Liberalisering energiemarkten; Brief minister over onderzoek door DTe en ECN naar effecten van CO2 emissiehandel op elektriciteitsmarkt
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28982, nr. 52

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

24-03-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

28982 nr. 52

21-03-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Inhoud DTe en ECN studie2.1 Empirische analyse van de mate van doorrekening2.2 ECN studie onderdeel windfall profits2.3 Reactie3. ECN onderzoek naar gevolgen beleidsopties voor
terugdringen windfall profits4. Overleg met mijn collega’s over een Europese
aanpak van de windfall profits5. Aanpak windfall profits5.1 Tweede allocatieplan5.2 Aanpak na 2012Tot slotOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 28982, nr. 52 b1Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 28982, nr. 52 b2Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 28982, nr. 52 b3Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28982Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 30 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 982Liberalisering energiemarktennr. 52BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 21 maart 20061. InleidingOp 11 oktober (kamerstuk 28 982, nr. 37) en 23 november
2005 (kamerstuk 28 982, nr. 49) heb ik met u de ECN studie (kamerstuk
28 982, nr. 45) over de effecten van CO2 emissiehandel op
de elektriciteitsmarkt besproken. Naar aanleiding van deze debatten heb ik
u nader onderzoek door DTe en ECN toegezegd. Via deze studies wilde ik een
beter beeld krijgen van de omvang van de mogelijke windfall profits van de
elektriciteitssector. Hierbij bied ik u deze studies aan met een aanbiedingsbrief
van DTe waarin zij haar studie kort samenvat (zie bijlage 1 en 2)1. In deze brief zal ik kort de resultaten van de studies
presenteren en mijn reactie geven.Ik heb ECN tevens gevraagd om te onderzoeken wat de gevolgen voor de elektriciteitsproducenten
zijn indien ik de windfall profits zou willen verminderen door de elektriciteitssector
minder rechten toe te kennen of een deel van hun rechten zou willen veilen.
De resultaten van die studie worden kort samengevat. Vervolgens geef ik aan
welke mogelijkheden ik zie om de windfall profits in het kader van het tweede
allocatieplan voor de periode 2008–2012 terug te dringen.Van groot belang bij de aanpak van de windfall profits is de Europese
afstemming. In de brief geef ik aan welke stappen ik heb gezet om binnen de
EU een geharmoniseerde aanpak van het probleem van de windfall profits te
bevorderen.Een definitief besluit over de Nederlandse aanpak van de windfall profits
laat ik mede afhangen van wat er in andere EU-landen op dit terrein wordt
besloten.Tot slot geef ik aan hoe ik het probleem van de windfall profits op langere
termijn wil aanpakken.2. Inhoud DTe en ECN studieDTe heeft op mijn verzoek de invloed van de introductie van het CO2-emissiehandelsysteem op het functioneren van de Nederlandse groothandelsmarkt
voor elektriciteit nader geanalyseerd. Daarnaast heeft zij een
berekening gemaakt van de omvang van de windfall profits van de vier grootste
elektriciteitsproducenten in Nederland. DTe heeft Frontier Economics (Frontier)
gevraagd te assisteren bij dit onderzoek.In het onderzoek is er voor gekozen om windfall profits te definiëren
als het verschil in winst van de producenten als gevolg van de introductie
van CO2-emissiehandel.Op basis van het onderzoek van Frontier, en dat bleek ook al uit het eerdere
ECN-onderzoek, geven de producenten aan dat zij in hun beslissingen over de
inzet van productiecapaciteit rekening houden met de volledige opportuniteitskosten
van de CO2-emissierechten. De kosten van CO2-certificaten
worden daarbij op dezelfde wijze behandeld als brandstof kosten. Het maakt
daarbij niet uit dat het grootste deel (ca 95%) van de rechten gratis
is verkregen. Bij de bieding op de APX, de daghandel zien de bedrijven de
kosten van de CO2-emissierechten voor 100% doorberekend
in de prijzen die op de APX geboden worden.Producenten verkopen echter slechts een klein deel (ca 10%) via
daghandel. Het overgrote deel wordt via vooruit-contracten (forwards) verkocht.2.1 Empirische analyse van de mate van doorrekeningUit de statistische/econometrische analyse van Frontier blijkt dat de
doorwerking van de opportuniteitskosten van CO2 in de elektriciteitsprijzen
beduidend lager is dan 100%. De analyses laten een zwakke correlatie
tussen CO2-prijzen en elektriciteitsprijzen zien.De doorberekening in de elektriciteitsprijs – voor in 2005 verkochte
en in 2006 geleverde elektriciteit – bedraagt ca 50% in de piekuren
en ca 30% in de daluren.Frontier heeft een berekening gemaakt van de omvang van de windfall profits
in 2005 door een schatting te maken van de extra opbrengsten en de extra kosten
van producenten na de introductie van CO2-emissiehandel. Hierbij
is gebruik gemaakt van de informatie die producenten hebben aangeleverd.Cruciaal bij het berekenen van de winst in 2005 is het feit dat er vanuit
wordt gegaan dat slechts 10% van de elektriciteit op de spotmarkt wordt
verkocht en dus 90% op de forwardmarkt. Volgens Frontier zouden de
vier producenten in januari 2004 al 60% van hun in 2005 te produceren
elektriciteit hebben verkocht en aan het einde van 2004 al 90%. Er
vanuitgaande dat er in 2004 nog veel onzekerheid bestond over de hoogte van
de CO2 prijs (die toen nog rond de € 5 lag) en uitgaande
van een doorrekening in 2004 tussen de 22% in de piekperiode en 16%
buiten de piekperiode komt Frontier uit op een «windfall» winst
van ca € 19 mln. in het jaar 2005.Er zijn veel onzekerheden in deze berekening. De doorrekening zou 50%
hoger of lager kunnen liggen.Cruciaal is echter de verwachting van DTe dat de omvang van de windfall
profits in de toekomst veel hoger zullen zijn. Een belangrijke factor die
wijst op een toename van de winsten in de toekomst zijn de huidige prijzen
van CO2-rechten, die veel hoger zijn dan voorheen en zoals gebruikt
in de analyse. Een andere factor vormt de stijgende toename van de mate van
doorrekening in de tijd.2.2 ECN studie onderdeel windfall profitsECN heeft op mijn verzoek ook een actualisering van haar empirische analyse
gemaakt van de doorrekening van de CO2-prijs in de elektriciteitsprijs.
ECN komt daarbij tot de vaststelling dat in de periode januari – juli
2005 de doorrekening in Nederland in de piekuren 40% en in de daluren
50% zou hebben bedragen.Voor de periode augustus – december is het volgens ECN moeilijker
om de relatie tussen de CO2-prijzen en de elektriciteitsprijzen
vast te stellen. In deze periode is het verschil tussen de elektriciteitsprijs
en de kosten van kolen (dark spread) en de elektriciteitsprijs en de kosten
van gas (spark spread) fors gestegen. Die stijging is niet alleen te verklaren
door de ontwikkeling van de CO2-prijs want die was in die periode
redelijk stabiel. Er zijn volgens ECN dus andere redenen voor de forse stijging
van de elektriciteitsprijs dan de stijging van de CO2-prijs. Die
kunnen liggen op het terrein van toename van marktmacht of schaarste.2.3 ReactieOp basis van de analyse van DTe en ECN stel ik vast dat de energiebedrijven
de CO2-rechten als opportuniteitskosten zien en dat ze deze kosten
zullen doorbereken als ze daar de mogelijkheid voor hebben. Dit is een logisch
gevolg van de introductie van het EU – ETS. Dat de elektriciteitsproductiebedrijven «windfall
profits «maken is het gevolg van het feit dat de bedrijven de rechten
gratis hebben ontvangen. Het is goed te constateren dat de windfall profits
van de energieproducenten over het jaar 2005 beperkt lijken te zijn. Dit is
het gevolg van het feit dat 90% van de elektriciteit voor 2005 al in
de jaren daarvoor is verkocht en in die jaren de doorrekening slechts in beperkte
mate heeft plaatsgevonden, terwijl de CO2-prijs nog laag was. Maar
op basis van het DTe- en ECN-rapport is ook duidelijk dat de doorrekening
naar verwachting op een hoger niveau zal komen te liggen, terwijl de CO2-prijs in 2005 ten opzichte van 2004 fors is gestegen.Dit is voor mij een reden om het probleem van de «windfall profits
van de elektriciteitsproductiebedrijven» in het kader van het volgende
allocatieplan 2008–2012 aan te pakken.3. ECN onderzoek naar gevolgen beleidsopties voor
terugdringen windfall profitsECN heeft in haar onderzoek diverse allocatie-opties in het kader van
het bestaande Europese emissiehandelsregime onderzocht die kunnen bijdragen
aan het verminderen van negatieve effecten van het doorrekenen van de opportuniteitskosten
van gratis verkregen rechten door de elektriciteitsproducenten (zie bijlage
twee).Daarbij is het volgende onderzocht:• wat zijn de effecten van het minder gratis alloceren van rechten
aan elektriciteitsproducenten;• wat is het effect wanneer dat alleen in Nederland gebeurt of ook
in de met ons concurrerende landen;• wat is het effect indien de korting van de elektriciteitsproducenten
gecombineerd wordt met een ruimere allocatie aan de elektriciteitsgrootgebruikers;• tenslotte is onderzocht wat het effect is van het veilen van de
rechten van de elektriciteitsproducenten en de opbrengst ten goede komt van
de grootgebruikers dan wel kleingebruikers.ECN concludeert dat indien de elektriciteitsproducenten een beperkt deel
(10 tot 20% van de benodigde rechten) minder gealloceerd krijgen dit
zal leiden tot een beperkte vermindering van hun windfall profits zonder een
aanzienlijke invloed op de operationele en investeringsbesluiten van de producenten
Tenslotte bespreekt het rapport beleidsopties voor de compensatie van elektriciteitsgrootgebruikers
die getroffen worden door de door het EU – ETS gecreëerde electriteitsprijsverhoging.
Dit kan door een ruime allocatie van deze grootgebruikers of door het terugsluizen
van de opbrengsten die binnenkomen door het veilen van de rechten van de elektriciteitsproducenten.
ECN concludeert dat beide opties voor- en nadelen hebben en dat
een combinatie van beide systemen wellicht de beste optie is om de tekortkoming
te compenseren.4. Overleg met mijn collega’s over een Europese
aanpak van de windfall profitsSinds het overleg met de Tweede Kamer van 11 oktober 2005 heb ik
in diverse overleggen het probleem van de windfall profits aangekaart en gezocht
naar een gemeenschappelijke aanpak. Het eerste overleg vond plaats op 1 december
2005 voorafgaand aan de VTE-raad op mijn initiatief met mijn collega’s
van België, Duitsland, Frankrijk en Luxemburg. Als gevolg daarvan is
in de VTE-raad een gezamenlijke oproep gedaan om de windfall profits te bespreken
in de High Level Group Competitivess Environment & Energy. Voorts is toen
afgesproken op 6 februari 2006 verder te spreken over een gecoördineerde
aanpak rond de emissiehandel en de windfall profits.De beide bijeenkomsten zijn op initiatief van EZ voorafgegaan door ambtelijk
overleg met vertegenwoordigers van de Duitse, Engelse, Belgische, Deense,
Finse en Zweedse overheid. Ook de Europese Commissie was bij het overleg aanwezig.Uit dit overleg kwam naar voren dat windfall profits in diverse landen
wel als probleem wordt gezien maar dat ieder naar een eigen oplossing zoekt,
afhankelijk van de samenstelling van het productiepark. Zo heeft Zweden een
belastingheffing geïntroduceerd om de windfall profits van de bestaande
kerncentrales en waterkrachtcentrales af te romen. De VK heeft de elektriciteitsproductiebedrijven
al in het eerste allocatieplan minder rechten verstrekt ter compensatie van
de windfall profits. Ook de Finnen hebben dat gedaan.Op 6 februari 2006 heb ik weer met mijn collega’s gesproken
op basis van een door Nederland gemaakte discussienotitie. In deze notitie
is geprobeerd op basis van deze verschillende achtergronden te zoeken naar
een gemeenschappelijke aanpak voor de komende allocatieperiode 2008–2012.
Vooral heb ik geprobeerd met Duitsland als onze belangrijkste concurrent te
zoeken naar een gemeenschappelijke aanpak. Er zijn duidelijke aanwijzingen
dat de Duitse regering de rechten aan de elektriciteitsproducenten voor de
volgende periode wil gaan korten.Gezien de verschillende productieparken lijkt de meest haalbare optie
dat elk land op basis van haar brandstofinzet in het elektriciteitspark een
oplossing zoekt voor de windfall profits. Landen met relatief veel kernenergie
en energie uit waterkracht zullen de windfall profits niet kunnen beperken
door minder rechten te alloceren, maar zij kunnen kiezen voor belastingheffing
op bestaande centrales. Landen met veel kolen- en gasproductie kunnen kiezen
voor het korten van de rechten dan wel voor het veilen van een deel van de
rechten (maximaal 10% is volgens de richtlijn toegestaan) van deze
sectoren.5. Aanpak windfall profitsIk wil de windfall profits op twee manieren aanpakken. Op de korte termijn
in het allocatieplan voor de handelsperiode 2008 – 12. Daarnaast wil
ik binnen Europa zoeken naar een aanpak voor de langere termijn.5.1 Tweede allocatieplanOp basis van de ECN-studie en het overleg met mijn collega’s, onderzoek
ik momenteel ten behoeve van het tweede allocatieplan voor de periode 2008–2012
de volgende opties voor het terugdringen van de windfall profits van de elektriciteitsproducenten:Optie a:• De elektriciteitsproductiebedrijven krijgen minder rechten dan
alleen op basis van hun historische emissies het geval zou zijn geweest. De
daarmee vrijkomende rechten komen ten goede aan de industriële deelnemers
die vallen onder het EU – ETS ter gedeeltelijke compensatie van de elektriciteitsprijsverhoging.
Via deze optie dalen de windfall profits van de elektriciteitsproductiebedrijven
en hoeven de grootgebruikers minder rechten te kopen.Optie b:• De elektriciteitsproductiebedrijven krijgen minder rechten dan
op basis van hun historische emissies. Een deel van de rechten gaat conform
optie a naar de industriële bedrijven. Daarnaast wordt nog een deel van
hun rechten verkocht of geveild. Over de besteding van de opbrengst dient
nog nader overleg plaats te vinden.In het concept allocatieplan dat in april uitkomt, zal ik een besluit
nemen.5.2 Aanpak na 2012In de Energieraad van 14 maart heb ik de Europese Commissie opgeroepen
tijdig het debat over de aanpak na 2012 te starten. Hoe zorgen we voor meer
zekerheid voor de energiesector over de klimaatdoelstellingen en het EU-emissiehandelssysteem
na 2012 en hoe kunnen we de windfall profits op een geharmoniseerde wijze
terugdringen. De huidige onduidelijkheid leidt tot uitstel van investeringsbeslissingen.
Tevens ontstaat er door die onzekerheid een ongelijk level playing field.Tot slotOndanks alle kinderziektes, ben ik van mening dat het Europese Emissiehandelssysteem
een kosten effectieve methode is om de Europese Kyoto-doelstellingen te realiseren.
Ook voor een volgende klimaatdoelstelling van de EU hebben we dit systeem
nodig, wel is het wenselijk dat er snel duidelijkheid ontstaat over de langere
termijn EU-doestellingen en dat de ongewenste bij-effecten van het systeem
niet alleen nationaal maar ook gezamenlijk worden aangepakt.De Minister van Economische Zaken,L. J. BrinkhorstXNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28982-52.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl