Vaststelling begroting van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 2003; Brief staatssecretaris over het rapport van de Inspectie hoger onderwijs "Zicht op toetsen"
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28600-VIII, nr. 142

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

03-09-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

28600-VIII nr. 142

13-08-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamSamenstelling examencommissiesZicht op toetsen, de rapportage van de inspectieHet gebruik van het Portfolio als nieuwe toetsvorm in
het hoger onderwijsBeleidsreactie op beide rapportenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 28600-VIII, nr. 142 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28600-VIIIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 24 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 600 VIIIVaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 2003nr. 142BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAPPENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalZoetermeer, 13 augustus 2003Hierbij zend ik u het rapport van de Inspectie hoger onderwijs Zicht op toetsen, Inspectierapport 2003-11, met mijn beleidsreactie.1 Deze reactie omvat tevens het regeringsstandpunt op het
Inspectierapport Het gebruik van het portfolio als nieuwe
toetsvorm in het hoger onderwijs, eindverslag portfolio-onderzoek,
Inspectierapport nummer 2003-10.1 U verzocht om een regeringsstandpunt
bij dit rapport in uw brief van 2 juli 2003 met kenmerk OCW0300423.Het inspectierapport Zicht op toetsen bevat
de resultaten van onderzoek dat de inspectie verrichtte naar het instellingsbeleid
met betrekking tot verbetering c.q. handhaving van de kwaliteit van borging
van toetsing en examens. Het is de laatste in een serie onderzoeken over toetsing
en examinering die mijn ambtsvoorganger heeft aangekondigd in zijn brief van
27 februari 2002, namelijk naar examencommissies, naar het beleid van de instellingen
en een verdiepingsonderzoek. Dit is in het onderhavige rapport vermeld in
§ 1.2.2. In het najaar van 2002 verschenen de inspectierapporten Examencommissies in het hoger onderwijs, Onderzoek naar naleving
van voorschriften en Onderzoek naar het functioneren
van examencommissies in het hoger onderwijs: rapportage van de belangrijkste
resultaten.Samenstelling examencommissiesDe eerdere twee onderzoeken zijn in het onderhavige onderzoek kort weergegeven.
Naar aanleiding van die onderzoeken ontstond discussie over de samenstelling
van examencommissies en wel op twee punten.Allereerst is er het punt van interpretatie van de «leden van het
personeel die met het verzorgen van het onderwijs in die opleiding of opleidingen
zijn belast» (§ 1.2.3 blz. 13). Hierover heb ik de Tweede
Kamer op 6 november 2002 ( Kamerstuk 28 600 VIII, nr. 24, blz 3–4)
als volgt bericht: «Bij personeel dat met het verzorgen van onderwijs
in de opleiding of opleidingen is belast, kan – behalve aan docenten –
ook gedacht worden aan de opleidingsdirecteur en personeel dat
(onder meer) belast is met curriculumontwikkeling (onderwijsvernieuwers).Voor het optimaal functioneren van de examencommissie en de examenprocedure
ligt het voor de hand als functionarissen die het meest direct betrokken zijn
bij het onderwijsproces, de docenten, zitting hebben in de commissie. Maar
juist gezien de taak van deze commissie kan het zinvol zijn als ook andersoortige
functionarissen daarin zitting hebben. De inspectie schrijft over de examencommissie:
«Deze benoemt examinatoren, ontwerpt procedures voor de goede gang van
zaken, stelt richtlijnen en aanwijzingen op, treft maatregelen wanneer daartoe
aanleiding is en laat zich informeren over het verloop van de examinering.»
Niet valt in te zien waarom juist de hiervoor genoemde managementachtige taken
aan het docerend personeel zouden moeten worden voorbehouden. De wet heeft
op dit punt geen zogenaamde incompatibiliteiten gedefinieerd.De feitelijke invulling, alsmede het voorzitterschap, van de examencommissie
kan per (groep van) opleiding verschillend zijn, afhankelijk van de vraag
wat de instelling in dat verband de meest zinvolle samenstelling vindt.»Het andere punt van discussie was de bevinding van de inspectie dat 8%
van de leden van de examencommissies niet aan de instelling verbonden is.
De inspectie stelde de relevantie van de regelgeving ter discussie (voorwoord
blz. 7). Tegelijkertijd gaf de inspectie in overweging meer aandacht te besteden
aan naleving van wat in regelgeving over examencommissies (waaronder de samenstelling
ervan) geëist wordt (§ 1.2.1 blz 11).Artikel 7.12 lid 3 van de WHW luidt: «Ten behoeve van het afnemen
van de tentamens wijst de examencommissie examinatoren aan. Als examinator
kunnen slechts worden aangewezen leden van het personeel die met het verzorgen
van het onderwijs in de desbetreffende onderwijseenheid zijn belast alsmede
deskundigen van buiten de instelling. De examinatoren verstrekken de examencommissie
de gewenste inlichtingen.»Ik ben op de discussie over het van buiten de instelling afkomstig zijn
van leden van de examencommissies niet eerder ingegaan omdat ik de resultaten
van het onderhavige onderzoek wilde afwachten.Alle resultaten overwegend zie ik vooralsnog geen aanleiding de wet te
wijzigen. Het lijkt mij goed om de verantwoordelijkheid voor de examens te
houden bij personeelsleden die belast zijn met het verzorgen van het onderwijs.
Het spreekt vanzelf dat examencommissies zich kunnen laten adviseren door
personen die zij daarbij belangrijk vinden, met name experts uit het beroepenveld.
In de bevraging over de samenstelling van de examencommissies is niet expliciet
onderscheid gemaakt tussen examinatoren en examencommissies. In de praktijk
hebben de instellingen wellicht bij hun opgave geen onderscheid gemaakt tussen
examinatoren van buiten de instelling en dergelijke personen als lid van de
examencommissie opgegeven. In dat geval maken zij er geen deel van uit maar
zijn te beschouwen als adviseurs van de commissie.Zicht op toetsen, de rapportage van de inspectieNa mijn beleid ten aanzien van de samenstelling van examencommissies ga
ik in op het eigenlijke onderwerp van het onderhavige rapport, namelijk het
instellingsbeleid ten aanzien van toetsen en examineren.Het rapport beslaat de volle breedte van het hoger onderwijs: WO en HBO,
bekostigd en aangewezen.Over zeven thema's die de inspectie aan de instellingen had voorgelegd
zijn de bevindingen kort samengevat in hoofdstuk 2:1. Ruim een kwart van de instellingen heeft een substantieel toetsbeleid.2. Bijna alle instellingen hanteren een bepaalde vorm van evaluatie. 3. Er blijkt een grote variëteit aan methoden om de kwaliteit van
de toetsen te onderzoeken.4. Examencommissies blijken zich voornamelijk bezig te houden met de praktische
en procedurele gang van zaken rond toetsing en examinering. Taken die verder
gaan, bijvoorbeeld resultaten van toetsen en examens verzamelen en evalueren,
worden ook vaak genoemd. Die taken worden dan in samenwerking met andere commissies
uitgevoerd.5. Nieuwe toetsen genereren nieuwe manieren om oneigenlijke studiepunten
te verwerven. Voor moderne fraudemogelijkheden worden oplossingen gevonden.
Het meer geïndividualiseerde onderwijs maakt klassieke fraude als spieken
irrelevant omdat studenten hun eigen leerweg volgen.6. Bij onderwijsvernieuwing vormt toetsontwikkeling vaak de sluitpost
van het proces van vernieuwing en in nog sterkere mate de kwaliteit en de
kwaliteitsborging van de nieuwe toetsen. Wel heeft de onderwijsvernieuwing
een nieuwe generatie toetsen opgeleverd: portfolio, assessment, enzovoort.7. De belemmerende factoren die genoemd worden zijn vaak terug te brengen
tot twee zaken: tijd en geld.De resultaten van bevindingen van visitatierapporten uit de jaren 2000,
2001 en 2002 zijn weergegeven in hoofdstuk 3 van het rapport. De inspectie
concludeert dat het beeld niet erg geprononceerd is: het is niet overwegend
goed, ook niet slecht. De inspectie kon wel vooruitgang in aandacht voor de
kwaliteit van het toetsen waarnemen. In de notities die de instellingen hadden
opgesteld hebben zij aandacht besteed aan recente aanbevelingen van visitatiecommissies
en aan de wijze waarop zij daarmee zijn omgegaan. De acties die de instellingen
ondernemen zijn gericht op het proces van toetsconstructie, op het tentamensysteem
en op het toetsbeleid in het algemeen.In hoofdstuk 4, zicht op kwaliteit, schetst de inspectie een aantal voorbeelden
van good practice die zij tegenkwam in haar onderzoek, gegroepeerd rond de
thema's Assessment, Portfolio, Peer review, Scholingsbeleid en -praktijk,
implementatie toetsbeleid, rol examencommissies en gebruik ICT.Tenslotte voert zij een voorbeeld ten tonele van een examencommissie met
een stevige rol in het toetsbeleid en de toetspraktijk, en ook een aanpak
om van toetsbeleid naar toetspraktijk te komen en de kwaliteit van toetsen
en van de borging te verbeteren.De inspectie concludeert dat een omslag is gemaakt naar toetsvormen die
passen bij competentiegericht opleiden. Een andere conclusie is dat het besef
is ontstaan dat toetsontwikkeling en het beoordelen van prestaties een specifieke
deskundigheid vereisen. Goed gebruik van ICT kan de vernieuwing stimuleren
en ondersteunen, zo bleek uit waarnemingen.De inspectie concludeert dat uit de notities van de instellingen is gebleken
dat de kwaliteitsborging van toetsing en examinering in het hoger onderwijs
hoog op de agenda is gekomen en dat er vele initiatieven zijn genomen om die
kwaliteitsborging vorm te geven. Een gebruikelijk patroon bij onderwijsvernieuwing
is dat toetsvormen en de kwaliteitsborging daarvan de sluitpost zijn van het
vernieuwingsproces. Overigens bleek in het verdiepingsonderzoek dat men zich
hiervan bewust is en dat hier en daar aan oplossingen wordt gewerkt.In het verdiepingsonderzoek kwam de inspectie interessante «good
practices» op het gebied van toetsen tegen en kon ze constateren dat
de bezochte instellingen met grote creativiteit en deskundigheid vorm geven
aan de kwaliteit van toetsen, zowel van nieuwe als bestaande.De inspectie komt op grond van haar bevindingen tot 3 aanbevelingen, die
kort weergegeven als volgt luiden:1. Scholing op het gebied van toetsen en beoordelen structureel inbedden
in het personeelsbeleid van docenten in het hoger onderwijs.2. De kwaliteitsborging systematisch aanpakken. Dat wil zeggen: waar dat
nog niet gebeurd is een samenhangend stelsel van kwaliteitszorg ontwikkelen
waarin maatregelen en voorzieningen zijn getroffen om de kwaliteit van toetsing
en examinering te bewaken en te bevorderen.3. Intensivering van aandacht voor toetsing en examinering tijdens visitaties.Het gebruik van het Portfolio als nieuwe toetsvorm in
het hoger onderwijsSeparaat ontving u inspectierapport nummer 2003-10 Het gebruik van het portfolio als nieuwe toetsvorm in het hoger onderwijs.Voordat ik inga op mijn beleidsreactie geef ik kort de inhoud weer.Het rapport beschrijft wat wordt verstaan onder een portfolio en definieert
dit als volgt: «Een portfolio is een verzameling
van producten en mogelijk ook reflecties van de student en voorts van relevant
documentatiemateriaal uit verschillende bronnen. Deze verzameling kan de student
gebruiken in het proces van ontwikkeling van de competenties en als bewijsmateriaal
van de beheersing van die competenties.»Uit de voor Zicht op toetsen verkregen notities
van instellingen komt naar voren dat meer dan een derde deel van de instellingen
in het hoger onderwijs één of meer experimenten met het portfolio
heeft lopen of het heeft ingevoerd. Verder is een substantieel aantal instellingen
bezig met voorbereidingen in die richting en ongeveer een derde deel heeft
nog geen plannen in die richting. Het blijkt een instrument om de ontwikkeling
van studenten te begeleiden. In samenhang hiermee worden dan assessments ontwikkeld
om te garanderen dat de ontwikkeling daadwerkelijk heeft plaats gevonden.
Het rapport over het gebruik van portfolio's geeft voorbeelden van het gebruik
bij een aantal instellingen voor hoger onderwijs en signaleert dat de ontwikkelingsfunctie
ofwel dominant is of in belang toeneemt. In haar conclusies signaleert de
inspectie onder andere dat werken met portfolio's geen garantie is voor maatwerk
en dat verwachtingen kunnen worden gewekt die men niet waar kan maken. Verder
vermelden de conclusies observaties, die waardevol kunnen zijn bij verder
gebruik en ontwikkeling van dit type toetsen van competenties.Beleidsreactie op beide rapportenHet rapport Zicht op toetsen geeft, zoals
de titel aanduidt, een beeld van wat gaande is op diverse instellingen. De
inspectie concludeert uit de notities van de instellingen dat de kwaliteitsborging
van toetsing en examinering hoog op de agenda is gekomen en dat er veel initiatieven
zijn genomen om die kwaliteitsborging vorm te geven. Kwantitatief de meeste
reacties kwamen uit het HBO. Uit die reacties blijkt dat curriculum vernieuwing
gaande is en dat een omslag is gemaakt van vakgebieden naar beroepscompetenties
en van doceren naar zelfstandig leren. Aan het ontwikkelen van adequate toetsmethoden
daarbij wordt momenteel veel energie besteed. Ook bij de universiteiten zag
de inspectie een toenemende belangstelling voor nieuwe toetsvormen en voor
de kwaliteitsborging van toetsing in het algemeen. Het rapport geeft voorbeelden
van goede praktijken in zowel het wo als het hbo en toont de ontwikkeling
naar het toetsen van competenties.Het rapport over het gebruik van het portfolio zoemt in op dit instrument
dat in opkomst is.Het is goed dat op deze wijze de nodige aandacht voor toetsen en examineren
voor het voetlicht gebracht is. De inspectie heeft inmiddels een seminar georganiseerd
om de kennis die ze in de rapportages verzameld heeft terug te koppelen naar
betrokkenen in het veld die zich met toetsing en examinering bezig houden.
De rapportages worden door de inspectie aan de instellingen gezonden. Ze laten
zien dat diverse ontwikkelingen gaande zijn.Met de vernieuwingen die door de invoering van het Bachelor Master systeem
hun beslag krijgen zullen deze ontwikkelingen doorgaan.De inspectie doet een aantal aanbevelingen die betrekking hebben op scholing
en de plaats van toetsing en examinering in de kwaliteitsborging door middel
van visitaties en accreditatie. Scholing van medewerkers is aan de instellingen.
Zij zullen zelf lering trekken uit bevindingen. Wat betreft de kwaliteitsborging
door middel van visitaties en accreditatie meld ik dat kwaliteitsborging van
toetsen en beoordelen, meer expliciet dan in het verleden in visitatieprotocollen,
een plaats heeft gekregen in het accreditatiekader van de Nederlandse Accreditatie
Organisatie (NAO). De kwaliteitszorg is op dit punt dus aangescherpt. Interne
kwaliteitszorg is een afzonderlijk onderwerp in het accreditatiekader en vereist
van de instellingen dus een systematische aanpak van de kwaliteitszorg. Dit
alles zal consequenties hebben op het beleid van de instellingen, zonodig
ook inzake scholing van docenten.Afgezien hiervan kan ik melden dat ik in 2004 een advies verwacht van
de Onderwijsraad over toetsing en examinering in het hoger onderwijs. Dit
is een vervolgadvies op het in november 2002 door de Onderwijsraad uitgebrachte
advies Examinering in ontwikkeling: een ontwikkelingsperspectief
voor examens in het voortgezet onderwijs, middelbaar beroepsonderwijs en hoger
onderwijs. In dat advies werden voor de sector hoger onderwijs nog
geen specifieke aanbevelingen geformuleerd.De inspectierapportages Zicht op toetsen en
over Portfoliogebruik laten vooral zien dat vernieuwingen in het hoger onderwijs
ook hun weerslag hebben op toetsing en examinering. Ik heb grote waardering
voor de wijze waarop de instellingen hiermee bezig zijn en de wijze waarop
de inspectie dit inzichtelijk heeft gemaakt.De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,A. D. S. M. NijsXNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28600-VIII-142.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl