Wijziging Wetboek van Strafrecht, Wetboek van Strafvordering en Wet op de jeugdzorg (gedragsbeïnvloeding jeugdigen); Brief minister met schriftelijke beantwoording van vragen, gesteld tijdens de eerste termijn van de kamerbehandeling
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30332, nr. 10

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

19-04-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30332 nr. 10

16-04-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeenDe gedragsmaatregelCombinaties van sanctiesVoorlopige hechtenis en onschuldbeginselConservatoir beslagLevenslange gevangenisstrafOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30332Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 39 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 332Wijziging van het Wetboek van Strafrecht, het Wetboek van Strafvordering
en de Wet op de jeugdzorg met het oog op verruiming van de mogelijkheden tot
gedragsbeïnvloeding van jeugdigen (gedragsbeïnvloeding jeugdigen)nr. 10BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 16 april 2007Op 3 april jl. vond de eerste termijn van de mondelinge behandeling
van het bovenvermelde wetsvoorstel(gedragsbeïnvloeding jeugdigen: Kamerstukken
II, 30 332) plaats.Met het oog op een voorspoedige voortzetting van het wetsvoorstel, leek
het mij aangewezen de bij die gelegenheid gestelde feitelijke vragen reeds
schriftelijk te beantwoorden. Een voortzetting van de mondelinge behandeling
kan zich dan toespitsen op de hoofdlijnen van het wetsvoorstel en de politieke
waardering ervan.AlgemeenDe heer Teeven vroeg om uitleg over de vertraging
die bij de totstandkoming van het wetsvoorstel is ontstaan. Ik kan over de
achtergronden daarvan melden dat voor een goede uitwerking van het wetsvoorstel
nadere afspraken nodig waren tussen mijn ministerie, het ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport en de provincies over de financiën en over de precieze
vormgeving van de gedragsmaatregel in relatie tot de Wet op de jeugdzorg.
Mede in antwoord op de vragen van mevrouw Azough
en mevrouw Bouchibti inzake de kostenneutraliteit
van het wetsvoorstel kan ik in dit verband melden dat ik in het kader van
die nadere afspraken inmiddels gelden heb vrijgemaakt om de extra kosten die
dit wetsvoorstel mogelijkerwijs met zich meebrengt, op te vangen. Die extra
kosten hebben betrekking op het aantal gedragsmaatregelen dat als gevolg van
dit wetsvoorstel mogelijk méér wordt opgelegd dan op basis van
de reeds eerder ingeschatte verschuivingen mag worden verwacht. Het gaat dan
vooral om de gevallen waarin de rechter zal kiezen voor duurdere vormen van
jeugdzorg en om het grotere aantal zaken waarin individuele trajectbegeleiding
wordt opgelegd. Voor beide kostenposten heb ik inmiddels bedragen gereserveerd
uit de gelden voor het programma «Jeugd terecht». Deze middelen
zijn structureel toegekend. De gelden die ik hiervoor heb vrijgemaakt bedragen
voor het eerste jaar bijna EUR 200 000,– voor het tweede jaar EUR
350 000,– en in het derde jaar ruim EUR 500 000,–.
Ik ga dus niet langer uit van volledige kostenneutraliteit.Het lid Çörüz wilde voorts
weten of er nog steeds sprake is van een verschuiving van civielrechtelijk
optreden naar strafrechtelijk optreden ten aanzien van jeugdigen en of dit
nog steeds wordt onderzocht. In antwoord daarop kan ik melden dat de cijfers
daarover jaarlijks worden bijgehouden en gepubliceerd in de reeks Criminaliteit
en rechtshandhaving. Vanaf 1995 heeft zich inderdaad een toename van
de strafrechtelijk geplaatste jeugdigen voorgedaan. Sinds 2000/2001 zien we
een stabilisatie van het aantal strafrechtelijke plaatsingen en een toename
van het aantal civielrechtelijke plaatsingen.In antwoord op de vraag van het lid Çörüz of in het kader van de gedragsmaatregel niet ten onrechte strafen
civielrechtelijke jeugdigen zullen worden samengeplaatst, wil ik graag benadrukken
dat in het kader van de gedragsmaatregel sprake is van vrijheidsbeperking
en niet van vrijheidsontneming. Te meer nu de maatregel wordt toegesneden
op behandeling van probleemgedrag zie ik hier geen parallel met de samenplaatsingsproblematiek.
Voor wat betreft de plaatsing en behandeling is er geen verschil met de huidige
situatie waarin sommige jeugdigen zowel in aanmerking komen voor een strafrechtelijke
reactie als – vanwege de achterliggende problematiek – voor jeugdzorg.
Het verschil is alleen gelegen in de omstandigheid dat in de toekomst beide
trajecten via hetzelfde loket worden aangeboden terwijl daar thans verschillende
routes voor moeten worden bewandeld.In antwoord op de vraag van het lid De Wit betreffende
de scheiding tussen strafrechtelijk- en civielrechtelijke geplaatsten, wijs
ik op het voorstel tot wijziging van de Wet op de jeugdzorg met betrekking
tot jeugdzorg waarop aanspraak bestaat ingevolge de wet in gesloten setting
(gesloten jeugdzorg) (Kamerstukken II, 30 644). Daarover kan ik u mededelen
dat de nota naar aanleiding van het verslag op korte termijn aan de Tweede
Kamer zal worden toegezonden.Het lid De Wit vroeg voorts of niet los van
het wetsvoorstel moet worden gewerkt aan bekorting van de doorlooptijden.
Ik kan de noodzaak daarvan alleen maar onderschrijven. Aan bekorting van de
doorlooptijden wordt – in het verlengde van het actieprogramma Jeugd
Terecht – nog steeds hard gewerkt.De gedragsmaatregelHet lid Bouchibti heeft aandacht gevraagd
voor de gevallen waarin de rechter de gedragsmaatregel wil opleggen en deze
wil invullen met jeugdzorg, maar daarbij zou willen afwijken van het indicatiebesluit.
Zij vroeg zich af wat er dient te gebeuren indien ter zitting zou blijken
dat een andere jeugdzorgmodule dan het indicatiebesluit aangeeft voor de jeugdige
verdachte het meest wenselijk wordt geacht. Ik verwacht dat het bureau jeugdzorg
vanuit zijn kennis en ervaring zeer goed kan inschatten welke vorm van jeugdzorg
de jeugdige nodig heeft. In de meeste gevallen zal de rechter die inschatting
volgen. Indien niettemin ter zitting zou blijken dat een andere jeugdzorgmodule
meer geschikt is, kan de indicatie eventueel ter plekke worden aangepast.
Natuurlijk kan zich het uitzonderingsgeval voordoen dat de rechter zich niet
kan vinden in de door het bureau Jeugdzorg geïndiceerde jeugdzorgmodule.
Dan staat het de rechter nog steeds vrij om de gedragsmaatregel op te leggen
en deze naar eigen inzicht in te vullen. Deze zal dan echter een strafrechtelijke
invulling moeten krijgen. Mevrouw Bouchibti vroeg
voorts aandacht voor de gevallen waarin minder feiten bewezen worden verklaard
dan ten laste zijn gelegd. In dit geval zou oplegging van de maatregel
ingevuld met jeugdzorg conform het indicatiebesluit, volgens haar een te zware
reactie op het bewezenverklaarde strafbaar feit kunnen opleveren. Aangezien
het een maatregel en geen straf betreft en het wetsvoorstel een vrij brede
rechtsgrondslag voor het opleggen ervan bevat, is de kans erg klein dat de
door het bureau Jeugdzorg geschikt geachte jeugdzorgmodule bij een gedeeltelijke
bewezenverklaring niet evenzeer kan worden opgelegd. Mocht dat toch het geval
zijn, dan zou de rechter kunnen volstaan met een lichte of voorwaardelijke
sanctie en zou de jeugdige via een afzonderlijke indicatiestelling van het
bureau Jeugdzorg alsnog voor de betreffende jeugdzorgmodule in aanmerking
kunnen komen.In antwoord op de vraag van mevrouw Bouchibti
naar hetgeen bedoeld wordt met «tijdig» in de formulering niet
of niet tijdig in het voorgestelde artikel 77wa, tweede lid, Wetboek van Strafrecht,
kan ik meedelen dat ik daarmee de situatie op het oog heb dat de beslissing
van het bureau Jeugdzorg nog niet gereed is op het moment waarop de rechter
ter terechtzitting moet beslissen over de aan de jeugdige op te leggen sanctie.
Onder «niet» in de voorgestelde bepaling wordt verstaan het niet
nemen van een beslissing. Ik acht het niet wenselijk indien in beide –
waarschijnlijk uitzonderlijke – gevallen de zaak zou moeten worden aangehouden
in afwachting van de beslissing van het bureau Jeugdzorg. In het geval waarin
het bureau Jeugdzorg wel tijdig een beslissing neemt – positief of negatief –
dan is de rechter aan die beslissing gebonden. Het uitgangspunt is en blijft
immers dat het bureau Jeugdzorg de centrale toegangspoort tot de jeugdzorg
is, ook wanneer de jeugdige via het strafrecht voor jeugdzorg in aanmerking
komt. Het tweede lid van artikel 77wa beoogt dus slechts te voorzien in de
uitzonderingssituatie dat het bureau Jeugdzorg in het geheel niet of niet
tijdig beslist. Om over deze interpretatie van de terminologie «niet
of niet tijdig» geen enkele twijfel te laten bestaan, dien ik tegelijk
met deze brief een tweede nota van wijziging in die hieromtrent volstrekte
duidelijkheid biedt. De implementatie van het wetsvoorstel vindt overigens
plaats in nauwe samenwerking tussen alle betrokken partijen. Daarbij wordt
ook bezien hoe in de praktijk zoveel mogelijk kan worden voorkomen dat de
bedoelde uitzonderingssituatie zich daadwerkelijk voordoet. In hetzelfde kader
zal worden bezien hoe in de praktijk kan worden voorzien in de situatie waarop
de heer Anker doelde, namelijk dat op zeer korte
termijn een indicatiebesluit zal moeten worden genomen, bijvoorbeeld in het
kader van de schorsing van de voorlopige hechtenis.Het lid Çörüz informeerde
naar de mogelijkheid om jeugdigen in het kader van de gedragsmaatregel in
aanmerking te brengen voor heropvoedingtrajecten als Prep camps en Glen Mills.
In antwoord daarop kan ik aangeven dat verwijzing naar dergelijke «voorzieningen
voor onwillige jongeren» zoals de prep camps beter kunnen worden aangeduid,
wellicht in de toekomst ook tot de mogelijkheden behoort. Maar voor het zover
is zullen dergelijke voorzieningen eerst worden onderzocht op effectiviteit.
Voor wat betreft de Glen Mills School klopt het dat dit programma te lang
is om voor onderbrenging bij de gedragsmaatregel in aanmerking te komen. Ook
de doelgroep voor de huidige Glen Mills School-aanpak is zwaarder dan die
voor de gedragsmaatregel in aanmerking komt. Ik acht het echter niet uitgesloten
dat er een lichtere en kortere variant van het Glen Mills Programma wordt
ontwikkeld die wel passend zou zijn als invulling van de gedragsmaatregel.In antwoord op de vraag van het lid Çörüz wie nu eigenlijk de eindregie heeft ten aanzien van de gedragsmaatregel
kan ik melden dat deze – zoals bij alle straffen en maatregelen –
ligt bij het openbaar ministerie. De feitelijke uitvoering van de gedragsmaatregel
vindt plaats onder coördinatie van de Jeugdreclassering.
De Jeugdreclassering stelt ter voorbereiding van de gedragsmaatregel een plan
van aanpak op en voert dit plan als de gedragsmaatregel eenmaal is opgelegd
vervolgens uit. Dit laatste houdt in het feitelijk begeleiden van een jeugdige,
het houden van toezicht op de jeugdige en – daar waar nodig –
het afstemmen van de verschillende onderdelen van de gedragsmaatregel. De
Raad voor de Kinderbescherming bewaakt daarbij als casusregisseur (op afstand)
de afspraken en de termijnen en wijst zo nodig organisaties op hun verantwoordelijkheden.
Zodra de uitvoering van de gedragsmaatregel niet goed verloopt of er een verlenging
nodig is, komt de Raad weer actief in beeld. Dit is niet anders dan de gebruikelijke
rolverdeling tussen de Raad en de Jeugdreclassering bij de uitvoering van
de Jeugdreclasseringbegeleiding. In antwoord op de vraag van de heer Teeven over de controle op de uitvoering van de maatregel
merk ik op dat de Jeugdreclassering aan het Openbaar Ministerie melding zal
doen als de jeugdige onvoldoende meewerkt. Hierin kan worden voorzien door
middel van werkafspraken. Een wettelijke verplichting tot zodanige terugmelding
zou naar mijn mening onvoldoende toegevoegde waarde hebben.In antwoord op de vraag van het lid Teeven
of er voorzien zal worden in een sanctievolgsysteem, verwijs ik graag naar
het zogeheten JCO, dat staat voor Justitieel Casus Overleg. Dit overleg wordt
met het informatiesysteem «JCO Support» ondersteund. In dit systeem
worden de gegevens van politie, Raad voor de Kinderbescherming en Openbaar
Ministerie over een jeugdige verdachte overzichtelijk gepresenteerd. Daarnaast
kunnen gemaakte afspraken worden geregistreerd en termijnen worden bewaakt.
Met de invoering van dit systeem komt een einde aan het afzonderlijk verzamelen
en meenemen van informatie door de deelnemers aan het JCO. De landelijke invoering
van het – in Rotterdam ontwikkelde – JCO Support gaat nog deze
zomer van start.Zowel mevrouw Bouchibti als de heer Çörüz hebben gevraagd hoe zal worden
voorkomen dat er vertraging optreedt bij de deelname van kinderen aan behandelprogramma’s.
In antwoord daarop wil ik graag benadrukken dat ik het met hen eens ben dat
een jeugdige niet in de situatie terecht moet komen dat deze moet wachten
op de behandeling die hij – gelet op zijn problematiek – nodig
heeft. Juist daarom is voorzien in de vangnetbepaling dat indien het Bureau
Jeugdzorg niet of niet tijdig in een indicatiebesluit heeft voorzien, de rechterlijke
beslissing om de gedragmaatregel met jeugdzorg in te vullen met een indicatiebesluit
gelijk kan worden gesteld. Hiermee wordt voorkomen dat de jeugdige in voorkomende
gevallen moet wachten op een besluit.In antwoord op de vraag van het lid Çörüz of de maatregel ook kan worden verlengd nadat de jeugdige de meerderjarigheidsgrens
heeft bereikt, wijs ik er op dat de tenuitvoerlegging van de gedragsmaatregel –
ook in geval van verlenging – niet eindigt doordat de veroordeelde een
bepaalde leeftijd heeft bereikt. Dit volgt uit het systeem van het jeugdstrafrecht
en is dus identiek aan de wijze waarop de verlenging plaatsvindt van de bestaande
maatregel plaatsing in een inrichting voor jeugdigen. De verlenging vindt
plaats voordat de duur waarvoor de maatregel aanvankelijk werd opgelegd is
verstreken. Ook als de verlenging plaatsvindt nadat de jeugdige meerderjarig
is geworden, kan het door de rechter opgelegde programma dus gewoon worden
afgemaakt.Ik ben overigens met het lid Azough van oordeel
dat verkokering in het jeugdbeleid onwenselijk is. Juist om die reden heeft
bij de voorbereiding van het wetsvoorstel uitgebreid afstemming plaatsgevonden
met het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en is gekozen voor
maximale aansluiting bij de systematiek van de Wet op de jeugdzorg. Het wetsvoorstel leidt tot meer samenwerking en samenhang tussen strafrecht
en jeugdzorg en derhalve tot minder verkokering.Voorts vroeg het lid De Wit naar het verschil
tussen plaatsing in een intramurale voorziening en plaatsing in een Justitiële
jeugdinrichting. Indien een jeugdige in het kader van de gedragsmaatregel
in een intramurale voorziening wordt geplaatst, betekent dit dat de rechter
het nodig heeft geacht dat de jeugdige tijdelijk dag en nacht buiten zijn
eigen gezin verblijft. Dat zou bijvoorbeeld gerealiseerd kunnen worden door
plaatsing in een speciaal daartoe geselecteerd pleeggezin. De gedragsmaatregel
kan niet worden tenuitvoergelegd in een gesloten voorziening. Er kan in het
kader van de gedragsmaatregel slechts sprake zijn van vrijheidsbeperking en
niet van vrijheidsontneming.Het lid De Wit was voorts geïnteresseerd
in de wijze waarop wordt voorzien in nazorg in relatie tot de gedragsmaatregel.
De voorgestelde gedragsmaatregel biedt, in combinatie met het voorstel de
mogelijkheden om sancties te verruimen veel mogelijkheden om in het vonnis
te voorzien in het geleidelijk afbouwen van de interventie. Zowel in het geval
dat de gedragsmaatregel alleen wordt opgelegd als wanneer deze wordt gecombineerd
met jeugddetentie, kan binnen de maatregel worden voorzien in een vorm «nazorg».
Veel gedragsinterventies die onderdeel van de maatregel kunnen uitmaken zijn
er immers op gericht jongeren te leren op eigen benen te staan en zich te
handhaven in de samenleving zonder daarbij strafbare feiten te plegen. Ook
kunnen na afloop van de gedragsmaatregel interventies volgen die voorzien
in een vorm van verplichte nazorg. Momenteel wordt in kader van het implementatietraject
onderzocht hoe aan nazorg op de meest effectieve manier invulling kan worden
gegeven. Zo kan naast de gedragsmaatregel «hulp en steun» –
een vorm van reclasseringsbegeleiding – worden opgelegd. Deze «hulp
en steun» kan met elementen van nazorg worden ingevuld.Het lid Çörüz informeerde
naar de rol van de Erkenningscommissie Gedragsinterventies van het ministerie
van Justitie. Mevrouw Azough vroeg voorts of de
toe te passen interventies wel evidence-based zijn. Om de kwaliteit van gedragsinterventies
te kunnen vaststellen, heeft het ministerie van Justitie de Erkenningscommissie
Gedragsinterventies Justitie ingesteld (Stcrt. 2005, 205). De commissie beoordeelt
de kwaliteit van intramurale en extramurale gedragsinterventies en bekijkt
of gedragsinterventies (kunnen) leiden tot vermindering of het voorkomen van
recidive. De bedoeling is dat mijn ministerie in de toekomst alleen positief
beoordeelde gedragsinterventies zal gaan financieren. Wanneer nu reeds de
eis zou worden gesteld dat de bestaande interventies aan de eisen moeten voldoen
die de Erkenningscommissie Gedragsinterventies stelt, zou de werking van de
maatregel in de praktijk te zeer worden beperkt. Ook zou dit de ontwikkeling
van nieuwe initiatieven te zeer remmen. Ten aanzien de programma’s die
afkomstig zijn uit de jeugdzorg – niet justitiële programma’s –
geldt niet zonder meer dat zij gericht zijn op de voorkoming van recidive.Voor deze (niet-justitiële) gedragsinterventies bestaan er onafhankelijke
panels van deskundigen die interventies beoordelen op effectiviteit. Of –
en zo ja in hoeverre – ten aanzien van deze programma’s ook de
eis moet gelden dat ze erkend zijn door de Erkenningscommissie Gedragsinterventies,
wordt momenteel in het kader van de implementatie van het wetsvoorstel bezien.Combinaties van sanctiesHet lid De Wit vroeg waarom ervoor is gekozen
om alle jeugdsancties te kunnen combineren. Dit vloeit voort uit het streven
naar een zo veel mogelijk op het individu afgestemde aanpak. Maatwerk is een
van de pijlers van het Actieprogramma Jeugd terecht en van de daarin genoemde
doelstelling om de effectiviteit van sancties te verhogen. Ook tegenover de
betrokken jeugdige is dit van belang. De aanpak dient zodanig passend te zijn
bij het delictgedrag en de achtergrondproblematiek, dat hiervan ook daadwerkelijk
effect mag worden verwacht. Het doel moet zijn dat de jeugdige na de sanctie
in staat is zonder noemenswaardige problemen deel te nemen aan de samenleving.
Bij het leveren van maatwerk in het jeugdstrafrecht vormt het combineren van
sancties één van de mogelijkheden. Om een individuele aanpak
mogelijk te maken is noodzakelijk dat de wet zo weinig mogelijk beperkingen
stelt aan het combineren van sancties. Het is aan de rechter om in elke individuele
strafzaak maatwerk te leveren in de op te leggen straffen en maatregelen en
daarbij de proportionaliteit te bewaken. Ik geef graag een voorbeeld van de
wijze waarop sancties in het voorstel kunnen worden gecombineerd. Stel dat
een jeugdige wordt veroordeeld voor een vermogensdelict. Dan maakt het wetsvoorstel
mogelijk dat de jeugdige wordt gestraft met een korte vrijheidsstraf –
bijvoorbeeld even lang als een ondergane voorlopige hechtenis – een
geldboete en een korte taakstraf. Dit kan in voorkomende gevallen een meer
passende bestraffing zijn dan de jeugdige zonder meer te veroordelen tot hetzij
een geldboete, hetzij een taakstraf, hetzij een jeugddetentie. Een afgewogen
sanctiepakket dat uit verschillende soorten straffen bestaat, kan zo in voorkomende
gevallen beter tegemoet komen aan het pedagogisch karakter van het jeugdstrafrecht
en aan de doelstelling recidive te voorkomen.Ten aanzien van het door het lid Azough geconstateerde
risico van net-widening, merk ik op dat wat betreft de keuze van sancties
en de samenstelling van individuele sanctiepakketten er naar mijn mening mag
worden vertrouwd op de professionaliteit en zorgvuldigheid van de leden van
het openbaar ministerie en de rechterlijke macht. De wens vanuit de praktijk
betrof het vergroten van de mogelijkheden tot maatwerk met het oog op de effectiviteit
en uitdrukkelijk niet het kunnen opleggen van zwaardere of langere sancties.
De verwachting is dan ook dat het uitbreiden van de mogelijkheden tot het
combineren van sancties slechts leidt tot meer keuzemogelijkheden voor de
rechter en tot een grotere effectiviteit in het individuele geval.Voorlopige hechtenis en onschuldbeginselHet lid Anker heeft een nadere toelichting
gevraagd op hetgeen door mij naar voren is gebracht in de nota naar aanleiding
van het eindverslag betreffende het onschuldbeginsel en de proportionaliteit
bij de toepassing van gedragsbeïnvloedende interventies. In antwoord
op deze vraag merk ik graag het volgende op. Het onschuldbeginsel houdt in
dat degene die wordt verdacht van een strafbaar feit voor onschuldig wordt
gehouden totdat zijn schuld overeenkomstig de wet is bewezen. Dit beginsel
komt onder druk te staan wanneer in het kader van de schorsing van de voorlopige
hechtenis een langdurige of zware aanpak wordt toegepast of een aanpak met
een sterk bestraffend karakter. Een dergelijke aanpak is in die fase van het
proces naar mijn mening ook niet proportioneel. Te denken valt aan een werkstraf
of een lang en zwaar behandelprogramma, die beter zou passen in het kader
van een door de rechter opgelegde straf of maatregel. Het stellen van vrijheidsbeperkende
voorwaarden met als doel recidive op korte termijn te voorkomen laat zich
daarentegen wel goed verenigen met het onschuldbeginsel. Met zulke voorwaarden
kunnen tegelijkertijd positieve effecten voor de langere termijn
worden bereikt, zoals bij het aanleren van sociale vaardigheden of bij het
terugbrengen van regelmaat in het leven van de jeugdige, bijvoorbeeld met
behulp van Individuele trajectbegeleiding. De mogelijkheden om die aanpakken
toe te passen worden daarom verruimd. Een leerproject is bijvoorbeeld nu niet
mogelijk in het kader van de schorsing van de voorlopige hechtenis, in de
toekomst wordt dit wel mogelijk. De uitwerking hiervan zal plaatsvinden in
een algemene maatregel van bestuur. Omwille van de flexibiliteit zal het inderdaad
gaan om een niet-limitatieve lijst.De heer Van der Staaij heeft gevraagd of dit
wetsvoorstel nu voldoende duidelijkheid biedt over de reikwijdte van het onschuldpresumptie.
Ik ga er zonder meer van uit dat het wetsvoorstel de gevraagde duidelijkheid
biedt, mede omdat ook dit element van het wetsvoorstel in nauw overleg met
de praktijkorganisaties tot stand is gekomen.Het lid Van der Staaij vroeg voorts waarom
instemming van de jeugdige alleen wordt verlangd bij schorsing van de voorlopige
hechtenis en niet bij de gedragsmaatregel of voorwaardelijke veroordeling.
Veel van de interventies die zich lenen voor toepassing als bijzondere voorwaarde
bij voorlopige hechtenis, bevatten elementen die de jeugdige beogen te confronteren
met het gepleegde delict. Daarbij valt in het bijzonder te denken aan leerprojecten
die speciaal gericht zijn op zeden- of geweldsdelinquenten. Dit behoeft geen
strijd met het onschuldbeginsel op te leveren, maar ik acht een instemming
van de jeugdige met de betreffende voorwaarde wel gepast. Met de instemming
brengt de jeugdige tot uitdrukking dat hij zich kan vinden in de voor hem
gekozen aanpak zonder dat hij zich daarmee gestraft voelt voor het feit waarvan
hij op dat moment alleen nog maar wordt verdacht. Bij een veroordeling heeft
de rechter het feit bewezen verklaard en is confrontatie met het delict dus
per definitie geen probleem. Ook als de jeugdige zich niet zou kunnen vinden
in de aanpak, mag deze worden tenuitvoergelegd omdat deze berust op de veroordeling
door de rechter.Het lid De Wit informeerde wat er gebeurt
als lopende de (schorsing van de) voorlopige hechtenis blijkt dat het feit
niet bewezen kan worden. Het antwoord luidt dat in zodanig geval de voorlopige
hechtenis zal worden opgeheven. Een eventueel lopend programma kan dan op
basis van vrijwilligheid worden voortgezet.Conservatoir beslagHet lid Anker de vraag opgeworpen of van het
leggen van het leggen van conservatoir beslag in de praktijk wel iets te verwachten
valt. Ik acht het wenselijk dat indien aan de jeugdige een vermogenssanctie
wordt opgelegd zoveel mogelijk daadwerkelijk verhaal op voorwerpen van de
jeugdige plaatsvindt. Politie en justitie zijn hierop in het kader van de
bestaande wetgeving al voldoende toegerust. Het vaker leggen van beslag ten
aanzien van jeugdigen behoeft dan ook niet tot een noemenswaardig extra beslag
op de opsporingscapaciteit te leiden. Conservatoir beslag zal in de praktijk
alleen worden toegepast als de jeugdige een voorwerp bij zich heeft dat zich
leent voor dergelijk beslag. Steelt een jongere geld uit de kassa van een
winkel dan kan bijvoorbeeld de scooter die hij bij zich heeft in beslag worden
genomen. Als de jeugdige de boete niet betaalt, wordt deze uit de opbrengst
van de scooter voldaan. Betaalt hij wel, dan wordt de scooter aan hem teruggegeven.Op de vraag van het lid De Roon of de grens
voor het verlagen van conservatoir beslag ook voor volwassenen mogelijk is
kan ik u mededelen dat overeenkomstig het coalitieakkoord reeds zal worden
bezien of ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel mogelijk
kan worden gemaakt terzake van lichtere vergrijpen. Het wetsvoorstel dat wij
vandaag bespreken loopt hier dus ten aanzien van jeugdigen als het ware op
vooruit.Levenslange gevangenisstrafIk wil in reactie op de vragen en opmerkingen van het lid De Roon tenslotte wijzen op de omstandigheid dat de leeftijden die
in het Wetboek van Strafrecht worden genoemd om aan te duiden dat in sommige
gevallen toepassing van het jeugdstrafrecht wenselijk is en in andere gevallen
het volwassenstrafrecht enigszins flexibel zijn. Anders dan in het burgerlijk
recht, waarnaar het lid De Roon verwijst, wordt
niet strikt uitgegaan van minderjarigheid of meerderjarigheid. Zo biedt het
Wetboek van Strafrecht de mogelijkheid om de jeugdige in de leeftijd van 16
tot 18 jaar als een volwassene te berechten, indien de persoonlijkheid van
de dader of de omstandigheden waaronder het feit is begaan daartoe aanleiding
geven. Hiermee heeft de rechter naar mijn mening voldoende mogelijkheden om –
indien dit in voorkomende gevallen wenselijk is – het volwassenstrafrecht
op jeugdigen toe te passen. Ik acht het niet wenselijk de mogelijkheid in
het leven te roepen om ook ten aanzien van jeugdigen die de leeftijd van zestien
jaren nog niet hebben bereikt toepassing te geven aan het volwassenstrafrecht.
Ook een levenslange gevangenisstraf ten aanzien van een als jeugdige aan te
duiden persoon, acht ik zonder meer onwenselijk. Zowel de jeugdige als de
samenleving hebben recht op een interventie die herhaling van gedrag voorkomt.
Dit geldt evenzeer voor de jeugdige in de leeftijdscategorie van 18 tot 21
jaar, die vanwege zijn persoonlijkheid of vanwege de omstandigheden waaronder
het feit is begaan, als jeugdige moet worden beschouwd. Het is juist dat hierdoor
onder het huidige recht de mogelijkheid bestaat dat aan een jeugdige in de
leeftijd van 16 tot 18 jaar een levenslange gevangenisstraf zou worden opgelegd.
Juist de door de het lid De Roon voorgestane uitleg
van het Verdrag inzake de Rechten van het Kind, heeft het Comité bij
herhaling aanleiding gegeven de aanbeveling te doen het nationale recht op
dit onderdeel aan te passen. Ik acht een dergelijke aanpassing wenselijk en
beoog daarin te voorzien. Er zijn vanuit de praktijk ook geen gevallen bekend
waarin men ten aanzien van een jeugdige van 16 jaar of jonger een levenslange
gevangenisstraf passend zou worden geacht. In voorkomende gevallen kan –
en zal ook – het volwassenenstrafrecht worden toegepast. Langs die weg
kunnen reeds langdurige vrijheidsstraffen worden opgelegd en kan in bijzondere
gevallen ook de TBS-maatregel in beeld komen.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch Ballin 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30332-10.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl