Het Voorbereidend Beroepsonderwijs; Verslag mondeling overleg over de eerste fase voortgezet onderwijs en de wijziging van het Formatiebesluit
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 22699, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

14-06-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

22699 nr. 7

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de regeringOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 22699Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 23085Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 51 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
22 699Het voorbereidend beroepsonderwijs23 085Basisvormingnr. 7VERSLAG VAN EEN MONDELING OVERLEGVastgesteld 31 mei 1995De vaste commissie voor Onderwijs en Wetenschappen1 heeft op 10 maart 1994 mondeling overleg gevoerd met de minister van
Onderwijs en Wetenschappen over de eerste fase voortgezet onderwijs.
Zie de brieven:– d.d. 6 december 1993 ter aanbieding van de voortgangsrapportage
over de stand van zaken inzake de beleidsmaatregelen in de vbo-beleidsbrief
(22 699, nr. 6);– d.d. 1 november 1993 en 28 januari 1994 over de reactie van de
op de adviezen van Revisiecommissie mavo-vbo (23 085, nrs. 3 en 4);– d.d. 8 februari 1994 ter aanbieding van zijn reactie op het advies
van het Proces Managementteam Basisvorming (PMB) inzake het voortgezet speciaal
onderwijs en basisvorming (brief nr. O&W 94-111);en over wijziging van het Formatiebesluit dagscholen vwo-avo-vbo
in verband met de vereenvoudiging van de grondslag voor de bepaling van het
aantal formatierekeneenheden en in verband met de frictie-opslag en het Bekostigingsbesluit
VWO. Zie de brieven:– d.d. 9 februari 1994 betreffende de voorhang van het besluit van
27 januari 1994 (Stb. 120) houdende wijziging van het Formatiebesluit dagscholen
vwo-avo-vbo in verband met vereenvoudiging van de grondslag voor de bepaling
van het aantal formatierekeneenheden (brief nr. O&W 94-138);– d.d. 18 februari 1994 betreffende de voorhang van het besluit
van 4 februari 1994 (Stb. 93) houdende wijziging van het Formatiebesluit
dagscholen vwo-avo-vbo in verband met de frictie-opslag en het Bekostigingsbesluit
VWO (bief nr. O&W 94–169).Van het gevoerde overleg brengt de commissie als volgt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Van de Camp (CDA) had begrepen dat het MAVO per 1 augustus
jl. maar liefst 198 000 leerlingen telde en het VBO-IVBO-lager agrarisch
onderwijs 216 000 leerlingen, hetgeen zijns inziens het belang van de
eerste fase VO wel voldoende aangeeft. Het is een goede zaak dat het VBO en
het MAVO een groeiende belangstelling genieten van ouders èn leerlingen.Hij had er behoefte aan tot uitdrukking te brengen dat de minister in
zijn brief van 4 maart jl. afdoende reageert op de brief van de
Vereniging van leraren in de beeldende vakken. Het nadere overleg met het
CITO ter zake wachtte hij dan ook met belangstelling af.Hoe staat het overigens met het onderzoek naar de verblijfsduur? In sommige
kringen wordt gesteld dat met name voor allochtone leerlingen een periode
van vijf jaar onvoldoende is voor de basisvorming en een diplomering MAVO-VBO.De Revisiecommissie stelt voor, de eindexamenprogramma's voor de beroepsgerichte
vakken niet vast te stellen. Toch zal voor die vakken per 1 augustus
a.s. het eerste landelijk georganiseerde examen plaatsvinden. Kan dat nader
worden uiteengezet?Kan ook iets meer worden gezegd over de Projectbegeleidingscommissie uiterlijke
verzorging. Sluit dat vak, zoals vanuit het veld wel eens naar voren wordt
gebracht, inderdaad nog niet aan op de basisvorming?De heer Van de Camp sprak waardering uit voor het vele werk dat de twee
revisiecommissies hebben verricht. Met belangstelling wacht hij de vertaling
af van de vele en omvangrijke rapporten die de commissie-Van Veen ter hand
zal nemen en die hopelijk zal leiden tot ook voor hem begrijpelijke profielen.
In zijn brief van 1 november jl. stelt de minister dat hij de procedures tot
vaststelling van de eindexamenprogramma's voor de diverse AVO-vakken zal starten,
maar geeft de commissie-Van Veen tegelijkertijd opdracht om profielen te ontwikkelen.
Hoe verhoudt zich dat met elkaar?Gelet op de samenstelling van de commissie-Van Veen II vroeg hij zich
af, of het MAVO daarin wel voldoende vertegenwoordigd is. Het tijdschema van
de commissie wekt ook enige verbazing. Volgens de Instellingsbeschikking zal
juni 1994 worden gerapporteerd. Dat lijkt erg snel. Bovendien lijkt de ombouw
van niveau- naar programmadifferentiatie toch ook een aanzienlijke klus te
zijn.Volgens de revisiecommissies zou de afdelingenstructuur van het VBO wat
meer sectorgewijze moeten worden georganiseerd conform het MBO. De heer Camp
vroeg zich af, of dat wel zo verstandig is. De afdelingenstructuur van het
VBO is zeer recent herzien en opgefrist en nu zou dan tot die sectorgewijze
indeling moeten worden gekomen opdat er een betere aansluiting is met het
MBO, terwijl die aansluiting met de afdelingenstructuur bij het KMBO en het
leerlingwezen er wèl is.Er komt nog een discussie over «de juiste leerling op de juiste
plaats», maar feitelijk ligt het toch in de lijn der ontwikkelingen
dat leerlingen een plaatsingsadvies krijgen na HAVO-3. Hoe verhoudt zich dat
tot MAVO-4? Zullen vele ouders er dan toch niet voor kiezen om hun kinderen
te laten proberen de HAVO af te ronden en, als dat niet lukt, naar het derde
leerjaar MBO te laten gaan? Zou de commissie-Van Veen zich hierover eens kunnen
buigen?Wat betekenen de profielen en de programmadifferentiatie nu voor de AVO-vakken
op het VBO en het MAVO? Worden die vakken op dezelfde manier aan de leerlingen
aangeboden, of wordt rekening gehouden met de pedagogisch-didactische werkwijze
van het VBO? Zo ja, hoe gaat dat dan organisatorisch in zijn werk in MAVO/VBO-
en zelfs nog bredere scholengemeenschappen?De heer Van de Camp ondersteunde de wijze waarop de basisvorming in het
VSO is gestart. Wat gebeurt er met scholen die er niet aan meedoen? Ontstaan
er binnen afzienbare tijd nu geen twee soorten VSO/LOM en VSO/MLK? Volgens
het inspectierapport van de basisvorming lijkt dat bij het IVBO wel mee te
vallen en hij hoopte dat dit ook het geval zal zijn voor het VSO/LOM. Hoe
denkt de minister het VSO/LOM er daadwerkelijk bij te betrekken?Ten slotte vroeg hij wanneer de Kamer nu de notitie over de breedte van
de basisvorming krijgt.In het Besluit inzake de wijziging van het Formatiebesluit dagscholen komt in de toelichting de kwestie van de 10-/12-schalen naar voren.
De heer Van de Camp wilde dit overleg aangrijpen om de minister een budgettaire
schets van deze kwestie te vragen, desgewenst schriftelijk. Vanuit brede scholengemeenschappen
en scholengemeenschappen met een HAVO/VWO-top bereiken hem berichten dat de
zgn. HOS-toezeggingen voor deze scholen problemen opleveren in het kader van
het FBS.Wat betreft het besluit inzake de frictie-opslag had het hem gestoord
dat de minister de organisaties heeft voorgehouden dat de Kamer heeft ingestemd
met het verlagen van die opslag. Tijdens de begrotingsbehandeling is immers
afgesproken om de desbetreffende amendementen niet in te dienen, opdat de
minister nog nader met de organisaties zou kunnen overleggen. Hoe is dat overleg
afgelopen? Is met de FBS-partners overeenstemming bereikt?Ook mevrouw Netelenbos (PvdA) was het ermee eens dat het VBO
en het MAVO twee zeer belangrijke schooltypen zijn en dat het een goede zaak
is dat de revisiecommissies de afgelopen tijd tal van goede documenten hebben
geproduceerd, o.a. op basis waarvan beide schoolsoorten worden vernieuwd.
De dynamiek binnen beide soorten is aanzienlijk, hetgeen mede is bevorderd
door de basisvorming.Zij begreep dat de ontwikkelde examenprogramma's nog maar tijdelijk van
aard zijn en dat het opstellen van de profielen ongeveer parallel loopt met
de uitwerking van de profielen voor de tweede fase VO. In de tussentijd zijn
die vernieuwde examens wel nodig, onder meer voor vernieuwing van de inhoud
van het onderwijs. Voorkomen moet echter wel worden dat veel overhoop wordt
gehaald dat straks weer anders moet. Hoe zal straks de overgang verlopen?Zij vroeg enige verduidelijking van de gemengde profilering VBO/MAVO.
Loopt die in de tijd als het ware vanzelf mee?Zij verwees naar de motie 22 381, nr. 95, waarin werd bepleit de
niveaudifferentiatie om te bouwen naar programmadifferentiatie. Ter uitvoering
daarvan worden de profielen uitgewerkt. Leerlingen moeten niet op een niveau
worden gedefinieerd, maar moeten een traject volgen dat aansluiting geeft
op een vervolgtraject; de eerste fase mag geen eindonderwijs zijn. Er moeten
dan ook programma's zijn met doorstromingskwalificaties naar het vervolgonderwijs;
leerlingwezen en kort- en lang-MBO. Dit idee wordt thans uitgewerkt, maar
daarbij moet goed in het oog worden gehouden dat bepaalde activiteiten in
de eerste fase niet meer plaatsvinden in de tweede. Gebeurt dat wel, dan zal
dat zeker demotiverend werken. Nu blijkt daarover een groot verschil van inzicht
te bestaan bij opleiders in de eerste èn de tweede fase. Hoe denkt
de minister dat op te lossen? Moet er misschien sterker worden aangestuurd?Voor een goede aansluiting op de tweede fase zijn in de eerste fase profielen
en programmadifferentiatie nodig, waardoor de afdelingsindeling van het VBO
wordt verlaten. Dat levert problemen op, want voor sommige groepen jongeren
is het VBO nu eenmaal toch eindonderwijs. Als te veel sectoraal wordt geclusterd,
ook in de eerste fase, bestaat het risico dat die jongeren «onherkenbaar»
worden voor de arbeidsmarkt, waardoor hun problemen eerder groter dan kleiner
worden. Een ander probleem is dat de tweede fase niet eenduidig is georganiseerd.De PvdA-fractie ondersteunde de reactie van de minister op de uitwerking
van de vernieuwde eindexamens, omdat zij niet alle voorstellen op hun merites
kan beoordelen. Zij ging er maar van uit dat ze goed door deskundigen zijn
bekeken en daarbij ook is bezien wat de scholen organisatorisch wel of niet
aan kunnen.Zij was het ook eens met het voorstel inzake de syllabi voor de verplichte
examenvakken. Daarin moet helder worden aangegeven waarop de scholen moeten
rekenen opdat zij daarop hun programmering kunnen afstemmen. Voor
vakken die op schoolniveau worden geëxamineerd komen er examengidsen
waarmee de scholen worden geholpen om dat schoolonderzoek op een goed niveau
te brengen. Met dit onderscheid wordt een goede oplossing gevonden voor het
eerder naar voren gebracht probleem van eventuele pseudo-wetgeving.Vanuit het MAVO komen signalen waaruit zorgen over zijn voortbestaan blijken,
niet alleen vanwege de gemengde profilering, maar bovenal vanwege de HAVO-3-doorstromingsvariant.
Bij de behandeling van de Wet op de basisvorming heeft de PvdA-fractie ervoor
gepleit om doorstroming mogelijk te maken van HAVO-3 naar het lang-MBO, omdat
het nu eenmaal verspilling is dat iemand gedurende vijf jaar het HAVO volgt
om daarna het MBO in te stromen, terwijl dat ook na drie jaar HAVO kan. Bij
de uitwerking van de profielen zal de meerwaarde van het MAVO-profiel voor
doorstroming ook heel duidelijk moeten worden gemaakt. Is dat ook de bedoeling?Ook mevrouw Netelenbos sprak waardering uit voor de reactie van de minister
op de terechte zorg van de leraren beeldende vakken.Zij vond het heel jammer dat er nog steeds geen integrale aanpak is gekomen
voor de breedte van de basisvorming. Zij kon zich voorstellen dat dit probleem
leidt tot een grote «stammenstrijd», maar het gaat toch om leerlingen?
Dan moet men maar over verschillen van inzicht en institutionele belangen
heenstappen om het in ieder geval bespreekbaar te maken.De voorstellen van de PMB vond zij heel creatief. De minister stelt financiële
middelen ter beschikking voor voorlichting over het VSO. Gaan die naar het
PMB en wie neemt die voorlichting ter hand?De inspectie zal het leermateriaal bezien en voor de vervanging van leermiddelen
is 2,5 mln. beschikbaar op basis van het Londo-systeem. Mevrouw Netelenbos
vond dat toch een lapmiddel. Zijn die 2,5 mln. voldoende voor vijftien vakken
basisvorming aangepast voor het VSO of zijn dat de zgn. I-boeken? Dit geeft
te meer het belang aan van de spoedige totstandkoming van een plan om het
VSO/LOM en MLK over te hevelen naar het VO. Het PMB suggereert voorlopig af
te zien van aparte regelgeving zolang de ISOVSO nog van kracht is en het moment
van nieuwe regelgeving te laten afhangen van de voortgang van het VSO. De
minister wil dat niet, maar wat wil hij dan wel? Wil hij nieuwe wetgeving
of wil hij het laten zitten? De PvdA-fractie heeft in ieder geval een duidelijke
voorkeur voor nieuwe wetgeving.Ten slotte vroeg mevrouw Netelenbos nog aandacht voor het probleem dat
allochtone leerlingen hebben met toetsen, zowel qua taal als qua rekenen.
Zij behalen over het algemeen slechte resultaten, terwijl dat in feite niets
zegt over hun intelligentie.De heer Franssen (VVD) herinnerde eraan dat toen de discussies
over de basisvorming van start gingen de vernieuwing van het VBO al op de
tekentafel lag en dat het desbetreffende wetsvoorstel is geïntegreerd
in het wetsvoorstel basisvorming. Daarin was ook de afdelingsstructuur opgenomen.
Het is van belang hoe die structuur zich zal verhouden tot de profielen. Het
is in dat verband niet zonder betekenis dat in de nota «Mavo nieuw elan»
drie profielen worden voorgesteld, terwijl in de discussies tot nu toe over
het MBO nieuwe stijl gedacht wordt aan vier sectoren en er in het HAVO/VWO
wordt gesproken over vier profielen. Hoe gaat dit alles zich tot elkaar verhouden?
Zou het voor een betere aansluiting niet verstandig zijn om te bezien of gebruik
kan worden gemaakt van enerzijds de sectorbenadering en anderzijds de vier
profielen?Het is van belang dat aan het eind van het tweede jaar, dus zomer 1995,
een goed advies wordt gegeven over de voortgang van het traject van de leerling.
Voor die tijd zou de heer Franssen nog wel graag een discussie met de regering
willen voeren over de vraag wat nu precies de inhoud en de argumentatie van
dat advies moeten zijn, opdat de scholen weten wat van hun gevraagd
wordt. Dat advies is immers van grote betekenis voor wat er daarna met de
leerling gebeurt.Voor het MAVO was de toekomstige vorm op dat moment veel minder duidelijk.
De overheid heeft lange tijd volstrekt onvoldoende over het toekomstige profiel
van het MAVO nagedacht. Voor de wijze waarop het MAVO-veld zelf heeft bijgedragen
aan de gedachtenvorming over het toekomstige MAVO is zeker een woord van waardering
op zijn plaats. Het SABO stelt een geïntegreerd schooltype MAVO/VBO voor,
maar de regering wijst die suggestie van de hand en staat op het standpunt
dat bij de uitwerking van de plannen een scherp onderscheid tussen MAVO en
VBO dient te worden nagestreefd. Daarnaast is er de nota «Mavo nieuw
elan» die uitgaat van een zelfstandige positie van het MAVO. Gelet op
de discussie over de duur van de basisvorming, de determinatie daarbinnen
en de overstap, roept dat wel enkele vragen op.Volgens de nota is in het derde jaar MAVO de voorbereiding op de sector-
en de profielkeuze uitermate belangrijk. Maar in dat derde jaar moet ook de
basisvorming worden afgerond en voor de beperkte groep leerlingen die in of
na het derde jaar MAVO naar het kort-KMBO of het leerlingwezen gaat, bestaat
de mogelijkheid dat via het VBO te doen. Wellicht ziet men na twee jaar basisvorming
in of na het derde jaar een verwijzing naar het MAVO/VBO. De heer Franssen
was van mening dat de commissie-Van Veen ook die onderlinge relatiepatronen
zou moeten verhelderen, vooruitlopend op de discussie over de doorstroming
naar en de selectie voor MAVO-4-HAVO-3. Hij onderstreepte de vrees van het
MAVO-veld dat, indien het keuzemoment om eventueel door te stromen na HAVO-3
geldt, dit kan betekenen dat het MAVO daar sterk onder zal lijden. Hij zag
daar zelf nu geen oplossing voor, maar vond wel dat de commissie-Van Veen
zich daarover zou moeten buigen. De heer Franssen was het er in ieder geval
mee eens dat de MAVO-vertegenwoordiging in die commissie aan de magere kant
is.Hij stond op het standpunt dat er na HAVO-3 een scherpere selectie moet
zijn en dat na HAVO-5 geen doorstroming naar het MBO mag plaatsvinden. Dat
is maatschappelijk ongewenst. Het betekent inderdaad vele determinatiemomenten
in het VO, maar als het de bedoeling is om de leerling op de juiste plaats
te krijgen, is dat noodzakelijk nu niet het besluit is genomen om een scherpere
selectie in te voeren bij intreding in het VO.Er wordt gesteld dat de onderhavige revisie een tussenstap is nodig om
de examenprogramma's aan te passen aan de kerndoelen. Is daarbij sprake van
een eenzijdige werking? Bij de behandeling van de Wet op de basisvorming is
gesteld dat examenprogramma's nooit onveranderlijk kunnen zijn, maar eerder
uitgangspunt moeten zijn om de kerndoelen aan te passen dan omgekeerd. Is
dat nog steeds de opvatting van de minister? De commissie-Van Veen zou ook
antwoord moeten geven op de vraag wat de verhouding is tussen kerndoelen,
examenprogramma's en te ontwikkelen profielen. Duidelijk moet zijn dat niet
alleen mag worden gewerkt vanuit de idee dat kerndoelen norm zijn.Het was de heer Franssen niet duidelijk hoe een en ander zal verlopen
met de A- en B-programma's. Is het de bedoeling om als een A- of B-richting
voor een bepaalde leerling is geïndiceerd, dat eerder te bewerkstelligen
via het MAVO dan via het VBO? Het type leerling dat vroeger MAVO-3 deed hoort
toch niet meer thuis in een MAVO dat aan een nieuw elan wil werken? Dat waren
toch leerlingen die beter op hun plaats waren geweest in een gemoduleerd VBO.
Om het MAVO niet op te zadelen met een categorie leerlingen die er in wezen
niet thuishoort, is ook het toetsmoment aan het eind van het tweede jaar van
belang.Hij vond het enerzijds een goede zaak als een syllabus richtinggevend
kan werken bij de vormgeving en de inrichting van het schoolonderzoek, anderzijds
was hij de mening toegedaan dat een syllabus geen drillen en programmering
mag inhouden voor de voorbereiding op een examen. Ook mag een
syllabus niet worden beschouwd als een panacee voor te algemeen geformuleerde
eindexamenprogramma's. Hij zou er dan ook de voorkeur aan geven de discussie
over de syllabi aan te houden tot na de afronding van de discussie over de
meer richtinggevende aard van de eindexamenprogramma's, uiteraard aansluitend
op de profielen.De minister reageert instemmend op de overige aanwijzigingen van de Revisiecommissie
beroepsvoorbereidende vakken voor de uitwerking en de concretisering van de
ontwikkelde produkten. Dat wil zeggen dat de commissie VBO/MAVO aansluitend
onderwijs zal worden gevraagd aandacht te besteden aan de relatie algemene
en op het beroep gerichte vakken en aan de relatie profielen en daarbinnen
de vakken met de in ontwikkeling zijnde kwalificatiestructuur in het secundair
beroepsonderwijs. In het daarop volgende bijstellingsproces van de programma's
zelf zal erop worden toegezien dat deze vakken door het bedrijfsleven en het
vervolgonderwijs worden gelegitimeerd. Tijdens de discussie als uitvloeisel
van de commissie-Wagner is vanuit de beroepsopleidingsprofielen de eindexamenprogrammatrits
besproken. In de gekozen volgtijdelijkheid zat volgens de heer Franssen dan
ook het risico dat de relatie met hetgeen het voorbereiden op beroepsonderwijs
vraagt wel eens niet helemaal in overeenstemming is met hetgeen vanuit het
bedrijfsleven als wenselijkheid naar voren komt. Hij zegt dat ook gelet op
de A- en B-leerlingen, want die zijn eerder voor het doorgaan naar het bedrijfsleven
geïndiceerd dan de leerlingen die via de C- en D-route naar de tweede
fase beroepsonderwijs gaan.In een van de bijlagen bij het advies van de commissie-Van Veen wordt
gesteld dat de profielen het herkenbare karakter moeten behouden van gehelen
die recht geven op doorstroming naar een te benoemen breed cluster van studierichtingen
in het aansluitend onderwijs. Verleden week is gediscussieerd over de aansluiting
tussen de profielen in de bovenbouw HAVO/VWO naar HBO en WO. Daaruit bleek
in feite dat de omnivalentie van het VWO-diploma als het ware nader wordt
verengd. Als nu in MAVO/VBO de profielendiscussie ingang vindt – waarvan
de heer Franssen voorstander is – wat betekent dat dan voor de toelaatbaarheidsvoorwaarden
voor het MBO? Als men eenmaal heeft gekozen voor een bepaald profiel kan men
toch niet zomaar buiten dat profiel om tot het MBO worden toegelaten, zeker
niet als men de verblijfsduur in de tweede fase in de gaten wil houden?Hoe verhoudt zich de mogelijkheid van het in het derde leerjaar tussentijds
overstappen op een ander profiel tot de betekenis van het toetsmoment aan
het eind van het tweede jaar en de wens om in het derde jaar de basisvorming
af te sluiten? Het is toch de bedoeling om de basisvorming in vier jaar plus
VBO en MAVO af te sluiten?Over de deelvakken zou de commissie-Van Veen eveneens apart moeten adviseren,
omdat de heer Franssen meer dan bij HAVO/VWO daarover zo zijn twijfels heeft
voor alle geïndiceerde leerlingen van A t/m D.Wat zal de commissie-Van Veen doen aan de betekenis van de doorstroomprogramma's
in relatie tot de profielen?Wat betreft de basisvorming en het VSO wreekt zich met name het feit dat
de discussie over de breedte van de basisvorming nog niet voluit kan worden
gevoerd. Hij kon dan ook niet voluit zeggen dat het VSO aan basisvorming moet
doen. Hij zou de desbetreffende brief van de minister dan ook liever voor
kennisgeving aannemen en de minister vragen terughoudend te zijn in het sturen
van deze ontwikkeling voordat de discussie over de breedte van de basisvorming
is afgerond. Hopelijk kan dat nog voor de zomer het geval zijn, want met het
oog op het komende cursusjaar moet de scholen wel snel duidelijkheid worden
geboden.Mevrouw Sipkes (GroenLinks) had in een van de rapporten gelezen
dat de exameneisen Turks en Marokkaans hetzelfde zouden worden als die voor de andere vreemde talen. Dat lijkt wat vreemd omdat dit voor leerlingen
die deze talen volgen meestal toch de eigen taal zal zijn.Uitgangspunt van de revisie is dat de examens en het gewenste onderwijs
meer op elkaar worden afgestemd. Nu is het onderwijs, zeker met de invoering
van de basisvorming, nogal veranderd. Kijkend naar de schetsen van de eindexamens
kwam bij haar de vraag op waar dan het gewenste onderwijs was gebleven. Is
niet heel veel bij het oude gebleven? Zal er bijvoorbeeld op de examens nog
wel met multiple choice vragen worden gewerkt? Doelstellingen van de basisvorming
zijn toch kennis, inzicht en vaardigheden en dan ligt toch een sterk inhoudelijke
verandering van de exameneisen voor de hand evenals van de wijze waarop het
examen wordt afgenomen? Bij de beeldende vakken bijvoorbeeld is het in de
praktijk brengen, de vaardigheid, weggehaald uit cultureel-politieke overwegingen.
Het argument dat er te weinig tijd voor is, is toch wat mager.De minister wilde het misverstand wegnemen dat door de brieven
van de desbetreffende vakverenigingen is ontstaan als zou er iets verminderd
of geschrapt zijn. Het is er nooit geweest en de vakverenigingen zouden graag
zien dat het er kwam!Dat leek mevrouw Sipkes (GroenLinks) ook een heel logisch gevolg
van de invoering van de basisvorming. Daarbij gaat het toch meer om vaardigheden
dan om kennis en daarvoor is de praktijk toch onmisbaar. Zij had de indruk
dat met de basisvorming wordt geprobeerd iets nieuws te introduceren, maar
dat de examens op de oude leest geschoeid blijven, hetgeen zeker niet positief
zal uitwerken op de motivatie van zowel leerkrachten als leerlingen. De basisvorming
duurt drie jaar en MAVO/VBO-leerlingen hebben dan nog een jaar om alle standaardvakken
te leren. Zij kon zich niet aan de indruk onttrekken dat of het een of het
ander in het gedrang komt.Er is ook de nodige kritiek geuit op de manier waarop de basisvorming
bij het VWO wordt ingevoerd, toch meer een praktijkgerichte opleiding. De
basisvorming zou te theoretisch zijn en te weinig praktijkgericht, dus te
weinig geënt op de leerlingen van het VWO. Hoe denkt de minister aan
deze kritiek tegemoet te komen?Het PMB dringt met nadruk aan op meer geld voor leermiddelen en heeft
die en detail gespecificeerd voor een bedrag van meer dan 3,5 mln. De minister
doet dat heel kort af met de mededeling dat hij voor de aanpassing en vergoeding
van de leermiddelen 2,5 mln. beschikbaar stelt. Kan hij aangeven waarom dat
volgens hem voldoende is?De heer Van der Vlies (SGP) vroeg zich af, of alle voornemens
wel op tijd kunnen worden gerealiseerd. De scholen maken het intensieve proces
door van introductie van de basisvorming en krijgen daarna nog te maken met
de tweede fase. De leerlingen zijn onderweg en de docenten moeten op de goede
momenten een duidelijk zicht hebben op wat komt en waaraan ze moeten voldoen.
Leerlingen en op de achtergrond hun ouders, noch de docenten en ondersteunende
diensten mogen de dupe worden van eventuele stagnaties. Ondanks het feit dat
velen zich inspannen om alles op tijd rond te krijgen, was hij er op onderdelen
toch niet helemaal gerust op. Het tijdschema is een strak keurslijf en er
mag niet te veel uit de hand lopen.Bepaalde schoolsoorten worden geconfronteerd met een opeenhoping van determinatiemomenten.
De opmerkingen van de heer Franssen ter zake spraken hem aan.Tijdens de behandeling van het wetsvoorstel inzake de basisvorming heeft
ook de SGP-fractie gewaarschuwd tegen het risico dat de syllabi als het ware
de spoorboekjes worden en een pseudo-wetgevingsstructuur krijgen. Het zouden
aanbevelingen moeten zijn, hooguit aanwijzingen, maar niet verbindend
of verplichtend. Dat de minister de syllabi daarom alleen beperkt tot het
centraal schriftelijk kon de SGP-fractie dan ook ondersteunen.Een belangrijk knelpunt waren voor de heer Van der Vlies de beroepsgerichte
vakken in het VBO. De samenhang tussen kerndoelen, examenprogramma's en profielen
is al genoemd en die ondersteunde hij ook. Er moet op het goede moment duidelijkheid
worden geschapen. De voorgestelde voorlopigheid van de examenprogramma's begreep
hij wel, maar er moet wel mee gewerkt worden. Dat roept inderdaad het spanningsveld
op dat mevrouw Netelenbos schetste.Wat betreft de afdelingsstructuur die voor het VBO wordt ontworpen, sloot
hij zich aan bij de verwijzing van de heer Van de Camp naar de afdelingsstructuur
in het MBO.In juni a.s. wordt het advies van de vervolgcommissie over de programmadifferentiatie
verwacht. Wanneer kunnen beleidsstandpunten ter zake worden verwacht? Kan
alles nog op tijd worden ingevoerd? Daar speelt inderdaad de samenhang VWO,
MAVO en de brede scholengemeenschappen.Wat het VSO en de basisvorming betreft, sloot hij zich aan bij de vragen
over het financiële plaatje in relatie tot de snelle vervanging van leermiddelen.
Inderdaad bevat de Londo-regeling al een element van aanpassing en ontwikkeling
van nieuwe leermiddelen, maar het gaat nu om een snelle vervanging die toch
een extra impuls vraagt. Tevens sloot hij zich aan bij de vragen over de regelgeving
voor het VSO en de expiratie van de ISOVSO. Waarom wijkt de minister af van
het voorgelegde voorstel?Het is inderdaad te betreuren dat er nog geen regeringsstandpunt ligt
over de breedte van de basisvorming. Wanneer is dat te verwachten?Voor de beeldende vakken is toetsontwikkeling dringend nodig. De brief
van de minister d.d. 4 maart jl. geeft daartoe gelukkig goede aanzetten. Antwoord van de regeringDe minister onderstreepte het grote belang van de onderwijssector
die thans aan de orde is, niet alleen kwantitatief, maar zeker ook kwalitatief.
Gelukkig is het zelfbewustzijn in deze sectoren ook sterk gegroeid. Als uitdrukking
daarvan is het een goede zaak dat een oud-minister van Onderwijs bereid was
het voorzitterschap op zich te nemen van een revisiecommissie die zich met
deze sector bezighoudt. Bovendien moet men er zich rekenschap van geven dat
de maatschappij voor een groot deel draait op degenen die na het MAVO/VBO
via leerlingwezen en MBO een vervolgdiploma hebben behaald.Gelet op het grote belang van deze onderwijssector is er alle reden toe
om wellicht toevallig in het verleden gegroeide situaties in het VBO/MAVO
nader te bezien en na te gaan of die tot een optimale ontwikkeling van leerlingen
leiden. Dat is het referentiekader van waaruit de minister had gereageerd
op adviezen die hem zijn voorgelegd. Voor de verdere ontwikkeling van de onderhavige sector zijn van belang
een nadere visie op MAVO/VBO en op de relatie met HAVO-3 en de dreigingen
die het MAVO ziet vanuit het veel sterker beleidsmatig aangeven van het moment
van een mogelijke overstap van HAVO-3 naar het MBO. Het is goed uit te blijven
gaan van gescheiden scholen van MAVO en VBO en van aparte diploma's. Het opgeven
van dat onderscheid zou gemakkelijk leiden tot verwatering en vermindering
van de diversiteit waarover leerlingen nu beschikken. Het is bovendien van
het grootste belang om ook MAVO-leerlingen beroepsgerichte vakken aan te bieden
als die pedagogisch-didactisch beter bij hun aansluiten. Dat is geleidelijk
aan ook tot stand gekomen en dat is een verrijking voor de MAVO-leerlingen.
Dat was vroeger al het geval voor MAVO-vakken die gemakkelijk konden worden
gevolgd door C- en D-VBO-leerlingen. Moet je er dan altijd van uitgaan dat
bij het VBO de algemeen vormende vakken op de MAVO-manier worden
gegeven? Dat was volgens de minister zeker niet de bedoeling. De thans bestaande
diversiteit zou volgens hem zeker gehandhaafd moeten worden. Steeds meer blijkt
dat het MBO de meeste kansen biedt op werk. Dat heeft mede een rol gespeeld
om een determinatiemoment voor te stellen na HAVO-3, waarbij allereerst via
voorlichting en liefst via zelfselectie leerlingen het alternatief van het
MBO kan worden voorgehouden. Dat is eveneens een gunstige ontwikkeling, zeker
waar het MBO zijn doorstroomkwalificatie behoudt, mede omdat daaraan een optiewaarde
is verbonden, net zoals het leerlingwezen steeds meer een optiewaarde toevoegt.
Dat element zal ook zeker worden opgenomen in het in het nog voor 3 mei a.s.
aan de Kamer voor te leggen wetsvoorstel Educatie en beroepsonderwijs. Tot
nu toe ging de discussie iedere keer over de aangepaste leertrajecten. Iemand
die van HAVO-5 naar het MBO gaat, moet daar natuurlijk niet worden behandeld
als ware hij afkomstig van HAVO-3. Ook moet een leerling die vanuit het VBO
naar het MBO doorstroomt niet gelijk behandeld worden als een leerling die
uit HAVO-5 afkomstig is. Gelukkig is dat nu ook het geval.De bewindsman kon zich de door het MAVO-veld geuite zorg heel goed voorstellen.
In de nieuwe constellatie moet het duidelijk zijn dat indien het HAVO leerlingen
aanneemt die doubleren in het eerste, tweede of derde leerjaar, het HAVO daarop
zal worden afgerekend. De druk die de Kamer en de regering wat dit betreft
op de scholen legt, leidt er zeker toe dat zij zich er steeds meer en beter
van vergewissen of datgene wat maatschappelijk verantwoord is ook gebeurt.
Dat houdt zeker niet in dat voor de eerste fase wordt gedacht aan een rendementsfinanciering,
want die houdt het grote gevaar in van impliciete selectie, maar scholen moeten
zich verantwoordelijk achten voor het tot een goed einde brengen van de leerweg
van leerlingen. Doublurepercentages, zoals nu voor het HAVO-4, oplopend tot
20, geven niet de indruk dat die verantwoordelijkheid ten volle wordt waargemaakt.De herkenbaarheid van het advies van de commissie-Van Veen wordt mede
bepaald door de samenstelling ervan. Kijkend naar de diversiteit van de achtergronden
van de leden, zijn VBO en MAVO daarin toch redelijk vertegenwoordigd. Daarenboven
zitten er personen in uit andere groeperingen, zoals het leerlingwezen, beroepsonderwijs
en volwasseneneducatie, werkgevers en werknemers. Gezamenlijk zullen zij zeker
zorgen voor een evenwichtig advies.De tijdsplanning van de commissie is krap. Er is veel voorwerk gedaan
en vele leden waren goed thuis in de materie. De tussenrapportage wordt begin
april verwacht, de eindrapportage begin augustus. De minister had er alle
vertrouwen in dat het schema en de doelstelling zullen worden gehaald.Naar zijn mening moeten de te ontwikkelen profielen aansluiten bij zowel
het vervolgonderwijs als bij beroepen. Men kan er niet van uitgaan dat men
met het VBO een startkwalificatie heeft. Echter, waarschijnlijk zal niet iedere
leerling een startkwalificatie kunnen halen, al kan het aantal wel aanzienlijk
worden vergroot. In het verleden boden VBO-A- en -B-stromen heel weinig aanknopingspunten
voor vervolgonderwijs, noch voor de arbeidsmarkt. Het is de bedoeling via
de profielen meer aanknopingspunten te realiseren. Daarbij zal uiterst voorzichtig
worden omgegaan met de bestaande afdelingsstructuur. Het is de commissie-Van
Veen er veel aan gelegen om alleen maar aan te passen wat aangepast moet worden,
ook om de kosten in de hand te houden. Wellicht zou die structuur vandaag
de dag niet meer de voorkeur hebben, maar ze heeft wel een formele vormgeving
in de wet. Toch bestaat er behoefte aan enige aanpassing ervan, omdat enkele
afdelingen zonder veel extra middelen niet overeind kunnen worden gehouden.
Of een sectorgewijze indeling, zoals in het MBO, dè oplossing is, is
nog een open vraag. Zo langzamerhand zien vele scholen gelukkig wel het nut
van het opgaan in een groter geheel en de commissie-Van Veen
kan op dat punt wellicht een stimulerende rol vervullen.De vragen met betrekking tot HAVO-3 zal de bewindsman aan de commissie
voorleggen, al zal deze kwestie zeker zijn opgenomen in de zeer gedetailleerde
instellingsbeschikking.Examenprogramma's kunnen niet anders dan tijdelijk zijn. Tot nu toe zijn
er vrijwel geen vastgestelde programma's voor de beroepsgerichte vakken. Ontwikkelde
programma's kunnen als richtlijnen dienen, ook voor het eerste landelijke
examen. Daaraan wordt thans meegedaan op vrijwillige basis. Het is dus in
zekere zin een tussenfase waarin ervaring kan worden opgedaan. In die zin
moeten scholen dus niet worden gedwongen om alles te veranderen terwijl de
toekomstige structuur nog niet duidelijk is. Wel zijn Apeldoorn en Zuidwest-Nederland
opgegaan in het nieuwe examenbureau dat onder auspiciën van SABO opereert
en in Woerden is gevestigd. Een zeer groot aantal VBO-scholen neemt –
het zij nogmaals gesteld: vrijwillig – aan die examens deel.Voor scholengemeenschappen MAVO/VBO zal de eerste examenmogelijkheid in
1995 zijn. De commissie-Van Veen is de vraag voorgelegd of gemengde diplomering
een apart profiel moet worden. Met name om «verwatering» te voorkomen,
kunnen categorale scholen daar natuurlijk niet aan meedoen. Wellicht zal hen
dat opwekken te streven naar een brede scholengemeenschap.Voor het centraal examen is de syllabus een aanwijzing, maar niet voor
het schoolonderzoek. Daarvoor wordt de bekende gids ontwikkeld door de Revisiecommissie
algemene vakken. Die zou dan in overleg met het veld kunnen worden ingevoerd.Intern zijn op het ministerie de CITO-toetsen bezien en ook hoe ze functioneren.
De heer Franssen stelde min of meer dat uit deze toets een verwijzing tot
stand komt. In de praktijk blijkt dat de relatie tussen het scoren op de toets
en op de testen in het VO een vrijwel diagonale lijn is. Naar de mening van
de minister moest echter ook ruimte worden gegeven voor afwijkingen, al heeft
dat een prijs. Op grond van individuele aspiraties of percepties van eigen
mogelijkheden, moeten afwijkingen mogelijk blijven. Die ontstane diversiteit
vond hij winst, een rechtstreekse verwijzing als gevolg van de CITO-toets
een verarming.Hij was geneigd het toenemende aantal officiële toetsmomenten te
zien als mogelijkheden van zelfselectie. Als ultimum remedium zou inderdaad
kunnen worden gedacht aan meer selectie na het derde leerjaar HAVO en VWO,
maar daar moet zo terughoudend mogelijk mee worden omgegaan, ook al omdat
er steeds minder redenen voor zijn gezien de toegenomen mondigheid van burgers.
De zorg van mevrouw Netelenbos inzake de allochtone leerlingen en de toetsen
ondersteunde hij en hij zegde toe, dit probleem voor te leggen aan het CITO.
Wellicht moet bij allochtone leerlingen meer aandacht worden besteed aan begrijpend
lezen.Ook in het verleden was er geen sprake van omnivalentie van het VBO-diploma.
Ook hier geldt hetzelfde als bij de profielen tweede fase, nl. dat ervan moet
worden uitgegaan dat die omnivalentie er niet is en dat moet worden bevorderd
dat afnemende MBO-scholen zich zo open mogelijk opstellen en mogelijkheden
moeten bieden voor het wegwerken van deficiënties. De zorgen die de heer
Franssen in dat verband uitsprak over het overstappen in het derde leerjaar
HAVO werden door de bewindsman gedeeld.Gekozen is voor de principiële lijn dat Turks of Marokkaans in het
onderwijsprogramma niet alleen voor allochtone, maar voor alle leerlingen
is. Daarop zijn de exameneisen afgestemd. Inderdaad zijn er thans relatief
weinig autochtone leerlingen die deze vakken volgen. Overigens moet men beseffen
dat voor 80 à 90% van de Marokkaanse leerlingen het Arabisch toch een
vreemde taal is. Voor Turkse leerlingen geldt dat voor 10 à 20%.Is de basisvorming inderdaad te weinig VBO-gericht? De opdracht voor het VBO is zeker zwaar: basisvorming plus versterking van het beroepsvoorbereidende
karakter. Zou het, waar het VBO in het verleden veel directer een voorbereiding
was op een beroep, niet verstandig zijn om het praktische element in het VBO
methodisch-didactisch te hanteren? Dat idee leeft sterk binnen het VBO en
men is daar ook zeer enthousiast mee bezig. Als daar die mogelijkheden worden
gerealiseerd, zullen ze gemakkelijker door het MAVO worden overgenomen, omdat
een aantal MAVO-leerlingen zich daartoe zeker voelt aangetrokken.De minister was het ermee eens dat de kerndoelen óók moeten
worden aangepast vanuit de examens geredeneerd, als maar wordt vastgehouden
aan enige stabiliteit; ze moeten niet meer dan eens in de vijf jaar worden
aangepast.De profilering beoogt juist voor de A- en B-populatie duidelijkheid te
verschaffen. Het is voor deze leerlingen thans niet gemakkelijk om door te
stromen, zelfs niet naar het leerlingwezen waar de eisen vaak wat lager zijn
dan in het MBO. Tegelijkertijd hebben ze weinig mogelijkheden om herkenbaar
op de arbeidsmarkt te solliciteren.De legitimering door het bedrijfsleven is een complex probleem. Enerzijds
blijft de verantwoordelijkheid voor de basisvorming natuurlijk liggen bij
de overheid, anderzijds moet het bedrijfsleven uitvoerig worden betrokken
bij het opstellen van de examenprogramma's. De minister dacht dat dit aardig
werkt, gelet op de kwalificatiestructuurontwikkeling in het vervolgonderwijs.
Overigens hebben vele scholen zelf al goede contacten met het bedrijfsleven.
In dit verband wees hij nog op het convenant dat SABO met het bouwbedrijfsleven
heeft afgesloten waarin is afgesproken om mogelijkheden te creëren tot
aansluiting tussen hetgeen in het VBO gebeurt en hetgeen het bouwbedrijfsleven
vraagt. Die contacten met het bedrijfsleven worden in toenemende mate georganiseerd
via SABO en de directeuren van de IVBO's en VBO's.Aan de geuite wensen inzake het vak uiterlijke verzorging kon naar zijn
inschatting wel tegemoet worden gekomen, zij het wellicht niet in de omvang
die de desbetreffende sector graag ziet. Er zijn middelen beschikbaar. Een
deel van de investeringsimpuls inventaris moet nog besteed worden. Ambtelijk
zijn de discussies daarover nog niet afgerond. Zelf neigt hij naar cofinanciering,
niet zozeer van gemeenten, maar misschien eerder van het bedrijfsleven, maar
dat zijn nog maar zeer voorlopige gedachten.Hij kon zich de verzuchting voorstellen over het uitblijven van het regeringsstandpunt
over de breedte van de basisvorming. De gedachten daarover staan zeker niet
stil en bevatten niet alleen een lange-termijnontwikkeling, maar ook een lange-termijnperspectief.
Hij heeft geaarzeld die naar buiten te brengen, omdat die ongetwijfeld aanleiding
zouden hebben gegeven tot uitvoerige discussies en niet in de laatste plaats
weer vele additionele vragen aan scholen. Het «weer samen naar school»-perspectief
voor het basisonderwijs heeft van de scholen al zoveel gevraagd. Mede gelet
op de invoeringsproblematiek van de basisvorming was dat voldoende reden voor
terughoudendheid en voorzichtigheid en om te bezien of het niet mogelijk was
een wat kleinere stap te presenteren op weg naar dat ruimere perspectief,
maar dat is nog niet gelukt. Bovendien zal ook die kleine stap extra middelen
vergen en die zijn tot nu toe al opgeslokt door het «samen naar school»-perspectief.
De middelen zijn zelfs niet voldoende om alle doelen van het WSNS-beleid in
het primair onderwijs te bereiken. Daarvoor zullen dus additionele middelen
moeten worden vrijgemaakt die zich overigens op enig moment zullen terugverdienen.
Gelet op de grote belangstelling voor de breedte van de basisvorming leek
het de minister verstandig een korte notitie op te stellen over de gedachten
die binnen het kabinet ter zake leven zonder de indruk te wekken dat een en
ander op zeer korte termijn moet zijn gerealiseerd, maar wel uiteraard geplaatst
in het gedachte uiteindelijke toekomstperspectief. Het zou gunstig zijn om
die notitie uit te brengen voor 24 maart a.s., omdat dan het
wetsvoorstel «weer samen naar school» in een UCV wordt behandeld
en een en ander toch een relatie met elkaar heeft.De heer Van de Camp (CDA) zou graag zien dat in de notitie
ook de relatie met andere ministeries wordt geschetst, met name als het gaat
om het VSO. Dat bevat zeer nadrukkelijke beroepsgerichte aspecten en hier
en daar ook aspecten van criminaliteitsbestrijding. Het is toch te gek om
dan alles op het bordje van het ministerie van Onderwijs te leggen.Overigens wilde hij nog wel kwijt dat hij aangenaam verrast is door sommige
initiatieven van brede scholengemeenschappen om vrijwillig een soort regionale
gemeenschap van scholen aangaan met VSO/LOM en MLK.Als de minister aan dat verzoek wilde voldoen, zou dat te veel
werk vergen en niet meer voor 24 maart lukken. Hij wilde daarom volstaan met
een brief met een lange-termijnperspectief op hoofdlijnen geschetst.De door heer Van der Camp geschetste initiatieven ondersteunde ook hij,
maar als dat georganiseerd moet worden, moet er zeer veel overhoop worden
gehaald, zowel bij het speciaal als bij het voortgezet onderwijs.Naar de gewenste duur van de basisvorming wordt onderzoek verricht. Voor
speciale groepen leerlingen blijkt de termijn nogal kort te zijn. Voor met
name gehandicapten en zij-instromers wordt thans bezien of uitzonderingsmogelijkheden
kunnen worden gecreëerd. Het moet geen algemene excuus-regeling worden,
maar zijn gebaseerd op objectieve kenmerken.De partners waarmee over besluiten worden overlegd, weten heel goed wat
er in de Kamer speelt. Als zij zelf al niet de Handelingen bij zich hebben,
dan heeft de ambtelijke delegatie die wel. De partners is heel nadrukkelijk
voorgehouden dat de Kamer niet heeft gekozen voor amendering, maar wel om
goed overleg heeft gevraagd. Er komt altijd een moment waarop de vraag naar
voren komt of het nu in of na overleg is. Omdat hij de Kamer niet wilde confronteren
met een gat in de begroting van zo'n 10 mln. heeft de bewindsman gekozen voor
«na-overleg» en dat leek hem nog steeds in de geest van hetgeen
in de Kamer is afgesproken.Ten slotte zegde hij toe de vraag over de 10- en 12-schalen schriftelijk
te beantwoorden. De voorzitter van de commissie,Van LeijenhorstDe griffier van de commissie,Roovers XNoot1Samenstelling: Leden: Hermes (CDA), Beinema (CDA), Van Leijenhorst (CDA),
voorzitter, Niessen (PvdA), Van der Vlies (SGP), Franssen (VVD), Jorritsma-Lebbink
(VVD), Janmaat-Abee (CDA), Leijnse (PvdA), Nuis (D66), De Cloe (PvdA), Lilipaly
(PvdA), Van Gelder (PvdA), Frissen (CDA), Van de Camp (CDA), Tuinstra (CDA),
Netelenbos (PvdA), Versnel-Schmitz (D66), Witteveen-Hevinga (PvdA), Huibers
(CDA), Quint-Maagdenberg (PvdA), Sipkes (GroenLinks) en Remkes (VVD).Plv. leden: Boers-Wijnberg (CDA), G. H. Terpstra (CDA), Reitsma (CDA),
Akkerman (PvdA), Schutte (GPV), Dees (VVD), Korthals (VVD), Van der Hoeven
(CDA), Buurmeijer (PvdA), Ter Veer (D66), Van Gijzel (PvdA), Huys (PvdA),
Vermeend (PvdA), Deetman (CDA), Lansink (CDA), Roosen-van Pelt (CDA), Beijlen-Geerts
(PvdA), Groenman (D66), Leerling (RPF), Van Dijk (CDA), J. H. van den Berg
(PvdA), Willems (GroenLinks) en Kamp (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22699-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl