Wijziging begroting Wonen, Wijken en Integratie 2009 (wijziging samenhangende met de Voorjaarsnota); Verslag Houdende een Lijst van Vragen en Antwoorden
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-26 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2008-2009
 
 
 
 KST132680
 2008-2009
 
 31 965 XVIII
 Wijziging van de begrotingsstaten van de begroting Wonen, Wijken en
Integratie (XVIII) voor het jaar 2009 (wijziging samenhangende met de Voorjaarsnota)
 
 
 
 
 Nr. 
 3
 VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
 Vastgesteld 25 juni 2009
 De commissie voor Wonen, Wijken en Integratie,
belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer
verslag uit te brengen in de vorm van een lijst van vragen met de daarop gegeven
antwoorden. Met de vaststelling van het verslag acht de commissie de openbare
behandeling van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.
 
 De voorzitter van de commissie,
 Van Gent
 De griffier van de commissie,
 Van der Leeden
 
 1
 
 Kunt u uiteenzetten op welke wijze en op welke termijn
u uitvoering geeft aan het amendement Omtzigt c.s. inzake subsidie voor dubbelglas,
te bekostigen uit de Energie-investeringsaftrek (EIA) (31 301, nr. 36)?
Kan de Kamer op korte termijn een nota van wijziging op de suppletore begroting
2009 tegemoet zien die deze verschuiving regelt?
 
 
 Het amendement van het lid Omtzigt t.b.v. de stimuleringssubsidie voor
isolatieglas wordt uitgevoerd. De beoogde inwerkingstredingsdatum van de regeling
is 1 oktober 2009, de regeling stopt per eind 2010. Zoals in het amendement
aangegeven wordt er € 30 miljoen voor deze regeling beschikbaar
gemaakt. Dat wordt gedekt door het budget uit de EIA-impuls van het stimuleringspakket
te verlagen met dit bedrag. Gezien de korte termijn waarbij dit budget ingezet
kan worden, wordt voor de laatste maanden van 2009 € 10 miljoen
beschikbaar gesteld. Dit wordt zichtbaar op de WWI begroting artikel 2 «Stimuleren
van een duurzame kwaliteit van woningen, gebouwen en bouwwerken». Mocht
het budget voor 2009 uitgeput dreigen te raken, dan kan bij NJN besloten worden
het subsidieplafond voor 2009 te verhogen. Het deel van de € 30
miljoen dat niet wordt ingezet in 2009 zal beschikbaar worden gesteld in 2010.
Gezien de datum van openstelling is de NJN 2009 het aangewezen moment om budgettaire
gevolgen voor 2009 aan de Tweede Kamer te melden. Er wordt zodoende geen nota
van wijziging op de eerste suppletore begroting 2009 verstuurd.
 2
 
 Hoeveel inburgeringstrajecten verwacht u dat er in
2009 worden gestart? Wat is uw doel?
 
 
 Het is mijn ambitie dat er in 2009 circa 50 000 inburgeringstrajecten
worden gestart. Ik heb de Kamer geïnformeerd over mijn ambities ten aanzien
van de inburgering in de brief van 30 januari 2009 (Tweede Kamer, vergaderjaar
2008–2009, 31 143, nr. 38).
 3
 
 Hoeveel inburgeraars zullen dit jaar het examen afleggen
en wat is het verwachte slagingspercentage?
 
 
 De Kamer zal in de ontwerpbegroting 2010 worden geïnformeerd over
het aantal inburgeraars dat naar verwachting dit jaar examen zal doen. Het
gaat om personen die in 2007, 2008 en 2009 zijn gestart met het inburgeringstraject.
Het verwachte slagingspercentage is 55%.
 4
 
 Verwacht u gevolgen te moeten verbinden aan het onderzoek
naar de kosten van inburgeringstrajecten in Amsterdam?
 
 
 Aangezien ik de eindrapportage over het onderzoek door de gemeente Amsterdam
nog niet ken, kan ik op deze vraag nog geen antwoord geven.
 5
 
 In hoeverre worden de gelden voor de bevordering van
de leefbaarheid in de wijken en ter versterking van de sociale samenhang (bewonersbudgetten)
bij de overheveling naar het Gemeentefonds geoormerkt voor deze doelen? In
hoeverre worden de budgetten die expliciet aan de bewoners in de wijken zijn
toegezegd en nu via het Gemeentefonds worden uitgekeerd, geoormerkt voor de
bewoners? En hoe wordt zeker gesteld dat de bewoners ook daadwerkelijk zelf
kunnen beschikken over de besteding van deze middelen in plaats van de gemeenten? 
 
 
 De via het Gemeentefonds verstrekte middelen voor de Wijkenaanpak zijn
formeel niet geoormerkt voor deze doelen. Gemeenten hebben bestedingsvrijheid.
Wel heb ik bij de toewijzing van de middelen aan gemeenten aangegeven dat
ik ervan uitga dat de middelen conform de toewijzing in de betrokken wijken
ingezet zullen worden t.b.v. de uitvoering van de wijkactieplannen en ten
behoeve van de bewonersbudgetten. Verantwoording vindt primair op het gemeentelijk
niveau plaats via rapportages aan de gemeenteraad. Dit om administratieve
lasten te beperken. Uiteraard houd ik zelf wel een vinger aan de pols via
de rapportages en verantwoordingen van gemeenten aan de gemeenteraad over
de uitvoering van de wijkaanpak, het Bestuurlijk Overleg tussen gemeenten
en mijzelf, via de kenniskring van het experiment Bewonersparticipatie en
via de WWI-accountmanagers. Over de besteding van de middelen in de gemeenten
zal ik u in mijn Voortgangsrapportage 2009 nader informeren.
 6
 
 In hoeverre worden de gereserveerde budgetten (€ 58,5
miljoen per jaar) voor het Actieplan Krachtwijken bij de overheveling naar
het Gemeentefonds voor dit doel geoormerkt?
 
 
 De middelen zijn via een decentralisatie-uitkering in het gemeentefonds
gestort. In de brief aan uw Kamer van 30 mei 2008 (30 995, nr. 47)
bent u erover geïnformeerd dat geen nadere voorwaarden worden gesteld
aan de beschikbaarstelling van deze middelen, anders dan dat zij moeten worden
ingezet ten behoeve van medefinanciering van de wijkactieplannen. Het Kabinet
en de gemeenten hebben gezamenlijk ambities afgesproken op basis van deze
zogenaamde wap’s. Daar wordt op gestuurd. Verantwoording vindt primair
op het gemeentelijk niveau plaats via rapportages aan de gemeenteraad. Uiteraard
houd ik zelf wel een vinger aan de pols via de jaarlijkse Bestuurlijk Overleggen
met de 18 gemeenten en de rapportages en verantwoordingen van de gemeente
aan de gemeenteraad over de wijkenaanpak. Over de besteding van de middelen
in de gemeenten zal ik u in mijn Voortgangsrapportage 2009 nader informeren.
 7
 
 In hoeverre worden de verhogingen van de uitgaven voor
de huurtoeslag voor 2009 en latere jaren binnen de begroting van WWI opgelost?
 
 
 De verhoging van de uitgaven huurtoeslag en de financieel-economische
situatie in het algemeen dwingen het kabinet tot nadere maatregelen. Ook de
begroting van WWI zal hier een bijdrage aan moeten leveren. Ik heb de maatregelen
ten aanzien van de huurtoeslag kunnen beperken. Het daartoe strekkende Normhuurbesluit
wordt binnenkort aan uw Kamer voorgelegd. Over het totale pakket aan maatregelen
wordt u via de Begroting 2010 geïnformeerd.
 8
 
 Welke lessen worden er getrokken uit het feit dat het
vaak zeer moeilijk is om de teruggevorderde huursubsidies te incasseren?
 
 
 De terugvorderingsproblematiek bij de huursubsidie hangt samen met de
afbouw van een regeling, waarbij de lastigste gevallen tot het laatst overblijven.
 
 De terugvorderingen huursubsidie zijn ontstaan onder het regime van de
Huursubsidiewet. De terugvorderingen huursubsidie zijn ingesteld door het
ministerie van VROM. De invordering van het verschuldigde bedrag is overgedragen
aan de ontvanger van de rijksbelastingen/belastingdeurwaarder van de rijksbelastingen,
indien huurders na een aanmaning in gebreke bleven bij de betaling
van het bedrag. Omdat het in veel gevallen om oude terugvorderingen gaat,
waarbij in het verleden al sprake was van onwillige debiteuren en waarbij
sprake is van overdracht van vorderingen tussen ministeries, is het invorderingsproces
moeilijk gebleken.
 
 In het IBO Vereenvoudiging Toeslagen wordt aandacht besteed aan de terugvorderingenproblematiek
en het voorkomen daarvan.
 9
 
 Waarop baseert u dat er bij de huurtoeslag sprake zal
zijn van een hoger aantal terugvorderingen, te meer daar is gebleken dat het
vaak zeer moeilijk is om de teruggevorderde huurtoeslagen te incasseren?
 
 
 Uit de analyse van de overschrijding in het jaar 2006, waarover ik u in
mijn brief van 16 april 2009 heb geïnformeerd, blijkt dat een (groot)
deel van de in eerdere jaren opgetreden tegenvallers in de uitgaven te maken
hebben met voorschotten die achteraf te hoog blijken te zijn. Dat betekent
dat bij definitief toekennen meer terugvorderingen zullen ontstaan dan waar
bij eerdere ramingen mee is gerekend. Met het feit dat een deel van de terugvorderingen
moeilijk te realiseren zal zijn is in de actuele raming rekening gehouden.
 10
 
 Waar blijft u precies verantwoordelijk voor m.b.t.
de bewonersinitiatieven en de wijkenaanpak, nu € 82,8 miljoen van
de programmabegroting van WWI is overgeheveld naar het Gemeentefonds?
 
 
 Genoemde middelen zijn via een decentralisatie-uitkering in het gemeentefonds
gestort. Ik stuur op de doelstellingen zoals opgenomen in de charters. Ik
ben ervoor verantwoordelijk dat in de periode 2009–2017 de 40 aandachtswijken
hun achterstanden ten opzichte van het stedelijk gemiddelde inlopen en dat
de bewonersbetrokkenheid wordt versterkt. Tijdens de Bestuurlijke Overleggen
met gemeenten bespreek ik de voortgang. Landelijk wordt de voortgang gevolgd
via de outcomemonitor. De nulmeting die hiervoor nodig is (peildatum 1 januari
2007) is gepubliceerd in juni 2008. Over de besteding van de middelen en de
evaluatie van de bewonersbudgetten (inclusief vouchersysteem) zal ik u in
mijn Voortgangsrapportage 2009 nader informeren.
 11
 
 Hoe wilt u uw verantwoordelijkheid m.b.t. de bewonersinitiatieven
en de wijkaanpak de komende jaren waarmaken?
 
 
 Ik ben ervoor verantwoordelijk dat de betrokkenheid van bewoners bij de
wijkenaanpak wordt versterkt en dat in de periode 2009–2017 de 40 aandachtswijken
hun achterstanden ten opzichte van het stedelijk gemiddelde inlopen. Tijdens
de Bestuurlijke Overleggen met gemeenten bespreek ik de voortgang van de uitvoering
en de besteding van de bewonersbudgetten. De voortgang wordt landelijke in
beeld gebracht via de outcomemonitor. Over de besteding van de middelen en
de evaluatie van de bewonersbudgetten (inclusief vouchersysteem) zal ik u
in mijn Voortgangsrapportage 2009 nader informeren.
 12
 
 Hoe verklaart u dat de mutaties m.b.t. de uitgaven
aan huurtoeslag elk jaar verder toenemen?
 
 
 In voorgaande jaren heb ik u geïnformeerd over stijgende uitgaven
in de huurtoeslag waarvoor (gedeeltelijk) nog geen verklaring was te geven.
In mijn brief van 16 april 2009 ben ik ingegaan op de achterliggende
verklaring van de overschrijding 2006. De definitieve verklaring
van de overschrijdingen 2007 en 2008 kan worden gegeven na afronding van het
proces van definitief toekennen over die jaren.
 
 De in de eerste suppletore begroting 2009 opgenomen overschrijding betreft
deels het vooralsnog structureel doortrekken van de in de slotwet 2008 opgenomen
overschrijding en deels het additionele effect van de gevolgen van de economische
crisis. Een toename van het aantal uitkeringsgerechtigden veroorzaakt een
oplopende overschrijding van het budget huurtoeslag.
 13
 
 Hoe verhouden de mutaties m.b.t. de uitgaven aan de
huurtoeslag zich tot het slechte functioneren van de Belastingdienst?
 
 
 Zoals uit het antwoord op vraag 12 blijkt ligt de oorzaak van de overschrijding
2009 niet in de uitvoering door de Belastingdienst, maar is deze het gevolg
van de gewijzigde economische omstandigheden.
 14
 
 Op welke wijze bent u betrokken bij de problemen van
de Belastingdienst en op welke termijn worden er verbeteringen verwacht op
het gebied van de huurtoeslag?
 
 
 Er is regulier overleg tussen WWI en de Belastingdienst over de uitvoering
van de huurtoeslag. De Belastingdienst heeft zoals gemeld aan uw Kamer verbeteracties
in gang gezet waarmee de uitvoeringsproblemen die met name in 2006 en 2007
speelden in hoge mate zijn verminderd, maar niet volledig opgelost.
 
 Zo lang de uitvoering van toeslagen wordt ondersteund door de huidige
automatisering wordt regelmatig geëvalueerd hoe dergelijke processen
beter kunnen worden uitgevoerd, maar de mogelijkheden zijn inmiddels –
gezien de beperkingen van het systeem – gering. Substantiële verbetering
valt te verwachten met de invoering van het nieuwe systeem voor toeslagen
(naar verwachting per berekeningsjaar 2010).
 
 Daarnaast wordt gekeken hoe vereenvoudiging van regelgeving en uitvoering
de problemen kunnen beperken. In het kader van het IBO Vereenvoudiging Toeslagen
wordt een rapport opgesteld waarin een aantal voorstellen zal worden gedaan
voor vereenvoudiging van de huurtoeslag. Zowel WWI als de Belastingdienst
maken deel uit van de werkgroep die het onderzoek uitvoert. De voorgestelde
vereenvoudigingen moeten er voor zorgen dat de Belastingdienst de huurtoeslag
in de toekomst bijna probleemloos moet kunnen uitvoeren.
 
 Wat betreft concrete beleidsvarianten wordt opgemerkt dat de Belastingdienst
1 jaar nodig heeft voor de verwerking van een systeemwijziging in het toeslagensysteem.
De invoeringsdatum van dergelijke voorstellen is in principe 1 jaar nadat
de parlementaire besluitvorming over desbetreffende wetsvoorstellen is afgerond.
Wanneer voor een voorstel geen wetswijziging nodig is,kan het in principe
worden ingevoerd 1 jaar nadat het expliciete besluit is genomen om het voorstel
te gaan uitvoeren. De datum van invoering van een wijziging is altijd 1 januari,
de start van een nieuw berekeningsjaar.
 15
 
 Zijn de mutaties op artikel 4 «facilitering inburgering»
ad 1 volledig te wijten aan de lager uitgevallen realisatie van het aantal
aangevangen inburgeringstrajecten? Zo nee, welke andere redenen zijn er voor
deze mutaties?
 
 
 Deze mutatie hangt samen met de invoering van de Wet participatiebudget.
Het participatiebudget is alleen bestemd voor de kosten van participatievoorzieningen
(waaronder inburgeringsvoorzieningen). De uitvoeringskosten voor gemeenten
maken hier geen deel van uit. Aangezien deze wel waren opgenomen in de bedragen
die gemeenten ontvingen onder het bekostigingsregime van de wet inburgering,
moest een deel van het budget, bestemd voor de uitvoeringskosten, worden overgeheveld
naar het Gemeentefonds.
 16
 
 Kunt u toelichten op welke wijze u invulling gaat geven
aan het verlagen van het budget voor inburgering met € 3 miljoen
in 2009 en 2010? Aan welke maatregelen denkt u? Is de kostenbesparing alleen
gericht op efficiencyverbeteringen in de uitvoering of worden ook andere kosten
meegenomen?
 
 
 Het benodigde budget van € 3 mln in 2009 en 2010 zal worden
gevonden in het verbeteren van de efficiency van de uitvoering van de inburgering.
 17
 
 Kunt u de aanpassing fasering budget Antillianengemeenten
verder toelichten? Dit onderdeel was toch reeds opgenomen in de begroting
2008? Waarom is een verhoging nodig? Wat zou zonder deze verhoging «verloren
gaan»? Waar zal deze € 4,5 miljoen voor worden gebruikt?
 
 
 Het gereserveerde budget voor de Bestuurlijke Arrangementen die liepen
van 2005 tot en met 2008 is tot en met het laatste uitvoeringsjaar 2008 uitgekeerd.
Om een soepele overgang van de Bestuurlijke Arrangementen naar de volgende
periode te waarborgen, is bepaald dat 2009 een financieel overbruggingsjaar
zal zijn. De hoogte van het bedrag per Antillianengemeente is in 2009 gelijk
aan het voor 2008 beschikbaar gestelde bedrag. Dit bedrag is via de eindejaarsmarge
2008 gereserveerd om in 2009 te kunnen uitkeren. Bij 1e suppletore begroting
2009 is het bedrag van de eindejaarsmarge aan het budget 2009 toegevoegd.
Zonder de beschikbaarstelling van dit bedrag bestond het risico dat goedlopende
activiteiten zouden worden stopgezet in afwachting van een besluit over beleid
vanaf 2010. De middelen zijn door gemeenten ingezet om, net als in de
periode 2005 t/m 2008, schooluitval, werkloosheid en criminaliteit terug te
dringen.
 18
 
 Over welke «diverse regelingen» heeft u
het bij art. 4 «overige instrumenten» ad. 4?
 
 
 Ter oplossing van de Rijksbrede problematiek wordt bezuinigd op subsidies
in het kader van de Gemeenschappelijke beleidsagenda Integratie en preventiebeleid.
 
 
 
 Samenstelling:
 Leden: Van de Camp (CDA), Van Gent (GL), voorzitter, Van der Staaij (SGP),
Arib (PvdA), Poppe (SP), Weekers (VVD), ondervoorzitter, Dijsselbloem (PvdA),
Depla (PvdA), Van Bochove (CDA), Van der Ham (D66), Sterk (CDA), De Krom (VVD),
Verdonk (Verdonk), Jansen (SP), Ortega-Martijn (CU), Wolbert (PvdA), Van der
Burg (VVD), Van Heugten (CDA), Bouchibti (PvdA), Van Dijk (SP), Thieme (PvdD),
Fritsma (PVV), van Toorenburg (CDA), Vacature (CDA) en Vacature (SP).
 Plv. leden: Bilder (CDA), Dibi (GL), Vacature (SGP), Timmer (PvdA), Kant
(SP), Blok (VVD), Bouwmeester (PvdA), Kraneveldt-van der Veen (PvdA), Haverkamp
(CDA), Pechtold (D66), Blanksma-van den Heuvel (CDA), Nicolaï (VVD),
Neppérus (VVD), De Wit (SP), Voordewind (CU), Heijnen (PvdA), Zijlstra
(VVD), Vietsch (CDA), Leerdam (PvdA), Ulenbelt (SP), Vacature (PvdD), Madlener
(PVV), Willemse-van der Ploeg (CDA), Vacature (CDA) en Karabulut (SP).