een beroep doen op de Regeling nadeelcompensatie Verkeer en Waterstaat
1999.
 4
 
 Was Kampergeul B.V., voordat ze haar schriftelijke
verklaring afgaf over de zelfrealisatie van de hoogwatergeul Well-Aijen, ingelicht
over het voornemen van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW)
om het gebied van de hoogwatergeul als archeologisch monument aan te wijzen?
Zo ja, wanneer dan? Zo nee, waarom niet?
 
 
 Kampergeul B.V. is reeds sinds geruime tijd op de hoogte van het feit
dat de betrokken overheden (Rijk en provincie) de hoogwatergeul Well-Aijen
zien als archeologisch waardevol gebied.
 
 Het beschermingsvoornemen van de minister van OCW is op 4 februari
2009 schriftelijk aan Kampergeul B.V. kenbaar gemaakt. Een eerdere aankondiging
van dit voornemen heeft niet plaatsgevonden. De te volgen procedure voorziet
in de nodige waarborgen voor Kampergeul BV om zijn zienswijze kenbaar te maken.
 5
 
 Hoe heeft Kampergeul B.V. gereageerd op het voornemen
om het gebied van de hoogwatergeul als archeologisch monument aan te wijzen?
 
 
 Kampergeul B.V. heeft richting Rijkswaterstaat Maaswerken aangegeven «niet
gelukkig» te zijn met de voorgenomen aanwijzing tot archeologisch monument.
Kampergeul B.V. vreest vertraging van het project te zullen ondervinden.
 6
 
 Kan het aanwijzen van de hoogwatergeul Well-Aijen als
archeologisch monument consequenties hebben voor de uitvoering van het project
of voor de uitvoerder van het project? Zo ja, kunt u deze in kaart brengen
en daarbij aangeven in hoeverre deze consequenties voor de zelfrealisator
positief dan wel negatief kunnen uitwerken?
 
 
 Ja, die consequenties zijn er. Een rechtsgevolg van de start van de aanwijzingsprocedure
is dat voor werkzaamheden in het terrein van de hoogwatergeul een monumentvergunning
moet worden aangevraagd bij de minister van OCW. Aan een dergelijke vergunning
kan het voorschrift van het uitvoeren van een opgraving worden verbonden.
 
 De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed heeft de ervaring en de verwachting
dat een dergelijke vergunning binnen enkele maanden na aanvraag kan worden
verleend. In mijn brief van 7 april 2009 heb ik al aangegeven dat volgens
de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed de aanwijzing geen belemmering en/of
vertraging van de realisatie van de hoogwatergeul hoeft op te leveren. Of
een en ander daadwerkelijk zal leiden tot vertraging of belemmering van de
werkzaamheden zal vooral afhangen van de te bereiken overeenstemming tussen
de betrokken overheden (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, Provincie
Limburg) en Kampergeul B.V. over onder andere de financiering, de planning,
de duur en volgorde van de werkzaamheden.
 7
 
 Welke uitgaven zijn tot nu toe, vanwege het Europees
Verdrag inzake de Bescherming van het Archeologisch Erfgoed (Verdrag van Malta),
in het kader van waterbouwkundige werken in Nederland gedaan voor archeologisch
onderzoek en welke uitgaven voorziet u in dit kader in de komende jaren?
 
 
 Op basis van het Verdrag van Malta is de zogenaamde «bodemverstoorder»
verplicht tot het dragen van alle noodzakelijke kosten. In het tussen RWS
en Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed gesloten convenant met betrekking
tot de uitvoeringspraktijk van Rijkswaterstaat is afgesproken dat RWS bij
aanlegprojecten 1% van de totale bouwkosten voor archeologische onderzoek
reserveert en bij beheer- en onderhoudprojecten 1% van de projectkosten.
 
 Ik kan op dit moment niet aangeven wat tot nu toe exact is uitgegeven
aan archeologie in het kader van waterbouwkundige werken als gevolg van het
Verdrag van Malta of hoe die uitgaven zich de komende jaren zullen ontwikkelen.
In het kader van Maaswerken is tot nu toe overigens circa € 9 mln
aan archeologie uitgegeven. Overall komt RWS met de reservering van 1%
tot nu toe uit. Ik heb geen reden te veronderstellen dat dit in de toekomst
anders zal zijn.
 8
 
 Wie maakt de afweging inzake de noodzaak en/of wenselijkheid
van archeologisch onderzoek in het kader van waterbouwkundige werken? Is in
het ons omringende buitenland een gelijke aanpak aan de orde?
 
 
 Dat hangt af van de vraag welke overheid de rol van bevoegd gezag heeft
ten aanzien van de uitvoering van het werk. Bij wettelijk beschermde archeologische
monumenten is de Minister van OCW het bevoegd gezag en vergunningverlener.
In andere gevallen is de gemeente of de provincie het bevoegd gezag inzake
archeologie. In het geval van de hoogwatergeul Well-Aijen heeft – naast
het Rijk – ook de provincie een positie. Via de ontgrondingvergunning
heeft de provincie noodzaak van een opgraving vastgelegd.
 
 Net als de meeste landen in Europa zijn ook de ons omringende landen toegetreden
tot het Verdrag van Malta. Er zijn uiteraard verschillen in de wijze van implementatie
van het verdrag, maar in alle gevallen is voorzien in een regeling om bij
grote infrastructurele projecten noodzakelijke opgravingen te kunnen uitvoeren.
 9
 
 Hoe vaak moet in het kader van het Verdrag van Malta
hetzelfde onderzocht worden?
 
 
 In het kader van het Verdrag van Malta hoeft niet steeds hetzelfde onderzocht
te worden. Het verdrag kent een dergelijke verplichting niet. Wanneer er –
bijvoorbeeld als gevolg van eerder bureau- of veldonderzoek – van een
bepaald gebied al archeologische gegevens bekend zijn dan mogen deze gegevens
uiteraard opnieuw worden gebruikt.
 
 Door middel van een opgraving wordt bodemarchief (gecontroleerd) vernietigd.
In dat geval is het niet mogelijk een vindplaats nogmaals te onderzoeken.
 10
 
 Kunnen de kosten van het archeologisch onderzoek bij
waterbouwkundige werken worden beperkt? Zo ja, welke oplossingsrichtingen
ziet u voor het waarborgen van de uitvoerbaarheid van deze projecten in relatie
tot kosten die noodzakelijk zijn, maar onevenredig zwaar op het exploitatiebudget
van projecten drukken?
 
 
 Door het inzetten van slimme methoden en technieken en door het efficiënt
gebruiken van bestaande data, is het wellicht mogelijk te besparen op de kosten
van bureau- en inventariserend vooronderzoek. Voorts kunnen de kosten worden
beperkt door vindplaatsen in de planvorming zoveel mogelijk te ontzien (behoud
in situ) en door selectie van vindplaatsen (niet alles is het waard om opgegraven
te worden).
 
 Bij de implementatie van het Verdrag van Malta is voorzien in een bijdrageregeling
voor mogelijk excessieve kosten (Besluit op de archeologische monumentenzorg).
Tot slot wijs ik op de mogelijkheid voor een schadevergoeding in verband met
de een beslissing op een aanvraag voor een monumentenvergunning (artikel 22
Monumentenwet 1988). 
 11
 
 Heeft u contact met de minister van OCW over de problematiek
van archeologisch onderzoek bij waterbouwkundige werken?
 
 
 Rijkswaterstaat en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed hebben al meer
dan twintig jaar een samenwerkingsovereenkomst ten aanzien van de omgang met
het archeologisch erfgoed. Bij voorbereiding en uitvoering van projecten wordt
intensief tussen deze diensten samengewerkt. Ook buiten concrete projecten
om, zijn er regelmatig contacten tussen RWS en de Rijksdienst voor Cultureel
Erfgoed.
 12
 
 Hoeveel bedragen de inkomsten die Kampergeul B.V. tegemoet
kan zien bij de realisatie van de hoogwatergeul Well-Aijen (die uiteindelijk
hebben geleid tot een positieve business case)?
 
 
 De hoogwatergeul Well-Aijen wordt uitgevoerd op basis van zelfrealisatie.
Dit betekent dat Kampergeul B.V. als grondeigenaar dit project hoogwatergeul
Well-Aijen volledig voor eigen rekening en risico realiseert. Ik heb geen
inzicht in de business case van Kampergeul BV en de daaruit voor Kampergeul
BV voortvloeiende inkomsten en uitgaven.
 13
 
 Waarom wilt u een eenmalige bijdrage van € 15
miljoen toekennen aan de provincie Limburg voor gebiedsgerichte ontwikkeling,
in plaats van dat geld te gebruiken voor mogelijke tegenvallers elders in
het project Zandmaas?
 
 
 Bij de vaststelling van het Tracébesluit in 2002 had ik voorzien
dat er een risico bestond dat het project hoogwatergeul Well-Aijen niet op
basis van zelfrealisatie door de grondeigenaar zou worden gerealiseerd. Om
in dat geval de realisatie van dat project zelf ter hand te kunnen nemen,
is in het projectbudget Zandmaas een risicoreservering opgenomen. Nu de zelfrealisator
heeft verklaard de realisatie van de hoogwatergeul ter hand te nemen en af
te ronden binnen de in de overeenkomst van 7 juni 2006 bepaalde termijnen,
valt deze voorziening vrij en heb ik er voor gekozen het bedrag te bestemmen
voor gebiedsgerichte ontwikkeling. Gelet op de actuele ramingen en het risicoprofiel
is het resterende budget van de post onvoorzien toereikend voor deze fase
van het project.
 14
 
 Indien er niet was gekozen voor een zelfrealisator
bij het project hoogwatergeul Well-Aijen, had de uitvoerende overheid dan
dezelfde opbrengsten tegemoet kunnen zien als nu het geval is voor de zelfrealisator?
Zo nee, is het toewijzen van een eenmalige bijdrage van € 15 miljoen
aan de provincie Limburg als gevolg van de besparing door de zelfrealisatie
van de hoogwatergeul dan wel te onderbouwen en hoe dan?
 
 
 Er is geen sprake geweest van een keuze voor zelfrealisatie. Het was immers
bekend dat Kampergeul B.V., als eigenaar van een aanzienlijk deel van de gronden
in het gebied van de hoogwatergeul, mogelijk een succesvol beroep zou kunnen
doen op het beginsel van zelfrealisatie. Het recht van zelfrealisatie volgt
uit jurisprudentie over onteigeningen en houdt in dat een grondeigenaar in
beginsel onteigening van zijn gronden kan afwenden indien hij bereid en in
staat is om het project (waarvoor de onteigening wordt ingezet) zelf te realiseren.
Omdat destijds de inschatting is gemaakt dat Kampergeul B.V. een succesvol
beroep op zelfrealisatie zou kunnen doen – en daarmee dus onteigening
door de overheid af zou kunnen wenden – is besloten Kampergeul de gelegenheid
te bieden om het project zelf uit te voeren. Dit heeft uiteindelijk geleid
tot een overeenkomst tussen de Staat en Kampergeul BV en de schriftelijke
verklaring van Kampergeul d.d. 29 januari 2009.
 
 De zelfrealisator realiseert de hoogwatergeul als onderdeel van het bredere
gebiedplan Maaspark Well. De delfstoffenwinning dient ter financiering van
dit bredere gebiedsplan. Ik weet niet van welke opbrengsten als gevolg van
delfstoffenwinning de zelfrealisator daarbij is uitgegaan (zie ook het antwoord
op vraag 12).
 
 Indien ik de hoogwatergeul Well-Aijen in eigen beheer had moeten realiseren
zou dit circa € 15 mln aan uitgaven met zich mee hebben gebracht
voor het Rijk en zou er vermoedelijk geen gecombineerde uitvoering met Maaspark
Well hebben plaatsgevonden. Het maximaliseren van de opbrengsten van de delfstoffenwinning
zou immers voor mij geen prioriteit zijn. De uitgaven voor grondverzet ten
behoeve van enkel de realisatie van de hoogwatergeul waren in
dat geval niet of slechts in zeer beperkte mate gecompenseerd door inkomsten
uit het vermarkten van delfstoffen.
 15
 
 In hoeverre kan gesproken worden van een besparing
door zelfrealisatie van de hoogwatergeul Well-Aijen nu de € 15 miljoen,
die daardoor bespaard wordt, alsnog bij de provincie Limburg terechtkomt als
bijdrage voor gebiedsgerichte ontwikkeling?
 
 
 Doordat de hoogwatergeul op basis van zelfrealisatie gerealiseerd wordt,
kan zonder dat hiervoor vanuit het Rijk extra middelen vrijgemaakt hoeven
te worden, per saldo extra ruimtelijke meerwaarde worden gecreëerd.
 16
 
 Mag de provincie Limburg de € 15 miljoen
voor gebiedsgerichte ontwikkeling naar eigen goeddunken besteden of worden
daar voorwaarden aan verbonden?
 
 
 Er is in zoverre sprake van een voorwaarde dat Kampergeul B.V. richting
mij zou verklaren de realisatie van het project hoogwatergeul Well-Aijen ter
hand te nemen en af te ronden binnen de, in de met Kampergeul gesloten overeenkomst
van 7 juni 2006, bepaalde termijnen.
 17
 
 Hoe denkt u te kunnen garanderen dat het project hoogwatergeul
Well-Aijen eind 2015 daadwerkelijk gerealiseerd zal zijn, op een voor de overheid
budgettair neutrale wijze?
 
 
 De tijdige realisatie (uiterlijk eind 2015) is een afspraak die juridisch
verankerd is in de overeenkomst tussen de Staat en Kampergeul B.V. d.d. 7 juni
2006 in zake de zelfrealisatie (op een voor de overheid budgettair neutrale
wijze) van het project. Kampergeul B.V. heeft daarnaast bij brief van 29 januari
2009 nogmaals bevestigd «er voor in te staan dat
de realisatie van de Hoogwatergeul Well-Aijen conform de tussen ons gesloten
overeenkomst zal worden gerealiseerd».
 18
 
 Kunt u het toegenomen risico dat de natuurdoelstellingen
voor het project Zandmaas (in het gebied Heukelomse beek en de nevengeulen)
niet worden gehaald, kwantificeren?
 
 
 Voor het behalen van de natuurdoelstelling in de Zandmaas dienen 556 hectares
natuur (waarvan 156 ha voor de Heukelomse beek en 129 ha voor de nevengeulen),
aangevuld met 60 hectares natuurcompensatie, gerealiseerd te worden. Zoals
bekend is er bij het opstellen van het Provinciaal Omgevingsplan Limburg (POL)
Aanvulling Zandmaas in 2002, door de Provinciale Staten van Limburg voor gekozen
om de natuurdoelstelling in de nevengeulen op basis van vrijwillige verwerving
te realiseren. Onteigening van deze gronden is zonder aanpassing van de planologische
kaders derhalve niet mogelijk. Op basis van de huidige inzichten is de verwachting
dat ongeveer de helft van het aantal te realiseren hectares in het gebied
van de Heukelomse beek en de nevengeulen mogelijk niet tijdig zal kunnen worden
aangekocht.
 
 Momenteel bezie ik samen met het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
de provincie Limburg en de landbouwsector de omvang van het probleem en waar
de oplossingsmogelijkheden liggen.
 19
 
 Wat zijn de resultaten van het overleg met de landbouwsector,
het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en de provincie Limburg
over de realisatie van de natuurdoelstellingen voor het project Zandmaas?
 
 
 Er wordt door alle betrokken partijen onderkend dat op basis van het huidige
kader voor de verwerving de realisatie van de natuurdoelstelling Zandmaas
lastig is. Er worden op dit moment concrete voorstellen uitgewerkt om de doelstelling
geheel te kunnen realiseren. Ik zal op korte termijn hierover in samenspraak
met het ministerie van LNV en de provincie Limburg een besluit nemen. Ik verwacht
hierover uiterlijk in VGR 17 te kunnen rapporteren.
 20
 
 Wie is er verantwoordelijk voor de vertraging in de
realisatie van de natuurdoelstellingen voor het project Zandmaas en voor eventuele
extra benodigde uitgaven om deze doelstellingen toch te realiseren?
 
 
 De oorzaak van de vertraging ligt vooral in het feit dat de grondverwerving
in de nevengeulen is gebaseerd op vrijwillig verkoop door de eigenaren. Dit
is vastgelegd in het Provinciaal Omgevingsplan Limburg (POL). Het POL is vastgesteld
door de Provinciale Staten van Limburg.
 
 Over de financiering en kostenverdeling van de grondverwerving zijn in
het verleden afspraken gemaakt tussen V&W, LNV en provincie Limburg. Indien
er overhoopt extra uitgaven voor grondverwerving nodig zijn om de natuurdoelstelling
in de Zandmaas te realiseren dan komen deze kosten in lijn met de gemaakte
afspraken voor wat betreft de nevengeulen voor rekening van LNV. Voor wat
betreft de Heukelomse beek geldt dat 75% van de (extra) kosten voor
rekening komt van LNV en 25% van de (extra) kosten gedragen zal worden
door V&W.
 21
 
 Welke versnellingsmogelijkheden hebben de betrokken
partijen van het Consortium Grensmaas voor ogen om de opgelopen vertraging
in het project Grensmaas in te lopen en zijn daar extra kosten aan verbonden?
Zo ja, hoe hoog zijn deze extra kosten en wie is daar financieel verantwoordelijk
voor?
 
 
 Het project Grensmaas wordt uitgevoerd op basis van zelfrealisatie. Dit
betekent dat het Consortium Grensmaas B.V. het project voor eigen rekening
en risico realiseert. De einddata van het project zijn onderdeel van de contractuele
afspraken tussen de Overheid en het Consortium Grensmaas BV. Het Consortium
Grensmaas is dus gehouden het project Grensmaas uiterlijk af te ronden op
de overeengekomen data. Behoudens die gevallen waarbij eventuele vertraging
rechtstreeks is te wijten aan doen of nalaten van de overheid, is het Consortium
Grensmaas (financieel) dus ook steeds verantwoordelijk voor de te nemen versnellingsmaatregelen.
 
 Op dit moment worden door het Consortium Grensmaas verschillende versnellingsmogelijkheden
verkend en beoordeeld op hun effectiviteit binnen de randvoorwaarden van het
contract. Deze versnellingsmogelijkheden hebben grotendeels betrekking op
de werkzaamheden die op de locatie Koeweide uitgevoerd gaan worden. De start
van de uitvoering op de locatie Koeweide staat overigens pas gepland na 2012.
Welke versnellingsmaatregelen het Consortium Grensmaas exact voor ogen staan
is mij – evenals de daarmee gemoeide kosten – op dit moment onbekend.
 
 Overigens heeft het Consortium mij inmiddels medegedeeld reeds een deel
van de vertraging te hebben ingelopen.
 22
 
 Wat is de huidige stand van zaken met betrekking tot
het overleg met het Consortium Grensmaas over de «tegenvallende invloeden»
bij het project Grensmaas en over de eventuele aanpassing van de organisatiestructuur
van het Consortium?
 
 
 De convenantpartners (de provincie Limburg, het ministerie van LNV en
het ministerie van VenW) zijn op dit moment nog – op directieniveau –
in overleg met het Consortium Grensmaas. Inzet van dit overleg is te komen
tot afspraken over de definitie van «tegenvallende invloeden»,
of te wel aan welke voorwaarden wordt een melding van het Consortium Grensmaas
getoetst op zijn ontvankelijkheid.
 
 Met betrekking tot de voorgenomen aanpassing van de organisatiestructuur
van het Consortium Grensmaas wordt een aantal opties bekeken die de contractuele
verhaalspositie van de overheid kunnen zekerstellen. De optie om de partijen
verbonden aan de nieuwe organisatiestructuur mede het contract te laten ondertekenen
is door het Consortium in principe positief ontvangen. Het Consortium Grensmaas
zal dit voorleggen aan haar achterban.
 23
 
 Wat bedoelt u met «scope sluitstukkaden»
en wanneer verwacht u daar meer duidelijkheid over te kunnen geven en de Kamer
daarover te informeren?
 
 
 De sluitstukkaden zijn de kaden die naar afronding van de stedelijke kaden
en rivierverruimende maatregelen nog aangelegd c.q. verhoogd moeten worden
om de toegezegde hoogwaterbescherming in het plangebied van de Maaswerken
te realiseren.
 
 Op basis van een gezamenlijk met de regionale partijen uitgevoerd onderzoek
blijkt dat op grond van actuele inzichten en regelgeving meer kaden versterkt
en aangelegd moeten worden om de doelstelling te realiseren dan nu is opgenomen
in de scope van het project Maaswerken.
 
 Momenteel ben ik met regionale partijen volop in overleg over de wijze
waarop zo snel mogelijk voorzien kan worden in de toegezegde hoogwaterbescherming.
Naar verwachting kan ik u in de aanbiedingsbrief bij de volgende VGR (VGR
16) hierover meer duidelijkheid geven.
 24
 
 Hoe groot is deel van de kaden in het Maasdal dat naar
uw verwachting zal worden afgekeurd in het kader van de derde ronde toetsing
primaire waterkeringen, en betreft het hier vooral kaden waarvoor bij de tweede
ronde niet vast te stellen was of ze aan de norm voldeden?
 
 
 Op basis van de informatie die gebruikt is bij het gezamenlijk met de
regionale partijen uitgevoerd onderzoek Sluitstukkaden, ga ik ervan uit dat
een aanzienlijk deel van de medio jaren ’90 aangelegde kaden in het
Maasdal zal worden afgekeurd.
 
 In de tweede toetsronde zijn de Limburgse Maaskaden niet getoetst. De
reden hiervoor is dat de Wet op de Waterkering pas sinds 2005 van toepassing
is op de Limburgse Maaskaden. Dit betekent dat bij de derde (landelijke) ronde
toetsing primaire waterkeringen de Limburgse Maaskaden voor het eerst formeel
worden getoetst.
 25
 
 Welke aanpassingen zijn er vereist om tot een andere
aanpak van de financiering van de projecten Zandmaas en Grensmaas te komen,
zoals de proactieve programmatische aanpak voorgesteld door de Deltacommissie?
Welke stappen zijn daartoe al ondernomen?
 
 
 Naar mijn mening is een andere aanpak van de financiering van de projecten
Zandmaas en Grensmaas niet nodig, aangezien reeds in de financiering is voorzien.
 
 
 
 Samenstelling:
 Leden: Vendrik (GL), Van der Staaij (SGP), Snijder-Hazelhoff (VVD), Mastwijk
(CDA), Jager (CDA), voorzitter, Koopmans (CDA), Gerkens (SP), Van der Ham
(D66), Nicolaï (VVD), Aptroot (VVD), Samsom (PvdA), Boelhouwer (PvdA),
Roefs (PvdA), Jansen (SP), Cramer (CU), Van Heugten (CDA), Roemer (SP), Koppejan
(CDA), Ten Broeke (VVD), ondervoorzitter, Ouwehand (PvdD), Polderman (SP),
Tang (PvdA), De Rouwe (CDA), Linhard (PvdA) en Vacature (PVV).
 Plv. leden: Halsema (GL), Van der Vlies (SGP), Boekestijn (VVD), Bilder
(CDA), Vacature (CDA), Atsma (CDA), Van Bommel (SP), Koşer Kaya (D66),
Neppérus (VVD), de Krom (VVD), Vermeij (PvdA), Jacobi (PvdA), Besselink
(PvdA), Vacature (SP), Anker (CU), Sterk (CDA), Van Leeuwen (SP), Knops (CDA),
Verdonk (Verdonk), Thieme (PvdD), Lempens (SP), Waalkens (PvdA), Haverkamp
(CDA), Depla (PvdA) en Agema (PVV).