Vaststelling begroting van het Ministerie van VWS voor het jaar 2001; Brief minister over het advies van de Gezondheidsraad over de diagnostiek en de behandeling van maagklachten
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27400-XVI, nr. 86

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

14-06-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

27400-XVI nr. 86

08-06-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleidingSamenvatting van het adviesInleidingDiagnostiekTherapieRichtlijnenAanbevelingen en standpuntRichtlijnontwikkelingImplementatieOnderzoekOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27400-XVIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 24 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 400 XVIVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2001nr. 86BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORTAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 8 juni 2001InleidingIn 1997 is naar aanleiding van mijn adviesaanvraag inzake MTA door de
Gezondheidsraad de Kerncommissie-MTA ingesteld die zich met verschillende
onderwerpen op dit terrein bezighoudt. Eén van die onderwerpen betrof
de diagnostiek en behandeling van maagklachten.Op 12 mei 1999 heb ik de Gezondheidsraad verzocht in zijn advies over
de diagnostiek en behandeling van maagklachten aandacht te schenken aan enkele
specifieke vragen en aandachtspunten. Aanleiding hiervoor was enerzijds de
komst van nieuwe categorieën geneesmiddelen (H2-antagonisten en protonpompremmers)
die de behandeling van maagklachten sterk heeft veranderd. De sterke stijging
in het gebruik van deze middelen en de daarmee gepaard gaande financiële
gevolgen roepen de vraag op of het voorschrijven van deze middelen in overeenstemming
is met wetenschappelijke gegevens over effectiviteit en doelmatigheid. Anderzijds
was inmiddels meer inzicht verkregen in de oorzaak van zweren in maag en twaalfvingerige
darm en de rol van de bacterie Helicobacter pylori
(Hp) hierbij.De Gezondheidsraad heeft mij bij brief van 12 december 2000 het advies
«Maagklachten» aangeboden. De Gezondheidsraad heeft zich vooral
gericht op de eerstelijns gezondheidszorg, omdat patiënten met maagklachten
overwegend behandeld worden door de huisarts. De Raad schenkt aandacht aan
de diverse aspecten rondom diagnostiek en behandeling van maagklachten en
doet aanbevelingen voor praktijk en wetenschappelijk onderzoek.Hierbij bied ik u mijn standpunt op het advies van de Gezondheidsraad
aan. Samenvatting van het adviesInleidingJaarlijks raadplegen in ons land ruim 350 000 mensen wegens maagklachten
hun huisarts.Circa 50 000 mensen hebben een maagzweer (ulcus) en 60 000 mensen
kampen met refluxklachten (zuurbranden of oprispingen door terugvloed van
zure maaginhoud). In ongeveer zes op de tien gevallen zijn geen anatomische
afwijkingen aantoonbaar; men spreekt dan van functionele maagklachten. Veel
patiënten kampen niet alleen met lichamelijke klachten, maar ook met
de angst voor een ernstige, vooral kwaadaardige, aandoening. Bij afwezigheid
van specifieke (alarm)symptomen zijn maagklachten in het algemeen echter niet
voorspellend voor een kwaadaardige aandoening.De ontdekkingen in de jaren tachtig dat maagzweren voor een groot deel
veroorzaakt worden door een Hp-infectie en dat eradicatie van de bacterie
de kans op een recidief sterk verkleint, hebben een grote vooruitgang betekend
in de gastro-enterologie. De verspreiding van Hp neemt in de westerse wereld
echter af en hoewel Hp-infectie nog steeds een belangrijke oorzaak is van
maagklachten komen andere oorzaken (vooral geneesmiddelen zoals NSAID's (non-steroidal anti-inflammatory drugs) en corticosteroïden)
meer op de voorgrond te staan. De Gezondheidsraad waarschuwt dan ook voor
overschatting van het belang van Hp-infecties en wijst er op dat men steeds
meer bedacht moet zijn op Hp-negatieve maagzweren.DiagnostiekMaagklachten hebben vaak een gunstig natuurlijk beloop en daarom is uitgebreide
diagnostiek bij een eerste periode van klachten doorgaans niet nodig. Alleen
wanneer behandeling van de symptomen niet leidt tot blijvende verbetering
is nader (endoscopisch) onderzoek ter opsporing van een eventueel anatomische
afwijking wenselijk. De Gezondheidsraad doet hiervoor in het rapport duidelijke
aanbevelingen, daarbij rekening houdend met het feit dat veel patiënten
endoscopie als belastend ervaren.TherapieNaar het oordeel van de Gezondheidsraad berust de behandeling van patiënten
met maagklachten op drie pijlers: het achterhalen en zo mogelijk wegnemen
van oorzakelijke factoren, het verstrekken van informatie over de aard van
de klachten en het beloop, en het bestrijden van de symptomen, meestal met
behulp van geneesmiddelen.De Gezondheidsraad concludeert in het rapport dat chronische behandeling
met maagzuurremmende middelen zelden noodzakelijk is. Omdat met name de protonpompremmers
afhankelijkheid veroorzaken, is het echter moeilijk om een eenmaal begonnen
behandeling te staken. Hierdoor heeft de toepassing van maagzuurremmers een
te hoge vlucht genomen. De Gezondheidsraad pleit voor een stapsgewijze therapie,
waarbij in principe gestart wordt met relatief eenvoudige en veilige geneesmiddelen.
De Raad geeft hiertoe per indicatie aanbevelingen over de toe te passen behandelstrategie.
Opvallend hierbij is de constatering dat bij de grootste groep patiënten,
de patiënten met functionele maagklachten, er geen duidelijke plaats
is voor medicamenteuze behandeling. Van geen enkel geneesmiddel staat namelijk
onomstotelijk vast dat het een gunstig effect heeft op de klachten.Naar het oordeel van de Gezondheidsraad is preventief gebruik van maagbeschermende
middelen bij NSAID-gebruik alleen noodzakelijk indien specifieke risicofactoren
in het geding zijn. De Raad concludeert echter op grond van prescriptiegegevens
dat maagbeschermende middelen waarschijnlijk ook vaak worden toegepast als
deze risicofactoren geen rol spelen.RichtlijnenDe Gezondheidsraad onderschrijft in grote lijnen de bestaande richtlijnen
van het Nederlands Huisartsengenootschap (NHG). Op grond van recente inzichten
doet de Raad enkele aanbevelingen voor herziening. Tegelijkertijd concludeert
de Gezondheidsraad dat de bestaande richtlijnen in de praktijk vaak onvoldoende
nageleefd worden. Dit betreft vooral de aanbevelingen om de behandeling te
starten met relatief eenvoudige middelen, om aanvullend onderzoek te verrichten
bij patiënten die chronisch of recidiverend maagzuurremmers gebruiken
zonder dat een specifieke diagnose is gesteld (maagzweer of refluxziekte),
en om Hp-infectie te diagnosticeren en te behandelen bij patiënten bij
wie in het verleden ooit een maagzweer is gediagnosticeerd en die opnieuw
klachten hebben.Aanbevelingen en standpuntDe Gezondheidsraad formuleert in het rapport drie beleidsmatige aandachtspunten
cq. aanbevelingen. Allereerst acht de Raad het wenselijk om de beroepsgroepen
te vragen de huidige richtlijnen te herzien in het licht van de nieuwe inzichten.
Verder acht de Gezondheidsraad het zeer wenselijk de huisartsen te vragen
voorstellen te doen voor betere implementatie van de standaard. De Gezondheidsraad
doet tenslotte enkele aanbevelingen voor nader onderzoek, met name naar de
behandeling van functionele maagklachten en refluxziekte.RichtlijnontwikkelingHet Nederlands Huisartsengenootschap (NHG) is reeds bezig de huidige NHG-standaard
Maagklachten te herzien; verwacht wordt dat deze eind van dit jaar gereed
zal zijn. Het NHG heeft inmiddels laten weten de aanbevelingen uit het rapport
van de Gezondheidsraad mee te nemen bij deze herziening.Aanleiding voor de vervroegde herziening (de huidige standaard dateert
uit 1996) zijn onder meer de activiteiten geweest die het College voor zorgverzekeringen
(Cvz) op mijn verzoek heeft ontplooid op het terrein van de maagzuurremmers.
Medio 1999 heb ik de toenmalige Ziekenfondsraad, thans Cvz, namelijk verzocht
samen met de beroepsgroepen een farmacotherapie-richtlijn op te stellen om
het doelmatig gebruik van maagzuurremmers te bevorderen. De sterke stijging
in het gebruik van deze middelen en de daarmee gepaarde financiële gevolgen
waren hiervoor de aanleiding.Eind 1999 had het Cvz, samen met deskundigen uit brede kring, een richtlijn
opgesteld die onder meer de basis heeft gevormd voor het hoofdstuk over maagzuurremmers
in het huidige Farmacotherapeutisch Kompas. Verder is de richtlijn gebruikt
door de KNMP, de beroepsvereniging van apothekers, om invulling te geven aan
een patiëntenvoorlichtingsweek in de apotheek over het gebruik van maagmiddelen.In het kader van de implementatie van de richtlijn is het NHG, op verzoek
van het Cvz, gestart met het sneller actualiseren van de bestaande NHG-standaard
Maagklachten. Het NHG zal tevens zorg dragen voor de implementatie ervan via
de eigen kanalen. Daarnaast zal het NHG samen met het Kwaliteitsinstituut
voor de Gezondheidszorg CBO een Landelijke Transmurale Afspraak (LTA) vervaardigen,
om zodoende de eerste en tweede lijnsbehandeling beter op elkaar aan te laten
sluiten. Bij de realisatie van de LTA zullen het Nederlands Genootschap van
Artsen voor Maag-, Darm- en Leverziekten, de Nederlandse Vereniging voor Gastroenterologie en de Nederlandse Internisten Vereniging betrokken worden.
Voor het ontwikkelen van de LTA en de implementatiematerialen ontvangt het
NHG financiële ondersteuning van het Cvz.ImplementatieZoals hiervoor reeds aangegeven zal het NHG zorg dragen voor de implementatie
van de herziene NHG-standaard Maagklachten via de geëigende kanalen,
inclusief de ontwikkeling van implementatiemateriaal. Dit behelst onder meer
het publiceren van de herziene standaard in Huisarts & Wetenschap, opname
van de standaard in het Elektronisch Voorschrijf Systeem (EVS) en de ontwikkeling
van een Deskundigheidsbevorderings-(DKB-)pakket Maagklachten voor de nascholing
van huisartsen. Vooral van opname in het EVS mag een gedragsverandering verwacht
worden.Ook het Farmaco Therapie Overleg (FTO) en het Farmaco Transmuraal Therapie
Overleg (FTTO) zullen een rol moeten spelen bij de implementatie van zowel
de NHG-standaard als de LTA, alsmede de vertaling van de LTA in transmurale
formularia. Het NHG zal ten behoeve van FTO en FTTO implementatiematerialen
ontwikkelen.De Stichting Doelmatige Geneesmiddelenvoorziening, die veel expertise
heeft op het terrein van materiaalontwikkeling en begeleiding van FTO en FTTO-groepen,
zal naar verwachting ook een rol spelen bij dit onderdeel van het implementatietraject.Verder loopt er momenteel bij de Werkgroep Onderzoek Kwaliteit (WOK) van
de Katholieke Universiteit van Nijmegen een door mij gefinancierd onderzoek
naar de implementatie van de NHG-standaard Maagklachten. Gekeken wordt naar
het feitelijk handelen van huisartsen en de mate waarin dit overeenkomt met
de huidige NHG-standaard. Daarnaast wordt een analyse gemaakt van de belemmerende
factoren die maken dat huisartsen afwijken van de richtlijn en voert men een
studie uit naar een mogelijke implementatiestrategie (hierbij zal de WOK gebruik
maken van de herziene NHG-standaard Maagklachten).Hoewel de WOK zich primair richt op het doen van wetenschappelijk implementatie-onderzoek
en het publiceren hierover, zullen de bevindingen van de WOK van grote betekenis
zijn voor de diverse instanties die zich bezig houden met richtlijnontwikkeling
en implementatie. Ik ga er dan ook vanuit dat het NHG rekening zal houden
met de bevindingen van de WOK bij de implementatie van (toekomstige) NHG-standaarden.Met betrekking tot de specifieke knelpunten die de Gezondheidsraad heeft
geïdentificeerd, namelijk om aanvullend onderzoek te verrichten bij patiënten
die chronisch of recidiverend maagzuurremmers gebruiken zonder dat een specifieke
diagnose is gesteld, en om Hp-infectie te diagnosticeren en te behandelen
bij patiënten bij wie in het verleden ooit een maagzweer is gediagnosticeerd
en die opnieuw klachten hebben, kan worden opgemerkt dat de gebrekkige naleving
van de NHG-standaard op deze punten mogelijk samenhangt met de benodigde investering
van de kant van de huisarts in tijd en geld, zonder dat daar enige beloning
tegenover staat. Ik zie op dit punt, zeker met het oog op hun huidige regierol,
een duidelijke verantwoordelijkheid voor de zorgverzekeraars. De laatste jaren
zijn reeds diverse lokale projecten op dit terrein ontwikkeld, waarbij veelal
ook zorgverzekeraars waren. Dergelijke projecten verdienen volgens de Gezondheidsraad
vanuit het oogpunt van het verlenen van goede zorg brede toepassing in de
eerste lijn.Ook in een aantal proeftuinen farmaceutische zorg, transmurale experimenten
die ik in het kader van het kabinetsbeleid ten aanzien van de farmaceutische
zorg heb geïnitieerd en die nu worden gecontinueerd door zorgverzekeraars,
staat de behandeling van maagklachten centraal. Eén van
de bevindingen van de proeftuinen is dat het uit oogpunt van uitvoerbaarheid
en haalbaarheid de voorkeur geniet projecten zoals hierboven genoemd relatief
kleinschalig te starten. Door een subanalyse te maken van patiënten waarbij
het interventie-succes naar verwachting het grootst zal zijn (bijv. chronische
gebruikers vanéén maagzuurremmer) wordt de problematiek concreter
gemaakt, wat de bereidwilligheid van artsen om mee te werken aan dergelijke
projecten verhoogt.De proeftuinen hebben zich in het algemeen vooral gericht op het opzetten
van FTTO en het ontwikkelen van transmurale formularia. In september 2001
zal de effect-evaluatie van de proeftuinen worden uitgebracht, waarin zal
worden getracht de behaalde effecten, zowel zorginhoudelijk als financieel,
te kwantificeren.Tenslotte heeft ook het Wetenschappelijk Instituut van de KNMP, het WINap,
een subsidie ontvangen voor een project waarin wordt onderzocht in hoeverre
het mogelijk en haalbaar is dat de apotheker bepaalde gebruikers van maagmiddelen
selecteert op basis van aflevergegevens en deze gebruikers vervolgens voorlegt
aan de huisarts met de vraag om de therapie bij te stellen. Het ontwikkelen
van FTO-materiaal maakt onderdeel uit van dit WINap-project, wat bij zal dragen
aan een bredere toepassing van dergelijke projecten in de eerste lijn. In
het kader van de meerjarenafspraken die ik met de KNMP heb gemaakt zullen
ook projecten worden gestart om de CVZ-richtlijn verder te implementeren.OnderzoekDe Gezondheidsraad constateert tenslotte dat relatief veel onderzoek is
gedaan naar risicofactoren voor en behandeling van maagzweren, maar dat opmerkelijk
weinig bruikbaar onderzoek bestaat met betrekking tot refluxklachten en functionele
maagklachten, twee diagnoses die het merendeel van de patiënten met maagklachten
betreffen. De Gezondheidsraad definieert in het rapport vijf onderwerpen waarvoor
het gebrek aan kennis het meest nijpend is. Ik zal de door de Gezondheidsraad
geconstateerde kennislacunes onder de aandacht te brengen van het Cvz, dat
beleidsondersteunend onderzoek verricht op het terrein van de geneesmiddelen-
en hulpmiddelenvoorziening, en de Raad voor Gezondheidsonderzoek (RGO), die
onder meer een coördinerende rol speelt bij Health Technology Assessment
(HTA)-onderzoek. Bij HTA kan het gaan om zowel preventieve, diagnostische,
therapeutische en verzorgende activiteiten in de gezondheidszorg.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. Borst-Eilers 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27400-XVI-86.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl