Corporate governance, hedgefondsen en private equity; Brief van de Minister van Financiën
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31083, nr. 29

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

08-06-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

31083 nr. 29

25-05-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31083Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 50 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 083Corporate governance, hedgefondsen en private equitynr. 29BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËNAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 25 mei 20091. InleidingIn 2003 heeft de Commissie Tabaksblat de Nederlandse corporate governance
code (hierna: de Code) vastgesteld die geldt voor Nederlandse beursvennootschappen.
Op verzoek van CNV, Eumedion, de FNV, het Nederlands Centrum voor Directeuren
en Commissarissen (NCD), NYSE Euronext, de VEB, de Vereniging van Effecten
Uitgevende Ondernemingen (VEUO) en VNO-NCW heeft de Monitoring Commissie Corporate
Governance Code (ook wel de Commissie Frijns genoemd) de Code in 2008 geëvalueerd
en een aanpassing van de Code voorbereid. Het resultaat, een geactualiseerde
Code, is op 10 december 2008 door de Commissie Frijns gepresenteerd.1 De Commissie Frijns heeft daarbij ook een aantal aanbevelingen
aan de wetgever gedaan die er mede toe dienen om de implementatie van de aanpassingen
te faciliteren.Samen met de aangepaste Code heeft de Commissie Frijns op 10 december
jl. het vierde rapport over de naleving van de Nederlandse corporate governance
code gepubliceerd. Hieruit blijkt dat er met betrekking tot de naleving van
de Code een stabilisatiepunt is bereikt. De gemiddelde naleving van de Code
door beursvennootschappen bedroeg in 2007 evenals in 2006 95 procent.
De opkomst in aandeelhoudersvergaderingen is sinds de inwerkingtreding van
de Code gestaag gestegen tot 58 procent.Het kabinet is de Commissie Frijns zeer erkentelijk voor het degelijke
en snelle werk dat zij heeft verricht. De Commissie Frijns heeft aangetoond
dat de Code inderdaad een flexibel instrument is waarmee relatief makkelijk
en snel kan worden ingespeeld op soms veranderende opvattingen over wat deugdelijk
ondernemingsbestuur is. Hierbij bied ik u, mede namens de minister van Economische
Zaken, de minister van Justitie en de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
de reactie op de Code en de aanbevelingen aan de wetgever aan. De kabinetsreactie
kent de volgende indeling. Eerst zal worden ingegaan op de belangrijkste ontwikkelingen
op het terrein van corporate governance sinds 2003 (§ 2). Vervolgens zal aandacht worden besteed aan het stelsel van de herziene Nederlandse
Corporate governance code (§ 3). Daarna zullen de belangrijkste
thema’s uit de Code worden belicht. Het betreft: risicobeheersing (§ 4),
bestuurdersbeloningen (§ 5), de raad van commissarissen (§ 6),
de verantwoordelijkheid van aandeelhouders (§ 7), overnames (§ 8)
en maatschappelijk verantwoord ondernemen (§ 9). Ten slotte wordt
afgesloten met een conclusie (§ 10). Hierbij zal ook aandacht worden
besteed aan de aanbevelingen van de Commissie Frijns.Het lijkt goed te benadrukken dat de Code voor alleNederlandse beursvennootschappen (ongeveer 150) geldt. Enkele van
die beursvennootschappen zijn ook financiële instellingen. Deze financiële
instellingen zijn naast de Code ook gehouden rekening te houden met de diverse
initiatieven die naar aanleiding van financiële crisis door het kabinet
en/of markt zijn genomen. Zo bevat het aanvullend beleidsakkoord (nr. 42)
diverse maatregelen ten aanzien van de beloningen van (door de Staat gesteunde)
financiële instellingen. Verder kan worden gewezen op de aanbevelingen
van de Commissie Maas, het herenakkoord ten aanzien van de beloning bij financiële
instellingen en de verwachte (Europese) maatregelen ter uitvoering van afspraken
die onder meer door de G20 zijn gemaakt. Met betrekking tot de gevolgen van
de financiële crisis zal het kabinet voor de zomer met een visie komen
op de toekomst van de financiële sector en het toezicht hierop zoals
eerder aan de Tweede Kamer is bericht.1 Hierin
zal ook worden ingegaan op de initiatieven in internationaal verband, waaronder
die van de Europese Unie en de G20.2. Ontwikkelingen na introductie Code in 2003De Code handelt over het bestuur bij beursvennootschappen. Het besturen
van een beursvennootschap is geen eenvoudige opgave. Beursvennootschappen
zijn complexe organisaties waarbij vele belangen zijn betrokken. Het gaat
om belangen van werknemers, aandeelhouders en andere kapitaalverschaffers,
klanten, en toeleveranciers. Het bestuur dient de belangen van al deze stakeholders
zorgvuldig te wegen in haar streven naar waardecreatie op lange termijn. Beursvennootschappen
krijgen voorts bijzondere aandacht van pers en publiek. Deze bestuursverantwoordelijkheid
vraagt naast personen die het brede belang van de vennootschap dienen zonder
het eigen belang voorop te stellen, ook om een heldere en sterke governance
structuur.Code 2003Begin deze eeuw bleek dat de governance structuur van beursvennootschappen
diverse zwakheden kende toen in binnen- en buitenland een aantal geruchtmakende
boekhoudaffaires aan het licht kwam (o.a. Enron, Worldcom en Ahold). Deze
gebeurtenissen deden wereldwijd de vraag rijzen of de controle en verantwoording
van het bestuur van beursvennootschappen wel goed geregeld waren. Twijfel
over de integriteit van bestuurders en commissarissen van beursvennootschappen
deed het vertrouwen van het publiek in beursvennootschappen afnemen.De in 2003 door de Commissie Tabaksblat vastgestelde Code had als doelstelling
dit vertrouwen te herstellen door in te zetten op versterking van de corporate
governance structuur van Nederlandse beursvennootschappen. Naast de inwerkingtreding
van de Code zijn omvangrijke wettelijke aanvullingen, zoals de introductie
van toezicht op accountantsorganisaties en financiële verslaggeving,
de toekenning van bevoegdheden aan de aandeelhoudersvergadering om belangrijke
bestuursbeslissingen goed te keuren en de invoering van aanvullende regelgeving
met betrekking tot marktmisbruik doorgevoerd. Het kabinet steunde en steunt
de Code als instrument ter bevordering voor goede corporate governance
en heeft deze daarom aangewezen als na te leven gedragscode.De Code heeft samen met de faciliterende wetgeving onmiskenbaar geleid
tot een verbeterde governance structuur bij beursvennootschappen. Het interne
toezicht door commissarissen is intensiever en gespecialiseerder geworden.
Ook de opkomst in aandeelhoudersvergaderingen is substantieel gestegen. Bij
veel beursvennootschappen zijn beschermingsconstructies afgeschaft. Beursvennootschappen
zijn transparanter geworden; er wordt regelmatiger en systematischer verantwoording
afgelegd. Ook institutionele beleggers leggen in toenemende mate verantwoording
af over hun stembeleid en feitelijk stemgedrag.Verdere versterking governance structuurDe bestuursstructuur van de Nederlandse beursvennootschappen is sinds
de introductie van de Code in 2003 in het algemeen sterker geworden. Maar
dat betekent niet dat er geen verbeteringen meer mogelijk of nodig zijn. Er
zijn de afgelopen jaren verschillende situaties geweest waarbij opnieuw discussie
is ontstaan over de vormgeving van de governance structuur bij beursvennootschappen.
Sinds de totstandkoming van de Code hebben aandeelhouders zich actiever opgesteld
en meer gebruik gemaakt van de hen toekomende rechten, wat op zichzelf vanuit
het oogpunt van checks en balances een wenselijke ontwikkeling is. In enkele
gevallen hebben zich echter (langdurige) conflicten voorgedaan tussen aandeelhouders
en de vennootschap over de strategie. Dit «aandeelhoudersactivisme»
heeft tot de nodige onrust geleid bij de betrokken vennootschappen en in de
maatschappij. Ook de beloning van bestuurders is sinds de inwerkingtreding
van de Code vanuit corporate governance én maatschappelijk opzicht
een belangrijk zorgpunt gebleken. De naleving van de codebepalingen met betrekking
tot de beloning van bestuurders was structureel substantieel lager dan die
bij andere codebepalingen. De hoogte van de bestuurdersbeloningen is beduidend
gestegen, terwijl niet altijd duidelijk was op basis van welke vooraf vastgestelde
prestatiecriteria de variabele beloningscomponent van die bezoldiging werd
toegekend. Verder zijn er twijfels blijven bestaan over de mate van betrokkenheid
van sommige raden van commissarissen in bepaalde situaties die onder meer
het beloningsbeleid en overnames betreffen.Voor financiële instellingen, met name banken, geldt daarenboven
dat de crisis op de financiële markten zwakheden in het governance model
van de betrokken instellingen aan het licht heeft gebracht. Het gaat dan om
het onvoldoende inzicht en management van de relevante risico’s en het
gebruik van beloningsstructuren die prikkels bevatten om grote risico’s
te nemen. In combinatie met overvloedige aanwezigheid van liquide middelen
en erg lage rentes, leidend tot een almaar groeiende verstrekking van leningen
door banken en de ontwikkeling en het gebruik (doorverkoop) van steeds meer
en steeds complexere financiële producten met vaak hoge (verborgen) risico’s.
Een betere governance van financiële instellingen, inclusief een robuust
risicomanagement en een beloningsstructuur die aansluit bij het risicoprofiel
en gericht is op de lange termijn, had de nadelige gevolgen van de crisis
bij vele financiële instellingen en al degenen die daarbij betrokken
zijn kunnen beperken. De Commissie Maas heeft onlangs een reeks van aanbevelingen
gedaan om de governance structuur bij Nederlandse banken te verbeteren.In het maatschappelijk debat zijn er verder diverse pleidooien gehouden
om de Code uit te breiden met nieuwe thema’s. Diversiteit, waaronder
de positie van vrouwen in raden van commissarissen, en maatschappelijk verantwoord
ondernemen zijn daarvan de belangrijkste exponenten. Aanpassing van de CodeDe Commissie Frijns is er met de aangepaste Code, zoals deze in december
2008 is gepresenteerd, in geslaagd om adequaat in te spelen op de ontstane
behoefte aan verdere verbetering van de governance structuur van beursvennootschappen
en de wens tot uitbreiding van de Code met nieuwe thema’s. Ze is met
aanvullingen gekomen op het terrein van risicobeheersing, bestuurdersbeloningen
en de verantwoordelijkheid van aandeelhouders. Ook zijn de onderwerpen diversiteit
en maatschappelijk verantwoord ondernemen inmiddels onderdeel van de Code.
De Code loop op vele terreinen in internationaal verband voorop. Zo zijn alle
aanbevelingen die het European Corporate Governance Forum, een adviesorgaan
van de Europese Commissie, op 31 maart jongstleden heeft gepresenteerd
op het terrein van beloningen in de Nederlandse Code verwerkt. Het kabinet
onderschrijft de aanpassingen van de Code. In paragraaf 3 zal nader worden
ingegaan op de aangepaste Code.KabinetsmaatregelenOok de geactualiseerde Code is, evenals de Code uit 2003, geen op zichzelf
staand instrument. De Code maakt deel uit van het Nederlandse bouwwerk op
het terrein van corporate governance waar tevens wetgeving op het terrein
van het vennootschapsrecht en het financieel recht en de jurisprudentie van
met name de Hoge Raad en de Ondernemingskamer van het gerechtshof te Amsterdam
deel van uit maken. Het kabinet heeft diverse (wettelijke) maatregelen genomen
en ook verschillende maatregelen in voorbereiding die tot een betere corporate
governance kunnen leiden en/of meer mogelijkheden geven aan de onderneming
om de bestuursstructuur op de gewenste en meest efficiënte wijze vorm
te geven. Dit dient mede ter uitvoering van punt 41 van het aanvullend beleidsakkoord
waarin is opgenomen dat governance eisen aan bestuurders en toezichthouders
wettelijk worden verankerd en het belang van aandeelhouders versus andere
stakeholders wordt herijkt.Hieronder zijn de kabinetsmaatregelen kort opgesomd: Reeds in werking
getreden maatregelen deze kabinetsperiode1. Fiscale heffingen bij excessieve vertrekvergoedingen en backservice
pensioenen: Wet Belastingheffing excessieve beloningsbestanddelen;2. Vaste periodes voor openbaarmaking van (half)jaarlijkse financiële
verslaggeving en tussentijdse (kwartaal)berichten en introductie van toezicht
van de AFM daarop: implementatie van de Transparantierichtlijn in de Wet op
het financieel toezicht (hierna: Wft);3. Aanvullende eisen voor de zogeheten corporate governanceverklaring
waarin een beursvennootschap moet aangeven hoe corporate governance codes
worden nageleefd: implementatie van de Vierde en Zevende richtlijn vennootschapsrecht
(enkelvoudige en geconsolideerde jaarrekening) in het Burgerlijk Wetboek en
het besluit Corporate governance code;4. Wettelijke verplichting voor beursvennootschappen en andere organisaties
van openbaar belang om een audit comité te hebben: Implementatie van
de Achtste richtlijn vennootschapsrecht (accountantscontrole);5. Openbaarmaking vergoedingen bestuurders en commissarissen bij overnames:
Besluit openbare biedingen Wft;6. Herenakkoord bestuurders financiële sector met betrekking tot
beperking van variabele beloningen, in het bijzonder bonussen, en het creëren
van een duurzaam beloningsbeleid;7. Kabinetsvisie maatschappelijk verantwoord ondernemen.Voorgestelde maatregelen 8. Verlaging drempel meldingsplicht zeggenschap aandeelhouders, verhoging
drempel agenderingsrecht aandeelhouders, introductie verplichting tot identificatie
en melding van intenties van aandeelhouders: Wetsvoorstel uitvoering advies
commissie Frijns;9. Verruiming van de mogelijkheden voor vennootschappen om te kiezen voor
een one tier of two tier besturingssysteem: Wetsvoorstel bestuur en toezicht
in het Burgerlijk Wetboek;10. Wijziging regelingen oproeping en registratie aandeelhoudersvergaderingen:
Wetsvoorstel implementatie richtlijn aandeelhoudersrechten in het Burgerlijk
Wetboek en de Wft;11. Limitering van de hoogte van de vergoeding bij ontbinding arbeidsovereenkomst
voor personen met een jaarsalaris van € 75 000 of hoger: Wijziging
Burgerlijk Wetboek met betrekking tot beëindiging van arbeidsovereenkomsten;12. Invoering recht ondernemingsraad tot standpuntbepaling belangrijke
bestuursbesluiten, benoeming en ontslag van bestuurders en het beloningsbeleid
en spreekrecht op de aandeelhoudersvergadering: Wetvoorstel tot wijziging
van boek 2 Burgerlijk Wetboek.13. Mogelijkheden bezien op welke wijze de «put up or shut up»
regel het beste kan worden verankerd in de Nederlandse biedingsregels.14. Wettelijke verplichting voor alle institutionele beleggers in Nederlandse
beursvennootschappen om periodiek (openbare) mededeling te doen over de naleving
van de Codebepalingen die betrekking hebben op institutionele beleggers, ten
behoeve van de vennootschap, andere aandeelhouders en belanghebbenden.3. Het stelsel van de geactualiseerde corporate governance
codeDe aangepaste corporate governance code bevat breed gedragen opvattingen
over corporate governance. De in de Code opgenomen principes en concrete best
practices bevatten gedragsnormen voor het bestuur, de commissarissen en aandeelhouders
van Nederlandse beursvennootschappen. In 2007 is de Code door de Hoge Raad
aangemerkt als een weergave van een in Nederland heersende algemene rechtsovertuiging.1De aangepaste Code legt sterker de nadruk op beïnvloeding van het
gedrag van het bestuur, de raad van commissarissen en de aandeelhoudersvergadering.
Gewenst gedrag wordt gestimuleerd. De Code behandelt onder meer de invulling
van de verantwoordelijkheden van voornoemde drie organen en bevordert uitdrukkelijker
onderlinge samenwerking, dialoog en afstemming. Het bestuur moet bijvoorbeeld
de raad van commissarissen tijdig en nauw betrekken bij het overnameproces,
de raad van commissarissen heeft een belangrijke rol bij het vaststellen van
beloningsbeleid met de juiste prikkels, en de aandeelhouders dienen voorgenomen
agendapunten eerst voor te leggen aan de raad van bestuur met hiermee gepaard
gaand een redelijke termijn voor het bestuur om te kunnen reageren («responstijd»).
In de Code wordt verder nadrukkelijk aandacht besteed aan de taakvervulling
en samenstelling van de raad van commissarissen. Nieuw is voorts dat de Code
naast bepalingen voor institutionele beleggers eveneens principes voor alle
aandeelhouders bevat.Het kabinet ondersteunt het uitgangspunt van de Code dat de vennootschap
een lange termijn samenwerkingsverband is van diverse bij de vennootschap
betrokken partijen. Het bestuur en de commissarissen hebben de verantwoordelijkheid
met de verschillende bij de onderneming betrokken belangen rekening te houden,
inclusief de voor de onderneming relevante maatschappelijke belangen en de
belangen van werknemers. Vertrouwen van de verschillende belanghebbenden dat
hun belangen voldoende worden behartigd is de basis voor goede onderlinge
verhoudingen en samenwerking binnen de vennootschap. Zoals wordt opgemerkt
in de Code is het bestuur verantwoordelijk voor de strategie. Commissarissen
dienen hier op toe te zien. Aandeelhouders kunnen opvattingen over de strategie
met gebruikmaking van hun rechten naar voren brengen onder meer op de aandeelhoudersvergadering.
Zij zijn, anders dan het bestuur en commissarissen, niet gebonden aan het
brede richtsnoer van het belang van de vennootschap, maar mogen in beginsel
hun eigen (rendements)belang nastreven. Wel dienen zij zich te houden aan
de maatstaven van redelijkheid en billijkheid. De maatstaven van redelijkheid
en billijkheid vergen, zoals in de preambule van de Code wordt opgemerkt,
dat naarmate een aandeelhouder een groter belang in de vennootschap houdt,
zijn verantwoordelijkheid jegens de vennootschap, minderheidsaandeelhouders
en andere bij de vennootschap betrokkenen groter is.In de preambule van de Code wordt terecht opgemerkt dat de verschillende
verantwoordelijkheden van bestuur en commissarissen en van aandeelhouders
spanningen kunnen opleveren. Dit illustreert dat het Nederlandse stakeholdersmodel
recht doet aan ieders belangen, maar dat dit niet betekent dat het in de praktijk
altijd eenvoudig uitvoerbaar is. Het kabinet onderschrijft dan ook de gedragsregels
die de geactualiseerde Code bevat om tot een afgewogen ondernemingsbeleid
te komen waarbij niet één belang overheerst en waarbij ruimte
is voor een constructieve, onderlinge dialoog. De betrokkenen horen hier zelf
een actieve rol in te nemen. Hoe bepalingen van codes en wetgeving ook luiden;
alleen de betrokkenen zelf kunnen werkelijk een cultuur- en gedragsverandering
tot stand brengen. Het kabinet spreekt dan ook alle betrokkenen aan hier werk
van te maken.Naleving van de CodeBeursvennootschappen dienen de codebepalingen na te leven. Dat wil zeggen:
ze dienen de bepalingen toe te passen of, indien ze een individuele bepaling
niet toepassen, gemotiveerd uit te leggen waarom die Codebepaling niet wordt
toegepast. Dit stelsel van «pas toe of leg uit», dat inmiddels
in meer dan 15 lidstaten van de Europese Unie wordt gebruikt, biedt vennootschappen
de flexibiliteit die nodig kan zijn omdat zij elk qua omvang en bestuursstructuur
erg kunnen verschillen. Dit sluit aan bij de visie van het kabinet om, zoals
reeds eerder aan de Kamer gecommuniceerd, binnen het vennootschapsrecht ruimte
te bieden om aan verschillende behoeften te voldoen. De opvattingen over corporate
governance kunnen in de loop van de tijd veranderen, zoals ten aanzien van
de rol van de aandeelhouders waarop is ingegaan in de vorige paragraaf. De
Code, die relatief snel kan worden gewijzigd, kan daar op inspelen.De verplichting tot naleving van de geactualiseerde Code zal worden geregeld
door de aanwijzing van de integrale herziene Code ter vervanging van de Code
uit 2003 in het Besluit tot vaststelling van nadere voorschriften omtrent
de inhoud van het jaarverslag (Stb. 2004, 747). Daarmee wordt uitvoering gegeven
aan de aanbeveling van de Commissie Frijns om de Code uit 2003 te vervangen
door de aangepaste Code. Het kabinet zal daartoe een ontwerp van het wijzigingsbesluit
opstellen dat op grond van artikel 2:391 lid 6 BW eerst aan beide kamers van
de Staten-Generaal zal worden voorgelegd alvorens advies aan de Raad van State
zal worden gevraagd. De aanwijzing van de geactualiseerde Code is conform
de motie Omtzigt/Weekers terzake.1De aldus wettelijke verplichting tot naleving brengt mee dat de geactualiseerde
Code geen vrijblijvende vorm van zelfregulering betreft. De vennootschap dient
op grond van bovenbedoeld besluit verantwoording af te leggen over de naleving
van de Code in een corporate governance verklaring, onderdeel
uitmakend van of behorend bij het jaarverslag. Aan deze verklaring zijn recentelijk
aanvullende materiële eisen gesteld.1 De
corporate governance verklaring dient voortaan onder meer ook een beschrijving
te bevatten van de samenstelling en het functioneren van het bestuur, de commissarissen
en de aandeelhoudersvergadering alsook van de belangrijkste kenmerken van
het interne controle- en risicosbeheersingssysteem voor zover dit het proces
van de financiële verslaggeving betreft. De Autoriteit Financiële
Markten kan in het kader van haar toezicht op financiële verslaggeving
bezien in hoeverre de corporate governance verklaring volledig is en in overeenstemming
is met andere in het jaarverslag opgenomen informatie. De volledigheid van
de verklaring en, op sommige punten, de consistentie met het jaarverslag maakt
ook deel uit van het accountantsonderzoek. Het is voorts aan de aandeelhoudersvergadering
om te bepalen of de gegeven verantwoording, waaronder de uitleg voor een afwijking,
voldoende is. De aandeelhoudersvergadering heeft daarmee een belangrijke rol
bij de effectuering van de Code.Aanbeveling continuering Monitoring CommissieNaast de wettelijke aanwijzing van de Code en de materiële vereisten
van de corporate governance verklaring bestaat er nog een belangrijke waarborg
die ervoor zorgt dat de Code geen vrijblijvende aangelegenheid is voor beursvennootschappen.
Dit betreft het stelsel van monitoring. In de jaren 2005–2008 heeft
de door het vorige kabinet ingestelde Commissie Frijns vier rapporten uitgebracht
over de naleving van de Code. Ook hiervan gaat een zekere disciplinerende
werking uit.De Commissie Frijns beveelt het kabinet aan om na haar aftreden een nieuwe
monitoring commissie te benoemen. Het kabinet meent dat het inderdaad zeer
nuttig is om een nieuwe monitoring commissie te benoemen die de naleving van
de Code systematisch onderzoekt en de actualiteit en bruikbaarheid van de
Code bevordert. Dit is conform de aanbeveling van de Commissie Frijns en de
motie Weekers/Omtzigt terzake.2 Alle leden van
de monitoring commissie zullen deskundig moeten zijn op het terrein van corporate
governance en zonder last of ruggespraak moeten kunnen functioneren. Ook zal
affiniteit in de commissie aanwezig moeten zijn met alle stakeholders en zal
de commissie voldoende divers dienen te worden samengesteld.De Commissie Frijns heeft in haar laatste nalevingsrapport vastgesteld
dat ten aanzien van de uitleg over het niet-toepassen van de bepalingen van
de Code een zekere standaardisatie valt waar te nemen. De commissie heeft
zich afgevraagd hoe een dergelijke standaardisatie van de uitleg zich verhoudt
tot het «pas toe of leg uit» principe van de code, nu dit onder
meer bedoeld is om recht te doen aan specifieke karakteristieken van de vennootschap.
Het kabinet onderschrijft deze kanttekeningen en gaat ervan uit dat een nieuwe
monitoring commissie in haar rapportage meer aandacht zal geven aan de kwalitatieve
aspecten en uniciteit van de gegeven motivering. Uiteraard krijgt ook de nieuwe
monitoring commissie de vrijheid om te bepalen op welke wijze zij de monitoring
feitelijk inricht.4. RisicobeheersingIn de aangepaste Code heeft de Commissie het belang van de verantwoordelijkheid
van het bestuur voor het vaststellen van het met de strategie verbonden risicoprofiel
en de daarop afgestemde risicobeheersing nadrukkelijker tot uiting gebracht.
De systematiek van de Code gaat ervan uit dat risicobeheersing begint met
het beoordelen van de risico’s verbonden aan de strategie en de financiële
structuur van de vennootschap. Het kan gaan om strategische en
operationele risico’s, financiële risico’s, wet- en regelgevingsrisico’s
en financiële verslaggevingsrisico’s. Vervolgens gaat het om de
opzet en werking van een adequaat intern risicobeheersingssysteem. De risicorapportage
en de verantwoording die op grond van best practice bepaling II 1.4 dienen
plaats te vinden vormen het sluitstuk van het proces. De raad van commissarissen
dient direct betrokken te worden bij de strategiefase en, via het audit comité,
toe te zien op de interne risicobeheersing en de verantwoording daarover.Het kabinet onderschrijft de zwaardere nadruk die wordt gelegd op risicobeheersing
volledig. De huidige financiële crisis heeft duidelijk gemaakt dat er
op het terrein van de governance van risico’s ernstige gebreken zijn
opgetreden bij financiële instellingen. Uiteraard is het nemen van risico’s
een essentieel onderdeel van ondernemen. Verwezenlijking van bepaalde risico’s
met alle nadelige gevolgen van dien bij de betreffende onderneming zullen
ook in de toekomst een onderdeel blijven van de economische werkelijkheid.
Het gaat er juist om dat er binnen de onderneming een bewustzijn bestaat van
de belangrijkste risico’s voor de eigen strategie (risicoprofiel) en
dat de onderneming adequate systemen heeft om deze risico’s te managen.
Dit geldt uiteraard ook voor niet-financiële beursvennootschappen. De
kans op onverantwoorde transacties of de onverwachte verwezenlijking van risico’s
kan dan zo klein mogelijk blijven. Over de belangrijkste risico’s en
de werking van de controle- en beheerssystemen dient de vennootschap een toegankelijke
verantwoording af te leggen. Het kabinet onderstreept het belang van de mededeling
in de toelichting van de Code dat in de beschrijving van het risicoprofiel
ook in dient te worden gegaan op de houding van de vennootschap ten opzichte
van de belangrijkste risico’s (risk appetite) en gevoeligheid van de
vennootschap voor de risico’s. Ook de Commissie Maas benadrukt voor
financiële instelling het belang van een goede risk appetite.5. BeloningsbeleidDe eerder genoemde relatief slechte naleving van de codebepalingen met
betrekking tot bezoldiging van bestuurders, hebben geleid tot een aanzienlijke
aanvulling van de bepalingen in de Code. Het uitgangspunt van de Code blijft
dat de beloning van bestuurders, met inbegrip van de ontslagvergoeding, zodanig
is dat zij de belangen van de vennootschap op middellange en lange termijn
bevordert, niet aanzet tot handelen van bestuurders in hun eigen belang en
falende bestuurders niet beloont. Nieuw daarbij is dat de Code een expliciete
verwijzing bevat naar de risicohouding van bestuurders: beloning mag niet
aanzetten tot het nemen van risico’s. Ook moet de invloed van bestuursbeloningen
op de beloningsverhoudingen binnen de rest van de onderneming worden meegewogen.
Verder is bepaald dat het variabele gedeelte en het vaste gedeelte van de
bezoldiging in een passende verhouding tot elkaar dienen te staan. De exacte
verhouding kan per vennootschap verschillen. Er kunnen goede redenen zijn,
zoals bij de door de Staat gesteunde financiële instellingen, om al dan
niet tijdelijk voor een verhoudingsgewijs heel lage of geen variabele beloning
te opteren. Verder is in de Code opgenomen dat, naast factoren van resultatenontwikkeling
en ontwikkeling van de beurskoers, ook niet-financiële indicatoren die
relevant zijn voor de lange termijn waardecreatie van de vennootschap expliciet
in aanmerking moeten worden genomen bij de vaststelling van de beloning. Hierbij
dient eveneens het risicoprofiel van de vennootschap in aanmerking te worden
genomen. Ook zijn de codebepalingen ten aanzien van verantwoording over bestuurdersbeloningen
vereenvoudigd teneinde hierover inzichtelijker verslaglegging te krijgen. Voorts bevat de Code aanvullende instrumenten voor de raad van commissarissen
in verband met de vaststelling van beloningen van bestuurders. Voordat de
raad van commissarissen een variabele beloning toekent dienen er scenarioanalyses
te worden uitgevoerd. De raad van commissarissen heeft op grond van de Code
ook de mogelijkheid gekregen om bij definitieve toekenning van variabele beloning
de hoogte van de beloning bij te stellen wanneer deze vanwege buitengewone
omstandigheden, een overname bijvoorbeeld, tot onbillijke uitkomsten zou leiden
(billijkheidstoets). Verder verschaft de Code de raad van commissarissen de
mogelijkheid om een toegekende variabele beloning waaraan – naar achteraf
blijkt – onjuiste financiële gegevens ten grondslag lagen, bijvoorbeeld
een winst dat een verlies bleek te zijn, terug te vorderen (claw back clausule).Het kabinet verwelkomt de aanvullingen van de Code op het terrein van
bestuurdersbeloningen. De primaire verantwoordelijkheid voor het beloningsbeleid
en de beloningen van bestuurders van beursvennootschappen ligt bij de raad
van commissarissen en, in het verlengde daarvan, de aandeelhouders. De Code
verschaft de raden van commissarissen een passend instrumentarium om nader
invulling te geven aan deze belangrijke verantwoordelijkheid. Het komt er
nu op aan dat commissarissen werkelijk het aangereikte instrumentarium gaan
gebruiken teneinde tot een verantwoord en maatschappelijk uitlegbaar beloningssysteem
te komen. Het is in dat verband zeer belangrijk dat de Code een relatie legt
tussen de beloningsstructuur en de lange termijn strategie van de onderneming,
inclusief de risico’s die daaraan verbonden zijn, en zich daarbij niet
alleen beperkt tot de beloning van bestuurders; ook de gevolgen voor de rest
van het beloningsgebouw dienen te worden meegewogen. Er dient een adequate
balans te worden gevonden tussen het vaste en variabele gedeelte van de beloning
alsook tussen de korte (gebaseerd op de prestaties in een jaar) en de lange
termijn variabele beloning (gebaseerd op realisatie van meerjarige doelen).
Het kabinet meent dat, gezien de lange termijn doelstelling van beursvennootschappen,
de lange termijn ook in de variabele beloning de nadruk zal moeten krijgen.
Zeer bruikbaar daarbij is dat ook niet-financiële indicatoren die van
belang zijn voor de lange termijn doelstelling – zoals klanttevredenheid
en werknemerstevredenheid – in overweging dienen te worden genomen.
Waar het gaat om een passende verhouding tussen vaste en variabele beloningen
onderkent het kabinet dat het gezien de verscheidenheid van beursvennootschappen
lastig is om een algemeen geldend percentage te verbinden aan deze verhouding.De aanvulling van de Code neemt niet weg dat de Code als zodanig, als
instrument, ten aanzien van bestuurdersbeloningen de afgelopen jaren niet
op alle onderdelen voldoende doelmatig is gebleken. De nalevingpercentages
ten aanzien van de codebepalingen over bestuurdersbeloningen zijn significant
achtergebleven bij nalevingpercentages van overige codebepalingen. Het kabinet
heeft mede daarom in 2008 aanvullende wettelijke maatregelen genomen respectievelijk
aangekondigd zoals de wet Belastingheffing excessieve beloningsbestanddelen
en de voorgestelde limitering van ontslagvergoeding voor personen met een
jaarsalaris van hoger dan € 75 000. Met bestuurders van financiële
ondernemingen en pensioenfondsen heeft het kabinet nadere afspraken gemaakt
over de vormgeving van de variabele beloning, en dan met name de invulling
van de prestatiecriteria alsook het streven naar duurzaamheid en gematigdheid.
Het kabinet meent dat de aangescherpte Code en de door het kabinet geïnitieerde
maatregelen kunnen bijdragen aan een verantwoord en duurzaam beloningsbeleid
bij beursvennootschappen. De nalevingsresultaten van de codebepalingen over
bestuurdersbeloningen zullen wederom de komende jaren in het oog worden gehouden. 6.  CommissarissenHet kabinet ondersteunt het standpunt van marktpartijen zoals geuit in
de Code dat bij een beursvennootschap een belangrijke toezichtstaak is weggelegd
voor de raad van commissarissen. Dit is ook herhaaldelijk aangegeven bij de
kabinetsreacties op de diverse monitoringsrapporten. Zeker met een beursvennootschap
zijn veel kapitaal en zodoende ook belangen gemoeid en bovendien betreft het
vaak complexe ondernemingen. De Code vergt instelling van een actieve en deskundige
raad van commissarissen die onder meer intensieve bemoeienis heeft met de
bezoldiging van de bestuurders. Dit is niet altijd het geval geweest in het
verleden. Ook schrijft de Code terecht een prominente rol voor de raad van
commissarissen voor op het vlak van andere belangrijke aangelegenheden als
verslaggeving, risicobeheersing en benoeming van bestuurders. De oproep van
de Commissie om een gestructureerd overleg tussen commissarissen op te zetten
vindt het kabinet een zeer welkom initiatief, mede in het licht van toenemende
maatschappelijke aandacht die er bestaat voor de positie en taakvervulling
van het commissariaat. In sommige andere landen bestaat dit al en ook Nederlandse
bestuurders alsmede (institutionele) aandeelhouders hebben zich verenigd.
Het vergemakkelijkt het voeren van discussies en het uitwisselen van ervaringen,
hetgeen kan leiden tot een duidelijker en steviger taak van de raad van commissarissen.
Bovendien kan het overlegorgaan fungeren als gesprekspartner voor onder meer
de overheid ingeval van beleidsvoornemens of ingeval de positie van commissarissen
ter discussie staat, zeker als dit verband houdt met een gebeurtenis die tot
maatschappelijke commotie heeft geleid. Het kabinet hecht er daarom sterk
aan dat aan deze oproep door de commissarissen gevolg wordt gegeven.De codebepalingen ten aanzien van het onetier-bestuurssysteem zijn gehandhaafd.
In de Code wordt, conform het wetsvoorstel bestuur en toezicht, de functie
van voorzitter van de uitvoerende bestuurders gescheiden. In de Code wordt
voorts geregeld dat de leden van de audit-, remuneratie- en selectie- en benoemingscommissie
niet eveneens belast zijn met de dagelijkse gang van zaken.DiversiteitDe Code is aangevuld op het punt van de samenstelling van de raad van
commissarissen. Deskundigheid, persoonlijke betrokkenheid en onafhankelijkheid
staan daarbij voorop. Een geschikt middel om de onafhankelijkheid te bevorderen
is het streven naar een diverse samenstelling. Op grond van de aangepaste
Code dient de raad van commissarissen dan ook te streven naar een gemengde
samenstelling, onder meer met betrekking tot geslacht en leeftijd, en vermeldt
de raad in de profielschets de voor de vennootschap relevante aspecten van
diversiteit en de concrete doelstellingen ter zake. Als de daadwerkelijke
samenstelling hiervan afwijkt, legt de raad van commissarissen hierover verantwoording
af in zijn verslag. Ook moet dan aangegeven worden op welke termijn hij verwacht
de doelstellingen voor diversiteit te realiseren.Het kabinet onderschrijft de doelstelling van een gemengde samenstelling
van de raad van commissarissen. Het kabinet meent dat een diverse samenstelling
van de raad van commissarissen verschillende (heersende) opvattingen, achtergronden
en culturen samen brengt met als mogelijk gevolg constructieve en brede discussies
resulterend in weloverwogen besluitvorming. Het spreekt voor zich dat een
gemengde samenstelling op diverse wijzen kan plaatsvinden: leeftijd, geslacht,
expertise, maatschappelijke achtergrond of nationaliteit. Het kabinet is verheugd
dat geslacht en leeftijd een prominente plaats in de Code hebben gekregen
gezien de huidige samenstelling van veel raden van commissarissen.
Het is voorts goed dat de raad van commissarissen vooraf kenbaar moet maken
hoe diversiteit binnen de raad wordt vormgegeven. Op deze wijze wordt de raadgedwongen
om hier actief een standpunt over te vormen en is dit bovendien voor betrokkenen
inzichtelijk en toetsbaar. Het kabinet kan zich erin vinden dat de principes
geen streefcijfers bevatten. Zij begrijpt dat het complex is om tot een algemeen
geldend percentage te komen dat (a) rekening houdt met de verscheidenheid
in beursvennootschappen, dat (b) niet zodanig hoog is dat nieuw benoemde commissarissen
het stigma krijgen dat zij niet de beste kandidaat waren, maar dat (c) ook
weer niet zo laag is dat raden van commissarissen niet meer geprikkeld worden
om met een brede blik te zoeken naar collega-commissarissen.In de voornoemde kabinetsreactie is reeds ingegaan op hetgeen het kabinet
doet ter vergroting van diversiteit. De volgende ontwikkelingen inzake «Talent
naar de Top» (voormalig TopBrainstorm), een initiatief dat goed aansluit
bij het idee van de voornoemde nieuwe codebepalingen nu ook hierbij sprake
is van zelfregulering, zijn noemenswaardig. Het eerste jaar van het traject
is voorbij: de ondertekening van het Charter Talent naar de Top heeft op 28 mei
2008 plaatsgevonden. De 53 organisaties die het Charter hebben ondertekend,
verbinden zich aan doelstellingen voor hun eigen organisatie inzake vrouwen
in topposities en aan de rapportage over de voortgang hiervan. Het jaar 2009
staat in het teken van «de zichtbaarheid van topvrouwen en de Charterondertekenaars,
die zich inspannen om vrouwelijk talent naar de top te laten doorstromen».
Hierbij wordt diversiteit benadrukt als businessnoodzaak. Het kabinet meent
dat dit initiatief een goede bijdrage kan leveren aan het bereiken van het
Codeprincipe van een gemengde samenstelling van de raad van commissarissen.7. Verantwoordelijkheid van aandeelhoudersDe houding ten opzichte van aandeelhouders is, zeker door de tijd gezien,
in algemene zin enigszins ambivalent te noemen. Aandeelhouders wordt enerzijds
vaak verweten te actief te ijveren voor hun eigen korte termijn financiële
doeleinden. Anderzijds zou de aandeelhoudersvergadering een te passieve rol
vervullen in het systeem van checks en balances binnen de onderneming. De
Code legt de nadruk op een goede verhouding tussen de vennootschap en haar
aandeelhouders en verlangt ook van aandeelhouders dat zij zich op een juiste
manier gedragen. In de aangepaste Code zijn daarom, naast bepalingen voor
institutionele beleggers, ook best practices geformuleerd die gelden voor álle
aandeelhouders. Specifiek geven de bepalingen een invulling aan de verantwoordelijkheid
van aandeelhouders bij het uitoefenen van het agenderings- en stemrecht. Het
kabinet onderschrijft het belang van het stemmen door aandeelhouders naar
eigen inzicht. Het uitgangspunt van checks-and-balances kan op losse schroeven
komen te staan op het moment dat aandeelhouders op grote schaal zonder eigen
opinievorming het advies van een(zelfde) stembureau zouden overnemen.De Code vult voorts het agenderingsrecht nader in door te bepalen dat
een aandeelhouder eerst in overleg treedt met het bestuur alvorens gebruik
te maken van het agenderingsrecht. De aandeelhouder dient het bestuur een
redelijke tijd (maximaal 180 dagen) te geven om te reageren op een agendapunt
dat kan leiden tot een strategiewijziging («responstijd»). Het
bestuur dient de responstijd dan te gebruiken voor nader beraad en constructief
overleg, in ieder geval met de desbetreffende aandeelhouder, en kan tegelijkertijd
de alternatieven verkennen. De Commissie beveelt aan om deze responstijd wettelijk
te verankeren vanwege vermeende complicaties bij het wettelijk reguleren van
het melden van intenties van aandeelhouders. De Commissie meent
dat een responstijd in feite op een andere wijze kan bewerkstelligen dat aandeelhouders
ten opzichte van de vennootschap transparantie betrachten over hun voornemens.
De Commissie geeft aan dat daarbij wel de richtlijn aandeelhoudersrechten
(richtlijn nr. 2007/36/EG betreffende de uitoefening van bepaalde rechten
van aandeelhouders in beursgenoteerde vennootschappen, PbEU L 184) in acht
moet worden genomen.Het kabinet benadrukt zijn steun voor de uitgangspunten van de onderhavige
aanbeveling. De vennootschap is gebaat bij een goede dialoog tussen de verschillende
betrokkenen. Van belang is echter dat er reeds een wettelijke termijn van
zestig dagen voorafgaand aan de algemene vergadering geldt, die in acht moet
worden genomen voor het indienen van een verzoek tot agendering van een onderwerp.
Deze termijn geldt ongeacht de aard van de onderwerpen die de aandeelhouders
aandragen (al dan niet strategisch van aard).Het kabinet heeft thans niet het voornemen om de bestaande regeling uit
te breiden met een andere wettelijke termijn voor aandeelhouders op grond
waarvan zij zouden moeten aangeven dat zij het voornemen hebben om een onderwerp –
dat kan leiden tot een strategiewijziging – voor te dragen voor agendering.
Een dergelijke regeling, die neerkomt op een verlenging van de bestaande termijn
van zestig dagen tot (maximaal) 180 dagen, kan leiden tot een vergaande inperking
van het agenderingsrecht en zou afwijken van de praktijk in andere Europese
landen. De richtlijn aandeelhoudersrechten schrijft voor dat er één
termijn moet gelden die bepaalt tot wanneer aandeelhouders het agenderingsrecht
kunnen uitoefenen. De richtlijn laat geen ruimte voor een onderscheid tussen
onderwerpen met een al dan niet strategisch karakter. De huidige regeling
voldoet aan het bepaalde in de richtlijn aandeelhoudersrechten. De hierboven
genoemde zestig dagen-termijn is in Europees perspectief relatief lang. Voor
zover nu bekend, zullen meerdere andere lidstaten een termijn hanteren van
25 dagen of minder.In het wetsvoorstel ter uitvoering van de richtlijn aandeelhoudersrechten
wordt overigens voorgesteld dat de oproeping bij beursvennootschappen minimaal
30 dagen voor de dag van de algemene vergadering dient te geschieden. Bij
de oproeping wordt de agenda van de vergadering bekend gemaakt. Het bestuur
heeft dan op grond van het voorgaande 30 dagen de tijd om het verzoek te bestuderen
en eventueel in overleg te treden met de aandeelhouder die het verzoek heeft
gedaan.Het kabinet onderkent het belang van het tijdig bekendmaken door de aandeelhouder
van het voornemen tot agendering van een onderwerp, zeker als het van invloed
is op de structuur van de vennootschap. De onderneming is erbij gebaat wanneer
het bestuur voldoende gelegenheid krijgt om een voorgestelde fundamentele
structuurwijziging op haar merites te beoordelen. Van belang is daarom dat
de wet niet in de weg staat aan de toepassing van de Codebepaling.De uitgangspunten van de aanbeveling inzake de responstijd sluiten aan
bij een eerder advies aan de wetgever gedaan door de Monitoringscommissie
in haar rapport van mei 2007. Dit advies is grotendeels verwerkt in een voor
de zomer in te dienen wetvoorstel, waarin onder meer de identificatie van
aandeelhouders, een verzwaring van de drempel van het agenderingsrecht van
aandeelhouders voor de algemene vergadering, alsmede een verlaging van de
drempel op grond waarvan aandeelhouders hun aandelenbezit moeten melden aan
de Autoriteit Financiële Markten is geregeld. Tegelijkertijd met de laatstbedoelde
melding dient de aandeelhouder te melden of hij al dan niet akkoord is met
de strategie van de vennootschap zoals vermeld op de website. Melding is ook
vereist bij de wijziging van zijn standpunt. Op deze wijze wordt reeds bewerkstelligd dat het bestuur van de vennootschap bekend is met de zienswijze van
haar aandeelhouders, en kan zij – indien gewenst – in contact
treden met de desbetreffende aandeelhouder(s).Verder zal het kabinet maatregelen nemen om alle institutionele beleggers
in Nederlandse beursvennootschappen, ongeacht hun plaats van zetel, te verplichten
om periodiek (openbare) mededeling te doen over de naleving van de codebepalingen
voor institutionele beleggers. Informatie over de naleving van de code door
institutionele beleggers kan van belang zijn voor de vennootschap, de andere
aandeelhouders en overige belanghebbenden. Een dergelijke voor alle institutionele
beleggers in Nederlandse beursvennootschappen geldende mededelingsplicht sluit
aan bij de reikwijdte van de codebepalingen over institutionele beleggers
en eveneens bij de voorgenomen in de Wft op te nemen regelingen tot identificatie
van aandeelhouders en melding van intenties.8. OvernamesDe Code bevat twee nieuwe best practicbepalingen die specifiek betrekking
hebben op overnames en dan specifiek op de tijdige betrokkenheid van de raad
van commissarissen bij het overnameproces. Dit is verstandig gezien de complexiteit
van de afwegingen die dan moeten worden gemaakt, zeker gezien het gewicht
dat bij overnames, in elk geval door aandeelhouders, wordt toegekend aan de
prijs van de hoogste bod. Het is zeer belangrijk dat de raad van commissarissen,
vanuit haar centrale rol in de vennootschap, juist in overnamesituaties er
op toeziet dat door het bestuur ook andere belangen voldoende worden meegewogen.
Overnames en acquisities zijn ingrijpende gebeurtenissen die voor alle betrokkenen
vergaande gevolgen kunnen hebben, niet in de laatste plaats voor de werknemers.
Het toezicht van de raad van commissarissen is dan van groot belang.De Commissie beveelt de wetgever aan om te bezien of het mogelijk is de
Nederlandse biedingregels zodanig aan te passen dat een vennootschap niet
langer dan nodig onderhevig is aan overnamespeculaties, bijvoorbeeld door
een termijn te stellen waarbinnen de bieder kenbaar gemaakt moet hebben of
hij een bod uitbrengt dan wel hier van afziet voor een langere – nog
wettelijk te bepalen – periode (put up or shut up). Het kabinet neemt deze aanbeveling ter harte. In het licht van
eerdere verzoeken van enkele marktpartijen om instelling van een marktmeester
is in het najaar 2008 een consultatie gehouden over de wenselijkheid van een
marktmeester. Voor het zomerreces zal ik u naar aanleiding van de reacties
op dit document informeren over mijn voornemens ten aanzien van de idee van
de marktmeester in relatie tot de biedingsregels. Daarbij zal ik ook ingaan
op de mogelijkheden om een put up or shut up regel in de Nederlandse biedingsregels
te introduceren.De Monitoring Commissie heeft in haar consultatiedocument tevens de vraag
gesteld of belanghebbenden het wenselijk achten dat de wetgever wordt aanbevolen
in overweging te nemen de bestaande uitkoopprocedures aan te passen en, zo
ja, op welke onderdelen een dergelijke aanpassing zich zou kunnen richten.
De Monitoring Commissie signaleert dat een aantal belangenorganisaties in
de huidige uitkoopprocedures knelpunten constateert, bijvoorbeeld ten aanzien
van de duur van de procedure. De Monitoring Commissie doet hieromtrent geen
aanbeveling. Het kabinet zal op een later tijdstip nader bezien of de uitkoopprocedure
aanpassing behoeft. 9. Maatschappelijk verantwoord ondernemenMaatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) is opgenomen in de aangepaste
Code in lijn met de aanbevelingen die de Commissie Burgmans heeft gedaan.
Naar aanleiding van een verzoek van staatssecretaris Heemskerk van het ministerie
van Economische Zaken (kamerstukken II, 26 485, nr. 58), is er in
2008 een commissie opgericht om advies te geven over de relatie tussen maatschappelijk
verantwoord ondernemen en corporate governance. Deze Commissie Burgmans heeft
hier een onderzoek naar laten verrichten en heeft het volgende geadviseerd:– dat elk bedrijf een beleid voor maatschappelijk verantwoord ondernemen
heeft;– dat deze bedrijven (hier geldt een ondergrens van 50 werknemers)
hierover op jaarlijkse basis verslag doen;– bepalingen hierover in de Nederlandse corporate governance code
op te nemen.De Commissie Burgmans heeft niet geadviseerd om maatschappelijk verantwoord
ondernemen nauwkeurig te omschrijven in de Code. De Commissie stelt dat er
al een uitgebreid normatief kader is en verwijst naar de beschrijving daarvan
in het SER advies over duurzame globalisering. De Commissie Burgmans benadrukt
dat «one size fits all» niet bestaat. Daarom is ook niet aanbevolen
om specifieke bepalingen over maatschappelijk verantwoord ondernemen in de
corporate governance code op te nemen.Wel heeft de Commissie Burgmans een aantal concrete suggesties gedaan
voor de verankering van maatschappelijk verantwoord ondernemen in de Code.
De Commissie Frijns heeft de concrete suggesties op één na overgenomen.
Dat houdt in dat in de Code wordt aangegeven dat:– Het bestuur en de RvC met de belangen van de verschillende belanghebbenden
rekening behoren te houden, inclusief de voor de onderneming relevante maatschappelijke
aspecten van ondernemen.– Bij de taak en werkwijze van het bestuur wordt aangegeven dat
het besturen onder meer inhoudt dat het bestuur verantwoordelijk is voor de
voor de onderneming relevante maatschappelijke aspecten van ondernemen. Dit
wordt in best practice bepaling II.1.2 geconcretiseerd door aan te geven dat
het bestuur ter goedkeuring aan de RvC de voor de onderneming relevante maatschappelijke
aspecten van ondernemen voorlegt.– Bij de taak en werkwijze van de RvC wordt expliciet aangegeven
dat de RvC ook de voor de onderneming relevante maatschappelijke aspecten
van ondernemen betrekt. In best practice bepaling III.1.6 wordt vervolgens
aangegeven dat het toezicht van de RvC nu ook de voor de onderneming relevante
maatschappelijke aspecten van ondernemen omvat.Niet overgenomen is de suggestie om ook institutionele beleggers verantwoording
af te laten leggen over de manier waarop zij maatschappelijk verantwoord ondernemen
betrekken bij hun beleggingen en bij de ondernemingen waarin zij beleggen.
De Commissie Frijns meent dat deze bepaling het bereik van de Code te buiten
gaat.De aanvullingen in de Code zorgen ervoor dat maatschappelijk verantwoord
ondernemen nadrukkelijker de aandacht kan krijgen van aandeelhouders en dat
de dialoog hierover versterkt en gestimuleerd wordt. Met de nieuwe codeonderdelen
dient maatschappelijk verantwoord ondernemen nu te worden betrokken bij de
bedrijfsvoering. Hoewel de Code alleen van toepassing is voor beursvennootschappen
blijkt in de praktijk, zoals Burgmans stelt, dat voor veel niet-beursvennootschappen,
de Code voor governancevraagstukken zeer goed bruikbaar is. Het kabinet sluit
zich aan bij de wijze waarop in de Code gevolg is gegeven aan de aanbevelingen
met betrekking tot MVO. 10. Tot slotDe Code heeft sinds 2003 zonder meer geleid tot een sterkere governance
bij beursvennootschappen. Er blijft echter ruimte voor verbeteringen. De afgelopen
jaren zijn er nieuwe wensen ten aanzien van governance structuren ontstaan
naar aanleiding van diverse incidenten op het terrein van excessieve bestuurdersbeloningen,
aandeelhoudersactivisme, te weinig betrokken commissarissen en, met name bij
financiële instellingen, tekort schietende risicobeheersing.De aangepaste Code laat zien dat marktpartijen oog hebben voor maatschappelijke
discussies en openstaan voor veranderende maatschappelijke visies. Dit wordt
niet alleen geïllustreerd door de nieuwe principes inzake bestuurdersbezoldiging,
maar ook door de uitgangspunten inzake diversiteit binnen de raad van commissarissen
alsook maatschappelijk verantwoord ondernemen. De Code loopt hier internationaal
gezien mee voorop. De principes krijgen bovendien extra gewicht doordat marktpartijen
ze zélf geformuleerd hebben. Het is nu aan hen om de principes ook
in de praktijk te brengen en tot een beter gedrag en integere cultuur binnen
de onderneming te komen. De Code biedt in ieder geval een uitgelezen kans
voor betrokkenen om een governance te realiseren die ten goede komt aan de
vennootschap en haar belanghebbenden op (middel)lange termijn.Het kabinet verwelkomt daarom de geactualiseerde Code. Deze Code zal ter
vervanging van de Code uit 2003 wettelijk worden verankerd. Tevens zal een
nieuwe monitoring commissie worden aangewezen teneinde de naleving van de
Code door beursvennootschappen kracht bij te zetten en nieuwe ontwikkelingen
rondom de (naleving van) de Code en corporate governance in het algemeen in
het oog te houden. Het kabinet heeft voorts diverse (wettelijke) maatregelen
genomen en ook verschillende maatregelen in voorbereiding die tot een betere
corporate governance kunnen leiden en/of meer mogelijkheden geven aan de onderneming
om de bestuursstructuur op de gewenste en meest efficiënte wijze vorm
te geven.De minister van Financiën,W. J. Bos XNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Brief van de minister van Financiën van 20 februari 2009 inzake
de stand van zaken omtrent de toekomst van de financiële sector (Kamerstukken
II 2008/09, 30 107 en 31 063, nr. 11).XNoot1Hoge Raad, 13 juli 2007, Bank of America/ VEB (verkoop Lasalle),
NJ 2007, 434.XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 083, nr. 14.XNoot1Besluit van 20 maart 2009 tot wijziging van het Besluit van 23 december
2004 tot vaststelling van nadere voorschriften omtrent de inhoud van het jaarverslag,
ter uitvoering van Richtlijn 2006/46/EG van het Europees Parlement en de Raad
van 14 juni 2006, tot wijziging van de Richtlijnen 78/660/EEG, 83/349/
EEG, 86/635/EEG en 91/674/EEG betreffende de jaarrekening en de geconsolideerde
jaarrekening (PbEU L 224) (Stb. 154).XNoot2Kamerstukken II 2007/08, 31 083, nr. 13. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31083-29.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl