Wet invoering en versterking regresrecht in AWBZ en ZFW; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26238, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

16-10-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26238 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. ALGEMEEN DEEL 1. Inleiding2. Voorgeschiedenis3. Standpunt van de regering4. Inhoud van het wetsvoorstel5. Financiële gevolgen van het wetsvoorstel6. Technische wijzigingenII. ARTIKELSGEWIJZE DEEL Artikel I, onderdeel A (artikel 1 AWBZ)Artikel I, onderdeel C (artikelen 13 en 15 AWBZ)Artikel I, onderdeel D (artikel 65a AWBZ)Artikel I, onderdeel D (artikel 65b AWBZ)Artikel I, onderdeel D (artikel 65c AWBZ)Artikel I, onderdeel D (artikel 65d AWBZ)Artikel II, onderdeel A (artikel 1 ZFW)Artikel II, onderdeel B (artikel 3 ZFW)Artikel II, onderdeel C (artikel 3c ZFW)Artikel II, onderdeel F (artikel 73b ZFW)Artikel II, onderdeel G (artikel 83b, eerste en derde
lid, ZFW)Artikel II, onderdeel G (artikel 83b, tweede lid, ZFW)Artikel II, onderdeel H (artikel 83d ZFW)Artikel III (artikel 6:197 BW)Artikel IVArtikel VArtikel VIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26238Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 39 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 238Wijziging van enkele wetten in verband met invoering van het regresrecht
in de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten en versterking van het regresrecht
in de Ziekenfondswet, alsmede enkele technische wijzigingen (Wet invoering
en versterking regresrecht in AWBZ en ZFW)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTING I. ALGEMEEN DEEL 1. InleidingHet regresrecht van de uitvoeringsorganen van de sociale verzekeringen
is de bevoegdheid van deze organen om de kosten van een door hen verstrekte
uitkering, verleende zorg of verstrekking te verhalen op degene die door zijn
onrechtmatig handelen er de oorzaak van is dat een verzekerde beroep moet
doen op een bepaalde sociale verzekering.In het huidige wettelijke systeem is in alle sociale verzekeringswetten,
met uitzondering van de Algemene Ouderdomswet (AOW), de Algemene Kinderbijslagwet
(AKW) en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) het regresrecht opgenomen.Zowel uit beleidsmatige als uit financiële overwegingen acht de regering
thans de invoering van het regresrecht in de AWBZ – in navolging van
de invoering in de Algemene nabestaandenwet (Anw) en de overige sociale verzekeringswetten –
gewenst.Sinds de invoering van de Ziekenfondswet (ZFW) in 1965 is in die wet voor
de ziekenfondsen een regresrecht opgenomen.In 1996 is door de Algemene Rekenkamer een onderzoek ingesteld naar de
uitvoering van het regresrecht in de ZFW in de jaren 1990 tot en met 1994.
Haar rapport inzake het «Verhaalsrecht in de Ziekenfondswet» (Kamerstukken
II, 1996/1997, 25 025) is op 26 september 1996 openbaar gemaakt.
De verhaalsopbrengsten bleken zowel bij ziekenfondsen onderling als per ziekenfonds
in verschillende jaren sterk te verschillen. De Algemene Rekenkamer concludeerde
dat de uitvoering van het regresrecht in de ZFW niet optimaal was. De Algemene
Rekenkamer deed enkele aanbevelingen waaronder het meer aandacht schenken
aan de uitvoering van het regresrecht en het treffen van maatregelen die een
optimale uitvoering bevorderen.Hoewel de regering de in het rapport vermelde conclusies van de Algemene
Rekenkamer niet ten volle deelt, is ook de regering van mening dat het regresrecht
in de ZFW moet worden versterkt ten einde de opbrengsten te optimaliseren.
Een daartoe strekkende bepaling is in het onderhavige wetsvoorstel opgenomen. 2. VoorgeschiedenisIn 1992 besloot het toenmalige kabinet tot de uitbreiding van het in de
werknemersverzekeringen reeds bestaande regresrecht naar de volksverzekeringen.
Aan deze beslissing lag mede ten grondslag de overheveling van de verstrekkingen
hulpmiddelen, medicijnen, revalidatie, erfelijkheidsonderzoek en de zorg voor
doven en slechthorenden van de ZFW naar de AWBZ, alsmede de discussies in
de Tweede Kamer bij de behandeling van de Wet terugdringing beroep op de arbeidsongeschiktheidsregelingen.
Het lag in de bedoeling de uitbreiding van het regresrecht in een afzonderlijk
wetsvoorstel voor alle volksverzekeringen tezamen te regelen. De regering
heeft dit voornemen kenbaar gemaakt met zijn adviesaanvrage van 21 januari
1993 aan de Sociaal-Economische Raad (SER), de Ziekenfondsraad (ZFR) en de
Sociale Verzekeringsraad (SVR), waarin de diverse aspecten van het regresrecht
in de volksverzekeringen aan de orde zijn gesteld.De Sociaal-Economische Raad (SER) kwam in het advies van 17 september
1993 tot de conclusie dat naar de huidige inzichten geen doorslaggevende argumenten
meer zijn aan te voeren tegen een uitbreiding van het regres naar de daarvoor
in aanmerking komende volksverzekeringen. Voor de SER was daarbij het beginsel
dat de kosten daar moeten worden gelegd waar zij zijn gemaakt van doorslaggevende
betekenis: een kostenconfrontatie kan ook hier leiden tot een scherpere verantwoordelijkheidsbeleving
en tot maatschappelijk gezien meer doelmatige allocatiebeslissingen.Ten aanzien van de AWBZ heeft de SER indertijd nog wel overwogen dat het
invoeren van regres, gelet op de oorspronkelijke doelstelling van deze wet,
namelijk het bieden van een collectieve dekking tegen bijzondere, met name
zware risico's, niet voor de hand ligt. De SER achtte het evenwel niet wenselijk
binnen één wet onderscheid te maken naar uitgaven die wel en
niet voor regres in aanmerking komen en merkte ook op dat de mate waarin regres
in de sociale verzekeringen kan bijdragen aan de toerekening van de kosten
aan de individuele veroorzaker ook niet moet worden overschat omdat de meeste
particulieren voor wettelijke aansprakelijkheid verzekerd zijn.De Ziekenfondsraad kwam in zijn advies van 28 oktober 1993 in aansluiting
op de door de SER genoemde gronden eveneens tot de conclusie dat er geen doorslaggevende
gronden zijn aan te voeren tegen uitbreiding van het regresrecht naar de AWBZ.In zijn op 24 november 1993 uitgebrachte advies was de Sociale Verzekeringsraad
van oordeel dat de aansporing van de regering om waar mogelijk consequenter
en systematischer tot regres over te gaan op zijn plaats zou zijn. Dit diende
dan wel te geschieden met behoud van de oorspronkelijke regel dat regres alleen
wordt uitgeoefend indien de baten de kosten overtreffen en voorts de dader
niet onevenredig zwaar zou worden getroffen.Na deze positieve advisering is een wetsvoorstel inhoudende uitbreiding
van het regresrecht naar de volksverzekeringen aan de Raad van State voor
advies voorgelegd.De Raad van State oordeelde, vanwege bezwaren van beleidsmatige aard,
negatief over dit voorstel. De Raad achtte het onjuist dat het uitgangspunt
van de volksverzekeringen wordt verlaten, dat zij zowel het risico van het
schade lijden als van het schade veroorzaken dekken. Het naoorlogse sociale
verzekeringsstelsel heeft zich volgens de Raad losgemaakt van de oorzaken
van ziekte en ongeval en het toekennen van een regresrecht was volgens
de Raad strijdig met deze trend. De in het wetsvoorstel opgenomen motivering
voor de uitbreiding, dat voor deze breuk met het verleden bewust is gekozen
teneinde in de collectieve sector tot een beter kostenbewustzijn te komen
en de kosten van maatschappelijke activiteiten daar te leggen waar die activiteiten
plaatsvinden, overtuigde de Raad niet. De Raad vreesde voor een toename van
het aantal procedures en pleitte er voor meer duidelijkheid te scheppen op
het gebied van de verkeersaansprakelijkheid. Voorts pleitte de Raad er voor
eerst een onderzoek te verrichten naar de mogelijkheden van collectivering
van het regres.Een belangrijk punt van kritiek van de Raad van State met betrekking tot
de invoering van het regresrecht betrof de kosten van het nemen van regres.
De Raad van State betoogde, terecht, dat er met het nemen van regres veel
procedures gemoeid zijn, dat vanwege de kosten in de praktijk van regres afgezien
wordt, en dat alleen een vorm van collectivering daarvoor een oplossing zou
kunnen bieden. De Raad was dan ook van mening dat eerst een onderzoek naar
de mogelijkheden van collectivering zou moeten plaatsvinden alvorens tot uitbreiding
van het regresrecht moest worden overgegaan.Het oorspronkelijke wetsvoorstel is niet ingediend en zal in die vorm
ook niet meer worden ingediend. In plaats van één wetsvoorstel
uitbreiding regresrechten naar de volksverzekeringen is gekozen voor een stapsgewijze
uitbreiding en invoering van een regresrecht in die wetten waarin dit het
meest dringend gewenst was. De reden daarvan is overigens niet in overwegende
mate gelegen in de advisering van de Raad van State. De snelle ontwikkelingen
op het gebied van de sociale verzekeringen, zoals de invoering van de Algemene
nabestaandenwet (Anw), de Wet uitbreiding loondoorbetalingsverplichting bij
ziekte (Wulbz), de wijzigingen in het kader van de arbeidsongeschiktheidsregelingen
met de Wet invoering van premiedifferentiatie en marktwerking bij arbeidsongeschiktheidsverzekeringen
(Pemba), de invoering van de Wet arbeidsongeschiktheidsvoorziening jonggehandicapten
(Wajong) en de Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen (Waz),
als gevolg waarvan de Algemene Arbeidsongeschiktheidswet (AAW) is vervallen,
hebben de integrale benadering die in 1994 in het wetsvoorstel was gekozen
ingehaald. De pas op de plaats in het kader van de stelselwijziging ziektekostenverzekeringen
als gevolg waarvan de hiervoor genoemde verstrekkingen weer in het ziekenfondspakket
werden opgenomen, leidde tot vertraging van de invoering van een regresrecht
in de AWBZ.De voornemens van het toenmalige kabinet zijn door de bedoelde stapsgewijze
invoering van het regresrecht in de afzonderlijke wetten voor een aanzienlijk
deel reeds uitgevoerd. Het gevolg hiervan is dat op dit moment de AWBZ nog
de enige sociale verzekeringswet is waarin het regresrecht, voorzover dit
opportuun is, niet is opgenomen. Invoering van het regresrecht in de AOW en
de AKW ligt, gelet op de aard van deze wetten, niet voor de hand. 3. Standpunt van de regeringDe regering merkt over de hiervoor genoemde adviezen op dat deze moeten
worden gezien in het licht van de toentertijd geldende wetgeving. Het regresrecht
was in 1993 nog uitsluitend ingevoerd in de werknemersverzekeringen en nog
niet in de volksverzekeringen. Eventuele bezwaren die gericht waren tegen
de invoering van het regresrecht in de volksverzekeringen zijn in verband
met de voortschrijdende inzichten hieromtrent eveneens in een andere context
komen te staan.De discussie of een regresrecht past in het karakter van de volksverzekeringen
is met de invoering van het regres in de Anw in feite achterhaald. Tot de invoering van de Anw is er van afgezien in de volksverzekeringen
een regresrecht in te voeren, omdat het uitgangspunt altijd was geweest dat
zowel het risico dat een verzekerde schade zou lijden was verzekerd, als het
risico dat een verzekerde een schade zou veroorzaken, welke zou leiden tot
een uitkering of verstrekking ingevolge een van de genoemde volksverzekeringen.
Sinds de invoering van de Anw is die gedachte verlaten.De volksverzekeringen worden thans niet meer gezien als verzekeringen
die niet alleen de geleden schade, maar tevens de aansprakelijkheid voor het
toebrengen van letselschade dekken. In het verleden zijn daardoor de maatschappelijke
kosten van bepaalde vormen van handelen te lang verborgen gebleven en ontbrak
op die terreinen een prikkel tot kostenbeheersing, met alle schadelijke gevolgen
voor het volume van de sociale zekerheid. De schade door verkeersonveiligheid
en de noodzaak tot kostenbeheersing op dit terrein zijn hiervan slechts een
voorbeeld; ook de kosten van onzorgvuldig medisch handelen en criminaliteit
zijn voor een deel verborgen in de sociale zekerheid.De essentie van sociale verzekeringen is de solidariteit met degenen die
vanwege het feit dat zij – vanwege door henzelf niet te beïnvloeden
oorzaken – een verhoogd risico vormen, op de markt niet goed of niet
betaalbaar verzekerd kunnen worden. Het beleid van de laatste jaren is er
mede op gericht geweest de werkingssfeer van de sociale verzekering te beperken
tot die gebieden waarop een sociale verzekering ook echt noodzakelijk is.Zoveel mogelijk wordt de verantwoording bij verzekerden en hun werkgevers
gelegd. Voor alle private verzekeringen geldt dat het risico en het feitelijk
gedrag van de verzekerde tot uitdrukking komt in de premie, en in de optiek
van de regering dient dit voor de sociale verzekeringen niet anders te zijn.
Waar het streven van de regering er op is gericht de kosten van maatschappelijk
handelen zoveel mogelijk zichtbaar te maken en in principe voor rekening te
brengen van degene die daarvoor verantwoordelijk is, past een uitbreiding
van het regresrecht.Anders dan de SER acht de regering het gegeven dat de AWBZ voor het merendeel
zware risico's dekt geen bezwaar voor de invoering van een regresrecht. Slechts
een zeer beperkt deel van de kosten van de AWBZ zal voor regres in aanmerking
komen. Het regres is immers beperkt tot die gevallen waarin de veroorzaker
van een schadebrengend feit voor de kosten daarvan aansprakelijk is. De regering
ziet niet in dat nu de AWBZ in zijn algemeenheid zwaardere risico's dekt dan
de ZFW, degene die verantwoordelijk is voor de onrechtmatige daad daarvoor
niet de rekening zou moeten betalen. Andere sociale verzekeringswetten waarin
het regresrecht is opgenomen, zoals de Anw en de Wet op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering,
dekken immers ook zware risico's.Invoering van het regresrecht in de AWBZ ligt ook in de lijn van de wijziging
in het denken over de reikwijdte van de sociale verzekeringen, de sterkere
individuele verantwoordelijkheid en de trend van collectivering naar individualisering.
De regering ziet vanuit deze gedachtegang goede redenen ook in de AWBZ een
regresrecht in te voeren. Zowel vanuit beleidsmatige overwegingen (de afwenteling van kosten van
bepaalde economische activiteiten op de collectieve sector tegengaan en verhaal
halen op degene die schade veroorzaakt), als financiële overwegingen
acht de regering invoering van het regresrecht in de AWBZ, op dezelfde wijze
als dit in de Anw is opgenomen, wenselijk.In het eerder gememoreerde rapport «Verhaalsrecht in de Ziekenfondswet»
van 16 september 1996 heeft de Algemene Rekenkamer in haar bevindingen
over de uitvoering van het regresrecht in de ZFW in de periode 1990–1994
geconcludeerd dat deze niet optimaal was. Onderzochte externe
factoren, zoals de overheveling van verstrekkingen naar de AWBZ waarin geen
regresrecht was opgenomen, konden in de ogen van de Algemene Rekenkamer deze
verschillen niet verklaren. Ook de door de Ziekenfondsraad en de door ziekenfondsen
naar voren gebrachte knelpunten in de uitvoering van het regresrecht, te weten
het ontbreken van een financiële prikkel voor ziekenfondsen om tot regres
over te gaan en de moeizame toegang tot politiedossiers om te bepalen of verhaal
in de rede ligt, verklaarden dit niet. De Rekenkamer weet de niet optimale
uitvoering van het regres vooral aan de kwaliteit en organisatie van de uitvoering
van het regresrecht en de grote interpretatievrijheid die de ZFW biedt om
al dan niet regres te nemen. De Rekenkamer pleitte – bij verdere uitbreiding
van het regresrecht – voor duidelijke regelgeving omtrent de juridische
positie van de verschillende partijen.De regering is van mening dat de oorzaak van het achterwege blijven van
verhaal door de ziekenfondsen niet gelegen is in de juridische omschrijving
van het regresrecht in de ZFW, maar veeleer gezocht moet worden in het ontbreken
van een financiële prikkel voor de ziekenfondsen. Terwijl de ziekenfondsen
de met de uitvoering van het regres gemoeide kosten zelf moeten dragen vanwege
de budgettering van de beheerskosten, vielen de regresopbrengsten tot voor
kort geheel toe aan de Algemene Kas van de ziekenfondsverzekering. Het kost
de ziekenfondsen derhalve juist geld. Daarom is sinds 1 januari 1998
een financiële prikkel ter stimulering van het regres in de ziekenfondsbudgettering
opgenomen. De ziekenfondsen mogen sindsdien een derde van de regresopbrengst
zelf houden. Zij kunnen hieruit de kosten van hun verhaalsinspanningen dekken
en, bij effectieve inspanning, de resterende opbrengst bij hun exploitatieresultaat
voegen.Het geven van een financiële prikkel aan de individuele ziekenfondsen
ter stimulering van het regres past volledig in het beleid dat ten aanzien
van de rol van ziekenfondsen bij de uitvoering van de ZFW in het algemeen
wordt gevoerd. Anders dan in de AWBZ, waar voor de ziekenfondsen, de ziektekostenverzekeraars
en de uitvoerende organen slechts een bescheiden rol in de uitvoering is weggelegd,
is bij de uitvoering van de ZFW sprake van een prominente rol voor de ziekenfondsen.
Sedert het invoeren in 1991 van de risicodragende budgettering van ziekenfondsen
is het accent op de eigen verantwoordelijkheid van de ziekenfondsen voor het
doelmatig functioneren van de ziekenfondsverzekering verder toegenomen. Deze
ontwikkeling zal naar verwachting de komende jaren doorgaan. Of deze toegenomen
eigen verantwoordelijkheid van de ziekenfondsen, in combinatie met de met
ingang van 1998 ingevoerde financiële prikkel, in de praktijk daadwerkelijk
zal leiden tot een toename van de verhaalsinspanningen door ziekenfondsen
en daarmee ook tot een toename van de verhaalsopbrengsten, zal uiteraard moeten
worden afgewacht. Aan de Ziekenfondsraad is gevraagd om de per 1 januari
1998 ingevoerde financiële prikkel na twee jaar te evalueren. Mocht uit
de evaluatie blijken dat sprake is van tegenvallende opbrengsten of van onevenredig
hoge kosten van regres door individuele ziekenfondsen, dan dient naar de mening
van de regering vervolgens de mogelijkheid open te staan om andere oplossingen
te kiezen, bijvoorbeeld het collectiveren van het regres. Daartoe is in het
wetsvoorstel een bepaling opgenomen waarin aan de Ziekenfondsraad de mogelijkheid
wordt gegeven om een collectieve afkoopregeling te treffen.De betreffende bepaling is analoog aan het eveneens in het wetsvoorstel
opgenomen derde lid van artikel 65b van de AWBZ. Wat betreft de genoemde bepaling
in de ZFW ligt het, gelet op het bovenstaande, voor de hand te denken aan
een nader te bepalen, later tijdstip van inwerkingtreding dan voor de genoemde
bepaling in de AWBZ. Afgezien van de specifieke, bovenbeschreven situatie met betrekking tot
de rol van individuele ziekenfondsen in de uitvoering van de ZFW, hecht de
regering aan het benadrukken van de mogelijkheden van collectivering. In het
algemeen zijn immers de kosten van afhandeling van regresclaims, zoals die
geschiedt aan de hand van individuele dossiers, hoog. Het Verbond van Verzekeraars
schat dat met de behandeling van het regres door regresnemers zo'n 15% van
de opbrengst van het regres is gemoeid. Dergelijke structureel hoge kosten
acht de regering ongewenst. De regering ziet daarom in de mogelijkheid tot
collectivering van het regres een duidelijke versterking van het bestaande
regresrecht. Bedoelde collectivering zou kunnen inhouden dat de schadeverzekeraars
jaarlijks een nader te bepalen bedrag aan de sociale verzekeraars overmaken
om (bijvoorbeeld) de schadelast waarvoor regres kan worden genomen te vergoeden.
Alle regresprocedures worden dan in één keer afgekocht. De uitvoeringskosten
zullen bij collectivering kunnen afnemen, met zowel een positief effect op
de kosten voor de bij het regres betrokken organen en verzekeraars, als op
de belasting voor de rechterlijke macht.Eerdergenoemde adviesorganen waren ter zake van collectivering van het
regres over het algemeen positief gestemd.Voor wat betreft de collectivering van het regres zijn de ontwikkelingen
van de laatste tijd positief te noemen. De hoge kosten van het nemen van regres
blijken voor partijen een belangrijke incentive te vormen om tot afspraken
over afdoening van claims te komen. Waarschijnlijk als gevolg daarvan is de
situatie rond collectivering na het uitbrengen van eerdergenoemd advies van
de Raad van State inmiddels aanzienlijk gewijzigd.Op het terrein van de Ziektewet is per 1 januari 1996 tussen sociale
en particuliere verzekeraars een convenant tot stand gekomen over de afwikkeling
van wederzijdse claims. Op dit convenant hebben alle uitvoeringsinstellingen
en 93% van het marktaandeel van verzekeraars ingetekend. Ook in het kader
van de Anw is tussen de Sociale Verzekeringsbank en het Verbond van Verzekeraars
ter zake een overeenkomst gesloten. De laatste ontwikkeling op dit gebied
is dat ook op het terrein van de arbeidsongeschiktheidsverzekeringen –
het financieel grootste risico – er waarschijnlijk een vorm van collectivering
tot stand zal komen. Tussen het Tica en het Verbond van Verzekeraars is een
convenant regresrecht WAO in een vergevorderd stadium van voorbereiding.Deze ontwikkelingen bevestigen de regering in zijn opvatting dat waar
de omvang van de claims duidelijker wordt, de collectivering vanzelf volgt.
Uiteindelijk is het voor alle betrokken partijen aanzienlijk goedkoper als
niet over afzonderlijke zaken geprocedeerd behoeft te worden.De regering wil hier nadrukkelijk stellen voorstander te zijn van een
vorm van collectivering van het regres. De regering blijft vooralsnog terughoudend
waar het betreft het voorschrijven van een bepaalde methode van collectivering.
Van collectivering is sprake als de band met de individuele vordering geheel
wordt doorgesneden en de totale regreslast in één keer volledig
wordt afgekocht. Collectivering wordt soms als een term gebruikt die vele
mogelijke vormen van afdoening van een schadelast dekt, anders dan op individueel
niveau. Wanneer het gaat om het op vereenvoudigde wijze van afdoen van individuele
regresvorderingen, en collectivering is daar een voorbeeld van, zijn verschillende
methodes mogelijk, zoals het vaststellen van een vast percentage van de schade
per dossier of het vaststellen van verdeelsleutels voor ieder mogelijk geschilpunt.
De vraag welke vorm van collectivering nu het meest wenselijk is, lijkt niet
eenduidig te beantwoorden. De regering wil niet uitsluiten dat afhankelijk
van het karakter van de verschillende sociale verzekeringen en afhankelijk
van de vraag wie regres kan uitoefenen, ook een andere vorm van collectivering
nodig is. Evenals het toenmalige kabinet ziet ook deze regering weinig heil in het
doen verrichten van onderzoeken naar mogelijkheden van collectivering of naar
de hoogte van voor regres in aanmerking komende bedragen. De verwachting dat
vormen van collectivering, onder druk van de kosten van procedures, vanzelf
tot stand komen, lijkt door de ontwikkelingen van de laatste tijd te worden
bevestigd. De taak van de overheid in deze kan zich beperken tot het oplossen
van knelpunten in de regelgeving. De afrekening volgt dan automatisch.Gelet op de bovengenoemde overwegingen en de positieve resultaten die
de laatste twee jaar op het gebied van collectivering geboekt zijn, ziet de
regering thans geen redenen om in het kader van dit wetsvoorstel verdergaande
regelgeving, bijvoorbeeld in de vorm van voorschriften omtrent de organisatie
van regresprocedures, te initiëren.De regering heeft ter voorkoming van onduidelijkheid overwogen dat de
Ziekenfondsraad, als beheerder van de Algemene Kas van de ziekenfondsverzekering
en het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten, het aangewezen orgaan is om
te collectiveren.Het recht van verhaal ligt ingevolge artikel 65b van de AWBZ en artikel
83b van de ZFW bij ziekenfondsen, ziektekostenverzekeraars of uitvoerende
organen, die elk een zelfstandig regresrecht hebben in individuele gevallen.
Het sluiten van een overeenkomst met verzekeraars inhoudende betaling van
een afkoopsom voor schades is een taak van de Ziekenfondsraad. Om te voorkomen
dat er onduidelijkheid ontstaat tussen enerzijds de ziekenfondsen, ziektekostenverzekeraars
en de uitvoerende organen en anderzijds de Ziekenfondsraad is gekozen voor
een heldere toedeling van de bevoegdheden om tot verhaal over te gaan.Het wetsvoorstel voorziet er in dat de Ziekenfondsraad voorafgaand aan
enig kalenderjaar met schadeverzekeraars afspraken maakt omtrent de hoogte
van een afkoopsom voor dat jaar. De Ziekenfondsraad stelt de ziektekostenverzekeraars
op de hoogte van de totstandkoming van zo'n regeling. De Ziekenfondsraad kan
ook een afkoopregeling treffen met een deel van de schadeverzekeraars. In
dat geval blijft het regresrecht jegens de andere schadeverzekeraars in stand
en kunnen de ziektekostenverzekeraars zelfstandig regres blijven nemen.Gelet op het vorenstaande moge duidelijk zijn dat de regering in de AWBZ
het regresrecht in combinatie met de mogelijkheid tot collectivering wenst
in te voeren. In de ZFW wil de regering de mogelijkheid tot collectivering
naar de toekomst toe openen en openhouden, maar vooralsnog eerst de resultaten
afwachten van het reeds ingezette proces van stimulering van regresactiviteiten
door de individuele ziekenfondsen. 4. Inhoud van het wetsvoorstelHet regresrecht wordt geregeld in een aantal in de AWBZ op te nemen bepalingen.
Deze bepalingen zijn uit wetssystematische overwegingen geplaatst in een nieuw
in te voegen hoofdstuk IXa, waarin alle bepalingen die invloed hebben op het
burgerlijk recht zijn opgenomen. Deze systematiek, die reeds bestaat in de
werknemersverzekeringen, de Anw, de Waz en de Wajong, wordt eveneens in dit
wetsvoorstel overgenomen.In verband met deze systematiek worden twee bepalingen in de huidige AWBZ
verplaatst naar dit hoofdstuk. Inhoudelijk is de regeling van het regresrecht
gelijk aan die in de overige sociale verzekeringswetten.Over de omvang van het regres is het volgende bepaald. De rechter moet
bij het vaststellen van de schadevergoeding rekening houden met de aanspraken
die de verzekerde krachtens deze wet heeft. Vervolgens kan een ziekenfonds,
ziektekostenverzekeraar of uitvoerend orgaan de gemaakte kosten op de schadeplichtige
verhalen. (Artikel I, onderdeel D, artikel 65a AWBZ). Voorts wordt het regresrecht
in de AWBZ evenals in de andere sociale verzekeringen doorgaans
beperkt tot gevallen van schuldaansprakelijkheid. Dat wil zeggen dat het AWBZ-uitvoeringsorgaan
de kosten van de aan zijn verzekerde verleende zorg slechts kan verhalen indien
het feit als gevolg waarvan de verzekerde genoodzaakt werd AWBZ-zorg in te
roepen, als een onrechtmatige daad aan de veroorzaker kan worden toegerekend
en waarvoor hij derhalve aansprakelijk is. Daarom blijven voor de vaststelling
van het totale bedrag waarvoor aansprakelijkheid naar burgerlijk recht zou
bestaan, de meeste artikelen betreffende wettelijke aansprakelijkheid buiten
de schuld van degene die de schade veroorzaakt heeft (risico-aansprakelijkheid),
buiten toepassing. Om dit te bewerkstelligen wordt in artikel 197 van Boek
6 van het Burgerlijk Wetboek een verwijzing naar artikel 65b van de AWBZ opgenomen.
(Artikel III)Het derde lid van artikel 65b van de AWBZ regelt de collectivering van
het regres in die zin dat de Ziekenfondsraad met schadeverzekeraars afspraken
kan maken over een jaarlijks te betalen afkoopsom.Omdat het niet altijd mogelijk is de kosten van de zorg naar individuele
gevallen terug te rekenen, is in het tweede lid van artikel 65b van de AWBZ
geregeld dat een schatting kan worden gemaakt van de geldswaarde van de verleende
zorg. Daarbij is bepaald dat de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
hieromtrent zonodig nadere regels kan stellen.Tenslotte is, overeenkomstig de regeling in de Anw, de Ziektewet, de ZFW
en de WAO, een regeling getroffen voor het regres op de werkgever en de collega-werknemer,
met dien verstande dat de schadeplichtigheid wordt beperkt tot de gevallen
waarin sprake is van opzet of bewuste roekeloosheid van de veroorzaker van
het feit. (Artikel I, onderdeel D, artikel 65c AWBZ).Bij het ontbreken van een dergelijke bepaling zouden collega-werknemers
in de gevallen waarin ze schuld zouden hebben aan een ongeval, door de verzekeraars
van die collega's kunnen worden aangesproken voor de kosten die ten behoeve
van die collega's zijn gemaakt. Waar mensen intensief samenwerken, en ongelukken
die aan iemands schuld te wijten zijn zich makkelijk kunnen voordoen, heeft
de wetgever een dergelijk regres – en de noodzaak zich daarvoor te moeten
verzekeren – voor de genoemde wetten willen voorkomen. Vandaar dat via
een uitzonderings-bepaling het regresrecht wordt beperkt tot de gevallen waarin
sprake is van opzet of bewuste roekeloosheid. Het risico van normale bedrijfsongevallen
komt daarmee voor rekening van de AWBZ.In de ZFW wordt de bestaande regresbepaling, analoog aan de regeling in
de AWBZ, aangepast en uitgebreid met een nieuwe lid, waarbij is geregeld dat
de Ziekenfondsraad met schadeverzekeraars afspraken kan maken over een te
betalen jaarlijkse afkoopsom. (Artikel II, onderdeel G, artikel 83b ZFW) 5. Financiële gevolgen van het wetsvoorstelDe opbrengsten van het regres in de AWBZ zijn moeilijk in te schatten,
omdat er geen gegevens bekend zijn over het aantal gevallen waarin regres
mogelijk is en de financiële omvang ervan. De mogelijkheid van verhaal
in de AWBZ doet zich met name voor bij het cluster verzorging of verpleging,
en dan met name met betrekking tot de verstrekkingen opneming en nader verblijf
in een verpleeginrichting, dagbehandeling in een verpleeginrichting en thuiszorg.In zijn advies van 1993 was de SER van oordeel dat het uitermate lastig
was een betrouwbaar en volledig beeld te krijgen van de opbrengsten van regres
en dan met name voor wat betreft de AWBZ. Ook de ramingen van de
verschillende belangengroeperingen, de sociale en particuliere verzekeraars,
lopen substantieel uit elkaar. Voor wat betreft de AWBZ (vóór
de overheveling van farmaceutische hulp, hulpmiddelen en revalidatie naar
de ZFW) schatte de SER de regresopbrengst op f 50 tot f 100 miljoen.
De verwachte opbrengst zal op dit moment substantieel lager liggen, omdat
met name bij de in 1996 naar de ZFW overgehevelde verstrekkingen hulpmiddelen
en revalidatie regresopbrengsten zijn. Indien de regresopbrengst in de AWBZ
gelijk zou zijn aan de opbrengst in de ZFW, betekent dit, uitgedrukt in een
percentage van de kosten van verleende verstrekkingen, een opbrengst van 0,27%
per gulden. De opbrengst van regres in de AWBZ zou in dat geval circa f 25
miljoen per jaar bedragen (deze cijfers zijn ontleend aan een schatting van
de Ziekenfondsraad van mei 1998). Aangezien het regres in de AWBZ andere zorgvormen
betreft en er rekening mee moet worden gehouden dat de maximale opbrengst
eerst na verloop van een aantal jaren zal worden gerealiseerd, wordt vooralsnog
uitgegaan van een regresopbrengst van f 15 miljoen per jaar. 6. Technische wijzigingenDe artikelen I, onderdelen A en B en II, onderdelen A en B en D tot en
met F van dit wetsvoorstel strekken tot het herstel van (wets)technische onvolkomenheden
in de AWBZ en de ZFW. In de Veegwet SZW 1997 zijn recentelijk artikelen in
de sociale verzekeringswetten gewijzigd waarbij de definiëring van het
begrip ongehuwd-samenwonenden is aangepast. Doel hiervan is onder meer te
komen tot harmonisatie van leefvormbepalingen in de regelgeving ter verbetering
van de uitvoerbaarheid en handhaving daarvan. Voorts is in die wet een aantal
bepalingen aangepast inzake het geregistreerde partnerschap als gevolg van
de wijziging van het Burgerlijk Wetboek en van het Wetboek van Burgerlijke
Rechtsvordering. De ZFW en de AWBZ zijn bij die wijziging niet meegenomen
en die omissie wordt in deze wet hersteld. De tekst van de bepalingen is vrijwel
gelijkluidend aan de formulering in de overige sociale verzekeringswetten.Verder worden in artikel II, onderdeel C en artikel V twee bepalingen
opgenomen voor de op 1 januari 1998 in werking getreden Wet herstructurering
ZFW. II. ARTIKELSGEWIJZE DEEL Artikel I, onderdeel A (artikel 1 AWBZ)Voor de wijziging van deze bepaling wordt verwezen naar het algemene deel
van de toelichting in paragraaf 6. Artikel I, onderdeel C (artikelen 13 en 15 AWBZ)De artikelen 13 en 15 AWBZ vervallen en worden verplaatst naar hoofdstuk
IXa van de wet. Artikel I, onderdeel D (artikel 65a AWBZ)Deze bepaling, die overeenkomt met het huidige artikel 13, is uit systematische
overwegingen verplaatst naar hoofdstuk IXa van de AWBZ.De bepaling regelt de samenloop van aanspraken in het burgerlijk recht
en de aanspraken die op grond van deze wet bestaan. Artikel I, onderdeel D (artikel 65b AWBZ)In het eerste lid is het regresrecht geregeld. De bepaling is gelijkluidend
aan de vergelijkbare regeling in de andere sociale verzekeringswetten.In het tweede lid is geregeld dat – indien de zorg niet zonder meer
is uit te drukken in een geldbedrag – er een schatting kan worden gemaakt
van de geldswaarde van de geleverde zorg. Daarbij kunnen nadere regels worden
gesteld omtrent de wijze waarop de schatting moet worden gemaakt. Een dergelijke
bepaling is thans reeds in artikel 83b, tweede lid, van de ZFW opgenomen.In het derde lid wordt geregeld, dat collectivering van de schadelast
door de Ziekenfondsraad mogelijk is. Daarbij is bepaald dat indien de Ziekenfondsraad
op grond van het derde lid met schadeverzekeraars afspraken maakt over het
betalen van een jaarlijkse afkoopsom, dit vooraf aan het desbetreffende jaar
aan de ziektekostenverzekeraars moet worden medegedeeld. Hierbij zal tevens
moeten worden aangegeven welke schadeverzekeraars zich aan de afspraken gebonden
hebben. Voor ziektekostenverzekeraars is dan duidelijk of zij voor individuele
gevallen regres moeten nemen, dan wel dat de Ziekenfondsraad de bedoelde schadelast
voor dat jaar collectiveert. Artikel I, onderdeel D (artikel 65c AWBZ)In deze bepaling is, overeenkomstig de bepalingen in de overige sociale
verzekeringswetten, een regeling getroffen voor het regres op de werkgever
en de collega-werknemer, met dien verstande dat de schadeplichtigheid wordt
beperkt tot opzet of bewuste roekeloosheid. Artikel I, onderdeel D (artikel 65d AWBZ)Deze bepaling, die in strekking overeenkomt met het huidige artikel 15,
is uit wetssystematische overwegingen verplaatst naar hoofdstuk IXa van de
wet.De bepaling is erop gericht misbruik van de wettelijke voorzieningen te
kunnen verhalen en past om die reden goed in het nieuwe hoofdstuk waarin de
invloed op het burgerlijk recht geregeld is.In de tweede volzin is geregeld dat – indien de zorg niet zonder
meer is uit te drukken in een geldbedrag – er een schatting kan worden
gemaakt van de geldswaarde van de geleverde zorg.In het tweede lid is bepaald dat nadere regels kunnen worden gesteld met
betrekking tot de in het eerste lid bedoelde terugvordering. Aan deze bepaling
is tot heden geen uitvoering gegeven. Artikel II, onderdeel A (artikel 1 ZFW)Deze wijziging hangt samen met de invoering van de Veegwet SZW 1997. Verwezen
wordt naar het algemene deel van de toelichting. Artikel II, onderdeel B (artikel 3 ZFW)Met de voorgestelde wijziging van artikel 3, eerste lid, onder a, ten
eerste, ZFW wordt uniformiteit met artikel 3, eerste lid, onder a, ten tweede,
ZFW bereikt.De wijziging van artikel 3, eerste lid, onder b, ZFW is een verbetering
van de systematiek in het artikel. Artikel II, onderdeel C (artikel 3c ZFW)In de memorie van toelichting van de Wet van 24 december 1997, houdende
wijziging van de Ziekenfondswet in verband met aanpassing van
de gronden voor de ziekenfondsverzekering (herstructurering Ziekenfondswet),
was al een passage opgenomen waarin werd aangegeven dat met de mogelijkheid
voor personen van 65 jaar of ouder om onder voorwaarden toe te treden tot
de ziekenfondsverzekering niet werd beoogd de ziekenfondsverzekering open
te stellen voor personen die bij het bereiken van de 65 jarige leeftijd deelnemer
waren aan een publiekrechtelijke ziektekostenregeling voor ambtenaren (de
gemeenschappelijke Zorgverzekering Ambtenaren Nederland, de Interprovinciale
Ziektekostenregeling 1988 en het besluit Geneeskundige verzorging Politie
1994). De regering heeft het opportuun geacht om dit nadrukkelijk in de wet
op te nemen aangezien in de praktijk anders wordt gehandeld. Deze bepaling
brengt dit tot uitdrukking. Artikel II, onderdeel F (artikel 73b ZFW)Sinds de invoering van de Wet van 24 december 1997, houdende wijziging
van de Ziekenfondswet in verband met aanpassing van de gronden voor de ziekenfondsverzekering
(herstructurering Ziekenfondswet) is de positie van de vergunninghoudende
pensioeninstellingen geen andere dan die van de overige, zodat ze niet meer
afzonderlijk benoemd hoeven te worden in de Ziekenfondswet. Artikel II, onderdeel G (artikel 83b, eerste en derde
lid, ZFW)Door wijziging van het eerste lid en toevoeging van het derde lid aan
artikel 83b van de ZFW wordt buiten twijfel gesteld, dat collectivering van
het regres door de Ziekenfondsraad ook mogelijk is. Artikel II, onderdeel G (artikel 83b, tweede lid, ZFW)In dit lid is geregeld dat – indien de zorg niet zonder meer is
uit te drukken in een geldbedrag – er een schatting kan worden gemaakt
van de geldswaarde van de geleverde zorg. Deze bepaling vervangt het oude
tweede lid van artikel 83b van de ZFW. De terminologie is in overeenstemming
gebracht met het desbetreffende artikel 65b, tweede lid, van de AWBZ. Artikel II, onderdeel H (artikel 83d ZFW)Overeenkomstig artikel 65d van de AWBZ (nieuw) is een artikel 83d inzake
terugvordering bij misbruik in het hoofdstuk over de invloed van het burgerlijk
recht ondergebracht. Artikel III (artikel 6:197 BW)Door artikel 65b toe te voegen aan artikel 197 van Boek 6 van het Burgerlijk
Wetboek wordt bewerkstelligd dat het regres zich beperkt tot schuldaansprakelijkheid. Artikel IVOmdat verzekeraars met betrekking tot voor de datum van invoering van
het regresrecht in de AWBZ veroorzaakte schaden geen financiële middelen
hebben gereserveerd, zal het regresrecht in de AWBZ van toepassing zijn voor
de kosten van verleende zorg voortvloeiende uit schadebrengende feiten die
op of na de datum van invoering hebben plaatsgevonden. Artikel VDeze bepaling ziet op het herstel van een omissie in de Wet van 24 december
1997, houdende wijziging van de Ziekenfondswet in verband met aanpassing van
de gronden voor de ziekenfondsverzekering (herstructurering Ziekenfondswet).
Tot 1 januari 1998 konden personen van 65 jaar of ouder die op grond
van het AOW-pensioen niet ziekenfondsverzekerd waren, medeverzekerd zijn bij
hun partner. Door wijziging van artikel 4 van de Ziekenfondswet per genoemde
datum kunnen personen van 65 jaar of ouder niet meer medeverzekerd zijn in
de ziekenfondsverzekering van hun partner. Zonder nadere regeling zouden deze
personen die bij de inwerkingtreding van de Wet herstructurering Ziekenfondswet
reeds 65 jaar waren, aangewezen raken op een particuliere ziektekostenverzekering.
Dit wordt door de regering ongewenst geacht. Deze bepaling strekt ertoe de
betreffende personen onder de ziekenfondsverzekering te houden. Artikel VIEr wordt naar gestreefd het regresrecht in de AWBZ met ingang van 1 januari
1999 in te voeren.In verband met het in werking treden van de Wet herstructurering Ziekenfondswet
per 1 januari 1998, is het noodzakelijk de wijziging van artikel V van
dit wetsvoorstel te laten ingaan met ingang van dezelfde datum, derhalve met
terugwerkende kracht.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. Borst-Eilers 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26238-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl