Wet op het financieel toezicht; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29708, nr. 32

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

06-03-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

29708 nr. 32

01-03-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleidingAlgemeenInleiding1. Richtlijnen voor verzekeraars1a. Richtlijnen schadeverzekeraars1b. Richtlijn levensverzekeraars2. Richtlijnen voor kredietinstellingen3. Richtlijnen voor beleggingsinstellingen en aanbieders
van effecten4. Toezicht dat niet gebaseerd is op een richtlijnSamenwerking toezichthouders nationaalSamenwerking toezichthouders internationaalPublicatiemogelijkheden van de toezichthoudersAantastbaarheid van rechtshandelingenMarkttoegang financïële ondernemingenConsultaties en adviezenStructuurwijzigingAdministratieve lasten/nalevingskostenReactie op ontvangen commentarenARTIKELSGEWIJZE COMMENTAREN NEDERLANDSE VERENIGING VAN
BANKENAlgemeen deelArtikel 1:78Artikel 1:80, eerste lidArtikel 1:84Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingenAfdeling 2.3.4ARTIKELSGEWIJZE COMMENTAREN VERBOND VAN VERZEKERAARSAlgemeen deelDefinitiesDeel Markttoegang financiële ondernemingenArtikelen 1a:73, 1a:77 en 1a:78Artikel 1a:102, eerste lid, onderdeel cDeel Prudentieel toezicht financiële ondernemingenArtikel 2:37, tweede lidArtikel 2:64Artikel 2:78Artikel 2:144 eerste lid, aanhefArtikel 2:146Artikel 2: 147 tweede lidArtikel 2:151, tweede en derde lidArtikel 2:305aARTIKELSGEWIJZE COMMENTAREN GECOMBINEERDE COMMISSIE VENNOOTSCHAPSRECHT
NOVA EN KNBAlgemeen deelAantastbaarheid van rechtshandelingenDefinitiesArtikel 1:58Artikel 1:58, tweede lidArtikel 1:60Artikel 1:62, tweede lidARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGAlgemeen deelLegal privilegeArtikel 1:1 DefinitiesArtikel 1:61:6e, eerste lid, onderdeel bArtikel 1:16Artikelen 1:7 en 1:8Artikel 1:10, tweede lidArtikel 1:11Artikel 1:13Artikel 1:13, vijfde lid, en 1:16, zevende lidArtikel 1:21Artikel 1:22, tweede lidArtikel 1:23Artikel 1:26Artikel 1:27Artikel 1:35aArtikel 1:37a, eerste lidArtikel 1:42Artikel 1:58 eerste lidArtikel 1:58, tweede lidArtikel 1:59Artikel 1:62, derde lidArtikel 1:64Artikel 1:67Artikel 1:68Artikel 1:72Artikel 1:75Artikel 1:83, eerste lid, onderdeel dArtikel 1:83, eerste lid, onderdelen e en fArtikel 1:83, eerste lid, onderdeel gArtikel 1:83Artikel 1:93Artikel 1:95, tweede lidDeel Markttoegang financiële ondernemingenAlgemeenArtikel 1a:8, tweede lidArtikel 1a:9Artikel 1a:11, tweede lidArtikel 1a:12Artikel 1a:13Artikel 1a:52, eerste lidArtikel 1a:52, tweede lidArtikel 1a:106Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingenArtikel 2:43, tweede lidArtikel 2:45Artikel 2:46Artikel 2:61Afdeling 2.3.9aArtikel 2:123, eerste lid, onderdeel fArtikel 2:123, vijfde lidArtikel 2:124, derde lidArtikel 2:125, eerste lidArtikel 2:126Artikel 2:127, aanhef en onderdeel a en 2:128, aanhef
en onderdeel bArtikel 2:128, aanhef en onderdeel aArtikel 2:130Artikel 2:133Artikel 2:138, derde lid, onderdeel aOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 29708, nr. 32 b2Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 29708, nr. 32 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29708Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 195 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 708Regels met betrekking tot de financiële markten en het toezicht
daarop (Wet op het financieel toezicht)nr. 32NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen, 1 maart 2006InleidingDe leden van de vaste commissie voor Financiën hebben in het vierde
nader verslag een aantal vragen gesteld die zich met name richten op het Algemeen
deel, het Deel Markttoegang financiële ondernemingen (waaronder ook vragen
over de gewijzigde structuur van het wetsvoorstel) en het Deel Prudentieel
toezicht financiële ondernemingen van het voorstel van Wet op het financieel
toezicht (Wft). Deze vragen zullen hierna worden beantwoord in de volgorde
die in het verslag is aangehouden. Graag zeg ik de leden van de commissie
dank voor de voortvarende en gedegen wijze waarop zij ook deze aangepaste
delen van het wetsvoorstel in behandeling hebben willen nemen.Het vierde nader verslag geeft op een aantal plaatsen aanleiding tot aanpassingen
van het wetsvoorstel teneinde door de leden van de vaste commissie geconstateerde
onvolkomenheden te herstellen. Een vijfde nota van wijziging is thans in voorbereiding
waarin deze aanpassingen zo veel mogelijk zullen worden verwerkt. Deze nota
wordt medio maart 2006 aan de Tweede Kamer aangeboden. In de onderhavige nota
worden de desbetreffende aanpassingen beschreven.Inmiddels wordt tevens gewerkt aan de nota naar aanleiding van het vijfde
nader verslag, dat in hoofdzaak betrekking heeft op het Deel Gedragstoezicht
financiële ondernemingen en het Deel Gedragstoezicht financiële
markten.AlgemeenInleidingDe leden van de CDA-fractie en de VVD-fractie merkten
op dat bij diverse artikelen een toelichting ontbreekt of dat deze slechts
zeer beperkt is en dat wordt volstaan met een verwijzing naar de toelichting
bij eerder aan de Tweede Kamer aangeboden delen of naar andere Kamerstukken
die zijn geproduceerd tijdens de behandeling van deze eerdere delen. De leden
van deze fracties vroegen of de regering kan aangeven waarom er geen
nieuwe (of tenminste één doorlopende) toelichting wordt opgenomen
in de Wft en of de regering de gewenste toelichting kan toevoegen aan dit
wetsvoorstel.Bij de voorbereiding van de Wft is in overleg met de Tweede Kamer besloten,
wegens de omvang van het wetsvoorstel, de Wft in tranches bij de Tweede Kamer
in te dienen.1 Gevolg van deze tranchebenadering
is dat het Algemeen deel als eerste is ingediend en dat de overige delen bij
nota van wijziging aan het wetsvoorstel zijn toegevoegd. Inherent aan een
nota van wijziging is dat alleen die artikelen worden toegelicht die ook daadwerkelijk
gewijzigd worden. Daaraan kleeft inderdaad het nadeel dat de toelichting verspreid
is over meerdere stukken, maar dat is haast onvermijdelijk bij omvangrijke
wetgevingsprocessen. Overigens is aan de wens van de fracties van het CDA
en de VVD inmiddels tegemoet gekomen door de markt. Zo heeft de Dutch fund and asset management association (Dufas) een integrale,
doorlopende versie van de wettekst en toelichting opgesteld, waarin per artikel
de daarbij behorende toelichting is opgenomen. Deze integrale tekst kan kosteloos
worden geraadpleegd en afgedrukt via de website van Dufas, www.dufas.nl.De leden van de VVD-fractie merkten op dat de transponeringstabel
wat de Wfd betreft niet volledig is en dat niet alle verwijzingen blijken
te kloppen. Zij vroegen of dit hersteld kan worden.De regering heeft geconstateerd dat de naar de Kamer verzonden transponeringstabel
wat de Wet financiële dienstverlening (Wfd) betreft niet volledig in
de kamerstukken is opgenomen. De Wfd-kolom in de tabel voor het Deel Markttoegang
financiële ondernemingen is niet overgenomen in de kamerstukken. De transponeringstabel
wordt daarom wat de Wfd betreft als bijlage2 bij
deze nota nogmaals aan de Kamer toegezonden. Daarbij zijn de verwijzingen
in de transponeringstabel gecontroleerd en op enkele plaatsen aangepast. Tevens
is van de gelegenheid gebruik gemaakt om de verwijzing naar de definitieve
artikelen in het Besluit financiële dienstverlening3 en de Vrijstellingsregeling Wfd4
in deze tabel op te nemen.De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
de stand van zaken kan melden met betrekking tot de door de Europese Commissie
in gang gezette inbreukprocedure met betrekking tot de richtlijn financiële
conglomeraten.De Commissie van de Europese Gemeenschappen heeft Nederland in gebreke
gesteld. Daarop heeft de Nederlandse regering erkend dat de richtlijn te laat
is omgezet. Op het moment van het schrijven van deze nota zijn er geen nieuwe
ontwikkelingen te melden in verband met de door de Commissie van de Europese
Gemeenschappen in gang gezette inbreukprocedure.Deze leden vroegen of de regering nog eens kan uitleggen
waarom de Autoriteit Financiële Markten (AFM) bevoegdheden krijgt toebedeeld,
terwijl het in casu louter om prudentiële voorschriften en prudentieel
toezicht gaat.In tegenstelling tot hetgeen deze leden blijkbaar veronderstellen, krijgt
de AFM géén prudentiële bevoegdheden toebedeeld.5Deze leden vroegen voorts waarom de regering op een
aantal punten blijft volhouden dat het noodzakelijk is verdergaande voorschriften
vast te stellen dan waartoe de richtlijn noodzaakt.Uitgangspunt is geweest dat niet verder wordt gegaan dan de richtlijn.
Het wetsvoorstel bevat echter de mogelijkheid om op een punt verder te gaan
dan de richtlijn voorschrijft. Hiertoe is in artikel 2:327, achtste lid, de
mogelijkheid opgenomen om bij algemene maatregel van bestuur (AMvB) regels
te stellen voor de kapitaaltoereikendheid van financiële conglomeraten die niet onder de richtlijn vallen. Reden hiervoor is dat er
financiële groepen zijn die onder het bestaande Protocol wel, maar onder
de richtlijn niet kwalificeren als financieel conglomeraat. Het Protocol,
dat is gebaseerd op artikel 175a van de Wtv 1993 en artikel 25a van de Wtk
1992, bevat afspraken ten behoeve van het toezicht op financiële conglomeraten.
In de toelichting is aangegeven dat van de mogelijkheid alleen gebruik zal
worden gemaakt indien de noodzaak daarvoor wordt aangetoond. Mocht te zijner
tijd blijken dat het noodzakelijk is om ook in deze gevallen aanvullende financiële
eisen te stellen, dan biedt de wet de mogelijkheid. Dat is op dit moment niet
het geval. Op dit moment worden dus geen verdergaande eisen gesteld dan die
de richtlijn stelt. Voorts gelden de in het wetsvoorstel gestelde eisen voor
de bedrijfsvoering (interne controle- en beheerprocedures) voor alle groepen.
Deze dienen immers inzicht te hebben in de risico’s voor de gereglementeerde
entiteiten. Een goed geleide groep zal deze informatie ook zelf al wensen
en de eis zal dan ook naar verwachting geen belasting vormen voor groepen.1De leden van de VVD-fractie vroegen of de «constructie»
in artikel 2:324, tweede lid, waarin is bepaald dat de Nederlandsche Bank
geacht wordt een vergunning te hebben verleend die feitelijk door de AFM is
verleend, niet wat gekunsteld is en wat de consequenties van deze constructie
zijn indien er zich met betrekking tot die vergunningverlening of bij de betrokken
financiële onderneming problemen voordoen.De richtlijn financiële conglomeraten gaat er van uit dat de vergunningverlenende
toezichthouder degene is die bevoegd is op het door de richtlijn bestreken
terrein. In de Nederlandse situatie is dat niet altijd het geval. Aangezien
de richtlijn uitsluitend prudentiële aangelegenheden betreft is het vanzelfsprekend
dat de Nederlandsche Bank (DNB) gesprekspartner is voor de andere relevante
toezichthoudende instanties en, indien van toepassing, als coördinator
wordt aangewezen. Bij de bepaling wie als coördinator wordt aangewezen,
sluit de richtlijn aan bij de vergunningverlenende instantie. In de Nederlandse
situatie is dat niet logisch, indien de AFM bijvoorbeeld een vergunning heeft
verleend aan een beleggingsonderneming die aan het hoofd van een financieel
conglomeraat staat. Dit wordt voorkomen door te bepalen dat DNB in die gevallen
wordt beschouwd als de vergunningverlenende instantie en dus ook in dat geval
de coördinator wordt. Aangezien artikel 2:324 alleen geldt in de situatie
waarin moet worden bepaald wie coördinator moet worden, heeft deze bepaling
in andere situaties geen gevolgen. De bevoegdheidstoedeling van de Wft blijft
verder intact. Dit betekent dat indien zich problemen bij de beleggingsonderneming
voordoen, het aan de AFM is om maatregelen te nemen. Aangezien het van belang
is dat DNB op de hoogte is van dergelijke maatregelen, moet op grond van de
richtlijn in deze gevallen worden samengewerkt. Daarom is voorzien in een
samenwerkingsplicht tussen DNB en de AFM.Deze leden vroegen of de regering nogmaals kan uitleggen
waarom er niet voor wordt zorggedragen dat de coördinatie goed is geregeld
vóórdat de betrokken bepalingen in werking treden.Zoals reeds aangegeven in de nota naar aanleiding van het derde verslag
hebben de toezichthouders de coördinatie al geregeld.2Deze leden vroegen of de regering de stelling dat de
nalevingskosten (van de regels inzake financiële conglomeraten) «gering»
zullen zijn uitgebreid kan onderbouwen en hoe gering «gering»
is.Aangezien gegevens over de nalevingskosten ontbreken, kan de stelling
dat de nalevingskosten gering zijn niet met cijfers worden onderbouwd. Voorts
wordt verwezen naar de nota naar aanleiding van het derde verslag, waarin
wordt gesteld dat er geen grote veranderingen ten opzichte van
het Protocol optreden en financiële conglomeraten de verlangde informatie
ook zelf zullen willen hebben, zodat in zoverre niet kan worden gesproken
over nalevingskosten.1De regering heeft in de vierde nota van wijziging volgens
de geleerden de operatie stofkam op zeer redelijke wijze uitgevoerd. Echter,
er werden nog tal van onvolkomenheden in de tekst en nummering en terminologie
geconstateerd. Is de regering bereid een laatste operatie «fijnstofkam»
uit te voeren, zo vroegen de leden van de CDA-fractie.Terecht constateren de leden van de CDA-fractie dat het wetsvoorstel nog
onvolkomenheden bevat. Het wetsvoorstel wordt daarom nogmaals aangepast, met
het doel deze onvolkomenheden aan het licht te brengen en te herstellen. Op
dit moment is een nota van wijziging in voorbereiding. De controle van het
wetsvoorstel, in samenhang met de voorbereiding van de nota van wijziging,
kan worden beschouwd als een operatie «fijnstofkam».De leden van de PvdA-fractie vroegen of inwerkingtreding
per 1 juli 2006 nog haalbaar was, en zo neen, waarom niet.Zoals toegelicht in mijn brief aan de Tweede Kamer van 13 februari
2006,2 wordt niet langer gestreefd naar inwerkingtreding
van de Wft per 1 juli 2006. In deze brief heb ik aangegeven te streven
naar inwerkingtreding van de Wft per 1 januari 2007. Inwerkingtreding
van de Wft per 1 juli 2006 is inmiddels niet langer haalbaar. Dit heeft
onder meer te maken met de tijd die, zowel voor de Tweede als de Eerste Kamer,
vereist zal zijn om het wetsvoorstel aan een gedegen behandeling te kunnen
onderwerpen. Daarnaast hebben marktpartijen de wens uitgesproken dat voor
alle consultaties en overige voorbereidingen meer tijd wordt geboden. Aan
die wens wil ik niet voorbij gaan.De leden van de CDA-fractie vroegen waarom de regering
er niet voor heeft gekozen om in dit wetsvoorstel veel meer aan te sluiten
bij de desbetreffende Europese regelgeving, zowel technisch als inhoudelijk.
Bijvoorbeeld op het gebied van de definities. Dezelfde leden vroegen waar
in dit wetsvoorstel er sprake is van aanvullend nationaal beleid bovenop de
Europese regels en willen graag een overzicht waar de teksten verder gaan
dan Europese regelgeving en de reden waarom de regering ervoor heeft gekozen
om aanvullend nationaal beleid te formuleren. Deze leden vragen welke gevolgen
dit heeft voor het level playing field van de financiële instellingen
in Europa.In dit wetsvoorstel worden de Europese richtlijnen inhoudelijk gevolgd.
Ook qua formulering worden de richtlijnen zo veel mogelijk gevolgd. Het letterlijk
overnemen van definities of andere teksten uit de richtlijnen is evenwel niet
altijd zinvol of mogelijk, omdat de richtlijnen niet zijn toegesneden op de
Nederlandse regelgeving. Alleen al daarom is in veel gevallen een andere formulering
onvermijdelijk. Bovendien moet worden bedacht dat de richtlijnen zijn gericht
tot alle lidstaten en daarom verplichtingen veelal in het algemeen zijn omschreven.
In de Nederlandse regelgeving passen geen verplichtingen die gericht zijn
tot andere lidstaten. Ook zijn de definities in richtlijnen niet altijd duidelijk.
Het is de taak van de wetgever om, indien mogelijk, dergelijke onduidelijkheden
op te lossen.Hieronder wordt een overzicht gegeven van de richtlijnen die in dit wetsvoorstel
zijn geïmplementeerd waarbij in de implementatie verder wordt gegaan
dan de Europese regels. In dit overzicht wordt ook de reden voor het aanvullende
nationale beleid genoemd en tevens de eventuele gevolgen van dit aanvullende
beleid voor het gelijke speelveld (level playing field) van de financiële
ondernemingen in Europa. Richtlijnen die minimaal zijn geïmplementeerd
zijn dus niet in onderstaand overzicht opgenomen. Voor een volledig
overzicht van alle richtlijnen die in dit wetsvoorstel zijn geïmplementeerd
verwijs ik naar mijn brief van 1 november 2005, waarbij de transponeringstabellen
voor alle geïmplementeerde richtlijnbepalingen aan de Tweede Kamer zijn
aangeboden.11. Richtlijnen voor verzekeraars1a. Richtlijnen schadeverzekeraars• Eerste richtlijn nr. 73/239/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen
van 24 juli 1973 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen betreffende de toegang tot het directe verzekeringsbedrijf, met
uitzondering van de levensverzekeringsbranche, en de uitoefening daarvan (PbEG
L 228) (eerste richtlijn schadeverzekeraars);• Tweede richtlijn nr. 88/357/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen
van 22 juni 1988 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen betreffende het directe verzekeringsbedrijf, met uitzondering van
de levensverzekeringsbranche, tot vaststelling van bepalingen ter bevordering
van de daadwerkelijke uitoefening van het vrij verrichten van diensten en
houdende wijziging van Richtlijn 73/239/EEG (PbEG L 172) (tweede richtlijn
schadeverzekeraars);• Derde richtlijn nr. 92/49/EEG van 18 juni 1992 tot coördinatie
van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen betreffende het directe
verzekeringsbedrijf, met uitzondering van de levensverzekeringsbranche, en
houdende wijziging van de Richtlijnen 73/239/EEG en 88/357/EEG (PbEG L 228)
(derde richtlijn schadeverzekeraars).Frequentie rapportages: Op grond van de richtlijnen
zijn de verzekeraars verplicht minimaal 1 keer per jaar ten aanzien van al
hun verrichtingen verslag uitbrengen over de situatie waarin zij verkeren
en over hun solvabiliteit. Verder eist de richtlijn dat de verzekeraars periodiek
bescheiden en statistische documenten overleggen die voor het uitoefenen van
het toezicht noodzakelijk zijn. Onder dit wetsvoorstel worden verzekeraars
verplicht 1 keer per jaar het jaarverslag te overleggen en te rapporteren
over de toereikendheidtoets. De financiële indicatoren zullen maximaal
4 keer per jaar gerapporteerd dienen te worden.De mogelijkheid tot een hogere rapportagefrequentie dan minimaal vereist
heeft geen negatieve invloed op het gelijke speelveld, daar de meeste andere
lidstaten verder gaan dan de richtlijn minimaal verlangt. De rapportagefrequentie
in Nederland is in lijn met die in de andere lidstaten.Uitbesteding: De voorwaarden voor uitbesteding
zijn niet verplicht op basis van een richtlijn. De in Nederland terzake gestelde
regels zijn wel in lijn met het doel van de richtlijnen. De regels over het
uitbesteden van werkzaamheden dienen er immers niet toe uitbesteding te verbieden
of te belemmeren, maar slechts om ervoor te zorgen dat uitbesteding van werkzaamheden
geen onnodige risico’s met zich brengt voor de bedrijfsvoering van de
financiële onderneming. Het uitbesteden van werkzaamheden mag bovendien
geen belemmering vormen voor het uitoefenen van adequaat toezicht door de
toezichthouders.Instemming vereist van verzekeringnemer bij overboeking
verzekering: Dit vereiste is niet verplicht op grond van de richtlijnen,
maar is in het leven geroepen om te voorkomen dat een verzekering kan worden
overgeboekt zonder dat de verzekeringnemer het daar mee eens is (maatregel
ter bescherming van de consument). Buitenlandse verzekeraars die in Nederland
een verzekering willen overboeken dienen eveneens de instemming van de verzekeringnemer
te hebben. De maatregel heeft derhalve geen negatieve invloed op het gelijke
speelveld. Instemming vereist van verzekeringnemer bij omzetting
van de rechtsvorm van de verzekeraar: De instemming van verzekeringnemers
is niet vereist op grond van een richtlijn. Zie het voorgaande over het instemmingvereiste
bij de overboeking van een verzekering.1b. Richtlijn levensverzekeraars• Richtlijn nr. 2002/83/EG van het Europees Parlement en de Raad
van de Europese Unie van 5 november 2002 betreffende levensverzekering
(PbEG L 345) (richtlijn levensverzekeraars).Frequentie rapportages: Zie hierboven bij
schadeverzekeraars.Opvangregeling levensverzekeraars: De opvangregeling
levensverzekeraars is niet verplicht op grond van de richtlijn. Tot op heden
is de regeling (die sinds 2002 bestaat) nooit toegepast. De regeling wordt
in stand gehouden ter bescherming van de consument. De regeling heeft geen
invloed op het gelijke speelveld.Uitbesteding: Zie hierboven bij schadeverzekeraars.Verzetregeling bij portefeuilleoverdracht levensverzekeringen:De verzetregeling is niet verplicht op basis van de richtlijn. De
maatregel is in het leven geroepen ter bescherming van de consument en heeft
geen negatieve invloed op het gelijke speelveld (Zie hiervoor bij het instemmingvereiste
bij de overboeking van een verzekering, behandeld onder 1a, de richtlijnen
schadeverzekeraars).Instemming vereist van verzekeringnemer bij overboeking
verzekering: Dit vereiste is niet verplicht op grond van de richtlijn.
Zie hierboven, onder 1a, de richtlijnen schadeverzekeraars.Instemming vereist van verzekeringnemer bij omzetting
van de rechtsvorm van de verzekeraar: De instemming van verzekeringnemers
is niet vereist op grond van een richtlijn. Zie hierboven, onder 1a, de richtlijnen
schadeverzekeraars.2. Richtlijnen voor kredietinstellingen• Richtlijn nr. 2000/12/EG van het Europees Parlement en de Raad
van de Europese Unie van 20 maart 2000 betreffende de toegang tot en
de uitoefening van de werkzaamheden van kredietinstellingen (PbEG L 126)
(richtlijn banken);• Richtlijn nr. 2000/46/EG van het Europees Parlement en de Raad
van de Europese Unie van 18 september 2000 betreffende de toegang tot,
de uitoefening van, en het bedrijfseconomisch toezicht op de werkzaamheden
van instellingen voor elektronisch geld (PbEG L 275).Uitbesteding: Zie hierboven bij schadeverzekeraars.3. Richtlijnen voor beleggingsinstellingen en aanbieders
van effecten• Richtlijn nr. 85/611/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen
van 20 december 1985 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen betreffende bepaalde instellingen voor collectieve belegging in
effecten (icbe’s) (PbEG L 375) (richtlijn beleggingsinstellingen);• Richtlijn nr. 2003/71/EG van het Europees Parlement en de Raad
van de Europese Unie van 4 november 2003 betreffende het prospectus dat
gepubliceerd moet worden wanneer effecten aan het publiek worden aangeboden
of tot de handel worden toegelaten en tot wijziging van Richtlijn 2001/34/EG
(PbEG L 345) (richtlijn prospectus);Reikwijdte: Een van de punten waarop het wetsvoorstel
verder gaat dan de Europese richtlijnen is de vergunningplicht en het instellingentoezicht
op de zogenoemde closed-end beleggingsinstellingen waarvan de deelnemingsrechten
verhandelbaar zijn. Closed-end beleggingsinstellingen zijn beleggingsinstellingen
waarvan de deelnemingsrechten niet op verzoek van de deelnemers
ten laste van de activa worden ingekocht of terugbetaald.De reikwijdte van de richtlijn beleggingsinstellingen is beperkt tot instellingen
voor collectieve belegging die niet van het closed-end-type zijn en die hun
rechten van deelneming aan het publiek in de EU te koop aanbieden en waarvan
het uitsluitende doel is te beleggen in effecten. Dergelijke instellingen
voor collectieve belegging in effecten (icbe’s) moeten voldoen aan minimumregels
met betrekking tot toelating, toezicht, inrichting, werkzaamheid en informatievoorziening.
Icbe’s kunnen met een Europees paspoort in de hele EU hun deelnemingsrechten
aanbieden. De richtlijn belegginginstellingen laat ruimte om ten aanzien van
de overige beleggingsinstellingen nationale regels te stellen. Die overige
belegginginstellingen beschikken echter niet over een Europees paspoort op
grond van de richtlijn belegginginstellingen.De Wet toezicht beleggingsinstellingen (Wtb) is niet alleen van toepassing
op icbe’s maar op alle beleggingsinstellingen waaronder ook closed-end
beleggingsinstellingen. Iedere beleggingsinstelling moet – kort gezegd –
in het bezit zijn van een vergunning om zich tot het publiek te mogen wenden,
staat onder instellingstoezicht van de Autoriteit Financiële Markten
(AFM) en moet een prospectus publiceren.De reden dat alle beleggingsinstellingen in de Wtb onder het zelfde toezichtregime
zijn gebracht vloeit voort uit het de gedachte dat beleggers in alle gevallen
dusdanige informatie zouden moeten verkrijgen dat zij in staat zijn om de
risico’s van de aangeboden beleggingen te overzien. Bovendien moet het
bestuur van de beleggingsinstelling deskundig en betrouwbaar zijn, moet er
een minimum aan financiële waarborgen aanwezig zijn en moet er sprake
zijn van een behoorlijke bedrijfsvoering. Dit ongeacht de vraag of het een
icbe, een andere open-end belegginginstelling of een closed-end belegginginstelling
betreft.Wat betreft het toezicht op closed-end beleggingsinstellingen is er echter
met ingang van 1 juli 2005 een verandering opgetreden tengevolge van
de richtlijn prospectus. De richtlijn prospectus is onder andere van toepassing
op verhandelbare deelnemingsrechten in een closed-end beleggingsinstelling.
Dit zijn namelijk effecten. De richtlijn prospectus heeft tot doel om beleggers
te beschermen en één Europese financiële markt te creëren.
Aanbieders van verhandelbare rechten van deelnemingen in een closed-end beleggingsinstelling
kunnen met een Europees paspoort op grond van de richtlijn prospectus hun
verhandelbare closed-end deelnemingsrechten aanbieden in meerdere lidstaten.
De richtlijn prospectus beschermt beleggers door hen te voorzien van informatie
over de aangeboden effecten en over de uitgevende instellingen.Op dit moment vallen verhandelbare rechten van deelneming in een closed-end
beleggingsinstelling wat betreft de prospectusplicht onder de Wet toezicht
effectenverkeer (Wte 1995) en wat instellingstoezicht betreft onder de Wtb.
Deze systematiek wordt vooralsnog gehandhaafd onder dit wetsvoorstel. De reden
dat closed-end beleggingsinstellingen nog in het bezit moeten zijn van een
vergunning en onder instellingstoezicht staan is dat de richtlijn prospectus
niets regelt ten aanzien van de deskundigheid en betrouwbaarheid van de bestuurders,
de financiële waarborgen en de bedrijfsvoering. Teneinde de consumentenbescherming
bij closed-end beleggingsinstellingen op hetzelfde niveau te houden als bij
de overige beleggingsinstellingen zijn closed-end beleggingsinstellingen nog
onderworpen aan instellingseisen. Omdat deze eisen mogelijk niet kunnen worden
tegengeworpen aan closed-end beleggingsinstellingen die vanuit een andere
lidstaat, met een prospectuspaspoort in Nederland worden aangeboden,
zal indien een verstoring van het gelijke speelveld wordt geconstateerd, het
handhaven van deze instellingseisen worden heroverwogen.4. Toezicht dat niet gebaseerd is op een richtlijn• Toezicht op het natura-uitvaartverzekeringsbedrijf
en op clearinginstellingenHet toezicht op het natura-uitvaartverzekeringsbedrijf en op clearinginstellingen
is niet Europees geharmoniseerd. Afschaffing van het toezicht op natura-uitvaartverzekeraars
wordt echter niet wenselijk geacht. Bij natura-uitvaartverzekeraars is er
geen sprake van een internationale markt. Beïnvloeding van het gelijke
speelveld is daar dus niet aan de orde.Voor het toezicht op clearinginstellingen is aansluiting gezocht bij de
internationale praktijk. Een groot aantal andere lidstaten houdt eveneens
toezicht op clearinginstellingen, gelet op de belangrijke functie die deze
instellingen vervullen in het effectenverkeer. Het toezicht op clearinginstellingen
heeft derhalve geen negatieve invloed op het gelijke speelveld.De leden van de PvdA-fractie vroegen in hoeverre deze
wet Europese grensoverschrijdende fusies dan wel overnames in de Europese
financiële sector belemmert of stimuleert.Op 1 november 2004 is een wet in werking getreden die het Nederlandse
beleid ten aanzien van fusies en overnames, het zogeheten verklaring van geen
bezwaar (vvgb) beleid, voor de praktijk eenvoudiger, efficiënter en transparanter
heeft gemaakt en daarmee de administratieve lasten heeft verminderd.1 In deze wet is onder andere het systeem van vaste bandbreedtes
geïntroduceerd, waardoor niet meer voor elke vergroting van een deelneming
een vvgb behoeft te worden aangevraagd. Daarnaast zijn deelnemingen door kredietinstellingen
aan het economische risico van de deelneming gekoppeld. Ook zijn de toetsingscriteria
op punten verder verduidelijkt. De nationale eisen voor een fusie of overname
zijn concreter en gericht op een efficiënter en transparanter besluitvormingsproces
dan is verplicht op grond van de huidige Europese richtlijnen. Gezien deze
recente modernisering, zijn de bepalingen uit de oude wetten in dit wetsvoorstel
inhoudelijk ongewijzigd overgenomen.De leden van de PvdA-fractie vroegen welke lessen de
regering trekt uit de overname door ABN Amro van Banca Antonveneta –
zowel voor de nationale als de internationale toezichtpraktijk – en
of dit nog mogelijke gevolgen heeft gehad, of kan hebben, voor het voorliggende
voorstel.Tijdens de Informele Ecofin Raad in Scheveningen in september 2004 is
een initiatief gestart om te onderzoeken welke obstakels er nog bestaan voor
grensoverschrijdende fusies en overnames in de financiële sector. Uit
de problematiek rondom de overname van Banca Antonveneta door ABN Amro is
gebleken dat in de Europese financiële sector inderdaad nog barrières
voor grensoverschrijdende fusies en overnames zijn te slechten. Aangezien
in de huidige Europese richtlijnen geen concrete gronden zijn opgenomen waarop
een fusie of overname getoetst dient te worden, kan de toezichthouder van
het gastland ook op oneigenlijke gronden een Europese fusie of overname tegenhouden.De Nederlandse toezichtpraktijk heeft niet voor problemen gezorgd. De
vvgb voor de overname van Antonveneta door ABN Amro is door DNB spoedig verleend
na de aanvraag van deze verklaring.Zoals hierboven aangegeven is de Nederlandse wetgeving met betrekking
tot fusies en overnames gericht op een efficiënter en transparanter besluitvormingsproces dan Europees is verplicht. Een oplossing zal
dan ook op Europees niveau moeten worden gevonden. De Commissie van de Europese
Gemeenschappen is op dit moment een voorstel aan het voorbereiden om verschillende
Europese richtlijnen te wijzigen op dit gebied, waaronder artikel 16 van de
richtlijn banken. Hierbij denkt de Commissie aan nadere specificatie van toetsingsgronden,
het vergroten van de transparantie in het toetsingsproces en verduidelijking
van de toedeling van de bevoegdheden aan de toezichthouders. De verwachting
is dat de Commissie in de tweede helft van 2006 een voorstel hiertoe zal indienen
bij de Raad en het Europees Parlement. De implementatie van dit voorstel zal
op termijn aanleiding kunnen geven tot wijziging van de Wft. Met betrekking
tot openbare biedingen op beursgenoteerde vennootschappen ligt er thans een
wetsvoorstel ter implementatie van de zogeheten overnamerichtlijn aan uw kamer
voor.1De leden van de CDA-fractie vroegen of het zo is dat
kleine marktpartijen in verhouding meer bijdragen in de kosten van het toezicht
dan grotere partijen, en of een uiteenzetting kan worden gegeven over de bij
de toerekening van toezichtkosten gehanteerde verdeelsleutel.Bij het vaststellen van de bijdragen in de kosten van het toezicht wordt
onderscheid gemaakt tussen eenmalige toezichthandelingen – zoals het
behandelen van vergunningaanvragen – en het doorlopende toezicht op
de naleving van de wet. Voor eenmalige toezichthandelingen worden vaste bedragen
in rekening gebracht, die jaarlijks bij ministeriële regeling worden
vastgesteld. Bij de vaststelling van de bedragen voor deze handelingen wordt
geen onderscheid gemaakt naar de omvang van de financiële onderneming
van de aanvrager, omdat deze niet bepalend is voor de inspanning van de toezichthouder –
en daarmee de kosten – per toezichthandeling. Dit eenmalige bedrag zal
voor een kleine onderneming relatief zwaarder drukken dan voor een grotere
onderneming.Bij het in rekening brengen van jaarlijkse kosten voor het doorlopende
toezicht daarentegen, wordt in veel gevallen met toepassing van een verdeelsleutel
aangesloten bij de omvang van de onder toezicht staande financiële onderneming.
Bijvoorbeeld het bruto premie-inkomen bij verzekeraars, of het gezamenlijke
balanstotaal van de beleggingsinstellingen waarover het beheer wordt gevoerd
bij beheerders.De leden van de CDA-fractie merken op dat ook de Wet
marktordening gezondheidszorg (Wmg) (Kamerstukken 30 186) op dit moment
bij de Kamer in behandeling is. Hierin wordt het toezicht op de zorgverzekeringen
geregeld. Deze leden vroegen of het toezicht op de aanvullende verzekeringen
volgens deze wetsvoorstellen onder de Wmg, de Wfd/Wft of onder beiden valt
en welke gevolgen dat heeft voor een verzekeraar die zowel een standaardverzekering
als een aanvullende verzekering aan een klant aanbiedt. Voorts vroegen zij
waarom is gekozen voor een verschillende vorm van onderscheid in beide wetsvoorstellen:
enerzijds het functionele toezicht in de Wft en anderzijds het sectorale toezicht
in de Wmg. Ook vroegen zij nog waarom dit niet op elkaar aan sluit.Onder de Wmg vallen zowel de standaardverzekering als de aanvullende verzekeringen.
Het betreft dan toezicht op de publiekrechtelijke bepalingen en gedragstoezicht.
Een zorgverzekeraar valt dus zowel onder de Wmg als onder de Wfd en Wtv 1993
(en nadat het onderhavige wetsvoorstel kracht van wet heeft gekregen, onder
de Wft). Een zorgverzekeraar dient zich te houden aan de desbetreffende bepalingen
in de onderscheiden wetten. Wat betreft het prudentieel toezicht dienen zorgverzekeraars
zich uitsluitend te houden aan de eisen ingevolge de Wtv 1993 respectievelijk
de Wft.Bij de zorg is sprake van een verplichte verzekering. Het is gebruikelijk
de betreffende materie in aparte wetten te regelen. Zie bijvoorbeeld de Wet
aansprakelijkheid motorrijtuigen en de Flora- en faunawet (verplichte jachtverzekering). Voorts voorziet de Wmg in regels op meer terreinen
dan toezicht op financiële ondernemingen. De Wmg geeft onder andere spelregels
en bijbehorend toezicht om de overstap naar meer marktwerking in de gezondheidszorg
veilig te kunnen maken, bevordert marktwerking, voorziet in de mogelijkheid
om tarieven en prestaties te reguleren en bevordert dat zorgaanbieders en
zorgverzekeraars patiënten goede informatie geven. Ook regelt de Wmg
de oprichting van de Nederlandse Zorgautoriteit. De hiervoor geschetste materie
zou niet passen in de Wft. Het toezicht op de naleving van de regelgeving
met betrekking tot de zorgsector is net als bij de Wft echter functioneel
van aard: hoofddoelstelling van de Wmg is het bevorderen van de marktwerking
op de zorgmarkten. De Wmg en Wft sluiten dus qua aard van het toezicht op
elkaar aan.De leden van de PvdA-fractie vroegen of de Nederlandse
financiële sector gezien kan worden als een kwetsbare sector en of deze
sector door de Wft minder kwetsbaar wordt.In 2004 heeft het Internationaal Monetair Fonds (IMF) een beoordeling
van de stabiliteit van het Nederlandse financiële stelsel uitgevoerd
in het kader van het Financial Sector Assessment Program (FSAP), een in 1999
gestart initiatief van IMF en Wereldbank om de soliditeit van financiële
stelsels in lidstaten te bevorderen. Het rapport – toegezonden aan de
Tweede Kamer bij brief van 5 oktober 20041 –
geeft een overzicht van het weerstandsvermogen van Nederlandse financiële
ondernemingen en evalueert de effectiviteit van het toezicht op banken, verzekeraars,
effecteninstellingen en het betalingsverkeer. Speciale aandacht wordt geschonken
aan het hervormde toezichtmodel voor de financiële sector en de betekenis
voor het toezichtbeleid van een sector die wordt gekenmerkt door enkele grote
financiële conglomeraten. Verder is het functioneren van de toezichthouders
uitgebreid getoetst en zijn de betaal- en afwikkelsystemen geëvalueerd.
Het IMF is zeer positief over de Nederlandse financiële sector. Naar
zijn oordeel wordt het Nederlandse financiële stelsel gekenmerkt door
een naar internationale maatstaven hoge kwaliteit. Het Nederlandse stelsel
is gezond, schokbestendig en staat onder kwalitatief uitstekend toezicht.
Met de in gang gezette hervorming van het financiële toezicht, waarin
sectorale verdeling van de verantwoordelijkheden tussen toezichthouders plaats
maakt voor een functionele taakverdeling tussen een prudentiële toezichthouder
en een gedragstoezichthouder, bevindt Nederland zich in de ogen van het IMF
in de voorste gelederen als het gaat om de modernisering van toezichtregimes.
Deze functionele taakverdeling wordt in de Wft verankerd, waardoor de doeltreffendheid
van het toezicht in een markt die zich steeds verder cross-sectoraal ontwikkelt,
blijft gewaarborgd.De leden van de CDA-fractie vroegen of de concurrentiekracht
van de financiële sector en het vestigingsklimaat geen doelstellingen
van de wet zouden moeten worden.De Wft beoogt reeds een bijdrage te leveren aan de concurrentiekracht
van de financiële sector en het vestigingsklimaat voor financiële
ondernemingen. Het toezicht wordt met deze wet gekanteld van een sectorale
naar een functionele indeling. Deze kanteling sluit aan bij de cross-sectorale
ontwikkelingen in de (internationale) financiële wereld. De doelstellingen
van de nieuwe wet zijn het verhogen van de inzichtelijkheid en het vergroten
van de doelgerichtheid en marktgerichtheid. Dit laatste moet bijdragen aan
de concurrentiekracht van de Nederlandse financiële sector in nationaal
en internationaal perspectief.Bovendien worden de regels waaraan financiële ondernemingen moeten
voldoen vereenvoudigd en worden de administratieve lasten voor het bedrijfsleven
als gevolg van het toezicht teruggedrongen. Daarmee wordt een bijdrage geleverd
aan de verbetering van het vestigingsklimaat voor financiële ondernemingen.De leden van de fractie van het CDA vroegen of een
ruimere tijd voor consultatie mogelijk is, of hiermee de invoering van de
wet per 1 juli 2006 in gevaar zou komen en of het de bedoeling is dat
de Tweede Kamer in de periode maart–juni 2006 alle AMvB’s beoordeelt.
De leden van de fractie van het CDA schatten in dat dit een zeer kort tijdsbestek
is maar vernemen graag de planning van behandeling in deze van de regering.De leden van de fractie van de PvdA vroegen waarom
zoveel AMvB’s tegelijk worden behandeld.Voor wat betreft de beoogde inwerkingtredingsdatum van de Wft verwijs
ik naar mijn antwoord op de vraag van de leden van de fractie van de PvdA
daarover en naar mijn brief aan de Tweede Kamer van 13 februari 2006.1Vanaf het begin van het totstandkomingsproces van de Wft heeft overleg
plaatsgevonden met de diverse representatieve organisaties uit de financiële
sector over de planning van de consultatierondes. Gedurende de afgelopen maand
is met vertegenwoordigers van meerdere van deze organisaties de planning van
de consultatierondes voor de ontwerp-AMvB’s nogmaals besproken. Naar
aanleiding hiervan is afgesproken dat de consultatierondes over een iets langere
periode zullen worden gespreid: de laatste ontwerpteksten zullen medio maart
2006 ter consultatie worden aangeboden waardoor de consultaties tot eind april
2006 zullen duren. Gevolg hiervan is dat de consultatierondes voor de diverse
ontwerp-AMvB’s zullen worden gehouden over een periode van vijf maanden:
van begin december 2005 tot en met eind april 2006. Hoewel hiermee een grote
inzet wordt vereist van alle betrokkenen, is deze periode naar het oordeel
van de regering niet onredelijk kort om deze hoeveelheid teksten te behandelen.
Daarbij speelt een rol dat marktpartijen op veel terreinen reeds voor de formele
consultatie ontwerpteksten hebben ontvangen. Een nog langere consultatieperiode
zou tot gevolg hebben dat de ontwerp-AMvB’s niet voor de zomer van dit
jaar aan de Raad van State kunnen worden voorgelegd, hetgeen de beoogde inwerkingtredingsdatum
van de Wft van 1 januari 2007 in gevaar zou brengen. De vertegenwoordigers
van de representatieve organisaties gaven aan hier begrip voor te hebben.In mijn brief aan de voorzitter van de Tweede Kamer van 21 november
2005 heb ik de afspraken beschreven die met de vaste commissie voor Financiën
zijn gemaakt over de betrokkenheid van de vaste commissie bij de behandeling
van de ontwerp-algemene maatregelen van bestuur.2
Conform deze afspraken zend ik alle ontwerp-AMvB’s bij de aanvang van
de marktconsultatie tevens aan de Tweede Kamer. De eerste zes ontwerp-AMvB’s
zijn dan ook reeds aan de Tweede Kamer gezonden; de overige ontwerp-AMvB’s
zullen gedurende de komende twee maanden ter consultatie worden voorgelegd
en tevens aan de Tweede Kamer worden gezonden.Na afloop van de consultatieperiode zal de ontwerptekst van de AMvB waar
nodig worden aangepast. De aangepaste ontwerptekst zal vervolgens aan de Tweede
Kamer worden gezonden, voorzien van een toelichting waarin wordt ingegaan
op de uitkomsten van de consultatie en welke suggesties vanuit de markt wel
en niet – en om welke redenen – zijn overgenomen. De vaste commissie
heeft aangegeven binnen twee weken na ontvangst van deze brief te beslissen
of zij met mij overleg wenst te voeren over de algemene maatregel van bestuur,
alvorens deze aan de Raad van State wordt voorgelegd. Afgesproken is dat deze
procedure in elk geval zal worden toegepast voor de eerste twee AMvB’s
en dat vervolgens zal worden besloten of deze procedure ook voor de overige
AMvB’s zal worden gehanteerd.Gevolg van het voorgaande is, ervan uitgaande dat deze procedure op alle
ontwerp-AMvB’s wordt toegepast, dat de Tweede Kamer inderdaad in de
periode maart–juni 2006 alle ontwerpteksten (voor een tweede maal) voorgelegd
zal krijgen. De leden van de fractie van het CDA vroegen of de regering
kan aangeven of er in de diverse AMvB’s rekening gehouden wordt met
het feit dat de invulling van nadere regelgeving zo weinig mogelijk gedelegeerd
wordt aan de toezichthouders en of de regering ook zo snel mogelijk een overzicht
van de administratieve lasten van de AMvB’s (ook van de concept-algemene
maatregelen van bestuur) zou kunnen voorleggen aan de Tweede Kamer. In dit
verband verwezen deze leden naar het verzoek van Actal om een toets met betrekking
tot de lagere regelgeving in haar brief van 2 september 2004.In de toelichting op elke ontwerp-AMvB die ter consultatie wordt voorgelegd
wordt een administratieve lastenparagraaf opgenomen, waarin een uiteenzetting
wordt gegeven van de eventuele administratieve lasten die uit de AMvB (zouden)
voortvloeien. Wanneer de laatste ontwerp-AMvB’s voor voorlegging gereed
zijn, zal ook een totaaloverzicht worden gegeven van alle administratieve
lasten die het gevolg zijn van de Wft en de op grond daarvan vast te stellen
lagere regelgeving.Tevens zal uit de tekst en toelichting van elke ontwerp-AMvB blijken of
regelgevende bevoegdheden aan de toezichthouders worden gedelegeerd. Het is
de uitdrukkelijke bedoeling van de regering deze regelgevende bevoegdheden
zoveel mogelijk te beperken. De meeste AMvB’s zullen dan ook geen grondslagen
bevatten voor regelgevende bevoegdheden van de toezichthouders. Alleen in
die gevallen waarin regels dienen te worden gesteld die technisch of organisatorisch
van aard zijn, worden grondslagen opgenomen voor regelgevende bevoegdheden
van de toezichthouders. Ook de ontwerptoezichthouderregels zullen voor een
administratieve lastentoets aan Actal worden voorgelegd.De leden van de VVD-fractie constateerden dat de regering
onlangs is gestart met de formele consultatie van de AMvB’s onder de
Wft en dat de regering zich dus een mening zal hebben gevormd over het niveau
van regelgeving waarop onderwerpen worden geregeld. Uit het onderhavige voorstel
voor de Wft, kunnen justitiabelen volgens deze leden niet altijd afleiden
op welk niveau van regelgeving (AMvB of toezichthouderregel) een bepaald onderwerp
is/wordt geregeld omdat veelal gebruik is gemaakt van een ruime delegatiegrondslag
(bij of krachtens AMvB). De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
gelet hierop overweegt om de delegatiegrondslagen in de Wft zodanig aan te
passen dat justitiabelen op voorhand uit de Wft kunnen afleiden op welke niveau
een bepaald onderwerp wordt geregeld.Wanneer van tevoren vaststaat dat een bepaald onderwerp uitsluitend bij
wet en AMvB geregeld zal worden, dan wordt als delegatiegrondslag «Bij
algemene maatregel van bestuur_» gebruikt. Dan kunnen justitiabelen
op voorhand afleiden op welk niveau het onderwerp is geregeld. Dit is anders
wanneer als delegatiegrondslag «Bij of krachtens algemene maatregel
van bestuur ...» in de wet is opgenomen. Hiervan wordt gebruik gemaakt
in die gevallen waarin de mogelijkheid moet bestaan de toezichthouder regels
te laten vaststellen. Om zekerheid te verkrijgen of er daadwerkelijk toezichthouderregels
op grond van de desbetreffende bepaling zijn vastgesteld, zullen justitiabelen
inderdaad de lagere regelgeving zelf moeten raadplegen. Het komt niet voor
dat regelgevende bevoegdheden aan de toezichthouder worden toegekend, zonder
dat er ook daarmee samenhangende zaken worden geregeld bij algemene maatregel
van bestuur. Er is dan ook geen reden voor opname van een rechtstreekse delegatiegrondslag
voor toezichthouderregels in de wet.Samenwerking toezichthouders nationaalDe leden van de CDA-fractie hebben aanwijzingen gekregen
dat er in te veel gevallen overlap is in het toezicht door DNB en de AFM op
de partijen in de financiële sector. Deze leden vroegen of deze opmerkingen
bij de regering bekend zijn en hoe deze zich verhouden tot het
convenant dat is afgesloten tussen de toezichthouders met betrekking tot de
uitoefening van hun taken. Voorts vroegen deze leden of de regering kan aangeven
of er een tweede evaluatie zal plaatsvinden over de eventuele overlap in toezicht
en mogelijke bijstelling van het convenant.De opmerkingen van marktpartijen hierover zijn bij de regering bekend.
Verwezen wordt naar eerdere antwoorden op vragen van leden van de Tweede Kamer
met betrekking tot het meldpunt toezicht overlap.1
Voorts wordt in dit verband verwezen naar artikel 1:27 van het wetsvoorstel,
waarin een grondslag is opgenomen voor een evaluatie van de doeltreffendheid
en doelmatigheid van het functioneren van de toezichthouders. Bij deze evaluatie
zal ook de eventuele overlap in toezicht en mogelijke bijstelling van het
Convenant tussen de AFM en DNB worden betrokken.2De leden van de CDA-fractie merkten op dat Actal, bij
brief van 2 september 2004, erop aandringt dat de uitvoerings- en beleidsregels
van de toezichthouders op zoveel mogelijk terreinen gelijkluidend zijn; verplichte
afstemming tussen de toezichthouders en inperking van de bevoegdheden van
de toezichthouders zouden hieraan bijdragen. De leden van de CDA-fractie vroegen
wat de regering met het advies van het Actal op dit punt heeft gedaan.Actal heeft erop aangedrongen dat uitvoerings- en beleidsregels van de
toezichthouders op zoveel mogelijk terreinen gelijkluidend zijn. Artikel 1:29
verplicht de toezichthouders hiertoe.De bevoegdheden van de toezichthouders worden ingeperkt door de meer heldere
taakverdeling die in de Wft is opgenomen. Daarnaast is informatie-uitwisseling
van belang. Informatie-uitwisseling tussen de toezichthouders is onder de
Wft mogelijk, net als in de huidige wetgeving. In aanvulling daarop voorzien
de artikelen 1:57 en 1:57a in een regeling die de niet-vergunningverlenende
toezichthouder in beginsel verplicht om informatie betreffende de «algemene
aspecten van de bedrijfsvoering» (de niet strikt naar het gedragsdomein
of het prudentiële domein te vertalen onderdelen) eerst op te vragen
bij de vergunningverlenende toezichthouder. Deze informatie-uitwisseling heeft
mede tot doel ervoor te zorgen dat onder toezicht staande instellingen gegevens
slechts aan een van beide toezichthouders behoeven te verstrekken.De leden van de CDA-fractie verwezen voorts naar het
advies van Actal de verplichting tot het opvragen van informatie bij de andere
toezichthouder te laten gelden voor een zo breed mogelijk gebied zodat dubbele
gegevensuitvraag zoveel mogelijk wordt beperkt. Deze leden vroegen of dit
advies inmiddels praktijk is en is opgenomen in het convenant tussen beide
toezichthouders, of dat men nog van plan is dit te doen.De door Actal bedoelde verplichting in de Wft, de regelingen in de artikelen
1:57 en 1:57a, zijn niet letterlijk in het convenant terug te vinden. Wel
is het uitgangspunt van het convenant om overlap van toezichtinspanningen
te voorkomen en de belasting van onder toezichtstaande instellingen tot een
verantwoord minimum te beperken. Het bevat dan ook diverse bepalingen die
een verdeling van de werkzaamheden en een goede informatie-uitwisseling beogen.
Het convenant zal bij de inwerkingtreding van de Wft worden aangepast aan
de Wft.Ten aanzien van de werkwijze van de AFM ontvingen de
leden van de CDA-fractie regelmatig serieuze en negatieve signalen. Die werkwijze
lijkt er met name op gericht om organisaties voor de rechter te kunnen dagen.
Zij vroegen of de regering kan aangeven of zij met deze werkwijze bekend is,
en wezen erop dat in eerdere debatten toch is afgesproken dat het toezicht
door de AFM risico-georiënteerd zou zijn. Ook vroegen deze leden hoe
de regering deze signalen verklaart, en of er mogelijkheden zijn om invloed
uit te oefenen op de werkwijze van het toezicht door de AFM vanuit het Ministerie
van Financiën.Het is niet geheel duidelijk op welke signalen de leden van de CDA-fractie
doelen. Het is zeker niet zo dat de AFM erop uit zou zijn onder toezicht staande
ondernemingen voor de rechter te dagen. Het komt voor dat de AFM aangifte
doet als zij aanwijzingen heeft dat een onderneming zich schuldig heeft gemaakt
aan gebruik van voorwetenschap of andere strafbare feiten. Het is dan aan
het Openbaar Ministerie al dan niet tot vervolging over te gaan, zodat niet
gesteld kan worden dat de AFM de betrokken onderneming voor de rechter daagt.
De door deze leden bedoelde signalen hebben wellicht eerder betrekking op
de situatie waarin een onder toezicht staande onderneming bezwaar maakt tegen
een besluit van de AFM, bijvoorbeeld een besluit om een vergunning te weigeren
of in te trekken, of om een boete op te leggen. Als de AFM niet, of niet voldoende,
aan dat bezwaar tegemoet komt kan de onderneming de kwestie voorleggen aan
de bestuursrechter. Dat het in een aantal gevallen tot een dergelijke rechtsgang
komt is niet in tegenspraak met een risico-georiënteerde werkwijze van
de AFM bij de uitoefening van haar toezichttaken. De mogelijkheid van bezwaar
en beroep tegen besluiten van een bestuursorgaan vormt een waarborg voor een
zorgvuldige taakuitoefening door de AFM en draagt bij aan de duidelijkheid
over de uitleg van de wettelijke regels.Voor een uiteenzetting over de mogelijkheden van de Minister van Financiën
om invloed uit te oefenen op de werkwijze van de toezichthouders zij verwezen
naar paragraaf 2.4 van de memorie van toelichting.1 Deze mogelijkheden voorzien niet in directe bemoeienis van het ministerie
met de dagelijkse taakuitoefening van de AFM, maar stellen de minister in
staat zijn verantwoordelijkheid voor het functioneren van de financiële
toezichthouders als zelfstandige bestuursorganen waar te maken, rekening houdend
met het beginsel«toezicht op afstand».De leden van de fractie van de PvdA vroegen of de regering
kan ingaan op de verschillen en overeenkomsten tussen de nieuwe afdeling 1.3.1
over de samenwerking tussen AFM en DNB, en het bestaande convenant.De samenwerkingsbepalingen regelen de volgende aspecten:1. Van de toezichthouders afkomstige algemeen verbindende voorschriften
en beleidsregels over algemene onderwerpen zijn zoveel mogelijk gelijkluidend
(artikel 1:29).2. Voordat een toezichthouder overgaat tot het nemen van een ingrijpende
toezichtmaatregel, vraagt hij de zienswijze van de andere toezichthouder (artikel
1:30).3. De niet-vergunningverlenende toezichthouder adviseert bij de vergunningverlening
over onderwerpen die tot zijn domein behoren (artikel 1:31).4. De niet-vergunningverlenende toezichthouder die constateert dat de
betrouwbaarheid van een beleidsbepaler niet langer buiten twijfel staat of
dat de beleidsbepaler niet deskundig is, informeert hierover de andere toezichthouder
en doet een aanbeveling voor een te treffen toezichtmaatregel (1:32).5. Indien de niet-vergunningverlenende toezichthouder informatie nodig
heeft over de algemene aspecten van de bedrijfsvoering, wordt eerst bekeken
of de vergunningverlenende toezichthouder deze informatie ter beschikking
heeft (artikelen 1:57 en 1:57a).De onder 1 genoemde maatregel; is thans in een wat andere vorm ook opgenomen
in de wetgeving. De onder 2 en 3 genoemde samenwerking vindt binnen het huidige
wettelijke kader ook plaats. Dit vindt zijn grondslag in de overdrachtsbesluiten2 en het samenwerkingsconvenant van de toezichthouders,
maar dit wordt nu naar wetniveau opgetrokken. De onder 4 en 5 genoemde samenwerkingsvormen
zijn nieuw.De leden van de fractie van de PvdA vroegen of de regering
kan ingaan op de mogelijkheid van gezamenlijke teams van DNB en AFM, die zich
bezig gaan houden met het toezicht op de AO/IC. Verder vroegen deze leden
of het juist is dat AO/IC zowel prudentiële als gedragsaspecten heeft
en hoe er meer samenwerking bewerkstelligd kan worden.Het klopt dat de AO/IC (in het wetsvoorstel wordt gesproken van «bedrijfsvoering»)
zowel prudentiële als gedragsaspecten heeft. De taakafbakening tussen
DNB en de AFM, alsmede de verplichting tot samenwerking zijn in dit wetsvoorstel
opgenomen. Op grond van de artikelen 1:7 en 1:8 is DNB verantwoordelijk voor
het prudentieel toezicht en de AFM voor het gedragstoezicht. DNB zal derhalve
toezicht houden op de normen die bij of krachtens het Deel Prudentieel toezicht
financiële ondernemingen met betrekking tot de bedrijfsvoering (artikel
2:45) worden gesteld, en de AFM op de normen die bij of krachtens het Deel
Gedragstoezicht financiële ondernemingen met betrekking tot de bedrijfsvoering
(artikelen 4:14 en 4:15) worden gesteld.DNB en de AFM hebben zich ten doel gesteld om overlap van toezicht zoveel
mogelijk te voorkomen. In dit kader voorziet het Convenant tussen de AFM en
DNB in duidelijke afspraken over samenwerking tussen beide toezichthouders.
Op reguliere basis stemmen DNB en de AFM hun onderzoeksplanningen op elkaar
af. Uitgangspunt hierbij is dat geen dubbel werk wordt gedaan. Bovendien wordt
voorafgaand en na afloop van onderzoeken onderling informatie uitgewisseld.
Op deze wijze zijn de toezichthouders steeds goed geïnformeerd en kunnen
eventuele attentiepunten of wensen van de één worden meegenomen
bij onderzoeken door de ander.Voorts vroegen de leden van de fractie van de PvdA
hoe de samenwerkingsparagraaf zich verhoudt tot het meldpunt overlap. Waarom
laat de sector via bijvoorbeeld advocatenkantoren weten dat er veel overlap
zou zijn, maar komen er nauwelijks meldingen binnen, zo vroegen de leden van
de PvdA-fractie. Tevens vroegen zij hoeveel meldingen er in 2004 en 2005 precies
waren.De regering stelt in de memorie van toelichting dat
er via het Burgerlijk Wetboek (BW) voldoende mogelijkheden zijn om als instelling
te klagen over het toezicht, aldus de leden van de fractie van het CDA. In
de praktijk blijkt echter dat de instellingen moeite hebben om hun klachten
over bijvoorbeeld overlap van toezicht, bejegening of communicatie kenbaar
te maken bij de toezichthouder zelf. Men heeft enige angst voor de gevolgen
van het kenbaar maken van de klachten. De leden van de CDA-fractie vinden
het geen vreemde gedachte om een onafhankelijk loket te openen waar de onder
toezicht gestelden hun opmerkingen en klachten over het toezicht kenbaar kunnen
maken. Dan zou de meldlijn opgeheven kunnen worden. Graag vernemen deze leden
de mening van de regering ten aanzien van dit punt. Ook willen zij de regering
vragen de voor- en nadelen van dit idee uiteen te zetten.Het meldpunt toezichtoverlap is destijds ingesteld om algemene klachten
die bestonden over overlappingen in de toezichtuitvoering te kanaliseren en
te concretiseren, met het uiteindelijke doel om eventuele overlap weg te nemen.
Zoals ook aangegeven bij de plenaire behandeling van het Algemeen deel van
de Wft1 is na het instellen van het meldpunt
toezicht-overlap gebleken dat financiële ondernemingen huiverig waren
om klachten over overlap te melden. Om dat te ondervangen is met de Nederlandse
vereniging van Banken en het Verbond van Verzekeraars afgesproken dat zij
de klachten zouden verzamelen en bundelen, om ze vervolgens geanonimiseerd
bij het meldpunt in te dienen. Dit is gebeurd en heeft geleid tot een evaluatie
van het convenant. De financiële sector is uitgebreid betrokken geweest
bij deze evaluatie. De uitkomsten van deze evaluatie zijn gemeld in de nota
naar aanleiding van het verslag2 en de nota naar
aanleiding van het nader verslag.3 Inmiddels
is het convenant aangepast, zodat de overlap in de toezichtuitvoering
verder is teruggedrongen en de samenwerking tussen DNB en de AFM is verbeterd.
De Wft gaat nog een stapje verder door de taken van DNB en de AFM wettelijk
af te bakenen en de samenwerking te regelen. Recent zijn bij het meldpunt
geen klachten meer binnen gekomen. Gegeven de genoemde ontwikkelingen acht
de regering nadere actie op punt dit niet nodig.Samenwerking toezichthouders internationaalDe leden van de CDA-fractie vroegen naar de samenwerking
met buitenlandse toezichthouders. Ze vroegen wat er op basis van deze wet
verandert in de samenwerking tussen diverse toezichthouders en of dit extra
administratieve lasten oplevert.De afdelingen 1.3.2 tot en met 1.3.4 bevatten regels over de samenwerking
tussen de toezichthouder en toezichthoudende instanties in andere staten of
de Commissie van de Europese Gemeenschappen. De regels gelden grotendeels
ter implementatie van bepalingen van de verschillende Europese richtlijnen
op het terrein van de financiële markten. In de bestaande wetgeving zijn
die regels ook al geïmplementeerd, zij het dat in de bestaande wetgeving
gekozen is voor meer generieke bepalingen. Te denken valt daarbij aan de artikelen
2, tweede lid, van de Wtk 1992 en 35 van de Wte 1995. In dit wetsvoorstel
is ervoor gekozen nauwer aan te sluiten bij de teksten van de verschillende
richtlijnbepalingen, hetgeen er in geresulteerd heeft dat de artikelen op
het terrein van internationale samenwerking meer zijn uitgeschreven dan in
de bestaande wetgeving. In materieel opzicht zijn er echter geen nieuwe regels
bij gekomen. De voorgestelde bepalingen inzake internationale samenwerking
veroorzaken geen toename van de administratieve lasten voor het bedrijfsleven
ten opzichte van de bestaande wetgeving. Een goede en goed geregelde samenwerking
kan juist helpen onnodige administratieve lasten te voorkomen.Publicatiemogelijkheden van de toezichthoudersDe leden van de CDA-fractie vroegen om aan te tonen
dat de toezichthouders zorgvuldig met de publicatiemogelijkheden om zullen
gaan en dat er geen sprake is van een sanctie. De leden van de fractie van
het CDA merkten hierbij op dat zij vinden dat er buitengewoon terughoudend
omgegaan moet worden met de publicatiebevoegdheid door de toezichthouders
en dat ondanks de bedoeling van de regering de publicatie als een sanctie
kan voelen. Zij vroegen de regering naar de acties om op dit punt dat gevoel
weg te werken en om aan te tonen dat zorgvuldig door de toezichthouders met
dit instrument wordt omgegaan en er geen sprake is van een sanctie.De regeling van de publicatiemogelijkheden van de toezichthouders is ingegeven
door de wens het publiek beter te kunnen waarschuwen tegen misstanden. Deze
wens is afgelopen jaren nadrukkelijk naar voren gebracht door consumenten
van financiële producten. Ze vinden dat ze te laat worden gewaarschuwd
voor bepaalde producten of voor instellingen waarvan de toezichthouder geconstateerd
heeft dat ze normen overtreden. Met deze klacht in het achterhoofd is de voorgestelde
regeling opgesteld. Het waarschuwende karakter daarvan is voorop gesteld.
Aanbieders van financiële producten zijn beducht voor een uitbreiding
van de mogelijkheden van de toezichthouders om te publiceren. De Consumentenbond
heeft echter in de consultaties die rond dit onderwerp hebben plaatsgevonden,
benadrukt dat de consument niet moet worden onderbelicht en dat het van belang
is dat de consument zo snel mogelijk wordt geïnformeerd over eventuele
misstanden. De Vereniging van Effectenbezitters (VEB) ondersteunt de wens
om de publicatiemogelijkheden uit te breiden met de opmerking dat publicatiemogelijkheden
door de toezichthouders onvoldoende worden benut vanwege het
feit dat de toezichthouders naar haar mening zich vaak (in haar ogen ten onrechte)
op de geheimhoudingsplicht beroepen.Bij de publicatiemogelijkheden zijn er zodoende verschillende belangen,
waartussen bij de wettelijke regeling een balans moet worden gevonden. Bij
invoering van de voorgestelde regeling krijgen de toezichthouders hiertoe
verschillende publicatiemogelijkheden. Een eerste mogelijkheid bestaat uit
een algemene waarschuwing, niet specifiek betrekking hebbend op een bepaald
product of aanbieder. Met deze publicatiemogelijkheid kan de toezichthouder
de markt in een vroeg stadium waarschuwen voor bepaalde trends en ontwikkelingen.
Deze mogelijkheid behoeft geen wettelijke basis. De geheimhoudingsbepalingen
laten hiervoor voldoende ruimte.De andere – wel in het wetsvoorstel geregelde – publicatiemogelijkheden
van de AFM en DNB zijn wél specifiek, en zullen om die reden ook met
gepaste zorgvuldigheid dienen te worden ingezet. Immers: dat de publicatie
niet als sanctie bedoeld is, wil niet zeggen dat er concessies aan de zorgvuldigheid
van het handelen kunnen worden gedaan. De verplichting tot zorgvuldige voorbereiding
van een besluit en de daarbij te maken belangenafweging volgt uit afdeling
3.2 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) en is van toepassing op alle besluiten
van de AFM en DNB, en dus ook op publicatiebesluiten.In het wetsvoorstel zijn specifieke publicatiemogelijkheden van de AFM
en DNB opgenomen om het publiek te waarschuwen. Allereerst wordt ingegaan
op artikel 1:78 van het wetsvoorstel. Dit artikel geeft de toezichthouders
de bevoegdheid om bij concrete overtredingen van de verbodsbepalingen van
de Wft een openbare waarschuwing uit te vaardigen. Het betreft hier dus een
waarschuwing voor activiteiten van een met naam te noemen instelling die,
kort gezegd, zonder de benodigde vergunning op de financiële markten
actief is; een zogenaamde illegale instelling. Dit doet uiteraard niet af
aan de plicht voor de toezichthouders om zich een goed beeld te vormen van
de bij dit publicatiebesluit betrokken belangen. Het is niet ondenkbaar dat
de gevolgen van het publicatiebesluit voor de (in strijd met de Wft handelende)
financiële onderneming dermate nadelig kunnen zijn, dat de belangenafweging
resulteert in het (vooralsnog) niet-waarschuwen van het publiek.De publicatiebevoegdheid van artikel 1:78 is met adequate wettelijke waarborgen
omkleed. De toezichthouder moet de betrokken onderneming voorafgaand aan de
voorgenomen publicatie in kennis stellen van het genomen publicatiebesluit.
De betrokkene heeft vervolgens een (korte) periode de tijd om het besluit
met het oog op het treffen van een voorlopige voorziening voor te leggen aan
de voorzieningenrechter. Deze kan aldus, voorafgaand aan de feitelijke publicatie,
toetsen of het besluit zorgvuldig is voorbereid en of de belangenafweging
voldoende nauwkeurig is verricht. De werking van het publicatiebesluit is
opgeschort voor de duur van deze procedure, tenzij de bescherming van de belangen
die de wet beoogt te beschermen geen uitstel toelaat. Of dit laatste het geval
is, staat in eerste instantie ter beoordeling van de toezichthouder en uiteindelijk
van de rechter.De tweede in het wetsvoorstel geregelde publicatiemogelijkheid is opgenomen
in artikel 1:81, en heeft betrekking op opgelegde bestuurlijke boetes of lasten
onder dwangsom. Deze publicatie is als een verplichting in de wet opgenomen,
dat wil zeggen dat het niet aan de toezichthouders is om te bepalen in welke
gevallen een opgelegde bestuurlijke boete of last onder dwangsom wordt gepubliceerd,
tenzij de openbaarmaking in strijd is of zou kunnen zijn met het doel van
het door de toezichthouder uit te oefenen toezicht op de naleving van de wet.
Op deze manier wordt ook duidelijk gemaakt dat in deze gevallen de geheimhoudingsplicht
geen rol dient te spelen in de afweging om een boete al dan niet te publiceren.
Dit is in lijn met de kritiek die de VEB uitte op het beperkte
gebruik van de publicatiemogelijkheden door de toezichthouders.Het doel van deze publicatiemogelijkheid is onder andere om het publiek
te waarschuwen dat een boete is opgelegd. Daarbij wordt zichtbaar dat de toezichthouder
daadwerkelijk optreedt tegen wetsovertredingen. Dit heeft tevens een algemeen
preventieve werking.De waarborgen waarmee de publicatiemogelijkheden zijn omgeven kunnen niet
eventuele «gevoelens» van bestraffing bij de normovertreder wegnemen.
Van belang is hier op te merken dat het niet relevant is hoe een maatregel
van een toezichthouder door de normovertreder wordt ervaren, wat wel uitmaakt
is hoe de wetgever het bedoelt en hoe een en ander door bijvoorbeeld de rechter
zal worden geïnterpreteerd. Ook andere niet-punitieve instrumenten kunnen –
hoewel niet beoogd – als straf worden gevoeld, te denken valt bijvoorbeeld
aan de (reparatoire) last onder dwangsom of de aanwijzing. Bij de publicatiemogelijkheden
is het voorts van belang niet uit het oog te verliezen dat het primair aan
de financiële onderneming zelf is of hij spreekwoordelijk op rozen of
in de pekel zit.Voorts merkten de leden van de CDA-fractie op dat het
vertrouwen van de burger in financiële instellingen buitengewoon belangrijk
is en dat om die reden gelijkschakeling met de Nederlandse Mededingingsautoriteit
(NMa) niet wenselijk is. Zij vroegen zich af of een apart regime voor publicatiebevoegdheid
niet op zijn plaats is. Tegelijkertijd vroegen zij de regering om met voorstellen
hiertoe te komen. Daarnaast vinden deze leden dat pas tot publicatie overgegaan
mag worden wanneer de beroep- en bezwaarperiode afgerond is en vaststaat dat
er sprake is van overtredingen waartegen de bevolking gewaarschuwd moet worden.
Zij vroegen of de regering bereid is dit in de wet op te nemen. De leden van
de fractie van het CDA erkennen dat hieraan een mogelijk nadeel kan kleven
dat de beroep- en bezwaarprocedures nodeloos lang gerekt zouden kunnen worden
door betrokkenen partijen om publicatie op te kunnen schorten. Deze leden
vroegen welke mogelijkheden er echter zijn om dit tegen te kunnen gaan.De regering onderschrijft met de leden van de CDA-fractie het belang van
vertrouwen van de burger in de financiële sector. In dit kader moeten
ook de publicatiemogelijkheden worden gezien. Het publiek moet, indien nodig,
tijdig gewaarschuwd kunnen worden.De regering is van oordeel dat het huidige systeem passend is voor de
financiële toezichtwetgeving, met een passende verhouding tussen het
belang van de waarschuwing van het publiek en het belang van de financiële
onderneming. Het moment van publicatie verschuiven tot ná de uitkomst
van de bezwaar- en beroepsprocedure zou een onaanvaardbare vertraging van
de publicatie betekenen, binnen het huidige systeem. Deze procedures kunnen
immers lange tijd duren. De regering heeft gekozen om het belang van de waarschuwende
werking te laten prevaleren boven het risico dat achteraf blijkt dat een boete
onterecht is opgelegd of onterecht de publicatie niet achterwege is gelaten.Van een gelijkschakeling wat betreft de publicatie met de NMa is slechts
in zoverre sprake dat de publicatie van de boetes en dwangsommen op basis
van artikel 1:81 van het wetsvoorstel een automatisme is. Deze is vergelijkbaar
aan de regeling die is opgenomen in de Mededingingswet. Dit naar aanleiding
van het advies van de Raad van State om ook de publicatiemogelijkheden in
de Mededingingswet te bezien. Voor het overige is de regeling afgestemd op
de specifieke context van financiële toezichtwetgeving. Dit komt onder
meer tot uiting in de in artikel 1:81 opgenomen tenzij-formulering.De leden van de CDA-fractie vroegen zich af wat er
gebeurt als er tot publicatie wordt overgegaan voordat een beroep- en bezwaarprocedure
is afgerond en de instelling in het gelijk wordt gesteld. Zij merkten op dat
dit de goede naam van de instelling serieus kan bedreigen en vroegen hoe dit
dan wordt rechtgezet en of de toezichthouder dan aansprakelijk is. Deze leden
vroegen of de eventuele schadevergoeding dan via een kostenregeling voor rekening
van de Staat komt of voor rekening van de instellingen.Voorts vroegen de leden van de CDA-fractie wat het
effect van dit publicatiebeleid is op Nederland als vestigingsplaats voor
bijvoorbeeld asset managers en beleggingsinstellingen. Deze leden vroegen
of andere landen in de Europese Unie een dergelijk publicatiebeleid kennen
om zo het level playing field te garanderen.De regering merkt ten aanzien van deze vragen allereerst het volgende
op. De frequentie waarmee de AFM en DNB bestuurlijke boetes opleggen is ten
eerste laag, zeker in vergelijking met de inzet van andere handhavingsmiddelen.
De AFM en DNB zijn sinds de invoering van het boete-instrumentarium zeer prudent
omgegaan met de inzet van dit zware instrument. Voorts moet de kanttekening
worden geplaatst dat een zeer groot deel van de boetes opgelegd wordt aan
illegale instellingen. In zo’n geval is er geen sprake van een instelling
met een goed imago dat een deuk kan oplopen.De regering is voorts van mening dat het in het belang is van het vertrouwen
in de financiële markten als geheel, dat deelnemers op deze markten tijdig
worden geïnformeerd over relevante maatregelen die genomen worden door
de toezichthouder. In het geval van artikel 1:78 van het wetsvoorstel betekent
dit dat het mogelijk is dat zelfs voor dat er andere toezichtmaatregelen zijn
ingezet tot het waarschuwen van de deelnemers op de markten kan worden overgegaan.Om deze reden is het van belang dat ook wat betreft het publicatiebeleid
Nederland niet te veel uit de pas loopt met andere landen uit de Europese
Unie. Een vergelijking is gemaakt met diverse Europese landen, waaronder België,
Duitsland, Spanje, en Groot-Brittannië. Hieruit is gebleken dat al deze
landen (vormen van) publicatiemogelijkheden in de financiële toezichtwetten
hebben opgenomen. Sommige landen gaan hierin verder, zoals Groot-Brittannië,
andere zijn terughoudender, zoals Duitsland. Met het nu voorgestelde beleid
loopt Nederland niet uit de pas met de ons omringende landen of bijvoorbeeld
de Verenigde Staten.Wat betreft de mogelijkheid van een eventuele schadevergoeding merkt de
regering op dat het geen automatisme is dat er feitelijke schade uit een publicatie
volgt die voor vergoeding in aanmerking komt. Bij een waarschuwing op basis
van artikel 1:78 van het wetsvoorstel, tegen een illegaal op de markt opererende
financiële instelling, is het niet goed voorstelbaar dat dit het geval
is. Het gaat dan bijvoorbeeld om een illegale instelling die zonder de benodigde
vergunning door gaat met het aanbieden van bepaalde producten. Een openbare
waarschuwing zal immers veelal volgen op andere acties van de toezichthouder,
gesteld dat dit mogelijk is.Ook wanneer er sprake is van de publicatie van een boete op basis van
artikel 1:81 van het wetsvoorstel, die is opgelegd aan een illegale instelling,
is het moeilijk voorstelbaar dat er voor schadevergoeding vatbare schade ontstaat.Resteert de publicatie van een boete op basis van artikel 1:81 van het
wetsvoorstel, die is opgelegd aan een onder het reguliere toezicht staande
instelling. Alvorens in dit geval aan een schadevergoeding kan worden gedacht
is het noodzakelijk dat de toezichthouder door de rechter wordt «teruggefloten»
ten aanzien van de publicatie: de toezichthouder heeft ten onrechte geen gebruik
gemaakt van de mogelijkheid af te zien van publicatie. Aangezien het een bevoegdheid
is waarbij de toezichthouder beleidsvrijheid heeft zal de rechter dit in beginsel
terughoudend toetsen. Vervolgens zal de rechter moeten beoordelen
of er inderdaad schade is geleden door de publicatie en of er causaal verband
bestaat tussen het onrechtmatig handelen van de toezichthouder en de schade.In dit verband verwijs ik ook naar het rapport dat de Minister van Justitie
heeft laten opstellen inzake aansprakelijkheid van toezichthouders. Dit rapport
zal naar verwachting op korte termijn worden gepubliceerd. Ook bij de mondelinge
behandeling van het wetsvoorstel is aangegeven dat de resultaten van het onderzoek
naar de aansprakelijkheid van toezichthouders worden afgewacht en dat naar
aanleiding daarvan bezien zal worden of de aansprakelijkheid van de financiële
toezichthouders en de financiering daarvan nader moeten worden geregeld.1In de huidige situatie worden kosten van claims wegens aansprakelijkheid
aangemerkt als toezichtkosten en kunnen zij worden doorbelast aan de sector.
Om te voorkomen dat dit tot onevenredig zware lasten voor de sector leidt,
is met de AFM en destijds de Pensioen- & Verzekeringskamer (PVK) contractueel
overeengekomen dat de Staat bijspringt boven een bepaald maximum. Dit voorkomt
tevens dat een claim de draagkracht van een toezichthouder te boven gaat.
Deze afspraak met de PVK is overgegaan op DNB, maar geldt nog niet voor de
overige (toezicht)taken van DNB, die niet voortvloeien uit het PVK-toezicht.
Het ligt voor de hand om daar dezelfde lijn te volgen.De leden van de fractie van de PvdA verzochten de regering
nader in te gaan op de mogelijkheid om vooraf een waarschuwing te geven. Zij
vroegen hoeveel jurisprudentie er is er rondom een «redelijk vermoeden»
en een «ernstige overtreding» en hoeveel tijd een eventuele rechterlijke
toetsing in beslag neemt. Deze leden vroegen of de regering kan aangeven hoe
het staat met de praktische aspecten van publicatie van waarschuwingen, welke
media daarvoor zullen worden gebruikt en hoeveel budget ervoor is. Voorts
vroegen deze leden of de regering de mening deelt dat het niet moet gaan om
een verstopte mededeling op – bijvoorbeeld – blz. 13 van een weinig
gelezen vaktijdschrift.Artikel 1:78 van het wetsvoorstel biedt de toezichthouder een mogelijkheid
om het publiek te waarschuwen voor enkele in de wet limitatief opgenomen overtredingen.
De praktische aspecten van de uitvoering, zoals het medium van de publicatie
en het budget daarvoor, zullen nader worden ingevuld door de toezichthouders.
Als gezegd, het betreft een nieuwe bevoegdheid en bijvoorbeeld de frequentie
van de inzet zal de kosten bepalen. Deze kosten zullen op de gebruikelijke
wijze worden gemonitord en gedekt.Ook de leden van de VVD-fractie stelden diverse vragen
inzake de publicatiemogelijkheden die het wetsvoorstel in artikel 1:78 en
1:81 biedt. Hieronder zal op deze vragen en opmerkingen worden ingegaan.Een eerste opmerking handelt over het vertrouwen van
de markt en het karakter van de publicatie van een boete, de toelichting daarop
en de onderbouwing daarvan.Zoals ook opgemerkt bij de beantwoording van een gelijkluidende vraag
van de leden van de CDA-fractie is een goede werking van de financiële
markten bij uitstek gebaseerd op vertrouwen. Het is om die reden dan ook van
belang dat het toezicht en de handhaving open en transparant plaatsvinden.Wanneer een redelijk vermoeden bestaat dat een verbodsbepaling wordt overtreden
kan een openbare waarschuwing al in een vroeg stadium worden gegeven. Aangezien
dit enkel bij overtredingen van verbodsbepalingen mogelijk is, is het minder
waarschijnlijk dat met betrekking tot onder toezicht staande ondernemingen
een openbare waarschuwing wordt uitgevaardigd. Indien andere voorschriften
worden overtreden – en er wordt een bestuurlijke boete opgelegd –
dan wordt dit bij de boeteoplegging gepubliceerd. Dit betreft zowel niet als
wel onder toezicht staande ondernemingen. De praktijk wijst overigens
uit dat de toezichthouders de afgelopen jaren niet lichtvaardig zijn omgesprongen
met de inzet van hun handhavingsinstrumentarium. Dit is ook vanzelfsprekend
gezien de eisen van de zorgvuldigheid die de Awb stelt aan besluitvorming
van bestuursorganen.Wat betreft het karakter van de publicatie is al het een en ander vermeld
in de memorie van toelichting.1 Van belang is
hier nogmaals op te merken dat het niet relevant is hoe een maatregel van
een toezichthouder wordt ervaren door de overtreder. Het gaat erom hoe de
wetgever het bedoelt en hoe een en ander door bijvoorbeeld de rechter zal
worden geïnterpreteerd. De uiteenzetting in de memorie van toelichting
over het al dan niet straffende karakter van de publicatie acht ik voldoende.
Het vermoeden van de vragenstellers dat de literatuurverwijzingen selectief
zijn, is dan ook zonder grond. Wel wens ik nader in te gaan op wat de leden
van de VVD-fractie«onherstelbare reputatieschade» noemt. In de
afgelopen jaren zijn in het binnenen buitenland diverse bestuurlijke boetes
opgelegd aan ondernemingen. Alhoewel dit ongetwijfeld een deuk in het imago
van zo’n onderneming kan opleveren, is mij niet bekend dat dit heeft
geleid tot schadeclaims. De markt, en uiteindelijk ook de onderneming die
de wet overtreedt, is niet gebaat bij een toezichthouder zonder afdoende bevoegdheden.Graag benadrukt de regering op deze plek nogmaals dat een wettelijke regeling
inzake de publicatie de verschillende belangen in balans moet houden, enerzijds
het belang van de onderneming en anderzijds het belang van een ruimere publicatiemogelijkheid
voor de toezichthouders om het publiek te beschermen. De regering is van oordeel
dat het huidige voorstel aan deze eis tegemoet komt.Voorts vroegen de leden van de VVD-fractie zich af
in welke gevallen er gepubliceerd kan worden. Daarnaast vroegen zij zich af
op welke manier publiciteitsbeleid ontwikkeld gaat worden en of dit niet op
het niveau van een AMvB geregeld zou moeten worden. Ook vroegen zij zich af
hoe zeker wordt gesteld dat publicatie alleen als ultimum remedium wordt ingezet.
Voorts vroegen zij zich af of de gevallen waarin er gepubliceerd kan worden
door de toezichthouders niet beter limitatief in de wet kunnen worden opgenomen.Om met de laatste opmerking te beginnen, in het wetsvoorstel is limitatief
opgenomen wanneer een toezichthouder in individuele gevallen kan publiceren.
De publicatie van artikel 1:78 is alleen mogelijk bij overtreding van verbodsbepalingen
en overtreding van de artikelen 1:38, 1:39, 1:48 en 4:4 van het wetsvoorstel.
Dit betekent dat publicatie op basis van artikel 1:78 nagenoeg alleen kan
plaatsvinden als er sprake is van een illegale instelling; een instelling
die opereert op de markt zonder de daarvoor vereiste vergunning of anderszins
in strijd met een verbod.Wanneer de publicatie van artikel 1:81 plaats kan vinden is eveneens limitatief
bepaald. Deze publicatie vindt alleen plaats wanneer er een boete of dwangsom
is opgelegd. De mogelijkheden hiertoe zijn limitatief opgesomd in de bijlagen
die behoren bij de artikelen 1:61 en 1:62 van het wetsvoorstel.Daar waar de toezichthouders een discretionaire bevoegdheid hebben, komt
het maken van beleid ten aanzien van het gebruik van die bevoegdheid aan de
orde. In geval van een openbare waarschuwing als bedoeld in artikel 1:78 gaat
het bijna altijd om instellingen die illegaal opereren op de markt. Uitgangspunt
zal dan zijn dat een waarschuwing plaats dient te vinden indien de belangen
van bijvoorbeeld beleggers daarmee gediend zijn. Ten aanzien van de inzet
van dit middel zal uiteraard beleid moeten worden opgesteld.In het geval van artikel 1:81 bestaat er in beginsel géén
discretionaire bevoegdheid voor de toezichthouder: publicatie is de regel.
Echter, artikel 1:81 van het wetsvoorstel geeft de toezichthouder de mogelijkheid
om af te wijken van deze regel. Hier bestaat enige beleidsvrijheid.
De toezichthouder zal aan moeten geven in welke gevallen hij gebruik gaat
maken van deze uitzonderingsbepaling. De redactie van artikel 1:81 van het
wetsvoorstel draagt er toe bij dat het beleid ten aanzien van de uitzondering
beperkt van opzet kan zijn.Wat betreft de vragen ten aanzien van de vorm, inhoud en timing van het
beleid kan ik op dit moment geen uitspraken doen. Dit is een taak van de toezichthouder,
die vermoedelijk eerst de parlementaire behandeling zal willen afwachten.Wat betreft de opmerking dat de toezichthouder de publicatie alleen moet
inzetten als ultimum remedium, kan worden opgemerkt dat de wet bepaalt wanneer
er gepubliceerd moet worden in het geval van artikel 1:81 (na het opleggen
van een boete of last onder dwangsom), en dat in geval van artikel 1:78 publicatie,
in een vroeg stadium, schade bij het publiek en andere marktpartijen kan voorkomen.Voorts vroegen de leden van de VVD-fractie zich af –
als ik de vraag goed interpreteer – of er voldoende ruimte is voor de
prudentiële toezichthouder om een publicatie van de gedragstoezichthouder
tegen te houden.Beide toezichthouders hebben een afzonderlijke en eigenstandige taak.
Voor de goede uitvoering van deze taak hebben de beide toezichthouders diverse
instrumenten. Een van die instrumenten betreft de publicatie. In lijn met
de afzonderlijke en eigenstandige taak van de AFM en DNB, kunnen beide onafhankelijk
van elkaar deze instrumenten gebruiken. Dit laat uiteraard onverlet dat beide
toezichthouders in voorkomende gevallen elkaar informeren over te nemen toezichtmaatregelen.
Hiertoe hebben de toezichthouders een convenant gesloten.1 Hierin staat beschreven in welke gevallen en op welke wijze de toezichthouders
elkaar informeren. Onverminderd het bepaalde in het convenant en het bepaalde
in artikel 1:30 van het wetsvoorstel moet de toezichthouder ook bij het nemen
van alle overige toezichtmaatregelen oog houden voor het toezichtdomein van
de andere toezichthouder ook al hoeft diens zienswijze niet uitdrukkelijk
te worden gevraagd. Dit vloeit voort uit de artikelen 3:2 (bij de voorbereiding
van een besluit vergaart het bestuursorgaan de nodige kennis omtrent de relevante
feiten en de af te wegen belangen) en 3:4, eerste lid, (het bestuursorgaan
weegt de rechtstreeks bij het besluit betrokken belangen af, voorzover niet
uit wettelijk voorschrift of uit de aard van de uit te oefenen bevoegdheid
een beperking voortvloeit) van de Awb.In concreto betekent dit dat er voor DNB geen mogelijkheden zijn om krachtens
de wet een voorgenomen publicatie van de AFM tegen te houden. Dit zou in strijd
zijn met de toezichtsystematiek van het wetsvoorstel: door de scheiding tussen
het gedragstoezicht en het prudentieel toezicht zijn de terreinen waarop samenwerking
is voorzien beperkt. Beide toezichthouders hebben afzonderlijke taken, en
zijn in hun uitvoering zelfstandig.De leden van de VVD-fractie stelden voorts enkele vragen
over de rechtsbescherming bij een publicatie krachtens artikel 1:78 van het
wetsvoorstel, in het bijzonder over het nut van het maken van bezwaar of beroep.
Deze vorm van rechtsbescherming is echter betrekkelijk stellen zij, aangezien
(i) bezwaar en beroep geen schorsende werking hebben en (ii) deze procedure
het risico van publiciteit in zich bergt terwijl de instelling die nu juist
probeert te vermijden. Een eventuele rectificatie als uitkomst van de procedure
verschijnt in de regel lang na de gewraakte publicatie en dan is «het
nieuwtje er van af». Een gang naar de voorzieningenrechter (artikel
1:80, lid 2) kan aan bezwaar (i) tegemoet komen, mits de toezichthouder niet
artikel 1:80, lid 3 («onverwijlde openbare waarschuwing wanneer de door
de Wft te beschermen belangen geen uitstel toelaten») in stelling brengt.
Zij vroegen zich af aan welke situaties bij deze bepaling gedacht moet worden,
welke criteria hier zullen gaan gelden en of het in bedoeling ligt
deze nader te regelen of wordt dat aan de toezichthouders overgelaten. Zo
ja, stelden zij voorts de vraag of dit dan zaken zijn die in het door toezichthouders
te ontwikkelen publiciteitbeleid zullen worden opgenomen. Zij vroegen of hierin
ook zal worden opgenomen dat er afstemming tussen de toezichthouders moet
plaatsvinden en of hierin ook overwegingen zullen worden opgenomen om tot
publicatie over te gaan, met name wanneer publicatie de belangen waarover
de prudentiële toezichthouder heeft te waken in gevaar brengt. Want,
stelden de leden van de VVD-fractie, een beroep op de voorzieningenrechter
bergt immers evenzeer het gevaar van publiciteit in zich. Zij vroegen zich
voorts af of dit een extra overweging zou zijn om het middel van publiciteit
met uiterste zorgvuldigheid toe te passen.Op grond van de Awb staat alleen tegen het besluit een openbare waarschuwing
te zullen uitvaardigen op basis van artikel 1:78 bezwaar en beroep open. De
bekendmaking op grond van artikel 1:81 is een feitelijke handeling waartegen
geen zelfstandige bestuursrechtelijke rechtsbescherming is geregeld (anders
dan tegen het besluit tot het opleggen van de bestuurlijke boete of de last).Zoals de leden van de VVD-fractie terecht aangeven schorst bezwaar en
beroep de publicatie van een waarschuwing als bedoeld in artikel 1:78 niet.
Een schorsende werking van bezwaar en beroep, inhoudende het uitstellen van
de feitelijke waarschuwing zou de waarschuwende werking ervan grotendeels
teniet doen.Wel is in artikel 1:80 de mogelijkheid geopend om ten aanzien van het
besluit een openbare waarschuwing te zullen uitvaardigen een voorlopige voorziening
bij de bestuursrechter te vragen. Hiertoe is in artikel 1:80, eerste lid,
een periode van vijf werkdagen voorzien, in welke periode de toezichthouder
nog niet tot publicatie mag overgaan. Hiermee is naar het oordeel van de regering
een goede balans gevonden tussen enerzijds de belangen die verbonden zijn
aan een spoedige waarschuwing en de belangen van de (illegale) instelling
die het onderwerp is van een openbare waarschuwing.Ten aanzien van de opmerkingen over het feit dat bezwaar en beroep geen
zin hebben omdat deze openbaar geschieden kan ik het volgende melden. Indien
een instelling de publicatie als bedoeld in artikel 1:78 van het wetsvoorstel
heeft trachten te voorkomen door middel van het aanvragen van een voorlopige
voorziening, en dit is vervolgens afgewezen door de rechter, dan zal een en
ander reeds in de openbaarheid zijn wanneer de bezwaar- en beroepsprocedure
feitelijk starten. Bezwaar en beroep dragen om die reden alleen al niet bij
aan het in de openbaarheid brengen van de waarschuwing. De rechter in voorlopige
voorziening heeft de publicatie immers niet tegengehouden en de publicatie
is op het moment van de behandeling van het bezwaar en beroep ook al geschied.
Het bezwaar en beroep dienen er in dit geval alleen toe om te bepalen of het
besluit tot doen van een openbare waarschuwing dient te worden heroverwogen,
respectievelijk rechtmatig is.Indien de rechter in voorlopige voorziening de publicatie tegenhoudt dan
kan wat betreft de openbaarheid van een beroep bij de voorzieningenrechter
worden verwezen naar de toelichting bij artikel 1:95.1 Hierin is, in lijn met het kader dat het Europees Verdrag voor de
Rechten van de Mens (EVRM) en de Awb hieromtrent schetsen, uiteengezet dat
openbaarheid van de procedure regel is, maar dat daar diverse uitzonderingen
op mogelijk zijn, waarop zowel de instelling als de toezichthouder een beroep
kunnen doen. Wat betreft de geheimhouding tijdens de bezwaarfase kan worden
opgemerkt dat in dat geval artikel 7:4 van de Awb geldt en zodoende de geheimhouding
waarborgt.Wat betreft de vraag waaraan gedacht moet worden bij de in het derde lid
van artikel 1:78 van het wetsvoorstel opgenomen uitzondering op de vijf dagen
termijn kan het volgende worden opgemerkt. Hierbij kan bijvoorbeeld
gedacht worden aan een illegale instelling die, zonder vergunning en ondanks
maatregelen van de toezichthouder, door blijft gaan met het aantrekken van
gelden, een instelling die gelden doorsluist naar het buitenland of gevallen
waarin er een groot risico bestaat dat de gelden worden verduisterd door de
instelling. Bij een dergelijke acute bedreiging van de belangen die de wet
beoogt te beschermen past geen uitgesteld ingrijpen. In een dergelijk geval
is het van het grootste belang dat het publiek onmiddellijk wordt gewaarschuwd
voor de activiteiten van deze illegale instelling.Op welke manier er bij publicatie, ongeacht welk artikel hiervoor als
basis dient, een afstemming tussen de AFM en DNB plaats moet vinden alvorens
tot publicatie over wordt gegaan, behoort niet in het wetsvoorstel te worden
geregeld. Voor dit doel hebben de toezichthouders een convenant gesloten,
dat hiervoor reeds werd genoemd. Gezien het urgente karakter van een openbare
waarschuwing op basis van het derde lid van artikel 1:78 van het wetsvoorstel,
is het niet te verwachten dat de toezichthouders hier specifiek beleid voor
zullen of zelfs kunnen maken. Uiteraard zal de wijze waarop de toezichthouders
de verschillende bevoegdheden inzetten, dus ook die van artikel 1:78 van het
wetsvoorstel, opgenomen worden in te publiceren handhavingsbeleid; zoals dat
ook onder de huidige wetgeving is geschied. Wat betreft de opmerkingen over
de terughoudendheid ten aanzien van de inzet van artikel 1:78 van het wetsvoorstel
kan worden opgemerkt dat de toezichthouders verplicht zijn om altijd zorgvuldig
te handelen. Het feit dat er een voorlopige voorziening open staat tegen een
besluit doet daar niets aan af, maar voegt daar ook niets aan toe.De leden van de VVD-fractie vroegen zich af waarom
er in de toelichting een vergelijking met de Nederlandse Mededingingsautoriteit
(NMa) wordt gemaakt. Ook vroegen zij zich af waarom er geen rectificatieplicht
is opgenomen in het wetsvoorstel.De vergelijking met de NMa is gemaakt naar aanleiding van het advies van
de Raad van State omdat de NMa ook marktautoriteit is, die bovendien deels
gelijksoortige handhavingsinstrumenten en publicatiemogelijkheden heeft. Een
regeling ten aanzien van rectificatie in het wetsvoorstel heeft de regering
niet overwogen. Een rectificatie kan in bepaalde gevallen nodig zijn, maar
deze behoeft niet in de wet te worden geregeld. Immers, niet voorzienbaar
in welke gevallen er een rectificatie van een onjuiste beslissing dient plaats
te vinden. Bovendien is het ook in de huidige sectorale wetgeving niet voorzien
in een wettelijke regeling van de rectificatie.Aantastbaarheid van rechtshandelingenDe leden van de PvdA-fractie vroegen of de regering
nader in kan gaan op artikel 1:6p over de civiele aantastbaarheid. Zij stelden
daarbij de vraag of ieder handelen in strijd met de wet op grond van het BW
een onrechtmatige daad oplevert. Ook vroegen zij of het waar is dat als dan
sprake is van schade en een causaal verband, dat dan overeenkomsten nietig
of vernietigbaar zouden zijn. Zij vroegen naar aanleiding hiervan naar de
reden van artikel 1:6p.Voor een beroep op onrechtmatige daad op grond van artikel 6:162 van het
BW is vereist dat er sprake is van onrechtmatigheid. Bovendien is vereist
dat wordt aangetoond dat er schade is geleden en dat deze schade het gevolg
(causaal verband) is van de onrechtmatige gedraging. Niet ieder handelen in
strijd met de wet levert dan ook een onrechtmatige daad op. Wanneer een beroep
op onrechtmatige daad wordt gehonoreerd volgt geen nietigheid of vernietigbaarheid,
maar een vordering tot schadevergoeding.Artikel 1:6p is opgenomen vanwege het feit dat in de wetsgeschiedenis, jurisprudentie en literatuur geen eenduidigheid bestond over de vraag
of de financiële toezichtwetgeving de strekking heeft ermee strijdige
rechtshandelingen aan te tasten. Dit leidt tot rechtsonzekerheid, wat de marktgerichtheid
en concurrentiepositie van financiële ondernemingen niet ten goede komt.
Deze onduidelijkheid richt zich met name op de toepassing van het tweede en
derde lid van artikel 3:40 van het BW. In artikel 1:6p is nu bepaald dat de
rechtsgeldigheid van een rechtshandeling welke is verricht in strijd met de
bij of krachtens deze wet gestelde regels niet uit dien hoofde aantastbaar
is, behalve voorzover in deze wet anders is bepaald.Voorts vroegen de leden van de fractie van de PvdA
hoe hetgeen hierboven door hen is opgemerkt zich verhoudt tot de antwoorden
die de minister gaf in het plenaire debat over de Wfd in september 2004 aangaande
vernietigbaarheid en nietigheid.Ik gaf tijdens het plenaire debat over de Wfd antwoord op de vraag wat
het betekent als de zorgplicht door een financiële dienstverlener niet
wordt nagekomen. Ik gaf daarbij aan dat als er sprake is van schending van
de zorgplicht het niet evident is dat het contract nietig dan wel vernietigbaar
is. Er kan ook sprake zijn van schadevergoeding zonder aantasting van de overeenkomst.
Indien een gedupeerde zich beroept op de zorgplicht zoals deze is opgenomen
in verschillende bepalingen van de Wft (zoals onder andere opgenomen in de
afdeling 4.2.3) is artikel 1:6p van toepassing en zal er geen sprake zijn
van nietigheid dan wel vernietigbaarheid van de rechtshandeling.De leden van de fractie van de PvdA vroegen ook of
het niet zo is dat deze (dreiging van) vernietigbaarheid en nietigheid een
enorm disciplinerende werking kan hebben op de financiële sector. Ook
vroegen zij of deze disciplinerende werking sterker is dan die van het risico
op boetes en reputatieschade door publicatie van waarschuwingen en oplegging
van boetes. Voorts vroegen zij of op deze manier een kleinere toezichthouder
zou kunnen volstaan en toezichtkosten beperkt kunnen worden.Nietigheid en vernietigbaarheid kunnen een ontwrichtende werking van de
financiële sector tot gevolg hebben. Door het Tilburg Law and Economics
Center (Tilec) is onderzoek gedaan naar de rol van het civiele recht tegen
de achtergrond van de financiële toezichtwetgeving, meer in het bijzonder
de Wft. Uit dit onderzoek is gebleken dat privaatrechtelijke handhaving van
verboden rechtshandelingen naast het toezicht door de toezichthouder een rol
kan vervullen bij het verwezenlijken van de doelen die aan de Wft ten grondslag
liggen. Er zijn derhalve situaties, waarin nietigheid of vernietigbaarheid
de gewenste oplossing bieden. Daarom is in het wetsvoorstel een aantal gevallen
uitgezonderd van de hoofdregel van artikel 1:6p.De leden van de SP-fractie vroegen zich af wat de gevolgen
zijn voor de civielrechtelijke mogelijkheden van benadeelde consumenten. Hoewel
de leden van de fractie van de SP aangaven te begrijpen dat er andere mogelijkheden
zijn voor de consument om schade te verhalen, vroegen zij wat voor invloed
artikel 1:6p heeft voor de positie van de consument, ten opzichte van de huidige
situatie.Door invoering van artikel 1:6p wordt duidelijkheid geboden met betrekking
tot het tweede lid en derde lid van artikel 3:40 van het BW. De consument
kan nog steeds een beroep doen op het eerste lid van artikel 3:40 van het
BW. Bovendien kan de consument onder meer een beroep doen op onrechtmatige
daad, wanprestatie, misleiding en dwaling. Daarbij dient te worden opgemerkt
dat artikel 3:40, tweede lid, van het BW een aanzienlijk beperkter bereik
heeft dan de diverse overige civiele acties, doordat dit artikellid zich alleen
richt tot door de wet (in casu de Wft) verboden rechtshandelingen
en niet ziet op feitelijke handelingen die in strijd zijn met de wet.Voorts vroegen de leden van de fractie van de SP wat
de gevolgen zouden zijn van het generiek omkeren van de bewijslast ten gunste
van de benadeelde.Het generiek omkeren van de bewijslast zou tot onredelijke situaties aanleiding
kunnen geven. Het verdient de voorkeur om van geval tot geval te bekijken
of het nodig is om de positie van de benadeelde te versterken door de bewijslast
in zijn voordeel om te keren. Daarbij dient te worden beoordeeld welke partij
het best in staat is het desbetreffende bewijs te leveren. Deze beoordeling
kan goed worden overgelaten aan de rechter.Markttoegang financïële ondernemingenDe leden van de fractie van de PvdA vroegen hoeveel
markttoetreders er zijn te verwachten die een vergunning op grond van de Wft
zullen aanvragen en hoeveel vergunninghouders er in totaal zullen zijn.Hoofdregel van het voorstel van wet Invoeringsen aanpassingswet Wet op
het financieel toezicht overgangsrecht is dat vergunningen die onder de huidige
financiële toezichtwetgeving zijn verleend en die tevens vereist zijn
voor het verrichten van Wft-activiteiten, zonder tussenkomst van de vergunninghouder
of vergunningverlener van rechtswege in stand blijven.1 Financiële ondernemingen die nu over een vergunning beschikken
zullen dus niet een vergunning op grond van de Wft aanvragen, maar hier van
rechtswege over beschikken. Naar verwachting zullen er bij het inwerking treden
van de Wft in totaal ongeveer 18 500 vergunninghouders zijn. Het is onbekend
hoeveel ondernemingen in de toekomst tot de financiële markten zullen
toetreden.Consultaties en adviezenDe leden van de fractie van de PvdA vroegen hoe de
regering staat tegenover werkgroepen die meedenken over dit soort financiële
wetgeving als alternatief of naast de huidige consultatierondes.De voorkeur van de regering gaat ernaar uit concepten van financiële
toezichtwetgeving die inhoudelijke wijzigingen met zich brengen voor marktpartijen
in beginsel altijd ter consultatie voor te leggen voordat de ontwerptekst
aan de Raad van State wordt voorgelegd. Hierdoor worden alle betrokkenen en
geïnteresseerden in de gelegenheid gesteld hun zienswijze naar aanleiding
van de ontwerptekst bekend te maken. In een enkel geval is het echter zinvoller
een werkgroep van experts te raadplegen over voorgenomen regelgeving. Hiermee
kan naar het oordeel van de regering worden volstaan indien de voorgenomen
regelgeving geen inhoudelijke wijzigingen met zich brengt voor marktpartijen
of andere betrokkenen. Een voorbeeld hiervan is de structuurwijziging van
de Wft, die is doorgevoerd naar aanleiding van het advies van de Raad van
State. Aangezien vaststond dat deze structuurwijziging geen inhoudelijke gevolgen
zou hebben, is besloten deze van tevoren uitsluitend te bespreken met een
kleine groep experts.2 Van dergelijke werkgroepen –
naast de gebruikelijke consultatieronde of als alternatief ervoor –
zal slechts in uitzonderlijke gevallen gebruik worden gemaakt.StructuurwijzigingDe leden van de VVD-fractie vroegen zich af waarom
met het oog op de doelstelling van marktgerichtheid niet is besloten het deel
Prudentieel toezicht en het deel Gedragstoezicht te herschikken in twee nieuwe
delen over respectievelijk toezicht op financiële ondernemingen en overig toezicht op financiële markten, waarmee volgens de experts wellicht
voorkomen kan worden dat in de wet een voor de praktijk kunstmatig onderscheid
wordt gemaakt tussen regels waaraan bij vergunningverlening moet worden voldaan
en regels waaraan pas daarna moet worden voldaan.Mogelijk is sprake van een misverstand ten aanzien van het advies van
de geraadpleegde experts. Een van de voorstellen van de experts zou inderdaad
tot gevolg hebben gehad dat er in de indeling van de Wft geen onderscheid
zou worden gemaakt tussen gedragstoezicht en prudentieel toezicht. Een dergelijk
voorstel strookt echter niet met een van de belangrijkste doelstellingen van
de Wft, te weten de wettelijke verankering van het functioneel toezicht model
en de inzichtelijkheid daarvan.Tot de opname van het nieuwe Deel Markttoegang financiële ondernemingen
is besloten naar aanleiding van de kritiek van de Raad van State op de beperkte
inzichtelijkheid van het oorspronkelijke wetsvoorstel voor markttoetreders.1 Van een kunstmatig onderscheid tussen de regels waaraan
bij vergunningverlening moet worden voldaan en de regels betreffende het zogenaamde «lopend
toezicht» is naar het oordeel van de regering geen sprake. Door deze
wijziging in structuur wordt de wet conform het voorstel van de Raad van State
onderverdeeld in kleinere en meer behapbare onderdelen en wordt het voor toetreders
tot de markt – die mogelijk minder bekend zijn met het financieel toezicht –
eenvoudiger om na te gaan tot welke toezichthouder ze zich in eerste instantie
moeten richten en welke eisen gelden om tot de markt te worden toegelaten.
De delen betreffende het prudentieel toezicht en het gedragstoezicht blijven
voor het lopend toezicht opgebouwd vanuit het cross-sectorale uitgangspunt.
Dit verschil in benadering tussen markttoegang en lopend toezicht is verenigbaar
met de praktijk. Verder kan worden opgemerkt dat het oorspronkelijke Deel
Gedragstoezicht inderdaad is gesplitst in twee delen: een betreffende het
toezicht op financiële ondernemingen, de ander betreffende het overige
toezicht op de financiële markten.Administratieve lasten/nalevingskostenDe leden van de CDA-fractie hebben geconstateerd dat
het laatste advies van Actal over de delen 1 en 3 van de Wft dateert van 2 september
2004. Daarin staat dat het effect van de administratieve lasten van de verschillende
delen niet los van elkaar kunnen worden gezien. Het totaalbeeld zou volgens
deze leden vergeleken moeten worden met de reductieplannen. Inmiddels heeft
de regering middels de vierde nota van wijziging de hele Wft met uitzondering
van hoofdstuk 4 bij de Kamer ingediend. Daarbij missen de leden van het CDA
een recente toets van Actal.De leden van de CDA-fractie gaven voorts aan de regering
te willen houden aan haar toezegging de administratieve lasten voor de financiële
sector met 25% te verminderen ultimo 2007. Naar de inschatting van
deze leden wordt dit een lastige klus gezien de omvang en reikwijdte van de
Wft; zij zien dan ook graag een onderbouwd advies van Actal over de delen
1, 1a en 2 voor wat betreft de implementatiekosten, administratieve lasten
en de eventuele nalevingskosten.De leden van de CDA-fractie vroegen de regering ook
alvast om Actal advies te vragen over deel 3 van de Wft en dit advies zo spoedig
mogelijk aan de Kamer te doen toezenden, zodat dit ook betrokken kan worden
bij de schriftelijke behandeling van deel 3 van de Wft in januari 2006.Ten aanzien van de toezegging dat de administratieve lasten voor de financiële
sector met 25% zullen worden verminderd, loopt een separaat traject
waarin een overzicht wordt gegeven van alle wijzigingen die op dat terrein
tot eind 2007 worden doorgevoerd. Het totaal daarvan zal optellen tot een
vermindering van meer dan 25%. De Wft levert daaraan een bijdrage.
In dit wetsvoorstel zijn diverse wijzigingen doorgevoerd die leiden
tot een vermindering van de administratieve lasten. Om een en ander inzichtelijk
te maken, zijn bij elk onderdeel van het wetsvoorstel de administratieve lasten
in kaart gebracht en ter toetsing voorgelegd aan Actal. Daarbij is ook kwantitatief
inzicht gegeven in de eenmalige administratieve lasten – de implementatiekosten –
van de Wft. Hierbij kan gedacht worden aan administratieve lasten in verband
met de aanpassing of aanschaf van elektronische systemen die voortvloeien
uit wijzigingen in rapportageverplichtingen. Ook bij de lagere regelgeving,
inclusief de toezichthouderregels, die op grond van de Wft wordt vastgesteld,
zullen de administratieve lasten worden berekend en ter toetsing worden voorgelegd
aan Actal. Met Actal is afgesproken dat, ten tijde van de voorlegging van
de laatste AMvB, tevens het totaalbeeld wordt berekend van alle administratieve
lasten die met de Wft en de AMvB’s verband houden. Dit totaalbeeld kan
worden vergeleken met de nulmeting die in 2002 is uitgevoerd. Het totaalbeeld
zal ook aan de Tweede Kamer worden gestuurd.Op het terrein van de nalevingskosten heeft de financiële sector
eind 2005 een overzicht opgesteld van wet- en regelgeving die naar haar oordeel
de meeste nalevingskosten (en/of irritatie) veroorzaakt. Ook zijn suggesties
gedaan hoe die kosten kunnen worden verminderd of voorkomen. Bedoelde wet-
en regelgeving ligt onder andere in de sfeer van het integriteitsbeleid (bestuurderstoetsing,
identificatie rekeninghouders) en het meer «principle based» maken
van eisen met betrekking tot de interne bedrijfsvoering van financiële
instellingen.Daarnaast heeft de sector voorstellen gedaan ten aanzien van een efficiëntere
implementatie van nieuwe wet- en regelgeving op financiëel terrein –
bijvoorbeeld de invoering van meerdere maatregelen op eenzelfde tijdstip.
Alle door de sector gesuggereerde mogelijkheden tot beheersing en reductie
van nalevingskosten zullen door de Minister van Financiën worden opgepakt,
voor zover zij haalbaar en wenselijk zijn. Dit zal uiteraard in nauw overleg
met de toezichthouders en de sector plaatsvinden.Ook de onderdelen van het wetsvoorstel die bij de vierde nota van wijziging
nieuw zijn ingediend zijn ter toetsing voorgelegd aan Actal. Actal heeft hierover
positief geadviseerd.1 Hiertoe behoort het oorspronkelijke «deel
3» – het Deel Gedragstoezicht – van het wetsvoorstel waar
de leden van de CDA-fractie op doelen. Actal constateerde dat ook dit deel
van het wetsvoorstel bijdraagt aan de doelstelling de administratieve lasten
voor het bedrijfsleven met 25% te reduceren. Mede naar aanleiding van
het advies van de Raad van State over het Deel Gedragstoezicht is dit deel
gesplitst in twee delen: het Deel Gedragstoezicht financiële ondernemingen
en het Deel Gedragstoezicht financiële makten. Het oorspronkelijke Deel
Gedragstoezicht is daarmee komen te vervallen, overigens zonder inhoudelijke
gevolgen. Het advies van Actal over het oorspronkelijke Deel Gedragstoezicht
wordt kort samengevat in hoofdstuk 9.4 van de toelichting op de vierde nota
van wijziging.2 Dit advies van Actal wordt als
bijlage3 bij deze nota aan de Tweede Kamer toegezonden.De leden van de VVD fractie vroegen wat de reden is
geweest om de bepalingen uit de Wfd niet ongewijzigd over te nemen. Zij vroegen
of de regering zich ervan bewust is geweest dat het inhuren van externe expertise
door financiële dienstverleners om hun op de Wfd geënte bedrijfsvoering
aan de Wft aan te passen voor extra nalevingskosten zorgt.De regering hecht er aan te benadrukken dat de verplichtingen uit de Wfd,
op twee (hierna te bespreken) punten na, inhoudelijk ongewijzigd worden overgenomen.
Een op de Wfd geënte bedrijfsvoering zal daarom toereikend zijn om aan
dezelfde verplichtingen van de Wft te voldoen en hoeft niet te worden aangepast.
Wie nu voldoet aan de verplichtingen van de Wfd zal ook na inwerkingtreding
van de Wft aan die verplichtingen voldoen en hoeft geen extra kosten te maken
om de bedrijfsvoering aan te passen.De twee inhoudelijke wijzigingen betreffen ten eerste het vervallen van
de vergunning van rechtswege.1 Degenen die onder
de Wfd een vergunning van rechtswege krijgen omdat zij over een door DNB verleende
vergunning of verklaring van ondertoezichtstelling beschikken, worden in het
Deel Markttoegang financiële ondernemingen uitgezonderd van de uit de
Wfd overgenomen vergunningplichten. Om zo nodig toch te kunnen ingrijpen als
een dergelijke onderneming een op haar van toepassing zijnde gedragsregel
overtreedt, is in artikel 4:4 voorzien in de mogelijkheid een activiteitenverbod
op te leggen, die in de plaats komt van de mogelijkheid in de Wfd om de vergunning
van rechtswege in te trekken. Deze wijziging heeft geen gevolgen voor de bedrijfsvoering
van financiële ondernemingen.Ten tweede bevat de Wft, anders dan de Wfd, geen generieke ontheffingsmogelijkheid.
In plaats daarvan wordt de mogelijkheid om ontheffing te verlenen opgenomen
in de betreffende bepalingen zelf. Het betreft de bepalingen waarvan het strikt
noodzakelijk wordt geacht ontheffing te kunnen verlenen. Artikel 18 van de
Wfd biedt echter in beginsel de mogelijkheid ontheffing te verlenen van alle
regels die bij of krachtens die wet zijn vastgesteld, met inbegrip van kernbepalingen
over zaken als betrouwbaarheid, deskundigheid van de personen die het dagelijkse
beleid bepalen en klachtenafhandeling. In die laatste gevallen zal het verlenen
van een ontheffing in praktijk zelden of nooit aan de orde zijn, gelet ook
op de voorwaarde dat de doeleinden die de wet beoogt te bereiken nooit in
het gedrang mogen komen. Ook deze wijziging zal daarom naar het oordeel van
de regering geen gevolgen hebben voor financiële ondernemingen.Het is juist dat de integratie van de bepalingen uit de Wfd in de Wft
tot redactionele en terminologische aanpassingen heeft geleid. Deze redactionele
en terminologische aanpassingen zijn onvermijdelijk bij het samenvoegen van
een groot aantal bestaande wetten. Zij zijn in de artikelsgewijze toelichting
toegelicht.2 In die toelichting is ook aangegeven
welke bepalingen uit de huidige toezichtwetten in het betreffende artikel
worden overgenomen. Ten slotte kan aan de hand van de transponeringstabel
(zie ook de bijlage bij deze nota) worden nagegaan welke bepalingen uit de
huidige toezichtwetgeving in een Wft artikel worden overgenomen.De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
exact kan aangeven met welke aanpassingen welke reducties zullen worden behaald,
wanneer die zullen worden gerealiseerd en hoe die door Actal zijn beoordeeld.
Deze leden vroegen ook of de regering daarbij een onderbouwde kwantitatieve
inschatting kan geven van (i) de implementatiekosten van de Wft, die door één
van de sprekers tijdens het eerste rondetafelgesprek «exorbitant hoog»
werden genoemd, en (ii) de met de Wft te realiseren maatschappelijke baten.Wat betreft de realisatie van administratieve lastenreducties en de kwantificering
van de eenmalige administratieve lasten – de implementatiekosten –
wordt verwezen naar het antwoord op de eerdere vragen betreffende de advisering
van Actal. Overigens kan niet worden ontkend dat een omvangrijke nieuwe wet,
zoals de Wft, van alle betrokkenen, in het bijzonder de onder toezicht staande
financiële ondernemingen, een grote inspanning vergt om ermee bekend
te raken. De invoering van de Wft is een grote hervormingsoperatie, die gericht
is op een efficiënt en modern systeem van toezicht op financiële
ondernemingen. Met de Wft zullen veel onnodige verschillen in de huidige wetgeving
worden weggenomen. De inschatting is dan ook dat de van marktpartijen gevergde
inspanning voor de langere termijn zal lonen.Reactie op ontvangen commentarenDe leden van de fracties van het CDA en de PvdA vroegen
of de regering een reactie kan geven op de artikelsgewijze commentaren van
respectievelijk de Nederlandse Vereniging van Banken, het Verbond van Verzekeraars
en de Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht van de Nederlandse Orde van
Advocaten en de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie.Een groot deel van de vragen in deze artikelsgewijze commentaren overlapt
met de vragen die door de leden van de fractie van de VVD worden gesteld naar
aanleiding van de artikelsgewijze toelichting en die later in deze nota worden
beantwoord. In het navolgende zal derhalve worden volstaan met een reactie
op de vragen in de door de leden van de fracties van het CDA en de PvdA genoemde
artikelsgewijze commentaren die niet samenvallen met vragen die – onder «Artikelsgewijze
toelichting» – zijn gesteld door de leden van de fractie van de
VVD.ARTIKELSGEWIJZE COMMENTAREN NEDERLANDSE VERENIGING VAN
BANKENAlgemeen deelArtikel 1:78De regering deelt niet de conclusie van de Nederlandse Vereniging van
Banken dat artikel 1:78 ten opzichte van 85 van de Wfd een uitbreiding van
de mogelijkheden betekent. Krachtens artikel 85 jo. artikel 70 van de Wfd
kan de toezichthouder bijvoorbeeld een financiële dienstverlener die
handelt in strijd met de bij of krachtens de Wfd gestelde regels een aanwijzing
geven en deze publiceren wanneer deze niet wordt nageleefd. In het nieuwe
systeem van artikel 1:78 van het wetsvoorstel is deze mogelijkheid niet opgenomen.
De gevallen waarin er een openbare waarschuwing kan worden uitgevaardigd is
beperkt tot de overtreding van de verbodsbepalingen en enkele andere limitatief
opgesomde overtredingen. Weliswaar kan op basis van artikel 1:81 een last
onder dwangsom worden gepubliceerd, maar ook dit kan niet worden gezien als
een verruiming. Immers, wanneer een last onder dwangsom kan worden opgelegd
is limitatief in de wet opgenomen.Artikel 1:80, eerste lidDe Nederlandse Vereniging van Banken vroeg of de regering
het standpunt deelt dat in dit artikellid de verwijzing naar artikel 1:80
dient te worden vervangen door artikel 1:79.Terecht constateert de Nederlandse Vereniging van Banken dat er in artikel
1:80, eerste lid, een foutieve verwijzing is opgenomen. In het eerste lid
dient verwezen te worden naar artikel 1:79; dit zal in de vijfde nota van
wijziging worden meegenomen.Artikel 1:84De Nederlandse Vereniging van Banken vroeg of de regering
het standpunt deelt dat het van overeenkomstige toepassing verklaren in dit
artikel ongelukkig uitpakt, aangezien niet alle bepalingen in deze afdeling
zonder meer van overeenkomstige toepassing verklaard kunnen worden (bijvoorbeeld
artikel 1:82a).De verwachting is dat dit in de praktijk niet tot problemen of onduidelijkheden
zal leiden.Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingenAfdeling 2.3.4De Nederlandse Vereniging van Banken vroeg of de regering
het standpunt deelt dat het opschrift van afdeling 2.3.4 de lading van hetgeen
in deze afdeling wordt geregeld niet dekt. De Nederlandse Vereniging van Banken
vroeg de regering te overwegen een ander opschrift voor te stellen, zodat
justitiabelen reeds uit het opschrift kunnen afleiden welke onderwerpen in
deze afdeling worden geregeld.In Afdeling 2.3.4 wordt een aantal onderwerpen geregeld die een grote
verscheidenheid vertonen. Zo worden geregeld de kennisgeving van wijzigingen
van bepaalde gegevens, vrijwillige liquidatie, geconsolideerd toezicht van
een moeder met zetel in een staat die geen lidstaat is van een kredietinstelling
met zetel in Nederland, het uitgangspunt van de universele bankvergunning,
uitbreiding van een bankvergunning met het verlenen van beleggingsdiensten,
de afbakening van de werkzaamheden van elektronischgeldinstellingen en de
verhouding tussen een levensverzekeraar en een natura-uitvaartverzekeraar.
Het is niet goed doenlijk een opschrift te redigeren dat bondig de inhoud
van de geregelde onderwerpen weerspiegelt. Het opschrift «overige bepalingen»
dekt de lading zo goed mogelijk.ARTIKELSGEWIJZE COMMENTAREN VERBOND VAN VERZEKERAARSAlgemeen deelDefinitiesHet Verbond van Verzekeraars merkte op dat enkele definities
in artikel 1:1 afwijken van de definities in de Wfd en vroeg of de regering
kan waarborgen dat de definities meer aansluiten bij de tekst van de Wfd.Het is juist dat enkele definities in artikel 1:1 afwijken van de definities
in de Wfd. Deze redactionele en terminologische aanpassingen zijn echter onvermijdelijk
bij het samenvoegen van een groot aantal bestaande toezichtwetten. De aanpassingen
van definities zijn in de toelichting op artikel 1:1 toegelicht. Daaruit blijkt
onder andere op welke punten de definitie van «adviseur» afwijkt
van de definitie volgens artikel 1, onderdeel c, van de Wfd en wat daarvan
de reden is; dat het begrip «effect» in de Wfd is vervangen door
het begrip «financieel instrument» in het wetsvoorstel; dat de
definities van «gevolmachtigde agent» en «ondergevolmachtigde
agent» aanhaken bij onderdeel f van de definitie van «financiële
dienst»; dat de definitie van «verzekering» materieel overeenkomt
met de definitie in de Wfd; en dat in artikel 1:1 – in aansluiting op
onderdeel g van de definitie van «financiële dienst» –
niet het begrip «beleggingsdienst» wordt gedefinieerd maar «verlenen
van een beleggingsdienst».In aanvulling hierop kan naar aanleiding van de opmerkingen van het Verbond
van Verzekeraars bij artikel 1:1 nog het volgende worden opgemerkt.«Bemiddelen» omvat niet tevens het adviseren. Dit is in de
Wfd niet anders. Ook mogen bemiddelaars net als onder de Wfd op grond van
de bemiddelingsvergunning adviseren over dezelfde producten (zie artikel 1a:73,
tweede lid, en de toelichting daarop).Een definitie van «verbonden bemiddelaar» ontbreekt inderdaad.
Een omschrijving van dit begrip is evenwel te vinden in artikel 1a:78, tweede
lid. Waar sprake is van de verbonden bemiddelaar wordt naar laatstgenoemd
artikel verwezen.Wat het ontbreken van een definitie van het begrip «groep»
betreft wordt verwezen naar de reactie op de vragen van de leden
van de VVD-fractie bij artikel 1:1.Deel Markttoegang financiële ondernemingenArtikelen 1a:73, 1a:77 en 1a:78Het Verbond van Verzekeraars heeft aangegeven het van
belang te vinden een gelijk speelveld te creëren tussen verzekeraars
en banken waar het bemiddelingsactiviteiten betreft. Het Verbond heeft ervoor
gepleit dat in het voorliggende wetsvoorstel bij de bepalingen betreffende
markttoegang wordt vastgelegd dat de bemiddelingsactiviteiten van verzekeraars
worden beschouwd als verzekeringsactiviteiten die onder de DNB-vergunning
worden uitgevoerd.In de toelichting op artikel 1a:78, waarin uitzonderingen op het verbod
op bemiddelen worden geformuleerd, is opgemerkt dat verzekeraars met een vergunning
op grond van het Deel Markttoegang financiële ondernemingen voor het
bemiddelen niet vergunningplichtig zijn voorzover zij deze activiteit ook
in het kader van hun vergunning krachtens dit wetsvoorstel mogen verrichten.
Verwezen wordt naar het in artikel 2:64 bepaalde verbod op nevenbedrijf, dat
verzekeraars verbiedt andere werkzaamheden te verrichten dan die voortvloeien
uit het verzekeringsbedrijf. Dit betekent dat als het verzekeraars op grond
van 2:64 is toegestaan te bemiddelen, zij hiervoor uitgezonderd zijn van de
vergunningplicht als bedoeld in artikel 1a:73. Uit de toelichting op artikel
16 van het Vrijstellingsbesluit Wfd blijkt dat het bemiddelen in verzekeringsproducten
en bancaire producten wordt aangemerkt als nevenbedrijf dat een verzekeraar
mag verrichten.Artikel 1a:102, eerste lid, onderdeel cHet Verbond van Verzekeraars merkte op dat dit artikel
inzake de vergunningverlening door de AFM afwijkt van artikel 16 Wfd en daarnaast
dat het vierde lid van artikel 16 Wfd niet is overgenomen. Het Verbond van
Verzekeraars vroeg de regering hierbij aan te sluiten bij de tekst van de
Wfd.Voorzover het genoemde artikel afwijkt van artikel 16 van de Wfd wordt
dit toegelicht. Het vierde lid is niet overgenomen in het Deel Markttoegang
maar in artikel 4:5, tweede lid, van het Deel Gedragstoezicht financiële
ondernemingen, omdat het een verplichting betreft om iets te melden nadat
de vergunning verleend is.Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingenArtikel 2:37, tweede lidHet Verbond van Verzekeraars merkte op dat wordt aangegeven
dat de betrouwbaarheid van een persoon als bedoeld in het eerste lid buiten
twijfel staat wanneer dat eenmaal door een toezichthouder voor de toepassing
van deze wet is vastgesteld; naar het oordeel van het Verbond biedt de verwijzing
naar «een toezichthouder» onvoldoende duidelijkheid in dit kader.
Het Verbond vraagt of in dit kader kan worden verwezen naar «de vergunningverlenende
toezichthouder».De betrouwbaarheid van een persoon waarvan eerder door DNB of de AFM is
vastgesteld dat deze buiten twijfel staat, behoeft niet opnieuw te worden
vastgesteld tenzij er relevante feiten of omstandigheden zijn, die een nieuwe
toetsing vereisen. De suggestie van het Verbond van Verzekeraars om te specificeren
dat de betrouwbaarheid van een persoon door de vergunningverlenende toezichthouder
moet zijn vastgesteld, zou naar het oordeel van de regering de beoogde lastenvermindering
onnodig beperken. Bijvoorbeeld een persoon die als bestuurder van een kredietinstelling door DNB op betrouwbaarheid is getoetst, zou in de voorgestelde
formulering van het artikel niet opnieuw getoetst hoeven te worden indien
deze persoon als kandidaat-bestuurder bij een beleggingsonderneming zou worden
voorgedragen. Indien de betrouwbaarheid vastgesteld zou moeten worden door
de«vergunningverlenende toezichthouder», zou de AFM in dit voorbeeld –
als vergunningverlenende toezichthouder van de beleggingsonderneming –
de bestuurder aan een nieuwe toets moeten onderwerpen.Artikel 2:64Het Verbond van Verzekeraars merkte op dat uit dit
artikel en de toelichting daarop kan worden afgeleid dat verzekeraars geen
enkele andere activiteit mogen verrichten dan het schade- respectievelijk
levensverzekeringsbedrijf; dit gaat verder dan de desbetreffende EU-richtlijnen.
Het Verbond van Verzekeraars gaf aan dat de praktijk vereist dat verzekeraars
ook activiteiten moeten kunnen uitoefenen die voortvloeien uit het verzekeringsbedrijf
en vroeg of de regering kan aangeven waarom die mogelijkheid niet is gehandhaafd.Het wetsvoorstel verandert op dit punt niets aan de bestaande situatie.
Met de redactie van artikel 2:64 is niet beoogd een inhoudelijke wijziging
ten opzichte van artikel 64 van de Wtv 1993 aan te brengen.Artikel 64 van de Wtv 1993 is altijd zo uitgelegd dat onder de begrippen «schadeverzekeringsbedrijf»
onderscheidenlijk «levensverzekeringsbedrijf» ook vallen de verrichtingen
die rechtstreeks voortvloeien uit het verzekeringsbedrijf. Artikel 64 van
de Wtv 1993 is dus zeker zo ruim als de desbetreffende EU-richtlijnen, want
de verrichtingen waarop de vragenstellers doelen worden niet beschouwd als
verrichtingen die voortvloeien uit het verzekeringsbedrijf, maar als verrichtingen die behoren tot het verzekeringsbedrijf. Welke verrichtingen dit zijn is nooit specifiek vastgelegd in regelgeving.
Bij de beoordeling daarvan is het vast beleid om bijvoorbeeld bemiddeling
in verzekeringsproducten en bancaire producten en het aanbrengen van polishouders
bij een beleggingsfonds tot deze verrichtingen te rekenen. Bij nota van wijziging
zal dit beleid in het wetsvoorstel worden opgenomen.Artikel 2:78Het Verbond van Verzekeraars merkte op dat in artikel
2:78 wordt gesproken van eigen vermogen in plaats van toetsingsvermogen en
vroeg of de regering in dit kader kan verwijzen naar het toetsingsvermogen.Artikel 2:78 bevat de vereisten ten aanzien van het minimumbedrag aan
eigen vermogen. Met de term «toetsingsvermogen» wordt niet gedoeld
op het minimumbedrag aan eigen vermogen, maar op de solvabiliteit. De vereisten
ten aanzien van de solvabiliteit worden geregeld in artikel 2:82. Een verwijzing
in artikel 2:78 naar het toetsingsvermogen is daarom niet op zijn plaats.
De term «toetsingsvermogen» wordt overigens ook niet in artikel
2:82 gebruikt. Dat artikel spreekt over solvabiliteit, aangezien het artikel
voor verschillende soorten ondernemingen geldt. Pas in de lagere regelgeving
met betrekking tot de specifieke solvabiliteitsvereisten wordt de term «toetsingsvermogen»
geïntroduceerd voor de solvabiliteit van beleggingsondernemingen, clearinginstellingen,
icbe-beheerders en kredietinstellingen. Voor verzekeraars wordt de term «solvabiliteitsmarge»
gehanteerd.Artikel 2:144 eerste lid, aanhefHet Verbond van Verzekeraars merkte op dat is vervallen
dat overdracht bij (al dan niet onderhandse) akte dient te gebeuren. De toelichting
geeft aan dat hierover bij algemene maatregel van bestuur kan worden bepaald dat bij de aanvraag de ontwerpakte moet worden gevoegd (op grond van
artikel 2:148 van het BW). In de wet staat nu niet langer op welke wijze de
juridische overdracht van een portefeuille plaatsvindt. Het Verbond van Verzekeraars
geeft er de voorkeur aan dat de Wft bepaalt dat voor mondelinge overdracht
geen ruimte is, zodat de overdracht bij akte zal moeten gebeuren en vraagt
of de regering de huidige regeling kan handhaven.Het wetsvoorstel kent inderdaad geen vormvereiste met betrekking tot de
voorgenomen overdracht.In de AMvB waarvoor artikel 2:148 de grondslag biedt, zal echter worden
bepaald dat bij de aanvraag ter verkrijging van instemming een ontwerpovereenkomst
moet worden overgelegd. Dit vereiste sluit een mondelinge overdracht uit.Artikel 2:146Het Verbond van Verzekeraars vroeg waarom niet in de
wet zelf wordt opgenomen dat de overdracht ook zonder instemming van DNB kan
plaatsvinden, indien alle verzekeringnemers daarmee instemmen; dit is immers
wel opgenomen in de toelichting. Het Verbond van Verzekeraars vroeg of de
regering deze mogelijkheid kan verwerken in de tekst van het huidige wetsvoorstel.Uit artikel 2:146 volgt dat dit artikel alleen van toepassing is, indien
degenen die aan de schadeverzekeringen rechten kunnen ontlenen geen medewerking
verlenen aan de overdracht. In dat geval is de schadeverzekeraar op grond
van artikel 2:146 gehouden instemming te vragen aan DNB voor een portefeuilleoverdracht.
Indien alle verzekeringnemers instemmen, is artikel 2:146 niet van toepassing
en is instemming van DNB niet nodig.Artikel 2: 147 tweede lidHet Verbond van Verzekeraars merkte op dat de verwijzing
naar «artikel 2:144 1e lid aanhef en onderdeel a, tweede lid»
onduidelijk is en vraagt of hier wordt bedoeld «onderdeel a en tweede
lid».Ja, in artikel 2:147, tweede lid, moet «artikel 2:144, eerste lid,
aanhef en onderdeel a, tweede lid» worden vervangen door «artikel
2:144, eerste lid, aanhef en onderdeel a, en tweede lid». Bij de vijfde
nota van wijziging zal dit worden aangepast.Artikel 2:151, tweede en derde lidHet Verbond van Verzekeraars merkte op dat DNB, conform
deze bepaling in het wetsvoorstel, geen instemming aan de portefeuilleoverdracht
verleent indien een vierde of meer van de polishouders zich binnen de door
DNB gestelde termijn tegen de voorgenomen overdracht door een levensverzekeraar
of natura-uitvaartverzekeraar heeft verzet. Deze tekst wijkt af van artikel
131, tweede lid, van de Wtv 1993. Het Verbond van Verzekeraars vroeg naar
de reden voor deze afwijking en of de minister kon aangegeven waarom hij de
polishouders niet in de gelegenheid stelt van de visie van de toezichthouder
kennis te nemen. Voorts vroeg het Verbond van Verzekeraars of de minister
van plan is de huidige procedure te handhaven danwel kan aangeven waarom hiervan
wordt afgeweken.In het wetsvoorstel wordt gesproken over «een vierde of meer van
de polishouders», terwijl in de huidige wetgeving wordt gesproken over «een
vierde of meer van het betrokken verzekerd bedrag». De reden hiervoor
is dat bij de huidige formulering polishouders van unit linked verzekeringen
niet adequaat gebruik kunnen maken van hun recht om mee te beslissen over
de portefeuilleoverdracht. Bij unit linked verzekeringen is het «verzekerd
bedrag» in vergelijking met een traditionele verzekering namelijk niet adequaat vast te stellen. Dit is ook uiteengezet in de toelichting
bij dit artikel.1DNB dient eventuele bezwaren tegen de overdracht direct kenbaar te maken.
Het zou immers van onzorgvuldig handelen getuigen indien DNB dit niet zou
doen. De polishouders zouden zich dan namelijk moeten uitspreken over een
voorstel waarvan van meet af aan duidelijk is dat het uiteindelijk niet verwezenlijkt
kan worden, omdat DNB daar bezwaar tegen heeft. Daarom is het niet nodig om
nog expliciet te bepalen dat DNB haar eventuele bezwaren direct kenbaar moet
maken. Wel is het denkbaar dat als gevolg van de opmerkingen van polishouders
alsnog bedenkingen ontstaan bij DNB. Hierop ziet het vierde lid.Artikel 2:305aVolgens het Verbond van Verzekeraars gaat de tekst
van het onderhavige wetsvoorstel verder dan die van (artikel 13 van) de richtlijn
financiële conglomeraten. Het Verbond van Verzekeraars vroeg of de minister
kan aangeven waarom de tekst van de richtlijn verder is uitgebreid en of het
mogelijk is de tekst van de richtlijn één op één
over te nemen in de Nederlandse wet.Het is juist dat de formulering van genoemd artikel niet geheel overeenstemt
met die van de richtlijn. Anders dan het Verbond van Verzekeraars kennelijk
meent, is er inhoudelijk echter geen verschil. Een bestuurder van een holding
moet inderdaad het conglomeraat besturen, maar dat betekent in de praktijk
dat hij vooral te maken heeft met de gereglementeerde entiteiten van het conglomeraat.
Het is niet denkbaar dat een conglomeraatbestuurder zou kwalificeren als een
deskundig conglomeraatbestuurder zonder ook deskundig te zijn met het bedrijf
van de tot de groep behorende gereglementeerde entiteiten. Wel kan worden
opgemerkt dat die deskundigheid een globalere zal zijn dan de deskundigheid
van de bestuurder van een gereglementeerde entiteit zelf. De regering meent
dan ook dat er geen sprake is van een uitbreiding ten opzichte van de richtlijn,
maar van een verheldering, waardoor uit de voorgestelde tekst duidelijk blijkt
welke deskundigheid is bedoeld.ARTIKELSGEWIJZE COMMENTAREN GECOMBINEERDE COMMISSIE VENNOOTSCHAPSRECHT
NOVA EN KNBAlgemeen deelAantastbaarheid van rechtshandelingenDe Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht gaf aan
dat er nog enige onduidelijkheid bestaat over het toepassingsgebied van artikel
1:6p. Zij vroeg of de term «aantastbaar» niet te ruim is, aangezien
dan ook de ontbinding, de toepasselijkheid van artikel 6:258 van het BW en
een beroep op dwaling raakt. De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht
vroeg of niet zou moeten worden gesproken van vernietigbaarheid en nietigheid.Met artikel 1:6p is niet beoogd om de mogelijkheid tot ontbinding, de
mogelijkheid om een beroep te doen op artikel 6:258 van het BW of dwaling
te beperken. Zoals uit de toelichting valt op te maken, ziet artikel 1:6p
op de nietigheid en vernietigbaarheid van rechtshandelingen. Het artikel zal
bij de vijfde nota van wijziging worden verduidelijkt.Voorts vroeg de Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht
of de benadeelde nakoming kan vorderen.Het BW is onverkort van toepassing. In voorkomende gevallen kan nakoming
worden gevorderd.Ook vroeg de Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht
verduidelijking ten aanzien van het eerste lid van artikel 3:40 van het BW.
De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vroeg of de wetgever in de memorie
van toelichting aandacht kan besteden aan de bijzondere omstandigheden waarvan
sprake moet zijn om de conclusie te bereiken dat een handeling in strijd met
de Wft strijd met de openbare orde of de goede zeden meebrengt.Evenals bij andere rechtshandelingen die zijn verricht in strijd met de
openbare orde en de goede zeden kan bij rechtshandelingen in het kader van
de financiële toezichtwetgeving een beroep worden gedaan op het eerste
lid van artikel 3:40 van het BW. De Hoge Raad gaf in zijn uitspraak van 22 januari
1999 aan dat een beroep op het eerste lid van artikel 3:40 van het BW slechts
mogelijk is als er sprake is van bijzondere omstandigheden.1 Deze bijzondere omstandigheden zullen in de rechtspraak nader worden
gespecificeerd.Ook vroeg de Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht
of artikel 3:57 BW niet een ongewenste mogelijkheid om verschoond te blijven
van de toepassing van artikel 1:6p met zich meebrengt.Artikel 3:57 BW heeft tot doel rechtszekerheid te bieden voor belanghebbenden
bij een rechtshandeling. Dit artikel gaat er vanuit dat voor het aangaan van
een rechtshandeling een vergunning of toestemming is vereist. Een vergunning
die wordt verleend op basis van de Wft behoeft niet te worden aangevraagd
voor iedere rechtshandeling afzonderlijk. Een vergunning zal worden verleend
voor het uitoefenen van een bepaalde activiteit, zoals het uitoefenen van
het bedrijf van bank. De verwachting is dan ook niet dat artikel 3:57 een
belemmering zal vormen voor de toepassing van artikel 1:6p.DefinitiesDe Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht zou graag
een overzicht ontvangen van de definities die afwijken van de thans gebruikte
definities. Verder merkte zij op dat het goed zou zijn dat de wetsgeschiedenis
consequent bij elk van die afwijkingen aangeeft waarom die afwijkingen worden
gehanteerd.Waar definities in het wetsvoorstel afwijken van de thans gebruikte definities,
wordt dit in het wetsvoorstel telkens toegelicht. Hieronder worden de definities
die afwijken van de thans gebruikte definities opgesomd.• De definitie van «adviseur» in artikel 1:1 wijkt af
van de definitie van adviseur in de Wfd. Diverse definities uit de Wfd worden
in artikel 1:1 samengevoegd met de voor die definities relevante reikwijdtebepalingen.
Dit betreft onderdeel a van de definitie van «aanbieden», «adviseren», «bemiddelen», «herverzekeringsbemiddelen»
en «optreden als (onder)gevolmachtigde agent». Deze redactionele
aanpassingen zijn toegelicht. De toevoeging van onderdeel b aan de definitie
van aanbieden hangt samen met het feit dat in de Wft naast de Wfd ook de Wtb
wordt opgenomen.• De voorgestelde definities van «bank» en «elektronischgeldinstelling»
bestaan als zodanig niet onder de Wtk 1992. Deze wet kent twee soorten kredietinstellingen
(artikel 1, eerste lid, onderdeel a, onder 1° en 2° Wtk 1992). In
dit wetsvoorstel wordt artikel 1, eerste lid, onderdeel a, onder 1°, van
de Wtk 1992 afzonderlijke gedefinieerd als «bank» en wordt artikel
1, eerste lid, onderdeel a, onder 2°, gedefinieerd als «elektronischgeldinstelling».
Vervolgens wordt «kredietinstelling» gedefinieerd als «een
bank of een elektronischgeldinstelling». De keuze om in
dit wetsvoorstel afzonderlijke materiële definities op te nemen van de
begrippen «bank» en «elektronischgeldinstelling» is
toegelicht.• De voorgestelde definitie van «bank» is gewijzigd ten
opzichte van de definitie van kredietinstelling, bedoeld in artikel 1, eerste
lid, onderdeel a, onder 1°, van de Wtk 1992.• De voorgestelde definitie van «elektronischgeldinstelling»
is inhoudelijk niet gewijzigd ten opzichte van de definitie als bedoeld in
artikel 1, eerste lid, onderdeel a, onder 2°, van de Wtk 1992. Wel zijn
er enkele tekstuele wijzigingen en verbeteringen aangebracht die samenhangen
met de systematiek van dit wetsvoorstel.• Het begrip «besloten kring» wordt in de huidige toezichtwetten
niet gedefinieerd. Met de voorgestelde definitie van «besloten kring»
wordt bestaand beleid gecodificeerd. Met de voorgestelde definitie wordt aangesloten
bij de toelichting op artikel 2 van de Vrijstellingsregeling Wtk 1992 en bij
de definitie in artikel 3 van de «Beleidsregel 2005 kernbegrippen en
markttoetreding en handhaving Wtk 1992» van DNB (Stcrt. 2004, 254).• De voorgestelde definitie van «centrale kredietinstelling»
is inhoudelijk niet gewijzigd ten opzichte van de definitie in artikel 1,
eerste lid, onderdeel b, van de Wtk 1992. Er zijn slechts enkele kleine tekstuele
wijzigingen aangebracht.• De inhoud van het begrip «effect» uit de Wte 1995 is
gewijzigd. Mede in verband daarmee is het begrip «financieel instrument»
geïntroduceerd en is de definitie van «financieel product»
uit de Wfd gewijzigd.• In plaats van de term «effecteninstelling» uit de Wte
1995 wordt de term beleggingsonderneming gebruikt en de werkzaamheden van
de beleggingsonderneming bestaan uit het verlenen van beleggingsdiensten.
Hiermee wordt aangesloten bij de richtlijn beleggingsdiensten.• De definitie van «financiële dienst» uit de Wfd
is in artikel 1:1 uitgebreid in verband met de samenvoeging van de Wfd, Wtb,
Wte 1995 en de introductie van het toezicht op clearinginstellingen.• Het begrip «opvorderbare gelden» wordt in de huidige
toezichtwetten niet gedefinieerd. Met de voorgestelde definitie wordt bestaand
beleid gecodificeerd.• De voorgestelde definitie van «professionele marktpartij»
is gewijzigd ten opzichte van de definitie in artikel 1, onderdeel e, van
de Vrijstellingsregeling Wtk 1992.• Het begrip «publiek» wordt niet gebruikt in de voorgestelde
definitie van «bank». Het begrip «buiten besloten kring»
vormt samen met het begrip «anderen dan professionele marktpartijen»
de Nederlandse implementatie van het begrip «publiek» uit de definitie
van «kredietinstelling» in artikel 1, onderdeel a, van de richtlijn
banken.• De definitie van «verzekering» haakt anders dan in
de Wfd direct aan bij de termen levensverzekering, natura-uitvaartverzekering
en schadeverzekering doch is materieel niet gewijzigd.• In plaats van de term «effectenbeurs» worden in artikel
1:1 de begrippen «gereglementeerde markt» en «markt in financiële
instrumenten» geïntroduceerd.• De definities in artikel 2:303 zijn, voor zover zij ook voorkomen
in de Wtv 1993, redactioneel niet geheel gelijk aan de definities in artikel
69a van de Wtv 1993. Dit is onder andere het gevolg van een andere structuur
van dit wetsvoorstel en de fusie tussen DNB en de PVK. In dit wetsvoorstel
wordt bijvoorbeeld onder «verzekeraars» verstaan levensverzekeraars,
schadeverzekeraars én natura-uitvaartverzekeraars, terwijl in de Wtv
1993 onder verzekeraars alleen levensverzekeraars en schadeverzekeraars vallen.
De definities van «deelnemende onderneming», «verbonden
onderneming», «verzekeringsholding» en «gemengde verzekeringsholding»
zijn aangepast als gevolg van de richtlijn financiële conglomeraten.
De redactie van de definitie van «dochteronderneming»
wijkt af van die in artikel 69a, onderdeel e, van de Wtv 1993 omdat de redactie
gelijk is getrokken met de definitie van«moederonderneming». Materieel
is de definitie echter niet gewijzigd.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht merkte
op dat het aanbieden van effectenbemiddeling niet onder de definitie van aanbieden
in artikel 1:1 valt waardoor de definitie onvolledig is.De werkzaamheden van de «effectenbemiddelaar» uit de Wet toezicht
effectenverkeer 1995 (Wte 1995) zijn opgenomen in de definitie van «verlenen
van een beleggingsdienst» in artikel 1:1. Het element «alle werkzaamheden
gericht op» in die definitie geeft aan dat daaronder ook het voortraject
(«het aanbieden van de dienst») valt.1
De formulering «verlenen van een beleggingsdienst» sluit aan bij
de formulering «verrichten van beleggingsdiensten» die in de richtlijn
beleggingsdiensten2 en de richtlijn betreffende
markten voor financiële instrumenten3 wordt
gehanteerd.Ook vroeg de Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht
waarom «het aangaan, beheren of uitvoeren van een dergelijke overeenkomst»
in onderdeel a van de definitie van aanbieden in artikel 1:1 is opgenomen
en niet in een apart artikel.De Raad van State heeft in zijn advies er op gewezen dat het uitbreiden
of inperken van definities door middel van latere bepalingen de duidelijkheid
en toegankelijkheid van het wetsvoorstel aantastte en tot een verkeerde lezing
van de wet zou kunnen leiden. Met inachtneming van het advies van de Raad
van State is er daarom voor gekozen om reikwijdtebepalingen die verband houden
met definities op te nemen in de definities zelf.4
Dat heeft er onder meer toe geleid dat de uitbreiding van artikel 7 van de
Wfd in het wetsvoorstel in onderdeel a van de definitie van aanbieden zelf
is opgenomen.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vroeg
of het feit dat in onderdeel b van de definitie van aanbieden de uitbreiding
tot «aangaan, beheren of uitvoeren» niet is opgenomen betekent
dat voor dit soort aanbiedingen niet geldt dat de consequenties van het aanbieden
verboden zijn.De consequenties van het aanbieden van deelnemingsrechten in beleggingsinstellingen
worden als volgt gereguleerd. Uit artikel 1a:62 volgt dat in Nederland deelnemingsrechten
slechts mogen worden aangeboden indien de beheerder een vergunning heeft voor
het beheren van beleggingsinstellingen of, indien het een beleggingsmaatschappij
zonder aparte beheerder betreft, de beleggingsmaatschappij een vergunning
heeft. Hieronder valt ook het aanbieden op de secundaire markt. Hier wordt
aldus mee omgegaan: aanbiedingen op de secundaire markt komen wel onder de
verbodsbepaling te vallen, maar de vergunningplicht voor aanbieden richt zich
alleen tot de beheerder of de beleggingsmaatschappij en niet tot de andere
verkoper op de secundaire markt. In het lopend toezicht wordt daarbij aangesloten.
Zie voor het prudentieel toezicht bijvoorbeeld de artikelen 2:78, eerste lid,
en 2:80, eerste lid, en voor het gedragstoezicht artikel 4:1.Het zou echter denkbaar kunnen zijn dat wordt aangevoerd dat de verbodsbepaling
en het lopend toezicht niet meer van toepassing zijn omdat de deelnemingsrechten
in het geheel niet meer in Nederland worden aangeboden (bijvoorbeeld omdat
deelnemingsrechten alleen nog worden ingekocht) terwijl de beleggingsinstelling
zelf wel blijft voortbestaan. Om misverstanden op dit punt te voorkomen zal
bij de nota van wijziging daarom worden geëxpliciteerd dat ook het beheren
van beleggingsinstellingen waarvan de rechten van deelneming eenmaal in Nederland
zijn aangeboden onder het toezicht (vergunningplicht en lopend toezicht) valt.De Wft verschilt hierin overigens niet van de Wtb.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht merkte
op dat in de definitie van «aanbieden» in artikel 5:1 het element «rechtstreeks
of middellijk» niet terugkomt en vroeg of dit betekent dat het middellijk
aanbieden van effecten niet onder het begrip «aanbieden van effecten»
valt. De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vroeg of het verbod van
artikel 5:2 bij overgenomen of gegarandeerde emissies van effecten alleen
de uitgevende instelling raakt of ook «underwriters».De in artikel 5:1, onderdeel a, opgenomen definitie «aanbieden aan
het publiek», waarin het element «rechtstreeks of middellijk»
ontbreekt, is mede ontleend aan de in artikel 2, eerste lid, onderdeel d,
van de richtlijn prospectus opgenomen definitie. In laatstbedoelde definitie
komt het element «rechtstreeks of middellijk» ook niet voor. Uit
de omstandigheid dat het element «rechtsreeks of middellijk» ontbreekt
in artikel 5:1, onderdeel a, kan evenwel niet de conclusie worden getrokken
dat het verbod van artikel 5:2 zich ingeval van «overgenomen»
of gegarandeerde emissies zou beperken tot uitgevende instellingen. Dit blijkt
ook niet uit de tekst van artikel 5:2 waarin geen beperkt normadressaat is
opgenomen. Bovendien is in paragraaf 7.3.4 van het algemeen deel van
de toelichting bij de vierde nota van wijziging vermeld dat ingeval een aanbieding
van effecten door een beleggingsonderneming is overgenomen, dit leidt tot
een nieuwe aanbieding van effecten aan publiek, waarvoor op grond van artikel
5:2 in beginsel een prospectusplicht geldt.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht merkte
op dat in de definitie van aanbieder in artikel 1:1 het element «rechtstreeks
of middellijk» niet terugkomt.Aangezien de definitie van aanbieder in artikel 1:1 een verband legt met
de activiteit aanbieden, is het niet nodig om «het rechtstreeks of middellijk»
in de definitie van aanbieder op te nemen. Dat volgt al uit de definitie van
aanbieden in artikel 1:1.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vraagt
wat er met de instellingen staat te gebeuren die thans onder een bankvergunning
opereren en die bij de invoering van de Wft niet langer onder de definitie
van «bank» vallen. De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht
zou niet willen aannemen dat deze instellingen hun verkregen bankstatus verliezen.
Volgens de commissie zou het overgangsrecht hier uitkomst moeten bieden. Ook
het omgekeerde geval kan zich voordoen: alsdan hebben degenen die door inkrimping
van het begrip «professionele marktpartij» worden getroffen geen
overgangsrechtelijke bescherming onder de Wft; diegenen zullen zich dan moeten
verlaten op de bescherming van de algemene beginselen van behoorlijk bestuur.
De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vraagt zich af of dit wenselijk
is.In het overgangsrecht zal op deze punten inderdaad een regeling worden
getroffen. Deze regeling ziet echter niet op instellingen die niet meer onder
de definitie van bank vallen op grond van dit wetsvoorstel en ook niet onder
de definitie van artikel 2:5 op grond waarvan voor een bankvergunning kan
worden geopteerd.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht merkte
op dat in de definitie van «bemiddelen» de effectenbemiddeling
is uitgesloten en vroeg of voldoende duidelijk is of en zo ja in welke mate
aan dit begrip een andere invulling wordt gegeven dan in de Wte 1995 omdat
het begrip «effectenbemiddeling» ook elders niet is gedefinieerd.De constatering dat «effectenbemiddeling» niet onder het begrip «bemiddelen»
valt, is juist. Anders dan de Commissie opmerkt, zijn de werkzaamheden van
een effectenbemiddelaar uit de Wte 1995 echter wel in het wetsvoorstel opgenomen,
namelijk in de onderdelen a tot en met c van de definitie van «verlenen
van een beleggingsdienst».1 In de toelichting
op die onderdelen is aangegeven dat geen inhoudelijke wijziging ten opzichte
van artikel 1, onderdelen b en c, van de Wte 1995 is beoogd.2De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vroeg
zich af of appartementsrechten en geldmarktinstrumenten onder het begrip financieel
instrument vallen.Appartementsrechten vallen niet onder het begrip financieel instrument,
omdat ze zijn uitgesloten van het begrip effect en ook niet vallen onder de
overige onderdelen van de definitie van financieel instrument. Een geldmarktinstrument
is daarentegen wel een financieel instrument. De materiële omschrijving
van geldmarktinstrument is namelijk opgenomen in onderdeel c van de definitie
van financieel instrument in artikel 1:1.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vroeg
zich voorts af of «waarden die uitsluitend het karakter van een betaalmiddel
dragen» onder de definitie van effect vallen.Met de definitie van het begrip «effect» in artikel 1:1 is
in dit opzicht geen wijziging beoogd ten opzichte van artikel 1, onderdeel
a, in samenhang met artikel 2, onderdeel a, van de Wte 1995. Waarden die uitsluitend
het karakter van betaalmiddel dragen vallen ook in het wetsvoorstel niet onder
de definitie van effect.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vroeg
of de bewaarder wellicht ten onrechte niet is uitgesloten van het begrip «financiëledienstverlener».De activiteiten van een bewaarder bestaan volgens de definitie in artikel
1:1 uit de bewaring van de activa van een beleggingsinstelling. Zoals uit
de definitie van financiële dienst volgt, kwalificeren deze activiteiten
niet als financiële dienst. De bewaarder valt niet onder de definitie
van financiëledienstverlener omdat een financiëledienstverlener
wordt gedefinieerd als «degene die een financiële dienst verleent».
Uitsluiting van de bewaarder van deze definitie is daarom niet nodig.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht merkt
op dat het begrip «financiële markt» dat wordt gebruikt in
de definitie van «professionele marktpartij» (onderdelen a en
c) niet gedefinieerd wordt, doch slechts wordt omschreven in de toelichting.
Naar het oordeel van de Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht zou het
beter zijn indien de term wordt gedefinieerd, ofwel als zelfstandige definitie,
ofwel als toevoeging bij de definitie van «professionele marktpartij».Het begrip «financiële markt» wordt gebruikt in de betekenis
van het normale spraakgebruik. Op grond van de aanwijzingen voor de regelgeving
worden begrippen die een betekenis hebben die niet afwijkt van het normale
spraakgebruik niet gedefinieerd.De Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht vroeg
of de definities van «verlenen van een beleggingsdienst» en «vermogensbeheerder»
niet ruimer zijn dan onder de Wte 1995 gelet op het gebruik van de term «financiële
instrumenten» in artikel 1:1 plaats van de term «effecten»
in de Wte 1995.In de toelichting op de definitie van het begrip «financieel instrument»
in artikel 1:1 van de wet is aangegeven dat het begrip «financieel instrument»
grotendeels overeenkomt met het begrip «effect», met dien verstande
dat swaps ook kwalificeren als financiële instrumenten. Gelet op artikel
1, onderdeel b, onder 5°, en onderdeel c, onder 2° van de Wte 1995
vallen de werkzaamheden van een effectenbemiddelaar en vermogensbeheerder
met betrekking tot swaps ook nu al onder de Wte 1995.Bij swaps die partijen op één-op-één basis
met elkaar aangaan zal, evenals onder de Wte 1995 het geval is, geen sprake
zijn van het verlenen van een beleggingsdienst als de betrokken
instelling de overeenkomst aangaat om eigen risico’s af te dekken. Een
instelling die rente-, valuta- of aandelenswaps aangaat wordt als beleggingsonderneming
in de Wft gekwalificeerd als zij beroeps- of bedrijfsmatig werkzaam is bij
de totstandkoming van die overeenkomsten. Dat houdt in dat zij dit doet als
tussenpersoon of voor eigen rekening. Als de onderneming handelt als tussenpersoon
vallen de activiteiten onder onderdeel a van de definitie van «verlenen
van beleggingsdiensten». Als de onderneming voor eigen rekening handelt
vallen de activiteiten onder onderdeel b van de definitie van «verlenen
van beleggingsdiensten». Voor indeling in de laatste categorie is bepalend
dat de onderneming de transacties verricht om een markt te onderhouden of
een voordeel te behalen uit een verschil tussen vraag- en aanbodprijzen.Artikel 1:58Ten aanzien van de artikel 1:58 vroeg de Gecombineerde
Commissie zich af of er niet ook aan een bieder een aanwijzing moet kunnen
worden opgelegd.De regering zal de wenselijkheid van de aanwijzingsbevoegdheid met betrekking
tot de bieder bezien in het kader van het wetsvoorstel ter implementatie van
de overnamerichtlijn.1Artikel 1:58, tweede lidDe Gecombineerde Commissie constateerde ten aanzien
van artikel 1:58, tweede lid, en artikel 1:59, achtste lid, een inconsequentie
in de verwijzingen.De Gecombineerde Commissie merkt terecht op dat de verwijzing in artikel
1:59, achtste lid, te ruim is gezien de redactie van artikel 1:58, tweede
lid. Artikel 1:59, achtste lid, zal dan ook bij vijfde nota van wijziging
zo worden aangepast dat er niet wordt verwezen naar het derde en het vierde
lid.Artikel 1:60De Gecombineerde Commissie vroeg zich af of het besluit
als bedoeld in het eerste lid niet ook aan anderen bekend zou moeten worden
gemaakt dan alleen de financiële onderneming.Op dit punt sluit het wetsvoorstel aan bij de bestaande wetgeving –
er is bewust gekozen om geen beleidswijziging door te voeren.Artikel 1:62, tweede lidVolgens de Gecombineerde Commissie zou artikel 1:62,
tweede lid, in combinatie met artikel 1:23, vierde lid, tot «perverse
prikkels» kunnen leiden. Volgens de Gecombineerde Commissie zou het
wenselijk zijn de financiële gevolgen van opgelegde boetes buiten het
domein van de begroting van de toezichthouders te houden teneinde iedere schijn
van belangenverstrengeling te vermijden.Weliswaar is het de toezichthouder die in eerste instantie over opgelegde
en geïnde boetes beschikt maar op grond van art.1:23, vierde lid, worden
deze gelden in mindering gebracht op de toezichtkosten die in rekening worden
gebracht bij marktpartijen. De toezichthouder heeft zodoende geen enkel profijt
van de boeteopbrengsten. Deze aanpak is overgenomen uit de Regeling bekostiging
financieel toezicht.2 In de toelichting bij deze
regeling is aangegeven dat er na drie jaar een evaluatie komt. Het is de bedoeling
om tijdens die evaluatie ook aandacht te besteden aan de aanwending van opgelegde
boetes en dwangsommen waarbij het voorkomen van «perverse prikkels»
uitgangspunt zal blijven.ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGAlgemeen deelLegal privilegeDe leden van de fractie van de VVD vroegen zich af
of onder de Wft het legal privilege niet wordt uitgehold, omdat de toezichthouder
de documenten die hij niet kan verkrijgen van de advocaat van een financiële
onderneming wel zou kunnen opvragen bij de financiële onderneming. Volgens
de leden van deze fracties wordt hiermee in strijd gehandeld met het arrest
van het Hof van Justitie (HvJEG, zaak 155/79, JUR 1982, blz. 1575) en loopt
de Wft uit de pas met artikel 51 van de Mededingingswet. Volgens de leden
van deze fracties zou in de Awb vastgelegd moeten worden dat het legal privilege
zich ook uitstrekt over documenten die zich bij cliënten bevinden.Uitgangspunt bij het opstellen van de Wft is dat wordt aangesloten bij
de Awb. In de Awb is niet bepaald dat het legal privilege (het verschoningsrecht)
van advocaten zich uitstrekt tot documenten die zich bij cliënten bevinden.
Los van de vraag of regeling in de Awb wenselijk is – deze beslissing
is aan de Awb-wetgever – is dit niet noodzakelijk omdat uit bestendige
jurisprudentie blijkt dat documenten die zich bij cliënten bevinden en
ten aanzien waarvan advocaten zich op hun verschoningsrecht kunnen beroepen,
onder het zogenaamde afgeleide verschoningsrecht vallen.1 Dit betekent dat een financiële onderneming niet gehouden kan
worden die stukken aan de toezichthouder te verstrekken die de advocaat weigert
te verstrekken met een succesvol beroep op zijn verschoningsrecht. Financiële
ondernemingen kunnen zich dus verzetten tegen informatieverzoeken van financiële
toezichthouders die strijdig geacht kunnen worden met het (afgeleide) verschoningsrecht
zoals ontwikkeld in de nationale jurisprudentie. Het verschoningsrecht wordt
dus niet door de Wft uitgehold, noch is de Wft in strijd met het arrest van
het Hof van Justitie van de EG (HvJEG, zaak 155/79, JUR 1982, blz. 1575).
De Wft loopt daarmee dus ook niet uit de pas met de Mededingingswet.Artikel 1:1 DefinitiesDe leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
bereid is het begrippenapparaat van dit wetsvoorstel nogmaals te bezien op
consistentie, vooral waar het betreft de verhouding van hoofdstuk 1.1 tot
de hoofdstukken 2.6, 5.1. 5.3, 5.4 en 5. Zo nee, dan wensen dezelfde leden
te weten waarom niet.Verwezen wordt naar het antwoord op de vraag van de leden van de CDA-fractie
over het uitvoeren van een operatie «fijnstofkam». Bij nota van
wijziging zullen alle geconstateerde inconsistenties alsnog worden opgeheven.Wat betreft de hoofdstukken 2.6, 5.1, 5.3, 5.4 en 5.5. is bewust gekozen
om de definities daar op te nemen. De definities in deze hoofdstukken worden
in een andere betekenis gebruikt dan in de rest van dit wetsvoorstel. Bovendien
is soms in het Algemeen deel geen definitie van een begrip opgenomen maar
geldt de definitie van het BW. In dit wetsvoorstel wordt bijvoorbeeld het
begrip groep gebruikt in de betekenis die het BW daaraan geeft. De richtlijn
financiële conglomeraten dwingt echter tot een afwijkende definitie,
die alleen voor hoofdstuk 2.6 geldt.De leden van de VVD-fractie vroegen waarom de regering
niet alle definities in hoofdstuk 1.1 heeft opgenomen zodat het voor de justitiabelen
op voorhand duidelijk is welke definities dit wetsvoorstel kent, ook indien
een begrip in meer betekenissen (bijvoorbeeld de begrippen dochtermaatschappij,
uitgevende instelling en aanbieder) wordt gebruikt.Het opnemen van alle definities in hoofdstuk 1.1 heeft tot gevolg dat
de definities voor het gehele wetsvoorstel gelden. Dat is niet altijd gewenst,
bijvoorbeeld indien een definitie slechts voor bepaalde artikelen van toepassing
is. Indien die definities toch in artikel 1:1 zouden worden opgenomen, moet
in de definitie worden aangegeven voor welke artikelen de definitie geldt.
Dit verhoogt de leesbaarheid niet en zal bij latere aanpassing van dit wetsvoorstel
tot fouten aanleiding kunnen geven. In dergelijke gevallen verdient het de
voorkeur af te wijken van de hoofdregel dat definities in artikel 1:1 worden
opgenomen. Wel zullen zo nodig verduidelijkingen worden aangebracht. Zie bijvoorbeeld
het antwoord op de vraag naar aanleiding van artikel 1:37a, eerste lid.De leden van de VVD-fractie vroegen waarom de regering
niet heeft gekozen voor verwijzing naar andere wetten indien begrippen uit
die wetten worden gebruikt in dit wetsvoorstel. Volgens de leden van deze
fractie wordt in dit wetsvoorstel geen consistente lijn gehanteerd op dit
punt. Zo wordt in artikel 1:1 voor de invulling van het begrip «accountant»
verwezen naar het BW, wordt in sommige delen van dit wetsvoorstel voor de
invulling van het begrip «groep» niet verwezen naar het BW (zie
definitie van centrale kredietinstelling), maar in andere delen wel (hoofdstuk
5.1, waarbij echter voor het begrip «groepsmaatschappij», een
begrip dat eveneens voorkomt in het BW, niet wordt verwezen naar het BW. Hetzelfde
geldt voor het begrip «dochtermaatschappij»).In dit wetsvoorstel is het uitgangspunt dat begrippen alleen worden gedefinieerd
indien zij afwijken van het BW. De definitie in artikel 5:1, onderdeel f,
van het begrip «groep» is derhalve per abuis opgenomen. De definitie
van centrale kredietinstelling is daarentegen wel correct. Met betrekking
tot de definitie van «accountant» in artikel 1:1 ligt het iets
anders. In sommige gevallen is «accountant» in dit wetsvoorstel
gebruikt, als bedoeld in artikel 2: 393, eerste lid, BW. In andere gevallen
gaat het ook om andere accountants dan degenen bedoeld in artikel 2:393, eerste
lid, BW. Om dit onderscheid in het wetsvoorstel tot uitdrukking brengen, is
soms wel een verwijzing naar het BW op zijn plaats en soms niet. Waar dit
nog niet consequent is doorgevoerd, zal dit tezamen met de andere inconsistenties
bij vijfde nota van wijziging worden hersteld.De leden van de VVD-fractie merkten op dat het begrip «moedermaatschappij»
in artikel 1:1 wordt gedefinieerd terwijl voor de invulling van dit begrip
met een verwijzing naar het BW zou kunnen worden volstaan. Tegelijkertijd
wordt het begrip «moederonderneming» in hoofdstuk 2.6 gedefinieerd
en heeft dit begrip een Wft-typische betekenis. Indien in het ene geval wel
en in het andere geval niet wordt verwezen naar andere wetten, is het volgens
deze leden voor de justitiabelen niet op voorhand duidelijk wat onder een
bepaald begrip moet worden verstaan en of dit begrip een Wft-typische betekenis
heeft of niet. Deze leden vroegen of de regering hierop kan ingaan en of de
regering kan aangeven waarom zij het wenselijk acht om de begrippen «moederonderneming»
(artikel 1:35a) en «moedermaatschappij» (artikel 1:1) naast elkaar
te gebruiken in de Wft. Deze leden vroegen of de regering niet van mening
is dat voor het laatste begrip een verwijzing naar het BW volstaat en zo nee,
waarom niet. Zij vroegen voorts of de regering kan toelichten waarom zij voor
de invulling van het begrip «deelneming» soms verwijst naar het
BW, soms niet, in bepaalde hoofdstukken (hoofdstuk 2.6) een specifieke betekenis
toekent aan dit begrip en bijvoorbeeld in artikel 2:46 in een artikellid aangeeft
wat onder dat begrip moet worden verstaan. Zij vroegen de regering dit ook
te doen voor het begrip «dochtermaatschappij». Daarnaast vroegen
zij of de regering kan garanderen dat het niet gedefinieerde begrip «zeggenschap»
overal in de Wft dezelfde betekenis heeft.In tegenstelling tot hetgeen deze leden menen, is het begrip moedermaatschappij
in het BW niet met zoveel woorden gedefinieerd. Het kan echter wel
worden afgeleid uit het BW. Uit praktische overwegingen is het handig om het
begrip moedermaatschappij te definiëren zodat daarnaar kan worden verwezen.Het begrip moederonderneming is gebaseerd op richtlijndefinities en wijkt
af van het begrip moedermaatschappij. De richtlijnen dwingen tot het definiëren
van moederonderneming, net als tot een aparte definitie voor het begrip dochteronderneming.In dit geval is er door het geven van definities voor de justitiabele
juist minder kans op verwarring.De definitie van deelneming wordt in hoofdstuk 2.6 eveneens voorgeschreven
door richtlijnen en wijkt af van de elders gebruikte definitie van deelneming
(in de betekenis van het BW).In artikel 2:46 wordt overigens geen definitie gegeven van het begrip
deelneming. Ten slotte wordt opgemerkt dat het gebruik van verschillende begrippen
niet nieuw is. Ook in de huidige sectorale wetten komt dit voor. Zie bijvoorbeeld
artikel 69a van de Wtv 1993.Het begrip «zeggenschap» heeft in dit wetsvoorstel overal
dezelfde betekenis, namelijk in de zin van het kunnen uitoefenen van invloed
op de betreffende onderneming.De leden van de VVD-fractie merkten op dat de mogelijkheid
om definities uit te breiden in artikel 1:1 (beleggingsobject, financieel
product, krediet en professionele marktpartij) niet consistent is vormgegeven.
In het ene geval geschiedt de uitbreiding «bij algemene maatregel van
bestuur» terwijl in een ander geval uitbreiding «bij of krachtens
algemene maatregel van bestuur» kan plaatsvinden. Zij vroegen of dit
verschil in benadering kan worden toegelicht en of de regering de mening deelt
dat uitbreiding van definities niet op niveau van ministeriële regeling
of toezichthouderregel dient te geschieden.Dit is een terechte opmerking. Uitbreiding van definities dient alleen
bij AMvB te geschieden. In de vijfde nota van wijziging zal daarom worden
voorgesteld om in onderdeel b van de definitie van «beleggingsobject»
de mogelijkheid tot aanwijzing van andere rechten krachtens AMvB te laten vervallen. Uitbreiding van de definitie van «beleggingsobject»
kan dan evenals bij «financieel product» en «professionele
marktpartij» alleen bij AMvB plaatsvinden.Daarnaast zal in de vijfde nota van wijziging worden voorgesteld de definitie
van «krediet» conform artikel 4 van het Besluit financiële
dienstverlening uit te breiden en de mogelijkheid om die definitie bij AMvB
uit te breiden te laten vervallen.De leden van de fractie van de VVD vroegen of de regering
meer duidelijkheid zou kunnen geven over het begrip «toezichthouder».
Onder de definitie «toezichthouder» vallen zowel DNB als AFM.
Dit dwingt de wetgever tot duidelijkheid overal in de tekst van de Wft waar
verwarring zou kunnen ontstaan welke toezichthouder wordt bedoeld. De leden
van de fractie van de VVD vroegen of het niet eenvoudiger en nauwkeuriger
zou zijn telkens in de tekst van de desbetreffende wetsbepalingen aan te geven
welke toezichthouder de wetgever bedoelt. Zij gaven daarbij aan dat een goed
voorbeeld van een wettelijke voorziening waar onduidelijkheid is aan welke
toezichthouder een bepaalde bevoegdheid toekomt is te vinden in artikel 1:59.
Voorts gaven zij aan dat hetzelfde geldt voor de definitie van het begrip «registerhouder».De taakafbakening tussen de AFM en DNB als bevoegde toezichthouder vloeit
voort uit de systematiek van de wet. DNB oefent het prudentiële toezicht
uit, de AFM het gedragstoezicht.Met betrekking tot artikel 1:59 kan worden opgemerkt dat er sprake is
van twee benoemingsvarianten van een curator. Op basis van artikel 1:59 eerste
lid jo. tweede lid kan een curator worden benoemd door zowel de AFM als DNB.
De tweede benoemingsvariant staat enkel ter beschikking van DNB.
Een uitgebreide bespreking volgt bij de beantwoording van de vraag met betrekking
tot artikel 1:59 bij de artikelsgewijze toelichting.Met betrekking tot de vraag wie in een specifiek geval de registerhouder
is, wordt bepaald door de definitie van registerhouder in artikel 1:1 van
de Wft. In deze definitiebepaling is opgenomen dat voorzover de registratie
verband houdt met financiële ondernemingen die werkzaamheden mogen verrichten
ingevolge de afdelingen 1a.2.1 tot en met 1a.2.4 en 1a.3.1 tot en met 1a.3.4
en met gegevens die op grond van het Deel Prudentieel toezicht financiële
ondernemingen worden geregistreerd, deze registratie zal worden uitgevoerd
door DNB.Voor zover de registratie verband houdt met financiële ondernemingen
die werkzaamheden mogen verrichten ingevolge de afdelingen 1a.2.5 tot en met
1a.2.13 en 1a.3.5 tot en met 1a.3.8 en met gegevens die op grond van het Deel
Gedragstoezicht financiële ondernemingen of het Deel gedragstoezicht
financiële markten worden geregistreerd, is de AFM de registerhouder.De leden van de VVD-fractie merkten op dat het merkwaardig
blijft dat een belangrijke categorie financiële ondernemingen, pensioenfondsen,
niet onder deze definitie valt en dus ook in het algemeen niet onder de reikwijdte
van de Wft zal komen. Deze leden gaven daarbij aan dat ook de Raad van State
in zijn verslag op dit punt heeft gewezen. De leden van de VVD-fractie merkten
voorts het volgende op. Dat een pensioenfonds een bijzonder soort instelling
is die niet rechtstreeks onder de auspiciën van Financiën valt,
zij toegegeven. Daar staat dan wel tegenover dat pensioenfondsen onder toezicht
staan van de (inmiddels met DNB gefuseerde) PVK. Men kan zich afvragen of
een toekomstige technische aanpassing van de Pensioen- en Spaarfondsenwet,
die sowieso nodig zal zijn bij inwerkingtreding van de Wft, gekoppeld aan
een gedeeltelijke van toepassingverklaring van (deel 3 van) de Wft op pensioenfondsen,
een wetgevingstechnisch wel zo consequente benadering is. De leden van de
VVD-fractie vroegen de regering hierop in te gaan.In het Nader rapport bij de Pensioenwet d.d. 14 december 2005 is
de regering uitgebreid ingegaan op de gemaakte keuze. De belangrijkste argumenten
worden hier kort aangegeven.Zoals in de vraag wordt onderkend zijn pensioenfondsen een bijzonder soort
financiële onderneming. Hoewel pensioenfondsen overeenkomsten hebben
met verzekeraars, wijken zij op belangrijke punten daarvan af. De regering
is daarom van mening dat pensioenfondsen niet vanzelfsprekend onder de Wft
behoren te vallen. In het wetsvoorstel voor de Pensioenwet is waar mogelijk
aansluiting bij de Wft gezocht, vooral waar het activiteiten betreft die pensioenfondsen
en verzekeraars als financiële onderneming gemeen hebben en de wijze
waarop het toezicht is ingericht.De regering is bovendien van mening dat een alternatieve benadering zoals
door de Raad van State gesuggereerd in het advies over het voorstel Pensioenwet
geen verbetering brengt. De samenhang tussen de materiële, prudentiële
en gedragsnormen maakt het wenselijk dat de regelgeving voor pensioeninstellingen
zoveel mogelijk onder de verantwoordelijkheid van één minister
valt. Het ligt in de rede dat dit de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
is. De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid is immers verantwoordelijk
voor het arbeidsvoorwaardenbeleid, waarvan pensioenen deel uitmaken.De leden van de fractie van de VVD vroegen zich af
of het niet beter zou zijn, in verband met de definitie van het begrip «gekwalificeerde
deelneming», in de tekst van de Wft duidelijk te maken dat het tijdelijk
houden van effecten of het kunnen uitoefenen van stemrechten op stukken waarop
een financiële onderneming zekerheidsrechten heeft verkregen (bijvoorbeeld
ingevolge pandovereenkomsten of financiëlezekerheidsovereenkomsten) niet
beschouwd wordt als het houden van een gekwalificeerde deelneming.
Terwijl het waarschijnlijk niet mogelijk is de«inlener» van effecten
te beschermen vanwege de concept richtlijn waar het nader rapport (blz. 25)
melding van maakt, blijft niettemin de kwestie van de positie van pandhouders
en financiëlezekerheidshouders onopgelost. Hetzelfde geldt voor de «custodian»
die (vanwege de onvolkomenheden van de beschikbare bewaarsystemen) als rechthebbende
op in bewaring gegeven stukken te gelden heeft. De leden van de fractie van
de VVD vroegen of de regering het wetsvoorstel op dit punt kan verduidelijken.Op grond van de richtlijn transparantie1
zijn tijdelijke bezitters van aandelen of degenen die tijdelijk stemrechten
kunnen uitoefenen (zoals een inlener) in beginsel verplicht om deze belangen
te melden, indien hun totale belang een bepaalde drempelwaarde over- of onderschrijdt.
Dit is dienovereenkomstig opgenomen in hoofdstuk 5.3 van dit wetsvoorstel.
Omdat in het begrip gekwalificeerde deelneming wordt verwezen naar artikel
5:45 en daarmee een koppeling wordt gemaakt met hoofdstuk 5.3 kan het tijdelijk
houden van effecten niet worden uitgesloten van het begrip «gekwalificeerde
deelneming».De positie van pandhouders is geregeld in artikel 2:123, vijfde lid. In
dit lid is bepaald dat onder «gekwalificeerde deelneming» niet
worden begrepen de stemrechten op aandelen die een bank kan uitoefenen op
grond van een verkregen pandrecht op de aandelen. Hieronder kan ook een pandrecht
vallen dat via een financiëlezekerheidsovereenkomst wordt verschaft.Artikel 2:123, vijfde lid, zal bij vijfde Nota van Wijziging worden aangevuld
in de zin dat onder het begrip «gekwalificeerde deelneming» ook
niet wordt begrepen de stemrechten op aandelen die bewaarnemers van aandelen
niet naar eigen goeddunken kunnen uitbrengen. Deze bewaarnemers zijn in artikel
5:46, tweede lid, onderdeel a, ook vrijgesteld van de meldingsplichten in
afdeling 5.3.3.De leden van de VVD-fractie vroegen hoe men vaststelt
waar de hoofdvestiging is van een onderneming die geen rechtspersoon is, en
of dit kan worden toegelicht met voorbeelden.De hoofdvestiging is gelegen in de lidstaat waar de vergunning is verleend.
In dit verband moet worden gewezen op de BCCI-richtlijn.2 Artikel 3, tweede lid, van deze richtlijn schrijft voor dat het hoofdbestuur
van kredietinstellingen die geen rechtspersoon zijn, zich bevindt in de lidstaat
waar de vergunning is afgegeven en waar zij feitelijk werkzaam zijn. Als voorbeeld
moge het volgende dienen. Een natuurlijke persoon wenst het bedrijf van kredietinstelling
aan te vangen vanuit Maastricht. Hij vraagt een vergunning aan bij DNB, die
DNB verleent. Na enige tijd is de meerderheid van zijn cliënten, gemeten
naar financieel belang, afkomstig uit België. Hij opent daarom een bijkantoor
in België. Ofschoon het merendeel van zijn activiteiten zich bevindt
in België, blijft de hoofdvestiging in Maastricht, omdat daar het hoofdbestuur
is en hij daar feitelijk werkzaam is.De leden van de VVD fractie merkten op dat onderdeel
a van de definitie van aanbieden moeilijk leesbaar is en vroegen of het onderdeel
verduidelijkt kan worden.Onderdeel a van de definitie van aanbieden omvat het begrip «aanbieden»
uit de Wfd. In de Wfd zijn de onderdelen van deze definitie opgenomen in de
artikelen 1, onderdeel a, 2, eerste lid en tweede lid, onderdelen e en f,
6 en 7. De in de Wfd gevolge aanpak, waarbij een kerndefinitie in latere bepalingen
zowel wordt uitgebreid als ingeperkt, was in het aan de Raad van State voorgelegde
voorstel voor de vierde nota van wijziging overgenomen. Deze aanpak tastte
volgens de Raad van State echter de duidelijkheid en toegankelijkheid van
het wetsvoorstel aan en zou tot verkeerde lezing van de wet kunnen leiden.
Met inachtneming van het advies van de Raad van State is er daarom
voor gekozen om reikwijdtebepalingen die verband houden met definities op
te nemen in de definities zelf.1 Dit is bij de
betreffende definities toegelicht. Hoewel deze aanpak enerzijds tot gevolg
heeft dat bijvoorbeeld onderdeel a van de definitie van aanbieden een aandachtige
lezing vereist, heeft deze aanpak anderzijds als voordeel dat kan worden volstaan
met het raadplegen van de definitie van het begrip, zonder dat hoeft te worden
nagegaan of de reikwijdte in andere artikelen wordt aangepast.De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
hun standpunt deelt dat nu het bestanddeel «opvorderbare gelden»
in de definitie van «bank» apart wordt gedefinieerd in artikel
1:1 en daarin het bestanddeel «op enig moment» is opgenomen, het
niet langer nodig is om in de definitie van «bank» het bestanddeel «al
dan niet op termijn» te gebruiken.De regering deelt het standpunt van deze leden. Bij de vijfde nota van
wijziging zal de inconsistentie in de definitie van «bank» worden
hersteld.De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
kon toelichten of «depositohouders» in de zin van de «depositogarantieregeling»
houders van deposito’s zijn zoals hier ten behoeve van het Deel Gedragstoezicht
gedefinieerd. Zo nee, dan vroegen de leden van de VVD-fractie of de regering
bereid zou zijn het begrip «depositohouder» te vervangen door
een ander begrip.Depositohouders zoals genoemd in de definitie van «depositogarantiestelsel»
zijn niet de houders van deposito’s zoals thans gedefinieerd in artikel
1:1. Het depositogarantiestelsel is geregeld in de artikelen 2:293 tot en
met 2:302 van het Deel Prudentieel toezicht. Deze regeling strekt ter uitvoering
van de richtlijn nr. 94/19/EG van het Europees Parlement en de Raad van de
Europese Unie van 30 mei 1994 inzake de depositogarantiestelsels (PbEG
L 135). De definitie van deposito die in deze richtlijn wordt gehanteerd,
die is overgenomen in artikel 2:294, is ruimer dan de definitie van deposito
in artikel 1:1 die is geënt op artikel 1, onderdeel h, van de Wtb. Zo
vallen bijvoorbeeld ook tegoeden waarvan de rentetermijn meer dan twaalf maanden
bedraagt onder het depositogarantiestelsel.Omdat de definitie van deposito slechts een keer wordt gebruikt in het
Deel Gedragstoezicht financiële ondernemingen (artikel 4:60, eerste lid),
verdient het bij nader inzien de voorkeur de definitie van deposito in artikel
1:1 te vervangen door de definitie van deposito in de richtlijn inzake depositogarantiestelsels.
De definitie van deposito die was geënt op artikel 1, onderdeel h, van
de Wtb zal hiermee komen te vervallen. In plaats daarvan zal in artikel 4:60,
eerste lid, de materiële omschrijving van dit begrip worden opgenomen.
Daarmee is de depositohouder in de definitie van «depositogarantiestelsel»
ook de houder van deposito’s als bedoeld in artikel 1:1. Deze wijzigingen
zullen in de vijfde nota van wijziging worden opgenomen.De fractie van de VVD constateerde dat de definitie
van «effect» lastig leesbaar is. Ook vroeg zij naar de verhouding
tussen geldmarktinstrument en effect. Is een «instrument dat gewoonlijk
op de geldmarkt wordt verhandeld» een geldmarktinstrument, zo vroegen
de leden.De definitie van «effect» is ontleend aan de complexe omschrijving
van het begrip effect in de richtlijn beleggingsdiensten en de richtlijn prospectus.
Dit is de verklaring voor het feit dat de definitie lastig leesbaar kan zijn.
Met betrekking tot de geldmarktinstrumenten kan het volgende worden opgemerkt.
Geldmarktinstrumenten met een looptijd van korter dan twaalf maanden zijn
per abuis onder de definitie van het begrip «effect» gebracht.
In artikel 2, eerste lid, onderdeel a, van de richtlijn prospectus, dat thans
is geïmplementeerd in artikel 1a, onderdeel d, van het Besluit toezicht
effectenverkeer 1995, worden dergelijke geldmarktinstrumenten
juist uitgezonderd van het begrip effect. Deze onbedoelde discrepantie zal
bij nota van wijziging worden hersteld. Dit zal ertoe leiden dat geldmarktinstrumenten
met een looptijd van minder dan twaalf maanden niet onder het begrip effect
vallen. Geldmarktinstrumenten met een looptijd van twaalf maanden of langer
kunnen daarentegen wel onder het begrip effect vallen.De fractie van de VVD vroeg waarom het begrip «een
instrument dat gewoonlijk op de geldmarkt wordt verhandeld» in de toelichting
en niet in de wettekst wordt omschreven als «een schuldinstrument met
een looptijd korter dan een jaar».Onderdeel b van de definitie van financieel instrument luidt: een instrument dat gewoonlijk op de geldmarkt wordt verhandeld. Deze omschrijving is ontleend aan artikel 1, onder 5, van de richtlijn
beleggingsdiensten. In de toelichting is opgenomen dat het begrip kan worden
omschreven als schuldinstrument waarvan de looptijd korter is dan een jaar.
Deze interpretatie is niet in de wettekst opgenomen, aangezien de richtlijn
beleggingsdiensten daar ook niet in voorziet. Bovendien kan deze interpretatie,
bij nader inzien, als te stellig worden beschouwd. Weliswaar heeft geldmarktpapier
naar zijn aard een korte looptijd, maar niet uit te sluiten valt dat instrumenten
met een looptijd van langer dan een jaar ook als geldmarktinstrumenten moeten
worden aangemerkt.De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
kan toelichten waarom in de definitie van «gekwalificeerde deelneming»
de begrippen «stemmen» en «stemrechten» door elkaar
worden gebruikt. Verder vroegen deze leden wat het verschil is tussen deze
begrippen en waarom zij afwisselend worden gebruikt in de Wft (zie hoofdstuk
5.3). Voorts vroegen de leden van de VVD-fractie of de regering kan toelichten
of en wat het verschil is tussen het in deze definitie gebruikte begrip «geplaatst
aandelenkapitaal» en «geplaatst kapitaal» (bijvoorbeeld
in de hoofdstukken 5.1 en 5.3) en hoe deze begrippen zich verhouden tot het
in hoofdstuk 5.3 omschreven begrip «kapitaal».In de definitie van gekwalificeerde deelneming wordt zowel het begrip «stemmen»
als het begrip «stemrechten» gebruikt. Het begrip «stemrechten»
in de definitie van gekwalificeerde deelneming is gebaseerd op de Europese
richtlijnen. Het begrip «stemmen», dat wordt gebruikt in artikel
5:45 en de overige artikelen van het wetsvoorstel, is ontleend aan het wetsvoorstel
Melding zeggenschap en kapitaalbelang in effectenuitgevende instellingen (Wmz-wetsvoorstel
28 985) en wordt ook gehanteerd in de huidige Wet melding zeggenschap
in ter beurze genoteerde vennootschappen 1996.Hoewel met «stemmen» hetzelfde wordt bedoeld als met «stemrechten»
is ervan afgezien om alleen nog dat laatste begrip te gebruiken, aangezien
dat zou noodzaken tot een omvangrijke – en onnodig verwarrende –
herformulering van hoofdstuk 5.3.In artikel 5:33, eerste lid, onderdeel e, van hoofdstuk 5.3 is een definitie
van het begrip «kapitaal» opgenomen. Met kapitaal wordt in dat
hoofdstuk bedoeld het geplaatste kapitaal van een uitgevende instelling. Ter
vergroting van de inzichtelijkheid van hoofdstuk 5.3 is ervoor gekozen de
term «kapitaal» te definiëren omdat anders in hoofdstuk 5.3
steeds de formulering «het geplaatste kapitaal van een uitgevende instelling»
zou moeten worden gebruikt. Bij vijfde nota van wijziging zal de definitie
van «gekwalificeerde deelneming» worden aangepast door «geplaatste
aandelenkapitaal» te vervangen door «geplaatste kapitaal».De fractie van de VVD vroeg naar de definitie van grondstoffenderivaat.
Er wordt een cirkelredenering geconstateerd.Om duidelijker te omschrijven wat onder een «grondstoffenderivaat»
moet worden verstaan, zal er een gewijzigde definitie van «grondstoffenderivaat»
worden opgenomen in de vijfde nota van wijziging. Er zal een verwijzing worden
opgenomen naar de onderdelen 5 tot en met 7 van Bijlage I, Deel C, van de
richtlijn betreffende markten in financiële instrumenten. Ook wordt onderdeel
d van de definitie van financieel instrument aangepast. Aangezien grondstoffenderivaten
deel uitmaken van bedoeld onderdeel d, kan onderdeel h van de definitie van
financieel instrument vanwege de overlap met onderdeel d vervallen, waardoor
de geconstateerde cirkelredenering verdwijnt.De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
hun standpunt deelt dat nu het begrip «persoon» wordt gedefinieerd
in dit wetsvoorstel, het ook als zodanig dient te worden gebruikt door de
gehele Wft. Verder vroegen zij of de regering kan garanderen dat daar waar
in dit wetsvoorstel het begrip «persoon» wordt gebruikt zowel
natuurlijke personen als rechtspersonen worden bedoeld. Voorts vroegen zij
of de regering van mening is dat dit begrip consistent door de hele Wft wordt
gebruikt (zie de definities van «besloten kring», «professionele
belegger» en «professionele marktpartij» en de artikelen
1:3, 1:40, 1:42, onderdeel c, 1:56 en 1:70). Als laatste vroegen zij of onder
het begrip «persoon» alleen de Nederlandse rechtssubjecten vallen
(bijvoorbeeld in de definities van «besloten kring», «professionele
belegger» en «professionele marktpartij») en dus of de buitenlandse
vergelijkbare rechtspersonen buiten het begrip «persoon» vallen.De regering deelt het standpunt van de leden van de VVD dat het begrip «persoon»
door het gehele wetsvoorstel moet worden gebruikt in de betekenis als gedefinieerd.
Het begrip «persoon» is gedefinieerd als: een natuurlijke persoon
of rechtspersoon. Dit betekent dat het begrip «persoon» wordt
gebruikt indien zowel natuurlijke personen als rechtspersonen zijn bedoeld.
Als het de bedoeling is om rechtspersonen uit te sluiten, wordt de term natuurlijke
personen gehanteerd en andersom.Om te bewerkstelligen dat het begrip «persoon» consistent
wordt gebruikt zullen de definities van «besloten kring», en «professionele
marktpartij» en de artikelen 1:3, 1:40 en 1:42 bij vijfde nota van wijziging
worden aangepast.Artikel 1:6De leden van de VVD fractie merkten op dat door de
opname van het getalscriterium in artikel 1:6m, onderdeel c, een mogelijke
beperking ten opzichte van de Wfd wordt geïntroduceerd. Werkgevers die
krediet aanbieden aan meer dan honderd werknemers vallen niet onder de Wfd
maar wel onder de Wft. Deze beperking achtten zij niet gerechtvaardigd.De leden merkten terecht op dat door de opname van het getalscriterium
de werkgevers die aan meer dan honderd werknemers krediet aanbieden onder
de werking van de Wft zouden komen te vallen. Dit onbedoelde gevolg van de
opname van het getalscriterium zal bij vijfde nota van wijziging door middel
van een aanpassing van artikel 1:6m, onderdeel c, worden hersteld.De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
van mening is dat het opschrift van paragraaf 1.1.2.2 de lading van paragraaf 1.1.2.2
dekt en of het voor justitiabelen duidelijk is waar deze paragraaf betrekking
op heeft. Verder vroegen deze leden of de regering het standpunt deelt dat
nu een elektronischgeldinstelling tevens kwalificeert als kredietinstelling,
in het opschrift «elektronischgeldinstellingen» kan vervallen.In combinatie met het opschrift van de afdeling waar deze paragraaf onder
valt, namelijk «Reikwijdte met betrekking tot financiële ondernemingen»
is duidelijk dat in deze paragraaf wordt geregeld in welke gevallen
dit wetsvoorstel van toepassing is op clearinginstellingen, elektronischgeldinstellingen
en kredietinstellingen. Het opschrift«elektronischgeldinstellingen»
kan inderdaad vervallen omdat een elektronischgeldinstelling tevens kwalificeert
als kredietinstelling. Bij vijfde nota van wijziging zal dit worden aangepast.1:6e, eerste lid, onderdeel bDe leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
het standpunt deelt dat de tekst van artikel 1:6e, eerste lid, onderdeel b,
niet duidelijk maakt waar het artikel betrekking op heeft.De regering deelt dit standpunt niet. Uit artikel 1:6e, eerste lid, aanhef
en onderdeel b, blijkt duidelijk dat het gaat om beleggingsinstellingen waarvan
de deelnemingsrechten uitsluitend aan professionele marktpartijen worden aangeboden.
De Wft (met uitzondering van de hoofdstukken 5.3, 5.4 en 5.5) is niet van
toepassing op deze beleggingsinstellingen mits bij het aanbod dan wel in advertenties
of documenten waarin het aanbod in het vooruitzicht wordt gesteld duidelijk
wordt gemaakt dat alleen aan professionele marktpartijen worden aangeboden.
Hiermee wordt artikel 1 van de Vrijstellingsregeling Wtb overgenomen.Artikel 1:16De leden van de CDA-fractie, de PvdA-fractie en de
VVD-fractie vroegen of de regering kan ingaan op de verhouding tussen het
toezicht dat de AFM uit hoofde van de Wta zal houden op accountants en accountantscontroles
ten aanzien van ZBO’s als de AFM en DNB.Artikel 1:16 bepaalt onder meer dat de jaarrekening van de AFM vergezeld
gaat van een verklaring die is afgegeven door een door de AFM aangewezen accountant.
De Kamer constateert een spanningsveld met het toezicht dat de AFM uit hoofde
van de Wta uitoefent: de AFM ziet toe op de accountant die haar eigen jaarrekening
controleert èn op de accountant die de jaarrekening van DNB controleert.De regering onderschrijft het uitgangspunt dat de jaarrekening van de
AFM niet dient te worden gecontroleerd door een accountant(sorganisatie) die
onder toezicht van de AFM staat. De onafhankelijkheid van die accountant zou
dan niet meer gewaarborgd zijn. Om hierin te voorzien is met de AFM de beginselafspraak
gemaakt om hiervoor accountants in te zetten die werkzaam zijn bij de Auditdienst
van mijn ministerie. Dit zal onder een aantal randvoorwaarden gebeuren. Zo
zal de betrokken accountant de eindverantwoordelijkheid dragen voor de controle
en hieromtrent, mede op basis van gedrags- en beroepsregels, géén
verantwoording aan mij of aan iemand anders binnen het ministerie afleggen.
Aldus is de onafhankelijke positie van de accountant verzekerd.DNB heeft de onafhankelijkheid van haar externe accountant verzekerd via
de afspraak dat laatstgenoemde niet betrokken zal zijn bij opdrachten bij
instellingen die onder het toezicht van DNB vallen.Een van de belangrijkste kenmerken van een toezichthouder is dat hij niet
alleen onafhankelijk is maar ook dat hij zijn werkzaamheden in volstrekte
objectiviteit uitvoert. Het door de AFM uit te oefenen toezicht op de accountants
van andere ZBO’s, waaronder die van DNB, zal derhalve qua reikwijdte
en diepgang niet afwijken van het vergelijkbare toezicht op andere accountants.Artikelen 1:7 en 1:8De leden van de VVD-fractie merkten het volgende op
met betrekking tot de artikelen 1:7 en 1:8. Deze artikelen geven aan wat het
resultaat van het prudentieel toezicht en het gedragstoezicht zou moeten zijn,
maar geven geen enkele indicatie wat dit toezicht nu eigenlijk
behelst. De Raad van State is van oordeel dat dit wetstechnisch niet erg fraai
is. Nu zou dit geen inhoudelijk bezwaar hoeven zijn, als het niet zo was dat
het geven van inhoud aan deze twee vormen van toezicht een zeer nuttig richtsnoer
kan zijn voor zowel de toezichthouders als de betrokken financiële ondernemingen
hoe te handelen in het bepaald niet denkbeeldige geval van «overlap»
of onduidelijkheid wie nu de bevoegde autoriteit is. De «heldere taakafbakening»
waar de memorie van toelichting over spreekt (blz. 6) zal nu eerst in de details
van de delen 2 en 3 van het wetsvoorstel kunnen worden verwezenlijkt, zonder
dat het onderliggende beginsel in de wet is verwoord. De leden van de VVD-fractie
vroegen de regering hierop te reageren.De leden van de VVD-fractie gaven overigens toe dat
de memorie van toelichting een poging doet om aan de twee vormen van toezicht
nadere inhoud te geven (blz. 5–7 en blz. 28–30) maar merkten daarbij
op dat de opmerkingen in de memorie over de verwevenheid van en de gezamenlijke
doelstellingen van de twee vormen van toezicht (bijvoorbeeld: «Toezicht
op de integriteit hangt samen met zowel het gedragstoezicht als het prudentieel
toezicht» (blz. 29)) aangeven aan dat een «heldere taakafbakening»
niet zo eenvoudig zal zijn.In de door de leden van de VVD-fractie benoemde onderdelen van de memorie
van toelichting wordt een korte omschrijving gegeven van zowel het gedragstoezicht
als het prudentieel toezicht. Voorts wordt daarin inderdaad opgemerkt dat
het integriteitstoezicht – de toetsing op betrouwbaarheid en deskundigheid –
met beide van deze twee categorieën toezicht samenhangt. Om deze reden
is ervoor gekozen de uitoefening van het integriteitstoezicht door de vergunningverlenende
toezichthouder te laten plaatsvinden.1 Van een
gevaar van overlap – of onduidelijkheid over wie de bevoegde toezichthouder
is – is naar het oordeel van de regering geen sprake. De precieze inhoud
van het prudentieel toezicht en het gedragstoezicht op financiële ondernemingen
blijkt immers uit het Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingen,
onderscheidenlijk het Deel Gedragstoezicht financiële ondernemingen.
Een in de wet vastgelegde omschrijving van deze twee toezichtdomeinen –
naast de hiervoor genoemde beschrijving in de toelichting – is naar
het oordeel van de regering overbodig.Volgens de leden van de VVD-fractie lijkt de memorie
van toelichting op de artikelen 1:7 en 1:8 aan te geven dat het systeemtoezicht
van de Nederlandse Bank N.V. als zodanig geen onderdeel is van het prudentieel
toezicht, en dat daarmee dit systeemtoezicht een andere wettelijke verankering
(nl. de Bankwet) kent dan het prudentieel toezicht. De leden van de VVD-fractie
vroegen of het niet logischer is dat ook deze vorm van toezicht onder de bepalingen
van de Wft komt te vallen.Het financieel toezicht dient drie doelstellingen. Het prudentieel toezicht
is gericht op de soliditeit van financiële ondernemingen. Het gedragstoezicht
heeft als doel het bevorderen van een ordelijk en transparant marktproces,
zuivere verhoudingen tussen marktpartijen en een zorgvuldige behandeling van
consumenten. Het systeemtoezicht, ten slotte, richt zich niet in eerste instantie
op individuele financiële ondernemingen, maar op de stabiliteit van het
financiële stelsel als geheel. Het doel is te voorkomen dat financiële
problemen bij één financiële onderneming overslaan naar
andere financiële ondernemingen en/of financiële markten, het zogenaamde
systeemrisico. Samenhang bestaat vooral tussen het systeemtoezicht en het
prudentieel toezicht. Prudentieel toezicht draagt immers bij aan de stabiliteit
van het financiële stelsel. De soliditeit van financiële ondernemingen
is een belangrijk element voor systeemstabiliteit. Hoewel een systeemcrisis
niet volledig is uit te sluiten, verkleint adequaat prudentieel toezicht het
risico daarop.In de Wft is het toezicht geregeld dat DNB als prudentieel toezichthouder
uitvoert. Uit hoofde van zijn taak als centrale bank in het kader het Europees
Stelsel van Centrale Banken (ESCB) beschikt DNB over kennis inzake ontwikkelingen
op financiële markten die kan bijdragen aan het signaleren van systeemrisico
bij het toezicht op financiële ondernemingen. Verder is het instrument
van liquiditeitssteun een instrument waarover DNB in zijn hoedanigheid van
nationale centrale bank beschikt. Deze onderdelen worden in de Bankwet geregeld,
omdat zij door DNB worden uitgeoefend in het kader van het ESCB. Om die reden
passen deze bepalingen niet in de Wft.De leden van de VVD-fractie vroegen waarom er niet
voor is gekozen om aan de artikelen 1:7 en 1:8 toe te voegen dat de Minister
in voorkomende gevallen aan de twee toezichthouders te publiceren aanwijzingen
zal geven ter voorkoming/oplossing van overlap in de onderscheiden bevoegdheden
van deze twee organisaties.Het komt deze leden voor dat een regeling die de afbakening
van competenties van de toezichthouders op dit punt vaststelt, bij uitstek
in dit Algemeen Deel thuishoort. Deze leden vroegen waarom het huidige wetsvoorstel
zo’n regeling niet bevat.Zoals hiervoor opgemerkt in antwoord op een vraag van deze leden over
dezelfde artikelen, is er naar het oordeel van de regering geen dreiging van
overlap in de bevoegdheden van de twee toezichthouders – of onduidelijkheid
over wie de bevoegde toezichthouder is. Van een reden om een wettelijke grondslag
op te nemen voor een door deze leden bedoelde aanwijzingsbevoegdheid is dan
ook geen sprake. Evenmin is het noodzakelijk een regeling in het Algemeen
deel op te nemen met betrekking tot de afbakening van competenties van de
toezichthouders. De precieze inhoud van het prudentieel toezicht en het gedragstoezicht
vloeit immers voort uit het Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingen,
onderscheidenlijk het Deel Gedragstoezicht financiële ondernemingen.Artikel 1:10, tweede lidDe leden van de fractie van de VVD vroegen of de regering
meer duidelijkheid kan bieden over de functie en positie van de raad van toezicht
van de AFM. In artikel 1:10, tweede lid, wordt de taak van de raad omschreven
als het toezien op het «doelmatig en doeltreffend functioneren van het
bestuur». Het gaat, aldus de wettekst, om toezicht op de taken van het
bestuur veeleer dan de taken van de AFM zelf. De functie van de raad zou dus
beperkt zijn. Het gaat, in de korte typering van de memorie van toelichting,
om good governance. De leden van de VVD vroegen zich af of het klopt het dat
de raad van toezicht voor wat betreft diens taak en bevoegdheden niet kan
terugvallen op de in wet, literatuur en jurisprudentie uitgekristalliseerde
positie van de raad van commissarissen van een NV. Volgens deze leden is de
memorie van toelichting zuinig in de omschrijving van wat van de raad van
toezicht wordt verwacht. Voor wat betreft bevoegdheden zegt de memorie alleen
dat de raad van toezicht zonodig algemene aanwijzingen aan het bestuur kan geven. Dit lijkt voor de raad onnodig beperkend. De
leden van de fractie van de VVD gaven voorts aan dat onduidelijk is waar nu
de grens ligt van het toezicht dat de raad uitoefent en het toezicht dat de
Minister van Financiën zelf uitoefent.De AFM is een stichting en derhalve is de raad van toezicht van de AFM
juridisch niet geheel op één lijn te stellen met de raad van
commissarissen van een NV. Dit neemt niet weg dat de raad van toezicht een
vergelijkbare rol vervult als de raad van commissarissen bij DNB als toezichthouder.
De taken en bevoegdheden van de raad van toezicht van de AFM worden geregeld
in de statuten. Deze statuten zijn op de website van de AFM gepubliceerd.
In deze statuten is vastgelegd dat de raad dient te worden gehoord
bij een groot aantal besluiten, zoals bij de vaststelling van de begroting.De taken van de raad van toezicht van de AFM en de Minister van Financiën
vloeien voort uit ieders eigen taak en verantwoordelijkheid. De Minister houdt
toezicht vanuit zijn publiekrechtelijke taak. De raad van toezicht houdt toezicht
als orgaan van de stichting. De leden van het bestuur en de leden van de raad
van toezicht worden benoemd, geschorst en ontslagen door de Minister van Financiën.De bevoegdheden van de raad van toezicht gaan niet ten koste van de bevoegdheid
van de Minister van Financiën jegens de AFM. Uiteraard kan een goede
taakuitoefening door de raad van toezicht de minister van pas komen bij zijn
beoordeling van het functioneren van de AFM.Artikel 1:11De leden van de VVD-fractie vroegen of niet duidelijker
in de wettekst tot uitdrukking zou moeten worden gebracht dat er een wettelijk
verankerd consultatierecht is voor alle betrokken marktpartijen. De leden
van de fractie van de VVD gaven aan dat de term «vertegenwoordiging»
ten onrechte de suggestie wekt dat marktpartijen verplicht zouden kunnen zijn
zich te verenigen teneinde die consultatie te kunnen doen plaatsvinden. Bovendien
gaven zij aan dat de term «daarvoor in aanmerking komende» ten
onrechte suggereert dat er ook sprake kan zijn van een vertegenwoordiging
die daarvoor niet in aanmerking komt, terwijl het juist de bedoeling is dat
alle mogelijke door de regelgeving geraakte marktpartijen hun stem kunnen
laten horen. De leden van de fractie van de VVD vragen om een reactie van
de regering.In artikel 1:11 wordt tot uitdrukking gebracht dat wanneer een toezichthouder
een algemeen verbindend voorschrift vaststelt een representatieve vertegenwoordiging
van onder toezicht staande ondernemingen wordt gehoord. Aangezien het praktisch
niet goed uitvoerbaar is om met alle onder toezicht staande ondernemingen
overleg te voeren, voert de toezichthouder het overleg met een representatieve
vertegenwoordiging. Met de zinsnede «daarvoor in aanmerking komende»
wordt bedoeld tot uitdrukking te brengen dat per onderwerp zal worden bekeken
welke marktpartijen bij het desbetreffende onderwerp belang hebben en derhalve
zullen worden geraadpleegd. De toezichthouder bepaalt in een concreet geval
van voorgenomen algemeen verbindende voorschriften welke ondernemingen en
vertegenwoordigers daarvan betrokken zijn en hoe deze worden geraadpleegd.
De inhoud, aard en strekking van de voorgestelde voorschriften zal daarbij
bepalend zijn. Bij de raadpleging kan de toezichthouder de voorgenomen algemeen
verbindende voorschriften overigens bekend maken via zijn website, waardoor
een bredere groep kan worden bereikt.Met de zinsnede «vertegenwoordiging» is niet beoogd marktpartijen
te verplichten zich te verenigen teneinde aan de consultatie te kunnen deelnemen.Artikel 1:13De leden van de VVD-fractie vroegen waaromniet is gekozen
voor consultatierecht van betrokken marktpartijen.Artikel 1:13 gaat nader in op de begroting van de toezichthouder. In het
door deze leden bedoelde consultatierecht is voorzien in artikel 1:22 waarin
de verplichting voor de toezichthouder is vastgelegd om overleg te voeren
over de op te stellen begroting. Dit overleg wordt, zoals ook uit het antwoord
op de volgende vraag blijkt, gevoerd met een daarvoor in aanmerking komende
representatieve vertegenwoordiging van de onder toezicht staande ondernemingen
(artikel 1:22, tweede lid).Artikel 1:13, vijfde lid, en 1:16, zevende lidDe leden van de VVD-fractie vroegen waarom ervoor is
gekozen om uitsluitend wanneer sprake is van «strijd met het recht of
het algemeen belang» de mogelijkheid van afkeuring van de begroting
of jaarrekening door de minister mogelijk te maken.De omstandigheid dat instemming met de begroting uitsluitend kan worden
onthouden wanneer sprake is van strijd met het recht of het algemeen belang,
impliceert niet dat de toezichthouders een te grote mate van vrijheid terzake
van de inrichting van de begroting/jaarrekening hebben. Het is in eerste instantie
de Raad van Commissarissen (DNB) dan wel de Raad van Toezicht (AFM) die als
intern toezichthoudend orgaan erop moet toezien dat de belangen en verantwoordelijkheden
van de toezichthouder enerzijds en van de onder dat toezicht vallende instellingen
en personen anderzijds op een evenwichtige wijze zijn meegenomen bij de opstelling
van de begroting. De toezichthouder is dan ook verplicht (zie artikel 1:22)
om met marktpartijen overleg te voeren over de door haar in concept opgestelde
begroting voor het komende jaar. De tijdens dat overleg gemaakte opmerkingen
worden schriftelijk vastgelegd terwijl de toezichthouder gehouden is aan een,
eveneens op schrift vast te leggen, inhoudelijke reactie. Zo nodig leidt dat
proces tot een aanpassing van de, volgens de VBTB-richtlijnen opgestelde,
begroting. Vervolgens kan de Minister van Financiën aan de hand van de
hem toegestuurde documenten bepalen of de toezichthouder op een zorgvuldige
manier is omgegaan met de reacties vanuit het veld. Tevens mag in dit verband
niet veronachtzaamd worden dat met beide toezichthouders afspraken zijn gemaakt
over de stabilisatie van de reële kosten van het bestaande toezicht,
en dat de toezichthouder de minister op grond van artikel 1:14 onverwijld
moet informeren indien in de loop van een begrotingsjaar aanmerkelijke verschillen
dreigen te ontstaan tussen de werkelijke en begrote baten en lasten. Zoals
ook in de memorie van toelichting bij artikel 1:13 is aangegeven, zou een
verdergaande rol van de minister in strijd komen met het uitgangspunt van
eigen vrijheid en verantwoordelijkheid van de toezichthouder ten aanzien van
zijn bedrijfsprocessen.1Artikel 1:21De leden van de fractie van de VVD vroegen of het niet
beter zou zijn om artikel 1:21 onder de kop «inleidende bepalingen»
op te nemen.Het derde lid van artikel 1:21 bepaalt dat de toezichthouder in het jaarverslag,
bedoeld in artikel 1:19, verslag doet van hetgeen tot uitvoering van het eerste
en tweede lid is verricht. Dit is een onderdeel van de rekening en verantwoording
die de toezichthouder dient af te leggen. Daarom wordt deze bepaling in hoofdstuk
1.2 is opgenomen. Artikel 1:22, tweede lidDe leden van de fractie van de VVD vroegen naar verduidelijking
van het wettelijk verankerd consultatierecht.Voor de beantwoording van deze vraag kan worden verwezen naar de beantwoording
bij artikel 1:11.Artikel 1:23De leden van de VVD-factie vroegen of met de imperatieve
formulering van artikel 1:23 een beleidswijziging ten opzichte van de huidige
regeling onder de Wet financiële dienstverlening is beoogd.Dit is niet het geval. De systematiek van doorberekening van toezichtkosten
zoals voorgesteld in artikel 1:23 sluit volledig aan bij de systematiek van
de thans geldende Regeling bekostiging financieel toezicht en de Regeling
toezichtkosten Wet financiële dienstverlening. Ook onder de huidige regelingen
brengt de toezichthouder kosten – voor zover deze niet worden gedekt
door de overheidsbijdrage – volgens de toepasselijke bepalingen in rekening
bij de financiële ondernemingen ten aanzien waarvan de werkzaamheden
worden verricht. Deze bepalingen geven de toezichthouder geen ruimte om te
kiezen voor een andere wijze van financiering van toezichtkosten.Artikel 1:26De leden van de fracties van het CDA, de PvdA en de
VVD vroegen zich af of de «noodzakelijke voorzieningen» genoemd
in het eerste lid uitsluitend kunnen bestaan uit de in het tweede lid bedoelde
voorzieningen, dan wel of mogelijk ook andere voorzieningen kunnen worden
getroffen.Uit de toelichting op dit artikel blijkt dat naast de voorzieningen genoemd
in het tweede lid ook andere voorzieningen getroffen kunnen worden. De memorie
van toelichting stelt immers dat «kan worden gedacht aan het (tijdelijk)
doen uitvoeren van een of meer taken of onderdelen van de taken van die toezichthouder
door de minister zelf of door de andere toezichthouder». In de memorie
van toelichting wordt verder gesteld: «Vanwege de veelheid van situaties
waarin het artikel toegepast zou kunnen worden is de bepaling noodzakelijkerwijze
ruim geformuleerd».1De leden van de fracties van het CDA, de PvdA en de
VVD vroegen zich verder af of het niet nuttig zou zijn ook hier een wettelijk
verankerde consultatie van marktpartijen verplicht te stellen, omdat de in
dit artikel bedoelde voorzieningen ook voor financiële ondernemingen
zeer ingrijpend zijn.Met artikel 1:26 wordt de minister in staat gesteld zijn ministeriële
verantwoordelijkheid voor het toezicht op de toezichthouders waar te maken.
Omdat gebruik maken van deze bevoegdheid een laatste redmiddel is en het gebruik
maken daarvan zeer ingrijpende gevolgen kan hebben voor de financiële
sector en daarmee voor de Nederlandse economie in zijn algemeenheid, is in
het vierde lid opgenomen dat de minister onverwijld de Tweede Kamer in kennis
stelt van de door hem getroffen voorzieningen. De Tweede Kamer wordt hiermee
in de gelegenheid gesteld te beoordelen of het gebruik maken van deze bevoegdheid
met het oog op het algemeen belang, waarvan ook de belangen van financiële
ondernemingen deel uitmaken, wel wenselijk is en of de bevoegdheid ook op
de juiste wijze wordt ingezet. Het wettelijk verankeren van een consultatierecht
van marktpartijen lijkt niet aangewezen.Artikel 1:27De leden van de fractie van de PvdA vroegen of de evaluatie
naar voren kan worden gehaald, naar 2007 en daarna jaarlijks.Naar het oordeel van de regering zou het onwenselijk zijn evaluatie jaarlijks
te laten plaatsvinden, vanaf het eerste jaar na inwerkingtreding van de wet.
Een periode van twaalf maanden biedt immers onvoldoende tijd om tot een grondig
afgewogen oordeel te komen over de doeltreffendheid en doelmatigheid van het
functioneren van de toezichthouders.In 2003 is het Meldpunt toezicht overlap opgericht. Uit de ervaringen
hiermee blijkt dat het enige tijd duurt voordat er een significante hoeveelheid
klachten en opmerkingen binnenkomt.2 Hoewel sommige
klachten op eenvoudige wijze kunnen worden betrokken bij een aanpassing van
de werkwijze van de toezichthouders, geldt dit niet voor alle klachten en
opmerkingen. Vaak is intensief overleg met de betrokken marktpartijen vereist
om tot een bevredigende en praktische oplossing te komen. Ook in het licht
hiervan, zou het onwenselijk zijn evaluatie jaarlijks te laten plaatsvinden.
De regering zal zich in de tussentijd uiteraard blijven inspannen om
een zo goed mogelijk beeld te krijgen van de doeltreffendheid en doelmatigheid
van het functioneren van de toezichthouders. Daarnaast zullen de toezichthouders,
in samenwerking met het ministerie van Financiën, een website creëren
waarop marktpartijen en andere betrokkenen opmerkingen kunnen plaatsen met
betrekking tot de Wft en de daarmee verband houdende lagere regelgeving. Doel
hiervan zal zijn op mogelijke tekortkomingen zo snel mogelijk op te sporen
en te herstellen.Artikel 1:35aDe leden van de fractie van de VVD vroegen naar de
zinsnede «naar haar oordeel». Zij gaven aan dat de regering heeft
aangegeven om in de Wft de beoordelingsvrijheid van de toezichthouder in te
perken door verwijdering van dit bestanddeel. De leden van de fractie van
de VVD vroegen of de regering kan toelichten waarom dat in dit artikel niet
is gebeurd.De regering heeft inderdaad aangegeven het bestanddeel «naar haar
oordeel» als hoofdregel niet meer in de wettekst op te nemen. Deze hoofdregel
is in dit artikel ten onrechte niet toegepast. Dit zal bij de vijfde nota
van wijziging worden aangepast.Artikel 1:37a, eerste lidDe leden van de fractie van de VVD vroegen of de regering
van mening is dat nu het begrip «groepslid» wordt gedefinieerd
in hoofdstuk 2.6 en in dit artikel geen verwijzing is opgenomen naar dat begrip,
het onduidelijk is of met het begrip «groepslid» wordt verwezen
naar het begrip «groep» als bedoeld in het BW.Aangezien in artikel 1:37a met zoveel woorden wordt verwezen naar afdeling
2.6.4, leek geen misverstand te kunnen bestaan over het antwoord op de vraag
of met «groepslid» een onderdeel van een groep in de zin van het
BW wordt bedoeld. Dit is namelijk niet het geval nu in afdeling 2.6.4 afwijkende
definities zijn opgenomen. Nu dit evenwel blijkbaar niet duidelijk is, zal
bij vijfde nota van wijziging achter groepslid een verwijzing naar de definitie
in artikel 2:320 worden opgenomen.Artikel 1:42De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
het standpunt deelt dat in dit artikel het begrip «deelneming»
(gedefinieerd in het BW) dient te worden vervangen door «gekwalificeerde
deelneming».Ja, het begrip «deelneming» dient te worden vervangen door «gekwalificeerde
deelneming». Dit zal bij vijfde nota van wijziging worden aangepast.De fractie van de VVD vroeg of artikel 1:51, onderdeel
b, niet eenvoudiger te formuleren is.De vraag van de VVD is een terechte. Bedoeld onderdeel b van artikel 1:51
kan inderdaad eenvoudiger worden geformuleerd. Bij vijfde nota van wijziging
zal een voorstel hiertoe worden opgenomen. Overigens wordt ook onderdeel a
van artikel 1:51 aangepast.De fractie van de VVD vroeg of de verwijzingen in artikel
1:52, onderdelen b en c, juist zijn.In onderdeel b is per abuis één foutieve verwijzing opgenomen.
De verwijzing naar artikel 1a:117 moet worden vervangen door 1a:105. Dit zal
bij vijfde nota van wijziging worden aangepast. De verwijzing in onderdeel
c van artikel 1:52 is wel juist.Artikel 1:58 eerste lidDe leden van de VVD-fractie vroegen of het bepaalde
in artikel 1:65 niet ook hier van toepassing zou moeten zijn; het belang van
de betrokken financiële onderneming lijkt dit naar hun oordeel zeker
te rechtvaardigen.Artikel 1:65 bepaalt dat indien de toezichthouder voornemens is een bestuurlijke
boete op te leggen, hij de betrokkene daarvan in kennis stelt onder vermelding
van de gronden waarop het voornemen berust. Deze kennisgeving dient de toezichthouder
enkel te geven wanneer het een bestuurlijke boete betreft. Voor andere toezichtmaatregelen,
zoals de aanwijzing of de last onder dwangsom, geldt deze verplichting voor
de toezichthouder niet. Dit verschil is gelegen in het feit dat een bestuurlijke
boete een punitief karakter heeft. Nu de betrokkene niet hoeft mee te werken
aan zijn eigen beboeting is het van belang dat op het moment dat de toezichthouder
serieus overweegt om de overtreding punitief af te doen, hij dit aan de betrokkene
meldt. Minimaal vanaf dit moment geldt het recht om te zwijgen van de betrokkene
ten aanzien van vragen die zien op de beboeting.Aangezien het zwijgrecht geen rol speelt in het kader van andere toezichtmaatregelen,
zoals de aanwijzing, is het niet noodzakelijk en bovendien niet wenselijk
om artikel 1:65, eerste lid hierop van overeenkomstige toepassing te verklaren.Artikel 1:58, tweede lidDe leden van de VVD-fractie vroegen of het tweede lid
beoogt te regelen dat De Nederlandsche Bank een aanwijzing kan geven en of
dit dan ook niet ook uit de tekst van dit artikellid dient te blijken.Artikel 1:58, tweede lid, beoogt te regelen dat DNB in lijn met Europese
richtlijnen in bijzondere gevallen een aanwijzing kan geven zonder dat daar
een overtreding aan vooraf gaat. Aangezien deze bevoegdheid alleen door DNB
kan worden ingezet zal, zoals deze leden voorstellen, «toezichthouder»
bij vijfde nota van wijziging worden vervangen door «De Nederlandsche
Bank».Artikel 1:59De leden van de fractie van de VVD vroegen zich af
of het niet verstandig zou zijn om de te benoemen curator te beschermen tegen
persoonlijke aansprakelijkheidsstelling, aangezien het twijfelachtig is of
de curator terzake een aansprakelijkheidsverzekering kan afsluiten. Volgens
de leden van deze fracties zou men kunnen denken aan volledige bescherming
behoudens in gevallen van opzet en bewuste roekeloosheid.Het is de regering niet bekend dat er momenteel problemen zijn met de
(verzekerbaarheid) van de persoonlijke aansprakelijkheid van curatoren. Aangezien
deze problematiek verwant is aan de problematiek rondom de financiering van
aansprakelijkheid van toezichthouders, zoals deze hierboven al even aan bod
kwam, zal de regering dit bezien – en eventuele problemen adresseren –
in het kader van de reactie op het onderzoek naar de aansprakelijkheid van
toezichthouders van het Ministerie van Justitie.1De leden van de fractie van de VVD vroegen of de regering
meer duidelijkheid kan verschaffen over welke van de twee toezichthouders
tot het instellen van de stille curatele bevoegd is. Het artikel laat dit
in het midden.Artikel 1:59 geeft een tweetal benoemingsvarianten van een curator, waarbij
wordt aangesloten bij artikel 1:58. Zo kan op basis van 1:59, eerste lid jo.
tweede lid, een curator worden benoemd door zowel de AFM als DNB. Dit is in
lijn met de aanwijzingsbevoegdheid van artikel 1:58, eerste lid,
die immers normaliter vooraf gaat aan een besluit tot benoeming van een curator.De tweede benoemingsvariant staat enkel tot de beschikking van DNB. Deze
variant is opgenomen in artikel 1:59, derde jo. vierde lid, en maakt het mogelijk
dat er zonder voorafgaande overtreding een curator benoemd wordt. Dit is in
lijn met de bijzondere aanwijzingsbevoegdheid van DNB van artikel 1:58, tweede
lid.De leden van de fractie van het de VVD vroegen de regering
duidelijkheid te verschaffen over de omstandigheden waarin en de voorwaarden
waaronder en door wie de stille curatele in wijdere kring algemeen bekend
kan worden gemaakt.Deze actieve openbaarmaking zal alleen in uitzonderingsgevallen plaatsvinden,
immers de geheimhoudingsplicht van artikel 1:72 en de uitzonderingen daarop
zijn leidend. Alleen indien de uitvoering van de taak van de toezichthouder
noopt tot de openbaarmaking kan hiertoe worden overgegaan. Zo kan het noodzakelijk
zijn om de benoeming van de curator bekend te maken om geschaad vertrouwen
in een financiële onderneming te herstellen. Ook is het mogelijk dat
het instellen van een curator bij een illegaal opererende instelling bekend
wordt gemaakt, tezamen met het uitvaardigen van een waarschuwing om niet met
deze instelling in zee te gaan.De binding aan artikel 1:72 leidt er toe dat er met de publicatie van
een benoeming zorgvuldig moet worden omgegaan. Een nadere wettelijke regeling,
naast het wettelijke kader van de geheimhouding, van de voorwaarden van de
openbaarmaking van de benoeming van een curator is niet wenselijk.Een wettelijke regeling is gezien de uitzonderlijke gevallen waarin een
curator wordt benoemd én deze actief openbaar wordt gemaakt bovendien
niet eenvoudig mogelijk. Ook kan een dergelijke regeling, in die uitzonderlijke
gevallen dat er wel openbaarheid moet worden gegeven aan de benoeming van
een curator, knellend werken. Dit is gezien het karakter van het instrument
van de curator niet wenselijk.Wel voorziet de wet in een regeling voor de externe gevolgen van het bekend
worden van een dergelijk besluit: indien de wederpartij wist of behoorde te
weten dat goedkeuring van een curator noodzakelijk was dan is de rechtshandeling
bij het ontbreken van deze goedkeuring – op vordering van de curator –
vernietigbaar.De beslissing om over te gaan tot bekendmaking vormt overigens geen onderdeel
van het besluit van de toezichthouder tot benoeming van een curator. De wettelijke
regeling van de curator bepaalt enkel in artikel 1:59, zesde lid, onder e,
het rechtsgevolg van wanneer het besluit wel bekend is geworden.Artikel 1:62, derde lidDe leden van de VVD-fractie merkten op dat in art.
73, derde lid, van de Wfd was bepaald dat regels ter zake van het opleggen
van een bestuurlijke boete in overeenstemming met de Minister van Justitie
zouden kunnen worden opgesteld en dat in de Wft deze verwijzing naar de Minister
van Justitie is verdwenen. Deze leden constateerden dat de toelichting hierover
zwijgt en vroegen de regering hierop in te gaan.De thans geldende regeling dat regels ter zake van het opleggen van een
bestuurlijke boete in overeenstemming met de Minister van Justitie worden
opgesteld, is bij introductie van de bestuurlijke afdoening (wetsvoorstel
IDBB) in de financiële toezichtwetgeving opgenomen.1 Destijds waren er geen redenen om van de standaard «implementatiebepalingen»
af te wijken. Alhoewel van de mogelijkheid om dergelijke regels op te stellen
tot op heden geen gebruik is gemaakt, is toch afgezien van het schrappen van
deze bevoegdheid tot het stellen van regels. Wel is deze eventuele
bevoegdheiduitoefening in lijn gebracht met de eerste en enige verantwoordelijkheid
voor de Minister van Financiën op het beleidsterrein van de financiële
markten. Om die reden is in het wetsvoorstel de overeenstemming met de Minister
van Justitie niet langer opgenomen. Overigens vindt op ambtelijk niveau altijd
overleg plaats met het Ministerie van Justitie over dergelijke regels.Artikel 1:64De leden van de VVD-fractie vroegen waarom het in dit
artikel gestelde alleen zou moeten gelden indien de onder toezicht gestelde «de
gevolgtrekking kan verbinden... etc.» De leden van deze fractie vroegen
zich af of dit criterium niet moet worden geobjectiveerd.Artikel 1:64 regelt het zwijgrecht in het kader van de boeteoplegging,
het enige punitieve sanctieinstrument van de toezichthouders. Aangezien de
boeteoplegging kwalificeert als een «criminal charge» in de zin
van artikel 6 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens geldt op
een bepaald moment het zwijgrecht voor diegene die beboet wordt. De huidige
redactie van het artikel sluit voor de bepaling van dit moment aan bij het
criterium zoals dat is opgenomen in het voorontwerp Vierde tranche Awb. Er
is geen reden om in de Wft af te wijken van de algemene regeling zoals deze
zal gaan gelden na de inwerkingtreding van de Vierde tranche Awb. Echter,
in het wetsvoorstel Vierde tranche Awb, zoals dat in augustus 2004 is ingediend,
is bovengenoemd criterium aangepast ten opzichte van het voorontwerp.1 Voor de onderbouwing omtrent deze wijziging wordt verwezen
naar de memorie van toelichting bij de Vierde tranche Awb.2Nu er geen redenen bestaan om in de Wft een afwijkende regeling omtrent
het moment dat het zwijgrecht ingaat op te nemen, zal deze wijziging van de
Vierde tranche Awb reeds nu worden meegenomen bij vijfde nota van wijziging.
Dit komt tegemoet aan de suggestie van deze leden ten aanzien van artikel
1:64. Het criterium zoals dat in het wetsvoorstel Vierde tranche Awb is opgenomen
is namelijk meer objectief geformuleerd: «Degene die wordt verhoord
met het oog op het aan hem opleggen van een bestraffende sanctie, is niet
verplicht ten behoeve daarvan verklaringen omtrent de overtreding af te leggen».Artikel 1:67De leden van de fractie van de VVD vroegen zich af
waarom de Wft niet een artikel vergelijkbaar aan artikel 78 van de Wfd artikel
bevat. Artikel 78 van de Wfd regelt de opschortende werking van bezwaar en
beroep tegen een beschikking waarbij een boete wordt opgelegd.Artikel 1:67 bevat in tegenstelling tot (onder andere) artikel 78 van
de Wfd geen opschortende werking. Van deze opschortende werking is tot nu
toe afgezien nu het voorontwerp van de Vierde tranche Awb hier niet in voorziet
en er geen voldoende zware redenen waren om van deze algemene regel af te
wijken.Echter, de aangekondigde wijziging van het boetestelsel in de financiële
wetgeving – waarop de Tweede Kamer onlangs overwegend positief op heeft
gereageerd3 – biedt wel voldoende reden
om af te wijken van de algemene lijn van de Awb. De wijziging van het boetestelsel
zal er onder meer toe leiden dat zwaardere boetes kunnen worden opgelegd,
waarvan de gevolgen verderstrekkend kunnen zijn. Vooruitlopend op het wetsvoorstel
dat zal leiden tot wijziging van het boetestelsel in de financiële wetgeving
zal de schorsende werking van bezwaar en beroep bij vijfde nota van wijziging
alsnog worden opgenomen in artikel 1:67.Artikel 1:68De leden van de fractie van de VVD vroegen of de regering
in kan gaan op de volgende omissie: terwijl de samenloop van vervolging door
de toezichthouder en de strafrechter wordt geregeld (wat deze laatste betreft
overigens alleen vanaf het moment dat het onderzoek ter terechtzitting een
aanvang heeft genomen), lijkt de samenloop van het vóóronderzoek
door de toezichthouder, ECD of OM niet of nauwelijks geregeld. Deze omissie
kan de betrokken financiële ondernemingen behoorlijk wat hoofdbrekens
kosten en zou moeten worden weggenomen.De leden van de VVD-fractie spreken hun zorgen uit over de samenloop van
het handelen van de verschillende actoren binnen het handhavingsproces in
de fase van het vooronderzoek. De regering deelt deze zorgen niet. Juist ook
over deze samenloop zijn er diverse regelingen getroffen tussen de toezichthouder,
FIOD-ECD en het OM; deze zien tevens op het door de Tweede Kamer geschetste «vooronderzoek».Enerzijds komen partijen jaarlijks handhavingsafspraken overeen, die zien
op kwantitatieve én kwalitatieve afspraken. Anderzijds hebben de toezichthouders,
FIOD-ECD en het OM een «Convenant bestuurlijke boetes en strafrechtelijke
sancties» gesloten dat nu juist de voorfase regelt.1 Op het moment dat de FIOD-ECD of het OM bekend is met feiten, omstandigheden
of gedragingen die duiden op een overtreding, informeert deze instantie de
betreffende toezichthouder daarover met het oog op de afstemming over de wijze
van afdoening. Om dit op een gestructureerde wijze te laten geschieden vindt
er maandelijks een zogenaamd «tripartiet» overleg tussen de verschillende
partijen plaats.Artikel 1:72De leden van de fractie van de VVD vroegen waarom het
derde en het vierde lid van artikel 84 van de Wfd niet zijn overgenomen.De regelingen van het derde en vierde lid van artikel 84 van de Wfd zijn
terug te vinden in artikel 1:76 Wft respectievelijk artikel 1: 74 Wft.Artikel 1:74 (informatieverstrekking door toezichthouder
aan rechter-commissaris, bewindvoerder, curator), artikel 1:76 (informatieverstrekking
aan strafvorderlijke instantie) en artikel 1:77 (informatieverstrekking aan
Europese Centrale Bank, accountant, actuaris, beurs) voorstel Wft.De leden van de fractie van de VVD merkten op dat deze
artikelen in de Wft ook voor financiële dienstverleners zullen gelden,
hetgeen volgens deze leden ten opzichte van de oorspronkelijke Wfd een verzwaring
betekent voor financiële dienstverleners. Deze leden vroegen de regering
toe te lichten waarom dit is gebeurd.Deze gegevens bevatten een grondslag voor verstrekking van vertrouwelijke
gegevens aan derden. Er zijn geen redenen om financiële dienstverleners
van de toepassing van deze artikelen uit te zonderen. Van een verzwaring voor
financiële dienstverleners is geen sprake, nu de betreffende informatie
reeds bij de toezichthouders aanwezig is.Artikel 1:75De leden van de fractie van de VVD vroegen de regering
duidelijkheid over het ontbreken van artikel 1:75.In de artikelsgewijze toelichting bij artikel 1:74 is aangegeven dat het
huidige artikel 1:74 de artikelen 1:74 en 1:75 samenvoegt.2 Het oorspronkelijke voorgestelde artikel 1:75 is derhalve komen te
vervallen.Artikel 1:83, eerste lid, onderdeel dDe leden van de fractie van de VVD vroegen zich af
of in dit onderdeel niet een materialiteitscriterium zou moeten worden ingebouwd.Uitgangspunt bij het opstellen van de Wft is beleidsarme omzetting van
de huidige financiële toezichtwetten, tenzij vanuit het oogpunt van harmonisatie
van deze wetgeving een wijziging geïndiceerd is. Op basis van dit uitgangspunt
is artikel 1:83, eerste lid, onderdeel d, dan ook beleidsarm uit de huidige
financiële toezichtwetten in het wetsvoorstel overgenomen. De huidige
toezichtpraktijk van de AFM en DNB zal dan ook op dit punt gehandhaafd blijven.
Het opnemen van een materialiteitscriterium is niet nodig.Artikel 1:83, eerste lid, onderdelen e en fDe leden van de fractie van de VVD vroegen zich af
of het niet de voorkeur zou hebben om in de wettekst of in de toelichting
te verduidelijken dat het de vergunninghouder toegestaan is gedeeltelijk van
de vergunning gebruik te maken, en dat het niet volledig gebruik maken van
de vergunning niet tot mogelijke intrekking of beperkingen leidt.Het is bestendige praktijk dat het niet volledig gebruik maken van de
vergunning niet tot intrekking, noch tot wijziging van die vergunning leidt.
De Wft brengt daarin geen verandering; de onderdelen e en f komen overeen
met bestaande regelingen. Er is dan ook geen noodzaak de onderhavige kwestie
in het wetsvoorstel of artikelsgewijze toelichting op dit artikel te verduidelijken.Artikel 1:83, eerste lid, onderdeel gDe leden van de fractie van de VVD waren de mening
toegedaan dat overdracht van een gedeelte van een financiële onderneming
bij grotere financiële ondernemingen schering en inslag is. Dit zou volgens
de leden van deze fracties alleen dan tot intrekking van de vergunning of
tot beperkende maatregelen aanleiding mogen zijn indien de financiële
onderneming na overdracht geen enkele materiële vergunningplichtige activiteit
onderneemt.Voorzover de leden van de fractie van de VVD met dit standpunt bedoelen
te vragen of een vergunning gesplitst kan worden, luidt het antwoord op deze
vraag ontkennend. Het hangt van de wijze van overdracht af – aandelenfusie,
activa- en passivatransactie of juridische fusie- en/of van de inhoud van
de vergunningvoorwaarden af of de vergunning bij de vervreemder achterblijft
of overgaat op de verkrijger.Artikel 1:83De leden van de VVD-fractie vroegen zich af of er niet
een verplichting in de wet moet worden opgenomen die de toezichthouder er
toe verplicht om de betrokken instelling te horen alvorens tot intrekking
vergunning kan worden overgegaan krachtens artikel 1:83, zevende lid.Het intrekken van een vergunning is een toezichtmaatregel die slechts
in zeer bijzondere gevallen zal worden ingezet, als ultimum remedium. Het
is niet voorstelbaar dat een vergunning zal worden ingetrokken zonder dat
daar eerder contact aan vooraf is gegaan en andere toezichtmaatregelen zijn
ingezet. Voorts geldt de algemene procedure van afdeling 4.1.2 van de Awb,
dit betekent dat de belanghebbende in beginsel altijd gehoord zal worden alvorens
de beschikking tot intrekking van de vergunning wordt afgegeven. Deze algemene
procedure van de Awb volstaat in de ogen van de regering.Artikel 1:93De leden van de fractie van de VVD vroegen of er bewust
voor is gekozen om de verbonden bemiddelaars, die wel in het Wfd-register
zijn opgenomen, niet in het Wft-register op te nemen.In artikel 1:93 zijn ten onrechte de verbonden bemiddelaars niet opgenomen.
De registerinschrijving van verbonden bemiddelaars als bedoeld in artikel
1a:78, tweede lid, zal bij de vijfde nota van wijziging in artikel 1:93 worden
opgenomen.Artikel 1:95, tweede lidDe leden van de fractie van de VVD vroegen wat de reden
is voor het weglaten van de mogelijkheid om bezwaar te maken tegen beschikkingen
van de AFM, terwijl deze mogelijkheid in de Wfd wel was opgenomen.Op de Wft is de Awb van toepassing. Wanneer er sprake is van een besluit
dan wel een beschikking kan op grond van desbetreffende bepalingen in de Awb
bezwaar worden gemaakt. Uit de verschillende wetsartikelen van de Wft wordt
duidelijk in welke gevallen er sprake is van een besluit.Deel Markttoegang financiële ondernemingenAlgemeenDe leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
hun standpunt deelt dat ook ondernemingen die niet op grond van het Deel Markttoegang
financiële ondernemingen verleende vergunning/verklaring van ondertoezichtstelling
hebben verkregen, maar die beschikken over een vergunning/verklaring van ondertoezichtstelling
die is verleend op grond van de bestaande toezichtwetten in aanmerking komen
voor een Europees paspoort.Ondernemingen die op grond van de bestaande toezichtwetten over een vergunning
of een verklaring van ondertoezichtstelling beschikken waarop de Europese
wederzijdse erkenning (het zogenaamde Europees paspoort) van toepassing is,
behouden deze, althans voor zover deze ondernemingen een activiteit uitoefenen
waarvoor op grond van dit wetsvoorstel een vergunning nodig is. Dit zal worden
geregeld in de overgangsbepalingen.De leden van de VVD-fractie merkten op dat het Deel
Markttoegang financiële ondernemingen ten opzichte van de Wfd niet uitblinkt
in inzichtelijkheid. Zij constateerden dat er drie «niveaus» van
vergunningen zijn, te weten instellingsvergunningen, vergunningen voor diensten
in combinatie met een financieel product en vergunningen die enkel zien op
een financiële dienst. Dit zou het voor de Wfd-dienstverleners niet eenvoudig
maken om te herkennen waaronder hun activiteiten vallen.Het onderscheid in vergunningen dat de leden van de VVD-fractie maken
gaat voorbij aan de op activiteiten gerichte indeling van Deel Markttoegang
financiële ondernemingen. Alle vergunningen worden verleend om een bepaalde
activiteit te verrichten. Wat de leden van de VVD-fractie een instellingsvergunning
noemen is feitelijk een vergunning om een bepaald bedrijf uit te oefenen.
Dat een dergelijke vergunning aan een onderneming wordt verleend is geen onderscheidend
criterium ten opzichte van de andere vergunningen. Ook die worden verleend
aan een onderneming die de desbetreffende activiteit verricht, bijvoorbeeld
een adviseur, een beheerder of een beleggingsonderneming. Ten opzichte van
de Wfd, waarin alle diensten in één verbodsbepaling waren opgenomen,
zijn de vergunningbepalingen verder uitgesplitst naar bepaalde activiteiten
(diensten) in combinatie met één of meer producten. In tegenstelling
tot de leden van de VVD-fractie ben ik van mening dat de inzichtelijkheid
hiermee wordt verbeterd. De gebruiker van de wet hoeft alleen de bepalingen
te lezen die over de door hem verrichte activiteit(en) gaan. De Wft brengt
geen wijziging in de reikwijdte van eenmaal onder de Wfd verleende vergunningen.
Evenals onder de Wfd het geval is zal aan een financiële dienstverlener
in de zin van de Wfd onder de Wft een vergunning worden verleend voor een
bepaalde dienst in combinatie met een of meerdere financiële producten.Artikel 1a:8, tweede lidDe leden van de VVD-fractie vroegen of de verwijzing
in artikel 1a:8, tweede lid, naar het zesde lid in artikel 1a:7 wel juist
is.Bij vijfde nota van wijziging zal de verwijzing worden gewijzigd in een
verwijzing naar artikel 1a:7, vijfde lid.Artikel 1a:9Dezelfde leden vroegen naar de verhouding tussen het
tweede en het vierde lid van artikel 1a:9.Degene met zetel in een aangewezen staat die voornemens is door middel
van een in Nederland gelegen bijkantoor of door middel van het verrichten
van diensten naar Nederland het bedrijf van clearinginstelling uit te oefenen,
geeft DNB kennis van dat voornemen. Hij kan op grond van het tweede lid aanvangen
met de uitoefening van het bedrijf van clearinginstelling, tenzij DNB meedeelt
dat het voornemen of de beoogde wijze van uitoefening in strijd is met deze
wet. Daarnaast heeft DNB op grond van het vierde lid de mogelijkheid om binnen
twee maanden na ontvangst van de kennisgeving mede te delen welke voorwaarden
om redenen van algemeen belang in acht moeten worden genomen. De verhouding
tussen de twee leden is aldus, dat de clearinginstelling na de kennisgeving
van het voornemen kan aanvangen met de uitoefening van het bedrijf, maar dat
zij gedurende de eerste twee maanden rekening moet houden met de mogelijkheid
dat DNB alsnog voorwaarden stelt. Voor deze opzet is gekozen omdat het in
de lijn der verwachting ligt dat slechts in een minderheid van de gevallen
voorwaarden zullen worden gesteld. Het is niet wenselijk dat de clearinginstelling
in alle gevallen twee maanden zou moeten wachten met de aanvang van de uitoefening
van het bedrijf.Artikel 1a:11, tweede lidDezelfde leden vroegen of artikel 1a:11, tweede lid,
onvolledig is, omdat, in de eerste plaats, geen rekening wordt gehouden met
het feit dat in bepaalde gevallen de Minister van Financiën degene is
die de verklaring van geen bezwaar verleent en niet DNB.Ten tweede stelden de leden van de VVD-fractie dat
voor gekwalificeerde deelnemingen in elektronischgeldinstellingen weliswaar
geen plicht geldt om een verklaring van geen bezwaar te verkrijgen, maar dat
dit niet betekent dat de houders van gekwalificeerde deelnemingen in een elektronischgeldinstelling
niet preventief worden getoetst in het kader van de vergunningverlening (zie
de artikelen 9 en 30d van de Wtk 1992). De eerdergenoemde leden stelden dat
in dit artikel derhalve een regeling ontbreekt voor deze preventieve toets
van houders van gekwalificeerde deelnemingen in een elektronischgeldinstelling.
Verder vroegen de leden van de VVD-fractie of dit in overeenstemming is met
de richtlijn elektronischgeldinstelling en met het level playing field dat
deze richtlijn voorstaat. Ten slotte vroegen zij of de regering hierop kan
ingaan.In artikel 1a:11, tweede lid, wordt verwezen naar artikel 2:122. Artikel
2:122, eerste lid, heeft betrekking op zowel de situatie waarin DNB beslist
op de aanvraag van een verklaring van geen bezwaar, als op die waarin de Minister
van Financiën daarop beslist. Voor zover in artikel 1a:11, tweede lid,
wordt verwezen naar het begrip «gekwalificeerde deelneming» in artikel 2:122 is de verwijzing volledig. Tevens is in artikel 1a:11,
tweede lid, de eis opgenomen dat DNB van oordeel dient te zijn dat is voldaan
aan de artikelen 2:126 tot en met 2:128. Deze eis houdt ten onrechte geen
rekening met de gevallen waarin de Minister van Financiën beslist. Teneinde
deze situatie te omvatten, zal artikel 1a:11, tweede lid, bij vijfde nota
van wijziging worden aangepast.De leden van de VVD-fractie stelden dat in artikel 1a:11, tweede lid,
de houders van een gekwalificeerde deelneming in een elektronischgeldinstelling
niet preventief worden getoetst in tegenstelling tot houders van een gekwalificeerde
deelneming in een bank. In artikel 1a:11, tweede lid, is opgenomen: «Ingeval
een gekwalificeerde deelneming als bedoeld in artikel 2:122 wordt gehouden
in de kredietinstelling verleent De Nederlandsche
Bank...»Daaruit blijkt dat de preventieve toets geldt voor een kredietinstelling
in de zin van dit wetsvoorstel. In artikel 1:1 wordt het begrip kredietinstelling
gedefinieerd als een bank of elektronischgeldinstelling. Derhalve worden zowel
houders van een gekwalificeerde deelneming in een bank als in een elektronischgeldinstelling
onderworpen aan de preventieve toets in het kader van de vergunningverlening.
Er is dus sprake van een «level playing field».Artikel 1a:12Dit artikel bepaalt dat een bank die ook beleggingsdiensten
verleent preventief wordt getoetst op bepaalde gedragsregels. Eenzelfde artikel
is opgenomen voor kredietinstellingen met zetel buiten Nederland. Kredietinstellingen
met zetel binnen de EU behoeven op grond van de Wft niet aan deze gedragsregels
te worden getoetst, ook indien in de lidstaat waar de vergunning is verleend
niet preventief wordt getoetst op deze gedragsregels. Dit brengt met zich
dat deze ondernemingen aan minder zware eisen hoeven te voldoen om toegang
te krijgen tot de markt. Het zal dan gemakkelijker zijn via een andere lidstaat
toegang te krijgen tot de Europese markt waar de vergunning wordt getoetst
aan de kredietinstellingenrichtlijn en niet ook nog aan gedragsregels. De
leden van de VVD-fractie zijn van mening dat de Nederlandse bankvergunningprocedure
kan leiden tot een ongelijke concurrentieverhouding indien in andere Europese
lidstaten niet ook wordt getoetst op deze gedragsregels. Deze leden vroegen
of de regering van mening is dat Europese richtlijnen ertoe verplichten om
preventief te toetsen op gedragsregels en of de regering inzicht kan geven
welke lidstaten preventief toetsen op gedragsregels en welke lidstaten dat
niet doen. Deze leden vroegen of de regering kan aangeven of deze laatste
lidstaten de Europese richtlijnen onjuist hebben geïmplementeerd.Ook nu reeds moeten kredietinstellingen die beleggingsdiensten verlenen
voldoen aan bepaalde gedragseisen (zie de artikelen 11, eerste en vijfde lid,
van de 18a Wte 1995 en 33 tot en met 42 van het Bte 1995). Dat wordt voorgeschreven
door de richtlijn beleggingsdiensten (in het bijzonder artikel 2, eerste lid,
in samenhang met artikel 11). De Nederlandse wet moet dat bepalen ten aanzien
van kredietinstellingen met zetel in Nederland en kan dat bepalen ten aanzien
van kredietinstellingen met zetel in een staat die geen lidstaat is. Wat betreft
kredietinstellingen met zetel in een andere lidstaat dienen deze eisen te
worden opgenomen in de wet van die lidstaat. De opmerking dat kredietinstellingen
met zetel binnen de Europese Unie niet aan deze eisen dienen te voldoen op grond van de Wft gaat eraan voorbij dat de wet van
de desbetreffende lidstaat die eisen wel stelt. De Wft creëert dus geen
ongelijke concurrentievoorwaarden.Het is eveneens onjuist te stellen dat kredietinstellingen met zetel in
een andere lidstaat gemakkelijker toegang hebben tot de Nederlandse markt
dan kredietinstellingen met zetel in Nederland of in een staat die geen lidstaat is. Kredietinstellingen met zetel in een andere lidstaat
staan immers reeds onder lopend toezicht in de lidstaat van hun zetel, en
voldoen dus al aan de ingevolge de richtlijn beleggingsdiensten gestelde eisen.Een verschil met de huidige wet is dat gedragseisen onder de Wft preventief
worden getoetst. Aangezien de desbetreffende financiële ondernemingen
reeds vanaf de eerste dag van het lopend toezicht aan deze eisen dienen te
voldoen, leidt de invoering van een preventieve toets in de praktijk niet
tot een verzwaring van de administratieve lasten.Artikel 1a:13Dezelfde leden vroegen of het in overeenstemming is
met de richtlijn banken dat het openen van een bijkantoor en het verrichten
van diensten op eenzelfde wijze in artikel 1a:13 wordt gereguleerd.Bij het redigeren van de artikelen 1a:16a en 1a:16b is verzuimd artikel
1a:13 aan te passen. Bij vijfde nota van wijziging zal dit worden hersteld,
in die zin dat artikel 1a:13 niet geldt voor het verrichten van diensten.Artikel 1a:52, eerste lidDe leden van de VVD-fractie merkten op dat in artikel
1a:52, eerste lid, een beperking is opgenomen tot «in Nederland»,
terwijl in de Wfd «in of vanuit Nederland» staat. Zij vroegen
waarom deze verzwaring ten opzichte van de Wfd is opgenomen.Ten opzichte van de verbodbepaling in artikel 10 van de Wfd zijn de verbodbepalingen
in de Wft inderdaad beperkt tot het «in Nederland» verlenen van
de desbetreffende dienst. Dit is toegelicht in de toelichting op dit artikel.1 In de Vrijstellingsregeling Wfd is de reikwijdte van
artikel 10 Wfd ingeperkt, waardoor materieel geen verschil bestaat tussen
de verbodbepaling in de Wfd en de verbodbepalingen in de Wft. Van een verzwaring
is dan ook geen sprake.Artikel 1a:52, tweede lidDe leden van de VVD-fractie merkten op dat de bepalingen
over ontheffingen een zoekplaatje zijn doordat naast de bepalingen in het
Deel Markttoegang ook bepaling uit het Algemeen deel van toepassing zijn op
de ontheffingen. Zij vroegen naar een toelichting waarom artikel 18 Wfd dermate
verspreid over de Wft is opgenomen.In de Wft is ervoor gekozen om in het Algemeen deel naast het instrumentarium
voor de toezichthouders om toezicht te houden op de naleving van de overige
delen ook de algemene procedurebepalingen op te nemen die voor meerdere delen
relevant zijn. In het Deel Markttoegang financiële ondernemingen zijn
per activiteit de vergunningen en vergunningeisen en de daaraan gerelateerde
ontheffingen opgenomen. Vergunningen en ontheffingen van de verbodbepalingen
geven een onderneming beide toegang tot de markt. De daarop van toepassing
zijnde procedurebepalingen die ook voor besluiten in andere delen relevant
zijn worden op één plaats, namelijk in het Algemeen deel, geregeld
hetgeen de eenvormigheid van procedures ten goede komt en onnodige herhaling
voorkomt. Overigens geldt deze opsplitsing over de verschillende delen niet
alleen voor de ontheffingsbevoegdheid uit artikel 18 van de Wfd, maar voor
alle uit de huidige toezichtwetten overgenomen ontheffingsbevoegdheden.De leden van de VVD-fractie merkten op dat in de Wft
wordt bepaald dat een ontheffing voor bepaalde tijd kan worden gegeven, terwijl
dit niet in de Wfd staat. Gevraagd wordt waarom deze verzwaring ten opzichte
van de Wfd is opgenomen.In de Wft wordt voorgesteld om voor alle zogenaamde zware ontheffingen,
dat zijn ontheffingen van verboden, de mogelijkheid op te nemen om de ontheffing
voor een bepaalde tijd te verlenen. In de toelichting op artikel 1:84 wordt
hier nader op ingegaan.1Artikel 1a:106Dezelfde leden merkten op dat de in artikel 16 van
de Wtk 1992 opgenomen beslistermijn van 13 weken in artikel 1a:106 zou worden
verlengd met twee maanden, en vroegen of de regering hierop kan ingaan.De procedure om een bijkantoor in een andere lidstaat te openen verschilt
niet van de huidige procedure. Die procedure is als volgt: eerst heeft DNB
drie maanden om te besluiten of zij instemt met het openen van het bijkantoor.
Stemt zij daarmee in, dan heeft de toezichthoudende instantie van de andere
lidstaat vervolgens twee maanden om eventuele voorwaarden te stellen. Dat
laatste is niet nieuw en vloeit voort uit artikel 20, vierde lid, van de richtlijn
banken. De bevoegdheid van de toezichthoudende instantie van de andere lidstaat
om voorwaarden te stellen wordt geregeld in de wet van die lidstaat.Artikel 1a:106, vierde lid, bepaalt dat, indien de toezichthoudende instantie
van de andere lidstaat een mededeling zendt aan DNB en niet rechtstreeks aan
de kredietinstelling, DNB die mededeling moet doorzenden aan de kredietinstelling.
Die bepaling, die nieuw is ten opzichte van de Wtk 1992, is dus juist geen
verzwaring van de notificatieprocedure voor onder toezicht staande odnernemingen,
maar vergemakkelijkt de procedure voor de kredietinstelling.Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingenArtikel 2:43, tweede lidDe leden van de VVD-fractie vroegen of kan worden toegelicht
of alle leden van de raad van bestuur van een financiële onderneming
vanuit Nederland hun werkzaamheden dienen te verrichten, ook indien een raad
van bestuur uit meer dan twee leden bestaat. Voorts vroegen zij naar de ontheffingsmogelijkheden
in artikel 2:43, tweede lid.Voorop zij gesteld dat in de Wft geen andere oplossing wordt voorgesteld
dan die in de huidige toezichtwetten. In dit verband dient te worden gewezen
op de BCCI-richtlijn. De BCCI-richtlijn heeft geleid tot artikel 6, tweede
lid, van de richtlijn banken, tot artikel 6, derde lid, van de richtlijn levensverzekeraars
en tot artikel 8, eerste lid bis, van de eerste richtlijn schadeverzekeraars.
Deze artikelen eisen dat, kort gezegd, het hoofdbestuur van levensverzekeraars,
schadeverzekeraars en kredietinstellingen die rechtspersonen zijn zich bevindt
in de lidstaat waar de statutaire zetel is gevestigd en dat het hoofdbestuur
van andere kredietinstellingen zich bevindt in de lidstaat waar de vergunning
is afgegeven en waar zij feitelijk werkzaam zijn. De genoemde richtlijn voorziet
niet in de mogelijkheid van ontheffing op dit punt.Artikel 2:43 regelt niet alleen de plaats waar de personen die het dagelijks
beleid van de financiële onderneming – het dagelijks bestuur –
hun werkzaamheden moeten verrichten, maar schrijft ook een minimaal tweehoofdig
dagelijks bestuur voor. In het derde lid was een ontheffingsmogelijkheid ten
aanzien van beide regels opgenomen. Aangezien de richtlijn niet de mogelijkheid
biedt om ontheffing te verlenen van het voorschrift betreffende de plaats
waar het dagelijks bestuur zijn werkzaamheden verricht, diende het derde lid
te worden aangepast. Deze aanpassing is aangebracht bij de vierde nota van
wijziging. Het voorschrift van een minimaal tweehoofdige leiding is wel opgenomen
in de richtlijn banken (artikel 6, eerste lid), maar niet in de verzekeringsrichtlijnen.
Reeds onder de Wtv 1993 is de regel ook voor verzekeraars opgenomen
(artikel 28, tweede lid). Nu evenwel dit voorschrift voor verzekeraars niet
uit een richtlijn voortvloeit, is in de Wtv 1993 de mogelijkheid van ontheffing
ten aanzien van verzekeraars op genomen. Deze ontheffingsmogelijkheid is in
het derde lid gehandhaafd.Artikel 2:45De leden van de VVD-fractie vroegen zich af of het
correct is dat dit artikel dezelfde materie regelt als het voorgestelde artikel
2:38 en of de regeringin bevestigend geval kan overwegen om de artikelen 2:38
en 2:46 in dezelfde paragraaf te regelen, aangezien deze artikelen betrekking
hebben op dezelfde materie. Verder vroegen dezelfde leden of de regering de
mening is toegedaan dat het voorgestelde vierde lid van artikel 2:45 het derde
lid dient te zijn en het vijfde lid het vierde lid.De artikelen 2:38 en 2:45 hebben allebei betrekking op de integere uitoefening
van het bedrijf. Artikel 2:38 heeft betrekking op het te voeren beleid met
betrekking tot integriteit en artikel 2:45 heeft betrekking op de inrichting
van de bedrijfsvoering (onder meer de processen), mede met het oog op een
integere uitoefening van het bedrijf. Dit blijkt ook uit de verschillende
afdelingen waar deze artikelen zijn opgenomen.Het voorgestelde vierde lid van artikel 2:45 dient inderdaad het derde
lid te zijn en het vijfde lid het vierde lid. Dit zal worden aangepast voor
de plaatsing van deze wet in het Staatsblad.Artikel 2:46De VVD-fractie vroeg waarom de Wft geen definitie van
het begrip «uitbesteding» geeft.In de vijfde nota van wijziging zal een definitie van het begrip «uitbesteden»
worden opgenomen.Artikel 2:61Dezelfde leden vroegen of artikel 2:61 niet thuishoort
in het Deel Markttoegang financiële ondernemingen.Artikel 2:61 regelt de situatie waarin een vergunning is verleend voor
de uitoefening van het bedrijf van bank, welke vergunning niet het verlenen
van beleggingsdiensten omvat, en waarin vervolgens een uitbreiding van de
vergunning met die activiteiten wordt verzocht. Het betreft hier de wijziging
van een bestaande vergunning, niet het aanvragen van een geheel nieuwe vergunning.
Dat hoort eerder thuis in het Deel Prudentieel toezicht financiële ondernemingen,
dat regels geeft voor het lopend toezicht, dan in het Deel Markttoegang financiële
ondernemingen.Afdeling 2.3.9aDe leden van de fracties van het CDA, de PvdA en de
VVD vroegen of het niet duidelijker voor de justiabelen zou zijn indien zij
aan de hand van de titel van een afdeling kunnen afleiden dat daarin meldingsplichten
worden geregeld; op vele plaatsen in de Wft zijn namelijk (verschillende)
meldingsplichten te vinden.De leden van de VVD-fractie hebben terecht opgemerkt dat uit het opschrift
van een afdeling afgeleid moet kunnen worden wat daarin geregeld is, zoals
ook wordt voorgeschreven in Aanwijzing voor de Regelgeving 98. Daarom zal
bij vijfde nota van wijziging het opschrift van afdeling 2.3.9a worden gewijzigd
conform het voorstel van de Nederlandse Vereniging van Banken in haar commentaar.
Het opschrift komt dan als volgt te luiden: «Meldingsplichten van accountants
en actuarissen».Artikel 2:123, eerste lid, onderdeel fDe leden van de VVD-fractie vroegen of het voor de
justitiabelen thans onvoldoende duidelijk is in welke gevallen een verklaring
van geen bezwaar moet worden aangevraagd. Zij vroegen of de regering kan verduidelijken
wat onder een financiële dan wel een vennootschappelijke reorganisatie
moet worden verstaan.Een financiële reorganisatie betreft het aanbrengen van wijzigingen
in de vermogenspositie van de bank. Dit speelt bijvoorbeeld bij een activa/passiva-transactie
tussen twee banken waarbij ook voor de bank die de activa en passiva overdraagt
een vvgb-plicht bestaat. Van een vennootschappelijke reorganisatie is sprake
indien de activiteiten van een financiële onderneming worden ondergebracht
in een nieuwe vennootschappelijke structuur.1
Dit kan bijvoorbeeld aan de orde zijn bij de herstructurering van een groep
waarvan een bank deel uitmaakt of indien de bank een andere rechtsvorm krijgt.
Beide vormen van vvgb’s zijn overgenomen uit de Wtk 1992.Artikel 2:123, vijfde lidDe leden van de VVD-fractie vroegen waarom ook andere
vormen van tijdelijke verkrijging van aandelen of stemrechten (bijvoorbeeld
in het kader van het «inlenen van aandelen) niet zijn uitgezonderd van
de plicht om een verklaring van geen bezwaar te verkrijgen. Zij constateerden
dat bij de toetsing van gekwalificeerde deelnemingen in elektronischgeldinstellingen
een beslistermijn van 8 weken wordt gehanteerd, terwijl voor de toetsing van
gekwalificeerde deelnemingen in andere financiële ondernemingen een beslistermijn
van 13 weken geldt. De motivering van de minister dat de richtlijn elektronisch
geld een lichter toezichtregime beoogt, overtuigt naar de mening van de leden
van de VVD-fractie niet. De Europese wetgever heeft immers in de richtlijn
elektronisch geld reeds een lichter toezichtregime opgenomen door onder meer
te bepalen dat aan elektronischgeldinstellingen minder hoge eisen worden gesteld
ten aanzien van het minimum eigen vermogen en het bedrijfseconomisch toezicht.
De eerder genoemde leden vroegen waarom de regering deze termijn niet wil
verkorten tot 8 weken. De leden van de VVD-fractie stelden dat voor de toetsing
van gekwalificeerde deelnemingen door banken de beslistermijn van 13 weken
overigens niet volgt uit de Europese bankenrichtlijn en dat zou kunnen worden
aangesloten bij de Awb termijn (redelijke termijn van 8 weken). Zij vroegen
of de regering hierop kan ingaan.Momenteel dienen financiële ondernemingen bij
een transactie in meerdere landen tegelijk een verklaring van geen bezwaar
of goedkeuring aan te vragen waarmee aanzienlijke administratieve lasten gepaard
gaan. Bij de behandeling van het Wetsvoorstel aanpassing van het stelsel van
de verklaring van geen bezwaar heeft de regering aangegeven dat deze administratieve
lasten hoofdzakelijk ontstaan, omdat de Europese richtlijnen ook voor middellijke
gekwalificeerde deelnemingen goedkeuring van de betrokken toezichthouders
eisen. De minister heeft voorts aangegeven dat zij voornemens was zich in
het kader van de Europese discussie over de terugdringing van de administratieve
lasten sterk te maken voor een harmonisatieslag op dit punt. Op dit moment
vinden in Europa onderhandelingen plaats over de wijziging van artikel 16
van de Bankenrichtlijn. De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
kan aangeven of zij het bovenstaande onder de aandacht van de Europese wetgever
heeft gebracht.Op grond van de richtlijn transparantie rust op de «tijdelijke»
bezitters van aandelen en stemrechten een meldingsplicht. Daarom kan het tijdelijk
houden van effecten (bijvoorbeeld in het kader van het «inlenen»
van aandelen) niet worden uitgezonderd van de plicht om een verklaring van
geen bezwaar te verkrijgen. Verwezen wordt naar het antwoord op de vraag
van de VVD-fractie over de definitie van «gekwalificeerde deelneming»
op blz 14 van het vierde nader verslag.De vereenvoudiging van het vvgb-stelsel heeft ertoe geleid dat het aanvragen
van een vvgb minder snel noodzakelijk is. De praktijk leert dat de aanvragen
van een vvgb voor gekwalificeerde deelnemingen in andere financiële ondernemingen
dan elektronischgeldinstellingen vrijwel altijd zien op complexe vraagstukken
die een grote impact hebben op de onder toezicht staande ondernemingen. Te
denken valt aan vvgb-aanvragen in het kader van grote overnames in het buitenland.Voor het toetsen van gekwalificeerde deelnemingen in elektronischgeldinstellingen
geldt een kortere termijn dan voor de toetsing van gekwalificeerde deelnemingen
in andere financiële ondernemingen. De gedegenheid van de vereiste beoordelingen
van laatstbedoelde aanvragen zal in het gedrang komen indien de beslistermijn
wordt teruggebracht van 13 weken naar 8 weken. Op basis van de richtlijn banken
is een beslistermijn van 13 weken ook toegestaan.Voor wat betreft het tweede gedeelte van de vraag kan het volgende worden
opgemerkt.Bij de Wet vereenvoudiging vvgb-stelsel1
is voorzien in een oplossing voor de plicht voor een verklaring van geen bezwaar
van banken wiens dochters een of meerdere gekwalificeerde deelnemingen verwerven,
door middel van de zogenaamde paraplu-vvgb’s: voor alle door een bank
via een dochtermaatschappij verworven en nog te verwerven deelnemingen kan één
verklaring worden verleend. Deze constructie is overgenomen in de artikelen
2:123, eerste lid, onderdeel b, en 2:129, derde lid, onderdeel a, van dit
wetsvoorstel. De Commissie van de Europese Gemeenschappen heeft thans het
voornemen om artikel 16 van de richtlijn banken te verbeteren, waarbij kan
worden gedacht aan het vergroten van transparantie, nadere specificatie van
toetsingsgronden, en verduidelijking van de toedeling van de bevoegdheden
aan de betrokken toezichthouders. Dit voornemen kan leiden tot meer harmonisatie
op dit gebied. De verwachting is dat de Commissie van de Europese Gemeenschappen
in de tweede helft van 2006 een voorstel tot aanpassing van artikel 16 zal
indienen bij de Raad en het Europese Parlement. U zult te zijner tijd op de
gebruikelijke wijze hierover worden geïnformeerd.Artikel 2:124, derde lidDe leden van de VVD-fractie vroegen of het correct
is dat de verwijzing naar de afdelingen 1.4.2 en 1.4.3 onjuist is en dat verwezen
moet worden naar de afdelingen 1.4.1 en 1.4.2.In artikel 2:124, derde lid, dient inderdaad te worden verwezen naar de
afdelingen 1.4.1 en 1.4.2. Dit zal in de vijfde nota van wijziging worden
aangepast.Artikel 2:125, eerste lidDe leden van de VVD-fractie vroegen of de verwijzingen
in dit artikel niet zodanig moeten worden aangepast dat daaruit blijkt dat
de verlening van de verklaring van geen bezwaar geschiedt op grond van de
artikelen 2:124, tweede lid, of 2:127, eerste lid, en niet op grond van
de artikelen 2:122, eerste lid, aanhef en onderdeel a, dan wel 2:123, eerste
lid.De verwijzingen in dit artikel hoeven niet te worden aangepast omdat het
gaat om de situaties waarvoor niet nogmaals een vvgb hoeft te worden aangevraagd.
Bij het verwijzen naar de artikelen 2:124, tweede lid, of 2:127, eerste
lid, komt dat niet tot uitdrukking.Artikel 2:126De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
het standpunt deelt dat de formulering van het eerste lid verbetering behoeft,
omdat uit deze formulering niet kan worden afgeleid wanneer een toetsing op
betrouwbaarheid plaatsvindt.De formulering van artikel 2:126 sluit aan bij de formulering van artikel
2:37. Op grond van artikel 2:126 dient de betrouwbaarheid van de aanvrager
en van de houder van een vvgb buiten twijfel te staan indien deze op grond
van zijn gekwalificeerde deelneming daadwerkelijk het beleid zou kunnen of
zou bepalen of mede bepalen van de financiële onderneming, bedoeld in
artikel 2:122. Bij de aanvraag van een vvgb dient de aanvrager in het hiervoor
omschreven geval derhalve op betrouwbaarheid te worden getoetst tenzij de
betrouwbaarheid van de aanvrager al is vastgesteld en wijzigingen in relevante
feiten of omstandigheden geen aanleiding geven tot een nieuwe beoordeling.
De betrouwbaarheid van een houder van een vvgb zal slechts opnieuw dienen
te worden vastgesteld indien relevante feiten of omstandigheden daartoe aanleiding
geven.Artikel 2:127, aanhef en onderdeel a en 2:128, aanhef
en onderdeel bDe leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
kan garanderen dat de afwijkende formuleringen ten opzichte van de huidige
toezichtwet niet ertoe zullen leiden dat DNB een strengere toetsing zal uitvoeren.In de toelichting bij de Wtk 1992 is opgenomen dat de in de Tweede coördinatierichtlijn
gehanteerde term «gezonde en prudente bedrijfsvoering» overeenkomt
met de in de Wtk 1992 gebruikte term «gezond bankbeleid».1 Omdat in dit wetsvoorstel de formulering«administratieve
organisatie en interne controle» is vervangen door«bedrijfsvoering»
kan het begrip «bedrijfsvoering» niet worden gebruikt. Daarom
is gekozen voor de omschrijving «gezonde en prudente bedrijfsuitoefening».Door het harmoniseren van de gebruikte terminologie is de term «gezond
bankbeleid» ook vervangen door: gezonde en prudente bedrijfsuitoefening.
Door gebruik te maken van de formulering «gezonde en prudente bedrijfsuitoefening»
is geen wijziging beoogd ten opzichte van de huidige situatie. Dit is ook
duidelijk aangegeven in de toelichting bij de artikelen 2:127 en 2:128. Op
basis van de wet is daarom geen aanleiding voor een strengere toetsing door
DNB.Artikel 2:128, aanhef en onderdeel aDe leden van de VVD-fractie constateerden dat deze
bepaling verder lijkt te gaan dan de daarmee corresponderende bepaling uit
artikel 23, tweede lid, onderdeel a, van de Wtk 1992. Laatstgenoemde bepaling
beperkt de toetsing door DNB of de Minister van Financiën tot bepaalde
solvabiliteitsregels, hetgeen in het voorgestelde artikel niet is overgenomen.
De leden van de VVD-fractie vroegen of dit een verzwaring is ten opzichte
van de huidige situatie en of de regering hierop kan ingaan.In artikel 2:128, aanhef en onderdeel a, wordt verwezen naar artikel 2:82,
eerste en tweede lid. Artikel 23, tweede lid, onderdeel a, van de Wtk 1992
beperkt inderdaad de toetsing van DNB en de Minister van Financiën. Dat
zal ook het geval zijn in de AMvB waarvoor artikel 2:82, tweede lid, de grondslag
biedt. Artikel 2:128, aanhef en onderdeel a, zal derhalve niet verder gaan
dan het huidige artikel 23, tweede lid, onderdeel a. De uitwerking zal alleen
niet plaatsvinden op wetsniveau maar in een algemene maatregel van bestuur.Artikel 2:130De leden van de VVD-fractie merkten op dat in dit artikel
de meldingsplichten zijn opgenomen. Voor een deel zijn deze meldingsplichten
gebaseerd op de Europese richtlijnen. Voor een deel heeft de Nederlandse wetgever
ervoor gekozen op dit punt verder te gaan dan noodzakelijk is op grond van
de richtlijnen. Kan de regering aangeven waarom zij van mening is dat in meer
gevallen dan de gevallen genoemd in de Europese richtlijnen het wenselijk
dan wel noodzakelijk is dat een melding wordt gedaan, zo vroegen de leden
van de VVD-fractie. Verder vroegen zij hoe de regering dit weegt tegen haar
doelstelling om de administratieve lasten te verminderen.De Europese richtlijnen kennen een meldingsplicht bij de percentages van
10, 20, 33, 50 en 100 procent. Indien de bovengrens van een vvgb 100 procent
is, geldt op grond van dit wetsvoorstel ook een meldingsplicht wanneer de
95 procent wordt overschreden. Een ieder die voor eigen rekening ten minste
95 procent van het geplaatste kapitaal van een naamloze vennootschap of besloten
vennootschap verschaft, kan op grond van artikel 2:92a van het BW tegen de
gezamenlijke andere aandeelhouders een vordering instellen tot overdracht
van hun aandelen aan zichzelf. Het wetsvoorstel ter implementatie van de zogeheten
overnamerichtlijn1 bevat – in aanvulling
hierop – voor de situatie waarin een aandeelhouder ten gevolge van een
openbaar bod 95% van het geplaatste kapitaal én 95% van
de stemrechten heeft verworven, een uitkoopregeling voor deze (groot)aandeelhouder
(artikel 2:359d van het BW). Tevens bevat dit wetsvoorstel voor eerder genoemde
situatie een verkoopregeling voor de (overgebleven) minderheidsaandeelhouders
(artikel 2:359e van Boek 2 van het BW). Gelet hierop is het gewenst dat DNB
de mogelijkheid heeft zich een oordeel te vormen over de te verwerven deelneming
bij 95 procent en niet pas bij het verwerven van een deelneming van 100 procent.Artikel 2:133De leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
kan aangeven wat het verschil is met de formulering in de artikelen 2:133,
eerste lid («gezonde en prudente bedrijfsuitoefening») en 2:136,
vierde lid («financiële positie»).Zowel in artikel 2:133, eerste lid, als in artikel 2:136, vierde lid,
wordt dezelfde formulering gehanteerd. In beide artikelen wordt het begrip «financiële
soliditeit» gebruikt.Artikel 2:138, derde lid, onderdeel aDe leden van de VVD-fractie vroegen of de regering
kan toelichten wat wordt bedoeld met de zinsnede «voorzover op zijn
werkzaamheden andere wettelijke voorschriften van toepassing zijn».
De leden vroegen of de regering kan aangeven aan welke andere wettelijke bepalingen
financiële instellingen dienen te voldoen.Bij andere wettelijke voorschriften kan worden gedacht aan de bepalingen
inzake de Wet identificatie bij financiële dienstverlening en de Wet
melding ongebruikelijke transacties.De Minister van Financiën,G. ZalmXNoot1Kamerstukken II 2003/04, 29 708, nr. 3, blz. 10 en 11.XNoot2Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot3Stb. 2005, 676.XNoot4Stcrt. 2005, 247.XNoot5Zie ook Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 24, blz. 6, laatste
alinea en blz. 9, eerste en tweede alinea.XNoot1Zie ook Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 24, blz. 9, laatste
alinea.XNoot2Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 24, blz. 7, laatste alinea.XNoot1Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 24, blz. 10, laatste alinea.XNoot2Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 30.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 21.XNoot1Stb. 2004, 441.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 30 419, nr. 2.XNoot1Kamerstukken II, 2004/2005, 29 800 IXB, nr. 4.XNoot1Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 30.XNoot2Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 23.XNoot1Zie bijvoorbeeld Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 14, blz. 19.XNoot2Convenant tussen de Stichting Autoriteit Financiële Markten en De
Nederlandsche Bank N.V. inzake samenwerking en coördinatie op het gebied
van toezicht, regelgeving, beleid, (inter)nationaal overleg en andere taken
met een gemeenschappelijk belang (Stcrt. 2004, 224).XNoot1Kamerstukken II 2003/04, 29 708, nr. 3, blz. 14 tot en met 17.XNoot2Het Overdrachtsbesluit Wet toezicht effectenverkeer 1995 en het Overdrachtsbesluit
Wet toezicht beleggingsinstellingen, zoals gewijzigd bij besluit van 23 augustus
2002 (Stb. 2002, 452).XNoot1Handelingen II 2004/05, 59–2846.XNoot2Kamerstukken II, 2004/05, 29 708, nr. 8.XNoot3Kamerstukken II, 2004/05, 29 708, nr. 9.XNoot1Handelingen II 2004/05, blz. 3850.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, nr. 19, p. 300 e.v.XNoot1Stcrt. 2004, 224.XNoot1Kamerstukken II 2003/04, 29 708, nr. 3, p. 60 e.v.XNoot1Consultatiedocument voorstel van wet Invoerings- en aanpassingswet Wet
financieel toezicht d.d. 30 november 2005, www.minfin.nl.XNoot2Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 343 tot en met 344.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 20, blz. 3 tot en met 6.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 353 en 354.XNoot2Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 353 en 354.XNoot3Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 323.XNoot2Zie bijvoorbeeld de toelichting op de definities van (onderdeel a van)
aanbieden, adviseren, adviseur, bemiddelen, financieel product, financiële
dienst, financiëledienstverlener, optreden als (onder)gevolmachtigde
agent en verzekering in artikel 1:1 (Kamerstukken II 2005/06, 29 708,
nr. 20, blz. 355, 356, 358, 359, 363, 368, 369, 371, 374 en 381) en de toelichting
op de artikelen 4:9, eerste lid, 4:15, 4:20, 4:36, 4:37, 4:72, 4:73, en 4:94
tot en met 4:96 (Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 20, blz. 500, 505
en 506, 509, 525, 546, 548 en 556).XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 10, blz. 299.XNoot1HR 22 januari 1999, NJ 2000/305.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 379.XNoot2Richtlijn nr. 93/22/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van
10 mei 1993 betreffende het verrichten van diensten op het gebied van
beleggingen in effecten (PbEG L 141).XNoot3Richtlijn nr. 2004/39/EG van het Europees Parlement en de Raad van de
Europese Unie van 21 april 2004 betreffende markten in financiële
instrumenten, tot wijziging van de richtlijnen nr. 85/611/EEG en nr. 93/6/EEG
van de Raad en van richtlijn 2000/12/EG van het Europees Parlement en de Raad
en houdende intrekking van richtlijn nr. 93/22/EEG van de Raad (PbEU L 145).XNoot4Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 20, blz. 36 tot en met 38, onderdeel
5.3.b.XNoot1Zie ook de toelichting op onderdeel a van de definitie van bemiddelen
in artikel 1:1, Kamerstukken II 2005/2006, 29 708, blz. 363.XNoot2Kamerstukken II 2005/2006, 29 708, blz. 379 en 380.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 30 419, nr. 2.XNoot2Stcrt. 2003, 249.XNoot1Onder andere Hoge Raad 23 september 2005, LJN: AR6468, r.o. 3.2;
HR 12 februari 2002, NJ 2002/440; HR 19 november 1985, NJ 1986/533,
r.o. 5.2 en 5.3.1.XNoot1Richtlijn nr. 2004/109/EG van het Europees Parlement en de Raad van de
Europese Unie van 15 december 2004 betreffende de transparantievereisten
die gelden voor informatie over uitgevende instellingen waarvan effecten tot
de handel op een gereglementeerde markt zijn toegelaten en tot wijziging van
Richtlijn 2001/34/EG (PbEU L 390).XNoot2Richtlijn nr. 95/26/EG van het Europees Parlement en de Raad van de Europese
Unie van 19 juni 1995 tot wijziging van de Richtlijnen 77/80/EEG en 89/646/EEG
op het gebied van kredietinstellingen, de Richtlijnen 73/239/EEG en 92/49/EEG
op het gebied van het schadeverzekeringsbedrijf, de Richtlijnen 79/267/EEG
en 92/96/EEG op het gebied van het levensverzekeringsbedrijf, Richtlijn 93/22/EEG
op het gebied van beleggingsondernemingen en Richtlijn 85/611/EEG op het gebied
van instellingen voor collectieve belegging in effecten (icbe’s), teneinde
het bedrijfseconomische toezicht te versterken (PbEG L 168).XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 20, blz. 36 tot en met 38, onderdeel
5.3.b.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 3, blz. 29.XNoot1Kamerstukken II 2003/2004, 29 708, nr. 3, blz. 32.XNoot1Kamerstukken II 2003/04, 29 708, nr. 3, blz. 39.XNoot2Kamerstukken II 2004/05, 29 708, nr. 14, blz. 19.XNoot1Handelingen II 2004/05, blz. 3850.XNoot1Stb. 1999, 502.XNoot1Kamerstukken II 2003/04, 29 702, nr. 2.XNoot2Kamerstukken II 2003/04, 29 702, nr. 3, blz. 94 e.v.XNoot3Kamerstukken II 2005/06, 30 125, nr. 3.XNoot1Stcrt. 2004, 126.XNoot2Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 416.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 435.XNoot1Kamerstukken II 2005/06, 29 708, nr. 19, blz. 423 en 424.XNoot1Kamerstukken II, 1991/92, 22 665, nr. 3.XNoot1Stb. 2004, 441.XNoot1Kamerstukken II, 1991/02, 22 665, nr. 3, blz. 30.XNoot1Voorstel van wet tot uitvoering van richtlijn nr. 2004/25/EG van het Europees
Parlement en de Raad van de Europese Unie van 21 april 2004 betreffende
het openbaar overnamebod (Kamerstukken II 2005/06, 30 419, nr. 2). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29708-32.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl