Vrij verkeer werknemers uit de nieuwe EU lidstaten; Brief ministers over kabinetsstandpunt inzake vrij werknemersverkeer met Bulgarije en Roemenië
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29407, nr. 98

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

04-12-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

29407 nr. 98

28-11-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1 Inleiding1.1 Inhoud brief1.2 Leeswijzer2 Werknemersverkeer met Bulgarije en Roemenië
na 1 januari 2009 2.1 Omvang arbeidsmigratie uit de nieuwe lidstaten2.2 De Nederlandse arbeidsmarkt2.3 Kabinetsstandpunt overgangsregime Bulgaarse en
Roemeense werknemers2.4 Land- en tuinbouw3 Flankerend beleid3.1 Inleiding3.2 Handhaving3.2.1 Afspraken met sociale partners3.2.2 Aanpak van schijnzelfstandigheid3.2.3 Uitbreiding Arbeidsinspectie en aanpak illegale
tewerkstelling3.2.4 Handhaving Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag
(WML)3.2.5 Internationale samenwerking3.3 Voorlichting3.4 Huisvesting3.4.1 Inleiding3.4.2 Buitenplanse Ontheffingenlijst van het Bro3.4.3 Meldpunt VROM-Inspectie3.4.4 Handreiking «Ruimte voor arbeidsmigranten»3.4.5 Dakloze arbeidsmigranten3.5 Internationale denktank VROM/WWI3.6 Inburgering en integratieOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 29407, nr. 98 b3Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 29407, nr. 98 b2Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 29407, nr. 98 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29407Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 407Vrij verkeer werknemers uit de nieuwe EU lidstatennr. 98BRIEF VAN DE MINISTERS VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID EN VOOR
WONEN, WIJKEN EN INTEGRATIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 28 november 20081 Inleiding1.1 Inhoud briefMet deze brief informeren wij u conform onze toezegging1 over het kabinetsstandpunt inzake vrij werknemersverkeer met Bulgarije
en Roemenië, in het licht van onder meer de arbeidsmarktsituatie, de
sociaal-economische bijdrage van arbeidsmigratie uit de nieuwe lidstaten en
de voortgang op de diverse flankerende beleidsterreinen waarop maatregelen
zijn getroffen bij de invoering van vrij werknemersverkeer met de MOE-landen.2 Als bijlage 1 bij de brief treft u het onderzoek «De
economische impact van arbeidsmigratie uit de nieuwe lidstaten» aan,
dat in opdracht van SZW door SEO Economisch Onderzoek is uitgevoerd.3In deze brief zijn ook de aanbevelingen van de internationale VROM/WWI-denktank
verwerkt. De minister voor WWI heeft deze denktank, bestaande uit wetenschappers
en experts op diverse terreinen, verzocht mee te denken over de duur, aard
en omvang van de arbeidsmigratiestromen uit de MOE-landen voor de middellange
en langere termijn en welke consequenties dat heeft voor de beleidsterreinen
huisvesting, en integratie en inburgering.In deze brief wordt niet ingegaan op de aanpak van fraude en illegaliteit
in de uitzendbranche. U ontvangt begin december a.s. een brief met aanvullende
maatregelen op dit terrein. Het kabinet streeft ernaar het wetsvoorstel Inlenersaansprakelijkheid
in december a.s. in te dienen.1.2 LeeswijzerIn hoofdstuk 2 wordt het kabinetsstandpunt inzake het werknemersverkeer
met Bulgarije en Roemenië uiteengezet. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan
op de voortgang op de diverse onderdelen van het flankerend beleid: handhaving, voorlichting, huisvesting, de internationale denktank VROM/WWI,
inburgering en de inzet van binnenlands aanbod. In bijgevoegd rapport van
SEO Economisch Onderzoek wordt meer specifiek ingegaan op het economisch effect
van arbeidsmigratie uit de nieuwe lidstaten.2 Werknemersverkeer met Bulgarije en Roemenië
na 1 januari 2009 2.1 Omvang arbeidsmigratie uit de nieuwe lidstatenUit het bijgevoegde onderzoek «De economische impact van arbeidsmigratie
uit de MOE-landen» blijkt dat op 30 juni 2008 bij het UWV 94047
werknemers uit de nieuwe lidstaten stonden geregistreerd. Het betreft hier
een zogeheten standcijfer. Deze cijfers liggen in de lijn van het eerdere
onderzoek van Regioplan, dat in haar eindrapport «De Europese grenzen
verlegd» van juni 2008 constateerde dat minimaal 100 000 arbeidsmigranten
uit Midden- en Oost-Europese landen (inclusief zelfstandigen, exclusief Bulgaren
en Roemenen) in Nederland werkzaam zijn. In bijlage 2 bij deze brief wordt,
conform de toezegging van de minister van SZW1,
nader ingegaan op de gegevensbronnen en methoden van onderzoek – mede
in het licht van eerder dit jaar verschenen onderzoeken naar de omvang van
arbeidsmigratie en de diverse onderzoeksresultaten.2Een ruime meerderheid van de arbeidsmigranten is hier tijdelijk3: in 2005 bijna driekwart, voor latere jaren staan de
gegevens dit onderscheid nog niet toe. Deze tijdelijke arbeidsmigranten werken
hoofdzakelijk in de land- en tuinbouw en de uitzendsector (die ook veel in
de land- en tuinbouw opereert). Deze sector kent grote seizoensfluctuaties
en dus ook variaties in arbeidsinzet. De overgrote meerderheid (86.3 procent)
van bij het UWV geregistreerde werknemers betreft Polen.De omvang van de arbeidsmigratie vanuit Roemenië en Bulgarije is
tot dusverre gering: Roemenen en Bulgaren maken respectievelijk 3 procent
en 1,3 procent van het totaal aantal werknemers uit de nieuwe lidstaten uit.
CWI heeft dit jaar tot en met oktober in totaal 3669 tewerkstellingsvergunningen
(twv’s) verstrekt voor Roemeense en Bulgaarse werknemers, waarvan 934
voor Bulgaarse en 2735 voor Roemeense werknemers. Het merendeel van hen werkt
in de land- en tuinbouw. Het aantal twv’s is daarmee beperkt toegenomen
vergeleken met dezelfde periode vorig jaar: toen bedroeg het aantal twv’s
3442. Uit eerder onderzoek is al gebleken dat Nederland, vanwege de grote
afstand en cultuurverschillen, zeker niet het voorkeursland is voor Bulgaarse
en Roemeense werknemers.2.2 De Nederlandse arbeidsmarktDe arbeidsmarkt in Nederland is, ondanks de afzwakkende economische groei
en het verwachte verlies aan werkgelegenheid in sommige sectoren, op dit moment
nog steeds krap. De werkloosheid is in oktober jl. zelfs verder gedaald naar
2,7%. Dit is het laagste percentage sinds begin 2002, en ook het laagste
percentage in de Europese Unie. Het aantal vacatures bedraagt nog steeds 244 000.
In sectoren waar veel arbeidsmigranten werkzaam zijn, is het werkloosheidspercentage
veelal benedengemiddeld, zoals in de agrarische sector.4 Gecombineerd met de toenemende vergrijzing van de beroepsbevolking
betekent dit dat in sommige sectoren de behoefte aan arbeidskrachten onverminderd
groot blijft. Dit geldt met name voor de land- en tuinbouw.Bij een normale economische ontwikkeling zou dan ook een onverminderde
behoefte aan arbeidsmigranten mogen worden verondersteld. Op dit moment veranderen
de vooruitzichten met betrekking tot de economie evenwel in snel
tempo. Welke gevolgen dit heeft voor de werkgelegenheid valt nog niet te voorspellen.
Onder die omstandigheden bestaat dan ook een onvoldoende beeld omtrent het
binnenlands aanbod in de eerstkomende tijd. Om die reden ligt het minder voor
de hand om nu reeds per 1 januari te besluiten tot het openen van de
grenzen voor onderdanen uit Bulgarije en Roemenië. Dat laat onverlet
dat ten aanzien van sectoren waar onverminderd een grote vraag naar arbeid
blijft bestaan overwogen kan worden om af te zien van de arbeidsmarkttoets.
Daarover zal overleg gevoerd worden met de betrokken sectoren, wanneer het
beeld van de werkgelegenheid zich heeft gestabiliseerd.2.3 Kabinetsstandpunt overgangsregime Bulgaarse en
Roemeense werknemersBij de toetreding van Bulgarije en Roemenië tot de Europese Unie
op 1 januari 2007 heeft Nederland besloten om voor werknemers uit deze
landen het in de toetredingsverdragen afgesproken regime te volgen en gedurende
de eerste fase van 2 jaar een tewerkstellingsvergunningplicht te blijven hanteren.1 Op 1 januari 2009 loopt deze eerste fase van dit
overgangsregime af. Het kabinet dient voorafgaand aan die datum een besluit
te nemen over een eventuele tijdelijke voortzetting van dit regime.Zoals in het volgende hoofdstuk wordt toegelicht hebben zowel departementen,
als werkgevers- en werknemersorganisaties en gemeenten, de afgelopen maanden
gezamenlijk hard gewerkt om ervoor te zorgen dat arbeidsmigranten goed worden
opgevangen. Het kabinet is van mening dat Nederland met het ingezette flankerend
beleid in beginsel voldoende is toegerust om de instroom van ook nieuwe groepen
arbeidsmigranten op te vangen.Dat betekent niet dat alle problemen al volledig zijn opgelost. Een belangrijk
onderdeel van het flankerend beleid betreft de aanpak van fraude en illegaliteit
in de uitzendbranche. Gebleken is dat malafide bemiddelaars een kwalijke rol
spelen bij onder meer de tewerkstelling en huisvesting van arbeidsmigranten
uit de nieuwe lidstaten. Het kabinet treft nieuwe maatregelen om dit fenomeen
aan te pakken. Met deze maatregelen worden inleners ontmoedigd om met malafide
uitzendbureaus in zee te gaan. De transparantie van de markt zal worden verbeterd.
Hierdoor krijgt de branche de middelen om uitzendbedrijven ertoe te bewegen
zich te laten certificeren volgens het door de branche zelf ontwikkelde keurmerk.
De handhavende instanties krijgen meer informatie, waardoor betere risicoanalyse
mogelijk wordt. Over deze maatregelen wordt u separaat geïnformeerd.In aanmerking genomen dat de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt als gevolg
van de economische crisis moeilijk voorspelbaar zijn en dat oplopende werkloosheid
voor de hand ligt, ziet het kabinet op dit moment geen aanleiding om per 1 januari
2009 wijzigingen aan te brengen in het huidige overgangsregime voor werknemers
uit Bulgarije en Roemenië. Door pas op de plaats te maken kan vervolgens
worden bezien hoe de arbeidsmarkt zich zal ontwikkelen.Daar komt bij dat de ons omringende lidstaten naar verwachting geen van
alle volledig vrij werknemersverkeer zullen invoeren per 1 januari a.s.
Het kabinet acht het onverstandig om de grenzen als eerste volledig te openen
voor Bulgaarse en Roemeense werknemers. Dit kan een aanzuigende werking hebben.Het kabinet zal de Europese Commissie hierover vóór 1 januari
2009 informeren. Vanaf deze datum begint de tweede fase van de overgangsregelingen voor het werknemersverkeer met Roemenië en Bulgarije.
Kenmerkend hiervoor is dat Gemeenschapsrecht geldt (i.e. vrij werknemersverkeer),
tenzij lidstaten de Commissie ervan hebben kennisgegeven dat zij de overgangsregelingen
willen verlengen. Die verlenging is in de tweede fase tot uiterlijk 1 januari
2012 mogelijk. Daarna kan eventueel nog een derde fase volgen, waarin lidstaten
nationale maatregelen met nog eens twee jaar mogen verlengen, indien sprake
is van ernstige verstoringen van hun arbeidsmarkt (of de dreiging daarvan).
Het transitieregime is hoe dan ook tijdelijk van aard: uiterlijk in 2014 geldt
er op grond van de toetredingsverdragen vrij verkeer van werknemers met Bulgarije
en Roemenië.2.4 Land- en tuinbouwHet kabinet erkent dat de arbeidsmarktsituatie in de agrarische sector
moeilijk vergelijkbaar is met die in andere sectoren. Deze sector kampt met
een tekort aan werknemers en werkgevers zijn voor seizoenarbeid veelal aangewezen
op arbeidsmigranten. Naar verwachting zal deze behoefte de komende jaren niet
substantieel afnemen, ondanks de onzekere economische vooruitzichten. Het
kabinet zal daarom samen met de sector en anderen onderzoeken hoe de inzet
van binnenlands aanbod in de land- en tuinbouw kan worden vergroot, in aanvulling
op generieke maatregelen om de arbeidsparticipatie te vergroten.Op 31 oktober 2008 heeft de staatssecretaris van SZW reeds samen
met tuinbouwwerkgevers en gemeenten in het Westland overlegd over en grotere
inzet van zowel gemeenten als werkgevers voor de plaatsing van binnenlands
arbeidsaanbod vanuit WWB en WW in de agrarische seizoenarbeid. Afgesproken
is dat de betrokken gemeenten (waaronder Rotterdam, Den Haag en Westland),
werkgevers, CWI en UWV de komende tijd het gesprek hierover op regionaal niveau
voortzetten, met het doel om het aantal concrete plaatsingen vanuit WWB en
WW te vergroten.Het kabinet zal de komende tijd, mede in het licht van de resultaten van
bovengenoemde inspanningen, bezien of de arbeidsmarkttoets in de land- en
tuinbouw voor Bulgaarse en Roemeense werknemers kan worden afgeschaft.3 Flankerend beleid3.1 InleidingDe afgelopen periode is er hard gewerkt om de arbeidsmigratie uit de nieuwe
lidstaten in goede banen te leiden. Hieronder wordt toegelicht welke voortgang
is geboekt op de diverse onderdelen van het flankerend beleid: handhaving,
voorlichting, huisvesting, inburgering en de inzet van binnenlands aanbod.3.2 Handhaving3.2.1 Afspraken met sociale partnersDe Arbeidsinspectie heeft in oktober en november 2008 opnieuw gesprekken
gevoerd met de sociale partners in sectoren waar arbeidsmigranten uit de nieuwe
lidstaten veelal werkzaam zijn: land- en tuinbouw, bouw, uitzendsector en
de sectoren vlees, transport, schoonmaak, metaalindustrie en metaal en techniek.
Het beeld wijkt niet veel af van de situatie eind 2007/begin 2008.Van verdringing van binnenlands aanbod lijkt weinig sprake te zijn. Sociale
partners hebben wel opgemerkt dat dit door de financiële crisis mogelijk
kan veranderen. In sommige sectoren, waaronder de land- en tuinbouw, bestaat
de indruk dat het aantal in de sector werkzame arbeidsmigranten uit de MOE-landen
afneemt en ziet men de behoefte aan Roemeense en Bulgaarse arbeidskrachten
toenemen. In andere sectoren is de vraag naar personeel vooral gericht op
goed opgeleide vakkrachten, en verwacht men niet dat werknemers uit Bulgarije
en Roemenië in voldoende mate in die vraag kunnen voorzien. Wel maakt
men zich in een aantal sectoren zorgen over de arbeidsvoorwaarden waaronder
arbeidsmigranten uit de MOE-landen werkzaam zijn en de onbekendheid met de
Nederlandse regelgeving. Een voorbeeld is de bouw. Daar signaleert men een
steeds verdergaande flexibilisering van de arbeidsrelaties, die in een aantal
gevallen een malafide karakter krijgt. Ondanks deze door veel partijen gedeelde
zorgen over de arbeidsvoorwaarden in ruime zin en ook over de huisvestingssituatie,
blijft het aantal meldingen over arbeidsmarktfraude beperkt. Het aantal meldingen
van sociale partners bij de Arbeidsinspectie bedroeg in 2008 enkele tientallen.
De Arbeidsinspectie stelt na ontvangst van een melding een onderzoek in. Als
sprake is van een overtreding wordt de werkgever beboet. Als reden voor het
feit dat het aantal meldingen van werknemers beperkt is, wordt vaak genoemd
dat werknemers uit de MOE-landen van oudsher enig wantrouwen koesteren tegen
de overheid en vakbonden en dat zij bang zijn dat zijzelf en hun collega’s
ontslagen worden. Anderzijds lijken werknemers genoegen te nemen met minder
loon, omdat dat nog altijd meer is dan zij in hun land van herkomst verdienen.Om te bereiken dat misstanden zo veel als mogelijk worden gemeld zijn
in het voorjaar van 2008 elektronische klachtenformulieren ontwikkeld in het
Pools, Tsjechisch, Slowaaks en Portugees. In het voorlichtingsmateriaal wordt
aangegeven dat klachten anoniem worden behandeld en dat men ook ná
beëindiging van het dienstverband melding kan doen van zaken als onderbetaling.3.2.2 Aanpak van schijnzelfstandigheidDe regering is bij motie van Spekman c.s.1
verzocht maatregelen te treffen om alle vormen van schijnzelfstandigheid aan
te pakken. De Arbeidsinspectie werkt samen met de Belastingdienst om op te
kunnen treden tegen zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) uit Bulgarije
en Roemenië die ten onrechte een Verklaring arbeidsrelatie (VAR-verklaring2 ) hebben ontvangen en tegen de werkgevers die hen tewerkstellen.
Als de aanpak voldoende resultaat oplevert zal deze vorm van samenwerking
een structureel karakter krijgen. De Sociale Inlichtingen en Opsporingsdienst
heeft diverse strafrechtelijke onderzoeken afgerond naar organisaties die
arbeid in loondienst presenteren als zelfstandige arbeid. Recent heeft de
hoofdverdachte in één van die zaken een gevangenisstraf van
15 maanden gekregen.De rol van bemiddelingsbureaus bij schijnzelfstandigen is ook aan de orde
geweest tijdens een Algemeen Overleg van 12 maart jl. over ondernemersschap3 met de staatssecretaris van SZW. Tot op heden is nauwelijks
gebleken van misbruik van de zelfstandigenconstructie door bemiddelingsbureaus.
Waar dit aan de orde is, zal dit worden aangepakt.3.2.3 Uitbreiding Arbeidsinspectie en aanpak illegale
tewerkstellingDe Arbeidsinspectie heeft in september 2008 24 extra inspecteurs in dienst genomen. Deze volgen eerst een opleiding en zijn daarna inzetbaar
voor controles. De inspectiecapaciteit bedraagt nu structureel 199 voltijdbanen.In 2008 is bij 16% van de inspecties van de Arbeidsinspectie illegale
tewerkstelling vastgesteld. Dit percentage is iets lager dan vorig jaar (17%),
toen vrij verkeer van werknemers uit de MOE-landen werd ingevoerd. Voor invoering
van het vrij verkeer van werknemers uit de MOE-landen lag dit percentage op
23% (2006). Van de illegaal tewerkgestelde werknemers was in 2008 28%
afkomstig uit Bulgarije en 7% uit Roemenië (respectievelijk 446
en 120 personen). Bulgaren en Roemenen hebben vooral in de land- en tuinbouw,
de bouw en het uitzendwezen een groot aandeel in de illegale tewerkstelling.
Rond de 60% van de illegaal tewerkgestelden in deze sectoren is afkomstig
uit een van deze twee landen.In 2008 zijn onder meer nieuwe interventieteams van start gegaan in respectievelijk
de Duin- en Bollenstreek en de grensregio Gelderland/Noord-Brabant/Limburg.
In deze laatste regio zijn ca. 70 controles gehouden in de champignonteelt.
Tot nu toe is bij 14% van de onderzoeken illegale tewerkstelling en/of
een overtreding van de WML aangetroffen. Daarbij waren circa 34 werknemers
betrokken. Van hen hadden er 29 de Bulgaarse nationaliteit. Zij deden zich
ten onrechte voor als zzp’ers. De Belastingdienst is van deze zaken
op de hoogte. Het interventieteam zet zijn werkzaamheden in 2009 voort. In
de Duin- en Bollenstreek zijn 47 illegaal tewerkgestelde Bulgaren en Roemenen
aangetroffen. In 2009 wordt o.a. gestart met een interventieteam in onderdelen
van de schoonmaaksector, waar dit jaar illegale tewerkstelling van Bulgaarse
werknemers is vastgesteld.3.2.4 Handhaving Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag
(WML)In het eerste kwartaal van 2008 zijn 665 inspecties verricht die specifiek
waren gericht op de naleving van de WML in de sectoren land- en tuinbouw en
bouw. Tijdens deze inspecties zijn de loonbetalingen aan 5600 werknemers gecontroleerd,
waarvan er ruim 2000 afkomstig waren uit een van de nieuwe EU-lidstaten. Van
deze laatste groep ontving circa 5% te weinig loon en/of vakantiebijslag
of ontbraken gegevens over de loonbetaling. In dat laatste geval kan ook een
boete worden opgelegd. Bij de overige werknemers werd nagenoeg geen onderbetaling
vastgesteld. Bij 9 van deze specifieke WML-inspecties zijn overtredingen van
de Wav geconstateerd, waarvoor een boeterapport is opgemaakt.Onderzoeken naar de naleving van de WML hebben zich niet beperkt tot de
genoemde inspecties in het eerste kwartaal van 2008, maar zijn gekoppeld aan
de reguliere Wav-inspecties. Als signalen van onderbetaling aanwezig zijn,
volgt een onderzoek. Het aantal geconstateerde overtredingen is over het geheel
genomen beperkt. Tot en met september 2008 zijn 24 boetes opgelegd voor een
totaalbedrag van ruim € 750 000. Ook hebben nabetalingen plaatsgevonden,
waarbij in een geval een dwangsom is opgelegd.Desalniettemin bestaat de indruk, dat niet-naleving ten aanzien van werknemers
uit de MOE-landen geen uitzondering is. Uit de inspectiepraktijk komt het
beeld naar voren, dat onderbetaling of andere onwenselijke situaties op het
gebied van de arbeidsvoorwaarden veelal een civielrechtelijk karakter hebben.
Het betreft dan het bovenwettelijke deel van de beloning of inhoudingen op
het loon die voortvloeien uit het arbeidscontract. Dit beeld wordt ondersteund
door klachten die Poolse werknemers zelf via de Poolse Arbeidsinspectie of
het elektronisch klachtenformulier indienen. In 2008 zijn tot
nu toe 82 klachten van hen ontvangen. Met voorlichting wordt een bijdrage
geleverd aan de bewustmaking van werknemers uit de MOE-landen over hun rechten
en plichten in Nederland. Deze voorlichting krijgt heel praktisch vorm in
deelname van de Arbeidsinspectie en andere organisaties aan informatiedagen
voor Polen. Daarbij wordt ook gewezen op de verantwoordelijkheid die de werknemers
zelf hebben bij het aangaan van een dienstverband en het belang van het bijhouden
van een goede eigen administratie; hoe beter onderbouwd een melding is, hoe
effectiever de Arbeidsinspectie kan handhaven.3.2.5 Internationale samenwerkingHet is noodzakelijk dat handhavende instanties in Nederland kunnen beschikken
over informatie uit de herkomstlanden van hier werkzame arbeidsmigranten.
Daarom sluit Nederland handhavingsovereenkomsten af met diverse EU-lidstaten
over de handhaving van de SZW-wetgeving. De nadruk ligt daarbij op landen
van waaruit veel personen in Nederland actief zijn: onze directe buurlanden,
diverse nieuwe lidstaten en Portugal. Deze bilaterale afspraken hebben de
vorm van Memoranda of Understanding (MOU), die met iedere in aanmerking komende
lidstaat afzonderlijk worden gesloten. Voor wat betreft de nieuwe lidstaten
zijn inmiddels met Tsjechië en Slowakije MOU’s afgesloten. Met
Polen is in april 2008 op ministerieel niveau een koepelovereenkomst gesloten
(Joint Declaration), om de samenwerking tussen de Poolse en Nederlandse autoriteiten
bij de bestrijding van misstanden op sociaal gebied te verbeteren. Het UWV
heeft de eerste contacten gelegd met zijn Poolse counterpart over intensivering
van de samenwerking op het gebied van de sociale zekerheid. Het MOU met Bulgarije
wordt op 18 november a.s. getekend en met Roemenië wordt een nieuwe
ronde onderhandelingen gestart na de verkiezingen aldaar van eind november
a.s.De samenwerking met de Arbeidsinspecties uit Polen, Roemenië en Bulgarije
krijgt gestalte in verzoeken om noodzakelijke onderzoeksinformatie aan genoemde
landen. In 2008 is een dertigtal verzoeken uitgewisseld, die binnen een redelijke
termijn beantwoord worden.3.3 VoorlichtingVoorlichting van arbeidsmigranten is van groot belang. Arbeidsmigranten
moeten weten waar ze recht op hebben, maar ook aan welke in Nederland geldende
regels ze zich moeten houden. Arbeidsmigranten die goed zijn geïnformeerd
over hun rechten en plichten staan sterker in hun schoenen, en komen eerder
in actie als ze niet krijgen waar ze recht op hebben. Zo kunnen overheid en
anderen misstanden sneller en beter aanpakken.Om werknemers uit de MOE-landen en met name uit Polen te informeren over
tewerkstelling in Nederland zijn op het gebied van voorlichting veel initiatieven
gestart. Sinds 30 september jl. onderhoudt het ministerie van SZW een
Poolstalige internetsite (www.polski.szw.nl), via welke Polen in hun eigen
taal worden geïnformeerd over praktische zaken op het terrein van werken
en sociale zekerheid, wonen, ziektekosten, onderwijs en taal. Ook heeft SZW
een toegankelijke brochure in het Pools uitgebracht (zie bijlage 3)1, zoals eerder aangekondigd in onze brief aan uw Kamer
van 16 juni jl. De brochure bevat praktische informatie voor Poolse arbeidsmigranten
over werken en leven in Nederland, en over hun rechten en plichten. De brochure
is vooral gericht op arbeidsmigranten die voor korte tijd in Nederland zijn
of nog van plan zijn te komen. De brochure wordt op ruime schaal verspreid
in Nederland (via Poolse kerken, winkels, Poolse ambassade, werkgevers) en
Polen.De website en brochure zijn tot stand gekomen in nauwe samenwerking met
andere departementen (OCW, VROM/WWI, VWS, FIN), de gemeente Rotterdam, de
Poolse ambassade en vertegenwoordigers van de Poolse gemeenschap in Nederland.
Zowel de website als de brochure voorzien duidelijk in een behoefte: van de
brochure zijn al 12 000 exemplaren verspreid en de website is in de eerste
anderhalve maand 5227 keer bezocht door 3775 bezoekers.Zoals aangegeven in paragraaf 3.2, neemt de Arbeidsinspectie deel
aan informatiedagen die op diverse plaatsen in het land voor Polen worden
georganiseerd. Voorts heeft de Arbeidsinspectie elektronische klachtenformulieren
beschikbaar gesteld in het Pools, Tsjechisch, Slowaaks en Portugees, zodat
werknemers in hun eigen taal een klacht kunnen indienen. Verder verschijnt
er halfjaarlijks een Poolstalige brochure met informatie over het wettelijk
minimumloon.Ook de sociale partners leveren een waardevolle bijdrage aan de informatieoverdracht
aan werknemers uit de MOE-landen via websites in verschillende talen, organisatie
van en deelname aan bijeenkomsten voor werknemers uit de betrokken landen
en speciale spreekuren.Het ministerie van SZW zal de diverse brochures ook uitbrengen in andere
talen, zoals Bulgaars en Roemeens, actief verspreiden en beschikbaar stellen
via internet.3.4 Huisvesting3.4.1 InleidingAls het gaat om huisvesting is in eerste instantie de arbeidsmigrant zelf
verantwoordelijk voor het vinden van geschikte huisvesting, net als alle andere
EU-onderdanen. Aan de werkgever kan een morele verantwoordelijkheid worden
toegekend: hij dient voor zijn werknemers te zorgen voor adequate huisvesting.
Hij kan zelf voor huisvesting zorgen of zorgen dat dit gedaan wordt door andere
organisaties. We zien echter nog te vaak dat de huisvesting niet goed is geregeld
en er sprake is van huisjesmelkerij en/of brandgevaarlijke situaties. Om dit
te voorkomen hechten wij grote waarde aan een actief gemeentelijk beleid en
lokale (regionale) afspraken tussen gemeenten en corporaties om te komen tot
voldoende en adequate huisvesting. Zo zal de minister voor WWI de komende
tijd waar nodig gemeenten actief aanspreken op hun verantwoordelijkheid. Woningcorporaties
zijn de centrale partij voor het feitelijk realiseren van deze huisvesting.
Het gaat hier om een permanente behoefte aan tijdelijke huisvesting (logies).
De parallel met studentenhuisvesting is meerdere malen gelegd en die wordt
onderschreven door de minister voor WWI. Als woningcorporaties de realisatie
van huisvesting ter hand nemen, gemeenten hun medewerking verlenen als het
gaat om vergunningverlening en bestemmingsplanaspecten, kunnen we gezamenlijk
de komende jaren zorgdragen voor voldoende en adequate huisvesting voor arbeidsmigranten.
Realisatie daarvan kan daarbij ook in de vorm van experimenten of creatieve
oplossingen. Draagvlak ook bij omwonenden blijft daarbij een belangrijk punt.
Het belang van bovenstaande aspecten is onderschreven door de leden van de
internationale denktank.In nauw overleg met gemeenten, verhuurders, werkgevers en uitzendbureaus
wordt gewerkt aan oplossingen voor nog bestaande problemen op het terrein
van huisvesting. Voor VROM/WWI gaat het daarbij om de volgende aspecten, die
hieronder worden toegelicht:• buitenplanse ontheffingenlijst Bro• meldpunt VROM-Inspectie• handreiking «Ruimte voor arbeidsmigranten»• dakloze arbeidsmigranten3.4.2 Buitenplanse Ontheffingenlijst van het BroDe meeste arbeidsmigranten wonen hier niet, ze verblijven hier tijdelijk.
Bij hun huisvesting is dus vooral sprake van logies,
in plaats van wonen. Voor logies gelden andere
(bouwkundige) eisen dan voor wonen (bijvoorbeeld kleinere verblijfsruimte).
Slechts een kleine groep denkt aan een permanent verblijf. Voor hen gelden
de gewone regels voor wonen en woonruimteverdeling. Het realiseren van structurele
huisvesting van hier tijdelijk verblijvende arbeidsmigranten kan dus zowel
via het spoor van wonen (woning, kamerverhuur) als het spoor van logies. Om
huisvesting te bieden is, al dan niet met bestemmingswijziging, vaak gebruik
gemaakt van bestaande gebouwen (kloosters, hotels, leegstaande agrarische
bedrijfsgebouwen, oude ziekenhuizen, en recent ook wel kantoren, etc.). De
doorlooptijd van bestemmingswijziging en verbouwing was vaak erg lang. Om
gemeenten te faciliteren bij het creëren van voldoende huisvesting voor
buitenlandse werknemers werkt VROM momenteel aan het opnemen van een ontheffingsmogelijkheid
in het Besluit Ruimtelijke Ordening (Bro) om het gebruik van bestaande gebouwen
toe te staan ter voorziening in logies voor tijdelijke werknemers. Te denken
valt aan schuren op een boerenerf, oude hotels, maar ook andere leegstaande
panden, zoals bijvoorbeeld kantoren. Het kan de werkgever van de tijdelijke
werknemers zijn, die een logiesvoorziening voor zijn werknemers realiseert,
maar ook derden. Door opneming van deze bepaling op de lijst van buitenplanse
ontheffingen op basis van artikel 3.23 Wro, kunnen gemeenten op een eenvoudige
manier voorzien in een reële bestaande behoefte aan huisvesting. Naar
verwachting treedt deze ontheffingsmogelijk medio 2009 in werking.3.4.3 Meldpunt VROM-InspectieDe VROM-Inspectie heeft een meldpunt ingericht voor andere rijksdiensten,
zoals de Arbeidsinspectie, om vermoedens ten aanzien van huisvestingsmisstanden
aan te kunnen pakken. Ook ontvangt de VROM-Inspectie adresgegevens van die
diensten. Er zijn ook afspraken gemaakt met de Algemene Inspectie Dienst (regio
Zuid) voor het melden van deze huisvestingsmisstanden. Tot eind oktober 2008
zijn er ruim 200 meldingen ontvangen waarvan 30 potentiële huisvestingsmisstanden.
Deze zijn teruggekoppeld aan de gemeenten en aangepakt.3.4.4 Handreiking «Ruimte voor arbeidsmigranten»Op 22 september 2008 heeft de minister voor WWI de handreiking «Ruimte
voor arbeidsmigranten» aangeboden aan de leden van de vaste Kamercommissie
voor WWI. Deze handreiking is toegezonden aan alle gemeenten, woningcorporaties
en de drie uitzendbrancheorganisaties, de Vereniging van Internationale Arbeidsbemiddelaars
(VIA), Algemene Bond Uitzendondernemingen (ABU) en de Nederlandse Bond van
Bemiddelings- en Uitzendondernemingen (NBBU). De handreiking is door de VROM-Inspectie
in nauwe samenwerking met de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), de VIA
en Aedes vereniging van woningcorporaties opgesteld. Op deze manier wil de
VROM-Inspectie betrokken partijen ondersteunen bij het realiseren van fatsoenlijke
huisvesting voor arbeidsmigranten. De handreiking geeft tips om de behoefte
aan huisvesting in kaart te brengen, schetst de juridische speelruimte en
geeft aanwijzingen om goed te communiceren met de omgeving. Ook bevat de handreiking
suggesties om misstanden aan te pakken. Daarnaast wordt ingegaan op mogelijkheden
om deelname van arbeidsmigranten aan de Nederlandse samenleving
te stimuleren. De handreiking is te downloaden van www.vrom.nl.3.4.5 Dakloze arbeidsmigrantenTijdens het AO van juni 2008 is door kamerlid Spekman (PvdA) het signaal
afgegeven dat er sprake zou zijn van een mogelijke toename van arbeidsmigranten
uit de MOE-landen in de maatschappelijke opvang, met name in Utrecht. De minister
voor WWI heeft dit punt besproken met staatssecretaris Bussemaker en de G4.
In dat overleg is geconstateerd door de gemeente Utrecht dat er kort sprake
is geweest van verdringing in de nachtopvang maar dat daar nu geen sprake
meer van is. Ook de andere G4 gemeenten beaamden dit beeld. Staatssecretaris
Bussemaker en de minister voor WWI hebben de G4 verzocht hen op de hoogte
te houden van deze ontwikkeling.3.5 Internationale denktank VROM/WWIDe minister voor WWI heeft de internationale VROM-denktank, bestaande
uit wetenschappers en experts op allerlei gebieden, gevraagd haar te adviseren
over de gevolgen van arbeidsmigratiestromen voor het huisvestings- en inburgeringsbeleid.Door de internationale denktank van VROM/WWI is aangegeven dat de aard
en omvang van de migratie grotendeels bepaald wordt door de economische situatie
in Europa en in Nederland, waarbij de arbeidsvraag in Nederland en de hoogte
van lonen in de MOE-landen bepalende factoren zijn. De exacte ontwikkelingen
zijn echter moeilijk in te schatten en vooraf te duiden. Ontwikkelingen zoals
de kredietcrisis en het hiermee samenhangende vertrek van MOE-landers uit
Groot-Brittannië zijn van invloed op de migratiestromen. Ook is gesignaleerd
dat een steeds grotere groep jongere en hoogopgeleide werknemers naar Nederland
komt die aan het begin van hun loopbaan staat en voor wie het werken in het
buitenland vooral gericht is op het opdoen van tijdelijke werkervaring.De denktank is van mening dat de komende jaren er in ieder geval een permanente
stroom van tijdelijke arbeidsmigranten zal blijven bestaan, dat deze echter
zal fluctueren niet alleen in omvang maar ook in aard. Om effectief te zijn
zal het flankerend beleid moeten inspelen op deze fluctuaties. In dit kader
heeft de denktank aanbevolen om met behulp van enkele scenario’s de
migratiestromen naar een termijn van 10–25 jaar te extrapoleren om de
grootste vraagstukken zichtbaar te maken. Het kabinet zal deze aanbeveling
overnemen en hiertoe opdracht geven.Daarnaast heeft de denktank aanbevolen om naast generiek landelijk beleid
meer specifiek beleid te ontwikkelen gericht op de problemen die zich voordoen
in de specifieke gebieden waar veel arbeidsmigranten wonen en werken. De minister
voor WWI zal hiervoor in samenspraak met gemeenten, woningcorporaties en werkgevers
proberen om concrete oplossingen te realiseren. Het aanspreken van gemeenten
op hun bereidheid en mogelijkheden om mee te werken maakt hiervan onderdeel
uit.3.6 Inburgering en integratieOp het gebied van integratie, heeft de VROM-denktank geconcludeerd dat
het draagvlak voor migranten uit de EU-landen gebaat is bij een verbetering
van de sociaal-economische condities, op basis van het gelijk werk is gelijk
loon principe, en het tegengaan van overlast in reeds kwetsbare wijken. Door
deze voedingsbodem van spanningen tussen migranten en autochtone Nederlanders
weg te nemen, kan het draagvlak voor hun aanwezigheid vergroten.
Bovendien heeft de denktank geadviseerd niet integratie als doelstelling te
kiezen, maar samenleven, participeren en verbinden van (tijdelijke) Europese
migranten met hun omgeving in Nederland.De Nederlandse overheid zou daarbij zowel kunnen bevorderen en faciliteren
dat Europese migranten het gevoel hebben welkom te zijn als ook dat deze migranten
eigen initiatief nemen en zelfredzaam zijn. Om deze doelstellingen te realiseren
wordt geadviseerd samen te werken met lagere overheden, bedrijven, reeds bestaande
sociale netwerken en communicatiekanalen binnen de migrantengemeenschappen.In de brief aan uw Kamer van 30 september j.l, is reeds aangegeven
dat het kabinet zich onverminderd inzet om de inburgering, integratie en participatie
van EU-migranten te bevorderen. Het ministerie voor WWI maakt momenteel een
vertaling in het Pools, Roemeens en Bulgaars van de film «Naar Nederland»,
die reeds ontwikkeld is in het kader van de Wet inburgering in het buitenland.
Naar verwachting zal deze film in het voorjaar van 2009 worden afgerond.In de brief van 30 september jl. is ook aangegeven dat uw Kamer nader
wordt geïnformeerd over de inburgeringsactiviteiten van migranten uit
de MOE-landen. De stand van zaken is als volgt: gemeenten hebben sinds de
inwerkingtreding van de Regeling vrijwillige inburgering per 1 januari
2007 tot en met de eerste helft van 2008 443 inburgeringsvoorzieningen aangeboden
aan migranten uit MOE-landen. In 2007 was er sprake van een gemeentelijk aanbod
van 137 voorzieningen. In de eerste helft van 2008 hebben gemeenten 306 inburgeringsvoorzieningen
aan migranten uit MOE-landen aangeboden. Er is dus sprake van een duidelijke
toename van het aantal door gemeenten aangeboden inburgeringsvoorzieningen
aan deze doelgroep. Deze cijfers moeten overigens wel in de context worden
geplaatst van de traag op gang gekomen inburgering in 2007.Bovendien wordt door WWI onderzocht welke lesmethodieken het best ingezet
kunnen worden voor taal en inburgering van deze doelgroep. Bovendien is onlangs
een onderzoek gestart naar de aard en omvang van tijdelijke migratie uit de
Midden- en Oost-Europese landen, waarbij tevens de kenmerken, maatschappelijke
positie en inburgeringsbehoeften van deze doelgroep in beeld worden gebracht.
De uitkomsten van dit onderzoek bieden naar verwachting meer inzicht in de
specifieke inburgeringsbehoefte van deze tijdelijk verblijvende migranten.
Op basis daarvan zal de minister voor WWI opnieuw overwegen of een aanvullende
aanpak voor inburgering en integratie voor deze doelgroep nodig is.De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,J. P. H. DonnerDe minister voor Wonen, Wijken en Integratie,E. E. van der LaanXNoot1Kamerstukken II 2007/2008 29 407, nr. 81.XNoot2Onder MOE-landen worden de 8 lidstaten verstaan die in 2004 tot de EU
zijn toegetreden: Polen, Hongarije, Tsjechië, Slovenië, Slowakije,
Estland, Letland en Litouwen.XNoot3Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Brief aan Tweede Kamer d.d. 3-11 jl. met een reactie op het onderzoek «Nieuwe
grenzen, oude praktijken» van Research voor Beleid (Kamerstuk 29 407,
nr. 97).XNoot2Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot3Onder tijdelijke arbeidsmigranten wordt verstaan: arbeidsmigranten die
niet staan ingeschreven in de GBA, en dus korter dan 4 maanden in een periode
van 6 maanden in Nederland verblijven.XNoot4Het werkloosheidspercentage in de agrarische sector bedroeg in september
jl. 2,26%, tegen 3,8% in de maanden juni t/m september. NB Dit
is op basis van CBS-cijfers, het eerder genoemde percentage van 2,7%
is gebaseerd op Eurostat.XNoot1Kamerstukken II 2006/2007 29 407, nr. 54.XNoot1Kamerstukken II 2007/2008 29 704, nr. 88.XNoot2Een zzp’er kan een Verklaring arbeidsrelatie aanvragen bij de Belastingdienst,
waarin de Belastingdienst aangeeft of sprake is van zelfstandig ondernemerschap
of dienstbetrekking.XNoot3Kamerstukken II 2007/2008 31 311, nr. 4.XNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29407-98.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl