Duurzame consumptie; Brief staatssecretaris met de kabinetsreactie op het SER-advies 'Keurmerken en duurzame ontwikkeling'
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29402, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

13-10-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29402 nr. 2

05-10-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamReactie van het kabinet op het SER-advies «Keurmerken
en duurzame ontwikkeling»1. De adviesaanvraag1.1 Aanleiding1.2 Inhoud adviesaanvraag1.3 Opbouw kabinetsstandpunt2. Belangrijkste elementen uit het SER-advies duurzaamheidkeurmerken2.1. Het antwoord van de SER op de adviesaanvraag2.2 Aanvullende elementen uit het SER-advies1. Verdeeld advies2. Stakeholdersoverleg3. Keurmerkendatabase4. Tegengaan misleiding5. WTO en EU3. Visie van het kabinet inzake duurzaamheidkeurmerken
en het SER-adviesAlgemeenEffect van duurzaamheidkeurmerkenZelfregulering staat vooropPrikkelende werking duurzaamheidkeurmerkenEuropees EcolabelKeurmerken en WTO-conformiteit4. Acties in relatie tot het SER-adviesActie 1. Platform DuurzaamheidcriteriaActie 2. MilieukeurActie 3. Specifieke regels voor misleiding
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29402Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 36 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 402Duurzame consumptienr. 2BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING
EN MILIEUBEHEERAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 5 oktober 2004Hierbij bied ik u de kabinetsreactie op het in april verschenen SER-advies
«Keurmerken en duurzame ontwikkeling» aan. Het advies dat door
de SER is opgesteld naar aanleiding van een adviesaanvraag van de minister
van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, is u destijds
door de SER rechtsreeks toegestuurd.Het kabinet geeft in zijn reactie aan dat, conform de wens van de SER,
het bedrijfsleven en hun stakeholders moeten worden ondersteund bij het formuleren
van duurzaamheidcriteria. Een toegevoegde waarde wordt toegekend aan het gebruiken
van de barometermethode, die een instap- en ontwikkelingsmodel biedt voor
de bedrijven om in dialoog met hun stakeholders de duurzaamheid van hun producten
te verbeteren. Hiertoe wordt in het concept-Kabinetsstandpunt aangekondigd
dat het ministerie van VROM het project criteriaplatform zal trekken en dat
de ministeries van EZ en LNV actief in dit project zullen participeren. In
dit project zal een blauwdruk voor een criteriaplatform worden geformuleerd.
Inzet is dat de overheid een dergelijk criteriaplatform slechts een faciliterende
rol zal hebben.Over de toekomst van het nationale milieukeur wordt aangegeven dat voorlopig
het verlenen van het milieukeur mogelijk moet blijven voor die partijen die
daarin geïnteresseerd zijn. Zo wordt tegemoet gekomen aan de kleinere
bedrijven die zich graag met het milieukeur willen (blijven) profileren. Dit
komt eveneens tegemoet aan het standpunt van een deel van de SER commissie
die van oordeel is dat een keurmerk een belangrijke functie kan vervullen
in de beïnvloeding van consumentengedrag. Voorts wordt benadrukt dat
een (op duurzaamheid gericht) keurmerk een vrijwillig instrument van marktpartijen
is.De Staatssecretaris van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en
Milieubeheer,P. L. B. A. van GeelReactie van het kabinet op het SER-advies «Keurmerken
en duurzame ontwikkeling»1. De adviesaanvraag1.1 AanleidingBij brief van 28 februari 2002 heeft de minister van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (hierna: de minister) de Sociaal-Economische
Raad (SER) om advies gevraagd. Het SER-advies «Keurmerken en duurzame
ontwikkeling» is op 13 april jl. door de Commissie Consumenten
Aangelegenheden (CCA) vastgesteld.De aanleiding voor deze adviesaanvraag van de minister ligt in het omvangrijke
aantal en de grote diversiteit van (milieu)keuren beeldmerken die in meer
of mindere mate betrekking (lijken) te hebben op duurzaamheid (naast milieu,
ook sociale en dierenwelzijn aspecten).De inventarisatie van de Alternatieve Konsumentenbond (maart 2001), tegenwoordig
Goede Waar & Co geheten, bevestigde het beeld dat het aantal en de grote
diversiteit kan leiden tot verwarring bij de consument en tot twijfels aan
de betrouwbaarheid rondom keurmerken.Bij de begrotingsbehandeling 2001 is de minister bij motie van de Tweede
Kamer verzocht om in overleg met het bedrijfsleven de waarde en de inhoud
van keurmerken te toetsen en te stroomlijnen door middel van een systeem van
«benchmarking» en de Kamer daarover nader te informeren.De minister gaf als reactie op de motie dat hij de motie zou uitvoeren
en de Kamer hierover zou informeren. Hij gaf tevens aan dat, gezien de tijdgeest,
de overheid geen eigen keurmerken moet gaan invoeren.1.2 Inhoud adviesaanvraagIn zijn adviesaanvraag heeft de minister de SER verzocht om advies uit
te brengen over de stroomlijning, in het bijzonder door benchmarking, van
op duurzaamheid gerichte keur- en beeldmerken. De minister heeft daarbij aangegeven
dat hij hecht aan het instrument (milieu)keurmerk. Voorts geeft hij aan dat
de mogelijkheden die de overheid op dit moment ter beschikking staan om de
betrouwbaarheid en de transparantie te garanderen, beperkt zijn. Wel heeft
de minister in een Proeve van Wet van Hoofdstuk 9 Wet Milieubeheer inzake
stoffen en producten een bepaling opgenomen inzake milieukeurmerken (Kamerstukken
II 2000/01, 27 664, nr. 2). In zijn adviesaanvraag geeft de minister
aan dat hij de uitwerking van deze bepaling mede wil baseren op het advies
van de SER.Op verzoek van de toenmalige minister van Ontwikkelingssamenwerking, wordt
er in de adviesaanvraag eveneens aan de SER gevraagd om in te gaan op de eventuele
handelsbelemmerende werking van op duurzaamheid gerichte (milieu)keurmerken,
in het bijzonder op het belang en de positie van ontwikkelingslanden en de
WTO-conformiteit.De SER heeft tijdens de behandeling van de voortgang van de adviesaanvraag
in januari 2003 aangegeven dat zij de in de adviesaanvraag gestelde vragen
en de motie van de Tweede Kamer nog te weinig richtinggevend vond. De SER
constateerde ook dat niet alleen duurzaamheidkeurmerken maar ook keurmerken
in het algemeen voor de consument in toenemende mate problemen opleveren.
De SER verzocht de overheid om haar adviesaanvraag nader te preciseren en
liefst ook te verbreden in de door de overheid gewenste richting. De SER gaf
aan dat zij verwachtte dat een advies dat gericht is op keurmerken in het
algemeen meer invloed zal hebben.Hierop is door het ministerie van VROM een met het ministerie van Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit en het Ministerie van Economische Zaken per brief
d.d. 15 april 2003 afgestemde nadere precisering gegeven op de adviesaanvraag.
De nadere precisering omvatte drie vragen die aan de SER zijn voorgelegd.1. Is het mogelijk in Nederland tot één duurzaamheidkeurmerk
(people & planet) te komen, en zo ja, hoe dit vorm te geven: zou zo'n
keurmerk moeten worden verleend door een onafhankelijke instantie (die los
staat van stakeholders) dan wel door een instantie van de gezamenlijke stakeholders?2. Hoe kijkt de SER aan tegen het EU Ecolabel en tegen de positie van
het Nederlandse Milieukeur ten opzichte van het EU Ecolabel? Is het mogelijk
beide te verbreden tot een duurzaamheidkeurmerk?3. Langs welke scenario's kan één Nederlands en/of EU duurzaamheidkeurmerk
worden bereikt: vergt dit een algemene aanpak voor alle producten dan wel
een aanpak per productgroep en organiseert de overheid (of een onafhankelijke
instantie) het of kunnen stakeholders dit zelf organiseren?1.3 Opbouw kabinetsstandpuntEerst zullen hier de belangrijkste elementen van het advies worden weergegeven.
Daarna volgt een beschrijving van de visie van het kabinet inzake het SER-advies
«Keurmerken en duurzame ontwikkeling». Hierin wordt eveneens kort
de samenhang met het SER-advies «Duurzaamheid vraagt om openheid, op
weg naar een duurzame consumptie» en het kabinetsstandpunt hierover
beschreven. Tot slot zal het kabinet aangeven welke acties het in relatie
tot dit advies zal ondernemen.2. Belangrijkste elementen uit het SER-advies duurzaamheidkeurmerkenIn het SER-advies worden aanknopingspunten gegeven voor het antwoord op
de adviesaanvraag over het thema duurzaamheidkeurmerken en de nadere precisering
daarvan. Deze aanknopingspunten plaatst de SER in het kader van a) duurzaam
produceren en consumeren, b) het vergroten van de transparantie en c) de waarde
en betrouwbaarheid van keurmerken in het algemeen.2.1. Het antwoord van de SER op de adviesaanvraagIn antwoord op vraag 1 geeft de SER aan dat het in praktische zin niet
mogelijk is om alle duurzaamheidskeuren onder te brengen in één
duurzaamheidskeurmerk voor alle producten in Nederland en de EU. Verbreding
van de inhoud van duurzaamheidkeurmerken waarin milieu-, sociale en economische
aspecten worden meegenomen is wél wenselijk als uitgangspunt. Het opstellen
van de criteria voor duurzaamheidkeurmerken is volgens de CCA een gezamenlijke
taak van de overheid en stakeholders.Over het Milieukeur en het EU Ecolabel en over de positie van het Nederlandse
Milieukeur ten opzichte van het EU Ecolabel geeft de SER als antwoord op vraag
2 aan dat haar voorkeur uitgaat naar een Europees keurmerk boven een nationaal
keurmerk binnen de Europese markt.In antwoord op vraag 3 langs welke scenario's één Nederlands
en/of EU duurzaamheidkeurmerk kan worden bereikt geeft de SER aan dat verbreding
alleen stapsgewijs kan plaatsvinden: duurzaamheid omvat veel verschillende
aspecten. Per productgroep moeten eerst de relevante aspecten worden vastgesteld.
Dat gebeurt nu ook al bij het opstellen van criteria voor het Milieukeur;
dat kan worden verbreed naar meerdere duurzaamheidaspecten.Het ontwikkelen van duurzaamheidcriteria voor producten en het –
zonodig – maken van afwegingen tussen verschillende duurzaamheidaspecten
is in de ogen van de SER een gezamenlijke taak van overheid en stakeholders
en kan binnen het kader van het milieukeur of andere instituties vorm gegeven
worden.2.2 Aanvullende elementen uit het SER-advies1. Verdeeld adviesIn het advies is een duidelijke tweedeling binnen de CCA te zien van zij
die wel vinden dat duurzaamheidkeurmerken het consumentengedrag beïnvloeden
en in stand moeten worden gehouden en zij die daar niets in zien.De laatste groep beschouwt de beperkte invloed van duurzaamheidkeurmerken
op consumentengedrag als gegeven; de door de overheid financieel ondersteunde
milieu- of duurzaamheidkeurmerken zijn niet meer de aangewezen weg om consumentengedrag
substantieel te beïnvloeden. Dit deel adviseert keurmerken los te laten
en te komen tot nieuwe vormen van informatieoverdracht zoals barometers en
stippenmodellen.Zij ziet een bundeling van expertise van de Stichting Milieukeur en de
verwante Stichting Milieu Centraal in een kleinschalig expertisecentrum dat
burgers (consumenten, ondernemers, NGO's), eigenaren van certificatiesystemen,
barometer of stippensystemen en de commissies van het Nederlands Normalisatie-instituut
kan adviseren.Dit ene deel is tevens van mening dat met betrekking tot de ondoorzichtelijkheid
en twijfels over de betrouwbaarheid van keurmerken de markt het kaf van het
koren zal scheiden. Van de keurmerkendatabase die door de ministeries van
EZ, LNV en VROM in samenwerking met bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties
wordt opgezet, verwacht zij dat dit zal leiden tot extra, toetsbare en betrouwbare
informatie en daarmee tot groter vertrouwen in keurmerken bij de consument.De eerste groep kent aan Milieukeur en andere duurzaamheidkeurmerken een
groter potentieel toe in de beïnvloeding van consumentengedrag. Zij stelt
dat het zinvol is om de effectiviteit van duurzaamheidkeurmerken in de markt
te verhogen.Dit geldt dan voor de groep consumenten die wel bewust duurzaam willen
handelen en de kleinere bedrijven en merken die zich graag met keurmerken
profileren.Dit deel ziet eveneens veel in het barometermodel, via gelaagde criteria,
waarin niet alleen de duurzaamheidstop van de bedrijven zich kan onderscheiden,
maar ook de groep bedrijven daaronder. In het barometermodel scoren producten
op een bepaald niveau in de barometer. Het maakt niet alleen de top van de
markt zichtbaar en biedt op deze manier mogelijkheden om grotere publieksgroepen
met een keurmerk aan te spreken. Ook kan het ontwikkelen van duurzaamheidcriteria
producenten faciliteren onder eigen vlag duurzame(re) producten aan te bieden.Dit deel ziet eveneens een essentiële rol voor de overheid en/of
de stakeholderinstituties in het faciliteren van de consument en het beschermen
en versterken van hun rechten. Als voorbeeld hiervan ziet zij de Reclame Code
Commissie die een rol zou kunnen spelen met als taak het voorkomen en aanpakken
van misleiding in commerciële communicatie. Het bovengenoemde initiatief
voor een keurmerkendatabase ziet dit deel als een (kleine) stap in de goede
richting. Wenselijk is dat het initiatief wordt verbreed met een actief toezicht
op een streven naar eerlijke communicatie over keurmerken.De CCA als geheel is voorstander van een aanpak in de trant van een stippen-
of barometermodel. Het gaat dan om duurzaamheidcriteria op diverse
niveaus. Deze niveaus maken niet alleen de duurzaamheidprestaties van koplopers
inzichtelijk maar ook alle andere niveaus van duurzaamheidprestaties. De gelaagde
criteria maken een«ranking» mogelijk tussen geteste producten.
Een dergelijke barometer kan ondernemers stimuleren verder te groeien op hun
pad naar duurzaamheid en daarover te communiceren.2. StakeholdersoverlegDe CCA acht het zinvol dat de bij een duurzaamheidkeurmerk betrokken partijen
(overheid en ondernemers-, consumenten-, werknemers- en milieuorganisaties)
zoveel mogelijk gezamenlijk de criteria opstellen. Deze worden bij voorkeur
gebaseerd op lange termijn duurzaamheiddoelen en op de hele productieketen.
Het betreft de bovenwettelijke sfeer waarin de overheid de rol heeft van het
stimuleren van bedrijven om een stap vooruit te zetten. Ondernemers die koploper
zijn moeten nadrukkelijk gefaciliteerd worden.3. KeurmerkendatabaseIn antwoord op de adviesaanvraag vindt de CCA dat in de veelheid en diversiteit
van duurzaamheidkeurmerken verheldering nodig is. Het doel van verheldering
moet zijn het beter informeren van de consument over de inhoud en waarde van
bestaande keurmerken.De CCA staat in dit kader positief tegenover het initiatief van de ministeries
van EZ, LNV en VROM, in samenwerking met bedrijfsleven en maatschappelijke
organisaties om een database te ontwikkelen waarin keurmerkeigenaren informatie
over de belangrijkste aspecten van hun keurmerken kunnen geven. Consumenten
zullen die informatie via een website op kunnen vragen. De database zal naar
verwachting begin 2005 operationeel zijn.4. Tegengaan misleidingDe CCA ziet een rol voor de Stichting Reclame Code om specifieke regels
op te stellen voor misleiding met (duurzaamheid) keurmerken.5. WTO en EUWTO-afspraken en EU-regelgeving staan de toepassing van zowel private
als publieke keurmerken niet in de weg. Voorwaarde hierbij is wel dat het
om vrijwillige keurmerk-systemen gaat dan wel dat er sprake is van keurmerken
voor eigenschappen van het product zelf en/of voor algemene proces- en producteisen
die niet voor een specifiek product gelden.Er is een belangrijke rol voor de Standards Code van de WTO: bij ongewijzigde
nationale toepassing van internationale normen is de toepassing van duurzaamheidkeurmerken
onder genoemde voorwaarden zeker niet in strijd met WTO-beginselen.3. Visie van het kabinet inzake duurzaamheidkeurmerken
en het SER-adviesDe gezichtspunten van de CCA vormen een inspiratiebron voor het kabinet
om zijn visie en de daarmee samenhangende acties te formuleren. Met die visie
meent het kabinet een brug te kunnen slaan tussen betreffende punten, waarop
het advies verdeeld is.AlgemeenZoals het SER-advies al aan geeft hebben duurzaamheidkeurmerken een beperkte
rol bij de beïnvloeding van consumentengedrag en de bevordering van duurzame
consumptie. Het SER-advies geeft aan dat de effectiviteit van duurzaamheidkeurmerken
kan worden verbeterd door het aanduiden van verschillende niveaus van duurzaamheidprestaties.
Andere instrumenten als stakeholderoverleg over de transparantie
van productiewijze, vergelijkend warenonderzoek en consumenteneducatie bieden
volgens de SER meer perspectief.Het kabinet hecht bij de beantwoording van de adviesaanvraag door de SER
dan ook waarde aan het bevorderen van transparantie in de veelheid en veelvormigheid
van keurmerken. Aanpak van, wat het SER-advies kwalitatieve verwarring noemt,
is zeker van belang. De consument heeft immers recht op duidelijke informatie
over de inhoud van een willekeurig keurmerk. Niettemin zou de overheid niet
vooruit moeten lopen waar het gaat om het reguleren van onderwerpen als transparantie,
normering en waarborging in keurmerkenland. Ook gezien het huidige kabinetsbeleid
verdient actieve inzet van bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties
de voorkeur boven zware sturing vanuit de overheid.Effect van duurzaamheidkeurmerkenHet kabinet is zich bewust dat het bestaan van betrouwbare op duurzaamheid
gerichte keurmerken niet voldoende is om alle producenten tot verduurzaming
van hun producten te bewegen of alle consumenten tot verduurzaming van hun
bestedingen aan te zetten. Zoals ook in het kabinetsstandpunt n.a.v. het SER-advies
«Duurzaamheid vraagt om openheid – op weg naar een duurzame consumptie»
is aangegeven, zullen het formuleren van heldere operationele doelen en vergroting
van de transparantie duurzame productie en consumptie bevorderen. Het kabinet
is van mening dat het bedrijfsleven en zijn stakeholders voor het formuleren
van duurzaamheidscriteria moeten worden ondersteund. Partijen kunnen daaruit
desgewenst criteria voor een op duurzaamheid gericht keurmerk destilleren,
maar veel toegevoegde waarde wordt toegekend aan het gebruiken van een barometermethode
(als alternatief voor een keurmerk maar ook te gebruiken zonder keurmerk),
die een instap- en ontwikkelingsmodel biedt voor bedrijven om in dialoog met
hun stakeholders de duurzaamheid van hun producten te verbeteren. De barometermethode
is een verwijzing naar de zgn. «Milieubarometer». De Milieubarometer
is het keurmerk voor milieuvriendelijke bedrijven in de toerisme- en recreatiebranche.
Voor het behalen van deze Milieubarometer moet een verschillend aantal milieumaatregelen
worden genomen. Veel van deze maatregelen zijn verplicht (gas-, water- en
energiebesparing en het scheiden van afval). Daarnaast moeten er een aantal
keuzemaatregelen worden doorgevoerd. Het aantal toegepaste keuzemaatregelen
bepaalt uiteindelijk het niveau van de Milieubarometer: brons, zilver of goud.Zelfregulering staat vooropHet idee dat het kabinet hanteert, nl. het er voor zorgen dat (in plaats
van «zorgen voor») het bedrijfsleven en stakeholders de duurzaamheidscriteria
kunnen formuleren, sluit aan bij de zogenaamde «zelfreguleringsvariant».
Dit is één van de drie varianten die is geformuleerd in het
kabinetsstandpunt over het gebruik van certificatie en accreditatie in het
kader van het overheidsbeleid (Kamerstukken II, 2003/2004, 29 304, nr. 1).Bij de zelfreguleringsvariant beogen bedrijven of maatschappelijke organisaties
zich met een certificaat te onderscheiden op de markt van producten of diensten
met betrekking tot een maatschappelijk relevant publiek belang. Algemeen uitgangspunt
is dat overheidsbetrokkenheid minder voor de hand ligt indien de overheid
het certificatieproces nadrukkelijk geheel aan de markt wil overlaten. Het
kabinet is van oordeel dat overheidsvertegenwoordiging van geval tot geval
en afhankelijk van de motieven en aard van de certificering moet worden bezien.
Een overheidsdeelname in bijvoorbeeld Centrale Colleges van Deskundigen zal
zich echter moeten beperken tot waarnemersstatus.Prikkelende werking duurzaamheidkeurmerkenOp basis van de overwegingen in het SER-advies onderstreept het kabinet
dat het op duurzaamheid gerichte keurmerken als een (vrijwillig) instrument
van marktpartijen ziet. Een op duurzaamheid gericht keurmerk met maatschappelijk
draagvlak verleent meerwaarde aan producten en diensten en kan daarmee in
de behoefte van een weliswaar klein maar relevant segment van producenten
en consumenten voorzien. Dat verschillende producenten een op duurzaamheid
gericht keurmerk voeren, kan een prikkel vormen voor de concurrenten om in
kwaliteitsopzicht niet achter te blijven: koplopers hebben uiteindelijk invloed
op het gedrag van grote delen van het peloton. Daarbij juicht het kabinet
het toe als keurmerken worden verbreed naar duurzame ontwikkeling. Een verbreding
naar «triple P» (people, planet, profit) sociale, ecologische
en economische aspecten is daarbij een logische gedachtengang.Europees EcolabelHet SER-advies geeft de wenselijkheid aan van een Europees duurzaamheidkeurmerk
boven een nationaal keurmerk. Duurzaamheid wordt dan gezien in brede betekenis:
gericht op zowel ecologische, sociale als economische aspecten. Zo'n integraal
keurmerk brengt het SER-CCA ideaal van integrale productinformatie dichterbij.Voorzover het een eventuele uitbreiding naar producten met betrekking
tot «food» betreft, dient hierbij een kanttekening te worden geplaatst.
Verbreding van het «non-food»ecolabel naar «food»
producten lijkt niet eenvoudig. Voor foodproducten bestaat al de EU-wettelijke
aanduiding «biologisch/Skalcontrolenummer». Het invoeren van een
nieuw privaat ecolabel voor foodproducten is op grond van de EU Verordening
biologische productiemethode (2092/91) niet toegestaan: op producten mag alleen
de aanduiding «biologisch/ecologisch» worden gevoerd als die voldoen
aan de EU-Verordening.Verdere uitbreiding van biologisch naar de bovengenoemde
brede invulling van duurzaamheid lijkt een lastige taak te zijn. Wel kan de
mogelijkheid bekeken worden om gezamenlijk met andere EU lidstaten bijvoorbeeld
een niet-algemeen verbindend EU-richtsnoer te ontwikkelen.Keurmerken en WTO-conformiteitHet SER-advies geeft aan dat de toepassing van zowel private als publieke
keurmerken niet per se in de weg staat van WTO-conformiteit, onder voorwaarde
dat het om vrijwillige keurmerksystemen gaat dan wel dat er sprake is van
keurmerken voor eigenschappen van het product zelf en/of voor algemene proces-
en producteisen die niet voor een specifiek product gelden.Er wordt hier gesuggereerd dat verplichte regels omtrent keurmerken ten
aanzien van niet in het product zelf terug te vinden productkenmerken niet
WTO-conform zijn. Feitelijk is op dit punt sprake van een grijs gebied waarin
meer helderheid moet worden geschapen door jurisprudentie of nadere afspraken
binnen de WTO.Voor de toekomst wil het kabinet zich vooral richten op het faciliteren
van de kennisontwikkeling ten behoeve van duurzaamheidcriteria in plaats van
in te zetten op ondersteuning van het keurmerk zelf. Als er een keurmerk wordt
gebruikt zal dit een initiatief zijn van de bedrijven en de stakeholders zelf.4. Acties in relatie tot het SER-adviesActie 1. Platform DuurzaamheidcriteriaIn het kabinetsstandpunt «Duurzaamheid vraagt om openheid –
op weg naar een duurzame consumptie» is één
van de acties het formuleren van gemeenschappelijke duurzaamheids-indicatoren
en prioriteiten in overleg met stakeholders. Het gaat dan om bovenwettelijke
afspraken. In de toelichting op dit punt geeft het kabinet aan: «Uit
diverse overleggen en onderzoeken is gebleken dat bedrijven en stakeholders
vragen om duidelijke doelen van de overheid om op basis daarvan activiteiten,
producten en diensten te kunnen verduurzamen. De NMP-doelen en ambities zijn
voor individuele spelers te algemeen en in verband met de gewenste triple
«P» benadering te beperkt. Deze ambities zouden daarom moeten
worden geconcretiseerd door het benoemen van specifieke indicatoren voor duurzame
ontwikkeling. Het kabinet zal zorgen dat er (in plaats van «zorgen voor»)
indicatoren komen maar niet van overheidswege zelf.Van deze indicatoren kunnen NGO's en bedrijven gebruik maken voor hun
gesprekken over duurzaamheid met derden en de voorlichting/beïnvloeding
van consumenten. De overheid kan de informatievoorziening verder stimuleren
door ook zelf informatie over bijvoorbeeld voedingsmiddelen openbaar te maken.
Te denken valt aan informatie over product-samenstelling, verpakkingsmaterialen,
het formuleren van heldere doelen en het stimuleren van dialogen».Met name waar de kabinetsreactie over duurzame consumptie ingaat op die
duurzaamheid-indicatoren ligt de verbinding met dit advies over duurzaamheidkeurmerken.
In dit advies spreekt de SER over het ontwikkelen van duurzaamheidcriteria
voor producten en het – zonodig – maken van afwegingen tussen
verschillende duurzaamheidaspecten. Dit is in de ogen van de SER een gezamenlijke
taak van overheid, bedrijven en stakeholders en kan binnen het kader van het
milieukeur of andere instituties vorm gegeven worden. De SER adviseert als
mogelijke institutionele vorm de bundeling van expertise van de Stichting
Milieukeur en Milieu Centraal in een expertisecentrum dat burgers (consument,
ondernemer, NGO's), eigenaren van certificatiesystemen, barometer of stippensystemen
en de commissies van het Nederlands Normalisatie-instituut kan adviseren.Het kabinet is voornemens om aan deze actie een projectmatig vervolg te
geven onder de titel «project platform duurzaamheidcriteria producten».
In dat project zullen in ieder geval de ministeries van LNV, EZ en VROM gezamenlijk
gaan optrekken om een voorstel voor het platform duurzaamheidcriteria uit
te werken. Om te voorkomen dat de overheid zaken ontwikkelt die niet worden
opgepakt door betrokken partijen, zal daarbij de absolute voorwaarde gelden
dat bedrijven en maatschappelijke groeperingen een belangrijke rol spelen
bij de opzet en inrichting van zo'n platform.Het platform duurzaamheidcriteria zal primair als kennisplatform gaan
fungeren voor het (laten) ontwikkelen van praktisch hanteerbare duurzaamheidsindicatoren
en daarvan afgeleide duurzaamheidscriteria en het – zonodig –
maken van de afweging tussen verschillende duurzaamheidsaspecten. In het platform
zullen het bedrijfsleven en de stakeholders zitting hebben. De overheid zal
hierin een waarnemersstatus hebben zoals hiervoor beschreven in de zelfreguleringsvariant.
In gezamenlijk overleg zullen deze gevalideerde criteria opstellen die uiteraard
consistent zijn met eventuele wettelijke bepalingen. Deze criteria zullen
in de toekomst voor verschillende doelen kunnen worden gebruikt. Het zou kunnen
gaan om de Nederlandse inbreng in EU-verband van het Europees Ecolabel, onderdeel
van het werk van de door de EU verplichte Competent Body.Uit het oogpunt van consistentie is daarnaast afstemming wenselijk met
eventueel geldende wettelijke criteria voor wat betreft het type criteria
waarover zal worden gediscussieerd.Voorts kunnen op basis van de door de bedrijven en stakeholders geformuleerde
duurzaamheidscriteria bedrijven en de stakeholders zelf diverse afgeleide
initiatieven ontwikkelen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan:1. Het hanteren van de criteria door bedrijven als stappenplan (barometer)
om hun producten/processen te verbeteren2. Het ontwikkelen van een barometer/maatlat voor een product/dienst categorie
in overleg met de verschillende stakeholders, zoals nu bijv. gebeurt binnen
de recreatiebranche via de milieubarometer3. Het scheppen van voorwaarden voor benchmarkprocessen waarvan de resultaten:– de dialoog tussen bedrijven, NGO's en overheden op een objectieve
wijze kunnen voeden– consumenten informeren over producteigenschappen (zoals de minister
van LNV voorstaat voor dierlijke voedingsmiddelen).4. Het bieden van de mogelijkheid aan bedrijven zich op een transparante
manier te onderscheiden via het markeren van producten/diensten met een duurzaamheidkeurmerk
of op een andere manier.5. Het gebruiken van de criteria door de overheid ten behoeve van het
programma duurzaam inkopen.De voordelen hiervan zijn overduidelijk. Door robuuste, betrouwbare, hanteerbare
en geverifieerde criteria te gebruiken als basis voor verdere activiteiten
zal de transparantie vergroot worden en kunnen bedrijven onderling meer duidelijkheid
krijgen over duurzaamheid in de keten en kunnen consumenten de informatie
die gebaseerd is op deze criteria meer vertrouwen.Actie 2. MilieukeurOver de toekomst van het nationale milieukeur heeft het SER-advies een
verdeeld standpunt: een gedeelte wil het milieukeur in stand houden, een gedeelte
niet.Het kabinet vindt het belangrijk dat voorlopig het verlenen van een milieukeur
c.q. duurzaamheidkeur mogelijk blijft aan marktpartijen die daarin geïnteresseerd
zijn. Zo wordt tegemoet gekomen aan de groep consumenten die wel bewust duurzaam
willen handelen en de kleinere bedrijven die zich graag met het milieukeur
(willen blijven) profileren.Bovendien is het zo dat de Stichting Milieukeur, die het nationale milieukeur
verleent, is aangewezen als Competent Body in het kader van het Europees Ecolabel.Zoals hiervoor reeds is aangegeven zal er een projectmatig vervolg worden
gegeven aan het advies van de SER om duurzaamheidcriteria voor producten te
ontwikkelen. Als dit «project platform duurzaamheidcriteria producten»
is afgerond, zal de toekomstige rol van het milieukeur als beleidsinstrument
worden bezien.Actie 3. Specifieke regels voor misleidingDe actie die het kabinet naast het project «platform duurzaamheidcriteria»
wil oppakken is om de Stichting Reclame Code voor te stellen om zo mogelijk
specifieke regels die misleiding met duurzaamheidkeurmerken tegen gaan, op
te stellen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29402-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl