Vaststelling begroting van het Ministerie van VROM (XI) voor het jaar 2005; Verslag houdende een lijst van vragen en antwoorden
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29800-XI, nr. 10

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

24-11-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29800-XI nr. 10

11-11-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamVragen en antwoorden VROM-begroting 20051234567891011121314 + 301516 en 761718192021222324252627 en 4128293132333435363738394042434445 en 46474849505152535455565758 en 13159606162636465(Uitgaven x € 1 mln., – = een verlaging
van de raming) 6667686970 en 7371727475777879808182838485868788899091 en 1439293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122 t/m 126Vraag 122 Indicator aandeel midden en hogere inkomens
in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002Vraag 123 Vraagdruk naar woonmilieu in stedelijke woonmilieus
in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002Vraag 124 Tekorten en overschotten aan huur en koopwoningen
in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002Vraag 125 Slaagkansen van lage inkomensgroepen in de G4,
G26 en Nederland als geheel, 2002Vraag 126 Aandeel van de aandachtsgroep in de goedkope
voorraad in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002127128 en 129130132133134135136137138, 140, 141Meetwaarden tabel 4.3 Begroting 2005 (bron WBO 2002)139142144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215a215b216217 en 218LOKATIE Regio/centraalBeleidsterrein RO Milieu en Wonen219220221222223 en 224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243Tabel 16.2. Nog nader te verdelen taakstellingen (uitgaven
x € 1 000)Nog nader te verdelen overig (uitgaven x € 1 000)244245 en 246247248249250251252BIJLAGE 1Overzicht van wijzigingen in de prioriteitenmatrix EerstelijnBIJLAGE 2Overzicht van wijzigingen in de matrix Tweedelijn
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29800-XIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 310 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 800 XIVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) voor het jaar 2005nr. 10VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 11 november 2004De vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer1, belast met het voorbereidend onderzoek van dit voorstel
van wet, heeft de eer verslag uit te brengen in de vorm van een lijst van
vragen met de daarop gegeven antwoorden.Met de vaststelling van het verslag acht de commissie de openbare behandeling
van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.De voorzitter van de commissie,BuijsDe adjunct-griffier van de commissie,Van HalenVragen en antwoorden VROM-begroting 20051Hoeveel geld heeft u nog in de postzegelkas voor 2005?Indien hiermee wordt bedoeld of VROM bewust reserves heeft in 2005 is
het antwoord nee. De budgetten in de ontwerp begroting 2005 zijn opgesteld
aan de hand van de best mogelijke ramingen.2Kunt u nader preciseren onder welke voorwaarden economische
groei goed is voor het milieu- en natuurbeleid? Kunt u ook precies aangeven
voor welke thema's deze voorwaarden nog niet zijn gerealiseerd? Kunt u aangeven
welke concrete maatregelen u gaat nemen om deze voorwaarden wel te realiseren?
Kunt u aangeven hoe lang dit gaat duren? Kunt u ook aangeven hoe u economische
groei beoordeelt zolang deze voorwaarden nog niet zijn gerealiseerd?Economische groei is niet schadelijk voor het bereiken van de doelstellingen
van het milieu- en natuurbeleid, als de relatie tussen economische groei en
milieudruk gekenmerkt wordt door ontkoppeling. Dat wil zeggen een situatie
waarbij economische groei gepaard gaat met een absolute teruggang in de uitstoot
van vervuilende stoffen en beslag op natuurlijke voorraden op die terreinen
waarvoor in het milieubeleid doelstellingen zijn geformuleerd.In de Milieubalans van het RIVM wordt jaarlijks op zeer illustratieve
wijze aangeven in hoeverre we succesvol zijn met de ontkoppeling. Voor vrijwel
alle milieuthema's is de trend over de periode 1985–2003 gunstig, echter
zonder dat hiermee al zekerheid is verkregen over het halen van de milieudoelen
op langere termijn (in het algemeen 2010).In diverse documenten wordt aangegeven welk milieubeleid concreet gevoerd
gaat worden. Voor overzichten het gehele milieuterrein betreffende verwijs
ik naar de Vrom Begroting 2005, in het bijzonder de artikelen 7, 10, 11 en
12, het Hoofdlijnenakkoord voor dit kabinet en de nota Vaste waarden, nieuwe
vormen: milieubeleid 2002–2006. Bij alle relevante thema's is aangegeven
welke realisatietermijnen daarbij voorzien zijn.Economische groei kan zeer wel positief beoordeeld worden zolang we erin
slagen om ze te laten samengaan met vermindering van de milieudruk. De sleutels
daarvoor zijn achtereenvolgens aangegeven in onder meer de Nota Milieu en
economie: op weg naar een duurzame economie, uit 1997, het NMP4 uit 2001 waarin
de transitie-aanpak werd geïntroduceerd, en de Innovatiebrief «In
actie voor innovatie» van oktober 2003, die deel uitmaakt van de bredere
kennisstrategie van het kabinet naar een duurzame kenniseconomie.3Is er binnen de begroting van VROM budget beschikbaar
voor het tegengaan van schadelijke milieugevolgen van Nederlands beleid buiten
Europa? Zo ja, worden deze budgetten geoormerkt naar thema's als illegaal
hout en sloopschepen?Nee. Het Nederlands beleid is er op gericht milieuschade ook elders te
voorkomen en de schade te verhalen op de veroorzaker.4Wanneer komen de notities over instrumenten in het
milieubeleid en over doelen in het milieubeleid, die, zoals beloofd bij de
behandeling van de VROM-begroting 2004 en bij het wetgevingsoverleg over het
jaarverslag van VROM over het jaar 2003, er voor de behandeling van de begroting
2005 zouden zijn?De kamer zal deze notities voor de behandeling van de VROM-begroting 2005
ontvangen.5Welke beleidsinstrumenten, operationele doelstellingen
en prestatiegegevens gaat u hanteren teneinde de overheid duurzaam te laten
inkopen?Uit onderzoek, dat ik heb laten verrichten, blijkt dat momenteel door
Nederlandse overheidsorganisaties in circa 20% van de gevallen duurzaamheidsaspecten
bij de inkoop en aanbesteding worden betrokken. Dat percentage zal gezien
het aanzienlijke bedrag dat met inkopen en aanbesteden is gemoeid, de mogelijkheid
om daar een groot deel van te verduurzamen en daardoor een markt voor duurzame
producten en diensten te stimuleren, in de komende jaren moeten verdubbelen
en in 2010 op minstens 50% dienen uit te komen. Door de departementen worden
nu bij 9 productgroepen, die in het kader van het Programma Inkoop Taakstelling
(PIT) zijn geselecteerd, waar mogelijk duurzaamheidscriteria meegenomen. Om
hen daarbij te ondersteunen is expertise beschikbaar gesteld. Daarnaast zal
aangesloten worden bij «best practices» bij de verschillende departementen,
zoals biologisch cateren bij LNV, het aanbesteden van bedrijfskleding door
Defensie en bij het in juni genomen kabinetsbesluit om zoveel mogelijk duurzaam
geproduceerd hout in te kopen of aan te besteden.Omdat elke overheidsorganisatie in Nederland een eigen verantwoordelijkheid
heeft ten aanzien van duurzaam inkopen en aanbesteden, roep ik binnenkort
mijn collega bestuurders bij de provincies, gemeenten en waterschappen ook
op om minstens drie productgroepen te kiezen waar zij duurzaamheidscriteria
gaan toepassen waar dat nu nog niet het geval is. Als hulpmiddel daarbij zal
een zogenaamde Menukaart Duurzaam Inkopen gaan dienen vergelijkbaar met de
nu gebruikte gemeentelijke/provinciale Menukaart Klimaatbeleid. Deze Menukaart
Duurzaam Inkopen die momenteel ontwikkeld wordt zal een groot aantal producten
en diensten, dat vaak door overheden wordt ingekocht of aanbesteed, bevatten
met daarbij drie verschillende duurzaamheidsniveaus en bijbehorende duurzaamheidscriteria.
Adviseurs zullen worden ingezet om de verschillende overheidsorganisaties
te benaderen en hen te helpen duurzame keuzes te maken en deze ook te monitoren.
Elke twee jaar zal duurzaam inkopen en aanbesteden – net zoals dat dit
jaar is gebeurd – worden geëvalueerd om te bekijken hoe de voortgang
is en wat er moet gebeuren om een gestage groei van 5% per jaar duurzame inkopen
en aanbestedingen te bereiken. In het kader van het Actieprogramma Duurzame
Ontwikkeling (ADO) waarin duurzaam inkopen een belangrijk onderdeel is van
het Illustratieprogramma Duurzame Bedrijfsvoering Overheid, zal ik u deze
maand nog informeren over wat er gebeurt op het gebied van een duurzame bedrijfsvoering
op met name rijksniveau. Dat kan uiteenlopen van het hebben van een energiebesparingssysteem
en het recyclen van afval tot compensatie van de vliegreizen die er worden
gemaakt alsmede duurzaam inkopen en aanbesteden.6Wat moet precies worden verstaan onder «belangrijke
maatschappelijke waarden»?Onder belangrijke maatschappelijke waarden wordt onder meer verstaan,
borging van (externe) veiligheid, natuur- en cultuurwaarden, borging van de
betaalbaarheid van het wonen.7Een van de doelen waar de regering zich op richt, is
dat burgers, bedrijven en andere overheden meer ruimte wordt geboden om zelf
ruimtelijke kwaliteit op duurzame wijze tot stand te brengen. Hoe wordt gemeten
in hoeverre dit doel wordt bereikt?De minister heeft recentelijk met de twaalf provincies afgesproken dat
ingezet wordt op een gezamenlijk evaluatieprogramma waar leren van elkaar
en elkaars ervaringen voorop staat. Hierbij zal ook periodiek gekeken worden
naar de rolverdeling tussen de verschillende overheden, de overige betrokken
partijen en de geboden handelingsruimte. Een belangrijk aandachtspunt hierbij
is de vraag of het rijk de overige partijen voldoende faciliteert om te komen
tot een efficiënte uitvoering. Afgesproken is dat rijk en provincies
de opzet van het gezamenlijke evaluatieprogramma vastleggen in een plan van
aanpak dat nog in 2004 zal verschijnen.De minister heeft daarnaast aan het Milieu- en Natuurplanbureau en het
Ruimtelijk Planbureau gevraagd om tweejaarlijks de feitelijke ruimtelijke
ontwikkelingen in Nederland, uitgesplitst naar provincies, in beeld te brengen
(zie ook vraag 1118De ambitie van de minister van VROM is om in brede
allianties een toekomstvaste leefomgeving te realiseren. Kan de minister van
VROM aangeven wat zij verstaat onder een toekomstvaste leefomgeving? Wanneer
is dit doel bereikt?Toekomstvast is een ander woord voor duurzaam, zowel in de economische,
sociale als ecologische context bezien. De genoemde ambitie is in feite een
missie, de horizon waartegen de doelstellingen van VROM in hun samenhang worden
afgezet en legitimiteit geeft aan het handelen van VROM. Een missie is een
streven dat in principe nooit (volledig) bereikt zal worden. In feite betekent
deze ambitie dat VROM samen met andere partijen ervoor zorgt dat ook toekomstige
generaties in een gezonde leefomgeving kunnen verblijven met voldoende woningen,
werkgelegenheid, natuur, recreatiemogelijkheden. Overigens heb ik inmiddels
besloten te spreken over een «duurzame leefomgeving» in plaats
van «toekomstvast», daar ik heb gemerkt dat dit begrip misverstanden
oproept. In het begrip duurzaamheid is, als gesteld, ook uitdrukkelijk de
economische en sociale dimensie besloten, naast de ecologische dimensie.9Het ministerie van VROM draagt met overtuiging bij
aan het Programma Andere Overheid (PAO). Hoeveel fte werkt binnen VROM aan
dit programma? Wat zijn precies de doelen die in dit kader nagestreefd worden
en hoe kan uiteindelijk gemeten worden in hoeverre de gestelde doelen zijn
bereikt?Al voor de totstandkoming van het programma was ik doordrongen van de
noodzaak om zijn beleidsprogramma af te stemmen op de doelstellingen, die
ook met het Programma Andere Overheid worden nagestreefd: selectief zijn;
anders sturen; beter presteren.Dit heeft er toe geleid dat bij het verschijnen van het Programma Andere
Overheid een groot aantal projecten van VROM naadloos bleek aan te sluiten
op de actielijnen van het programma. Deze projecten worden dan ook onder de
paraplu of volgens de doelstellingen van het programma voortgezet. Ik doel
o.a. op:– het verbeteren van de dienstverlening aan burgers en bedrijven,
waarbij de uitvoering van beleid zoveel mogelijk wordt overgedragen aan instellingen,
die daarvoor optimaal zijn toegerust en waarbij VROM zich ontwikkelt
tot een flexibel kernministerie, dat zich richt op beleidsontwikkeling en
handhaving;– het programma herijking en modernisering van de regelgeving van
VROM, waaronder het project één VROM-vergunning; de Uitvoeringsagenda
van de Nota Ruimte, waarbij moderne vormen van interdepartementale programmasturing
worden toegepast en waarop programmabewindslieden integraal aanspreekbaar
zijn;– het reduceren van administratieve lasten voor burgers en bedrijven,
niet alleen door het verlichten van regeldruk maar ook door slimme toepassing
van ICT;– het nuchter en verantwoord beheersen van risico's en externe veiligheid,
zodanig dat de verdeling van verantwoordelijkheden tussen overheid en «civil
society» tot zijn recht komt.Bij alle projecten wordt er naar gestreefd de gestelde doelen «smart»
te formuleren zodat de resultaten meetbaar zullen zijn.Bovenstaande opsomming van activiteiten is zeker niet uitputtend.VROM heeft interdepartementaal het voortouw bij de volgende onderwerpen
van het Programma Andere Overheid:– rijksbrede takenanalyses op het gebied van het ruimtelijk beleid
(stroomlijning, synergie en sturing bij het ruimtelijk beleid) en op het gebied
van gevaarlijke stoffen en risicobeleid.– invoering basisregistraties voor gebouwen, adressen, percelen
en kaarten;– pilots gezamenlijke bedrijfsbezoeken door rijksinspecties.Voorts voert VROM, evenals de andere departementen, een departementale
takenanalyse uit.Tenslotte is VROM inhoudelijk betrokken bij de uitvoering van een aantal
actiepunten van het Programma Andere Overheid, waarbij andere departementen
het voortouw hebben.Juist omdat het beleidsprogramma van VROM en het Programma Andere Overheid
zo stevig met elkaar zijn verweven en omdat het denken in termen van de «Andere
Overheid» richtinggevend is voor de wijze waarop de medewerkers van
VROM hun werk benaderen, is het niet goed mogelijk om de capaciteit, die daarmee
is gemoeid, afzonderlijk te ramen.De capaciteit, die VROM in directe zin inzet voor sturing, coördinatie
en interne voorlichting rond de VROM-bijdrage aan het Programma Overheid is
beperkt: twee tot drie fte. De verklaring daarvoor is dat VROM ervoor heeft
gekozen om voor de VROM-bijdrage aan het Programma Andere Overheid geen speciale
organisatiearrangementen te treffen maar de uitvoering van de bijdrage geheel
in de lijnorganisatie te beleggen. De sterke verwevenheid tussen het Programma
Andere Overheid en het eigen beleidsprogramma maakt dat ook logisch.10Hoeveel woningen zouden bij een «normale»
huurverhoging vastgesteld door het ministerie in het geliberaliseerde gebied
gaan vallen in 2005?In de huidige huurprijsregelgeving kan een woning van een zittende huurder
die nu in het gereguleerde gebied valt niet als gevolg van een huurverhoging
onder het geliberaliseerde gebied komen te vallen. Pas bij het vrijkomen van
de woning kan de verhuurder de woning eventueel voor een huurprijs boven de
huidige liberalisatiegrens aanbieden.11Hoeveel sociale huurwoningen zijn er in 2004 en worden
er in 2005 gesloopt en hoeveel zijn/worden er gebouwd (zowel binnen als buiten
de 56 herstructureringswijken)? Op basis van welke onderzoek kunt
u deze conclusie trekken?Over de gerealiseerde en nog te realiseren sloop en nieuwbouw van sociale
huurwoningen in 2004 en 2005 zijn nog geen gegevens beschikbaar. De meest
recente cijfers hebben betrekking op het jaar 2003: 12 576 nieuw gebouwde
woningen en 13 315 gesloopte woningen. Deze cijfers zijn afkomstig uit
de verslaglegging van de sociale verhuurders in het kader van het Besluit
Beheer Sociale Huursector. Een uitsplitsing van deze aantallen naar binnen
en buiten de 56 herstructureringswijken is niet mogelijk.12Hoeveel mensen ouder van 55 wonen in een woning die
niet voor hen geschikt/bedoeld is (bv. eengezinswoning)? Welke beleidsvoornemens
heeft de regering om voor deze doelgroep passende woonruimte te creëren?Ik hanteer de term «voor ouderen geschikte woningen» voor
woningen die vallen binnen een van de volgende categorieën: volledig
toegankelijke woningen, ouderenwoningen of ingrijpend aangepaste woningen
(woningen met een traplift en/of hellingbaan). Volledig toegankelijke woningen
zijn woningen die van buiten zonder trappenlopen te bereiken zijn en waar
de primaire vertrekken gelijkvloers zijn. Overigens is van alle volledig toegankelijke
woningen ruim 40% een eengezinswoning.Uit het WoningBehoefte Onderzoek (WBO) van 2002 blijkt dat er ongeveer
1,8 miljoen voor ouderen geschikte woningen zijn. Lang niet alle geschikte
woningen worden bewoond door ouderen of gehandicapten. Veel daarvan zijn ook
niet specifiek voor ouderen bedoeld of vallen domweg niet binnen hun preferenties.Volgens het WBO telde ons land in 2002 circa 2,4 miljoen huishoudens met
een hoofdbewoner van 55 jaar of ouder. Van deze 55-plussers woonde ongeveer
1 miljoen huishoudens in een geschikte woning. Daarmee is duidelijk dat 1,4
miljoen huishoudens van 55 jaar of ouder niet in een geschikte woning wonen.
Het tekort aan geschikte woningen is echter aanmerkelijk kleiner.Het ministerie van VROM heeft samen met VWS beleid ontwikkeld gericht
op het creëren van voldoende geschikte woningen voor ouderen en gehandicapten
nu en in de toekomst. Alvorens dit beleid nader uit te werken is in 2003 de
opgave op het terrein van wonen en zorg in beeld gebracht.Uit dit onderzoek bleek dat op grond van de woonwensen van ouderen en
gehandicapten er in 2002 een tekort was aan 41 000 geschikte woningen.
Tevens bleek dat door vergrijzing en extramuralisering deze tekorten op kunnen
lopen tot 395 000 geschikte woningen in 2015 (zie Regionale verkenning:
opgave geschikte huisvesting voor wonen en welzijn, Delft: ABFResearch, 2003
). De resultaten van dit onderzoek zijn gemeld aan de Tweede Kamer in de brief
«Investeren in de Toekomst» van 15 september 2003. Hierin
wordt tevens aangegeven dat het benodigde aantal geschikte woningen in 2015
kan worden gerealiseerd door nieuwbouw, aanpassing en het gerichte toewijzing
van woningen.Op 5 juli 2004 is de Tweede Kamer op de hoogte gebracht van het actieplan
2004 t/m 2006 van VROM en VWS. Daarin is de opgave geschetst tot 2010 ter
grootte van 255 000 geschikte woningen. Bovendien is aangegeven welke
partijen welke verantwoordelijkheden en mogelijkheden hebben om deze opgave
te realiseren, hoe door VROM de voortgang zal worden bewaakt en wanneer daarover
de Tweede Kamer zal worden ingelicht. Zo wordt aangegeven dat ook via de woningbouwafspraken
en de Meerjaren Ontwikkelingsprogramma's (MOP's) getracht wordt
de investeringen in wonen en zorg te stimuleren.13Op welke wijze controleert de minister van VROM de
door steden aangeleverde cijfers over de realisatie danwel het tekort van
studentenhuisvesting?In de huidige bestuurlijke verhoudingen mag ik erop vertrouwen dat toegeleverde
cijfers door gemeenten, corporaties en Kences aan de hand van mijn vragen
correct zijn. Juist mede in verband met de snelle ontwikkeling op het terrein
van de studentenhuisvesting heb ik in mijn brief van 13 juli jl. aan
de Tweede Kamer slechts een beeld van de voortgang en geen absoluut inzicht
willen en kunnen geven.14 + 30Op welke gegevens is de opmerking gebaseerd dat de
prijs-kwaliteitsverhouding in de huursector momenteel sterk uit balans is?
Geldt dit bijvoorbeeld ook voor de particuliere huursector in de grote steden?
Wordt met deze opmerking bedoeld dat de prijzen in met name de particuliere
huursector te hoog zijn, zoals regelmatig door «huurteams» die
in enkele grote steden actief zijn wordt geconstateerd? (onderdeel 2.2.1.
van de memorie van toelichting)Kunt u uw constatering dat de prijs-kwaliteitverhouding
in de huursector momenteel sterk uit balans is, nader toelichten? Is de prijs
te hoog of te laag in verhouding tot de kwaliteit? Kunt u dit onderbouwen?Het woningwaardering systeem (WWS) is oorspronkelijk geïntroduceerd
om de prijs/kwaliteit verhouding op de huurmarkt weer te geven en daarbij
rekening te houden met de voorkeuren van de bewoners. Deze voorkeuren blijken
echter te divers om in één systeem te vangen. Zo heeft de locatie
in de praktijk een veel grotere invloed dan in het waarderingsstelsel.Uit analyse van de relatie tussen de huurprijzen en de WOZ waarden (de
huur uitgedrukt als percentage van de WOZ-waarde van de woning) blijkt dat
grote verschillen bestaan in de prijs-kwaliteits-verhouding van woningen binnen
de huursector. De consumentenvoorkeur voor de kwaliteit van de woning komt
goed tot uiting in de WOZ waarde van de woning. Over het algemeen ligt de
huurprijs te laag in relatie tot de kwaliteit, hetgeen ook tot uitdrukking
komt in de hoge onrendabele top van nieuwbouwwoningen.Deze WOZ-waarde wordt sterk door de markt en de consumentenvoorkeur beïnvloed,
de hoogte van de huur daarentegen slechts in beperkte mate. Ook voor de particuliere
huursector in de grote steden is in veel gevallen geen sprake van marktconforme
huurprijsbepaling. Het kan echter voorkomen, zoals ook door huurteams in de
grote steden wordt geconstateerd, dat de huurprijs te hoog is vastgesteld
in relatie tot de kwaliteit.15Is de scheef gegroeide prijs-kwaliteitsverhouding in
de koopsector niet een veel belangrijkere oorzaak van de te trage doorstroming
op de woningmarkt dan de veronderstelde scheve prijs-kwaliteitsverhouding
in de huursector?De sterk gestegen huizenprijzen in de afgelopen jaren hebben de koopsector
minder toegankelijk gemaakt voor starters en voor doorstromers van huur naar
koop. De te lage woningproductie van zowel huur- als koopwoningen is de belangrijkste
oorzaak voor de trage doorstroming. Zoals ik in verschillende brieven aan
de Tweede Kamer heb uiteengezet (onder meer in «Huurbeleid vanaf 1 juli
2005» en «Voortgang acties verhoging woningbouwproductie»),
is meer nieuwbouw dus de belangrijkste motor om de doorstroming weer op gang
te krijgen. Ik deel de opvatting niet dat er sprake is van een scheef gegroeide
prijs-kwaliteitsverhouding in de koopsector, omdat de prijsvorming immers
een gevolg is van marktwerking.16 en 76Erkent de regering dat voldoende keuzevrijheid voor
de woonconsument en een omslag van een aanbieders- naar een vragersmarkt essentiële
voorwaarden zijn om tot een vergaande liberalisatie binnen de markt voor huurwoningen
over te kunnen gaan? Zou in dit verband het beleid er niet op gericht moeten
zijn om tot een structureel woningoverschot te komen, zodat hier het marktmechanisme
net als in de kantorenmarkt op een gezonde manier haar werk kan doen? Of is
een dergelijke benadering met het oog op eventuele leefbaarheidsproblemen
als gevolg van leegstand niet wenselijk?Moet het tempo van liberalisering van de huurmarkt
met het oog op het scheppen van daadwerkelijke keuzevrijheid voor de woonconsument
niet worden afgestemd op het tempo van herstructurering in de steden?Het beleid is gericht op een verhoging van de nieuwbouwproductie en een
voortvarende aanpak van de herstructurering. Dit moet leiden tot een ruimer
woningaanbod en daarmee tot meer keuzeruimte voor woonconsumenten. Verhuurders
krijgen met name vanaf 2008 meer ruimte om de huurprijzen aan te passen,
onder de uitdrukkelijke voorwaarde dat de afgesproken investeringen zijn gerealiseerd.De voorgestelde uitbreiding van het geliberaliseerde gebied naar zo'n
15 tot 25% van de huurwoningenvoorraad is gewenst om tot een betere werking
van de woningmarkt te komen en een beter investeringsklimaat te realiseren,
waardoor ook de voortgang bij herstructurering een impuls krijgt.De uitbreiding van het geliberaliseerde gebied is verantwoord omdat het
gereguleerde deel van de woningvoorraad thans veel groter is dan het aantal
huishoudens met lagere inkomens die op de regulering zijn aangewezen.In de definitieve uitwerking zal rekening worden gehouden met de analyse
op een aantal aandachtpunten. Ook zal ik voorstellen doen voor een overgangsregime,
zodat de uitbreiding op een verantwoorde wijze gestalte zal krijgen. Om deze
reden is het ook niet noodzakelijk om te wachten op het tempo van de herstructurering
in de steden. In tegendeel, het tempo van de herstructurering zal kunnen toenemen
als meer nieuwbouw als gevolg van het betere investeringsklimaat wordt gerealiseerd.Ik verwijs u verder naar mijn brief met nadere uitwerkingen van mijn voorstellen
voor de modernisering van het huurbeleid die ik binnenkort aan uw Kamer zal
toesturen.Ik streef overigens niet naar een woningoverschot, maar wel naar een beter
evenwicht tussen vraag en aanbod. Een substantieel aanbodoverschot acht ik
evenzeer ongewenst als een substantieel tekort. 17Is het verminderen van beperkende regels inzake woningtoewijzing
niet minstens zo belangrijk voor het bevorderen van de doorstroming als het
liberaliseren van de huren? Wijst het eerder gehouden experiment in de regio
Arnhem-Nijmegen niet in die richting? Gaat de regering op dit punt actie ondernemen?Het verminderen van de regelgeving voor woningtoewijzing zal naar verwachting
ook een bijdrage leveren aan het bevorderen van de doorstroming.In het kader van de Herijking Regelgeving VROM heb ik u in juni 2004 (TK
2003/2004, 29 624, nr. 1) op hoogte gesteld van de beleidsvoornemens
met betrekking tot de Huisvestingswet. Aangegeven is dat het wetsvoorstel
tot wijziging van de Huisvestingswet (EK 1997/1998, 25 334, nr. 324 met
novelle EK 1999/2000, 26 471, nr. 172) zal worden ingetrokken en dat
een verkenning zal worden gestart naar een fundamentele herziening van de
Huisvestingswet. Als gevolg van de verminderde regelgeving kan hierdoor een
bijdrage geleverd worden aan de doorstroming.Tijdens het Algemeen Overleg van 7 september 2004 zijn deze uitgangspunten
door uw Kamer onderschreven. Momenteel wordt gewerkt aan een nadere uitwerking
van de herziene Huisvestingswet. Begin 2005 zult u hierover nader worden geïnformeerd.Overigens zijn uit de resultaten van het experiment in het KAN-gebied,
waar enige tijd geleden een experiment is uitgevoerd met het loslaten van
enkele passendheidscriteria, op basis van de beschikbare informatie geen eenduidige
conclusies te trekken met betrekking tot de doorstroming op de woningmarkt
(VROM 020747). Hetgeen ook logisch is omdat het doel van het experiment het
vergroten van de keuzevrijheid van woningzoekenden was.18Wat moet precies worden verstaan onder een brede interventiestrategie?Het streven naar een betere naleving van regels dient niet alleen te worden
bereikt door handhaving. Daarom zet de Inspectie verschillende instrumenten
in: formele interventies als bestuursrechtelijke, civielrechtelijke en strafrechtelijke
handhaving en «informele» interventies als communicatie, overleg
met branche- en belangenorganisaties, ex post en ex ante evaluaties, verscherpt
toezicht en directe rapportage aan de Tweede Kamer. De interventiemix verschilt
afhankelijk van het nalevingsprobleem.19Wat wordt precies bedoeld met «voorts krijgen
instanties meer ruimte om zelf goed te presteren»; aan welke maatregelen
wordt gedacht?Mijn beleid met betrekking tot de uitvoering van subsidieregelingen heeft
niet alleen betrekking op het op afstand plaatsen van die uitvoering, maar
ook op de met de uitvoering gemoeide taken door de uitvoeringsorganisaties.
Het gaat niet meer alleen om het sec uitvoeren van een regeling (behandelen
van aanvragen), maar ook om de daarbij behorende werkzaamheden zoals digitalisering
van procedures, communicatie naar de doelgroep, de ontwikkeling van de daarbij
benodigde communicatiemiddelen, het verzorgen van een helpdesk-functie, het
bijdragen aan evaluaties van regelingen, het verzorgen van jaarverslagen,
het bieden van praktijkexpertise aan het ministerie ed., kortom al datgene
om een regeling succesvol te laten verlopen.VROM besteedt de milieuregelingen en de woonregelingen, met uitzondering
van de Huursubsidiewet, uit aan SenterNovem, een agentschap van het ministerie
van Economische zaken.Daarnaast krijgt de Belastingdienst de wettelijke taak de inkomensafhankelijke
regelingen uit te voeren, waaronder de huursubsidieregeling. Daarvoor wordt
binnen de Belastingdienst een nieuw onderdeel ingericht, te weten de Dienst
Toeslagen. De wijze van dienstverlening naar de burger, zoals die bij de huursubsidie
is ontwikkeld (huursubsidieinformatiepunten en voorzieningen via internet)
wordt door deze dienst geoptimaliseerd.20Wat is de ratio voor de regering om op landelijk niveau
het aantal te slopen woningen te preciseren? Waarop is het aantal van 80 000
woningen gebaseerd? Waarom wordt dit niet overgelaten aan de gemeenten, corporaties
en bewonersorganisaties?Het kabinet streeft ernaar om de woningproductie structureel te verhogen.
De benodigde woningbouw is enerzijds nodig om te voorzien in de behoefte aan
nieuwe woningen, waarmee de bestaande voorraad moet worden uitgebreid. Anderzijds
is de bouw van woningen nodig ter vervanging van aan de woningvoorraad onttrokken
woningen, waaronder gesloopte woningen. Met betrekking tot deze laatste categorie
hanteert het kabinet een trendmatig programma, dat voor de periode 2005 tot
en met 2009 is gesteld op 80 000 woningen. Het kabinet gaat er hierbij
dus vanuit dat in die jaren – gemiddeld – ca. 16 000 woningen
door sloop aan de voorraad worden onttrokken waarvoor nieuwe woningen teruggebouwd
worden. Dit aantal is dus niet bedoeld als taakstellend programma, maar is
gebaseerd op het doortrekken van het niveau van jaarlijkse sloop en vervangende
nieuwbouw, gedurende de afgelopen jaren.Uiteraard laat het kabinet de daadwerkelijke omvang van het aantal gesloopte
en te vervangen woningen woningen over aan de hiervoor primair verantwoordelijke
partijen. Het aantal in die 5 jaar te bouwen vervangende woningen kan dus
in de praktijk, op landelijk niveau, hoger of lager uitvallen dan 80 000.21Gesteld wordt dat via herstructurering de uitstroom
van midden en hogere inkomens uit de steden tot staan kan worden gebracht.
Op welke gegevens wordt dit gebaseerd? Wat zijn de redenen voor de vertrekkers
om de stad te verlaten? In hoeverre is het woningaanbod hierin bepalend? Welk
percentage van de vertrekkers zou waarschijnlijk gebleven zijn indien het
woningaanbod beter zou aansluiten bij hun wensen? Welk percentage van de vertrekkers
zou sowieso uit de herstructureringswijken vertrekken en spelen dus andere
factoren dan het woningaanbod een doorslaggevende rol?Analyses wijzen uit dat de uitstroom van hogere inkomens in belangrijke
mate samenhangt met de eenzijdige samenstelling van de woningvoorraad in –
vooral de grote – steden. De woningtypen die deze huishoudens wensen –
betere kwaliteit (koop-)woningen – zijn maar in beperkte mate in de
stad aanwezig. Een groot deel van deze huishoudens heeft echter wél
een voorkeur voor een stedelijk woonmilieu. Daaruit kan afgeleid worden dat
door een meer gedifferentieerd woningaanbod in de steden de bedoelde inkomensgroepen
vaker in de stad zullen blijven wonen. Naast de beschikbaarheid van de gewenste
woning vormt voor huishoudens die de stad verlaten de kwaliteit van de woonomgeving
vaak een reden om te verhuizen. Daarbij gaat het ondermeer om aspecten als
onveiligheid en overlast. Qua orde van grootte speelt bij ruim éénderde
van de huishoudens die de stad verlaten de woning of woonomgeving een rol.
Andere redenen om te verhuizen zijn werk of studie (bij ca 10%) en veranderingen
in het huishouden (zelfstandig wonen; samenwonen/trouwen; scheiden; samen
ca. 25%). In welke mate huishoudens ongeacht de kwaliteit van het woningaanbod
en de leefbaarheid in de wijken de stad tóch zullen verlaten, is moeilijk
te becijferen, aangezien vaak meerdere motieven een rol bij de verhuisbeslissing
spelen.22Over welke prestaties worden beter afrekenbare afspraken
gemaakt?De prestaties waarover afspraken worden gemaakt voor de periode 2005–2010
(ISV II) zijn opgenomen in het GSB beleidskader «Samenwerken aan de
krachtige stad». Hiertoe zijn in het beleidskader voor ISV II meetbare
prestatieindicatoren gedefinieerd. In het meerjarig ontwikkelingsprogramma
dient de gemeente voor haar ambities gebruik te maken van deze indicatoren.
Ook de verantwoording zal plaatsvinden op deze indicatoren. Concreet betekent
dit dat voor de prestaties: wonen, groen in de stad, bodemsanering en zorgvuldig
ruimtegebruik beter afrekenbare prestaties zullen worden gemaakt.23Wat zijn de verwachtingen omtrent het woningtekort
en de woningproductie in 2004? Waarop is de verwachting gebaseerd dat in 2004
70 000 woningen (dus 10 000 meer dan in 2003) zullen worden gebouwd?Het verwachte woningtekort op 1 januari 2005 is ca. 2,7%. Dit komt
overeen met circa 190 000 woningen. Deze verwachting is gebaseerd op
een woningproductie van 70 000 woningen in 2004 en op de Primosprognose
2003.In het kader van de Monitor Nieuwe Woningen wordt jaarlijks in het voorjaar
een raming gemaakt van de te verwachten productie van nieuwe woningen in het
lopende kalenderjaar. Hierbij wordt gebruik gemaakt van gegevens van het CBS
(verleende bouwvergunningen) en informatie uit de Monitor Nieuwe Woningen.
In de afgelopen jaren bleek de raming van het totaal aantal gereedgekomen
woningen niet veel af te wijken van de uiteindelijke feitelijke productie.Het vanaf 2002 gestegen aantal verleende bouwvergunningen zal in
2004 leiden tot een toename van het aantal gereedgekomen woningen.Volgens
«signalen uit de praktijk» hing de forse piek in de verleende
bouwvergunningen aan het eind van 2002 samen met het van kracht worden van
het nieuwe bouwbesluit per 1-1-2003. Bouwvergunningen die voor 31-12-2002
waren aangevraagd, hoefden nog niet te voldoen aan het nieuwe bouwbesluit.
Ook in het vierde kwartaal van 2003 is er sprake van een piek in de verleende
bouwvergunningen. Dit zou het gevolg kunnen zijn van het van kracht worden
van de «bijleenregeling» in 2004. Bovendien zou er bij de verleende
bouwvergunningen, volgens het CBS, mogelijk sprake zijn van een ontwikkeling
in de richting van het patroon dat ook bestaat bij de gereedgekomen woningen:
een «administratieve» piek aan het eind van het jaar.24Is op dit moment voldoende bestemmingsplancapaciteit
beschikbaar om het doel van 70 000 woningen in 2005 te realiseren? En
voor de realisatie van 420 000 woningen tot 2010?In de VROM Bouwprognoses wordt voor het jaar 2005 een woningproductie
van ca. 75 000 geraamd. Deze prognose is onder meer gebaseerd op het
aantal naar verwachting in 2004 verleende bouwvergunningen en op de beschikbare
plancapaciteit. Er is dus voldoende bestemmingsplancapaciteit aanwezig om
70 000 woningen te bouwen in het jaar 2005. Het is op dit moment nog
niet zeker of er voldoende bestemmingsplancapaciteit beschikbaar komt om,
tot 2010, 420 000 woningen te bouwen. Volgens de opgaven van de stedelijke
regio's, in het kader van de woningbouwafspraken 2005 – 2010, zal er
voldoende capaciteit moeten komen om de aantallen woningen te kunnen bouwen,
die nodig zijn om het woningtekort in 2010 terug te brengen tot 1,5%.In februari van dit jaar heb ik u de landelijke inventarisatie van streeken
bestemmingsplancapaciteit toegezonden, die per 1-1-2003 aanwezig was ten behoeve van de bouwvoornemens tot 2010. Daaruit bleek dat voor
de korte termijn voldoende harde capaciteit beschikbaar was, maar dat voor
de termijn tot 2010 nog geen inzicht bestaat in het tijdig beschikbaar komen
van deze capaciteit. Een actualisering van dit onderzoek is in voorbereiding.
Het is verder de bedoeling dat, vanaf 2005, de provincies jaarlijks verslag
doen over de ontwikkelingen met betrekking tot de plancapaciteit voor wonen.
Tegen deze achtergrond ga ik ervan uit gemeenten en provincies voldoende plancapaciteit
beschikbaar krijgen om de woningbouwopgaven tot 2010 daadwerkelijk te realiseren.Volgens het CBS is er sprake van een relatief grote uitval van projecten
waarvoor eind 2002 (en begin 2003) een bouwvergunning is verleend, maar men
kon niet aangeven hoe groot deze uitval was. Er is gekozen voor de volgende
aanpak van de «piek» in het vierde kwartaal van 2002:• Van de «extra» bouwvergunningen in het vierde kwartaal
van 2002 valt 10% uit (extra uitval).• Van de overige «extra» bouwvergunningen leidt 50% volgens
een normaal ritme tot gereedgekomen woningen, is 35% één kwartaal
vertraagd en is 15% twee kwartalen vertraagd.Voor wat betreft de piek in het vierde kwartaal van 2003 is er van uitgegaan
dat er geen sprake is van extra uitval. Voor zover deze piek het gevolg is
van de «bijleenregeling» betreft het verkochte woningen die dus
gerealiseerd zullen worden. Wel is er van uitgegaan dat een deel van de in
het vierde kwartaal van 2003 verleende bouwvergunningen «vertraagd»
(ten opzichte van het normale ritme) wordt opgeleverd.25Op de VROM-site waarop de belangrijkste punten uit
de begroting 2005 beschreven staan, staat dat er voor het verhogen van de
woningbouwproductie 137 miljoen euro beschikbaar is. Onder welke post op de
begroting is deze 137 miljoen terug te vinden? Is 137 miljoen per jaar beschikbaar
of in totaal tot 2010? Hoe zal deze 137 miljoen euro precies ingezet worden?
Hoe verhoudt dit bedrag zich tot bedragen die in voorgaande jaren beschikbaar
waren ten behoeve van de woningbouwproductie?Het bedrag van € 137 mln. is terug te vinden onder post «Budget
BLS» van beleidsartikel 4 «Fysieke stedelijke vernieuwing».Gedurende de periode 2005–2010 is per jaar op dit instrument een
(uitgaven)budget van € 137 mln. tot € 138 mln. beschikbaar.De totale in de periode 2005 tot en met 2010 beschikbare middelen voor
de woningbouwafspraken, zoals opgenomen onder de post «Budget BLS»,
bedragen € 821,8 mln. Hiervan is ca. € 649,5 mln beschikbaar
voor het versnellen van de woningbouwproductie, waarvan € 42,5 mln.
specifiek voor het stimuleren van eigenbouw, € 167,8 mln. voor aan
de bouwlocaties gerelateerde bodemsanering en € 4,5 mln. als reservering
voor mogelijke knelpunten die zich bij de uitvoering van de woningbouwafspraken
kunnen voordoen.In mijn brief van 21 september 2004 met onderwerp «Voortgang
acties ter verhoging van de woningbouwproductie» aan de Voorzitter van
de Tweede Kamer (Tweede Kamer 2004–2005, 27 562, nr. 4) heb ik
aangegeven dat de voor de woningbouwproductie en eigenbouw beschikbare BLS
middelen worden ingezet op basis van het principe «premie op presteren».
Voor een nadere uiteenzetting hiervan verwijs ik naar die betreffende brief.
De voor bodemsanering beschikbare middelen worden toegevoegd aan het ISV-budget
en zijn bedoeld voor de ondersteuning van de woningbouw.Het voor de jaren 2005–2010 beschikbare budget is aanzienlijk hoger
dan wat in voorgaande jaren hiervoor beschikbaar was. Zo is in de begroting
2005 onder de post «Budget BLS» voor het jaar 2004 een uitgavenbudget
van circa € 66 mln. beschikbaar.26In het persbericht van het ministerie van VROM «minister
Dekker beloont prestaties woningbouw» staat dat VROM de komende 5 jaar
ongeveer 650 miljoen euro beschikbaar stelt voor het stimuleren van de woningproductie.
Onder welke titel is deze post op de begroting terug te vinden? Op welke manier
worden deze middelen ingezet?Dit budget is in de begroting terug te vinden onder de post «Budget
BLS» van beleidsartikel 4 «Fysieke stedelijke vernieuwing».Gedurende de periode 2005–2010 is op dit instrument per jaar voor
het stimuleren van de woningbouwproductie een (uitgaven)budget van € 137
mln. tot € 138 mln. beschikbaar.Deze bedragen zijn inclusief budgetten voor het stimuleren van particulier
opdrachtgeverschap en voor aan de bouwlocaties gerelateerde bodemsanering.Over de wijze van inzetten van deze middelen wordt verwezen naar het antwoord
op vraag 25.27 en 41Beschikt u over wetenschappelijk studies die de stelling
onderbouwen dat een meer marktconform huurbeleid zal leiden tot meer nieuwbouw?Op basis van welk onderzoek concludeert het ministerie
van VROM dat betere marktverhoudingen die tot uitdrukking komen in maximale
huurprijzen een aanleiding zal zijn voor verhuurders om meer te investeren?Uit de economische literatuur is bekend dat een hoger rendement op investeringen
een positieve invloed heeft op de omvang van de investeringen. Een meer marktconform
huurbeleid zal leiden tot een hoger rendement op investeringen in huurwoningen,
met name in het geliberaliseerde gebied. Dit geldt vooral voor commerciële
verhuurders, zij maken vanuit hun winstdoelstelling altijd een afweging tussen
investering en verwacht rendement.Voor sociale verhuurders gaat het erom meer differentiatieruimte te krijgen
om betere prijs/kwaliteitsverhoudingen te realiseren. Huishoudens zullen daardoor
een betere afweging maken tussen gewenste kwaliteit en de prijs die ze daarvoor
willen betalen. Verhuurders kunnen dan woningen prijstechnisch beter, in de
zin van meer in overeenstemming met de kwaliteit, verhuren.In de voorstellen krijgen verhuurders meer differentiatieruimte onder
de voorwaarde dat voldoende in nieuwe woningen is geïnvesteerd. Dit perspectief
is voor verhuurders aantrekkelijk. In gesprekken met de landelijke organisaties
van verhuurders en met individuele verhuurders komt dit ook naar voren.Over de investeringen en het huurbeleid zullen met verhuurders duidelijke
afspraken worden gemaakt, waarop ik in de binnenkort aan uw Kamer te sturen
Huurbrief nader in zal gaan.28Kunt u onderbouwen dat huishoudens die zich dit kunnen
veroorloven (ook midden inkomensgroepen) eerder zullen kiezen voor een duurdere
huur- of koopwoning bij een huurbeleid met een betere prijs/kwaliteitsverhouding?
Hoeveel procent van de huishoudens kan zich dit (financieel) veroorloven?In de «Notitie Woningmarktontwikkelingen en Huurbeleid» (bijlage
bij de brief aan de Tweede Kamer, vergaderjaar 2003–2004, 27 926,
nr. 25) is een analyse opgenomen die aangeeft dat bij een stijging van de
huren, die optreedt bij invoering van een meer marktconform huurbeleid, de
voorkeur voor een koopwoning onder huurders toeneemt. In dezelfde notitie
is aangegeven voor hoeveel huurders een koopwoning financieel
bereikbaar is: uitgaande van de leencapaciteit volgens de normen van de Nationale
Hypotheek Garantie is voor circa 15 % van de huurders (ruim 400 000 huishoudens
met midden en hogere inkomens) een koopwoning bereikbaar.29Heeft het vergroten van het aanbod (nieuwbouw en verkoop
van corporatiewoningen) op de woningmarkt een effect op de prijs van koopwoningen?
Als hierdoor de prijzen van koopwoningen dalen, wat betekent dit dan voor
de prijs-kwaliteitverhouding en welke gevolgen heeft dat voor het huurniveau?Naar verwachting heeft het vergroten van het aanbod een neerwaartse prijsdruk
op de huizenprijzen. Hoe groot dat effect is, is moeilijk vast te stellen.
Of de huizenprijzen daadwerkelijk zullen dalen hangt ook af van andere factoren,
zoals bijvoorbeeld de rentestand en de ontwikkeling van de inkomens. Ook specifieke
locale en regionale factoren zoals een kwantitatief of kwalitatief woningtekort
hebben grote invloed op de prijsvorming. Bovendien moet bedacht worden dat
door het lange bouwproces de prijzen van bestaande koopwoningen reageren op
aanbod dat jaren terug ontwikkeld is.De gevolgen van veranderingen in de huizenprijzen op het huurbeleid zijn
nu nog onduidelijk. Bij de modernisering van het woningwaarderingstelsel,
waarmee de maximale huur wordt bepaald, zal aansluiting worden gezocht bij
de WOZ-systematiek.31Bij de prijs-kwaliteitverhouding: Wordt het energiegebruik
meegenomen in het puntensysteem? Wat is de variatie in energiekosten voor
een gemiddelde huurwoning?In het huidige woningwaarderingsstelsel (WWS) wordt het energieverbruik
niet meegenomen in het puntensysteem. Wel zijn voorzieningen die verband houden
met de warmte-isolatie en de verwarming van de woning opgenomen in het puntensysteem.Cijfers over de variatie in energiekosten voor een gemiddelde huurwoning
zijn niet beschikbaar. De variatie in het energiegebruik in een woning is
overigens niet alleen afhankelijk van de energetische maatregelen die er in
de woning zijn genomen, maar ook van (het gedrag van) de bewoner.Bij de modernisering van het woningwaarderingsstelsel (WWS) zal worden
aangesloten bij de WOZ systematiek. Mijn streven is er op gericht dat een
substantieel deel van het WWS op WOZ waarden wordt gebaseerd, waaronder in
ieder geval de elementen locatie en woningtype. Bij deze herziening van het
WWS zal ook worden onderzocht of de «energie prestatie» van een
woning als kwaliteitskenmerk kan worden meegenomen, als maatstaf voor het
energieverbruik van de woning.32Bij de prijs/kwaliteitsverhouding: wat was de betekenis
van het begrip maximale redelijke huur toen dit begrip werd ingevoerd? Hoe
heeft de betekenis van dit begrip zich ontwikkeld? Wat was de relatie van
dit begrip met de verouderingsaftrek en waarom is die afgeschaft?Bij de invoering van het begrip maximaal redelijke huurprijs was de gedachte
dat een huurprijs of een huurprijswijziging tot dit niveau, gelet op de kwaliteit
van de betreffende woning, zoals gemeten op basis van het woningwaarderingsstelsel,
voor huurder en verhuurder acceptabel was. Huurder en verhuurder konden dus
na onderhandelingen een huurprijs afspreken tot dit niveau. Deze betekenis
is daarna inhoudelijk niet veranderd. Nog steeds geldt dat een
huurprijs onder de maximale huurprijs acceptabel is. Wel is de naamgeving
veranderd, zodat thans niet meer van maximale redelijke huurprijzen, maar
van maximale huurprijsgrenzen wordt gesproken. Het laten vervallen van het
woord«redelijk» werd als neutraler ervaren.De maximale (redelijke) huurprijs werd en wordt bepaald aan de hand van
de puntenwaardering zoals die in het Woningwaarderingstelsel is opgenomen.
De verouderingsaftrek maakte daar onderdeel vanuit, totdat in 2001 werd besloten,
naar aanleiding van het advies van de Commissie Huurbeleid, dat in samenhang
met een geheel pakket van andere maatregelen de verouderingsaftrek kon komen
te vervallen. De aftrek is daarna in drie stappen afgeschaft.De reden om de verouderingsafrek af te schaffen was gelegen in het feit
dat deze aftrek generiek werkte in die zin, dat alle woningen vanaf het zesde
jaar daar mee te maken kregen, ongeacht hun kwaliteit of waardering door huurders.
Dat werd niet redelijk gevonden. Overigens zijn samenhangend met het afschaffen
van de verouderingsaftrek de sancties voor achterstallig onderhoud en gebreken
verhoogd, zodat de huurcommissies bij geconstateerde gebreken een grotere
verlaging van de maximale huurprijs kunnen opleggen.33Waarom geldt de doelstelling «betaalbaar en kwalitatief
goed» alleen voor huurwoningen en niet voor koopwoningen?De prijs van koopwoningen wordt bepaald door de woningmarkt. Kopers bepalen
zelf of zij een prijs betaalbaar vinden.De prijs van de meeste huurwoningen is gereguleerd, omdat deze woningen
noodzakelijk zijn voor het huisvesten van huishoudens met lagere inkomens.
Deze huishoudens zijn voor de betaalbaarheid van het wonen, naast de huursubsidie,
aangewezen op de prijsregulering.Overigens vallen op dit moment zo'n 95% van de huurwoningen onder de huurprijsregulering.
Dat is veel meer dan het aantal woningen noodzakelijk voor de huisvesting
van de huishoudens met lagere inkomens. Daarom ben ik voornemens om een groter
deel van de huurwoningen te liberaliseren.De overheid stelt middels het Bouwbesluit overigens wel kwalitatieve eisen
aan woningen, zowel aan huurwoningen als aan koopwoningen.34Kunt u de streefwaarde «beperken van een daling
van het nominaal netto-inkomen na netto woonlasten» nader kwantificeren?
Wat vindt u een acceptabele daling? (tabel 2.1, eerste streefwaarde onder
«huursubsidie)Aan de streefwaarde van «beperken van een daling van het nominaal
netto-inkomen na woonlasten» is geen harde kwantificeerbare waarde verbonden.
Een belangrijke bepalende grootheid is de ontwikkeling van het netto-inkomen
en deze valt buiten het beleidsterrein van de minister van VROM.Er zijn twee maatregelen genomen om de daling van het nominaal netto-inkomen
na netto woonlasten te beperken, te weten, afspraken met verhuurders over
de huurprijsstijging per juli 2004 en de voor de burger gunstige invulling
van de verhoging van de normhuren (Kan-bepaling) voor het subsidiejaar 2004/2005.35Op welke wijze wordt de overgang van de uitvoering
huursubsidie naar de Belastingdienst vormgegeven? Hoeveel budget is hiervoor
gereserveerd? Op welke wijze is het toezicht op dit proces geregeld?
Op welke wijze wordt er eventueel samengewerkt met de belastingsdienst?In juridische zin wordt de overgang van de uitvoering huursubsidie naar
de Belastingdienst geregeld door middel van de wetsvoorstellen voor de Algemene
wet inkomensafhankelijke regelingen (Awir) en de daarbij behorende Aanpassingswet.
Beide wetsvoorstellen zijn onlangs bij de Tweede Kamer ingediend. In de Awir
wordt de Belastingdienst/Toeslagen genoemd als de uitvoeringsinstantie voor
inkomensafhankelijke regelingen en wordt geregeld op welke wijze de uitvoering
door deze dienst plaatsvindt. In de Aanpassingswet wordt vastgelegd dat de
Awir vanaf 1 januari 2006 van toepassing is op de Huursubsidiewet.Op de VROM-begroting 2005 is een bedrag gereserveerd van € 2 000 000
voor het transitieproces bij VROM.In organisatorische zin wordt de overgang van de uitvoering van de Huursubsidie
naar de Belastingdienst vanuit VROM begeleid in een project Transitie. Tevens
levert VROM expertise en menskracht voor het project Toeslagen waarin de Belastingsdienst
aan de inrichting van de organisatie en systemen van de nieuwe dienst Toeslagen
werkt.Vanuit VROM wordt het project Transitie gemonitord door een Risk Controlteam,
bestaande uit vertegenwoordigers van diensten die niet zelf zitting hebben
in de project transitie. Voorts houden de auditdiensten van VROM en Financiën
gezamenlijk op een aantal cruciale momenten in het transitieproces een audit
op de voortgang.36Wat is het verschil tussen een eenzijdige en een tweezijdige
legesheffing (zie paragraaf 2.2.1.2. Huurgeschillenbeslechting)? Wat
betekent dat voor de legeskosten van huurders die klagen over een te hoge
huur? Hoe wordt hierbij rekening gehouden met de motie Van Gent c.s. (28 648,
nr. 2) waarin een Kamermeerderheid verzoekt de huidige vrijstelling voor lagere
inkomens in stand te houden?Wanneer een partij (huurder of verhuurder) een geschil over bijvoorbeeld
onderhoud of de huurverhoging bij de huurcommissie aanhangig maakt, moeten
in de huidige situatie beide partijen leges betalen. De in het gelijk gestelde
partij krijgt de leges achteraf terug. Dit huidige systeem wordt aangeduid
als tweezijdige leges. In zijn brief van 21 oktober 2002 (kamerstukken
II 2002/2003, 28 648, nr. 1) heeft mijn ambtsvoorganger op basis van
een evaluatie van de tweezijdige legessystematiek aangegeven naar een systeem
van éénzijdige leges te willen overgaan waarbij alleen nog de
partij die het verzoek aanhangig maakt leges betaalt. Een voorstel waarin
deze systematiek is opgenomen zal zo spoedig mogelijk bij uw Kamer worden
ingediend.Huurders die klagen over een te hoge huur en zich voor een uitspraak met
een verzoekschrift wenden tot de huurcommissie zijn de verzoekende partij,
in welk geval zij ook bij een éénzijdige legesheffing leges
verschuldigd zijn. Als huurders bezwaar maken tegen een huurverhogingsvoorstel
van de verhuurder, kan de verhuurder een uitspraak van de huurcommissie vragen.
In die gevallen is de verhuurder de verzoekende partij en zal hij ook een
éénzijdige legesheffing de leges verschuldigd zijn. Voor de
betalende verzoekende partij geldt een identieke restitutieregeling van de
leges als bovenbedoeld.In mijn brief van 25 augustus 2003 (kamerstukken II, 2002/2003, 28 648
en 27 926, nr. 6) heb ik Uw Kamer reeds aangegeven dat het wetsvoorstel –
gelet op de strekking van de door uw Kamer aangenomen en in uw vraag genoemde
motie – geen verandering brengt in de huidige vrijstellingsregeling
voor lage inkomens.37Het liberaliseren van de sociale huurvoorraad zal leiden
tot een stapeling van goedkope woningen in de ene wijk, en het verdwijnen
van goedkope woningen in populairdere wijken. Hoe oordeelt u over deze vorm
van segregatie?Zeer binnenkort zal ik uw Kamer een brief over de modernisering van het
huurbeleid sturen waarin onder meer aan dit onderwerp aandacht zal worden
geschonken. Ik wil op de concrete inhoud daarvan bij de beantwoording van
de schriftelijke vragen nog niet vooruitlopen.38Bent u bereid te onderzoeken, mede in relatie tot een
liberaler huurbeleid, wat de mogelijkheden zijn voor huurders om hun huurwoning
te kopen? Klopt het dat het eigendomsrecht zich verzet tegen een «recht
op koop»? Kan dit nader worden toegelicht? Wat is hierover geregeld
in het Nederlands en het Europees recht?Het «eigendomsrecht» verzet zich inderdaad tegen een «recht
tot koop». In de Nederlandse wetgeving is hieromtrent niets geregeld,
doch in het «Protocol bij het Verdrag tot bescherming van de rechten
van de mens en de fundamentele vrijheden» is in aanvulling op het bijbehorende
verdrag (het Europees «Verdrag tot bescherming van de rechten van de
mens en de fundamentele vrijheden), de bescherming (en ongestoorde genot)
van eigendom vastgelegd. In dit verband wordt nog verwezen naar het antwoord
op vraag 47, waarin de bevordering van het eigen woningbezit onder lagere
inkomens aan de orde is.39Afronding van de politieke besluitvorming over het
nieuwe huurbeleid is voorzien voor het zomerreces 2005. De voornemens worden
in 2005 in procedure gebracht. Wat bedoelt de regering hier precies mee? Is
in procedure brengen hetzelfde als in werking treden? Wat is het uiterste
tijdstip om de politieke besluitvorming over het huurbeleid af te ronden om
het beleid nog per 1 juli 2005 in werking te laten treden?Het in procedure brengen heeft betrekking op het starten van de voor de
wijzigingen in het kader van de modernisering van het huurbeleid benodigde
wet- en regelgevingstrajecten. Dit staat los van het moment van daadwerkelijke
inwerkingtreding van deze wijzigingsvoorstellen.Per 1 juli 2005 zijn in het kader van de modernisering van het huurbeleid
de eerste wijzigingen in wet- en regelgeving voorzien. Voorgesteld wordt om
per die datum het thans gehanteerde vijfjaarlijks gemiddelde van het inflatiepercentage
te wijzigen in een jaarlijks vastgesteld inflatiepercentage. Voorts wordt
voorgesteld om dan de maximale huurprijsgrenzen voor alle woonruimten te ontdooien
(Besluit huurprijzen woonruimte). En tot slot is het de bedoeling om een aantal
wijzigingen op het gebied van de zogenoemde maximale huurprijsnorm (Besluit
beheer sociale-huursector) door te voeren.Als gevolg van deze voorstellen moet de Uitvoeringsregeling huurprijzen
woonruimte worden aangepast. Om deze wijzigingsvoorstellen tijdig in te voeren/in
werking te laten treden (verhuurders dienen uiterlijk voor 1 mei hun
huurverhogingsvoorstellen aan de huurder kenbaar te maken) is het noodzakelijk
dat hierover in januari 2005 overeenstemming met Uw Kamer is bereikt.Voorts worden een aantal wijzigingen per 1 juli 2006 voorgesteld,
met name op het gebied van de liberalisatiegrens en het woningwaarderingsstelsel.
Ook hiervoor moet, nadat hierover overeenstemming met is bereikt met uw Kamer,
het benodigde wetstraject in 2005 worden ingezet.40Op basis van welke (wetenschappelijke) onderzoeken
wordt de modernisering van het huurbeleid vormgegeven? Welke zekerheden hanteert
het ministerie van VROM?Op 4 juni 2004 is als bijlage bij de brief over mijn voornemens inzake
de modernisering van het huurbeleid, de notitie «woningmarktontwikkelingen
en huurbeleid» opgenomen. In deze notitie wordt ingegaan op de betekenis
die het huurbeleid kan hebben op het functioneren van de woningmarkt.De modernisering van het huurbeleid wordt daarnaast mede vormgegeven op
basis van een door het onderzoeksbureau ABF te Delft uitgevoerde analyse «De
effecten van een nieuw stelsel voor huurprijzen». Dit onderzoek betreft
nu nog een conceptversie en zal naar verwachting in definitieve vorm worden
meegezonden met de huurbrief aan de Tweede Kamer.Het onderzoek is uitgevoerd om een goed inzicht te hebben in de effecten,
gegeven bepaalde beleidskeuzes. Het onderzoek beoogt zicht te geven op de
genoemde directe effecten voor de huurprijzen en de daarvan afgeleide effecten
voor bewoners, verhuurders en de Rijksoverheid.Als contra-expertise is aan het CPB verzocht om de door ABF geconstateerde
effecten van de beleidsvoornemens en de werking van de door ABF gehanteerde
ramingsmodellen te valideren.Ook deze contra-expertise zal ik u met de Huurbrief doen toekomen.42In hoeveel gevallen voeren huurcommissies op verzoek
van de minister van VROM een toets uit op de redelijkheid van de huurprijs
in het kader van de huursubsidiewet?Kunt u een overzicht verstrekken van de afgelopen 5
jaar en de uitkomsten van die onderzoeken?Instroomgegevens artikel 3a Whc1, per 01/08/2003
artikel 5 lid 3 Uhw2(uitvoeren van een toets op de redelijkheid van de huurprijs in het kader
van de huursubsidiewet) op basis van jaarverslagen huurcommissies 1999–2003. 19992000200120022003Artikel 3a Whc22 89918 48815 3476 49720 243De stand van zaken omtrent de instroom van 2002 en 2003 behoeft enige
toelichting. Per 1 juli 2002 is de procedure van artikel 3a Whc gewijzigd.
Tot 1 juli 2002 werd de toets door de huurder zelf aangevraagd («brengplicht»).
Vanaf 1 juli 2002 wordt de toets door het ministerie zelf aangevraagd
in het kader van de nieuwe procedure eerste aanvraag van huursubsidie («haalplicht»).
Ten gevolge van afstemmingsproblemen over criteria en definities, en ten gevolge
van de omstreeks die tijd ontstane problematiek bij de uitvoering van de huursubsidie
trad vertraging op in de instroom van haalplichtverzoeken.Uit onderzoek over de periode 2001 tot medio 2002 is gebleken dat ongeveer
12% van de huurprijzen te hoog zijn. Dit is een landelijk gemiddelde. Voor
grotere steden geldt dat dit percentage iets hoger ligt (bijvoorbeeld Rotterdam:
17%, Utrecht: 18%).43Betreffen de genoemde percentages bij de doorlooptijd
bij huurcommissies een inspanningsverplichting of gaat het om een resultaatverplichting?De genoemde percentages bij de doorlooptijd bij huurcommissies zijn een
resultaatverplichting. Het halen van de genoemde percentages blijft echter
afhankelijk van de instroom van verzoekschriften. Bij het optreden van een
grote piek in de instroom van verzoeken, zoals in augustus en september optreedt
met betrekking tot verzoeken over de jaarlijkse huurverhoging, geldt dat ook
voor deze verzoeken gestuurd wordt op minimaal 80% afhandelen binnen 6 maanden.
Of de doelstelling «80% binnen zes maanden» voor de huurverhogingszaken
volledig kan worden gerealiseerd is niet geheel zeker. Dit is sterk afhankelijk
van de aard en inhoud van de verzoeken.Zoals gemeld in mijn brief van 11 oktober 2004 aan de Nationale ombudsman,
die ook ter kennisname aan de Tweede Kamer is verzonden, geldt momenteel voor
nieuwe zaken dat circa 80% van de huurprijsgeschillen binnen zes maanden wordt
afgehandeld, en circa 80% van de servicekostengeschillen binnen zeven maanden
wordt afgehandeld. Dit komt vrijwel overeen met de prestatie die is geformuleerd
in de brief van de Minister aan de Tweede Kamer van 26 mei 2004. In ruim
de helft van de gevallen vindt behandeling zelfs plaats binnen de wettelijke
termijn van vier maanden. Meer dan 70% van de verzoeken die door middel van
een voorzittersuitspraak worden afgedaan wordt binnen de daarvoor geldende
termijn van 4 weken afgehandeld.Met het realiseren van bovenstaande verbeteringen komt echter ook de grens
in zicht van het momenteel haalbare.44Wat is de huidige staat van zaken rond de achterstanden
bij het afhandelen van huursubsidieaanvragen en bij de behandeling van klachten
hierover? Klopt het dat op dit moment nog klachten uit juli in behandeling
zijn?Bij de afhandeling van huursubsidieaanvragen is momenteel geen sprake
van achterstanden. De gemiddelde doorlooptijd van het registreren van een
eerste aanvraag tot het moment dat een (on)volledig huursubsidiebericht naar
de aanvrager wordt verstuurd bedraagt momenteel 36 kalenderdagen. In enkele
gevallen is sprake van een langere doorlooptijd. Dit is met name van toepassing
indien een aanvrager de aanvraag niet volledig indient, dan wel dat er verschillen
worden geconstateerd tussen de gegevens zoals deze op het aanvraagformulier
zijn vermeld en de informatie bij de Gemeentelijk Basisadministratie. Dergelijke
aanvragen worden met behulp van behandellijsten afgehandeld.Er zijn nog een gering aantal klachten (circa 40) uit juli 2004 in behandeling.
Deze zullen vóór 1 december 2004 zijn afgehandeld, tenzij
met instemming van betrokkene de behandeltermijn is verlengd.45 en 46Wat wordt concreet verstaan onder het zoveel mogelijk
wegnemen van administratieve belemmeringen voor corporaties die huurwoningen
willen verkopen? Aan welke belemmeringen wordt gerefereerd? Hoe worden die
weggenomen?Welke voorbeelden heeft de minister van VROM als «good
practices» inmiddels verzameld en uitgedragen naar corporaties als het
gaat om verkoop van het bezit?Allereerst geldt, dat woningcorporaties slechts ontheffing aan VROM moeten
vragen, indien het voornemen bestaat te verkopen tegen minder dan 90% van
de marktwaarde. Slechts in die gevallen worden dan ook de verkoopcontracten
overgelegd. In de aan zowel VROM als Financiën tot nu toe door woningcorporaties
voorgelegde verkoopcontracten staan verschillende voorwaarden die enerzijds
beperkingen opleggen aan de koper en anderzijds langdurige (administratieve)
verplichtingen opleggen aan betrokken woningcorporatie zelf.Inmiddels is door VROM en Financiën een gezamenlijke projectgroep
opgericht. Deze zal bezien, welke in verkoopcontracten voorkomende voorwaarden
zodanig zwaar wegen, dat gesteld kan worden dat deze zich niet verhouden tot
het belang van de volkshuisvesting, als bedoeld in het Besluit beheer sociale-huursector,
of zich niet verhouden tot Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek, in welk Boek
een aantal voorwaarden als «onredelijk bezwarend» wordt aangemerkt.
Voorts zal worden bezien welke door de woningcorporaties zelf gestelde voorwaarden
leiden tot langdurige administratieve lasten. Vervolgens zal een en ander
worden gecommuniceerd met alle woningcorporaties.Mijnerzijds wordt reeds in contacten met woningcorporaties, makelaars,
financiële instellingen en marktpartijen gezocht naar vormen van verkoop
bevorderende maatregelen, die bovenstaande bezwaren niet hebben. Onder meer
zijn voornemens besproken van verkoop met korting zonder bezwarende voorwaarden.
Dergelijke vormen zullen in contacten met corporaties onder de aandacht worden
gebracht.47Wanneer ontvangt de Kamer de integrale notitie over
het eigen woningbezit waar de Kamer bij de begroting 2004 middels de motie
Geluk om gevraagd heeft?De regering is voornemens om bij de evaluatie van de BEW in te gaan op
de motie Geluk voor wat betreft de bevordering eigen woningbezit onder lagere
inkomens. De evaluatie wordt nog voor de begrotingsbehandeling aan de Tweede
Kamer aangeboden. Daarnaast publiceert de VROM-raad binnenkort een advies
over het eigen woningbezit. In de reactie op dit advies zal de regering breder
ingaan op de motie Geluk door haar visie geven op het eigen woningbezit. Zoals
gebruikelijk zal de Regering binnen drie maanden, na het uitbrengen van een
advies van de VROM-raad, wat in de komende maanden wordt verwacht, hierop
reageren.48Welk doel wil de regering bereiken met het voorgenomen
onderzoek naar het gedrag van huishoudens die een woning willen kopen?Om de woningmarkt goed te kunnen laten functioneren is kennis omtrent
deze markt nodig. Primair betreft dit kennis over de ontwikkeling van de woningvraag
en het (nieuwe) woningaanbod. Met het Woning Behoefte Onderzoek, Primos, het
woningmarktsimulatiemodel Socrates en statistieken en onderzoeken over de
nieuwbouw, is in de afgelopen jaren hieromtrent veel kennis verkregen en gedeeld.
Er is echter in toenemende mate behoefte aan een verdieping: welke belemmeringen
en restricties treden er op bij het zoeken naar een (koop)woning; welke verwachtingen
hebben woonconsumenten omtrent de ontwikkeling van de woningmarkt en hoe anticiperen
ze daarop, hoe zoeken woonconsumenten en welke vraagsubstituties treden op.Naast het inspelen op de informatiebehoefte uit de praktijk moet de kennis
omtrent (verschillen in) consumentengedrag en de relatie met de economische
context, meer inzicht geven t.b.v. de woningbouwprogrammering en in de verwachte
effecten op het functioneren van de woningmarkt bij veranderende omstandigheden.49Waarom is er voor gekozen om in 2007 onderzoek te doen
naar het nakomen van de afspraken omtrent (voorgenomen) investeringen in nieuwbouw en herstructurering en de (voorgenomen) geleverde bijdrage
aan huursubsidie door verhuurders? Waarom niet parallel lopend aan de modernisering
van het huurbeleid?Onderzoek naar het nakomen van afspraken over investeringen is mede gebaseerd
op de voorstellen voor het huurbeleid. In de brieven over het huurbeleid van
4 en 28 juni jl. (kamerstukken II 2003/2004, 27 926, nr. 25 en 27)
is aangegeven dat de ruimte in de jaarlijkse huurverhoging voor de jaren 2008
en 2009 afhankelijk is van door de verhuurders gepleegde investeringen. Daarom
wordt er in 2007 voorzien in monitoring van de voortgang van investeringen.
Eén dezer dagen worden de uitgewerkte voorstellen voor het huurbeleid
aan de Tweede Kamer aangeboden. Daar zal ook specifiek worden ingegaan op
de relatie tussen investeringen en de ruimte voor huurverhogingen.50Wordt bij het onderzoek dat voor 2005 is voorgenomen
naar het gedrag van huishoudens die een woning willen kopen ook de invloed
van hypotheekrenteaftrek op de prijs meegenomen van een woning en de daarmee
samenhangende (on)bereikbaarheid van een woning? Zijn er cijfers of onderzoeken
bekend over deze invloed?In de beantwoording van vraag 48 wordt nader ingegaan op het voorgenomen
onderzoek naar het gedrag van huishoudens. In het kader van het voorgenomen
gedragsonderzoek zullen de effecten van een verandering in de fiscale behandeling
van de koopwoning op het gedrag van de woonconsumenten en producenten aan
bod komen.De effecten van hypotheekrenteaftrek op de prijsontwikkeling kunnen niet
geïsoleerd worden bekeken. Een dergelijke verandering zal immers altijd
gepaard gaan met andere directe en indirecte effecten, Speculatieve en psychologische
effecten ingegeven door veranderend consumenten- en producentengedrag zullen
daarin nogal bepalend zijn voor het functioneren van de woningmarkt.In de WBO-themapublicatie «Betaalbaarheid van het Wonen»,
die u binnenkort ontvangt, is een paragraaf gewijd aan het fiscaal effect
van de eigen woning voor de eigenaar-bewoners.Bovendien is in het kader van het financieel-economische onderzoeksprogramma
2001 door het Onderzoeksinstituut OTB (Universiteit van Delft) in opdracht
van het ministerie van Financiën het onderzoeksrapport «Koopprijsontwikkeling
en de fiscale behandeling van het eigen huis» uitgebracht. In dit onderzoek
wordt ondermeer een beschrijving gegeven van de opgetreden woningmarkteffecten
in verschillende landen na aanpassing van de fiscale behandeling van de eigen
woning. Het onderzoeksrapport is louter bedoeld als een verkenning van het
onderhavige onderwerp en als discussiestuk.51Wat houdt de materiële verruiming van de Wet Victor/Victoria
precies in?In het kader van het wetstraject naar aanleiding van de kabinetsreactie
op het Actieprogramma van de gemeente Rotterdam, bestaat het voornemen om,
in bepaalde situaties, voor bepaalde overtredingen van de bouwregelgeving
(waaronder overbewoning) de mogelijkheid te geven om het beheer van een pand
over te nemen. Hiermee wordt de reikwijdte van de Wet Victor (artikel 16a
Woningwet) uitgebreid, zodat bijvoorbeeld huisjesmelkers meer effectief kunnen
worden aangepakt.52Is de voorgenomen uitbreiding van gronden om panden
te sluiten (Victoria) door toevoeging van het criterium «overbewoning»
een uitbreiding van de wet Victor en Victoria naast de uitbreiding die is
toegezegd in het kader van de aanpak van illegalen?Nee.53Waar op de begroting is te vinden dat de corporaties
geacht worden bij te dragen in de huursubsidie uitgaven?Hoe gaat deze verrekening technisch in zijn werk? Kunnen
gelden die bij Aedes of het CFV worden ontvangen op de begroting van VROM
worden bijgeschreven?Hebben de corporaties allemaal de rekening betaald,
of zijn bepaalde corporaties daartoe niet bereid?In de toelichting op de eerste suppletore begroting 2004 is in het kader
van het huurbeleid aangegeven dat de verhuurdersorganisaties Aedes, IVBN en
Vastgoed Belang zich bereid hebben verklaard aan VROM een eenmalig een bijdrage
te verstrekken ten behoeve van een verdere matiging van de huurstijging voor
huursubsidieontvangers. Deze bijdrage komt neer op een totaalbedrag van € 28
mln. Nadat genoemde verhuurdersorganisaties dit bedrag ter beschikking hebben
gesteld aan VROM wordt dit in december in de vorm van een eenmalige uitkering
aan de huursubsidieontvangers uitbetaald.In de tweede suppletore begroting 2004 zal de (financiële) technische
verwerking plaatsvinden, in de zin van een ontvangstboeking van € 28
mln. en een gelijke opwaartse bijstelling van het huursubsidieuitgavenbudget.De verhuurdersorganisaties Aedes, IVBN en Vastgoed Belang dragen zorg
voor de overmaking aan VROM van de bijdragen die bijeen zijn gebracht door
de aangesloten corporaties/verhuurders. Welke corporaties/verhuurders daadwerkelijk
zullen bijdragen is bij VROM niet bekend.54Bij de Toelichting mutaties 1e suppletore begroting
ad 1) rijzen de volgende vragen: Hoe is per jaar (2005–2008) de verdeling
over de genoemde factoren? Kunt u dit per afzonderlijk genoemde factor toelichten?
Is uitgegaan van het bestaande huurbeleid of het voorgestelde huurbeleid?De neerwaartse bijstelling van het huursubsidiebudget is het saldo van
opwaartse en neerwaartse bijstellingen. De belangrijkste drie factoren die
hebben bijgedragen tot uiteindelijk een neerwaartse bijstelling zijn de factoren
die in de toelichting worden genoemd, te weten de verwachte huurprijsontwikkeling
en de daarmee samenhangende aanpassing van de huurgrenzen, en het gemiddelde
aantal maanden waarover men huursubsidie ontvangt. De neerwaartse bijstelling
van de gemiddelde bijdrage is in belangrijke mate resultante van genoemde
factoren.Voor het jaar 2005 is de verdeling over de drie factoren respectievelijk
ca. 30%, 32,5% en 37,5%. In de latere jaren is de verdeling ongeveer gelijk
over de eerste twee factoren. De derde factor, de bijstelling op basis van
het gemiddelde aantal maanden, vervalt per 2006, vanwege de invoering van
de AWIR, waardoor met terugwerkende kracht het mogelijk wordt een aanvraag
in te dienen. Dit zal een opwaarts effect hebben op het gemiddelde aantal
maanden dat huursubsidie zal worden toegekend.De actualiseringen van de verwachte huurontwikkeling en de verwachte huurgrenzen
zijn gebaseerd op verbetering van de ramingstechniek van de huurontwikkeling.
De aanpassing van het gemiddelde aantal maanden huursubsidie
is het gevolg van een wijziging in de Huursubsidiewet per 1 juli 2002,
waardoor het niet meer mogelijk is huursubsidie met terugwerkende kracht aan
te vragen in de eerste drie maanden na aanvang van het huursubsidiejaar.Bij de huursubsidieramingen is uitgegaan van het bestaande huurbeleid.55Waarom wordt voor de jaren 2006 t/m 2008 ook nog eens
rekening gehouden met een kleiner beroep op de huursubsidie, in 2008 wordt
zelfs met een bezuiniging gerekend van ruim € 140 miljoen?De belangrijkste oorzaken van het afnemend beroep op de huursubsidie zijn
een bijstelling van de huursubsidieraming ten aanzien van met name de verwachte
huurprijsontwikkeling en de ontwikkeling van de huursubsidiegrenzen. Het betreffen
hier actualiseringen van de huursubsidieramingen. Zie ook antwoord op vraag
54.56Hoeveel projecten zijn in 2003 en tot nu toe in 2004
met matching tot stand gekomen? Zijn er ook projecten tot stand gekomen dankzij
één van de vier arrangementen van matching die de VROMRaad onderscheidt
in haar advies «Omgaan met overmaat» (advies 038, blz. 20–23),
namelijk het Woon Investerings Fonds (WIF), Participatiemaatschappij (CV /
BV), Landelijke Verkoop Toegelaten Instelling (LVTI) en Garantiefonds Stedelijke
Vernieuwing (GSV)? Kunt u een overzicht geven van de afzonderlijk betrokken
projecten en het bedrag aan matching? Kunt u in het bijzonder ingaan op de
voortgang van de matching van Centrade in Lelystad en van het verzoek uit
Dordrecht?Matching tussen corporaties op vrijwillige basis kan vele vormen aannemen.
Het kan onder meer gaan om fusies, leningen, garantstellingen, overname van
bezit of realisatie van projecten. In vrijwillige matchingstrajecten speelt
VROM geen rol. Een overzicht van het aantal projecten die met behulp van matching
tot stand zijn gekomen kan ik derhalve niet geven. Dit geldt eveneens voor
matching volgens de arrangementen die de VROM-raad onderscheidt. Overigens
merk ik op dat wat betreft de vier door de VROMRaad genoemde arrangementen,
het WIF en de LVTI door de sociale-huursector zullen worden gecombineerd tot
het WIF, waarvan thans de procedure tot toelating als toegelaten instelling
gaande is. De CV/BV-constructie is toegepast t.b.v. de realisatie van studentenhuisvesting
in Utrecht. Het GSV heeft tot op heden geen verdere implementatie gekregen.Vanuit de 56-wijkenaanpak zijn twee concrete verzoeken om matching naar
voren gekomen. Het gaat hierbij om verzoeken uit Dordrecht en Lelystad. De
betrokken corporaties ondernemen op dit moment initiatieven om de benodigde
matching op vrijwillige basis van collega corporaties te verkrijgen. Ten behoeven
van een mogelijk traject tot projectsteun wordt op dit moment de vraag verder
inzichtelijk gemaakt. Enerzijds wordt gekeken of er in de opgaven een goede
verdeling is gemaakt in kosten voor de corporatie en kosten voor de gemeente.
Daarnaast wordt gekeken of de in het plan opgenomen kosten plausibel zijn.
Tenslotte zal het Centraal Fonds voor de Volkshuisvesting de effecten in beeld
brengen die de voorgenomen investeringen hebben op de vermogenspositie van
de betrokken corporaties. Als uit deze informatie blijkt dat verdere matching
noodzakelijk is zal ik hiertoe de nodige stappen zetten (zie ook het antwoord
op vraag 57).57Wanneer grijpt de minister van VROM in als blijkt dat
de corporaties niet (voldoende) bereid zijn tot matching/projectsteun? Welke
termijn hebben de corporaties om deze matching/projectsteun tot stand te brengen?
Geldt dit alleen voor de 56 wijken of ook voor overige corporaties in Nederland?Matching hoeft zich niet te beperken tot de 56-wijken. Het kan mogelijk
ook nodig zijn om de opgave in andere wijken of steden te kunnen realiseren
of voor opgaven op andere terreinen zoals bijvoorbeeld studentenhuisvesting.Voor mij staat voorop dat de sector eerst zelf de kans krijgt om minder
draagkrachtige collega's te ondersteunen bij het realiseren van de opgave.
De vorm van de bijdrage staat vrager en aanbieder vrij (binnen de bestaande
regelgeving).Ingrijpen van mijn kant is echter noodzakelijk als bij de corporatie een
opgave blijft liggen en de sector niet op vrijwillige basis adequate steun
verleent. Ingrijpen bij zelfstandige ondernemingen door heffingen om projectsteun
te verlenen vereist het zorgvuldig doorlopen van het voortraject.Uitgangspunt is dat corporaties vrij zijn om voor het realiseren van een
opgave steun te zoeken bij collega's. De eerste fase van een traject dat tot
projectsteun kan leiden gaat in op het moment dat een corporatie of een gemeente
zich tot mij wenden met het verzoek om een matchingsvraag te ondersteunen
omdat de opgave anders niet gerealiseerd kan worden. Als eerste stap wordt
de omvang van de investeringen door de corporatie geobjectiveerd. Hiervoor
wordt in het geval van een herstructureringsopgave gekeken of de kosten tussen
gemeente en corporatie redelijk verdeeld zijn (op basis van de VROM publicatie
«De kosten in beeld, de kosten verdeeld». Een afsprakenkader voor
kostenverdeling bij herstructurering). Tevens wordt gekeken of de opgevoerde
kosten plausibel zijn.Als tweede stap wordt door het Centraal Fonds voor de Volkshuisvesting
(CFV) het effect van de investeringen in beeld gebracht op de financiële
positie van de corporatie, waarbij de overige opgave van de corporatie in
acht wordt genomen. Uitkomst is een advies van het CFV over het te matchen
tekort. Eventueel kan het CFV gevraagd worden een advies te geven over de
wijze van matching. De corporatie verkrijgt hiermee in een vroegtijdig stadium
duidelijkheid over de uitkomst.De derde stap bestaat uit het openbaar maken van de vraag door de corporatie
op basis van het advies van het CFV over de omvang en de vorm van de matching
(bekendstelling aan de sector). De sector heeft drie maanden de tijd om op
dit verzoek te reageren.Als dit na drie maanden onvoldoende resultaat heeft gehad zal ik ingrijpen.
In eerste instantie door het aanspreken van een aantal draagkrachtige corporaties.
Als dit na wederom drie maanden nog onvoldoende resultaat heeft gehad zal
ik het CFV verzoeken de corporatie projectsteun te verlenen. Het proces en
de praktische uitvoering zijn nog onderwerp van gesprek tussen VROM en CFV
en zullen ook nog met Aedes en VNG besproken worden. Eén van de punten
waarover nog gesproken zal worden is hoe geborgd kan worden dat de vragende
corporatie niet ten onrechte een aanbod afwijst.58 en 131Wat gaat u concreet doen als centrumgemeenten en omliggende
gemeenten er samen niet uitkomen wat betreft de huisvesting van lage inkomensgroepen?
Hoe betrekt u de motie Bos cs (over doorbreken van ruimtelijke segregatie,
kamerstuk 28 689-24) hierbij?Hoe gaat u uitvoering geven aan de motie Bos cs (over
doorbreken van ruimtelijke segregatie, kamerstuk 28 689-24)?Aan de motie Bos cs wordt via verschillende wegen uitvoering gegeven.
Het rijk hanteert het uitgangspunt dat de (rand)gemeenten rond grote steden
dienen bij te dragen aan de huisvesting van de lage inkomensgroepen en dat
de stad aantrekkelijk moet blijven en worden voor de midden- en hoge inkomensgroepen.
De segregatie wordt op deze wijze verminderd door differentiatie binnen én
buiten de stad.In de eerste plaats betekent dit dat zowel bij de woningbouwafspraken
als bij de MOP's die in het kader van ISV worden opgesteld de regionale samenhang
dient te zijn gewaarborgd. In dit kader zullen de woningcorporaties –
mede tegen de achtergrond van de kabinetsvoornemens rond het huurbeleid –
een belangrijke bijdrage leveren door de bouw van sociale huur- en koopwoningen.De borging heb ik als volgt geregeld:– De mede ondertekening van de regionale woningbouwafspraak door
de grote steden is bedoeld om te waarborgen dat juist naar het inzicht van
die grote steden de bijdrage van de randgemeenten voldoende is. Ik weet dat
in veel regio's het gesprek hierover volop gaande is en dat in een aantal
regio's ook al overeenstemming is bereikt.– In het kader van GSB/ISV is onder meer op het gebied van de kwalitatieve
woningbouwprogramma's regionale afstemming vereist. De hoofdlijnen van deze
afspraken worden opgenomen in het MOP. Provincie- en regiobesturen adviseren
het rijk over deze afstemming. Verder bevat het MOP van de grote gemeenten
inzicht in het woningbouwprogramma van de gemeenten zelf. Daaruit moet blijken
hoe zij invulling geven aan een van de centrale doelstellingen van het Grotestedenbeleid:
het binden van de midden- en hogere inkomens aan de stad.In de tweede plaats wordt onder meer via het GSB/ISV-beleid en daarbinnen
in het bijzonder het 56-wijkenprogramma, het voor midden- en hoge inkomens
aantrekkelijker gemaakt om in de stad te blijven wonen of te gaan wonen. Immers,
middels dit programma wordt in deze wijken het leefklimaat verbeterd, wordt
de kwaliteit van de openbare ruimte verbeterd en worden kleine, slechte woningen
vervangen door kwalitatief goede woningen voor de midden- en hoge inkomens.
Ook voor de huidige bewoners van deze wijken wordt het hierdoor mogelijk binnen
de eigen wijk of stad wooncarrière te maken.In die situatie waarin partijen het niet eens worden over de realisatie
van woningen ten behoeve van lagere inkomensgroepen uit de stad zal ik overleg
voeren om de belemmeringen in beeld te brengen. Mocht blijken dat corporaties
onvoldoende inspanningen wensen te verrichten dan zal ik ze hierop, in het
belang van de volkshuisvesting aanspreken. Mochten de (rand)gemeenten niet
willen meewerken aan voldoende huisvesting van lagere inkomensgroepen dan
kan de provincie aan onwillige gemeenten het ISV-budget onthouden dan wel
een naar haar oordeel passende correctie bij de ISV-verdeling doorvoeren.
Ook bij de toekenning van BLS-budget aan gemeenten in het kader van de woningbouwafspraken
zijn soortgelijke sancties mogelijk.In uiterste instantie zal ik met mijn collega van BZK overleggen of er
sprake is van taakverwaarlozing door de gemeente.59Wat is de vraag van studentenhuisvesters aan vermogen
door matching, hoeveel is er al aangeboden door andere corporaties, hoe groot
is het verschil tussen deze vraag en het aanbod en wat gaat u doen om dit
tekort te verkleinen of op te lossen?De totale vraag van studentenhuisvesters aan vermogen was dit voorjaar € 153
miljoen, als gevolg van ondermeer tegenvallende grondprijzen werd dit laatste
bedrag opgehoogd tot € 168 miljoen.Aanvankelijk was de vraag aan vermogen door matching van studentenhuisvesters
in Wageningen, Enschede en Nijmegen bij het WIF (het Wooninvesteringsfonds) € 50
miljoen. Hiervan hebben Wageningen en Enschede zich teruggetrokken. Corporatie
Acasa in Enschede heeft gemeld dat een andere vorm is gekozen om de voornemens
tot uitvoering te brengen en Wageningen heeft zich teruggetrokken vanwege
een dalende behoefte aan studentenhuisvesting. Van de investeringsbehoefte
in Nijmegen van € 33 miljoen voor ca. 450 eenheden is € 14,5
miljoen via WIF-gelden gedekt voor de eerste fase, waardoor met de uitvoering
gestart kan worden. Het WIF bekijkt aanvragen voor matching per fase; voor
volgende fases kan Nijmegen te zijner tijd opnieuw een aanvraag indienen.
Voor een deel van de resterende investeringsbehoefte in Nijmegen is via de
inzet van VROM-accountmanagers een positief bod van een corporatie toegezegd.Via Kences is € 118 miljoen gevraagd om collegiale steun voor
1 project van SSH in Utrecht en 3 projecten van DUWO in Delft, Leiden en Den
Haag. In juni heeft Kences mij gemeld dat 10 miljoen hiervan zeker gesteld
is. Daarna hebben VROM-accountmanagers de 20 rijkste corporaties bezocht met
het nadrukkelijke verzoek om matching. De stand van zaken op dit moment is:• Met € 15 miljoen collegiale steun voor SSH Utrecht –
met daarbij een lening van de gemeente – is de financiering van 350
eenheden van SSH rond.• Aan DUWO is inmiddels € 5 miljoen zeker toegezegd maar
DUWO zoekt nog naar dekking van € 35 miljoen voor 700 eenheden in
Den Haag. De voorbereiding van het project in Leiden (600 eenheden) heeft
extra voorbereiding nodig waardoor financiering op dit moment niet acuut nodig
is. Over Delft (384 eenheden) verwacht DUWO volgend jaar een beslissing te
nemen.• Voorts zijn positieve reacties van corporaties ontvangen, dit betreft
intenties voor een bedrag van ca. € 30 miljoen.Kortom, van de oorspronkelijke investeringsbehoefte van € 168
miljoen is er op dit moment vanuit DUWO nog slechts een acute matchingsvraag
van € 35 miljoen waarvoor de ca. € 30 miljoen aan intenties
mogelijk kan worden ingezet. Zowel voor deze acute matchingsvraag als voor
de iets langere termijn is nog overleg tussen VROM en de corporatiesector
gaande. Bovendien zijn er aanbiedingen van corporaties om complexen zelf in
ontwikkeling en eigendom te realiseren, waarna de studentenhuisvester als
beheerder gaat optreden. Deze interessante vorm van collegiale steun is het
zeker waard om nader te worden uitgewerkt.Overigens verwachten de studentenhuisvesters dat de huidige stand van
de financiële aanbiedingen voldoende financiële zekerheid biedt
om de voorhanden zijnde projecten uit te voeren.60Wat is het NAW en hoe komt het dat afspraken over het
huurbeleid een deel van de NAW-afspraken vervangt?Het Nationaal Akkoord Wonen 2001–2005 (NAW) is een akkoord, tussen
9 partijen (VROM, Aedes, VNG, IPO, Woonbond, IVBN, Vastgoedbelang, Vereniging
Eigen Huis en AVBB), dat op initiatief van VROM is gesloten. Het
is een convenant met een zestigtal intentieafspraken die aansluiten bij de
ambities van de nota Mensen Wensen Wonen uit december 2001.Met het NAW hebben de partijen hun ambities en voornemens voor de middellange
termijn geformuleerd in de vorm van beleidsdoelstellingen, procesafspraken
ter verwezenlijking daarvan en de bijdrage van de afzonderlijke partners daarin.
De doelstellingen zijn gericht op verschillende, aan het wonen gerelateerde,
onderwerpen.Met de modernisering van het huurbeleid wordt ingezet op het weer in beweging
krijgen van de woningmarkt door het verhogen van de nieuwbouwproductie, de
aanpak van de herstructurering en een wijziging van het huurprijsstelsel.
De doelstellingen hiervan zijn ook gericht op verschillende, aan het wonen
gerelateerde, onderwerpen. Als men hierover met partijen tot afspraken komt,
zou het NAW voortijdig kunnen worden beëindigd. Namelijk, veel van de
in het NAW gemaakte afspraken zijn inmiddels geëffectueerd, veelal ook
langs andere sporen dan het NAW. Daarnaast zijn er afspraken uit het NAW die
aan belang hebben ingeboet door wijziging van beleid. Uiteindelijk blijft
er een aantal doelstellingen overeind. Waar belangrijke doelstellingen nog
openstaan kunnen hierover zonodig op termijn bilateraal afspraken worden gemaakt. 61Waarom stopt u met informeren over de voortgang van
de huurgeschillen?Het periodiek informeren van de Tweede Kamer over de voortgang van de
huurgeschillen heeft zijn oorspong in de periode na de reorganisatie van 2001.
De reorganisatie verliep niet vlekkeloos. De huurcommissies werden door bepaalde
oorzaken geconfronteerd met grote werkachterstanden. De Tweede Kamer wenste
door de vele problemen periodiek geïnformeerd te worden. De toenmalige
Staatssecretaris heeft deze wens ingewilligd met de afspraak dat begin 2003
de laatste voortgangsbrief aan de Tweede Kamer zou worden verstuurd, uitgaande
van de verwachting dat de perikelen rond de reorganisatie van 2001 zouden
zijn opgelost. Indien daartoe aanleiding is zal ik vanzelfsprekend Uw Kamer
informeren, zoals ook n.a.v. het onderzoek van de Nationale ombudsman. Daar
de oude voorraad in december 2004 zal zijn weggewerkt en ik op «80%
binnen zes maanden» stuur, vertrouw ik erop dat hiermee de noodzaak
van afzonderlijke informatie aan Uw Kamer, buiten het jaarverslag dat de huurcommissie
u jaarlijks doet toekomen, kan vervallen.62Wat wordt precies bedoeld met een zwaarder accent op
de financiële draagkracht van gemeenten; gaat het hierbij om de zogeheten
verdiencapaciteit? Kan de regering reageren op de stelling dat de corporaties
in Amsterdam de noodzakelijke herstructurering van wijken volledig zelf, dus
zonder inzet van ISV-middelen of collegiale financiering kunnen financieren
indien (meer) marktconform wordt gebouwd en een aanzienlijk deel van de doelgroep
in omringende gemeenten (waaronder Almere, Amstelveen en de Haarlemmermeer)
wordt gehuisvest? Komen in dit licht de ISV-middelen wel op de juiste plaats?Ja, het gaat hierbij om de gemeentelijke verdiencapaciteit. In de GSB-stelselnotitie
«Samenwerken aan de Krachtige stad» (Kamerstuk 2003–2004,
21 062, nr. 116, Tweede Kamer) wordt hiervoor de term «investeringspotentiëel»
gebruikt. Het investeringspotentieel is een maatstaf die tot uitdrukking brengt
dat de ene stad aantrekkelijker is voor investeerders dan de andere en dus
ook minder (financiële) moeite hoeft te doen om die investeerders tot
deelname aan stedelijke vernieuwing te bewegen. Conform eerdere toezeggingen
van de toenmalige Staatssecretaris aan de Tweede Kamer, is aan
het investeringspotentieel in de nieuwe verdeling een grotere invloed toegekend
dan bij de huidige verdeling het geval is. Die invloed was ongeveer € 90
miljoen wordt nu ongeveer dubbel zo groot. Voor wat betreft de stelling wil
ik het volgende opmerken. Gemeenten en corporaties hebben op het gebied van
de herstructurering van wijken hun eigen taken. Kort samengevat hebben de
gemeenten de zorg voor de openbare ruimte en de corporaties de zorg voor hun
woningen en de directe woonomgeving. ISV-geld is in principe niet bedoeld
om corporaties te subsidiëren. Woningcorporaties zijn private ondernemingen
met een maatschappelijke opdracht. Hun taken en bestedingsmogelijkheden zijn
geregeld in het BBSH. Hun vermogen is niet beschikbaar voor inzet buiten het
terrein van die taken. Overigens is mij, ook na gesprekken met de wethouder
van Amsterdam, niet gebleken dat er hoe dan ook sprake zou zijn van de noodzaak
tot matching ten behoeve van de Amsterdamse corporaties, nog los dus van de
omstandigheden die in de stelling zijn genoemd. Voor wat betreft het kabinetsbeleid
ten aanzien van de verdeling van de huisvesting voor lagere inkomensgroepen
tussen een centrumgemeente en haar buurgemeenten, verwijs ik naar het antwoord
op vragen 58 en 131.63Deelt de regering de opvatting dat op termijn de stedelijke
vernieuwing geheel via het «revolving fundsysteem» gestalte zal
moeten krijgen, dat wil zeggen dat onderhoud en vervanging van woningen uit
de reguliere exploitatie van woningen bekostigd moet (kunnen) worden en er –
althans wat betreft de fysieke component – geen inzet van ISV-middelen
meer nodig is om achterstanden weg te werken? Wanneer zou dit «omslagpunt»
kunnen worden bereikt? Kan de regering een indicatie geven van welke ruimte
er in het (lange termijn) huurbeleid nodig is om de revolving fund-gedachte
daadwerkelijk invulling te kunnen geven?Zoals in het antwoord op vraag 62 al is aangegeven hebben gemeenten en
woningcorporaties op het gebied van de herstructurering van wijken hun eigen
taken en wordt er nu al van uit gegaan dat er geen ISV-middelen worden ingezet
voor onderhoud en vervanging van huurwoningen. De taken van de gemeenten liggen
zoals in dat antwoord gezegd, op het gebied van de openbare ruimte. Investeringen
daar (bijvoorbeeld herbestrating en herinrichting van parken) zullen nooit
kostendekkend kunnen worden gedaan. Dus van een zelfbedruipend revolving fundsysteem
zal daar ook geen sprake kunnen zijn. Naar het oordeel van het kabinet hoeft
het (lange termijn) huurbeleid niet gericht te zijn op het bereiken van een
situatie waarbij elke verhuurder onderhoud en vervanging van zijn bezit, volledig
kan bekostigen uit de reguliere exploitatie daarvan. De modernisering van
het huurbeleid is er niet op gericht om voor verhuurders een beter exploitatieresultaat
te creëren zodat onderhoud en verbetering kunnen worden bekostigd, maar
om investeringscondities voor nieuwbouw te verbeteren en doorstroming op de
woningmarkt op gang te brengen, met oog voor de betaalbaarheid van het wonen.
Mochten sociale verhuurders als gevolg van hun financële polsstok moeite
hebben hun bezit op peil te houden, dan Ook in de toekomst kan inzet van niet benodigde reserves en
collegiale financiering daar een rol bij blijven spelen. De vragen (die dus naar het oordeel van de regering
niet aan de orde zijn) wanneer het bedoelde omslagpunt kan worden bereikt
en welke ruimte er in het (lange termijn) huurbeleid nodig is om dat punt
te bereiken, zijn niet in zijn algemeenheid te beantwoorden. Dat hang af van
de situatie waarin de individuele verhuurder nu en straks verkeert en van
de mate waarin die verhuurder gebruik maakt van de mogelijkheden die het (lange
termijn) huurbeleid biedt voor (extra) huurverhogingen.64Kan worden aangegeven welk bedrag van het «impulsbudget
ISV» bestemd is voor de provincies?De provincies kunnen zelf geen beroep doen op het impulsbudget. Een bedrag
van 10 mln euro is bestemd voor de niet-rechtstreekse gemeenten. De provincie
heeft een adviesrol ten aanzien van de toewijzing van de bijdragen aan deze
gemeenten.65Een aanzienlijk deel van de taakstelling voor doelmatig
aanbesteden in de bouw wordt ten laste gebracht van de budgetten BLS en ISV.
Om welke bedragen gaat het hier?In de 1e suppletore begroting 2004 is de taakstelling voor
doelmatig aanbesteden in technische zin in de begroting van VROM verwerkt.
In de ontwerp-begroting 2005 heeft vervolgens een herverdeling van deze taakstelling
plaatsgevonden.Per saldo zijn de volgende bedragen ten laste van de budgetten voor BLS,
ISV en IPSV gebracht:(Uitgaven x € 1 mln., – = een verlaging
van de raming)  20042005200620072008Budgetten voor BLS– 1,1– 5,1– 5,1– 5,1– 5,1Budgetten voor ISV– 16,8– 17,4– 6,7– 6,8– 6,8Budgetten voor IPSV– 14,8 + 6,0+ 8,8 Zoals uit het overzicht blijkt, is bij de budgetten voor ISV en BLS sprake
van een structurele verlaging van de budgetten. Bij IPSV is de taakstelling
ingevuld door middel van een aanpassing van de uitfinanciering (kasschuif)
van de in 2004 toe te kennen IPSV-projecten.66De BLS-gelden worden ingezet ter stimulering van de
uitvoering van woningbouwafspraken met stedelijke regio's. Betreft het hier
het gehele bedrag dat van het BLS over was of is het meer of minder dan wat
er nog was?Het BLS budget dat ingezet wordt ter stimulering van de woningbouwproductie
bedraagt € 649,5 mln (€ 607 mln voor het aanjagen van
de woningbouwproductie en € 42,5 mln om eigenbouw te stimuleren).
Naast dit budget is er op de begroting nog een BLS budget beschikbaar van € 4,5
mln, gereserveerd voor mogelijke knelpunten die zich bij de uitvoering van
de woningbouwafspraken kunnen voordoen.Het totaal beschikbare BLS-budget is € 24,5 mln minder dan het
in eerste instantie beschikbare BLS-budget voor de woningbouwafspraken, vanwege
de taakstelling voor doelmatig aanbesteden in de bouw.67De doelstelling is dat 100% van de, in de MOP's overeengekomen
prestaties worden gehaald. Is realisatie van de in de MOP's opgenomen doelen
ook verplicht om een definitieve bijdrage uit het ISV budget te ontvangen?De definitieve vaststelling van de bijdrage voor ISV wordt bepaald aan
het einde van de vijfjaarsperiode na de beoordeling van het verantwoordingsverslag.
In de gevallen waarin de gemeente haar doelstellingen niet haalt en dat haar
is toe te rekenen, kan ik gebruik maken van de mogelijkheid uit de Wet stedelijke
vernieuwing om de definitieve bijdrage lager vast te stellen.
Om deze afweging mogelijk te maken is in de wet Stedelijke vernieuwing geregeld
dat het verantwoordingsverslag een vergelijking bevat van de in het ontwikkelingsprogramma
opgenomen gemeentelijke doelstellingen van de stedelijke vernieuwing met de
bereikte resultaten en een toelichting van de verschillen. In ISV II is de
concreetheid van de prestaties aangescherpt waardoor de verantwoording eenvoudiger
kan plaatsvinden.68Is er binnen het ISV-budget een kasschuif toegepast,
waardoor een deel van het oorspronkelijk voorziene budget voor 2005 pas in
latere jaren beschikbaar komt? Zo ja, ontstaan hierdoor geen uitvoeringsproblemen
bij de budgethouders?Binnen het budget beschikbaar voor ISV 2 is inderdaad een kasschuif toegepast.Zoals blijkt uit het overzicht op pagina 222 van de begroting (dit betreft
de verdiepingsbijlage van artikel 4), is de uitgavenraming in 2005 met € 125
mln. verlaagd, met daarbij een gelijktijdige verhoging van de uitgavenramingen
voor de jaren 2007, 2008, 2009 en 2010 met resp. € 35 mln. en driemaal € 30
mln. Het totaal voor ISV 2 beschikbare budget wijzigt daardoor niet.De achtergrond van deze mutatie is budgettair van aard (betreft het generale
beeld), zonder dat daarbij beleidsmatige overwegingen een rol hebben gespeeld.De convenanten ISV2/GSB3 met de G-30 gemeenten worden begin 2005 gesloten.
Derhalve hoeven hierdoor geen uitvoeringsproblemen bij de budgethouders te
ontstaan.69Bij tabel 4.6: Wat betekent de afname van 528 517 000
euro in 2004 tot 217 407 000 euro in 2005 voor de uitvoering van
de stedelijke vernieuwing? Bijvoorbeeld voor de werkgelegenheid in de bouw,
de bouwproductie, het tempo van de stedelijke vernieuwing?De tabel laat het jaarlijkse kasritme zien bij het ISV. In het verloop
van 2004 op 2005 komt een aantal ontwikkelingen samen, die maken dat beide
jaren er (in tegengestelde zin) uitspringen. Dat blijkt ook wanneer het corresponderende
bedrag voor 2003 in ogenschouw wordt genomen: dat is namelijk circa € 320
miljoen. De belangrijkste ontwikkelingen zijn de kasschuif van 2003 naar 2004,
de kasschuif van 2005 naar latere jaren en de bezuinigingen die sinds Balkenende-I
op het ISV-II-budget zijn doorgevoerd. Alleen deze laatste ontwikkeling heeft
een structureel effect op de uitvoering van de stedelijke vernieuwing. De
gemeenten krijgen aan het begin van elke ISV-periode meerjarige financiële
zekerheid in de vorm van een gegarandeerd verplichtingenvolume. Dat is de
primaire basis waar ze uitvoering van de stedelijke vernieuwing op plannen.
Het exacte kasritme is daarvoor veel minder belangrijk. Het jaar 2005 is het
eerste jaar van de nieuwe periode. Dat jaar gaat vooral op aan planning en
nog niet aan uitvoering van de nieuwe plannen en (vermoedelijk) aan het voltooien
van de uitvoering van ISV-I, maar dat moet nog blijken uit de medio 2005 in
te dienen verantwoording over ISV-I. De gemeenten zullen een eigen en meer
continu kasritme hanteren dat aansluit op de praktijk van de uitvoering. De
conclusie kan zijn dat de sterke afname van 2004 op 2005 van de kasstroom
van het Rijk naar de gemeenten veel minder dramatisch is voor de uitvoering
van de stedelijke vernieuwing (en dus ook voor de in de vraag genoemde voorbeelden)
dan op het eerste gezicht lijkt.70 en 73Hoe is het ISV-II budget voor de periode 2005–2009
exact opgebouwd? (bijvoorbeeld 100 mln voor knelpunten, 32 miljoen voor binnenstedelijke
knelpunten luchtkwaliteit, bodemsanering stedelijke gebied et cetera)?Het Rijk draagt in de periode tot 2010 via het ISV/GSB-beleid
voor circa 1,4 miljard euro bij aan de financiering van de herstructureringsopgave
(56-wijken aanpak). Hoe is dit budget opgebouwd en in hoeverre is dit bedrag
specifiek beschikbaar voor de 56 wijken?Het indicatief op voorhand te verdelen ISV-II-budget is opgebouwd uit
zeven, in de hieronder volgende tabel vermelde deelbudgetten. Het is een integraal
budget, hetgeen betekent dat de gemeenten bij de opstelling van het MOP zelf
de accenten leggen en dus niet verplicht zijn bij de verschillende deelprogramma's
binnen de deelbudgetten te blijven. Naast het indicatief te verdelen budget
is er nog een impulsbudget beschikbaar van € 110 miljoen. Dat is
bedoeld om (zoals met de G30, het IPO en de VNG afgesproken) het proces van
de stedelijke vernieuwing te versnellen, onder andere door knelpunten op te
lossen die zich lopende de periode aandienen.Opbouw indicatief te verdelen ISV-II-budget (in miljoenen euro's)stadsvernieuwingherstructureringcultuurhistoriegroengeluidluchtbodemTotaal4774654023136323211 494** Aan de Kamer is per brief van 12 juli 2004 (Tweede Kamer, vergaderjaar
2003–2004, 21 062. nr. 124) een totaalbedrag van € 1314
miljoen meegedeeld. Het in dit antwoord vermelde bedrag is € 180
miljoen hoger. Dat komt doordat hier nu het VINAC/bodemsaneringsbedrag van € 168
miljoen dat in het ISV opgaat, in is verdisconteerd. Bovendien is hier nu
een beschikbaar en nog te verdelen bedrag van € 12 miljoen voor
ISV/bodem in verdisconteerd.Het ISV-budget is bedoeld voor de stedelijke vernieuwing in heel Nederland.
Welk deel de G30 van het voor hen beschikbare indicatief te verdelen budget
in de 56 prioritaire wijken zullen inzetten, mogen ze zelf bepalen. Naar mag
worden verwacht zal dat een substantiëel deel zijn. Met de VNG, het IPO
en de G30 is afgesproken dat tenminste € 90 miljoen van het impulsbudget
van € 110 miljoen in de 56 wijken terecht komt.71Hoe verhoudt zich het Belvederebeleid met ISV-II waarbij
het gaat om grote aantallen te slopen woningen en woonomgevingen?Zoals in de Memorie van Toelichting bij de ontwerp-begroting 2005 (op
pag. 91) is aangekondigd zullen met ingang van 2005 de Belvedere-doelen worden
bevorderd binnen de cultuur impuls ISV-II. Dit gebeurt door de gemeenten voor
te schrijven om in de nieuwe meerjarenontwikkelingsprogramma's aan te geven
dat en hoe ze via een cultuurimpuls een bijdrage gaan leveren aan de verbetering
van de omgevingskwaliteit. In een aantal wijken dienen fysieke culturele kwaliteiten
aantoonbaar en integraal deel uit te maken van de gebiedsontwikkeling. De
cultuurimpuls is een nieuwe doelstelling die een aanvulling vormt op bestaande
ISV-doelstellingen die gericht zijn op de verbetering van de woonomgeving
via andere wegen en op de sloop en nieuwbouw van woningen. Expliciete opname
van de cultuurimpuls als doelstelling in het ISV-beleid betekent dus juist
een extra stimulans voor het Belverderebeleid bij de gemeentelijke invulling
van het sloop en nieuwbouwbeleid.72Op artikel 4 «Fysieke Stedelijke Vernieuwing»
is sprake onder «e» van een intertemporale compensatie ISV. Kan
worden toegelicht wat onder «intertemporale compensatie» wordt
verstaan?«Intertemporele compensatie» wil zeggen dat binnen de meerjarenperiode
(in dit geval 2005–2010) het tempo van de uitgavenramingen wordt gewijzigd,
waarbij het totaal van de budgetten niet verandert. De achtergrond van een
dergelijke mutatie is (meestal) budgettair van aard, zonder dat daarbij beleidsmatige
overwegingen een rol spelen.Bij de onderhavige mutatie is sprake van een verlaging van de uitgavenraming
in 2005 met € 125 mln., en een gelijktijdige verhoging van de uitgavenramingen
voor de jaren 2007, 2008, 2009 en 2010 met resp. € 35 mln. en driemaal € 30
mln. Het totaal voor ISV beschikbare budget wijzigt daardoor niet.Hier is sprake van een mutatie ten behoeve van het generale beeld. Dat
wil zeggen, op grond van het budgettaire beeld van de totale rijksbegroting
is besloten de raming in 2005 te verlagen, met een gelijktijdige verhoging
van de ramingen voor de jaren 2007–2010.74Kan de regering reageren op de stelling dat de gemeente
Sittard-Geleen een vergelijkbare problematiek heeft als de G30-gemeenten?
Klopt het dat problematische wijken in deze gemeente niet aan de lijst van
56 prioritaire wijken zijn toegevoegd, puur en alleen omdat Sittard-Geleen
niet tot de G30 behoort?Het feit dat Sittard-Geleen niet binnen de G30 valt, leidt er toe dat
Sittard-Geleen geen prioritaire wijk heeft kunnen aandragen. Daarmee sluit
ik niet uit dat de problematiek in Sittard-Geleen vergelijkbaar is met die
in bepaalde wijken van de G30. Dat zou ook voor wijken in andere gemeenten
kunnen gelden, zoals Den Helder en Delfzijl. Ik acht de voorbeeldwaarde die
uitgaat van de 56 wijkenaanpak dan ook zeker van belang voor de aanpak in
andere gemeenten. In eerste instantie wens ik echter gericht in te zetten
op een beperkt aantal wijken. Vandaar de voor de hand liggende beperking tot
de G30, mede in het licht van het grotestedenbeleid. Dat wil niet zeggen dat
de faciliteiten op het gebied van het grotestedenbeleid en de 56 wijkenaanpak
alleen voor de G30 gemeenten beschikbaar zijn. Gemeenten met een aantoonbare
problematiek in de stedelijke vernieuwing, vergelijkbaar met die in de G30,
kunnen bijvoorbeeld in bepaalde gevallen gebruik maken van de expertise van
de kenniscentra op het gebied van de stedelijke vernieuwing, van het Impulsteam
56 wijken, van het Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing en van het voor
de niet-G30 gemeenten geoormerkte deel van het Impulsbudget.75Zijn de regels rond projectsteun al zodanig aangepast
dat ook corporaties die financieel niet ongezond zijn, maar toch te weinig
vermogen hebben voor de herstructurering, toch in aanmerking kunnen komen
voor projectsteun?Ik verwijs u voor het antwoord op deze vraag naar het antwoord op vraag
57.77Hoe staat het met de invoering van een apart belastingregime
voor de 56 prioritaire wijken?In een brief van 18 oktober jl. aan de Tweede Kamer heeft Staatssecretaris
Wijn van Financiën mede namens de Minister van VROM meegedeeld, dat een gebiedsgerichte benadering voor een laag BTW-tarief niet aan de
orde is. Los van de budgettaire effecten worden in de op de dwingende Zesde
BTW-Richtlijn (hierna: de Richtlijn) gebaseerde wetgeving inzake omzetbelasting
prestaties als zodanig belast; de nationale regelgeving kent niet de mogelijkheid
om een bijzonder tarief vast te stellen per afzonderlijke regio of voor een
bepaald gebied. Bovendien wijst de Richtlijn herstructurering van achterstandsgebieden
niet aan als een prestatie waarop een verlaagd BTW-tarief mag worden toegepast.
De Richtlijn kent wel de mogelijkheid het verlaagde BTW-tarief toe te passen
op prestaties die vallen in de categorie «levering, bouw, renovatie
en verbouwing van in het kader van het sociaal beleid verstrekte huisvesting»,
echter niet alleen beperkt tot een afzonderlijke regio of tot een bepaald
gebied.In overleg met de Staatssecretaris van Financiën zullen wel fiscale
belemmeringen voor stedelijke vernieuwing bijvoorbeeld als gevolg van (meervoudige)
heffing van overdrachtsbelasting nader worden bezien.78Behoren afspraken over de wijze waarop gemeenten en
provincies worden geëquipeerd met instrumenten, middelen en apparaat
ten behoeve van het ruimtelijk beleid eveneens tot de «belangrijkste
prestaties in 2005»?Een adequate instrumentenkoffer voor provincies en gemeenten is zeer belangrijk
voor de uitvoering van de Nota Ruimte. Een groot deel van de uitvoering en
doorwerking van het beleid uit de Nota Ruimte kan worden gestart op basis
van instrumenten die de provincies en gemeenten ook nu reeds ter beschikking
staan. Ook biedt de Nota Ruimte zelf handvatten voor de mede-overheden om
het beleid uit te voeren (zo geeft de Nota Ruimte bijvoorbeeld ruimte aan
provincies en gemeenten om zelf beleid te ontwikkelen ten aanzien van de nationale
landschappen en krijgen de mede-overheden budget voor bijvoorbeeld de EHS
en het regionale vervoer). Daarnaast zijn er verschillende instrumenten in
ontwikkeling. Deze staan aangekondigd in de uitvoeringsagenda van de Nota
Ruimte, tevens heeft u daarvan een afzonderlijk overzicht ontvangen bij de
beantwoording van de TK vragen over de Nota Ruimte (TK 2004–2005, 29 435,
nr. 10). De uitvoering van de in de uitvoeringsagenda NR opgenomen agendapunten
(waaronder dus tevens de ontwikkeling van instrumenten) vormt reeds onderdeel
van de prestaties in 2005.Daarnaast vindt regelmatig overleg plaats met alle Gedeputeerden over,
onder andere, de monitoring en evaluatie, doorwerking en toetsing & handhaving
van de Nota Ruimte. Binnen het monitoring en evaluatie programma (dat gezamenlijk
met provincies wordt opgezet, zie antwoord vraag 7) zal worden gekeken of
decentrale overheden voldoende geëquipeerd zijn. Afspraken over monitoring
en evaluatie staan in het lijstje van belangrijkste prestaties in 2005.79Kan preciezer worden aangegeven wanneer de wettelijke
regeling voor de grondexploitatie aan de Kamer wordt aangeboden?Het ontwerp voor de Grondexploitatiewet is in oktober 2004 vastgesteld
door de Ministerrraad en vervolgens ter advisering aangeboden aan de Raad
van State. Naar verwachting zal de Raad van State in februari 2005 advies
uitbrengen, waarna – afhankelijk van de aard van het advies –
in april of mei het wetsvoorstel aan de Kamer kan worden aangeboden.80Gesteld wordt dat de minister van VROM werkt aan het
scheppen van voorwaarden op het terrein van onder meer PPS om ontwikkelingsplanologie
goed te kunnen toepassen. Om welke voorwaarden gaat het hierbij concreet?Het betreft de voorwaarden voor PPS zoals genoemd in de brief van de Minister
van Financiën d.d. 10 juli 2003 (Kamerstuk 28 753). Voor een
overzicht van de voortgang in het verbeteren van deze voorwaarden verwijs
ik u naar de Voortgangsrapportage PPS die de Minister van Financiën binnenkort
aan de Tweede Kamer zal aanbieden.81Er wordt aangekondigd dat bij het invoeren van de nieuwe
Wet op de ruimtelijke ordening Rijk en provincie het voorkeursrecht zullen
krijgen. Kan deze beslissing nader worden gemotiveerd?In het wetsvoorstel voor de nieuwe WRO (TK 2002–2003, 28 916,
nr. 1) krijgen Rijk en provincie de mogelijkheid om, indien de aard van de
betrokken belangen of de schaal van het ruimtelijke vraagstuk het lokale of
provinciale niveau overstijgt, een bestemmingsplan te maken of een projectbesluit
te nemen. Dit is niet alleen gewenst vanwege een effectieve besluitvorming.
Het gaat er ook om dat het overheidsniveau, dat door de samenleving verantwoordelijk
wordt gehouden voor de oplossing van een ruimtelijk vraagstuk, ook de bevoegdheden
heeft om die verantwoordelijkheid waar te maken. Voor een slagvaardig ruimtelijk
beleid is het nodig deze overheden voor een provinciaal project of een rijksproject
indien nodig ook de mogelijkheid hebben om zelf de uitvoeringsbesluiten te
nemen. Een voorkeursrecht voor Rijk of provincie zou bijvoorbeeld kunnen worden
ingezet voor de noodzakelijke verwerving van gronden waarop een door Rijk
of provincie te realiseren openbare voorziening is gepland.82De mogelijkheden voor een rijksgrondbedrijffunctie
zullen in 2004 zijn verkend. Staat iets vergelijkbaars op stapel wat betreft
de provincies? Is het Rijk eventueel bereid om grond van Rijksdiensten (denk
aan Domeinen) over te dragen aan provinciale grondbedrijven, zodat bijvoorbeeld
de reconstructie kan worden bespoedigd? Zo nee, waarom niet?Bekend is dat verschillende provincies de mogelijkheden voor een eigen
grondbedrijf onderzoeken maar defacto bestaan deze nog niet. De vraag over
de overdracht van gronden aan provinciale grondbedrijven is dan ook nu nog
niet aan de orde. Heel wel denkbaar is dat rijksgronden evenals thans aan
gemeentelijke grondbedrijven in de toekomst ook aan provinciale grondbedrijven
worden verkocht.83Er zal een Waddenfonds worden opgericht, dat onder
meer de duurzame economische ontwikkeling van het Waddengebied moet ondersteunen.
Wat moet precies onder «duurzame economische ontwikkeling» worden
verstaan? Welke economische activiteiten vallen hierbij voorbaat reeds buiten?Het betreft ontwikkeling naar blijvende vormen van economische activiteit,
die aansluiten bij de hoofddoelstelling van de PKB Derde Nota Waddenzee: »de
duurzame bescherming en ontwikkeling van de Waddenzee als natuurgebied en
het behoud van het unieke open landschap». Het betreft dus activiteiten,
die niet schadelijk zijn voor de natuur- en milieukwaliteiten van het gebied,
maar deze waar mogelijk versterken. Activiteiten die wel schadelijk
zijn voor de natuurkwaliteit van de wadden vallen hier dus bij voorbaat buiten.84Heeft de regering ook nagedacht over andere varianten
om het Waddenfonds te beheren, namelijk een aparte organisatie los van het
ministerie van VROM?De verantwoordelijkheid voor de formulering van het strategisch beleid
voor de Waddenzee ligt bij het rijk. Onderdeel van dat strategisch beleid
is extra investeren in Waddenzee en waddengebied. Om die reden is het beheer
van het fonds belegd op rijksniveau, bij de coördinerend minister voor
de wadden. Het kabinet hecht echter groot belang aan het lokale draagvlak
voor de investeringen en streeft ernaar om het investeringsbedrag door bijdragen
van derden te vergroten. Daarbij wordt gedacht aan Europese fondsen maar ook
aan bijdragen van provincies, gemeenten en waterschappen en private partijen.85De regering is van oordeel dat de resterende onzekerheden
over de ecologische effecten van gaswinning onder de Waddenzee in voldoende
mate zijn weggenomen. Zijn de effecten van klimaatverandering, en meer in
het bijzonder de op langere termijn te verwachten zeespiegelstijging, hier
ook in meegenomen?Ja, hiermee is rekening gehouden.Het Waddensysteem kan een netto stijging van de zeespiegel – dat
is het gecombineerd effect van de zeespiegelstijging en de bodemdaling door
gaswinning – door extra zandimport opvangen tot een bepaalde grens,
afhankelijk van de plaatselijke omstandigheden varieert dit van 30 tot 60
cm per eeuw. Blijft de netto stijging onder deze grenswaarden dan blijft het
intergetijdegebied intact, komt de netto stijging boven deze grenswaarden
dan leidt dit tot geleidelijke verdrinking van wadplaten.Met het hand aan de kraan principe zal bewerkstelligd worden dat bodemdaling
door gaswinning niet zal leiden tot overschrijding van de grenswaarden. De
cumulatie van beide effecten zal zich op korte en middellange termijn weliswaar
naar verwachting niet voordoen, aangezien de versnelde zeespiegelstijging
voor de langere termijn verwacht wordt, maar mocht deze versnelling plaats
vinden dan zal de gaswinning verminderd of beëindigd moeten worden. Uit
het onderzoek is ook bekend geworden dat de nazakking bij beëindiging
van de winning slechts 1,5 a 3 jaar duurt, zodat effectief ingrijpen ook inderdaad
mogelijk is.86Kunt u een voorbeeld noemen van een dogmatische aanpak
van een milieuprobleem?Een goed voorbeeld is de asbestproblematiek m.b.t. de bodem. Hier werden
tot voor kort arbo-normen voor grond van toepassing verklaard op asbest in
de bodem hetgeen op basis van niet-onderbouwde angsten resulteerde in het
afdwingen van multifunctionele saneringen, waarvoor buitenproportionele hoge
budgetten benodigd waren.Inmiddels zijn nieuwe normen ontwikkeld en vastgelegd in de beleidsbrief
over asbest aan de Kamer (3 maart 2004). Deze normen voldoen aan alle
eisen van arbeidshygiëne en milieu en geven tevens voldoende ruimte voor
een kosteneffectieve bodemsanering.87Wat is de onderliggende oorzaak voor de hogere kosten
voor het onderhoud van monumenten waardoor hier structureel circa 2 miljoen
euro per jaar meer aan uitgegeeven worden?Het bedrag van 2 miljoen euro is vooral bedoeld voor monumenten met primair
een erfgoedfunctie. Deze monumenten hebben doorgaans geen huisvestingsfunctie
en genereren derhalve geen inkomsten uit huur. Hierbij moet worden gedacht
aan vestingen (bijv. de vesting Naarden), grafmonumenten, kastelen, kerken,
beeldhouwwerken etc.Binnen het onderhoudsbudget van de monumenten in rijksbezit is langjarig
geen oplossing voor het financiële probleem van een aantal grote, noodzakelijke
onderhouds- en restauratieprojecten. Vanwege het sterk verdringend effect
dat van het onderhoud en de restauratie van deze grote projecten uitgaat op
de honorering van de reguliere behoefte van vele kleine onderhoudsprojecten,
werden de grote projecten niet uitgevoerd. Verder uitstel houdt het risico
in dat dit later tot nog meer kosten zal leiden.88Over de toelichting mutaties 1e suppletore begroting
ad 6 (blz 18): hoeveel medewerkers hebben meegedaan aan vervroegde uittreding
(per jaar, de laatste 5 jaar) en op welke leeftijd deden zij dat (aantallen
per leeftijd)?De toename van het gebruik van FPU wordt veroorzaakt door:– een grotere basispopulatie voor vervroegd uittreden. Ook VROM
heeft te maken met een toenemende vergrijzing;– anticipatie op kabinetsplannen inzake de afschaffing van FPU;– anticipatie op de reorganisatie als gevolg van de taakstelling
Balkende I en II (vanaf 2003)– gebruik van de Remkes-regeling, die gericht is om de taakstelling
te kunnen realiseren zonder al te veel gedwongen ontslagen.Onderstaand overzicht geeft een beeld van de vervroegde uittreding over
de periode van 2000 t/m 2004 (per 27 oktober 2004). Het biedt inzicht
op welke leeftijd VROM-medewerkers vervroegd uittraden.Aantal medewerkers Jaar uit dienst     Leeftijd uit dienst20002001200220032004FPU       5511232 56 1 43  57 12220 58213311 59 22514  6021138 612220132113 627661525 6322336 641 135Eindtotaal 3735336210789Kunt u een nadere toelichting geven op de alinea Toelichting
nieuwe mutaties: ad 7, 8 en 9?Mutatie ad 7) Bij het bepalen van de verwachte huurprijsontwikkeling was
bij de huursubsidieramingen voor 2005 in eerste instantie uitgegaan van de
verwachte inflatie uit de MEV2004. Hierna is in het CEP2004 de verwachte inflatie
naar beneden bijgesteld. De verwachte huurprijsontwikkeling is hierop gecorrigeerd.
ad 9) Tevens zijn hierop de huurgrenzen gecorrigeerd.Mutatie ad 8) Zie tevens het antwoord op vraag 247.90Gesproken wordt over een financiële reservering
van FES-middelen in relatie tot de Nota Ruimte voor de periode 2011–2014.
Gaat het hierbij ook om extra geld voor bijvoorbeeld de toeristisch-recreatieve
ontsluiting van de Nationale landschappen en de omzetting van bufferzones
in regionale parken?Neen. Het kabinet heeft voor 2011–2014 € 900 mln in het
FES gereserveerd voor de Nota Ruimte. Het kabinet beraadt zich op nadere besteding
van deze middelen.91 en 143Wordt het BIRK budget nog aangevuld? Hoeveel geld is
er momenteel vanuit het BIRK nog beschikbaar, en hoeveel vragen (inclusief
benodigd budget) voor 2005 en volgende jaren staan daar tegenover?Welk deel van de € 418 mln. die van 2001
tot 2010 beschikbaar is voor BIRK is reeds verplicht en gereserveerd en voor
welke projecten wordt dit ingezet?Hoe groot is het resterende BIRK budget
waarvoor nog geen (bestuurlijke) verplichtingen zijn aangegaan?Het BIRK budget wordt niet aangevuld. Destijds is € 418 mln.
gereserveerd waarvan € 223 mln. belegd is voor het oplossen van
knelpunten op het terrein van milieu en ruimtelijke inpassing/kwaliteit. Het
betreft: A2 Maastricht, Bommelerwaard, Chloordeal, emplacementen Sittard,
Roosendaal en Venlo, Hart v. Dieren, Hasco/Schoonhoven, Hasselt, HSL/A4 Pergola,
uitfasering LPG, A4 Midden Delfland, Renkumse Beek, Spoorzone Delft, W4 Leiderdorp
en IJzergieterij Zaltbommel.Het restant van circa € 195 mln. is belegd voor nationale landschappen
(voor € 15 mln.) en voor een 19-tal BIRK-projecten, die op basis
van de regeling zijn geselecteerd en gehonoreerd. Het initieel gevraagde budget
overschrijdt het beschikbare budget. De definitief toe te kennen subsidies
zullen binnen de budgetten vallen.Zoals aangegeven in de voortgangsrapportage BIRK (nr. 27 578 104)
van 1 juli 2004 worden in de loop van 2005 voor deze projecten bestuurlijk
afspraken gemaakt over onder andere de hoogte van de bijdrage per project.
In het eerste kwartaal van 2005 stuur ik u de tweede voortgangsrapportage.92Is het de regering van mening dat het in de IPO-uitvoeringsagenda
genoemde «nieuwe grote project» project Hart van Zuid te Hengelo
vanaf 1 januari 2005 financiële ondersteuning verdient? Zo
nee waarom niet?Het belang van het project binnen het nationaal stedelijk netwerk Twente
is erkend in de Nota Ruimte waarbij het centraal station Hengelo duidelijk
is gepositioneerd. In de komende tijd wordt in de nationale stedelijke netwerken
samen met de regionale partners gewerkt aan een ontwikkelingsagenda, waarbij
de rijksinzet en de regionale wensen moeten leiden tot afspraken per stedelijk
netwerk. Het gaat daarbij niet om nieuw geld, maar om de van
rijkspartijen voor Twente ter beschikking staande middelen te verbinden met
regionale projecten.93Hoe staat het met het extra geld uit het FES voor de
uitvoering van de Nota Ruimte voor de periode 2005–2010; is er vanuit
het ministerie van VROM voor deze periode nog een claim gelegd op een deel
van de (extra) geldmiddelen? Zo nee, waarom niet?De overzichtsconstructie ruimtelijk relevante rijksbudgetten 2004–2008
in de Uitvoeringsagenda Nota Ruimte vermeldt voor de periode 2005–2010
uit het FES investeringsbijdragen voor Nieuwe Sleutelprojecten en BIRK projecten
(Tweede Kamer, 29 435, nr.3, blz.9). Voor de periode 2005–2010
is geen claim gelegd op (extra) middelen, omdat het FES tot en met 2010 geheel
is belegd. In het geval in het FES sprake mocht zijn van (nieuwe) meevallers,
dan zal het kabinet conform de budgettaire spelregels over de aanwending van
die eventuele extra middelen in het voorjaar van 2005 een besluit nemen.94Wat wordt bedoeld (welke bedragen en welke bestedingsdoelen)
met de financiële reservering uit het FES voor specifieke inrichtingsopgaven
die voortvloeien uit de Nota Ruimte voor de periode 2011–2014?Het kabinet heeft voor specifieke inrichtingsopgaven die voortvloeien
uit de Nota Ruimte voor 2011–2014 voorlopig € 900 mln in het
FES gereserveerd. Het kabinet zal medio 2006 definitief besluiten. Het bedrag
is bedoeld voor een enveloppe stedelijke ontwikkeling, waartoe behoren stedelijke
vernieuwing, integrale gebiedsontwikkelingen, sanering van ongewenste bestemmingen
in woongebieden en stadseconomie, alsmede veenweidegebieden.95In het kader van betere voorwaarden voor ontwikkelingsplanologie
wordt gesproken over meer ruimte voor maatwerk binnen wet- en regelgeving.
Om welke wet- en regelgeving gaat het dan?Het gaat om ruimtelijk relevante wet- en regelgeving. Bijvoorbeeld de
Nota Ruimte en de daarin opgenomen saldobenadering voor de Ecologische Hoofdstructuur,
en onderzoek naar in hoeverre de mogelijkheden van de beleidslijn Ruimte voor
de Rivier voor nieuwe ontwikkelingen maximaal benut kunnen worden.96Kunt u concreet aangeven wat voor «prima initiatieven
voor het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit» burgers, private partijen,
maatschappelijke organisaties en andere overheden iedere dag nemen? Bent u
ermee bekend dat er ook initiatieven zijn die minder prima zijn?Er worden in Nederland voortdurend initiatieven genomen: door burgers
die bijvoorbeeld via inspraak en contact met de gemeenten hun ideeën
naar voren brengen en meehelpen realiseren, door private partijen die concreet
invulling geven aan grote ruimtelijke investeringen in bijvoorbeeld locatieontwikkeling
en woningbouw, door maatschappelijke organisaties die meedenken over het invullen
van ruimtelijke plannen en steeds vaker ook in de uitvoering daarvan een actieve
rol spelen, en door overheden die ruimtelijk plannen opstellen waarbij zij
alle belangen verbinden.Door de hoge ruimtedruk in Nederland gaat het om veel en heel verschillende
initiatieven. Wat een goed of minder goed initiatief is om een probleem op
te lossen of kansen te benutten wordt bepaald in het samenspel
tussen al deze partijen. Het bouwen van een woonwijk, het aanleggen van een
weg of het borgen van een natuurgebied staan nooit op zichzelf. Op het beperkte
oppervlak dat Nederland ter beschikking staat moeten we steeds bekijken hoe
de ene activiteit de andere beïnvloedt, én kan versterken. Ik
denk hierbij aan initiatieven zoals die genomen zijn voor Wieringerrandmeer,
Meerstad en Overdiepse polder.97Waarom is het KNSF-terrein gekozen als voorbeeldproject?De minister van VROM heeft in december 2003 de provincies per brief verzocht
voorbeeldprojecten voor ontwikkelingsplanologie in te dienen. Hiermee wordt
uitvoering gegeven aan het voornemen van het kabinet om ontwikkelingsplanologie
als werkwijze binnen de ruimtelijke ordening te stimuleren. De provincie Noord-Holland
heeft daarop het project Bloemendalerpolder/KNSF aangemeld. Het project heeft
betrekking op het gebied tussen Muiden, Weesp en Diemen, waarbinnen verschillende
ruimtelijke opgaven spelen: woningbouw, ontwikkeling groen en recreatie, waterberging,
ontwikkelingen met betrekking tot de Stelling van Amsterdam en de Nieuwe Hollandse
Waterlinie. Het KNSF-terrein vormt dus een onderdeel van het ingediende voorbeeldproject
waar een deel van de woningbouwopgave moet worden gerealiseerd.De minister van VROM heeft het project Bloemendalerpolder/KNSF als voorbeeldproject
geaccepteerd omdat het voldoet aan de criteria die door de minister in eerdergenoemde
brief zijn gesteld: gebiedsgerichte, integrale projecten op regionaal schaalniveau
in een gevorderd stadium van planvorming, bestaande uit verschillende, elkaar
versterkende projectonderdelen waartussen financiële samenhang (verevening)
bestaat, en samenwerking tussen overheden, marktpartijen en maatschappelijke
organisaties.98Wat voor (financiële of andere) afspraken zijn
gemaakt tussen het Ministerie van VROM en KNSF Vastgoed, de eigenaar van het
terrein van de kruitfabriek in Muiden?Door het college van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Muiden,
de Gedeputeerde Staten van de provincie Noord-Holland en de toenmalige Minister
VROM werd in 2002 onderkend dat het vanuit maatschappelijk oogpunt wenselijk
was om de bedrijfsactiviteiten op het KNSF-terrein te beëindigen. Dit
heeft geleid tot een «intentieverklaring KNSF-terrein Muiden»,
gesloten in december 2002 tussen KNSF, provincie Noord-Holland en de minister
van VROM. De intentieverklaring bevat een aantal inspanningsverplichtingen
voor diverse betrokken partijen. Voor KNSF bevat het de verplichting om de
financiële haalbaarheid te onderzoeken van ontmanteling en sanering van
het KNSF-terrein uit additionele vastgoedontwikkeling en daartoe een open
begroting op te stellen. Voor de provincie Noord-Holland de inspanningsverplichting
om eventuele wijziging van functies van het KNSF-terrein onderdeel te laten
zijn van de procedure voor het streekplan Noord-Holland Zuid. Voor de Minister
van VROM bevat het de inspanningverplichting een procedure ter eventuele wijziging
van het PKB en de bijbehorende noodzakelijke onderdelen van de discussie omtrent
de bijbehorende aanpassing van de grens van het Groene Hart in gang te zetten.99Klopt de berekening van de provincie Noord-Holland
dat voor kostendekkende exploitatie van het KNSF-terrein er maar liefst 1700
woningen op het KNSF-terrein gebouwd moeten worden? Zo nee, waarom niet? Hoeveel
geld heeft KNSF Vastgoed ontvangen voor dit terrein en van wie?Voortvloeiend uit de «intentieverklaring KNSF-terrein Muiden«
is door KNSF een open begroting opgesteld en ingediend bij de provincie Noord-Holland
en mijn Ministerie. KNSF heeft bij het opstellen van de open begroting uitgangspunten
gehanteerd die met de gemeente Muiden zijn besproken. Het ging daarbij om
een plan met 1694 woningen en maximaal 190 000 m2 b.v.o. kantoren.
De open begroting is in opdracht van de provincie en VROM getoetst door een
onafhankelijk extern bureau. Dit bureau heeft de inhoudelijke kwaliteit van
de open begroting als goed beoordeeld, onder voorwaarden van uitwerking van
diverse onderdelen uit de begroting. Op basis hiervan hebben GS van Noord-Holland
en ik op 1 juli 2003 ingestemd met de bedrijfsbeëindiging en sanering
van de voormalige kruitfabriek d.m.v. vastgoedontwikkeling op het KNSF-terrein,
onder voorwaarde dat het daadwerkelijke bouwprogramma in overeenstemming met
het streekplan Noord-Holland-zuid wordt gebracht. Hiermee zou tevens een aanzienlijk
deel van de streekplantaakstelling van 4500 woningen voor het Bloemendalerpolder/KNSF
kunnen worden gerealiseerd. Ten behoeve van de toewijzing van functies, alsmede
de verdeling van de 4500 woningen en derhalve ook over het aantal woningen
op het KNSF-terrein stelt de provincie Noord-Holland – na een Milieu
Effect Rapportage – een streekplanuitwerking op. Daarbij vindt nadere
concretisering en planoptimalisatie plaats. KNSF vastgoed 2 BV is eigenaar
van het KNSF terrein en betrokken bij het overleg over vroegtijdige bedrijfsbeëindiging
welke wordt bekostigd uit vastgoedontwikkeling. De daarbij door KNSF vastgoed
2 BV in te brengen grondwaarde is onderwerp van bespreking tussen provincie,
gemeente en KNSF in de lopende streekplanuitwerking.100Wat betekent het bouwen van 1700 woningen voor het
voortbestaan van de huidige hoge natuurwaarde van het KNSF-terrein?De provincie Noord-Holland bereidt momenteel een MER voor, waarin de effecten
voor natuur en milieu worden onderzocht. Daaruit zal inzichtelijk worden wat
woningbouw op het KNSF-terrein betekent ten opzicht van het 0-alternatief
(ontmanteling en sanering zonder functiewijziging).101Nederland gaat zich inzetten voor een effectief en
coherent internationaal milieubestuur. Wat zijn op dit moment precies de tekortkomingen,
wat zijn precies de ambities c.q. wat moet worden verstaan onder «milieubestuur»?
Hoe realistisch is het om verbetering na te streven in het licht van bijvoorbeeld
de weinig bereidwillige houding van de Verenigde Staten wat betreft «Kyoto»?Onder milieubestuur wordt hier verstaan het geheel van mandaten en daaruit
voortkomende activiteiten van instellingen die internationaal een bijdrage
kunnen leveren aan het bevorderen van goed milieubeleid, onder meer door identificatie
van problematiek, wetenschappelijke onderbouwing, normatieve activiteiten,
instrumentering, opbouw van kennis en capaciteit en aandacht voor monitoring,
naleving en handhaving. In NMP4 is uiteengezet dat het gaat om instellingen
met milieu als kernactiviteit, maar ook om het bevorderen van synergie met
andere internationale beleidsvelden, zoals ontwikkelingssamenwerking. Dit
betreft het functioneren van internationale organisaties zoals UNEP, Habitat,
GEF, UNDP, WTO, FAO en Wereldbank die milieu als hoofdtaak hebben of dit als
belangrijk element van hun mandaat hebben. Belangrijk element van een goed
internationaal milieubestuur is ook de verbetering van de implementatie van
bestaande milieuverdragen waarvan overigens het merendeel succesvol kan worden
genoemd. Tekortkomingen liggen met name in de nog niet optimale samenwerking
tussen de verschillende organisaties en/of het gebrek aan mogelijkheden
bij landen om aan hun verplichtingen te voldoen. UNEP, opgezet als VN programma
onder meer om de verschillende elementen van milieubestuur meer coherent te
laten verlopen werkt aan een zestal hoofdelementen voor de versterking van
de rol om dit waar te maken. Er wordt gewerkt aan versterking van de wetenschappelijke
basis, een strategie voor capaciteitsopbouw en technologie-overdracht, synergie
tussen milieuverdragen, verbeterde coördinatie in het VN systeem via
de Environmental Management Group, versterking van de financiële basis
en eventueel een universeel lidmaatschap van UNEP beheers- en beleidsorganen.De ambitie van NL is, zoals uiteengezet in NMP 4 en bevestigd in de WSSD
om samen met gelijkgestemde landen duurzame ontwikkeling nog beter in het
beleid van internationale organisaties in te bedden. Daarbij vindt Nederland
het van belang de positie van UNEP als mondiale katalysator op milieugebied,
die de mondiale milieuagenda vastlegt, bewaakt en zorgt voor een coherente
uitvoering van de milieudimensie van duurzame ontwikkeling binnen de VN, langs
de geschetste lijnen te versterken. Daarnaast vindt Nederland het van groot
belang de samenhang tussen milieuverdragen en andere internationale verdragen
te verbeteren en de synergie daartussen te bevorderen. Op deze punten worden
vorderingen gemaakt ondanks en dankzij intensief overleg en onderhandelingen
met alle partijen. Het «streven naar verbetering» zoals in de
vraag verwoord is wel degelijk realistisch omdat in multilaterale onderhandelingen
nooit 1 partij de uitkomst bepaalt. Dit laatste geldt bijvoorbeeld ook voor
het inwerkingtreden van het Kyoto Protocol.102Waarom staat het dossier luchtkwaliteit niet op de
lijst met prioriteiten tijdens het Nederlandse voorzitterschap van de EU?De agenda van het Nederlands voorzitterschap wordt voor een groot deel
bepaald door de «rolling agenda» van de Europese Commissie: wat
ligt er al aan voorstellen en dient verder te worden behandeld; en welke voorstellen
brengt de Commissie voorafgaande aan of gedurende het voorzitterschap uit.Ten aanzien van luchtkwaliteit was in die zin de hoop gevestigd op voorstellen
van de Commissie t.a.v. EURO 5 (nieuwe normstelling voor personenauto's t.a.v.
Nox en fijn stof): dat voorstel zou dan een goed aanknopingspunt voor behandeling
zijn geweest. Ook werd reikhalzend uitgekeken naar de evaluatie door de Commissie
van de 1e dochterrichtlijn luchtkwaliteit en van de convenanten
over CO2 met de auto-industrie. Deze documenten zijn echter nog
niet uitgebracht.Een voorzitterschap heeft echter ook de mogelijkheid zelfstandig enkele
onderwerpen op de agenda te zetten. Zo is gebeurd met het onderwerp «duurzaam
wegtransport». Nu de Commissie nog niet met voorstellen kwam, en gezien
het grote belang dat Nederland eraan hecht om op korte termijn maatregelen
t.a.v. deze problematiek te kunnen nemen, is besloten dit onderwerp als één
van de vier Nederlandse milieuprioriteiten op te nemen, opdat het onderwerp
toch op de Europese agenda komt.Daartoe heeft het Nederlandse voorzitterschap een «presidency paper»
opgesteld, waarin voorstellen worden gedaan om tot schoner, stiller, zuiniger
wegverkeer te komen. Met name «schoner» en «zuiniger»
hebben betrekking op luchtkwaliteit (resp. Nox en fijnstof (schoon) en CO2 (zuinig)).Voorstellen van het voorzitterschap konden zich slechts richten op een
oproep aan de Cie, waarin werd gevraagd om snel met voorstellen te komen (EURO
5 en 6), en met de evaluatie van de CO2 convenanten, en om duidelijkheid
te verschaffen aan Lidstaten over het kunnen stimuleren van roetfilters.Door het overgrote deel van de EU-lidstaten werd hierop positief gereageerd,
hetgeen heeft geleid tot een daadwerkelijke oproep van de Milieuraad om snel
deze documenten te mogen begroeten. Daarnaast is duidelijk geworden dat lidstaten
zelf roetfilters mogen stimuleren, hetgeen NL ook zal gaan doen, conform de
nota Verkeersemissies.De Commissie heeft aangegeven op korte termijn met het CAFE programma
te komen (Clean Air for Europe, waarop EURO 5 wordt gebaseerd). De Commissie
heeft aangegeven dat zij het gevoel van urgentie bij de lidstaten om snel
stappen te zetten richting schoon, (stil) en zuinig wegverkeer als een stimulans
ervaart om met voorrang met nieuwe voorstellen te komen.103In de memorie van toelichting onder par. 12.1.1 «Strategische
beleidsontwikkeling» en 12.2.1 «Beheersen van milieurisico's van
stoffen» wordt melding gemaakt van REACH (Europees stoffenbeleid) als
een prioritair EU-dossier en het tot stand brengen van hoofdstuk 9 in de Wet
milieubeheer. Hoe verhoudt zich dit Europees beleid met het SOMS-beleid in
Nederland? Met welke administratieve lastendruk zal het bedrijfsleven in Nederland
aanvullend geconfronteerd worden met het Europese stoffenbeleid? In hoeverre
betekent dit dat de administratieve lastendruk die voortvloeit uit VROM-regelgeving,
met ruim 30% wordt gereduceerd? Welke compenserende maatregelen staan hier
tegenover?Het commissievoorstel voor nieuwe Europese stoffenregelgeving (REACH)
betreft een ontwerp-verordening die rechtstreekse werking zal hebben. Vanuit
formeel juridisch oogpunt kan Nederland daarom voor de implementatie volstaan
met enkele uitvoeringsbesluiten op grond waarvan de strafbaarstelling, de
handhavingsbevoegdheden en de aanwijzing van bevoegde autoriteiten worden
geregeld. Die rechtstreekse werking leidt er evenwel toe dat grote delen van
de huidige Wms en de daarop gebaseerde uitvoeringsregelingen van rechtswege
buiten werking worden gesteld zodra de verordening in werking treedt.Het commissievoorstel bevat geen overgangsregeling en voorziet in inwerkingtreding
op de 60e dag na publicatie van het voorstel in het Publicatieblad van de
Europese Gemeenschap. In de laatste uitvoeringsnota SOMS die ik u eind april
heb doen toekomen, heb ik u geïnformeerd over de verhouding tussen SOMS
en REACH. Tevens heb ik u geïnformeerd over mijn voornemen om een wetsvoorstel
voor Hoofdstuk 9 van de Wet milieubeheer (Wm) tot stand te brengen waarmee
de implementatie van de REACH-verordening kan worden gerealiseerd en de onderdelen
van de Wms die al dan niet gewijzigd in stand kunnen blijven, overgeheveld
worden naar hoofdstuk 9 van de Wm. Een en ander in vervolg op hetgeen mijn
ambtsvoorganger u reeds heeft gemeld op 2 mei 2002, toen hij de proeve
voor een Hoofdstuk 9 van de Wm aan u heeft doen toekomen (Kamerstukken 2001/02,
vrom020585). In het kader van een verdere integratie van de milieuregelgeving
bent u overigens reeds geïnformeerd over het voornemen om de Wet milieubeheer
(Wm) uit te breiden met een Hoofdstuk 9 inzake stoffen en producten (Kamerstukken
II 2000/01, 27 664, nr. 2).Op 15 oktober jl. hebben mijn collega van Economische Zaken en ik
u een hoofdrapport alsmede een tweetal deelstudies toegezonden inzake de economische
gevolgen (kosten en baten) en administratieve lasten van het voorstel van
de Europese Commissie inzake REACH. Tevens hebben wij u daarbij onze reactie
op de aanbevelingen van genoemde rapporten doen toekomen, waarbij ook ingegaan
is op de mogelijkheden om de lasten voor het bedrijfsleven als gevolg van
REACH te verminderen.Ten aanzien van de doelstelling om de administratieve lastendruk voortvloeiend
uit de VROM-regelgeving met 30% te reduceren, geldt dat de totstandkoming
van hoofdstuk 9 ertoe kan leiden dat de Wet milieugevaarlijke stoffen geheel
of grotendeels komt te vervallen. Daar evenwel de nationale regelgeving op
het gebied van chemische stoffen grotendeels gebaseerd is op Europese regelgeving,
is de enige mogelijkheid om de administratieve lasten voor het bedrijfsleven
verder te beperken, het ontwikkelen van zodanige aanpassingsvoorstellen voor
REACH dat de administratieve lasten – in relatie tot het milieudoel
dat REACH beoogt te bereiken – zo laag mogelijk blijven. Uiteraard is
Nederland daar tijdens de onderhandelingen over REACH volop mee bezig. Ik
kan evenwel niet uitsluiten dat de genoemde reductiedoelstelling voor wat
betreft de administratieve lasten van nationale VROM-regelgeving op het gebied
van chemische stoffen niet geheel kan worden gerealiseerd als gevolg van het
feit dat juist deze regelgeving grotendeels (meer dan 80%) voortvloeit uit
Europeesrechtelijke verplichtingen.104Het ministerie van VROM zal de komende jaren de administratieve
lasten reduceren met 31,4%. Wordt met dit percentage de netto reductie bedoeld?
Zo nee, welke netto reductie wordt nagestreefd?Nee, het gaat om het bruto reductie-percentage. Dit houdt in dat geen
rekening is gehouden met eventuele toenames waarmee VROM de komende jaren
te maken krijgt.In het voorjaar van 2005 worden per departement netto meerjarige administratieve
lastenplafonds vastgesteld. Daarbij zal een drietal elementen worden meegewogen:1. de thans reeds in beeld gebrachte reducties, waartoe inmiddels ook
is besloten (voor VROM dus de 31,4 %)2. eventueel nog additioneel geïnventariseerde reductiemogelijkheden3. voorzienbare en onvermijdbare toekomstige toenames in de administratieve
lastenVanaf dat moment is dus duidelijk welke netto reductie VROM moet gaan
realiseren. Dit houdt tevens in dat vanaf dat moment in principe een compensatieverplichting
per departement in geval van overschrijdingen geldt.105Welke summiere aanpassingen zijn er voorzien bij het
Inrichtingen- en vergunningenbesluit?In de Herijkingsbrief (kamerstukken II 2003/04, 29 383, nr. 1) aan
de Tweede Kamer is aangegeven dat vooruitlopend op de algehele herziening
van het Inrichtingen- en vergunningenbesluit Milieubeheer (Ivb) dit besluit
zal worden aangepast op die punten waar zich in de praktijk knelpunten voordoen.In dat kader worden in de nu lopende wijziging van het Inrichtingen- en
vergunningenbesluit de volgende zaken aangepast:1. Naar aanleiding van de motie van de Brink (2003/04 28 600 XI nr.
17) wordt de geldigheidstermijn van vergunningen voor stortplaatsen en afvalverbrandingsinstallaties
niet meer in duur beperkt maar kan men in het vervolg een Wm vergunning voor
onbepaalde termijn krijgen.2. Als gevolg van de herijking van de VROM regelgeving wordt het vereiste
van een verklaring van geen bedenking van de minister van VROM bij de verlening
van een Wm vergunning afgeschaft.3. Tevens is als gevolg van de herijking een uitzondering op de vergunningplicht
gemaakt voor containers voor het inzamelen van huishoudelijke of bedrijfsafvalstoffen
met een capaciteit van maximaal 35m3.4. Als gevolg van een uitspraak van de Raad van State werden gedeputeerde
staten (i.p.v. burgermeester en wethouders) vaker bevoegd gezag voor inrichtingen
die handelingen met afvalstoffen verrichten dan vanuit milieu-overwegingen
valt te verantwoorden. Voor de bevoegdheidsverdeling tussen gedeputeerde staten
en burgermeesters en wethouders is daarom het besluit aangepast.5. Tenslotte zijn enkele kleinere bepalingen ter verlichting van de administratieve
lasten doorgevoerd.Het ontwerpbesluit met nota van toelichting is door mij bij brief van
16 juli 2004 (MJZ/2004070308) aan de Tweede Kamer gezonden en is op 15 juli
2004 in de Staatscourant (nr. 133, p. 20) voorgepubliceerd. 106Op pagina 28 en 29 van de begroting staan overzichten
van maatregelen die in 2005 gaan leiden tot een reductie van administratieve
lasten (– 34 mln) en maatregelen die een toename van deze overlasten
in 2005 veroorzaken (+ 10,8 mln). Kan de Kamer een soort gelijk overzicht
over 2004 krijgen?Zie antwoord op vraag 104.107Geldt de vrijstelling overdrachtsbelasting voor wijkontwikkelingsmaatschappijen
zowel bij het inbrengen als het uithalen van de woning?Neen.De vrijstelling, die per 1 januari 2003 is ingevoerd, geldt alleen
bij het inbrengen.Voorts verwijs ik naar het antwoord op vraag 77.108Wat kan de betekenis nog zijn van een op te richten
grondbedrijffunctie bij het rijk? Is het niet zo dat inmiddels private partijen
de belangrijkste strategische gronden al hebben aangekocht, dan wel dat de
Wvg erop toegepast is?Bij het bepalen van de betekenis van een grondbedrijffunctie wordt vooral
gekeken naar de rijksdoelen waarbij vastgoed een rol speelt. Deze omvatten
overwegend andere functies dan de rode functies (zoals woningbouw) waarop
private partijen zich veelal richten bij het innemen van strategische grondposities.
Onderdeel van de verkenning is hoe de vastgoedportefeuille van het rijk zich
verhoudt tot de ruimtelijke rijksdoelen.Ook kan het zijn dat het rijk gronden bezit op plaatsen waar ruimte wordt
geboden voor ontwikkelingen waarbij normaliter marktpartijen posities zouden
innemen dan wel dat de Wvg wordt toegepast. Een voorbeeld hiervan is het vliegveld
Valkenburg dat door Defensie zal worden afgestoten en waar de Nota Ruimte
ruimte geeft voor woningbouw.Voor dit type, maar ook voor andere, gevallen is de centrale vraag hoe
met een meer optimale inzet van het rijksgrondbezit doelmatigheids- en efficiencyvoordelen
behaald kunnen worden en beleidsmatig gewenste ruimtelijke opgaven kunnen
worden gerealiseerd.109Wanneer is begonnen met de planning van de vereenvoudiging
van de onteigeningswet, wanneer is deze afgerond en hoe vaak is deze planning
in de tussentijd bijgesteld?Met de planning van een integrale herziening van de onteigeningswet is
begonnen na de verzending van de brief van 29 november 2001 van de Minister
van Justitie aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 2000/01, 24 036, nr.
239). Deze brief bevatte een herzien kabinetsstandpunt over het rapport van
de MDW-werkgroep Onteigeningswet, nadat was gebleken dat het eerdere kabinetsstandpunt
(Kamerstukken II 2000/01, 24 036, nr. 174), dat uitging van een bestuursrechtelijke
rechtsgang over de gehele linie, niet werd onderschreven door de fracties
in de Tweede Kamer en betrokkenen uit de wereld van het onteigeningsrecht.
In het herziene kabinetsstandpunt is aangegeven dat er bestuursrechtelijke
rechtsbescherming zal plaatsvinden in het voortraject en dat de civiele rechter
zijn rol behoudt waar het betreft het uitspreken van de onteigening en de
vaststelling van de schadeloosstelling. Aanvankelijk was de verwachte realisatie
van dit project medio 2003.Bij brief van 25 juni 2003 hebben de ministers van Economische Zaken
en van Justitie de achtste en laatste voortgangsrapportage over de operatie
Marktwerking, Deregulering en Wetgevingskwaliteit aan de Tweede Kamer toegezonden
(Kamerstukken II 2001/02, 24 036, nr. 284). Daarin is aangegeven dat
de voorbereiding van het wetsvoorstel meer tijd vergt dan verwacht vanwege
de complexiteit van de materie en dat gestreefd wordt naar indiening ervan
in 2005. Die planning geldt nog steeds. In het overzicht van in voorbereiding
zijnde wetsvoorstellen in de memorie van toelichting bij de recente begrotingen
van de Ministeries van Justitie is aangegeven dat gestreefd wordt naar inwerkingtreding
in 2006. Ter toelichting zij nog opgemerkt dat de genoemde complexiteit met
name te maken heeft met de vraag hoe toch in de onteigeningsprocedure vereenvoudigingen
en versnellingen kunnen worden bereikt, ondanks het feit dat de civiele rechter,
overeenkomstig de wens van de Kamer en de onteigeningspraktijk, zijn rol in
de procedure moet behouden. Daarnaast is in de interdepartementale werkgroep
die met het oog op de integrale herziening van de onteigeningswet in het leven
is geroepen, geconstateerd dat een herziene onteigeningsprocedure sterk afhankelijk
is van de inrichting en vormgeving van de bestemmingsplanprocedures in de
nieuwe Wet ruimtelijke ordening, die sinds mei 2003 als wetsvoorstel bij de
Tweede Kamer aanhangig is (Kamerstukken 28 916).110Wat is nog de betekenis van onderzoeken als het WBO
en de KWR indien u tegelijkertijd vertrouwen heeft in marktwerking op de woningmarkt?Er zal altijd behoefte zijn aan woonbeleid en zolang er woonbeleid wordt
gevoerd, is er behoefte aan betrouwbare onderzoeksgegevens bij de beleidsontwikkeling,
-bijstelling en -verantwoording.111Het voornemen ten aanzien van de monitoring van het
ruimtelijk beleid is zeer abstract, zo niet vrijblijvend, geformuleerd. Kan
hier meer duidelijkheid over gegeven worden?Uitgangspunt voor de monitoring en evaluatie van het ruimtelijk beleid
zijn de doelstellingen zoals opgenomen in de bijlage 1 van de Nota Ruimte.
De minister heeft recentelijk aan het Milieu- en Natuurplanbureau en het Ruimtelijk
Planbureau gevraagd om op basis hiervan tweejaarlijks de ruimtelijke ontwikkelingen
en de mate van doelbereiking in beeld te brengen. Hierbij zal ook aandacht
worden geschonken aan de beleving door de burger. De opzet van
de monitor zal door de twee planbureaus uitgewerkt worden in een gezamenlijk
plan van aanpak dat zo spoedig mogelijk na vaststellen van de Nota Ruimte
door de Tweede Kamer zal verschijnen. Daarnaast heeft de minister met de twaalf
provincies afgesproken dat toegewerkt wordt naar een gezamenlijk evaluatieprogramma,
gericht op het leren van elkaars ervaringen en het signaleren van knelpunten
bij de uitvoering van beleid. Tenslotte zal door het rijk de voortgang van
de acties uit de uitvoeringsagenda worden gevolgd. Op basis hiervan zal, zoals
aangekondigd, in een tweejaarlijkse geactualiseerde uitvoeringsagenda aan
de kamer worden gerapporteerd over de voortgang van het beleid en de mate
waarin de doelstellingen zijn gerealiseerd.112Hoeveel draagt het ministerie van VROM bij aan het
RIVM en het MNP in de vorm van directe bijdragen en projectbijdragen in 2002,
2003, 2004 en 2005?In onderstaande tabel staan in miljoenen euro's de directe structurele
bijdragen in 2002, 2003, 2004 en 2005 voor het MNP en voor de ondersteuning
van de inspectie en van het beleid voor milieu en externe veiligheid. De incidentele
projectbijdragen worden apart vermeld.Bijdrage / jaar2002200320042005Structureel MNP17,216,920,020,1 Incidenteel MNP0,91,31,7p.m. Structureel milieu, EV en VI24,724,328,728,9 Incidenteel milieu, EV en VI3,95,94,7p.m.totaal46,748,455,149,0Per 1 januari 2004 is het RIVM agentschap geworden. Daartoe heeft
per 1 januari 2004 een budgetoverheveling plaatsgevonden tussen VWS en
VROM. De bedragen voor 2004 en 2005 zijn inclusief overhead en exclusief de
kosten voor het strategisch onderzoek. Dientengevolge zijn de structurele
bijdragen voor 2004 en 2005 hoger dan in de voorgaande jaren.Voor 2005 is het onderzoek nog niet geprogrammeerd. De incidentele projectbijdragen
zijn daarom nog niet bekend.113Wanneer zijn de criteria op basis waarvan de evaluatie
van het Ruimtelijk Planbureau plaats zal vinden gereed? Deze moeten logischerwijs
toch afgeleid kunnen worden van de doelen die het Planbureau nastreeft? Waarom
zijn deze criteria er nog niet? Is er een uiterste datum waarop deze criteria
bekend moeten zijn om de evaluatie in 2007 plaats te kunnen laten vinden?De criteria voor de evaluatie van het Ruimtelijk Planbureau zullen in
belangrijke mate aansluiten op de ideeën die aan de oprichting van het
Planbureau ten grondslag hebben gelegen, zoals verwoord in de onder andere
de conclusies van de WRR van maart 19981, het
rapport Notie van Ruimte2, de motie die na de
behandeling van dit rapport is aangenomen3,de
brief die de Minister vervolgens aan de Tweede Kamer stuurt4, en het Besluit Instelling Ruimtelijk Planbureau5.Overigens dient hier opgemerkt te worden dat in het kader van het Programma
Andere Overheid een verkenning wordt uitgevoerd naar de kennis- en adviesfunctie
van de Rijksoverheid. Daarbij wordt gekeken naar de planbureaus, adviesraden,
sectorraden, kenniscentra en uitvoeringscolleges. De resultaten van deze verkenning
zullen meegenomen worden bij het evaluatietraject.114Bij regieraad voor Bouw: Wat wordt er gedaan om de
kwaliteit van het opdrachtgeverschap bij gemeenten te verbeteren?Door de Minister van VROM is tijdens de Kamerbehandeling naar aanleiding
van de uitkomsten van de Enquête Bouwnijverheid toegezegd dat voor het
eind van 2004 een Kenniscentrum zal worden opgericht dat specifieke aandacht
zal geven aan het aanbesteden van (bouw)werken. Dit kenniscentrum zal een
ontwikkelende, een adviserende en een ondersteunende rol vervullen naar alle
publieke opdrachtgevers bij alle overheden, waaronder ook gemeenten. Bedoeling
is dat de rol door samenwerken zo wordt ingevuld, dat bij deze overheidsorganisaties
het opdrachtgeverschap op het vlak van aanbesteden versterkt wordt en uiteindelijk
«more value for taxpayers money» wordt bereikt. Het Kenniscentrum
is inmiddels recent gestart met activiteiten specifiek gericht op bouwopdrachten.115Afstemming kennisontwikkeling Ruimtelijk Planbureau
en DG Ruimte.Wat is het verschil tussen de kennisontwikkeling en
het onderzoek ruimte dat het ministerie van VROM uitvoert en de werkzaamheden
van het Ruimtelijk Planbureau?Het Ruimtelijk Planbureau kent in lijn met de andere planbureaus een relatief
grote vrijheid als het gaat om welke kennis het ontwikkelt: de directeur van
het RPB stelt zelf zijn onderzoeksprogramma vast
«gehoord de gevoelen van de Ministerraad». Kennisontwikkeling
bij het DG Ruimte van VROM is direct gerelateerd aan lopende of geplande beleidsprocessen.
Uiteraard vind periodiek afstemming plaats tussen VROM en RPB over de programmering
van onderzoek, en over de verspreiding van de resultaten van onderzoeken –
dit om te voorkomen dat er dubbelwerk plaats vindt en de «doorwerking»
van nieuw ontwikkelde kennis in beleidsprocessen te borgen.116De apparaatskosten voor artikel 1, strategische beleidsontwikkeling
en monitoring, liggen voor het directoraat-generaal milieu beduidend lager
dan voor DGW en DGR. Wat is hiervoor de reden?De reden hiervoor is dat apparaatsuitgaven aan strategische beleidsontwikkeling
en monitoring van DGM als dat direct gekoppeld kan worden aan beleidsartikelen
bij de betreffende artikelen, dit daar wordt opgenomen. Bijvoorbeeld apparaatsuitgaven
die betrekking hebben op onderzoek of kennis- en beleidsontwikkeling op het
gebied van klimaat zijn opgenomen onder artikel 11.117In de VROM-begroting 2005 staat geschreven: «VROM
wil de eigen verantwoordelijkheid van burgers, bedrijven en andere overheden
vergroten. Om dit te bereiken zal de regeldruk van de (rijks)overheid voor
hen lager moeten worden». Hoe is invoering van een verplichte keuring
van gas- en elektra-installaties, zoals opgenomen in het woningprofiel, te
rijmen met de bovenvermelde doelstellingen? Waarom zal de voorgestelde regeling
niet leiden tot uitvoeringsproblemen en bureaucratie?Op grond van een Europese Richtlijn (Energy Performance Building Directive)
zullen gebouweigenaren de energieprestatie van de woning inzichtelijk moeten
maken, op moment van mutatie, met een «energiecertificaat«, dat
door een onafhankelijk deskundige dient te worden opgesteld.Met een brief van 5 februari jongstleden (Kamerstuk 28 325,
nr. 4) is de Kamer geïnformeerd over het voornemen om eigenaren van risicowoningen te verplichten een periodieke keuring op de veiligheid van
leidingen en installaties te laten uitvoeren.De lokale bouwverordening verplicht nu al eigenaren van niet tot bewoning
bestemde gebouwen, zoals horecapanden en kinderdagverblijven, periodiek onderhoudskeuringen
te laten uitvoeren.118Hoe is invoering van de EPBD-regelgeving (energiecertificaat)
te rijmen met het streven naar deregulering en administratieve lastenverlichting?De EU-richtlijn Energieprestaties van gebouwen (EPBD) behelst naast invoering
van een energiecertificaat voor gebouwen bij bouw en transacties, ook energieprestatie-eisen
voor gebouwen, haalbaarheidsstudies bij nieuwbouw > 1000 m2 en
een keuringsregime voor airco- en stookinstallaties.Het beeld dat het onvermijdelijk is dat deze EU-richtlijn leidt tot nieuwe
regels en hogere administratieve lasten is juist.Ik stel alles in het werk dit waar mogelijk binnen de grenzen die de richtlijn
stelt, te beperken. Als uitgangspunten bij de implementatie gelden:– Een minimaal niveau van implementatie nagestreefd. Dit wil zeggen
dat enkel regelgeving wordt geïmplementeerd die op basis van de EPBD
strikt noodzakelijk is. Er worden geen aanvullende eisen gesteld om de doelstellingen
van de richtlijn extra kracht bij te zetten;– Daar waar mogelijk wordt gebruik gemaakt van reeds bestaande regelgeving
of wordt aangesloten bij bestaande regelgeving met betrekking tot energie
en gebouwen;– Voor een aantal onderdelen van de EPBD zijn de lidstaten vrij
om te bepalen hoe implementatie plaatsvindt. Daar er gerede verwachtingen
zijn dat in de toekomst nadere eisen worden gesteld, vindt overleg plaats
met EU-partners om de Nederlandse werkwijze uit te dragen en eventueel over
te nemen, zodoende te voorkomen dat regelgeving complexer en uitgebreider
wordt.Concreet betekent dit onder andere:– Er wordt daar waar mogelijk gebruik gemaakt van reeds ontwikkelde
en/of in gebruik zijnde instrumenten zoals het EnergiePrestatieAdvies (EPA);– Ten aanzien van normalisatie vindt op Europees niveau (CEN) ontwikkeling
plaats van rekenmethodieken en normen. Nederland heeft zitting in de CEN zodoende
gebruik van de in Nederland ontwikkelde en gebruikte instrumenten te bevorderen
en inpasbaarheid van Europese normen in het Nederlandse systeem te bevorderen;– Ook voor instrumenten zoals labels zijn er gerede verwachtingen
dat deze vooralsnog informatief maar in de nabije toekomst normatief zullen
worden. Om aanpassingen ter zijner tijd te voorkomen, vindt overleg plaats
met EU-partners om de Nederlandse werkwijze uit te dragen en eventueel over
te nemen, zodoende aanpassings- en ontwikkelkosten in de toekomst te voorkomen.
Tevens wordt bij contacten met EU-partners het belang van lastenverlichting
bij invoering benadrukt;– Te ontwikkelen instrumenten zoals bijvoorbeeld het haalbaarheidsonderzoek
worden beperkt en praktisch gehouden zodat voor gebruik geen of beperkte specialistische
kennis noodzakelijk is en geen dure softwaresystemen nodig zijn.119Welke prestaties worden geleverd in het programma energiebudgetten
(artikel 3)?Het programma energiebudgetten wordt aangewend om energiebesparing in
de gebouwde omgeving te stimuleren. Een groot deel van dit budget wordt besteed
aan het programma «Kompas Energiebewust wonen en werken», dat
sinds 2002 door SenterNovem wordt uitgevoerd. Het programma richt zich op
de doelgroepen gemeenten, woningcorporaties, projectontwikkelaars, institutionele
beleggers, eigenaar-bewoners en huurders met als doel om op kosteneffectieve
wijze te voldoen aan de CO2-reductiedoelstellingen voor de gebouwde
omgeving.Prestaties die binnen het programma worden uitgevoerd zijn onder andere:– Activeren van gemeenten en ondersteunen bij het opstellen en uitvoeren
van hun lokale klimaatbeleid en het aanzetten van gemeenten tot klimaatprojecten;– Stimuleren van woningcorporaties om energieaspecten op te nemen
in het strategisch voorraadbeleid en het maken van prestatieafspraken met
gemeenten;– Ontwikkelen van het instrument EPA woningbouw en het instrument
EPA utiliteitsbouw, het borgen van de kwaliteit ervan en het overdragen van
kennisoverdracht betrekking tot de EPA en het certificeren en opleiden van
EPA-adviseurs;– Uitbreiden en versterken van de adviserende rol van installateurs
richting woning- en gebouweigenaren;– Overdragen van kennis aan bouwpartijen voor de utiliteitsbouw
om bij processen zoals verkoop/koop, verhuur/huur, beheer/onderhoud en nieuwbouw/renovatie
op strategische momenten «CO2-gunstige» besluiten te
kunnen nemen. Eveneens worden instrumenten ontwikkeld om besluitvorming daaromtrent
te ondersteunen. Bijvoorbeeld financieringsconstructies;– Communiceren over energiezuinig bouwen en wonen naar de betreffende
doelgroepen;– Monitoren van energiebesparende maatregelen in de gebouwde omgeving,
van ingezette beleidsinstrumenten en de doelgroepaanpak;Het programma energiebudgetten wordt ook ingezet voor de kosten van de
implementatie van de EU-richtlijn «Energieprestatie van gebouwen»
zover deze niet door SenterNovem wordt uitgevoerd. Dit betreffen kosten voor
internationale afstemming, normalisatie, instrumentontwikkeling, communicatie.120Zijn de middelen die begroot staan onder de begrotingspost
EPR voor 2005 en 2006 beschikbaar voor nieuwe uitgaven in het kader van deze
regeling of worden deze middelen ingezet als dekking vor de overschrijding
van het budget in 2003?Voor 2005 en 2006 is in totaal € 34,5 miljoen beschikbaar voor
nieuw beleid. Over de invulling van deze voornemens zal ik u voor de komende
begrotingsbehandeling schriftelijk informeren.121Kunt u toelichten waarom de energiepremieregeling (EPR)
na 2006 helemaal wordt afgeschaft?De Tijdelijke regeling energiepremies (EPR) kan na 2006 vervallen omdat
er dan regelgeving in werking treedt die gericht is op de stimulering van
energiebesparing. Dit betreft de implementatie van de Europese richtlijn energieprestaties
van gebouwen (EPBD) en de aanscherping van de energieprestatienorm voor nieuwbouw
(EPN)122 t/m 126Bij tabel 4.1: Kunt u de indicatoren en streefwaarden
beter meetbaar cq concreter en afrekenbaar maken? Betekent de indicator die
stelt dat de toename van midden en hogere inkomens in grote steden procentueel
meer moet bedragen dan in geheel Nederland, dat u al tevreden bent als deze
toename in de steden 0,1 % meer dan het landelijk gemiddelde bedraagt?Een doelstelling is dat de vraagdruk op de woningmarkt
moet afnemen. Wat is de vraagdruk op dit moment en welke niveau streeft de
regering na?Een doelstelling is dat het woning-overschot/-tekort
aan huur- en koopwoningen moet afnemen. Wat is het woning-overschot/-tekort
op dit moment en waar wil de regering naar toe?Een doelstelling is dat de slaagkans van lage inkomensgroepen
op betaalbare woonruimte moet toenemen. Wat is de slaagkans op dit moment
en waar wil de regering naar toe?Een doelstelling is dat het percentage goedkope voorraad
bezet door de doelgroep moet toenemen. Wat is het percentage op dit moment
en wat is het streven van de regering?In de vragen 122 en 126 wordt gevraagd naar de streefwaarden voor de in
de begroting 2004 in tabel 4.1 opgevoerde indicatoren voor de maatschappelijke
effecten van beleid.Voor de indicatoren in tabel 4.1 van de begroting zijn streefrichtingen
aangegeven in plaats van streefwaarden. Daarmee is het beleidsstreven zo concreet
mogelijk weergegeven. De hier nagestreefde maatschappelijke effecten zijn
in de meeste gevallen geformuleerd in termen van het ombuigen van een negatieve
trend.Zo is het streven om de tussen 1998 en 2002 gesignaleerde trend van dalende
slaagkansen van lage inkomensgroepen in betaalbare woonruimte te keren. Hetzelfde
geldt voor het dalen van het percentage goedkope voorraad bezet door de aandachtsgroep.Een speciaal geval vormt de ontwikkeling van inkomens in de grote steden.
Het percentage midden en hogere inkomens (de drie hoogste inkomensquintielen)
in de G30-steden ligt op een niveau dat zich duidelijk onder het landelijk
gemiddelde bevindt. In de periode tussen 1998 en 2002 is hierin geen verandering
opgetreden. De geformuleerde streefwaarde in de begroting (toename van genoemd
percentage in de steden) betekent derhalve het bevorderen van een positieve
ontwikkeling in de steden. Zo beschouwd ben ik, zoals u in vraag 122 stelt,
in eerste instantie ook met een kleine winst in de steden tevreden.Ten aanzien van overschotten en tekorten op de woningmarkt is het beleid
er steeds op gericht om tekorten in te lopen en overschotten (in de steden)
via herstructurering te reduceren.Met het geformuleerde beleid probeer ik aldus positieve ontwikkelingen
te stimuleren en negatieve ontwikkelingen te keren. In 2007 beschik ik voor
deze indicatoren over nieuwe meetwaarden. Deze zal ik in het jaarverslag van
2007 opnemen. Dan zal blijken of ik in mijn streven geslaagd ben.In onderstaande tabellen zijn de in de vragen 122 t/m 126 gevraagde meetwaarden
van de indicatoren uit de begroting van 2004 gegeven.Vraag 122 Indicator aandeel midden en hogere inkomens
in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002Aandeel midden- en hoge inkomensG447%Toename moet procentueel meer bedragen dan in de rest
van Nederland.Meetniveau: G-4 totaal; G-26 totaal(Bron: WBO 2002) Toename van het % dat behoort tot de drie hoogste
inkomensquintielen in de grote steden (zie toelichting)G26 NL Totaal55% 60%Vraag 123 Vraagdruk naar woonmilieu in stedelijke woonmilieus
in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002Vraagdruk naar woonmilieu
 Beter evenwicht tussen vraag en aanbod op de woningmarkt (zie toelichting)G4 – Centrum-stedelijk0,74De vraagdruk op de woningmarkt (onderscheiden naar woonmilieu);
moet afnemen (t.o.v. WBO 1998, 2002; WON 2005).Vraagdruk is gedefinieerd als
de verhouding tussen de urgente vraag en het vrijkomend aanbod. Een hogere
waarde impliceert een grotere spanning op de woningmarktMeetniveau: G-4 totaal;
G-26 totaal; landelijk totaal (Bron: WBO; Woonmilieudatabase; WON) G4 – Buiten centrum0,15G4 – Groen-stedelijk1,37G26 – Centrum-stedelijk1,27G26 – Buiten centrum0,20G26 – Groen-stedelijk0,59NL totaal – Centrum-stedelijk2,64NL totaal – Buiten centrum0,95NL Totaal – Groen-stedelijk2,37Vraag 124 Tekorten en overschotten aan huur en koopwoningen
in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002Woningoverschot/tekort naar huur/koopG4 huur+ 45 800+81 000Woning-overschot/ -tekort aan huur- en koopwoningen; moet afnemen (WBO 2002;
WON 2005). Meetniveau: landelijk; stedelijke regio's; G-4 totaal; G-26 totaal
(Bron: WBO) G4 koop  G26 huur+ 38 900+ 14 600G26 koopNL totaal huur– 91 900– 82 800 NL totaal koopVraag 125 Slaagkansen van lage inkomensgroepen in de G4,
G26 en Nederland als geheel, 2002Slaagkans lage inkomensgroepen
(laagste quintiel) op betaalbare woningG40,19Slaagkans lage inkomensgroepen in een betaalbare woning moet
toenemen (t.o.v. WBO 2002) Meetniveau: G-4 totaal; G-26 totaal (Bron: WBO) G260,26 NL Totaal0,25Vraag 126 Aandeel van de aandachtsgroep in de goedkope
voorraad in de G4, G26 en Nederland als geheel, 2002Aandeel van de aandachtsgroep
gehuisvest in de goedkope voorraad. G4 goedkope huur59%Aandeel van de aandachtsgroep gehuisvest in de goedkope
voorraad moet toenemen (t.o.v. 2002). Meetniveau: G-4 totaal; G-26 totaal
(Bron: WBO) G4 goedkope koop5% G26 goedkope huur49% G26 goedkope koop8% NL goedkope huur43% NL goedkope koop8%127Kan worden aangegeven hoe de vraag naar woonruimte
er op dit moment uit ziet? Hoeveel huishoudens zijn op zoek naar een woning
in een gemeente met:– minder dan 50 000 inwoners– tussen de 25 000 en 50 000 inwoners– en meer dan 50 000 inwoners?Welk type huizen (grondgebonden eensgezinswoningen,
appartementen etcetera) zoeken deze woonconsumenten in deze gemeenten?Het Woningbehoefte Onderzoek 2002 geeft inzicht in de actuele vraag naar
woonruimte.In onderstaande tabel is een overzicht gegeven van het aantal urgent woningzoekende
huishoudens in verschillende gemeentegrootteklassen. Een urgent zoekende voldoet
aan de volgende criteria:onderneemt activiteiten, is bereid om op een passend aanbod te reageren
en wil binnen 1 jaar verhuizen.In het overzicht is tevens aangegeven welk percentage van de woningzoekenden
een eensgezins- of een meergezinswoning wenst.GemeentegrootteAantal urgentenWenst eensgezinswoningWenst meergezinswoning< 50 000 inwoners200 00063%37%tussen 20 en 50 000 inwoners131 00062%38%> 50 000 inwoners300 00051%49%128 en 129Kunt u ook aangeven wat de verwachtingen zijn ten aanzien
van de vraag naar woningen in 2020? Wat zijn de belangrijkste verwachte verschuivingen?Hoe ziet de bevolkingssamenstelling er op dit moment
uit? Hoe ontwikkelt de bevolking zich richting 2020/2030? Welke gevolgen zal
deze ontwikkeling hebben voor de vraag naar woningen?In onderstaande figuren is de bevolkingsstructuur in 2003 en de verandering
tot 2020 en 2030 aangegeven. Aangegeven zijn de aantallen huishoudens naar
type en leeftijdscategorie. De toekomstige ontwikkeling is ontleend aan de
midden-variant van de laatste lange-termijn bevolkings- en huishoudensprognose
van het CBS van begin 2003. Volgens deze prognose neemt het aantal huishoudens
toe van 7 miljoen in 2003 tot 7,9 miljoen in 2020 en 8,3 miljoen in 2030.
Aan deze prognose kleven echter flinke onzekerheden. Voor 2020 houdt het CBS
rekening met een bandbreedte van bijna een half miljoen huishoudens meer of
minder rond de midden-prognose (met 2/3e waarschijnlijkheid). Op langere termijn
neemt deze bandbreedte toe.Deze onzekerheid heeft ook betrekking op de aangegeven veranderingen van
de aantallen huishoudens naar type en leeftijd. De patronen van verandering
zullen echter globaal hetzelfde zijn en zich in meer of minder sterke mate
voordoen. De belangrijkste ontwikkelingen zijn de toename – zowel absoluut
als relatief – van het aantal ouderen en het aantal alleenstaanden,
ook in de midden-leeftijdsgroepen.Deze ontwikkelingen zullen invloed hebben op de woningvraag. Ook andere,
zoals sociaal-economische ontwikkelingen zullen echter van invloed zijn op
met name de kwalitatieve woningvraag.Gezien de huidige vraagpatronen is echter te verwachten dat er op grond
van de demografische ontwikkeling een berijktendens zal zijnvan een toename
van de vraag naar kleinere (qua aantal kamers), gestapelde woningen. Specifiek
voor ouderen zal de vraag toenemen naar woningen die goed toegankelijk zijn
en naar zorg- en dienstverlening in de nabijheid van de woning.130Naar welke aantallen sociale koopwoningen en sociale
huurwoningen streeft de minister van VROM bij de woningbouwafspraken ?Het kabinet heeft zich in de woningbouwafspraken met de stedelijke regio's
en de provincies voor de periode 2005 tot 2010 beperkt tot alleen het aantal
in die periode te bouwen woningen. Bewust is ervan afgezien om ook woningdifferentiatie-afspraken
op te nemen in deze overeenkomsten.In het kader van de Meerjaren Ontwikkelingsprogramma's (MOP's) die in
het kader van het ISV-2 moeten worden overeengekomen voor de periode 2005
tot en met 2009 dienen de ISV-budgethouders hun ambitie met betrekking tot
het kwalitatieve woningbouwprogramma op te nemen. Het kabinet is van oordeel
dat op het lokale en regionale niveau een betere afweging gemaakt kan worden
van het soort nieuwe woningen dat de komende jaren gebouwd moet worden.Het kabinet vindt daarom regionale afstemming van het woningbouwprogramma
tussen de centrale stad en de regiogemeenten noodzakelijk. Voor de waarborging
daarvan verwijs ik u naar het antwoord op de vragen 58 en 131.132Wat doet de regering (en kan zij doen) wanneer uit
de jaarlijkse monitor blijkt dat in een bepaald gebied onvoldoende plancapaciteit
door de lagere overheden beschikbaar wordt gesteld?Aan de uitkomst van de jaarlijkse monitor van de beschikbare streek- en
bestemminingsplancapaciteit verbindt het Rijk als zodanig geen rechtstreekse –
financiële – consequenties. Het Rijk sluit overeenkomsten met de
Provincies en de Kaderwetgebieden over het aantal woningen dat in de periode
2005 tot 2010 in de stedelijke gebieden moet worden gebouwd. Ter stimulering
van die benodigde woningbouw stelt het Rijk financiële bijdragen beschikbaar
op grond van het Besluit Locatiegebonden Subsidies 2005. Aan die bijdragen
is een prestatieverplichting verbonden. Indien een regio minder woningen bouwt
dan in de woningbouwafspraken is vastgelegd, ontvangt zij minder geldelijke
steun. Het is derhalve de verantwoordelijkheid van provincies en gemeenten
om te zorgen voor voldoende plancapaciteit voor wonen om de overeengekomen
woningbouwopgave tot 2010 uit te kunnen voeren. Voldoende plancapaciteit is
dus een noodzakelijke randvoorwaarde om het benodigd aantal woningen te kunnen
bouwen. De jaarlijkse voortgang met betrekking tot de ontwikkeling van plancapaciteit
(in de vanaf 2005 door de provincies uit te voeren monitor) geeft alle
betrokken partijen dus – voortschrijdend – inzicht in de mate
waarin aan die randvoorwaarde wordt voldaan. In dit verband verwijs
ik u naar vraag 24. Een financiële sanctie (in de vorm van minder BLS
middelen) vindt evenwel alleen plaats ingeval sprake is van minder gebouwde
woningen dan in de woningbouwafspraken is vastgelegd.133Waarom is alleen in 2005 een begrotingspost «subsidies
stralingsbeleid» opgenomen? Wat wordt hiermee gerealiseerd?De begrotingspost «subsidies stralingsbeleid» was bestemd
voor de eenmalige realisatie van een permanente loods voor de opslag van radioactief
besmet schroot.In mijn brief van 27 september jl. (TK, 2004–2005, 22 343,
nr. 95) heb ik de Tweede Kamer laten weten dat de realisatie niet meer doorgaat.134Wat wordt verstaan onder de stimuleringspremie voor
eigenbouw? Hoe hoog is deze? Aan wie wordt de premie toegekend? Onder welke
voorwaarden? Waar is een reservering voor deze premie in de begroting terug
te vinden? In welke zin voldoet de premie aan de motie Van Gent/Duivesteijn
27 400 XI, nr. 22?De stimuleringspremie voor eigenbouw is een financiële bijdrage die
VROM uitkeert voor – extra – in particulier opdrachtgeverschap
gerealiseerde woningen die in de stedelijke regio's worden gebouwd in de periode
van 2005 tot 2010. De regeling geldt in alle gemeenten waarvoor (regionale)
woningbouwafspraken worden gemaakt.De premie bedraagt € 1 600,- per woning, mits deze is opgeleverd
onder particulier opdrachtgeverschap.De premie wordt uitgekeerd aan het kaderwetgebied of de provincie waarmee
het rijk de betreffende woningbouwafspraak voor de periode 2005–2010
afsluit.De belangrijkste voorwaarde waaraan een regio moet voldoen om voor de
premie in aanmerking te komen, is dat de productie van eigenbouwwoningen in
het betreffende jaar een groter aandeel van de totale woningproductie uitmaakt
dan het gemiddelde aandeel eigenbouw in de voorafgaande jaren. Dit gemiddelde
aandeel eigenbouw vormt de zogeheten drempel. Alleen voor extra woningen boven
deze drempel wordt de stimuleringspremie verstrekt.Een andere voorwaarde is dat de eigenbouw moet voldoen aan de criteria
die het Centraal Bureau voor de Statistiek stelt voor woningbouw in particulier
opdrachtgeverschap.De reservering voor deze premie maakt deel uit van het totale budget voor
het Besluit Locatiegebonden Subsidies (BLS) 2005–2010 in de begroting.De premie past in het stimuleringsbeleid ten aanzien van particulier opdrachtgeverschap
waartoe in de motie Van Gent/Duivesteijn (27 400 XI, nr. 22) is opgeroepen.
In deze motie werd de regering verzocht om voorstellen te doen om eigenbouw
voor alle groepen bewoners mogelijk te maken, met speciale aandacht voor lagere
en middeninkomens.Sommige gemeenten kiezen in hun beleid uitdrukkelijk voor betaalbare eigenbouw
ten behoeve van bewoners uit de directe omgeving. De afgelopen jaren heeft
VROM de start van diverse van dit soort locaties gefaciliteerd via het IPSV.De BLS-stimuleringsregeling heeft een generiek karakter en wordt uitgekeerd
op resultaat, dat wil zeggen op basis van de per jaar in eigenbouw opgeleverde
woningen in de betreffende regio. Het staat de regio's en gemeenten vrij om
de via het BLS ontvangen middelen specifiek in te zetten ten behoeve van het
starten van eigenbouwprojecten voor lagere en middeninkomens.135Kunt u aangeven wat uw standpunt is ten aanzien van
de kritiek die het stadsgewest Haaglanden geuit heeft over de afrekening van
VINEX en de BLS-systematiek voor de Vinac periode (zie brief Stadsgewest Haaglanden
aan de minister van VROM d.d. 23 september2004, kenmerk SH 041552)?De kritiek van het Stadsgewest Haaglanden richt zich op de in het bestuurlijk
overleg met de VNG, het IPO en de Kaderwetgebieden op 27 mei 2004 afgesproken
koppeling van de eindafrekening Vinex aan de woningbouwafspraken en BLS-subsidies
voor de Vinac-periode 2005–2010.Haaglanden is het niet eens met de bruto afrekening van Vinex en het niet
beloond worden voor de «extra» Vinex productie die zij heeft gerealiseerd.
Haaglanden stelt dat zij er altijd vanuit is gegaan dat de Vinex afspraken
netto zou worden afgerekend (waarbij onttrokken woningen in mindering worden
gebracht op de productie). Op basis van de bruto afrekening heeft Haaglanden
ca. 10 000 woningen meer gebouwd dan afgesproken in het Vinex contract
zonder daarvoor BLS subsidie te ontvangen. Deze extra in de Vinex periode
gebouwde woningen tellen niet mee als productie voor de Vinac periode (2005–2010).Over beide discussiepunten zijn de standpunten van enerzijds het Stadsgewest
Haaglanden en anderzijds het Ministerie van VROM reeds meerdere keren uitgewisseld.
Mijn standpunt in deze is als volgt:Op grond van het Besluit locatiegebonden subsidies 1995 (BLS) en de met
de Kaderwetgebieden afgesloten contracten wordt de Vinex-productie met de
Kaderwetgebieden bruto afgerekend. Dat betekent dat ik alle gebouwde woningen
meetel. Hierop wordt geen uitzondering gemaakt voor het Stadsgewest Haaglanden.Dat Haaglanden meer woningen heeft geproduceerd dan afgesproken is een
goede zaak. Maar de BLS-regeling en het Vinex contract bieden geen ruimte
om die «extra» woningen van «extra» financiële
middelen te voorzien.Voor de periode tot 2010 is mijn doelstelling om het woningtekort terug
te brengen tot 1.5 a 2 %.Bij de daarover te maken woningbouwafspraken 2005–2010 wordt Haaglanden
hetzelfde behandeld als de andere regio's. Uitgangspunt daarbij is dat de
regio's een financiële bijdrage per woning krijgen voor maximaal het
aantal in de periode 2005–2010 te bouwen woningen dat behoort bij een
woningtekort van 1.5% in 2010. Bij Haaglanden wordt van dit uitgangspunt afgeweken,
omdat Haaglanden een deel van de woningbouwopgave – behorend bij 1,5%
woningtekort in 2010 – van de stadsregio Rotterdam voor haar rekening
neemt. Dit betekent dat Haaglanden – ten behoeve van de woningbehoefte
in de stadsregio Rotterdam – ruim 10 000 woningen extra bouwt in
de periode 2005–2010 en daarvoor navenant BLS subsidie krijgt uitgekeerd.
Deze extra uitkering aan Haaglanden wordt gefinancierd uit het BLS budget
dat niet door de stadsregio Rotterdam wordt benut.136Kunt u aangeven wat de streefdata voor de afzonderlijke
beleidsprestaties waren in 2001, 2002 , 2003 en 2004 en in de Nota Grondbeleid
(zie tabel 4.2b)? Voor welke beleidsprestaties zijn de streefdata aangepast
sinds het verschijnen van de nota grondbeleid? In hoeveel gevallen
was het een versnelling en in hoeveel gevallen was sprake van een vertraging?
Wat was de oorzaak van de vertraging?In de Begroting 2005, tabel 4.2b. Beleidsprestaties en streefdata: Grondbeleid
worden de volgende beleidsprestaties onderscheiden: Grondexploitatieregeling,
Concurrentiebevordering, Stedelijke herverkaveling, Integrale herziening Wet
voorkeursrecht gemeenten, onteigeningswet en Regionaal kostenverhaal en verevening.
Omtrent de voortgang van de uitwerkactie van de nota Grondbeleid is naast
de VROM begrotingen 2002, 2003 en 2004 gerapporteerd in drie afzonderlijke
voortgangsbrieven die, respectievelijk, zijn verschenen in november 2001,
maart 2002 en maart 2003.In de, naar verwachting, eind november a.s. aan de Kamer te verzenden
(Vierde) Voortgangsbrief Grondbeleid wordt nader ingegaan op de voortgang
en planning van de grondbeleidsacties, onder meer, voortvloeiende uit de Nota
Grondbeleid en de Nota Ruimte.Grondexploitatieregeling. In de Nota Grondbeleid
wordt 2003 genoemd als streefdatum voor de introductie van een vergunningenstelsel
voor grondexploitatie. In de begroting voor 2002 wordt een proeve van een
nieuwe grondexploitatiewet aangekondigd voor 2002. In de daarop volgende begrotingen
en voortgangsbrieven grondbeleid wordt het wetsvoorstel voor de Grondexploitatiewet
respectievelijk aangekondigd voor de jaren 2003 en 2004. De actuele stand
is dat het wetsvoorstel Grondexploitatiewet in oktober 2004 voor advies naar
de Raad van State is gestuurd.De vertraging is onder andere veroorzaakt door uitvoerig overleg met verschillende
belangenorganisaties en het voorleggen van een voorontwerp van wet aan diezelfde
belangenorganisaties en deskundigen. Naar aanleiding van hun kritiek is het
voorstel grondig herzien in afwijking van de Nota Grondbeleid. In de Voortgangsbrief
Grondbeleid wordt hier op ingegaan.Concurrentiebevordering. In de Nota Grondbeleid
wordt uitgegaan van 2001 als streefdatum. In de eerste voortgangsbrief is
aangegeven dat het de bedoeling is de Kamer hierover begin 2002 te informeren.
In de begroting 2002 wordt gesproken over 2002. In de begroting voor 2004
is aangegeven dat voor dat jaar een beleidsbepaling zal plaatsvinden. De Kamer
is inmiddels bij brief d.d. 25 oktober 2004 geïnformeerd.De vertraging is veroorzaakt doordat na het eerste onderzoek (door STEC
uit Nijmegen) behoefte was aan aanvullend onderzoek. Dit onderzoek waarbij
vier bureaus zijn ingeschakeld is voltooid in 2003.De uiteindelijke afstemming van het Kabinetsstandpunt heeft dit jaar plaatsgevonden.Stedelijke herverkaveling. De oorspronkelijke
planning van dit instrument in de Nota Grondbeleid was 2002. In de derde voortgangsbrief
wordt het eerste onderzoek naar de mogelijkheden van stedelijke herverkaveling
bijgevoegd. In de begroting 2004 wordt aangegeven dat dat jaar beleidsbepaling
zal kunnen plaatsvinden.Op dit moment is het bepalen van Kabinetsstandpunt nog niet mogelijk.
Hoewel het nut van het instrument door een tweetal onderzoeken is onderbouwd,
is tevens belangrijk dat dit instrument op een goede wijze wordt bezien in
samenhang met bestaande en in ontwikkeling zijnde (grondbeleids)instrumenten,
zoals de onteigeningswet, de Wet voorkeursrecht gemeenten en de toekomstige
Grondexploitatiewet. Daarnaast wordt bezien of de reikwijdte van het instrument
beperkt dient te blijven tot het bestaand stedelijk gebied.Herziening Wet voorkeursrecht gemeenten. In
de Nota Grondbeleid worden diverse acties genoemd die betrekking hebben op
de Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg). De oorspronkelijke planning van deze
acties was 2002–2003. In de eerste twee voortgangsbrieven en de begrotingen
voor 2002 en 2003 is deze planning ongewijzigd gebleven. De wijziging van
de Wvg waarmee wordt beoogd ontduiking van het gemeentelijk voorkeursrecht
tegen te gaan is op 1 september 2002 in werking getreden. Tevens heeft
het kabinet eind 2001 ingestemd met een wetsvoorstel om de Wvg te verbreden
van gemeenten met een uitbreidingstaakstelling naar alle gemeenten en de mogelijkheid
van het toepassen van het voorkeursrecht ten behoeve van groenstructuren.
Dit wetsvoorstel is op 1 februari 2004 in werking getreden.Op dit moment resteert nog de herziening van de Wvg gericht op het stroomlijnen
van de procedures (herijking VROM-regelgeving), aanpassing aan de Algemene
wet bestuursrecht en harmonisatie met de herziening van de Wet Ruimtelijke
Ordening. Deze laatste aanpassingen staat voor 2005 gepland.Geconcludeerd kan worden dat de beleidsinhoudelijk urgente aanpassingen
van de Wvg (nagenoeg) conform de planning van de Nota Grondbeleid zijn uitgevoerd.
De procedurele aanpassing van de Wvg staat nu gepland voor 2005. Omdat deze
beleidsinhoudelijke aanpassingen de nodige ambtelijke capaciteit hebben gevergd,
is de procedurele aanpassing geposterioriseerd.Onteigeningswet. Voor dit onderdeel wordt
verwezen naar de beantwoording van de vraag 109.Regionaal kostenverhaal en verevening. Deze
beleidsprestatie komt niet voort uit de Nota Grondbeleid, maar is opgenomen
in de Nota Ruimte. In de Nota Ruimte wordt een onderzoek aangekondigd naar
de wenselijkheid en mogelijke vormgeving van instrumentarium voor bovenlokaal
kostenverhaal en verevening. Dit onderzoek is inmiddels afgerond. De Tweede
Kamer kan dit onderzoek en het kabinetstandpunt over dit onderwerp op korte
termijn tegemoet zien. 137Bij tabel 4.3: Waarom is de segregatie-index, die vorig
jaar nog in dit beleidsartikel aan de orde kwam, uit deze tabel verdwenen?Ik richt mijn beleid op vergroting van de keuzevrijheid van alle mensen
op de huisvestingsmarkt en, via differentiatie van de woningvoorraad, op een
menging van inkomensgroepen, ongeacht de etnische achtergrond van de bewoners.In de segregatie-index komen deze ontwikkelingen niet tot uiting. Immers,
dat kengetal is in feite te interpreteren als het aandeel van de niet-westerse
allochtone bevolking dat zou moeten verhuizen om een gelijkmatige verdeling
binnen een stad te realiseren (waar bij de waarde nul sprake is van volledig
gelijkmatige spreiding, terwijl er daarentegen bij de waarde honderd sprake
is van volledige segregatie).Ik concludeer dan ook dat de segregatie-index voor mijn beleid geen bruikbare
beleidsinformatie oplevert. Deze indicator zal ik derhalve niet gebruiken
voor het meten van de voortgang van het beleid. In plaats daarvan zal ik gebruik
maken van de indicatoren die in het kader van de stedelijke vernieuwing (ISV)
worden gehanteerd, zoals die onder andere aan het Woningbehoefte Onderzoek
(WBO) en aan het Regionaal Inkomensonderzoek (RIO) worden ontleend, te weten
behoud van midden- en hogere inkomens in de stad, en nieuwbouw naar locatie
en prijsklasse.138, 140, 141Kunt u de indicatoren en streefwaarden bij tabel 4.3
kwantificeren? Zo nee, waarom niet?Wat is het concrete en afrekenbare doel voor de afname
van de inkomens-index in 2005?Welke concrete en afrekenbare doelen worden gesteld
voor de toename van de tevredenheid met groen- en speelvoorzieningen en de
afname van overlast van stank, geluid en vuil?Voor de indicatoren die in de vragen 138, 140 en 141 aan de orde komen
vindt u in de onderstaande tabel de meest recente meetwaarden (WBO 2002).
Dit is de tabel 4.3 van de begroting waarnaar in vraag
138 verwezen wordt. In de begroting is opgenomen dat de indicatoren
worden gepresenteerd op het meetniveau van de G4, de G26 en de overige niet-rechtstreekse
gemeenten per provincie. Om de omvang van de tabel te beperken zijn de overige
niet-rechtstreekse gemeenten per provincie niet in de onderstaande tabel opgenomen
deze cijfers zullen in het jaarverslag 2004 worden gepresenteerd.Meetwaarden tabel 4.3 Begroting 2005 (bron WBO 2002)Maatschappelijk effectIndicatoren en streefwaardenMeeteenheidMeetniveauMeetwaarde WBO 2002Het verbeteren van de kwaliteit van de
leefomgevingTevredenheid met directe
woonomgeving moet toenemen% huishoudens
(zeer) tevreden met de woonomgevingG4G26NL Totaal73%81%84% Tevredenheid met groen- en speelvoorzieningen moet toenemen% huishoudens dat (zeer)ontevreden is over de speelvoorzieningen
in de buurtG4G26NL totaal35%39%31%   % huishoudens dat (zeer)ontevreden is over
de groenvoorzieningen in de buurtG4G26NL
totaal19%15%12% Overlast van stank, geluid en vuil moet afnemen% huishoudens dat vaak vormen van geluidsoverlast ondervindtG4G26NL Totaal17%14%12%  % huishoudens dat vaak vormen van stank, stof
en/of vuil ondervindtG4G26NL Totaal14%8%7% Verhuisgeneigdheid vanwege fysieke aspecten van de woning moet afnemenVerhuisgeneigden die als belangrijkste verhuisreden
de fysieke aspecten van de woning noemenG4G26NL Totaal8%5%4% Verhuisgeneigdheid vanwege fysieke aspecten van de woningomgeving moet afnemenVerhuisgeneigden die als belangrijkste
verhuisreden de fysieke aspecten van de woonomgeving noemenG4G26NL Totaal0,8%0,6%0,5% Het binden van midden- en hoge inkomens aan de stadInkomensindex moet afnemenInkomensindexAmsterdam Rotterdam Den Haag Utrecht
G4 Totaal G26 Totaal NL Totaal0,220,220,150,190,200,050,15De bijbehorende streefwaarden van deze indicatoren kunnen moeilijk naar
omvang gekwantificeerd worden. De indicatoren meten maatschappelijke effecten die ik door middel van het geformuleerde beleid direct of
indirect wil beïnvloeden. De maatschappelijke effecten worden tegelijkertijd
door externe factoren beïnvloed die tevens de score op de indicator mede
bepalen. Voor maatschappelijke effecten kunnen daarom geen afrekenbare doelen
worden geformuleerd. Dit is alleen mogelijk voor de prestaties die in de begroting
zijn opgenomen.In de afgelopen jaren liet een aantal van de door mij benoemde indicatoren
een negatieve ontwikkeling in de steden zien, om de steden vitaal te houden
moet deze ontwikkeling worden gekeerd. Bij de benoemde indicatoren die nog
niet eerder zijn gemeten streef ik ernaar de kwaliteit te behouden of te verbeteren.
Dat betekent concreet dat ik ernaar streef dat de ontevredenheid van de burgers
over de benoemde kwaliteitsaspecten van de woonomgeving niet toeneemt, dat
de overlast van stank, geluid en vuil niet toeneemt en dat de score op de
inkomens-index niet hoger wordt. Met het geformuleerde beleid probeer ik dit
te bereiken. In 2007 beschik ik voor deze indicatoren over nieuwe meetwaarden,
deze zal in het jaarverslag van 2007 worden opgenomen.139Kunt u aangeven wat de verhuisgeneigdheid op dit moment
in de 56-prioriteitswijken is als gevolg van a) de fysieke aspecten van de
woning en b) de fysieke aspecten van de woonomgeving? Hebt u ook inzicht in
de verhuisgeneigdheid in deze wijken als gevolg van sociale aspecten van de
woning en woonomgeving?Uit het Woningbehoefte Onderzoek 2002 blijkt dat in de 56 prioriteitswijken
voor 37% van de verhuisgeneigden (dat wil zeggen: zij die meer of minder concrete
plannen hebben om in de komende twee jaar te verhuizen) de woning de belangrijkste
reden is om aan verhuizen te denken. Iets meer dan de helft van deze categorie
(56%) geeft aan dat de woning te klein is.142Waar op de begroting is budget gereserveerd voor het
financieringsprogramma voor de robuuste ecologische verbinding Oostvaardersplassen-Horsterwold
en om hoeveel geld gaat het?De reservering voor de aanleg en aankoop van gronden voor robuuste ecologische
verbindingen is te vinden in de begroting van het ministerie van LNV.Voor de verbinding Oostvaardersplassen – Horsterwold wordt onderzocht
wat de mogelijkheden zijn voor het opstellen van een ontwikkelingsplan en
een financieringsprogramma voor deze verbinding. Dit doet het rijk samen met
de provincie (blz. 87 van hoofdstuk XI van de Rijksbegroting).144Hoeveel van het BIRK-budget gaat er in 2005 en de jaren
daarna naar de Nieuwe Hollandse Waterlinie? In hoeverre levert de NHW een
bijdrage aan de «versterking van de ruimtelijke hoofdstructuur»,
het hoofddoel van BIRK?Op dit moment bevinden zich twee BIRK projecten in de uitwerkingsfase
binnen het NHW gebied. Verwacht wordt dat begin 2005 het subsidiebedrag voor
deze projecten kan worden vastgesteld. De BIRK bijdrage is max 20% van de
investering. Het gaat om de projecten :Fort Vechten en Culemborg. De doelstelling
van beide projecten is de structuur van het projectgebied te versterken met
nieuwe functies. Hierdoor levert deze een bijdrage aan de ontwikkeling van
de Nieuwe Hollandse waterlinie als geheel. Deze Linie is een belangrijk structuurbepalend
geheel en in cultuur-historische zin van belang en maakt dan
ook deel uit van de ruimtelijke hoofdstructuur in de Nota Ruimte.Door de keuze van de BIRK-projecten in relatie tot de doelstellingen van
de NHW ontstaat een wisselwerking die op termijn tot invulling van de gewenste
hoofdstructuur leidt.Overigens vindt de uitvoering van de NHW plaats op basis van een zevental
enveloppes, die door de provincies worden getrokken. De BIRK projecten maken
onderdeel uit en vormen een eerst invulling van de enveloppes Vechten-Rhijnauen
en Diefdijk.145Welke mogelijkheid heeft een architect van een gebouw
wettelijk gezien om zich, na oplevering aan de opdrachtgever/eigenaar, met
aanpassingen van het gebouw of eventueel sloop te bemoeien? In hoeverre kan
een architect zich op regels beroepen om gewenste aanpassingen tegen te houden
? Is goedkeuring van de architect noodzakelijk voordat veranderingen aangebracht
kunnen worden?Voor «aanpassingen» aan een gebouw geldt dat een architect
op grond van de Auteurswet 1912 auteursrechtelijke bescherming kan doen gelden
op zijn werk. Bij aanpassingen aan zijn werk kan de architect zich beroepen
op zijn rechten ter bescherming van zijn persoonlijke reputatie en de integriteit
van zijn werk. Zo kan de architect zich, op grond van artikel 25, lid 1, onder
d van de Auteurswet, verzetten tegen elke misvorming, verminking of andere
aantasting van het werk die nadeel zou kunnen toebrengen aan zijn eer of goede
naam.Het is raadzaam om vooraf met de auteursrechthebbende te overleggen over
voorgenomen aanpassingen aan zijn werk. Daarmee kunnen problemen worden voorkomen.
In geval dit niet is gebeurd of partijen er niet uitkomen en de eigenaar van
het gebouw de aanpassingen doorzet, kan de architect herstel in de oorspronkelijke
toestand vorderen. De kans op succes van zo'n vordering is sterk verweven
met de feiten en omstandigheden van het geval. De jurisprudentie laat evenwel
zien dat de kans groot is dat weliswaar tot een inbreuk op het auteursrecht
wordt geconcludeerd, doch dat de kans zeer klein is dat de aanpassing als
gevolg daarvan stop zal wordt gelegd en herstel in de oorspronkelijke toestand
zal worden opgelegd. De overwegingen hierbij – na een afweging van de
wederzijdse belangen – zijn doorgaans dat de consequenties van een herstel
in de oorspronkelijke toestand onevenredig groot zijn voor de eigenaar van
het gebouw. Waarschijnlijker is het dat een belangenafweging er toe zal leiden
dat de eigenaar van het gebouw de immateriële schade aan de architect
zal moeten vergoeden. Die schade wordt dan naar billijkheid vastgesteld.Bij sloop van een gebouw geldt dat de Hoge Raad op 6 februari 2004
heeft uitgesproken dat moet worden geoordeeld dat de totale vernietiging van
een voorwerp, waarin een auteursrechtelijk beschermd werk is belichaamd, niet
kan worden aangemerkt als een aantasting van het werk in de zin van artikel
25, lid 1, aanhef en onder d van de Auteurswet. Dit betekent overigens niet
dat het de eigenaar van een gebouw waarin een auteursrechtelijk werk is belichaamd,
steeds vrijstaat dat gebouw aan sloop prijs te geven. Het betekent ook niet
dat de belangen van de maker aan de beschikkingsmacht van die eigenaar steeds
ondergeschikt zijn. De vernietiging van het werk kan misbruik van bevoegdheid
van de eigenaar opleveren, zoals bedoeld in artikel 3:13 lid 2 van het Burgerlijk
Wetboek of anderszins onrechtmatig zijn jegens de maker.De architect kan tegen de sloop opkomen op basis van onrechtmatige daad
en/of op grond van de stelling dat de eigenaar van een gebouw door het te
slopen misbruik maakt van zijn bevoegdheid.Indien het slopen van een gebouw misbruik van bevoegdheid of een onrechtmatige
daad oplevert, kan de architect, indien deze als gevolg hiervan schade heeft
geleden, schadevergoeding vorderen. Uiteraard zal dan wel voldaan moeten zijn
aan alle vereisten die de wet hieraan stelt.Tot slot: de Bond van Nederlandse Architecten (BNA) kent gedragsregels
waarvan onderdeel uitmaakt de regel dat architecten voorafgaand aan «aanpassingen»
aan een gebouw collegiaal overleg voeren met de oorspronkelijk architect van
dat gebouw.146Is de regering voornemens om met de modernisering van
het geluidsinstrumentarium alle knelpunten en problemen van de Wet geluidhinder
en andere betrokken wetten en besluiten op te lossen? Zo ja, op welke wijze?De modernisering van het geluidsinstrumentarium vindt in drie fasen plaats.
In eerste instantie is de Europese Richtlijn voor omgevingslawaai geïmplementeerd.
Op 17 juli jl. is deze wijziging van de wetgeluidhinder van kracht geworden.
Een tweede wijziging zal binnenkort aan de Tweede Kamer worden aangeboden.
Dit betreft een stroomlijning van de wet- en regelgeving onder meer door decentralisatie
meer vorm te geven en het verwijderen van enkele uitgewerkte artikelen. Onderliggende
besluiten en regelingen zullen in de komende periode worden aangepast, mede
naar aanleiding van overleg dat is gevoerd met Amsterdam en Rotterdam. Voor
de derde fase worden thans de verschillende wensen en mogelijkheden onderzocht.
Zodra deze verkenning is afgerond zal ik u informeren over mijn inzet in die
derde fase.147Hoe «hard» zijn de afspraken over de aanleg
van 750 ha groen- en recreatiegebieden in het kader van het Project Mainport
Rotterdam? Wat is de rijksbijdrage voor deze 750 hectare?De beslissing omtrent het uitvoeren van de 750 ha natuur- en recreatiegebied
inclusief de groene verbinding is vastgelegd in de PKB+. In de PKB+ zijn drie
deelprojecten, Landaanwinning, 750 hectare en bestaand Rotterdams Gebied onlosmakelijk
aan elkaar verbonden ter realisatie van de dubbeldoelstelling van PMR.In het Bestuursakkoord van 25 juni 2004 zijn tussen partijen bindende
afspraken gemaakt over de hoofdlijnen van de te realiseren deelprojecten (Landaanwinning,
750 hectare natuur- en recreatiegebied inclusief de Groene verbinding en Bestaand
Rotterdams Gebied). Dit betreft afspraken ten aanzien van de verdeling van
uitvoeringsverantwoordelijkheden, het financieringsarrangement, de uitvoeringsorganisatie
en monitoring en evaluatie.De bijdrage van het Rijk voor de uitvoering van het deelproject 750 hectare
bedraagt 139 mln. euro (prijspeil 2002).148Wat is de huidige akoestische kwaliteit in de EHS,
ten opzichte van 2000?Het is nu niet eenduidig te zeggen wat de huidige akoestische kwaliteit
in de EHS ten opzichte van 2000 is. Ik heb het RIVM gevraagd de gegevens voor
de mondelinge behandeling van de begroting te leveren en zal u daarover nader
informeren.149Kan een overzicht worden gegeven van de verschillende
doelstellingen van het geluidsbeleid? Wat zijn de maximale grenswaarden die
zijn vastgesteld (40dB(A) in EHS-gebied, 65 dB(A) langs rijksinfrastructuur
et cetera)? Wat is de ratio achter de verschillende grenswaarden?Met als uitgangspunt om in 2030 in alle gebieden de gewenste akoestische
kwaliteit te hebben gerealiseerd zijn in de Nota Ruimte en de Nota Mobiliteit
de volgende doelstellingen voor het geluidbeleid opgenomen:• De knelpunten boven de 65 dB(A) bij rijkswegen en boven de 70 dB(A)
bij spoorwegen worden voor 2020 aangepakt.• In de ecologische hoofdstructuur (EHS) zal de akoestische situatie
in 2010 niet zijn verslechterd ten opzichte van het jaar 2000. In 2020 zal
een verbetering bereikt zijn om de gewenste akoestische kwaliteit in de ecologische
hoofdstructuur in 2030 te kunnen realiseren.Een goede akoestische situatie in de EHS wordt behaald als het geluidsniveau
van niet gebiedseigen bronnen onder 40 dB(A) is. De verschillende niveaus
zijn gerelateerd aan de hinder die wordt beleefd van geluid vanuit verschillende
bronnen in een bepaalde omgeving.150Hoe hoog zijn de uitvoeringskosten van de subsidieregeling
PIEK?De uitvoeringskosten van de subsidieregeling PIEK zijn voor de periode
2004 tot en met 2008 € 874 193,-.151Wanneer in 2005 komt de regering met het nieuwe groepsrisicobeleid?
Welke criteria spelen een rol bij de keuze om het groepsrisico «al dan
niet» wettelijk te verankerenIn de derde voortgangsrapportage EV van september vorig jaar (vrom030567)
is aangegeven dat het groepsrisicobeleid zal worden verbeterd op basis van
de in die brief gepresenteerde drie stappen benadering. Hiervoor is een periode
van twee jaar uitgetrokken.Belangrijkste criterium is de mate waarin het groepsrisico het denken
over de ernst van een mogelijk ongeval, de «maatschappelijke ontwrichting»,
kan laten doorwerken in het beleid ten aanzien van risicobronnen en de ruimtelijke
ordening.Nog dit jaar wordt het omgaan met de aanvaardbaarheidsbeoordeling van
het groepsrisico verder ingevuld via de kabinetsreactie op het gezamenlijke
advies van de VROM-raad en de Raad voor Verkeer en Waterstaat «Verantwoorde
risico's, Veilige ruimte», de reactie van het kabinet op de Ketenstudies,
het verschijnen van de Handreiking Verantwoordingsplicht Groepsrisico bij
het Besluit externe veiligheid inrichtingen en de veiligheidsstudie Spoorzone
Drechtsteden. In de vierde voortgangsrapportage Externe Veiligheid (vrom040756)
bent u hierover geïnformeerd.Op basis van alle daarop volgende reacties en opgedane praktijkervaringen
zal dan eind 2005 het standpunt over het omgaan met groepsrisico's worden
geformuleerd.152Wat zijn de concrete en afrekenbare doelen in 2005
m.b.t. de vermindering van de risico's van LPG en ammoniak, in termen van
vermeden transportkilometers of een andere concrete maatConcrete en afrekenbare doelen voor het jaar 2005 zijn niet aan te duiden.
De onderzoekshorizon in de Ketenstudies is het jaar 2020, waarbij het jaar
2010 geldt als een belangrijk jaar. In deze periode dienen de gedefinieerde
maatregelenpakketten geïmplementeerd te zijn. Een belangrijk resultaat
van de Ketenstudies zal zijn bereikt zijn wanneer het aantal knelpunten met
betrekking tot het plaatsgebonden risico en het groepsrisico, dat gerelateerd
is aan de stofketens ammoniak en LPG op landelijk niveau, afgenomen zal zijn.153Hoe groot acht u de kans dat het lukt om via afspraken
en/of overeenkomsten de doelen m.b.t. ammoniak en LPG te bereiken en welke
aanwijzingen heeft u voor deze inschatting? Wat voor flankerend (wettelijk)
instrumentarium wordt ontwikkeld?In het kabinetsstandpunt Ketenstudies ammoniak, chloor en LPG wordt een
Uitvoeringsprogramma opgenomen waarin wordt aangegeven welke instantie waarvoor
verantwoordelijk wordt gesteld. Deze instanties betreft niet enkel de Rijksoverheid
en de decentrale overheden, maar ook de vervoerders, verantwoordelijk bedrijfsleven
etc.In eerste instantie zal gestreefd worden om het noodzakelijk geachte maatregelenpakket
op basis van vrijwilligheid door het bedrijfsleven te laten implementeren.
Parallel aan het proces van vrijwillige implementatie wordt het wettelijke
kader, dat ondersteuning moet bieden bij de uitvoering van de gedefinieerde
maatregelenpakketten, verder ontwikkeld.Naast het opzetten van een toepasbaar wettelijk kader zal in het Kabinetsstandpunt
Ketenstudies ook gekeken worden naar het aanvullen van de VAMIL-lijst, om
noodzakelijk geachte milieu-investeringen ook voor het bedrijfsleven op een
bedrijfseconomische verantwoordelijke wijze te kunnen verrichten.De maatregelenpakketten en het wettelijk instrumentarium worden omschreven
in het Kabinetsstandpunt Ketenstudies. Naar verwachting zal de Tweede Kamer
aan het eind van dit jaar worden geïnformeerd over de uitkomsten van
de Ketenstudies alsmede over het Kabinetsstandpunt.De vraag hoe groot de kans is dat het lukt om via afspraken en/of overeenkomsten
de doelen m.b.t. ammoniak en LPG te realiseren kan in dit stadium niet worden
beantwoord. De gesprekken om te komen tot deze afspraken moeten immers nog
van start gaan154Wat is de verwachting met betrekking tot de financiële
compensatie van het rijk die nodig is om de plannen voor LPG en ammoniak te
kunnen implementeren (vergelijkbaar met de afspraak met AKZO Nobel over chloortransport)
en welk budget is hiervoor beschikbaar in 2005?Een identieke overeenkomst als bij de chloorafspraak tussen de Rijksoverheid
en AKZO Nobel voor de maatregelenpakketten LPG en ammoniak is niet aan de
orde. Bij AKZO Nobel was sprake van een ernstig EV-knelpunt op de locatie
in Hengelo, waarvoor intrekking van de WM-vergunning ( en derhalve een substantiële
schadevergoeding) noodzakelijk was. Dit is bij LPG en ammoniak-vervoersstromen
niet aan de orde.Een overzicht van de noodzakelijk geachte investeringen en de financiële
bijdrage van het Rijk zijn terug te vinden in het Kabinetsstandpunt Ketenstudies.
Naar verwachting zal de Tweede Kamer aan het eind van dit jaar worden geïnformeerd
over de uitkomsten van de Ketenstudies alsmede over het Kabinetsstandpunt.155Wat is de reden van het verschil in budget Geluidsreductie
in 2005 in de begroting 2005, ten opzichte van het budget in de begroting
2004 voor 2005?Na de behandeling van de begroting 2004 hebben twee belangrijke budgetmutaties
plaatsgevonden, namelijk € 1,5 mln. erbij ten behoeve van de subsidieregeling
PIEK (bijdrage Ministerie van Verkeer en Waterstaat) en € 3,9 mln.
er af ten behoeve van apparaatskosten van gemeenten en provincies
voor de modernisering van het geluidsinstrumentarium (MIG), t.w. implementatie
EU-richtlijn omgevingslawaai. Daarnaast is invulling gegeven aan de opgelegde
korting voor het doelmatig aanbesteden van bouwprojecten, waardoor het budget
met bijna € 1 mln. is verlaagd.156Welke concrete instrumenten worden gefinancierd uit
het budget van 19 mln. euro in 2005 voor externe veiligheid? Is dit budget
ook bedoeld als bijdrage in de sanering van knelpunten rond externe veiligheid?
Zo ja, welke?In het budget van € 19,5 mln. is opgenomen: uitvoering van het
Vuurwerkbesluit, sanering LPG-stations en de uitvoeringskosten Externe Veiligheid.Het budget dat op de VROM-begroting staat is niet bestemd voor de sanering
van andere knelpunten rond het externe veiligheid. Het budget voor deze uitgaven
staat op een Aanvullende Post op de Rijksbegroting.157Wat zijn de concrete en afrekenbare doelen die gehaald
moeten worden met het budget van 19,5 mln.. in 2005 voor «waarborgen
externe veiligheid»? Waarom loopt dit budget zo sterk af in de jaren
na 2005? Nemen de ambities vanaf 2005 navenant af, zo ja op welke wijze;
zo nee, hoe worden de ambities dan gerealiseerd?Naast de in de begroting 2005 reeds genoemde doelen zijn dat : de uitvoering
van het Vuurwerkbesluit voor € 13,2 mln.. en de sanering van de
LPG-stations voor € 5 mln..De budgetten nemen in de komende jaren af, omdat de saneringsregeling
voor vuurwerk zal aflopen. De ambities voor Externe Veiligheid blijven gehandhaafd;
echter de benodigde budgetten voor knelpunten Externe Veiligheid en voor de
verbetering van de uitvoering en de handhaving zijn ondergebracht op een Aanvullende
Post op de Rijksbegroting.158Wat houden de verplichtingen binnen beleidsartikel
7 in? Waarin zitten de extra uitgaven binnen deze post van 595 713 000
euro?De verplichtingen binnen artikel 7 betreffen dezelfde programma's als
vermeld onder de uitgaven, namelijk programma's voor lokale milieukwaliteit,
uitvoering bodemsanering, geluidsreductie en waarborgen externe veiligheid.
Het hoge verplichtingenbudget heeft betrekking op de uitvoering van de bodemsanering.
In mijn brief van 23 juli 2004 heb ik u geïnformeerd over de voorgenomen
verdeling van de bodemsaneringsmiddelen voor de periode 2005 t/m 2009. De
budgetten zullen begin 2005 voor de gehele periode aan de provincies en grote
gemeenten (G30) worden toegezegd. In de begroting 2005 zijn de verplichtingenbudgetten
voor 2006 t/m 2009 naar 2005 verschoven.159Op welke wijze vindt de regering dat de planologische
regeling voor Nationale Landschappen door provincies en gemeenten vorm en
inhoud moet worden gegeven? Hoe draagt het Ministerie van VROM bij aan het
opstellen van gebiedsuitwerkingen voor (deel-)gebieden?De regering gaat er van uit, dat de provincies de planologische regeling
voor de Nationale Landschappen op een gestructureerde en daardoor ook op een
te verantwoorden manier verwerken in de integrale uitvoeringsprogramma's en
uiteindelijk in het streekplan. Ik ga er daarbij vanuit, dat er
aan het uitvoeringsprogramma een ruimtelijke visie op het Landschap ten grondslag
zal komen te liggen, waarin ook de kernkwaliteiten van het betreffende Landschap,
zoals benoemd in de Nota Ruimte, zijn verwerkt. VROM is bereid om met kennis
en een financiële bijdrage van 220 000 euro in onder meer de proceskosten
bij te dragen aan het opstellen van gebiedsuitwerkingen.160Welke grote investeringsprojecten in Nationale Landschappen
krijgen BIRK-geld en om hoeveel geld gaat het per project?In totaal zijn 7 BIRK projecten gelegen in nationale landschappen. Twee
zijn gelegen in de Veluwe te weten Renkumse Beek en Hart van Dieren. Renkumse
Beek behelst de afkoop van de Vredestein fabriek en het herstel van de Ecologische
hoofdstructuur: BIRK bijdrage € 14.4 mln.. Hart van Dieren is gericht
op inpassing van verkeer en aanleg ecologische verbindings zone: BIRK bijdrage € 10.7
mln..Vier projecten zijn gelegen in het Groene Hart t.w. Verffabriek Schoonhoven,
Verlengde passage A-4/HSL,W4 masterplan Leiderdorp, natuurverbinding Naardermeer-Ankeveense
plassen. Verffabriek Schoonhoven betreft amoveren fabriek en totstandbrengen
open ruimte: BIRK bijdrage € 3.4 mln.. Verlengde passage A-4/HSL
betreft landschappelijk verbeterde inpassing van knooppunt: BIRK bijdrage € 7.9
mln.. W4 masterplan Leiderdorp betreft het open houden van de Munnikenpolder
als onderdeel van gebiedsontwikkeling van Leiderdorp/Leiden: Totaal bijdrage
BIRK € 24.4 mln.. Natuurverbinding Naardermeer/Ankeveen betreft
tot stand brengen van ecologische verbinding. Het project bevindt zich in
de uitwerkingsfase en het subsidiebedrag is nog niet vastgesteld.Een project is gelegen in Noord Hollands midden te weten project Volgermeer.
Dit project betreft met name de landschappelijke inrichting van het gebied
na de grote sanering van de milieuvervuiling. Het project bevindt zich in
de uitwerkingsfase en het subsidiebedrag is nog niet vastgesteld.161Zijn er op dit moment al manieren om tot grondverwerving
in de bufferzones over te gaan of moeten de provincies tot 2007 wachten wanneer
er geld via het ILG beschikbaar komt? Wat is het verschil tussen het bufferzonebeleid
en het programma «groen in en om de stad»?Het bufferzonebeleid is gericht op het voorkomen van verstedelijking van
stadsagglomeraties(De totale taakstelling was groot 11 616 ha, waarvan
inmiddels 9 105 ha (= 78%) verworven.). Deze recreatiegebieden vormen
tevens het raakvlak met het programma «groen in en om de stad»
dat door LNV wordt uitgevoerd. Dit beleid van LNV heeft als doelstelling met
de 30 grootste gemeenten nadere invulling te geven aan recreatiegebieden.162Op welke wijze wordt het halen van de Rijksdoelen voor
de reconstructie gecontroleerd?De Rijksuitgangspuntennotitie bij de reconstructiewet en het Rijkskader
reconstructieplannen zijn het kader voor de toetsing van het halen van de
Rijksdoelen.Het Meerjarenprogramma van de Agenda Vitaal Platteland bevat een toetsingkader
voor de gebiedsgerichte inrichting van het landelijke gebied, waaronder de
reconstructie.Rijk en provincies sluiten meerjarige overeenkomsten over de uitvoering
van de reconstructie en de gebiedsgerichte inrichting van het landelijk gebied
waarin de te bereiken rijksdoelen en de inzet van rijksmiddelen zijn vastgelegd.
Bij deze overeenkomsten worden ook afspraken gemaakt over monitoring.De provincies verantwoorden zich jaarlijks over de geleverde prestaties
in de reconstructie.Twee keer per jaar is er bestuurlijk overleg onder meer gericht op het
tijdig signaleren van eventuele uitvoeringsknelpunten.163Waarop zijn de bedragen aankoop bufferzones gebaseerd?
Vanwaar de voorziene stijging in 2006? Welke gebieden worden aangekocht en
door wie worden deze beheerd?De uitvoering van het aankoopbeleid bufferzones is vastgelegd in het bufferzone
convenant dat in 1996 is opgesteld (in 2002 is dit convenant geactualiseerd).
De grondverwerving wordt gefinancierd met geld dat door VROM en LNV beschikbaar
wordt gesteld.In de Nota Ruimte is een meerjarenprogramma bufferzones opgenomen. Dit
meerjarenprogramma wordt jaarlijks geactualiseerd. Uitvoering van grondverwerving
en inrichting gebeurt door de Dienst Landelijk Gebied. De provincies wijzen
daarbij de plekken aan die voorrang hebben, wat vertaald wordt in een aankoopstrategieplan
per bufferzone.Voor 2006 is een toename van de beschikbare middelen voorzien. Dit is
te danken aan het vrijvallen van middelen als gevolg van verkoop van opstallen
en gronden die in voorgaande jaren zijn verworven.In de volgende zes bufferzones worden gronden aangekocht:1. Amsterdam–Haarlem2. Amstelland–Vechtstreek3. Den Haag–Leiden–Zoetermeer4. Utrecht–Hilversum5. Midden-Delfland6. IJsselmonde-OostNa aankoop en inrichting worden de gronden overgedragen aan een beherende
instantie. Meestal is dat Staatsbosbeheer, die de gronden in bloot eigendom
heeft en het beheer overdraagt aan het recreatieschap, Natuurmonumenten of
het Provinciaal Landschap.164Waarom wordt onder artikel 10 «Verbeteren nationale
milieukwaliteit» geen aandacht besteed aan het verbeteren van de milieukwaliteit
in stedelijk gebied?Artikel 10 heeft betrekking op de milieukwaliteit van het landelijk gebied,
op de waterketen en op preventie en beheer van bodemverontreiniging. De twee
laatste aspecten hebben betrekking op zowel het landelijk gebied als het stedelijk
gebied. De overige aspecten van de milieukwaliteit. Van het stedelijk gebied
zijn onderdeel van artikel 7: Verbeteren integrale milieukwaliteit op lokaal
niveau.In het kader van de herziening van de begrotingsstructuur wordt de naam
aangepast.165Hoeveel «Koopmansgelden» zijn in 2004 uitgekeerd
of toegezegd? Hoeveel is er oorspronkelijk vanuit VROM gereserveerd voor het
hele project extensivering melkveehouderij? Hoeveel is er in
2005 voor gereserveerd? En waarom zouden deze middelen niet in de ILG opgenomen
kunnen worden?VROM heeft in 2003 € 6,8 mln.. naar de begroting van LNV overgeheveld,
(onder meer) ten behoeve van de uitvoering van pilotprojecten extensivering
melkveehouderij vanaf 2003 en verder. Hiervan is door LNV in 2004 € 3,6
mln.. toegezegd voor de uitvoering van een aantal pilotprojecten. Oorspronkelijk
was er voor de extensivering van de melkveehouderij € 79,4 mln..
op de VROM-begroting gereserveerd. Vanwege VROM-interne compensaties is hierop
inmiddels € 12 mln.. gekort. Als gevolg van die korting resteert
er € 67,4 mln.. Hiervan is € 6,8 mln.. naar LNV overgeheveld
waardoor er nog een budget resteert van € 60,6 mln.. waarvan voor
2005 € 0 mln.. Daarna staan weer middelen gereserveerd. Er is nog
discussie gaande over instrumentering van de extensivering. Daarbij is de
vraag aan de orde of er sprake is van vooral op individuele ondernemers gericht
instrumentarium, of instrumentarium dat zich meer leent voor een gebiedsgerichte
inzet; in het laatste geval ligt het voor de hand dat inzet via het ILG zal
plaatsvinden.166Hoe kan het dat baggerspecie geheel wordt vrijgesteld
van de Wbm inclusief het niet-reinigbare deel terwijl dit voor grond in het
geheel (inclusief het niet-reinigbare deel) niet wordt vrijgesteld?Zowel bij bagger als bij grond wordt in relatie tot de afvalstoffenbelasting
met ingang van 2005 niet langer onderscheid gemaakt tussen reinigbaar en niet-reinigbaar.
Alle grond die wordt gestort is voortaan belast, alle bagger die wordt gestort
is voortaan vrijgesteld van afvalstoffenbelasting.Het maken van onderscheid bínnen deze categorieën brengt administratieve
lasten, discussies en beroepsprocedures met zich mee en noodzaakt tot handhavingsmaatregelen.
In het kader van de door het kabinet beoogde vereenvoudiging van de regelgeving
is afschaffing van dit onderscheid een logische stap. Omdat bagger onder de
huidige voorwaarden in de Wet belastingen op milieugrondslag slechts in ongeveer
10% van de gevallen als reinigbaar wordt aangemerkt, ligt het afschaffen van
de afvalstoffenbelasting in combinatie met een vervangend instrument, de minimum
verwerkingsstandaard, om de reiniging van reinigbare bagger zeker te stellen
voor de hand. Voor grond is de situatie dat een veel groter deel, meer dan
75%, van de vrijkomende grond reinigbaar is. Mede hierom is er bij grond voor
gekozen het storten ervan juist integraal te belasten.167In de memorie van toelichting onder par. 10.2.2 «Duurzaam
bodembeheer» wordt gesproken over het uitbrengen van een ontwerp-besluit
bouwstoffen in het vierde kwartaal van 2005. Betreft dit ontwerp-besluit het
product van de Herziening van het Bouwstoffenbesluit? Zo ja, is het juist
dat secundaire bouwstoffen onderworpen gaan worden in het nieuwe beleid aan
een Wm-vergunningenregime? In hoeverre past dit in het beleid van het bevorderen
van hergebruik en zuinig omgaan met primaire bouwstoffen? Welke relatie heeft
het nieuwe beleid voor secundaire bouwstoffen – zoals genoemd –
met de voorgenomen reductie van de administratieve lastendruk?Het aangekondigde ontwerp-besluit Bouwstoffen is inderdaad het product
de herziening van het Bouwstoffenbesluit. Juni jl. heeft het project Herziening
Bouwstoffenbesluit de notitie «Naar een nieuw Bouwstoffenbesluit»
(zie brief herijking paragraaf 5.2) opgeleverd. Hierin worden de contouren
van het nieuwe besluit aangegeven. Het project onderzoekt en werkt deze contouren nu verder uit. De eerdergenoemde notitie maakt geen onderscheid
meer tussen primaire en secundaire bouwstoffen en gaat uit van een sterk vereenvoudigd
besluit. Met deze aanpak wordt beoogd een eenvoudig en transparant besluit
te maken waarbij de uitvoerings- en administratieve lasten met 50% gereduceerd
kunnen worden. De gekozen lijn is daarmee helder: regel datgene wat ook extra
aandacht vanuit het milieu behoeft. Een beperkt aantal bouwstoffen (maximaal
10%) behoeft extra aandacht bij de beoordeling, toepassing en handhaving.
Voor die categorie zou ik het vergunningsinstrument en alternatieve instrumenten
willen uitwerken om het noodzakelijke maatwerk te kunnen leveren.De bevordering van hergebruik van secundaire bouwstoffen blijft een beleidsdoelstelling
van het Rijk. Binnen het Bouwstoffenbesluit wordt met name bij de normstelling
invloed uitgeoefend op de toepasbaarheid van bouwstoffen. Bij deze normstelling
zal zeker een maatschappelijk verantwoord evenwicht worden gezocht, passend
bij het Rijksbeleid, tussen enerzijds die toepasbaarheid en anderzijds de
bescherming van de milieucompartimenten.Tevens is het niet per definitie zo dat alle secundaire bouwstoffen bijzondere
aandacht behoeven via een vergunning. Welke bouwstoffen dat zijn, wordt op
dit moment door het RIVM en in overleg met het bedrijfsleven onderzocht.168In de memorie van toelichting onder paragraaf 10.2.2
«Duurzaam bodembeheer» is aan de orde het verantwoord omgaan met
vrijkomende grond en baggerspecie. Hoe kan het dat baggerspecie geheel wordt
vrijgesteld van de Wbm inclusief het niet-reinigbare deel terwijl dit voor
grond in het geheel (inclusief het niet-reinigbare deel) niet wordt vrijgesteld?
Welke milieuwinst denkt u te behalen met dit beleid?Zie om te beginnen het antwoord op vraag 166. In aanvulling daarop kan
op de vraag inzake de milieuwinst nog het volgende worden toegevoegd.De belangrijkste drijfveer om tot wijziging van de Wet belastingen op
milieugrondslag voor grond en baggerspecie over te gaan komt voort uit de
wens van het kabinet om de regelgeving te vereenvoudigen, zoals geschetst
in het antwoord op vraag 166, en niet vanuit de gedachte dat met de wijziging
veel milieuwinst is te behalen. Overigens is het onderscheid tussen reinigbare
en niet-reinigbare grond deels ook economisch bepaald, zodat de afschaffing
van de vrijstelling van de afvalstoffenbelasting voor niet-reinigbare grond
wel enig effect zal hebben. Er zal een beperkte prikkel richting reiniging
uitgaan van het afschaffen van de vrijstelling, omdat de totale stortkosten
voor niet-reinigbare grond als gevolg van de afschaffing omhoog gaan als gevolg
waarvan het storten van grond duurder wordt dan het reinigen ervan.169Welke initiatieven tot samenwerking in de waterketen
zijn er momenteel in Nederland? Kunt u van deze initiatieven de voortgang
en (de bereikte) doelmatigheid aangeven? Kunt u daarbij aangeven wat tot nu
toe de succesfactoren zijn dan wel de oorzaken van mogelijke vertraging?Sinds de 4e Nota Waterhuishuiding (tweede helft jaren 90) staat
samenwerking in de waterketen op de agenda. In het kader van het concipiëren
van de Rijksvisie Waterketen die in juni 2003 naar de Tweede Kamer is gezonden
is eind 2001 extern onderzoek verricht naar de succes- en faalfactoren van
samenwerking in de waterketen.Samengevat was toen de conclusie van de onderzoekers de volgende (citaat
uit rapport):• Volop beweging op gebied van bewustwording,
nader verkennen van afhankelijkheden,• Veelgezamenlijke planvorming, inventariseren
gezamenlijke acties, in beeld brengen van kosten en baten,• Nog weinig echt aanpassen gedrag (samenwerken)
en dus weinig meetbaar resultaat.Nu drie jaar later is er op veel plaatsen sprake van initiatieven tot
samenwerking. Deze zijn echter zeer divers in opzet, omvang en fase van ontwikkeling.
Momenteel wordt in mijn opdracht wederom in samenwerking met de koepels gewerkt
aan een update van het overzicht van initiatieven, mede ter verkrijging van
(nader) inzicht in de succes- en faalfactoren van samenwerking in de waterketen.
Dit ook ter uitvoering van de motie Van Lith/Geluk, aangenomen in het kader
van de behandeling van het Kabinetsstandpunt inzake het IBO Bekostiging Waterbeheer.
In de motie wordt gevraagd om opties van samenwerking in de waterketen te
onderzoeken en mee te nemen in de besluitvorming en de Kamer te informeren
over te kiezen opties, de verbetering van de doelmatigheid en de voortgang
van samenwerking in de regio. Op 24 november is er een workshop gepland
waar onderhavig onderwerp met de partijen besproken wordt aan de hand van
de resultaten van de uitgevoerde update.Ik zal u naar aanleiding van die bevindingen begin 2005 informeren.170Is de regering bereid, wanneer blijkt dat initiatieven
tot samenwerking in de waterketen tot stand komen, deze te ondersteunen? Zo
ja, welke acties zullen ondernomen worden indien blijkt dat initiatieven stagneren?
Zo nee, waarom niet?De afgelopen jaren heeft de regering allerlei initiatieven tot samenwerking
in de waterketen ondersteund door:– helderheid te verschaffen over het rijksbeleid inzake de waterketen
(Rijksvisie Waterketen, Kabinetsstandpunt IBO bekostiging Waterbeheer, Beleidsbrief
Regenwater en Riolering), een beleid dat uitgaat van een bottom-up benadering
en dat gericht is op doelmatigheidsvergroting en transparantie (ook voor de
burger),– onderzoek naar en betrokkenheid bij initiatieven in de regio,– het identificeren van mogelijke instrumentele belemmeringen en
het zo mogelijk wegnemen daarvan, danwel het creëren van instrumenten
die samenwerking bevorderen. Een voorbeeld van dit laatste vormt het streven
van de regering te komen tot een geïntegreerde financieringsstructuur
voor de waterketen die eenvoudig, transparant, kostendekkend en gebruiksafhankelijk
is (de burger centraal stellend).Naar de toekomst toe zal de bottom-up lijn worden voortgezet, waarbij
het rijk zich vooral zal richten op ondersteuning en het wegnemen van (instrumentele)
belemmeringen. Na het onderzoek inzake de huidige stand van zaken inzake de
samenwerking in de waterketen (zie vraag 169) en de daarbij behorende succes-
en faalfactoren zal nader worden invulling kunnen worden gegeven aan acties
die positieve ontwikkelingen ondersteunen en oorzaken van eventueel stagneren
kunnen wegnemen. Begin 2005 zal ik u over de stand van zaken berichten.171Wat houdt de coördinatie van het internationaal
milieubeleid ten behoeve van het politieke optreden en vertegenwoordiging
van de staatssecretaris van VROM in de betreffende internationale gremia door
de minister van Buitenlandse Zaken precies in? Gaat het ook om inhoudelijke
standpuntbepaling? Sinds wanneer en waarom ligt deze taak bij de minister
van Buitenlandse Zaken? Waarom voert de minister van VROM deze taak niet uit?De aangehaalde passage in de tekst op pagina 136 betreft uitsluitend de
coördinerende taak van Buitenlandse Zaken, uitgeoefend in Den Haag ter
interdepartementale afstemming van de Nederlandse standpunten in internationale
processen. De coördinerende rol van Buitenlandse Zaken geldt in beginsel
alle beleidsterreinen, uiteraard binnen de context van de eindverantwoordelijkheid
van de minister van Buitenlandse zaken voor het brede internationale beleid.
Bij de oprichting in 1971 van het toenmalige Ministerie van Volksgezondheid
en Milieuhygiëne is deze coördinatietaak expliciet vastgelegd. Standpunten
worden doorgaans voorbereid door het vakdepartement zelve. De bewindspersoon,
in dit geval de Staatssecretaris van VROM, is eerst verantwoordelijke ook
voor het politieke optreden en de vertegenwoordiging in de betreffende internationale
gremia. Een overzicht van de portefeuilles van de staatssecretarissen in het
kabinet-Balkenende II is gepubliceerd in de Staatscourant (Staatscourant nr.
120, 26 juni 2004).172Hoe verklaart u dat het aandeel aantoonbaar duurzaam
geproduceerd hout op de Nederlandse markt ten opzichte van vorig jaar (zie
begroting 2004) is teruggelopen van 12% naar 10%?De genoemde percentages moeten mijns inziens niet al te absoluut genomen
worden. Enerzijds is nog niet te bepalen hoeveel duurzaam geproduceerd hout
op de Nederlandse markt beschikbaar is. Dit omdat nog niet over een definitieve
Nederlandse beoordelingsrichtlijn voor duurzaam bosbeheer en de handelsketen
beschikt wordt. En anderzijds omdat alleen hout met een FSC certificaat op
dit moment door alle betrokken partijen als aantoonbaar duurzaam geproduceerd
beschouwd wordt. De genoemde percentages zijn vooralsnog dus gebaseerd op
het aandeel hout met een FSC certificaat. In 2003 (begroting 2004) werd een
percentage van 10 à 12% verwacht. Dit bleek later op ca. 10% neer te
komen. In 2004 (begroting 2005) werd een voorzichtiger 10% genoemd. Inmiddels
heeft FSC meegedeeld dat het gemeten aandeel nu 11% is.Naar mijn oordeel is belangrijker te constateren dat het aandeel FSC-hout
in de afgelopen jaren langzaam, maar gestaag gegroeid is.173Wat voor bijdrage levert het regeringsbesluit van juli
2004 over de inkoop van duurzaam hout door rijksinstanties aan het NMP-doel
van 25%? Acht u het doel van 25% in 2005 realistisch?Hierop is geen exact antwoord te geven, omdat niet bekend is hoeveel hout
door de rijksinstanties, die onder de ministeriële verantwoordelijkheid
vallen, jaarlijks ingekocht en direct of indirect aanbesteed wordt. Bovendien
is besloten dat de rijksinstanties zoveel mogelijk aantoonbaar duurzaam geproduceerd
hout zullen inkopen en aanbesteden. Die mogelijkheden zullen in de praktijk
blijken. Monitoren in de tijd zal meer duidelijkheid kunnen verschaffen.Bekend is dat Rijkswaterstaat als één van de grootste inkopers
van tropisch hardhout jaarlijks zo'n 5000 à 10 000 m3
afneemt. Hiervan is ca. 50% aantoonbaar duurzaam geproduceerd en bovendien
wordt ca. 15% van het door RWS gebruikte hout hergebruikt. Daarnaast is bekend
dat ca. 70% van het tropisch hardhout in de bouw gebruikt wordt. Hiervan wordt
ca. 75% benut voor deuren en kozijnen. Via inkopen of aanbesteden en het benaderen
van bijvoorbeeld woningcorporaties en financiële instellingen kunnen
overheden hier grote invloed op uitoefenen.Bovendien zet het invullen van de voorbeeldfunctie van de overheid de
toon voor andere partijen om ook steeds meer aantoonbaar duurzaam geproduceerd
hout te verlangen.Het in het NMP-4 beoogde aandeel van 25% aantoonbaar duurzaam geproduceerd
hout op de Nederlandse markt in 2005 is als ambitie zeker realistisch. Of
het als doel haalbaar is zal moeten blijken. Wat tropisch hardhout betreft
is een aandeel van 25% in 2005 niet te verwachten. Voor het niet tropisch
hout is te verwachten dit aandeel, overigens natuurlijk afhankelijk van de
hoogte van de «lat» die met de beoordelingsrichtlijn gelegd zal
worden, overschreden kan worden.174Wat voor concrete plannen zijn er voor het flankerend
beleid voor het vergroten van het aandeel duurzaam geproduceerd hout: wat
voor convenanten wilt u afsluiten en met wie, op welke wijze wilt u faciliteren
en stimuleren?Het is nog te vroeg hierop concreet antwoord te kunnen geven. Enerzijds
is in het Breed Overleg duurzaam geproduceerd hout recent een eerste inventariserende
notitie met mogelijk haalbare opties besproken. De daarin genoemde opties
zijn voor de overheid: implementatie certificatiesystematiek, implementatie
EU FLEGT actieplan, duurzaam inkopen en aanbesteden van hout en ondersteunen
derden, het bedrijfsleven: aanbieden en inkopen van duurzaam geproduceerd
hout, uitvoeren van projecten, sluiten van convenanten en voorlichting en
voor de NGO's: uitvoeren van projecten, campagnes, communicatie en aankaarten
van valse claims. De notitie zal voor een volgend overleg worden aangevuld
en mogelijk worden uitgewerkt. Anderzijds is het niet goed denkbaar nu flankerend
beleid vast te stellen, terwijl het beleid dat geflankeerd zou moeten worden
nog niet bepaald is. De beoordelingsrichtlijn is immers nog niet afgerond
en over de wijze van implementatie daarvan heeft nog geen besluitvorming kunnen
plaatsvinden.Naar verwachting zal de Tweede Kamer begin 2005 nader over de implementatie
van de beoordelingsrichtlijn duurzaam geproduceerd hout geïnformeerd
kunnen worden.175Wat houdt een driejarig scholingstraject ten behoeve
van het stimuleringsprogramma Beleid met Burgers in? Is dit een scholingstraject
voor VROM-ambtenaren? Wat is de doelstelling van dit scholingstraject en wat
zijn de kosten die hieraan verbonden zijn? Krijgen in dit kader 250 VROM-medewerkers
20 trainingen burgeroriëntatie? Wat kunnen deze medewerkers na de training
wat zij nu niet kunnen?Met ingang van 2005 is er in het opleidingsprogramma van VROM een training
Beleid met Burgers beschikbaar. De doelstelling van de training is VROM-medewerkers
een praktische basis te bieden voor burgerparticipatie. De VROM-medewerkers
die de training hebben gevolgd krijgen meer inzicht in waarom en wanneer het
nuttig en nodig is burgers bij beleid te betrekken, welke verantwoordelijkheid
burgers kunnen krijgen bij burgerparticipatie, welke methoden en instrumenten
kunnen worden ingezet, hoe burgers te werven, welke kritische succesfactoren
en welke valkuilen burgerparticipatie kent. Nog voor de jaarwisseling van
2004 zal een eerste proeftraining van anderhalve dag aan een vijftiental beleidsmedewerkers
van VROM worden gegeven. Als achtergrondmateriaal is op basis van de ervaringen
van het stimuleringsprogramma Beleid met Burgers in de afgelopen drie jaar
een praktische gids Burgerparticipatie beschikbaar. Op basis van de ervaringen
van de proeftraining zal de definitieve vormgeving van de training worden
bepaald. Het is de bedoeling dat in drie jaar een flink aantal VROM-medewerkers
deze training zal gaan volgen. Het gaat overigens om een zeer beperkte training.
In 2005 zal de training naar verwachting twintig keer worden gegeven aan in
totaal zo'n 250 VROM medewerkers, dus tien tot vijftien medewerkers
per training. De training zal per deelnemer tussen de 150 € en 200 €
gaan kosten.Overigens is het scholingstraject maar een (beperkt) onderdeel van het
stimuleringsprogramma Beleid met Burgers. Het programma heeft in de afgelopen
drie jaren een vijftiental beleidstrajecten van VROM ondersteund waarbij actief
burgers bij de beleidsvorming zijn betrokken. Daarnaast is het afgelopen jaar
een tweetal experimenten met een Burgerplatform uitgevoerd en op dit moment
start VROM het (representatief) in kaart brengen van de publieksagenda op
het totale beleidsterrein van VROM (duurzame kwaliteit van de leefomgeving).
Ten slotte zijn een aantal burgerparticipatieprojecten gestart op het terrein
van de onder verantwoordelijkheid van de departementen van V&W en LNV
vallende transities en illustratieprogramma's op het gebied van duurzame ontwikkeling.176Kunt u een overzicht geven van de criteria op basis
waarvan volgens de Subsidieregeling maatschappelijke organisaties en milieu
(SMOM-regeling) een subsidie kan worden toegekend?Op basis van de SMOM-regeling kan de minister ter ondersteuning van maatschappelijk
initiatief op het gebied van milieu of duurzame ontwikkeling subsidie verlenen
voor projecten en werkprogramma's (= artikel 2 van deze regeling). De regeling
voorziet in subsidies voor projecten en voor werkprogramma's. Voor beide subsidievormen
worden in de regeling de volgende criteria gehanteerd:De minister betrekt bij de beoordeling of en in welke mate een project bijdraagt aan de in artikel 2 bedoelde doelstelling,
voorzover deze van toepassing zijn, ten minste de volgende aspecten:a. de mate waarin het project gebaseerd is op een duidelijke probleemanalyse
op het gebied van milieu of duurzame ontwikkeling, het project betrekking
heeft op een op die probleemanalyse afgestemde doelgroep, op die doelgroep
afgestemde middelen worden ingezet die naar verwachting zullen bijdragen aan
een oplossing van het geanalyseerde probleem en is voorzien in een adequate
evaluatie van het project;b. de mate waarin het project betrekking heeft op milieu of duurzame ontwikkeling;c. de meerwaarde van het project ten opzichte van bestaande soortgelijke
activiteiten;d. de spreiding van de projecten en werkprogramma's over de verschillende
actoren, terreinen en doelgroepen;e. de mate van aansluiting op bestaande structuren, netwerken en activiteiten;f. de mate van vernieuwing of aansluiting van het project bij actuele
maatschappelijke ontwikkelingen;g. de mate waarin het project bijdraagt aan het verduidelijken of onder
de aandacht brengen van opvattingen uit de samenleving, het ondersteunen van
opinievorming, het activeren van initiatieven, het organiseren van oplossingen
en het ontwikkelen en bepleiten van alternatieven op het gebied van milieu
of duurzame ontwikkeling;h. de mate waarin bij een project burgers en andere maatschappelijke actoren
worden betrokken, het project aansluit bij de agenda van deze actoren, dan
wel initiatieven van deze actoren worden gefaciliteerd;i. de verhouding tussen de gevraagde subsidie en het, naar het oordeel
van de minister, geschatte resultaat van het project.De minister betrekt bij de beoordeling of en in welke mate eenwerkprogramma bijdraagt aan de in artikel 2 bedoelde doelstelling,
voorzover deze van toepassing zijn, ten minste de volgende aspecten:a. de mate waarin een werkprogramma gebaseerd is op een duidelijke visie
op het gebied van milieu of duurzame ontwikkeling met een daarop gebaseerde
probleemanalyse en waarin dat werkprogramma naar verwachting zal bijdragen
aan een oplossing van het geanalyseerde probleem;b. de mate van continuïteit ten opzichte van eerdere aan de organisatie
verleende programmasubsidies;c. de uitkomsten van uitgevoerde evaluaties;d. de mate waarin het werkprogramma betrekking heeft op milieu of duurzame
ontwikkeling;e. de meerwaarde van het werkprogramma ten opzichte van andere soortgelijke
activiteiten;f. de spreiding van projecten en werkprogramma's over de verschillende
actoren, terreinen en doelgroepen;g. de mate waarin het werkprogramma bijdraagt aan het verduidelijken of
onder de aandacht brengen van opvattingen uit de samenleving, het ondersteunen
van opinievorming, het activeren van initiatieven, het organiseren van oplossingen
en het ontwikkelen en bepleiten van alternatieven op het gebied van milieu
of duurzame ontwikkeling;h. de mate waarin bij een werkprogramma burgers en andere maatschappelijke
actoren worden betrokken, het werkprogramma aansluit bij de agenda van deze
actoren, dan wel initiatieven van deze actoren worden gefaciliteerd.i. de mate van aansluiting op bestaande structuren, netwerken en activiteiten;j. de verhouding tussen de gevraagde subsidie en het, naar het oordeel
van de minister, geschatte resultaat.177In hoeverre speelt de mate van doelbereiking een rol
bij het uitkeren van een subsidie in het kader van de SMOM-regeling? Is de
minister van VROM per definitie een relevante stakeholder bij de evaluatie
van een gesubsidieerd programma of projecten?Wat is het gevolg voor de subsidieverstrekking bij
een negatief oordeel van de stakeholders en hoe weegt de stem van de minister
van VROM hierin?De mate van doelbereiking is één van de criteria die gehanteerd
wordt bij het evalueren van de gehele jaarlijkse tender. Daarbij wordt gekeken
of een meerderheid van de gesubsidieerde projecten het vooraf geformuleerde
doel bereikt heeft. In hoeverre dit criterium een rol speelt is mede afhankelijk
van het karakter van de gesubsidieerde projecten. Bij projecten met een sterk
experimenteel karakter weegt dit criterium minder zwaar. De kwaliteit van
de uitvoering van de gesubsidieerde projecten en programma's wordt door een
ambtelijke commissie van VROM beoordeeld.De minister van VROM heeft zowel bij de toekenning als bij de vaststelling
van de verleende subsidies de eindverantwoordelijkheid. Echter, de minister
is per definitie een speciale stakeholder. De regeling is gericht is op het
ondersteunen van maatschappelijk initiatief op het gebied van milieu of duurzame
ontwikkeling en dus niet exclusief op het ondersteunen van het VROM-beleid.
Wel is het de bedoeling dat de minister via de SMOM-regeling de voor VROM
relevante signalen uit de samenleving oppakt ten behoeve van het VROM-beleid.De evaluatie van de kwaliteit van de regeling als geheel (in het kader
van VBTB) zal in 2005 voor het eerst, en experimenteel, worden uitgevoerd. Daarbij zal, waar zinnig, ondermeer gebruikt worden gemaakt van de
beoordeling door stakeholders. De wijze waarop dit zal gebeuren wordt op dit
moment nog uitgewerkt. Op basis van het oordeel van de stakeholders kan de
regeling dan verder worden aangescherpt.178Kunt u aangeven via welke projecten, regelingen of
initiatieven het ministerie van VROM technologieontwikkeling en innovatie
op milieugebied stimuleert? Welk bedrag is hier op de begroting voor gereserveerd
en onder welke begrotingsposten is dit terug te vinden ?Technologie ontwikkeling en technologische innovatie zijn belangrijke
activiteiten die raakvlakken hebben met vele uitgaven. Voor de beantwoording
van de vraag is uitgegaan van de instrumenten waarbij ontwikkeling en innovatie
hoofddoel van het instrument zijn.De technologie ontwikkeling op het gebied van milieu wordt mede sterke
beïnvloed door technologiebeleid in het algemeen. De algemene technologie
instrumenten staan vermeld op de begroting van Economische Zaken.Voorts zij er op gewezen dat (door de fiscalisering) de belangrijkste
instrumenten die betrekking hebben op technologieontwikkeling en innovatie
geen onderdeel van de begroting van VROM zijn. Het betreft hier onder meer
de Willekeurige Afschrijving Milieu-investeringen (VAMIL), de Milieu-investeringsaftrek
(MIA) en Groen beleggen.Daarnaast hebben ook andere departementen zoals het Ministerie van Economische
Zaken en het Ministerie van Verkeer & Waterstaat instrumenten voor ontwikkeling
en innovatie op het milieugebied (bijvoorbeeld energie).De instrumenten die op de VROM-begroting staan vermeld zijn:PaginaNAAMBedragx 1000 Eu    61, tabel 3.7Energiepremieregeling20 000   155, tabel 11.19Subsidie
Milieuverantwoorde technologie (SMT), waaronder het Programma milieu en technologie
(Promt) [zie 1]4 080     Interdepartementale Commissie  Economische Structuurversterking
Promt [zie 3]4 500   155, tabel 11.19Regeling
Overige broeikasgassen [zie 2]2000    155, tabel 11.19Ei van
Columbus, prijzen voor prijzen voor innovatie en duurzaamheid (onderdeel begrotingspost
«overige instrumenten duurzame samenleving»)200Opmerkingen:1. Het programma milieutechnologie (Promt) is onderdeel SMT.2. Regeling overige broeikasgassen is onderdeel van Vermindering uitstoot
overige broeikasgassen. Hiervan zal maximaal 2 000 000 Euro aan
ontwikkeling en innovatie worden besteed.3. ICES Promt: extra gelden vanuit ICES nog niet verwerkt in begroting
(periode 2004 t/m 2006 totaal 13,6 mln.. Euro).179Kunt u aangeven welke mogelijkheden u voor decentrale
vergroening gaat aandragen? Wanneer komt er meer duidelijkheid over de mogelijkheden
van decentrale vergroening?Momenteel bevindt het onderzoek naar de mogelijkheden van vergroening
van het fiscale en financiële stelsel van provincies en gemeenten zich
in een afrondende fase. Ik hoop de resultaten van dit onderzoek nog dit jaar
aan de Tweede Kamer te kunnen aanbieden.180Welk deel van de verhoging van energiebelasting van
Euro 450 mln. wordt teruggesluisd ten bate van de vergroening van de verkeerssector
en welk deel van dat bedrag gaat naar het leggen van nieuw asfalt?De energiebelasting wordt conform de motie Verhagen c.s. verhoogd van € 505
mln. oplopend naar € 660 mln. in 20071.
Huishoudens dragen in 2005 voor € 135 mln. bij aan deze verhoging,
het bedrijfsleven voor€ 370. De opbrengst wordt vrijwel geheel generiek
teruggesluisd. Omdat huishoudens tevens BTW verschuldigd zijn, wordt in totaliteit
een bedrag van € 160 mln. inclusief BTW naar huishoudens teruggesluisd.
Dit gebeurt door de algemene heffingskorting te verhogen. De terugsluis naar
het bedrijfsleven gebeurt door het verlagen van de tarieven in de vennootschapsbelasting
en het verhogen van de zelfstandigenaftrek. Tenslotte wordt in 2005 € 15
mln. gericht teruggesluisd via de milieu-investeringsaftrek (MIA). Er vindt
geen terugsluis plaats ten bate van de vergroening van de verkeerssector,
danwel naar het leggen van nieuw asfalt.181Wat is de reden voor de verlaging van het budget voor
CDM in 2005, ten opzichte van het voorziene budget in 2005 uit de begroting
2004?De reden voor de verlaging an het budget voor 2005 is gelegen in het feit
dat de registratie door de CDM Executive Board van de eerste CDM-projecten
en de daaruit te genereren emissiereducties ten opzichte van de oorspronkelijke
verwachtingen is achtergebleven. De voor 2005 gereserveerde kasgelden zijn
dienovereenkomstig aangepast. Een en ander heeft geen gevolgen voor het realiseren
van de CDM taakstelling van 67 Mton CO2 eq.182Kunt u aangeven welke projecten en/of instellingen
in 2004 subsidie is verleend t.b.v. internationale samenwerking milieu? Wat
is in 2004 met de investering van ruim 5 mln. euro op dit terrein gedaan?
Wat zijn de voornemens voor subsidieverstrekking op basis van deze begrotingspost
in 2005?Ja.Ten aanzien van de subsidies internationale samenwerking moet onderscheid
worden gemaakt in:Subsidies in het kader van twee subsidieregelingen internationaal milieubeleid,
die jaarlijks in de Staatscourant worden gepubliceerd:1. Subsidieregeling Internationale Samenwerking Milieubeheer – in
2004 € 0,6 mln.2. Subsidieregeling Europese Milieusamenwerking – in 2004 € 0,1
mln.De beschikbare budgetten zijn inmiddels volledig aangewend binnen de doelstellingen
zoals vermeld in de Staatscourant. Desgewenst kan een overzicht gegeven worden
van de organisaties die een subsidie hebben ontvangen.Subsidies op basis van de begroting – in 2004 € 2,8 mln..In de suppletore begrotingen wordt bij de toelichting op artikel 11 een
overzicht gegeven van de organisaties die in dit kader een bijdrage hebben
gekregen inclusief toegekende bedragen.Hiermee komen de subsidies internationale samenwerking milieu uit op € 3,5
mln..Het resterende deel van de in de vraag genoemde € 5 mln. wordt
aangewend voor de opdrachten (dit zijn dus geen subsidies) die VROM zelf verleent
bijvoorbeeld onderzoek voortkomend uit een beleidsvraag. De grondslag hiervan
wordt gevormd door de beleidsmatige prioriteiten zoals terug te vinden in
de begroting.In 2005 zal dit op hoofdlijnen worden gecontinueerd. In de miljoenennota
2005 zijn de beleidsprioriteiten vastgelegd.183Wat is het verschil tussen de begrotingsposten »subsidies»
en «overige instrumenten» voor hetzelfde doel?Om een beleidsdoel te bereiken kunnen en worden verschillende instrumenten
ingezet. Naast regelgeving en subsidies zijn communicatie en het uitvoeren
van fiscale faciliteiten voorbeelden van andere instrumenten. De inzet daarvan
kan uitgaven met zich meebrengen. Zoals ook in antwoord op vraag 205 wordt
aangegeven valt daar bijvoorbeeld het mede bekostigen van de commissie MER
onder.184Het Milieu- en Natuurplanbureau verwacht bij het huidige
beleid in 2010 een emissie van 219 Mton, hetgeen overeenkomt met de emissie
die rond dat jaar in Nederland is toegestaan. Zou het beleid echter niet gericht
moeten zijn op het inbouwen van een «veiligheidsmarge», om te
voorkomen dat straks door onvoorziene omstandigheden het maximum van 219 Mton
alsnog wordt overschreden?In het beleid om Kyoto te halen zit voldoende veiligheidsmarge. In de
eerste plaats houdt het MNP bij haar emissieprojecties voor 2010 geen rekening
met de beoogde reductie van de lachgasemissie in de chemie (onderdeel van
het reservepakket) waarvan het kabinet eerder (ondermeer in de notitie Vaste
waarden, nieuwe vormen) heeft aangegeven dat ze deze wil bereiken. Verder
is relevant dat het MNP bij haar emissieprojecties tot nu toe uitgaat van
de gemiddelde jaartemperatuur over de afgelopen 30 jaar. Aangezien de gemiddelde
temperatuur sinds 1990 ten gevolge van klimaatverandering beduidend hoger
ligt, liggen de feitelijke emissies ten gevolge van energiegebruik voor ruimteverwarming
dientengevolge lager (zie hierover ook de gegevens uit de jaarlijkse Milieubalans).
Onder het Kyoto-protocol moeten emissies zonder temperatuurcorrectie worden
gerapporteerd.Tot slot valt het grootste deel van de emissies van industrie en elektriciteitsproductie
vanaf 2005 onder het Europese systeem van emissiehandel. Aangezien daarbij
een emissieplafond wordt gehanteerd kan voor dit deel van de nationale emissie
(circa 50% van de CO2-emissies) geen overschrijding plaatsvinden.
Voor dit deel is dus ook geen veiligheidsmarge nodig.185Gesteld wordt dat de ergste milieuknelpunten die de
volksgezondheid direct raken inmiddels zijn opgelost. Hoe verhoudt deze uitspraak
zich tot bijvoorbeeld de recente waarnemingen vanuit de Europese satelliet
Envisat, waaruit naar voren komt dat de lucht boven Nederland sterk vervuild
is met stikstofdioxide, hetgeen gevolgen heeft voor de volksgezondheid? Is
de eerder dit jaar uitgebrachte Nota verkeersemissies voldoende
op deze problematiek toegesneden.Bij de luchtkwaliteitsnormen van de EU gaat het om NO2-concentratie
op leefniveau.Uit de beelden van de Envisat-satelliet blijkt inderdaad dat
er hoge NO2-concentraties zijn in de Randstad en in Zuid-Nederland.
Verder zijn er ook hoge concentraties in het Ruhr-gebied, de Po-vlakte en
grote steden als Londen, Parijs en Madrid. De satellietwaarnemingen betreffen
zgn. kolommetingen, waarbij de totale hoeveelheid NO2 vanaf grondniveau
tot aan de buitenrand van de atmosfeer wordt gemeten. De kolommetingen zijn
vervolgens vertaald naar de hoeveelheid NO2 in de onderste kilometer
van de atmosfeer. De satellietwaarnemingen betreffen dus geen directe metingen
van de NO2-concentraties op leefniveau.Desondanks maken de beelden van de Envisat-satelliet wel voldoende duidelijk
dat er nog een forse NO2 sanering nodig is om duurzame niveaus
te bereiken.Door onder andere aanscherping van de normstelling zijn de afgelopen jaren
veel NO2-knelpunten opgelost. Dit laat echter onverlet dat naar
verwachting op een beperkt aantal locaties niet tijdig (in 2010) aan de EU-grenswaarden
voor NO2 zal kunnen worden voldaan. De in de nota Verkeersemissies
voorgestelde maatregelen (o.a. stimulering roetfilters bij dieselpersonenauto's
en stimulering van schonere Euro-4 en Euro-5 vrachtauto's en bussen) leveren
een bijdrage aan het verbetering van de luchtkwaliteit. In december 2004 komt
het kabinet met een luchtkwaliteitsplan, waarin mogelijk intensivering van
het luchtkwaliteitsbeleid zal worden voorgesteld.In aanvulling op de inspanningen die nodig zijn om de nadelige gezondheidseffecten
van NO2 weg te nemen zijn verder aanzienlijke extra inspanningen
voor NOx nodig om alle aan NOx-gerelateerde milieuproblemen (ozon,
stikstofdepositie, secundair fijn stof) op te lossen.186Hoeveel geld is er beschikbaar voor het stimuleren
van roetfilters voor personenauto's en welke emissiereductie levert dit op?Zoals in de miljoenennota is aangegeven, zijn voor het stimuleren van
roetfilters de volgende fiscale bedragen in lopende prijzen beschikbaar:2005: € 15 mln..2006: € 24 mln..2007: € 30 mln..2008: € 32 mln..2009: € 33 mln..De totale emissiereductie in 2010 bedraagt circa 0,1 kiloton fijn stof
(PM10).187Waarom komt er alleen een stimuleringsregeling roetfilters
voor personenauto's en niet voor vrachtverkeer?(Effectieve) stimulering van de toepassing van roetfilters bij het vrachtverkeer
is binnen de Europese regelgeving (Milieusteunkader) niet toegestaan, dit
geldt zowel voor nieuwe vrachtvoertuigen als voor bestaande vrachtvoertuigen.
Wel mag er gestimuleerd worden op vroegtijdige introductie van schone vrachtauto's
(EURO 4 en 5) hetgeen ook een forse reductie van NOx en fijn stof
bewerkstelligt.Bij nieuwe vrachtauto's en bussen mag alleen op basis van reeds vastgestelde
normen worden gestimuleerd. De komende Euro-4 en Euro-5 emissie-eisen
voor vrachtauto's en bussen zijn echter nog niet zo scherp dat effectieve
roetfilters moeten worden toegepast. Bij bestaande vrachtauto's en bussen
verhindert het milieusteunkader de effectieve stimulering van roetfilters.
Het milieusteunkader van de EU staat namelijk slechts toe dat 30 – 40%
van de kosten mag worden vergoed. Dit is voor het merendeel van de voertuigeigenaren
onvoldoende om tot de inbouw van filters over te gaan.Voor personenauto's geldt dat het gebruik van roetfilters gestimuleerd
mag worden (100% van de meerkosten) totdat er een nieuwe Euro-5 norm is vastgesteld;
daarna mag er eveneens uitsluitend gestimuleerd worden op vroegtijdige introductie
van de schone Euro-5 personenauto.188Welke middelen zijn beschikbaar om de invoering van
biobrandstoffen per 1 januari 2006 te realiseren?De discussie over de inzet van financiële middelen voor de invoering
van biobrandstoffen is aan de orde bij de voorbereiding van de begroting van
2006.189Kan meer specifiek worden aangegeven in hoeverre de
minister van VROM zelf over mogelijkheden beschikt om beleidsinstrumenten
in te zetten ter vermindering van de verkeersuitstoot? Aan wat voor type ingrepen
moeten we hierbij denken?Naast fiscale vergroening zijn normstelling en stimulering van vroegtijdige
introductie van schone technieken en versneld afbouwen van vervuilende technieken
belangrijke beleidsinstrumenten. In de nota verkeersemissies wordt vanuit
de VROM begroting de stimulering van schone vrachtauto's voor 2005 eenmalig
gefinancierd; voor de jaren daarna moet er nog dekking gevonden worden, hetgeen
niet meer mogelijk zal zijn vanuit de VROM begroting. Daarnaast is er een
subsidieregeling voorzien (deze is meerjarig gedekt) voor de stimulering van
schone motoren in de binnenvaart.Normstelling is zeer effectief maar moet wel op Europees niveau worden
geregeld. Nederland heeft in de Milieuraad van oktober aangedrongen op spoedige
aanscherping van de euronormen voor auto's en vrachtauto's en bussen. Hiervoor
was veel draagvlak bij de lidstaten en de Commissie. Verder is het mogelijk
in te zetten op gedragsverandering zoals bijvoorbeeld Het Nieuwe Rijden.190Kan meer specifiek worden aangegeven wat het doel en
de achtergrond is van het samenwerkingsverband van 3 à 4 landen om
een lange termijn duurzaamheidstrategie te bepalen voor de energiecomponent
voor transport? Welke kosten zijn met dit initiatief gemoeid?Om te komen tot een duurzame transportsector is het van belang op Europees
niveau vroegtijdig te overleggen met vooral die landen die een belangrijke
rol spelen in de Europese besluitvorming. Het gaat hierbij om de landen die
een grote olie-industrie en/of grote auto-industrie hebben, actief bezig zijn
om een lange termijn strategie te ontwikkelen en die te vertalen naar concrete
acties voor de korte termijn. De inzet is om met deze landen zo veel mogelijk
op 1 lijn te komen cq samenwerking te zoeken in experimenten. De betreffende
landen zijn: Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Zweden en Frankrijk.VROM en Verkeer en Waterstaat werken gezamenlijk aan deze internationale
duurzaamheidstrategie.Voor dit initiatief is geen specifiek budget gereserveerd.191Hoeveel geld is er geraamd voor de fiscale stimuleringsregeling
voor schonere vrachtauto's en bussen via de MIA? Heeft het ministerie van
VROM bijgedragen aan de dekking van deze belastinguitgaven? Zo ja, op welke
manier?Voor 2005 is binnen het huidige budget van de MIA € 5 mln. gereserveerd
voor de stimulering van de vervroegde introductie van schonere vrachtauto's
en bussen. Daarnaast wordt € 8 mln. toegevoegd aan de MIA vanuit
de aanvullende post bij Financiën voor Klimaatgelden (schone energiedragers).
Hiermee is een belangrijke eerste dekking gevonden voor de stimuleringsregeling.
Naar verwachting is voor 2005 nog aanvullende financiering ter grootte van € 10
mln. nodig. Dit bedrag is niet op de begroting van VROM gevonden. Er vindt
overleg plaats met andere departementen.Voor de periode na 2005 zal het kabinet de benodigde dekking nog moeten
vinden om de regeling te kunnen voortzetten.192Kunt u aangeven op welke trajecten u een maximumsnelheid
van 80 km/uur gaat instellen?Zoals blijkt uit een brief van de minister van Verkeer en Waterstaat,
die zeer recent naar de Tweede Kamer is gestuurd, is het voornemen om op de
volgende vier locaties de maximumsnelheid te verlagen naar 80 km/uur.– de A10 West (knooppunt Nieuwe Meer-Coentunnel) in beide richtingen;– de A20 (knooppunt Kleinpolderplein-aansluiting Crooswijk, eventueel
Terbregseplein) in beide richtingen;– de A12 (knooppunt Oudenrijn, hoofd- en parallelbanen) in beide
richtingen (100 km per uur op de hoofdrijbaan en 80 km per uur op de parallelbanen).– de A12 bij Voorburg in oostelijke richting ( de stad uit).Voor één wegvak (de A13) wordt de snelheid van 120 naar
100 km per uur teruggebracht.De genoemde snelheidsverlagingen kunnen in de tweede helft van 2005 worden
gerealiseerd.Op twee locaties is al tot een verlaging van de maximum snelheid besloten:
de A13 bij Overschie en de A12 bij Voorburg in westelijke richting (de stad
in).193Wanneer in 2005 wordt de 80-km-maatregel ingevoerd
bij de «hotspots»?Zie antwoord op vraag 192194Hoe staat het met de ontwikkeling van luchtkwaliteitsplannen
van de andere overheden en voor fijn stof van het rijk zelf?Het proces van voorbereiding van luchtkwaliteitsplannen door de andere
overheden is in volle gang. In veel gevallen heeft dit echter nog niet kunnen
resulteren in volledig uitgewerkte plannen van aanpak. Op dit moment hebben
de provincies dan ook nog niet formeel gerapporteerd over de bestrijdingsplannen
die binnen de provincie zijn opgesteld ter verbetering van de luchtkwaliteit.
Dit betekent dat er nog geen totaaloverzicht beschikbaar is. De beschikbare
gegevens met betrekking tot plannen van provincies en gemeenten zullen wel
worden verwerkt in de rapportage van Nederland over voorgenomen maatregelen
ter verbetering van de luchtkwaliteit die thans in voorbereiding
is. Dit luchtkwaliteitsplan dient eind van het jaar aan de Europese Commissie
aangeboden te worden. De aanpak van de fijn stof-problematiek maakt deel uit
van het luchtkwaliteitsplan.195Hoe wordt de 32 mln. euro voor de oplossing van binnenstedelijke
knelpunten in de periode 2005 t/m 2009 verdeeld? Welke projecten komen in
aanmerking, welke niet? Wat is het concrete, afrekenbare doel dat met de 32
mln. euro bereikt moet worden?Met de ter beschikking stelling van de 32 mln. Euro is voorzien in financiële
ondersteuning van gemeentelijke maatregelen, met als doel, naast generiek
bronbeleid, binnenstedelijk per 2010 geen overschrijding te hebben van de
Europese normstelling voor luchtkwaliteit. Het bedrag is verdeeld over 12
gemeenten, waar knelpunten concreet spelen. De hoogte van het bedrag hangt
af van de omvang van de binnenstedelijke problematiek. De hoogte van het bedrag
varieert per gemeente van ruim 650 000 Euro tot 4.5 mln. Euro. De gemeenten
met de meeste binnenstedelijke knelpunten, die derhalve het hoogste bedrag
ontvangen, zijn de G4 en Maastricht.196Welke vaststelling van grenswaarden door de EU streeft
u na? Welke EU-lidstaten zijn daarbij naar verwachting bondgenoten?Momenteel wordt In EU-kader de normstelling voor NO2 en fijn
stof (PM10) geëvalueerd. Daartoe is door de Wereldgezondheidsorganisatie
(WHO) een advies over de gezondheidskundige normen uitgebracht op basis van
nieuwe wetenschappelijke kennis. De WHO stelt dat er geen aanleiding is om
de gehanteerde norm voor NO2 te herzien. Voor fijn stof is de wetenschappelijke
kennis omtrent schadelijkheid nog volop in ontwikkeling. De WHO adviseert
normstelling voor kleinere deeltjes (PM2,5 i.p.v. PM10) te ontwikkelen. Nederland
bepleit dan ook een herziening van de EU-richtlijn met betrekking tot fijn
stof. Verwacht wordt dat de Europese Commissie medio 2005 bij de uitwerking
van de uit te brengen Thematische Strategie in het kader van het CAFE-programma
(Clean Air for Europe) met voorstellen zal komen. In het proces van besluitvorming
daarover zal de juiste balans dienen te worden gevonden tussen het zo spoedig
mogelijk reduceren van de gezondheidsrisico's en de haalbaarheid van normen.De haalbaarheid van de huidige grenswaarden voor NO2 en fijn
stof (PM10) is een probleem in diverse lidstaten van de EU. Naar verwachting
zal zeker de helft (waarschijnlijk meer) van de lidstaten een probleem hebben
met het tijdig voldoen (in 2005) aan de grenswaarde voor fijn stof. Diverse
lidstaten zullen ook een probleem hebben om per 2010 aan de grenswaarde voor
stikstofdioxide te voldoen. Normoverschrijding voor stikstofdioxide zal medio
2010 vooral voorkomen in de grote steden.Voor bestaande overschrijdingssituaties van stikstofdioxide die niet met
redelijke maatregelen tijdig opgelost kunnen worden, dringt Nederland reeds
enkele jaren aan op een verschuiving van de realisatiedatum van 2010 naar
2015. Na doorwerking van het in die periode van uit te voeren generieke bronbeleid
zal het resterende aantal knelpunten beperkt zijn. Het Verenigd Koninkrijk
en België zijn in ieder geval bondgenoten. Bij de Duitsland en Frankrijk
is een omslag in de door Nederland bepleite richting zichtbaar.Voor fijn stof is er echter onvoldoende tijd om de normstelling aan nieuwe
inzichten aan te passen voordat aan de huidige grenswaarden moet worden voldaan
(per 1 januari 2005). Zolang de aanpassing van de normstelling geen invulling
heeft gekregen, stelt het kabinet zich op het standpunt dat voor
fijn stof, uitgaande van een evenwichtige balans tussen kosten en baten, het
wenselijk en verantwoord is aan de lidstaten meer tijd te geven om aan de
huidige grenswaarden te voldoen.197Welke milieuknelpunten in de woningbouw van Amsterdam
en Rotterdam wilt u in 2005 oplossen en hoeveel budget is hiervoor beschikbaar
(tabel 7.1)?Zoals aangegeven in de toelichting op de begroting is in 2004 samen m
et de gemeenten Amsterdam en Rotterdam geconcludeerd dat enkele knelpunten
in de wet- en regelgeving rondom geluid om een oplossing vragen. Deze zijn
verankerd in het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet Geluidhinder dat binnenkort
aan de Kamer zal worden aangeboden. Verder worden onder andere de ontheffingscriteria
opgenomen in AmvB's behorend bij de Wet Geluidhinder vervangen door een motivatieplicht
van het bevoegd gezag in geval van overschrijding van de voorkeursgrenswaarde.De oplossing van de knelpunten brengt geen additionele kosten met zich
mee.198Kunt u een specificatie geven van de verdeling van
de kosten voor het tegengaan van de algemene uitstoot van de industrie? Kunt
u tevens aangeven waaraan het ministerie van VROM 2 395 000 Euro
gaat besteden die gereserveerd staan voor het operationaliseren van de emissiehandel
en waarvoor de ramingen in 2006, 2007 en verder dienen (als het systeem immers
al geoperationaliseerd is)?Het bedrag van €.333 0000 is onderverdeeld in een bedrag van € 2 395 000
ten behoeve van operationalisering emissiehandel en een bedrag van € 4 938 000
ten behoeve van de algemene uitvoeringskosten voor het doelgroepbeleid Milieu
en Industrie. Dit laatste bedrag is voor circa de helft gereserveerd ter bekostiging
van de Facilitaire Organisatie Industrie. Het resterende deel van dit bedrag
is gereserveerd voor meerdere projecten voor de uitvoering van het doelgroepbeleid
Milieu en Industrie, waaronder de beheersfase van het elektronisch milieujaarverslag,
het uitvoeren van evaluaties en het verkennen van de beleidsagenda voor de
doelgroep industrie na 2010.Het ministerie gaat het overgrote deel van de € 2 395 000
besteden aan het bekostigen van de nationale emissieautoriteit, die de vergunningen
verleent, de handelstransacties registreert en zorgt voor het toezicht op,
en de handhaving van, de handel in emissierechten. In de wet handel in CO2-emissierechten is bepaald dat de overheid in elk geval in de eerste
handelsperiode (2005–2007) alle kosten voor de basistaken van van de
emissieautoriteit voor haar rekening neemt.Daarnaast is de komende jaren een beperkt bedrag nodig voor het uitvoeren
van flankerende activiteiten. Voorbeelden zijn: het oplossen van knelpunten,
het uitvoeren van internationale activiteiten voor het stroomlijnen van de
uitvoering van emissiehandel, communicatie en evaluaties.199Hoeveel geld is nodig voor het verbeteren van luchtkwaliteit
in verstedelijkte gebieden teneinde in 2010 te voldoen aan de Europese richtlijnen
en hoeveel van dat bedrag moet beschikbaar gesteld worden door de lagere overheden?Het bronbeleid zoals neergelegd in de Uitvoeringsnotitie emissieplafonds
verzuring en grootschalige luchtverontreiniging (notitie Erop of eronder,
Kamerstukken II 2003–2004, 28 663, nr. 12) en de Beleidsnota verkeersemissies (Kamerstukken II 2003–2004, 29 667, nr. 1) zal
de omvang van de problematiek fors beperken. De overschrijding van de normstelling
voor stikstofdioxide zal in 2010 aanzienlijk verminderd zijn ten opzichte
van de huidige situatie. Er zullen dan echter nog steeds veel situaties zijn,
met name langs zeer drukke snelwegen, waar de norm voor stikstofdioxide niet
bereikt is. Voor dergelijke bestaande overschrijdingssituaties van stikstofdioxide
die niet met redelijke maatregelen tijdig opgelost kunnen worden, dringt Nederland
reeds enkele jaren in EU-verband aan op een verschuiving van de realisatiedatum
van 2010 naar 2015. Na doorwerking in die periode van het generieke bronbeleid
zal het nog resterende aantal knelpunten sterk beperkt zijn, waardoor ook
het voor de oplossing van die hardnekkige knelpunten benodigde budget in aanzienlijke
mate beperkt zal worden.Vanuit dit perspectief is voor het oplossen van binnenstedelijke knelpunten
recentelijk in ISV-2 kader een budget van € 32 mln. aan de andere
overheden beschikbaar gesteld. Daarnaast is via de nota mobiliteit een bedrag
van € 300 mln.. in het MIT opgenomen om in de periode 2011 tot 2014
de resterende normoverschrijding langs snelwegen op te lossen.200Kan een overzicht worden gegeven van de maatregelen
en budgetten die worden ingezet ter verbetering van de luchtkwaliteit?Maatregelen om de luchtkwaliteit te verbeteren richten zich met name op
NO2, fijn stof en ozon (wordt gevormd uit NOx en vluchtige
organische stoffen (VOS)). In de notitie «Erop of eronder, uitvoeringsnotitie
verzuring en grootschalige luchtverontreiniging 2003» (Kamerstukken
II, 2003–2004, 28 663, nr. 12) ter uitvoering van de Europese NEC-richtlijn
zijn nationale emissieplafonds afgesproken voor onder andere NOx
en VOS. In «Erop of eronder» zijn maatregelen vastgelegd om deze
plafonds te halen, waardoor de ook de luchtkwaliteit verbetert.De Tweede Kamer zal door middel van een aparte brief worden geïnformeerd
over de maatregelen en budgetten die voor de sector verkeer worden ingezet
ter verbetering van de luchtkwaliteit. Deze brief zal op 4 november a.s.
worden behandeld tijdens het Algemeen Overleg over onder meer de beleidsnota
Verkeersemissies en Vergroening.In de notitie «Erop of eronder» is aangegeven dat de kosten
voor de doelgroepen (inclusief de daarin opgenomen maatregelen voor de sector
verkeer) voor aanvullend beleid voor het realiseren van het emissieplafond
voor stikstofoxiden naar schatting circa 67 – 75 mln. euro per jaar
bedragen; voor vluchtige organische stoffen is dit circa 75 – 150 mln.
euro per jaar. De uitvoering van de uitvoeringsnotitie zal in de komende jaren
vorm krijgen. Dit zal voor een belangrijk deel gebeuren in overleg met de
betrokken sectoren/doelgroepen via bestaande beleidstrajecten.Voor wat betreft de luchtkwaliteit aangaande fijn stof zullen de maatregelen
uit de notitie «Erop of eronder» en de beleidsnota Verkeersemissies
naar verwachting ook positief uitwerken. In aanvulling daarop wordt medio
november tevens een luchtkwaliteitsplan in concept uitgebracht, waarin nader
wordt ingegaan op extra maatregelen gericht op reductie van de fijn stof emissie.201Wat wordt de Nederlandse inbreng over het toevoegen
van nieuwe stoffen aan het POP-protocol? Zitten broomhoudende vlamvertragers
hierbij?Op 7 september jl. heeft de Commissie bij de Raad een voorstel ingediend
voor een Raadsbesluit inzake voorstellen tot wijziging van annex A –
C van de UNEP Stockholm Convention on Persistent Organic Pollutants (COM (2004)
537 final).In het onderhavige ontwerp-besluit wordt in concreto voorgesteld aan de
annexen van het Verdrag van Stockholm de volgende negen stoffen toe te voegen:HexachloorbutadieenOctabroomdifenyletherPentachloorbezeenGechloreerde naftalenenKortketenige chloorparaffines.PentabroomdiphenyletherChloordeconeHexachloorcyclohexaan.HexabroombifenyletherIn het ontwerp-besluit machtigt de Raad de Commissie om namens de Europese
Gemeenschap en de lidstaten voorstellen in te dienen bij het Verdrag van Stockholm
voor toevoeging van een aantal stoffen aan de annexen van genoemde verdrag.
Het onderhavige ontwerp-besluit maakt onderdeel uit van een poging van de
Commissie om de competentieverhoudingen met de lidstaten te herzien. Het voorstel
past dan ook in het streven van de Commissie om het alleenrecht te verkrijgen
voor de indiening van wijzigingsvoorstellen voor technische annexen bij internationale
milieuverdragen.Technisch-inhoudelijk bestaat er consensus binnen de EU over de submissie
van de 9 stoffen namens de gemeenschap en de lidstaten. Ten aanzien van de
instrumentariumkeuze (een raadsbesluit met als grondslag art. 175 (1) j°
artikel 300 (2) tweede paragraaf) zijn vrijwel alle lidstaten fel tegenstander
van het voorstel. Alleen Spanje zag wel enige merites in deze benadering maar
maakte een studievoorbehoud.Het NL voorzitterschap zal het ontwerp-besluit niet meer tijdens het Nederlands
voorzitterschap agenderen.Van de negen bovenvermelde stoffen zijn octabroomdifenylether, pentabroomdiphenylether
en hexabroombifenylether broomhoudende brandvertragers.202Wanneer precies komt er duidelijkheid over de instrumenten
die worden ingezet voor SO2-reductie bij de industrie? Welke industriële
doelgroepen worden onderscheiden?De SO2-reductie bij de industrie zal vnl. vormgegeven worden
via het instrument van de vergunningverlening, hoewel ook de inzet van algemene
regels tot de mogelijkheden behoort. In de loop van november 2004 komt er
meer duidelijkheid over welke instrumenten er voor de SO2-relevante
bedrijfstakken zullen worden ingezet.De industriële doelgroepen/bedrijfstakken die zijn onderscheiden
zijn de raffinaderijen, de energiesector/kolencentrales, de basismetaalindustrie,
de chemische industrie en een categorie overige industrie (ondermeer glasindustrie
en grofkeramische industrie.203Wat is de huidige CO2-uitstoot van de sector
verkeer en wat is de verwachte CO2-uitstoot van het verkeer in
2008–2012 als er geen CO2-beleid wordt gevoerd?
Welke bijdrage wordt verwacht van de diverse beleidsinstrumenten (EURO5, normstelling
voor brandstof, lagere rijsnelheid et cetera) voor het halen van de streefwaarde
van 38 Mton in 2008–2012 (uitgesplitst naar instrumenten)?De CO2-uitstoot van de sector verkeer bedroeg in 2002 36 Mton
(Milieubalans 2004). Een cijfer voor 2003 is nog niet vastgesteld.Het is lastig een gefundeerde uitspraak te doen over de verwachte CO2-uitstoot in 2008–2012 zonder CO2-beleid. In de Milieubalans
2004 worden in paragraaf 2.3.1 (pagina 51) beleidseffecten weergegeven
maar niet specifiek voor de sector verkeer. Reductie-effecten in de sector
verkeer vallen in de categorie CO2 Overige sectoren (dit zijn de
sectoren landbouw, verkeer en de gebouwde omgeving). Te zien is dat het totale
effect in 2010 in deze drie sectoren 5 tot 10 Mton per jaar bedraagt.In de onderliggende studie van RIVM en ECN (december 2003, publicatie
ECN-C-03-095) ten behoeve van de sectorale streefwaarden voor CO2
is te lezen dat de voorziene reductie-effecten in de sector verkeer in 2010
en gerekend vanaf 2000 ongeveer 1 à 1,5 Mton per jaar bedragen.Dit zijn de totale effecten van beleid. Voor berekende effecten per individueel
instrument verwijs ik u kortheidshalve naar bovengenoemde ECN-publicatie en
naar het Optiedocument (2004, RIVM Rapport 773002026) dat ter onderbouwing
van de Nota Verkeersemissies is opgesteld en samen met de nota aan de Tweede
Kamer is toegezonden.204Waarop is het getal van 40 als doelstelling voor het
aantal binnenvaartschepen met NOx-katalysator gebaseerd?Het aantal van 40 schepen is gebaseerd op het totale, beschikbaar gestelde
budget gedeeld door de gemiddelde kosten per schip voor toepassen van NOx-reducerende technieken.205Waaruit bestaat de kostenpost «overige instrumenten
duurzame samenleving»Onder deze kostenpost vallen de budgetten voor de Evaluatie van de Wet
Milieubeheer, de Commissie Milieueffect Rapportage, Uitvoeringskosten voor
o.a. fiscale instrumenten.206Welke acties uit de Nota «Nuchter omgaan met
risico's» zullen in 2005 worden uitgevoerd?Zoals gemeld in het algemeen overleg met de vaste kamercommissie van VROM
d.d. 5 oktober jl. heeft de staatssecretaris van VROM in het kabinet
gesproken over hoe om te gaan met risico's in den brede. Gesproken is over
de verdeling van verantwoordelijkheden (tussen overheid, burgers, bedrijfsleven
en overheid) en de maatschappelijke trends en dilemma's die mede van invloed
zijn op het omgaan met risico's. Afgesproken is dat nuchter omgaan met risico's
een kabinetsbreed vervolg gaat krijgen waarbij de staatssecretaris van VROM
een coördinerende rol zal uitoefenen. Eind 2004 zal een Plan van Aanpak
worden besproken in de Ministerraad dat ingaat op welke wijze de kabinetsbrede
discussie over nuchter omgaan met risico's in 2005 geoperationaliseerd gaat
worden.Tevens is in dit algemeen overleg aangegeven dat in 2005 de volgende acties
worden uitgevoerd.Met betrekking tot radon is in 2004 een aantal resultaatverplichtende
afspraken gemaakt met VNO-NCW. De overeenkomstige acties zoals een voorlichtingscampagne
over ventilatie en verschillende monitoringsactiviteiten, zijn in 2004 gestart
en zullen in 2005 worden voortgezet.Met betrekking tot de hoogspanningslijnen zal nog dit jaar aan de Tweede
Kamer worden medegedeeld hoe het beleid zal worden vormgegeven. In 2005 zal
de implementatie door de verschillende betrokken actoren plaatsvinden. Deze
implementatie zal worden begeleid door een actieve en transparante communicatie.Met betrekking tot de basisstations voor mobiele communicatie is, zoals
toegezegd, in 2004 de validatie van het zogenaamde COFAM-onderzoek gestart.
Dit onderzoek zal in 2005 worden afgerond.207Wat zijn de resultaten van het overleg met IPO, VNG
en EnergieNed over het beleidsdoel om nieuwe situaties waarbij kinderen worden
blootgesteld aan magneetvelden zo veel mogelijk te vermijden (zie ook de nota
«Nuchter omgaan met risico's» pagina 5).Zoals aangegeven tijdens het algemeen overleg met de vaste kamercommissie
VROM d.d. 5 oktober jl., is na het uitbrengen van de nota Nuchter Omgaan
met Risico's een project gestart waarbij vertegenwoordigers van o.a. het IPO,
de VNG, EnergieNed, AEDES, NEPROM, VNO/NCW, Woonbond en de Stichting Natuur
en Milieu telefonisch zijn geënquêteerd over het voorgenomen beleid
met betrekking tot hoogspanningslijnen. Deze organisaties zijn vervolgens
ook uitgenodigd voor een workshop. In grote lijnen kwam uit het project naar
voren dat er draagvlak is voor nader beleid dat is gebaseerd op het voorzorgcriterium
en dat als doelstelling heeft dat er zo weinig mogelijk nieuwe situaties ontstaan
waarbij kinderen worden blootgesteld aan magneetvelden van bovengrondse hoogspanningslijnen.
Tevens blijkt dat er grote behoefte bestaat aan een eenduidig rijksbeleid
op dit gebied en dat men zonering als het meest geschikte instrument beschouwt.
Voor het bepalen van de omvang van de zones acht men een referentiewaarde
nodig voor magneetvelden die buiten de zones niet overschreden mag worden.
Men heeft er begrip voor als het rijk zou kiezen voor een waarde van 0,4 microtesla.
Tijdens het mondelinge overleg is toegezegd dat het betreffende rapport en
de daaruit getrokken beleidsconclusies zo spoedig mogelijk aan de Tweede Kamer
zullen worden toegezonden. Dit zal voor het einde van het jaar gebeuren en
dan zal tevens worden aangegeven hoe de bestuurlijke afstemming over de nadere
invulling van de implementatie van het beleid zal plaatsvinden.208In de memorie van toelichting onder par. 12.2.2 wordt
melding gemaakt van het Landelijk Afvalbeheerplan (LAP). Hierin is opgenomen
als Actiepunt 7.1 het «bezien of de sanering van stortplaatsen ten behoeve
van nuttige toepassing van de vrijkomende stromen door aanpassing van de Wet
belastingen op milieugrondslag financieel kan worden ondersteund.» Welke
initiatieven worden ondernomen om te komen tot bovengenoemde ondersteuning?
Wat is hierbij de planning?Wanneer stortplaatsen worden gesaneerd waarbij een (groot) deel nuttig
wordt toegepast en een restfractie opnieuw wordt gestort is het de vraag of
voor deze herstort stortbelasting moet worden betaald. Inmiddels is met het
ministerie van Financiën overeengekomen dat dat niet het geval is wanneer
deze stort binnen dezelfde inrichting plaatsvindt. Over de vraag of dat ook
het geval moet zijn wanneer de stort van de restfractie in een andere inrichting
plaatsvindt vindt momenteel overleg plaats. In het kader van het project Nazorg
voormalige stortplaatsen (Navos) wordt bezien of er ook andere bronnen kunnen
worden aangeboord om de herontwikkeling van voormalige stortplaatsen en de
gebieden waarin zij gelegen zijn te ondersteunen. In de eerstvolgende
voortgangsrapportage van het LAP (medio 2005) zal hierover bericht worden.209De landgrenzen gaan voor te verwijderen brandbaar afval
1 januari 2006 open mits sprake is van een gelijk speelveld. Betreft
de realisatie van het gelijkwaardige speelveld eveneens dat het beginsel van
wederkerigheid (het openstellen van landsgrenzen voor uitvoer van te verwijderen
brandbare afvalstoffen indien de invoer van dezelfde afvalstoffen mogelijk
blijkt in de praktijk) onverkort wordt toegepast? Zo nee, waarom niet?Momenteel vindt onderzoek plaats ter ondersteuning van de besluitvorming
over het al dan niet op 1 januari 2006 openen van de landsgrenzen voor
door verbranding te verwijderen afval. Voorwaarde voor het openen van de genoemde
landsgrenzen is dat er dan sprake is van een gelijkwaardig speelveld met de
aangrenzende lidstaten. Het openstellen van de grenzen houdt per definitie
een wederkerigheid in. Op dat moment zal er dus ook sprake kunnen zijn van
invoer van door verbranding te verwijderen afval.210Hoe past het voorbereiden van nadere maatregelen, naast
de hoge afvalstoffen heffing, om het storten van huishoudelijk afval volledig
te voorkomen, in het streven naar een level playing field voor afval in europa?Deze zinsnede slaat op de wens van een deel van het bedrijfsleven om te
bezien of er een extra maatregel in de vorm van een exportheffing mogelijk
is, opdat de stortheffing die hier in Nederland betaald moet worden, ook bij
de stort van restfracties bij sorteren van afvalstoffen in het buitenland
betaald moet worden. De gedachte hierachter is dat daarmee wat het storten
betreft een gelijk speelveld tussen Nederland en de overige lidstaten als
ook de rest van de wereld wordt verkregen. Hierop wordt in het antwoord op
vraag 211 nader ingegaan.211Op basis van de kwartaalcijfers van het Internationaal
Meldpunt Afvalstoffen (IMA), blijkt dat de uitvoer van afvalstoffen tot en
met het derde kwartaal van 2004 onverminderd hoog is en zelfs weer stijgt,
ondanks berichten van de kant van de regering dat er een afnemende trend waarneembaar
is. In hoeverre wordt verder uitvoering gegeven aan de Motie Koopmans / De
Krom (TK 2003–2004, 27 664, Nr. 21) waarin de regering wordt opgeroepen
om een vorm van heffing op de uitvoer van afval te introduceren of de WBM-heffing
op te storten afvalstoffen te verlagen?De kwartaalcijfers van het IMA gaan over alle
afvalstoffen die met een kennisgeving worden in- en uitgevoerd. De berichten
van de regering over een afnemende trend betroffen alleen de afvalstroom die
de laatste jaren in discussie was, te weten de restfractie uit sortering van
bouw- en sloopafval en bedrijfsafval. Bovendien had het bericht alleen betrekking
op 2003, toen in het derde en vierde kwartaal een duidelijke daling van de
uitvoer van genoemde afvalstroom te zien was. De uitvoer van de afvalstroom
in de eerste drie kwartalen van 2004 is inderdaad hoger dan in de laatste
twee kwartalen van 2003, maar is nog wel kleiner dan in de eerste twee kwartalen
van 2003. De verwachting is dan ook dat de uitvoer van de restfractie uit
sortering van bouw- en sloopafval en bedrijfsafval in 2004 op ongeveer hetzelfde
niveau uitkomt als in 2003. Over de motie Koopmans en de Krom inzake de introductie
van een exportheffing of een verlaging van de Wbm heffing is de afgelopen
jaren regelmatig met de Tweede Kamer overleg gevoerd. In een laatste technisch
overleg met eerst de sector en vervolgens de Tweede Kamer is door de ministeries
van Financiën en VROM gewezen op de juridische, administratieve
en europeesrechterlijke problemen die een dergelijke exportheffing zou opleveren.
Over een verlaging van de Wbm-heffing in Nederland is aangegeven dat een dergelijke
verlaging een uiterst ongewenste verstoring van de afvalmarkt teweeg zou brengen
en dat er bovendien geen financiële dekking voor is. Momenteel beraadt
de sector zich of men een exportheffing nog ambieert of dat de te verwachten
ontwikkelingen als gevolg van de implementatie van de Richtlijn storten in
de diverse Europese lidstaten en met name in Duitsland in 2005 een voldoende
gelijkwaardig speelveld zullen creëren.212In de memorie van toelichting onder par. 12.2.2 inzake
de «realisatie maatregelen gelijkwaardig speelveld afvalbeheer en voorbereiding
open landsgrenzen», is aan de orde een LAP-doelstelling om op 1 januari
2006 de landsgrenzen voor te verwijderen brandbaar afval te openen mits het
genoemde gelijkwaardige speelveld gerealiseerd is. Betreft de realisatie van
het gelijkwaardige speelveld eveneens dat het beginsel van wederkerigheid
(het openstellen van de landsgrenzen voor uitvoer van te verwijderen brandbare
afvalstoffen indien invoer van dezelfde afvalstoffen mogelijk blijkt in de
praktijk) onverkort wordt toegepast? Zo neen, waarom niet?Zie het antwoord op 209.213Waaraan worden de begrote kostenposten «subsidies
stralingsbeleid» (2,4 mln.. euro) en «overige instrumenten stralingsbeleid»
(725 000 euro) concreet besteed?De begrotingspost «subsidies stralingsbeleid» was bestemd
voor de realisatie van een permanente loods voor de opslag van radioactief
besmet schroot. In mijn brief van 27 september jl. (TK, 2004 –
2005, 22 343, nr. 95) heb ik de Tweede Kamer laten weten dat de realisatie
niet meer doorgaat.De begrotingspost «overige instrumenten stralingsbeleid» is
bestemd voor kosten die samen hangen met de uitvoering van de vergunningverlening
op het gebied van het stralingbeleid.214Kunt u aangeven welke extra activiteiten op het gebied
van handhaving in 2004 mogelijk zijn geworden na het amendement Samsom cs
(29 200 XI, nr. 64)?De €2 mln. van het amendement Samsom (29 200 XI, nr. 64) worden
in 2004 ingezet voor de volgende activiteiten:• extra controles bouw- en sloopafval, o.a. transportcontroles;• onderzoek Energie Prestatie Regeling;• projecten samenwerkende rijksinspecties in het kader van het PAO-programma;• verkennend onderzoek woonkwaliteit (o.a. radon in nieuwe woningen);• versnelling risico-analyses en interventiestrategie afvalstromen;• ketenhandhaving in samenwerking met de handhavingspartners uit
het ALOM (Ambtelijk Landelijk Overleg Milieuhandhaving); het betreft de volgende
projecten:1. asbest (trekker VNG)2. vuurwerk (trekker OM)3. dierlijke vetten (trekker AID)4. afvalinrichtingen (bouw en sloopafval) (trekker VI).Deze projecten brengen in beeld en resulteren in een interventiestrategie
die in 2005 zal worden toegepast.215aa)Hoeveel fte's heeft de VROM-inspectie in totaal en
uitgesplitst per taak en per regio in 2002, 2003, 2004 en 2005?Het aantal fte's is afgerond. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen optreden.De tabel is gebaseerd op de formatie van de VI, rekening houdend met de
verschuivingen als gevolg van het instellen van een VROM brede Gemeenschappelijke
Dienst voor het secundaire proces. Andere verschuivingen treden op als gevolg
van Balkenende I en II en mutaties op het gebied van bv. vuurwerk en het ontstaan
van een centraal meldpunt.RegioTaak2002200320042005NoordAfval8,58,58,58,5  Stoffen en producten9,59,58,58,5  Veiligheid en Risico's8,38,37,37,3 Overheden283327,527,5 Bedrijfsbureau/directiebureau15,515,59,59,5 AL1111  Totaal regio70.875,861.261.2OostAfval8,58,58,48,4  Stoffen en producten10,510,59,39,3  Veiligheid en Risico's11,511,59,39,3 Overheden343931,831,8 Bedrijfsbureau/directiebureau18,518,59,59,5 AL1111  Totaal regio848469,469,4Noord-westAfval12,512,51212  Stoffen en producten12,312,312,312,3  Veiligheid en Risico's11,511,59,59,5 Overheden455141,641,6 Bedrijfsbureau/directiebureau202010,510,5 AL1111  Totaal regio1021088787Zuid-westAfval14,514,51414  Stoffen en producten16,316,314,314,3  Veiligheid en Risico's13,513,51111 Overheden37,543,536.636.6 Bedrijfsbureau/directiebureau191912,512,5 AL1111  Totaal regio10210887,587,5ZuidAfval121211,811,8  Stoffen en producten9,59,58,58,5  Veiligheid en Risico's13,513,51111 Overheden48,544,536,536,5 Bedrijfsbureau/directiebureau202010,510,5 AL1111  Totaal regio94.8100.879,579,5CentraalCrisimanagement (* incl LMIP- front)9911,6*11,6 KFD252526,526,5  IOD (* incl. secta)64,564,566,4*66,4  BZ (* incl LMIP-back en secta's)333339,5*39,5 Bedrijfsbureau2424   Sig/Dienstbureau10,810,816,516,5 AL (*incl correctie ig-pool)225 *5 Directie bedrijfsvoering31.631.6   Totaal
centraal200200165,5165,5 TOTAAL INSPECTIE653676550550215bb)Hoeveel fte's milieu(handhaving) zijn aanwezig bij
de Nederlandse gemeenten in 2002, 2003 en 2004?Het aantal fte's handhaving dat binnen de gemeentes in Nederland werkzaam
is, is niet met zekerheid te zeggen. Navraag bij een groot aantal instanties
(provincies (regisseurs), VNG, Infomil, RIVM) levert geen eenduidig beeld
op qua aantallen fte's.De bevraging van gemeentes is gericht op andere kengetallen zoals het
aantal bedrijven, aantal uitgevoerde controles en overtredingen en daarnaast
op meer kwalitatieve gegevens in het kader van professionalisering en/of andere
monitoringsinstrumenten.216Hoeveel inspecteurs huursubsidie zijn er? Doen zij
mee in teams van meerdere overheden/instanties die gezamenlijk fraude aanpakken
(vaak samenwerking tussen sociale dienst, vreemdelingenpolitie, bouw- en woningtoezicht,
belasting etc.)? Hoeveel onterecht huursubsidiegebruik wordt door de inspecteurs
ontmaskerd en welk aandeel daarvan komt uit genoemde gezamenlijke inspectieteams?De Inlichtingen- en Opsporingsdienst van VROM (VROM-IOD) kent een afzonderlijk
projectbureau (Afdeling Subsidiefraude) voor de bestrijding van huursubsidiefraude.De afdeling beschikt operationeel over 6 rechercheurs (strafrechtelijke
handhaving) en 4 project medewerkers (bestuursrechtelijke handhaving). De
6 rechercheurs zijn in 2002 aan de afdeling toegevoegd ten behoeve van de
intensivering van de samenwerking en informatie-uitwisseling met de gemeentelijke
sociale recherche, de Sociale verzekeringsbank (SVB) en het Uitvoeringsinstituut
Werknemers-verzekeringen (UWV).In 2002 werd er voor ongeveer € 0,4 mln.. aan huursubsidiefraude
opgespoord en in 2003 voor ongeveer € 1,2 mln.. Naar verwachting
zal er in 2004 met de huidige formatie meer dan € 1,3 mln.. worden
opgespoord.De verbetering van de resultaten is een direct gevolg van de meer projectmatige
aanpak van huursubsidiefraude waarbij sprake is van samenloop met uitkeringsfraude.De beperkte menskracht maakt het evenwel niet mogelijk om integraal in
teams te participeren. Maximaal resultaat met de huidige bezetting wordt bereikt
door het onderhouden van contact en het in dat kader integraal uitwisselen
van gegevens. Ongeveer 90% van de opgespoorde huursubsidiefraude komt dan
ook voort uit samenwerking en informatie-uitwisseling met andere opsporingsdiensten.
Ook dit jaar zullen nog extra projectmatige toezichtsacties in samenwerking
worden uitgevoerd.217 en 218Kunt u een overzicht geven van aantallen fte's bij
de Inspectie(s) van het ministerie van VROM in de jaren 1998–2004 uitgesplitst
naar:1) soort toezicht: eerstelijns of tweedelijns2) lokatie: hoofdinspectie of regionale inspecties3) beleidsterrein: RO of milieuKunt u een overzicht geven van aantallen fte's bij
de Inspectie(s) van het ministerie van VROM in de jaren 2005 en 2006 uitgesplitst
naar:1) soort toezicht: eerstelijns of tweedelijns2) locatie: hoofdinspectie of regionale inspecties3) beleidsterrein: RO of milieuAd1) Soort toezicht: Het onderscheid eerstelijns en tweedelijns werd vóór
2002 op verschillende wijze gebruikt binnen de voormalige inspecties. Vanaf
de oprichting van de VROM-Inspectie in 2002 worden de termen eerstelijnsen
tweedelijns nog wel gebruikt, maar daarmee worden dan de bevoegdheden bedoeld
en de relatie die de toezichthouder heeft tot de justitiabele.Bovendien worden werkzaamheden binnen de VROM-Inspectie steeds integraler
uitgevoerd; onderscheid in eerstelijns- en tweedelijnswerk wordt in de jaarplannen
niet meer gemaakt.Ad 2) Tabel 2LOKATIE Regio/centraal 199819992000200120022003200420052006Regio452455463570481481437387387Centrale inspectiedienst*666686879091999494Hoofdinspectie'70707075111111747070Totaal588591619731682683610551551Verklaring bijtellingen en kortingen  kfd +25,7Ro +26Knip
toezicht-beleid –77,5Gemeen-schap-pelijke dienst -79,4taak pp -60     milieu +65Piofa +17,3Meldpuntvuurwerk+6      Wonen 29Vuurwerk/waterleiding +25        Corporaties -20  * De centrale inspectiediensten (KFD en VROM-IOD) zijn apart vermeld,
omdat ze qua werksoort eerder vergelijkbaar zijn met de regio (ze doen evenals
de regio uitvoerend inspectie c.q.opsporingswerk) dan met eenheden als de
directie Bestuurszaken, de stafafdeling Crisismanagement en het Dienstbureau.Ad3) Tabel 3De tabel 3 geeft de cijfers over de verschillende jaren en over de verschillende
onderdelen. Vanaf 2002 is de systematiek voor de begrotingsindeling voor
de VI gewijzigd. Dat werkt door naar de indeling van de VI-jaarplannen.In de tabel wordt over de periode vóór 2002 de indeling
en bezetting van de toenmalige inspecties gebruikt. Vanaf het ontstaan van
de VROM-Inspectie in 2002 is de nettotijd binnen de Inspecties opgedeeld naar
Wonen, RO en Milieu. De cijfers in tabel 3 zijn gebaseerd op de begrotingsartikelen
van de verschillende jaren.artikel 1 Strategieartikel 2 Betaalbaarheid en vrije woonruimteartikel 3 goede woningvoorraad en duurzaam bouwenartikel 4 aantrekkelijke fysieke leefomgevingartikel 6/8 versterken ruimtelijke kwaliteitartikel 7/10 verbeteren milieukwaliteitartikel 11 tegengaan klimaatverandering en emissiesartikel 12 beheersing milieurisico's straling, afval en stoffenDoor de benaming van deze artikelen werden de VROM-Inspectieproducten
minder herkenbaar.Beleidsterrein RO Milieu en Wonen  1998199920002001* 200220032004** 20052006IRORO4548487413071683939IMHMilieu3123123484031701451277070IVHWonen1641641641937156273939DRZOpsporing666660616464716767* In 2002 zijn alle VROM-brede gemeenteonderzoeken onder 1 noemer gezet.
In de jaren daarna is dit pondsgewijs over wonen, ro en milieu verdeeld.** In 2005 is slechts de tijd vanuit de regio's in de totaaltabel voor
het jaarplan verwerkt. Dit heeft met name invloed op de verdeling van menskracht
op de verschillende onderwerpen.219Welke capaciteit (in fte's, uitgesplitst naar fte's
voor RO- en milieutoezicht) is er nodig bij de VROM-Inspectie om vanaf begin
volgend jaar voldoende toezicht te houden op de professionalisering van de
handhaving bij gemeenten en provincies?Het voortouw om het proces van professionalisering te coördineren
ligt bij de provincies. Het professionaliseringsproject heeft op dit moment
uitsluitend betrekking op de milieuhandhaving. Alle gemeenten en provincies
dienen in dat kader per 1 januari 2005 te beschikken over een adequaat
ingericht handhavingsproces. Dit betreft een gering deel van de aspecten waarop
de VROM-Inspectie in het kader van het VROM-brede tweedelijnstoezicht toezicht
houdt. Naast milieu wordt toegezien op de organisatie en uitvoering van de
handhaving op de terreinen, ruimte, bouw en wonen. Dit tweedelijnstoezicht
vindt integraal plaats en daarbij wordt geen kwantitatief onderscheid gemaakt
voor uitsluitend het onderdeel professionalisering van de milieuhandhaving.
Voor de beschikbare fte's bij de VROM-Inspectie voor het tweedelijnstoezicht
wordt verwezen naar de beantwoording van vraag 217.220Wat is de visie van de regering op de bevoegdheid die
zij krijgt onder de Wet handhavingsstructuur (die nu in behandeling is in
de Kamer) om in te grijpen als gemeenten en provincies hun handhavingstaken
niet goed uitvoeren? In welke mate verwacht u de komende jaren van deze bevoegdheid
gebruik te gaan maken? Welke doel- en taakstellingen hanteert u hierbij?Doel- en taakstelling van het wetsvoorstel en het professionaliseringstraject
zijn gericht op de verbetering van de milieuhandhaving.De provinciale regisseurs hebben het voortouw bij de inzet van de aanwijzingsbevoegdheden
als blijkt dat gemeenten geen adequate structuur hebben gerealiseerd op 1 januari
2005. Echter, alle handhavingsinstanties hebben al drie jaar de tijd gehad
om aan alle bestuurlijk afgesproken kwaliteitscriteria te voldoen. Ik ga er
derhalve van uit dat de instanties zich aan die afspraak houden en dat de
provincies daartoe waar nodig actie ondernemen; informele actie maar zonodig
ook formele actie met behulp van de aanwijzingsbevoegdheden. De regering zal
in de toekomst ook niet schromen om de provincies op hun taak terzake te wijzen
en zonodig daartoe aan GS een aanwijzing te geven. Echter, gelet op het feit
dat het aanwijzingsinstrumentarium name als stok-achter-de deur is bedoeld,
is de verwachting dat het daadwerkelijk komen tot het geven van een formele
aanwijzing tot de uitzonderingen behoort.221Wat zijn de plannen met het tweedelijnstoezicht van
de VROM-Inspectie op de professionalisering van de handhaving bij gemeenten
en provincies vanaf 1 januari 2005? Is er sprake van
een versterking van het tweedelijnstoezicht? Zo nee, waarom niet?De verbetering van de milieuhandhavingsstructuur zoals deze op 1 januari
2005 gerealiseerd dient te zijn bij alle provincies en gemeenten, maakt onderdeel
uit van de integrale VROM-brede onderzoeken van de VROM-Inspectie. Om te voorkomen
dat gemeenten of waterschappen met dubbel onderzoek worden geconfronteerd
heeft de VROM-Inspectie met de provincies de werkafspraak gemaakt dat de VI
in eerste aanleg het specifieke onderzoek en de eventuele interventie betreffende
(het voldoen aan) de kwaliteitscriteria overlaten aan de provincies. De VROM-Inspectie
maakt pas zelf op dit punt van haar bevoegdheden gebruik als de provincie
daarom vraagt dan wel uit eigen beweging bij onvoldoende actief optreden door
de provincie. De VROM-Inspectie zal het tweedelijnstoezicht op de provincies
versterken, onder meer in het kader van de uitvoering van VROM-brede provincieonderzoeken.222Tot nu toe is het rijksbeleid om de eigen verantwoordelijkheid
van gemeenten en provincies om prioriteiten te stellen (in het kader van de
professionalisering van de handhaving) te combineren met een versterkt tweedelijnstoezicht
door de VROM-Inspectie; onderschrijft u nog steeds deze lijn – dus een
sterk tweedelijnstoezicht van de VROM-Inspectie náást eigen
verantwoordelijkheid van provincies en gemeenten in de prioriteitstelling?
Zo nee, waarom niet? Zo ja, hoe komt dit tot uitdrukking in het aantal fte's
dat voor tweedelijnstoezicht beschikbaar is.De eigen verantwoordelijkheid van provincies en gemeenten om prioriteiten
te stellen in het kader van de professionalisering van de handhaving staat
uiteraard voorop. Dat de opgelegde taakstellingen tot scherpere keuzes dwingen
is onvermijdelijk, maar daarbij geldt als randvoorwaarde dat bij alle handhavingsorganisaties
het in het kader van de professionalisering afgesproken adequate handhavingsniveau
gewaarborgd blijft. De VROM-Inspectie houdt vanuit de tweede lijn toezicht
op dit adequate niveau bij de gemeenten en provincies en zal deze zo nodig
faciliteren of maatregelen afdwingen. Voor het aantal fte's dat voor het tweedelijnstoezicht
beschikbaar is verwijs ik naar het antwoord op vraag 217.223 en 224Op welke wijze wordt een minder intensieve toezichtrol
van de VROM-Inspectie op het gebied van de ruimtelijke ordening vormgegeven?Wat betekent het concreet dat de VROM-Inspectie «een minder intensieve
toezichtrol» zal hebben op het gebied van de ruimtelijke ordening «omdat
het rijk zich immers richt op hoofdlijnen»: wat betekent dit voor het
aantal fte's dat beschikbaar is voor RO-toezicht (hoeveel was dit en hoeveel
wordt dit), welke specifieke taken zal de VROM-Inspectie niet meer uitvoeren?De Nota Ruimte brengt een nieuwe sturingsfilosofie met zich mee. Er wordt
van uitgegaan dat elke bestuurslaag de op haar niveau geëigende besluiten
moet nemen. Het past in de nieuwe sturingsfilosofie om de provincies meer
vertrouwen te schenken en eigen verantwoordelijkheden te geven.Dit zal gevolgen hebben voor de wijze waarop de VROM-Inspectie de gemeentelijke
ruimtelijke plannen zal toetsen. Er vindt op dit moment een bezinning plaats
over de invulling van deze taak. Aan de hand van varianten die zich onderscheiden
door het moment en de onderwerpen waarop wordt getoetst zal een standpunt
worden ingenomen. Deze varianten zullen beoordeeld worden in het perspectief
van de sturingsfilosofie Nota Ruimte, de huidige en toekomstige
WRO en de mogelijkheden om te interveniëren. Bij de keuze zal ook zorgvuldig
worden bezien welke ideëen de andere departementen en de provincies hierover
hebben.Het rijk zal zich, zo volgt uit de Nota Ruimte, alleen richten op de onderdelen
waarvoor vooraf is aangegeven dat zij een rijksbetrokkenheid vragen. De selectiviteit
van onderwerpen brengt met zich mee dat er minder intensief toezicht nodig
zal zijn. Mede in het kader van de bezuinigingen Balkenende is het tweedelijns
toezicht teruggebracht met 15 fte.De discussie zoals hierboven genoemd zal duidelijk maken welke onderwerpen
door de VROM-Inspectie worden uitgevoerd, waarbij nu al duidelijk is dat de
inzet op de beoordeling van plannen vooraf zal verminderen.225Hoe denkt u met een minder intensieve toezichtrol van
de Inspectie ervoor te zorgen dat overal in het land de Basiskwaliteit wordt
gerealiseerd? Is het niet juist logischer om wanneer de andere overheden meer
armslag krijgen, juist de toezichttaak te versterken om te controleren of
de andere overheden hun nieuwe verantwoordelijkheden waarmaken? Zo nee, waarom
niet?Vanuit het vertrekpunt dat het decentrale niveau het meest geëigende
niveau is om bepaalde ruimtelijke keuzen te maken, draagt het rijk beleidsruimte
over aan de andere overheden. Daarbij heeft het rijk vertrouwen in de andere
overheden, zowel in de betrokken bestuursorganen als in de democratische verantwoording
op het decentrale overheidsniveau.Met de Nota Ruimte legt het rijk minder regels aan de decentrale overheden
op. Dit betekent dat ook het toezicht van het rijk zich kan beperken tot die
thema's waar het rijk kaders aan de andere overheden oplegt, te weten de nationaal
ruimtelijke hoofdstructuur en het beperkt aantal generieke regels die onder
de noemer basiskwaliteit zijn gebracht. De wijze waarop dit toezicht zal worden
vormgegeven zal worden uitgewerkt in een toetsingskader Nota Ruimte.Het rijk wenst niet uitsluitend via toezicht te borgen dat de andere overheden
de verantwoordelijkheid voor de basiskwaliteit waarmaken. Dit borgen wordt
tevens gerealiseerd via andere wegen, zoals door monitoring, door (bestuurlijk)
overleg tussen rijk en de andere overheden, door in de Nota Ruimte een relatie
te leggen tussen het begrip basiskwaliteit en financiële principes (zoals
de instelling van het veroorzakerbeginsel), door de andere overheden te verleiden
(zoals de checklist kwaliteitsagenda landschapsontwikkeling), of door de andere
overheden te stimuleren (zoals het actieprogramma ruimte en cultuur).226Hoeveel inspectiemedewerkers zijn betrokken bij het
integrale onderzoek bij 120 gemeenten.Circa 26 fte.227Kunt u een actualisatie geven van de invulling van
de taakstelling, de bezuinigingen bij de VROM-Inspectie, en aangeven hoe het
amendement Samsom cs (29 200 XI, nr. 63) ingezet is om de problemen die
hierdoor ontstaan zijn te ondervangen?De taakstellingen die de Inspectie zijn opgelegd in het kader van het
Strategisch akkoord van het kabinet Balkenende I en het Akkoord op Hoofdlijnen
van het kabinet Balkenende II zijn voor het primaire proces over de jaren
2005 t/m 2008 als volgt ingevuld:• VROM-brede gemeenteonderzoeken: 15 fte• Zaakgericht tweedelijns milieutoezicht: 15 fte• Bestemmingsplantoetsing: 15 fte• Vuurwerk: 5 fte• Herijking regelgeving: 5 fte• Fraudebestrijding 5 fteIn budgettaire zin bedragen de structureel ingeboekte bedragen voor de
meerjarenbegroting:2005: k€  9122006: k€ 1 5202007: k€ 2 4322008: k€ 3 040De taakstellingen en het amendement Samsom (beschikbaar gesteld in het
begrotingsjaar 2004) zijn in principe gescheiden zaken. De genoemde taakstellingen
zijn meer gericht op een efficiëntere werkwijze van de VROM-Inspectie
en het amendement Samsom is meer gericht op samenwerking met de andere (lagere)
overheden (zie antwoord vraag 214).228«Op welke wijze zijn de kerncentrale Borssele
en andere nucleaire installaties voorbereid op een terroristische aanslag?
Wat wordt er in 2005 gedaan om hiertegen beschermingsmaatregelen te nemen?»De bescherming van de nucleaire installaties in Nederland tegen onbevoegde
beïnvloeding is vastgelegd in de vergunningsvoorschriften. Deze voorschriften
zijn gebaseerd op een richtlijnen van het Internationaal Atoomenergie Agentschap
(IAEA) te Wenen, die voor de Nederlandse situatie zijn opgenomen in de Beveiligingsrichtlijn
Kerninstallaties van 1993.De voorschriften voorzien in een interne beveiligingsorganisatie (plan
IBO) die naadloos aansluit op de externe beveiligingsorganisatie aan overheidszijde
(plan EBO). De burgemeester van de plaats van vestiging van de nucleaire installatie
is verantwoordelijk voor het plan EBO, waar het de bescherming van de locatie
en de directe omgeving betreft. Zaken zoals de bescherming van het luchtruim
zijn een nationale aangelegenheid.De specifieke maatregelen die op grond van het IBO en EBO plan getroffen
worden, zijn afhankelijk van het voor de betreffende locatie vastgestelde
dreigingsniveau. Zo is momenteel de bezoekersregeling voor de Kerncentrale
Borssele opgeschort.Na de aanslagen van 11 september 2001 heeft een werkgroep van het
ministerie van VROM onderzoek gedaan naar de mogelijke kwetsbaarheid van nucleaire
installaties voor terroristische aanslagen. Uit het onderzoek zijn een aantal
aanbevelingen voortgekomen voor aanvullende organisatorische, bouwkundige
en elektronische maatregelen. Over de aard en inhoud van deze maatregelen
kunnen om begrijpelijke redenen geen mededelingen gedaan worden.De uitvoering van de aanbevelingen is vrijwel geheel afgerond. Voor de
Kerncentrale Borssele worden in 2005 nog aanvullende voorzieningen getroffen.
Bovendien zijn in de in augustus jl. aan de Tweede Kamer verzonden tienjarige
veiligheidsevaluatie van de KCB maatregelen opgenomen met een planning wanneer
deze worden doorgevoerd.229Hoe rijmt u de doelstelling dat 90% van de gemeenten
en provincies in 2010 op een adequaat niveau moet functioneren, voor wat betreft
de uitvoering en handhaving van VROM-wet en regelgeving, met het professionaliseringstraject
handhaving? Vanuit dit professionaliseringstraject zouden alle
gemeenten per 1 januari 2005 een voldoende niveau van handhaving bereikt
moeten hebben. Wat gaat u doen nu u inschat dat op dit moment slechts 40%
van de lagere overheden op een adequaat niveau handhaaft?Doel van het professionaliseringstraject is dat alle handhavingsinstanties,
waaronder gemeenten, op 1 januari 2005 over een adequaat handhavingsproces
op het terrein van de milieuhandhaving beschikken (conform de daarvoor in
2002 in het Professionaliseringsproject vastgestelde minimum-kwaliteitscriteria).
De doelstelling van 90% in 2010 is gericht op het bereiken van voldoende kwaliteit
bij de totale uitvoering en handhaving van alle VROM-wet- en regelgeving bij
de provincies en gemeenten. Om dit te bereiken gaat de VROM-Inspectie in 2005
vanuit het tweedelijnstoezicht onder andere integrale gemeentenonderzoeken
uitvoeren en nazorg verlenen om de betreffende gemeenten te faciliteren bij
het verbeteren van het uitvoerings- en handhavingsniveau.230Waarom wordt er niet naar gestreefd dat Defensie in
2010 100% naleving van wet- en regelgeving heeft i.p.v. 90%? U omschrijft
het huidige naleefgedrag van Defensie als «redelijk», maar wat
is dit uitgedrukt in een percentage (zodat duidelijk is welke verbetering
wordt nagestreefd)?De VROM-Inspectie stelt jaarlijks haar prioriteiten vast op basis van
de Nalevingsstrategie. De wettelijke taken worden op basis van expertinschattingen
gescoord aan de hand van de meest actuele risico-inschatting en het meest
recente naleeftekort. Vervolgens wordt getracht een realistische inschatting
te maken van de te bereiken doelstellingen. In de begroting is vermeld dat
het de doelstelling is om in 2008 een naleving te bereiken van tenminste 90%. Dat komt dus overeen met de hoogste categorie (90 –
100%). Het huidige naleefgedrag is omschreven als redelijk. Dit komt dus overeen
met 80 – 90%. Binnen de NLS wordt een vierpuntschaal gehanteerd, hetgeen
voor sommige onderwerpen een redelijk grove indeling is.Het is juist dat de overheid een voorbeeldfunctie op het gebied van handhaving
zou moeten hebben. De filosofie achter de NLS is om zo waardevrij mogelijk
de prioritering van de wettelijke taken uit te voeren. Deze zelfde prioritering
wordt ook gebruikt om de inzet van VI-medewerkers over diverse andere wettelijke
taken te bepalen; de inzet van de VROM-Inspectie moet immers ook op andere
belangrijke gebieden blijven plaatsvinden.231Kunt u bij een kwalitatieve aanduiding van het naleefgedrag,
een kwantificering aangeven (wat in de begroting van 2004 wel gebeurd is)?
Dit is het geval bij: Besluit Luchtkwaliteit, bestrijdingsmiddelenwet, defensie
(tabel 13.5), vuurwerkbesluit (tabel 13.5); wet luchtverontreiniging, kernenergiewet,
EVOA (Tabel 13.7).In de begrotingstekst voor 2005 staat vermeld over dit onderwerp: Bij
de streefwaarden zijn in de tabellen percentages opgenomen op basis van onderzoekgegevens
en/of expertinschattingen. Kwalitatieve streefwaarden zijn opgenomen als deze
zijn vastgesteld aan de hand van expertinschattingen.Ook voor de begroting 2004 is de gehanteerde kwantificering gebaseerd
op een kwalitatieve beoordeling van experts. De nalevingsstrategie is gebaseerd
op de zogenaamde Delphi-methode, waarbij experts een inschatting geven van
de risico's op het gebied van veiligheid, duurzaamheid, gezondheid en sociale
aspecten en het naleeftekort.De vertaling die in 2004 is gemaakt van de kwalitatieve naar de kwantitatieve
aanduiding van het naleefgedrag is de volgende:KwantitatiefKwalitatief < 60%= slecht 60–80 %= matig  80–90 %= redelijk  > 90 %= goed Het zal duidelijk zijn dat dit in globale termen de verhoudingen zijn.
In een enkele individueel geval zal een percentage van 95 % naleving bijvoorbeeld
nog als matig moeten worden beschouwd. De methodiek is bedoeld voor het prioriteren
van de inzet van de VI-medewerkers.232Kunt u een actualisering geven van de prioriteitenmatrix
die vorig jaar bij de begroting gevraagd is (vraag 262), en bij verschuivingen
aangeven waarom deze hebben plaatsgevondenDe prioritering van de wettelijke taken van de VI, op basis van de nalevingsstrategie,
is voor de begroting 2004 voor de eerste maal gebruikt. Voor de begroting
van 2005 is in het jaar 2004 een verdiepingsslag gemaakt binnen de Nalevingsstrategie.
Deze tweede scoring van de wettelijke taken is met veel meer betrokkenen uitgevoerd.
Naast de eigen inspecteurs van de VI zijn alle beleidsdirecties betrokken.
De scoring heeft in twee fases plaatsgevonden, waarbij in eerste instantie
de vakinhoudelijke mensen zijn betrokken en in de 2e fase met name het management.
De resultaten van deze scoringssessies zijn ook voorgelegd aan enkele externe
handhavers voor een quick scan.In bijlage 1 treft u de verschuivingen aan voor die taken die zich bevinden
in het kwadrant dat gaat over het grootste nalevingstekort enhet grootste
risico bij niet-naleving.In de tabel in bijlage 2 kunt u de verschuivingen in de scores van de
wettelijke taken aantreffen tussen de begroting voor 2004 en 2005. Deze tabel
is gemaakt voor de 2e lijnstaken van de VI.De redenen voor de grootste verschuivingen tussen beide jaren zijn de
volgende:• nieuwe regelgeving die nog niet eerder is geprioriteerd in de NLS;• verschuivingen op basis van onderzoek uit het jaar daarvoor;• verschuiving op basis van nieuw inzicht;• opsplitsen van onderdelen van wet/regelgeving op basis van specifieke
doelgroepen.233Een aantal prioriteiten die vorig jaar in de begroting
genoemd is, is in de huidige begroting niet terug te vinden als prioriteit
(Wet geluidhinder; Besluit Luchtkwaliteit (stikstof dioxide); asbestverwijderingsbesluit;
productenbesluit asbest; besluit asbestwegen; regeling verwijdering PCB's)
en er is een aantal nieuwe prioriteiten voor in de plaats gekomen (Wet milieubeheer;
Besluit Luchtkwaliteit; Wet bodemsanering; Wet milieugevaarlijke stoffen;
Besluit ozonlaagafbrekende stoffen; inzameling halonen). Kunt u deze verschuivingen
nader toelichten?In de bijlage van het antwoord op vraag 232 zijn de redenen voor verschuiving
van de wettelijke taken in de prioriteitenmatrix opgenomen. Naast haar prioriteiten
uit het kwadrant van de NLS met het grootste naleeftekort en
grootste risico bij niet-naleving, voert de Inspectie overige wettelijke taken
uit. Zo staat in de tekst van paragraaf 13.2.7 dat de Inspectie op basis
van risico-inschatting en het naleeftekort naast de prioriteiten in tabel
13.7 ook andere activiteiten uitvoert, namelijk:Het controleren van bedrijven die milieugevaarlijke producten en stoffen
produceren of verhandelen. Hierbij krijgen asbest (het slopen van schepen
en gebouwen) en PCB's (verwijdering PCB's uit trafo's) prioriteit vanwege
de grote risico's en de slechte naleving;Deze bovenstaande zin omvat de activiteiten van de Inspectie op het asbestverwijderingsbesluit;
productenbesluit asbest; besluit asbestwegen; regeling verwijdering PCB's.Het Besluit luchtkwaliteit is verder op doelgroep gespecificeerd en valt
op onderdelen nog steeds in het kwadrant van de prioriteitenmatrix met het
grootste naleeftekort en grootste risico bij niet-naleving, en staat in tabel
13.5.234In de memorie van toelichting in paragraaf 13.2.7
is een Tabel 13.7 opgenomen. Hieruit blijkt onder meer dat in het kader van
het LAP (ketenhandhaving) en de Wet milieubeheer het naleefgedrag slecht is.
Aan welke informatie is deze kwalificatie ontleend? Wat betekent precies de
conclusie «slecht < 60%»? In hoeverre is het afvalbedrijfsleven
van de gevraagde informatie en de conclusies op de hoogte gesteld?De conclusie «slecht < 60%» is ontleend aan onderzoekgegevens
en/of expertinschattingen.Dit betekent dat dit onderwerp volgens de indeling (vierpuntschaal) die
de Nalevingstrategie hanteert behoort tot de categorie met het hoogste naleeftekort.De volgende onderzoeken hebben hierbij onder andere een rol gespeeld:«Grond van grenzeloze kwaliteit» (2001); over transport van
verontreinigde grond over landsgrenzen;«In slak en as» (2003); toepassing van AVI slakken in werken,«Greep op de asbestketen en teerhoudend asfaltgranulaat» (2004),
onderzoek verwijdering teerhoudend asfalt granulaat uit keten.De Inspectie heeft over de resultaten gecommuniceerd richting de onderzochte
bedrijven, via brancheverenigingen en via toelichtingen in verschillende overleggen
waarvoor de desbetreffende onderwerpen van belang zijn.235In de memorie van toelichting in par. 13.2.7 is de
volgende zin opgenomen «– het toezicht houden op de meest milieurelevante
bedrijven en waar nodig ingrijpen». Wat zijn hier meest milieurelevante
bedrijven? Waarom dient – in vergelijking met andere genoemde categorieën
in die paragraaf – alleen bij deze meest milieurelevante bedrijven «waar
nodig» ingegrepen te worden?De Inspectie onderzoekt een aantal categorieën bedrijven aan de hand
van een bepaald thema. Daarnaast onderzoekt de Inspectie de meest milieurelevante
bedrijven, namelijk de bedrijven die een potentieel groot risico inhouden
voor milieu en veiligheid. Onder deze bedrijven vallen milieuverslagplichtige
inrichtingen, BRZO-bedrijven en afvaleindverwerkende bedrijven. Hierbij let
de Inspectie op een juiste vergunningverlening, naleving en handhaving van
de regelgeving en onderneemt de Inspectie, afhankelijk of en welke overtredingen
worden geconstateerd, actie om de tekortkomingen op te heffen236Kunt u toelichten waarom de uitgaven voor de servicepunten
milieuhandhaving in 2005 worden beëindigd? Wat is hiervan de consequentie
in termen van milieuhandhaving?De subsidieregeling voor de servicepunten milieuhandhaving (SEPH's) is
een tijdelijke regeling die aanvankelijk reeds eind 2003 zou aflopen. Deze
subsidie was bedoeld als startsubsidie voor de opzet van de SEPH's vanuit
het rijk. In oktober 2003 is besloten de subsidieregeling te verlengen tot
2005.De aanvullende subsidie vanuit VROM bestaat uit € 2,2 mln..
in 2004 en 1,2 mln. in 2005 (tot 1 juli). Hierbij is gesteld dat één
SEPH per provincie de norm zou moeten zijn. De provincies zijn als eerste
aan zet om hieraan vorm te geven. Hen is ook gevraagd de behoefte in de toekomst
aan te geven.237Wat moet worden verstaan onder «Overige instrumenten
IG» (tabel 13.8)? Waaraan wordt het budget van 14 mln. in 2005 uitgegeven.Het budget «Overige instrumenten IG» betreft programmauitgaven
inzake de uit te besteden projecten op het gebied van de prioriteiten van
de VROM-Inspectie waarvoor geen menskracht en/of expertise beschikbaar is,
te weten:• Veiligheid• Gezondheidsrisico's• Duurzaamheid• Verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving• Toezicht op andere overheden238Bij 15.3.1 (blz 186): Hoeveel fte's had de concernstaf
in respectievelijk 1999, 2000, 2002 en 2004? Welk percentage van het totale
aantal fte's was dat (in diezelfde jaren)?Voor de reorganisatie van 2004 had VROM concerndirecties met gemengde
staftaken (kaderstelling/beleid, control en uitvoering) en daarnaast waren
staftaken toebedeeld aan de directoraten-generaal en directies. In 2004 heeft
VROM een reorganisatie doorgevoerd, waarbij een concernstaf met beperkte taken
(zie blz 186 VROM-begroting) is ontstaan. De typische concernstaftaken zijn
afgesplitst van de overige uitvoeringsgerichte taken. Deze overige uitvoeringsgerichte
taken zijn belegd bij de binnen VROM opgerichte «Shared Services»,
de Gemeenschappelijke Dienst. Op beide organisatie-onderdelen is een efficiëntieslag
doorgevoerd zijn de bedrijfsprocessen geüniformeerd en zijn taken geschrapt.
De formatie is met 23% is afgenomen.De situatie vóór en ná 1 juli 2004 is in aantallen
derhalve onvergelijkbaar.Bezettingconcerndirectie met gemengde takenalleen concernstaftaken* 199920002002tot 1/7/2004Na 1/7/2004 Fte's46245344042293      percentage11,8%11,8%10,6%10,6%2.4%* exclusief bedrijfsvoering voor de concernstaf en exclusief de departementale
auditdienst.239Hoeveel geld zal er in 2005 besteed worden aan inhuur
externen?De kamervraag verwijst naar pagina 186 van de VROM-begroting. Op deze
pagina staat onder artikel 15, onder apparaat, vermeld: «de overige
personele uitgaven betreffen de inzet van externen en uitzendkrachten».Over eventuele inzet van externen wordt besloten in het kader van de uitvoering
van operationele plannen binnen VROM die onderdeel uitmaken van de planning
en control-cyclus. Derhalve is hierop nu nog geen antwoord te geven.Relevante informatie over inhuur van externen zal worden verzameld door
onder andere gebruik te maken van de door de minister van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties reeds aangekondigde inkoopscan, (TK 2002–2003,
28 600 VII, nr. 42) die in het kader van het project Professioneel Inkopen
en Aanbesteden door de minister van Economische Zaken is ontwikkeld.240Bij tabel 15.1: Hoe realistisch is de sprong van 0
% realisatie in 2003 naar 90% in de ontwerp begrotingen 2004 en 2005 als kengetal
op het punt «Implementatie EU-regelgeving niet overschreden»?Het streven van VROM is gericht op 90% EU regelgeving niet overschreden.
Het afgelopen jaar is er grote vooruitgang geboekt (namelijk van 0% in 2003
naar 60% in 2004), dus in dat licht bezien is het eerder genoemde streven
voor 2005 niet irreëel.241Bij tabel 15.3: Welk deel van de huisvestingsuitgaven
is bestemd voor de huisvesting van de minister en de staatssecretaris?In de raming, opgenomen in tabel 15.3, is circa € 50 000,-
opgenomen aan huisvestingsuitgaven ten behoeve van de minister en staatssecretaris.242Hoe is de invoering van de Basis Registraties Gebouwen
en Adressen (BRG/BRA) in overeenstemming te brengen met het streven naar deregulering
en administratieve lastenverlichting?De Basisregistraties voor gebouwen en adressen maken onderdeel uit van
het stelsel van authentieke registraties, dat in het kader van stroomlijning
van basisgegevens wordt ingericht. Het stelsel is onder andere bedoeld om
de overheid efficiënter en effectiever te laten werken. Gegevens hoeven
maar één keer te worden verzameld en worden uniform meervoudig
gebruikt.Het gebruik van de basisregistraties wordt verplicht gesteld binnen de
gehele overheid. De interne overheidsregulering van deze set basisgegevens
wordt daarmee uniform geregeld. Er komen door de basisregistraties voor gebouwen
en adressen geen extra regels voor burgers en bedrijven.Door het principe van eenmalige uitwinning en verplicht meervoudig gebruik
hoeven in de toekomst bedrijven en burgers hun gegevens slechts één
keer aan te leveren aan de overheid. Dat levert een administratieve lastenverlichting
op. Voor de basisregistraties voor gebouwen en adressen is deze als volgt
ingeschat in miljoenen euro's bij invoering in 2009: 201020112 012 Burger– 2– 1,8– 1,6 Bedrijfsleven– 2,4– 2,1– 1,9 243Kunt u in een overzicht aangeven hoe de posten «nog
nader te verdelen taakstellingen» en «nog nader te verdelen overig»
exact zijn opgebouwd?Tabel 16.2 van de VROM-begroting bevat de onderbouwing van de post «nog
nader te verdelen taakstellingen»;Tabel 16.2. Nog nader te verdelen taakstellingen (uitgaven
x € 1 000) 20042005200620072008a. Hoofdlijnenakkoord: gestalde subsidietaakstelling  –
250 000– 250 000– 250 000 b. IHS indexering maatregel huurbeleid    – 4 800 c. Strategisch akkoord efficiency- en volumetaakstelling – 9 450– 10 340–
9 960– 9 960d. Hoofdlijnenakkoord efficiency- en volumetaakstelling82– 2 688– 3 700–
3 239– 2 383e. Overdracht uitvoering inkomensafhankelijke regelingen  – 11 702– 11 756– 11 793f. Efficiencytaakstelling 1 % jaarlijks tot 3 % structureel   – 508– 6 508g. overig167– 314– 200– 567– 567Totaal249– 12 452– 275 942– 276 030–
286 011Antwoord op de vraag over post «nog nader te verdelen overig»Het begrotingsinstrument «nog nader te verdelen overig» bestaat
vooral uit mutaties die technisch van aard zijn. Dat komt omdat het instrument
als hulpmiddel fungeert bij complexe schuiven van geld (generaal en specifiek).
Voorzover ze een relevante politieke lading hebben worden ze reeds op het
desbetreffende beleidsartikel in de verdiepingsbijlage van de begroting toegelicht.
Het saldo van dit instrument registreert uiteindelijk of de VROM begroting
binnen de afgesproken budgettaire kaders blijft.Het streven is om de jaarlijkse schommelingen in het VROM specifieke beeld
zo klein mogelijk te houden.In de onderstaande tabel kunt u zien uit welke mutaties dit instrument
is opgebouwd;Nog nader te verdelen overig (uitgaven x € 1 000) 20042005200620072008Van 16.49.04 Specifieke beeld meerjarig8 337– 2 1884 1401 157– 3 401Van 16.49.04 Nog nader te verdelen taakstellingen8 372    Naar 16.47.02 (prijsbijstelling) bijdrage aan Investeringsprogramma– 4 700     Naar 16.47.02 (prijsbijstelling) Restant specifieke beeld 2004– 9 737    Invulling taakstelling externen DGM 2004– 2 272          Compensatie vrijval Ramingsnota 1 41235 83980 687161 487Compensatie intertemporeel effect inzet middelen voor AWIR – 1 412119 32538 313– 129 887Compensatie effect ontvangsten AWIR   104 000187 000 Compensatie vrijval Vangnetregeling  31 83632 00030 400 Inzet tbv AWIR  – 187 000–
255 000– 249 000 Opschoning oude specifieke beeld voor de Ontwerpbegroting 2005
ev 2 188– 4 140–
1 1573 401 Nieuwe specifieke beeld Ontwerpbegroting 2005 ev 6 366– 11 017– 10 416– 6 291Van 16.49.04 Correctie tegenboeking efficiencytaakstelling 1 420661  Totaal07 786– 10 356– 10 416– 6 291244Kunt u aangeven waardoor het negatieve saldo tussen
de verwachte baten en lasten veroorzaakt wordt in 2005 en vanaf 2007?
Wat zegt dit negatieve saldo over het functioneren van de Rgd? Ziet u mogelijkheden
om dit negatieve saldo om te buigen in een positief saldo?De Rgd streeft naar een bedrijfsresultaat waarbij de baten en lasten meerjarig
in evenwicht zijn.Specifieke risico's met betrekking tot de vastgoedportefeuille (afstootrisico's,
asbest, bodemverontreiniging en renterisico's) kunnen een grote impact hebben
op het bedrijfsresultaat, afhankelijk van de mate waarin deze risico's zich
voordoen.In de afgelopen jaren waren de risico's beperkt, resulterend in positieve
bedrijfsresultaten in de periode 1999 t/m 2003 en naar verwachting ook in
2004.In de raming is er rekening mee gehouden dat deze risico's in de komende
jaren groter zullen zijn.De verklaring voor het negatieve resultaat in 2005 is een verwachte extra
dotatie voor planmatig onderhoud; vanaf 2007 wordt rekening gehouden
met negatieve effecten, veroorzaakt door verminderde vraag naar huisvesting
tengevolge van de afslanking bij het rijk. Het duurt enkele jaren alvorens
een vastgoedportefeuille weer in evenwicht is gebracht met een veranderende
klantvraag. Objecten kunnen bijvoorbeeld niet per direct tegen een goede prijs
op de markt worden verkocht. Indien de specifieke risico's voor de vastgoedportefeuille
in de praktijk zullen meevallen, kan het negatieve saldo wegvallen.De geraamde positieve en negatieve bedrijfsresultaten voor de jaren 2005
t/m 2009 bedragen op jaarbasis minder dan 1% ten opzichte van de omzet. De
doelstelling van baten en lasten meerjarig in evenwicht wordt sinds de invoering
van het Agentschap aldus wel degelijk gerealiseerd.245 en 246Het afschaffen van de OZB gaat vooralsnog niet door.
Toch wordt er voor volgend jaar 15 mln. en voor de jaren erna 30 mln. euro
gereserveerd voor het afschaffen van de OZB, kunt u deze bedragen specificeren?Bij de toelichting ad a Afschaffing OZB wordt vermeld
dat de maatregel vooralsnog is ingetrokken. Toch vindt in de begroting en
meerjarenramingen een structurele aanpassing plaats van € 30 mln.
per jaar (2005: €15 mln.). Hoe is het «vooralsnog» intrekken
te rijmen met de structurele aanpassing van de Begroting?Bij de totstandkoming van de ontwerpbegroting 2003 is van de VROM-begroting
de reeks van respectievelijk 15 en daarmee 30 mln. afgeboekt onder de veronderstelling
dat de OZB zou worden afgeschaft. Daarmee hoefde de inkomenseffecten van deze
afschaffing dus ook niet meer mee te lopen via de huursubsidie. Vanwege de
economische omstandigheden is de afschaffing van de OZB nu uitgesteld en wordt
de afboeking van deze reeks in de begroting 2003 nu gecorrigeerd, vandaar
het woordje «vooralsnog».247Kunt u uitleggen hoe het aanpassen van de normhuren
voor bovenminimale inkomens (ad c) een uitgave verlaging van in totaal 20
mln. oplevert? Ten koste van wat gaat deze dekking? Is deze neerwaartse bijstelling
veroorzaakt door een lager inflatiecijfer over 2004 (ad d)?. Kunt u deze bedragen
nader onderbouwen (ad e en f) Waarom is deze beperking van de uitgave van
de huursubsidie t.g.v. lagere huurprijsverhoging aan de algemene reserves
toegevoegd ipv als een bijdrage op de taakstelling op de huursubsidie (ad
h)?Mutatie ad c) In 2006 hebben huishoudens met een bovenminimaal inkomen
naar verwachting een procentueel hogere inkomensstijging dan de huishoudens
op minimuminkomen. Voor de groep met de bovenminimale inkomens veroorzaakt
dit een relatief hogere stijging van de normhuren. Dit levert een besparing
op de huursubsidie-uitgaven op. De huishoudens met een bovenminimaal inkomens
worden echter gecompenseerd. De compensatie en hogere normhuren levert per
saldo een bedrag op van € 20 mln.. Met deze opbrengsten wordt een
deel van de extra uitgaven voor de gunstige invulling voor de «kan»-bepaling
gedekt.Mutatie ad d) De CEP2004 bevatte een actualisatie van de MEV2004 voor
de verwachte consumentenprijsindexcijfers. Voor 2004 en 2005 betekende dit
een verlaging van de consumentenprijsindexcijfers. De verwachte huurprijsontwikkeling
is hierop aangepast.Mutatie ad e) Met ingang van 1 januari 2006 bij de invoering van
de AWIR zal de huursubsidie aanvankelijk worden gebaseerd op een actueel,
geschat inkomen. Hiermee wordt beter aangesloten op het draagkrachtbeginsel.
Verwacht wordt dat een deel van de huishoudens hun inkomen te laag zal inschatten,
waardoor de aanvankelijke uitbetaalde bijdrage hoger zal liggen dan de definitief
vastgestelde bijdrage. De te veel uitbetaalde bedragen zullen worden teruggevorderd.Mutatie ad f) Volgens de Huursubsidiewet kan aanspraak worden gemaakt
op een bijdrage op basis van het inkomen in het jaar t-1, bijvoorbeeld 2002.
Hierop is een uitzondering gemaakt als er sprake is van een grote inkomensdaling
(meer dan 20%) in het jaar t, in het voorbeeld 2003. In die situatie kan een
beroep worden gedaan op de Vangnetregeling.In het jaar daarop kan het huishouden op basis van hetzelfde inkomen over
2003, waarop de toekenning van de Vangnetregeling betrekking had, in aanmerking
komen voor een reguliere toekenning. Deze situatie doet zich niet meer voor
onder de AWIR, zodat de bedragen die worden toegekend op basis van de Vangnetregeling
vrijvallen.Mutatie ad g) Vanwege de Rijksbrede budgettaire problematiek is er voor
gekozen deze verlaging van de huursubsidie-uitgaven naar de algemene middelen
te laten vloeien.248Vanaf 2007 zijn ontvangsten vanwege «effect
ontvangsten a.g.v. de Algemene Wet Inkomensafhankelijke Regelingen (AWIR)»
ingeboekt. Op pagina 52 staat dat het merendeel van de ontvangsten het gevolg
is van terugvorderingen bij de huursubsidie. Heeft de invoering van AWIR tot
gevolg dat veel meer dan tot op heden huursubsidie-uitkeringen moeten worden
teruggevorderd? Zo ja, wat is daarvan de oorzaak en heeft dit niet tot gevolg
dat door AWIR burgers in onzekerheid komen te verkeren over hun uitkering
en dat sprake is van ongewenst rondpompen van geld?Met ingang van 1 januari 2006 bij de invoering van de AWIR zal de
huursubsidie bij aanvang van het bijdragejaar worden gebaseerd op een geschat
actueel inkomen. Na afloop van het bijdragejaar wordt de bijdrage definitief
vastgesteld op basis van het vastgestelde inkomen. Door het gebruik van een
geschat inkomen zal de bijdrage meer afwijken van de definitief vast te stellen
huursubsidie dan nu geval is. De huidige Huursubsidiewet gaat
immers uit van inkomen in het jaar t-1. Verwacht wordt dat hierdoor zowel
meer vorderingen als meer nabetalingen zullen ontstaan. De burger zal dus
vaker dan nu te maken krijgen met afwijkingen tussen de uitbetaalde bijdragen
en de definitieve bijdrage.Omdat de bijdrage wordt gebaseerd op het actuele inkomen, wordt beter
aangesloten op het draagkrachtbeginsel. Er is daarom geen sprake van ongewenst
rondpompen van geld.249Kunt u specificeren waaruit 104 mln. bestaat «effect
ontvangsten a.g.v. AWIR»?Verwacht wordt dat in 2007 de eerste ontvangsten zullen plaatsvinden over
de teruggevorderde bedragen over het subsidiejaar 2006.250Hoeveel geld is er nog beschikbaar in de Aanvullende
post de komende jaren?Het benodigde budget voor de uitvoering van het Vuurwerkbesluit is voor
2004 en volgende jaren overgeheveld van de Aanvullende Post op de Rijksbegroting
naar de VROM-begroting. Per saldo is er voor het Vuurwerkbesluit geen budget
op de Aanvullende Post meer beschikbaar.Voor de oplossing van knelpunten externe veiligheid en voor de versterking
van de uitvoering en de handhaving is € 300 mln. beschikbaar op
een Aanvullende Post van de Rijksbegroting. In 2004 is € 20 mln..
van dit bedrag gebruikt voor de Programmafinanciering Externe Veiligheid bij
de provincies.251Kunt u nagaan welke inkomsten er zijn van de kroondomeinen,
zoals in de vorm van pacht, huur, subsidie et cetera? Kunt u tevens aangeven
welke kosten er worden gemaakt voor de Kroondomeinen voor onderhoud?«De wet op het Kroondomein bepaalt dat de baten en de lasten van
het beheer van het Kroondomein voor (privé)rekening komen van de Kroondrager.
Dit betekent dat de Staat hieruit geen inkomsten heeft. Wel draagt krachtens
beslissing van de minister-president en de minister van VROM uit 1980 het
rijk bij in de exploitatie van het Kroondomein voor een bedrag van f 200 000
per jaar (prijsbasis 1980, geïndexeerd, thans € 160 000)
een en ander naast de bijdrage van de minister van LNV krachtens de subsidieregeling
natuurbeheer en de subsidieregeling agrarisch natuurbeheer.»252Waarom kunt u de Kamer niet informeren over de voortgang
van de uitvoering van de moties Koopmans/De Krom terwijl deze moties ingediend
zijn in een notaoverleg over herijking VROM-regelgeving? Is het niet zo dat
verkokering een van de oorzaken is van tegenstrijdige regelgeving? Is dit
antwoord geen bevestiging hiervan?De Kamer is verschillende malen geïnformeerd over de voortgang van
de uitvoering van de bedoelde moties: in de brief van 28 juni 2004 (kamerstukken
II 2003/04, 29 383, nr. 13), in de brief van 2 september 2004 (kamerstukken
II 2003/04, 29 383, nr. 17, pagina 20) en in de toelichting bij de VROM-begroting
(kamerstukken II 2003/04, 29 800 XI, nr. 2, pagina 245). Het feit dat
deze moties zijn ingediend in een overleg met de bewindslieden van VROM betekent
niet dat daarmee de verantwoordelijkheid voor de Algemene wet bestuursrecht
naar hen is overgegaan. Met de Minister van Justitie is overeengekomen dat
hij de beantwoording van de moties voor zijn rekening neemt.
Dat is inmiddels gebeurd in het kader van het standpunt van het kabinet over
de tweede evaluatie van de Algemene wet bestuursrecht (kamerstukken II 2003/04,
29 279, nr. 16). Een dergelijke werkwijze getuigt niet van verkokering
maar juist van integraal bestuur.BIJLAGE 1Overzicht van wijzigingen in de prioriteitenmatrix Eerstelijn  Plaats 2004 Plaats 2003Opmerkingen Groot risico
/ Groot naleeftekort 11D.1bEuropese verordening 259/93 betreffende
toezicht op overbrenging van afvalstoffen binnen, naar en uit de EU (EVOA)
Verdrag van BaselEvoa (ACS/ Oost Europa/
niet OESO) (exportverbod)Zelfde vak 21A.1bWet milieugevaarlijke stoffenZorgplicht Wms (ontgassingen)#nieuwNieuw gescoorde regelgeving 31B.3aKernenergiewetBesluit detectie radioactief besmet schrootZelfde vak 41D.1aEuropese verordening 259/93 betreffende
toezicht op overbrenging van afvalstoffen binnen, naar en uit de EU (EVOA)
Verdrag van BaselEvoa (ACS/ Oost Europa/
niet OESO) (vergunning)Zelfde vak 53F.6Wet milieubeheerBesluit externe veiligheid inrichtingen (afstanden
in bestemmingsplannen) #nieuwNieuwe indeling RO-taken bij zowel eerste als
tweedelijn 61J.1bWet inzake de luchtverontreinigingBesluit zwavelgehalte brandstoffen
Wlv (zeeschepen)Zelfde vak 71C.2WaterleidingwetWaterleidingbesluit collectieve installatiesZelfde vak 81LWet explosieven voor civiel gebruik:Wet explosieven voor civiel gebruik:(de
wet zelf) % *komt van groot risico,
klein naleeftekortNaleving is van redelijk
naar slecht gegaan n.a.v. nieuwe inzichten op basis van onderzoek VI in 200391H.1bBestrijdingsmiddelenwetToelating op grond van de Bestrijdingsmiddelenwet
voor wat betreft fosfine (fosforwaterstof)Zelfde vak 101A11cWet milieugevaarlijke stoffenBesluit ozonlaagafbrekende stoffen
wms 2004 (eigenaren koelinstallaties scheepvaart)Zelfde vak 111A11eWet milieugevaarlijke stoffenInzamelingsregeling CFK en Halonen
&%komt van groot risico, klein
naleeftekortHet besluit inzake stoffen
die de ozonlaag aantasten is verbijzonderd (opgesplitst) deze verbijzondering
heeft een groter naleeftekort.121B.3bKernenergiewetArtikel 22/33 Kew / besluit stralingsbescherming KewZelfde vak 131H.1aBestrijdingsmiddelenwetToelating op grond van de Bestrijdingsmiddelenwet
voor wat betreft methylbromide en overige gasvormende bestrijdingsmiddelen
(fosfine uitgezonderd)Zelfde vak 143A.1gPKB's>Structuurschema groene ruimte (LNV) (gemeenten)& %komt van groot risico, klein naleeftekortVerbijzonderd naar gemaante en provincie, gemeenten
hebben groter naleeftekort 153A.3PKB'sStructuurschema burgerluchtvaartterreinen (regionale en kleine
luchtvaart) #nieuwNieuwe indeling RO-taken bij zowel eerste als tweedelijn161A.5Wet milieugevaarlijke stoffenVeiligheidsinformatiebladen besluit #Komt van klein risico, klein naleeftekortNieuwe inzichten, kans op effecten is hoger
ingeschat 171A.8aWet milieugevaarlijke stoffen>Asbestverwijderings besluit (eigenaren
objecten)Zelfde vak 181A.9bWet milieugevaarlijke stoffenBesluit Asbestwegen (Rest NL)Zelfde vak 191A.14cWet milieugevaarlijke stoffenBesluit genetisch gemodificeerde organismen
(ingeperkt gebruik)% &komt van
groot risico, klein naleeftekortHet
besluit genetisch gemodificeerde organismen is verbijzonderd (opgesplitst)
in gentherapie, veldproeven en ingeperkt gebruik deze laatste heeft een slechtere
naleving dan de andere.201A.25Wet milieugevaarlijke stoffenVuurwerkbesluit Wms/WmZelfde vak 213D.4gVijfde nota RoVijfde Nota RO deel 3 (VROM) (ruimte voor de rivier, gemeenten)#nieuwNieuwe indeling RO-taken bij zowel eerste als tweedelijn223F.5pTracebesluitTracebesluit (bouwstoffen)#nieuwNieuwe indeling RO-taken bij zowel
eerste als tweedelijn231C.1bWaterleidingwetWaterleidingbesluit (eigen winningen) * &Komt van klein risico, klein naleeftekortRisico is hoger ingeschat n.a.v. nieuwe inzichten
op basis van onderzoek VI in 2003 en input van de beleidsdirecties241D.2aEuropese verordening 259/93 betreffende
toezicht op overbrenging van afvalstoffen binnen, naar en uit de EU (EVOA)
Verdrag van Basel>Evoa (OESO vergunning,
export bouw- en sloopafval )% * &komt van klein risico, klein naleeftekort«EVOA OESO is verbijzonderd (opgesplitst) in export bouw- en sloopafval;
vergunning; groenelijst regime; nieuwe toetreders EU. Export bouw en sloopafval
heeft een slechtere naleving en het risico is hoger ingeschat dan voor de
andere taken..»252A.1Woningwet>Bouwbesluit (CE markering) * &nieuwNieuw gescoord i.s.m.
beleidsdirectie, tijdens vorige scoringsronde was het naleefgedrag onbekend261A.2Wet milieugevaarlijke stoffenKennisgevingsbesluit nieuwe stoffen %Komt van klein risico, klein naleeftekortNieuwe inzichten, kans op effecten is hoger
ingeschat 271A.22Wet milieugevaarlijke stoffenPCB, PCT en Chlooretheenbesluit en
regeling verwijdering PCB'sZelfde vak 281B.4aKernenergiewetBesluit stralingsbescherming/artikel 29 en/of 34 Kew (vergunninghouders»
«handelingen»«, zoals ziekenhuizen, laboratoria, instellingen)»Zelfde vak 291B.4bKernenergiewet«Besluit stralingbescherming/artikel 29 en/of 34 Kew
(«werkzaamheden»«)& %»komt van groot risico, klein naleeftekortNieuwe inzichten, naleefgedrag van redelijk naar matig gegaan301B.5bKernenergiewetBesluit vervoer splijtstoffen, ertsen, radioactieve stoffen/vergunninghouders
(grote bronnen)komt van klein risico,
klein naleeftekortNieuwe inzichten,
zowel kans op effecten als naleeftekort zijn hoger ingeschat 311H.10BestrijdingsmiddelenwetBestrijding smiddelenwet, creosoot #nieuw«Nieuwe regel, van kracht 23-04-2003» 323E.1gBesluit op de Ruimtelijke ordeningBesluit op de Ruimtelijke Ordening
(handhaving watertoets, gemeenten)#nieuwNieuwe indeling RO-taken bij zowel
eerste als tweedelijn 333F.7Wet luchtvaartLuchthaven indelingsbesluit #nieuwNieuwe indeling RO-taken bij zowel
eerste als tweedelijn 343C.6gVierde nota RoVierde Nota Ro (VROM) (regulering glastuinbouwlocaties, gemeenten)#nieuwNieuwe indeling RO-taken bij zowel eerste als tweedelijnBIJLAGE 2Overzicht van wijzigingen in de matrix Tweedelijn  Plaats 2003Plaats 2004Opmerkingen Groot risico
/ Groot naleeftekort12A.aWoningwet (gebruiksvoorschriften
(o.a. brandveiligheid) via mbv)Zelfde
vakIndeling woningwet (in de tabel)
iets gewijzigd nieuwe naam: 2A.c Woningwet: brandveilig gebruik bestaande
bouw (nr. 11) 21J.37a&bVuurwerkbesluit (nederlandse
bezigers, opslag)Zelfde vakOnderwerp staat nu onder Wms ipv Wm: 1M.1:
Vuurwerkbesluit (opslag consumentenvuurwerk, bezigers NL) 33A.3aUitvoering bestemmingsplan (actualisatie
van bp)Zelfde vakNieuwe indeling van RO taken deze taak is opgesplitst en komt
nog steeds 4 keer voor in rode vak (nrs 3, 5, 13, 18) 42A.bWoningwet (sloopvoorschriften via
model bouw verordening)Zelfde vakIndeling woningwet (in de tabel) iets gewijzigd
nieuwe naam: 2A.d Woningwet: sloop (incl asbestverw.) (nr. 2)53A.4Verlenen binnen- en buitenplanse
vrijstellingenZelfde vakNieuwe indeling van RO taken: alle taken zijn gebracht
onder uitvoering bestemmingsplan Actualiteit van bestemmingsplannen, -Bouw-
en aanlegvergunningen, Vrijstellingen (art. 15, 17 en 19) en Gebruik gebouwen
en gronden) , deze zijn vervolgens toegespit 61GaWet geluidhinder (overheden)Zelfde vak 5  1GbWet geluidhinder (industrie)Naar grt. ris, kln. tekortNaleving is van matig naar redelijk gegaan 71J.14Besluit herstelinrichtinten voor
motorvoertuigenNaar kl. ris, grt tekortSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's
(met uitzondering van chem wasserijen, en lpg-tankstations) en gezamenlijk
gescoord als laag risico 81J.1Besluit Risico's Zware OngevallenZelfde vak 92A.1BouwbesluitZelfde vakIndeling woningwet
gewijzigd, bouwbesluit maakt deeluit van de taken: 2A.a en 2A.b (nieuwbouw
en bouwtechnische eisen aan bestaande bouw) beide staan in het rode vak (nrs.
9 en 10) 101I.9Besluit luchtkwaliteit zwaveldioxide
en zwevende deeltjesZelfde vakSamengevoegd tot 1 besluit luchtkwaliteit (nr.
15)111E.6BouwstoffenbesluitNaar kl. ris, grt tekortDit beluit valt net buiten de categorie hoog risico omdat ander
taken hoger scoorden (uit het vak geduwt)121I.6Besluit luchtkwaliteit koolmonoxide
en loodZelfde vakSamengevoegd tot 1 besluit luchtkwaliteit (nr. 15) 131I.7Besluit luchtkwaliteit en stikstofdioxideZelfde vakSamengevoegd tot 1 besluit luchtkwaliteit (nr. 15) 141I.8Besluit luchtkwaliteit benzeenZelfde vakSamengevoegd tot 1 besluit luchtkwaliteit (nr. 15) 152C.bHuursubsidiewet (verhuurders, gemeenten)VerplaatstDeze taak is uit de 2elijns lijst gehaald en verplaatst naar
het handhavingsarrangement subsidiesGroot risico,
Klein naleeftekort 11J.35bInricht ingen en vergunningenbesluit
milieubeheer (kernbepalingen)VerwijderdSamengevoegd met 8.40 AmvB's (?)22JWet stedelijke vernieuwingVerwijderd 33A.3bUitvoering bestemmingsplannen
(naleefgedrag gemeenten)Andere indeling
RONieuwe indeling van RO taken deze
taak valt nu onder uitvoering bestemmingsplan en komt o.a. 4 keer voor in
rode vak (nrs. 3, 5, 13, 18). Onder uitvoering bestemmingsplan valt: Actualiteit
van bestemmingsplannen, -Bouw- en aanlegvergunningen, Vrijstellingen (art.
15, 17 en 19) en Gebruik gebouwen en gronden41J.10Besluit chemische wasserijenZelfde vakUitgehoekt uit 8.40 AmvB's 51J.5Besluit glastuinbouwNaar kl. ris, grt tekortSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's (met uitzondering van
chem wasserijen, en lpg-tankstations) en gezamenlijk gescoord als laag risico,
groot naleeftekort 62D.aHuisvestingswet (onrechtmatige
bewoning)Naar kl. ris, grt tekortNieuwe inzichten71I.4Besluit luchtemissies afvalverbrandingZelfde vakNaam veranderd in Besluit verbranding Afvalstoffen (BVA) 82C.aHuursubsidiewet (burgers)VerplaatstDeze taak is uit de 2elijns lijst gehaald en verplaatst naar het handhavingsarrangement
subsidiesKlein risico,
Groot naleeftekort 11J.33Besluit vrijstellingen stortverbod
buiten inrichtingenZelfde vak 21J.4Besluit akkerbouwbedrijven milieubeheerVerwijderdWordt opgenomen in het besluit landbouwbedrijven 31J.9Besluit bouw- en houtbedrijven
milieubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's 41J.15Besluit horeca- sport- en recreatieinrichtingen
milieubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's 52D.bHuisvestingswet (statushouders)Naar Gr risicoNieuwe inzichten61I.2Besluit emissie-eisen stookinstallaties
milieubeheer BZelfde vak 71J.24Besluit opslag en transportbedrijven
milieubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's82D.1HuisvestingsbesluitNaar Gr risicoNieuwe inzichten 91E.3Besluit verplicht bodemonderzoek
bedrijfsterreinenNaar kln tekortNieuwe inzichten (BSB stichtingen primair aan
zet)101A.1Lozingenbesluit open teelt en veehouderijZelfde vak 111E.5a&bStortbesluit (stortplaatsen
en overheidsbedrijven)Zelfde vak 121J.17Besluit jachthavens milieubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's131J.22Besluit opslag goederen milieubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's141J.31Besluit tuinbouwbedrijven met
bedekte teelt milieubeheerVerwijderdBesluit is vervallen151PWet op de OpenluchtrecreatieZelfde vak 161J.23Besluit opslag propaan milieubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's171LWet stankemissie veehouderijen in
landbouwontwikkelings en -beschermingsgebiedenZelfde vak 181J.26Besluit propaan in de bouw milieubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's191J.11Besluit detailhandel en ambachtsbedrijven
mileubeheerZelfde vakSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB'sKlein risico,
Klein naleeftekort 11J.28Besluit stortverbod afvalstoffenNaar Grt. tekortNieuwe inzichten en andere naam: Besluit stortplaatsen en stortverboden
(BSSA)22A.cWoningwet (procedurele voorschriften)VerwijderdIndeling woningwet gewijzigd31H.a&bWet hygiene en veiligheid
bad- en zweminrichting (gemeenten, bad- en zweminrichtingen)Zelfde vak 41J.21bBesluit autowrakken (eisen aan
wm vergunningen)Zelfde vak 52IWet bevordering eigenwoningbezitZelfde vak 61J.25Besluit opslag vuurwerk milieubeheer
(< 1000 kg)VerwijderdSamengevoegd met vuurwerkbesluit 71E.1a&bBesluit opslaan in ondergrondse
tanks (burgers, bedrijven)Zelfde vak 81E.2a&bLozingsbesluit bodemsanering
(burgers, bedrijven)Naar grt. tekort 91J.30Besluit tankstations milieubeheerNaar grt. tekortSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's 102MWet voorziening gehandicaptenZelfde vak 111KRichtlijn ammoniak en veehouderijNaar Grt. tekortNieuwe inzichten, matig naleefgedrag 122D.cHuisvestingswet (overigen)Naar Grt ris, Grt. tekortNieuwe inzichten. Gesplitst in objectgericht en subject gericht 131QWet op de lijkbezorgingZelfde vak 141I.1Besluit emissie-eisen stookinstallaties
milieubeheer ANaar Grt. tekortNieuwe inzichten, matig naleefgedrag151I.3Besluit emissie-eisen NOx salpeterzuurfabriekenVerwijderdVervalt ws. in 2005161J.18Besluit LPG- tankstations milieubeheerNaar grt. RisicoAndere inzichten omtrent kans (- > +) en sociale effecten (+/-
> +) 172KWet op de stads- en dorpsvernieuwingVerwijderdGeen taak181J.13Besluit gasdrukregel- en meetstationsNaar grt. tekortSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB's 192HOnteigeningswetVerwijderdGeen taak 201E.4Infiltratiebesluit bodembeschermingZelfde vak 211J.34Besluit woon- en verblijfsgebouwen
milieubeheerVerwijderd 221J.3Besluit melkveehouderijen milieubeheerVerwijderdWordt opgenomen in het besluit landbouwbedrijven 231J.2Besluit mestbassins milieubeheerVerwijderdWordt opgenomen in het besluit landbouwbedrijven 241J.27Besluit riool- of poldergemalen
milieubeheerVerwijderdKan niet vinden waarom251J.29Besluit tandartspraktijken milieubeheerNaar grt. tekortSamengevoegd met andere Wm 8.40 AmvB'sXNoot1Samenstelling:Leden: Duivesteijn (PvdA), Hofstra (VVD), Buijs (CDA), Voorzitter, Schreijer-Pierik
(CDA), Van Gent (GL), Geluk (VVD), Dijsselbloem (PvdA), Ondervoorzitter, Snijder-Hazelhoff
(VVD), Depla (PvdA), Van Oerle-van der Horst (CDA), Van As (LPF), Van den
Brink (LPF), Van Bochove (CDA), De Ruiter (SP), Duyvendak (GL), Huizinga-Heringa
(CU), Koopmans (CDA), Spies (CDA), Van Lith (CDA), Van der Ham (D66), Van
Velzen (SP), Timmer (PvdA), De Krom (VVD), Verdaas (PvdA), Kruijsen (PvdA),
Samsom (PvdA) en Veenendaal (VVD).Plv. leden: Crone (PvdA), Dezentjé Hamming (VVD), Mastwijk (CDA),
Ormel (CDA), Halsema (GL), Luchtenveld (VVD), Boelhouwer (PvdA), Örgü
(VVD), Dubbelboer (PvdA), Algra (CDA), Kraneveldt (LPF), Varela (LPF), Ten
Hoopen (CDA), Vergeer (SP), Vos (GL), Van der Staaij (SGP), Vietsch (CDA),
Sterk (CDA), Haverkamp (CDA), Koser Kaya (D66), Gerkens (SP), Verbeet (PvdA),
Balemans (VVD), Waalkens (PvdA), Van Heteren (PvdA), Wolfsen (PvdA) en Oplaat
(VVD).XNoot1Whc = Wet op de huurcommissies.XNoot2Uhw = Uitvoeringswet huurprijzen woonruimte.XNoot1WRR, Advies Ruimtelijke Ontwikkelingspolitiek, 1998.XNoot2Tweede Kamer, vergaderjaar 1999–2000, 27 210, nrs. 1–2.XNoot3Tweede Kamer, vergaderjaar 2000–2001, 27 210, nr. 5.XNoot4Tweede Kamer, vergaderjaar 2000–2001, 27 679, nr. 1.XNoot5Staatsblad 2001, 488.XNoot1De verhoging van 450 mln. refereert nog naar het bedrag zoals dat in het
Hoofdlijnenakkoord was aangekondigd. Ter financiering van de VPB-tariefsoperatie
heeft het kabinet in het Belastingplan een additionele verhoging voorgesteld. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29800-XI-10.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl