Experimentenwet BGV-zones; Nota naar aanleiding van het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31430, nr. 6

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

11-07-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31430 nr. 6

09-07-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam0. Algemeen1. Hoofdlijnen van het wetsvoorstel2. Probleemanalyse4. Rechtvaardiging van de inzet van een gemeentelijke
bestemmingsheffing6. Opzet en doelstelling experiment7. Proces, procedure en juridische vormgeving12. Steunaspecten13. Administratieve lasten, bedrijfseffecten en milieueffectenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31430Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 61 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 430Tijdelijke regels voor experimenten met een gebiedsgerichte bestemmingsheffing
ten behoeve van aanvullende activiteiten van samenwerkende ondernemers mede
in het publiek belang (Experimentenwet BGV-zones)nr. 6NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 9 juli 2008De leden van de fracties van het CDA, de PvdA, de SP, de VVD en de SGP
hebben een aantal vragen en opmerkingen bij het wetsvoorstel. Op de vragen
en opmerkingen ga ik hieronder in, mede namens de staatssecretaris van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties.0. AlgemeenDe leden van de fractie van het CDA benadrukten het belang van een heldere
taakverdeling en vroegen in dat verband waarom afspraken over het serviceniveau
van de gemeentelijke dienstverlening niet vastgelegd moeten worden in de uitvoeringsovereenkomst.
De uitvoeringsovereenkomst geeft in beginsel aan tot het uitvoeren van welke
activiteiten de stichting of vereniging gehouden is. Daarover kan in principe
geen onduidelijkheid bestaan. Uit het aanvullende karakter van de BGV-activiteiten
volgt dat het niet de bedoeling is dat de gemeente bepaalde activiteiten in
mindere mate gaat verrichten. Daardoor zou de beoogde verbetering in het gebied
immers ook op losse schroeven komen te staan. Het ligt daarentegen eerder
voor de hand te verwachten dat de gemeente ook een steentje extra bij zal
dragen. Partijen kunnen er behoefte aan hebben in de uitvoeringsovereenkomst
ook het door de gemeente te leveren of te handhaven serviceniveau nader vast
te leggen. Daartegen bestaat op zichzelf geen bezwaar. Nut en noodzaak en
de mate van detail zijn echter sterk afhankelijk van de omstandigheden van
het geval en dan in het bijzonder van de opvattingen en bedoelingen van partijen.
Deze partijen acht ik goed in staat voor zichzelf en in onderling overleg
te bepalen of vastlegging van het gemeentelijke serviceniveau wenselijk is
en zo ja op welk moment, in welke vorm en in welke mate. Indien de beoogde
activiteiten van de vereniging of stichting in een verder verwijderd verband
staan tot hetgeen de gemeente pleegt te doen is er mogelijk minder aanleiding
om één en ander gedetailleerd vast te leggen. Een wettelijke
verplichting staat dan alleen maar in de weg aan voortvarende totstandkoming
van een BGV-zone. Ook zal een gemeente niet onnodig beperkt willen worden
in haar beleidsbeslissingen over een langere periode. In sommige gevallen
zal verplichte vastlegging van het serviceniveau een onnodige drempel voor
een gemeente kunnen zijn om een BGV-zone in te stellen. In verband met beperking
van de interbestuurlijke lasten en het door het kabinet gekoesterde «high
trust» gedachtegoed, ligt het niet voor de hand om deze afspraken van
bovenaf op te leggen. Het heeft dan ook mijn voorkeur deze afwegingen over
te laten aan degenen die het primair aangaat, de gemeente en de vereniging
of stichting. Ik heb er alle vertrouwen in dat partijen daar onderling uit
zullen komen.Uiteraard zal dit aspect tijdens het experiment met bijzondere aandacht
gevolgd worden. Artikel 10 van het wetsvoorstel bepaalt dat ik afschrift krijg
van alle uitvoeringsovereenkomsten. Naar verwachting zal dat een nauwkeurig
beeld opleveren van de praktijk op dit punt.De leden van de fractie van de PvdA vroegen naar de wijze van voorkomen
van eventuele overlap met bestaande activiteiten van de gemeente. Over de
te verrichten en te financieren activiteiten wordt eerst overleg gepleegd
tussen de BGV-organisatie en de gemeente. Dit is noodzakelijk omdat immers
een uitvoeringsovereenkomst moet worden gesloten. In dit overleg zal afstemming
plaats moeten vinden om tot een overeenkomst te kunnen komen. Vervolgens zal
de gemeenteraad zich bij de vaststelling van de verordening vergewissen van
de wijze waarop dit aspect is geregeld. Tenslotte is het onwaarschijnlijk
dat een verordening die voorziet in overlap of waarbij ondernemers moeten
gaan betalen voor voorzieningen die voordien door de gemeente uit de algemene
middelen werden bekostigd voldoende draagvlak zal weten te verwerven om in
werking te kunnen treden. Uit het karakter van een bestemmingsheffing volgt
dat in de betrokken verordening nauwkeurig moet worden vastgelegd aan welke
activiteiten de opbrengst mag worden besteed. Voor wat betreft de (financiële)
verantwoordelijkheid bestaat tussen de gemeente en de vereniging of stichting
in beginsel een gewone subsidierelatie. Daardoor is helder welke aanspraken
de vereniging of stichting richting de gemeente kan laten gelden. Omgekeerd
heeft de vereniging of stichting zich contractueel verplicht de activiteiten
ook daadwerkelijk uit te voeren, zodat de gemeente ook de zekerheid heeft
dat de subsidieontvanger niet alsnog afziet van het uitvoeren van de activiteiten.
De gemeente zelf heeft ofwel de verantwoordelijkheden die ze altijd al had,
ofwel heeft zich contractueel verplicht tot een bepaald serviceniveau in de
zone. Indien zich hierover een geschil voordoet zal in het uiterste geval
de rechter een uitspraak kunnen doen.De leden van de PvdA-fractie vroegen of de ondernemers onderscheid maken
tussen activiteiten in het gezamenlijk belang en in het algemeen belang. De
betrokken activiteiten in een BGV-zone zullen naar hun aard zowel het gemeenschappelijke
belang van de ondernemers als het algemeen belang moeten dienen. Het gaat
dus niet om verschillende activiteiten maar om een kenmerk van het soort activiteiten.
Het gemeenschappelijk belang bewerkstelligt daarbij dat ondernemers er heil
in zien en in meerderheid bereid zijn extra bij te dragen, het feit dat tevens
het algemeen belang wordt gediend rechtvaardigt de tussenkomst van de gemeente
en de inzet van een heffing.De leden van de fractie van de PvdA vroegen wat de stand van zaken is
bij de aanpak van (winkel)criminaliteit. Het kabinet streeft er naar de veiligheid
van ondernemers te verbeteren door de uitvoering van de Actieplannen Veilig
Ondernemen (AVO) en Convenanten Winkelcriminaliteit. Hierbij werken overheid
en bedrijfsleven1 samen om zowel preventie als
repressie van criminaliteit te versterken. De doelstelling is om de criminaliteit
met minimaal 25% terug te dringen in 2010. De Kamer is onlangs per
brief geïnformeerd over de Monitor Criminaliteit Bedrijfsleven 2007 (Kamerstukken
II 2007/08, 28 684, nr. 1). Hieruit is gebleken dat de criminaliteit
ten opzichte van 2004 met 18% is afgenomen. Het komende jaar zullen
nog de nodige acties in gang worden gezet om de veiligheid verder te verbeteren.
Zo zal er een nieuw convenant met de detailhandel en de transportsector worden
gesloten. Daarnaast trekt het kabinet de komende4 jaar 24 miljoen
extra uit om de veiligheid van kleine bedrijven te verbeteren. De Kamer is
hier onlangs per brief over geïnformeerd (Kamerstukken II 2007/08, 28 684,
nr. 153).De leden van de fractie vroegen voorts welke bijdrage BGV kan leveren
aan de bestaande actieplannen en convenanten op het gebied van winkelcriminaliteit.
Het instellen van BGV-zones is een goede aanvulling op de bestaande instrumenten
in het kader van de veiligheid van ondernemers, zoals bijvoorbeeld het Keurmerk
Veilig Ondernemen. Een BGV-zone kan bijdragen aan een structurele samenwerking
en financiering van gezamenlijke activiteiten, waaronder veiligheidsmaatregelen
zoals bijvoorbeeld surveillance of cameratoezicht. Ook andere activiteiten
in de BGV-zone die bijvoorbeeld gericht zijn op een schonere en aantrekkelijkere
bedrijvenlocatie kunnen bijdragen aan een verhoogd veiligheidsgevoel. De toegevoegde
waarde van een BGV-zone ligt enerzijds in de gezamenlijke financiering en
anderzijds in de mogelijkheid om de samenwerking op meerdere onderwerpen te
richten dan alleen veiligheid. Als eerste is financiering belangrijk, omdat
het animo voor samenwerking kan afkalven als niet alle ondernemers bijdragen
aan de uitvoering van de plannen van de ondernemers. Als tweede kan een breder
scala aan onderwerpen belangrijk zijn in gebieden waar de veiligheid sterk
is verbeterd door de goede samenwerking.De leden van de PvdA-fractie vroegen welke krachtwijken zich gemeld hebben
voor BGV-experimenten en hoe de selectie plaats zal vinden. Hoewel het wetsvoorstel
zich niet in het bijzonder op krachtwijken richt, kan een krachtwijk in beginsel
ook een BGV-zone worden. Tot op heden hebben van de 18 gemeenten met een of
meer krachtwijken er 6 interesse getoond om een BGV-zone in hun gemeente in
te richten.Het wetsvoorstel stelt geen maximum aan het aantal BGV-zones dat een gemeente
kan instellen. Op zichzelf hoeft er dus geen selectie aan de hand van vooraf
bekendgemaakte criteria plaats te vinden en kan de gemeente afwachten of zich
kansrijke initiatieven ontwikkelen. Uiteindelijk bepaalt de gemeenteraad of
instelling van één of meer BGV-zones wenselijk is, waarna nog
een draagvlakmeting plaatsvindt om daadwerkelijk tot instelling over te kunnen
gaan. BGV kan mogelijk een goede bijdrage leveren aan de wijkaanpak. Daarnaast
vroegen deze leden welke andere activiteiten er zijn om de veiligheid in krachtwijken
te verbeteren en of daar proactief mee om wordt gegaan. Naast de experimentenwet
BGV-zones zijn er diverse, veelal generieke maatregelen vanuit het Rijk die
hun weerslag hebben op de veiligheid in de krachtwijken. Eén van de
maatregelen is het beschikbaar stellen van 500 extra agenten. De agenten worden
ingezet om overlast in buurten te bestrijden en te helpen bij de opsporing
van criminaliteit. Een andere maatregel is dat in opdracht van de minister
van BZK door het CCV (Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid)
een toolkit wordt ontwikkeld, die gemeenten en andere veiligheidspartners
op lokaal niveau directe handvatten geeft om hun problemen te analyseren en
ze vervolgens effectief aan te pakken. Een laatste voorbeeld is de wet bevordering
integriteitbeoordelingen door het openbaar bestuur (BIBOB). Hiermee hebben
gemeenten een extra instrument in handen om de integriteit te beoordelen van
partners met wie zij zaken doen. Bij ernstig gevaar van misbruik kan een gemeente
een vergunning of subsidie weigeren of intrekken. BZK onderzoekt i.s.m. Justitie
de noodzaak en mogelijkheden om branches zoals uitzendbureaus en de vastgoedsector
ook onder de wet BIBOB te laten vallen. Vanaf 2008 voert het rijk het
actieplan Bestuurlijke aanpak georganiseerde criminaliteit uit.Bij het afsluiten van de charters tussen de gemeenten met krachtwijken
en het Rijk zijn deze en andere instrumenten actief onder de aandacht gebracht. Voor meer informatie over de inzet van EZ voor de wijkeconomie verwijs
ik u naar de brief over wijkeconomie die onlangs aan de Kamer verzonden is
(Kamerstukken II 2007/08, 30 995, nr. 49).De leden van de fractie van de SP vroegen waarom de opdracht aan de Commissie
Noordanus (Taskforce (Her)ontwikkeling Bedrijventerreinen) niet betrokken
is bij de Experimentenwet. Zoals de leden zelf terecht aangeven richt de Taskforce
(Her)ontwikkeling Bedrijventerreinen zich vooral op herstructurering en herprofilering.Mogelijk zal instelling van een BGV-zone meerwaarde kunnen hebben in het
kader van het voorkomen van verloedering van een bedrijventerrein, maar dit
wetsvoorstel is opgezet vanuit een andere probleem- en doelstelling en heeft
niet de bedoeling om de herstructureringsopgave aan te pakken.De leden van de SP-fractie vroegen of bedrijvenlocaties niet gediend zijn
met verplichte investeringen en of een BGV niet leidt tot vrijblijvendheid
aangezien het initiatief bij de ondernemers ligt. Een BGV is vrijblijvend
in de zin dat een BGV-zone alleen tot stand komt als er een stevig ondernemersinitiatief
ligt dat op voldoende draagvlak kan rekenen en waar de gemeente ook achter
staat. Als dit het geval is, is er na instelling van de zone echter juist
geen sprake meer van vrijblijvendheid. Alle ondernemers in het betrokken gebied
zijn dan via de heffing immers verplicht om bij te dragen aan extra voorzieningen.
Dit zijn voorzieningen die in het bijzonder vanuit het perspectief van de
ondernemers wenselijk zijn en zij zijn in aanvulling op de voorzieningen die
de gemeente op reguliere wijze uit de beschikbare algemene middelen dekt.
Het is dan ook nadrukkelijk niet de bedoeling zonder meer te verplichten tot
bepaalde collectieve investeringen, nog bovenop de reguliere belastingheffing.De leden van de fractie van de SP vroegen voorts om een toelichting op
de meerwaarde van BGV in het licht van een tweetal vormen van verplicht lidmaatschap,
te weten van een Vereniging van Eigenaren of van een beheersvereniging zoals
voorzien in een wetsvoorstel van de minister van Justitie. Een «verplicht
lidmaatschap» betekent in dit verband dat de keuze voor een bepaalde
plaats van vestiging tevens een keuze inhoudt voor het lidmaatschap van een
vereniging van eigenaren of – in het geval van het voorziene wetsvoorstel
van Justitie – van een beheersorganisatie die collectief bepaalde belangen
behartigt, zoals een park- of centrummanagement. Dit wordt bereikt door het
lidmaatschap contractueel te koppelen aan gebruik, koop, huur etc. van het
betrokken vastgoed. Er is in deze gevallen dus in feite sprake van een vrije
keuze voor een bepaald pakket inclusief lidmaatschap, niet van een algemene
wettelijke verplichting om onder bepaalde omstandigheden lid te worden. Een
dergelijke wettelijke verplichting zou ook op gespannen voet staan met de
grondwettelijk gewaarborgde vrijheid van vereniging nu deze ook de vrijheid
om niet te verenigen omvat. In de praktijk is de consequentie hiervan dat
de toepasbaarheid van deze vormen van verplicht lidmaatschap op bestaande
bedrijvenlocaties beperkt is. Het vastgoedeigendom is op bestaande terreinen
immers vaak al versnipperd, daarin gevestigde ondernemers hebben nooit ingestemd
met een lidmaatschap en kunnen dus ook niet alsnog gedwongen worden om lid
te worden, ook niet met wetgeving. Ook het voorziene wetsvoorstel van Justitie
verplicht niet – achteraf – tot een lidmaatschap. Wel beoogt dat
te bewerkstelligen dat degene die uit eigen beweging lid wordt van een beheervereniging
zijn eigendom vervolgens uitsluitend kan overdragen tezamen met dat lidmaatschap.
Opvolgende verkrijgers worden dan automatisch lid van de beheervereniging.
In zoverre is er een overeenkomst met het verplichte lidmaatschap van een
Vereniging van Eigenaren (VVE). De aard van de constructie en als gevolg daarvan
de toepasbaarheid in de praktijk op bestaande terreinen zijn een belangrijk
verschil met de BGV-aanpak. Bij BGV gaat het immers om een algemeen
werkende gemeentelijke heffing die men op grond van wet en verordening op
dezelfde wijze als de OZB en ongeacht contractuele verhoudingen verschuldigd
is. Overige verschillen hangen vooral samen met de wijze van totstandkoming
van een BGV. Bij een BGV is namelijk gewaarborgd dat bij aanvang en periodiek
de wenselijkheid van (de voortzetting van) de aanvullende activiteiten door
gemeente en ondernemers collectief wordt (her)overwogen. Tijdelijkheid en
draagvlak(onderzoek) zijn derhalve ook twee aspecten waarin BGV zich onderscheidt
van een verplicht lidmaatschap. Het lidmaatschap van de beheervereniging is
niet opzegbaar omdat het lidmaatschap samenhangt met het vastgoed.De leden van de SGP-fractie vroegen hoe het getal van 100 geïnteresseerde
bedrijvenlocaties is opgebouwd. Ten aanzien van de samenstelling van de geïnteresseerde
locaties die bekend zijn bij mijn ministerie kan ik u antwoorden dat zich
hieronder 47 industrieterreinen en kantoorgebieden bevinden, 19 winkelgebieden,
19 gemengde gebieden met horeca en winkels, 1 horecagebied en 2 gebieden die
zich als toeristisch gebied omschrijven. Van de overige 12 gebieden is geen
nadere informatie bekend. Het aantal van circa 100 geïnteresseerde locaties
is gebaseerd op ondernemers en gemeenten die spontaan hun interesse bij mijn
ministerie kenbaar gemaakt hebben. Het is niet zo dat er een formele procedure
voor aanmelding is geweest. Zodoende kunnen er geen conclusies getrokken worden
over hoe serieus de plannen zijn van deze locaties.1. Hoofdlijnen van het wetsvoorstelDe leden van de fractie van het CDA vroegen naar de reden om de heffing
slechts van gebruikers en niet ook van eigenaren te heffen. Het wetsvoorstel
beoogt aanvullende voorzieningen in de openbare ruimte van het gebied ten
dienste van de in dát gebied actieve ondernemers. Vanuit die gedachte
richt het wetsvoorstel zich primair op de gebruikers van de panden. De gebruikers
van de panden hebben veel directer met de bedrijfsomgeving te maken en het
is daarom goed denkbaar dat zij andere afwegingen maken als het gaat om de
investeringen in het gebied. De eigenaren van de panden zijn niet verplicht
een bijdrage te leveren voor zover ze niet tevens gebruiker zijn in de zin
van het wetsvoorstel. Anders zouden ondernemers die het vastgoed «toevallig»
in eigendom hebben dubbel aangeslagen worden. Bovendien kunnen eigenaren van
vastgoed de heffing mogelijk doorberekenen in de huur, waardoor de huurder/gebruiker
dubbel zou moeten betalen. Het is dan logischer om direct de gebruiker aan
te spreken. Een derde argument is dat vastgoedeigenaren in sommige gevallen
niet of nauwelijks betrokken zijn bij het gebied (denk aan vastgoed als tijdelijke
belegging). Het staat vastgoedeigenaren overigens vrij om vrijwillig bij te
dragen. Tenslotte zou het wetsvoorstel aanmerkelijk complexer worden als de
vastgoedeigenaren als aparte categorie betrokken zouden moeten worden in het afstemmingsproces, bij de draagvlakmeting én
in de tariefstelling. Het kabinet is overigens wel degelijk van mening dat
leegstand bij kan dragen aan verloedering en aangepakt moet worden. Zoals
in het actieplan Overlast en Verloedering (Kamerstukken II 2007/08, 28 684,
nr. 130) is aangegeven, zal ik nog dit jaar in samenwerking met de minister
van WWI nader onderzoek doen naar de oorzaken van leegstand en mogelijke oplossingsrichtingen.De CDA-fractie informeerde in hoeverre er concurrentie kan ontstaan tussen
BGV-verenigingen en overige ondernemersverenigingen en of de regering de mening
deelt dat dit ongewenst zou zijn. Deze concurrentie zou inderdaad onwenselijk
zijn, maar kan zich in de huidige opzet van het wetsvoorstel niet voordoen.
De activiteiten dienen namelijk uitgevoerd te worden door een vereniging of
stichting die als statutaire doelstelling uitsluitend heeft het uitvoeren van BGV-activiteiten (art. 7, tweede lid). Een
algemene ondernemersvereniging kan derhalve nooit als BGV-vereniging in de
verordening worden aangewezen. Omgekeerd kan een BGV-vereniging of -stichting
zich statutair niet in zijn algemeenheid bezighouden met het behartigen van
ondernemersbelangen. Het is overigens goed voorstelbaar dat er een (geheel
of gedeeltelijke) personele unie is tussen de BGV-vereniging of -stichting
en een ondernemersvereniging in hetzelfde gebied.De leden van de CDA-fractie gaven aan dat er geen inschatting is gemaakt
van de kosten en risico’s voor gemeenten en vroegen een reactie. In
paragraaf 9 van de memorie van toelichting wordt ingegaan op de diverse
financiële aspecten voor gemeenten. Vanwege het experimentele karakter
is van tevoren moeilijk inzicht te geven in de kosten en de risico’s.
Deze vormen onderdeel van het experiment. In de evaluatie zal specifiek aandacht
zijn voor de kosten voor gemeenten en hoe die eventueel verder zijn te verlagen.
Om de kosten voor gemeenten zo laag mogelijk te houden is zoveel mogelijk
aangesloten bij de systematiek van de OZB. BGV is pas een succes als zowel
ondernemers als gemeenten tevreden zijn over het instrument en de baten op
vinden wegen tegen de kosten en inspanningen die met het oprichten van een
BGV gepaard gaan. In die zin zijn de kosten van gemeenten onderdeel van het
experiment. De VNG heeft aangegeven dat zij gemeenten zo goed mogelijk zal
faciliteren met instrumenten zoals een modelverordening.De leden van de fractie van de PvdA vroegen wie het initiatief neemt voor
de uitvoeringsovereenkomst en voor nadere afspraken over het niveau van dienstverlening
van de gemeente. Hoewel ook de gemeente in voorkomend geval belang kan hebben
bij duidelijke afspraken over haar inzet, ligt het in de rede dat het vooral
de ondernemers zijn die behoefte kunnen hebben om de gemeente aan te kunnen
spreken op een bepaald serviceniveau. Het lijkt praktisch dat dit dan meegenomen
wordt in het overleg voorafgaand aan het sluiten van de uitvoeringsovereenkomst.
Partijen kunnen hier het moment en de vorm zelf voor bepalen zodat het niet
wenselijk en ook niet nodig is om aan dit proces verdergaande wettelijke eisen
te stellen. Kortheidshalve zij hier verwezen naar het antwoord op de eerste
vraag van de leden van de fractie van het CDA (paragraaf 0).De leden van de PvdA-fractie vroegen wat precies maakt dat er sprake is
van een «innovatieve toepassing van de al bestaande gemeentelijke belasting.»
De BGV-heffing is inhoudelijk en procedureel zo veel mogelijk gelijkgetrokken
met de bepalingen rond de heffing van de onroerende zaakbelasting in de Gemeentewet.
Voor de heffingsmaatstaf wordt gebruik gemaakt van de waarderingsregels van
de Wet waardering onroerende zaken. Er is dus sprake van het gebruik van een
reeds bestaande methodiek voor een nieuwe belasting. Zodoende blijven de uitvoeringskosten
voor de gemeente laag en kan de heffingsmaatstaf makkelijk worden bepaald.
Daarnaast is het mogelijk dit belastinginstrument gebiedsgericht in te zetten,
hetgeen bijvoorbeeld niet mogelijk is bij de OZB. Een nieuwe toepassing dus
die innovatief is in de zin dat de methodiek van een bestaand gemeentelijk
belastinginstrument bij voldoende draagvlak wordt ingezet voor aanvullende
voorzieningen.De leden van de PvdA-fractie vroegen voorts naar mogelijke strijdigheid
met bestaande belastingwetgeving zoals de reclamebelasting en de baatbelasting.
Deze strijdigheid doet zich niet voor. De BGV-heffing is een bestemmingsheffing
die wordt geheven van ondernemers om het gebied waarin zij zich bevinden te
verbeteren. De BGV-heffing sluit aan bij de WOZ- en OZB-systematiek, maar
kent haar eigen uitgangspunten en doel. Anders dan de baatbelasting gaat het
om een initiatief van de ondernemers waarvoor voldoende draagvlak
moet bestaan. Daarnaast verschilt de BGV-heffing in die zin van de baatbelasting
dat er bij de BGV-heffing geen sprake is van een bekostigingsbesluit dat vooraf
genomen dient te worden. De heffing wordt niet geheven van het gebate object
maar van alle ondernemers in het desbetreffende gebied ongeacht hun baat bij
de verbeteringen. Er kan voorts zeker geen sprake zijn van een samenloop met
de reclamebelasting nu dit een algemene belasting is, die een regulerend karakter
kent. De reclamebelasting is gestoeld op een andere grondslag, openbare aankondigen
zichtbaar vanaf de openbare weg, en kent haar eigen systematiek.De leden van de PvdA-fractie vinden een heldere afbakening van de activiteiten
die onder een BGV-zone vallen belangrijk en vroegen of toonaangevende evenementen
en citymarketing daar onderdeel van kunnen zijn. In het wetsvoorstel is bepaald
dat de activiteiten van een BGV-zone gericht moeten zijn op het bevorderen
van leefbaarheid, veiligheid, ruimtelijke kwaliteit of een ander (mede) publiek
belang in de openbare ruimte van de BGV-zone. Dit is bewust tamelijk ruim
geformuleerd, enerzijds omdat het een experiment betreft, anderzijds om de
gemeenteraad, in samenspraak met de ondernemers, de ruimte te geven deze afweging
te maken. De vraag of bepaalde activiteiten in voldoende mate het publiek
belang dienen hoort ook in het politieke domein beantwoord te worden. Daarbij
staat het de gemeenteraad overigens ook vrij om ondanks aanwezigheid van een
publiek belang niet over te gaan tot instelling van een BGV-zone. Een concrete
beperking is voorts wel dat het volgens het wetsvoorstel moet gaan om belangen
in de openbare ruimte van de zone zelf. Extern gerichte citymarketing lijkt
hier niet eenvoudig onder te brengen. In zijn algemeenheid zal de stelling
dat het publiek belang vraagt om een bepaald toonaangevend evenement ook nogal
wat onderbouwing vergen om overtuigend te zijn. Indien de gemeente in de zone
of elders reeds een bepaald belang op een bepaalde manier behartigt kan dat
een indicatie zijn dat het gaat om een toelaatbaar publiek belang.De leden van de SGP vroegen of een BGV-zone niet kan leiden tot een ongelijke
lastenverzwaring en/of oneerlijke concurrentie tussen winkeliers in een BGV-zone
enerzijds en winkeliers buiten deze zone. Oneerlijke concurrentie doet zich
niet voor nu alle ondernemers in beginsel dezelfde mogelijkheden hebben om
in samenwerking met de gemeente een BGV-zone te starten. Als een BGV-zone
is opgericht leidt dit tot kosten voor de ondernemers binnen de zone. Degenen
die bijdragen zijn echter ook degenen die in enigerlei mate profiteren van
de activiteiten binnen die zone.Deze leden vroegen voorts waarom niet is gekozen is voor een systeem op
basis van vrijwilligheid. De huidige praktijk laat zien dat gezamenlijke maatregelen
van ondernemers op basis van volledige vrijwilligheid moeizaam van de grond
komen door discussies over financiering. Het draagvlak voor bestaande initiatieven
kalft af juist omdat een gedeelte van de ondernemers niet bijdraagt. Om dit
te doorbreken is een systeem nodig zoals BGV waarbij iedereen verplicht wordt
mee te betalen als een ruime meerderheid de activiteiten steunt. Het is ook
dit aspect waardoor wetgeving noodzakelijk is; een volledig vrijwillig systeem
zou immers nu ook al met behulp van het algemene privaatrecht kunnen worden
ingericht.De leden van deze fractie vroegen verder hoe overdracht van financiële
verantwoordelijkheden door de gemeente aan het bedrijfsleven wordt voorkomen.
Voorop staat dat het de bedoeling is dat verbeteringen ontstaan door aanvullende
activiteiten. Uit het karakter van bestemmingsheffing volgt dat helder is
welke aanvullende activiteiten door de vereniging of stichting zullen worden
ondernomen. Het is evident de bedoeling dat de gemeente haar inspanningen
tenminste op peil houdt zodat er daadwerkelijk verbetering ontstaat. Het wetsvoorstel
verplicht gemeenten op zichzelf niet om hun inspanningen te vergroten.
Dat zou een te vergaande ingreep zijn in de ruimte van gemeenten om hun beleid
ter zake te bepalen. Indien ondernemers een verlaging van de inspanningen
van de gemeente als risico taxeren kan er voor gekozen worden dit te ondervangen
door over het serviceniveau van de gemeente afspraken te maken, bijvoorbeeld
in de uitvoeringsovereenkomst.2. ProbleemanalyseDe leden van de PvdA-fractie wilden weten waarom het Leidse model niet
landelijk wordt uitgerold en of er een analyse is gemaakt waarin modellen
en initiatieven (BGV, Leiden en Middelburg) met elkaar worden vergeleken op
voor- en nadelen, kosten en baten. Voor het ontwerp van dit wetsvoorstel is
onderzoek gedaan naar de juridische mogelijkheden voor de introductie naar
een BGV-heffing (Regioplan 2006)1. Hierbij is
tevens een analyse gemaakt van de mogelijkheden van bestaande heffingen zoals
OZB (Leidse model), reclamebelasting, precarioheffing en baatbelasting. Deze
belastingen dienen echter een ander doel en daarom zijn ze ook slechts in
beperkte mate geschikt voor de vorming van een ondernemersfonds.Het Leidse model is gebaseerd op de OZB en heeft een hoge opbrengstpotentie.
Inmiddels is het ook mogelijk om het Leidse model in andere gemeenten in het
land toe te passen aangezien de OZB-stijging niet langer begrensd is. Een
belangrijke beperking is echter dat deze heffing niet gebiedsgericht kan worden
geheven, maar alleen voor de gemeente als geheel kan worden ingevoerd. Reclamebelasting
en precariobelasting zijn flexibel en eenvoudig inzetbaar, maar hebben een
geringe opbrengstpotentie (alleen ondernemers met uitstallingen respectievelijk
reclame-uitingen worden aangeslagen) en hoge perceptiekosten. Bovendien zijn
het regulerende belastingen, wat inhoudt dat de heffing kan leiden tot ontwijkend
gedrag van belastingplichtigen (bijvoorbeeld ondernemers die uitstallingen
of reclame verwijderen). Dat maakt deze belastingen minder geschikt voor de
vorming van een ondernemersfonds.De baatbelasting heeft als voordeel, net als de reclamebelasting, dat
het gebiedsgericht kan worden ingezet, maar heeft als nadeel dat het gevoelig
is voor bezwaar- en beroep omdat voor elke baatplichtige het concrete voordeel
moet worden aangetoond. De eindconclusie van het onderzoek was dan ook dat
er behoefte is aan een aparte gebiedsgerichte heffing die specifiek voor bedrijfsgerichte
gebiedsverbetering kan worden ingezet.De leden van de SP-fractie gaven aan dat de eigenaar van een bedrijfspand
aansprakelijk moet worden gehouden voor negatieve gevolgen voor de leefomgeving
als gevolg van achterstallig onderhoud. De uitstraling van (bedrijfs)panden
is inderdaad van grote invloed op de leefbaarheid in een gebied. Het aanpakken
van deze problematiek vindt echter in ander verband plaats. De opbrengst van
de BGV-heffing kan als zodanig niet worden aangewend voor het opknappen van
bepaalde panden, maar is bestemd voor gezamenlijke investeringen in de openbare
ruimte. De minister van VROM heeft onderzoek laten verrichten naar de mogelijkheden
om initiatieven van eigenaren in stedelijk gebied voor planrealisatie met
stedelijke herverkaveling te ondersteunen met dwingend instrumentarium. Nader
overleg wordt nog gevoerd in verband met de eigendomsrechtelijke aspecten
van dit instrument.Daarnaast zijn alle VVE-eigenaren sinds 1 mei 2008 verplicht gelden
te reserveren voor onderhoud en wordt gewerkt aan voorbereiding van wetgeving
voor slecht functionerende VVE’s. Bedoeling is dat gemeentebesturen
invloed krijgen bij besluitvorming door VVE-besturen in geval deze VVE-besturen
slecht functioneren en dit leidt tot onvoldoende onderhoud van de woonappartementen. De leden van de VVD-fractie spraken van een «stiekeme heffing»
bij het zogenaamde Leidse Model en informeerden of er voorschriften zijn voor
de BGV-heffing. Het Leidse model is een voorbeeld van hoe een gemeente samen
met ondernemers het debat is aangegaan over een gewenst voorzieningenniveau
en de prijs die daaraan verbonden is. De opslag die vervolgens op de OZB is
gezet is in een ondernemersfonds gestort. Daar is niets stiekems aan. Omdat
in het Leidse model sprake is van een algemene verhoging van de OZB is er
in die zin geen aparte heffing te onderscheiden. Dat is bij de BGV-heffing
anders, omdat het daarbij wel gaat om een aparte en dus als zodanig te onderscheiden
belasting. Deze zal zo praktisch mogelijk en met zo min mogelijk lasten worden
geheven, maar dat kan juridisch niet zo ver gaan dat de heffing onzichtbaar
meeloopt met andere belastingen. Er zal dus hoe dan ook een aparte aanslag
of regel op de aanslag komen. Gemeenten onderkennen overigens ook nu al de
noodzaak om eenduidig te communiceren over lokale belastingen in relatie tot
het voorzieningenniveau.De leden vroegen verder aandacht voor een eventuele verdubbeling van lokale
heffingen (OZB, Leidse Model en BGV). Het belastinginstrumentarium van gemeenten
wordt met de BGV uiteraard uitgebreid. Dat betekent echter niet dat gemeenten
dat instrumentarium zonder beleidsmatige afweging zullen inzetten. De verantwoordelijkheid
voor een zorgvuldige weging tussen de inzet van belastinginstrumenten en het
lokale beleid ligt bij de gemeenten en is een wezenlijk kenmerk van de lokale
autonomie.4. Rechtvaardiging van de inzet van een gemeentelijke
bestemmingsheffingDe leden van de fractie van de PvdA vroegen naar de afweging die leidt
tot de conclusie dat wetgeving aangewezen is. De memorie van toelichting onderbouwt
dat er een aantal urgente problemen is dat met het bestaande instrumentarium –
convenanten, VVE-achtige constructies, subsidies, bestaande heffingen –
niet wordt opgelost. Ook de Raad van State onderkent dit probleem en acht
experimenten met invoering van een heffing daarom aanvaardbaar. Dit wetsvoorstel
beoogt een procedure die de juiste dynamiek op gang brengt, die tot een besluit
leidt én die uiteindelijk zorgt dat alle betrokkenen bij moeten dragen.
Een dergelijke procedure vraagt om wetgeving al was het maar omdat de verplichting
om te betalen – eventueel tegen de zin van betrokkene -zonder wettelijke
grondslag niet mogelijk is. Het is daarbij niet zo dat het Leidse model gezien
wordt als een ingrijpender variant. Het Leidse model is een vergelijkbaar
ingrijpende reguliere belasting die als oplossing voor het probleem echter
beperkt is in de zin dat de heffing niet gebiedsgericht kan worden ingezet,
maar alleen voor een gemeente als geheel kan worden ingevoerd.De leden van de fractie van de PvdA vroegen of de regering nogmaals de
afweging weer kan geven waarom de eigenaren niet bij de kring van belastingplichtigen
worden betrokken. Graag verwijs ik hiervoor naar het antwoord op de gelijkluidende
vraag van de fractie van het CDA (paragraaf 1)De leden van de fractie van de SGP vroegen aandacht voor het eventueel
afschaffen of samenvoegen van belastingen bij introductie van de BGV-zone
(bijvoorbeeld reclamebelasting). Het is van belang om te kijken naar de functie
van een belasting als zodanig. Zo wordt de reclamebelasting gehanteerd vanuit
de regulerende functie. De BGV heeft een andere inhoudelijke achtergrond die
in de memorie van toelichting uitgebreid is toegelicht. Ik treed niet in de
afweging van gemeenten om een belasting wel of niet te hanteren. Dat is afhankelijk
van de specifieke situatie in een gemeente en de oordeelsvorming
in de gemeenteraad over de relatie met ondernemers. Ook speelt daar een kosten-baten
afweging een rol.6. Opzet en doelstelling experimentDe leden van de PvdA-fractie vroegen of vooraf minimale waarden of scores
voor de evaluatiecriteria worden vastgesteld. Ook de leden van de CDA-fractie
zien voor de evaluatie van de effectiviteit graag kwantitatief toetsbare criteria.
Kwantitatieve doelstellingen ten aanzien van bijvoorbeeld criminaliteit en
klanttevredenheid zijn niet op voorhand voor alle BGV-experimenten vast te
stellen omdat ondernemers en gemeenten lokaal hun doelstellingen en activiteiten
zullen vaststellen en dit dus per gebied kan verschillen. De resultaten zullen
kwalitatief worden gemeten door ondernemers en gemeenten hierover te bevragen.
Van de experimenten zal onder andere onderzocht worden:– hoeveel initiatieven er starten, hoeveel BGV-zones er uiteindelijk
tot stand komen, wat de resultaten zijn van de draagvlakmetingen, hoeveel
BGV-zones er worden verlengd (en waarom wel en waarom niet);– in hoeverre het instrument gewaardeerd wordt door ondernemers
en gemeenten. Tegen welke knelpunten men aangelopen is (en of dat gaat om
procesknelpunten of knelpunten in de wetstekst die tot aanpassing zouden moeten
leiden);– wat de resultaten zijn geweest en of men vooraf bepaalde doelstellingen
geformuleerd heeft ten aanzien van bijvoorbeeld criminaliteit, klantbezoeken
etc. en of deze doelstellingen gehaald zijn;– hoeveel inspanning en kosten er bij ondernemers respectievelijk
gemeenten gemoeid waren met het opstarten van een BGV-zone, of dat het waard
was en of er ideeën zijn om het proces gemakkelijker en kostenefficiënter
te laten verlopen;– in hoeverre BGV meer of minder gewaardeerd wordt dan ondernemersfondsen
en wat de voor- en nadelen zijn ten opzichte van deze fondsen.Aan de hand van de evaluatie zal vervolgens worden bezien of en zo ja
in welke vorm een wetsvoorstel voor een definitieve wet ingediend zal worden.7. Proces, procedure en juridische vormgevingDe leden van de PvdA-fractie vroegen of het beoogde gebied ook een minimale
omvang heeft. Er is in principe geen minimum oppervlak of aantal ondernemers
gedefinieerd. Uiteraard dient er wel sprake te zijn van een logisch afgebakend
gebied van een bepaalde omvang, al was het maar om de kosten van het innen
van een heffing op te laten wegen tegen de baten. Dit kan bijvoorbeeld een
winkelstraat, centrumgebied of bedrijventerrein zijn. Het is aan de gemeente
om te oordelen of de afbakening van het gebied een logisch en samenhangend
geheel vormt.De leden van de VVD-fractie vroegen welke zaken van algemeen belang niet
tot de verantwoordelijkheid van de gemeente behoren en waarvoor toch een verplichte
heffing kan worden opgelegd. Het is aan de gemeente te bepalen wat het algemeen
belang in concrete vraagt en met welke inzet van beperkte middelen dat belang
moet worden gediend. De gemeenteraad maakt hierbij in principe jaarlijks de
afweging waaraan de middelen worden besteedt rekening houdend met zijn taken.
Dit resulteert in een bepaald voorzieningenniveau. Bezien vanuit het gezamenlijke
belang van de ondernemers kan een hoger voorzieningenniveau wenselijk zijn.
Het gaat dan om voorzieningen die op zichzelf dus ook in het algemeen belang
zijn, maar die door de gemeente niet uit haar reguliere middelen worden gedekt.
Zo kan een gemeente vanwege budgettaire beperkingen kiezen voor
het éénmaal per jaar verwijderen van graffiti, terwijl ondernemers
dit wekelijks zouden willen. Indien uit de heffing wekelijkse verwijdering
wordt betaald dient dit nog steeds hetzelfde algemene belang. Alleen wordt
het algemene belang in deze hogere frequentie gediend omdat dit tevens in
het gezamenlijk belang van de ondernemers is en zij er daarom in meerderheid
voor kiezen om dit gezamenlijk te bekostigen. Ten aanzien van de door de leden
van de VVD-fractie uit de memorie van toelichting geciteerde activiteiten
geldt dus ook dat deze activiteiten mogelijk wel ook tot het basisvoorzieningenniveau
kunnen behoren, maar dat daarmee nog niet is gezegd dat de gemeente dus ook
het door de ondernemers gewenste voorzieningenniveau biedt.De leden van de fractie van de VVD informeerden naar eventuele voornemens
om een vergelijkbaar wetsvoorstel in te dienen voor toepassing van de systematiek
op bewoners en woonwijken. Deze voornemens bestaan niet. Ondernemers hebben
in tegenstelling tot bewoners een bedrijfsmatig belang bij een aantrekkelijke
en veilige bedrijfsomgeving. Zij zullen daarom bereid zijn om te investeren
in een hogere kwaliteit van deze bedrijfsomgeving als zij verwachten dit ook
terug te zien in hun bedrijfsresultaat.De PvdA-fractie vroeg wat er gebeurt als de ambitie van de ondernemers
te hoog blijkt te zijn voor de gemeente. Voorop staat dat een gemeente geenszins
verplicht is een BGV-zone in te stellen indien of zoals ondernemers dat willen.
De gemeente maakt een eigen afweging en zal daarin ook zaken als het beslag
op gemeentelijke middelen meewegen. De gemeente kan uiteindelijk aangeven
wat zij mogelijk acht en welke heffing daarbij hoort. Anderzijds kan de gemeente
zonder voldoende draagvlak geen BGV-zone instellen, zodat voor een succesvolle
BGV er uiteindelijk tamelijk breed gedeelde consensus moet bestaan over welke
kosten voor welke verbetering door middel van de heffing zullen worden betaald.
Daarnaast vroegen deze leden wat er gebeurt als de gemeente om welke reden
dan ook tussentijdse wijzigingen aan moet brengen in het vooraf afgesproken
niveau van dienstverlening. Indien er afspraken zijn gemaakt over het niveau
van dienstverlening door de gemeente is de gemeente daaraan in beginsel gehouden.
Denkbaar is uiteraard dat over een ander serviceniveau overeenstemming wordt
bereikt en de overeenkomst wordt aangepast.Zowel de leden van de fractie van de PvdA als de leden van de fractie
van de VVD vroegen voorts aandacht voor de wenselijkheid van een wettelijke
verplichting om het serviceniveau van de gemeente schriftelijke vast te leggen.
Verwezen zij naar het antwoord op de overeenkomstige vraag van de leden van
de fractie van het CDA (paragraaf 0).De leden van de PvdA-fractie vroegen wie de criteria voor een differentiatie
en de wegingsfactoren opstelt en informeerden hoe wordt voorkomen dat differentiatie
aanleiding geeft tot bezwaarschriften. Bij vaststelling van de verordening
bepaalt de gemeenteraad of en zo ja wat voor differentiatie wordt toegepast.
De gemeenteraad zal daarbij streven naar de juiste balans tussen enerzijds
de door de initiatiefnemers gewenste verdeling van de lasten over de bijdrageplichtigen
(wat het draagvlak vergroot) en anderzijds de belangen van uitvoerbaarheid
en beperking van bestuurlijke lasten. De verordening (en de daarin opgenomen
differentiatie) is een algemeen verbindend voorschrift waartegen als zodanig
geen bezwaar en beroep openstaat. Bezwaar kan worden gemaakt tegen de concrete
aanslag, die haar basis kent in de verordening. Instelling van de BGV-zone
kan hierdoor op zichzelf dus niet worden vertraagd. De PvdA-fractie verzocht om rekenvoorbeelden van de opbrengsten van het
Leidse model en een BGV-zone, en om inzicht in de mogelijke activiteiten die
hiermee zijn te bekostigen. In Leiden ontving de Stichting Ondernemersfonds
Leiden in 2007 een subsidiebijdrage van € 825 000,–.
Dit is gelijk aan 5,3% van de opbrengst OZB voor de sector niet-woningen
van de gemeente Leiden. De OZB-belasting in Leiden bedraagt € 8,47
voor gebruikers en € 8,48 voor eigenaren van niet-woningen per € 2 500,–
Bij een pand met een WOZ-waarde van € 1 000 000,–
bedraagt de bijdrage aan het Ondernemersfonds dan (1 000 000/2 500)
x (8,47+8,48) x 0,053 = € 359,34. In Leiden wordt de opbrengst van
de OZB-opslag gebiedsgebonden toegewezen aan ondernemersverenigingen. Deze
ondernemersverenigingen kunnen vervolgens een plan indienen bij Stichting
Ondernemersfonds Leiden. De stichting financiert op deze wijze een zeer breed
scala aan activiteiten, zoals onder meer surveillance, cameratoezicht, verlichting,
een burenbelsysteem, extra schoonmaak, parkmanagement, groen, bewegwijzering
en ook promoties, evenementen, festiviteiten en onderzoeken. De te financieren
activiteiten passen binnen de subsidiedoelstellingen en beperkingen die de
gemeente Leiden hanteert.Voor activiteiten in de BGV-zone geldt dat deze moeten passen binnen het
toetsingskader van dit wetsvoorstel. De precieze opbrengst en de te financieren
activiteiten van een BGV-zone hangen af van de keuzes die lokale ondernemers
en de gemeente maken. Een BGV-zone is altijd lokaal maatwerk en begint bij
de ambitie en wensen van de ondernemers. Dat kan kleinschalig zijn of omvangrijk.
De hoogte van de BGV-bijdrage zal daarmee moeten corresponderen om draagvlak
te kunnen verwerven. De gemeente dient hierbij bereid te zijn om een BGV-heffing
in te stellen en zal hierbij de bijdrage van de activiteiten aan het algemeen
belang meewegen. De gemeenteraad stelt vervolgens de heffingsverordening vast
waarin onder meer de hoogte en de bestemming van de heffing wordt vastgesteld.
De heffingsverordening kan vervolgens alleen in werking treden als er voldoende
draagvlak is onder de ondernemers.In het onafhankelijke onderzoek naar de mogelijkheden van BGV in Nederland
(Regioplan 2006) geven de onderzoekers wel een indicatie van mogelijke maatregelen
en hoogte van de heffing. Een BGV-zone van 150 bedrijven met een gemiddelde
bijdrage van € 150,– per bedrijf levert een budget op van € 22 500,–
per jaar. Hiervan kan bijvoorbeeld een beperkte parkmanagement organisatie
opgezet worden. Wanneer de ondernemers ieder gemiddeld € 450,–
betalen bedraagt het budget € 67 500,– per jaar en is
het mogelijk om naast parkmanagement ook beperkte surveillancediensten te
organiseren. Voor het wetsvoorstel is uitgegaan van een gemiddelde omvang
van een BGV-zone van 80 ondernemers met een gemiddelde bijdrage van € 500
per ondernemer per jaar. Dit geeft een budget van gemiddeld € 40 000,–
per jaar.De leden van de CDA- en de PvdA-fractie vroegen in hoeverre er richtlijnen
zijn voor de draagvlakmeting door de gemeenten. De gemeente is verantwoordelijk
voor een goed verloop van de draagvlakmeting. In het wetsvoorstel staat in
artikel 4 een aantal aspecten genoemd waar de draagvlakmeting aan moet voldoen.
Zo dient het college er voor te zorgen dat alle bijdrageplichtige ondernemers
geïnformeerd zijn en dat de vertrouwelijkheid gewaarborgd is. Gemeenten
zullen hiervoor naar verwachting baat hebben bij de reeds aanwezige OZB administratie
en bij de deskundigheid en ervaring op het terrein van het organiseren van
bijv. referenda en verkiezingen. De uitvoeringskosten zullen mede hierdoor
naar verwachting beperkt blijven. Wat betreft de vraag van de leden van de
PvdA-fractie over een inschatting van de totale uitvoeringskosten voor gemeenten
wordt verwezen naar het antwoord op de vraag van de leden van de CDA-fractie
(paragraaf 1). De draagvlakmeting vormt geen onderdeel van de perceptiekosten
(dit zijn de kosten van heffing en inning). De leden van de CDA-fractie informeerden voorts naar de succeskansen van
een BGV als het vereiste draagvlak 90% zou zijn. Als we de vergelijking
maken met het Verenigd Koninkrijk, dan zou de succeskans gering zijn. In het
Verenigd Koninkrijk is een (dubbele) meerderheid van 51% al voldoende,
zonder een minimale respons. Er zijn in Engeland sinds de invoering van de
wetgeving in september 2003 in totaal 73 BGV-zones gestart. De draagvlakeisen
in het voorliggende wetsvoorstel zijn zwaarder dan in het Verenigd Koninkrijk.
Als de draagvlakeisen gelijk zouden zijn aan de draagvlakeisen die we in Nederland
stellen in het voorliggende wetsvoorstel, zouden er in het Verenigd Koninkrijk
19 BGV-zones tot stand zijn gekomen. Als de draagvlakeisen 90% zouden
zijn, dan zouden er 3 BGV-zones van de grond zijn gekomen in het Verenigd
Koninkrijk. De slagingskans van het opstarten van een BGV-zone is dan dus
gering.Tot slot vroegen de leden van de fractie welke rol de VNG speelt in de
communicatie naar de gemeenten over de uitvoering van de BGV-zones en de draagvlakmeting
in het bijzonder. De VNG is bezig met een modelverordening en heeft een internetforum
opgericht om informatie uit te wisselen met gemeenten. Het VNG-forum zal ook
straks bij de uitvoering van de ’BGV-zones een centrale rol spelen in
de informatievoorziening naar gemeenten over alle relevante aspecten van het
wetsvoorstel. Bij gebleken behoefte zal de VNG samen met de gemeenten een
handreiking opstellen, waar ook de procedure rond een draagvlakmeting onderdeel
van kan zijn.De leden van de PvdA-fractie vroegen welke groepen belanghebbenden precies
betrokken worden bij de meting van het draagvlak en of er een wegingsfactor
geldt voor de diverse groepen belanghebbenden. Voorop staat dat alle bijdrageplichtigen –
maar ook uitsluitend zij – betrokken worden in de draagvlakmeting. Het
wetsvoorstel bepaalt daarbij dat de bijdrageplichtigen alle gebruikers van
niet-woningen in de BGV-zone zijn. Daar vallen ook gebruikers onder die niet
echt «ondernemer» zijn zoals sportclubs en bibliotheken. Voor
de draagvlakmeting tellen alle bijdrageplichtigen qua aantal even zwaar mee.
Toepassing van een wegingsfactor in de draagvlakmeting voor bepaalde bijdrageplichtigen
is op basis van dit wetsvoorstel dus niet mogelijk en niet wenselijk. Er is
wel een wegingsfactor in de zin dat een hoofdelijke meerderheid niet genoeg
is omdat ook een meerderheid van de WOZ-waarde vereist is. Bijdrageplichtigen
hebben zo meer gewicht naarmate ze meer zullen moeten bijdragen omdat ze in
een duurder pand gevestigd zijn. Ook deze weging staat echter los van de vraag
of het pand gebruikt wordt als warenhuis of als bibliotheek. Indien de gemeenteraad
in voorkomend geval overigens kiest voor een voor alle bijdrageplichtigen
gelijke bijdrage vervalt ook deze weging (art. 5, tweede lid).De leden van de SP-fractie vroegen of de draagvlakmeting niet leidt tot
rechtsongelijkheid tussen kleine en grote ondernemers. Het systeem is zo vormgegeven
dat de verhouding tussen kleine en grote ondernemers in balans is. Dit wordt
bereikt door als eerste vereiste via «one man one vote» een meerderheid
te eisen. Deze hoofdelijke meerderheid moet vervolgens ook gewogen worden
om te bepalen of deze meerderheid ook een meerderheid van de WOZ-waarde vertegenwoordigt.
Het tarief is in principe gekoppeld aan de WOZ-waarde (tenzij gekozen wordt
voor een gelijk bedrag per bijdrageplichtige ondernemer). De grote ondernemers
betalen in dat geval meer dan de kleine ondernemers zodat een juiste balans
in het draagvlak gewaarborgd moet zijn. Als de verordening een voor iedere
ondernemer gelijk bedrag vaststelt heeft iedere bijdrageplichtige ondernemer
overigens ook een gelijk gewicht in de draagvlakmeting. Dit systeem van een
dubbele en deels gewogen meerderheid heeft zich in het Verenigd Koninkrijk
reeds bewezen. De verwachting is niet dat het als gevolg van deze systematiek
zo zal zijn dat een paar grote ondernemingen een BGV blokkeren
nu in normale gevallen ook de voorstanders naar verwachting een behoorlijke
WOZ-waarde vertegenwoordigen. Uiteraard zal dit aspect van het experiment
ook met grote belangstelling worden gevolgd.De leden van de VVD-fractie vroegen waarom niet is vereist dat tweederde
van alle betrokken ondernemers instemt. De reden
is dat er bij sommige experimenten wellicht een grote stille of indifferente
groep ondernemers kan zijn die niet van zich laat horen. Nu een bepaalde meerderheid
gehaald moet worden is het van belang het systeem zo in te richten dat deze
groep niet automatisch als tegenstander wordt gekwalificeerd en op die manier
blokkerend kan werken. Toepassing van het principe «wie zwijgt stemt
toe» acht ik verantwoord mits ondernemers goed geïnformeerd zijn
en alle ondernemers in de gelegenheid geweest zijn om hun voorkeur uit te
spreken. Het wetsvoorstel bevat daarvoor waarborgen. De draagvlakmeting mag
vervolgens representatief worden geacht voor de verhoudingen binnen het gebied.12. SteunaspectenDe leden van de fractie van het CDA- en de VVD vroegen het wetsvoorstel
aan de Europese Commissie voor te leggen in verband met staatssteun. De Europese
Commissie kan een regeling slechts beoordelen op staatssteunaspecten indien
uit de regeling exact is af te leiden wat het eventuele voordeel voor een
individuele onderneming is. Nu het wetsvoorstel slechts in zijn algemeenheid
de mogelijkheid biedt om BGV-zones in te stellen kan de Commissie eventuele
staatssteunaspecten derhalve niet beoordelen. Bezwaarlijk is dit overigens
niet. Door de eisen die aan totstandkoming van een BGV-vereniging of stichting
gesteld worden is het in de praktijk vrijwel uitgesloten dat in de relatie
tussen de gemeente en de BGV-vereniging of stichting sprake zou kunnen zijn
van steun. Daarbij moet het immers gaan om een selectief
voordeel gegeven aan een individuele onderneming. Gelet op de draagvlakeisen en het feit dat andere ondernemingen
niet via de heffing zullen willen bijdragen aan een selectief voordeel voor één
of meer andere ondernemers is totstandkoming van een steungevoelige BGV erg
onwaarschijnlijk. Hetzelfde geldt voor eventuele aanvullende subsidie van
een gemeente aan een BGV-vereniging of stichting. Formeel is de gemeente zelf
echter verantwoordelijk voor het toetsen op staatssteun. Bij twijfel of indien
in een bijzonder geval bij oprichting van een BGV toch een staatssteunrisico
ontstaat zal zij derhalve op reguliere wijze via het ministerie van BZK een
melding bij de Europese Commissie moeten verzorgen.13. Administratieve lasten, bedrijfseffecten en milieueffectenDe leden van de CDA-fractie vroegen een onderbouwing van de hoogte van
de administratieve lasten. De administratieve lasten zoals weergegeven in
de memorie van toelichting betreffen de administratieve lasten voor ondernemers
als gevolg van informatieverplichtingen jegens de overheid die voortvloeien
uit het wetsvoorstel. De administratieve lasten zijn zoals gebruikelijk berekend
met behulp van het zogenaamde Standaard Kosten Model1 en zijn gebaseerd op ervaringscijfers en gemotiveerde inschattingen.
In de memorie van toelichting is het absolute bedrag aan lasten en het relatieve
bedrag opgenomen. De gegevens zijn door ACTAL als onafhankelijk college getoetst.
De administratieve lasten zijn onder te verdelen in kosten van het opstarten
van een BGV-zone (zoals kennisname wetsvoorstel, schrijven van een plan) en
kosten voor de eindverantwoording (zoals medewerking aan de eindevaluatie).
De kosten voor het opstarten van een BGV-zone zijn geschat op € 3 570
per zone, de kosten voor de eindverantwoording zijn geschat op € 720,–
per BGV-zone. De verwachting is dat niet iedere aanvraag zal leiden tot instelling van
een BGV-zone. Inmiddels is belangstelling van circa 100 gebieden gebleken.
Bij de berekening van de administratieve lasten is rekening gehouden met 70
gebieden waar serieuze interesse bestaat en die zich in de regeling zullen
verdiepen, waarvan naar schatting 30 gebieden uiteindelijk het hele proces
zullen doorlopen.De leden van de PvdA-fractie vroegen een overzicht van de administratieve
lasten verdeeld naar de ondernemers en de gemeente. De administratieve lasten
zoals in voorgaand antwoord is toegelicht zijn hierbij gedefinieerd als de
kosten die voortvloeien uit informatieverplichtingen aan de overheid als gevolg
van het wetsvoorstel. Het betreft dus geenszins alle mogelijke kosten voor
ondernemers en de kosten voor gemeenten vallen hier dus niet onder. De totale
kosten voor ondernemers en de uitvoeringskosten voor de gemeente zijn van
tevoren lastig te kwantificeren. In paragraaf 9 van de memorie van toelichting
is wel een kwalitatieve inschatting gemaakt van de inspanning die de gemeente
moet leveren om een BGV-zone tot stand te brengen, een draagvlaktoets maakt
hier onderdeel van uit. Bij de evaluatie zal de omvang van deze inspanning
worden meegenomen en zal bezien worden hoe de administratieve lasten voor
ondernemers en kosten voor gemeenten eventueel verder te verlagen zijn.Er is niet voorzien in compensatie voor de inspanning die gemeenten en
ondernemers moeten leveren om een BGV-zone op te richten. Deelname aan de
BGV-experimenten staat immers vrij en ondernemers en gemeenten kunnen zelf
de afweging maken of ze wel of niet tot een BGV willen komen. Op lokaal niveau
zullen ondernemers en gemeente ieder voor zich en gezamenlijk moeten beoordelen
of de te verwachte baten van het oprichten van een BGV-zone opwegen tegen
de kosten en inspanning om een BGV-zone op te richten. Een verzoek van MKB-Nederland
en VNO-NCW om een financiële tegemoetkoming voor procesbegeleiding aan
ondernemers heb ik om die reden afgewezen. BGV is pas een succes als zowel
ondernemers als gemeenten tevreden zijn over het instrument en de baten op
vinden wegen tegen de kosten. Het experiment zal moeten uitwijzen of dit zo
is en hoe de kosten eventueel verder te verlagen zijn.De leden van de CDA-fractie vroegen naar voornemens om een maximum te
stellen aan het aantal experimenten. Een maximum noch een selectieprocedure
maakt deel uit van het wetsvoorstel. Na inwerkingtreding van de wet hebben
ondernemers en gemeenten twee jaar de tijd om een BGV-zone in te stellen.
De circa 100 bedrijvenlocaties die in Nederland interesse hebben getoond zullen
sterk verschillen in de mate waarin ze gevorderd zijn in het proces en in
de mate waarin draagvlak reeds bestaat. Hoeveel experimenten in twee jaar
van de grond zullen komen, moet in de praktijk blijken. Het aantal van 30
is een grove inschatting van het aantal verwachte BGV-experimenten De ervaring
in het buitenland leert dat lang niet alle BGV-zones waar plannen voor bestaan
ook daadwerkelijk tot stand komen. Een BGV-zone realiseren zal veel tijd en
inspanning kosten om het benodigde draagvlak te realiseren. De totstandkomingprocedure
maakt dan ook nadrukkelijk deel uit van het experiment. Ook BGV-zones die
niet tot stand komen verschaffen nuttige informatie voor de evaluatie van
de wet en voor een eventueel definitief wetsontwerp.Voor beantwoording van de vraag van de leden van de PvdA-fractie betreffende
het schriftelijk vastleggen van de afspraken over het serviceniveau van de
gemeente verwijs ik naar de beantwoording van de eerste vraag van de leden
van de fractie van het CDA.De leden van de PvdA-fractie vroegen voorts om een overzicht van de nalevingkosten
op ondernemingsniveau. In paragraaf 13.2 van de MvT staan de geschatte
nalevingkosten per BGV-zone vermeld. Deze bestaan uit de oprichtingskosten
van de vereniging of stichting (ongeveer€ 500) en de jaarlijkse
inschrijvingskosten bij de Kamer van Koophandel (€ 22 per jaar).
De totale nalevingkosten per BGV-zone bedragen daarmee € 610 over
de looptijd van een BGV-zone. De nalevingkosten per onderneming is afhankelijk
van de omvang van de BGV-zone. Naarmate er meer ondernemers in een BGV-zone
gevestigd zijn, zijn de gemiddelde nalevingkosten per ondernemer lager.De leden van de SP-fractie vroegen naar rechtsongelijkheid bij selectie.
In het huidige wetsvoorstel is geen maximum aan het aantal BGV-zones opgenomen,
wel is er een beperking in de tijd opgenomen. Wanneer het wetsvoorstel in
werking treedt hebben ondernemers en gemeente twee jaar de tijd om een BGV-zone
in te stellen. De totstandkomingprocedure en de daarvoor benodigde tijd vormen
onderdeel van het experiment. In het buitenland duurt het tot stand komen
van een BGV-zone 12 tot 24 maanden. De verwachting is dat dit in Nederland
ook binnen deze termijn kan. De beperking in tijd past ook bij de gedachte
van een experiment waarbij er vooraf een helder start- en evaluatiemoment
is gedefinieerd. Na die twee jaar vindt eerst een evaluatie plaats alvorens
wordt besloten over een eventueel definitief wetsvoorstel en in welke vorm.
BGV-zones die tot stand komen binnen 2 jaar kunnen ondertussen wel blijven
bestaan na sluiting van de oprichtingstermijn en mogen ook verlengd worden.De leden van de SP-fractie vroegen naar toepasselijkheid van artikel 216
van de Gemeentewet in relatie tot de rechtszekerheid van de belastingplichtige.
Artikel 216 van de Gemeentewet is onverkort van toepassing. Aan de werking
ervan doet dit wetsvoorstel niets af. De BGV-zone wordt dan ook ingesteld
door het vaststellen van een gemeentelijke verordening. Wel is het zo dat
het wetsvoorstel als aanvulling op artikel 216 bepaalt dat er een uitvoeringsovereenkomst
moet zijn gesloten. Daarnaast is voor inwerkingtreding noodzakelijk dat gebleken
is van voldoende draagvlak. Eén en ander laat de rechtszekerheid van
de belastingplichtige echter onverlet.De leden van de VVD-fractie vroegen hoe het wetsvoorstel strookt met de
beloofde lastenverlichting voor ondernemers. Ondernemers vragen zelf om deze
wettelijke regeling. BGV is een heffing die aantoonbaar op brede steun onder
het bedrijfsleven kan rekenen en door velen dus eerder als «lust»
dan als «last» wordt ervaren. Van tevoren is glashelder waar de
opbrengst aan wordt besteed. Deze komt ten goede aan de ondernemers in de
BGV-zone. Het is bovenal een middel om gezamenlijke investeringen van, voor
en door ondernemers in de BGV-zone mogelijk te maken. Uiteraard zijn er ook
ondernemers die kritisch zijn, voor een minderheid van de ondernemers die
niet mee wil doen is er immers sprake van een verplichting om mee te betalen.
Daarom gaat het ook om een goed afgebakend experiment op basis van uitgangspunten
die ik samen met het georganiseerde bedrijfsleven heb geformuleerd. Dan kunnen
we in de praktijk zien hoe BGV in Nederland werkt alvorens er een besluit
wordt genomen over eventuele definitieve wetgeving.Daarnaast vroegen de leden van deze fractie naar de achtergronden van
de keuze van 30 experimenten. De experimenten moeten binnen twee jaar na inwerkingtreding
van de wet zijn gestart zodat een tijdige evaluatie mogelijk is. Hoeveel experimenten
in deze twee jaar van de grond zullen komen, moet de praktijk uitwijzen. Het
aantal van 30 experimenten is derhalve niet een keuze, maar een grove inschatting
van het aantal verwachte experimenten. Deze inschatting is gebaseerd op de
tijd die is gemoeid met het oprichten van een BGV-zone.De staatssecretaris van Economische Zaken,F. Heemskerk XNoot1De departementen van EZ, BZK en Justitie, Vereniging Nederlandse Gemeenten,
Raad van Hoofdcommissarissen, Parket-Generaal, Verbond van verzekeraars, VNO-NCW,
MKB-Nederland, Platform Detailhandel Nederland, Koninklijke Horeca Nederland,
Nederlandse Vereniging van Banken.XNoot1Regioplan beleidsonderzoek, 2006, Business Improvement Districts in Nederland –
draagvlak, vormgeving en voorwaarden voor toepassing.XNoot1Meten is Weten II; Handleiding voor het definieren en meten van administratieve
lasten voor het bedrijfsleven, Regiegroep Regeldruk, 2008. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31430-6.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl