Landmijnenproblematiek; Lijst van vragen en antwoorden over het project Humanitair Ontmijnen 2000 (hom-2000) (kamerstuk 24292, nr. 20)
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24292, nr. 22

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

21-03-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

24292 nr. 22

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam1, 2 en 1434, 9, 27, 28 en 295678101112 en 4013 en 3915 en 161718192021 en 22232425 en 2630313233, 34 en 353637384041
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24292Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 292Landmijnenproblematieknr. 22LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 16 maart 2001De vaste commissie voor Defensie1 heeft een
aantal vragen voorgelegd aan de minister van Defensie over het project Humanitair
Ontmijnen 2000 (hom-2000) (24 292, nr. 20).De minister heeft deze vragen beantwoord bij brief van 16 maart 2001.Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.De voorzitter van commissie,ValkDe griffier van de commissie,De Lange1, 2 en 14Tijdens de voorbereidingen op de ontwikkelingsfase
van het project Humanitair Ontmijnen 2000 (Hom-2000), vanaf maart 1999, werd
stilaan duidelijk dat er in 2000 geen prototype gereed zou zijn. Waarom heeft
het zo lang geduurd voordat de regering de Kamer over de problemen met betrekking
tot dit project heeft geïnformeerd?In welke fase van Hom-2000 is de genoemde vertraging
opgetreden? Wat is de reden van deze vertraging geweest? Wat was de belangrijkste
reden van de budgetoverschrijding van het project?Waarom is de beslissing om Hom-2000 te staken halverwege
de tweede fase genomen toen TNO bezig was een technology demonstrator te ontwikkelen vooruitlopend op de ontwikkeling van de prototypen?
Zou deze demonstrator niet al begin 2001 ontwikkeld zijn met de mogelijkheid
van de ontwikkeling van de prototypen een jaar later? Waarop baseert de minister
de verwachting dat dit nog 3 tot 4 jaar zou duren?Zoals uit de brief van 27 oktober 2000 (D2000003495) blijkt, heeft de
voortgang van het project in 1999 te lijden gehad onder de aanhoudende onduidelijkheid
over wat onder de vastgestelde voorwaarden mogelijk zou zijn en het uitblijven
van een contract voor fase B. Gedurende dat jaar bleef echter het vooruitzicht
op een concreet resultaat, op korte termijn en binnen het budget, bestaan.
De brief van 11 maart 1999 en de memorie van toelichting bij de begroting
voor 2000 illustreren dit. Er was dus geen aanleiding de noodklok te luiden.
Het was de toekomstschets van TNO van maart 2000 die voor het eerst duidelijk
maakte dat de ontwikkeling van een prototype op basis van een in fase B op
te leveren «technology demonstrator» aanzienlijk meer tijd en
geld zou vergen dan tot dan toe was aangenomen en bovendien afhankelijk was
van de medewerking van de industrie. De afwegingen die vervolgens hebben geleid
tot het besluit het project te staken zijn de Kamer meegedeeld met de brief
van 27 oktober jl.. De dreigende budgetoverschrijding hing vooral samen
met de extra inspanningen die TNO in samenwerking met de industrie zou moeten
verrichten om alsnog een concreet resultaat te boeken in de vorm van een prototype.3Is Hom-2000 gestaakt omdat de minister van Ontwikkelingssamenwerking
geen financiële middelen meer ter beschikking heeft willen stellen? Indien
dit niet het geval is, wat is dan de reden van het staken geweest?Het project is niet gestaakt wegens een tekort aan financiële middelen.
De verhoging van het projectbudget in 1997, waaraan ook de minister voor Ontwikkelingssamenwerking
bereid was bij te dragen, weerspiegelde immers de ambitie om op korte termijn
concrete resultaten – betere opsporings- en ruimmiddelen – te
boeken. Toen bleek dat dát te hoog gegrepen was, is het besluit gevallen
Hom-2000 te staken. 4, 9, 27, 28 en 29De Kamer wordt op het terrein van defensie om de haverklap
geconfronteerd met overschrijdingen in tijd en geld. Bij dit project gaat
het om een bedrag van maximaal vijf miljoen gulden en om een tijdsperiode
van twee jaar. Vindt de regering het bestrijden van mijnen van minder groot
belang dan andere projecten waar dergelijke overschrijdingen plaatsvinden?Gesteld wordt dat Hom-2000 gericht is op het realiseren
van concrete resultaten in de vorm van betere middelen om mijnen te ontdekken
en te ruimen. Is dit de enige doelstelling van het project geweest? Zo niet,
is het niet voorbarig om het project te staken wanneer blijkt dat er geen
betere middelen zijn ontwikkeld om deze mijnen te ontdekken en te ruimen?Waarom is het eertijds breed onderschreven belang om
te komen tot betere hulpmiddelen voor humanitaire mijnenruiming in een later stadium van het Hom-project ondergeschikt gemaakt aan een strak budget
en tijdschema? Hebben zich sinds maart 2000 nog ontwikkelingen voorgedaan
die tot een heroverweging kunnen leiden van het besluit om te stoppen met
het project Hom-2000?Waar gaat het de regering inzake Hom-2000 om; om het
handhaven van een taakstellend budget en strak tijdschema of om het ontwikkelen
van een prototype om mijnen te ontdekken en te ruimen? Indien dit laatste
het geval is kan de regering dan aangeven waarom de ontwikkeling van een prototype
wordt gestaakt?Acht de regering het nog steeds noodzakelijk om onderzoek
naar middelen die mijnen kunnen opsporen en ruimen te financieren? Zo nee,
waarom niet?Hom-2000, dat inderdaad gericht was op de ontwikkeling van betere middelen
om landmijnen te ontdekken en te ruimen, beoogde op korte termijn concrete
resultaten te boeken. Het was geen meerjarig onderzoeksprogramma waarvoor
structureel geld was vrijgemaakt. Een dergelijke constructie was wellicht
denkbaar geweest, maar in 1997 is gekozen voor een ambitieuzere benadering.
Omdat er midden 2000 niet langer voldoende uitzicht bestond op vervulling
van die ambitie, en ook omdat het buitenland niet had stilgezeten, is niet
tegen wil en dank de gekozen benadering voortgezet, maar is besloten dit project
te staken en te bezien hoe het resterende geld op alternatieve wijze kan worden
besteed. Het einde van Hom-2000 betekent dan ook niet het einde van de inspanningen
van de regering om op dit belangrijke terrein vooruitgang te boeken.De regering zal bijdragen blijven leveren aan de bestrijding van het landmijnenprobleem.
Internationale samenwerking is hierbij het uitgangspunt, ook wat de ontwikkeling
van betere ruimmiddelen betreft. Hoewel Hom-2000 niet wordt voortgezet, kunnen
uiteenlopende Nederlandse onderzoeksinstellingen hierbij een waardevolle rol
spelen. Niet voor niets stelt de brief van 27 oktober 2000 ook dat beëindiging
van Hom-2000 niet het einde betekent van de activiteiten van TNO op het gebied
van de humanitaire mijnenruiming.5Kan de regering aangeven hoe de verantwoordelijkheidsverdeling
ten aanzien van Hom-2000 er uit ziet? Wat is hierbinnen de verantwoordelijkheid
van het Directoraat-generaal Materieel?De ministers van Defensie en voor Ontwikkelingssamenwerking hebben in
1996 samen het initiatief genomen tot een project dat later Hom-2000 is gaan
heten. Defensie, met name de Koninklijke landmacht, voerde het project uit
en de minister voor Ontwikkelingssamenwerking was vertegenwoordigd in een
klankbordgroep. Het Directoraat-Generaal Materieel was verantwoordelijk voor
de procesgang en adviseerde de bewindslieden van Defensie. Zoals vermeld in
opeenvolgende Materieel Projecten Overzichten (MPO's) is Hom-2000 een zogenaamd
niet-gemandateerd materieelproject. Dit betekent dat de besluitvorming (na
elke voltooide fase) is voorbehouden aan de politieke leiding en dat de Kamer
over deze besluiten wordt geïnformeerd.6Meerdere ministeries zijn bij dit project betrokken;
het ministerie van Economische Zaken, het ministerie van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap en het ministerie Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.
Wat is de rol van de ministeries in deze?Slechts de minister voor Ontwikkelingssamenwerking was, als co-financier,
rechtstreeks bij Hom-2000 betrokken. 7Waarop was, naar aanleiding van kamervragen van augustus
1999, het optimisme van de Minister van Defensie gebaseerd dat Hom-2000 succesvol
kon worden afgerond?In augustus 1999 heeft het Tweede-Kamerlid Van den Doel vragen gesteld
over de relatie van het project Hom-2000 met het ICT-project dat op een andere
manier beoogde de detectie van antipersoneelmijnen te verbeteren (nummer 2989917640,
31 augustus 1999). In antwoord hierop is onder meer gesteld dat op veel fronten,
in binnen- en buitenland, onderzoeksprojecten gaande zijn voor de ontwikkeling
van betere middelen voor de opsporing en ruiming van landmijnen. Ook is gesteld
dat niet was te voorspellen welke benaderingen uiteindelijk in de praktijk
de beste resultaten zouden opleveren. In september 1999 was nog de verwachting
dat de ontwikkeling van een «technology-demonstrator», gericht
op het veilig, snel en nauwgezet in kaart brengen van de omvang en de samenstelling
van een mijnenveld («area reduction»), haalbaar was.8Wat is er met de twee Britse Aardvark MK IIImijnruimsystemen gebeurd? Wat was het resultaat van de beproevingen
zoals beantwoord naar aanleiding van kamervragen van augustus 1997?De twee Aardvark-systemen hebben een uitgebreide beproeving ondergaan.
Eén van beide systemen is als gevolg hiervan niet langer inzetbaar.
De beproeving is in twee fasen uitgevoerd: een studie naar de ruimeffectiviteit
en een studie naar de kwetsbaarheid van het systeem en, in het bijzonder,
het bediendend personeel. De resultaten van de beproeving zijn door de Koninklijke
landmacht in september 2000 aangeboden aan het kerndepartement. De resultaten
gaven aanleiding voorlopig terughoudend te zijn bij de inzet van de Aardvark.
Het systeem kan wellicht wel worden gebruikt voor deelaspecten van een mijnenruimoperatie,
bijvoorbeeld «area reduction» en kwaliteitscontrole. Op dit moment
verricht de Koninklijke landmacht een studie naar de operationele, personele
en financiële consequenties van dergelijke opties.10Het uitgangspunt van Hom-2000 was de ontwikkeling van
prototypen van middelen om de leefomgeving van mensen opnieuw mijnenvrij te
maken. Deelt de regering dit uitgangspunt nog steeds en bestaat er nog steeds
de mogelijkheid om deze gewenste prototypen te ontwikkelen, los van kosten
en tijdstip?De regering streeft ernaar op een concrete manier bij te dragen aan de
oplossing van het landmijnenprobleem. De ontwikkeling van prototypen waarmee
veiliger, doeltreffender en doelmatiger mijnen kunnen worden opgespoord en
geruimd was hierbij één van de sporen. Los van kosten en tijdstip,
en zeker als de hoeveelheid geld en de beschikbare tijd onbeperkt zouden zijn,
behoort de ontwikkeling van prototypen in technische zin nog steeds tot de
mogelijkheden, op voorwaarde dat een actieve industriële participatie
in het ontwikkelingsproces is gewaarborgd. De regering heeft echter thans
geen plannen in deze richting. Dit laat onverlet dat TNO nog steeds in staat
is in internationaal verband op dit terrein actief te blijven.11Is de verhoging van de oorspronkelijk geraamde projectkosten
één van de oorzaken van de staking van dit project geweest?Integendeel. Deze verhoging illustreerde de ambitie van Defensie om op
korte termijn concrete resultaten te boeken. 12 en 40Wat is de stand van zaken met betrekking tot de opleiding
van experts ten behoeve van het ontmijnen? Worden deze experts in de praktijk
ingezet? Zo niet, waarom niet?Op welke gebieden is de regering van plan militaire
instructeurs voor mijnenruimprojecten in te zetten?De krijgsmacht beschikt over deskundigen op het gebied van mijnenruimen.
Deze deskundigen, genisten en EOD-ers, worden in beginsel ingezet in het kader
van militaire operaties, bijvoorbeeld om locaties voor compounds en checkpoints,
verbindingswegen en patrouillegebieden explosieven- en mijnenvrij te maken.
Deze, schaarse, deskundigen worden niet vaak ingezet voor humanitaire projecten.
Hiervoor is in 1997 een pool van mijnenruiminstructeurs opgericht. De pool,
die in 1998 operationeel is geworden, bestaat uit ongeveer 80 militairen van
de drie grootste krijgsmachtdelen, die op verschillende locaties gelijktijdig
maximaal twee, onder de vlag van een internationale organisatie opererende,
mijnenruimscholen kunnen inrichten, en gedurende langere tijd (drie rotaties
zijn voorbereid) in bedrijf kunnen houden. Tot op heden is eenmaal een beroep
op de pool gedaan, ten behoeve van een door UNHCR gefinancierd project in
Bosnië. Hoewel de Nederlandse instructiecapaciteit bij onder meer de
VN bekend is, is de afgelopen jaren geen behoefte aan een mijnenruimschool
gebleken. Dit hangt onder meer samen met het bestaan van niet-gouvernementele,
civiele mijnenruimorganisaties, die al dan niet op commerciële basis
hun werk doen. Voorts is van belang dat bij mijnenruimoperaties niet de relatief
korte opleidingsperiode van enkele weken het belangrijkst is, maar vooral
de beschikbaarheid van budgetten om langere tijd de salarissen van lokaal
opgeleide mijnenruimers uit te betalen. Zie voorts het antwoord op vraag 13.13 en 39Hoe denkt de regering over de inzetbaarheid van NGO's
bij ontmijnen? Onderschrijft de regering de suggesties die in het rapport «Een rol voor Nederland bij het humanitair ontmijnen» worden gedaan? Welke stappen gaat de regering in dit kader nemen?Is de regering bereid een deel van het resterende defensiebudget
voor Hom-2000 te besteden aan het ontmijningsproject van Dutch Relief
Association waarbij Nederlandse instructeurs die thans
niet ingezet worden, de lokale bevolking kunnen instrueren om mijnen te ruimen?Niet-gouvernementele organisaties (NGO's) spelen een belangrijke rol in
de humanitaire mijnenruiming. De minister voor Ontwikkelingssamenwerking stelt
aanzienlijke bedragen beschikbaar om mijnenruimingsoperaties in diverse landen
mogelijk te maken. De regering heeft kennisgenomen van het rapport van de
Nederlandse NGO «Dutch Relief & Rehabilitation Agency» (DRA)
van augustus 2000, maar acht het niet zinvol de oprichting van een Nederlandse
NGO te financieren. De minister voor Ontwikkelingssamenwerking heeft dit besluit
toegelicht in de brief van 9 februari jl. (Kamerstuk 27 400 V, nummer
50). Deskundigen van Defensie hebben inmiddels wel een aantal gesprekken gevoerd
met DRA over mogelijkheden voor samenwerking op opleidingsgebied. Deze gedachtewisseling
kan worden voortgezet als DRA metterdaad zijn plannen verwezenlijkt. De Kamer
wordt binnenkort geïnformeerd over de aanwending van het resterende deel
van het budget van Hom-2000.15 en 16Wat is destijds precies de opdracht aan TNO geweest?
Het ontwikkelen van één of meerdere prototypen van middelen
ten behoeve van humanitaire ontmijning of het zoeken en testen van (elders)
ontwikkelde technieken en/of prototypen? Bestaat er een eenduidige opvatting tussen betrokken
partijen – ministeries en TNO – over het resultaat dat in 2000
verwacht kon worden? Zo nee, welke standpunten bestaan er?De oorspronkelijke doelstelling van Hom-2000 was destijds het ontwikkelen
van prototypen van handgedragen en voertuiggebonden detectie- en ruimmiddelen
die voldoen aan de zware eisen voor humanitaire mijnenruiming en die op korte
termijn, omstreeks het jaar 2000, beschikbaar zouden moeten komen. Fase A
van het project zou uitsluitsel moeten geven over de toepasbaarheid van verschillende,
reeds bestaande technologieën en de mogelijkheden deze te integreren
in dergelijke prototypen.Allengs werd het ambitieniveau van het project Hom-2000 bescheidener.
Eind 1999 achtte TNO het mogelijk een jaar later (het eerste kwartaal van
2001) een «technology demonstrator» gereed te hebben van een middel
dat geschikt zou zijn voor «area reduction» en dat aantoonbaar
beter zou presteren dan bestaande middelen. Dit demonstatiemodel zou op zijn
beurt de basis moeten vormen van de verdere ontwikkeling tot een prototype
en de serieproductie van het uiteindelijk in te zetten systeem.17Kan de regering nader aangeven waarom TNO in de schets
over de mogelijke vooruitzichten van voortzetting van dit project geen uitspraak
heeft gedaan over de kosten van het vervolgtraject? Is TNO gevraagd dit te
doen?TNO is gevraagd op grond van de aspecten product, tijd en geld de verdere
ontwikkeling te schetsen van een «technology demonstrator» tot
een prototype van operationeel inzetbare hand- of voertuiggedragen systemen.
TNO heeft te kennen gegeven dat een prototype uitsluitend in samenwerking
met de industrie zou kunnen worden verwezenlijkt. Een onderbouwde schatting
van de kosten van het ontwikkelingstraject zou dan ook alleen door of in samenwerking
met de industrie kunnen worden gemaakt.18Welke afspraken zijn er met TNO gemaakt over de financiële
afwikkeling van het project?Defensie heeft met TNO afspraken gemaakt over een zorgvuldige inhoudelijke
en financiële afronding van het project Hom-2000. Het betreft activiteiten
die een verantwoorde consolidatie van de onderzoeksresultaten mogelijk maken.
Tevens betreft het activiteiten waarvan de resultaten als input dienen voor
(inter)nationale onderzoeksprogramma's op het gebied van de humanitaire mijnenruiming.
Op deze wijze wordt TNO in staat gesteld de kennis en de deskundigheid die
Hom-2000 heeft opgeleverd te benutten in internationale samenwerkingsverbanden,
waardoor het nuttig effect van de onderzoeksinspanningen van Defensie nog
zoveel mogelijk wordt vergroot. 19Is aan TNO gevraagd een demonstratiemodel of een prototype
te ontwikkelen? Op welke criteria is dit demonstratiemodel beoordeeld? Hoe
hard was de aanname dat de kosten van de ontwikkeling van een prototype nog
enige miljoenen zouden bedragen? Is vooraf of gedurende het traject overwogen
een ander instituut in te schakelen met het oog op een concurrerend aanbod?
Zo nee, waarom niet?Oorspronkelijk had Hom-2000 ten doel een prototype te ontwikkelen, maar
allengs werd duidelijk dat op korte termijn en met het beschikbare budget een «technology demonstrator» het hoogst haalbare was.
Een«technology demonstrator» of demonstratiemodel gaat in een
ontwikkelingsproces aan een prototype vooraf (zie ook het antwoord op de vragen
15 en 16). Eind 1999 was de presentatie van een demonstratiemodel voorzien
voor het eerste kwartaal van 2001, maar daarvan is het niet gekomen.Het was de verwachting van TNO dat de ontwikkeling van het demonstratiemodel
tot een prototype nog wel drie tot vier jaar in beslag kon nemen, waarbij
industriële participatie een absolute voorwaarde was. De veronderstelling
van Defensie dat hiermee zeker enige miljoenen guldens zouden zijn gemoeid,
berust op ervaringen met ontwikkelingstrajecten in het algemeen, zowel in
binnen- als buitenland. De inschakeling van een ander instituut zou dan ook
geen soelaas hebben geboden.20Hoe verhoudt zich de ontwikkeling van een prototype
door TNO tot beproevingsmodellen in Canada?Het Canadese systeem «Foresight» bestaat uit twee deelsystemen.
Het ene deelsysteem detecteert antitankmijnen met behulp van dezelfde technologie
als het TNO-concept voor Hom-2000, aangevuld met neutronendetectie. De TU
Delft heeft in fase A van Hom-2000 de toepassing van de laatstgenoemde technologie
onderzocht. Dit deelsysteem komt overeen met het concept waarin fase A van
Hom-2000 is uitgemond en dat is beschreven in de brief van 10 maart 1999.
Een verschil is dat het Canadese systeem gericht is op de detectie van antitankmijnen
en Hom-2000 op (kleinere) antipersoneelmijnen. Het andere deelsyteem van «Foresight»
is een gepantserd voertuig met ploeg voor de bestrijding van antipersoneelmijnen
en struikeldraden. Een prototype is voorzien voor de eerste helft van dit
jaar en de prijs van dit systeem wordt thans geschat op $ 4 miljoen.21 en 22Heeft er samenwerking plaatsgevonden tussen TNO en
bedrijven en instituten elders in de wereld, onder andere Canada en de Verenigde
Staten, die ook bezig waren met vergelijkbare ontmijningsprojecten? Zo ja,
waaruit heeft deze samenwerking bestaan?Met het oog op mogelijke samenwerking in fase B zijn
internationale ontwikkelingen op het gebied van het ruimen van mijnen in kaart
gebracht. Is er aan de hand van deze informatie gezocht naar mogelijkheden
om Hom-2000 voort te zetten door middel van (internationale) samenwerking?
Zo ja, met wie is gesproken over samenwerking en wat was de uitkomst van deze
gesprekken? Zo nee, waarom niet?TNO heeft intensief overlegd met leveranciers van detectiesensoren en
afspraken gemaakt om tot optimale sensorprestaties te komen. De samenwerking
met instituten in Canada, Zweden, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde
Staten heeft kennis opgeleverd die is toegepast in het detectieconcept voor
de «technology demonstrator». In dit kader hebben TNO en Defensie
bezoeken gebracht aan Canada, Zweden en het Verenigd Koninkrijk om de ontwikkelingen
van de systemen daar te beschouwen. Er is gesproken over mogelijkheden tot
samenwerking, maar alle partners waren het er over eens dat formele samenwerkingscontracten
veel tijd zouden vergen en dat juridische aspecten van intellectuele eigendomsrechten
een belangrijk struikelblok zouden vormen. Gelet op het tijdschema van het
project Hom-2000 is praktische samenwerking binnen Hom-2000 dan ook niet nagestreefd.
Wel zijn goede afspraken gemaakt over de uitwisseling van informatie. De contacten
en de informatie-uitwisseling met de desbetreffende onderzoeksinstituten worden uiteraard
voortgezet. 23Welke vergelijkbare projecten worden door de Europese
Unie gefinancierd?Binnen de kaderprogramma's van de EU is een aantal projecten gestart op
het gebied van de humanitaire mijnenruiming (LOTUS, INFIELD, HOPE, PICE en
ARC). TNO neemt deel aan twee projecten van de EU (LOTUS en ARC). Het LOTUS-project,
waarin zowel de industrie als onderzoeksinstituten participeren, is gericht
op de detectie van individuele mijnen. Het ARC-project is gericht op «area
reduction» door middel van waarneming vanuit een onbemande helikopter.24Op welke wijze is tijdens de uitvoering van het project
inhoud gegeven aan de motie Van den Doel/Hoekema (24 400 X, nr 39)? Op
welke wijze is het bedrijfsleven bij Hom-2000 betrokken geweest?De samenwerking met de industrie binnen Hom-2000, van meet af een uitgangspunt,
heeft bestaan uit intensieve contacten met leveranciers van detectiesystemen.
Er zijn gesprekken gevoerd over een gezamenlijk traject om de sensoren te
optimaliseren met onder meer GEOCENTERS in de Verenigde Staten, Schiebel in
Oostenrijk en Foerster in Duitsland. Overleg met de Nederlandse industrie,
in samenwerking met de NIID, heeft uitgewezen dat de industrie pas bereid
is te participeren in een productontwikkeling als er een goed uitontwikkeld
concept beschikbaar zou zijn (na fase B). Risico's en de veronderstelling
dat het om een in omvang beperkte markt zou gaan, waren hierbij belangrijke
overwegingen.25 en 26Waarom is het, na het succesvol afsluiten van de eerste
fase van het project in 1998, niet mogelijk geweest om op korte termijn aan
de ontwikkeling van een prototype te beginnen Waaruit bestond het succes van
de eerste fase?Waarom bleef er na de succesvolle afsluiting van fase
A zo lang onduidelijkheid bestaan over wat er onder de vastgestelde harde
randvoorwaarden en binnen het budget mogelijk zou zijn? Welke stappen heeft
het ministerie van Defensie ondernomen om hierover meer duidelijkheid te krijgen?Het succes van de eerste fase bestond vooral uit de keuze van de (sub)systemen
ten behoeve van de ontwikkeling van een prototype van een voertuiggedragen
multi-sensorsysteem. Mede naar aanleiding van een werkbezoek aan Mozambique
en contacten met niet-gouvernementele organisaties, de uiteindelijke gebruikers,
heeft de discussie over de haalbaarheid van dit prototype en de formulering
van de beoogde doelstelling van fase B vervolgens veel tijd gekost.30De eerste fase, oftewel het haalbaarheidsonderzoek,
is succesvol doorlopen. Er zijn inmiddels beproevingsfaciliteiten voor landmijnen
ingericht bij Den Haag/Wassenaar. Deze kunnen op grote internationale belangstelling
rekenen. Kan de regering aangeven hoeveel dit heeft gekost?De beproevingsbaan van TNO heeft ongeveer f 1,5 miljoen gekost.31De conclusie om niet door te gaan met dit project was
gelegen in een taakstellend budget met een strak tijdschema. Worden de extra
kosten voor de prototypen berekend op 3 tot 4 miljoen gulden? Is het bedrag
van Ontwikkelingssamenwerking (OS) van 1,4 miljoen gulden daarbij inbegrepen? Gaat deze 1,4 miljoen weer terug naar OS?De minister voor Ontwikkelingssamenwerking heeft f 3,5 miljoen bijgedragen
aan fase A van het project en toegezegd een bijdrage van f 1,4 miljoen
aan fase B te overwegen. Dit laatste bedrag zou deel hebben uitgemaakt van
het totaalbudget van f 20,8 miljoen, maar omdat het project is gestaakt,
is het niet tot betaling gekomen.32Welke activiteiten ontwikkelt TNO momenteel nog op
het gebied van humanitaire mijnenruiming?Op het gebied van de humanitaire mijnenruiming neemt TNO op dit moment
deel aan twee projecten van de EU, LOTUS en ARC (zie ook het antwoord op vraag
23). Daarnaast zijn er bij TNO enkele onderzoeksprojecten gaande die in de
eerste plaats zijn gericht op mijnenruiming binnen het kader van militaire
operaties. In het bijzonder onderzoek op het gebied van grondradar en metaaldetectie
kan ook relevant zijn vanuit humanitair perspectief. Om de onderzoeksprogramma's
voor de middellange termijn in Zweden, Canada, het Verenigd Koninkrijk en
Nederland te coördineren, heeft TNO afgelopen jaar een internationale
workshop georganiseerd. Drie samenwerkingsprojecten die hieruit voortvloeien,
de elektro-optische detectie van landmijnen, polarimetrie en mijnenruimen
met behulp van «High Power Microwave», komen ten laste van de
doelfinanciering.33, 34 en 35Kan de regering toelichten, waarom het besluit om Hom-2000
te staken onafwendbaar was? Welke andere factoren buiten de regering om hebben
deze beslissing onafwendbaar gemaakt?Waarom vindt de regering het besluit betreurenswaardig?Ziet de regering alsnog mogelijkheden het project voort
te zetten?Het besluit Hom-2000 te staken was onafwendbaar omdat niet langer uitzicht
bestond op verwezenlijking van de oorspronkelijke doelstelling van het project,
terwijl voortzetting aanzienlijk meer geld en tijd zou vergen. Het was, met
andere woorden, niet langer zinvol het project voort te zetten. Naar mag worden
aangenomen, vinden alle betrokkenen het betreurenswaardig dat het project
niet succesvol kon worden afgesloten. Er is thans geen aanleiding het besluit
te heroverwegen.36TNO kan blijven beschikken over de beproevingsfaciliteiten
van het project. Bij wie ligt de verantwoordelijkheid voor deze faciliteiten
en door wie wordt het gebruik en het onderhoud gefinancierd?Binnen het kader van Hom-2000 zijn testfaciliteiten gebouwd waarmee detectiesensoren
onder gecontroleerde omstandigheden kunnen worden beproefd. Het beheer van
deze beproevingsfaciliteiten is de verantwoordelijkheid van TNO. De exploitatiekosten
van deze testfaciliteiten zijn tot en met het jaar 2000 uit het Hom-budget
betaald. Gezien de gebleken belangstelling om commerciële en experimentele
detectiesystemen onder gecontroleerde omstandigheden te kunnen beproeven,
komen de exploitatiekosten met ingang van 2001 voor rekening van TNO. De testfaciliteiten
worden bijvoorbeeld ook gebruikt voor de EU-projecten waaraan TNO deelneemt.37Kan de regering nader aangeven welke rol TNO en haar
beproevingsactiviteiten ter medewerking aan de ontwikkeling van humanitair ontmijnen kan spelen in internationaal verband? Liggen hier kansen
om in samenwerking alsnog datgene te bereiken wat Nederland zichzelf ten doel
had gesteld? Is dit een mogelijke besteding van de resterende financiële
middelen?Nederland heeft onlangs met het «Joint Research Centre» (JRC)
van de Europese Commissie en een aantal Navo-landen (België, Nederland,
Canada, Verenigde Staten, Verenigd Koninkrijk en Zweden) een MOU ondertekend
voor een internationaal test- en evaluatieprogramma op het gebied van de humanitaire
mijnenruiming (ITEP, «International Test and Evaluation Program for
Humanitarian demining»). Het MOU bevordert de uitwisseling van test-
en evaluatiegegevens en informatie over apparatuur, systemen en methoden.
Vooruitlopend op de formele ondertekening van het MOU is een informeel samenwerkingsverband
ingesteld (IPPTC, «International Pilot Project for Technology Cooperation»).
In IPPTC-verband heeft Nederland samen met Canada, het Verenigd Koninkrijk,
de Verenigde Staten en de Europese Commissie metaaldetectoren aangeschaft
en beproefd. Het Nederlandse aandeel in de beproevingen is door TNO uitgevoerd.
De beproeving van sensoren kan bijvoorbeeld in ITEP-verband een vervolg krijgen.
Zo levert Nederland met de internationaal erkende beproevingsfaciliteiten
bij TNO een concrete bijdrage aan de ontwikkeling van betere middelen voor
het opsporen en ruimen van mijnen. Defensie zal projecten onder ITEP in beschouwing
nemen met het oog op de aanwending van de resterende financiële middelen
van Hom-2000.38Wanneer is meer duidelijkheid te verwachten over de
aanwending van het resterende deel van het Hom-budget?In de loop van het eerste kwartaal van dit jaar zal worden besloten hoe
het resterende deel van het Hom-budget wordt besteed.40Op welke gebieden is de regering van plan militaire
instructeurs voor mijnenruimprojecten in te zetten?Zie het antwoord op vraag 12.41Kan de regering een overzicht geven van mogelijke succesvolle
projecten ter ontwikkeling van middelen voor humanitaire ontmijning? In welk
stadium verkeren deze projecten en wanneer is er resultaat te verwachten in
de vorm van toepasbare prototypen?Onder de kaderprogramma's van de EU zijn verschillende onderzoeksprojecten
op het gebied van de humanitaire mijnenruiming gaande. Binnen de EU worden
voornamelijk haalbaarheidsstudies en technologieprojecten uitgevoerd naar
hand- en voertuiggedragen multisensor-mijndetectiesystemen. Voorbeelden hiervan
zijn LOTUS, HOPE, INFIELD, PICE en ARC. LOTUS betreft de ontwikkeling van
een op afstand bestuurbaar voertuiggebonden multisensor-systeem waarvan een
demonstratiemodel in 2001 wordt verwacht. HOPE en INFIELD betreffen de ontwikkeling
van handgedragen multisensor-systemen waarvan prototypes in 2001 worden verwacht.
PICE betreft een handgedragen systeem waarvan een prototype in 2003 wordt
verwacht. Het ARC project is gericht op «area reduction» door
middel van waarneming vanuit een onbemande helikopter. Dit project moet uitmonden
in een demonstratiemodel. Zowel in Canada als de Verenigde Staten zijn projecten gaande die voornamelijk
de ontwikkeling van voertuiggedragen mijndetectiesystemen tot doel hebben.
Deze projecten zijn in eerste instantie gericht op «road-clearance»
en de detectie van antitankmijnen. Beproevingsmodellen zijn in beide landen
gereed. De Verenigde Staten hebben inmiddels consortia gevraagd een voertuiggedragen
mijndetectiesysteem te bouwen (VMMD-project). Volgende versies zijn voorzien
voor 2003, 2006 en 2010. Er is enige vertraging opgetreden doordat de systemen
op verzoek van de Amerikaanse overheid zijn aangepast. Van een Canadees voertuiggedragen
mijndetectiesysteem is een prototype voorzien voor 2001 (FORESIGHT-project).
In het Verenigd Koninkrijk zijn onlangs opdrachten toegekend aan twee consortia
voor de ontwikkeling van een «road clearance»-systeem waarvan
een demonstratiemodel midden 2002 gereed moet zijn. Een eerste prototype is
thans voorzien voor 2005.Zowel in het Verenigd Koninkrijk als de Verenigde Staten worden handgedragen
multisensor-systemen ontwikkeld voor de opsporing van zowel antitank- als
antipersoneelmijnen. Antipersoneelmijnen zijn door hun afmetingen en samenstelling
(kunststof met weinig metaal) moeilijker detecteerbaar dan antitankmijnen.
De Britse «advanced hand held detector» (AHHMD) betreft de integratie
van metaaldetectie en «Nuclear Quadrupole Resonance»-technologie.
Dit systeem bevindt zich nog in een experimentele fase. Het Amerikaanse «Handheld
Standoff Mine Detection System» (HSTAMIDS) betreft een combinatie van
metaaldetectie en radar. Een eerste prototype voor veldtesten wordt in 2004
verwacht. Zie ook het antwoord op vraag 23. XNoot1Samenstelling: Leden: Van den Berg (SGP), Valk (PvdA), voorzitter, Zijlstra
(PvdA), Apostolou (PvdA), Hillen (CDA), Verhagen (CDA), M.B. Vos (GL), Stellingwerf
(RPF), Hessing (VVD), ondervoorzitter, Hoekema (D66), Essers (VVD), Van Ardenne-van
der Hoeven (CDA), Van 't Riet (D66), Van den Doel (VVD), De Haan (CDA),
Koenders (PvdA), Timmermans (PvdA), Oplaat (VVD), Niederer (VVD), Van der
Knaap (CDA), Harrewijn (GroenLinks), Van Bommel (SP), Albayrak (PvdA), Herrebrugh
(PvdA), Balemans (VVD).Plv. leden: Dittrich (D66), Van Oven (PvdA), Swildens-Rozendaal (PvdA),
Arib (PvdA), Leers (CDA), Van der Hoeven (CDA), Vendrik (GL), Van Middelkoop
(GPV), Weisglas (VVD), Ter Veer (D66), De Swart (VVD), Eurlings (CDA), Lambrechts
(D66), Blaauw (VVD), Eisses-Timmerman (CDA), Hindriks (PvdA), Dijksma (PvdA),
Van Baalen (VVD), E. Meijer (VVD), Ross-van Dorp (CDA), Karimi (GroenLinks),
Marijnissen (SP), Van Gijzel (PvdA), Duivesteijn (PvdA), Wilders (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24292-22.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl