Verantwoord verslaggeven over sociale verzekeringen; Rapport
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26981, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

20-01-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

26981 nr. 2

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamINHOUDSAMENVATTINGHet onderzoekHandreikingSociale zekerheidZorgAanbevelingen voor de sectorenReactiesAlgemene toepassing van de handreiking1 INLEIDING1.1 Doel van dit rapport1.2 Aard van het verrichte onderzoek1. Opstellen van de handreiking2. Onderzoek in de sectoren sociale zekerheid en zorg2 VERSLAGGEVING: BELANG EN TE STELLEN EISEN2.1 Context van het onderzoek2.2 Verslaggeving over uitvoering van publieke taken2.3 Algemene uitgangspunten2.4 Onderwerpen van verslaggeving2.4.1 Algemene informatie over de organisatie2.4.2 Verantwoording over prestaties2.4.3 Verantwoording over bedrijfsvoering2.4.4 Financiële verantwoording3 SOCIALE ZEKERHEID3.1 Onderzoekskader3.1.1 Inrichting van de sectorFiguur 1 Schets van de sector sociale zekerheid3.1.2 Object van het onderzoek3.1.3 Informatiebehoeften3.2 Wet- en regelgeving3.2.1 Toetsing aan de handreikingTabel 1 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zekerheid: algemene uitgangspunten Tabel 2 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zekerheid: onderwerpen 3.2.2 Toetsing aan algemene uitgangspunten3.2.2.1 Wet- en regelgeving inzake verslaggeving 19973.2.2.2 Ontwikkelingen3.2.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving in wet- en
regelgeving 3.2.3.1 Algemene informatie over de organisatie3.2.3.2 Prestaties3.2.3.3 Bedrijfsvoering3.2.3.4 Financiën3.3 Verslaggeving over 19973.3.1 Toetsing aan de handreikingTabel 3 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zekerheid: algemene uitgangspunten Tabel 4 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zekerheid: onderwerpen 3.3.2 Toetsing aan algemene uitgangspunten3.3.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving3.3.3.1 Algemene informatie over de organisatie3.3.3.2 Prestaties° Beleid en prestaties° Kosten° Effecten3.3.3.3 Bedrijfsvoering3.3.3.4 Financiën3.4 Conclusies4 SOCIALE ZORGVERZEKERINGEN4.1 Onderzoekskader4.1.1 Inrichting van de sectorFiguur 2 Schets van de sector sociale zorgverzekeringen4.1.2 Object van onderzoek4.1.3 Informatiebehoeften4.2 Wet- en regelgeving4.2.1 Toetsing aan de handreikingTabel 5 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zorgverzekeringen: algemene uitgangspunten Tabel 6 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zorgverzekeringen: onderwerpen 4.2.2 Toetsing aan algemene uitgangspunten4.2.2.1 Wet- en regelgeving inzake verslaggeving 19974.2.2.2 Ontwikkelingen4.2.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving in wet- en
regelgeving4.2.3.1 Algemene informatie over de organisatie4.2.3.2 Prestaties4.2.3.3 Bedrijfsvoering4.2.3.4 Financiën4.3 Verslaggeving over 19974.3.1 Toetsing aan de handreikingTabel 7 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zorgverzekeringen: algemene uitgangspunten Tabel 8 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zorgverzekeringen: onderwerpen 4.3.2 Toetsing aan algemene uitgangspunten4.3.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving4.3.3.1 Algemene informatie over de organisatie4.3.3.2 Prestaties4.3.3.3 Bedrijfsvoering4.3.3.4 Financiën4.4 Conclusies5 SLOTBESCHOUWING, REACTIES EN NAWOORD5.1 Algemeen5.2 Sociale zekerheid5.3 Sociale zorgverzekeringen5.4 Toepassing van de handreiking5.5 Reacties ministers, toezichthouders, fondsbeheerders
en uitvoeringsorganisatiesSociale zekerheidZorg5.6 Nawoord RekenkamerBIJLAGE 1 Enkele kerncijfers° Sociale zekerheidAantallen uitkeringsgerechtigden en uitkeringsbedragen
werknemersverzekeringen (in miljoenen guldens) in 1997 Aantallen uitkeringsgerechtigden en uitkeringsbedragen
volksverzekeringen (in miljoenen guldens) in 1997 ° Sociale zorgverzekeringenVerzekerden, uitgaven en ontvangsten ZFW en AWBZ in 1997 BIJLAGE 2 In het onderzoek betrokken wetten en actoren in de sector
sociale zekerheidBIJLAGE 3 Onderzochte verslaggeving sociale zekerheid over 1997BIJLAGE 4 In het onderzoek betrokken wetten en actoren in de sector
sociale zorgverzekeringen
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26981Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 109 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 981Verantwoord verslaggeven over sociale verzekeringennr. 2RAPPORTINHOUD1Inleiding71.1Doel van dit rapport7 1.2Aard van het verrichte onderzoek7   2Verslaggeving: belang en te stellen eisen102.1Context van het onderzoek10 2.2Verslaggeving over
uitvoering van publieke taken10 2.3Algemene uitgangspunten11 2.4Onderwerpen van verslaggeving122.4.1Algemene informatie over
de organisatie122.4.2Verantwoording over prestaties122.4.3Verantwoording
over bedrijfsvoering122.4.4Financiële verantwoording13   3Sociale zekerheid143.1Onderzoekskader14 3.1.1Inrichting van de sector14 3.1.2Object van het
onderzoek143.1.3Informatiebehoeften15 3.2Wet- en regelgeving15 3.2.1Toetsing aan de handreiking153.2.2Toetsing aan algemene uitgangspunten163.2.3Analyse onderwerpen van verslaggeving in wet- en regelgeving18 3.3Verslaggeving over 1997203.3.1Toetsing aan de handreiking20 3.3.2Toetsing aan algemene uitgangspunten21 3.3.3Analyse onderwerpen
van verslaggeving22 3.4Conclusies25   4Sociale zorgverzekeringen274.1Onderzoekskader27 4.1.1Inrichting van de sector27 4.1.2Object van onderzoek274.1.3Informatiebehoeften27 4.2Wet- en regelgeving28 4.2.1Toetsing aan de handreiking284.2.2Toetsing aan algemene uitgangspunten294.2.3Analyse onderwerpen van verslaggeving in wet- en regelgeving31 4.3Verslaggeving over 1997324.3.1Toetsing aan de handreiking32 4.3.2Toetsing aan algemene uitgangspunten33 4.3.3Analyse onderwerpen
van verslaggeving34 4.4Conclusies35   5Slotbeschouwing, reacties en nawoord375.1Algemeen37 5.2Sociale zekerheid375.3Sociale zorgverzekeringen38 5.4Toepassing van de handreiking38 5.5Reacties ministers,
toezichthouders, fondsbeheerders en uitvoeringsorganisaties39 5.6Nawoord Rekenkamer40   Bijlage 1:Enkele kerncijfers42Bijlage 2:In het onderzoek
betrokken wetten en actoren in de sector sociale zekerheid44Bijlage 3:Onderzochte
verslaggeving sociale zekerheid over 199745Bijlage 4:In het onderzoek betrokken
wetten en actoren in de sector sociale zorgverzekeringen46SAMENVATTINGHet onderzoekDe Rekenkamer heeft onderzoek gedaan naar de verslaggeving van op afstand
van de overheid functionerende organisaties over de uitvoering van wettelijke
taken en de inning en besteding van publiek geld. Het onderzoek past binnen
een onderzoeksprogramma dat op deze organisaties is gericht. De Rekenkamer
sluit in dit programma aan bij maatschappelijke ontwikkelingen op het gebied
van sturing, beheersing, toezicht en verantwoording, als behorende tot wat
wel wordt genoemd «good governance» (goed bestuur). Wat betreft
verslaggeving is ook aangesloten bij de ontwikkelingen bij het Rijk, die hebben
geleid tot de regeringsnota «Van beleidsbegroting tot beleidsverantwoording».Dit onderzoek viel uiteen in twee delen:­ een verkenning van de eisen waaraan verslaggeving, mede met inachtneming
van recente ontwikkelingen, zou moeten (gaan) voldoen, in samenspraak met
een aantal organisaties in het sociale zekerheids- en het zorgveld. Dit heeft
geresulteerd in een handreiking, die als uitgangspunt kan dienen voor verdere
ontwikkeling en toespitsing op specifieke situaties. Waar verder in dit rapport
sprake is van «de handreiking» wordt de in het kader van dit onderzoek
ontwikkelde handreiking bedoeld. Deze handreiking wordt apart gepubliceerd;­ toepassing van deze handreiking op de wet- en regelgeving en de
verslaggeving over 1997 van zorg- en sociale zekerheidsorganisaties die de
sociale verzekeringen uitvoeren. Dit heeft conclusies opgeleverd over die
wet- en regelgeving en de daarop gebaseerde verslaggeving en over de toepasbaarheid
van de handreiking.HandreikingVolgens de handreiking zou de verslaggeving moeten aansluiten bij de taken
en verantwoordelijkheden van de belanghebbenden. Samenhang zowel binnen één
document als tussen verslaggevingsdocumenten en een evenwichtige verdeling
van aandacht over de verschillende onderwerpen zijn andere gewenste algemene
kenmerken. De verslaggeving zou naast de gebruikelijke financiële verantwoordingsinformatie
ook algemene informatie over de organisatie, informatie over prestaties en
informatie over de bedrijfsvoering moeten bevatten. Met «informatie»
wordt niet alleen beschrijvende informatie bedoeld: toelichtingen en oordelen
zijn belangrijke onderdelen van de verslaggeving zoals die de Rekenkamer voor
ogen staat. Dat is het soort informatie waarmee de minister zich inzicht kan
verschaffen in de samenhang van beleid, prestaties, kosten en effecten én
waarmee de op afstand functionerende organisatie recht doet aan haar eigen
verantwoordelijkheid.Sociale zekerheidIn de sector sociale zekerheid bleek men reeds een eind op weg met de
ontwikkeling van de verslaggeving. De wettelijke voorschriften voor de verslaggeving
sluiten op onderdelen aan bij de handreiking, bijvoorbeeld waar het gaat om
financiële verslaggeving, beleid in samenhang met prestaties, informatie
over verbeteringsactiviteiten en informatie over onderdelen van de bedrijfsvoering.
Toch miste de Rekenkamer in de voorschriften enkele zaken die zij voor toekomstige
verslaggeving belangrijk acht. Het belangrijkste verschil met de handreiking
is dat de wet- en regelgeving nog niet voorziet in samenhangende verslaggeving over prestaties, bedrijfsvoering en financiën. Verder vindt de
Rekenkamer de gevraagde verslaggeving over prestaties te beperkt en die over
de bedrijfsvoering niet evenwichtig.De verslaggeving over 1997 van de onderzochte organisaties in dit veld
bleek op een paar omissies na aan de wettelijke vereisten te voldoen. Dat
betekent dus ook dat een aantal zaken die de Rekenkamer belangrijk vindt nog
onvoldoende in de verslaggeving voorkomt. Wel bleek dat de organisaties op
sommige belangrijke punten (organisatie, taken, strategie, prestaties) wel
degelijk informatie verstrekten, ook al zijn zij dat niet wettelijk verplicht.
De meeste aspecten van bedrijfsvoering komen op één of andere
manier in de verslaggeving aan de orde.De verslaggeving is in het algemeen weinig overzichtelijk; de informatie
is verspreid over verschillende documenten, die elkaar deels overlappen en
vaak slecht op elkaar aansluiten. Dit komt vooral doordat in de voorschriften
om relatief veel verslaggevingsdocumenten wordt gevraagd, waarbij de gestelde
eisen niet altijd duidelijk zijn.ZorgIn de sector zorg is de ontwikkeling van de verslaggeving in volle gang.
Op dit moment voorziet de wet nog slechts in summiere eisen aan de verslaggeving
van de op afstand functionerende organisaties, waaronder de ziekenfondsen.
Daar komt echter verandering in. Waar de toezichthouder vooral door eigen
onderzoek informatie verzamelde moeten de ziekenfondsen zich in de toekomst
zelf verantwoorden over hun recht- en doelmatig handelen. De eerste stap is
het opstellen van protocollen voor de financiële verantwoording van de
ziekenfondsen. Op termijn zullen de wettelijke regels voorzien in verantwoording
van de ziekenfondsen over prestaties, bedrijfsvoering en financiën in
onderlinge samenhang, waarmee in belangrijke mate aan de handreiking van de
Rekenkamer tegemoet zal zijn gekomen.De verslaggeving over 1997 van de ziekenfondsen en de Ziekenfondsraad
blijkt aan de summiere wettelijke vereisten te voldoen. Daarnaast wordt ook
niet verplichte, maar wel relevante informatie geleverd, bijvoorbeeld over
de organisatie en de strategie. Maar de Rekenkamer mist verslaggeving over
prestaties, bedrijfsvoering en rechtmatigheid van ontvangsten en uitgaven.
In de wet- en regelgeving werd hiernaar niet gevraagd.Aanbevelingen voor de sectorenIn de sector sociale zekerheid komt de belangrijkste aanbeveling neer
op stroomlijning van de verslaggeving: minder documenten, meer samenhang en
evenwicht in informatie over prestaties, bedrijfsvoering en financiën.
De op handen zijnde wetswijzigingen in het kader van de oprichting van Centra
voor werk en inkomen lijken een goede gelegenheid om in de weten regelgeving
verbeterde structuren en eisen voor verslaggeving neer te leggen.Voor de sector zorg komen de aanbevelingen neer op het met kracht voortzetten
van de in gang gezette ontwikkelingen, waarbij de handreiking als referentiepunt
kan worden gebruikt. Het gaat daarbij niet alleen om het tot stand brengen
van weten regelgeving, maar ook om een intensief implementatietraject, dat
van alle betrokkenen in de sector grote inzet zal vergen.Voor beide sectoren beval de Rekenkamer versnelling van de verslaggeving
aan, mede in verband met de versnelling van de verslaggeving van de ministers
aan de Staten-Generaal. ReactiesHet rapport is voorgelegd aan alle betrokkenen. Over het algemeen konden
zij zich vinden in de bevindingen, conclusies en aanbevelingen.De minister van SZW zal op korte termijn de knelpunten van de verantwoordingssystematiek
en de mogelijkheden tot aanpassing onderzoeken. Ook het Ctsv en enkele uitvoeringsinstellingen
reageerden positief op de aanbeveling de regelgeving te stroomlijnen.De reacties uit de zorgsector laten zich goed samenvatten met de woorden
van de minister van VWS die de onderzoeksresultaten een steun voor het ingezette
beleid noemde. Het rapport en de handreiking zullen in deze sector worden
gebruikt bij de vormgeving van de verslaggeving nieuwe stijl.De zorg van de Rekenkamer over het tijdsverschil tussen de departementale
verantwoording en die over de beide sectoren leidde niet tot concrete toezeggingen.
Vooral de minister van VWS ziet praktische bezwaren. De Rekenkamer realiseert
zich dat, met name in de zorgsector, eerst prioriteit moet worden gegeven
aan inhoudelijke verbeteringen van verantwoording en toezicht. Voor de korte
termijn acht zij de wijze waarop de Staten-Generaal zullen worden geïnformeerde
de best haalbare. Daarna zou echter wel degelijk een versnelling van de verslaggeving
op sector-/wetsniveau tot stand moeten gebracht. Dynamisering van toezicht
kan hiertoe bijdragen.Algemene toepassing van de handreikingGedurende het onderzoek bleek dat de handreiking van de Rekenkamer voldoende
algemene geldigheid heeft om in twee verschillende sectoren toegepast te kunnen
worden. Uiteraard vergt dit in verschillende situaties specifieke toepassing,
maar daar bleek de handreiking zich goed voor te lenen. Dat betekent volgens
de Rekenkamer dat ook andere sectoren hun voordeel zouden kunnen doen met
deze handreiking en zij hoopt dat dat ook gebeurt. Samenhangende en evenwichtige
verslaggeving, waarin prestaties, financiën en bedrijfsvoering in onderling
verband worden belicht zou immers een algemeen streven moeten zijn. Uit het
onderzoek bleek wel dat dit alleen tot stand kan komen in goed overleg tussen
de organisaties die zich verantwoorden en de belanghebbenden. 1 INLEIDING1.1 Doel van dit rapportVerslaggeving van rechtspersonen met een wettelijke taak vertoont in de
praktijk grote verschillen. Met dit rapport wil de Algemene Rekenkamer een
bijdrage leveren aan de kwaliteit van de verslaggeving van deze organisaties.1.2 Aard van het verrichte onderzoekHet onderzoek dat aan dit rapport ten grondslag ligt, bestond uit twee
delen.1. Opstellen van de handreikingIn eerste instantie heeft de Rekenkamer een handreiking samengesteld die
zij bruikbaar acht voor verslaggeving door op afstand van de overheid functionerende
rechtspersonen die een wettelijke taak uitvoeren, waarmee publiek geld gemoeid
is. Dit deel van het onderzoek omvatte een uitgebreide literatuurstudie en
vond plaats in samenspraak met de in dit het tweede deel van het onderzoek
betrokken organisaties. Een aantal recente ontwikkelingen op het gebied van
verslaggeving is in de handreiking verwerkt. Zo vormde het studierapport Government
Governance van de Directie Accountancy Rijksoverheid van het Ministerie van
Financiën een belangrijke inspiratiebron.Ongetwijfeld kan de handreiking nog verder ontwikkeld en verbeterd worden.
Zij zal voor specifieke toepassingen uitgewerkt en aangevuld moeten worden.
De handreiking moet dan ook gezien worden als een eerste poging om de verslaggeving
in lijn te brengen met nieuwe eisen die bestuurlijke ontwikkelingen stellen
en om een minimumniveau van uniformiteit te brengen in de informatievoorziening
door op afstand van de overheid functionerende organisaties.Tegelijk met dit rapport wordt de handreiking afzonderlijk gepubliceerd.
De Rekenkamer hoopt dat betrokkenen ­ ministers, toezichthouders en
andere belanghebbenden, maar zeker ook de verslaggevende organisaties zelf ­
dit document ter hand nemen bij de verdere ontwikkeling van verslaggeving.
De handreiking voor verslaggeving is in het volgende hoofdstuk samengevat.2. Onderzoek in de sectoren sociale zekerheid en zorgIn het tweede deel van het onderzoek paste de Rekenkamer de ontwikkelde
handreiking toe op verslaggeving van uitvoeringsorganisaties in de sectoren
sociale zekerheid en zorg over de uitvoering van sociale verzekeringen. In
bijlage 1 zijn enkele kerncijfers betreffende de sectoren opgenomen.Aanleiding tot de keuze van deze sectoren was onder meer gelegen in de
ontwikkeling die de verslaggeving van het Rijk doormaakt, ingezet met het
rapport «Jaarverslag in de politieke arena» (juni 1998) van een
door de Commissie voor de Rijksuitgaven ingestelde werkgroep. De ontwikkeling
heeft inmiddels vervolg gevonden in de regeringsnota «Van beleidsbegroting
tot beleidsverantwoording» (mei 1999). Er wordt naar gestreefd de derde woensdag in mei het jaarlijkse startmoment
te laten zijn van Algemene Verantwoordingsbeschouwingen in de Tweede Kamer.
De Kamer heeft verschillende malen aangegeven daarbij ook de budgetsectoren
sociale zekerheid en zorg te willen betrekken. De Rijksbegroting en de budgetsectoren
zorg en sociale zekerheid vormen immers tezamen het totale budget waarvoor
het kabinet beleidsverantwoordelijkheid draagt.In dit verband correspondeerde de Rekenkamer met een viertal commissies
uit de Tweede Kamer. In een brief van 11 maart 1998 wees de Rekenkamer er
op dat de verantwoordingsstelsels van beide sectoren nog volop in ontwikkeling
waren, waarbij de stand van de ontwikkeling in de sociale zekerheid verder
was dan die in de zorg. Er zou, zo stelde de Rekenkamer, meer duidelijkheid
moeten ontstaan over de te stellen eisen aan door de betrokken ministers aan
de Staten-Generaal te verstrekken verantwoordingsinformatie over de beide
sectoren. De Rekenkamer achtte het van belang dat ten behoeve van de betrokken
ministers sprake is van (tijdige) verantwoordingsinformatie over de sectoren,
inclusief rechtmatigheidsoordelen van onafhankelijke toezichthouders.In «Jaarverslag in de politieke arena» werd al aangegeven
dat het rapport ook voor de budgetsectoren zorg en sociale zekerheid bruikbare
aanwijzingen kan bevatten. Uiteraard zijn de verslaggevingsstructuren in de
sectoren zorg en sociale zekerheid anders dan die bij het Rijk en dient verslaggeving
van op afstand functionerende organisaties op onderdelen aan andere specifieke
eisen te voldoen, doch in beide gevallen gaat het om de uitvoering van publieke
taken en de verkrijging en besteding van publiek geld.De Rekenkamer is zich er van bewust dat verslaggeving als in de handreiking
omschreven nog geen gemeengoed is. Zij onderzocht in hoeverre de regelgeving
voor verslaggeving in de beide sectoren reeds overeenkwam met wat de Rekenkamer
blijkens de handreiking voor de nabije toekomst wenselijk acht. Daarbij heeft
zij ook de ontwikkelingen in de regelgeving betrokken.Vervolgens is de verslaggeving over 1997 van uitvoerende organisaties
in de twee sectoren onderzocht. Enerzijds is beoordeeld of de verslaggeving
voldoet aan de geldende regelgeving. Anderzijds is gekeken in hoeverre de
op afstand functionerende organisaties zich al op weg begeven naar de volgens
de Rekenkamer wenselijke verslaggeving.De resultaten van dit tweede deel van het onderzoek staan in de hoofdstukken
3 en 4.De Rekenkamer acht het van belang al op deze plaats op te merken dat het
eventueel ontbreken van bepaalde verantwoordingsinformatie niet altijd hoeft
te betekenen dat belanghebbenden geheel van informatie verstoken blijven.
Een belanghebbende kan zich ook op andere wijze op de hoogte stellen, bijvoorbeeld
door gesprekken, door het ad hoc opvragen van gegevens, door regelmatige ontvangst
van gegevensbestanden, of door kennis te nemen van documenten als begrotingen
en beleidsplannen. Aan deze informatie ontbreekt dan echter het verantwoordingskarakter.
Juist het belang hiervan wil de Rekenkamer met dit onderzoek onderstrepen.Dit rapport wordt afgesloten met een slotbeschouwing. Bepaalde conclusies
en aanbevelingen zijn gericht op de beide sectoren. Bepaalde aanbevelingen
hebben een bredere strekking. De reacties die betrokkenen op het conceptrapport
hebben gegeven zijn in de slotbeschouwing opgenomen, evenals het nawoord van
de Rekenkamer. 2 VERSLAGGEVING: BELANG EN TE STELLEN EISEN2.1 Context van het onderzoekIn de loop van de jaren negentig is, in eerste instantie in Angelsaksische
landen, een aantal belangwekkende publicaties verschenen over «good
governance». Deze hebben betrekking op sturing en beheersing van organisaties
en op toezicht en verantwoording. In Nederland bracht de commissie Corporate
Governance in oktober 1996 een rapport uit, dat met name gericht was op het
bedrijfsleven. Ook bij de rijksoverheid werden initiatieven ontplooid. Zo
bracht de Directie Accountancy Rijksoverheid van het Ministerie van Financiën
in september 1996 een studierapport uit onder de titel Government Governance.De afgelopen jaren zijn veel overheidstaken overgedragen aan bestaande
of nieuwe op afstand van de ministeries functionerende organisaties. «Good
governance» met betrekking tot dergelijke organisaties nam daarmee aan
belang toe.De Rekenkamer heeft een onderzoeksprogramma ontwikkeld waarmee zij wil
bijdragen aan de invulling van sturing, beheersing, toezicht en verantwoording
in de specifieke situatie, waarin zelfstandige organisaties op afstand van
het ministerie publieke taken uitvoeren waarmee publiek geld is gemoeid1. Het onderzoeksprogramma is zowel gericht op de organisaties
die de wettelijke taken uitvoeren en de daarmee gemoeide publieke gelden innen,
beheren en/of besteden, als op hun omgeving, in het bijzonder de toezichthouders
en de ministers. Aan op afstand van het Rijk fungerende organisaties stelt
de Rekenkamer ten principale dezelfde eisen als aan de ministeries: zij dienen
transparant te maken dat zij recht- en doelmatig handelen. Wat de ministers
betreft is de Rekenkamer van mening dat zij op sector-/wetsniveau aan de Staten-Generaal
moeten kunnen verantwoorden dat publiek geld rechtmatig is geïnd en besteed;
informatie over de ordelijkheid en controleerbaarheid van het financieel beheer
in de sector hoort daarbij. Bovendien zouden de ministers op sector-/wetsniveau
inzicht moeten kunnen verschaffen in de efficiency en de effectiviteit van
de uitvoering van de publieke taken.2.2 Verslaggeving over uitvoering van publieke takenHet onderhavige onderzoek belicht een belangrijk aspect in het kader van
het genoemde onderzoeksprogramma, namelijk de verslaggeving die op afstand
van de overheid functionerende organisaties aan belanghebbenden verstrekken.
Een belanghebbende kan de betrokken minister zijn of een toezichthouder, maar
bijvoorbeeld ook een adviesorgaan of een belangenorganisatie.Onder verslaggeving verstaat de Rekenkamer alle al dan niet openbare schriftelijke
informatie die een organisatie ter verantwoording over de uitvoering van haar
publieke taak periodiek aan haar belanghebbenden verstrekt. Het betreft informatie
achteraf, voorzien van de context en toelichting.Naast de verantwoordingsfunctie kan verslaggeving ook een informatiefunctie
vervullen, daarom is voor de bredere term verslaggeving gekozen. In dit onderzoek
stond de verantwoordingsfunctie voorop.Door middel van verslaggeving zou een belanghebbende zich periodiek op
efficiënte wijze inzicht moeten kunnen verschaffen in de uitvoering van
wettelijke taken en de daarmee gemoeide publieke middelen. Verslaggeving
moet het onder meer mogelijk maken dat toezichthouders op gepaste afstand
functioneren, dat financiers de besteding van de middelen nagaan en dat beleidsmakers
hun beleid aan de praktijk toetsen. Gezien het publieke karakter is het niet
in de laatste plaats van belang dat de burger van de verslaggeving kennis
kan nemen. Voorts heeft de verslaggeving een belangrijke functie in het democratische
staatsbestel: ministers worden in staat gesteld de Staten-Generaal toereikend
te informeren over de uitvoering van wettelijke taken.Verslaggeving geeft de verslaggevende organisatie zelf de mogelijkheid
om formeel verantwoording af te leggen over het functioneren. Belangrijk is
het vertrouwen dat met goede verslaggeving wordt gewekt; bovendien kan het
proces van verslaggeving leiden tot interne reflectie op het eigen functioneren.2.3 Algemene uitgangspuntenVerslaggeving dient relevant te zijn in de zin van toegesneden op de informatiebehoeften
van de belanghebbenden. Zij kunnen verschillende wensen hebben, voor wat betreft
het onderwerp, het aggregatieniveau en de frequentie. De informatiebehoeften
vloeien voort uit de taken en verantwoordelijkheden van de belanghebbenden.In principe past bij de uitvoering van een publieke taak, die met publiek
geld is gefinancierd publieke, openbare verantwoording. Echter wanneer het
bijvoorbeeld gaat om bedrijfsgevoelige informatie, kan er ook sprake zijn
van niet-openbare verslaggeving die slechts aan één partij wordt
verstrekt.De mate van succes van de taakuitvoering door op afstand van de overheid
functionerende organisaties die publieke taken verrichten kan niet (primair)
worden afgelezen uit het financiële resultaat. Daarom acht de Rekenkamer
de traditionele financiële verslaggeving in engere zin niet voldoende.
De belangrijkste vraag waarop de verslaggeving in dit geval antwoord moet
geven is of de organisatie erin is geslaagd de wettelijke taak zo te vervullen
dat, binnen de gestelde randvoorwaarden, gerealiseerd is wat van haar werd
verwacht. De nadruk zou derhalve moeten liggen op de prestaties, in relatie
tot de middelen. Daarnaast dient aandacht te worden geschonken aan de bedrijfsvoering.
Deze vormt immers de basis voor een effectieve en efficiënte taakuitvoering.
Tevens dient de bedrijfsvoering ter waarborging van de integriteit en vertrouwelijkheid
van informatie, de continuïteit van de organisatie, de rechtmatigheid
van ontvangsten en uitgaven en de beveiliging van waarden.Prestaties, ermee gemoeide middelen en bedrijfsvoering behoren naar de
mening van de Rekenkamer in de verslaggeving met elkaar in verband te worden
gebracht. De Rekenkamer hecht waarde aan samenhang, zowel binnen een document
als tussen verslaggevingsstukken, en aan evenwichtigheid in de verdeling van
aandacht voor onderwerpen.Met het oog op het gebruik door de belanghebbenden moet de verslaggeving
tijdig worden verstrekt; de informatie moet voldoende actueel zijn.De verslaggeving dient juist en volledig te zijn (betrouwbaar), duidelijk
(begrijpelijk) en stelselmatig (consistent).Gepaste informatie is niet te weinig, maar ook niet teveel. Vanuit het
oogpunt van efficiency behoren de informatiebehoeften van belanghebbenden
afgestemd te worden met de interne informatiebehoeften (en vice versa). Overleg
over informatiebehoeften en de voorziening daarin acht de Rekenkamer van cruciaal
belang. Uiteraard is men gebonden aan de wettelijke voorschriften terzake.
De verslaggeving conform deze voorschriften te worden opgeleverd.
Het verantwoordingselement van verslaggeving komt daarbij tot zijn recht door
de autorisatie.Resumerend kunnen de volgende algemene eisen worden gesteld:­ relevantie;­ samenhang;­ evenwichtigheid;­ tijdigheid;­ deugdelijkheid (= getrouwheid, duidelijkheid en stelselmatigheid);­ efficiency;­ overeenstemming met wettelijke voorschriften; autorisatie.2.4 Onderwerpen van verslaggeving2.4.1 Algemene informatie over de organisatieEen aantal zaken van algemene aard dient in verslaggeving aan de orde
te komen, zoals de wettelijke taken van de organisatie, de niet publieke activiteiten,
de inrichting van de organisatie, de samenstelling van het bestuur en/of de
directie en eventuele samenwerkingsverbanden.Daarnaast dient een organisatie zich te verantwoorden over haar strategie.
Doelstellingen en het langere termijn beleid dienen aan de orde te komen.2.4.2 Verantwoording over prestatiesIn het licht van het door de organisaties gevoerde beleid dient verslag
gedaan te worden over de gerealiseerde prestaties in samenhang met de daarvoor
gemaakte kosten. Dit dient te gebeuren zowel op het concrete niveau van output,
eventueel op het niveau van activiteiten, als, waar zinvol en met een geringere
periodiciteit, op het niveau van effecten. Daarbij dient de mate van realisatie
van de doelstellingen te worden weergegeven door de prestaties af te zetten
tegen wat beoogd werd. Eventuele verschillen dienen te worden toegelicht en
activiteiten ter verbetering dienen te worden vermeld. Vergelijkende waarden
van voorgaande jaren ten aanzien van prestaties, kosten en effecten en een
toelichting van de verschillen kunnen inzicht bieden.Kengetallen kunnen inzicht geven in de prestaties en effecten, mede in
relatie tot de gemaakte kosten. Het gebruik hiervan is, waar mogelijk en mits
goed gedoseerd, wenselijk.2.4.3 Verantwoording over bedrijfsvoeringBedrijfsvoering kan worden omschreven als het geheel van activiteiten
inzake de verwerving, het beheer en de aanwending van financiële, materiële,
personele en informatiemiddelen in het kader van de uitvoering van de wettelijke
taken waarvoor een op afstand functionerende organisatie verantwoordelijkheid
draagt.Een mogelijke methode van verantwoording is een bedrijfsvoeringsverklaring,
waarmee het bestuur verklaart dat de bedrijfsvoering op te benoemen onderdelen
aan bepaalde afgesproken eisen heeft voldaan. Dit zou kunnen betekenen dat
het bestuur verklaart dat sprake is van een zodanig beheersingssysteem dat
met een bepaalde mate van zekerheid gewaarborgd is dat de organisatie effectief
en efficiënt opereert, dat de verantwoording deugdelijk is, dat wet-
en regelgeving is nageleefd en dat waarden voldoende zijn beveiligd. Eventuele
problemen worden toegelicht, inclusief maatregelen om deze te
verhelpen en het bijbehorende tijdpad.In geval (nog) geen gebruik wordt gemaakt van een bedrijfsvoeringsverklaring,
dient op andere wijze bondig inzicht te worden geboden in de kwaliteit van
de bedrijfsvoering. Hierbij kan worden gedacht aan onderwerpen als:­ de administratieve organisatie en het systeem van informatievoorziening;­ kwaliteitsborging;­ personeel;­ integriteit;­ misbruik en oneigenlijk gebruik;­ de wijze waarop de organisatie zorg draagt dat publieke en private
geldstromen gescheiden blijven.2.4.4 Financiële verantwoordingFinanciële informatie heeft in eerste plaats in de jaarrekening haar
plek; maar ook in andere documenten kan worden verantwoord over financiën.Indien geen andere wettelijke voorschriften zijn opgesteld, verdient het
aanbeveling voor de jaarrekening de eisen uit het Burgerlijk Wetboek (BW2,
titel 9) als uitgangspunt te nemen.De jaarrekening dient een balans, resultatenrekening en toelichtingen
te omvatten. De toelichtingen bij de balans en resultatenrekening omvatten
onder meer:­ de belangrijke posten en een verklaring van belangrijke verschillen
tussen cijfers van het betreffende en het voorgaande jaar;­ opvallende ontwikkelingen, onder andere in de vermogenssamenstelling;­ verklaring van belangrijke verschillen tussen begroting en realisatie;­ verliezen en risico's, voor zover bekend voor het einde van het
boekjaar;­ aan balansposten ten grondslag liggende waarderingsprincipes,
veronderstellingen, schattingen en inherente onzekerheden;­ vermelding van overheidsbijdragen;­ in geval van subsidies, vermelding van de subsidieverplichtingen.Een kasstroomoverzicht kan aanvullend inzicht bieden in de financiering
van activiteiten, alsmede in de liquiditeit en solvabiliteit van de organisatie.Tenslotte dienen bij de financiële verantwoording de oordelen van
door deskundigen uitgevoerde controles te zijn gevoegd. Een accountant dient
te oordelen over het getrouwe beeld dat de jaarrekening geeft van de grootte
en de samenstelling van het vermogen en het resultaat en over de naleving
van de wettelijke bepalingen inzake de jaarrekening. Een onafhankelijk deskundige
(veelal eveneens een accountant) dient te oordelen over de rechtmatigheid
van de uitgaven en ontvangsten. 3 SOCIALE ZEKERHEID3.1 Onderzoekskader3.1.1 Inrichting van de sectorDe Sociale Verzekeringsbank (SVB) en het Landelijk instituut sociale verzekeringen
(Lisv) voeren in deze sector de sociale zekerheidswetten uit en beheren de
aan de wetten verbonden fondsen. Het Lisv heeft de uitvoerende werkzaamheden
grotendeels overgedragen aan de uitvoeringsinstellingen voor sociale verzekeringen.Het College van toezicht sociale verzekeringen (Ctsv) houdt toezicht op
de uitvoering van de sociale zekerheidswetten.De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) draagt verantwoordelijkheid
voor het stelsel van sociale zekerheidswetten, voor de hoofdlijnen van het
beleid en voor een goed functionerend toezicht.In de volgende figuur is een schets van de sector sociale zekerheid opgenomen.Figuur 1 Schets van de sector sociale zekerheidIn bijlage 2 is een meer uitgebreide beschrijving van de sector en van
de daarbij behorende wetten opgenomen.3.1.2 Object van het onderzoekIn de sector sociale zekerheid was het object van onderzoek de verslaggeving
van de SVB, het Lisv en de uitvoeringsinstellingen voor de sociale verzekeringen.
Het betrof hun verslaggeving over de uitvoering van in het onderzoek betrokken
sociale verzekeringswetten (zie bijlage 2); deze was met name gericht aan
het Ctsv.De verslaggeving van het Ctsv aan de minister van SZW is in het onderzoek
betrokken voor wat betreft het (geaggregeerd) doorgeven van informatie die
het Ctsv via verslaggeving van de uitvoeringsorganisaties heeft
verkregen. De verslaggeving over de toezichtswerkzaamheden is niet beoordeeld
omdat het toezicht buiten het onderzoek viel.3.1.3 InformatiebehoeftenDe minister van SZW en het Ctsv hebben wat de verslaggeving over de uitvoering
van de sociale verzekeringen betreft op hoofdlijnen dezelfde informatiebehoeften.
Als toezichthouder zal het Ctsv echter over bepaalde onderwerpen meer gedetailleerde
informatie wensen. De minister en het Ctsv hebben belang bij verslaggeving
over de rechtmatigheid en doelmatigheid van de uitvoering. Concreet betekent
dit dat zij informatie moeten krijgen over de geleverde prestaties en de mate
waarin geformuleerde doelstellingen worden bereikt. Verder dienen zij informatie
te krijgen over de bedrijfsvoering en over de financiële gang van zaken.Als opdrachtgever van de uitvoeringsinstellingen heeft het Lisv belang
bij dezelfde verantwoordingsinformatie van de uitvoeringsinstellingen als
het Ctsv. Daarnaast maakt het Lisv jaarlijks afspraken met de uitvoeringsinstellingen
over het leveren van meer gedetailleerde gegevens. Dit betreft echter geen
verslaggeving en valt dus buiten het onderzoek.3.2 Wet- en regelgeving3.2.1 Toetsing aan de handreikingIn tabel 1 is aangegeven in hoeverre de algemene uitgangspunten van de
handreiking van de Rekenkamer waren terug te vinden in de wet- en regelgeving
zoals die in 1997 gold. Dit is tevens weergegeven rekening houdend met lopende
ontwikkelingen in de wet- en regelgeving. Tabel 2 bevat de resultaten van
de vergelijking van de wet- en regelgeving met de in de handreiking opgenomen
onderwerpen: algemene informatie over de organisatie, prestaties, bedrijfsvoering
en financiën. De tabellen worden toegelicht in punten 3.2.2 en 3.2.3.Tabel 1 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zekerheid: algemene uitgangspunten  Wettelijke vereisten 1997Incl. ontwikkelingen Algemene uitgangspunten  Relevantie00 Samenhang­­Evenwichtigheid­0 Tijdigheid­­Deugdelijkheid++  Efficiencyn.v.t. n.v.t.Wetsconformiteitn.v.t.n.v.t.Autorisatie+++ = voldoende0 = ten dele­ = onvoldoende Tabel 2 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zekerheid: onderwerpen  Wettelijke vereisten 1997Incl. ontwikkelingen Algemene informatie over de organisatie  Wettelijke taken  Inrichting en samenstellingwortelwortelSamenwerkingsverbanden  Strategie, doelstellingen en beleid  Verantwoording
over prestaties  Beleid in samenhang met prestatieswortelwortel Prestaties
in samenhang met kosten  Effecten  Toelichting van verschillen  Activiteiten ter verbeteringwortelwortelKengetallen wortel Verantwoording over bedrijfsvoering  Bedrijfsvoeringsverklaring  Administratieve organisatie
en informatievoorzieningwortelwortelKwaliteitsborging  Personeelsbeleid  Integriteitsbeleid  Maatregelen ter voorkoming en bestrijding van misbruik en
oneigenlijk gebruikwortelwortel Scheiding private en publieke geldstromen  Financiële verantwoording  Jaarverslag en jaarrekening met balans, resultatenrekening en toelichting
hieropwortelwortelKasstroomoverzichtwortelwortelGetrouwheidsverklaringwortelwortelRechtmatigheidsoordeelwortelwortelwortel = voorgeschreven3.2.2 Toetsing aan algemene uitgangspunten3.2.2.1 Wet- en regelgeving inzake verslaggeving 1997De Organisatiewet sociale verzekeringen 1997 (Osv97) bevat een duidelijke
structuur voor verslaggeving over de uitvoering van de sociale zekerheidswetten.
De structuur is verder uitgewerkt in de Regeling jaarrekening en jaarverslag
uitvoeringsorganisaties Sociale Verzekeringen (Staatscourant 1998, nummer
71) en de Regeling rechtmatigheidsverklaring sociale verzekeringen 1997 (Staatscourant
1997, nummer 41). Daarnaast heeft het Ctsv protocollen over de verslaggeving
van uitvoerende organisaties opgesteld.Het Lisv, de SVB en de uitvoeringsinstellingen richten ingevolge de wet-
en regelgeving hun verantwoording primair aan het Ctsv. Het betreft jaarverslagen
en jaarrekeningen van de eigen organisatie en van de beheerde fondsen, verantwoordingen
Sociale Verzekeringen (SV), rechtmatigheidsverklaringen over de uitvoering
en doelmatigheidsrapportages.Het Ctsv stelt op zijn beurt geaggregeerde verantwoordingsrapportages
aan de minister van SZW op: een totaal-verantwoording SV, rechtmatigheidsverklaringen
per wet en per uitvoeringsorganisatie en een totaal-doelmatigheidsrapportage.De minister van SZW stuurt tenslotte de jaarrekeningen en jaarverslagen
van de uitvoeringsorganisaties en de fondsen ter kennisneming aan de Staten-Generaal,
alsmede de rechtmatigheidsverklaringen en de doelmatigheidsrapportage
van het Ctsv, met daarbij het oordeel van de minister.De Rekenkamer merkt over deze verslaggevingsstructuur op dat zij de opdrachtgever,
het Lisv, als de primaire belanghebbende ziet van verslaggeving van de uitvoeringsinstellingen.
Zij beschouwt het dan ook niet als logisch dat de uitvoeringsinstellingen
hun verantwoording ingevolge de Osv97 primair aan het Ctsv dienen te richten.
Ook had het, gezien de verdeling van verantwoordelijkheden en de gewenste
scheiding van verantwoording en controle, volgens de Rekenkamer voor de hand
gelegen dat het Lisv, en niet het Ctsv, geaggregeerde verantwoordingsrapportages
aan de minister zou opstellen.De verslaggevingsstructuur is in de loop der jaren gegroeid. Daarbij zijn,
met goede redenen, nieuwe verslaggevingsdocumenten toegevoegd, met bijbehorende
voorschriften. Dit heeft ertoe geleid dat in verschillende documenten verantwoording
wordt gevraagd over een aanmerkelijk aantal relevante onderwerpen. Huidige
ontwikkelingen stellen echter wederom nieuwe eisen. Wanneer die eisen worden
gehanteerd blijken bepaalde onderwerpen, zoals de verantwoording over prestaties,
in de wet- en regelgeving onderbelicht. Ook werkt de wet- en regelgeving op
onderdelen nog onvoldoende aansturend voor bondige, oordelende rapportages,
met name op het terrein van bedrijfsvoering.De huidige wet- en regelgeving leidt, ten opzichte van de handreiking
van de Rekenkamer, dus niet tot een evenwichtige besteding van aandacht aan
relevante onderwerpen. De wet- en regelgeving werkt gezien het vorenstaande
ook nog niet voldoende aansturend voor samenhangende verantwoording over prestaties,
bedrijfsvoering en financiën. De samenhang wordt verder bemoeilijkt door
de verschillende documenten waarin verslaggeving wordt gevraagd; de verlangde
inhoud van de documenten overlapt elkaar bovendien. Soms wordt over dezelfde
onderwerpen op verschillende wijze verantwoording gevraagd; de eisen aan de
verantwoording zijn, ondanks de uitgebreide voorschriften, niet altijd duidelijk.De Osv97 voorziet in verslaggeving aan het Ctsv voor 1 juli en aan de
minister voor 1 november. Voor de informatievoorziening aan de Staten-Generaal
is in de Osv97 geen termijn vermeld. Mede met het oog op de in punt 1.2.2
aangehaalde wens van de Tweede Kamer om de verantwoordingsinformatie over
de sector sociale zekerheid tegelijk met die over het Rijk te kunnen bespreken
beschouwt de Rekenkamer de voor de sector sociale zekerheid geldende verslaggevingstermijnen
als ruim. De departementale verantwoording wordt immers steeds vroeger in
het jaar opgeleverd. Het tijdsverschil tussen de departementale verantwoording
en de verantwoording over de sociale zekerheidssector als geheel wordt hierdoor
steeds groter.In wet- en regelgeving worden eisen gesteld aan de deugdelijkheid van
de verslaggeving. Naast gebruikelijke getrouwheidsverklaringen bij financiële
verantwoordingen dienen de uitvoeringsorganisaties in doelmatigheidsrapportages
verslag te doen over de wijze waarop de betrouwbaarheid daarvan is gewaarborgd.In de wet- en regelgeving is steeds duidelijk wie verantwoording dient
af te leggen. 3.2.2.2 OntwikkelingenDoor het Ctsv ingezette ontwikkelingen kunnen tot meer evenwichtige verslaggeving
leiden. Ten tijde van het onderzoek was bij het Ctsv een andere aanpak in
ontwikkeling van het toezicht op de bedrijfsvoering. Daarbij zou meer verantwoordelijkheid
bij de uitvoeringsorganisaties worden gelegd. Zij dienen zich, geconcentreerd
op een aantal aandachtspunten met gebruikmaking, van kengetallen te verantwoorden
in hun doelmatigheidsrapportages. Een concrete invulling van deze nieuwe aanpak
was ten tijde van het onderzoek nog niet voor handen.3.2.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving in wet- en
regelgeving 3.2.3.1 Algemene informatie over de organisatieIn wet- en regelgeving wordt weinig algemene informatie over de organisatie
verlangd. Alleen over de inrichting van de organisatie worden de uitvoeringsorganisaties
gevraagd verslag te doen, middels het Protocol Doelmatigheidsrapportages uitvoeringsinstanties
1998 van het Ctsv.In de wet- en regelgeving is geen verslaggeving vereist over samenwerkingsverbanden
en strategie, doelstellingen en beleid. Ofschoon in de jaarverslagen van de
uitvoeringsorganisaties de verwachtingen moeten worden vermeld over toekomstige
ontwikkelingen die van materiële invloed kunnen zijn op de dienstverlening,
wordt niet gevraagd naar de beleidsmatige reactie van de organisatie hierop.3.2.3.2 PrestatiesIn wet- en regelgeving wordt weinig verantwoording gevraagd over prestaties,
kosten en effecten van beleid van de uitvoeringsorganisaties. Op grond van
de Osv97 zouden de jaarlijkse doelmatigheidsrapportages wel informatie dienen
te bevatten over de doelbereiking. Dit is echter niet in deze zin uitgewerkt
door het Ctsv. De invulling die het Ctsv heeft gegeven middels zijn doelmatigheidsprotocol
richt zich met name op bedrijfsvoeringsinformatie. De minister gaf het Ctsv
daarbij overigens geen richting aan; hij heeft geen gebruik gemaakt van zijn
bevoegdheid om nadere regels te stellen voor de doelmatigheidsrapportages.Beleid in samenhang met prestaties wordt summier gevraagd over enkele
onderwerpen. In de jaarlijks op te leveren verantwoording SV moeten de uitvoeringsorganisaties
inzicht geven in hun besluiten gericht op het voorkomen van misbruik van regelgeving
en de naleving daarvan.Naar verslaggeving over de effecten van handhaving in brede zin, uitvoering
van wetten en regels in overeenstemming met de wet, wordt gevraagd. Het gerealiseerde
rechtmatigheidspercentage is hiervoor een indicator. Deze informatie zou zowel
in de verantwoording SV moeten worden opgenomen als in de rapportages over
de voortgang van plannen ter verbetering van de rechtmatigheid, die het Ctsv
halfjaarlijks verlangt.In hun jaarverslag dienen de uitvoeringsorganisaties zich te verantwoorden
over de effecten van doelmatigheidsbevordering.3.2.3.3 BedrijfsvoeringIn wet- en regelgeving wordt veel verslaggeving gevraagd over bedrijfsvoering,
zij het slechts op een aantal aspecten en verspreid over verschillende documenten.De door de uitvoeringsorganisaties op te leveren verantwoording SV dient
te bestaan uit de onderdelen financieel, verbeteringstraject rechtmatigheid
en overige elementen van rechtmatigheid. Het Ctsv heeft hier uitwerking aangegeven
middels een verantwoordingsprotocol, ofschoon dit zich nog beperkt tot het
onderdeel financieel. In het verantwoordingsprotocol wordt onder meer vereist
dat de opzet en werking van de administratieve organisatie en interne controles
wordt toegelicht. Ook wordt gevraagd naar informatie over het voorkomen van
misbruik van regelgeving.Daarnaast vraagt het Ctsv rapportages over de voortgang van plannen ter
verbetering van de rechtmatigheid. Hoewel deze rapportages apart worden opgeleverd
van de verantwoording SV kunnen deze worden beschouwd als de invulling van
het onderdeel verbeteringstraject rechtmatigheid daarvan. Voor de voortgangsrapportages
ontbreken duidelijke, richtinggevende voorschriften. Het Ctsv is voornemens
een verdere uitwerking te geven aan deze voortgangsrapportages, conform het
deel financieel van de verantwoording SV. Ook in de voortgangsrapportages
wordt onder meer gevraagd naar aspecten die de administratieve organisatie
betreffen, te weten een analyse van knelpunten in de wetsuitvoering, de maatregelen
ter verbetering van de rechtmatigheid en de geboekte resultaten.De scheiding van publieke en private geldstromen is gewaarborgd door de
jaarlijks door de uitvoeringsinstellingen op te leveren accountantsverklaring
terzake. Verband tussen deze verklaringen en de op te leveren verslaggeving
ontbreekt helaas nog.Volgens het doelmatigheidsprotocol van het Ctsv dienden de uitvoeringsorganisaties
in de doelmatigheidsrapportage over 1997 verslag te doen over onder meer de
wijze van sturing en beheersing (in het bijzonder een uitspraak over de mate
van «in control» zijn). Het betrof een «achteraf bezien-
éénmalige invulling van de doelmatigheidsrapportage, die in
de richting ging van een bedrijfsvoeringsverklaring. Daartoe was het protocol
echter nog onvoldoende éénduidig en gespecificeerd.3.2.3.4 FinanciënDe wet- en regelgeving bevat veel voorschriften voor financiële verslaggeving,
verspreid over meerdere documenten.De jaarrekeningen dienen te zijn voorzien van een getrouwheidsverklaring
van een accountant. Inrichting en waarderingsgrondslagen zijn voorgeschreven.
De Rekenkamer merkt op dat geen toelichting in de jaarrekening is voorgeschreven
voor belangrijke verschillen tussen cijfers van het desbetreffende jaar en
het voorgaande jaar, net zo min als voor de verschillen met de begrote cijfers
voor het desbetreffende jaar.Het Ctsv heeft een model voorgeschreven voor de verantwoording SV. Hierin
moeten uitvoeringsorganisaties per wet en/of fonds een recapitulatie van baten
en lasten respectievelijk balansposten geven, vergezeld van accountantsverklaringen
over de getrouwheid en de rechtmatigheid. Op grond van de Regeling rechtmatigheidsverklaring
sociale verzekeringen 1997 dienen de uitvoeringsorganisaties jaarlijks rechtmatigheidsverklaringen
op te leveren, gebaseerd op de verantwoordingen SV. Deze dienen een gemotiveerd
eenduidig oordeel over de rechtmatigheid van de uitvoering en de belangrijkste
bevindingen te bevatten. Het Ctsv heeft echter in het verantwoordingsprotocol
geen helder onderscheid gemaakt tussen de verantwoording SV enerzijds en de
rechtmatigheidsverklaring anderzijds. Ook heeft het Ctsv voor de rechtmatigheidsverklaringen
geen modelverklaring voorgeschreven. 3.3 Verslaggeving over 19973.3.1 Toetsing aan de handreikingDe Rekenkamer ging na in hoeverre de verslaggeving over 1997 van de SVB,
het Lisv en de uitvoeringsinstellingen voldeed aan haar algemene uitgangspunten.
De resultaten zijn weergegeven in tabel 3. De tabel wordt toegelicht in punt
3.3.2.Tabel 3 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zekerheid: algemene uitgangspunten  Wettelijke vereisten 1997Verslaggeving 1997 Algemene uitgangspunten  Relevantie00Samenhang­­ Evenwichtigheid­­Tijdigheid­­ Deugdelijkheid+0Efficiencyn.v.t.0 Wetsconformiteitn.v.t.0Autorisatie+++ = voldoende 0 = ten dele ­ = onvoldoendeTevens ging de Rekenkamer na in hoeverre de verslaggeving over 1997 informatie
bevatte over de in haar handreiking opgenomen onderwerpen. De resultaten zijn
weergegeven in tabel 4. De tabel wordt toegelicht in punt 3.3.3. Tabel 4 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zekerheid: onderwerpen  Wettelijke vereisten 1997Verslaggeving 1997 Algemene informatie over de organisatie  Wettelijke taken wortelInrichting en samenstellingwortelwortelSamenwerkingsverbanden wortel Strategie, doelstellingen en beleid wortel Verantwoording over prestaties  Beleid in samenhang met prestaties:wortel ­ het voorkomen en bestrijden van misbruik
reïntegratie wortel ­ terugdringen van de uitvoeringskosten   ­ klantgerichtheid wortel­ bevorderen van concurrentiewortelwortel Prestaties
in samenhang met kosten  Effecten  Toelichting van verschillen  Activiteiten ter verbeteringwortelwortelKengetallen  Verantwoording over bedrijfsvoering  Bedrijfsvoeringsverklaring  Administratieve organisatie en informatievoorzieningwortelwortelKwaliteitsborging wortel Personeelsbeleid wortelIntegriteitsbeleid  Maatregelen ter voorkoming en bestrijding van misbruik en oneigenlijk gebruikwortelwortelScheiding private en publieke geldstromen wortelFinanciële verantwoording  Jaarverslag en jaarrekening
met balans, resultatenrekening en toelichting hieropwortelwortel KasstroomoverzichtwortelwortelGetrouwheidsverklaringwortelwortelRechtmatigheidsoordeelwortelwortelwortel in de eerste kolom = voorgeschreven wortel in de tweede kolom = over dit onderwerp werd informatie aangetroffen
in de verslaggeving van ten minste twee organisatiesDe Rekenkamer heeft de onderzoeksbevindingen gemiddeld naar sectorniveau.
Zij wil echter niet onvermeld laten dat de verslaggeving van de SVB en van
Gak Nederland boven dit gemiddelde uitsteken.Een overzicht van de onderzochte verslaggeving is te vinden in bijlage
3.3.3.2 Toetsing aan algemene uitgangspuntenTen aanzien van het uitgangspunt relevantie constateerde de Rekenkamer
dat de geleverde financiële verantwoording aansluit bij de informatiebehoeften
van het Ctsv en de minister van SZW. De verslaggeving over prestaties en bedrijfsvoering
vindt de Rekenkamer nog onvoldoende toegesneden op de taken en verantwoordelijkheden
van het Ctsv en de minister.Met name waar het de financiële verantwoording betreft sluiten documenten
vaak slecht op elkaar aan.Samenhang en evenwichtigheid van de verslaggeving beschouwt de Rekenkamer
nog niet als voldoende. Zo trof zij veel beschrijvende informatie over de
bedrijfsvoering aan. Verantwoording over prestaties werd daarentegen weinig
verstrekt.In punt 3.3.3 zal een en ander worden geïllustreerd. Deugdelijkheid van financiële verantwoordingen bleek uit de accountantsverklaringen
bij de jaarrekeningen en voor zover aanwezig bij de verantwoordingen SV. Bij
doelmatigheidsrapportages ontbrak in de meeste gevallen de gevraagde informatie
waaruit de deugdelijkheid had moeten blijken. Een review van het Ctsv had
tot gevolg dat het Ctsv de in deze rapportages vermelde conclusies en oordelen
van de uitvoeringsorganisaties vrijwel niet overnam.Met het oog op efficiency gaf een aantal uitvoeringsorganisaties aan dat
de van hen gevraagde verslaggeving soms op een gedetailleerder niveau dient
te worden opgeleverd dan waarop de organisatie zelf stuurt. Ook wordt soms
over andere onderwerpen of aspecten verslaggeving gevraagd dan die welke uitvoeringsorganisaties
van belang vinden.Alle wettelijk verplichte verslaggeving werd opgeleverd, met uitzondering
van een jaarverslag van één uitvoeringsinstelling, waar alleen
sprake was van een geconsolideerde jaarrekening van het concern waarvan de
instelling deel uitmaakte. Ook bleken niet alle uitvoeringsorganisaties een
kasstroomoverzicht te hebben opgeleverd.De naleving van de verantwoordingsprotocollen van het Ctsv liet te wensen
over; de vereiste accountantsverklaringen bij de verantwoordingen SV ontbraken
soms of hadden betrekking op slechts een deel van het gevraagde (per fonds
én per wet). Bij de uitvoeringsinstellingen was het onderscheid tussen
rechtmatigheidsverklaringen enerzijds en verantwoordingen SV anderzijds niet
altijd helder.Informatie werd veelal verspreid over verschillende documenten en op uiteenlopende
wijze opgeleverd. Dit gold onder meer voor de rapportages over de verbetering
van de rechtmatigheid. De doelmatigheidsrapportages (1997 en 1998 golden als
proefjaren) bleven vooral beschrijvend van aard, terwijl het Ctsv oordelen
had gevraagd over de mate waarin de organisatie «in control» was.
Uitvoeringsorganisaties leverden soms ook nog rapportages aan het Lisv die
in het verleden waren afgesproken; voorzover hiervan sprake was verschilde
vorm en inhoud.Jaarrekeningen, verantwoordingen SV en bijbehorende accountantsverklaringen
werden niet altijd binnen de gestelde termijn opgeleverd. Doordat het Lisv
de jaarrekeningen van de fondsen te laat opleverde was het Ctsv niet in staat
de vereiste rechtmatigheidsverklaringen vóór 1 november aan
de minister te sturen.De verslaggeving werd geautoriseerd opgeleverd.3.3.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving3.3.3.1 Algemene informatie over de organisatieUitvoeringsorganisaties verstrekten in het algemeen voldoende informatie
over taken, organisatie en strategie. Zo gaven met name het Lisv en de SVB
in het jaarverslag een heldere opsomming van doelstellingen en taken. Ook
verstrekten uitvoeringsorganisaties informatie over de opbouw van het concern,
de inrichting van de organisatie en samenwerkingsverbanden. In de jaarverslagen
werd op hoofdlijnen ingegaan op de strategie; in de doelmatigheidsrapportages
geschiedde dit concreter. 3.3.3.2 PrestatiesDe onderwerpen waarover verslag wordt gedaan, dienen door de sector zelf
te worden ingevuld. Mede op basis van de verantwoordelijkheden van de uitvoeringsorganisaties
benoemde de Rekenkamer als belangrijke onderwerpen het voorkomen en bestrijden
van misbruik, reïntegratie, het terugdringen van de uitvoeringskosten,
klantgerichtheid en het bevorderen van concurrentie tussen uitvoeringsinstellingen.° Beleid en prestatiesIn hun verslaggeving schonken de uitvoeringsorganisaties op uiteenlopende
wijze aandacht aan handhaving. Het Ctsv bood in de jaarlijkse augustusrapportage
handhaving inzicht in beleid en prestaties van de uitvoeringsorganisaties.Over het reïntegratiebeleid, dat in handen is van het Lisv, verantwoordde
het Lisv zich enigszins. Noch het Lisv, noch de uitvoeringsinstellingen verantwoordden
zich over de gerealiseerde prestaties inzake de integratie van arbeidsgehandicapten.
Het SFB vormt hierop een uitzondering. Het Ctsv verzamelde door eigen onderzoek
informatie over reïntegratie en deed hiervan verslag.Het Lisv verantwoordde zich uitgebreid over zijn beleid ten aanzien van
het terugdringen van de uitvoeringskosten en gaf inzicht in de projecten welke
hiervoor zijn opgezet. In de verslaggeving van de uitvoeringsinstellingen
was weinig over dit beleid en projecten te vinden. Wel nam Gak Nederland een
gekwantificeerde doelstelling op.De uitvoeringsorganisaties verantwoordden zich meestal niet over klantgerichtheid.
Uitzondering hierop vormden Gak Nederland (alleen beleid) en de SVB. Andere
uitvoeringsorganisaties zien klantgerichtheid als een interne aangelegenheid
en in die zin niet als een onderwerp voor verantwoording.Aan het beleid voor het bevorderen van de concurrentie, waarvoor het Lisv
verantwoordelijk is, besteedde het Lisv wel aandacht.° KostenVerantwoording over kosten in samenhang met beleid en prestaties was zeer
summier te vinden in de verslaggeving.De SVB gaf op wetsniveau wel inzicht in kosten per klant, begrote kosten
per klant en kosten per klant in het voorgaand jaar. Tevens gaf de SVB inzicht
in de kosten van het terugdringen van de uitvoeringskosten. Uitvoeringsinstellingen
gaven sporadisch alleen de op grond van afgesproken tarieven aan het Lisv
betaalde vergoeding voor activiteiten weer. Het Lisv gaf van verschillende
projecten in het kader van zijn informatievoorzieningstaak de kosten weer.In de augustusrapportage handhaving van het Ctsv is aan de kosten van
handhaving geen aandacht geschonken.° EffectenDe informatievoorziening over de effecten van het beleid staat nog in
de kinderschoenen. In sommige gevallen is het begrijpelijk dat deze informatie
achterwege blijft. Zo zijn de uitvoeringsinstellingen nog niet in staat om
de effecten van handhaving, en meer in het bijzonder van het voorkomen en
bestrijden van misbruik, in kaart te brengen door een inschatting van de omvang
van de resterende onzekerheid te geven. Dat de uitvoeringsinstellingen zich
niet verantwoorden over de effecten van het beleid om de uitvoeringskosten
terug te dringen is ook logisch. Het Lisv maakt afspraken met de uitvoeringsinstellingen
over de lagere tarieven waar deze projecten toe moeten leiden.
De te bereiken effecten zijn hiermee direct zichtbaar voor het Lisv.Tot en met 1997 rapporteerde het Ctsv over de ontwikkeling van de uitvoeringskosten
van de werknemers- en volksverzekeringen. Het Ministerie van SZW heeft het
Lisv verzocht om, als opdrachtgever te rapporteren over de uitvoeringskosten
van de werknemersverzekeringen. Het Lisv heeft voor het eerst deze rapportage
in september 1998 uitgebracht. De SVB verantwoordde zich enigszins over de
effecten van het beleid om de uitvoeringskosten terug te dringen; de kosten
per klant in de loop van de tijd werden weergegeven.Alle uitvoeringsorganisaties lieten onderzoek verrichten naar de klanttevredenheid,
maar alleen het SFB en de SVB besteedden hieraan in de verslaggeving aandacht.
De SVB verantwoordde zich over het aantal ontvangen klachten en deed verslag
ten aanzien van de realisatie van haar doelstelling voor de reactietijd.3.3.3.3 BedrijfsvoeringDe uitvoeringsinstellingen zijn van mening dat hun bedrijfsvoering over
het algemeen een interne aangelegenheid is. Levering volgens de afgesproken
prijs en kwaliteit van de producten zoals vastgelegd in jaarcontracten met
het Lisv zou voldoende zijn. De Rekenkamer is van mening dat bepaalde kritische
informatie over de bedrijfsvoering wel degelijk relevant is voor verslaggeving.
Informatie over geleverde productie zegt immers niets over bijvoorbeeld de
beveiliging van waarden, zoals gegevensbestanden, en het anticiperen op nieuwe
omstandigheden. Op dit moment worden nog geen bedrijfsvoeringsverklaringen
afgegeven.Over de in de handreiking genoemde onderwerpen werd vaak gerapporteerd.
De informatie bleek veelal beschrijvend van aard te zijn en in verschillende
verslaggevingsdocumenten te zijn opgenomen:­ over wijzigingen in de administratieve organisatie en systemen
van informatievoorziening verantwoordden de uitvoeringsorganisaties zich met
uitzondering van het Lisv in verschillende rapportages;­ over kwaliteitsborging werd uiteenlopende informatie in verschillende
verantwoordingsdocumenten verstrekt; de meeste uitvoeringsorganisaties verantwoordden
zich over personeelszaken; integriteit had in het algemeen weinig aandacht
in de verslaggeving; alleen de SVB vermeldde hier iets over;­ voor de scheiding publiek/privaat refereerden de uitvoeringsinstellingen
aan de in de erkenningsvoorwaarden voorgeschreven specifieke accountantsverklaring.
Meestal werden de uitkomsten vermeld van dit accountantsonderzoek naar de
scheiding van publieke en private geldstromen. Soms werd ingegaan op andere
aspecten van de scheiding publiek/privaat. Het GUO bijvoorbeeld ging in op
organisatorische maatregelen ter waarborging van marktconforme transacties
en marktconformiteit van de gehanteerde tarieven bij (interne) uitbesteding.3.3.3.4 FinanciënDe jaarrekeningen van de uitvoeringsorganisaties werden in het algemeen
compleet opgeleverd. Wel heeft de Rekenkamer enkele opmerkingen over de inhoud
van de jaarrekeningen. Zo zouden naast de realisatiecijfers ook de begrote
cijfers voor het desbetreffende jaar en de realisatiecijfers van voorgaande
jaren in de jaarrekeningen opgenomen kunnen worden. Daarnaast
zouden belangrijke verschillen tussen deze cijfers kunnen worden toegelicht.
Alleen de SVB schonk hier aandacht aan.Accountantsverklaringen bij de verantwoordingen SV en rechtmatigheidsverklaringen
betreffende de wettelijke gelden werden niet altijd compleet in de zin van
de Osv97 opgeleverd. Wel had het Ctsv op zijn beurt de minister van SZW rechtmatigheidsverklaringen
verstrekt, verbijzonderd per wet.Het bleek vaak bijzonder lastig om cijfers uit verschillende financiële
verslaggevingsdocumenten, in het bijzonder de jaarrekening en de verantwoording
SV, op elkaar aan te sluiten. De verslaggeving van de SVB vormde een positieve
uitzondering hier op.3.4 ConclusiesDe Osv97 biedt de uitvoeringsorganisaties voldoende duidelijkheid over
de verslaggevingsstructuur. Sterk vindt de Rekenkamer dat de SVB, het Lisv
en de uitvoeringsinstellingen zich zelf moeten verantwoorden over recht- en
doelmatigheid. Voorzien is voorts in verslaggeving door het Ctsv aan de minister
van SZW en door de minister aan de Staten-Generaal. In de Osv97 hadden verantwoording
en controle beter gescheiden kunnen zijn. In de huidige structuur stelt het
Ctsv verslaggeving op die het voor de uitvoering verantwoordelijke Lisv zou
behoren te maken.De voor 1997 voorgeschreven verslaggeving sluit ten dele aan bij de taken
en bevoegdheden van het Ctsv en de minister van SZW. Niet alle volgens de
Rekenkamer relevante verantwoordingsinformatie kwam aan bod. Er is weinig
verantwoording over prestaties gevraagd, met uitzondering van het onderwerp
handhaving. In de Osv97 wordt verslaggeving over doelbereiking wel beoogd,
maar de door het Ctsv gevraagde doelmatigheidsrapportage sluit hierbij niet
aan. Verantwoording over financiën en bedrijfsvoering wordt wel veel
gevraagd. De verslaggeving over bedrijfsvoering is echter nog te weinig oordelend
van aard. Ten opzichte van de recent ontwikkelde handreiking acht de Rekenkamer
de voorgeschreven verslaggeving onvoldoende evenwichtig. De praktijk bleek
hierbij aan te sluiten.De samenhang in de verslaggeving beoordeelt de Rekenkamer als onvoldoende.
Er worden nog teveel verschillende verslaggevingsdocumenten gevraagd, die
niet goed op elkaar aansluiten. Verslaggeving over prestaties, bedrijfsvoering
en financiën is, zeker ten opzichte van recente inzichten, nog niet voldoende
geïntegreerd.Mede gelet op de wens van de Tweede Kamer om de verantwoordingsinformatie
van de sector sociale zekerheid tegelijk met die van het Rijk te kunnen bespreken
beschouwt de Rekenkamer de termijnen voor verslaggeving in de Osv97 als ruim.Het Ministerie van SZW en het Ctsv hebben in verscheidene documenten eisen
aan verslaggeving gesteld, mede met het oog op de vergelijkbaarheid en aggregatie.
Ondanks uitgebreide voorschriften ontbreekt op aantal onderdelen duidelijke
richtinggeving. Over de toepassing van voorschriften bleken ook niet altijd
sluitende afspraken te zijn gemaakt. Dergelijke afspraken zijn tevens van
belang met het oog op de efficiency van de verslaggeving, met name waar het
de aansluiting tussen interne- en externe informatievoorziening betreft. De in wet- en regelgeving gevraagde informatie werd niet altijd opgeleverd.
Zo ontbraken sommige accountantsverklaringen bij de verantwoording SV en is
onvoldoende verantwoord over de deugdelijkheid van de doelmatigheidsrapportages.
Hoewel in weten regelgeving veel aandacht is gegeven aan waarborging van de
deugdelijkheid bleek deze in de praktijk derhalve niet altijd vast te stellen.Over enkele volgens de Rekenkamer relevante onderwerpen bleken de uitvoeringsorganisaties
wel informatie op te leveren terwijl zij daartoe niet verplicht waren. Dit
betreft met name algemene informatie over organisatie. Ook over prestaties
kwam de Rekenkamer soms niet gevraagde informatie tegen.Alle verslaggeving was geautoriseerd. 4 SOCIALE ZORGVERZEKERINGEN4.1 Onderzoekskader4.1.1 Inrichting van de sectorDe ziekenfondsen voeren de Ziekenfondswet (ZFW) uit. Zij zijn, naast andere
uitvoeringsorganen, ook belast met de uitvoering van de Algemene Wet Bijzondere
Ziektekosten (AWBZ).Per 1 juli 1999 is de Ziekenfondsraad omgevormd tot College voor Zorgverzekeringen
(CVZ). Het CVZ coördineert de uitvoering en beheert de aan de wetten
verbonden fondsen.De Commissie Toezicht Uitvoeringsorganisatie (CTU) van het CVZ houdt toezicht
op de uitvoering van de sociale zorgverzekeringswetten. Het is de bedoeling
om de CTU te verzelfstandigen.De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) draagt verantwoordelijkheid
voor het stelsel van sociale zorgverzekeringswetten, voor de hoofdlijnen van
het beleid en voor een goed functionerend toezicht.In de volgende figuur is een schets van de sector sociale zorgverzekeringen
opgenomen.Figuur 2 Schets van de sector sociale zorgverzekeringenIn bijlage 4 is een meer uitgebreide beschrijving van de sector en van
de daarbij behorende wetten opgenomen.4.1.2 Object van onderzoekIn de sector zorg vormde de verslaggeving van de Ziekenfondsraad en van
ziekenfondsen over de uitvoering van de ZFW en de AWBZ het object van onderzoek.Wat betreft de ziekenfondsen betrof het met name verslaggeving aan de
toezichthouder.De verslaggeving van de toezichthouder aan de minister is in het onderzoek
betrokken voor wat betreft het (geaggregeerd) doorgeven van informatie die
de toezichthouder via verslaggeving van de ziekenfondsenheeft
verkregen. De verslaggeving over de toezichtswerkzaamheden is niet beoordeeld
omdat het toezicht buiten het onderzoek viel.4.1.3 InformatiebehoeftenDe minister van VWS en het CVZ/CTU hebben op hoofdlijnen dezelfde informatiebehoeften.
De CTU zal als toezichthouder over bepaalde onderwerpen meer gedetailleerde
informatie wensen. De minister en het CVZ/CTU hebben belang bij verslaggeving
over de rechtmatigheid en doelmatigheid van de uitvoering. Dit betekent dat
zij informatie dienen te krijgen over de geleverde prestaties en de mate waarin
geformuleerde doelstellingen worden bereikt. Verder dienen zij informatie
te krijgen over de bedrijfsvoering en over de financiële gang van zaken.4.2 Wet- en regelgeving4.2.1 Toetsing aan de handreikingDe Rekenkamer onderzocht in hoeverre de in 1997 geldende wet- en regelgeving
correspondeerde met de handreiking. Zij ging tevens na in hoeverre ontwikkelingen
in de wet- en regelgeving aan de handreiking tegemoet komen.De resultaten zijn wat betreft de algemene uitgangspunten weergegeven
in tabel 5. Tabel 6 bevat de resultaten van de vergelijking voor de onderwerpen
die de Rekenkamer in haar handreiking opnam: algemene informatie over de organisatie,
prestaties, bedrijfsvoering en financiën. De tabellen worden toegelicht
in de punten 4.2.2 en 4.2.3. Tabel 5 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zorgverzekeringen: algemene uitgangspunten  Wettelijke vereisten 1997Incl. ontwikkelingen Algemene uitgangspunten  Relevantie00Samenhang­0 Evenwichtigheid­0Tijdigheid­­ Deugdelijkheid00Efficiencyn.v.t.n.v.t.Wetsconformiteitn.v.t.n.v.t.Autorisatie+++ = voldoende 0 = ten dele ­ = onvoldoende Tabel 6 Confrontatie handreiking met wettelijke vereisten
en ontwikkelingen in verslaggeving sociale zorgverzekeringen: onderwerpen  Wettelijke vereisten 1997Incl. ontwikkelingen Algemene informatie over de organisatie  Wettelijke taken wortelInrichting en samenstelling wortelSamenwerkingsverbanden wortel Strategie, doelstellingen en beleid wortel Beleid in samenhang met prestaties wortelPrestaties in samenhang
met kosten  Effecten wortelToelichting van verschillen  Activiteiten
ter verbetering  Kengetallen  Verantwoording over bedrijfsvoering  Bedrijfsvoeringverklaring  Administratieve organisatie en informatievoorziening wortelKwaliteitsborging  Personeelsbeleid  Integriteitsbeleid  Maatregelen ter voorkoming
en bestrijding van misbruik en oneigenlijk gebruik  Scheiding private en publieke
geldstromen  Financiële verantwoording  Jaarverslag en jaarrekening met balans, resultatenrekening en toelichting
hieropwortelwortelKasstroomoverzicht  GetrouwheidsverklaringwortelwortelRechtmatigheidoordeel wortelwortel = voorgeschreven4.2.2 Toetsing aan algemene uitgangspunten4.2.2.1 Wet- en regelgeving inzake verslaggeving 1997De wet- en regelgeving voor de verslaggeving over de uitvoering van de
sociale zorgverzekeringen is sterk in beweging. Hierop wordt ingegaan in punt
4.2.2.2. Op de weten regelgeving voor de verslaggeving over 1997 hadden de
nieuwe ontwikkelingen nog geen invloed. Daarin komt verslaggeving nauwelijks
aan de orde.Ziekenfondsen zijn conform het Burgerlijk Wetboek, boek 2 (BW2), titel
9 verplicht om een jaarverslag en een jaarrekening op te stellen. De ZFW en
de AWBZ bevatten op dit punt geen voorschriften voor ziekenfondsen. Noch het
Ministerie van VWS, noch de Ziekenfondsraad/CTU heeft aanvullende eisen gesteld
aan de verslaggeving van de ziekenfondsen. De Ziekenfondsraad/CTU vergaarde
vooral door eigen onderzoek informatie over de uitvoering van de ZFW en de
ABWZ. De Ziekenfondsraad vroeg aan de ziekenfondsen wel kwartaal- en jaarstaten
met cijfermatige informatie over verstrekkingen ZFW en AWBZ. Deze heeft de
Rekenkamer niet in het 0nderzoek betrokken, omdat het gegevens betreft zonder
toelichting.Van de Ziekenfondsraad verlangden de ZFW en de AWBZ over 1997 een verslag
van de werkzaamheden en rekeningen en verantwoordingen over het beheer van
de fondsen; vereisten hieraan zijn niet gesteld.Er is niets geregeld betreffende ter kennis stellen van verslaggeving
aan de Staten-Generaal. In wet- en regelgeving werd over 1997 vooral gevraagd naar verslaggeving
van financiële aard. Afgezien van relevante financiële verantwoording,
ontbraken echter wettelijke vereisten ten aanzien van algemene informatie
over de organisatie, verantwoording over prestaties en bedrijfsvoering.De Rekenkamer kan daardoor slechts negatief oordelen op de uitgangspunten
samenhang en evenwichtigheid.De oplevering van het verslag van werkzaamheden van de Ziekenfondsraad
aan de minister van VWS diende vóór 1 juli te geschieden; de
oplevering van de verslaggeving van de raad over de fondsen voor 31 december.
Mede met het oog op de in punt 1.2.2 aangehaalde wens van de Tweede Kamer
om de verantwoordingsinformatie over de sector zorg tegelijk met die over
het Rijk te kunnen bespreken beschouwt de Rekenkamer de voorgeschreven verslaggeving
over de sector zorg als laat. De departementale verantwoording wordt steeds
vroeger in het jaar opgeleverd. Het tijdsverschil tussen de departementale
verantwoording en de verantwoording over de zorgsector als geheel wordt hierdoor
steeds groter.Slechts ten dele werd in wet- en regelgeving waarborging van de deugdelijkheid
van de verslaggeving vereist. In tegenstelling tot de ziekenfondsen gold voor
de Ziekenfondsraad geen wettelijk verplichting om een accountantsverklaring
bij de jaarrekening te verstrekken.Aangegeven is wie de verslaggeving moet indienen.4.2.2.2 OntwikkelingenIn gang gezette ontwikkelingen zullen aanmerkelijke verbeteringen tot
gevolg kunnen hebben voor de relevantie, samenhang en evenwichtigheid van
de verslaggeving. De invulling moet nog verder gestalte krijgen; zo is nog
niet duidelijk op welke wijze de ziekenfondsen zich zullen verantwoorden over
prestaties en bedrijfsvoering. Ook is nog niet duidelijk hoe de deugdelijkheid
van niet-financiële informatie wordt gewaarborgd. Gezien de nog bestaande
onduidelijkheden kon de Rekenkamer, ondanks haar waardering voor belangrijke
onderdelen van de plannen, in dit stadium voor de algemene uitgangspunten
in tabel 4.1 geen hogere waardering toekennen dan «ten dele».
Ten aanzien van het aspect tijdigheid merkt zij op dat ook in de voornemens
voor modernisering en verzelfstandiging van het toezicht is voorzien dat de
minister van VWS pas eind december van het volgend jaar een financieel verslag
van het CVZ zal ontvangen.Inmiddels zijn per 1 juli 1999 voor het CVZ de verslaggevingsvereisten
nader gespecificeerd. Het CVZ dient financiële verantwoordingen op te
leveren, zowel over de beheerskosten als over de fondsen. Verantwoording over
bedrijfsvoering wordt ten dele vereist in de vorm van rapportage over het
financieel beheer. De deugdelijkheid dient middels accountantsverklaringen
gewaarborgd te zijn. Ook accountantsverklaringen over de rechtmatigheid zijn
nu aan de orde.In de toekomst zal de modernisering en verzelfstandiging van het toezicht
verstrekkende gevolgen hebben voor de verslaggeving in de sector. Elk uitvoeringsorgaan
moet zich dan verantwoorden dat het rechtmatig en doelmatig (inclusief doeltreffend)
heeft gehandeld. De volgende verslaggeving van de ziekenfondsen is voor 1 maart voorzien:­ een uitvoeringsverslag over de recht- en doelmatige uitvoering
van de ZFW en de AWBZ en over het functioneren in het afgelopen jaar. Hierin
dient, zo gaf het secretariaat van de Ziekenfondsraad aan, aandacht te worden
besteed aan de organisatie, prestaties en de administratieve organisatie en
informatievoorziening. Het CVZ/CTU heeft een ontwikkelingsplan opgesteld voor
de periode tot 2001. In 1999 is oplevering van een eerste ontwerp van het
uitvoeringsverslag door de «proeftuin» voorzien. In 2000 wordt
gewerkt aan de operationele toepassing hiervan. In 2001 is oplevering van
een eerste proeve van een uitvoeringsverslag door alle ziekenfondsen voorzien.
Afstemming met de ziekenfondsen neemt in het ontwikkelingstraject een centrale
plaats in;­ een financieel verslag over de juistheid, volledigheid en rechtmatigheid
van baten en lasten; het verslag dient vergezeld te worden van een accountantsverklaring
over de getrouwheid, de rechtmatigheid en de ordelijkheid en controleerbaarheid
van het gevoerde beheer. Eind 1998, begin 1999 is bij wijze van proef bij
vier ziekenfondsen met gedeeltelijke protocollering gewerkt voor het afgeven
van rechtmatigheidverklaringen door externe accountants. In 1999 is deze pilot
uitgebreid tot alle ziekenfondsen.De toezichthouder zal jaarlijks voor 1 november aan het sturingsorgaan
en de minister rapporteren door middel van een rechtmatigheidrapportage per
ziekenfonds en per wet. Tevens zullen door het jaar heen doelmatigheidrapportages
worden verstrekt.4.2.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving in wet- en
regelgevingIn de volgende punten wordt kort aangegeven wat de in punt 4.2.2 uitvoeriger
beschreven voorschriften voor verslaggeving en de ontwikkelingen daarin betekenen
voor de verslaggeving per onderwerp.4.2.3.1 Algemene informatie over de organisatieDe wet- en regelgeving bevat geen verslaggevingsvoorschriften over dit
onderwerp. In het kader van bovengeschetste ontwikkelingen zijn voor de ziekenfondsen
wettelijke vereisten terzake in de toekomst te voorzien.4.2.3.2 PrestatiesDe wet- en regelgeving bevat over dit onderwerp evenmin verslaggevingsvoorschriften.
In het kader van bovengeschetste ontwikkelingen zijn voor ziekenfondsen en
de toezichthouder wettelijke vereisten terzake in de toekomst te voorzien.4.2.3.3 BedrijfsvoeringDe wet- en regelgeving bevatte voor 1997 geen verslaggevingsvoorschriften
over dit onderwerp.Sinds 1 juli 1999 is verplicht dat wordt gerapporteerd over het door het
CVZ gevoerde financieel beheer. Blijkens de geschetste ontwikkelingen zal
ook over de bedrijfsvoering van de ziekenfondsen verslaggeving worden gevraagd. 4.2.3.4 FinanciënZiekenfondsen zijn reeds verplicht om een jaarverslag en een jaarrekening
met accountantsverklaring op te stellen. In de toekomst komen daar rechtmatigheidsoordelen
bij.De Ziekenfondsraad diende rekeningen en verantwoordingen over het beheer
van de fondsen aan de minister van VWS op te leveren. Sinds 1 juli 1999 moeten
de verantwoordingen van het CVZ over de beheerskosten en de fondsen vergezeld
zijn van accountantsverklaringen over de getrouwheid en de rechtmatigheid.4.3 Verslaggeving over 19974.3.1 Toetsing aan de handreikingDe Rekenkamer onderzocht:­ de jaarverslagen en jaarrekeningen van zes van de in totaal dertig
ziekenfondsen: AMICON Zorgverzekeraar, CZ Groep zorgverzekeringen, Het Groene
Land Zorgverzekeraar, Salland verzekeringen, Zorgverzekeraar Trias en Zorgverzekeraar
VGZ;­ het financieel verslag van de Ziekenfondsraad;­ het verslag van werkzaamheden van de Ziekenfondsraad.Zij ging na in hoeverre de verslaggeving over 1997 voldeed aan haar algemene
uitgangspunten. Zij ging tevens na in hoeverre deze verslaggeving informatie
bevat over de onderwerpen die zij in de handreiking opnam. De resultaten zijn
weergegeven in de tabellen 7 en 8. De tabellen worden toegelicht in de punten
4.3.2, respectievelijk 4.3.3.De Rekenkamer heeft de onderzoeksbevindingen gemiddeld naar sectorniveau.
Zij wil niet onvermeld laten dat de verslaggeving van de Ziekenfondsraad en
van de CZ Groep boven dit gemiddelde uitsteken.Tabel 7 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zorgverzekeringen: algemene uitgangspunten  Wettelijke vereisten 1997Verslaggeving 1997 Algemene uitgangspunten  Relevantie00Samenhang­­ Evenwichtigheid­­Tijdigheid­­ Deugdelijkheid0+Efficiencyn.v.t.0 Wetsconformiteitn.v.t.+Autorisatie+++ = voldoende 0 = ten dele ­ = onvoldoende Tabel 8 Confrontatie handreiking met feitelijke verslaggeving
sociale zorgverzekeringen: onderwerpen  Wettelijke vereisten 1997Verslaggeving 1997 Algemene informatie over de organisatie  Wettelijke taken  Inrichting en samenstelling wortel Samenwerkingsverbanden wortelStrategie, doelstellingen en beleid wortelVerantwoording over prestaties  Beleid in samenhang met prestaties  Prestaties in samenhang met kosten  Effecten  Toelichting van verschillen  Activiteiten ter verbetering  Kengetallen  Verantwoording
over bedrijfsvoering  Bedrijfsvoeringverklaring  Administratieve organisatie
en informatievoorziening  Kwaliteitsborging  Personeelsbeleid wortelIntegriteitsbeleid  Maatregelen ter voorkoming en bestrijding van misbruik en oneigenlijk gebruik  Scheiding private en publieke geldstromen  Financiële
verantwoording  Jaarverslag en jaarrekening met balans, resultatenrekening
en toelichting hieropwortelwortelKasstroomoverzicht wortelGetrouwheidsverklaringwortelwortelRechtmatigheidoordeel  wortel in de eerste kolom = voorgeschreven wortel in de tweede kolom = over dit onderwerp werd informatie aangetroffen
in de verslaggeving van ten minste twee organisaties.4.3.2 Toetsing aan algemene uitgangspuntenDe in punt 4.2.2 geschetste ontwikkelingen waren nog niet van invloed
op de verslaggeving over 1997. Daardoor omvatte deze verslaggeving, zoals
in het volgende punt wordt toegelicht, niet alle informatie die de Rekenkamer
relevant acht. In hun interne verantwoording verstrekten ziekenfondsen met
het oog op hun eigen informatiebehoeften vaak informatie die de Rekenkamer
ook voor de externe verslaggeving relevant acht, doch die daarin niet was
opgenomen. Gezien het vorenstaande stelde de Rekenkamer vast dat de werkelijke
verslaggeving over 1997 ten aanzien van de uitgangspunten relevantie, samenhang,
evenwichtigheid en efficiency nog niet overeenstemde met de eisen waaraan
deze volgens de Rekenkamer zou moeten gaan voldoen.Ten aanzien van het aspect tijdigheid (actualiteit) merkt de Rekenkamer
op dat de Ziekenfondsraad /CTU in zijn verslag over 1997 nog rapporteerde
over baten en lasten over de periode 1993 tot en met 1995.De onderzochte organisaties hebben alle voor 1997 wettelijk verplichte
verslaggeving opgeleverd. De verslaggeving die werd opgeleverd was vooral
van financiële aard. De jaarverslagen en jaarrekeningen van de ziekenfondsen
voldoen aan de vereisten van BW2 Titel 9. De deugdelijkheid van deze verslaggeving
en van die van de Ziekenfondsraad bleek uit accountantsverklaringen. De verslaggeving
werd geautoriseerd opgeleverd. 4.3.3 Analyse onderwerpen van verslaggeving4.3.3.1 Algemene informatie over de organisatieAlleen de Ziekenfondsraad ging in het verslag van werkzaamheden in op
de taken en activiteiten. De ziekenfondsen en de Ziekenfondsraad verstrekten
in de jaarverslaggeving informatie over de inrichting en samenstelling van
hun bestuurs- en toezichtsorganen. Twee ziekenfondsen en de Ziekenfondsraad
gaven een organigram of een korte beschrijving van de organisatie. Een drietal
ziekenfondsen maakte melding van samenwerkingsverbanden met andere ziekenfondsen,
particuliere verzekeraars en uitvoeringsinstellingen sociale verzekeringen.
Vier ziekenfondsen en de Ziekenfondsraad namen in hun jaarverslag informatie
op over de strategie, waaronder missie en doelstellingen. De CZ Groep ging
in het verslag uitgebreid in op de strategie, de projecten en beleidsprogramma's
van de organisatie. De doelstellingen werden echter in geen enkel verslag
gekwantificeerd weergegeven.De ziekenfondsen gaven in gesprekken met de Rekenkamer aan dat zij in
verslaggeving aandacht willen gaan besteden aan missie, strategie en doelstellingen
en de wijze waarop zij deze in de toekomst denken te realiseren. De ziekenfondsen
waren echter van mening dat het beleid van het Ministerie van VWS moeilijk
te vertalen is naar concrete doelstellingen voor de eigen organisatie.4.3.3.2 PrestatiesOver beleid, prestaties en effecten van beleid werd geen informatie aangetroffen
in de verslaggeving van de ziekenfondsen en de Ziekenfondsraad. In de verslaggeving
van vijf ziekenfondsen trof de Rekenkamer de totale kosten per verstrekking
ZFW en AWBZ en de totale uitvoeringskosten per wet aan. De CZ Groep presenteerde
de kosten per verstrekking per verzekerde, door middel van figuren met tijdreeksen
en het aandeel van de gemiddelde kosten per verstrekking ten opzichte van
de totale kosten per verzekerde. Een niet openbare rapportage van de Ziekenfondsraad
aan de ziekenfondsen1 bevatte geanonimiseerde
kosten per verstrekking van individuele ziekenfondsen en een vergelijking
tussen ziekenfondsen van deze kosten. Omdat de rapportage bedoeld was voor
de ziekenfondsen zelf beschouwde de Rekenkamer deze rapportage niet als verslaggeving.4.3.3.3 BedrijfsvoeringInformatie over de bedrijfsvoering ontbrak grotendeels in de verslaggeving
van de ziekenfondsen en de Ziekenfondsraad. De CTU vermeldde in het jaarverslag
op hoofdlijnen bevindingen op het vlak van de administratieve organisatie
en informatievoorziening van alle ziekenfondsen. Het Groene Land gaf informatie
over activiteiten gericht op het verbeteren van de primaire processen. Het
personeelsbeleid kwam, zij het op uiteenlopende wijze, bij vier ziekenfondsen
en de Ziekenfondsraad aan bod. Trias, de CZ Groep en Salland verstrekten personeelsaantallen.
Over het integriteitsbeleid, over het beleid ter voorkoming en bestrijding
van misbruik en oneigenlijk gebruik en over de scheiding tussen publieke taken
en private activiteiten trof de Rekenkamer in het geheel geen verslaggeving
aan. Trias vermeldde in het jaarverslag wel dat het ziekenfonds werkzaamheden
verrichtte voor de aanvullende ziekenfondsverzekering en voor
de overige verzekeringsactiviteiten binnen de organisatie.4.3.3.4 FinanciënDe verslaggeving van vijf ziekenfondsen en de Ziekenfondsraad bevat een
algemene beschouwing over de financiële positie en/of het financiële
resultaat. Verder gaven de ziekenfondsen een nadere toelichting over de toekomstverwachting.
De Rekenkamer trof in de toelichtingen bij de balansen en de resultatenrekeningen
geen verklaringen aan van de verschillen tussen boekjaar en voorgaand jaar.
Een uitzondering hierop vormde de toelichting bij de balans en resultatenrekening
van Zorgverzekeraar VGZ.In de verslaggeving van AMICON en Het Groene Land was een kasstroomoverzicht
opgenomen.Een rechtmatigheidoordeel voor de ZFW en de AWBZ is in wet- en regelgeving
niet voorgeschreven en ontbrak dan ook in de verslaggeving. 4.4 ConclusiesDe ZFW en de AWBZ boden in 1997 onvoldoende duidelijkheid over de te verstrekken
verslaggeving. Er werden geen aanvullende eisen gesteld aan de verslaggeving
van de ziekenfondsen, omdat de Ziekenfondsraad/CTU zelf informatie verzamelde
door eigen onderzoeken. De minister van VWS had beperkte eisen gesteld aan
de verslaggeving van de Ziekenfondsraad/CTU. In verslaggeving aan de Staten-Generaal
was niet voorzien.Er zijn ontwikkelingen gaande die tot aanpassingen van de verslaggevingstructuur
in de ZFW en de AWBZ zullen leiden. Belangrijk vindt de Rekenkamer dat ieder
uitvoeringsorgaan zelf verantwoordelijk wordt voor controle op en verantwoording
over recht- en doelmatigheid. De hierbij behorende verslaggevingsvereisten
zijn een duidelijke stap in de richting van de handreiking zoals de Rekenkamer
deze heeft opgesteld. De ontwikkelingen moeten voor de financiële verslaggeving
over 1999 leiden tot protocollering bij alle ziekenfondsen en op termijn tot
verantwoording over de prestaties, de bedrijfsvoering en de financiën.
In deze fase kan over de invulling van de beoogde verantwoording over prestaties
en bedrijfsvoering nog geen volledige duidelijkheid bestaan.Voor de verslaggeving over 1997 hadden deze ontwikkelingen nog geen gevolgen.
De wet- en regelgeving voorzag nagenoeg uitsluitend in financiële verslaggeving.
Relevantie, samenhang en evenwichtigheid voldeden derhalve over dat jaar nog
niet aan de in paragraaf 2.3 beschreven algemene uitgangspunten.Als gevolg van de ontoereikende voorschriften en afspraken zijn er aanzienlijke
verschillen in de door ziekenfondsen opgeleverde verslaggeving over 1997.
De verslaggeving die wettelijk vereist was, werd ook geleverd. Deze voldoet
aan de gestelde eisen, is geautoriseerd en blijkens de geleverde accountantsverklaringen
deugdelijk. Daarnaast is ook niet verplichte, maar wel relevante informatie
geleverd, bijvoorbeeld over de organisatie en de strategie. Andere onderwerpen
die de Rekenkamer evenzeer relevant acht komen echter niet aan bod, zoals
prestaties, bedrijfsvoering en rechtmatigheid van de ontvangsten en uitgaven.
Uit interne verslaggeving is de Rekenkamer gebleken dat uitvoeringsorganisaties
vaak wel over dergelijke informatie beschikken. Een en ander heeft tot gevolg
dat de verslaggeving over 1997 op het uitgangspunt efficiency nog niet voldeed
aan de huidige inzichten.De tijdigheid van de verslaggeving beoordeelde de Rekenkamer, mede gelet
op de wens van de Tweede Kamer om de verantwoordingsinformatie van de sector
zorg tegelijk met die van het Rijk te kunnen bespreken, als onvoldoende. 5 SLOTBESCHOUWING, REACTIES EN NAWOORD5.1 AlgemeenHoewel de verslaggevingssituatie er in de onderzochte sectoren duidelijk
verschillend bleek voor te staan bevestigde het onderzoek de stelling dat
samenhangende verslaggeving over prestaties, bedrijfsvoering en financiën
nog geen gemeengoed is. Van deze drie onderdelen is de financiële verantwoording
het verst ontwikkeld.De Rekenkamer is van mening dat uitgebreide voorschriften niet per definitie
het juiste instrument vormen om verslaggeving aan te sturen. Voorschriften
zijn éénzijdig, bieden weinig flexibiliteit en zijn bijna altijd
multi-interpretabel. De Rekenkamer ziet meer in een beperkte set met dwingende
voorschriften op hoofdlijnen, die in overleg tussen de organisaties die zich
verantwoorden en de belanghebbenden tot stand behoort te komen. De voorschriften
dienen slechts voor één uitleg vatbaar te zijn; modellen en
voorgeschreven teksten voor te verstrekken oordelen kunnen hiertoe bijdragen.De verdere invulling dient te worden bepaald in goed overleg tussen de
verslaggevende organisatie en haar belanghebbenden. Open communicatie acht
de Rekenkamer hierbij een voorwaarde.De Rekenkamer vestigt de aandacht op de verslaggeving op sectorniveau.
De verslaggeving van het Rijk wordt verbeterd en versneld. De Tweede Kamer
wenst in het debat daarover ook de budgetsectoren zorg en sociale zekerheid
te betrekken. Het streven zal er derhalve op gericht moeten zijn de verslaggeving
aan de ministers eveneens te versnellen.5.2 Sociale zekerheidDe verslaggeving over de sociale verzekeringen kwam over 1997 in de sector
sociale zekerheid op belangrijke punten overeen met de handreiking van de
Algemene Rekenkamer. De Rekenkamer heeft waardering voor de jarenlange aandacht
die in deze sector aan de verslaggeving is besteed en voor de vruchten die
deze aandacht heeft afgeworpen: in de loop van de tijd is een verantwoordingsstelsel
gegroeid waarbij alle organisaties zichzelf op basis van uitgebreide voorschriften
dienen te verantwoorden, met name over rechtmatigheid en bedrijfsvoering;
de deugdelijkheid van de verslaggeving kreeg daarbij veel aandacht.Mede met het oog op ontwikkelingen rond het onderwerp verslaggeving, zowel
bij het Rijk als in het algemeen, acht de Rekenkamer voor de eerstkomende
jaren niettemin verbeteringen noodzakelijk. De verbeteringen die de Rekenkamer
voorstaat komen vooral neer op stroomlijning: minder beschrijvende teksten
in minder documenten. De op handen zijnde wetswijzigingen voor de sector in
het kader van de oprichting van Centra voor werk en inkomen, waarbij nieuwe
organisatorische structuren zullen ontstaan, vormen volgens de Rekenkamer
een goede gelegenheid om in de weten regelgeving verbeterde structuren en
eisen voor verslaggeving neer te leggen. De Rekenkamer acht het vooral van
belang dat een samenhangend stelsel van verslaggeving over prestaties, bedrijfsvoering
en financiën wordt gecreëerd.Daarbij zou de verslaggeving over prestaties (kengetallen) en over de
bedrijfsvoering (in oordelende zin) nog aanmerkelijk verbeterd kunnen worden.
Met bedrijfsvoeringverklaringen kunnen belanghebbenden beter worden
geïnformeerd, waar nodig kan enige aanvullende informatie worden verstrekt.
Ook de uitvoeringsorganisaties kunnen baat hebben bij een dergelijke efficiënte
rapportagevorm.Strakkere éénduidige regelgeving en overleg zullen volgens
de Rekenkamer de naleving positief beïnvloeden.5.3 Sociale zorgverzekeringenIn de sector sociale zorgverzekeringen zijn ontwikkelingen in gang gezet
waarmee de verslaggeving ook daar in belangrijke mate aan de handreiking kan
gaan voldoen. Een fundamentele stap is dat uitvoerende organisaties zich zelf
moeten verantwoorden over hun recht- en doelmatig handelen. Relevantie, samenhang
en evenwichtigheid van de verslaggeving zullen sterk verbeteren wanneer de
voorgenomen vorm van verslaggeving wordt ingevoerd. De Rekenkamer constateerde
dat op dit moment nog niet duidelijk kan zijn hoe de verslaggeving over prestaties
en bedrijfsvoering wordt ingevuld. Zij waardeert de inspanningen van het CVZ
om tot deze invulling te komen en met name dat het CVZ de ziekenfondsen bij
de ontwikkeling betrekt. Dit kan de efficiency van de verslaggeving ten goede
komen.Gelet op de summiere eisen die nu aan verslaggeving over de uitvoering
van sociale verzekeringswetten in de zorgsector worden gesteld acht de Rekenkamer
volledige invoering van de voorgestane verslaggeving binnen enkele jaren dringend
noodzakelijk. De Rekenkamer vindt het dan ook van groot belang dat de ontwikkelingen
met kracht worden voortgezet. Door alle betrokkenen in de sector zal daarbij
nog veel werk moeten worden verzet. De Rekenkamer beveelt aan te bekijken
in hoeverre de handreiking zoals in dit onderzoek gehanteerd kan helpen bij
de verdere vormgeving van de verslaggeving.Gezien het feit dat er zo weinig informatie over beleid, prestaties, kosten
en effecten wordt gegeven acht de Rekenkamer het van belang dat in samenspraak
tussen ziekenfondsen, CVZ, CTU en Ministerie van VWS prestatie-indicatoren
worden ontwikkeld.Wat het uitvoeringsverslag van ziekenfondsen betreft acht de Rekenkamer
transparantie inzake de bedrijfsvoering van belang, in principe ook in een
concurrerende omgeving. Zij staat daarbij een efficiënte vorm van rapportage
voor, met als basis verklaringen over de bedrijfsvoering, afgegeven door de
leiding.5.4 Toepassing van de handreikingDe Rekenkamer heeft de handreiking zo opgesteld dat deze algemeen bruikbaar
is voor (sectoren van) organisaties die op afstand van het Rijk publieke taken
uitvoeren en/of publieke gelden innen of besteden. De handreiking kan volgens
de Rekenkamer bijdragen aan het expliciteren van de eigen verantwoordelijkheid
van de uitvoerende organisaties en aan efficiënt toezicht. De handreiking
bleek in het onderzoek naar verslaggeving over de uitvoering van sociale verzekeringswetten
toepasbaar. De conclusies en aanbevelingen van dit rapport kunnen ook in andere
gevallen bruikbaar zijn. Zij hoopt dat dit rapport en de handreiking niet
alleen in de twee onderzochte sectoren ter hand zullen worden genomen. 5.5 Reacties ministers, toezichthouders, fondsbeheerders
en uitvoeringsorganisatiesHet rapport is voorgelegd aan alle betrokkenen. Voor de sector sociale
zekerheid waren dat de minister van SZW, Ctsv, SVB, Lisv, Cadans, Gak Nederland,
GUO en SFB. Voor de sector sociale zorgverzekeringen betrof het de minister
van VWS, CVZ, CTU en de betrokken zes ziekenfondsen: AMICON, CZ Groep, Het
Groene Land, Salland, Trias en VGZ. Over het algemeen konden betrokkenen zich
vinden in de bevindingen, conclusies en aanbevelingen van dit rapport.Sociale zekerheidDe reacties uit het sociale zekerheidsveld zijn, naast enkele neutrale
antwoorden, waarderend, instemmend en ondersteunend.De belangrijkste aanbeveling, stroomlijning van de regelgeving, vond veel
weerklank. Zo ook bij de minister van SZW, die mededeelde op korte termijn
een onderzoek te zullen starten naar de knelpunten van de verantwoordingssystematiek
en naar de mogelijkheden tot aanpassing. Het Ctsv zal aan deze aanbeveling
aandacht besteden bij de komende wijziging van de Osv. Uitvoeringsinstellingen
ondersteunen de aanbeveling door de gedachte van een beperkte set voorschriften
te onderschrijven (Gak Nederland) en te bevestigen dat de aan de verslaggeving
gestelde eisen niet altijd even duidelijk zijn, waarbij gewezen wordt op overlap
en de hoeveelheid te verstrekken informatie (SFB). Het Lisv ging niet op de
aanbevelingen in.De minister toonde begrip voor de zorg van de Rekenkamer over het tijdsverschil
tussen de departementale verantwoording en die over de sociale zekerheidssector
als geheel. Het Ctsv gaf op het punt van versnelling van de verslaggeving
aan zijn voordeel te zullen doen met de aanbeveling terzake.Het SFB toonde zich op dit punt niet erg optimistisch: er is geen sprake
van een beleidsstabiele omgeving; zolang dit niet het geval is vindt het SFB
het verkorten van de rapportagetermijn te ambitieus.Ctsv, SFB en Gak Nederland gingen in op de conclusie dat het Ctsv ingevolge
de Osv97 verslaggeving opstelt die het voor de uitvoering verantwoordelijke
Lisv zou behoren te maken. Waar het SFB en Gak Nederland deze conclusie op
zijn minst herkennen vindt het Ctsv dat de Rekenkamer onvoldoende rekening
houdt met het feit dat de wetgever voor de structuur gekozen heeft omdat een
onafhankelijke toezichthouder de verantwoordingsinformatie zou moeten controleren.Het Ctsv gaf met enige klem aan dat zijn thematische onderzoeken wel degelijk
informatie over prestaties en doelbereiking bevatten die samenhangend inzicht
bieden. Ook verwees het Ctsv naar informatie in zijn rapporten over handhaving
en meer in het bijzonder het voorkomen en bestrijden van misbruik, reïntegratie
en het terugdringen van uitvoeringskosten. Wat betreft de scheiding van publieke
en private geldstromen verwijst het Ctsv naar de terzake voorgeschreven accountantsverklaring.Tenslotte deelde Gak Nederland mede op weg te zijn naar een bedrijfsvoeringsverklaring. ZorgDe minister van VWS, het CVZ en de CTU reageerden met instemming op het
rapport en toonden waardering voor de handreiking. Zij gaven aan dat deze
zal worden gebruikt bij de vormgeving van de verslaggeving nieuwe stijl. De
minister beschouwt de onderzoeksresultaten als een steun voor het ingezette
beleid ter modernisering van het toezicht, dat haar eerste prioriteit heeft.
Zij beschouwt het tijdpad voor deze ontwikkelingen, dat in 2001 tot een eerste
proeve van verslaggeving nieuwe stijl door alle uitvoeringsorganisaties moet
leiden, als ambitieus maar realistisch. De zes ziekenfondsen reageerden neutraal
tot instemmend en constructief.De minister miste de onderbouwing van de kwalificatie onvoldoende wat
betreft tijdigheid. Zij legde uit dat de uitvoeringsorganen vóór
1 maart zullen gaan rapporteren, de toezichthouder vóór 1 november
en het CVZ uiterlijk 31 december. Verdere versnelling zou, gezien de getrapte
uitvoeringsstructuur van de sector, op bezwaren stuiten. De minister refereerde
aan de nota «Van beleidsbegroting tot beleidsverantwoording».
Zij verwees naar de pragmatische handelwijze waarbij verschillende documenten
de Kamer in staat moeten stellen om tegelijk met de verantwoording van het
Rijk ook over de sector zorg te kunnen spreken. De minister noemde het voor
een verantwoord gebruik van deze informatie in de Voorjaarsbrief niet nodig
de afronding van de formele verantwoordingsprocedures af te wachten.Ook de CTU liet op dit punt doorklinken nog niet overtuigd te zijn.De CTU plaatste nog de kanttekening dat in de praktijk zal moeten blijken
of de normen wenselijk en/of van toepassing zijn op de zorgsector. De CTU
meent dat de normen vooral op de situatie bij de rijksoverheid zijn gebaseerd.
Specifiek refereert de CTU, naast tijdigheid, aan de vraag of, gezien de marktwerking
in de sector, de externe accountant van een uitvoeringsorgaan over de ordelijkheid
en controleerbaarheid zou moeten rapporteren.Het CVZ deelde de Rekenkamer mede dat de verslaggeving van de Ziekenfondsraad
over 1998 al een stuk meer in de door de Rekenkamer voorgestane richting komt
dan die over 1997. Over 2001 wil het CVZ onder meer een bedrijfsvoeringsverklaring
gaan verstrekken.Ook Zorgverzekeraar VGZ gaf ten slotte aan dat de verslaggeving over 1998
al beter aansloot bij onze handreiking dan die over 1997.5.6 Nawoord RekenkamerDe Rekenkamer heeft een aantal opmerkingen van de betrokkenen verwerkt
in het rapport. Zij stelt het op prijs dat de meesten van hen aangaven de
aanbevelingen te zullen opvolgen en de handreiking te zullen gebruiken.Verder constateerde zij dat een aantal organisaties inmiddels inderdaad
stappen in de door de Rekenkamer voorgestane richting heeft gezet.Wat betreft de verslaggevingsstructuur in de sector sociale verzekeringen
benadrukt het Ctsv dat de wetgever voor de structuur heeft gekozen omdat een
onafhankelijke toezichthouder de verantwoordingsinformatie zou moeten controleren.
De Rekenkamer onderschrijft dit laatste van harte, doch verbindt hieraan niet
dat de verantwoordingen aan de toezichthouder gericht zouden moeten zijn,
noch dat de toezichthouder zelf de verslaggeving over de sector zou moeten
opstellen. Zij beschouwt dit als een weeffout in de Osv97; verantwoording
en toezicht behoren gescheiden te zijn.Het is de Rekenkamer bekend dat het Ctsv informatie oplevert over een
aantal onderwerpen waarover uitvoeringsorganisaties zich niet verantwoorden.
De onderzoeksrapporten van het Ctsv die tot stand zijn gekomen door eigen
informatieverzameling vielen evenwel buiten het onderzoek. De Rekenkamer heeft
juist willen benadrukken dat de uitvoeringsorganisaties zich zelf over de
desbetreffende onderwerpen dienen te verantwoorden.In reactie op de opmerking van de CTU merkt de Rekenkamer nog op dat de
handreiking gebaseerd is op een brede selectie uit literatuur. De bedrijfsvoeringsverklaring
is ontstaan in het bedrijfsleven in Angelsaksische landen.Inzake de tijdigheid van de verslaggeving tenslotte bleken de reacties
gemengd. De minister van VWS miste de onderbouwing van de conclusie hierover.
De Rekenkamer plaatst de norm tijdigheid in de context van het gebruik door
belanghebbenden. Zij is van mening dat de verslaggeving van de ministers over
de sectoren te laat wordt opgeleverd, immers deze kan niet meer worden gebruikt
bij het verantwoordingsdebat in de Tweede Kamer. De Rekenkamer realiseert
zich dat, met name in de zorgsector, eerst prioriteit moet worden gegeven
aan inhoudelijke verbeteringen van verantwoording en toezicht. Voor de korte
termijn acht zij de wijze waarop de Staten-Generaal zullen worden geïnformeerde
de best haalbare. Daarna zou echter wel degelijk een versnelling van de verslaggeving
op sector-/wetsniveau tot stand moeten gebracht. Dynamisering van toezicht
kan hiertoe bijdragen. BIJLAGE 1 Enkele kerncijfers° Sociale zekerheidHet totale financiële belang van de onderzochte wetten in de sociale
zekerheidssector in 1997 is ruim f 85 miljard. De uitkeringen op dit
terrein betreffen circa f 82 miljard. De uitvoeringskosten bedroegen
in 1997 rond f 3,3 miljard.In 1997 werden door de uitvoeringsinstellingen op grond van de onderzochte
werknemersverzekeringen de volgende bedragen uitgekeerd:Aantallen uitkeringsgerechtigden en uitkeringsbedragen
werknemersverzekeringen (in miljoenen guldens) in 1997  aantallen uitkerings-gerechtigdenTotaal uitkeringenWAO/AAW865 000 22 294 WW335 000 8 496ZW98 000 2 812TW/Bia91 0001626Totaal1 389 000 34 2281 Betreft het aantal TW uitkeringen eind 1997, exclusief de
uitkeringen op grond van de Wet Bia. Bronnen: Ctsv-rapport Rechtmatigheidsonderzoek werknemersverzekeringen
1997; Lisv-publicatie Kroniek van de sociale verzekeringen 1998In 1997 keerde de SVB aan volksverzekeringen de volgende bedragen uit:Aantallen uitkeringsgerechtigden en uitkeringsbedragen
volksverzekeringen (in miljoenen guldens) in 1997  aantallen uitkeringsgerechtigdenTotaal uitkeringenAOW2 248 00036 601 AKW1 809 0006 245Anw185 0004 606Totaal4 242 00047 452Bronnen: Ctsv-rapport Rechtmatigheidsonderzoek volksverzekeringen 1997;
Lisv-publicatie Kroniek van de sociale verzekeringen 1998° Sociale zorgverzekeringenIn 1997 bedroegen de totale uitgaven op grond van de ZFW en AWBZ circa
f 50,4 miljard. Onderstaande tabel bevat een aantal kerncijfers. Belangrijkste
uitgaven ZFW zijn ziekenhuiszorg (in 1997: f 11,8 miljard), belangrijkste
uitgaven AWBZ zijn verzorging en verpleging (in 1997: f 9,2 miljard). Verzekerden, uitgaven en ontvangsten ZFW en AWBZ in 1997  ZFW AWBZ Aantal verzekerden (in miljoenen)9,9 15,6  Uitgaven (in miljarden guldens)
waarvan:23,7 26,7 ­
Verstrekkingen 22,5 26,3­ uitvoeringskosten 1,2 0,4 Ontvangsten (in miljarden guldens) waarvan:23,1 27,1  ­ premies:
procentueel 14,5 23,9Nominaal 1,3  ­ rijksbijdragen 6,1 0,2­ MOOZ-bijdrage 0,8  ­ eigen bijdragen verzekerden 0,4 3,0Bron: Ziekenfondsraad, Jaaroverzicht ZFW en AWBZ, december 1998. BIJLAGE 2 In het onderzoek betrokken wetten en actoren in de sector
sociale zekerheidDe SVB voert de Algemene Ouderdomswet (AOW), Algemene nabestaandenwet
(Anw) en Algemene Kinderbijslagwet (AKW) uit. Belangrijke verantwoordelijkheden
hierbij zijn het handhaven van deze wetten, het terugdringen van de uitvoeringskosten,
het bevorderen van klantgerichtheid en de informatievoorziening over deze
wetten. De SVB beheert de aan de genoemde wetten verbonden fondsen.Het Lisv is belast met de uitvoering van de Werkloosheidswet (WW), de
Wet op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO), de Ziektewet (ZW), de Toeslagenwet
(TW), de Wet op de (re)integratie arbeidsgehandicapten (REA) en de Tijdelijke
wet beperking inkomensgevolgen arbeidsongeschiktheidscriteria (Bia). In 1997
voerde het Lisv ook de Algemene Arbeidsongeschiktheidswet (AAW) en de voorganger
van de REA, de Wet arbeid gehandicapte werknemers (WAGW) uit. De uitvoering
van de genoemde wetten omvat ook de verantwoordelijkheid voor het handhaven
van deze wetten, het bevorderen van reïntegratie van personen die een
uitkering ontvangen, het terugdringen van de uitvoeringskosten, het bevorderen
van klantgerichtheid, de informatievoorziening en het bevorderen van concurrentie
tussen uitvoeringsinstellingen. Het Lisv beheert de fondsen die aan de vermelde
wetten zijn verbonden.De premie-inning, claimbeoordeling en verstrekking van uitkeringen heeft
het Lisv overgedragen aan vijf uitvoeringsinstellingen: Gak Nederland, Cadans
Uitvoeringsinstelling, SFB Uitvoeringsorganisatie Sociale Verzekering, GUO
Uitvoeringsinstelling en Uitvoeringsinstelling Sociale Zekerheid voor Overheids-
en onderwijspersoneel (USZO)1. Deze zijn daarbij
verantwoordelijk voor de uitvoering van het reïntegratiebeleid, wetshandhaving,
terugdringen van de uitvoeringskosten en bevorderen van klantgerichtheid.
Uitvoeringsinstellingen maken deel uit van holdings waarin ook private activiteiten
worden uitgevoerd.Het Ctsv houdt toezicht op de recht- en doelmatigheid van de uitvoering
van de sociale zekerheidswetten door de SVB, het Lisv en de uitvoeringsinstellingen.De minister van SZW draagt verantwoordelijkheid voor het stelsel van sociale
zekerheidswetten. Hij is verantwoordelijk voor de hoofdlijnen van het beleid
en voor een goed functionerend toezicht op de uitvoering. BIJLAGE 3 Onderzochte verslaggeving sociale zekerheid over 1997SVB:­ jaarrekening en jaarverslag;­ jaarrekeningen en jaarverslagen van de fondsen;­ verantwoording SV;­ doelmatigheidsrapportage;­ jaarlijkse handhavingrapportageLisv:­ jaarrekening en jaarverslag;­ jaarrekeningen en jaarverslagen van de fondsen;­ verantwoording SV;­ doelmatigheidsrapportage;­ rapportage uitvoeringskosten werknemersverzekeringen 1995­2003.Gak Nederland, Cadans, SFB en GUO:­ jaarrekeningen en jaarverslagen van de uitvoeringsinstellingen
en de holdings;­ verantwoordingen SV;­ doelmatigheidsrapportages;­ rapportages verbetering rechtmatigheid;­ kwartaalrapportages over onder meer reïntegratie, handhaving
en premie-inning. Deze rapportages vloeien voort uit oude overeenkomsten met
de opgeheven bedrijfsverenigingen; niet alle uitvoeringsinstellingen leveren
deze rapportages meer op en de rapportages verschillen.Ctsv (alleen in het onderzoek betrokken voor wat betreft het geaggregeerd
doorgeven van informatie die de toezichthouder via verslaggeving van de uitvoeringsorganisaties
heeft verkregen, zie paragraaf 3.1):­ rechtmatigheidonderzoek werknemersverzekeringen;­ rechtmatigheidonderzoek volksverzekeringen;­ doelmatigheidsrapportage 1998;­ augustusrapportage handhaving 1998. BIJLAGE 4 In het onderzoek betrokken wetten en actoren in de sector
sociale zorgverzekeringenDe uitvoering van de ZFW is opgedragen aan ziekenfondsen. De uitvoering
van de AWBZ is opgedragen aan uitvoeringsorganen AWBZ (dit zijn ziekenfondsen,
particuliere zorgverzekeraars en organen die publiekrechtelijke ziektekostenregelingen
voor ambtenaren uitvoeren), het Centraal Administratiekantoor Bijzondere Ziektekosten
(CAK-BZ) en verbindingskantoren (inmiddels zorgkantoren).Ziekenfondsen sluiten overeenkomsten af met zorgaanbieders, zoals ziekenhuizen
en artsen, zodat verzekerden hun aanspraken tot gelding kunnen brengen. Ziekenfondsen
zijn daarnaast belast met de premie-inning ZFW, het beheer van de reserves
en de inning van de eigen bijdragen ZFW (tot 1999). Voorts dragen ziekenfondsen
zorg voor de verbetering van de toegankelijkheid, beschikbaarheid en kwaliteit
van de zorg, de beheersing van uitgaven en de doelmatige uitvoering van beide
wetten.Per 1 juli 1999 is de Ziekenfondsraad omgevormd tot het CVZ; nagenoeg
alle taken zijn behouden en enkele nieuwe taken zijn toegevoegd (staatsblad
1999, nummer 185). De belangrijkste taken zijn de aansturing van de uitvoering
en het beheer van de Algemene Kas en het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten.
De CTU, die onderdeel uitmaakt van het CVZ, houdt toezicht op de taakuitvoering
van de ziekenfondsen. De CTU beoordeelt in dit kader de correcte uitvoering
van de ZFW en AWBZ, de aanvaardbaarheid van de ontvangsten en uitgaven en
alle indicatoren die voor de vaststelling van het budget van belang zijn,
zoals de opgegeven aantallen verzekerden.De toekomstige modernisering en verzelfstandiging van het toezicht in
de sector zal tot gevolg hebben dat het CVZ en de CTU in de toekomst als twee
nevengeschikte zelfstandige bestuursorganen zullen opereren:­ een «sturingsorgaan», het CVZ, met als taken sturing
geven aan een rechtmatige en doelmatige uitvoering van de ZFW en de AWBZ,
het beheer van de Algemene Kas en het AFBZ en het toelaten van ziekenfondsen,
ziektekostenverzekeraars en zorginstellingen;­ een onafhankelijk toezichtsorgaan met als belangrijkste taak toezicht
houden op een rechtmatige en doelmatige uitvoering van de ZFW en de AWBZ door
de uitvoeringsorganen.De ministeriële verantwoordelijkheid krijgt vorm door toezicht van
de minister van VWS op het functioneren van beide organen. De termijn waarop
het wetsvoorstel inzake ontvlechting van de CTU tegemoet kan worden gezien
is nog niet bekend.De minister van VWS draagt verantwoordelijkheid voor het functioneren
van de zorgsector. De minister is verantwoordelijk voor de hoofdlijnen van
het beleid en voor een goed functionerend toezicht.XNoot1Het onderzoeksprogramma heeft betrekking op organisaties als bedoeld in
artikel 59, lid 1 onder d, van de Comptabiliteitswet: «rechtspersonen
voor zover die een bij of krachtens de wet geregelde taak uitoefenen en daartoe
geheel of gedeeltelijk worden bekostigd uit de opbrengst van bij of krachtens
de wet ingestelde heffingen».XNoot1Spiegelinformatie ZFW 1997, Pro Forma Ziekenfonds, Ziekenfondsraad, juli
1998.XNoot1Met ingang van 1 januari 1998, niet in het onderzoek betrokken. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26981-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl