Interdepartementaal Beleidsonderzoek: Medefinancieringsprogramma; Brief minister bij notitie 'Civil Society en Structurele Armoedebestrijding, rol actoren maatschappelijk middenveld'
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27433, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

04-07-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

27433 nr. 3

27-06-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamCIVIL SOCIETY EN STRUCTURELE ARMOEDEBESTRIJDINGDe rol van actoren uit het Nederlands maatschappelijk
middenveld
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27433Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 33 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 433Interdepartementaal Beleidsonderzoek: Medefinancieringsprogrammanr. 3BRIEF VAN DE MINISTER VOOR ONTWIKKELINGSSAMENWERKINGAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 27 juni 2001In mijn brief van 16 november 1999 (26 800 V nr. 14) heb ik u een
notitie over de particuliere ontwikkelingssamenwerking toegezegd. In mijn
beleidsreactie op het IBO-rapport MFP van 2 oktober 2000 (27 433 nr.
1) heb ik die toezegging herhaald, evenals in mijn brief van 11 mei 2001 bij
het beleidskader MFP-breed (27 433 nr. 2).Ik heb bij die gelegenheden ook aangegeven dat een dergelijke beleidsvisie
tot stand diende te komen in consultatie met de betrokken actoren in het Nederlands
maatschappelijk middenveld. Die consultatie heeft plaatsgevonden en de belangrijkste
uitkomsten zijn verwerkt in bijgaande notitie «Civil Society en Structurele
Armoedebestrijding, de rol van actoren uit het Nederlands maatschappelijk
middenveld».De consultatie over maatschappijopbouw in ontwikkelingslanden vond plaats
van januari tot mei dit jaar. Een vijftigtal organisaties kwam vijf keer bijeen.
Op de eerste korte bijeenkomst werden doel en grenzen van de consultatie vastgesteld.
De tweede bijeenkomst richtte zich op het inventariseren van verschillende
vormen van Noord-Zuidsamenwerking. Op de derde bijeenkomst werden «best
practices» geïnventariseerd. Tijdens de vierde sessie werden aanbevelingen
gedaan voor mijn beleid inzake particuliere ontwikkelingssamenwerking. Op
17 mei jl., tenslotte, heb ik het eerste concept van bijgaande notitie met
de participanten besproken.Ter ondersteuning van het proces is een website1
in het leven geroepen zodat meer organisaties en particulieren dan de geselecteerde
vijftig hun visie konden geven. Op de website werden ook de verslagen van
de bijeenkomsten openbaar gemaakt en werden achtergrond artikelen geplaatst.De dialoog met het maatschappelijk middenveld heb ik als zeer productief
en constructief ervaren. De inbreng van de maatschappelijke organisaties is
zeer waardevol geweest en heeft nadrukkelijk en substantieel bijgedragen aan
de visie die ik u hier voorleg. Ik heb dan ook het voornemen om
de dialoog met het maatschappelijk middenveld voort te zetten en een meer
continu karakter te geven. De vorm waarin die dialoog plaats zal vinden is
onderwerp van overleg met het maatschappelijk middenveld. Wat mij betreft
wordt het een lichte, flexibele en open structuur, met nadruk op overleg per
thema.De notitie beschrijft het belang van een goedontwikkelde en onafhankelijke
civil society bij structurele armoedebestrijding. De ontwikkeling van civil
societies is in belangrijke mate een endogeen en autonoom proces. Samenwerking
tussen zuidelijke organisaties en noordelijke NGO's en andere donoren stelt
bijzondere eisen aan de vorm. Kennisvermeerdering, autonomie, gelijkwaardigheid,
innovatie en respect en aandacht voor pluriformiteit en diversiteit zijn derhalve
sleutelbegrippen in de notitie. Voor Noordelijke organisaties zie ik twee
belangrijke opdrachten: ondersteuning bij maatschappijopbouw in ontwikkelingslanden;
en, samen met hun Zuidelijke partners, het voeren van campagnes en verrichten
van lobbywerk voor grotere beleidscoherentie.Hoewel in de consultatie de nadruk lag op Nederlandse maatschappelijke
organisaties als partner en intermediair, zal de beleidsvisie ook richtinggevend
zijn voor Nederlandse ambassades in ontwikkelingslanden in hun omgang met
maatschappelijke actoren.De beleidsvisie komt op een moment dat ik reeds een aantal onderhandelingen
met (groepen van) ontwikkelingsorganisaties heb afgerond (NCDO, MFP) en met
een aantal anderen in dialoog ben over een nieuw beleidskader (SNV, VNG, PSO).
Die processen en de consultatie hebben van elkaar geprofiteerd.De visie zal leidraad zijn bij de ontwikkeling van een aantal nieuwe subsidiesystemen
die, net als het beleidskader MFP-breed, in 2003 zullen ingaan. In mijn aanbiedingsbrief
bij het beleidskader MFP-breed heb ik daar reeds melding van gemaakt. Aanvullend
op het beleidskader MFP-breed gaat het om drie systemen:• Een medefinancieringsprogramma voor thematische of anderszins gespecialiseerde
ontwikkelings-NGO's;• Een programmafinancieringsmodaliteit voor niet OS-organisaties,
en voor organisaties in opbouw;• Een faciliteit – het «front-office» – voor
behandeling en financiering van projecten.Het ontwerp van het subsidiesysteem zal nog een keer besproken worden
met het maatschappelijk middenveld.In het najaar zal ik u over de nieuwe subsidiesystematiek informeren.De Minister voor Ontwikkelingssamenwerking,E. L. Herfkens CIVIL SOCIETY EN STRUCTURELE ARMOEDEBESTRIJDINGDe rol van actoren uit het Nederlands maatschappelijk
middenveldStructurele armoedebestrijding is hoofddoelstelling van beleid, hetgeen
wil zeggen dat alles dat ondernomen wordt binnen ontwikkelingssamenwerking
in het kader van armoedebestrijding staat. Het is moet core-business worden.
Een aantal ontwikkelingen en nieuwe inzichten maken dat mogelijk.Er is een bredere, meer geïntegreerde visie op armoede in wording,
waarmee de samenhang tussen doelstellingen van internationaal beleid in beeld
komt. Armoede is meer dan een gebrek aan inkomen. Armoede is een structureel
gebrek aan kansen: keuzemogelijkheden en opties. Het is tijd dat de aandacht
wordt verlegd van een focus op middelen (zoals
inkomen) naar aandacht voor de doelen die de mensen
nastreven, en de navenante vrijheden en mogelijkheden deze doelen te bereiken.
Hierbij past de brede interpretatie van het mensenrechtenbegrip, inclusief
de sociale, economische en culturele rechten.Er is meer aandacht voor de interactie tussen micro- en macro-issues.
Mondiale ontwikkelingen beïnvloeden lokale processen, en vice versa.
De enorme toename van mobiliteit en communicatie, van handel, maar ook van
beeldvorming en ideeën hebben invloed op armoede en dus ook op armoedebeleid.Andere nieuwe inzichten met consequenties voor het beleid zijn dat armoede
contextspecifiek is en dat het gaat om verarmingsprocessen, meer dan armoedesituaties.Er is verschuiving van aanbodsturing, ook in de analyses van armoedebestrijding,
naar keuzes vanuit de armoedesituatie. Naar ownership
dus.Structurele armoedebestrijding als hoofddoelstelling betekent dat er meer
samenhang moet komen tussen de werkterreinen van ontwikkelingssamenwerking
en, breder, alle beleidsterreinen van internationaal beleid die van invloed
zijn op (het omkeren van) verarmingsprocessen. Het betekent ook een goede
afstemming van werken via het bilaterale, multilaterale en particuliere kanaal.
Die afstemming zal van plaats tot plaats en door de tijd heen telkens anders
zijn. De navolgende visie op de rol van civil society moet in dat licht gezien
worden.De armen beschrijven zelf hun situatie als een gebrek aanself-reliance. Armoede komt voort uit de ontkenning van rechten,
het ontbreken van ontplooiingsmogelijkheden en het ontzeggen van toegang tot
hulpbronnen. Het opkomen voor die rechten, het creëren van mogelijkheden
en het verkrijgen van toegang, geschiedt door (zelf)organisatie, krachtenbundeling
tot sociale beweging en het organiseren van countervailing
power. De structuren en systemen die streven naar empowerment vormen tezamen belangrijke delen van civil society.De ontwikkeling van civil society en structurele armoedebestrijding zijn
derhalve onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het een is niet mogelijk zonder
het andere, en vice versa.Succesvolle civil societies hebben hun eigen
systemen en structuren, en hun eigen diepgewortelde waarden en normen ontwikkeld
over een periode van honderden jaren. Het is in
hoofdzaak een endogeen en autonoom proces dat zich nauwelijks van buitenaf
laat sturen.Mondialisering en het hulpsysteem hebben de externe invloeden in belang
doen toenemen. Buitenstaanders staan voor de taak de interne dynamiek van
een in essentie autonoom proces te versterken en te voeden. Dat is een zware
verantwoordelijkheid, omdat goedbedoelde interventies ook verstorend kunnen
werken. Er zijn situaties waarin een overmaat aan donorinterventies
heeft geleid tot de tijdelijke creatie van «onze» civil society die de ontwikkeling van de autochtone civil society heeft verstoord.Civil society kent veel verschijningsvormen. Er zijn meer configuraties
van civil society dan er landen zijn. De specifieke vorm die civil society
aanneemt is afhankelijk van variabelen als cultuur, geschiedenis, ontwikkelingsfase,
de beschikbaarheid van natuurlijke hulpbronnen en heersende machtsverhoudingen.
Delen van civil society zijn traditioneel en informeel en vaak voor buitenstaanders
onzichtbaar. Die informele structuren zijn belangrijk en voor leden zo bindend
als de formele, meer zichtbare structuren.Civil society is niet een harmonieus geheel, waarin alle actoren gezamenlijk
het «goede» nastreven, en waarin tegenstellingen altijd op een
civiele manier door dialoog worden opgelost. De werkelijkheid in de meeste
landen is anders en harder. Niet alle delen van civil society zijn «civil»
en de belangentegenstellingen zijn vaak zo groot dat openlijke conflicten
onvermijdelijk zijn.Veel civil society organisaties (CSO's1 ),
zowel in het Zuiden als het Noorden, zijn ontstaan in oppositie tegen het
overheidsbeleid en gevestigde belangen. Andere CSO's hebben zich, aanvullend
op nog onvoldoende ontwikkeld overheidsbeleid, ingezet voor sociale voorzieningen
als onderwijs en gezondheidszorg. Zij hebben gemeen dat zij een neerslag zijn
van diepgevoelde waarden en rechten.In het kader van deze notitie gaat de aandacht uit naar CSO's die opkomen
voor de rechten van armen en machtelozen en op die manier een correctie op
de markt en het overheidsbeleid vormen.Hoewel het goed mogelijk is dat CSO's in constructieve dialoog zijn en
samenwerken met hun overheid en met donoren, speciaal in landen met goed bestuur,
moeten en kunnen zij niet gezien worden als uitvoerders van het beleid van
hun overheid of van de donor. Waar dat wel op grote schaal gebeurt, ondermijnt
dat de kracht van civil society.Donoren hebben te weinig oog gehad voor de kenmerken van en de verschillen
tussen civil societies in ontwikkelingslanden. Zij hebben hun begrip vereenvoudigd,
verwesterd en geïdealiseerd, een projectie van wat zij thuis gewend zijn.Het hulpsysteem heeft, zeker in het begin, civil society gelijk gesteld
aan NGO's en geen oog gehad voor andere, traditionele of informele structuren,
omdat ze minder zichtbaar waren of niet leken op wat zij thuis tegen kwamen.
En de rol van die NGO's hebben donoren te vaak instrumenteel gemaakt aan hun
agenda's. Participatie werd gezien als instrument in plaats van als een fundamenteel
recht.Excessieve projectaanpak – de werkwijze van de donor – heeft
op plaatsen geleid tot afstand tussen NGO's en hun achterban, tot ontworteling,
publiek wantrouwen en dubieuze continuiteit. Elders is de structuur van civil
societies voldoende robuust gebleken om externe invloeden te neutraliseren
of ten goede aan te wenden.Donoren hebben kortom door gebrek aan kennis en gelijkwaardigheid vaker
verstorend dan ondersteunend gewerkt op de autonome ontwikkeling van civil
societies.Er ontstaat steeds meer consensus over de noodzakelijke marktwerking enerzijds,
en van goed bestuur en effectief beleid anderzijds, leidend tot pro-poor growth. Die consensus vindt onder meer zijn neerslag in
Poverty Reduction Strategies. Het belang van het PRS-proces is gelegen in
het potentieel participatieve karakter. Het World Development
Report 2000 onderstreept de noodzaak van empowerment en het comparatieve voordeel dat CSO's daarbij hebben
in vergelijking met bilaterale en multilaterale donoren.Een dergelijke consensus heeft voordelen, want het biedt een kader, waarin
macro-steun – bijv. de sectorale benadering – helder gestructureerd
kan worden en waarin bilaterale donoren, multilaterale donoren en nationale
overheden goed kunnen samenwerken.Daarbij spelen zich maatschappelijke processen af die cultuur- en landenspecifiek
zijn en een grote diversiteit en pluriformiteit kennen. De specifieke vorm
en ontwikkelingsfase van civil society vragen om maatwerk bij externe interventies.
Dat maatwerk kan veelal het best geleverd worden door actoren uit civil society
in het Noorden.CSO's worden het best ondersteund door CSO's. In laatste instantie delen
zij waarden en normen, kennen een vergelijkbare geschiedenis en pluriformiteit.
Voorwaarde is wel dat Noordelijke CSO's bereid zijn beter te luisteren, hun
kennis over Zuidelijke CSO's vergroten en in staat zijn hun relaties met Zuidelijke
partners op voet van gelijkwaardigheid vorm te geven. Het concept van ownership moet handen en voeten krijgen in de praktijk.Civil society moet, om zijn rol te kunnen spelen bij structurele armoedebestrijding,
de ruimte krijgen om zich te ontplooien. De overheid moet een «enabling
environment» creëren of tenminste actief toestaan als onderdeel
van haar goed bestuur.Vaak wordt «vrijheid van vereniging» als belangrijkste, zo
niet enige voorwaarde gezien. Van groot belang zijn echter ook de beschikking
over voldoende, onafhankelijke middelen, vrije en goedkope communicatiemogelijkheden,
toegang tot en vrijheid van informatie, en onderhandelingsruimte en onafhankelijke
geschillenbeslechting.Het is een belangrijke rol van bilaterale en multilaterale donoren om
aan te dringen op een «enabling environment» voor civil society.In de beleidsdialoog met de landen waarmee Nederland bilaterale relaties
onderhoudt, zal de Nederlandse overheid de noodzaak en het belang van een
«enabling environment» voor civil society bepleiten, als onderdeel
van de discussie over goed bestuur.Daar waar geen sprake is van goed bestuur, moet civil society de noodzakelijke
ruimte zelf creëren. In die gevallen, waar bilaterale relaties meestal
slecht ontwikkeld zijn, is samenwerking van civil society naar civil society
vaak de enige weg.Samenvattend moet gesteld worden dat de externe interventies ter ondersteuning
van de opbouw van civil societies in ontwikkelingslanden verre van optimaal
zijn. Er moet geconstateerd worden dat de kennis over specifieke civil societies
schromelijk tekort schiet. Sterker, het ontbreekt aan goede methodieken om
toegang te krijgen tot de ervaringen en opgebouwde kennis bij CSO's en die
te vertalen naar beleid.Kenniscentra in het Zuiden moeten worden ingeschakeld om – samen
met partners in het Noorden – kennisnetwerken te vormen, om methoden
te ontwikkelen en kennis over specifieke contexten te verwerven.Pas dan kunnen Noordelijke CSO's en bilaterale donoren goed onderbouwde
keuzes voor partnerorganisaties en soort interventie maken.Een overheid die het hier beschreven concept van civil societies in het
Zuiden serieus neemt, moet dat ook thuis belijden. Dat betekent primair een
erkenning van de autonomie van Nederlandse CSO's en de daarbij behorende rechten,
met name het recht van participatie. Het betekent ook het creëren van
een enabling environment in Nederland. En niet het willen opleggen van vigerend
overheidsbeleid.De Nederlandse overheid respecteert de waarden, visies, doelstellingen
en werkwijzen van CSO's die bijdragen leveren aan structurele armoedebestrijding.
De relaties tussen overheid en die CSO's dienen derhalve gekenmerkt
te worden door dialoog waarbij beide partijen bereid zijn naar elkaar te luisteren,
andere standpunten te accepteren, en te veranderen. «Aansturing»
moet allerwegen vervangen worden door«beleidsdialoog», verticale
door horizontale relaties.De overheid mag natuurlijk verwachten, ja eisen, dat de Nederlandse CSO's
op dezelfde wijze omgaan met hun counterparts in ontwikkelingslanden. Daar
wordt in het vervolg nog op terug gekomen.Bij de autonomie van maatschappelijke organisaties hoort een (aan)gepaste
financieringsvorm. Projectgewijze financiering past slecht bij maatschappijopbouw.
Het gaat immer om de rol die CSO's in ontwikkelingslanden spelen in het weefsel
van hun civil society. Versterking van die rol door institutionele ontwikkeling
en kennisuitwisseling dient de focus te zijn. CSO's bepalen zelf de inhoud
van hun werk. Samenwerking kan beginnen als project – om kennis te maken –
maar altijd met de intentie te groeien naar een volwaardig partnership.Voor institutionele ontwikkeling in een specifieke sociaal-culturele context
is een meer integrale benadering nodig.Theorie- en praktijkontwikkeling zullen bevorderd moeten worden, wederom
bij voorkeur door instituties gelokaliseerd in het Zuiden.Organisatieondersteuning in de vorm van core-funding zal de norm zijn.
Dat geldt voor de financiering van Zuidelijke CSO's door Noordelijke CSO's
en, doorvertaald, derhalve ook voor de Nederlandse overheid. CSO's die hun
kwaliteit bewezen hebben bij de ondersteuning van civil society organisaties
in het Zuiden, zullen kunnen rekenen op core-funding.Er zal wel sprake zijn van een beleidskader om te kunnen bepalen of een
CSO in aanmerking komt voor financiering. In dat kader zal structurele armoedebestrijding
centraal staan, naast een aantal universele waarden die een «good»
civil society kenmerken: tolerantie, insluiting, samenwerking, gelijkheid.
Daarnaast blijven natuurlijk de uitgangspunten van effectiviteit, efficiency
en deugdelijk financieel beheer van kracht.Van groot belang is de mate waarin Zuidelijke civil societies er in slagen
betrokken zijn bij een volwaardige beleidsdialoog met hun overheid, leidend
tot een «sociaal contract». Op het ogenblik vindt die dialoog
vooral plaats in de vorm van PRSP's. Maar ook als het gaat om de – Nederlandse
bilaterale – sectorale benadering – de keuzes van de sectoren
en de invulling van het beleid binnen die sector – moet civil society
een volwaardige partner zijn.Natuurlijk betekent dat geen automatisch recht op financiering. Ook de
overheid houdt zich het recht voor financiering te weigeren, bijvoorbeeld
omdat ook van CSO's verwacht mag worden dat zij keuzes maken en prioriteiten
stellen, net zo goed als een CSO het recht en de plicht heeft financiering
te weigeren als de voorwaarden inbreuk maken op de integriteit van de organisatie.Er wordt ook afgerekend. De overheid rekent bij voorkeur af op resultaten.
Natuurlijk zijn resultaten belangrijk en we zien ze graag, maar maatschappijopbouw
is een onoverzichtelijk en non-lineair proces waarin het vaak moeilijk is
vast te stellen wat een positief resultaat is – soms blijkt pas jaren
later hoe significant bepaalde interventies waren die op het moment zelf onbetekenend
leken – en als dat al het geval is, is het vaak onmogelijk te bepalen
wie welk aandeel in het resultaat heeft gehad – het attributieprobleem.
Soms is het voor een CSO ook politiek onverstandig een bepaald resultaat te
claimen. Alleen afrekenen op resultaten heeft het gevaar in zich dat er onevenredig
veel nadruk komt te liggen op datgene wat meetbaar of toetsbaar is. «The problem is not what is included, but what is excluded». Afrekenen alleen op resultaten brengt bovendien risicomijdend
gedrag voort in situaties waarin juist innovatie met de daarbij behorende
risico's gewenst of vereist is.Het gaat er niet om dat er geen fouten gemaakt worden, dat interventies
niet mogen mislukken, maar wel dat er systematisch geleerd wordt van de fouten
en mislukkingen, dat er kortom sprake is van een lerende
organisatie.CSO's zullen in de toekomst niet alleen op resultaten vooral worden afgerekend
maar ook op de kwaliteit van hun monitoring- en evaluatiesysteem en hun lerend
vermogen.Bij resultaten gaat het uiteindelijk om het vergroten van de kracht van
civil societies in het Zuiden, waar het gaat om structurele armoedebestrijding.
Die impact kan bijvoorbeeld worden afgemeten aan de kwaliteit van de beleidsdialoog
in het betreffende land, en hoe bindend de uitkomsten van die dialoog zijn.
De partnerkeuzes en de kwaliteit van relaties kunnen gezien worden als tussenresultaten
bij Noordelijke CSO's.Het valt te overwegen om organisaties toe te staan een afzonderlijk budgetlijn
te hebben voor innovatie en andere risicovolle activiteiten. De verantwoording
daarover kan dan een ander karakter hebben.Er zal meer evenwicht moeten komen in de accountability. Door de ongelijkwaardige
verhoudingen ligt de nadruk nu op de accountabilty «naar boven».
Het is minstens zo belangrijk dat CSO's verantwoording afleggen naar hun leden,
partners en doelgroepen. Gezamenlijke en omgekeerde evaluaties (evaluatie
van Noordelijke CSO's door hun Zuidelijke partners), en peer reviews uit het Zuiden kunnen bijdragen aan gelijkwaardigheid
en lerend vermogen van organisaties.De relatievorm tussen Nederlandse overheid en maatschappelijke organisaties,
zoals hierboven beschreven, zal het mogelijk maken dat Nederlandse CSO's soortgelijke
relaties onderhouden of ontwikkelen met hun Zuidelijke partners. De huidige
relaties worden nog te veel gekenmerkt door de ongelijkwaardigheid van financiële
en projectmatige relaties, met de daarbij behorende overdracht van Nederlandse
normen, waarden en organisatievormen.Het is van belang nieuwe wegen te vinden om de verticale donor-ontvangerrelatie
te doorbreken, en te bouwen aan horizontale relaties.Men kan denken aan het creëren van trust-funds in gemeenschappelijk
beheer, geschillenbeslechting door onafhankelijke derden, en investeren in
lokale fondsenwerving en mandaatvorming.Veel Zuidelijke CSO's zijn inmiddels sterk genoeg ontwikkeld om een groot
deel van de taken die traditioneel door Noordelijke CSO's werden verricht,
over te nemen. Het gaat vooral om interventies gerelateerd aan directe armoedebestrijding,
maar in toenemende mate ook om de regie van maatschappijopbouw.Beheerstaken kunnen langzamerhand worden overgedragen. Ook daar moeten
meer risico's worden genomen dan doorgaans het geval is. Dat leidt tot andere
financieringsvormen, waarbij de beslissingen over financiering zo dicht mogelijk
bij de uitvoerende (grass-roots) organisaties worden genomen.Noordelijke organisaties kunnen zich, zoals gezegd, dan meer gaan richten
op horizontale relaties en de nadruk leggen op de overdracht en uitwisseling
van kennis en capaciteiten, en vooral een intermediaire en facilitaire rol
vervullen bij het tot stand komen van nieuwe samenwerkingsverbanden tussen
maatschappelijke organisaties uit Noord en Zuid, en vooral ook tussen Zuid
en Zuid.De focus van Noordelijke CSO's zal zich geleidelijk meer dan in het verleden
richten op de eigen maatschappij en de consequenties van Nederlands
en Europees beleid voor de ontwikkelingskansen van het Zuiden.Zij kunnen daarmee hun steentje bijdragen aan de broodnodige beleidscoherentie.
Het is immers vast te stellen dat beleidsbeslissingen op andere terreinen
en de dynamiek van de economische mondialisering van veel grotere betekenis
is voor de buiten- of binnensluiting van de armen dan alle ontwikkelingshulp
bij elkaar.Het is van belang dat civil societies en «verlichte» overheden
de handen ineenslaan. Coherentie is een van de prioriteiten van de Utsteingroep.De vorming van internationale netwerken voor lobby en advocacy, en het
helpen bouwen aan transparante instituties voor eerlijke Noord-Zuid-onderhandelingen
en het creëren van ruimte voor Zuidelijke CSO's om de belangen van het
Zuiden in het Noorden te behartigen – kortom de mondialisering van civil
society – zal door de Nederlandse overheid ondersteund worden.In het model van core-funding wordt het nadrukkelijk mogelijk activiteiten
in het Noorden uit te voeren die van belang zijn voor de ontwikkelingskansen
van arme landen.In de Nederlandse samenleving liggen grote en onderbenutte kansen en aangrijpingspunten
voor armoedebestrijding.De Nederlandse burger als consument, als investeerder, als reiziger is
zich steeds meer bewust van de consequenties van zijn of haar economische
keuzes en verlangt dat producten en diensten op sociaal en ecologisch verantwoorde
wijze worden geproduceerd. Die koopkrachtige vraag – het gaat om een
aanzienlijk en groeiend deel van de consumenten – gepaard aan de snel
beschikbare en wijdverspreide informatie over misstanden en misdragingen van
multinationale ondernemingen, kunnen er toe leiden dat «fair trade»
in de mainstream terecht zal komen in de vorm van Maatschappelijk Verantwoord
Ondernemen (MVO).De overheid zal MVO bevorderen en aantrekkelijker maken, en ruimte geven
aan initiatieven die Zuidelijke producenten van duurzame producten en Noordelijke
verwerkers en distributeurs met elkaar en met CSO's in contact brengen in
een integrale ketenbenadering. De bedrijven zorgen voor de keten, de maatschappelijke
organisaties voor de context, de overheid voor de «enabling environment».
In haar beleidsreactie op het SER-advies over MVO, formuleert de regering
beleidsuitgangspunten m.b.t. haar rol bij de bevordering van MVO, ook in een
internationale context.Een integrale benadering kan ook zorgen voor een betere afstemming van
OS-instrumenten. Nu gebeurt het nog te vaak dat boeren assistentie krijgen
voor een schonere en hogere productie, waar zij vervolgens geen markt voor
kunnen vinden.De toegenomen communicatie, de fysieke contacten met mensen uit andere
culturen, het toegenomen bewustzijn van de mondiale samenhang van problemen,
en het tot stand komen van universele waarden, hebben de afgelopen jaren geleid
tot een ware explosie van nieuwe Noord-Zuid relaties, geïnitieerd vanuit
zowel het Zuiden als het Noorden. Tijd en plaats zijn nauwelijks meer beperkende
factoren. One-issue organisaties, beroepsgroepen – van artsen-specialisten
en advocaten tot politie en brandweer – gemeentelijke overheden, vakbonden,
maar ook hoogst particuliere en informele vormen van samenwerking, meestal
in de vorm van twinning. Een veel voorkomende maar weinig bekende relatievorm
is die tussen immigranten en hun thuisbasis.Het plaatje is uiterst geschakeerd en divers, en de samenwerking loopt
van zeer professioneel tot goedbedoeld. Kenmerkend voor deze relaties is dat
het niet-OS-actoren betreft en dat zij niet als «hulprelatie»
worden ervaren maar als uitdrukking van verbondenheid, solidariteit en collegialiteit.
In hun pluriformiteit hebben ze gemeen dat het gelijkwaardige en wederkerige
relaties zijn die niet belast zijn met de geschiedenis van de ontwikkelingshulp.
Reflectie op eigen handelen is in het merendeel van die relaties niet een
vraag, maar een vanzelfsprekendheid.Ontwikkelingssamenwerking verandert hiermee van exclusief vakgebied tot
een geïntegreerd onderdeel van andere sectoren en levenssferen. Men kan
spreken van de vermaatschappelijking van ontwikkelingssamenwerking.De overheid erkent de waarde van deze bonte verzameling van relaties en
relatienetwerken. Die waarde ligt in specifieke kennisuitwisseling tussen
collega's, het overbrengen van pluriformiteit en diversiteit, en de beleidsintegratie
op verschillende niveaus.Bovenal dragen deze activiteiten bij aan het draagvlak voor internationale
samenwerking. Draagvlak is meer dan de passieve bereidheid geld te geven,
al dan niet via de belastingen. Draagvlak is het begrijpen van de gezamenlijke
toekomst en de bereidheid actief te worden bij de vormgeving van die toekomst.De overheid zal daarom, in samenwerking met de grote ontwikkelingsorganisaties,
de toegang voor kleinere ontwikkelingsorganisaties en niet-traditionele actoren
tot het subsidiesysteem vergroten. XNoot1www.oneworld.org/nl/thinktank/maatschapp.XNoot1In deze notitie wordt de neutrale term CSO gehanteerd. Daaronder gaat
een bonte verzameling schuil van traditioneel en modern georiënteerde
groepen en organisaties, massabewegingen en actiegroepen, politieke partijen
en vakgroepen, wel en niet commercieel opererende organisaties, NGO's en gemeenschapsinstellingen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27433-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl