Verslag van een werkbezoek van een delegatie uit de commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aan Schotland van 12 tot en met 15 januari 2004; Verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29510, nr. 1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

15-04-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29510 nr. 1

09-04-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam1. Aanleiding voor het werkbezoekBèta- en techniekonderwijsBegin- of kleutertoets2. Achtergrondinformatie Schotland3. Het stimuleren van bèta- en techniekonderwijsBeleidsontwikkelingenStimuleringsprojectenZelfontdekkend lerenExpertisecentrum4. De kleuter- of begintoetsGeïntegreerde inspectie voor onderwijs- en zorginstellingenHet afschaffen van het landelijk toetsen van (jonge) kinderenPIPS: performance indicators in primary schools5. Conclusies van de delegatieBèta- en techniekonderwijsBegin- of kleutertoets
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29510Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 54 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 510Verslag van een werkbezoek van een delegatie uit de commissie voor Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap aan Schotland van 12 tot en met 15 januari 2004nr. 1VERSLAGVastgesteld 9 april 2004Een delegatie uit de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
bracht van 12 tot en met 15 januari 2004 een bezoek aan Schotland.Het werkbezoek stond in het teken van het stimuleren van het bèta-
en techniekonderwijs en de functie van het toetsen van jonge kinderen. Op
beide gebieden zijn in Schotland een aantal baanbrekende ontwikkelingen waar
te nemen.De delegatie bestond uit de leden Cornielje (voorzitter van de commissie
en tevens van de delegatie (VVD)), Mosterd (CDA), Jan de Vries (CDA), Hamer
(PvdA), Kraneveldt (LPF) en Lambrechts (D66). Van de zijde van de Kamer werd
de delegatie begeleid door de griffier van de commissie, mw. De Kler.Het programma van het werkbezoek is in overleg met de Nederlandse ambassade
in Londen opgesteld. De delegatie wenst op deze plaats nogmaals haar grote
waardering en erkentelijkheid uit te spreken aan het adres van de ambassadeur
en zijn staf, in het bijzonder mw. H. van Kerkoerle, voor de goed voorbereide
ontvangst en de geleverde inspanningen tijdens het werkbezoek.Het hierna volgende verslag is een weergave van opgedane indrukken tijdens
de gesprekken en bezoeken op locatie, alsmede van ter hand gestelde stukken.
Een programma van het werkbezoek en een overzicht van de gesprekspartners
is als bijlage bijgevoegd. Voorts liggen de, tijdens het werkbezoek, aangereikte
documenten ter inzage op het Commissiesecretariaat OCW.De voorzitter van de delegatieCornieljeDe griffier van de delegatieDe Kler1. Aanleiding voor het werkbezoekBèta- en techniekonderwijsIn Nederland is de belangstelling voor bèta en technische studies
laag in vergelijking met ons omringende landen. In 2000 studeerde slechts
14% af in een bèta of technische discipline, tegenover gemiddeld 21
% in de OESO en EU. Bovendien stijgen in de meeste EU-landen de inschrijvingen
voor deze studierichtingen, terwijl deze in Nederland juist dalen. Op 19 december
2003 presenteerde het kabinet het Deltaplan Bèta/techniek1. De doelstelling van dit integrale plan is onder andere om aantrekkelijker,
gedifferentieerder en populairder bèta- en techniekonderwijs te realiseren
in alle onderwijssectoren. Het werkbezoek aan Schotland staat mede in het
licht van de voorbereiding op de parlementaire behandeling van deze beleidsnota.Begin- of kleutertoetsTijdens de behandeling van de OCW-begroting 2004 heeft een meerderheid
van de Kamer negatief gereageerd op de voorstellen van de minister om een
verplichte begin- en eindtoets in het basisonderwijs in te voeren om de toegevoegde
waarde van een school te kunnen vaststellen. De minister is afgestapt van
haar plan om met ingang van 2005 alle kleuters in het basisonderwijs te testen
op taal- en rekenvaardigheden. Ze heeft aangekondigd met een alternatief voorstel
te komen. Ook bij de beleidsvoornemens voor de herijking van de gewichtenregeling
zal de minister bezien in hoeverre kan worden aangesloten bij de feitelijke
achterstand van leerlingen, zonder dat alle leerlingen worden getoetst. Ter
voorbereiding op de parlementaire behandeling van deze plannen is tijdens
het werkbezoek aan Schotland gesproken met de ontwikkelaar en gebruikers van
de PIPS-toetsen (Performance Indicators in Primary Schools Project), met beleidsmakers
en inspectie op dit gebied en met politici over het gebruik van toetsen in
het onderwijs.2. Achtergrondinformatie SchotlandSchotland heeft een populatie van circa 5 mln. mensen, hetgeen ongeveer
9% bedraagt van de totale populatie van het Verenigd Koninkrijk. Mede ingegeven
door een onophoudelijke onafhankelijkheidsstrijd ten opzichte van de Engelsen,
kenmerkt het Schotse volk zich door sterke tradities en een groot gevoel van
eigenwaarde. Hoewel Schotland nog steeds deel uitmaakt van het Verenigd Koninkrijk,
beschikt het sinds mei 1999 over een eigen parlement, bestaande uit 129 leden.
De Schotse regering wordt gevormd door een coalitie van de Labour Party (50
zetels) en de Liberal Democrats (17 zetels).Op bijna alle beleidsterreinen kent Schotland een eigen uitvoerende macht,
de Scottish Executive. Alleen op terreinen als defensie en buitenlandse zaken
binnen het Verenigd Koninkrijk wordt het beleid nationaal ontwikkeld door
de centrale regering bepaald.Het Schotse onderwijs wordt al veel langer bepaald door eigen keuzes en
tradities. Er is al decennia een eigen departement van onderwijs: de Scottish
Executive Education Department (SEED).Het onderwijs wordt bestuurd door de diensten onderwijs van de lokale
overheden2. De bekostiging van het onderwijs verloopt
via de lokale autoriteiten, die daar naar eigen inzicht middelen aan kunnen
toevoegen. (Er is ongeveer 4% privaat gefinancierd onderwijs in Schotland).
De scholen in Schotland zijn vrijer in de inrichting van het onderwijs dan
in Engeland of Wales. Schotland kent geen nationaal curriculum, maar heeft
voor de schoolperiode van 5 – 14 jaar voor alle vakken richtlijnen3 ontwikkeld. Een school hoeft zich daar niet
aan te houden, maar moet wel aan de inspectie uitleggen waarom voor een afwijkende
inrichting is gekozen.Het onderwijs is opgesplitst in primair onderwijs van 5–12 jaar
(P1-P7) en secundair onderwijs van 12–16 jaar (S1-S4), dat wordt afgesloten
met een examen voor de «standard grades» (die per vak op een verschillend
niveau kunnen worden afgesloten). In het vervolg van het secundair onderwijs
kan in het vijfde jaar een examen afgelegd worden in de «higher grades»
en in het zesde jaar de «advanced higher grades». Ook kunnen leerlingen
na de onderbouw voortgezet onderwijs doorstromen naar «further education
colleges», die meer beroepsgericht zijn of naar «youth training»,
veelal georganiseerd door private ondernemingen. Na het algemeen secundair
onderwijs kan men doorstromen naar het hoger onderwijs.De gemiddelde kosten voor een leerling in het primair onderwijs liggen
op ongeveer £ 2 700 (is circa € 4 025) en in het
voortgezet onderwijs £ 3 900 (is circa € 5 815).
In Nederland kost een basisschoolleerling ongeveer € 3 400
per jaar en een leerling in het voortgezet onderwijs € 5 340.Op de internationaal vergelijkende test PISA voor vijftienjarigen behoort
Schotland tot de top tien.3. Het stimuleren van bèta- en techniekonderwijsVan oudsher heeft Schotland naam weten te maken op wetenschappelijk gebied,
zoals met de ontdekking van de stoommachine, de telefoon, de televisie, penicilline,
antiseptische middelen, narcotica of het klonen van schapen. Deze sterk op
wetenschap gerichte traditie heeft ook haar invloed gehad op de grote waarde
die wordt gehecht aan «science education» binnen de Schotse scholen.
Op het moment dat men in Engeland worstelt met grote lerarentekorten op dit
gebied, beschikken bijna alle scholen voor voortgezet onderwijs in Schotland
over goed bezette «physics departments», aldus één
van de gesprekspartners. Dat neemt niet weg dat ook in Schotland de belangstelling
dalend is en dat men zich realiseert dat het bèta- en techniekonderwijs
aan een revisie toe is.Het aandeel studenten in de totale studentenpopulatie dat een bèta
of technische opleiding volgt is echter nog steeds hoger als in Nederland.
Volgens cijfers van het Schotse ministerie van Onderwijs studeert nog steeds
circa 25% van de studenten in het hoger onderwijs af in een aan «science»
gerelateerd vak. Voor zover deze cijfers kunnen worden vergeleken met degene
uit het Deltaplan bèta/techniek is dit percentage aanzienlijk hoger
dan het Nederlandse percentage, dat 14% bedraagt.De delegatie heeft overleg gevoerd over het bèta- en techniekonderwijs
met vertegenwoordigers van het Schotse ministerie van Onderwijs (o.a. van
de «Science and enterprise in education branch»), evenals met
vertegenwoordigers van de lerarenopleiding van de University of Edinburgh
en de British Association for the Advancement of Sciences (Science clubs 5–19
jarigen) en met de directeur van het Science Centre «Our dynamic earth»,
tevens lid van de Scottish Science Advisory Committee.BeleidsontwikkelingenSchotland heeft al enige tijd geleden een bewuste start gemaakt met het
stimuleren van nieuwe ontwikkelingen in het bèta- en techniekonderwijs.
De beleidsvoornemens voor de nabije toekomst zijn vastgelegd in de beleidsnota
«A science strategy for Scotland» van januari 2001. In november
2002 vond de manifestatie «Science and the Parliament 2002» plaats,
die sterk gericht was op bèta- en techniekonderwijs in Schotland. Datzelfde
jaar was ook de «Celebration of science year in Scotland». In maart 2003 werd de conferentie «2020 Science: science education
in a changing world» georganiseerd.Een gedetailleerde uitwerking van de «science strategy» voor
het onderwijs is in November 2003 uitgebracht door de «Scottish science
advisory committee»1 getiteld: «Why
science education matters: supporting and improving science education in Scottish
schools».Daarin staat het enthousiast maken van jongeren voor het bèta-
en techniekonderwijs centraal, evenals het stimuleren dat meer jongeren vervolgstudies
kiezen op dit terrein. Dit vereist de ondersteuning en inspanning van leraren,
beroepskeuzeadviseurs, ouders, media, politiek en de gemeenschap als geheel.
Een gemeenschap die goed geïnformeerd is en zich bewust is van het belang
van de (natuur)wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen zal betere
beslissingen kunnen nemen over de mogelijke toepassingen daarvan in de samenleving,
zo stellen de leden van de adviescommissie. Daarvoor wil Schotland op alle
niveaus van het onderwijs een inspanning leveren.Aanbevelingen die uit het beleidsadvies voorvloeien betreffen:1. het «science»2 curriculum:– het ministerie en de examenautoriteiten dienen een commissie in
te stellen die het «science» curriculum gaat herzien en het toespitst
op een minder overladen, flexibeler programma voor alle onderwijssectoren,– er dient een cursus Science for Citizenship ontwikkeld te worden
specifiek gericht op leerlingen die geen bèta-onderwijs gaan volgen,– alle «science» cursussen dienen relevante ethische,
sociale en milieugebonden vraagstukken aan de orde te stellen– alle scholen voor basisonderwijs moeten de beschikking hebben
over een natuur- en technieklokaal of -ruimte, om proefondervindelijk met
de materie bezig te kunnen zijn,– scholen voor basisonderwijs dienen te beschikken over leraren
die zijn (bij)geschoold in natuur- en techniekonderwijs, ofwel aangesteld
via clusters van scholen ofwel uitgeleend door voortgezet onderwijs,– in elk district dient een team van «science technicians»
gestationeerd te zijn in scholen voor voortgezet onderwijs, die verbonden
zijn met beroeps- en hoger onderwijs en die tevens technische ondersteuning
bieden aan basisonderwijs,– het ministerie dient ook voor de langere termijn voldoende middelen
ter beschikking te stellen om het «Improving science education 5–14
programme» te bestendigen.2. het verbeteren van het imago van «school science» door
het investeren in de «science» infrastructuur in scholen:– een doorlopende investering is vereist voor moderne, goed uitgeruste
laboratoria in alle scholen,– de technische ondersteuning binnen scholen dient versterkt te
worden zodat leerlingen zelfontdekkend kunnen experimenteren en praktische
vaardigheden kunnen opdoen,– alle scholen voor voortgezet onderwijs dienen over minstens één
technisch assistent te beschikken die volwaardig lid is van het lerarenteam
en doorgroeimogelijkheden heeft.3. het doceren van techniek en technische vaardigheden:– het beroepsonderwijs (Further Education Colleges) moet in staat
gesteld worden aantrekkelijke technische opleidingen aan te bieden met voldoende
prikkels voor leerlingen (zodat o.a. ingespeeld kan worden op
de te verwachten tekorten aan elektriciens, loodgieters, metaalwerkers en
timmerlieden),– scholen en beroepsopleidingen moeten aangemoedigd worden om voldoende
vaardigheidstrainingen en stages aan te bieden gericht op de technische beroepen.4. het coördineren en verbinden van activiteiten op het gebied van
«science education» door heel Schotland:– de Scottish Higher Education Funding Council (SHEF) en het ministerie
dienen samen te voorzien in financiële steun voor het oprichten van een
«Scottish Science Education Network»,– het ministerie zou aan scholen geoormerkte budgetten ter beschikking
moeten stellen voor nascholingscursussen in het bèta- en techniekonderwijs,– de regering moet het voortbestaan van de Schotse Science Centres
garanderen en zien als een netwerk dat een culturele en vormende taak heeft,– ook decanen en beroepskeuzeadviseurs dienen (bij)geschoold te
worden in de nieuwe mogelijkheden van diploma's in de technieksector5. het werven en begeleiden van de volgende generatie hoogwaardig gekwalificeerde
«science teachers»:– stimuleringsprogramma voor (jonge) natuurwetenschappenlijke academici
om de overstap naar het onderwijs te maken, bijv. door kwijtschelding studieschuld
of aantrekkelijk arbeidsvoorwaardenpakket,– er dienen budgetten beschikbaar te komen voor degenen die een
overstap vanuit het bedrijfsleven naar het onderwijs willen maken en daarvoor
bijscholing moeten volgen,– de strikte scheiding tussen primair en voortgezet onderwijs wat
betreft onderwijsbevoegdheden moet flexibeler gemaakt worden,– er dient met de werving van leraren vooruitgelopen te worden op
de te verwachten vergrijzing van het lerarencorps6. het onderzoek naar «science education»:– Schotland moet zich via het «Institute for Science Education
in Scotland» (ISES) verbinden met het nieuwe «National Science
Learning Centre in England»,– vanuit de algemene budgetten voor wetenschappelijk onderzoek moeten
ook middelen beschikbaar worden gesteld voor onderzoek naar «science
education».De noodzaak om aan de verbetering van het «science» onderwijs
te werken, werd door alle gesprekspartners onderschreven en bovengenoemd advies
wordt door hen als zeer belangwekkend voor het toekomstig beleid genoemd.
Als reden waarom ook in Schotland de (licht) dalende trend is ingezet ten
aanzien van keuze voor de bèta- en techniekstudies wordt de invloed
van ouders, leraren, vrienden op de studiekeuze genoemd, met name in de puberteitsfase.StimuleringsprojectenDe ambtenaar van het Schotse ministerie, Jim Braidwood, die voorheen 18
jaar leraar natuurkunde is geweest, meldde dat jaren lang natuurkunde, scheikunde
en biologie tot de populairste vakken behoorden in Schotland. Vanwege een
ingezette daling van de belangstelling is met de beleidsnota «Science
strategy in Scotland» een budget gereserveerd van € 27 miljoen
voor een periode van vier jaar met het oog op benodigde investeringen in «science
education». Prioriteiten hebben het bijscholen van docenten (teacher
up-skilling, «teachers motivate teachers»), het ondersteunen van
vernieuwende aanpakken in het onderwijs (zelfontdekkend leren) en verbetering
van de infrastructuur (laboratoria). Verder noemde Braidwood verschillende
initiatieven: er zijn netwerken van natuurkundedocenten, er zijn biotechnologie-zomerscholen,
er is een website «Improving science education 5–14 project»,
er is een Schotse Space School Foundation opgericht. Verder vertelde hij dat
er een subsidiestroom op gang gebracht onder de titel Small Grants for Science,
met subsidies tussen de € 750 en € 3750 die rechtstreeks
aan leraren worden verschaft met als doel de overgang van primair naar secundair
«science» onderwijs te versoepelen.Tot slot noemde hij de grootschalige website «Science education
in Scotland from 3–18 years»1, gefinancierd
door het Schotse ministerie van onderwijs, waarop alle initiatieven, projecten,
subsidies, activiteiten en onderwijsprogramma's zijn samengebracht. Hier vindt
men verwijzingen naar o.a. de «Science conference 2020», de «Association
for Science Education», «ISE: Improving Science Education»,
de «Royal Society of Chemistry» en de «Institute of Physics»
die beide leermaterialen ontwikkelen, Techfest Aberdeen, «SAPS: Science
And Plants for Schools» (biotechnologie-project Schotland), «SSERC:
Scottish Science Equipment Research Centre», Technotots, TTA: Technology
Teachers Association. Een belangrijke ontwikkeling die niet onvermeld mag
blijven is «Setpoint Scotland2 ».
Hierover heeft de Nederlandse organisatie Axis de delegatie voorafgaand aan
het werkbezoek uitgebreid geïnformeerd. Binnen Setpoint worden de betrokkenen
bij de vier leergebieden «science, technology, engineering, maths»
via netwerken met elkaar in contact gebracht. Er worden allerlei activiteiten,
clubs en uitdagende wedstrijden georganiseerd, ook gericht op buitenschoolse
activiteiten. Succesverhalen van docenten en studenten worden actief verspreid.
Het is een focuspunt voor de verzameling van informatie voor docenten, het
bedrijfsleven en de industrie. Setpoint zoekt actief naar «Science and
Engineering Ambassadors» die docenten kunnen ondersteunen en stimuleren
bij de vormgeving en vernieuwing van hun onderwijs.Zelfontdekkend lerenDe lerarenopleider Bob Kibble, werkzaam aan de University of Edinburgh,
was zeer kritisch over de motivatie binnen het Schotse onderwijs om vernieuwingen
door te voeren. Volgens hem is het op zich goedlopende Schotse «science»
onderwijs te lang blijven stilstaan. Het ontbreekt op dit moment aan inspirerend
onderwijs op dit gebied en de deplorabele staat van de «science»-faciliteiten
op de scholen doet hier geen goed aan. Het curriculum is te cognitief gericht
met weinig ruimte voor innovatief materiaal om leerlingen te motiveren. Natuur-
en techniekonderwijs wordt vaak als zwaar en saai beschouwd door de leerlingen.
Examens domineren te zeer het onderwijsprogramma. Het is naar zijn mening
absoluut niet nodig om iedereen hetzelfde curriculum te laten volgen. Bob
Kibble is erg actief in het uitdragen van de boodschap dat onderwijs dient
aan te sluiten bij de dagelijkse leefomgeving en belangstelling van kinderen
en jongeren. Deze volgens hem noodzakelijke verandering van het onderwijs
komt op gang, maar naar zijn mening niet snel genoeg. Een opmerkelijk project
vormde naar zijn mening «cartoons in science education», met tekeningen
van natuurkundige verschijnselen, dat er vanuit gaat dat leerlingen al pratend
over hun ideeën bij de tekeningen de beste leerervaringen opdoen. Een
nadeel ten opzichte van Nederland is volgens hem dat in Schotland geen verschillende
educatieve uitgeverijen bestaan. Er is maar één onderwijsmethode.
Waarin Schotland ook lijkt te verschillen van Nederland is dat de Schotse
«science»-leraren veel actiever leerlingen proberen te winnen
voor hun '«science»-vak.Over het stimuleren van natuur- en techniekonderwijs buiten schooltijd
is de delegatie geïnformeerd door de Schotse vertegenwoordigster van
de British Association (BA) for the Advanced Science, Fiona Selkirk. Zij coördineert
o.a. de naschoolse Science Clubs in Schotland en heeft voor de delegatie een
presentatie gehouden over de «BA science awards». De BA is opgericht
in 1831, heeft 32 000 leden en heeft als doelstelling het promoten en
publiek toegankelijk maken van natuurwetenschappen in de samenleving, zowel
gericht op het brede publiek, als op politiek en beleidsmakers, en het bedrijfsleven.
De BA wil jongeren en volwassenen inspireren en actief bezig laten zijn met
natuur en techniek.Behalve de jaarlijkse nationale wetenschapsweken, wetenschapfestivals
en discussieavonden organiseert de BA een groot aantal wetenschaps«wedstrijden».
Fiona Selkirk noemde in dit verband de «First investigator awards»
voor 5–8 jarigen die niet competitief gericht zijn, de «Young
investors awards» voor 8–13 jarigen, met bronzen medailles voor
10 activiteiten op A,B, of C-niveau, zilveren medailles voor uitgebreidere
activiteiten en gouden voor volledige onderzoeken. Voor de groep 12–16
jarigen bestaan de «Science communicator awards» waarin wetenschaps-
en communicatievaardigheden worden gekoppeld en voor de groep 12–19
jarigen kent men de CREST-awards waarbij CREST staat voor CReativity, and Enterprise in Science & Technology.
Er zijn inmiddels 3600 «science clubs» in het Verenigd Koninkrijk,
met name binnen basisscholen, padvinderij, naschoolse opvang (gerund door
gemeenten) en lunchclubs. Met al deze activiteiten wil men jongeren inspireren,
onderzoeksvaardigheden stimuleren, ondernemerschap stimuleren en voor alles
«a fun approach to science» creëren.ExpertisecentrumDe delegatie heeft gesproken met acht leden van het Schotse parlement.
Het parlement heeft onlangs gedebatteerd over de noodzaak van de oprichting
van een nationaal instituut voor natuur- en techniekonderwijs naar aanleiding
van een motie van één van hun leden. Uit het verslag van dit
debat1 blijkt dat velen het belang van «science»
als drijfveer van economische vooruitgang onderstrepen. De sleutel om jongeren
te inspireren voor natuur en techniek ligt in de handen van de leraren. Er
is grote bereidheid dit op allerlei wijzen te ondersteunen.4. De kleuter- of begintoetsIn augustus 2003 maakte de Schotse minister van Onderwijs bekend dat in
het kader van een grootschalige vernieuwing van het onderwijs de oude schooltoetsen
worden afgeschaft en de schoolvergelijkingen ofwel de «school league
tables» worden stopgezet2. Men streeft voortaan
naar ononderbroken leerlijnen met in de curricula meer nadruk op het onderwijsleerproces
dan op het toetsen.Binnen deze plannen worden de oude schooltoetsen voor 5 tot 14-jarigen,
die regelmatig bij alle leerlingen in basisonderwijs en de eerste twee jaar
van het voortgezet onderwijs werden afgenomen, vervangen door een systeem
van steekproefonderzoeken, op basis waarvan het onderwijsniveau in Schotland
wordt vastgesteld. De reden hiervoor is dat de oude toetsen de inrichting
van het onderwijs te zeer stuurden. Het onderwijs moet naar de mening van
de Schotse minister zich meer toespitsen op kindgericht onderwijs.De delegatie heeft gesproken met ambtenaren van het ministerie van onderwijs
en met de Onderwijs- en Jeugdzorginspectie over het toetsen van jonge kinderen.
Ook is gesproken met betrokkenen bij het project «PIPS in Scotland»,
dat staat voor Performance Indicators in Primary Schools. Twee schoolleiders
die PIPS als leerlingvolgsysteem gebruiken in hun school hebben
de delegatie van hun ervaringen met deze toetsen op de hoogte gesteld en hebben
in hun school een demonstratie gegeven van het gebruik in de praktijk. Tot
slot heeft de delegatie dit onderwerp aan de orde gesteld tijdens de gesprekken
met de leden van het Schotse parlement.Geïntegreerde inspectie voor onderwijs- en zorginstellingenOp basis van de Wet op de kinderopvang van 20011
dienen alle kinderopvang- en jeugdzorgvoorzieningen jaarlijks geïnspecteerd
te worden aan de hand van nationaal vastgestelde beoordelingscriteria2. Deze wet vereist dat de onderwijsinspectie en de jeugdzorginspectie
hierin gezamenlijk optreden en rapporteren.Inspecteur Kate Cherry heeft de delegatie geïnformeerd over de stand
van zaken hieromtrent. Van de driejarigen bezoekt momenteel 88% een peuterspeelzaal
(op vrijwillige basis, vijf halve dagen per week) en van de vierjarigen 94%.
De leerplicht begint op vijfjarige leeftijd. De kinderopvangwet heeft een
enorme groei in het aantal voorzieningen en het aantal inspecties teweeg gebracht.
In 1997 had men bijvoorbeeld 115 inspecties verricht, in 2003 waren dat er
1700. Het gezamenlijk optrekken van de jeugdzorginspectie en de onderwijsinspectie
en het hanteren van nationale beoordelingscriteria3
hebben met zich meegebracht dat niet alleen de veiligheid, de hygiëne
van de centra en de opleiding van de begeleiders verbeterd is, maar ook dat
een brede vorming van kinderen meer centraal staat.De meeste peuterspeelzalen worden gerund door de lokale overheden. Zij
gebruiken gestandaardiseerde dossiers om de vorderingen van de kinderen bij
te houden en zorgen dat deze worden overgedragen aan de scholen. Het is de
bedoeling dat binnen enkele jaren dit soort gegevens worden opgenomen in de
Personal Learning Plans, die de leerlingen bij zich houden van peuterspeelzaal
tot voortgezet onderwijs.Het afschaffen van het landelijk toetsen van (jonge) kinderenVal Cox, hoofd van de afdeling Voorschools onderwijs van het Schotse ministerie
van onderwijs, heeft de delegatie geïnformeerd over het toetsen van jonge
kinderen. In Engeland heeft men een aantal jaren geleden een landelijke toets
voor 3- en 4-jarigen ingevoerd, maar dit heeft niet lang stand gehouden. In
Schotland heeft het landelijk testen binnen het voorschools onderwijs nooit
voet aan de grond gekregen. Zelfs het principe van het formeel toetsen in
primair onderwijs is verlaten. In Schotland bevordert men het gebruik van
beoordelingsmethoden die het leren ondersteunen (lesmethode-gebonden toetsen).
Om het landelijke onderwijsniveau te monitoren is overgegaan op grote steekproeven
in plaats van het landelijk toetsen van alle leerlingen.De leden van het Schotse parlement benadrukten dat er een overeenstemming
heerst tussen politieke partijen om het principe van landelijk toetsen te
verlaten. Men is druk bezig met de overgang van «testing for accountability»
naar «testing for diagnostic use», met andere woorden een overgang
naar toetsen voor diagnostisch gebruik in plaats van toetsen voor verantwoording
van leerresultaten. Op de vraag van de delegatie hoe deze kritische houding
ontstaan is, werd geantwoord dat met name leraren en ouders klaagden over
de zware druk van de toetsen op de resterende onderwijstijd en het gebrek
aan vrijheid om het onderwijs naar eigen inzicht in te richten en af te stemmen
op de behoeften van de individuele leerlingen. Naast de landelijke toetsen
gebruikte eenderde van de scholen het intensieve leerlingvolgsysteem PIPS
en er was sprake van een overdaad aan toetsen.PIPS: performance indicators in primary schoolsHet PIPS-project behelst een leerlingvolgsysteem dat is ontwikkeld door
het Curriculum Evaluation and Management Centre van de Universiteit van Durham
in Noord-Engeland, onder leiding van één van de gesprekspartners
prof. Peter Tymms. Het systeem wordt gebruikt in 25 landen. In Nederland loopt
al enige tijd een pilot-project, o.l.v. Anneke van der Hoeven van het ITS
te Nijmegen.PIPS is gebaseerd op gestandaardiseerde, met de computer af te nemen toetsen
voor vijf-, zeven-, negen- en elfjarigen. In Schotland worden de toetsgegevens
verwerkt tot leerling- en groepsrapporten door de universiteit van Aberdeen,
o.l.v. één van de andere gesprekspartners, nl. prof. Mike Cowie.Beide sprekers benadrukten dat het PIPS-leerlingvolgsysteem bij voorkeur
gebruikt moet worden voor professionele monitoring door leraren en scholen
en niet voor een officiële verantwoording richting de autoriteiten (door
hen de «name and shame»-methode genoemd).De onderwijsdienst van de lokale overheid Midlothian heeft bij monde van
John Sayers aan de delegatie meegedeeld dat het PIPS-systeem twee belangrijke
functies heeft, nl. als management- en als onderwijs-instrument, maar dan
met nadruk binnen de school zelf. Het kan informatie opleveren voor de vergelijking
met het peuterspeelzaal-profiel, het kan moeilijk lerende en begaafde leerlingen
identificeren, het kan bijdragen aan de verdeling van de extra onderwijsgelden
bìnnen de school door het schoolteam, het kan bijdragen aan de analyse
van de «added value» ofwel de toegevoegde waarde van een leraar
of een school aan de leerwinst van een kind. Discussiepunten hierbij zijn
volgens hem de training van leraren in het gebruik van het systeem, de toegang
tot de leerlinggegevens en toetsresultaten en de ondersteuning van kleine
scholen bij de intensieve toetsafname.Alle gesprekspartners benadrukten dat dit soort toetsen hun waarde verliezen
als ze worden gebruikt door anderen dan het schoolteam zelf, zoals bijvoorbeeld
voor de verdeling van onderwijsbudgetten. De toetsen van dit leerlingvolgsysteem
zijn ook niet bedoeld voor de beoordeling door de overheid.Even een zijspoor: voor de verdeling van de extra onderwijsbudgetten hanteert
men naar de mening van de delegatie een interessant systeem. Er zijn vier
niveaus van «special needs» vastgesteld. Deze zijn in een schema
weergegeven. Scholen vullen zelf per niveau in aan hoeveel kinderen ze extra
ondersteuning moeten geven. Bij elk van de niveaus hoort een extra vergoeding,
die zij ontvangen van de gemeentelijke overheid die de budgetten voor onderwijs
beheert. Met behulp van steekproeven wordt gecontroleerd of de school niet
te veel extra middelen aanvragen.5. Conclusies van de delegatieDe delegatie heeft geconstateerd dat Schotland qua cultuur en problematiek
goed vergelijkbaar is met Nederland. De beleidsprioriteiten die de regeringen
van beide landen stellen vertonen duidelijke overeenkomsten.Bèta- en techniekonderwijsDe delegatie was zeer verrast door het enthousiasme van de betrokkenen
bij de nationale impuls om de belangstelling voor het bèta- en techniekonderwijs
te doen toenemen. Een sterk punt is dat in Schotland al in het primair onderwijs
veel aandacht bestaat voor «science». Een voorbeeld daarvan zijn
de prijsvragen natuur- en techniek voor basisschoolleerlingen waarmee
een medaille te winnen is. Hieraan wordt op grote schaal deelgenomen en ze
lijken zeer stimulerend te zijn.De delegatie heeft vastgesteld men in Schotland, naast een aantrekkelijk
bèta- en techniekcurriculum voor degenen die er in vervolgstudies op
loopbanen verder wat mee doen, sterk hecht aan een apart «science»
curriculum voor iedereen. Daarin lijkt Nederland voorop te lopen met het vak
ANW1 voor iedereen in de bovenbouw havo/vwo.
Ook de recente trend in Schotland in de richting van zelfontdekkend leren,
het verwerken van alledaagse zaken in het onderwijsproces en het niet te snel
werken met theoretische formules, is in de ogen van velen al ingezet. Men
is zich er zeer van bewust dat onderwijs «leuk» moet zijn.Er zijn geen verplichte kern- of einddoelen, maar er zijn richtlijnen2 De delegatie vond het opmerkelijk dat niet alleen het
onderwijs zich op deze «guidelines» richt, maar ook de «science»-centra
en de universiteiten. De delegatie is van mening dat de traditie van «science
awards» voor alle leeftijden iets is waar Schotland trots op kan zijn.
Vergeleken met Nederland komt er in Schotland veel meer input vanuit de natuurwetenschappen
richting onderwijs. Het ontbreekt Nederland aan een organisatie zoals de «British
Association for the Advancement of Science», die gerund wordt door natuurwetenschappers.
De delegatie merkte op dat de vernieuwingsdrang in Schotland soms wat te geforceerd
lijkt. Men kijkt te weinig naar wat men in Schotland goed doet ten opzichte
van andere landen, zoals de eeuwenoude traditie van veel«science»
in het onderwijs, de goede prestaties op internationale toetsen, de betrokkenheid
van de natuurwetenschappers bij het onderwijs.Begin- of kleutertoetsTen aanzien van het toetsen constateerde de delegatie enerzijds dat de
Schotse regering en het parlement bezig zijn met het afstoten van landelijke
toetsen in het basisonderwijs en anderzijds dat veel scholen op vrijwillige
basis bezig zijn met het invoeren van een nieuw systeem van toetsen. Al snel
werd duidelijk dat dit te maken heeft met het doel waarvoor de toetsen gebruikt
worden. Het afschaffen van de landelijke toetsen houdt verband met de weerzin
die bij leraren en ouders ontstaan is tegen de zogenaamde «league tables»,
de landelijke vergelijking van scholen op basis van leerlingresultaten.Het toenemend vrijwillig gebruik van de PIPS-toetsen, vergelijkbaar met
het CITO-leerlingvolgsysteem, heeft blijkens de gesprekspartners te maken
met de positieve invloed van dit soort instrumenten op het overzicht dat schoolleiders
en leraren houden op de voortgang van leerproces van individuele of groepen
leerlingen, over de jaren heen. De delegatie achtte de PIPS-toetsen voor jonge
kinderen aantrekkelijk in hun eenvoud. Ook merkte de delegatie op dat men
in Schotland, sinds het afschaffen van de landelijke toetsen, is overgegaan
op het via steekproeven vaststellen wat het gemiddelde onderwijspeil van de
leerlingpopulatie is. Het op deze wijze hanteren van toetsen is aan de orde
geweest in Nederland tijdens de behandeling van de OCW-begroting 2004, toen
gesproken werd over het gebruik van toetsen voor het meten van de «toegevoegde
waarde» van scholen en het op termijn vaststellen van de feitelijke
achterstanden. De delegatie concludeerde tijdens het werkbezoek dat het hanteren
van een toetssysteem door leraren en schoolleiders positief kan bijdragen
aan de interne kwaliteitszorg, maar dat dit niet gekoppeld zou moeten worden
aan financiering omdat dit moeilijk samengaat met een betrouwbaar gebruik
van de toetsen. Naar aanleiding van het bezoek aan het Schotse parlement merkt
de delegatie op dat het mondelinge vragenuur (eerst een half uur met de minister-president,
daarna met vakministers die overigens ook lid van het parlement zijn) zeer
levendig overkomt. Wat hierbij opvalt is dat de vragenstellers, in aanwezigheid
van de voltallige Kamer, opstaand vanuit hun eigen stoel de vraag stellen.
De instemmende of afkeurende geluiden van de aanwezige leden
is karakteristiek voor de parlementen in het Verenigd Koninkrijk.Programma:   maandag
12 januari  11.30 uurAankomst in
Edinburgh.  14.00 uurRondleiding
door het nieuwe Schotse parlementgebouw (in aanbouw).   15.45 uurWandeling met
gids door Edinburgh.   dinsdag
13 januari  09.15 uurOntvangst door
Scottish Executive Education Department (SEED) en algemene inleiding over
het Schotse onderwijssysteem door Philip Rycroft, Head of Schools Group SEED.   10.30 uurInleiding «Promoting
science in secondary schools» door Jim Braidwood, Science and Enterprise
in Education Branch, Assessment and Curiculum Division SEED.   12.00 uurInformele discussie
tijdens broodjeslunch.  13.00 uurGesprek over
«de integratie van inspecties in onderwijs- en zorgsector» en
over «testen en beoordelen in het kleuteronderwijs» met Val Cox,
Head of Early Education & Child Care Division SEED en Kate Cherry, Lead
Inspector Early Years HMIE.  17.00 uurGesprek over
onderwijs en opleiding in bèta-vakken met lerarenopleider Bob Kibble,
Faculty of Education, University of Edinburgh op het kantoor van de Consul.   19.30 uurDiner aangeboden
door drs. Christina Jansen, Ambassaderaad voor Persen Culturele Zaken van
de Ambassade van het Koninkrijk der Nederlanden te Londen. Tevens was ook
de Honoraire Consul te Edinburgh Michael Hughes uitgenodigd alsmede gespreksparters
van het werkbezoek.   woensdag
14 januari  09.00 uurBezoek aan Midlothian
Education Authority, introductie door de directeur Donald MacKay.   09.15 uurGesprek over
de functie die door de locale autoriteiten toeschrijven aan het gebruik van
PIPS (Performance Indicators in Primary Schools) met John Sayers, education
officer.   09.45 uurPresentatie
over het gebruik van PIPS in hun scholen door twee schoolleiders, Shena Daw
en Suzanne Deen.  11.00 uurBezoek aan Hawthornden
Primary School met een demonstratie van toepassing PIPS-toetsen.   13.00 uurRetour naar
Edinburgh.   14.30 uurGesprek over
PIPS met ontwikkelaar van PIPS prof. Peter Tymms, University of Durham, en
promotor/coördinator van PIPS in Schotland, dr. Mike Cowie, University
of Aberdeen.   17.00 uurDiscussie over
stimulering van «science education» tijdens en na schooltijd met
de Schotse vertegenwoordigster van de British Association for the Advanced
Science, Fiona Selkirk (geeft o.a. leiding aan de naschoolse Science Clubs
in Schotland).  donderdag
15 januari  09.20 uurBezoek aan Science
Centre «Our dynamic earth» met een rondleiding o.l.v. de directeur
Stuart Monro, tevens lid van de Scottish Science Advisory Committee.   11.00 uurOverleg met
delegatie van onderwijscommissie van het Schotse Parlement over het stimuleren
van bèta- en techniekonderwijs, over het toetsen van (jonge) kinderen
en over het kiesstelsel.   12.00 uurBijwonen van
het mondelinge vragenuur in Schotse parlement.   13.00 uurLunch met Schotse
parlementariërs.   17.00 uurVertrek naar
Amsterdam.XNoot1Aangeboden bij brief van 19 december 2003 door ministers van OCW,
EZ en SZW (briefnr. OCW0301150)XNoot2Education Authorities van de Local Councils.XNoot3De zogenaamde «Guidelines 5–14».XNoot1The Scottish Science Advisory Committee is een onafhankelijke adviesommissie
die is opgericht in mei 2002 met als doel de regering te adviseren over «scientific
issues, including science strategy, science policy and science priorities».
De commissie heeft deskundigheid op verschillende terreinen, zoals op het
gebied van onderwijs, bedrijfsleven, technologie, gezondheid, ethiek, voorlichting,
etc.XNoot2«science» is een breed begrip en omvat natuurkunde, techniek,
scheikunde.XNoot1www.scienceeducation3–18.com.XNoot2www.setpointscotland.org.uk.XNoot1www.scienceeducation3–18.com/debate2. htm.XNoot2zie The Guardian-final edition, 26 september 2003, p. 12.XNoot1The Registration of Care (Scotland) Act, 2001.XNoot2The National Care Standards: early education and childcare up to the age
of 16.XNoot3Er zijn 14 algemene beoordelingscriteria voor kinderopvang- en jeugdzorgvoorzieningen,
te weten:1. Zich welkom en gewaardeerd voelen2. Een veilige omgeving3. Gezondheid en welbevinden4. Betrokkenheid bij kinderen5. Ervaringsdeskundigheid6. Ondersteuning en ontwikkeling7. Een zorgzame omgeving8. Gelijkheid en eerlijkheid9. Betrokkenheid van de omgeving10. Betrokkenheid van andere dienstverlening11. Goede toegang leer- en ontwikkelingsmateriaal12. Vertrouwen in de staf13. Continu werken aan kwaliteitsverbetering14. Goed leiderschapDeze algemene criteria zijn nader uitgewerkt in onderliggende beoordelingspunten.XNoot1Algemene NatuurWetenschappen.XNoot2«Guidelines 5–14». 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29510-1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl