Opwerking van radioactief materiaal; Brief minister met notitie over het opwerken van radioactief materiaal, het transport van nucleair afval en non-proliferatie
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25422, nr. 1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

30-06-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

25422 nr. 1

25-06-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam1. Voorwoord2. Inleiding2.1 Wat is opwerking?2.2 Waarom is indertijd voor opwerking gekozen?2.3 De geschiedenis van de opwerkingscontracten2.4 Parlementaire behandeling2.5 Relatie EPZ (PZEM) met Cogéma2.5.1 De hoeveelheden van Borssele2.6 Relatie GKN met BNFL2.6.1. De hoeveelheden van Dodewaard3. Proliferatie aspecten 3.1 Inleiding3.2 De NSG-richtlijnen en plutoniumleveranties3.3 De NSG-richtlijnen en Euratom4. Transporten 4.1 Feitelijke informatie over transporten4.2 Veiligheidsaspecten4.3 Regelgeving4.4 Fysieke beveiliging4.5 Betrokken lagere overheden5. Het ECN-rapport5.1 De splijtstofkringloop (hoofdstuk 2)5.2 De milieu-aspecten (hoofdstuk 3)5.3 Proliferatie-risico's (hoofdstuk 4)5.4 De kosten (hoofdstuk 5)6. Bestuurlijke en juridische mogelijkheden van beleidswijziging7. Conclusies en Beleidsstandpunt
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25422Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 54 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 422Opwerking van radioactief materiaalnr. 1BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 25 juni 1997Mede namens de ministers van Buitenlandse Zaken, van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer en van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
deel ik u het volgende mede.Bij brief van 12 december 1996, Kamerstukken II, 96/97, 25 000 XIII
nr. 34, heb ik u een notitie toegezegd over onder meer het opwerken van radioactief
materiaal, het transport van nucleair afval (inclusief de veiligheid daarvan)
en non-proliferatie, zulks naar aanleiding van een verzoek van de heer Blaauw
gedaan tijdens het ordedebat van 12 november 1996. Bij brief van 18 april
1997 (EZ-97-246), heb ik u bericht dat ik in het kader van de totstandkoming
van die notitie aan ECN opdracht heb gegeven een rapport op te stellen waarin
onder andere deze aspecten aan de orde komen; dat rapport is op 13 juni 1997
door mij in ontvangst genomen.Hierbij bied ik u de toegezegde notitie over opwerking alsmede het bedoelde
ECN-rapport1 aan. Hoofdconclusie van het ECN-rapport
is dat uit het oogpunt van milieueffecten en proliferatierisico's er geen
voorkeur bestaat voor opwerken dan wel directe opslag; uit het oogpunt van
kosten en kostenzekerheid echter bestaat er een duidelijke voorkeur voor opwerken.De regering is dan ook van mening dat er geen zwaarwegende en dringende
redenen aanwezig zijn om het huidige beleid van de E-sector, dat uitgaat van
opwerking, te doen wijzigen.Het ligt dan ook in mijn voornemen – na overleg met de kamer inzake
onderliggende notitie – in te stemmen met het verzoek van de NV GKN
om het huidige opwerkingscontract met British Nuclear Fuels plc (BNFL) te
vergroten met 4,5 ton uranium, alsmede met de opname in die overeenkomst van
76 bestraalde MOX (Mixed OXide) staven, die zich nog in de opslag bij GKN
bevinden.Daarmee wordt het laatste restant van de kerncentrale Dodewaard onder
contract gebracht. Bedoeld verzoek van GKN was reeds bij mij ingediend
ten tijde van het ordedebat van 12 november 1996; ik heb gemeend er goed aan
te doen een besluit daarover vooralsnog aan te houden. De Minister van Economische Zaken,G. J. Wijers 1. VoorwoordAanleiding voor de totstandkoming van deze notitie is het verzoek van
de Tweede Kamer van 12 november 19961: tijdens
het ordedebat van die dag werd de regering om een notitie verzocht over nut
en noodzaak van het opwerken van radioactief materiaal, het transport van
nucleair afval (inclusief de veiligheid daarvan) en non-proliferatie. Gelet
op het complexe karakter van de vraagstelling heb ik ECN opdracht gegeven
een rapport op te stellen waarin onder andere deze aspecten aan de orde komen;
ik heb u daarover geïnformeerd bij brief van 18 april 1997 (EZ-97-246).
Ten gevolge van het zojuist genoemde complexe karakter van de vraagstelling,
alsmede de vele benodigde consultaties met externe deskundigen, heeft de finalisering
van dat rapport meer tijd gekost dan eerst was voorzien. Het eindrapport van
ECN wordt u hierbij tevens aangeboden.In de hierna volgende paragrafen zal worden ingegaan op de parlementaire
geschiedenis, de met de opwerkingscontracten samenhangende hoeveelheden en
transporten, de proliferatie aspecten, de juridische aspecten en het ECN-rapport
en zal tot slot een standpuntbepaling worden gegeven. 2. InleidingIn het verleden is al vele malen met het Parlement gecommuniceerd over
opwerkingsaspecten. In dit verband zijn vermeldenswaard de notitie «Radioactief
Afval»2, de Notitie stand van zaken opwerkingscontracten
Nederlandse kerncentrales3 alsmede het «Dossier
over kernener- gie»4.In de navolgende paragrafen wordt op de parlementaire voorgeschiedenis
van opwerking ingegaan en wordt inzicht gegeven in de met de opwerkingscontracten
samenhangende hoeveelheden. 2.1 Wat is opwerking?In de reactorkern van een kerncentrale bevinden zich splijtstofelementen
die gevuld zijn met nucleaire splijtstof. Na verloop van tijd is de hoeveelheid
splijtbaar materiaal zodanig afgenomen dat de splijtstofelementen niet meer
geschikt zijn voor energie-opwekking. Zij worden dan uit de reactor verwijderd
en na afkoeling vervoerd naar een opwerkingsfabriek. In die fabriek worden
alle gevormde splijtingsprodukten en onbruikbare componenten op chemische
wijze gescheiden van het nog bruikbare uranium en plutonium. Op deze wijze
kan in beginsel een deel van de splijtstof (zowel uranium als plutonium) opnieuw
gebruikt worden. Het bij dit proces resterende afval bestaat vooral uit warmteproducerend
kernsplijtingsafval en niet-warmteproducerend afval van verschillende categorieën.
Het ECN rapport geeft in hoofdstuk 2.5 een meer uitgebreide beschrijving. 2.2 Waarom is indertijd voor opwerking gekozen?De eigenaren van de twee Nederlandse kerncentrales van Dodewaard en Borssele
hebben in de zeventiger jaren gekozen voor opwerking. De argumenten hiervoor
waren deels van energiepolitieke (hergebruik van grondstoffen) en deels van
milieu-hygiënische (kernsplijtingsafval is relatief makkelijk hanteerbaar)
aard. De keuze moet uiteraard bezien worden in het licht van de omstandigheden
van die tijd. De uraniumvoorraden leken beperkt en de uraniumprijzen waren
hoog. Dat maakte het hergebruik economisch interessant. Bovendien waren er
mogelijkheden om het afgescheiden plutonium op nuttige wijze aan te wenden.
Die mogelijkheden waren vooral gelegen in snelle reactoren (Kalkar en Superphénix) en het gebruik van zogenaamde MOX splijtstofelementen1. Bovendien kenden de eerste opwerkingscontracten anders
dan de latere geen terugzendclausules voor het radioactief afval. Het afval
bleef dus in het land waar de opwerking had plaatsgevonden. 2.3 De geschiedenis van de opwerkingscontractenHet eerste opwerkingscontract van Dodewaard werd gesloten met het Belgische
Eurochemic. Daarna heeft Dodewaard opwerkingscontracten gesloten met het Britse
BNFL2. Borssele heeft van het begin af aan een
contractuele relatie met het Franse Cogéma3
gehad. Zoals in 2.2 is gesteld bevatten de eerste opwerkingscontracten geen
terugzendclausules voor het radioactieve afval. Voor de later gesloten contracten
was dat wel het geval. Deze wijziging werd veroorzaakt doordat de Britse en
Franse overheden de plannen van BNFL en Cogéma om industriële
opwerkingsfabrieken voor het buitenland te bouwen hadden goedgekeurd onder
de voorwaarde dat de nieuwe opwerkingscontracten een terugzendclausule met
betrekking tot het radioactieve afval zouden bevatten.Daarnaast voorzagen de nieuwe contracten in uitgebreide financiële
bepalingen, waardoor de klanten in feite de nieuwe installaties voorfinancierden.
Op deze basis zijn door BNFL en Cogéma standaardcontracten gesloten
met kerncentrales uit Duitsland, België, Japan, Zwitserland, Zweden,
Italië en Nederland.De eerder genoemde terugzendclausule vereiste een instemming van de betrokken
regeringen. Daartoe dienden bilaterale notawisselingen gesloten te worden
waarin werd afgesproken dat een eventuele terugzending van het radioactieve
afval zou worden geaccepteerd. Door Nederland werden dergelijke notawisselingen
gesloten in 19784 met het Verenigd Koninkrijk
en in 1979 met Frankrijk5. Daarin werd niet alleen
opgenomen dat Nederland zich verbindt geen belemmeringen op te werpen tegen
terugzending van radioactief afval, bovendien werd bepaald dat Nederland een
dergelijke terugzending zou faciliteren. Op grond van de toenmalige inzichten
werden deze notawisselingen beschouwd als een volkenrechtelijke verbintenis.
Hierdoor werd een goedkeuringswet noodzakelijk. Een voorstel daartoe werd
in 1979 bij het parlement ingediend en vervolgens aanvaard6. Het is alleen in Nederland waar een dergelijke parlementaire goedkeuringsprocedure
heeft plaatsgevonden. Later wijzigde het inzicht, dat een dergelijke notawisseling
moest worden beschouwd als een volkenrechtelijke verbintenis waarvoor een
goedkeuringswet noodzakelijk is. In het vervolg werd dan ook volstaan met
een notawisseling en werd het Parlement daarvan in kennis gesteld. 2.4 Parlementaire behandelingDe parlementaire behandeling van de goedkeuringswet7 is zeer uitvoerig geweest. Naast onderwerpen als non-proliferatie
en geheimhouding van de contracten, is indertijd uitgebreid stilgestaan bij
de terugzendmodaliteiten van het radioactieve afval dat na opwerking resteert.
Het ging hierbij om: hoeveelheden, samenstelling, transport, toezicht en controle,
opslag en eindberging e.d.. In dit kader is relevant dat de contracten slechts
betrekking hebben op een bepaalde hoeveelheid op te werken materiaal. De terug
te zenden hoeveelheden afval zijn niet contractueel vastgelegd. Met betrekking
tot het afval zijn verschillende categorieën te onderscheiden waarvoor
ook verschillende verpakkingswijzen worden toegepast. Voor de verschillende
categorieën afval zijn door zowel Cogéma als BNFL specificaties
opgesteld waaraan het verpakte afval zou moeten voldoen. Deze gegarandeerde
afvalspecificaties zijn met name van belang omdat die een veilig transport
naar en opslag bij COVRA8 in Borssele mogelijk
maken. In 1986 heeft Cogéma aan PZEM laten weten van de terugzendoptie
gebruik te zullen maken. Tevens werden daarbij de specificaties aangeboden
waaraan het verglaasde afval (afval dat in gesmolten glas is ingebed) zou
moeten voldoen. De Kamer is hiervan in oktober 1986 op de hoogte gesteld1. Ook door BNFL is medegedeeld dat van de terugzendoptie
gebruik gemaakt zou worden. De specificaties zijn door een technische commissie
(TESO2) beoordeeld en vervolgens is het eindrapport
door de beleidscommissie ILONA3 vastgesteld en
aan de betrokken ministers aangeboden. Bij brief van 18 januari 19894 is de Kamer geïnformeerd over de stand van zaken
inzake de terugzending van het opwerkingsafval en de gevolgde procedure. Tevens
heeft de regering daarin het voornemen kenbaar gemaakt de glasspecificaties
te zullen goedkeuren. Deze goedkeuring heeft op 21 juni 1989 plaatsgevonden.In 1991 zijn de overige afvalspecificaties ter goedkeuring aan de overheid
voorgelegd. Ook deze specificaties zijn beoordeeld door de commissie TESO(2).
Nadat de Kamer was geïnformeerd5 zijn de
specificaties op 10 augustus 1995 goedgekeurd. 2.5 Relatie EPZ (PZEM) met CogémaIn 1978 werd door de Provinciale Zeeuwse Energie Maatschappij PZEM (thans
Elektriciteits Produktiemaatschappij Zuid-Nederland EPZ) het zogenaamde basiscontract
gesloten waarmee PZEM ging participeren in de nieuwe opwerkingsfabriek UP-3
van Cogéma. Deze fabriek was ontworpen voor een 10-jaar capaciteit
van 6000 ton splijtstof. Daarvan had PZEM een recht op 120 ton. In 1983 heeft
PZEM de overheid geïnformeerd over het feit dat Cogéma op grond
van de bedrijfsresultaten van haar bestaande installaties verwachtte in die
periode van 10 jaar 7000 ton beschikbaar te kunnen stellen en die additionele
1000 ton te willen verdelen onder de basisklanten. Voor PZEM betekende dit
een mogelijke additionele 20 ton. Deze uitbreidingsmogelijkheid was reeds
voorzien in het basiscontract en ook opgenomen in de aan de Kamer vertrouwelijk
toegezonden samenvatting van het contract. De Kamer is bij de behandeling
van de VROM begroting 19876 over deze uitbreiding
geïnformeerd.Vervolgens heeft EPZ in 1993 een contract met Cogéma gesloten voor
de dan resterende levensduur. De Kamer is hierover bij brief van 25 oktober
19937 geïnformeerd. 2.5.1 De hoeveelheden van BorsseleDe Kamer is bij diverse gelegenheden geïnformeerd over de hoeveelheden
die gemoeid waren met de uitvoering van de opwerkingscontracten8. De navolgende tabel geeft een overzicht van de hoeveelheden die met
de verschillende contracten gemoeid zijn9. Contract
metBedrijfs-periodeopgewerkt in jaarAantal elementenMassa
U initieel, tonMassa splijtbaar Pu, kgMassa Pu Alle isotopen,
kg 1) COGEMA1975–19801979–1985  25379,2  443,5  614,9 a), e) 2) COGEMA1975–19821988  
19 5,9   26,9   37,4 a) 3) COGEMA1981–1992–1993  24376,8  443,9  655,4 b) COGEMA –19931997  20364,1  375  550 c) 4) COGEMA1993–20042000–2009  491156  9001 300
d) Totaal KCB:  1 2093822 189,33 157,71) Eerste contract betreft UP2a) Aflevering na opwerking2) Betreft opwerking defecte elementen in UP2b) Ingangsanalyse tijdens
opwerking3) Service Agreementc) Berekende samenstelling4) Vervolgcontractd) Prognose voor bedrijf t/m 2003e) Geen afval terugnameAl het plutonium dat bij de uitvoering van het eerste contract is ontstaan,
is ten behoeve van elektriciteitsopwekking verkocht. Hiermee is dit contract
afgesloten. Vervolgens is in 1988 een aantal defecte splijtstofelementen opgewerkt.Onder het in 1993 afgesloten contract («service agreement»)
wordt sinds 1994 splijtstof naar Cogéma afgevoerd. Volgens EPZ zullen
medio 1997 nog eens 203 elementen worden opgewerkt. Ten slotte zullen tot
het einde van de bedrijfsduur naar verwachting 491 elementen ter opwerking
worden aangeboden.Dit brengt het totaal gerekend over de gehele bedrijfsduur van Borssele
op circa 2190 kg splijtbaar plutonium. De totale hoeveelheid splijtbaar plutonium
die eind 1997 zal zijn afgescheiden bedraagt circa 1290 kg. Indien eind 1997
zou worden besloten af te zien van verdere opwerking dan zou dat derhalve
een vermindering van de hoeveelheid afgescheiden splijtbaar plutonium met
circa 900 kg opleveren. Zie over toepassingsmogelijkheden van plutonium hoofdstuk
2.5 van het ECN-rapport. Daar wordt uiteengezet dat het nieuw gevormde splijtbare
plutonium in een uitgewerkt splijtstofelement, dat is ontstaan tijdens het
gebruik van die splijtstof in een kerncentrale, opnieuw als grondstof voor
splijtstofelementen kan worden gebruikt. Gebruik van deze MOX-splijtstof betekent
dat er minder nieuw gewonnen uranium nodig is, wat een vermindering geeft
van de milieueffecten van het «front-end». 2.6 Relatie GKN met BNFLIn 1978 sloot GKN een contract met BNFL waarmee GKN ging participeren
in de nieuwe zgn. Thorp1 fabriek van BNFL. Net
als bij Borssele ging het daarbij om een totale capaciteit van 6000 ton voor
10 jaar. GKN participeerde hierin met 31,6 ton, af te zenden over de periode
1981–1990. GKN heeft echter haar aandeel in 1983 vergroot tot 45 ton
U, waarmee een participatie in de Thorp installatie van 0,75 % werd verkregen.
Voor dit aanvullend contract wenste BNFL een herhaling van de intergouvernementele
bevestiging van de terugzendoptie. Dit contract werd gesloten nadat regering
en Kamer naar aanleiding van het rapport van de commissie Beek over de sluitingskosten
van beide kerncentrales geconcludeerd hadden dat Borssele en Dodewaard de
bedrijfsvoering konden continueren2. In 1989 kwam,
net als bij Borssele, aanvullende capaciteit beschikbaar voor de basisklanten.
De capaciteit van THORP werd vergroot van 6000 tot 7000 ton U, waardoor de
gecontracteerde hoeveelheid werd vergroot tot 52,5 ton U. Met de 52,5 ton
U aan opwerkingscapaciteit kon echter niet alle behoefte worden gedekt. Dientengevolge
is een amendering van het bestaande opwerkingscontract tussen BNFL en GKN
tot stand gekomen. Deze amendering dekt alle supplementaire behoeften van
Dodewaard. Nadat de bedrijfsvoering van Dodewaard op 26 maart 1997 is beëindigd
omvat dit amendement 4,5 ton U. Ook in dit geval werd door BNFL
een intergouvernementele bevestiging verlangd. Daartoe is op 15 augustus 1996
een verzoek gericht aan het Ministerie van Economische Zaken. Gelet op het
verzoek vanuit de Kamer tijdens het ordedebat van 12 november 1996 –
waarin om de onderhavige notitie werd verzocht – om niet voor voldongen
feiten te worden gesteld inzake een eventueel verlengen of vernieuwen van
opwerkingscontracten, heb ik gemeend er goed aan te doen een reactie op dat
verzoek van GKN aan te houden. Het ligt evenwel in mijn voornemen dat verzoek
te honoreren. 2.6.1. De hoeveelheden van DodewaardDe Kamer is bij diverse gelegenheden geïnformeerd over de hoeveelheden
die gemoeid waren met de uitvoering van de opwerkingscontracten. Onderstaande
tabel geeft een overzicht van de hoeveelheden die met de verschillende contracten
gemoeid zijn1. ContractPeriodeAantal
elementenUranium (ton U)splijtbaar Pu1 (kg) 1.
Eurochemic1974–1981144,58,537,1 2.
BNFL1978–heden974,557,0ca. 264 Totaal
GKN: 1 11965,5ca. 3011 Met splijtbaar plutonium worden de isotopen Pu-239 en Pu-241
bedoeld.Het uit het eerste contract resteerde 37,1 kg splijtbaar plutonium is
deels gebruikt voor onderzoek (MOX) en deels uitgeleend voor gebruik in de
Superphénix.In het totaal liggen bij BNFL 794 splijtstofelementen opgeslagen. In de
kerncentrale bevinden zich nog 178,5 splijtstofelementen en 76 MOX staven
(afkomstig van het onderzoekprogramma). Bij de opwerking daarvan zal naar
verwachting ca. 264 kg splijtbaar plutonium resteren. Dit brengt het totaal
gerekend over de gehele bedrijfsduur van Dodewaard op ca. 301 kg splijtbaar
plutonium. Van de bovengenoemde 37,1 kg plutonium is 34,2 kg uitgeleend aan
Superphenix en 2,9 kg toegepast in het MOX onderzoek zodat voor ca. 298 kg
een bestemming gevonden zou moeten worden. Zie over toepassingsmogelijkheden
van plutonium hoofdstuk 2.5 van het ECN-rapport. BNFL heeft tot op heden nog
geen opwerkingsactiviteiten voor Dodewaard uitgevoerd. 3. Proliferatie aspecten 3.1 InleidingHet Non-Proliferatieverdrag (NPV), dat in 1970 van kracht werd en waarbij
185 staten partij zijn, legt niet-kernwapenstaten de plicht op, zich van de
ontwikkeling van kernwapens te onthouden. Het verplicht kernwapenstaten ertoe
op generlei wijze mee te werken aan de ontwikkeling van kernwapens in niet-kernwapenstaten.
Voorts legt het alle partijen op alleen nucleair materiaal voor vreedzame
doeleinden te leveren aan niet-kernwapenstaten, als het geleverde onder splijtstofbewaking
(safeguards) van de zijde van het Internationale Atoom Energie Agentschap
(IAEA) wordt gesteld.India werd geen partij bij het NPV en verbond zich dus niet tot militair-nucleaire
onthouding. In 1974 verraste het de wereld met wat het een «vreedzame
nucleaire explosie» verkoos te noemen. Daarop brak het besef door dat
het voor landen die daar hun zinnen op hadden gezet, klaarblijkelijk toch
te makkelijk was om aan ingrediënten voor een atoombom te
komen. Na besprekingen in Londen kwamen de VS, de USSR, de BRD, het VK, Japan,
Canada en Frankrijk eind januari 1976 tot beleidsafpraken over nucleaire leveranties.
Deze konden worden samengevat in één woord: terughoudendheid.De betrokken groep landen, die zich steeds heeft uitgebreid en die nu
34 leden telt, staat bekend als de Nuclear Suppliers' Group (NSG); de inhoud
van de gemaakte afspraken als de Nuclear Suppliers' Guidelines (NSG-richtlijnen).
Het gaat daarbij niet om een verdrag: een land dat tot de groep toetreedt,
zendt een eenzijdige verklaring naar de Directeur-Generaal van de IAEA waarin
het te kennen geeft zijn exportbeleid inzake nucleaire leveranties voortaan
op de NSG-richtlijnen te zullen baseren. De leden van de groep overleggen
regelmatig met elkaar, hetgeen in de loop der jaren tot bijstellingen (verscherpingen)
van de NSG-richtlijnen heeft geleid. Nederland trad in maart 1976 toe tot
de groep. Het Nederlandse exportbeleid inzake nucleaire leveranties gaat sedertdien
uit van de NSG-richtlijnen.De NSG-richtlijnen zijn van toepassing op leveranties aan niet-kernwapenstaten,
maar voorzover zij beperkingen op doorleveranties inhouden, moeten die worden
overeengekomen bij leveranties aan alle staten, dus inclusief de kernwapenstaten.
Het Nederlandse beleid gaat nog iets verder: krachtens een beleidsafspraak
uit 1984 tussen de Ministers van Buitenlandse en van Economische Zaken zal
het ook bij leveringen aan kernwapenstaten garanties vragen dat het geleverde
niet zal worden gebruikt voor het maken van nucleaire explosieven en dat de
fysieke beveiliging ervan voldoet aan de betreffende IAEA-norm. 3.2 De NSG-richtlijnen en plutoniumleverantiesHet onderstaande geeft een overzicht van de bepalingen in de NSG-richtlijnen
waaraan leveranties van plutonium onderworpen zijn. Het gaat daarbij enerzijds
om bepalingen die op alle leveranties van nucleaire materialen van toepassing
zijn en anderzijds om bepalingen die alleen gelden voor zeer gevoelige materialen,
uitrusting of technologie (hoogverrijkt uraan, plutonium, verrijkings- of
opwerkingsinstallaties of installaties voor de productie van zwaar water).Centraal in de NSG-richtlijnen staat dat nucleaire materialen, uitrusting
of technologie slechts mogen worden geëxporteerd, nadat van de overheid
van het ontvangende land formeel de verzekering is ontvangen dat het geleverde
niet zal worden gebruikt voor het maken van nucleaire explosieven. Daarnaast
stellen zij de eis dat, ter voorkoming van diefstal en sabotage, het ontvangende
land ervoor zorgt dat het geleverde fysiek wordt beveiligd volgens de betreffende
IAEA-norm. Oorspronkelijk eisten de NSG-richtlijnen slechts dat het geleverde
moest worden onderworpen aan IAEA-safeguards. Sinds 1992 geldt echter de eis
dat het ontvangende land al zijn nucleaire activiteiten onder splijtstofbewaking
heeft gesteld (zogeheten full scope safeguards). Leveranties aan India, Israel
en Pakistan, die geen full scope safeguards hebben omdat zij geen partij zijn
bij het NPV, zijn daarmee onmogelijk geworden.Bijzondere terughoudendheid, aldus de NSG-richtlijnen, is geboden bij
leveranties van gevoelige uitrusting of materialen, waaronder ook plutonium
valt. Als het ontvangende land dergelijk gevoelig materiaal aan een derde
land doorlevert, is daarvoor de voorafgaande toestemming vereist van het land
van waaruit de oorspronkelijke levering plaats had. Zoals boven werd vermeld
dient een exporterend NSG-lid de bepalingen omtrent doorleveranties altijd
overeen te komen met het ontvangende land, ook als dit een kernwapenstaat
is. De NSG-richtlijnen benadrukken dat het niet gaat om slaafse toepassing
van regels: ook als aan alle verplichtingen kan worden voldaan, dan nog is
de overheid van een exporterend land gehouden uitsluitend toestemming te verlenen
voor een voorgenomen levering, als zij ervan overtuigd is dat de levering
niet bijdraagt aan de proliferatie van nucleaire explosiemiddelen. Het betrokken
artikel is tot stand gekomen na de onthullingen dat Irak een kernwapenprogramma
had, hoewel het partij was bij het NPV.Ten slotte zij vermeld dat Nederland bij leveranties van lichtverrijkt
uraan niet alleen garanties vraagt omtrent het gebruik van het geleverde uraan
zelf, maar ook omtrent eventuele daarvan afgeleide producten. Daaronder valt
in het bijzonder het plutonium dat tijdens het nucleaire verbrandingsproces
in een reactor wordt gevormd. De NSG-richtlijnen roepen op tot het maken van
dergelijke afspraken. 3.3 De NSG-richtlijnen en EuratomOp 20 november 1984 werd door de Algemene Raad in Dublin de zogenaamde
«Verklaring van Dublin» aangenomen waarmee invulling werd gegeven
aan de toepassing van de NSG-richtlijnen binnen de Gemeenschap.De Verklaring benadrukt de steun van de EG-lidstaten voor de non-proliferatie
van kernwapens en verwijst naar de diverse verbintenissen die zij waren aangegaan
in het kader van het vreedzaam gebruik van kernenergie. Zij constateerde dat
alle EG-lidstaten de NSG-richtlijnen onderschreven, en verklaarde dat voor
het intra-communautaire verkeer van nucleaire materialen, uitrusting en technologie
geen beperkingen bestaan mits zekere procedures in acht worden genomen ten
aanzien van overdrachten tussen EG-lidstaten van hoogverrijkt uraan, plutonium,
en installaties of technologie op het gebied van verrijking, opwerking of
de productie van zwaar water.De Verklaring van Dublin stelt grenzen aan opslag en gebruik van plutonium.
Deze stof mag maar op een beperkt aantal plaatsen worden opgeslagen vóór
gebruik, en ook het gebruik zelf is tot een aantal doelen beperkt (brandstofvoorziening
voor een energie-of onderzoeksreactor, brandstoffabricage voor gebruik in
dergelijke reactoren, onderzoek en ontwikkeling in een laboratorium, gebruik
in een andere installatie in het kader van een energie- of een onderzoek-
en ontwikkelingsprogramma). De overdracht ervan vindt slechts plaats na ontvangst
van een door de geconsigneerde ingevuld formulier waarvan diens overheid heeft
bevestigd dat het correct is ingevuld. Het formulier vermeldt het beoogde
doel, geeft aan om welke hoeveelheid het gaat, wanneer het materiaal zal worden
afgeleverd, in welke vorm, enz.Overdracht aan derde staten (buiten Euratom) is alleen mogelijk als de
EU-lidstaat die het materiaal wil overdragen èn die waar het plutonium
is opgewerkt, het daarover eens zijn. Het plutonium mag dan als reactor-brandstof
worden gebruikt mits de brandstoffabricage in een EU-lidstaat heeft plaatsgevonden,
en het mag worden gebruikt voor laboratorium-R&D als met de derde staat
een O&O-overeenkomst bestaat. Deze eisen komen bovenop de eisen die de
NSG-richtlijnen zelf stellen aan overdracht van nucleaire materialen, uitrusting
en technologie tussen twee staten, zoals die eerder werden vermeld. 4. Transporten 4.1 Feitelijke informatie over transportenJaarlijks werd een gedeelte van de reactorkern van de kerncentrale in Dodewaard en wordt een gedeelte van de reactorkern van de kerncentrale
in Borssele vervangen. De bestraalde splijtstof uit de centrale in Dodewaard
wordt naar BNFL te Sellafield in het VK vervoerd; die uit de centrale in Borssele
naar Cogéma te la Hague in Frankrijk.De bestraalde splijtstof van de kerncentrale Dodewaard wordt in een NTL-15
container via Frankrijk naar Sellafield vervoerd. Deze container kan maximaal
10 splijtstofelementen met in totaal 700 kg bestraalde splijtstof (UO2) bevatten
met een gezamenlijke radioactiviteit van maximaal 74 PBq1. Per jaar vonden gemiddeld 3 à 4 zendingen van Dodewaard naar
Sellafield plaats.Vanuit Borssele vinden per jaar circa 15 transporten met een NTL 8/2 of
NTL 8/3 container naar La Hague plaats. Per zending kunnen 3 splijtstofelementen
worden vervoerd met in totaal 957 kg bestraalde splijtstof en met een gezamenlijke
activiteit van maximaal 267 PBq. De werkelijke radioactiviteit is ongeveer
een factor 4 lager.Overzicht van de verleende vergunningen vanaf 1993 voor het vervoer van
bestraalde splijtstof van de kerncentrales Dodewaard (GKN) en Borssele (EPZ): jaarvannaarperiodeaantal
zendingen 1993GKNBNFLokt '93 – jan '957  EPZCogémasep '93 – apr '94151994GKNBNFL  0  EPZCogémamei
'94 – jan '9514 1995GKNBNFLjan '95 –
mrt '97 7  EPZCogémamrt '95 – apr
'9615 1996GKNBNFLaug '96 – mrt '971  EPZCogémajan '96 – jul '9612   jul '96 – apr '97184.2 VeiligheidsaspectenUitgangspunt voor het vervoeren van radioactieve stoffen is dat dit onder
alle omstandigheden veilig moet kunnen plaatsvinden. Dit uitgangspunt heeft
geleid tot de internationaal geaccepteerde beleidslijn dat de veiligheid tijdens
het vervoer moet worden gegarandeerd door de verpakking. Gevolg van dit uitgangspunt
is dan ook dat in principe aan het vervoermiddel en aan de wijze van vervoer
(weg, spoor, lucht of zee) geen extra eisen behoeven te worden gesteld. Voor
het transport van bestraalde splijtstof komen de eisen die aan de verpakkingen
worden gesteld in het kort erop neer dat na de hieronder genoemde beproevingen
geen of nagenoeg geen radioactiviteit uit de verpakking mag vrijkomen.Overzicht beproevingen:• val van de verpakking met inhoud van een hoogte van 9 meter op
een onvervormbare ondergrond;• val van de container op de punt (in de vorm van een platte kop
met afgeronde hoeken) van een staaf met een diameter van 15 cm van een hoogte
van 1 m;• een warmtebestendigheid overeenkomend met een temperatuur van 800°
C gedurende 30 minuten;• onderdompeling in water onder een druk vergelijkbaar met een diepte
van 200 m gedurende 1 uur.Aangezien de hoeveelheden die per schip kunnen worden vervoerd groot kunnen
zijn, is in de Internationale Maritieme Organisatie (IMO) de noodzaak en de
mogelijkheid tot het instellen van aanvullende eisen voor het vervoer over
zee ter sprake gekomen. Dit heeft ertoe geleid dat een gezamenlijke werkgroep
van de IMO en het Internationale Atoom Energie Agentschap (IAEA)
gedurende een tweetal bijeenkomsten, december 1992 in Londen en vervolgens
maart 1993 in Wenen, aanvullende eisen zijn opgesteld waaraan schepen moeten
voldoen die commercieel plutonium en hoog radioactief afval vervoeren. Deze
eisen, genaamd «Code of Practice for the safe Transport by Sea of Irradiated
Nuclear Fuel, Plutonium and High-Level Waste in Flasks on Board Ships»
zijn in november 1993 door de Assemblee van de IMO aanvaard.Deze Code of Practice gaat uit van een indeling in drie categorieën
afhankelijk van de hoeveelheid bestraalde splijtstof of hoog radioactief afval.
Schepen die aan de standaardeisen voldoen (INF-1) mogen niet meer dan 4000
TBq vervoeren; schepen die aan een aantal extra eisen voldoen, met name op
het gebied van stabiliteit en brandwerende voorzieningen (INF-2), mogen tot
2000 PBq (in geval van plutonium een factor 10 lager) vervoeren; terwijl speciale
«purpose built» schepen nog grotere hoeveelheden mogen vervoeren.De transporten van Dodewaard naar het VK vallen in de middelste categorie.Deze Code of Practice is in juni 1996 in het kader van de IMO en in november
1996 in het kader van de IAEA geëvalueerd waarbij een aantal verfijningen
en (geringe) aanvullingen werden voorgesteld. Eén ervan betreft het
voorschrijven van de route en het in kennis stellen van «coastal states».
Deze voorstellen worden in beide kaders nog nader bekeken en zullen mogelijk
in 1997 leiden tot aanpassing van de Code.Met betrekking tot het transport door de lucht heeft zich een andere ontwikkeling
voorgedaan. In tegenstelling tot zeetransporten, waar zoals hierboven is uiteengezet,
in bepaalde gevallen aanvullende eisen aan het voertuig (schip) worden gesteld,
wordt in het geval van transport door de lucht van zeer grote hoeveelheden
radioactiviteit extra eisen aan de verpakking (voor)gesteld. Deze eisen zijn
opgenomen in de aanbevelingen voor het veilig vervoeren van radioactieve stoffen
van de IAEA-editie van 1995. Deze nieuwe aanbevelingen zijn door de Board
of Governors van de IAEA in september 1996 goedgekeurd. Deze nieuwe aanbevelingen
zullen naar verwachting rond 1999 door de internationale vervoersorganisaties
in de desbetreffende regelgeving zijn overgenomen.Deze extra eisen zijn onder meer de volgende:• val op een onvervormbare ondergrond met een snelheid van 90 m/s;• val van de container op de punt (in de vorm van een conus met een
punt van 25 mm diameter) van een staaf met een diameter van 20 cm van een
hoogte van 3 meter;• een warmtebestendigheid overeenkomend met een temperatuur van 800°
C gedurende 60 minuten. 4.3 RegelgevingHet vervoer van radioactieve materialen is in hoge mate een internationale
aangelegenheid. Het gevolg daarvan is dat de regelgeving eveneens sterk internationaal
georiënteerd is. Als basis voor de regelgeving dienen de aanbevelingen
voor het veilig vervoeren van radioactieve stoffen van de IAEA uit 1985 en
geamendeerd in 1990.Deze aanbevelingen van de IAEA zijn opgenomen in een aantal internationale
overeenkomsten, zoals in het Europese verdrag voor het vervoer over de weg
(ADR), de internationale regels voor het vervoer per spoor (RID) en in de
International dangerous goods Code (IMDG) van de IMO en de Technical Instructions
of Dangerous goods by Air van de ICAO voor respectievelijk zeetransport en
vervoer door de lucht. Overigens komt vervoer van radioactieve materialen
afkomstig van de KCB en de KCD niet voor.De nationale wetgeving heeft de internationale regelingen vrijwel letterlijk
overgenomen (ADR en RID) dan wel dat in de nationale wetgeving
rechtstreeks naar de internationale regelingen wordt verwezen (IMDG/IMO en
TI/ICAO).Het vervoer van radioactieve materialen wordt geregeld door de Kernenergiewet.
In het Besluit vervoer splijtstoffen, ertsen en radioactieve stoffen1 is dit nader uitgewerkt.Wat betreft het vervoer over de weg worden extra eisen gesteld aan het
voertuig om gevaarlijke stoffen te mogen vervoeren. Sinds 1 januari 1997 worden
ook aan de chauffeurs aanvullende eisen gesteld.Transporten van bestraalde splijtstof en van onbestraalde verrijkte splijtstof
zijn altijd vergunningsplichtig. In dergelijke vergunningen wordt onder meer
het voorschrift opgenomen dat een telecommunicatievoorziening in het voertuig
aanwezig dient te zijn, waardoor op elk moment zonodig enerzijds met de bemanning
van het voertuig contact kan worden opgenomen en anderzijds de bemanning rechtstreeks
contact kan opnemen met de bevoegde instanties.Voorts is in de vergunning de verplichting opgenomen te melden wanneer
het transport feitelijk een aanvang neemt en op welk tijdstip en op welke
plaats het transport Nederland binnenkomt of verlaat, alsmede de verplichting
te melden dat het transport op de uiteindelijke plaats van bestemming is aangekomen. 4.4 Fysieke beveiligingBehalve internationale regelingen met betrekking tot het veilig vervoeren
van radioactief materiaal, is voor het vervoer van kernmateriaal, waaronder
bestraalde splijtstof, het Verdrag inzake de Fysieke Beveiliging van Kernmateriaal
van toepassing.Op grond van dit Verdrag dienen maatregelen en voorzieningen getroffen
te worden om te voorkomen dat het materiaal in handen van onbevoegden kan
komen. Deze maatregelen worden als voorschriften opgenomen in de vergunning
om het materiaal te mogen vervoeren. 4.5 Betrokken lagere overhedenOp grond van het Verdrag inzake fysieke beveiliging kernmaterialen wordt
het aantal instanties dat van te voren wordt ingelicht beperkt gehouden. Gezien
de eisen die aan de verpakking zijn gesteld waardoor de kans op vrijkomen
van radioactiviteit bij een ongeval extreem klein is en het feit dat de transporten
door de politie (KLPD) worden begeleid, is er op zich geen aanleiding om provinciale
of gemeentelijke overheden van tevoren te informeren. Wel vindt overleg plaats
met de gemeenten Borsele en Dodewaard waar in het zogenaamde driehoeksoverleg
de beveiligingsorganisatie is besproken. Dit heeft tot doel dat transporten
vanaf de kerncentrale zonder tussentijds oponthoud kunnen plaatsvinden. 5. Het ECN-rapportIn het ECN-rapport «Opwerking van Nederlandse splijtstof –
een analyse» wordt ingegaan op de kosten, de milieu- en de non-proliferatie
aspecten van opwerking (huidige aanpak) en directe opslag (gewijzigde aanpak)
van de gebruikte splijtstof uit de Nederlandse kerncentrales. In de hierna
volgende paragrafen wordt kort op elk van de hoofdstukken in dat rapport ingegaan. 5.1 De splijtstofkringloop (hoofdstuk 2)In dit hoofdstuk wordt een beschrijving gegeven van de onderscheidene
fases in de splijtstofkringloop en worden de mogelijkheden om te komen tot
hergebruik van uranium en plutonium uiteengezet; daarbij wordt ook ingegaan
op de rol van MOX bij het wegwerken van de plutoniumvoorraden. 5.2 De milieu-aspecten (hoofdstuk 3)In dit hoofdstuk wordt een zo kwantitatief mogelijk beeld gegeven van
de milieugevolgen van enerzijds de splijtstofcyclus uitgaande van opwerking
en anderzijds de splijtstofcyclus uitgaande van directe opslag.Conclusie is dat de totale collectieve stralingsbelastingen van beide
opties van dezelfde orde van grootte zijn; het milieu-aspect kan daarom –
aldus ECN – geen reële basis vormen voor een keuze tussen beide
opties. 5.3 Proliferatie-risico's (hoofdstuk 4)In dit hoofdstuk wordt het proliferatierisico van enerzijds opwerking
en anderzijds directe opslag waar mogelijk in kwantitatieve termen uitgedrukt.Conclusie is dat de proliferatierisico's van opwerking van Nederlandse
splijtstof gering zijn; opwerking en hergebruik nu bieden echter meer garanties
tegen proliferatie in de toekomst dan terughaalbare directe opslag. In beide
gevallen kunnen inspectie en bewaking niet gemist worden. 5.4 De kosten (hoofdstuk 5)In dit hoofdstuk wordt een aantal scenario's – zowel voor Borssele
als voor Dodewaard – op de kostenaspecten doorgerekend, waarbij de uitkomsten
niet alleen in nominale (lopende), maar ook in contante guldens gegeven wordt.Conclusie is dat de huidige situatie van opwerking enkele honderden- tot
vele honderden miljoenen guldens goedkoper is dan één waarbij
sprake is van directe opslag en bovendien dat de kostenaspecten bij directe
opslag een grotere onzekerheidsmarge kennen. 6. Bestuurlijke en juridische mogelijkheden van beleidswijzigingDe regering is er in het radioactief afvalbeleid steeds vanuit gegaan
dat – op basis van de door de E-sector terzake genomen besluiten –
de in de centrales te Borssele en Dodewaard gebruikte splijtstofelementen
ter opwerking naar fabrieken in Frankrijk en het VK worden gestuurd (zie pagina
7–8 van de notitie «Radioactief Afval»1). Daarbij teken ik aan dat de regering in deze eerder
een volgend, dan een initiërend standpunt heeft ingenomen: op zich heeft
de regering geen voorkeur voor opwerking dan wel directe opslag. Dat beleid
komt ook tot uitdrukking in tal van formele beslissingen ter zake, waaraan
betrokkenen rechten kunnen ontlenen.Een nieuw uitgangspunt, inhoudende dat van opwerking wordt afgezien en
dat gebruikte splijtstoffen direct worden opgeslagen, is een forse beleidswijziging,
die afbreuk doet aan bestaande rechten en gerechtvaardigde verwachtingen.
Ik teken daarbij aan dat die beleidswijziging al snel zou moeten worden ingevoerd,
wil die nog effect hebben voor de relatief korte duur dat in Nederland nog
splijtstoffen in kerncentrales worden gebruikt. Bovendien zal het ontwerp
van het HABOG2 moeten worden aangepast: iets
waar niet alleen veel geld, maar ook nogal wat tijd mee gemoeid is. Een dergelijke
beleidswijziging zou alleen zijn te rechtvaardigen als buitengewoon zwaarwegende
en dringende belangen daartoe nopen. Daarvan is – ook blijkens het ECN-rapport –
geen sprake.Zou niettemin voor bedoelde beleidswijziging worden gekozen, dan zou aan
de beleidswijziging alleen op vrijwillige basis door de rechtstreeks betrokkenen
zelf uitvoering kunnen worden gegeven. De beheerders van de twee
centrales zullen dan bereid moeten zijn met de buitenlandse opwerkingsfabrieken
te onderhandelen over beëindiging van de opwerkingscontracten en dus
ook bereid moeten zijn de daaraan verbonden schadevergoedingen te betalen.
Voor de overheid bestaan er geen of geen toereikende rechtsmiddelen om betrokkenen
te verplichten aan de beleidswijziging mee te werken. Dat geldt natuurlijk
in de eerste plaats voor de buitenlandse opwerkingsfabrieken die zich geheel
buiten de Nederlandse jurisdictie bevinden, terwijl de opwerkingscontracten
bovendien worden beheerst door Frans of Engels recht.Maar ook jegens de Nederlandse exploitanten van de centrales ontbreekt
het aan toereikende middelen om hen te verplichten tot medewerking aan de
beleidswijziging. Dat geldt in ieder geval voor gebruikte splijtstoffen die
reeds naar de opwerkingsfabrieken zijn overgebracht.Ten aanzien van naar Nederland terug te zenden opwerkingsafval merk ik
op dat terugzending zonder meer moet worden aanvaard. Ik wijs op de boven
onder 2.3 vermelde volkenrechtelijke elementen en ook op artikel 14 van Euratom
Richtlijn 92/3 van de Raad van 3 februari 19921
betreffende toezicht op en controle op overbrenging van radioactieve afvalstoffen.
Dat artikel luidt: «Zij» (deze richtlijn) «doet evenmin
afbreuk aan het recht van een Lid-Staat, of van een onderneming in die Lid-Staat,
waarnaar bestraalde kernsplijtstof voor opwerking wordt uitgevoerd, om afval
en/of andere produkten van de opwerking naar het land van oorsprong terug
te zenden.». 7. Conclusies en BeleidsstandpuntOp grond van het in deze notitie gestelde alsmede het bij deze notitie
gevoegde ECN-rapport trekt de regering de navolgende conclusies:• vanuit het oogpunt van duurzaam gebruik van grondstoffen is de
directe-opslag route minder aantrekkelijker dan die van opwerking; daarbij
speelt vooral een rol de mogelijkheid van (her)gebruik van opgewerkt plutonium
en uranium in daartoe geschikte kernenergiecentrales;• vanuit milieuoptiek is de totale collectieve stralingsbelasting
van beide opties van dezelfde orde van grootte;• vanuit non-proliferatie optiek is de huidige praktijk van opwerking
met voldoende waarborgen omkleed; ook bij directe opslag kan dat het geval
zijn, maar daarbij zijn de risico's groter, gelet op de eis van terughaalbaarheid
bij een eindberging;• vanuit veiligheidsstandpunt wordt aan alle nationale en internationale
criteria voldaan;• vanuit financieel-economisch perspectief is – gegeven de
huidige, historisch gegroeide situatie – de huidige route van opwerking
de aantrekkelijkste en heeft bovendien de geringste onzekerheidsmarges -welke
in het geval van directe opslag aanzienlijk zijn;• onder de huidige wet- en regelgeving ontbreekt het aan toereikende
middelen partijen te dwingen de huidige praktijk van opwerking te beëindigen;
dat kan – uiteraard – wel op vrijwillige basis maar zal financiële
consequenties met zich meebrengen.Op grond van deze conclusies is de regering van mening dat er geen zwaarwegende
en dringende redenen aanwezig zijn om het huidige beleid van de E-sector,
dat uitgaat van opwerking, te doen wijzigen. XNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie.XNoot1Handelingen 2, nr. 9, vergaderjaar 1996/97, blz. 1858.XNoot2Kamerstukken II 1983/84, 18 343, nrs. 1–2.XNoot3Kamerstukken II 1988/89, 20 999.XNoot4Kamerstukken II 1993/94, 21 666, nr 8.XNoot1Mixed Oxide splijtstofelementen met daarin – tot 30% – een
mengsel van natuurlijk UO2 en PuO2 afkomstig van opwerking.XNoot2British Nuclear Fuels plc.XNoot3Compagnie Générale des Matières Nucléaires.XNoot4Tractatenblad 1978, nr. 143.XNoot5Tractatenblad 1979, nr. 116.XNoot6Kamerstukken II, 1980/81, 15 920, nr. 15.XNoot7Kamerstukken II 1979/80, 15 920.XNoot8Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval NV.XNoot1Behandeling machtigingswet COVRA; Handelingen Tweede Kamer 14-10-1986;
zie ook antwoord op vraag 27, Kamerstuk 19 700 Hoofdstuk XIII nr. 40.XNoot2Technische Evaluatie van Specificaties van Opwerkingsafval.XNoot3Integraal Landelijk Onderzoek Nucleair Afval.XNoot4Kamerstukken II 1988/89, 20 999, nr.1, Kamerstukken II 1986/87, 19 700,
hoofdstuk XIII, nr. 40 antwoord vraag 27, Kamerstukken II 1986/87, 19 707,
nr. 6, antwoord vraag 69.XNoot5Kamerstukken II 1994/95, 23 900 XIII, nr. 40.XNoot6Kamerstukken II 1986/87, 19 707, nr. 6.XNoot7Kamerstukken II 1993/94, 23 400 XIII, nr. 9.XNoot8Kamerstukken II 1985/86, 19 200, hoofdstuk XIII, nr. 22 en Kamerstukken
II 1990/91, 21 800 V, nr. 60.XNoot9Cijfers zijn gebaseerd op informatie van EPZ.XNoot1Thermal Oxide Reprocessing Plant.XNoot2Kamerstukken II 1982/83, 17 600, Hoofdstuk XIII, nr. 79 alsmede het
antwoord op kamervragen Zijlstra, Aanhangsel Handelingen nr. 829 van 2 juni
1983.XNoot1Cijfers zijn gebaseerd op informatie van GKN.XNoot1Becquerel (Bq): eenheid van activiteit, ter grootte van 1 atoomkernmutatie
per seconde.XNoot1Stb. 1993, 42.XNoot1Kamerstukken II, 1983/84, 18 343, nrs 1–2.XNoot2Hoogradioactief Afval Behandelings- en Opslaggebouw.XNoot1PB EG G 35/24. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25422-1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl