Financiële verantwoordingen over het jaar 1999; Financiële verantwoording
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27127, nr. 20

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

15-06-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

27127 nr. 20

17-05-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamFinanciële verantwoording van het ministerie van
Financiën (IXB) over het jaar 1999REKENING VAN VERPLICHTINGEN, UITGAVEN EN ONTVANGSTEN Staat behorende bij de financiële verantwoording over het jaar
1999 Rekening 1999 (exclusief suppletore mutaties), Ministerie van Financiën
(IXB) Onderdeel uitgaven en verplichtingen (bedragen x f 1000) Staat behorende bij de financiële verantwoording
over het jaar 1999 Rekening 1999 (exclusief suppletore mutaties), Ministerie
van Financiën (IXB) Onderdeel ontvangsten (bedragen x f 1000) ALGEMENE TOELICHTING BIJ DE REKENING1. Inleiding en leeswijzer2. FINANCIEEL OVERZICHT OP HOOFDLIJNEN2.1. Uitgaven en niet-belastingontvangstenTabel 2.1. Budgettaire beeld ten opzichte van ontwerp-begroting
1999 uitgaven en niet-belastingontvangsten(x f 1 mln.); «-»
is tekortverlagend Niet relevant voor de ijklijnOntwikkelingssamenwerking (HGIS)Overboekingen en middelenafsprakenRestant specifieke onderuitputting IXBGrafiek 2.1: Raming en realisatie uitgaven IXB 1999Grafiek 2.2: Raming en realisatie niet-belastingontvangsten
IXB 1999 2.2. BelastingontvangstenGrafiek 2.3: Raming en realisatie van de belastingopbrengsten
1999 Tabel 2.2: Belastingopbrengsten op kasbasis voor 1999
(x f 1 mld.)13. ALGEMEEN3.1. Inleiding3.2. Staatsloterij3.3. DomeinenOntvangsten DomeinenActivabeheerBenzinemarktContract papiervernietiging3.4. Tegoeden Tweede Wereldoorlog4. FINANCIËN BINNENLAND4.1. Inleiding4.2. Regeling Bijzondere Financiering4.3. Tijdelijke subsidieregeling tankstations4.4. Publiek-private samenwerking (PPS)4.5. Binnenlands geldwezenMuntwezenFinanciering lagere overhedenIntegriteit financiële sectorDwangsommen en bestuurlijke boetesInformatieverstrekking aan de cliëntEffectwezenBankwezenVerzekeringswezenBetalingsverkeer Rijksoverheid4.6. EuroEuro nationaalEuro RijksoverheidEuro binnen het ministerie van Financiën5. FINANCIËN BUITENLAND5.1. Inleiding5.2. Exportkredietverzekering en investeringsgarantiesAlgemeenGrafiek 5.3: Meerjarig resultaat exportkredietverzekeringNationale ontwikkelingenInternationale ontwikkelingenHerverzekering investeringen5.3. Het Internationale Monetaire Fonds (IMF)Toelichting op de risicograad van garantiestellingen van
de Staat aan DNB uit hoofde van deelneming in het IMF5.4. Multilateraal ontwikkelingsbankenWereldbankgroepAziatische OntwikkelingsbankgroepAfrikaanse OntwikkelingsbankgroepInter-Amerikaanse OntwikkelingsbankgroepEuropese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling (EBRD)Ontwikkelingsbank voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika5.5. Europese Investeringsbank (EIB)5.6. MATRA-faciliteit (Maatschappelijke Transformatie)Tabel 5.3: Committeringen en uitbetalingen (x 1 mld.) 6. FISCALE ZAKEN EN BELASTINGEN6.1. Inleiding6.2. Fiscale zakenFiscaal beleid en wetgeving op nationaal gebiedFiscaal beleid en regelgeving in de Europese contextFiscaal beleid en koninkrijksbetrekkingenFiscaal beleid en regelgeving in internationaal verbandPrestatiegegevens en evaluatieonderzoekenTabel 6.1: Voorlopige gegevens afdrachtverminderingen
1999 (x f 1 mln.)Tabel 6.2: Voorlopige gegevens investeringsfaciliteiten
1999 (geïnvesteerde bedragen in f mln.)6.3. BelastingdienstDienstverleningVerminderen administratieve lastenVoorlopige teruggaaf inkomstenbelastingBedrijfsinterne milieuzorgBelastingplan 2001Centrale invoerEuroFiscale MonitorInternetsite BelastingdienstFraudenota's7. BEDRIJFSVOERING7.1. PersoneelKernministerieBelastingdienstZiekteverzuimEmancipatiebeleidTabel 7.2: Realisaties 1999 emancipatiebeleid (in %) GehandicaptenbeleidAllochtonenbeleidTabel 7.3.: Realisatie arbeidsdeelname allochtonen kernministerie 7.2. OrganisatieKernministerie/DomeinenBelastingdienstBelastingdienst Centrum voor proces- en productontwikkelingDirectoraat-Generaal BelastingdienstEconomische Controle DienstDienst Omroepbijdragen (DOB)Sturen op resultaatDirectie Douane7.3. Resultaten primaire processen BelastingdienstGrafiek 7.1: Samenhang strategische kengetallenProductiviteitsindicatorenGrafiek 7.2: Productiviteitsindicatoren Tabel 7.5: Apparaatsuitgaven (X f 1 mln.) Tabel 7.4: Geïndexeerde ontwikkeling aantal belastingplichtigen Volume- en arbeidsproductiviteitGrafiek 7.3: Productiviteitskengetallen ProceskwaliteitGrafiek 7.4: Proceskwaliteit ProductkwaliteitGrafiek 7.5: Productkwaliteit Tempo kasstroomGrafiek 7.6: Tempo kasstroom ToezichtGrafiek 7.7 Toezicht DienstverleningGrafiek 7.8: Dienstverlening 7.4. AutomatiseringKernministerieBelastingdienst7.5. Planning en control7.6. Beleid inzake misbruik en oneigenlijk gebruikAlgemeenKernministerieBelastingdienst7.7. Rechtmatigheidsonderzoek Algemene Rekenkamer over
1998ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGVerplichtingen en Uitgaven01.01 Personeel en materieel kernministerieVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) PersoneelPostactievenMateriële uitgavenMateriële uitgaven naar cluster (x f 1000) Uitgaven euroKengetallenKengetallen personeel en materieel (Volume in fte; bedragen
x f 1000) 01.03 LoonbijstellingVerplichtingen en uitgavenVerdeling loonbijstelling (x f 1000) 01.04 PrijsbijstellingVerplichtingen en uitgavenVerdeling prijsbijstelling (x f 1000) 01.05 OnvoorzienVerplichtingen en uitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) 01.11 Uitvoering van werken door DomeinenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) Onderhoud gronden en gebouwenBeheerskosten01.14 Diverse uitgavenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) Verloren gegaan rijksgeldDiverse uitgaven02.01 MuntwezenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) GuldensEuro'sUitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) GuldensEuro'sAfname munten in circulatieVolume- en prestatiegegevensTabel 1. Voorraadverloop van guldenmunten in 1999 (x 1000 stuks) Tabel 2. Muntvraag en muntproductie van guldenmunten 1996–1999
(x 1000 stuks) 02.07 Regeling Bijzondere FinancieringVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) AA- en B-kredietenOverigUitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) AA- en B-kredietenOverigVolume- en prestatiegegevensUitgaven en ontvangstenMeerjarige ontwikkeling uitgaven en ontvangsten BF (x f 1
mln.) GarantiesAan bedrijven verleende kredieten naar omvang (x f 1 mln.) 03.04 Deelneming in het kapitaal van multilaterale ontwikkelingsbankenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) Deelneming in het kapitaal van Regionale OntwikkelingsbankenOverige mutatiesUitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) Bijdrage in de middelen van de Internationale Ontwikkelingsassociatie
(IDA)Overige mutaties03.05 Garanties inzake deelneming in het kapitaal van
multilaterale ontwikkelingsbanken en garanties aan de EIBVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) Garanties inzake deelneming in het kapitaal van de Wereldbank,
MIGA en Regionale OntwikkelingsbankenGarantie inzake overeenkomst van borgtocht met EIB betreffende
de overeenkomst van Lomé03.07 Garanties aan De Nederlandsche BankVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) 03.10 ExportkredietverzekeringVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) Volume- en prestatiegegevensOntwikkeling obligoOntwikkeling obligo; voorlopige en definitieve garanties
 03.11 Regeling Herverzekering InvesteringenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) 03.16 Deelneming in het kapitaal van de Ontwikkelingsbank
voor het Midden-Oosten en Noord-AfrikaVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) 03.17 Garantie inzake deelneming in het kapitaal van de
Ontwikkelingsbank voor het Midden-Oosten en Noord-AfrikaVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.01 Personeel en materieel BelastingdienstVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000) UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) PersoneelMateriële uitgavenMateriële uitgaven naar cluster (x f 1000) HuisvestingBureauCommunicatietechnologieProject Rekening RijdenInvoering EuroKengetallenKengetallen personeel en materieel (Volume in fte; bedragen
x f 1000) 04.05 Uitgaven heffings- en invorderingsrenteVerplichtingen en uitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) InvorderingsrenteHeffingsrente04.09 Wet waardering onroerende zakenVerplichtingen en uitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000) OntvangstenNiet-belastingontvangsten01.04 Afdracht StaatsloterijRealisatie-overzicht (x f 1000) Meerjarige ontwikkeling omzet en afdracht SENS en NIL
(x f 1 mln.) 01.05 Ontvangsten uit exploitatie DomeinenRealisatie-overzicht (x f 1000) VerpachtingVerkoop zandMiddelenafsprakenMiddelenafspraken (x f 1 mln.) 01.06 Ontvangsten uit verkoop DomeinenRealisatie-overzicht (x f 1000) Roerende zakenOnroerende zakenMiddelenafsprakenOverzicht middelenafspraken (x f 1 mln.) KengetallenVerkochte agrarische domeinen 01.07 Diverse ontvangsten DomeinenRealisatie-overzicht (x f 1000) RenteOverige ontvangsten01.10 Diverse ontvangsten, kernministerieRealisatie-overzicht (x f 1000) Verrichte werkzaamheden kernministerieOverige ontvangsten02.01 Winstuitkering De Nederlandsche BankRealisatie-overzicht (x f 1000) Aansluiting tussen winst en winstuitkering (x f 1 mln.) 02.03 Ontvangsten MuntwezenRealisatie-overzicht (x f 1000) Afgeleverde munten (setjes/bijzondere munten)Opbrengst verkoop metaalschroot02.04 Toename munten in circulatieRealisatie-overzicht (x f 1000) 02.08 Dividend uit staatsdeelnemingenRealisatie-overzicht (x f 1000) 02.11 Opbrengst verkoop vermogenstitelsRealisatie-overzicht (x f 1000) 02.12 Rente en aflossing diverse leningenRealisatie-overzicht (x f 1000) 03.05 Diverse ontvangsten financiën buitenlandRealisatie-overzicht (x f 1000) Handhaving waarde aandeel in EIBTerugontvangsten garantiebetalingen EIB03.06 ExportkredietverzekeringRealisatie-overzicht (x f 1000) PremiesSchaderestituties04.01 Ontvangsten heffings- en invorderingsrenteRealisatie-overzicht (x f 1000) InvorderingsrenteHeffingsrente04.02 Kosten vervolgingRealisatie-overzicht (x f 1000) Ontwikkelingen aantallen vervolgingsacties en doorberekende
kosten 04.27 Diverse ontvangsten BelastingdienstRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.28 Opbrengsten van schikkingen en administratieve boetenRealisatie-overzicht (x f 1000) Belastingontvangsten04.06 VermogensbelastingRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.09 DividendbelastingRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.11 MotorrijtuigenbelastingRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.15 AlcoholaccijnsRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.18 TabaksaccijnsRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.20 Belasting van personenauto's en motorrijtuigenRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.22 Belastingen van rechtsverkeerRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.23 Rechten van successie, van overgang en van schenkingRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.25 Belasting op een milieugrondslagRealisatie-overzicht (x f 1000) 04.30 Ontvangsten die ten behoeve van het gemeentefonds
worden afgezonderdRealisatie-overzicht (x f 1000) Financiële verantwoording van het ministerie van
Financiën (IXB) over het jaar 1999Saldibalans per 31 december 1999 MINISTERIE VAN FINANCIËN (IXB)SALDIBALANS PER 31 DECEMBER 1999 (bedragen x f 1000)DEBET CREDIT Toelichting bij de saldibalans per 31 december 1999 van
het ministerie van Financiën (begroting IXB)Algemene toelichtingValutakoersen (x f 1) Specifieke toelichting per saldibalanspost3. Liquide middelen4. Rekening-courant Rijkshoofdboekhouding6. Ontvangsten buiten begrotingsverband7. RechtenToelichting openstaande rechtenBelastingvorderingenVerloop van de belastingvorderingen Vorderingen DomeinenVerloop van de vorderingen Domeinen Overige8. Extra-comptabele vorderingen9. Toelichting extra-comptabele vorderingenGeconditioneerde vorderingen exportkredietverzekering
(NCM)Verloop van de geconditioneerde vorderingen exportkredietverzekering
(NCM) Leningen u/g (uitgegeven gelden)Geconditioneerde vorderingen BF-regeling (NIB)Verloop van de extra-comptabele vorderingen (excl. NCM) 10. VoorschottenToelichting voorschottenPersoneel en MaterieelVerloop van de voorschotten 11.1 GarantieverplichtingenToelichting openstaande garantieverplichtingenDeelnemingenKernongevallen (WAKO)HerverzekeringenRisico-ontwikkeling ultimo 1991 t/m 1999 en aanvaarde
nieuwe risico's (x f 1 mld.) OverigeVerloop van de garantieverplichtingen 11.2. Openstaande betalingsverplichtingenToelichting openstaande betalingsverplichtingenDeelnemingen ontwikkelingsbankenVerloop van de betalingsverplichtingen 12. DeelnemingenToelichting deelnemingenNiet uit de saldibalans blijkende deelnemingBIJLAGE Lijst met gebruikte afkortingen
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27127Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 245 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 127Financiële verantwoordingen over het jaar 1999nr. 20FINANCIËLE VERANTWOORDING VAN HET MINISTERIE VAN FINANCIËN
(IXB) OVER HET JAAR 1999Deze financiële verantwoording bestaat uit:– de rekening van verplichtingen, uitgaven en ontvangsten, zoals
blijkt uit bijgevoegde staten, voorzien van een toelichting;– de op deze rekening aansluitende saldibalans per 31 december 1999,
voorzien van een toelichting.Den Haag, 17 mei 2000De Minister van Financiën,G. Zalm INHOUDSOPGAVEblz.   REKENINGSTAAT  – Uitgaven en verplichtingen  – Ontvangsten    ALGEMENE TOELICHTING BIJ DE REKENING8   1.Inleiding en leeswijzer8   2.Financieel overzicht op hoofdlijnen92.1.Uitgaven en niet-belastingontvangsten9 2.2.Belastingontvangsten11   3.Algemeen133.1.Inleiding133.2.Staatsloterij13 3.3.Domeinen133.4.Tegoeden Tweede Wereldoorlog14   4.Financiën binnenland164.1.Inleiding16 4.2.Regeling Bijzondere
Financiering16 4.3.Tijdelijke subsidieregeling tankstations16 4.4.Publiek-private samenwerking (PPS)174.5.Binnenlands geldwezen17 4.6.Euro21   5.Financiën buitenland255.1.Inleiding25 5.2.Exportkredietverzekering
en investeringsgaranties25 5.3.Het Internationale Monetaire Fonds27 5.4.Multilaterale ontwikkelingsbanken295.5.Europese Inversteringsbank315.6.MATRA-faciliteit32    6.Fiscale Zaken en Belastingen346.1.Inleiding34 6.2.Fiscale zaken34 6.3.Belastingdienst38   7.Bedrijfsvoering427.1.Personeel42 7.2.Organisatie447.3.Resultaten primaire processen Belastingdienst487.4.Automatisering53 7.5.Planning en control547.6.Beleid inzake misbruik en
oneigenlijk gebruik557.7.Rechtmatigheidsonderzoek Algemene Rekenkamer
over 199856    ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ DE REKENING58 – Uitgaven en verplichtingen58 – Niet belastingontvangsten75 – Belastingontvangsten84    SALDIBALANS
(inclusief toelichting)90BIJLAGE: Lijst met gebruikte afkortingen99Financiële verantwoording van het ministerie van
Financiën (IXB) over het jaar 1999REKENING VAN VERPLICHTINGEN, UITGAVEN EN ONTVANGSTEN Staat behorende bij de financiële verantwoording over het jaar
1999 Rekening 1999 (exclusief suppletore mutaties), Ministerie van Financiën
(IXB) Onderdeel uitgaven en verplichtingen (bedragen x f 1000)    (1)(2)(3) = (2) – (1)Art.OmschrijvingOorspronkelijk vastgestelde
begrotingRealisatieVerschil realisatie en oorspronkelijke begroting   verplich-tingenuitgaven verplich-tingen uitgaven verplich-tingen uitgaven   TOTAAL 6 467 668 6 504 029 36 361         01 Algemeen 454 010 515 150 61 140          01Personeel en materieel kernministerie293 311293 311360 170356 27166 85962 960 03Loonbijstelling000000 04Prijsbijstelling000000 05Onvoorzien30 58030 58000– 30 580– 30 580 10Opsporing en ruiming
van explosieven9 8299 82910 0799 8292500 11Uitvoering van werken door Domeinen22 04822 04814 84013 574– 7 208– 8 474 12Lasten en overige
uitgaven van Domeinen89 62089 62090 61490 614994994 13Uitgaven omslagstelsel Rijkswagenpark8 3948 3949 4369 4361 0421 042 14Diverse uitgaven22822815 42735 42615 19935 198         02 Financiën Binnenland 156 085 160 788 4 703          01Muntwezen75 80575 80518 44988 896– 57 35613 091 03Garanties en waarborgen binnenland000000  04Deelneming in het kapitaal van banken000000 05(Her)verzekering van schaden aan derden000000  07Regeling Bijzondere Financiering175 00063 000225 82255 22650 822– 7 774 08Garantieregeling
Particuliere Participatiemaatschappijen01 00001 7700770 09Kosten betalingsverkeer rijksoverheid1 2801 2802 2711 173991– 107 10Verwerving vermogenstitels000000 11Tijdelijke regeling subsidie tankstations
grensstreek Duitsland015 0004 20113 7234 201– 1 277         03 Financiën Buitenland 946 146 813 516 – 132 630          02Garanties aan de Nederlandse Financierings-Maatschappij
voor Ontwikkelingslanden000000 03Tijdelijke financiering van de liquiditeiten
van de Nederlandse Financierings-Maatschappij voor Ontwikkelingslanden000000 04Deelneming in het kapitaal van multilaterale ontwikkelingsbanken1 012 293573 659917 478634 381– 94 81560 722  05Garanties inzake deelneming in het kapitaal
van multilaterale ontwikkelingsbanken en garanties aan de EIB199 18001 660 3252 7591 461 1452 759 07Garanties
aan De Nederlandsche Bank250 00003 806 03703 556 0370 08Kredieten EU-betalingsbalanssteun aan lidstaten000000 10Exportkredietverzekering25 000 000346 7395 567 416166 538– 19 432 584– 180 201  11Regeling Herverzekering Investeringen1 000 0000466 0000– 534 0000 13Deelneming in het kapitaal van Europese
banken09 82109 838017  14Garanties
inzake deelneming in het kapitaal van Europese banken3 965 80403 972 49206 6880 16Deelneming in het kapitaal van de Ontwikkelingsbank
voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika015 9279 88109 881– 15 927 17Garantie inzake deelneming in het kapitaal
van de Ontwikkelingsbank voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika0029 641029 6410         04 Fiscale Zaken en Belastingen 4 911 427 5 014 575 103 148          01Personeel en materieel Belastingdienst4 185 2194 185 2194 399 1054 405 776213 88 6220 557  03Bijdragen en staatsprijs betreffende fiscale zaken478478375375– 103– 103 04Vergoeding bij onterecht verzoek om bijstand
bij invordering EU-heffingen000000 05Uitgaven heffings- en invorderingsrente653 300653 300528 069528 069– 125 231–  125 231  06Garantie procesrisico's25010014597– 105– 3 08Vergoeding proceskosten6 7066 7062 0012 001– 4 705– 4 705 09Wet waardering onroerende zaken65 62465 62478 25778 25712 63312 633 10Uitvoering belastingmaatregelen door
derden0039 595039 59501 De gerealiseerde bedragen zijn steeds afgerond naar boven
(op duizenden guldens)Mij bekend,De Minister van Financiën,Staat behorende bij de financiële verantwoording
over het jaar 1999 Rekening 1999 (exclusief suppletore mutaties), Ministerie
van Financiën (IXB) Onderdeel ontvangsten (bedragen x f 1000)    (1)(2)(3) = (2) – (1)Art. OmschrijvingOorspronkelijk vastgestelde begrotingRealisatieVerschil realisatie
en oorspronkelijke begroting   ontvangstenontvangstenontvangsten  TOTAAL 159 026 309 176 234 444 17 208 135         01 Algemeen 1 303 409 9 893 662            04Afdracht Staatsloterij 171 595 210 957 39 362 05Ontvangsten uit exploitatie Domeinen 214 058 242 421 28 363 06Ontvangsten uit verkoop Domeinen 859 820 1 328 992 469 172 07Diverse ontvangsten Domeinen 43 950 8 080 483 8 036 533 08Ontvangsten
omslagstelsel Rijkswagenpark 8 150 9 431 1 281 10Diverse ontvangsten kernministerie 5 836 21 378 15 542         02 Financiën Binnenland 2 002 446 3 684 670            01Winstuitkering De Nederlandsche Bank 1 525 000 1 207 991 – 317 009 02Rente De Nederlandsche Bank – FMS
account 16 300 16 288 – 12 03Ontvangsten Muntwezen 1 066 6 195 5 129 04Toename munten in circulatie 42 500 0 – 42 500 07Diverse ontvangsten financiën binnenland 1 837 1 115 – 722 08Dividend uit staatsdeelnemingen 72 500 86 022 13 522 10Regeling Bijzondere Financiering en Garantieregeling Particuliere
Participatiemaatschappijen 244 000 253 004 9 004 11Opbrengst verkoop vermogenstitels 0 2 007 559 2 007 559 12Rente en aflossing diverse leningen 99 243 106 496 7 253         03 Financiën Buitenland 482 814 767 988            02Tijdelijke financiering van de liquiditeiten van de Nederlandse Financierings-Maatschappij
voor Ontwikkelingslanden 0 0 0 03Ontvangsten Europese Investeringsbank 3 586 3 654 68 04Kredieten EU-betalingsbalanssteun aan
lidstaten 0 0 0  05Diverse ontvangsten financiën buitenland 8 228 20 115 11 887 06Exportkredietverzekering 470 000 742 004 272 004 07Regeling
Herverzekering Investeringen 1 000 2 215 1 215         04 Fiscale Zaken en Belastingen 155 237 640 161 888 124             A. Niet-belastingontvangsten 1 639 725 1 633 432   01Ontvangsten heffings- en invorderingsrente 935 000 837 434 – 97 566 02Kosten vervolging 91 500 122 061 30 561 03Ontvangsten uit verrichte werkzaamheden, Belastingdienst 11 300 13 659 2 359  04Bijdrage van de EU in de inningskosten EU-douanerechten 344 500 335 159 – 9 341 27Diverse ontvangsten Belastingdienst 41 425 76 265 34 840 28Opbrengsten van schikkingen en administratieve
boeten 216 000 248 854 32 854           B. Belastingontvangsten 153 597 915 160 254 692   05Inkomstenbelasting 0 0 0 06Vermogensbelasting 1 525 000 1 722 863 197 863 07Vennootschapsbelasting 34 180 000 34 490 401 310 401 08Loon- en Inkomstenbelasting 45 605 000 45 295 548 – 309 452 09Dividendbelasting 3 725 000 6 660 342 2 935 342 10Kansspelbelasting 240 000 261 607 21 607 11Motorrijtuigenbelasting 3 860 000 4 359 496 499 496 12Accijns van lichte olie 7 015 000 6 939 675 – 75 325 13Accijns van minerale oliën, anders dan lichte olie 4 625 000 4 565 609 – 59 391 14Wijnaccijns en accijns van mousserende
dranken 375 000 367 004 – 7 996 15Alcoholaccijns 965 000 844 906 – 120 094 16Bieraccijns 625 000 616 167 – 8 833 18Tabaksaccijns 3 270 000 3 531 923 261 923 20Belasting van personenauto's en motorrijwielen 5 100 000 6 231 848 1 131 848 21Omzetbelasting 52 625 000 54 042 260 1 417 260 22Belastingen van rechtsverkeer 6 640 000 7 637 148 997 148 23Rechten van successie, van overgang en
van schenking 2 315 000 2 843 922 528 922 24Overige belastingontvangsten 90 000 68 054 – 21 946 25Belastingen op milieugrondslag 5 230 000 4 888 072 – 341 928 26Verbruiksbelasting van alcoholvrije dranken
en van enkele andere producten 450 000 459 827 9 827 29Belasting op zware motorrijtuigen 210 000 213 816 3 816 30Ontvangsten die ten behoeve van het gemeentefonds en provinciefonds
worden afgezonderd – 25 072 085 – 25 785 796 – 713 711Mij bekend,De Minister van Financiën,ALGEMENE TOELICHTING BIJ DE REKENING1. Inleiding en leeswijzerHet ministerie van Financiën is verantwoordelijk voor de voorbereiding
en uitvoering van onder meer:• het algemeen financieel-economisch en monetair beleid;• het buitenlands financieel beleid;• het begrotingsbeleid en doelmatig beheer van 's-Rijksfinanciën;• de verkoop en beheer van overtollige zaken van het Rijk;• het heffen, controleren en innen van de belastingen;• het vormgeven van het fiscale beleid;• het financieringsbeleid.Deze financiële verantwoording is opgebouwd uit de volgende onderdelen:• Rekening:• Rekeningstaat• Algemene toelichting bij de rekening• Artikelsgewijze toelichting bij de rekening• Saldibalans (inclusief toelichting)Bovenvermelde verantwoordelijkheid komt tot uitdrukking in de beleidsterreinen
«Algemeen», «Financiën Binnenland», «Financiën
Buitenland» en «Fiscale Zaken en Belastingen». Voor de toelichting
op het financieringsbeleid wordt verwezen naar de financiële verantwoording
van de begroting van de Nationale Schuld (IXA). In de algemene toelichting
bij de rekening worden per beleidsterrein de hoofdpunten van het gevoerde
beleid in 1999 toegelicht (hoofdstukken 2 tot en met 6). In de artikelsgewijze
toelichting bij de rekening wordt meer gedetailleerde informatie over de begrotingsuitvoering
1999 opgenomen.Tevens wordt voor de daartoe geselecteerde begrotingsartikelen
een toelichting gegeven van opmerkelijke verschillen tussen de oorspronkelijke
begroting (de wet van 17 december 1998, Stb. 1999, 7) en de uiteindelijke
realisatie. Aangezien deze verschillen in een aantal gevallen reeds in de
1e en de 2e suppletore begroting (de wet van 8 juli 1999, Stb.
337 respectievelijk de wet van 20 januari 2000, Stb 2000, 86). en in de slotwet
zijn toegelicht, heeft de toelichting bij de rekening veelal een samenvattend
karakter. De belastingontvangsten zijn daarnaast toegelicht in de Voorjaarsnota
1999 (Kamerstukken II 1998/99, 26 500), de Miljoenennota 2000 (Vermoedelijke
Uitkomsten 1999) (Kamerstukken II 1999/00, 26 800, nr. 1) en de Voorlopige
Rekening 1999 (Kamerstukken 1999/00, 27 031, nr. 1). Voor de verantwoording
over de financiën van de lagere overheden in 1999, waarvoor de minister
van Financiën medeverantwoordelijk is, wordt verwezen naar de financiële
verantwoording van het Gemeente- en Provinciefonds.Als hoofdlijn voor het opnemen van een artikelsgewijze toelichting bij
de rekening zijn de volgende grensbedragen in acht genomen:• voor de uitgaven- en niet-belastingontvangstenartikelen is een toelichting opgenomen indien het verschil tussen het bedrag
van de ontwerp-begroting en de realisatie meer is dan 5% van het bedrag van
de ontwerp-begroting en daarnaast groter is dan f 5 mln.;• voor de belastingontvangstenartikelen
geldt gelet op de omvang van de bedragen een ruimere limiet, te weten meer
dan 5% en groter dan f 50 mln.Voor de resterende artikelen is individueel bezien of een toelichting
zinvol is onder meer gelet op het beleidsmatige karakter van het artikel.Als bijlage is een lijst van afkortingen opgenomen. 2. FINANCIEEL OVERZICHT OP HOOFDLIJNEN2.1. Uitgaven en niet-belastingontvangstenIn 1999 is ten opzichte van de ontwerp-begroting sprake van een overschrijding
bij de uitgaven van f 36 mln. en meevallende niet-belastingontvangsten
van f 10 554 mln. Het grote verschil aan de ontvangstenkant is voornamelijk
een gevolg van hogere ontvangsten die niet relevant zijn voor de ijklijn (f 9 580
mln.). Het verschil tussen de ontwerp-begroting en de realisatie is in onderstaande
tabel uitgesplitst in:• Niet relevante uitgaven en ontvangsten voor de ijklijn;• Uitgaven en ontvangsten die vallen onder het HGIS-kader;• Middelenafspraken Domeinen en overboekingen van en naar andere
departementen.Het hierna resterende deel betreft de onderuitputting IXB dat relevant
is voor de ijklijn.Tabel 2.1. Budgettaire beeld ten opzichte van ontwerp-begroting
1999 uitgaven en niet-belastingontvangsten(x f 1 mln.); «-»
is tekortverlagend Totale onderuitputting IXB – 10 518   Waarvan:  Niet relevant
voor de ijklijn – 9 700 Ontwikkelingssamenwerking
(HGIS) + 30 Overboekingen en middelenafspraken + 108 Restant specifieke onderuitputting IXB – 956   Uitsplitsing restant specifieke
onderuitputting IXB:  Exportkredietverzekering– 452  Domeinen agrarisch– 242  Domeinen
overige ontvangsten– 198 Afdracht Staatsloterij– 39  Diversen– 25 Niet relevant voor de ijklijnDe niet relevante onderuitputting van f 9,7 mld. wordt hoofdzakelijk
veroorzaakt door een tweetal mutaties: de verkoop door de Staat van de deelneming
NIB (f 2 mld.) en afrekening van de vermogensbestanddelen van de intern
verzelfstandigde Rijksgebouwendienst (RGD) (f 8 mld.). De niet relevante
onderuitputting heeft verder betrekking op een viertal vaste posten op de
IXB-begroting: winstafdracht De Nederlandsche Bank (DNB), administratieve
boeten, heffings- en invorderingsrente en munten in circulatie.Ontwikkelingssamenwerking (HGIS)De overschrijding op de HGIS-artikelen van f 30 mln. doet zich hoofdzakelijk
voor bij de Nederlandse deelneming in Multilaterale Ontwikkelingsbanken.Overboekingen en middelenafsprakenDe f 108 mln. overboekingen en middelenafspraken bestaan voor f 78
mln. uit hogere ontvangsten bij Domeinen die op grond van middelenafspraken
ten gunste komen van andere departementen. Het totale saldo van de overboekingen
(van en naar departementen) bedraagt f 186 mln.Restant specifieke onderuitputting IXBHet restant van de onderuitputting (relevant voor de ijklijn) heeft betrekking
de volgende onderdelen van de IXB-begroting. Bij de Exportkredietverzekering en Investeringsgaranties (EKI) is sprake van lagere uitgaven (f 180 mln.) en hogere
ontvangsten (f 272 mln.). De meevaller aan de uitgavenkant hangt samen
met gunstige economische en politieke ontwikkelingen in de wereld. De hogere
provenu's kunnen worden verklaard uit het voortdurende goede betalingsgedrag
van debiteurenlanden waarmee consolidatieregelingen zijn afgesloten.Bij Domeinen hebben zich meevallers voorgedaan
bij de verkoop van landbouwgronden (f 242 mln.) en bij de overige ontvangsten
(f 198 mln.). Deze verkoop leidt tot een verdere daling van het areaal
aan landbouwgronden. De hogere overige ontvangsten worden vooral veroorzaakt
door de verkoop van grond met niet agrarische bestemming (f 178 mln.).De meevaller in 1999 bij de afdracht van de Staatsloterij bedraagt f 39 mln. Deze is een gevolg van de aanhoudend gunstige
omzetontwikkeling.In grafiek 2.1 wordt voor de uitgaven de stand ontwerpbegroting afgezet
tegen de realisatie in 1999. De uitgaven zijn verdeeld in de categorieën
apparaatsuitgaven (kernministerie en belastingdienst), beleidsuitgaven, heffings-
en invorderingsrente en overige uitgaven. In de categorie beleidsuitgaven
vallen onder andere de Exportkredietverzekering, de Regeling Bijzondere Financiering
en de deelnemingen multilaterale ontwikkelingsbanken.Grafiek 2.1: Raming en realisatie uitgaven IXB 1999In de onderstaande grafiek wordt voor de ontvangsten de stand ontwerp-begroting
afgezet tegen de realisatie in 19991. Onder de
apparaatsontvangsten vallen onder andere de eerder genoemde hogere verkoopopbrengsten
van Domeinen. De hogere overige ontvangsten hangen voor een belangrijk deel
samen met hoge provenu's bij de exportkredietverzekering. Opvallend is verder
de lager uitvallende winstuitkering van De Nederlandsche Bank, die een gevolg
is van het vervallen van de interim-uitkering met ingang van 1999. Hierdoor
doet zich een eenmalige tegenvaller voor. Grafiek 2.2: Raming en realisatie niet-belastingontvangsten
IXB 1999 2.2. BelastingontvangstenIn onderstaande grafiek wordt een overzicht gegeven van de raming en realisatie
van de belastingontvangsten in 1999.Grafiek 2.3: Raming en realisatie van de belastingopbrengsten
1999 Ten opzichte van de ontwerpbegroting is bij de belastingopbrengsten in
1999 sprake van een meevaller van f 7,2 mld. Tabel 2.2 geeft een samenvattend
overzicht. De meeste belastingsoorten zijn hoger uitgekomen dan geraamd bij
de ontwerpbegroting. Voor een toelichting op de belangrijkste verschillen
in de belastingontvangsten wordt verwezen naar de artikelsgewijze toelichting. Tabel 2.2: Belastingopbrengsten op kasbasis voor 1999
(x f 1 mld.)1 BegrotingRealisatieVerschil2Kostprijsverhogende
belastingen98,5102,13,5Invoerrechten3,53,4– 0,1Omzetbelasting56,758,01,4 Belasting op personenauto's en motorrijwielen5,16,21,1Accijnzen16,916,90,0 Belastingen van rechtsverkeer6,67,61,0Motorrijtuigenbelasting3,94,40,5 Belasting op milieugrondslag5,24,9– 0,3 Verbruiksbelasting van alcoholvrije dranken en andere producten0,50,50,0Belasting op zware motorrijtuigen0,20,20,0    Belastingen op inkomen,
winst en vermogen87,691,33,7Inkomstenbelasting– 0,8– 2,6– 1,9Loonbelasting46,447,91,5Dividendbelasting3,76,72,9Kansspelbelasting0,20,30,0Vennootschapsbelasting34,234,50,4Vermogensbelasting1,51,70,2Successierechten2,32,80,5     Niet nader toe te rekenen belastingontvangsten0,10,10,0 186,2193,47,21 De cijfers in deze tabel hebben betrekking op de belastingontvangsten voor aftrek van het aandeel dat toekomt aan het Provincie
en gemeente fonds en de afdrachten aan de Europese Unie.2 Inclusief afrondingsverschillen. 3. ALGEMEEN3.1. Inleiding13.2. StaatsloterijDe Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) heeft in 1999 de voorgenomen
fusie tussen de Stichting Exploitatie Nederlandse Staatsloterij (SENS), de
Stichting Nationale Sporttotalisator en de Algemene Loterij Nederland / Stichting
Uitvoerend Orgaan Financiële Akties beoordeeld. Op 13 oktober 1999 heeft
de NMa besloten geen goedkeuring aan deze fusie te verlenen. Door geen van
de partijen is tegen dit besluit beroep ingesteld. Dientengevolge zal de voorgenomen
fusie tussen de genoemde drie kansspelorganisaties geen doorgang vinden.De beoogde introductie van een variant van de Staatsloterij – de
Verjaardagsloterij – is aan de orde geweest in een door de Postcodeloterij
aangespannen rechtszaak. De Postcodeloterij is van mening dat de introductie
van de Verjaardagsloterij in strijd is met het vigerende kansspelbeleid. De
uitspraak van de rechtbank is in 2000 te verwachten.Ten behoeve van de aankoop door de SENS van de aandelen Hippo Toto in
1993 is destijds door de Staat een lening verstrekt. Na de verkoop van de
aandelen in 1997 en de verdere afwikkeling van deze transactie in 1998 heeft
in 1999 terugbetaling van de lening aan de Staat plaatsgevonden (circa. f 7,5
mln.).3.3. DomeinenOntvangsten DomeinenDe dienst Domeinen heeft in 1999 uit hoofde van verkoop en exploitatie
opnieuw hoge ontvangsten gerealiseerd, namelijk ruim f 1,6 mld. Verklaringen
hiervoor zijn onder andere de aanhoudend hoge vraag uit de agrarische sector
om het van Domeinen gepachte te mogen kopen (ontvangsten 1999: f 411
mln.), de verkoop van gronden met een niet agrarische bestemming en de verzelfstandiging
van de Dienst Landbouwkundig Onderzoek (0,4 mld.). De commissie Pachtbeleid,
die onderzoek doet naar de liberalisering van de pachtwetgeving, heeft begin
2000 haar eindrapport gepresenteerd, waarin het kabinet wordt
voorgesteld de pachtwetgeving af te schaffen en op te nemen in het burgerlijk
wetboek. ActivabeheerIn 1999 heeft onderzoek plaats gevonden naar de wijze waarop de Staat
op efficiënte wijze met onroerende zaken (staatseigendommen) om zou kunnen
gaan. In overleg met betrokken departementen zijn knelpunten geformuleerd.
Oplossingsrichtingen zijn opgenomen in het rapport «Vastgoed, beter,
best». Een efficiënt vastgoedbeheer van het Rijk wordt bevorderd
door de bedrijfseconomische analyse van kosten en opbrengsten van aan- en
verkoop van vastgoed. Dit vraagt om investeringen in informatievoorziening,
informatie-/kennisuitwisseling en samenwerking tussen departementen. Ondersteunend
hierbij is de invoering bij van een baten-lastenstelsel bij (alle) Domeinen
inclusief de beschikking over een leencapaciteit.BenzinemarktAls vervolg op de door de regering overgenomen aanbevelingen van de werkgroep
MDW betreffende de benzinemarkt langs het hoofdwegennet, hebben in 1999 consultaties
met de betrokken participanten plaatsgevonden. Met betrokken partijen wordt
begin 2000 bekeken of er een alternatieve methode kan worden ontwikkeld om
de MDW-aanbevelingen te realiseren.Contract papiervernietigingIn 1999 is door Domeinen een europese aanbesteding verricht ten behoeve
van het inzamelen en vernietigen van de overtollige papier- en archiefstroom
van de rijksoverheid. Dit heeft geresulteerd in gunning aan een partij met
een goede prijs-kwaliteit verhouding. Door de aanhoudend lage oud-papier prijs,
bleek het niet meer mogelijk voor de leverancier om de dienstverlening om
niet aan te bieden. Na aftrek van de papieropbrengsten zullen de verschillende
dienstonderdelen van het rijk op jaarbasis circa f 3,1 mln. aan kosten
moeten bijdragen voor de inzameling en vernietiging.3.4. Tegoeden Tweede Wereldoorlog1999 is een jaar geweest met veel – publicitaire – aandacht
voor het onderwerp Tegoeden Tweede Wereldoorlog. Diverse in 1998 ingestelde
commissies zijn met een eindrapport gekomen. Zo heeft de commissie-Scholten
(financiële tegoeden) halverwege december 1999 haar bevindingen gepubliceerd.
De commissies-Van Kemenade (internationaal, goud en verdelingsvraagstukken)
en Van Galen (Indische tegoeden) hebben in januari 2000 hun eindconclusies
gepubliceerd. De kosten van deze commissies – inclusief de commissie-Ekkart,
die in 2001 haar bevindingen zal publiceren – komen voor rekening van
de overheid. Begeleiding van de commissies heeft een groot tijdsbeslag op
de projectgroep Tegoeden Tweede Wereldoorlog gelegd.De publicitaire aandacht voor het onderwerp in diverse landen is voor
het ministerie van Buitenlandse Zaken aanleiding geweest om op verzoek van
Financiën in de tweede helft van 1999 een Ambassadeur in Algemene Dienst
in te stellen. Deze ambassadeur heeft als taak voorlichting en belangenbehartiging
van Nederland in het buitenland in samenwerking met een extern PR-bureau. Het in 1998 met financiële ondersteuning van de overheid gestarte
Centraal Meldpunt Joodse Oorlogsclaims heeft in 1999 haar werkzaamheden voortgezet.
In dit jaar zijn veel brieven van burgers bij verschillende instanties binnengekomen,
die onder andere door het ministerie van Financiën zijn beantwoord. Voorts
heeft het Joods Meldpunt Oorlogsclaims dit jaar een vestiging in Israël
geopend. Het Meldpunt zal haar activiteiten in 2000 voortzetten. In het afgelopen
jaar heeft het Joods Maatschappelijk Werk haar door de overheid gefinancierde
activiteiten op het gebied van de informatievoorziening en onderzoek met betrekking
tot de Liro-archieven voortgezet. Dit zal in 2000 eveneens het geval zijn.
Ten slotte is ook het Algemeen Rijksarchief door Financiën ingeschakeld
bij vele archiefvragen van burgers, daarnaast is het Berlijnse Centraal Afwikkelingsbureau
Duitse Schade (CADSU)-archief verfilmd en gedigitaliseerd.De in 1998 op verzoek van het kabinet gestarte Stichting Onderzoek Terugkeer
en Opvang (SOTO) – grootschalig historisch onderzoek naar de Terugkeer
en Opvang van oorlogsgetroffenen na de Tweede Wereldoorlog – zal haar
werkzaamheden continueren. In de tweede helft van het afgelopen jaar is het
door de overheid gefinancierde Joods Educatief Centrum van start gegaan. 4. FINANCIËN BINNENLAND4.1. Inleiding14.2. Regeling Bijzondere FinancieringOp budgettair terrein zijn in 1999 de volgende veranderingen doorgevoerd
ten aanzien van de Regeling Bijzondere Financiering (BF-regeling):• Het garantieplafond is verlaagd tot f 175 mln.• In verband met de taakstelling uit het Regeerakkoord is besloten
een verhoging van de garantieprovisie met 0,5% door te voeren.Voorts is in de laatste maanden van 1999 gezamenlijk met het ministerie
van Economische Zaken een evaluatie uitgevoerd naar nut en noodzaak van de
BF-regeling. In 2000 zal bekend worden welke gevolgen de uitkomsten van deze
evaluatie hebben voor de regeling.4.3. Tijdelijke subsidieregeling tankstationsIn 1999 heeft de Europese Commissie uitspraak gedaan over de vraag of
de Tijdelijke subsidieregeling tankstations kan worden aangemerkt als een
steunmaatregel. In haar beschikking heeft de Commissie te kennen gegeven dat
aan 450 tankstations ten onrechte een subsidie is verleend. De Staat dient
deze subsidies terug te vorderen. Deze terugvordering dient deels plaats te
vinden bij de tankstations zelf en deels bij de oliemaatschappijen die naar
de mening van de Commissie in een aantal gevallen ten onrechte profijt heeft
gehad van de verleende subsidie. Voor zover de Commissie heeft geoordeeld
dat de subsidie ten onrechte is verleend zijn de eventueel nog lopende subsidiebetalingen
opgeschort. Aan 183 tankstations is volgens de Commissie terecht een subsidie
verleend.De Nederlandse regering heeft tegen de beschikking beroep aangetekend
bij het Hof van Justitie te Luxemburg. Ook een groot aantal exploitanten van
tankstations en vrijwel alle betrokken oliemaatschappijen hebben beroep aangetekend
bij het Gerecht van eerste aanleg te Luxemburg. Deze beroepen hebben geen
schorsende werking en de Nederlandse regering is dan ook gehouden uitvoering
te geven aan de beschikking van de Commissie.Bij ongeveer 250 tankstations dient volgens de Commissie de subsidie te
worden teruggevorderd, omdat deze groep geen of onvoldoende informatie
heeft verstrekt. De Commissie kon derhalve niet beoordelen of de subsidie
overeenkomstig de communautaire bepalingen is verleend. Deze tankstations
zijn inmiddels uitgenodigd de benodigde informatie alsnog te verstrekken.
Aan de exploitanten van de 150 tankstations waar naar de mening van de Commissie
de oliemaatschappijen de feitelijke ontvangers van de subsidie zijn, is medegedeeld
dat de Nederlandse regering voornemens is de subsidie in te trekken. Zowel
de verzoeken om nadere informatie als de mededelingen inzake het voornemen
de subsidie in te trekken, zijn medio december 1999 aan de exploitanten van
de tankstations verzonden. Met betrekking tot de 50 overige tankstations is
een onderzoek gestart naar de verbondenheid van deze stations. De Commissie
heeft zich op het standpunt gesteld dat in deze categorie verschillende tankstations
onderling verbonden zijn (bijvoorbeeld omdat verschillende tankstations in
eigendom zijn van één rechtspersoon), waardoor een rechtspersoon
meer dan een keer het maximum van 100 000 euro ontvangt.Inmiddels is de subsidieregeling beëindigd. In de regeling was bepaald
dat de subsidiebedragen dienen te worden verlaagd ingeval van een Duitse accijnsverhoging
op benzine. Indien de subsidie onder een bepaald niveau zou dalen, zou de
regeling geheel komen te vervallen. Een dergelijke verhoging heeft zich op
1 januari 2000 voorgedaan, waardoor met ingang van 1 februari 2000 de regeling
geheel is ingetrokken.4.4. Publiek-private samenwerking (PPS)De oprichting van het Kenniscentrum Publiek-Private Samenwerking (PPS)
per 1 januari 1999 heeft het mogelijk gemaakt de beleidsmatige en projectmatige
taken met betrekking tot PPS voortvarend op te pakken. Hiermee is invulling
gegeven aan de PPS-visie en de PPS-ambities van het kabinet. Om het draagvlak
onder de activiteiten van het Kenniscentrum te versterken zijn een interdepartementale
stuurgroep PPS opgericht en is een Raad van Advies, bestaande uit een «mix»
van «stakeholders» en onafhankelijken uit de private sector, ingesteld.
De stuurgroep stelt het werkprogramma en het projectenprogramma van het Kenniscentrum
vast en bereid besluitvorming over het PPS-beleid in de ministerraad voor.
De Raad van Advies adviseert de stuurgroep ten aanzien van het te ontwikkelen
PPS-beleid.In april 1999 en december 1999 zijn voortgangsrapportages van het Kenniscentrum
PPS door de minister van Financiën naar de Tweede Kamer gezonden (Kamerstuknummer
II 99/00, 26 800). Hierin is geconstateerd dat goede voortgang is geboekt
bij de ontwikkeling van beleidsmatige kaders en de ontwikkeling van de benodigde
instrumenten en bij het ontwikkelen van concrete pps-arrangementen voor de
geselecteerde projecten. In 2000 worden de eerste resultaten verwacht in de
vorm van duidelijke financiële afspraken, een volledig uitonderhandeld
pps-contract en de start van enkele aanbestedingsprocedures. Het is belangrijk
dat zowel publieke als private partijen zich in 2000 richten op de in de tweede
voortgangsrapportage opgenomen lijst van prioritaire projecten, zodat snelle
voortgang kan worden geboekt met deze projecten.4.5. Binnenlands geldwezenMuntwezenOp 8 december 1998 heeft Koningin Beatrix met de eerste slag van een 1-euromuntstuk
het startsein gegeven voor de productie van de euromunten. Naar huidige inzichten
zullen, ten behoeve van de introductie van de chartale euro in Nederland,
in totaal zo'n 3,3 mld. euromunten nodig zijn. In 1999 heeft
de Koninklijke Nederlandse Munt naast de productie van ruim 86 mln. guldenmunten,
reeds 786 mln. euromunten geproduceerd en aan het opslag- en distributiecentrum
in Lelystad afgeleverd.In november 1999 is een zilveren tienguldenmunt uitgegeven ter gelegenheid
van de millenniumwisseling. Daarnaast is in 1999 begonnen met de voorbereiding
van de uitgifte van een bijzondere vijfguldenmunt in 2000, welke ter gelegenheid
van het Europees kampioenschap voetbal zal worden uitgegeven.Financiering lagere overhedenIn 1998 is de actualisering van de Wet financiering lagere overheid ter
hand genomen, aangezien zich sinds de inwerkingtreding van de wet in 1987
in het financiële speelveld voor openbare lichamen aanzienlijke wijzigingen
hebben voorgedaan. In 1999 is de actualisering voortgezet, hetgeen heeft geresulteerd
in het wetsvoorstel financiering decentrale overheden (Kamerstukken II 1999/00,
26 906), waarvan de behandeling door de Tweede Kamer in 2000 zal plaatsvinden.
Het nieuwe wetsvoorstel beoogt, een solide financieringswijze van Nederlandse
decentrale overheden te bevorderen teneinde een positieve bijdrage te leveren
aan hun kredietwaardigheid. Hiertoe grijpt het wetsvoorstel primair aan bij
het beheersen van de renterisico's op de korte en lange schuld. Naast het
aantrekken van financiering, richt het wetsvoorstel zich, in tegenstelling
tot de huidige wet, ook op het uitzetten van gelden.Integriteit financiële sectorHet merendeel van de beleidsvoornemens uit de Nota Integriteit Financiële
Sector van december 1997 is inmiddels afgerond of zal spoedig worden afgerond.
De Tweede Kamer is bij brief van de minister van Financiën d.d. 2 juli
1999 (Kamerstukken II 1998/99, 25 830, nr. 9) over de stand van zaken
geïnformeerd. In het kader van specifieke rapportages op onderdelen (zoals
het Financieel Expertisecentrum) zal de Tweede Kamer blijvend worden geïnformeerd
over de relevante ontwikkelingen op dit terrein.Dwangsommen en bestuurlijke boetesIn 1999 heeft de behandeling door de Staten-Generaal van het wetsvoorstel
tot invoering van de dwangsom en de bestuurlijke boete in de financiële
wetgeving (IDBB) plaatsgevonden. Het wetsvoorstel is onlangs tot wet verheven
(Stb. 1999, 509). De wet verleent aan de Stichting Toezicht Effectenverkeer,
De Nederlandsche Bank en de Verzekeringskamer de bevoegdheid om bij overtredingen
van de financiële (toezichts-)wetgeving zelf een dwangsom of een bestuurlijke
boete op te leggen en de desbetreffende sanctie zo nodig te publiceren. Wat
betreft de hoogte van de bestuurlijke boete voorziet de wet in een systeem
van vaste tarieven. Het wettelijke maximum is bepaald op f 2 mln. Hoofdregel
is dat de opbrengsten van de bestuurlijke sancties zullen toevallen aan de
toezichthouders.Tevens is in 1999 gewerkt aan een algemene maatregel van bestuur die voorziet
in de vaststelling van de tarieven van de bestuurlijke boeten bij overtredingen
van uitvoeringsregelingen. Tenslotte is in overleg met alle betrokken bestuurlijke
en strafrechtelijke autoriteiten een samenwerkingsconvenant opgesteld. De
wet, de algemene maatregel van bestuur en het convenant zijn op 1 januari
2000 in werking getreden. Informatieverstrekking aan de cliëntOp 8 juli 1999 is de nota «Informatieverstrekking aan de consument
van financiële diensten» aan de Tweede Kamer gezonden (Kamerstukken
II 1998/99, 26 676, nr. 1). De nota geeft de resultaten weer van een
sectoroverstijgende analyse van de regels voor informatieverstrekking over
financiële producten en kondigt naar aanleiding van de analyse een aantal
beleidsinitiatieven aan. Met deze beleidsinitiatieven wordt de informatievoorziening
aan de consument verbeterd, zodat de consumenten in staat wordt gesteld een
afweging te maken bij de aanschaf van financiële producten. Verder wordt
door harmonisatie van verschillende eisen tussen sectoren bereikt dat aanbieders
onder gelijke voorwaarden met elkaar kunnen concurreren. Verschillen van regels
zullen alleen kunnen blijven bestaan wanneer deze inhoudelijk vanuit de verschillende
aard van de producten zijn te motiveren. Met de beleidsinitiatieven voorziene
stroomlijning van regels wordt duidelijkheid geschapen voor financiële
instellingen; het voorkomt dubbel werk en vermindert de administratieve lasten.Voor de verdere uitwerking van de beleidsinitiatieven zal de in 1999 opgerichte
Raad van Financiële Toezichtshouders (De Nederlandsche Bank, Stichting
Toezicht Effectenverkeer en Verzekeringskamer) met voorstellen komen. Deze
voorstellen zullen in de loop van 2000 leiden tot aanpassing van regels in
regelgeving en zelfregulering.EffectwezenDe voorbereiding van het wetsvoorstel tot invoering van de zogeheten «röntgenfoto
financiële toezichtswetten» is nagenoeg afgerond. In dit wetsvoorstel
zullen ook een aantal sectoroverschrijdende onderwerpen worden meegenomen
die betrekking hebben op de beleidsvoornemens uit de Nota Integriteit Financiële
Sector (Kamerstukken II 1998/99, 25 830, nr. 1–9), alsmede een
aantal wijzigingen van meer technische aard in de Wet toezicht effectenverkeer
1995. Naar verwachting zal dit wetsvoorstel in 2000 aan de Tweede Kamer worden
voorgelegd.Op 3 december 1998 is het rapport van de Monitoring Commissie Corporate
Governance verschenen, waarin is aangegeven in hoeverre het bedrijfsleven
gevolg heeft gegeven aan de 40 aanbevelingen van de Commissie Peters. Bij
brief van 10 mei 1999 (Kamerstukken II 1998/99, 25 732, nr. 8) heeft
het kabinet de beleidsmatige gevolgen van dit rapport beschreven en aangegeven
op welke terreinen wijziging van wet- en regelgeving noodzakelijk is. Er zijn
wetswijzigingen aangekondigd met betrekking tot de transparantie in de jaarrekening,
het agenderingsrecht voor aandeelhouders en de decharge van bestuurders. Daarnaast
is een wetswijziging bij de Kamer ingediend voor de invoering van een registratiedatum,
zodat de Stichting «Communicatiekanaal Aandeelhouders» per 1 januari
2000 een start heeft kunnen maken met proxy solicitation. Tot slot is een
aparte nota aangekondigd inzake de structuurregeling, waarin aandacht zal
worden geschonken aan de criteria voor (verplichte) toepassing van het (verzwakte)
structuurregime en het correctiemechanisme bij slecht functionerende commissarissen.BankwezenOntwikkelingen op het informatie en communicatie technologie gebied hebben
in de afgelopen jaren een hoge vlucht genomen. Deze ontwikkelingen hebben
zowel op Europees als op nationaal niveau hun weerslag gehad in de beleidsvorming.
Op Europees niveau is voortgang geboekt met de harmonisatie van regelgeving
op het terrein van elektronische handel en de verkoop op afstand
van financiële diensten (concept richtlijnen, «e-commerce»
en «distance marketing»). Op nationaal niveau is overleg geweest
met De Nederlandsche Bank en de Stichting Toezicht Effectenverkeer bij onder
meer de totstandkoming van beleidsregels inzake het toezicht op Internet in
de financiële sector. Aansluitend bij deze beleidsontwikkelingen, beziet
de Werkgroep Internet of en op welke manier deze
aanleiding geven tot aanpassing van de toezichtswetgeving. Dit zal zijn weerslag
vinden in de nota die hierover begin 2000 naar de Tweede Kamer zal worden
gestuurd.In 1999 is gewerkt aan een wetsvoorstel dat systeemgericht toezicht mogelijk
maakt op door financiële instellingen beheerde afwikkelsystemen. Daarbij
wordt aansluiting gezocht bij de voorgenomen herziening van de Wet giraal
effectenverkeer en het wetsvoorstel actualisering en harmonisatie financiële
toezichtswetten. In de loop van 2000 zal het wetsvoorstel worden aangeboden
aan de Tweede Kamer.Voorts is gewerkt aan een wetsvoorstel voor niet-kredietinstellingen die
«money transfers» uitvoeren. Deze dienen hiervoor momenteel een
ontheffing in het kader van de Wet toezicht kredietwezen 1992 aan te vragen.
Omdat de Wet melding ongebruikelijke transacties op dergelijke instellingen
van toepassing is, verdient het echter de voorkeur deze instellingen aan een
breder en meer geïntegreerd toezichtsregime te onderwerpen langs de lijnen
van hetgeen is geregeld in de Wet inzake de wisselkantoren. Het adequaat verankeren
van de activiteiten van «money transfer-instellingen» in de bestaande
toezichtsstructuren vereist grote zorgvuldigheid; derhalve zal het wetsvoorstel,
waardoor het dergelijke instellingen wordt verboden hun werkzaamheden uit
te voeren, tenzij zij zijn geregistreerd bij De Nederlandsche Bank, in 2000
aan de Raad van State worden aangeboden.Per 1 januari 2000 is het mededingingstoezicht in de financiële sector
overgeheveld van de financiële toezichthouders naar de Nederlandse Mededingingsautoriteit
(NMa). De financiële toezichthouders zullen zich vanaf die datum onthouden
van deze zogeheten concentratietoets. Hiertoe is geen wetswijziging vereist.
Op initiatief van de ministeries van Financiën en Economische Zaken zijn
hierover door de NMa en de financiële toezichthouders werkafspraken gemaakt.
De Tweede Kamer is hierover in december 1999 bij brief door de ministeries
van Financiën en Economische Zaken geïnformeerd (Kamerstukken II
1998/99, 26 965, nr. 1). De overheveling van het mededingingstoezicht
naar de NMa per 1 januari 2000 is tevens aanleiding geweest om het bestaande
beleid ten aanzien van verklaringen van geen bezwaar te herzien. Voorstellen
van het ministerie van Financiën terzake worden nu uitgewerkt in samenspraak
met de toezichthouders.VerzekeringswezenIn april 1999 is een compromis bereikt over de voortgang van de wetsvoorstellen
tot wijziging van de Wet assurantiebemiddelingsbedrijf (Wabb). Dit in overleg
met het Verbond van Verzekeraars (mede namens de Nederlandse vereniging van
makelaars in assurantiën en assurantieadviseurs (NVA) en de Nederlandse
bond van assurantie-bemiddelaars (NBVA)), de Consumentenbond en de ministers
van Financiën en van Economische Zaken. De Tweede Kamer heeft op 23 november
1999 deze twee wetsvoorstellen aanvaard. Met de wijzigingen wordt beoogd de
concurrentie in het assurantietussenpersonenkanaal te vergroten. Daarnaast
is, naar aanleiding van de resultaten van een evaluatie van de doelmatigheid
van deze wet, de wetgeving aangepast. Op 18 augustus 1999 is aan de Tweede Kamer het wetsvoorstel ter implementatie
van de EU-richtlijn Verzekeraars in een verzekeringsgroep aangeboden (Kamerstukken
II 1998/99, 26 696). De nota naar aanleiding van het verslag is op 16
november aangeboden. Het wetsvoorstel versterkt het instrumentarium van de
Verzekeringskamer met betrekking tot verzekeraars die opereren in een verzekeringsgroep.In het afgelopen jaar heeft het parlement de volgende wetsvoorstellen
aanvaard die voortvloeien uit de evaluatie van de gebeurtenissen rond Vie
d'Or• een wetsvoorstel dat erin voorziet dat de minister van Financiën
de bevoegdheid krijgt de informatie te vragen aan de financiële toezichthouders
(Verzekeringskamer, De Nederlandsche Bank en Stichting Toezicht Effectenverkeer)
die naar zijn oordeel nodig is voor een onderzoek naar de toereikendheid van
de toezichtswetgeving of de wijze waarop de toezichthouders hun bevoegdheden
uitoefenen, indien dit in het kader van het bedrijfseconomisch toezicht nodig
blijkt;• een wetsvoorstel ter intensivering van het door de Verzekeringskamer
uit te oefenen toezicht op verzekeraars.Beide wetten zijn in november 1999 in werking getreden (Stb. 1999, 342
en Stb. 1999, 470).In Brussel is in september op Commissie-niveau voor het eerst gesproken
over een eerste concept van een nieuwe richtlijn inzake assurantietussenpersonen,
die de bestaande richtlijn en aanbeveling zal vervangen. Verder zijn in het
najaar besprekingen gevoerd over een Richtlijnvoorstel inzake liquidatie en
sanering van verzekeringsondernemingen.Op 25 november 1999 is, conform een toezegging aan de Tweede Kamer in
een nota1 van 20 april 1999 een deskundigengroep
verslaggeving verzekeringsbedrijven geïnstalleerd die zo concreet mogelijke
aanbevelingen zal formuleren voor zowel de verzekeringsbedrijven, de toezichthouder
als de wetgever, gebaseerd op de in de nota geschetste oplossingsrichting
voor specifieke waarderingsgrondslagen en verslaggevingsvraagstukken van verzekeringsbedrijven
in het algemeen.Betalingsverkeer RijksoverheidIn 1999 zijn de contracten voor het betalingsverkeer van de rijksoverheid
afgelopen. Na een Europese aanbestedingsprocedure zijn, in overleg met de
ministeries, contracten gesloten voor de komende 4 jaar, met een mogelijkheid
tot verlenging tot 10 jaar. De contracten voldoen aan de vooraf gestelde criteria
van liquiditeit (de schatkist mag niet «rood» staan; dit vergt
een goede kwaliteit van de informatievoorziening), minimalisatie van de kosten
van het betalingsverkeer (inclusief de kosten verbonden aan het werkkapitaal)
en risicobeheersing (waarborgen voor continuïteit en betrouwbaarheid).4.6. EuroEuro nationaal• Voorlichting over de introductie van de euro Om een goede introductie van de euro in Nederland te bewerkstelligen
is een heldere, doelgerichte en afgewogen voorlichting een eerste vereiste.
De conversie van de gulden naar de euro raakt alle facetten van de samenleving.
Een goede voorlichting over de introductie van de euro is daarom van groot
belang. In 1999 is door het ministerie van Financiën f 38 mln. uitgegeven
aan voorlichting over de euro. Het ministerie van Financiën betaalt de kosten van de massamediale voorlichting, evenals de kosten van de
voorlichting aan de organisaties die de verdere voorlichting aan burgers en
bedrijfsleven verzorgen. Evenals voorgaande jaren is een convenant met de Europese Unie gesloten
over de financiële bijdrage van de Europese Commissie aan de voorlichtingsactiviteiten
in het kader van de euro. In 1999 bedroeg de bijdrage van de Europese Commissie
ruim f 2 mln. (1 mln. euro).• Het Nationaal Forum voor de introductie van
de euro en het Voorlichtersforum In februari 1996 is in Nederland het Nationaal Forum voor de introductie
van de euro ingesteld. Hierin participeren vertegenwoordigers van verschillende
maatschappelijke geledingen. Onder de vlag van het Nationaal Forum is het
Voorlichtingsforum ingesteld. In het Voorlichtersforum zitten de voorlichters
en communicatiedeskundigen van de Nationaal Forum-organisaties. Het ministerie
van Financiën heeft hierin een voortrekkersrol. Het Nationaal Forum hanteert twee uitgangspunten. Ten eerste zijn alle
organisaties zelf verantwoordelijk voor de specifieke voorlichting aan hun
achterban. Ten tweede is het de bedoeling dat het publiek informatie haalt
waar het altijd informatie haalt: vragen over de aangifte komen bij de Belastingdienst
terecht en vragen over hypotheken bij hypotheekverstrekkers.• Voorlichting Voorafgaand aan en direct na de invoering van de girale euro op 1 januari
1999 is de voorlichting van het Nationaal Forum geïntensiveerd. Het publiek
is geïnformeerd over een aantal veranderingen waarmee het al vanaf 1999
in aanraking komt. De vier veranderingen die vanaf 1 januari 1999 hebben
plaatsgevonden, zijn de vaststelling van de waarde van de euro, de introductie
van de euro op de beurs, de introductie van de girale euro en de mogelijkheid
om belasting te betalen in euro met ingang van het belastingjaar 1999. Via televisie en gedrukte media werd het publiek hiervan in kennis gesteld
en tevens geattendeerd op het voorlichtingsmateriaal van het Nationaal Forum
dat te verkrijgen is via de Eurolijn en de Eurosite. Daarnaast zijn brochures
via het Postbus-51 circuit bij postkantoren en bibliotheken verspreid. Met
vragen kan het publiek telefonisch terecht bij de Eurolijn (0800–1521)
en op de internetsite van het Nationaal Forum (www.euro.nl).• Specifieke aandachtsgroepen Naast de overkoepelde activiteiten zijn er in 1999 ook voorlichtingsactiviteiten
ondernomen voor specifieke aandachtsgroepen. De speciale aandachtsgroepen
zijn in twee categorieën te verdelen. Voor een aantal aandachtsgroepen
is materiaal ontwikkeld dat qua vorm afwijkt van het materiaal voor het brede
publiek en voor een aantal aandachtsgroepen is materiaal ontwikkeld waarvan
de inhoud is aangepast. Onder de eerste groep vallen: ouderen, mensen met een handicap, minderheden,
dak- en thuislozen. Er is voorlichtingsmateriaal in groot letterdruk, in braille,
op video en CD-ROM ontwikkeld. Voor minderheden is het materiaal omgezet in
verschillende talen en voor de verstandelijk gehandicapten is een eenvoudig
geschreven brochure gemaakt. Voor intermediairs, ondernemers, mede-overheden en onderwijs geldt dat
zij in aanvulling op de algemene informatie ook specifieke informatie krijgen,
omdat de invoering van de euro voor hen meer consequenties heeft dan voor
het brede publiek. • Coördinatie in de Voorlichtingsraad (VORA) De coördinatie van de eurovoorlichting binnen de overheid vindt
plaats in de VORA. Ieder departement is verantwoordelijk voor de voorlichting
over de introductie van de euro met betrekking tot het eigen beleidsterrein.
De wijze van eurovoorlichting, voortgang, afstemming en monitoring door de
diverse departementen wordt door de euro-werkgroep van de Voorlichtingsraad
gecoördineerd.Euro RijksoverheidHet afgelopen jaar is meer duidelijkheid ontstaan over de wijze waarop
de chartale omwisseling in Nederland plaats zal vinden. In februari schaarden
de organisaties die in het Nationaal Forum voor de introductie van de euro
zijn vertegenwoordigd zich achter het voornemen om de periode van dubbele
circulatie tot maximaal vier weken te beperken, terwijl de feitelijke omschakeling
zo mogelijk nog in een substantieel kortere periode plaats zou moeten vinden.
Over de verdere voorbereiding en uitvoering van de chartale omwisseling zijn
met De Nederlandsche Bank nadere afspraken gemaakt, waarbij een groot deel
van de voorbereidende en uitvoerende werkzaamheden aan De Nederlandsche Bank
is uitbesteed. Een uitgebreide voortgangsrapportage over de voorbereidingen
en uitvoering van de chartale omwisseling is in december 1999 naar de Tweede
Kamer gestuurd (Kamerstukken II 1999/00, 25 107, nr. 37).Ten behoeve van de voorbereidingen van de overheid op de omschakeling
op de euro zijn in het voorjaar van 1999 kaderstellende mijlpalen vastgesteld.
Aan de hand van deze mijlpalen wordt de voortgang van de eurovoorbereidingen
bij de departementen tweemaal per jaar bewaakt. Mede op basis van deze monitoring
is de Tweede Kamer in februari en augustus over de voortgang van de omschakeling
naar de euro bij de overheid geïnformeerd (vierde en vijfde voortgangsrapportage
van de interdepartementale werkgroep euro) (Kamerstukken II 1998/99, 25 107,
nr. 31 en Kamerstukken 1998/99, 25 107, nr. 35). De zesde rapportage
over het tweede halfjaar 1999 is in januari 2000 aan de Tweede Kamer aangeboden.
Voorts is na toetsing van departementale claims een bedrag van in totaal f 550
mln. (voor de periode 1999–2002) over de departementen verdeeld als
bijdrage in de kosten van de invoering van de euro.Euro binnen het ministerie van FinanciënDe eurovoorbereidingen op het ministerie van Financiën verlopen voorspoedig.
Alle noodzakelijke aanpassingen van onder meer geautomatiseerde systemen,
administratieve organisatie (AO), formulieren en automaten zijn geïnventariseerd.
Uit de inventarisatie van geautomatiseerde systemen is naar voren gekomen
dat Financiën voornamelijk over standaardpakketten beschikt, waarvoor
de euroconversie geen problemen op zal leveren. Voor de maatwerksystemen geldt
dat deze voor het overgrote deel door de eigen automatiseerders kunnen worden
aangepast. Alle plannen van aanpak voor de euroconversie van de verschillende
organisatie-onderdelen zijn opgeleverd en aan de hand van tien vooraf gedefinieerde
kwaliteitscriteria getoetst. De in deze plannen van aanpak beschreven activiteiten
worden tot op heden door alle organisatie-onderdelen volgens planning uitgevoerd.Het aanpassen van de wet- en regelgeving van Financiën aan de euro
wordt gecoördineerd door de Juridische Interdepartementale Werkgroep
Euro (JIWE). Recent is een beleidsbrief aan de Tweede Kamer verzonden (Kamerstukken
II, 27 042), waarin voor de hele rijksoverheid is aangegeven welke wetten,
regelingen en Koninklijke Besluiten aanpassing behoeven en op welke wijze
afronding van bedragen in concrete gevallen plaats zal vinden
(Kamerstukken II 1998/99, 25 107 nr. 38). Deze wijzigingen zullen in
één verzamelwet en -algemene maatregel van bestuur worden doorgevoerd.
De aanpassing van de fiscale wet- en regelgeving zal plaatsvinden bij gelegenheid
van het belastingplan voor 2002. 5. FINANCIËN BUITENLAND5.1. Inleiding15.2. Exportkredietverzekering en investeringsgarantiesAlgemeenDe ontwikkeling van de provenu's (schade-restituties) heeft, na een hoogtepunt
in 1997, een dalende trend ingezet. In 1999 komen de provenu's, hoewel nog
steeds hoog, iets lager uit dan in 1998. Meer dan de helft van de provenu's
is afkomstig uit Argentinië. Daarnaast waren Iran, Polen, Peru en Kroatië
in 1999 grote betalers van provenu's. De schade uitkeringen zijn meer dan
verdubbeld ten opzichte van 1998. Het grootste gedeelte hiervan komt voor
rekening van Indonesië en in mindere mate Rusland. Het ontvangen premiebedrag
is enigszins gestegen ten opzichte van 1998, hetgeen in belangrijke mate wordt
verklaard uit transacties onder de exportfaciliteit Indonesië, die in
1999 zijn geëffectueerd. Het begrotingsjaar 1999 is al met al op kasbasis
met een positief saldo afgesloten, zij het een iets lager saldo dan in 1998.In onderstaande grafiek is het meerjarig saldo van de exportkredietverzekering
op kasbasis opgenomen inclusief de betaalde rente uit hoofde van de financiering
van het cumulatieve kastekort.Grafiek 5.3: Meerjarig resultaat exportkredietverzekeringNationale ontwikkelingenIn 1999 is een nieuw premiestelsel ingevoerd. De Kamer is hierover geïnformeerd
in de memorie van toelichting bij de begroting IXB-2000 (Kamerstukken II 1999/00,
26 800 IXB, nr. 1, blz. 23).In het najaar van 1999 is met de evaluatie van de exportkredietverzekering
begonnen. Het doel van de evaluatie is, uitgaande van exportkredietverzekering
voor rekening en risico van de Staat, na te gaan:• in hoeverre de exportkredietverzekeringsfaciliteit doelmatig en
doeltreffend uitwerkt (toegevoegde waarde voor de Nederlandse export);• in hoeverre het beheer en de uitvoering van de faciliteit doelmatig
en doeltreffend plaatsvindt.De focus van het onderzoek is gericht op de vraag hoe de exportkredietverzekering
overkomt bij exporteurs en financiers (wat speelt er, welke verbeteringsmogelijkheden
bestaan er in de uitvoering en bij de producten, hoe worden de concurrentievoorwaarden
ten opzichte van andere landen ervaren).In mei 2000 wordt het eindrapport van het onderzoeksbureau verwacht, daarna
zullen de ministers van Financiën en van Economische Zaken zo nodig beleidsvoornemens
formuleren. Het ligt in de bedoeling de Staten-Generaal hierover in de loop
van 2000 te informeren.Gelet op het uitgangspunt dat risico's die de markt kan dragen in principe
ook door de markt dienen te worden gedragen, is met NCM afgesproken dat vanaf 2000
het landenrisico in de beste landenklasse (met name EU/OESO-landen) voor rekening
en risico van NCM wordt verzekerd.Internationale ontwikkelingenUitgangspunt voor Nederland bij de exportkredietverzekering is om in internationaal
verband de concurrentieverstoring te verminderen door te streven naar harmonisatie
en het zoveel mogelijk vermindering van overheidssteun. In dit verband valt
op te merken dat het overleg tussen de landen van de OESO over beperking van
overheidssteun bij de financiering van exporten van landbouwproducten zeer
moeizaam vordert. De in 1998 vastgestelde EU-richtlijn voor (middel)lange
betalingsrisico's is in 1999 ingevoerd; deze richtlijn legt de lidstaten van
de EU de verplichting op elkaar en de Commissie te informeren over het door
hen voorgenomen beleid alsmede de uitvoering daarvan.In 1999 is er in het kader van IMF en Wereldbank overeenstemming bereikt
over verdergaande kwijtschelding van schulden van de allerarmste ontwikkelingslanden
(HIPC). Als gevolg hiervan zullen deze landen ook in de Club van Parijs in
aanmerking komen voor hogere kwijtschelding van hun schulden uit hoofde van
de exportkredietverzekering. Deze kwijtschelding heeft een verlaging tot gevolg
van toekomstige provenu's afkomstig uit deze landen.Herverzekering investeringenOnder de Regeling herverzekering investeringen (Rhi) kunnen niet-commerciële
risico's verbonden aan investeringen in de meeste ontwikkelingslanden en in
de landen behorende tot het voormalige Oost-blok in herverzekering worden
genomen door de Staat. Tot nu toe is geen schade opgetreden onder deze faciliteit.5.3. Het Internationale Monetaire Fonds (IMF)Begin 1999 leek de in 1998 onstane internationale financiële crisis
zich uit te breiden, toen Brazilië gedwongen werd om de vaste koppeling
tussen de waarde van de «real» en die van de US-dollar los te
laten. De achterliggende oorzaken van de crisis in Brazilie waren vooral gelegen
in een onevenwichtige betalingsbalans en zwakke overheidsfinanciën. Door
daadkrachtig optreden van internationale beleidsmakers heeft de internationale
financiële crisis zich in 1999 echter niet verder verspreid. Renteverlagingen
van de Federal Reserve (eind 1998) en de ECB (voorjaar
1999) leverden een belangrijke bijdrage. Ook de IMF-geleide hulppakketten
en de daaraan verbonden conditionaliteit droegen in belangrijke mate bij aan
het spoedige economische herstel in Azië, Rusland en Brazilië. Om
financiële crises in de toekomst beter te kunnen voorkomen riep het IMF
in het voorjaar van 1999 een speciale faciliteit (Contingent Credit Line)
in het leven om leden die het slachtoffer van 'besmetting' dreigen te worden
bij te staan. Tot op heden heeft geen enkel lid een beroep gedaan op deze
faciliteit. De financiële positie van het IMF werd versterkt doordat
de elfde quotaverhoging van kracht werd; het Nederlandse quotum in het IMF
steeg daardoor van SDR 3,4 mld. naar SDR 5,1 mld. Het IMF boekte goede vooruitgang
op het terrein van openheid van beleid van leden van het Fonds en van het
Fonds zelf; in 1999 werd bij wijze van experiment voor het eerst voor een
aantal landen, waaronder Nederland, het gehele artikel-4 rapport gepubliceerd.
Ook lukte het Fonds het om de particuliere sector meer dan voorheen te betrekken
bij het voorkomen en beheersen van financiële crises, hoewel de wijze
waarop dit gebeurt in de Nederlandse optiek nog teveel een ad hoc karakter
heeft. Geen vooruitgang kon worden geboekt met het aanpassen van de statuten
van het Fonds om het IMF de bevoegdheid te geven om leden in het proces van
liberalisering van kapitaalverkeer bij te staan. Teneinde het IMF-gedeelte
van de financiering van het uitgebreide Heavily Indebted Poor Countries (HIPC)-initiatief
rond te krijgen heeft het Interim Comité in het najaar van 1999 ingestemd
met de herwaardering van een deel van de goudvoorraad van het IMF.Toelichting op de risicograad van garantiestellingen van
de Staat aan DNB uit hoofde van deelneming in het IMFDe garantieverstrekking van de Staat aan DNB vanwege deelneming in het IMF komt er op neer dat de Staat garant staat voor eventuele verliezen
die optreden bij DNB indien het IMF niet in staat is om aan zijn verplichtingen
jegens DNB te voldoen. Dit risico is gering, omdat trekkingen op het IMF een
revolverend karakter hebben (zie hieronder) en het Fonds een «preferred
creditor» status heeft. De garantie is gebaseerd op drie elementen.• Het door Nederland gestorte quotum Dit quotum wordt door Nederland voor 75% in guldens en voor 25% in reservevaluta's
(vreemde valuta of SDR's) gestort. Wanneer een bepaalde lidstaat in problemen
is en een programma krijgt van het IMF, geschiedt trekking op het Fonds door
het inleggen van eigen valuta, in ruil waarvoor het IMF harde valuta (meestal
US-dollars) aan het land verstrekt. Het IMF verstrekt aldus geen lening, maar
wisselt enkel valuta om. Met dit zogenaamde revolverende karakter van IMF-kredieten
wordt de financiële positie van het Fonds gewaarborgd. Voor bovenstaande transactie heeft het IMF US-dollars nodig, die het
echter slechts beperkt op voorraad heeft. Het IMF wisselt de valuta die landen
gestort hebben in bij de centrale banken van geselecteerde solvabele landen,
waaronder Nederland. In ruil hiervoor verkrijgt het Fonds de gewenste valuta
(i.c. de benodigde US-dollars). Het maximale beroep van het Fonds op DNB wordt
begrensd door de omvang van het Nederlandse quotum. De Staat staat garant
voor deze vordering van DNB op het IMF, indien het Fonds niet in staat zou
blijken om aan zijn verplichtingen te voldoen.• Deelname in de SDR-rekening Het speciale trekkingsrecht (SDR) is een kunstmatige reservaluta en
kan gezien worden als een recht om van het IMF onconditioneel harde valuta's
te lenen. SDR's zijn daarmee een vordering op het IMF. Zij vormen een onderdeel
van de officiële deviezenreserves van Nederland. Uit het feit dat SDR's
zijn opgenomen in de officiële reserves, blijkt al dat het risico dat
op SDR's wordt gelopen te verwaarlozen is. Bij deelname aan de SDR-rekening krijgt een lidstaat een hoeveelheid
SDR's toegewezen. Een lidstaat kan tot 200% bovenop zijn oorspronkelijk toegewezen
hoeveelheid SDR's aanhouden. Een lidstaat kan zijn SDR's omwisselen bij het
Fonds voor bijvoorbeeld US-dollars, indien het behoefte heeft aan financiële
middelen. Zoals hierboven toegelicht beschikt het IMF zelf echter maar over
een beperkte hoeveelheid US-dollars. Het Fonds verkrijgt de US-dollars door
een contra-transactie aan te gaan met een ander land (bijvoorbeeld Nederland).
Dit betekent dat het IMF de SDR's die het van de ene lidstaat heeft ontvangen
bij DNB omwisselt voor US-dollars. Nederland koopt dan dus SDR's, als het
ware vorderingen op het IMF, tegen betaling van US-dollars. De Staat staat
garant voor deze vordering van DNB op het IMF, indien het Fonds niet in staat
zou blijken om aan zijn verplichtingen te voldoen.• Deelname in de «New Arrangements to Borrow»
(NAB)/ «General Arrangements to Borrow» (GAB) De NAB en de GAB zijn speciale leenovereenkomsten tussen het IMF en
een beperkte groep lidstaten, waarbij het IMF zelf geld kan inlenen van deze
lidstaten. Het IMF kan de leenovereenkomsten activeren wanneer het behoefte
heeft aan extra financiële middelen. Nederland (DNB) participeert in
beide leenovereenkomsten en wordt geacht een lening te verstrekken als een
van beide leenovereenkomsten geactiveerd wordt. De garantiestelling van de
Staat heeft betrekking op de vordering van DNB op het IMF, indien het Fonds
niet in staat zou blijken om aan zijn verplichtingen te voldoen. 5.4. Multilateraal ontwikkelingsbankenWereldbankgroepIn 1999 zijn de plannen rondom het gezamenlijke schuldeninitiatief van
IMF en Wereldbank voor de Heavily Indebted Poor Countries (HIPC) in een stroomversnelling
gekomen. Tijdens de afgelopen jaarvergadering in september is besloten dat
het HIPC-initiatief verbreed, verdiept en versneld zal worden. Dit houdt concreet
in dat de criteria voor het vaststellen van de houdbaarheid van de schuldenratio's
worden versoepeld, waardoor een groter aantal landen in aanmerking komt voor
meer schuldverlichting. Verder is het de bedoeling dat deze schuldverlichting
ook sneller wordt verleend.Nederland heeft het vernieuwde HIPC-initiatief sterk ondersteund. Wel
heeft Nederland hierbij altijd gewezen op de noodzaak van voldoende financiering.
Nederland heeft de grote donoren, met name de G-7, bij herhaling opgeroepen
de daad bij het woord te voegen en net als Nederland over te gaan tot een
substantiële donatie aan het «HIPC-trust fund». Uiteindelijk
heeft de Wereldbank de conclusie getrokken dat er voldoende financiële
toezeggingen waren ontvangen om aan het vernieuwde initiatief uitvoering te
geven.Het Comprehensive Development Framework (CDF) is een initiatief van de
Wereldbank dat een lange termijnstrategie voor een land inhoudt waarbij twee
zaken essentieel zijn. Ten eerste moet het een gezamenlijke strategie zijn
waar het betreffende land en de ontwikkelingspartners gecoördineerd uitvoering
aan geven; en ten tweede is het essentieel dat het betreffende land zoveel
mogelijk zelf sturing aan het ontwikkelingsproces geeft. Nederland heeft zich
voorstander van het initiatief getoond.Mede vanwege de grootschalige betalingsbalanssteun die de Wereldbank heeft
verleend sinds crises in Azië, Latijns-Amerika en Rusland is de kapitaaltoereikendheid
van de Wereldbank teruggelopen. Eén van de mogelijkheden om deze kapitaaltoereikendheid
te verbeteren is een kapitaalverhoging. Indien nodig is Nederland bereid een
kapitaalverhoging te overwegen, mits deze niet opnieuw wordt gebruikt om grootschalige
betalingsbalansleningen te verlenen.De Wereldbankgroep is bezig met het formuleren van een gezamenlijke private
sector strategie. Deze strategie moet onder andere. duidelijk maken hoe de
verantwoordelijkheid ten aanzien van de private sector verdeeld zal worden
over de Wereldbank, IFC en MIGA.Aziatische OntwikkelingsbankgroepDe Aziatische Ontwikkelingsbank (AsDB) heeft, mede op Nederlands aandringen,
in 1999 besloten dat armoedebestrijding de primaire doelstelling voor de gehele
Bankgroep zal worden en heeft daartoe ook een operationele strategie opgesteld.
De overige doelstellingen van de Bankgroep (economische groei, sociale ontwikkeling,
gender en milieu) zijn secundair. Ook zijn de onderhandelingen gestart over
een nieuwe middelenaanvulling voor het Aziatische Ontwikkelingsfonds (AsDF),
waaruit leningen tegen zeer gunstige voorwaarden worden verstrekt aan de armste
landen. Deze onderhandelingen zullen naar verwachting in het jaar 2000 worden
afgerond.Daarnaast is in 1999 een begin gemaakt met het verbeteren van de financiële
positie van de bank, onder andere door verhoging van het rendement op liquide
middelen en door een beperkte verhoging van de uitleentarieven voor bankleningen.
Nederland is hier voorstander van, omdat hierdoor de Bank ook in de toekomst
haar hoofdtaak (betaalbare leningen voor Aziatische ontwikkelingslanden) adequaat
kan blijven vervullen. Ook zijn in 1999 binnen de Bank discussies gestart
over het private sector beleid van de bank en over de vraag hoe de Bank in
de toekomst om zal gaan met grootschalige betalingsbalansleningen.
De Nederlandse inzet met betrekking tot de private sector is dat de Bank zich
vooral moet richten op het scheppen van een gunstige omgeving voor ontwikkeling
van de private sector (door bijvoorbeeld ontwikkeling van de financiële
sector) en minder op directe financiering van private bedrijven. Wat betreft
betalingsbalansleningen is Nederland van mening dat dit primair een taak is
van het IMF; nu de mogelijkheid echter blijft bestaan dat de AsDB in uitzonderingsgevallen
ook dergelijke leningen kan verstrekken (ondanks Nederlands verzet) heeft
Nederland o.a. bewerkstelligd dat hiervoor aanzienlijk hogere uitleentarieven
gaan gelden dan voor «reguliere» leningen gebruikelijk zijn.Afrikaanse OntwikkelingsbankgroepDe Afrikaanse Ontwikkelingsbank (AfDB) heeft in 1999 vervolg gegeven aan
de ingrijpende hervormingen die vanaf 1995 worden doorgevoerd. Het accent
lag in eerste instantie op het financiële en operationele vlak. Nu wordt
vooral de interne organisatie van de Bank onder de loep genomen. Enkele programma's
op het gebied van verbetering van bedrijfsprocessen zijn reeds operationeel.
Bovendien is eind 1999 een inschrijvingsproces in gang gezet ten behoeve van
het uitvoeren van een reorganisatiestudie die zich onder meer zal richten
op de vereiste opleidingsniveau van de staf. Als een eerste fase in het proces
van heropening van een net van lokale kantoren is besloten om vanaf eind 1999
bijkantoren te openen in Nigeria, Ethiopië, Gabon, Zuid-Afrika, Egypte
en Mozambique. Medio 1999 is de vijfde kapitaalverhoging van de Afrikaanse
Ontwikkelingsbank in werking getreden. Volgend hierop hebben op één
na alle kredietbeoordelingsinstanties de Bank de hoogste «rating»
toegekend.In 1999 zijn de onderhandelingen over de achtste middelenaanvulling van
het Afrikaanse Ontwikkelingsfonds (AfDF-8) afgerond. De meest wezenlijke verandering
ten opzichte van het AfDF-7 beleid betreft het allocatiebeleid. De verdeling
van middelen over landen zal voortaan tot stand komen door middel van een
systeem dat aangrijpt bij het allocatiebeleid van IDA, het concessionele fonds
van de Wereldbank. De mate van goed beleid en bestuur wordt sterker medebepalend
voor de allocatie dan voorheen. In het kader van armoedebestrijding zullen
prioriteiten gelegen blijven bij landbouw en de sociale sectoren. Sectorprioriteiten
zullen geconcretiseerd worden door per land sectorale investeringsprogramma's
op te stellen.Inter-Amerikaanse OntwikkelingsbankgroepIn het kader van de achtste kapitaalverhoging van de Inter-Amerikaanse
Onwikkelingsbank(IDB-8) is besloten periodiek de strategie voor de middellange
termijn te herzien. Nederland heeft in 1999 tijdens discussies hierover het
belang benadrukt van een sectorale benadering en een gecoördineerde aanpak
met andere instellingen in het bijzonder de Wereldbank, het IMF en het United
Nations Development Programme (UNDP) en andere belangrijke bilaterale donoren,
met name bij de opstelling van landenstrategieën. Verder werd bezorgdheid
uitgesproken over de rol van de Bank als verschaffer van grootschalige betalingsbalanssteun
en de gevolgen daarvan voor het reguliere programma van de Bank.Met betrekking tot de financiering van de IDB-schuldverlichting is in
het kader van het HIPC-inititatief voor de periode 1998–2001 besloten
om voor 1999 gebruik te maken van de reserves van Fund for Special Operations
(FSO, het concessionele loket van de IDB-groep) en het netto inkomen van de
Bank. Voor 2000 en 2001 is nog geen oplossing gevonden. Nu in het najaar van
1999 tijdens de jaarvergaderingen van IMF en Wereldbank overeenstemming
is bereikt over uitbreiding van het HIPC-initiatief zal de IDB zich verder
over financiering van haar aandeel moeten buigen.Reeds geruime tijd wordt de kapitaalverhoging van de Inter-Amerikaanse
Investeringsmaatschappij (IIC) besproken. In augustus 1999 keurden de gouverneurs
het donorenrapport goed. Daarmee werd het stemmen over de omvang van de kapitaalverhoging
(USD 500 mln.) inclusief de initiële verdeling van nieuwe aandelen en
de nieuwe beleidsprioriteiten losgekoppeld van de discussie over de vertegenwoordiging
van nieuwe leden en daarmee de samenstelling van de kiesgroepen. Niettemin
was de verwachting dat deze kwesties min of meer simultaan afgerond zouden
kunnen worden. De discussie over de accommodatie van nieuwe leden duurt echter
voort.Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling (EBRD)De EBRD wist haar kredietverlening aan de zogenoemde transitielanden in
Midden- en Oost-Europa en de voormalige delen van de Sowjet-Unie in 1999 niet
op te voeren; het uitgeleende bedrag bleef gehandhaafd op ca. 2 mld. euro
De belangrijkste oorzaak van deze stagnatie was de Russische financiële
crisis van augustus 1998, die begrijpelijkerwijs leidde tot een vergrote voorzichtigheid
bij zowel kredietvragers als bij de EBRD zelf om nieuwe projecten te entameren.
De middelenverstrekking van de EBRD aan die landen in Midden- en Oost-Europa
die voornemens zijn om tot de EU toe te treden, bleef echter groeien. De EBRD
heeft in 1999 uitvoering gegeven aan haar voornemen om haar activiteiten in
alle 26 transitielanden voort te zetten, maar zij heeft haar werkwijze aangepast
door meer nadruk te leggen op de ontwikkeling van het midden- en kleinbedrijf
en de opbouw van de financiële sector in deze landen en meer aandacht
te geven aan beleidsdialoog.De EBRD is er in 1999 in geslaagd om het jaar met een winst af te sluiten.
In 1998 was er nog sprake van een fors (boekhoudkundig) verlies, tengevolge
van de door de Russische financiële crisis noodzakelijk geworden extra
voorzieningen.Ontwikkelingsbank voor het Midden-Oosten en Noord-AfrikaNederland heeft in 1997 de Akte van Aanvaarding van het Verdrag ter oprichting
van de Ontwikkelingsbank voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika bij de Verenigde
Naties neergelegd en daarmee aangegeven deel te nemen in het kapitaal van
de bank (ten bedrage van ruim SDR 29 mln.). Inwerkingtreding van de bank is
echter uitgebleven doordat onvoldoende partijen de Akte van Aanvaarding hebben
neergelegd. De precaire toestand ten aanzien van het Midden-Oosten vredesproces,
alsmede het feit dat de VS onvoldoende middelen voor zijn deelneming in de
Bank heeft kunnen vrijmaken zijn hieraan mede debet. Inmiddels is de termijn
voor ratificatie verstreken en zou volgens de oprichtingsartikelen de Secretaris-generaal
van de VN een «conferentie van partijen» bijeen moeten roepen.
Het is echter nog onduidelijk of een dergelijke bijeenkomst plaats zal vinden.5.5. Europese Investeringsbank (EIB)De kredietverlening van de Europese Investeringsbank is in 1999 verder
gestegen. Evenals in eerdere jaren is hiervan ongeveer twee-derde deel bestemd
voor achtergebleven regio's binnen de Europese Unie, die traditioneel het
primaire aandachtsgebied van de EIB zijn. Daarnaast heeft de EIB met haar
kredietverlening steun gegeven aan de bouw van transeuropese vervoersverbindingen;
hiermee was ca. 9 mld. euro gemoeid. Daarnaast heeft de EIB uitvoering gegeven
aan de taken die haar in 1997 door de Europese Raad van Amsterdam en in 1999
door de Europese Raad van Keulen zijn opgedragen ter bevordering
van de werkgelegenheid (vooral steun aan het innoverende midden- en kleinbedrijf),
de gezondheidszorg, het mileubehoud, het onderwijs, de zorgsector en de stedelijke
ontwikkeling; in 1999 heeft zij hiervoor ca. 10 mld. euro uitgeleend.Zoals ook in eerdere jaren het geval was, heeft de EIB in 1999 ca. 10%
van haar kredietverlening bestemd voor landen buiten de Europese Unie. Eind
1999/begin 2000 heeft de Europese Unie de mandaten die de EIB tot deze kredietverlening
machtigen, vernieuwd, en hetzelfde geldt voor de zogenoemde pré-toetredingssteunfaciliteit
voor landen die tot de EU zullen toetreden. Binnen het kader van dit beleid
hadden de Midden- en Oost-Europese landen respectievelijk de toetredingslanden
in 1999 een belangrijk aandeel in de kredietverlening buiten de Europese Unie.
De kredietverlening aan Afrika, Latijns-Amerika en Azië nam in 1999 licht
af onder invloed van het aflopen van de oude mandaten, maar zal onder de vernieuwde
mandaten vermoedelijk weer toenemen.Vermeld kan voorts worden dat de heer Philippe Maystadt is gekozen tot
President van de EIB (per 1-1-2000) als opvolger van sir Brian Unwin. Andere
nieuwe ontwikkelingen waren dat de EIB in 1999 een mandaat heeft gekregen
om tot een bedrag van 0,6 mld. euro kredieten te verstrekken voor het herstel
van de schade die in Turkije door de aardbeving van dat jaar was aangericht
en begonnen is aan een intensivering van haar activiteiten in de Zuidelijke
Balkan na de Kosovo-crisis. Daarbij is haar streven erop gericht zoveel mogelijk
samen te werken met andere internationale financiële instellingen.5.6. MATRA-faciliteit (Maatschappelijke Transformatie)Eind 1998 werd onder het MATRA-programma (Maatschappelijke Transformatie)
van Buitenlandse Zaken een nieuwe module ingesteld, te weten de DIP-faciliteit
(Departementale Initiatieven Pre-accessie). Deze faciliteit beoogt de inzet
van Nederlandse ministeries te stimuleren bij het helpen van de 10 kandidaat-lidstaten
uit Midden- en Oost-Europa bij de overname van de Europese weten regelgeving
in verband met de aanstaande toetreding tot de Europese Unie.Het ministerie van Financiën hecht aan een goede voorbereiding op
het lidmaatschap en aan een soepele toetreding van de kandidaatlidstaten.
In het afgelopen jaar is, naast een beroep op de eigen personele capaciteit
en eigen budgetten, voor twee projecten voor totaal f 26 000 een
beroep gedaan op genoemde DIP-faciliteit. Het eerste project betrof een fact
finding/voorbereidingsmissie in verband met mogelijke EU-gefinancierde bilaterale
kennisoverdacht (twinning) met Hongarije, Roemenië en Slovenië.
Het tweede project betrof een bezoek van een delegatie van vertegenwoordigers
van het Poolse ministerie van Financiën aan Nederland in het kader van
een kennismaking met de organisatie en uitvoering van de belastingen in Nederland.Onderstaande tabel geeft een overzicht van de committeringen en uitbetalingen
in 1999 van de hierboven besproken instellingen. Voor de volledigheid zij
vermeld dat het hier dus niet gaat om de bijdragen van Nederland aan deze
instellingen. Tabel 5.3: Committeringen en uitbetalingen (x 1 mld.)  IBRD1IDA1IFC 1AsDBAsDFAfDB2AfDF2IDBIICFSOEIBEBRD (USD)(USD)(USD)(USD)(USD)(USD)(USD)(USD)(USD)(USD)(Euro)(Euro)Comm.22.26.82.83.80.81.10.69.00.20.431.82.2Uitbet.18.26.02.13.61.10.70.57,90,10,427.41.2Comm. = Committeringen (toegezegde kredietverlening en eventuele deelnemingen)Uitbet. = Uitbetalingen1 Bedragen hebben betrekking op boekjaar 1999 (1 juli 1998–30
juni 1999)2 De AfDB-groep hanteert als valuta de Unit of Account, de waarde hiervan is gelijk aan de SDR. De gepresenteerde
bedragen zijn van UA naar USD herberekend obv. de SDR en USD koersen van ultimo
1999. 6. FISCALE ZAKEN EN BELASTINGEN6.1. Inleiding16.2. Fiscale zakenFiscaal beleid en wetgeving op nationaal gebiedVoor het directoraat-generaal voor Fiscale Zaken was 1999 het jaar van
de belastingherziening 2001. In 1999 zijn de wetsvoorstellen Wet Inkomstenbelasting
(IB) 2001 (rompwet), de Invoeringswet Wet Inkomstenbelasting 2001 en de Aanpassingswet
Wet Inkomstenbelasting 2001 opgesteld. De wetsvoorstellen Wet IB 2001 en de
Invoeringswet Wet IB 2001 zijn op 14 september 1999 bij de Tweede Kamer ingediend
(Kamerstukken II 1999/00, 26 727). In het kader van de schriftelijke
voorbereiding zijn in de maanden oktober tot en met december meer dan 4000
vragen beantwoord.Een nauw met de belastingherziening samenhangend onderwerp was de uitwerking
van de afspraak in het regeerakkoord dat de belastingen van het bedrijfsleven
in samenhang met de bevindingen van de commissie Oort II zouden worden bezien.
Daarbij was tevens de invulling van de taakstelling tegengaan van misbruik
en oneigenlijk gebruik van fiscale regelgeving (f 500 mln.) aan de orde.
Een werkgroep waarin ook het bedrijfsleven was vertegenwoordigd (Vereniging
van Nederlandse Ondernemers / Nederlands Christelijke Werkgevers Verbond (VNO/NCW),
Midden- en Klein Bedrijf (MKB) Nederland en LTO Nederland) heeft op 25 juni
1999 het rapport «Belastingen bedrijfsleven 21e eeuw»
aangeboden (Kamerstukken II 1998/99, 26 736, nr. 2), waarin een integraal
pakket fiscale maatregelen gericht op versterking en dynamisering van het
ondernemerschap is gepresenteerd (het ondernemerspakket 21e eeuw).
Het kabinet heeft in de zomer van 1999 besloten dit pakket maatregelen integraal
in te voeren.Vanaf de zomer is – naast de werkzaamheden in het kader van de belastingherziening
2001 – vooral veel tijd en capaciteit besteed aan de voorbereiding en
parlementaire behandeling van het reguliere belastingplan 2000. Belangrijke
onderdelen van dit belastingplan waren – naast de gebruikelijke koopkrachtmaatregelen –
de maatregelen in het kader van de tweede tranche vergroening, de eerste tranche
vergroening van de autobelastingen in het kader van de Optimale brandstofmix
2010 (een lastenverzwaring voor dieselpersonenauto's en een lastenverlichting
voor LPG-3 personenauto's), de eerste tranche maatregelen in
het kader van het ondernemerspakket 21e eeuw en de afschaffing
van de omroepbijdrage.Fiscaal beleid en regelgeving in de Europese contextCentraal op het gebied van de directe belastingen stonden in 1999 de onderhandelingen
over de uitwerking van het «Monti-belastingpakket» inzake coördinatie van de Europese belastingstelsels. Vooral
het onderdeel van het belastingpakket dat ging over de politieke verklaring
die door de Economische en Financiële -Raad in december 1997 is afgegeven
over de bestrijding van schadelijke belastingconcurrentie, de zogenaamde Gedragscode,
heeft veel aandacht gekregen. Maar ook de twee andere onderdelen van het pakket,
de discussie over de ontwerp richtlijnen over de belastingheffing op rente
uit spaartegoeden en fiscale behandeling van interest en royalty's in gelieerde
ondernemingen zijn ruimschoots aan bod gekomen.Op het gebied van de indirecte belastingen is in 1999 een belangrijk succes
geboekt met de mogelijkheid, die voor de lidstaten van de EU is gecreëerd,
om bepaalde arbeidsintensieve diensten onder het verlaagde Belasting toegevoegde
waarde (BTW)-tarief te brengen. De Nederlandse regering heeft zich hier jarenlang
sterk voor gemaakt. Nederland heeft ervoor gekozen het herstellen van kleding,
schoenen en fietsen, en de geleverde diensten door kappers, schilders en stukadoors
onder het verlaagde BTW-tarief te brengen. Voor schilders en stukadoors is
daarbij de restrictie aangelegd dat de diensten betrekking moeten hebben op
woningen die ouder zijn dan 15 jaar.Voorts zijn de EU-richtlijnen inzake de BTW-behandeling van beleggingsgoud
en van telecommunicatieprestaties in de Wet op de omzetbelasting 1968 ingevoerd.In 1999 zijn in EU-verband de besprekingen voortgezet over een BTW-richtlijn
inzake de harmonisatie van het recht op aftrek van voorbelasting en de teruggaaf
van in een andere lidstaat betaalde voorbelasting. Tot een afronding heeft
dit nog niet geleid. Hetzelfde geldt voor een BTW-richtlijn inzake harmonisatie
van degene die gehouden is de (betalings-)verplichtingen te vervullen, alsmede
voor de richtlijn inzake de belastingen op energie.Tenslotte zijn er – naast besprekingen in OESO-verband – ook
in EU-kader vergaderingen gewijd aan het aspect van BTW-heffing over de zogenoemde
electronic commerce.Fiscaal beleid en koninkrijksbetrekkingenOp het gebied van de koninkrijksbetrekkingen is in 1999 technische assistentie
verleend bij de ingrijpende wijziging die de Nederlandse Antillen en Aruba
in hun winstbelasting willen doorvoeren (het zogenoemde Nieuw Fiscaal Raamwerk).
Complementair hieraan is in 1999 ook gewerkt aan een mogelijke aanpassing
van de Belastingregeling voor het Koninkrijk, waarbij deze Rijkswet tevens
zal worden gemoderniseerd en meer in overeenstemming gebracht met het huidige
fiscale verdragsbeleid.Daarnaast was voor 1999 een versterking beoogd van de juridische basis
voor samenwerking tussen de landen van het Koninkrijk op het gebied van de
douane en van een aantal andere indirecte belastingen. De daartoe strekkende
Rijkswet, houdende regels inzake de administratieve bijstand tussen de landen
van het Koninkrijk op het gebied van de douane en inzake de heffing en de
invordering van accijnzen, omzetbelasting, algemene bestedingsbelasting en
belasting op de bedrijfsomzetten is op 1 juli 1999 tot stand gekomen (Stb
1999, 299). Deze Rijkswet administratieve bijstand douane is met enkele nadere
regels voor de toepassing op 1 januari 2000 in werking getreden. In 1999 is
verder een begin gemaakt met de bijstand bij de modernisering
van de Antilliaanse douanewetgeving met de bedoeling om in 2000 een voorstel
voor een nieuwe Landsverordening af te ronden. Aruba heeft in 1999 verzocht
om soortgelijke bijstand; aan dit verzoek zal, in overleg met de Arubaanse
douaneadministratie, in 2000 gevolg worden gegeven.Fiscaal beleid en regelgeving in internationaal verbandIn 1999 is met de totstandkoming van het bilaterale belastingverdrag met
Portugal, het Nederlandse (belasting)verdragennet in relatie tot de landen
die behoren tot de EU en OESO compleet geworden. De geleidelijke opbouw van
het netwerk van bilaterale samenwerkingsovereenkomsten op het gebied van de
douane is in 1999 voortgezet. Overeenkomsten met de Filippijnen en de Russische
Federatie zijn ondertekend. Een verdrag met Oezbekistan is geparafeerd en
zal in 2000 worden ondertekend.Tenslotte heeft er ook in 1999 weer het nodige overleg plaatsgevonden
over de opdrachten en aanbevelingen in het OESO-rapport «Harmful Tax
Competition: an Emerging Global Issue» en over de gevolgen voor de belastingheffing
van de ontwikkeling van de elektronische snelweg (electronic commerce).Prestatiegegevens en evaluatieonderzoekenIn overeenstemming met de gedane toezeggingen tijdens het algemeen overleg
met de vaste kamer commissie van Financiën op 16 september 1999 inzake
de financiële verantwoording over het jaar 1998 en de analyse en aanbevelingen
voor verantwoording over beleidsprestaties (Kamerstukken II 99/00, 26 541
en 26 588, nr. 63), wordt hierna ingegaan op de beschikbare (voorlopige)
gegevens over 1999 inzake een aantal afdrachtverminderingen en de resultaten
van een aantal uitgevoerde evaluatieonderzoeken.• Afdrachtverminderingen Tabel 6.1 bevat een overzicht van de vermoedelijke belasting- en premiederving
1999 voor de afdracht- en doorstroomafdrachtvermindering lage lonen (SPAK
en doorstroom-SPAK), en de afdrachtverminderingen langdurig werklozen (VLW),
onderwijs en kinderopvang.Tabel 6.1: Voorlopige gegevens afdrachtverminderingen
1999 (x f 1 mln.)1Regelingaantal werkgeversbelasting- en premiederving  (t/m oktober) x1000raming MN2000realisatiet/m oktobervermoedelijkerealisatieSPAK en doorstroom    SPAK1691 9701 6342 200VLW14540366435 Afdrachtvermindering
onderwijs21325244312 Afdrachtvermindering kinderopvang610079107Uit deze tabel blijkt dat de realisaties voor de SPAK, de doorstroom-SPAK
en de afdrachtvermindering kinderopvang vermoedelijk iets hoger zullen uitvallen
dan was geraamd in de Miljoenennota 2000. Bij de afdrachtvermindering onderwijs
is de realisatie naar verwachting wat lager dan voorzien.• Evaluatie afdrachtverminderingen SPAK, VLW en
onderwijsOp 24 november 1999 heeft de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
mede namens de Staatssecretaris van Financiën, de Tweede Kamer
de evaluatie aangeboden van de afdrachtverminderingen (doorstroom-)SPAK en
VLW. Daarbij werden de uitkomsten van het onderzoek als volgt samengevat:Het Nederlands Economisch Instituut (NEI) concludeert op basis van een
enquête onder werkgevers een positief direct effect van de SPAK op de
werkgelegenheid voor laagbetaalden van tussen 54 000 en 64 000 werknemers
in de periode 1996 tot en met 1998. Het effect van de SPAK op de totale werkgelegenheid
in deze periode ligt volgens het NEI tussen de 46 000 en 59 000
werknemers.De resultaten van de modelmatige bestandsanalyses sporen met de uitkomsten
van de enquête.De werkgelegenheidseffecten van de afdrachtvermindering langdurig werklozen
(VLW) zijn eveneens onderzocht. Het NEI concludeert dat dankzij de introductie
van de VLW de werkgelegenheid voor langdurig werklozen met 10 000 tot
20 000 arbeidsplaatsen is toegenomen.Ook heeft op 14 juli 1999 de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
de Tweede Kamer de evaluatie van de afdrachtvermindering onderwijs over het
jaar 1997 doen toekomen. Daarbij zijn de volgende resultaten gemeld:Uit het evaluatierapport Fiscale faciliteit beroepsbegeleidende leerweg
1997 blijkt dat op alle hoofdonderdelen sprake is van een positieve ontwikkeling.Wat de implementatie van de fiscale maatregel betreft, wordt geconstateerd
dat zowel de bekendheid van de maatregel onder bedrijven, als het gebruik
van de maatregel en het financieel beslag ervan (f 289 mln. in 1997)
is toegenomen ten opzichte van het niveau 1996 (f 242 mln.).Wat de resultaten van de fiscale maatregel betreft, wordt geconstateerd
dat zowel het aantal deelnemers, als het aantal leerarbeidplaatsen en leerbedrijven
is gegroeid ten opzichte van het niveau 1996. De schatting van het afzonderlijke
(netto-)effect van de maatregel op de ontwikkeling van het leerlingaantal
is opgelopen van ongeveer 4% naar maximaal 11% (dit betreft ongeveer 11 000
leerlingen). Tevens levert het onderzoek een indicatie van groeimogelijkheden.Gezien het feit dat de Kamer deze evaluatierapporten reeds eerder heeft
ontvangen met uitgebreidere toelichting, wordt hier volstaan met het aanhalen
van de samenvattende passages uit de respectievelijke aanbiedingsbrieven.• InvesteringsfaciliteitenTabel 6.2 bevat de gegevens voor de energie-investeringsaftrek (EIA),
de Vrije Afschrijving Milieu-Investeringen (VAMIL) en de Fiscale regeling
voor ARBO-bedrijfsmiddelen (FARBO). Voor deze investeringsregelingen geldt
dat aanmelding verplicht is. Het betreft een overzicht met de (voorlopige)
investeringsbedragen en het bijbehorende investeringsplafond.Tabel 6.2: Voorlopige gegevens investeringsfaciliteiten
1999 (geïnvesteerde bedragen in f mln.)1Regelinginvesteringsplafondaangemelde investeringen(t/m 31-1-2000)vermoedelijke
realisatieEIA1 6351 1261 500VAMIL1 9301 0541 400FARBO190154160Uit deze tabel blijkt dat naar verwachting bij alle opgenomen investeringsfaciliteiten
het uiteindelijke investeringsbedrag beneden het investeringsplafond zal blijven. 6.3. BelastingdienstDienstverleningDe Belastingdienst beschikt over diverse communicatiemiddelen om belastingplichtigen
te ondersteunen bij het voldoen aan hun fiscale verplichtingen: persoonlijk,
telefonisch, schriftelijk en elektronisch. Gebleken is dat communicatie via
digitale middelen sterk drempelverlagend werkt. Eind november 1999 is een
proef gestart bij een aantal eenheden van de Belastingdienst om onder andere
ervaring op te doen met afhandeling van vragen per e-mail. Op basis van de
ervaringen wordt beoordeeld in hoeverre toepassing binnen de hele Belastingdienst
vorm en inhoud kan krijgen.Verminderen administratieve lastenOok in 1999 is veel aandacht besteed aan het terugdringen van de administratieve
lasten voor belastingplichtigen. De commissie-Van Lunteren heeft zich gebogen
over de mogelijkheden om tot een verdere vermindering van de administratieve
lasten te komen. Met name de inzet van informatie- en communicatietechnologie
(ICT) biedt mogelijkheden. Verschillende toepassingen van ICT op het gebied
van informatievoorziening zijn inmiddels gerealiseerd en er lopen experimenten,
zoals het doen van aangifte voor loon- en omzetbelasting via Internet. Een
meer aanzienlijke reductie vraagt echter om verdergaande concepten. Een eerste
voorbeeld hiervan vormen de automatiseringsapplicaties Auditfile en CLAIR
die de Belastingdienst inmiddels heeft ontwikkeld ten behoeve van het boekenonderzoek
bij ondernemingen. Het gebruik van deze applicaties kan het werk bij ondernemingen
en de Belastingdienst ten behoeve van het boekenonderzoek vereenvoudigen en
versnellen.Door de werkgeversorganisaties MKB Nederland en VNO/NCW en door de Belastingdienst
is het gezamenlijke rapport «Op afstand het beste» aan de Staatssecretaris
van Financiën aangeboden. Volgens dit rapport zullen de volgende maatregelen
onder meer leiden tot administratieve lasten verlichting:• invoering van een fiscale faciliteit voor investeringen in computergebruik
(ICT-investeringsaftrek, dan wel een zogenaamde willekeurige afschrijving);• invoering van systemen voor het elektronisch aangifte doen en voor
het betalen van loon- en omzetbelasting;• het mogelijk maken van belastingcontrole met elektronische hulpmiddelen
aan de hand van de geautomatiseerde administraties van ondernemingen;• het opzetten van een elektronische internetdienst voor informatievragen.Voorlopige teruggaaf inkomstenbelastingDe invoering van de Voorlopige Teruggaaf als vervanger voor de loonbeschikking
heeft plaatsgevonden per 1 juli 1998. De regeling was toen beperkt tot de
nieuwe gevallen. In 1999 betrof de rechtstreekse uitbetaling de gehele groep
belastingplichtigen. Het ging hier om totaal 1,3 mln. voorlopige teruggaven
met een totaalbedrag van f 6,1 mld. Ondanks de massaliteit zijn de verwerking
van de verzoeken en de feitelijke maandelijkse uitbetaling zonder noemenswaardige
problemen verlopen.Bedrijfsinterne milieuzorgDe overheid heeft sinds 1989 het bedrijfsleven gestimuleerd om met milieuzorg aan de slag te gaan en als onderdeel hiervan milieuzorgsystemen
op te zetten. In 1999 is binnen de Belastingdienst het project Bedrijfsinterne
milieuzorg van start gegaan. Het project vormt de basis om in de komende jaren
tot een goed werkend milieuzorgsysteem te komen. In 1999 zijn hiervoor de
volgende activiteiten ontplooid:• een voorbeeld van een opzet is opgesteld van een voor de Belastingdienst
geschikt milieuzorgsysteem;• inzicht is verworven in de voor de Belastingdienst relevant zijnde
milieuregelgeving;• een milieuanalyse is gedeeltelijk afgerond;• een aanzet is gegeven voor de weg naar een milieuprestatie-indicator;• onderzoek loopt naar de stand van zaken rondom het nakomen van
de regelgeving rondom gebouwen;• een begin is gemaakt met een interdepartementaal overleg over milieuzorgsystemen.Belastingplan 2001Een belangrijk en complex voorbereidingstraject dat in 1999 in gang is
gezet betreft het wetsvoorstel Wet Inkomstenbelasting 2001. Om een tijdige
en volledige implementatie van dit ingrijpende wetsvoorstel te kunnen realiseren
is een projectorganisatie in het leven geroepen. Deze coördineert vijftien
deelprojecten, die zich bezighouden met automatisering, opleidingen, aangiften,
voorlichting en contra-informatie. De portefeuilles inkomstenbelasting (winst
en niet-winst), loonbelasting, omzetbelasting, vennootschapsbelasting, formeel
recht, registratie en successie en invordering zijn rechtstreeks bij de voorbereidingen
betrokken. Februari 2000 heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel Inkomstenbelasting
2001 tezamen met de invoerings-, overgangs- en aanpassingswetgeving aanvaard.Centrale invoerNagegaan is hoe ontkoppeling kan plaatsvinden van (massale) verwerkingsprocessen
(gegevensinvoer) en de behandelprocessen als aanslagregeling. Het doel is
alle berichtenstromen, zoals aangiftebiljetten en gegevens van derden, op
één centraal punt te laten binnenkomen en ze volledig geautomatiseerd
ter beschikking te stellen aan de behandelende ambtenaren van de Belastingdienst.
Dit komt de efficiëntie en de dienstverlening aan belastingplichtigen
ten goede. Besloten is om de werkzaamheden te centraliseren in Heerlen. In
1999 zijn (technische) voorbereidingen getroffen. Medio 2000 kan worden gestart
met het draaien van productie.EuroFiscale verplichtingen kunnen vanaf 1 januari 1999 worden nagekomen
in euro's. Over de belastingjaren 1999, 2000 en 2001 kan de belastingplichtige
kiezen of hij aangifte in guldens of in euro's doet. Daartoe zijn «valuta-onafhankelijke
documenten» ontwikkeld. Elk document, papier of elektronisch, kan worden
ingevuld in guldens of in euro's.Over 1999 is het gebruik van de euro voor het doen van aangiften loon-
en omzetbelasting nog beneden 1% van het totaal aantal aangiften. Deze percentages
bedragen voor de invoer- en uitvoerheffing respectievelijk 5%, 8%.Fiscale MonitorVoor een klantgerichte behandeling is het van belang te weten hoe belastingplichtigen denken over de uitvoering van fiscale wet- en regelgeving.
De Belastingdienst brengt meningen, wensen en behoeften van belastingplichtigen
op dit terrein actief in kaart. Dit gebeurt onder andere door middel van het
periodieke onderzoek de «Fiscale Monitor».Uit de Fiscale Monitor blijkt dat de verschillende doelgroepen het functioneren
van de Belastingdienst door de jaren heen in het algemeen positief beoordelen.
Het belangrijkste punt waarop met name particuliere belastingplichtigen verbetering
willen zien, blijft de begrijpelijkheid van het aangiftebiljet. De Fiscale
Monitor 1999 geeft aan, dat de noodzaak tot deze verbetering inmiddels wat
minder sterk gevoeld wordt dan in voorgaande jaren. De snelheid van afhandelen
van aangiftebiljetten is in de loop van de jaren steeds positiever ervaren.
Particuliere belastingplichtigen vinden dit daardoor een minder belangrijk
punt van verbetering. Het scoort nu even hoog als het begrip voor de situatie
van de belastingplichtige. Ondernemers noemen dit laatste onveranderd als
belangrijkste punt waarop men verbetering wenst te zien.De resultaten van de Fiscale Monitor worden gebruikt bij de beleidsvoorbereidingen
en bij het verder verbeteren van de beleidsuitvoering. Daartoe wordt aan de
hand van de resultaten eerst verder onderzoek gedaan naar concrete verbeterpunten.
In 1999 is bijvoorbeeld de uitgaande correspondentie nader onderzocht. Ook
zijn er maatregelen getroffen om de telefonische bereikbaarheid van de Belastingdienst
te vergroten.Internetsite BelastingdienstIn 1999 is gewerkt aan de verdere ontwikkeling van de Internetsite van
de Belastingdienst. De informatie die via de Internetsite wordt aangeboden
aan de verschillende doelgroepen, is verder uitgebreid. Zo is bijvoorbeeld
de informatie uit het Handboek Ondernemen en de gelijknamige CD-rom via Internet
beschikbaar gesteld.Voor een klein deel van de ondernemers loopt sinds februari 1999 een proef
om via internet aangifte te doen voor de loon- en omzetbelasting en de verschuldigde
belasting direct (elektronisch) te betalen. Om de vertrouwelijkheid en integriteit
van de berichten te waarborgen worden deze versleuteld. De beveiliging van
de toegang tot het netwerk van de Belastingdienst heeft ook extra aandacht
gekregen. Het aantal deelnemers aan de proef is uitgegroeid tot 150. Het aantal
ontvangen aangiften bedraagt eind 1999 ruim 400 voor de LB en OB tezamen.Fraudenota'sOntwikkelingen in de samenleving, de ICT en de (verdere) internationalisering
van de handel maken het noodzakelijk dat het tegengaan van misbruik en oneigenlijk
gebruik wordt vernieuwd en geïntensiveerd. De bestrijding van fraude
met de belasting- en douanewetgeving is daarbij steeds gebaseerd op drie hoofdpijlers:• Uitbreiding van dienstverlening;• Verbreden van algemeen toezicht;• Opsporen van professionele fraude.In de kabinetsnotitie Fraudebestrijding 1998–2002 (Kamerstukken
II 1997/98, 17 050) zijn maatregelen ter intensivering van misbruik en
oneigenlijk gebruik van de belasting- en douanewetgeving opgenomen. De concrete
vertaling van het verscherpte fraudebeleid heeft plaatsgevonden in een groot
aantal onderzoeken, maatregelen en projecten. Het gaat daarbij met name om:• de onderzoeken aan de hand waarvan bijvoorbeeld fraudepatronen
en fraudegevoelige punten in wet- en regelgeving aan het licht
worden gebracht. Op basis van deze informatie start de Belastingdienst themagericht
nadere onderzoeken. Voorbeelden zijn de zoeklichten op de branche; dit houdt
in dat elk kwartaal een bepaalde branche bijzondere aandacht krijgt in het
algemene toezicht;• het programma «Digitaal rechercheren» dat de organisatie
bewust moet maken van de toenemende digitalisering en de invloed daarvan op
het opsporingsproces;• de containerscan die in mei 1999 door Douane in gebruik is genomen. 7. BEDRIJFSVOERING7.1. PersoneelKernministerieIn 1999 heeft Financiën het arbeidsmarktbeleid verder ontwikkeld.
Naast de gebruikelijke activiteiten zoals het organiseren van een open dag,
bezoeken van bedrijvendagen op universiteiten en het adverteren in doelgroep-specifieke
media, zijn nieuwe initiatieven ondernomen. Zo is een presentatie ontwikkeld
waarmee zogeheten ambassadeurs (jonge beleidsmedewerkers) van Financiën
op universiteiten optreden. Daarnaast is de Grote FinanciënPrijs uitgeschreven.
Ten slotte geven de bewindslieden en directeurengeneraal colleges op de universiteiten
over hun werkterrein.In 1999 zijn bij het kernministerie in totaal 189 medewerkers aangenomen
en 166 medewerkers uit dienst getreden.BelastingdienstHet personeelsbeleid was in 1999 vooral gericht op de volgende speerpunten:• Bevorderen van de kwaliteit van de medewerkersTer vergroting van de kwaliteit van het personeel is loopbaanontwikkeling
gebaseerd op het adagium «Architect eigen loopbaan». De organisatie
is hierbij faciliterend. In 1999 heeft 3,5% van de medewerkers een gedeeltelijke
vergoeding van de studiekosten ontvangen, hetgeen een stijging betekent ten
opzichte van 1998 (1,8%). Ten behoeve van medewerkers op academisch niveau,
werkzaam in de fiscale techniek, is het loopbaanperspectief verbeterd door
het opzetten en uitwerken van een «Technisch Development» beleid.• P-monitorIn december 1998 heeft een intern gericht waarderingsonderzoek onder de
noemer «Personeelsmonitor» plaatsgevonden. Het betrof een a-selecte
representatieve steekproef onder bijna 3800 medewerkers van de Belastingdienst
met een respons van 66%. Uit deze monitor blijkt kritiek bij werkdruk, interne
communicatie en vertrouwen in het management boven het niveau van de eigen
chef. Positiever oordeelde men over werkgeverschap, werksfeer, collegialiteit
en arbeidsvoorwaarden. Per directie zijn individuele verbeterpunten geformuleerd,
die in 2000 uitgevoerd worden.• WervingDe krapte op de arbeidsmarkt beperkt zich niet alleen tot hoog opgeleid
personeel (Wetenschappelijk Onderwijs,/ Hoger Beroepsonderwijs), maar komt
(vooral in het westen) ook voor bij administratief- en toezichthoudend personeel.
In 1999 is verder beleid ontwikkeld om deze krappe arbeidsmarkt intensiever,
frequenter en concurrerender te benaderen. Daarbij wordt gebruik gemaakt van
werving via diverse media en de inzet van recruiters. Tevens vindt verbreding
van doelgroepen plaats door het verruimen van vooropleidingseisen.• MobiliteitTer vergroting van de mobiliteit van het personeel is een interne vacaturebank
opgezet. Naast de interne vacaturebank is een bijdrage geleverd aan de totstandkoming
van de interdepartementale Mobiliteitsbank. Het mobiliteitscijfer van 15,4%
(1998) is naar 14,5% (1999) gedaald. De doelstelling van 20% is daarmee niet
gerealiseerd. ZiekteverzuimMedio maart 2000 waren de ziekteverzuimcijfers over 1999 nog niet beschikbaar.
In de ontwerp-begroting IXB 2001 zullen deze gepubliceerd worden.• KernministerieIn 1999 is zowel een periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO)
aan specifieke groepen als een preventief medisch onderzoek (PMO) aan alle
medewerkers aangeboden. Het PAGO heeft tot doel om gezondheidsschade, verminderde
belastbaarheid, veiligheidsrisico's en knelpunten in de arbeidssituatie te
signaleren. Dit onderzoek is aangeboden aan medewerkers die langer dan twee
uur per dag achter een beeldscherm werken en medewerkers die fysiek zware
arbeid verrichten.Het doel van het PMO is het opsporen van risicofactoren in de lichamelijke
gesteldheid of in het leefpatroon van betrokkene. Hierdoor kunnen preventieve
maatregelen worden genomen ter voorkoming van verzuim op termijn.• BelastingdienstTen aanzien van het realiseren van goede arbeidsomstandigheden en het
terugdringen van het ziekteverzuim is het ingezette beleid voortgezet. De
nadruk bij het terugdringen van het ziekteverzuim lag in 1999 onverminderd
op preventie, begeleiding en (individueel) maatwerk.Naar het zich laat aanzien zal het ziekteverzuim bij de belastingdienst
uitkomen op 7.2%. Ten opzichte van 1998 beketent dit een stijging van 0.6%.
Dit is in lijn met de ontwikkeling bij de overheid in het algemeen en bij
de niet-commerciële dienstverlening.EmancipatiebeleidTabel 7.2: Realisaties 1999 emancipatiebeleid (in %) Belastingdienst – vrouwen in personeelsbestand34%28,1%– vrouwen
in schaal 10 en hoger22,3%14,4%• KernministerieHet emancipatiebeleid van het kernministerie richt zich op vergroting
van het aandeel vrouwen en in het bijzonder het aandeel vrouwen in functies
vanaf schaal 10 en hoger. Zo wordt aan vrouwen die nog geen leidinggevende
functie vervullen, maar zich er wel op willen oriënteren, een managementleergang
aangeboden. Werken in deeltijd wordt zowel onder mannen als vrouwen gestimuleerd
en er wordt kinderopvang aangeboden. Het percentage medewerkers dat in deeltijd
werkt is gestegen van 15,8% per eind 1996 naar 19,1% per eind 1999.De stijgende lijn bij het gebruik van de departementale kinderopvang zette
zich voort. In 1999 maakten 141 ouders gebruik van kinderopvang. In totaal
gaat het om 223 kinderen, verdeeld over 138 plaatsen in kinderdagverblijven,
73 buitenschoolse opvangplaatsen en 12 plaatsen in gastoudergezinnen.• BelastingdienstDe Belastingdienst heeft ook in het afgelopen jaar de aandacht gericht
op het vergroten van de instroom van vrouwen en op de doorstroom van vrouwen
naar hogere functies (schaal 10 en hoger). Het aandeel vrouwen binnen de Belastingdienst
is fractioneel gestegen van 28,0% eind 1998 naar 28,1% eind 1999. Het aandeel
vrouwen in hogere functies is gestegen van 14,0% eind 1998 naar 14,4% eind
1999. Belangrijke instrumenten voor de instroom en doorstroom
van vrouwen zijn regelingen zoals kinderopvang.Gehandicaptenbeleid• KernministeriePer 1 januari 1998 is de Wet Reïntegratie Arbeidsgehandicapten (REA)
van kracht geworden. Het kernministerie onderneemt inspanningen om in samenwerking
met de arbodienst zieke medewerkers te reïntegreren in het arbeidsproces,
conform de wet REA.• BelastingdienstOok in 1999 is op regionaal niveau deelgenomen aan het Interdepartementaal
Werkervaringsproject Arbeidsongeschikten Brabant-project, gericht op de creatie
van werkervaringsplaatsen voor arbeidsgehandicapten.AllochtonenbeleidTabel 7.3.: Realisatie arbeidsdeelname allochtonen kernministerie  Realisatie 1998Realisatie 1999 Schaal 1–2N.V.T.N.V.T. Schaal
3–514,1%16,5% Schaal 6–88,9%8,9% Schaal 9 en hoger5,0%6,4%• KernministerieMet ingang van 1 januari 1998 is de Wet Bevordering Evenredige Arbeidsdeelname
Allochtonen (WBEAA) vervangen door de Wet Stimulering Arbeidsdeelname Minderheden.
Doel van de wet is het terugdringen van de werkloosheid onder minderheden.Uit de tabel blijkt dat bij het kernministerie in de functiegroep 3 (schaal
6–8) het evenredigheidspercentage nagenoeg is gehaald. In functiegroep
4 (schalen 9 en hoger) heeft Financiën een hoger aandeel allochtonen
dan het streefcijfer. In de schalen 3–5 zijn allochtonen echter ondervertegenwoordigd.
Binnen het kernministerie bestaan geen functies meer in de schalen 1–2.• BelastingdienstHet beleid gericht op de evenredige deelname in het arbeidsproces door
etnische minderheden is in 1999 voortgezet. Concrete activiteiten betreffen
vooral de uitwerking van een actief wervingsplan, dat samen met het instituut
voor multiculturele ontwikkeling «FORUM» is opgesteld. Er is deelgenomen
aan banenmarkten voor allochtonen en er is voorlichting gegeven op bijeenkomsten
van allochtone studenten.Daarnaast is in 1999 verder invulling gegeven aan een project voor hoog
opgeleide vluchtelingen (met een permanente verblijfsvergunning). Het doel
is door het vervullen van tijdelijke arbeidsplaatsen hun positie op de arbeidsmarkt
te versterken. Van de 20 deelnemers hebben 11 een vaste arbeidsplek binnen
de Belastingdienst verworven. Er zijn voorbereidingen getroffen om het project
in 2000, met een nieuwe groep hoogopgeleide vluchtelingen, een vervolg te
geven.Ter vergelijking: in 1999 is het percentage allochtonen in het personeels
bestand gelijk gebleven ten opzichte van 1998 (6.3%).7.2. OrganisatieKernministerie/DomeinenIn 1999 is veel energie besteed aan de nadere uitwerking en vormgeving van de volgende in 1997 gemaakte strategische keuzes over taakopvatting
en taakuitvoering van Domeinen:• In het streven naar een omstreeks 2002 op bedrijfseconomische leest
geschoeid en op basis van kostendekkendheid werkend organisatieonderdeel Domeinen
Roerende Zaken, worden de bedrijfsprocessen opnieuw beschreven, is een onderzoek
naar commercieel verantwoorde mogelijkheden van acquisitie en afzetmogelijkheden
bijna afgerond en is de kosten- en opbrengstenstructuur in beeld gebracht.
Naar verwachting zal de bedrijfsvoering ondersteund worden door een baten/lastenstelsel.• Met betrekking tot Domeinen Onroerende Zaken zijn in het streven
naar verhoging van de professionaliteit onderzoeken verricht op het terrein
van de besturingsfilosofie, competentiemanagement, klantwensen, productdefinitie
en prestatiemeting, werklastmeting en informatievoorziening. Hierop is een
integrale analyse van de topstructuur gevolgd. Op basis hiervan is besloten
het aantal regionale directies per 1 januari 2002 terug te brengen van vijf
naar vier. Voorts is het project Personele kwaliteitsverbetering Domeinen
van start gegaan. Beide laatstgenoemde zaken markeren de overgang van de oriëntatiefase
naar de realisatiefase van een ingrijpend veranderingsproces. Thans is een
Bedrijfsplan in de maak. Een belangrijk onderdeel daarvan zal zijn het Informatieplan.BelastingdienstDe externe ontwikkelingen die van directe betekenis zijn voor de wijze
waarop de Belastingdienst zijn taken uitvoert, kunnen worden samengevat in
de volgende kernwoorden: digitalisering, internationalisering, wijzigingen
in het fiscale beleid, demografische trends en ontwikkelingen op de arbeidsmarkt.
Onder de noemer «Belastingdienst Strax» oriënteert de Belastingdienst
zich op deze ontwikkelingen en gaat na hoe de organisatie daar zo goed mogelijk
op kan inspelen. Kernthema's zijn klantbehandeling, werkprocessen en organisatie
en besturing.De Belastingdienst heeft een aantal Strax-trajecten onderkend, waarin
vernieuwing van de werkprocessen wordt vormgegeven. In 1999 heeft de nadruk
gelegen op onderstaande punten:• Versterken van de vaktechnische adviesfunctie – Onderzocht
is hoe door het bundelen van specialistische kennis op regionaal niveau de
adviesfunctie op eenheidsniveau versterkt kan worden. Onderzoeken hebben geresulteerd
in het instellen van regionale adviescentra voor de specialisten op het terrein
van loon- en omzetbelasting. Daarnaast wordt proefsgewijs samengewerkt door
specialisten van diverse eenheden en divisies om fiscaal-technische risico's
aan te pakken.• Centrale invoer – Nagegaan is
hoe ontkoppeling kan plaatsvinden van (massale) verwerkingsprocessen en behandelprocessen.
Het doel is alle berichtenstromen op één centraal punt te laten
binnenkomen en ze volledig geautomatiseerd ter beschikking te stellen voor
de informatiesystemen van de Belastingdienst. Dit komt de efficiëntie
en daarmee de dienstverlening aan belastingplichtigen ten goede. Positieve
ervaringen uit pilots en aanbevelingen uit onderzoeken hebben geleid tot de
keuze voor Centrale Invoer voor de gehele Belastingdienst. In het voorjaar
van 2000 is in Heerlen de eenheid Centrale invoer gestart.• Gecombineerde klantendiensten –
Op enkele locaties worden ervaringen opgedaan met gecombineerde klantendiensten
voor Particulieren, (Grote) Ondernemingen en Douane. Deze klantendiensten
hebben als uitgangspunt dat klanten met alle typen fiscale vragen bij één
loket terecht kunnen. Het project wordt medio 2000 geëvalueerd. • Gemeenschappelijke klantbehandeling Grote Ondernemingen/Douane – Op twee locaties is een proef genomen met geïntegreerde
behandelteams Grote Ondernemingen en Douane. De eerste ervaringen leren dat
het samenvoegen van informatie uit samenwerkende eenheden het zicht op de
belastingplichtige en daarmee de risico-analyse verbetert.• Klantbehandeling op het grensvlak van middelgrote
ondernemingen en grote ondernemingen – Nagegaan is hoe de behandelstrategieën
van de divisies Ondernemingen en Grote Ondernemingen op elkaar kunnen worden
afgestemd en hoe specifieke kennis en expertise zo optimaal mogelijk kunnen
worden ingezet. Daartoe wordt door de medewerkers van de eenheden Ondernemingen
en van eenheden Grote Ondernemingen in koppelverband samengewerkt.Belastingdienst Centrum voor proces- en productontwikkelingIn juni 1999 is besloten een afzonderlijke ontwerpsector binnen de Belastingdienst
vorm te geven. Per 1 januari 2000 is het Centrum voor proces- en productontwikkeling
(B/CPP) ingesteld. Met het instellen van één centrum voor innovatie-activiteiten
kiest de Belastingdienst voor een versterking en verbetering van het ontwerpproces.
De bundeling van expertise moet leiden tot een verbetering van de kwaliteit
van het ontwerpproces en tot een efficiëntere manier van werken. Het
B/CPP heeft als doelstellingen het ontwerpen van processen en producten voor
het primaire proces en het adviseren over mogelijke verbeteringen voor de
klantbehandeling.Directoraat-Generaal BelastingdienstDe instelling van B/CPP heeft mede gevolgen voor de stafdirecties van
het Directoraat-Generaal Belastingdienst op het Ministerie van Financiën
(DGBel.). Diverse activiteiten die voorheen daar plaatsvonden, worden verlegd
naar B/CPP. Ook worden uitvoerende werkzaamheden overgedragen aan andere eenheden
binnen de Belastingdienst: bijvoorbeeld de taken op het gebied van de communicatie
naar het Centrum voor kennis en communicatie en taken op het gebied van het
informatiemanagement naar het Automatiseringscentrum. De taken en de activiteiten
van de toenmalige zes directies op het gebied van beleid en (concern)control
worden geordend in de vier huidige beleidsdirecties. Met deze herinrichting
is per 1 januari 2000 gestart.Economische Controle DienstIn september 1999 is de Economische Controle Dienst (ECD) van Economische
Zaken overgegaan naar Financiën. De ECD is als zelfstandige eenheid ondergebracht
bij de Belastingdienst en zal onder leiding van de directeur Fiscale Inlichtingen-
en Opsporingsdienst (FIOD) nauw samenwerken met de FIOD. Aan deze overgang
ligt de overweging ten grondslag dat geïntegreerde opsporing van financieel-economische
en fiscale fraude wenselijk is. Bovendien worden door de overgang van de ECD
kennis, kunde en ervaring op dit terrein gebundeld.Dienst Omroepbijdragen (DOB)Het kabinet heeft medio 1999 overeenkomstig het regeerakkoord besloten
de heffing van de omroepbijdrage af te schaffen en deze te vervangen door
een fiscale maatregel. Een en ander is per 1 januari 2000 gerealiseerd. De
DOB is met ingang van die datum overgegaan naar de Belastingdienst. De dienst
blijft tijdelijk operationeel voor de afbouw van de werkzaamheden
die verband houden met de inning en restitutie van de omroepbijdrage. Na 1
juli 2000 houdt de DOB op te bestaan. De werknemers is een baan bij de Belastingdienst
in het vooruitzicht gesteld.Sturen op resultaatIn 1998 is een interdepartementaal Beleidsonderzoek naar de bedrijfsvoering
van de Belastingdienst afgerond. De belangrijkste conclusies van het onderzoek
waren:• zowel de besturingswijze als de bedrijfsvoering van de Belastingdienst
kan meer op resultaat gericht zijn;• wanneer aan een aantal voorwaarden is voldaan, kan de invoering
van een baten-lastenstelsel aan een dergelijke besturingswijze bijdragen.In januari 1999 heeft de Directieraad van de Belastingdienst besloten
de ontwikkelingen op het terrein van de bedrijfsvoering onder te brengen in
het Programma Bedrijfsvoering Belastingdienst. De doelstellingen van dit programma
zijn het ontwikkelen van een resultaatgericht besturingsmodel, de coördinatie
van bestaande bedrijfsvoeringsprojecten en de invoering van het baten-lastenstelsel
per 1 januari 2002.Er wordt binnen het programma gewerkt aan het beschrijven van de bedrijfsprocessen
en het definiëren van de producten van de Belastingdienst, het ontwikkelen
van indicatoren, op basis waarvan de doelmatigheid van werken beoordeeld kan
worden, en het opstellen van de openingsbalans. In het kader van de invoering
van het baten-lastenstelsel wordt ook de inrichting van de financiële
administratie in samenhang met de tijdwerkregistratie onder de loep genomen.Uit een uitgebreide inventarisatie binnen de Belastingdienst komt naar
voren dat het realiseren van resultaatgerichte sturing meer is dan het uitvoeren
van de aanbevelingen uit het rapport «Aanslaan op resultaat».
De overgang naar een meer resultaatgerichte sturing is een omvangrijk veranderingsproces,
waarbij alle lagen van de organisatie betrokken zullen worden.Directie DouaneBij verscheidene werkprocessen van de Douane is in 1999 de controledichtheid,
dat wil zeggen het aantal controles uitgedrukt in een percentage van het aantal
aangiften, gedaald ten opzichte van voorgaande jaren, vooral in de randstad.
Deze teruggang wordt veroorzaakt door een combinatie van factoren. Als gevolg
van schaarste op de arbeidsmarkt is er sprake van een personele onderbezetting.
De afgelopen jaren is de werklast gestegen door de groei van het volume van
goederen en van de niet-fiscale douanetaken. Deze stijging is niet volledig
opgevangen door een vergroting van de arbeidsproductiviteit. De daarvoor noodzakelijke
terugdringing van het aantal administratieve handelingen door automatisering
en vereenvoudiging van nationale en Europese regelgeving kost meer tijd dan
verwacht. Voorts heeft de Douane meer gestuurd op de kwaliteit en diepgang
van de controles. In gang gezette acties als verdere intensivering van de
wervingsinspanningen, de ontwikkeling van geautomatiseerde ondersteuning,
verdere samenwerking met andere uitvoerende overheidsdiensten en waar mogelijk
de verplaatsing van werkzaamheden naar het binnenland zullen naar verwachting
in 2000 de eerste vruchten afwerpen.17.3. Resultaten primaire processen BelastingdienstIn deze paragraaf wordt een beeld geschetst van de effectiviteit en de
doelmatigheid van het primair proces van de Belastingdienst. Dit gebeurt aan
de hand van strategische kengetallen. Deze geven de ontwikkelingen op hoofdlijnen
aan. Als kengetallen worden gebruikt de product- en proceskwaliteit, de volume-
en arbeidsproductiviteit, de dienstverlening en het tempo kasstroom. Nieuw
toegevoegd is het kengetal toezicht. In onderstaand diagram is de samenhang
tussen de verschillende kengetallen weergegeven. De cijfers zijn geïndexeerd,
waarbij 1992 het basisjaar is.Grafiek 7.1: Samenhang strategische kengetallenIn één oogopslag laat dit diagram zien wat de belangrijkste
ontwikkelingen van de afgelopen jaren zijn geweest. De kengetallen proceskwaliteit,
dienstverlening, arbeidsproductiviteit en toezicht vertonen in de periode
1992–1999 een sterke stijging. Ook de kengetallen productkwaliteit en
tempo kasstroom zijn gestegen. Het kengetal volumeproductiviteit is in diezelfde
periode gestagneerd. Hierna wordt op het verloop van elk van de kengetallen
ingegaan.ProductiviteitsindicatorenDe productiviteitskengetallen volumeproductiviteit en arbeidsproductiviteit
zijn opgebouwd uit drie componenten, te weten apparaatsuitgaven (uitvoeringskosten),
productievolume en personele bezetting. In figuur 7.2 is het verloop van deze
componenten weergegeven. Grafiek 7.2: Productiviteitsindicatoren Uit de figuur blijkt dat het volume van de productie de laatste jaren
minder is toegenomen dan de apparaatsuitgaven. Door een aantal ontwikkelingen
vertonen de uitgaven een stijging, ongeacht het verloop van de productie.
Een van deze ontwikkelingen is het toepassen van loon- en prijscorrecties
(ten opzichte van 1992 f 600 mln.). Voor een goede vergelijking zouden
de apparaatsuitgaven verder jaarlijks gecorrigeerd moeten worden voor met
name:• technische correcties, zoals de overheveling van de huurbudgetten
van de Rijksgebouwendienst naar de Belastingdienst (ten opzichte van 1992
f 240 mln.);• de uitvoering van nieuwe of gewijzigde wetgeving (ten opzichte
van 1992 f 180 mln.);• de intensivering van de fraudebestrijding (ten opzichte van 1992
f 560 mln.);• uitgaven voor de projecten Euro en Millennium (ten opzichte van
1992 f 236 mln.);• In figuur 7.2 zijn de apparaatsuitgaven ook weergegeven exclusief
deze ontwikkelingen. In onderstaande tabel is het verloop van de apparaatsuitgaven
vanaf 1992 weergegeven.Tabel 7.5: Apparaatsuitgaven (X f 1 mln.) JaarOpleidingenAutomatiseringExploitatiePersoneel*TotaalTotaal excl. mutaties199225,8273,2461,92 020,32 781,22 781,2199326,1315,6457,82 069,62 869,12 869,1199419,0383,9455,52 094,02 952,42 900,4199527,6423,6517,22 195,83 164,22 996,5199634,8501,1606,02 223,73 365,63 058,9199744,5557,4659,32 403,13 664,33 133,4199850,9692,6750,62 544,44 038,53 222,4199953,3681,0990,92 680,64 405,83 190,6* Inclusief overige uitgaven personeelHet productievolume1 omvat onder meer de voorlopige en definitieve aanslagen, naheffingsaanslagen
en dwangbevelen. Ten opzichte van 1992 is het productievolume gestegen met
35%. De stijging voor 1999 bedraagt 10%. Deze stijging is voor een deel veroorzaakt
door een toename in het opleggen van voorlopige aanslagen Inkomensheffing.
Voor alle aangiften die vóór 1 april zijn binnengekomen is een
voorlopige aanslag opgelegd. Daarnaast hangt de stijging samen
met de groei van het aantal belastingplichtigen. Hieronder is het verloop
van het aantal belastingplichtigen voor de belangrijkste middelen weergegeven.Tabel 7.4: Geïndexeerde ontwikkeling aantal belastingplichtigen  19921993199419951996199719981999Belastingplichtigen100104110116123129131132Volume- en arbeidsproductiviteit1Het kengetal volumeproductiviteit meet de
mate waarin het productievolume en de apparaatsuitgaven zich tot elkaar verhouden.
Vanaf 1994 vertoonde de volumeproductiviteit een dalende lijn. In 1999
is sprake van een stijging. Zoals hiervoor toegelicht nemen de uitgaven jaarlijks
toe door oorzaken die los staan van de productie: technische correcties, nieuwe
of gewijzigde wetgeving, intensivering van de fraudebestrijding en de uitgaven
voor Euro en Millennium. Gecorrigeerd voor deze uitgaven stijgt de volumeproductiviteit
jaarlijks met gemiddeld 4%.Grafiek 7.3: Productiviteitskengetallen De arbeidsproductiviteit geeft de relatie
weer tussen het productievolume en de personele bezetting. De ontwikkeling
van de informatiesystemen heeft mede geleid tot een stijging van de arbeidsproductiviteit
in 1999. Hoewel de personele bezetting in 1999 licht is gestegen, wordt deze
overtroffen door een relatief grotere stijging van het productievolume. De
stijging van de arbeidsproductiviteit voor 1999 bedraagt 8%.ProceskwaliteitHoewel de Belastingdienst op een aantal punten (bijvoorbeeld de termijn
voor bezwaarschriften) van de Algemene Wet Bestuursrecht (AWB) is uitgezonderd,
wordt met het oog op het verbeteren van de dienstverlening zoveel mogelijk
AWB-conform gehandeld. De proceskwaliteit geeft aan in hoeverre de Belastingdienst
erin slaagt aangiften en bezwaarschriften tijdig af te doen. De uitkomsten
stabiliseren zich op het niveau van 1998. In zijn algemeenheid geldt dat naarmate
een groter deel tijdig is afgedaan, het steeds meer inspanning vergt om de
100% dichter te benaderen. Grafiek 7.4: Proceskwaliteit ProductkwaliteitHet kengetal productkwaliteit geeft inzicht in de ontwikkeling van een
aantal kwaliteitsaspecten van het proces van heffing. Het kengetal geeft de
verhouding aan tussen de aantallen gecorrigeerde
aangiften en afgedane bezwaarschriften dat tegen correcties is ingediend.
Tevens wordt het afdoeningsresultaat van de bezwaarschriften, afgewezen dan
wel toegewezen, volledig meegewogen. Hierdoor ontstaat een beeld van de correcties
die terecht zijn aangebracht. Het kengetal is in 1999 licht gedaald ten opzichte
van 1998.In 1999 is onderzoek gedaan naar het financieel belang van de toegewezen
bezwaarschriften inkomensheffing. Gemeten is twee jaar na afloop van het kalenderjaar.
Van elke oorspronkelijk gecorrigeerde gulden blijkt 94 cent te zijn gehandhaafd.Grafiek 7.5: Productkwaliteit Tempo kasstroomHet tempo kasstroom geeft aan in welke mate de Belastingdienst erin slaagt
de over een belastingjaar verschuldigde belasting al binnen dat jaar te innen.
Daartoe wordt de som van de kasopbrengsten 1999 van de belastingheffingen
inkomensheffing (IH), vennootschapsbelasting (VpB), loonheffing (LH) en omzetbelasting
(OB) uitgedrukt in een percentage van de som van de transactieramingen
voor 1999, afkomstig uit het Centraal Economisch Plan 2000. Het uiteindelijke
transactieresultaat over 1999 kan afwijken van de huidige raming. Als gevolg
daarvan kan het percentage voor 1999 nog wijzigen. Ook de cijfers over voorgaande
jaren kunnen bij definitieve vaststelling nog iets wijzigen.Grafiek 7.6: Tempo kasstroom ToezichtDe set kengetallen is uitgebreid met een kengetal toezicht. Onderstaande
figuur geeft een indruk omtrent het verloop van de inspanningen en resultaten
gemoeid met het toezicht. Intensivering van toezicht vertaalt zich niet –
of zeer beperkt – in meer aanslagen, maar wel in betere aanslagen en
meer correctie-opbrengst. De ontwikkeling van de figuur maakt zichtbaar hoe
het toezicht door de Belastingdienst zich heeft ontwikkeld.Grafiek 7.7 Toezicht Bij de Douane is de verschuiving zichtbaar van fysiek naar administratief
toezicht. Daarnaast stond het aantal fysieke controles in 1999 onder druk
(zie hoofdstuk 3.3.4). Mede door de belastingvereenvoudiging (Oort wetgeving)
en de verhoging van forfaitaire aftrekken als het arbeidskostenforfait, is
het aantal correcties bij de aanslagregeling inkomstenbelasting teruggelopen.Door een betere selectie op risico vertonen de resultaatindicatoren een
stijging. Door de gunstige economische ontwikkelingen verbetert het resultaat
bij de invordering. Het beeld wordt neerwaarts vertekend doordat de achterstand
invordering voor een steeds groter deel bestaat uit aanslagen waartegen een
bezwaar- of beroepsprocedure loopt.DienstverleningHet kengetal dienstverlening geeft een beeld van de meerjarige ontwikkeling
van de dienstverlening. De basisgegevens hiervoor worden ontleend aan de gegevens
uit de Fiscale Monitor over de periode 1994–1999. Daarbij zijn de resultaten
van drie geënquêteerde doelgroepen (Particulieren, (Grote) Ondernemingen
en Douane) gepresenteerd als één resultaat.Dienstverlening wordt onderscheiden naar drie aspecten: ervaren snelheid,
bereikbaarheid en nakomen afspraken.Grafiek 7.8: Dienstverlening De ervaren dienstverlening vertoont door de jaren heen een licht stijgende
lijn. Dit is met name een gevolg van de stijgende lijn in de ervaren snelheid.
De bereikbaarheid herstelt zich op het niveau van 1997 en het nakomen van
afspraken is al een aantal jaren stabiel op ongeveer hetzelfde niveau.7.4. AutomatiseringKernministerie1999 heeft vooral in het teken gestaan van afronding van de werkzaamheden
om de nog openstaande millenniumproblematiek op te lossen. Het millenniumbestendig
maken van de informatiesystemen van het kernministerie is succesvol afgerond.In het najaar is een begin gemaakt met de introductie van Intranet en
Internet op de werkplek. Om dit mogelijk te maken is een aantal aanpassingen
aangebracht aan de centrale infrastructuur, in de vorm van «firewalls»,
netwerkcapaciteit en servercapaciteit.In 2000 zal een algehele modernisering van de infrastructuur geïnitieerd
worden, zodanig dat deze beter aan zal sluiten bij huidige en toekomstige
gebruikerswensen. Daarnaast is in 1999 een begin gemaakt met de invoering van het ITIL-concept
in de beheerwerkzaamheden van automatisering.BelastingdienstHet informatiebeveiligingsbeleid van de Belastingdienst is erop gericht
te voorkomen dat computers en netwerken uitvallen, dat gegevensbestanden onbruikbaar
worden en dat onbevoegden gegevens kunnen inzien dan wel manipuleren. De nadruk
heeft dit jaar gelegen op de volgende punten:• Het in richtlijnen uitgewerkte informatiebeveiligingsbeleid van
de Belastingdienst is aan de hand van de A&K-analyses getoetst en uitgewerkt
in een gedetailleerd stelsel van beveiligingsmaatregelen;• Het rapport van de Algemene Rekenkamer «Omgaan met vertrouwelijke
gegevens bij de Belastingdienst» (november 1999), zal in de komende
jaren leiden tot een sterke intensivering van de aandacht voor integriteit
en gegevensbescherming;• Voor de proef aangifte loon- en omzetbelasting via Internet zijn
geavanceerde beveiligingsmaatregelen getroffen. Dit om de betrouwbaarheid
van de eigen infrastructuur voldoende te waarborgen.Naast bovenvermelde punten zijn in 1999 alle (maatschappelijk vitale)
systemen geanalyseerd op mogelijke millenniumproblemen. Na het analyseren
van deze systemen zijn ze, waar nodig, aangepast. De Belastingdienst is millennium-proof
gebleken.In samenhang met het project eeuwwisseling is het project UCOS succesvol
uitgevoerd. Het project behelsde de introductie van het besturingssysteem
Windows NT op alle PC's van de Belastingdienst en daarmee een standaardisatie
van het PC-Park op het gebied van hard- en software. Hiermee is de beheersbaarheid
en de efficiëntie van het onderhoud toegenomen.De ondersteunende en facilitaire processen van de Belastingdienst worden
ondersteund door het systeem SAP R3. In 1999 is een aantal modules (de modules
budgetbeheer en doorbelasting, Human Resources en Tijdwerk Registratiesysteem)
ingevoerd. Dit leidt tot een betere bedrijfsvoering en een standaardisatie
van de bedrijfsvoeringsgegevens.Naast de terugkerende activiteiten aan geautomatiseerde systemen die samenhangen
met een verdere optimalisatie van de bedrijfsprocessen van de Belastingdienst
en/of het gevolg zijn van (nieuwe) wetgeving is het project afgerond waarmee
het doen van aangifte in euro mogelijk is gemaakt.7.5. Planning en controlBinnen het kernministerie wordt met regelmaat in de Planning- en Controlnota's
gerapporteerd over de stand van zaken op het gebied van het financieel management.
In het kader hiervan wordt zo nauwkeurig mogelijk inzicht gegeven in het feitelijke
gebruik van het tot op heden gangbare planning- en controlinstrumentarium
bij Financiën (kengetallen, beleidsevaluaties, jaarplan en -verslag,
doorlichtingen, administratieve organisatie, tijdwerkregistratie, etc.).In juli 1999 is de Planning- en Controlnota over 1998 door de Bestuursraad
vastgesteld. In deze nota is de beleidsevaluatie («in enge zin»,
d.w.z. beleidsevaluatieonderzoek) centraal gesteld; beleidsevaluatieonderzoek
lijkt, als middel om verantwoording af te leggen over de inzet van middelen
en de daarmee behaalde resultaten, de laatste jaren meer prioriteit te krijgen.
In dit kader is een jaargang beleidsevaluatieonderzoeken (uit de begroting
1999) beoordeeld in het licht van de kwaliteitscriteria uit het Referentiekader
voor evaluatie-instrumenten.Op 27 mei 1999 is door de minister van Financiën het rapport Van
beleidsbegroting tot beleidsverantwoording aan de voorzitter van de Tweede
Kamer aangeboden (Kamerstukken II 1999/00, 26 573, nr. 2). De nota bevat
voorstellen voor een grondige herziening van de departementale ontwerpbegrotingen
en financiële verantwoordingen. Het oogmerk is om de begroting meer beleidsgericht
te maken, om het verband tussen de inzet van middelen, de te leveren producten
en diensten en de daarmee te behalen effecten inzichtelijker te maken. Daarnaast
is met het opstellen van deze nota op het ministerie van Financiën in
1999 gewerkt aan een voorbeeldbegroting, waarvoor de begroting 1999 van Financiën
(IXB) op een nieuwe leest is geschoeid.De daadwerkelijke benutting van prestatiegegevens geldt als één
van de kritische succesfactoren voor de begroting en verantwoording nieuwe
stijl. In de Miljoenennota 1999 kondigde de regering aan dit gebruik te willen
stimuleren door middel van «voorhoedeprojecten prestatiegegevens».
Daartoe is op het ministerie van Financiën in augustus 1999 het voorhoedeproject
prestatiegegevens bij de Belastingdienst van start gegaan, dat is gericht
op het verder ontwikkelen en toepassen van prestatiegegevens ten behoeve van
de interne sturing (en externe verantwoording) in de bedrijfsvoeringsprocessen
binnen de Belastingdienst. Wellicht dat aanbevelingen die voortvloeien uit
het voorhoedeproject kunnen aansluiten bij het Programma Management Bedrijfsvoering
binnen de Belastingdienst, dat uitgaat van een nieuw besturingsmodel («sturen
op resultaat») waarin de relatie naar voren komt tussen kosten en de
beoogde c.q. gerealiseerde effecten van het handelen van de Belastingdienst.7.6. Beleid inzake misbruik en oneigenlijk gebruikAlgemeenDe gevoeligheid van geldstromen voor misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O)
wordt in beginsel veroorzaakt door de wet-en regelgeving waarop deze geldstromen
zijn gebaseerd. In principe zijn regelingen M&O-gevoelig wanneer:• er sprake is van een (aanspraak op een) financiële uitkering
aan of een heffing ten laste van een belanghebbende anders dan als betaling
voor aan het Rijk geleverde goederen of diensten; en• de hoogte van de uitkering of heffing afhangt van gegevens die
door deze belanghebbende verstrekt moeten worden.Wanneer er echter een adequaat controle-en sanctiebeleid wordt gevoerd,
blijven de regelingen in principe wel M&O-gevoelig, maar wordt het risico
van misbruik en oneigenlijk gebruik in voldoende mate beperkt.Wat het ministerie van Financiën betreft zijn – naast de fiscale
wet-en regelgeving – de volgende regelingen in beginsel als M&O-gevoelig
aan te merken: de BF-regeling, de exportkredietverzekering (EKI), de Bijdrageregeling
kosten ruiming explosieven Tweede Wereldoorlog, de Tijdelijke regeling subsidie
tankstations grensstreek Duitsland en enkele personele uitgaven, met name
het Besluit tegemoetkoming ziektekosten rijkspersoneel (BTZR). KernministerieHet M&O-beleid, met name het controle- en sanctiebeleid, is ingebed
in een stelsel van organisatorische maatregelen. Dit beleid omvat dus ook
het nemen van aanvullende controlemaatregelen ten aanzien van M&O-gevoelige
regelingen, indien dit noodzakelijk wordt geacht. Maatregelen ter voorkoming
van M&O-problematiek vormen zodoende een belangrijk en integraal onderdeel
van de beheersingswerkzaamheden op het ministerie.Het M&O-beleid is in 1999 niet gewijzigd ten opzichte van het beleid
in eerdere jaren. Voor een beschrijving van dit beleid wordt dan ook verwezen
naar financiële verantwoordingen van eerdere jaren: 1994 (Kamerstukken
II 1994/95, 24 304, nr. 2), 1997 voor de BTZR en de Tijdelijke regeling
subsidie tankstations grensstreek Duitsland (Kamerstukken II 1997/98, 26 025,
nr. 33) en 1998, ook voor de laatst genoemde regeling (Kamerstukken II 1998/99,
26 541, nr. 18).BelastingdienstBij alle door de Belastingdienst uit te voeren fiscale taken wordt de
Belastingdienst, in meer of mindere mate, geconfronteerd met de problematiek
van misbruik en oneigenlijk gebruik (M en O). Het tegengaan van M en O bij
de toepassing van fiscale wet- en regelgeving vormt een geïntegreerd
onderdeel van het door de Belastingdienst gevoerde rechthandhavingsbeleid.
Ook bij een toereikend M en O-beleid blijft er sprake van inherente onzekerheid
over de volledigheid van de ontvangsten. Deze onzekerheid is niet nader kwantificeerbaar.Een eerste aandachtspunt bij de uitvoering van het M en O-beleid betreft
het beoordelen van de M en O-gevoeligheid van nieuwe wet- en regelgeving op
handhaafbaarheid. Naast een goede voorlichting is de aanwezigheid van een
toereikend controle- en sanctiebeleid een voorwaarde voor een effectieve uitvoering
van de wet- en regelgeving. Er wordt vaktechnisch toezicht uitgeoefend op
de uitvoering van het controlebeleid. Op eenheden is dit de taak van de vakgroep-coordinator
controle en het vaktechnisch overleg. De verschillende portefeuillehouders
en in het bijzonder de portefeuillehouder controlebeleid, verzorgen de landelijke
coördinatie. Het sanctiebeleid is wettelijk geregeld in de Algemene Wet
inzake Rijksbelastingen en nader uitgewerkt in het Besluit Bestuurlijke Boeten
Belastingdienst 1998.De Belastingdienst besteedt veel aandacht aan het opsporen van belastingplichtigen
en belastbare feiten en gebeurtenissen. Van belang in dat kader zijn ondermeer
de gegevensuitwisseling met andere instanties, de waarnemingen ter plaatse
en de landelijke acties. Over het genoemde rechthandhavingsbeleid verantwoordt
de Belastingdienst zich nader in het in het Beheersoverleg Belastingdienst
opgenomen Beleids- en Productieverslag.7.7. Rechtmatigheidsonderzoek Algemene Rekenkamer over
1998In deze paragraaf wordt aandacht besteed aan bevindingen van de Algemene
Rekenkamer in het kader van haar rechtmatigheidsonderzoek, voorzover deze
een voldoende zware politieke relevantie kennen.De Algemene Rekenkamer heeft de implementatie van het Voorschrift Informatiebeveiliging
Rijksdienst (VIR) beoordeeld en komt tot het oordeel «matig».
Reden hiervoor is dat nog niet alle A&K-analyses zijn voltooid of dat er onvoldoende voortgang is geboekt bij het oplossen van gebleken
tekortkomingen. De Belastingdienst heeft in 1999 de A&K-analyses uitgevoerd
met als resultaat een gedetailleerd stelsel van aanvullende beveiligingsmaatregelen.
Het inbedden van deze beveiligingsmaatregelen in de bestaande procedures en
handboeken vindt in 2000 plaats. Het kernministerie is voornemens de A&K-analyses
met betrekking tot de meest vitale systemen uit te voeren in 2000. In 1999
is prioriteit gegeven aan het millennium vraagstuk.Voorts constateerde de Algemene Rekenkamer een achterstand in het traject
dat moet leiden tot een positieve Third Party Mededeling (TPM) over de beheers-
en beveiligingsmaatregelen bij het Belastingdienst Automatiseringscentrum
(B/AC). De interne Accountantsdienst Belastingen heeft een zogeheten TPM afgegeven
voor de belangrijkste processen van het Automatiseringscentrum op het terrein
van beheer en exploitatie. Voor 1999 hebben de onderzoeken zich toegespitst
op het functioneren van de ICT-kernprocessen binnen de sector Beheer en Exploitatie,
te weten; operations, configuration, change, problem en security management.De Interne Accountantsdienst Belastingen heeft medegedeeld dat de opzet
en het bestaan van deze ICT-kernprocessen binnen de sector Beheer en Exploitatie
zich per 31 december 1999 op een dusdanig niveau vinden dat aan de gestelde
eisen wordt voldaan. Op basis van de beoordeelde interne controle-rapportages
in het laatste kwartaal van 1999 wordt daarnaast de verwachting uitgesproken
dat de processen in 2000 adequaat zullen werken.Het op niveau brengen van de niet-kernprocessen zoals contingency management,
service level management en capacity management, zal in 2000 nog een grotere
inspanning vergen. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGVerplichtingen en Uitgaven01.01 Personeel en materieel kernministerieVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilAmbtelijk personeel177 957184 295+ 6 338Overige personele uitgaven5 0008 886+ 3 886Postactieven8 0076 716– 1 291Materiële uitgaven102 347160 273+ 57 926 293 311360 170+ 66 859Voor een toelichting op het verschil tussen begroting en realisatie wordt
verwezen naar de toelichting bij de uitgaven. Het verschil tussen de aangegane
verplichtingen en de gerealiseerde uitgaven van ca. f 4 mln. wordt met
name verklaard door in 1999 aangegane verplichtingen die in 2000 tot betaling
komen voor euro-voorlichting (f 1,8 mln.), externe onderzoeken (f 1,2
mln.) en diverse kleine posten (f 1 mln.).UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilAmbtelijk personeel177 957184 285+ 6 328Overige personele uitgaven5 0008 448+ 3 448Postactieven8 0076 716– 1 291Materiële uitgaven102 347156 822+ 54 475 293 311356 271+ 62 960PersoneelDe overschrijding wordt verklaard door een stijging van de gemiddelde
loonkosten als gevolg van de CAO-afspraken. Een deel van de begrotingssterkte
is ingevuld met niet-ambtelijk personeel waarvan de uitgaven vermeld zijn
onder «overige personele uitgaven».PostactievenHet beleid is gericht op terugdringing van het aantal postactieven. Het
effect hiervan komt tot uitdrukking in een lager niveau van de uitgaven.Materiële uitgavenIn de onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de ontwikkeling
van de materiële uitgaven van het kernministerie naar clusters van gelijksoortige
uitgaven over 1998 en 1999. De belangrijkste verschillen zijn toegelicht. Materiële uitgaven naar cluster (x f 1000)  Realisatie1998Begroting 1999Realisatie1999 Huisvesting RGD–25 15423 923 Huisvesting overig8 5658 80413 590Bureaukosten4 1274 2953 918 Communicatie euro34 527–35 133 Communicatie overig3 4903 1723 917 Reis- en verblijfkosten8 1527 8137 784Personeelsontwikkeling10 3739 60212 890Bedrijfsmiddelen2 1951 1811 577Automatisering25 74827 16426 374Overig17 63615 16227 716 114 813102 347156 822Huisvesting RGD heeft betrekking op de door de RGD bij Financiën
in rekening gebrachte huurbedragen.Het cluster huisvesting overig laat een verschil zien tussen begroting
en realisatie 1999 van ca. f 4,8 mln. dat wordt verklaard door extra
uitgaven voor een nieuw toegangscontrolesysteem voor het pand aan het Korte
Voorhout.De uitgaven voor communicatie euro waren nog niet in de ontwerp-begroting
1999 opgenomen; de middelen zijn eerst bij 1e suppletore begroting
1999 aan IXB toegevoegd vanuit de Aanvullende Post Algemeen.De uitgaven voor personeelsontwikkeling laten een stijging zien van ca.
f 3,3 mln. die voor een groot deel wordt verklaard door sterk gestegen
kosten van werving en selectie van nieuw personeel op de huidige krappe arbeidsmarkt.Het cluster overig laat ten opzichte van de stand begroting 1999 een stijging
zien van f 12,6 mln. Hiervan heeft f 5,8 mln. betrekking op verkoopkosten
van het aandeel van de Staat in de NIB. In verband met introductie van de
euro is ca. f 0,7 mln. uitgegeven aan overige materiële uitgaven
als quick-scans, audits en diverse publicaties. Tot slot betreft de categorie
«overig» hoger dan oorspronkelijk geraamde uitgaven voor inhuur
van externen.Uitgaven euroIn verband met de introductie van de euro zijn door het ministerie van
Financiën in 1999 de volgende uitgaven verantwoord (x f 1 mln.): Voorlichting35,1 Projectorganisatie 4,0  Wetgeving– Automatisering 0,5  Overige 0,7  40,3 De uitgaven voor voorlichting hebben voor het overgrote deel betrekking
op de voorlichting die wordt gegeven in het kader van het Nationaal Forum
voor de introductie van de euro.De uitgaven voor de projectorganisatie euro hebben betrekking op de personele
en materiële uitgaven ten behoeve van 24 fte's en daarnaast de inhuur
van extern personeel voor de tijdelijke vervulling van vacatures.Ten behoeve van enkele geautomatiseerde systemen zijn in 1999 onderzoeken
uitgevoerd naar de wijze waarop de euro-aanpassingen het best geïmplementeerd
kunnen worden. Naar verwachting zullen pas in 2000 en 2001 substantiële
uitgaven voor automatisering in beeld komen, wanneer de daadwerkelijke
aanpassing van systemen aan de orde is. Voorts zijn verschillende tools ontwikkeld
voor het scannen van software op potentiële euro-aanpassingen.Onder overige uitgaven vallen ondermeer de door externe adviseurs uitgevoerde
audit op de europrojectorganisatie van Financiën en de uitvoering van
onderzoeken naar de invoering van de euro bij specifieke organisatie-onderdelen
(quick-scans).KengetallenIn onderstaande tabel zijn kengetallen opgenomen over het volume (in fte)
van het ambtelijke en het postactieve personeel, naast uitgaven per fte voor
ambtelijk personeel, postactieven en materieel (in duizenden guldens per fte).Kengetallen personeel en materieel (Volume in fte; bedragen
x f 1000)  RealisatieBegrotingRealisatie 199819991999 Volume   ambtelijk personeel1 6551 7201 682postactieven139131120 Gemiddelde uitgaven   ambtelijk personeel104,6103,5109,6postactieven52,859,556,0materieel69,459,593,2Door de invloed van de uitstroom is het volume ambtelijk personeel minder
gestegen dan begroot. De stijging van de gemiddelde loonkosten van deze categorie
personeel is grotendeels te verklaren uit de algemene salarisstijging en de
toename in de werkgeverslast pensioen en sociale premies. Zowel het volume
als de gemiddelde uitgaven van de postactieven is gedaald; meer dan gemiddeld
stromen er postactieven uit met een uitkering boven het gemiddelde. De sterke
stijging van de gemiddelde materiële uitgaven per fte hangt samen met
de vertekening ten gevolge van de uitgaven voor eurovoorlichting en het project
WO II, terwijl daarnaast ook een in relatieve zin geringe stijging van de
uitgaven voor personeelsontwikkeling is opgetreden.01.03 LoonbijstellingVerplichtingen en uitgavenVia dit artikel worden de centraal toegevoegde middelen voor loonbijstelling
verdeeld naar de artikelen met loongevoelige uitgaven, de artikelen personeel
en materieel kernministerie en Belastingdienst. De toegedeelde bedragen compenseren
de incidentele loonontwikkeling, de specifieke salariswijzigingen in het kader
van de arbeidsvoorwaarden 1997–1999 en de mutaties in de premies sociale
zekerheid en pensioen.Het bij de 1e suppletore begroting uit de aanvullende post
voor loonbijstelling toegedeeld bedrag van f 95 703 000 is
bij de 2e suppletore begroting overgeboekt naar de loongevoelige
artikelen volgens onderstaande verdeling. Verdeling loonbijstelling (x f 1000) ArtikelOmschrijvingBedrag01.01Personeel en materieel kernministerie6 34904.01Personeel en materieel Belastingdienst89 354   95 70301.04 PrijsbijstellingVerplichtingen en uitgavenVia dit artikel worden de centraal toegevoegde middelen voor prijsbijstelling
verdeeld naar de prijsgevoelige uitgavenartikelen.De bij 1e en 2e suppletore begroting uit de aanvullende
post voor prijsbijstelling toegedeeld bedragen (totaal f 36 090 000)
is bij 2e suppletore begroting overgeboekt naar de prijsgevoelige
artikelen volgens onderstaande verdeling.Verdeling prijsbijstelling (x f 1000) ArtikelOmschrijvingBedrag01.01Personeel en materieel kernministerie2 38601.10Opsporing en ruiming van explosieven18001.11Uitvoering van werken door Domeinen40401.12Lasten en overige uitgaven van Domeinen1 64102.01Muntwezen1 388 04.01Personeel en materieel
Belastingdienst28 766 04.08Vergoeding proceskosten12304.09Wet
waardering onroerende zaken1 202  36 09001.05 OnvoorzienVerplichtingen en uitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 30 5800– 30 580Dit artikel dient ter oplossing van potentiële knelpunten; hiervan
is f 24,5 mln. vrijgevallen. Het resterende bedrag van f 6,1 mln.
betreft een overboeking naar de ministeries van OC&W en VWS in het kader
van de Tegoeden Tweede Wereldoorlog. 01.11 Uitvoering van werken door DomeinenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilOnderhoud gronden en gebouwen12 1467 049– 5 097Kapitaalinvesteringen
gronden en gebouwen1 4191 128– 291Beheerskosten8 4836 663– 1 820 22 04814 840– 7 208Voor een toelichting op het verschil tussen begroting en realisatie wordt
verwezen naar de toelichting bij de uitgaven. Het verschil tussen de aangegane
verplichtingen en de gerealiseerde uitgaven wordt grotendeels verklaard door
openstaande betalingsverplichtingen.UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilOnderhoud gronden en gebouwen12 1465 672– 6 474Kapitaalinvesteringen
gronden en gebouwen1 4191 239– 180Beheerskosten8 4836 663– 1 820 22 04813 574– 8 474Onderhoud gronden en gebouwenMede als gevolg van de hoger dan geraamde verkoop van agrarische domeinen
is de onderhoudslast van het agrarische bezit afgenomen. Voorts zijn, met
name als gevolg van afstel en vertraging bij de sanering van bodemverontreiniging,
de werkelijke uitgaven lager dan geraamd.BeheerskostenDeze kosten hebben een relatie met het beheer en de verkoop van overtollige
zaken door Domeinen. Met name op taxatiekosten zijn de uitgaven lager dan
geraamd door uitstel van geplande taxaties.01.14 Diverse uitgavenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilVerloren gegaan rijksgeld0672+ 672Diverse uitgaven22814 755+ 14 527 22815 427+ 15 199Voor een toelichting op het verschil tussen begroting en realisatie wordt
verwezen naar de toelichting bij de uitgaven. Het verschil tussen de aangegane
verplichtingen en gerealiseerde uitgaven wordt verklaard door de betaling
aan het internationaal fonds voor Nazi-slachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog
(Nazi Persecutee Relief Fund). De betalingsverplichting hiervoor was reeds
in 1998 aangegaan. UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilVerloren gegaan rijksgeld0672+ 672Diverse uitgaven22834 754+ 34 526 22835 426+ 35 198Verloren gegaan rijksgeldDe realisatie heeft betrekking op ten onrechte betaalde belastingteruggaven
die niet meer terugvorderbaar zijn.Diverse uitgavenHet verschil tussen begroting en realisatie heeft voor een bedrag van
f 20 mln. betrekking op betaling aan het internationaal fonds voor Nazi-slachtoffers
uit de Tweede Wereldoorlog (Nazi Persecutee Relief Fund) en voor f 14,5
mln. op een betaling aan provincies voor de vertraagde inning van de provinciale
opcenten als gevolg van de invoering van de automatische incassoregeling van
de Belastingdienst ten behoeve van de inning van de houderschapsbelasting.02.01 MuntwezenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilGuldens:10 70512 242+ 1 537 – Kosten grondstoffen7 2957 050– 245 – Muntslag en overige kosten3 4105 192+ 1 782    Euro's:64 20030– 64 170 – Kosten
grondstoffen42 8500– 42 850 – Muntslag en overige kosten21 35030– 21 320    Muntmuseum900984+ 84     Afname munten in circulatie (niet relevant)05 193+ 5 193 75 80518 449– 57 356GuldensDe in 1999 aangegane verplichtingen van f 12,2 mln. (grondstoffen
f 7,0 mln., muntslag e.d. f 5,2 mln.) hebben zowel betrekking op
het Millenniumtientje (f 8,6 mln.) als de reguliere guldenmunten (f 3,6
mln.). Zie verder de toelichting bij de uitgaven.Euro'sDoordat in 1998 een contract is aangegaan voor de levering van 2,8 miljard
euromunten is ook in dat jaar een verplichting aangegaan en verantwoord van
f 210 mln., die tot betaling komt in 1999 tot en met 2001. Hierdoor hoefde
niet in 1999 opnieuw verplichtingen te worden aangegaan voor de productie
van euromunten. De voor 1999 geraamde verplichting is derhalve reeds gerealiseerd
en verantwoord in 1998. UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilGuldens:10 70519 539+ 8 834 – Kosten grondstoffen7 29515 010+ 7 715 – Muntslag en overige kosten3 4104 529+ 1 119    Euro's:64 20063 180– 1 020 –
Kosten grondstoffen42 85054 622+ 11 772 – Muntslag en overige kosten21 3508 558– 12 792    Muntmuseum900984+ 84     Afname munten in circulatie (niet relevant)05 193+ 5 193 75 80588 896+ 13 091GuldensDe uitgaven hebben betrekking op de reguliere guldenmunten en de bijzondere
munten. Voor inkoop van guldenrondellen en de productie werd ca. f 10,9
mln. uitgegeven. In 1999 zijn bijna 86 mln. guldenmunten geproduceerd. De
muntvraag bedroeg in 1999 ruim 62 mln. munten, waarvan 56 mln. dubbeltjes.Naast de f 10,9 mln. ten behoeve van reguliere guldenmunten werd
f 8,6 mln. uitgegeven aan het in omloop brengen van het Millenniumtientje,
waar er ruim 1,1 mln. van in omloop zijn gebracht. Het verschil tussen begroting
en realisatie wordt hoofdzakelijk verklaard doordat in de begroting geen rekening
is gehouden met de uitgifte van het Millenniumtientje.Euro'sDoor de Koninklijke Nederlandse Munt (KNM) zijn in 1999 786 mln.
euromunten geproduceerd en afgeleverd aan het opslagcentrum van De Nederlandsche
Bank in Lelystad. In de raming werd uitgegaan van een productie van 933 mln.
stuks. In 2000 en 2001 zal de productieachterstand worden ingelopen, zodat
eind 2001 2,8 mld. euro's beschikbaar zijn. De kosten van de eurorondellen
variëren van circa f 21 per 1000 stuks voor de 1 eurocent tot ruim
f 300 voor de 2 euro. Het aanmunten van de rondellen kost tussen de f 12,–
en f 24,– (per 1000 stuks), afhankelijk van de denominatie.Afname munten in circulatieOndanks een muntvraag van ruim 62 mln. stuks, kwamen er in 1999 per saldo
rijksdaalders en vijfguldenmunten retour uit circulatie. De nominale waarde
van deze terugvloei was groter dan de nominale waarde van de in omloop gebrachte
stuivers, dubbeltjes, kwartjes en guldens. Resultaat hiervan is dat per saldo
f 5,2 mln. aan uitgaven werd gerealiseerd (zie ook ontvangstenartikel
02.04.). Volume- en prestatiegegevensIn tabel 1 wordt het voorraadverloop van Nederlandse guldenmunten in 1999
weergegeven.Tabel 1. Voorraadverloop van guldenmunten in 1999 (x 1000 stuks) MuntBeginvoorraadProductieIn circulatie(per saldo)VerschrotEindvoorraadVijfgulden19 964120– 2 3671 04421 407Rijksdaalder8 122240– 1 500319 832Gulden29 0668 73777419836 832Kwartje25 83710 5603 42119632 780Dubbeltje25 65249 90056 13421619 202Stuiver16 37516 2405 75919826 658 125 01685 79762 2201 883141 764Vijftiggulden2490– 16033376Tiengulden891 227956240120Setjes81861740201 door afrondingsverschillen kan de som der componenten afwijken
van het totaalTabel 2 geeft de meerjarige ontwikkeling aan van de muntvraag en -productie.Tabel 2. Muntvraag en muntproductie van guldenmunten 1996–1999
(x 1000 stuks)  1996199719981999Muntvraag103 151147 252160 02462 220Muntproductie106 74393 285179 72485 797Uit tabel 1 en tabel 2 blijkt dat de muntvraag in 1999 van ruim 62 mln.
munten relatief gering was ten opzichte van voorgaande jaren. Het dubbeltje
had een zeer groot aandeel in de muntvraag, terwijl rijksdaalder en vijfgulden
juist retour kwamen. Opnieuw blijkt hoe moeilijk de muntvraag te voorspellen
is op het niveau van de verschillende denominaties. Doordat de muntproductie
met ruim 85 mln. stuks hoger dan de muntvraag was, steeg de muntvoorraad tot
142 mln. stuks.Over de bijzondere munten is op grond van tabel 2 het volgende op te merken.
Van de vijftigguldenmunten bedroeg de terugvloei 160 000 stuks, ruim
330 000 stuks werden verschrot. In 1999 werd een Millenniumtientje uitgegeven
met een oplage van ruim 1,1 mln. stuks. De eindvoorraad bijzondere munten
zal worden verschrot in 2000.02.07 Regeling Bijzondere FinancieringVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilAA-kredieten150 000175 000+ 25 000B-kredieten25 0000– 25 000Overig050 822+ 50 822 175 000225 822+ 50 822AA- en B-kredietenHet oorspronkelijk geraamde bedrag (garantieplafond van f 175 mln.)
is gerealiseerd. OverigDe aangegane verplichting houdt verband met de uitgaven als gevolg van
een aflossing van een lening van DSM aan de Staat ter financiering van de
overname van 10% aandelen Nedcar in 1991 (zie uitgaventoelichting). De administratieve
verwerking van deze verplichting is noodzakelijk omdat tijdens het aangaan
van de desbetreffende overeenkomsten in 1991 er nog vanuit werd gegaan dat
Financiën de netto-opbrengst van de aandelen
Nedcar zou verantwoorden. In 1999 heeft Financiën echter de bruto-opbrengst van f 220 mln. ontvangen en verantwoord (zie
ontvangstenartikel 02.10).UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilAA-kredieten53 0002 910– 50 090B-kredieten9 0001 494– 7 506Overig1 00050 822+ 49 822 63 00055 226– 7 774AA- en B-kredietenDe lagere uitgaven bij de AA- en B-kredieten hangen samen met de algemene
goede gang van zaken bij ondernemingen waaraan de kredieten zijn verstrekt.OverigDe uitgaven betreffen de aflossing van een lening van DSM aan de Staat
ter financiering van de overname van 10% aandelen Nedcar in 1991. Daarbij
was overeengekomen dat de betaling van de aandelen pas zou plaatsvinden vanaf
het moment dat de Staat opbrengsten Nedcar genereert. Hierover is in 1999
inzicht ontstaan, zodat de lening kon worden afgelost.Volume- en prestatiegegevensUitgaven en ontvangstenIndividuele dossiers kunnen de uitgaven Bijzondere Financiering (BF) in
belangrijke mate bepalen, waardoor de uitgaven en ontvangsten jaarlijks fluctueren.
De ontvangsten in 1999 worden voor f 220 mln. verklaard door de verkoop
van aandelen Nedcar. Onderstaand is de meerjarige ontwikkeling van zowel de
uitgaven als ontvangsten BF weergegeven.Meerjarige ontwikkeling uitgaven en ontvangsten BF (x f 1
mln.)  199419951996199719981999Uitgaven62,514,528,313,030,255,2Ontvangsten78,641,843,435,030,738,81Saldo ontvangsten –
uitgaven16,127,315,122,00,5– 16,41 Exclusief verkoop aandelen Nedcar.GarantiesOnderstaande tabel geeft een meerjarig overzicht van aantallen en omvang
van garanties die onder de regeling BF zijn afgegeven. Aan bedrijven verleende kredieten naar omvang (x f 1 mln.)  19951996199719981999 bedragaantalbedragaantalbedragaantalbedragaantalbedragaantal f 1–5 mln.53,21683,12150,61439,51219,16f 5–10 mln.63,4777,0944,5628,0557,57groter f 10 mln.189,58149,89208,211242,815117,86Totaal306,131309,939303,331310,332194,419Risico NIB31,1 34,9 34,9 35,3 19,4 Risico Staat275,0 275,0 268,4 275,0 175,0 In 1999 bedroeg het garantieplafond f 175 mln., hetgeen lager is
dan de jaren daarvoor. Als gevolg hiervan zijn er minder kredieten verstrekt.
De gemiddelde kredietomvang in 1999 bedroeg f 10,2 mln. Deze is hiermee
nauwelijk gewijzigd ten opzichte van voorgaande jaren (1998: f 9,7 mln.).03.04 Deelneming in het kapitaal van multilaterale ontwikkelingsbankenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilDeelneming in het kapitaal van de Internationale
Financieringsmaatschappij (IFC)000     Deelneming
in het kapitaal van de Wereldbank000     Deelneming
in het kapitaal van het Multilateraal Agentschap voor Investeringsgaranties6 2076 749+ 542     Deelneming
in het kapitaal van Regionale Ontwikkelingsbanken21 69913 300– 8 399    Deelneming in speciale fondsen van Regionale
Ontwikkelingsbanken95 932175 721+ 79 789    Bijdrage in de middelen van de Internationale
Ontwikkelingsassociatie (IDA)888 455721 708– 166 747 1 012 293917 478– 94 815Deelneming in het kapitaal van Regionale OntwikkelingsbankenDe onderhandelingen over een kapitaalverhoging van de Inter-Amerikaanse
Investeringsmaatschappij (IIC) zijn, anders dan werd verwacht bij 2e suppletore begroting, nog niet in 1999 afgerond, waardoor de in de
ontwerp-begroting geraamde verplichting van f 12,4 mln. is komen te vervallen.
De verklaring hiervoor is dat er nog geen overeenstemming is bereikt over
de vertegenwoordiging in de Raad van bestuur van nieuwe leden en samenstelling
van kiesgroepen.Overige mutatiesDe overige mutaties zijn administratief-technisch van aard. Het betreft
aanpassingen van de in de ontwerp-begroting opgenomen stelposten in verband
met definitief vastgestelde verplichtingen als uitkomsten van gevoerde onderhandelingen
en positieve bijstellingen van reeds bestaande verplichtingen (verschil dollarkoers
ultimo 1999 ten opzichte van ultimo 1998). UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilDeelneming in het kapitaal van de Internationale
Financieringsmaatschappij (IFC)000     Deelneming
in het kapitaal van de Wereldbank000     Deelneming
in het kapitaal van het Multilateraal Agentschap voor Investeringsgaranties3 0806 749+ 3 669    Deelneming
in het kap. van Regionale Ontwikkelingsbanken8 1955 478– 2 717    Deelneming in speciale fondsen van Regionale
Ontwikkelingsbanken119 213112 458– 6 755    Bijdrage in de middelen van de Internationale
Ontwikkelingsassociatie (IDA)443 171509 696+ 66 525 573 659634 381+ 60 722Bijdrage in de middelen van de Internationale Ontwikkelingsassociatie
(IDA)De mutatie wordt grotendeels veroorzaakt door ontwikkelingen bij de IDA
(+ f 66,5 mln.). De onderhandelingen over de twaalfde middelenaanvulling
van IDA voorzagen in een eerste betaling in 2000, zodat de voor 1999 voorziene
betaling verviel. Inclusief koersverschillen bij betalingen op oudere verplichtingen
bedroeg deze mutatie – f 35,1 mln. In december is na het bekend
worden van de laatste inzichten in de budgettaire ruimte voor HGIS in 1999,
op voorstel van de minister voor Ontwikkelingssamenwerking, alsnog besloten
een betaling van f 101,6 mln. die gepland was voor begin januari 2000,
te doen plaatsvinden in december 1999. In dit verband verwijs ik tevens naar
de brief d.d. 7 februari 2000 van de minister van Financiën aan de voorzitter
van de Tweede Kamer (Kamerstukken II 1999/00, 26 800 IXB, nr. 23).Overige mutatiesDe resterende mutatie van – f 5,8 mln. betreft uitstel
van een betaling naar 2000 (IIC – f 3,0 mln.), betaling in
1999 van een geplande betaling in 2000 (MIGA + f 3,4 mln.), wijzigingen
in betaalschema's bij de speciale fondsen van Regionale Ontwikkelingsbanken
(– f 6,8 mln.) en wisselkoersverschillen (+ f 0,6
mln.). 03.05 Garanties inzake deelneming in het kapitaal van
multilaterale ontwikkelingsbanken en garanties aan de EIBVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilGarantie inzake deelneming in het kapitaal
van de Wereldbank01 205 822+ 1 205 822     Garantie inzake deelneming in het kapitaal van het MIGA28 73837 792+ 9 054     Garantie inzake
deelneming in het kapitaal van Regionale Ontwikkelingsbanken140 281409 207+ 268 926    Garantie inzake overeenkomst van borgtocht met EIB betreffende de overeenkomst
van Lomé30 1617 504– 22 657 199 1801 660 325+ 1 461 145Garanties inzake deelneming in het kapitaal van de Wereldbank,
MIGA en Regionale OntwikkelingsbankenDe verschillen zijn van administratief-technische aard. Het betreft een
administratieve verwerking (positieve bijstelling) van reeds bestaande verplichtingen.
De bijstelling is het gevolg van een verschil tussen de wisselkoers van de
US-dollar per 31-12-1998 en 31-12-1999.Garantie inzake overeenkomst van borgtocht met EIB betreffende
de overeenkomst van LoméHet verschil wordt verklaard doordat de verstrekte garanties aan de EIB
voor kredietverlening aan ontwikkelingslanden (in het kader van de overeenkomsten
van Lomé) lager waren dan de in de ontwerp-begroting opgenomen stelpost.
Als stelpost was, omdat de omvang van de eventueel te verstrekken garanties
slecht is te ramen, in de begroting het bedrag opgenomen van de in 1997 werkelijk
verstrekte garanties. De verstrekte garanties lagen overigens op hetzelfde
niveau als in 1998.03.07 Garanties aan De Nederlandsche BankVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilOvereenkomst Staat-DNB inzake deelneming
in IMF03 622 225+ 3 622 225     Overeenkomst Staat-DNB inzake leningen BIB250 0000– 250 000    Overeenkomst Staat-DNB inzake lening BIB aan Brazilië090 030+ 90 030     Overeenkomst Staat-DNB inzake lening Koreaanse Centrale Bank093 782+ 93 782 250 0003 806 037+ 3 556 037Het verschil tussen begroting en realisatie kan als volgt gespecialiseerd
worden (x f 1 000): • IMF: Garantie aan DNB inzake een krediet aan het IMF voor de
Enhanced Structural Adjustment Facility (ESAF)+   663 750  Positieve
bijstelling van reeds bestaande verplichtingen door een verschil tussen de
koers per 31-12-1998 en 31-12-1999 voor de SDR+ 2 958 475   + 3 622 225 • Leningen BIB: in
de begroting was een stelpost van f 250 mln. opgenomen voor garanties
inzake via de Bank voor Internationale Betalingen (BIB) te verstrekken leningen.
Er zijn in 1999 geen garanties verstrekt.– 
 250 000 •
Leningen aan Brazilië en Koreaanse Centrale Bank: positieve bijstelling
van reeds bestaande verplichtingen door een verschil tussen de koers per 31-12-1998
en 31-12-1999 voor de US-Dollar+ 
 183 812 + 3 556 03703.10 ExportkredietverzekeringVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilKostenvergoeding NCM27 00025 416– 1 584Garantieverplichtingen24 973 0005 542 000– 19 431 000 25 000 0005 567 416– 19 432 584De in 1999 afgegeven garanties onder de exportkredietverzekering zijn
ruim onder de verplichtingenraming van f 25 mld. gebleven. Zoals bekend
kunnen het aantal en de bedragen van de jaarlijks afgegeven garanties sterk
fluctueren. Dit is onder andere afhankelijk van het al dan niet afgeven van
grote dekkingstoezeggingen. UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilKostenvergoeding NCM27 00025 416– 1 584Schade-uitkeringen319 739141 122– 178 617 346 739166 538– 180 201De schade-uitkeringen zijn ten opzichte van de oorspronkelijke begroting
meegevallen. Vergeleken met de realisatie in 1998 (f 70,7 mln.) is evenwel
sprake van een verdubbeling. Het grootste deel van de schaden in 1999 heeft
betrekking op Indonesië en in mindere mate op Rusland. De crisis in Azië
heeft niet geleid tot meer dan normale schade-uitkeringen in andere Aziatische
landen. Volume- en prestatiegegevensOntwikkeling obligoOnderstaande grafiek geeft inzicht in de ontwikkeling van de voorlopige
(dekkings)toezeggingen en de definitieve garanties. Met de dekkingstoezeggingen
verplicht de Staat zich – indien het risico niet verslechtert –
over te gaan tot polisafgifte in het geval dat een contract tot stand komt.
Deze dekkingstoezeggingen leiden echter niet in alle gevallen tot een verzekeringspolis
en daarmee tot een budgettair risico voor de Staat.Ontwikkeling obligo; voorlopige en definitieve garanties
 Uit de bovenstaande grafiek blijkt dat het totale obligo ten opzichte
van 1998 licht is toegenomen.03.11 Regeling Herverzekering InvesteringenVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 1 000 000466 000– 534 000Na een toename van de vraag naar investeringsverzekeringen in 1998 is
de omvang van de afgegeven garanties in 1999 opnieuw gestegen (+ f 50 mln.).03.16 Deelneming in het kapitaal van de Ontwikkelingsbank
voor het Midden-Oosten en Noord-AfrikaVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 09 881+ 9 881De realistie betreft een administratieve verwerking (positieve bijstelling)
van reeds bestaande verplichtingen. De bijstelling is het gevolg van een verschil
tussen de wisselkoers van de SDR per 31-12-1998 en 31-12-1999.UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 15 9270– 15 927In de ontwerp-begroting 1999 werd ervan uitgegaan dat de eerste betaling
aan de Ontwikkelingsbank voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika dit jaar zou
plaatsvinden. Inmiddels heeft het oprichtingsproces opnieuw vertraging opgelopen,
zodat de betaling niet in 1999 is gerealiseerd. De termijn voor ratificatie
van de Articles of Agreement is inmiddels verlopen, zonder dat voldoende landen
deze Articles hebben geratificeerd. De VN zal nu een conferentie van betrokken
partijen bijeen moeten roepen.03.17 Garantie inzake deelneming in het kapitaal van de
Ontwikkelingsbank voor het Midden-Oosten en Noord-AfrikaVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 029 641+ 29 641De realisatie betreft een administratieve verwerking (positieve bijstelling)
van reeds bestaande verplichtingen. De bijstelling is het gevolg van een verschil
tussen de wisselkoers van de dollar per 31-12-1998 en 31-12-1999.04.01 Personeel en materieel BelastingdienstVerplichtingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilAmbtelijk personeel2 532 3142 588 583+ 56 269Overige personele
uitgaven67 00082 528+ 15 528Postactieven14 00012 758– 1 242Materiële uitgaven1 571 9051 715 236+ 143 331 4 185 2194 399 105+ 213 886Voor een toelichting op het verschil tussen begroting en realisatie wordt
verwezen naar de toelichting bij de uitgaven. Het verschil tussen de aangegane
verplichtingen en de gerealiseerde uitgaven wordt verklaard door openstaande
betalingsverplichtingen. De stand van de openstaande verplichtingen is in
1999 met een bedrag van per saldo f 7,0 mln. afgenomen en kan voornamelijk
worden toegeschreven aan de post drukwerk in het cluster bureau-uitgaven. UitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilAmbtelijk personeel2 532 3142 590 628+ 58 314Overige personele
uitgaven67 00076 754+ 9 754Postactieven14 00013 224– 776Materiële uitgaven1 571 9051 725 170+ 153 265 4 185 2194 405 776+ 220 557PersoneelHet verschil tussen de begroting en de realisatie over van het ambtelijk
personeel wordt veroorzaakt door de doorwerking van de kosten CAO 1997–1999,
CAO 1999–2000 en het feit dat de begrotingssterkte deels werd ingevuld
door niet ambtelijk personeel, waarvan de uitgaven vermeld worden onder het
cluster overige personele uitgaven.De stijging van de uitgaven voor het cluster overige personele uitgaven
ten opzichte van de begroting is de som van de meeruitgaven aan niet ambtelijk
personeel (stijging kosten uitzendkrachten ca. f 8,0 mln.) en meeruitgaven
aan kinderopvang (ca. f 1,3 mln.).Materiële uitgavenIn verband met het ingebruiknemen van een nieuw financieelsysteem binnen
de Belastingdienst per 1 januari 1999 heeft een heroverweging van de clusterindeling
plaatsgevonden.In onderstaande tabel heeft voor de cijfers over 1998 een vertaling plaatsgevonden
naar de nieuwe indeling. Voor de begroting 1999 heeft een herberekening plaatsgevonden
voor de nieuwe clusters.Tevens is per 1 januari 1999 in de IXB-begroting een apart artikel opgenomen
voor de uitgaven in het kader van de Wet waardering onroerende zaken (zie
uitgavenartikel 04.09) waardoor deze niet meer in de clusters voor materiële
uitgaven voorkomt.Materiële uitgaven naar cluster (x f 1000)  Realisatie1998Begroting 1999Realisatie 1999Personeelsmanagement80 18076 00087 213 Reis en verblijf84 15180 00080 273 Huisvesting
(1999 – incl. RGD)113 863323 851389 038Bureau180 675170 000196 759Bedrijfsmiddelen118 817112 500119 238Automatisering692 576662 000681 031Communicatietechnologie40 14338 00051 046Algemeen118 215109 554120 572 Wet woz65 42600 1 494 0451 571 9051 725 170HuisvestingDe stijiging van de uitgaven 1999 ten opzichte van 1998 komt geheel voor
rekening van het per 1 januari 1999 van kracht geworden omslagstelsel RGD
(uitgaven 1999 f 260,1 mln.).BureauDe uitgaven voor drukwerk zijn in 1999 hoger uitgevallen dan in 1998.
Dit heeft onder andere te maken met het feit dat drukwerk aangepast diende
te worden in het kader van de invoering van de euro. Verder geeft de post
documentaire info en vakliteratuur een stijging te zien ten opzichte van voorgaande jaren. De reden hiervoor is dat in 1999 een overstap is
gemaakt naar het beschikbaar stellen van digitale versies van vakliteratuur.CommunicatietechnologieDe uitgaven in dit cluster vertonen een stijgende tendens. Dit heeft te
maken met het toenemende gebruik van telecommunicatiemiddelen. Hierbij kan
worden aangetekend dat in 1999 de post porti (cluster bureau) geen stijging
te zien heeft gegeven zoals in alle voorgaande jaren. Er vindt dus een verschuiving
plaats in de wijze van communiceren. Verder zijn investeringen gedaan in telefooncentrales
(bijv. BelastingTelefoon).Project Rekening RijdenVoor het Project Rekening Rijden is een bedrag van f 26,8 mln. aan
de Belastingdienst beschikbaar gesteld. De uitgaven in 1999 voor dit project
bedroegen f 19,3 mln. Het overgrote deel van deze uitgaven betroffen
automatiseringsuitgaven (f 15,2 mln.). In verband met een achterstand
in de facturering en in verband met nog openstaande verplichtingen per 31
december 1999 zal het resterende deel van het beschikbaar gestelde bedrag
in 2000 tot uitgaaf komen.Invoering EuroDe uitgaven in 1999 voor de werkzaamheden in het kader van de invoering
van de euro bedroegen f 9,8 mln. Hiervan was f 4,2 mln. voor automatisering
en f 5,6 mln. voor het vervangen en aanpassen van formulieren, het testen
van systemen, voorlichting en dergelijke.KengetallenIn onderstaande tabel zijn kengetallen opgenomen over het volume (in fte)
van het ambtelijke en het post-actieve personeel, naast uitgaven per fte voor
ambtelijk personeel, postactieven en materieel (in duizenden guldens per fte).Kengetallen personeel en materieel (Volume in fte; bedragen
x f 1000)  Realisatie 1998Begroting 1999Realisatie 1999 Volume   ambtelijk personeel29 43930 48229 440postactieven370418382 Gemiddelde uitgaven   ambtelijk personeel83,983,088,0postactieven34,033,534,6materieel55,651,658,6Door de invloed van de uitstroom is het volume ambtelijk personeel minder
gestegen dan begroot. De stijging van de gemiddelde loonkosten van deze categorie
personeel is grotendeels te verklaren uit de algemene salarisstijging en de
toename in de werkgeverslast pensioen en sociale premies. De sterke stijging
van de gemiddelde materiële uitgaven per fte hangt samen met de sterk
toegenomen materiële uitgaven, zoals hierboven toegelicht. 04.05 Uitgaven heffings- en invorderingsrenteVerplichtingen en uitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilInvorderingsrente102 100161 890+ 59 790Heffingsrente551 200366 179– 185 021 653 300528 069– 125 231InvorderingsrenteDe hogere realisatie bij de invorderingsrente is het gevolg van een groei
van het totale bedrag van de verminderingen op belastingaanslagen. Hierdoor
wordt meer invorderingsrente vergoed.HeffingsrenteDe lagere realisatie is het gevolg van de gerealiseerde versnelling in
de aanslagoplegging (met name bij de inkomstenbelasting). De periode waarover
rente moet worden vergoed, wordt daardoor korter.04.09 Wet waardering onroerende zakenVerplichtingen en uitgavenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 65 62478 257+ 12 633De overschrijding wordt veroorzaakt door overlopende declaraties uit voorgaande
jaren.OntvangstenNiet-belastingontvangsten01.04 Afdracht StaatsloterijRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 171 595210 957+ 39 362De hoger dan oorspronkelijk geraamde afdracht van de Staatsloterij wordt
veroorzaakt door een gunstige omzet ontwikkeling die onder meer samenhangt
met het succes van de Jackpot en thema-acties als de zomerloterij en de oudejaarsloterij.
De afdracht had hoger kunnen zijn, omdat een deel van het bij 2e
suppletore begroting geraamde bedrag van ca. f 46 mln. eerst in januari
2000 is ontvangen. Meerjarige ontwikkeling omzet en afdracht SENS en NIL
(x f 1 mln.)  19951996199719981999Omzet
SENS859,0923,01 041,01 133,01 268,0 Afdracht SENS140,1163,7193,1212,3211,0       Afdracht NIL8,48,02,60,00,0De omzetstijging van de SENS in de afgelopen jaren wordt in belangrijke
mate veroorzaakt door de introductie van de jackpot (eind 1994) en het succes
van de Oudejaarsloterij.De kasafdracht van de SENS in 1999 is gebaseerd op een voorafdrachtspercentage
van 18% van de omzet van gewone loten en 30% van de omzet op oudejaarsloten.
Na afloop van het jaar vindt eindafrekening plaats.01.05 Ontvangsten uit exploitatie DomeinenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilVerpachting63 05062 342– 708 Erfpacht en opstal46 90047 113+ 213Verhuring52 77852 469– 309 Verkoop zand30 00056 073+ 26 073 Vergunningen en overige rechten21 33024 424+ 3 094 214 058242 421+ 28 363VerpachtingAls gevolg van de verkoop van verpachte agrarische domein is het pachtareaal
gedaald. De hieruit voortvloeiende derving van pachtopbrengsten is echter
grotendeels gecompenseerd door de in 1998 verhoogde pachtnormen. Ultimo 1999
resteerde er een agrarisch areaal van ca. 95 000 ha, waarvan ca. 60 000
ha pacht en ca. 35 000 ha erfpacht.Verkoop zandDe implementatie van aanbevelingen uit verrichte beleidsevaluaties heeft
geleid tot verhoging van de prijzen voor de winning van bodemmaterialen uit
staatseigendommen. Het zijn echter veeleer volume-effecten geweest, met name
door het IJburgproject, die in 1999 tot een record-ontvangst van ruim f 56
mln. uit de winning van zand e.d. hebben geleid.MiddelenafsprakenOp bepaalde ontvangsten van dit artikel zijn middelenafspraken van toepassing.
Dit betekent dat de desbetreffende ontvangsten geoormerkt zijn ter dekking
van uitgaven door het ministerie waar een middelenafspraak mee gesloten is.
De onderstaande tabel geeft een overzicht van de ontvangsten die onder de
verschillende middelenafspraken vallen. Middelenafspraken (x f 1 mln.)  BegrotingRealisatieVerschilLNV14,114,10 Defensie (met namen huren)5,014,1+ 9,1 RGD (huren, incl. ARBVO)8,60– 8,6 OCW (huren Rijksmusea en Informatie Beheer
Groep)24,021,5– 3,5Totaal middelenafspraken51,749,7– 2,0Percentage
middelenafspraken van artikeltotaal24%21% 01.06 Ontvangsten uit verkoop DomeinenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilRoerende zaken:163 700183 292+ 19 592– Defensiezaken151 200167 114+ 15 914– Overige overtollige en verbeurd verklaarde zaken12 50016 178+ 3 678     Onroerende zaken:696 1201 145 700+ 449 580 – Agrarische
domeinen168 800411 173+ 242 373– Defensie-objecten89 000137 722+ 48 722– RGD-objecten37 8200– 37 820– Overige overtollige zaken400 500596 805+ 196 305 859 8201 328 992+ 469 172Roerende zakenDomeinen verkocht ten behoeve van Defensie voor ruim f 167 mln.,
waarvan f 151 mln. betrekking heeft op strategische zaken en f 16
mln. op niet-strategische zaken. Met deze laatste post was geen rekening gehouden
in de raming.De realisatie van overtollige en verbeurd verklaarde zaken bedraagt f 16,2
mln. en wordt als volgt gespecificeerd (x f 1 mln.):• incidentele middelenafspraak samenhangend met de verzelfstandiging
van de Dienst Landbouwkundig Onder- zoek (DLO): f 8,2 mln.• verbeurd verklaarde en overtollige zaken: f 3,6 mln.• opgelden die Domeinen verkrijgt uit hoofde van haar dienstverlening:
f 4,4 mln.Onroerende zakenIn 1999 werd, net als in 1998, meer dan f 400 mln. aan ontvangsten
gerealiseerd uit hoofde van de verkoop van agrarische domeinen. De ontwikkeling
van het aantal koop-aanvragen en afhandeling hiervan was dermate gunstig dat
tijdens de begrotingsuitvoering forse ramingsbijstellingen mogelijk waren.
Circa driekwart van de opbrengsten heeft betrekking op de verkoop van domeinen
in verpachte staat. Bij de fors hogere ontvangsten past dan ook de kanttekening
dat het verschil in waarde tussen gronden in verpachte staat en de vrije marktwaarde
steeds groter is geworden. Naast opbrengsten uit hoofde van de verkoop van
agrarische domeinen is in 1999 grond met een niet-agrarische bestemming verkocht
aan de gemeente Almere (f 88 mln.).MiddelenafsprakenOp bepaalde ontvangsten van dit artikel zijn middelenafspraken van toepassing.
Dit betekent dat de desbetreffende ontvangsten geoormerkt zijn
ter dekking van uitgaven door het ministerie waar een middelenafspraak mee
gesloten is. In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van deze middelenafspraken.Overzicht middelenafspraken (x f 1 mln.)  BegrotingRealisatieVerschilRGD (onroerend)37,80– 37,8 Defensie (onroerend)20,0137,7+ 117,7 Defensie (roerend)151,2167,1+ 15,9 Buiza (ambassades)07,7+ 7,7 OCW (schoolgebouwen)02,7+ 2,7 LNV-DLO (onroerend en roerend)413,0412,7– 0,3 Totaal middelenafspraken622,0727,9+ 105,9 Percentage
middelenafspraken van artikeltotaal72%55% Aangezien de RGD is omgevormd tot een agentschap worden de verkoopontvangsten
bij Financiën buiten begrotingsverband geboekt. Bij de RGD worden de
verkoopontvangsten als baten verantwoord. De realisatie van de middelenafspraak
met LNV bestaat voor f 369 mln. uit de overdracht van onroerende zaken
bij de verzelfstandiging van DLO.KengetallenIn onderstaande tabel zijn kengetallen opgenomen inzake de verkoop van
agrarische domeinen.Verkochte agrarische domeinen  19951996199719981999Verpacht (in ha.)2 3645 8702 80311 3468 087 Pachtvrij
(ha.)696701932538843 Totaal (in ha.)3 0606 5713 73511 8848 930 Opbrengst (x f 1 mln.)120,7264,6174,7474,6411,2Gemiddelde per ha. (x f 1 000)394047404601.07 Diverse ontvangsten DomeinenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilOverdracht van onroerende zaken aan andere
diensten1000– 100Rente2 50014 142+ 11 642 Onbeheerde
nalatenschappen1001 176+ 1 076 Ontvangen OZB38 75038 847+ 97 Overige ontvangsten2 5008 026 318+ 8 023 818 43 9508 080 483+ 8 036 533RenteDe ontvangsten zijn hoger dan geraamd als gevolg van betaling door Peru
voor in het verleden geleverde fregatten.Overige ontvangstenHogere ontvangsten zijn met name gerealiseerd door toepassing van verrekenbedingen
bij de doorverkoop van agrarische gronden waarbij speculatiewinst wordt afgeroomd.
Tevens zijn hogere ontvangsten gerealiseerd door terugvordering
van ten onrechte opgelegde OZB-aanslagen, bijvoorbeeld door onjuiste objectafbakeningen
door gemeenten.In de realisatie is voorts begrepen een bedrag van f 8 mld. dat niet
in de ontwerp-begroting was opgenomen. Dit bedrag is ontvangen van het agentschap
Rijksgebouwendienst. Met deze ontvangst wordt vooruitgelopen op de Regeling
Vermogensvoorschriften Agentschappen 2000. Daarin is bepaald dat agentschappen
een betaling aan het betrokken departement verrichten voor het positieve saldo
van langlopende activa en de langlopende voorzieningen zoals die op de openingsbalans
van het agentschap worden opgenomen. Het betrokken ministerie is in de regeling
Vermogensvoorschriften Agentschappen 2000 het moederdepartement. Strikt genomen
is daar hier geen sprake van. Er is hier voor het ministerie van Financiën
gekozen naar analogie van een overdracht in materieel beheer die normaal gesproken
als ontvangst Domeinen wordt verantwoord.De precieze omvang van de activa en de voorzieningen op de openingsbalans
van de Rijksgebouwendienst is op het moment van opstellen van de financiële
verantwoording over de begroting IXB (Financiën) nog niet bekend. Eventuele
verschillen ten opzichte van het ontvangen bedrag van f 8 mld. zullen
in 2000 ten laste of ten gunste van de begroting IXB (Financiën) worden
gebracht.Het agentschap Rijksgebouwendienst financiert de activa op de openingsbalans
met een lening die van het ministerie van Financiën is verkregen. Met
toepassing van artikel 73 van de Comptabiliteitswet en de Regeling Leen- en
Depositofaciliteit Agentschappen 1999 is deze lening via de Rijkshoofdboekhouding
buiten begrotingsverband verstrekt. Overigens is ten tijde van de opstelling
van de financiële verantwoording onderwerp van bespreking of dit soort
leningen aan agentschappen voortaan binnen begrotingsverband moet worden geraamd
en verantwoord.01.10 Diverse ontvangsten, kernministerieRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilInvaliditeitsuitkeringen40418+ 378 Verrichte werkzaamheden kernministerie3 8205 005+ 1 185Overige ontvangsten1 97615 955+ 13 979 5 83621 378+ 15 542Verrichte werkzaamheden kernministerieDe hogere ontvangsten worden met name verklaard door hoger dan oorspronkelijk
geraamde ontvangsten uit dienstverlening door de EAP-audit pool en het Facilitair
Salaris Bedrijf (FSB) en cursusontvangsten van de Vakopleiding Openbare Financiën
(VOF).Overige ontvangstenDe hogere ontvangsten hebben voornamelijk betrekking op ontvangen rente
op buitenlands betalingsverkeer ( f 6,2 mln.) en een bijdrage van de
Europese Commissie in de kosten van voorlichting voor de introductie van de
euro ( f 3,9 mln.).02.01 Winstuitkering De Nederlandsche BankRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 1 525 0001 207 991– 317 009De begrote winstuitkering in de ontwerp-begroting 1999 bestond voor f 1 075
mln. uit de verwachte slotuitkering over 1998, en voor ongeveer f 450
mln. uit de verwachte interim-uitkering over het eerste halfjaar van 1999.
Het ministerie van Financiën en De Nederlandsche Bank hebben gezamenlijk
besloten tot stopzetting van de interim-uitkering over de winst van het lopende
boekjaar met ingang van het boekjaar 1999. De realisatie van de winstuitkering
in 1999 bestaat aldus alleen uit de slotuitkering over het boekjaar 1998,
welke ruim f 130 mln. meeviel ten opzichte van de raming. Per saldo is
sprake van een tegenvaller van f 317 mln. door de niet ontvangen interim-uitkering
1999.Aansluiting tussen winst en winstuitkering (x f 1 mln.) Winst1 861 Interimuitkering in 1998– 653 Slotuitkering1 208Interimuitkering
in 1999– Totale
winstuitkering in 19991 20802.03 Ontvangsten MuntwezenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilAfgeleverde munten (setjes/bijzondere munten)7562 695+ 1 939 Afdracht
royalty's dukaten310443+ 133 Opbrengst verkoop metaalschroot03 057+ 3 057 1 0666 195+ 5 129Afgeleverde munten (setjes/bijzondere munten)Op dit onderdeel wordt de nominale waarde verantwoord van de bijzondere
munten die in 1999 per saldo in omloop zijn gebracht (setjes, f 10- en
f 50-munten). De realisatie is als volgt op gebouwd (x f 1 mln.):• in omloop brengen van Millenniumtientje (ca. 1150 stuks) + 11,5• de verkoop van setjes en bijzondere munten door de Koninklijke
Nederlandse Munt +  1,4• de terugvloei van f 50-munten (ca. 160 000 stuks) – 
8,1• de terugvloei van f 10-munten (ca. 210 000 stuks) –  2,1 2,7Opbrengst verkoop metaalschrootTeruggevloeide bijzondere munten worden indien deze niet meer voor recirculatie
in aanmerking komen verschrot, hetgeen leidt tot ontvangsten uit de verkoop
van zilver. In 1999 werden 240 000 stuks f 10-munten en 333 000
stuks f 50-munten verschrot. De opbrengst bedroeg ruim f 3 mln.Het verschil tussen begroting en realisatie vloeit voort uit het feit
dat de uitgifte en terugvloei van bijzondere munten een onzeker karakter heeft
en dientengevolge pas tijdens de begrotingsuitvoering geraamd kan worden.
Voor een toelichting op de in circulatie gebrachte en verschrotte bijzondere
munten wordt verwezen naar uitgavenartikel 02.01.02.04 Toename munten in circulatieRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 42 5000– 42 500Op dit artikel wordt de nominale waarde verantwoord van de toename van
de reguliere munten in omloop. In de raming werd uitgegaan van een positieve
muntvraag, waarbij de nominale waarde van de munten die in omloop worden gebracht
de nominale waarde van de munten die uit omloop worden gehaald overtreft.
In 1999 deed zich weliswaar qua volume een positieve muntvraag voor van 62
mln. stuks. Per saldo vloeiden echter denominaties met een hoge nominale waarde,
zoals rijksdaalders en vijfguldenmunten, terug. Voorts werden tevens minder
guldens in omloop gebracht dan geraamd. Als gevolg hiervan overtrof de nominale
waarde van de munten die uit omloop gehaald zijn de nominale waarde van de
munten die in omloop gebracht zijn met f 5,2 mln. Deze uitgave is verantwoord
op uitgavenartikel 02.01. Zie ook de volumegegevens omtrent de muntvraag aldaar.02.08 Dividend uit staatsdeelnemingenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilNationale Investeringsbank13 9000– 13 900Internationale Nederlanden
Groep2 0002 010+ 10Bank Nederlandse Gemeenten56 00080 000+ 24 000Hollandse Signaalapparaten000 Haven van Vlissingen0330+ 330 Nederlandse Waterschapsbank4002 815+ 2 415 De Nederlandse Munt200212+ 12 Nederlands Inkoopcentrum0400+ 400 Ned. Financierings-Maatschappij voor
Ontwikkelingslanden0255+ 255 72 50086 022+ 13 522Het verschil tussen begroting en realisatie wordt met name veroorzaakt
door meevallende contante winstuitkeringen bij de Bank Nederlandse Gemeenten
(+ f 24 mln.) en de Nederlandse Waterschapsbank (+ f 2,4
mln.). Als gevolg van de verkoop door de Staat van de aandelen NIB is over
deze aandelen geen dividend ontvangen. Bij het opstellen van de begroting
was nog geen rekening gehouden met de verkoop van deze aandelen.02.11 Opbrengst verkoop vermogenstitelsRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 02 007 559+ 2 007 559In 1999 heeft de Staat zijn gewone aandelen A van de Nationale Investeringsbank
(NIB) afgestoten. De aandelen zijn vervreemd aan een daartoe door de pensioenfondsen
ABP en PGGM opgerichte houdstermaatschappij, te weten ABP-PGGM Capital Holdings
N.V. De opbrengst van deze verkoop bedraagt ruim f 2 mld. 02.12 Rente en aflossing diverse leningenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilNationale Investeringsbank:10 93010 306– 624– Rente2 3242 285– 39–
Aflossing8 6068 021– 585    Postbank:88 31388 3130–
Rente88 31388 3130–
Aflossing000    SENS:pm7 780+ 7 780– Rentepm230+ 230– Aflossingpm7 550+ 7 550     Rijks Opleidingsinstituut:pm97+ 97– Rentepm97+ 97– Aflossingpm00 99 243106 496+ 7 253De hogere ontvangst wordt voornamelijk veroorzaakt door de aflossing van
de achtergestelde lening door de Stichting Exploitatie Nederlandse Staatsloterij
(SENS). Deze lening is indertijd verstrekt in verband met Hippo Toto BV. In
1998 zijn de aandelen van Hippo Toto in opdracht van het ministerie van LNV
echter verkocht aan Autotote.03.05 Diverse ontvangsten financiën buitenlandRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilHandhaving waarde aandeel in EIB01 621+ 1 621Nederlands-Indonesische
Overeenkomst7 0006 855– 145Terugontvangen garantiebetalingen EIB010 923+ 10 923Ontvangsten IDA Special Action Account1 228716– 512 8 22820 115+ 11 887Handhaving waarde aandeel in EIBDe realisatie is het gevolg van de eindafrekening van de waardehandhavingsregeling
van de Europese Investeringsbank (EIB). Door de introductie van de euro met
ingang van 1999 zullen geen wisselkoersmutaties meer optreden. De waardehandhavingsregeling
is daarmee opgeheven.Terugontvangsten garantiebetalingen EIBDe hogere ontvangsten zijn met name ontstaan door terugontvangsten van
de EIB inzake betalingen die in het verleden waren gedaan ten gevolge van
het inroepen van garanties, die door de EIB waren verstrekt in het kader van
de overeenkomsten van Lomé. De terugontvangsten worden in de ontwerp-begroting
nihil geraamd, omdat vooraf niet bekend is of er ontvangsten gerealiseerd
zullen worden en tot welk bedrag. 03.06 ExportkredietverzekeringRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilPremies60 00064 615+ 4 615Schaderestituties410 000677 389+ 267 389 470 000742 004+ 272 004PremiesDe hogere realisatie houdt verband met de ontvangen premies inzake de
exportfaciliteit Indonesië.SchaderestitutiesDe hogere ontvangsten zijn veroorzaakt door het goede betalingsgedrag
van een aantal grote debiteurenlanden. Het gaat hierbij om Argentinië,
Iran, Polen, Peru en Kroatië, waarbij meer dan de helft van de ontvangen
provenu's voor rekening van Argentinië komt. De ontvangsten bij de provenu's
vinden hun oorsprong in eerdere jaren gedane schade-uitkeringen.04.01 Ontvangsten heffings- en invorderingsrenteRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilInvorderingsrente98 75092 856– 5 894Heffingsrente836 250744 578– 91 672 935 000837 434– 97 566InvorderingsrenteDe lagere ontvangst ligt in lijn met de realisatie 1998 (f 90,3 mln.).HeffingsrenteDe lagere ontvangsten zijn het gevolg van een ten opzichte van 1998 afwijkend
patroon bij de aanslagoplegging van de vennootschapsbelasting. Daardoor werden
met name in de laatste maanden van 1999 lagere rente-ontvangsten gerealiseerd
dan op basis van de referentielijn werd aangenomen.04.02 Kosten vervolgingRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 91 500122 061+ 30 561De realisatie is in overeenstemming met de realisatie van voorgaande jaren
(1998: f 116,3 mln., 1997: f 116,0 mln.) Ontwikkelingen aantallen vervolgingsacties en doorberekende
kosten  1996199719981999Aanmaningen (x 1000)2 5382 2542 7782 716Dwangbevelen (x 1000)1 3401 1241 3791 310Beslagopdrachten (x 1000)851457462490Tenuitvoerleggingen (x 1000)277307313287Doorberekende kosten (x f 1 mln.)111,7116,0116,3122,104.27 Diverse ontvangsten BelastingdienstRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilInvaliditeitsuitkering5 00011 390+ 6 390Kinderopvang6 2567 004+ 748 Subsidies en overige personele ontvangsten18 71919 806+ 1 087Middelenafspraken
roerende zaken250372+ 122Overige ontvangsten materieel11 20037 693+ 26 493 41 42576 265+ 34 840De ontvangsten hebben in een groot aantal gevallen een samenhang met het
uitgavenartikel 04.01 – personeel en materieel Belastingdienst.De hogere ontvangsten in het kader van de invaliditeitsuitkering (AAW)
(f 6,4 mln.) zijn het gevolg van een toenemend beroep op de invaliditeitsuitkering.
Dit hogere beroep wordt veroorzaakt door de toename van het langdurig ziekteverzuim
in 1999.De verklaring voor de hogere ontvangsten voor kinderopvang (f 0,7
mln.) is dat in 1999 een beleid in gang is gezet om meer tegemoet te komen
aan de behoeften aan kinderopvang, waardoor de uitgaven aan kinderopvang zijn
gestegen (zie uitgavenartikel 04.01) en de daarmee samenhangende ontvangsten
in verband met vermindering afdracht loonbelasting.De hogere ontvangst (overige ontvangsten materieel, f 26,5 mln.)
kan worden toegeschreven aan een van de RGD ontvangen restitutie van f 5,7
mln. en een hogere ontvangst van f 5,4 mln. in het kader van de PC-privé-actie
(raming f 4,3 mln. versus realisatie van f 9,7 mln.). Verder zijn
van diverse (nuts)bedrijven restituties en omzetbonussen ontvangen voor een
totaalbedrag van circa f 10,0 mln. Naast deze grotere posten werden bijv.
de ontvangsten op creditnota's op betalingen uit voorgaande dienstjaren en
de opbrengsten van de af te stoten dienstauto's (via het bedrijf Interleasing)
op dit cluster verantwoord. Deze overige ontvangsten hebben eveneens bijgedragen
aan de hogere realisatie van dit cluster.04.28 Opbrengsten van schikkingen en administratieve boetenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschilSchikkingen4 0007 463+ 3 463Administratieve boeten212 000241 391+ 29 391 216 000248 854+ 32 854De realisatie is in overeenstemming met de realisatie van voorgaande jaren
(1998: f 245,6 mln., 1997: f 222,2 mln.).BelastingontvangstenDe bedragen in de onderstaande realisatie-overzichten zijn na aftrek van de afdrachten aan de Europese Unie. De bedragen in
de toelichtingen bij deze overzichten hebben zoals gebruikelijk betrekking
op de opbrengst voor aftrek van de afdrachten
aan de Europese Unie. Deze bedragen zijn daarmee vergelijkbaar met tabel 2.2.
in paragraaf 2.2. van het algemeen deel van de toelichting.04.06 VermogensbelastingRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 1 525 0001 722 863+ 197 863De realisatie van de vermogensbelasting is f 0,2 mld. hoger uitgekomen
dan geraamd in de begroting. Bij Vermoedelijke Uitkomsten is vanwege de gunstige
kasontwikkeling in de eerste helft van 1999 de raming reeds met f 0,2
mld. opgehoogd. Ten opzichte van de Vermoedelijke Uitkomsten is er sprake
van een beperkte meevaller van minder dan f 0,1 mld.04.09 DividendbelastingRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 3 725 0006 660 342+ 2 935 342De realisatie van de dividendbelasting is f 2,9 mld. hoger uitgekomen
dan geraamd in de begroting. Voor f 0,4 mld. is deze overschrijding toe
te schrijven aan de doorwerking van de realisatie over 1998. Bij de eerste
suppletore begroting is de raming hiervoor opwaarts bijgesteld. Daarnaast
werd bij eerste suppletore begroting de raming neerwaarts aangepast met f 0,2
mld. vanwege de toen lager geraamde ontwikkeling van het overig inkomen bij
Vennootschappen in 1999.Bij Vermoedelijke Uitkomsten is de raming met f 0,5 mld. opgehoogd
vanwege een eenmalig hoge dividenduitkering van een grote beursgenoteerde
onderneming. Daarnaast werd vanwege de hoge kasrealisaties tot en met juli
de raming bij Vermoedelijke Uitkomsten met additioneel f 0,6 mld. opgehoogd.Ondanks deze forse opwaartse bijstellingen bleek bij Voorlopige Rekening
dat er sprake was van een meevaller van f 1,6 mld. ten opzichte van de
Vermoedelijke Uitkomsten. Deze meevaller werd voor f 0,7 mld. veroorzaakt
door het feit dat het budgettaire effect van genoemde eenmalige hoge dividenduitkering
eerder was onderschat. Een tweede oorzaak van de meevaller ten opzichte van
de Vermoedelijke Uitkomsten is gelegen in de ontwikkeling van dividenduitkeringen
door houders van een Aanmerkelijk Belang. Bij Vermoedelijke Uitkomsten werd
nog verondersteld dat de opbrengst vanuit deze groep zou afnemen met f 0,2
mld. ten opzichte van 1998 omdat de opbrengsten in dat jaar incidenteel hoog
werden geacht. Naar nu blijkt was die constatering onjuist. De opbrengsten
van deze groep namen juist toe met ca. f 0,2 mld. Per saldo ontstond
hierdoor dus een meevaller van f 0,4 mld. ten opzichte van de Vermoedelijke Uitkomsten. Het resterende deel van de meevaller (f 0,5 mld.)
wordt toegeschreven aan de hoger dan verwachte endogene groei in 1999.04.11 MotorrijtuigenbelastingRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 3 860 0004 359 496+ 499 496De realisatie van de motorrijtuigenbelasting is f 0,5 mld. hoger
uitgevallen dan in de begroting. Voor f 0,5 mld. is deze overschrijding
toe te schrijven aan de doorwerking van de realisatie over 1998. Bij de eerste
suppletore begroting is de raming hiervoor opwaarts bijgesteld. Op grond van
gunstige kasontwikkelingen in de eerste helft van 1999 is de raming bij Vermoedelijke
Uitkomsten met f 0,2 mld. verhoogd. Naar nu blijkt werd in 1999 in de
eerste helft van het jaar 49% van de totale jaarrealisatie ontvangen. In 1998
was dit slechts 45%. Daarom werd bij Vermoedelijke Uitkomsten ten onrechte
nog uitgegaan van een meevaller van (afgerond) 0,6 mld. ten opzichte van de
begroting. Ten opzichte van de Vermoedelijke Uitkomsten is er derhalve sprake
van een tegenvaller van (afgerond) f 0,1 mld.04.15 AlcoholaccijnsRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 965 000844 906– 120 094De realisatie van de alcoholaccijns is f 0,1 mld. lager uitgevallen
dan in de begroting. Voor het grootste deel (afgerond f 0,1 mld.) is
deze tegenvaller toe te schrijven aan de doorwerking van de realisatie over
1998. De tegenvaller ten opzichte van de raming bij Vermoedelijke Uitkomsten
is minder dan f 0,1 mld.04.18 TabaksaccijnsRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 3 270 0003 531 923+ 261 923De realisatie van de tabaksaccijns is f 0,3 mld. hoger uitgevallen
dan in de begroting. Deze meevaller is het gevolg van een hoger dan verwachte
verkoop van sigaretten en tabak. Gegevens van de Belastingdienst over de verstrekte
tabakszegels in 1999 wijzen op een tamelijk forse groei van de sigaretten-
en tabaksverkopen (ca. 5%). In de begroting was uitgegaan van een endogene
groei van 2%. 04.20 Belasting van personenauto's en motorrijtuigenRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 5 100 0006 231 848+ 1 131 848De realisatie van de BPM valt fors mee ten opzichte van de begroting (+f 1,1
mld.). Voor f 0,4 mld. is deze overschrijding toe te schrijven aan de
doorwerking van de realisatie over 1998. Bij de eerste suppletore begroting
is de raming hiervoor opwaarts bijgesteld. Voorts blijkt dat de verkoop van
personenauto's fors hoger is uitgekomen dan geraamd. Bij de begroting werd
uitgegaan van een toename van de autoverkopen met 2% (en een gemiddelde prijsstijging
van eveneens 2%). Volgens de gegevens van de RAI zijn er in 1999 echter 13%
meer auto's verkocht dan in 1998 (bij een gemiddelde prijsstijging van 3%).
Deze fors hogere omzet verklaart het resterende deel (f 0,7 mld.) van
de meevallende ontvangsten in 1999.04.22 Belastingen van rechtsverkeerRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 6 640 0007 637 148+ 997 148De realisatie van de belastingen van rechtsverkeer valt f 1,0 mld.
mee ten opzichte van de begroting. Deze meevaller is het gevolg van een meevaller
bij de overdrachtsbelasting van f 1,0 mld. De assurantiebelasting viel
f 0,1 mld. tegen, terwijl de kapitaalbelasting 0,1 meeviel.Voor f 0,3 mld. is de overschrijding bij de overdrachtsbelasting
toe te schrijven aan de doorwerking van de realisatie over 1998. Bij de eerste
suppletore begroting is de raming hiervoor opwaarts bijgesteld. Voor het overige
deel (f 0,7 mld.) is de meevaller het gevolg van de ontwikkelingen op
de huizenmarkt in 1999. In de begroting werd uitgegaan van een gemiddelde
prijsstijging van 5% en een volumestijging van 3%. Inmiddels blijkt, op basis
van gegevens van het Kadaster, dat de gemiddelde prijsstijging 16% bedraagt,
11%-punt meer dan geraamd (de volumestijging is vrijwel gelijk aan de raming).04.23 Rechten van successie, van overgang en van schenkingRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 2 315 0002 843 922+ 528 922De rechten van successie, overgang en schenking zijn f 0,5 mld. hoger
uitgekomen dan geraamd in de begroting. Voor f 0,3 mld. is deze overschrijding
toe te schrijven aan de doorwerking van de realisatie over 1998. Bij de eerste
suppletore begroting is de raming hiervoor opwaarts bijgesteld. Voorts is
de ontvangst van de successierechten net als in voorgaande jaren ook in 1999
weer fors gegroeid. De gemiddelde endogene groei vanaf 1996 bedraagt
14,7% (15,0% in 1999). Voor 1999 was in de begroting rekening gehouden met
een groei van 7,2%. Gegeven de meevallende kasontwikkeling in de eerste helft
van 1999 was de groeiraming bij Vermoedelijke Uitkomsten reeds
opgehoogd tot 11,8%. De meevaller ten opzichte van de Vermoedelijke Uitkomsten
bedraagt f 0,1 mld.04.25 Belasting op een milieugrondslagRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil 5 230 0004 888 072– 341 928De belastingen op een milieugrondslag zijn f 0,3 mld. lager uitgekomen
dan geraamd in de ontwerpbegroting. Deze tegenvaller is het gevolg van een
tegenvallende ontwikkeling bij de regulerende energiebelasting (– f 0,2
mld.) en bij de verbruiksbelasting op brandstoffen (– f 0,1
mld.). De tegenvallende ontwikkeling bij de Regulerende energiebelasting kan
waarschijnlijk worden toegeschreven aan de relatief zachte winter in 1999.
Bij de Vermoedelijke Uitkomsten is de raming hiervoor reeds neerwaarts aangepast.
Ten opzichte van de Vermoedelijke uitkomsten is er sprake van een meevaller
van f 0,1 mld.De tegenvaller bij de verbruiksbelasting op brandstoffen wordt voornamelijk
verklaard door een tegenvallende ontwikkeling bij de verbruiksbelasting op
kolen (f 0,1 mld.). Deze tegenvaller hangt mogelijk samen met een toenemende
import van elektriciteit.04.30 Ontvangsten die ten behoeve van het gemeentefonds
worden afgezonderdRealisatie-overzicht (x f 1000)  BegrotingRealisatieVerschil – 25 072 085– 25 785 796– 713 711Voor een toelichting op het verschil tussen begroting en realisatie wordt
verwezen naar de financiële verantwoording 1999 van het gemeentefonds.Volgens artikel 5, lid 8 van de Comptabiliteitswet (CW) behoort een bedrag
van een administratief begrotingsartikel in de rekening op nihil uit te komen.
Bij dit artikel is dit niet het geval. Daarom is in artikel 3 van de ontwerp-begroting
1998 opgenomen dat wordt afgeweken van de bedoelde bepaling in de CW. Het
is de bedoeling dat bij de eerstvolgende wijziging van de CW een dergelijke
bepaling in de CW wordt opgenomen. Financiële verantwoording van het ministerie van
Financiën (IXB) over het jaar 1999Saldibalans per 31 december 1999 MINISTERIE VAN FINANCIËN (IXB)SALDIBALANS PER 31 DECEMBER 1999 (bedragen x f 1000)DEBET CREDIT OMSCHRIJVING31-12-199931-12-1998OMSCHRIJVING31-12-199931-12-19981.Uitgaven
t.l.v. de begroting 1997002.Ontvangsten t.g.v. de begroting 1997 0 Uitgaven t.l.v. de begroting 19985 807 1985 807 198 Ontvangsten t.g.v. de begroting 1998159 244 677159 244 677  Uitgaven t.l.v. de begroting 19996 504 020  Ontvangsten t.g.v.
de begroting 1999176 234 443  3.Liquide middelen2 712244 6876.Ontvangsten buiten begrotingsverband62 182105 242 4.Rekening-courant RHB323 225 391153 248 727     5.Uitgaven buiten begrotingsverband1 98149 307     Sub-totaal335 541 302159 349 919 Sub-totaal335 541 302159 349 9197.Openstaande rechten32 507 02829 826 1697a.Tegenrekening openstaande rechten32 507 02829 826 1698.Extra-comptabele vorderingen7 367 2477 885 3478a.Tegenrekening extra-comptabele vorderingen7 367 2477 885 3479a.Tegenrekening
extra-comptabele schulden37379.Extra-comptabele schulden373710.Voorschotten135 496226 10910a.Tegenrekening
voorschotten135 496226 109 11a.1Tegenrek. openst.
garantieverplichtingen120 307 916111 452 28711.1Openstaande garantieverplichtingen120 307 916111 452 28711a.2Tegenrek. openst. betalingsverplichtingen2 593 6352 386 04011.2Openstaande betalingsverplichtingen2 593 6352 386 04012.Deelnemingen1 895 6201 803 68612a.Tegenrekening deelnemingen1 895 6201 803 686 Totaal-generaal500 348 281312 929 594 Totaal-generaal500 348 281312 929 594Toelichting bij de saldibalans per 31 december 1999 van
het ministerie van Financiën (begroting IXB)Algemene toelichtingAlle bedragen zijn opgenomen tegen nominale waarden en vermeld in duizenden
guldens tenzij anders vermeld. In de tabellen zijn specificaties cursief weergegeven.
Relevante posten worden hieronder nader toegelicht. Hierbij is de nummering
van de saldibalans aangehouden. De gehanteerde valutakoersen zijn in onderstaand
overzicht samengevat.Valutakoersen (x f 1) Valutaultimo 1999ultimo 1998 US-dollar2,18081,8807Euro2,20 3712,20 371 SDR2,99322,6550DM1,12671,1267Specifieke toelichting per saldibalanspost3. Liquide middelenDe liquide middelen bestaan uit de saldi op bank- en girorekeningen en
de bij kasbeheerders aanwezige kasgelden.4. Rekening-courant RijkshoofdboekhoudingDeze post geeft de financiële verhouding met de Rijkshoofdboekhouding
weer. De bedragen zijn overeenkomstig de opgave van de Rijkshoofdboekhouding
per 31-12-1999. Het verschil met de stand per 31-12-1998 houdt verband met
het nog niet verrekende begrotingssaldo over 1998.6. Ontvangsten buiten begrotingsverbandDe stand ultimo 1999 heeft onder meer betrekking op de loonheffing en
pensioenpremie die in december 1999 op de salarissen van het personeel is
ingehouden (en in januari 2000 is afgedragen), alsmede op bedragen die de
Belastingdienst en Domeinen nog moeten verrekenen met derden.7. RechtenDeze post kan als volgt worden gespecificeerd.  ultimo 1999ultimo 1998Belastingvorderingen31 551 73228 654 190   Vorderingen Domeinen:841 6171 015 304• Defensiegoederen790 696951 037• overige50 92164 267   Overige113 679156 675 32 507 02829 826 169Toelichting openstaande rechtenBelastingvorderingenDe belangrijkste vorderingen hebben betrekking op de vennootschapsbelasting
(f 13,9 mld.), inkomstenbelasting/premies volksverzekeringen (f 5,6
mld.), omzetbelasting (f 3,8 mld.), loonbelasting/premies volksverzekeringen
(f 2,2 mld.) en de tabaksaccijns (f 2,0 mld.).De belastingvorderingen zijn voor 74% ontstaan in 1999, voor 14% in 1998,
voor 6% in 1997, voor 3% in 1996 en dateren voor 3% van vóór
1996.Met betrekking tot de invorderbaarheid wordt opgemerkt dat van het totale
te vorderen bedrag uiteindelijk een aanzienlijk deel niet inbaar zal zijn.
Bij meer dan de helft van de openstaande vorderingen is de betalingstermijn
verstreken. Van deze achterstandsposten bestaat circa 57% uit betwiste rechten,
bijvoorbeeld omdat een bezwaarschrift is ingediend. Ook van de niet-betwiste
rechten met een betalingsachterstand zal een gedeelte niet of moeilijk inbaar
zijn, bijvoorbeeld door faillissementen.Verloop van de belastingvorderingen Ultimo 199828 654 190  Ontstane rechten+ 142 814 494   Vervallen
rechten: – ontvangsten– 44 365 624 – verleende verminderingen en negatieve aanslagen– 94 155 758– oninbaarlijdingen, kwijtscheldingen en betalingskorting– 1 395 570 Ultimo 199931 551 732Vorderingen DomeinenDe vorderingen van Domeinen houden voornamelijk verband met verkopen van
Defensiegoederen aan diverse landen. De boeking van de debiteuren uit verkopen
van Defensiegoederen vindt plaats op het moment dat de contracten worden afgesloten.Ultimo 1999 is onder de debiteuren een bedrag verantwoord van f 0,9
mln., waarbij de desbetreffende goederen nog niet zijn geleverd, omdat het
land van oorsprong van de betreffende goederen de daarvoor noodzakelijke toestemming
nog niet heeft gegeven. Dit bedrag wordt als een geconditioneerde vordering
aangemerkt.Verloop van de vorderingen Domeinen Ultimo 19981 015 304  Ontstane rechten+ 1 478 246   Vervallen rechten: – ontvangsten– 1 651 785 – definitieve buiteninvorderingstellingen
en kwijtscheldingen– 148 Ultimo 1999841 617Van het totale openstaande bedrag is f 16,5 mln. direct opeisbaar
en f 825,1 mln. op termijn opeisbaar.Een bedrag van f 2,6 mln. is voorlopig buiten invordering gesteld,
danwel waarschijnlijk niet inbaar.OverigeIn deze post is onder meer de nog te ontvangen afdracht over de omzet
1999 van de SENS van ca. f 46 mln. begrepen. 8. Extra-comptabele vorderingenDeze post kan als volgt worden gespecificeerd.  ultimo 1999ultimo 1998Geconditioneerde vorderingen   exportkredietverzekering (NCM)5 504 0755 827 612    Leningen u/g1 326 4111 344 319    Geconditioneerde vorderingen BF-regeling
(NIB)370 803568 281   Overige165 958145 135 7 367 2477 885 3479. Toelichting extra-comptabele vorderingenGeconditioneerde vorderingen exportkredietverzekering
(NCM)Verreweg het grootste deel van de geconditioneerde vorderingen op de NCM
ad f 5,5 mld. is opgenomen in consolidatie-overeenkomsten in het kader
van de Club van Parijs. Vorderingen begrepen in consolidatieregelingen zijn
door landen erkende schulden waar een betalingsregeling voor geldt en kunnen
derhalve worden beschouwd als recuperabel. Landen zijn echter niet altijd
in staat de betalingsverplichtingen uit hoofde van zo'n regeling na te komen.
In die gevallen worden doorgaans herconsolidaties afgesloten. Hierdoor verschuift
de geplande ontvangst van provenu's door NCM naar de toekomst. Dit betekent
dat de afdracht aan de Staat van ontvangen provenu's overeenkomstig verschuift.
In de Club van Parijs is gesproken over verdergaande kwijtschelding van schulden
van de allerarmste landen (HPIC). Als gevolg hiervan zullen deze landen in
aanmerking komen voor verdergaande kwijtschelding van hun schulden uit hoofde
van de exportkredietverzekering.Verloop van de geconditioneerde vorderingen exportkredietverzekering
(NCM) Ultimo 19985 827 612  Ontstane vorderingen
(schade-uitkeringen)+ 126 965  Vervallen vorderingen: – schaderestituties– 429 426–
kwijtscheldingen– 15 536– buiteninvorderingstellingen– 4 967– overige
mutaties– 573 Ultimo 19995 504 075Leningen u/g (uitgegeven gelden)In onderstaand overzicht zijn de leningen nader gespecificeerd. Met betrekking
tot de ouderdom is het jaar van aangaan van de overeenkomst vermeld. Voorts
is het geldende rentepercentage aangegeven.  ultimo 1999ultimo 1998jaar van aangaanrente Postbank N.V.1 300 0001 300 000   350 000350 0001 9867,25% 950 000950 0001 9866,625%Overige26 41144 3191 987–1993div. % 1 326 4111 344 319  De reële waarde kan, afhankelijk van onder meer de leningvoorwaarden,
van de nominale waarde afwijken.Geconditioneerde vorderingen BF-regeling (NIB)De rechten van de Staat jegens derden (te weten de kredietnemers van de
NIB) terzake van reeds afgedekte kredieten in het kader van de BF-regeling
worden beschouwd als geconditioneerde vorderingen. Zodra de ondernemingen
weer voldoende liquide zijn, moet het door de Staat afgedekte krediet worden
terugbetaald. In het verleden is gebleken dat slechts een gering bedrag uiteindelijk
wordt gerestitueerd (vanwege faillissement e.d.).Verloop van de extra-comptabele vorderingen (excl. NCM) Ultimo 19982 057 734  Ontstane vorderingen+ 29 503 354   Vervallen
vorderingen:  – ontvangsten– 29 696 169– kwijtscheldingen– 1 748 Ultimo 19991 863 17210. VoorschottenDeze post kan als volgt worden gespecificeerd.  ultimo 1999ultimo 1998Personeel en Materieel114 676208 229Overige20 82017 880 135 496226 109Toelichting voorschottenPersoneel en MaterieelDeze post betreft voornamelijk voorschotten aan leveranciers van de Belastingdienst
en aan gemeenten inzake de kostenvergoeding in verband met de Wet waardering
onroerende zaken. Daarnaast betreft het voorschotten en voorschotten aan de
Uitkeringsinstelling Sociale Zekerheid voor Overheid en Onderwijs (USZO) en
voorschotten aan ambtenaren van het kernministerie en de Belastingdienst voor
studiekosten, reis- en verblijfkosten, verhuiskosten, vakantie-uitkeringen
e.d. De voorschotten stammen grotendeels uit 1998 en 1999. Voorts betreft
het voorschotten inzake materiële uitgaven, die in 1999 zijn ontstaan.Verloop van de voorschotten Ultimo 1998226 109   Ontstane voorschotten+ 84 362 Vervallen voorschotten– 174 975 Ultimo 1999135 49611.1 GarantieverplichtingenDeze post kan als volgt worden gespecificeerd.  Ultimo 1999ultimo 1998Deelnemingen48 315 45139 038 272• IMF26 183 64222 561 417• ontwikkelingsbanken/NWB/BNG22 131 80916 476 855   Kernongevallen (WAKO)35 000 00035 000 000   Herverzekeringen28 825 00027 468 000• exportkredietverzekering27 408 00026 509 000• herverzekering investeringen1 417 000959 000   Overige8 167 4659 946 015 120 307 916111 452 287Toelichting openstaande garantieverplichtingenDeelnemingen• IMF: DNB neemt namens de Staat, onder Staatsgarantie, deel in het
kapitaal van het Internationale Monetaire Fonds (IMF). De stijging ten opzichte
van ultimo 1998 is het gevolg van een positieve bijstelling van verleende
garanties uit eerdere begrotingsjaren door een stijging van de koers van de
SDR (+ f 2 958 mln.) en door een verleende garantie aan DNB
in verband met een krediet van f 664 mln. inzake de Enhanced Structural
Adjustment Facility (ESAF).• Ontwikkelingsbanken (Wereldbank, Regionale Ontwikkelingsbanken,
EIB, EBRD, MIGA), NWB en BNG: dit betreft het garantiekapitaal (de niet volgestorte
aandelen) inzake de deelneming van de Staat in het kapitaal van de betreffende
banken. Slechts indien de banken in ernstige financiële problemen komen,
kan om storting (vol- of bijstorting) van het garantiekapitaal worden gevraagd. De stijging ten opzichte van ultimo 1998 is het gevolg van een verleende
garantie inzake een deelneming in de EIB (f 3 972 mln.) en een positieve
bijstelling van verleende garanties uit eerdere begrotingsjaren door een stijging
van de koers van de US-dollar.Kernongevallen (WAKO)Op grond van de Wet Aansprakelijkheid Kernongevallen (WAKO) staat de Staat,
voorzover de vergoedingen uit andere hoofde niet toereikend zijn, voor maximaal
f 5 mld. per vergunning garant ten einde schade ten gevolge van een kernongeval
te vergoeden. Het uitstaand risico heeft betrekking op 7 installaties.HerverzekeringenDe openstaande verplichting betreft voornamelijk het risico (obligo) van
de Staat als herverzekeraar uit hoofde van de door de NCM verzekerde kredieten
en koersrisico's. Daarnaast betreft de openstaande verplichting het risico
uit hoofde van de door de NCM verzekerde investeringen in het kader van de
regeling Herverzekering Investeringen (RHI).In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de risico-ontwikkeling
en de aanvaarde nieuwe risico's vanaf 1991 weergegeven. Risico-ontwikkeling ultimo 1991 t/m 1999 en aanvaarde
nieuwe risico's (x f 1 mld.) JaarTotale obligo (a)Obligo
van(b) in %Aanvaarde nieuwe(ultimo) definitievevan (a)risico's polissen (b) 199137225922199238236010 199353234325199452254818 1995362467819963224759 19973425741119982723857 19992924826Uit het overzicht blijkt dat het totale obligo is gestegen van f 27
mld. (ultimo 1998) naar f 29 mld. (ultimo 1999). Het obligo van definitieve
polissen neemt licht toe tot ca. f 24 mld.OverigeMet betrekking tot enige pro memorie-posten wordt het volgende opgemerkt.• Vrijwaringen Verzekeringskamer en Stichting
Toezicht Effectenverkeer Door de Staat zijn in het kader van de verzelfstandigingen van de Verzekeringskamer
en de Stichting Toezicht Effectenverkeer (STE) vrijwaringen verleend ter zake
van schade als gevolg van mogelijk uit de toezichtstaak voortvloeiende aansprakelijkheidsclaims.
De vrijwaring aan de Verzekeringskamer geldt uitsluitend voorzover de limiet
voor het bestuurdersaansprakelijkheidsrisico ter grootte van f 10 mln.
per aanspraak en per jaar of de limiet voor het beroepsaansprakelijkheidsrisico
ter grootte van f 30 mln. per aanspraak en per jaar wordt overschreden. De
vrijwaring aan de STE kent geen limiet voor het door de betrokken rechtspersoon
zelf te dragen beroeps- en bestuurdersaansprakelijkheidsrisico. Het ligt in
de bedoeling met de STE een analoge regeling tot stand te brengen.• FMO (Overeenkomst 1991, artikelen 14 en 15) De Staat staat garant voor het risico dat de debiteuren van de FMO niet
kunnen voldoen aan hun verplichtingen en het daarvoor bestemde reservefonds
van de FMO onvoldoende is. Deze zogenaamde debiteurengarantie is een pro memorie-post,
omdat deze afhankelijk is van de omvang van de door de FMO verstrekte en te
verstrekken kredieten.• Collectieve garantieregeling en beleggerscompensatieregeling Dit betreft garanties aan DNB in verband met haar rol bij de uitvoering
van de richtlijn 94/19 inzake deposito garantiestelsels en richtlijn 97/9
inzake de beleggerscompensatiestelsels. Richtlijn 94/19 heeft betrekking op
de Collectieve garantieregeling en richtlijn 97/9 op de Collectieve Garantieregeling
van kredietinstellingen voor Terugbetaalde Gelden en Beleggingen alsmede de
Beleggerscompensatieregeling van Effecteninstellingen voor Vorderingen van
Beleggers.Het verloop met betrekking tot alle garantieverplichtingen is in het volgende
overzicht samengevat. Verloop van de garantieverplichtingen Ultimo 1998111 452 287  Aangegane verplichtingen+ 15 702 462  Vervallen/tot
betaling gekomen verplichtingen– 2 336 772   Negatieve bijstellingen van aangegane verplichtingen uit eerdere begrotingsjaren– 4 510 061 Ultimo 1999120 307 91611.2. Openstaande betalingsverplichtingenDeze post kan als volgt worden gespecificeerd.  Ultimo 1999ultimo 1998Deelnemingen ontwikkelingsbanken2 170 5411 887 401Overige423 094498 639Totaal2 593 6352 386 040Toelichting openstaande betalingsverplichtingenDeelnemingen ontwikkelingsbankenZoals reeds toegelicht bij de garantieverplichtingen zijn met de banken
en instellingen regelingen getroffen over de betaling van het zogenaamde paid-in
capital (te storten kapitaal). De openstaande betalingsverplichtingen komen
volgens de overeengekomen betalingstermijnen gespreid over een aantal jaren
tot betaling. De stijging ten opzichte van ultimo 1998 is per saldo een gevolg
van aangegane verplichtingen (kapitaalverhogingen), positieve bijstellingen
van oude verplichtingen door koersontwikkelingen en vervallen verplichtingen
door uitgaven. De belangrijkste mutatie van per saldo + f 212 mln.
deed zich voor bij de Internationale Ontwikkelingsassociatie (IDA).Het verloop met betrekking tot alle betalingsverplichtingen is in het
volgende overzicht samengevat.Verloop van de betalingsverplichtingen Ultimo 19982 386 040  Aangegane verplichtingen+ 6 525 664  Vervallen/tot
betaling gekomen verplichtingen– 6 303 055   Negatieve bijstellingen van aangegane verplichtingen uit eerdere begrotingsjaren– 15 014 Ultimo 19992 593 63512. DeelnemingenDe post deelnemingen bestaat uit de aandelen in Nederlandse ondernemingen
en de aandelen in internationale instellingen. De deelnemingen zijn als volgt
gewaardeerd:• Nederlandse ondernemingen: op basis van het gestorte kapitaal (oorspronkelijke
aankoopprijs). Met uitzondering van de NWB en BNG geldt dat er geen verplichtingen openstaan. Voor de NWB en BNG geldt dat de aandelen B slechts voor
25% volgestort zijn en dat voor de overige 75% een garantieverplichting is
verstrekt (deze verplichting is onder saldibalanspost 11 opgenomen).• Internationale instellingen: op basis van het gestorte kapitaal
(oorspronkelijke aankoopprijs) en nog te storten kapitaal uit hoofde van een
betalingsverplichting (paid-in capital). Voor het restant, dat niet als deelneming
is opgenomen, is een garantieverplichting verstrekt (callable capital), die
onder saldibalanspost 11 is opgenomen.De deelnemingen kunnen als volgt gespecificeerd worden. In de laatste
kolom van het overzicht is het deelnemingspercentage ultimo 1999 vermeld.  ultimo 1999ultimo 1998aandeel in % Nederlandse
ondernemingen   Bank Nederlandse Gemeenten (BNG)139 227139 22750 Nationale Investeringsbank (NIB)25 28178 32314,7Overige63 92763 905div.Subtotaal228 435281 455 Internationale instellingen   Wereldbank (IBRD)577 473498 0072,30Europese Investeringsbank (EIB)502 891502 8914,90Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling
(EBRD)286 923286 9230,651Overige299 898234 410div.Subtotaal1 667 1851 522 231 Totaal1 895 6201 803 686 Toelichting deelnemingenDe stijging ten opzichte van ultimo 1998 is voornamelijk het gevolg van
aangegane verplichtingen in verband met kapitaalverhogingen bij ontwikkelingsbanken
(vnl. Wereldbank + f 79 mln. en Regionale Ontwikkelingsbanken + f 40
mln.) en de verkoop van aandelen NIB (– f 53 mln.).Niet uit de saldibalans blijkende deelnemingTot de deelnemingen kan ook de SENS worden gerekend. De relatie tussen
het ministerie van Financiën en de SENS is met name financieel van aard. BIJLAGE Lijst met gebruikte afkortingenA&KAfhankelijkheid en
kwetsbaarheid AfDBAfrikaanse Ontwikkelingsbank AfDFAfrikaanse OntwikkelingsfondsAOAdministratieve organisatie AsDBAziatische Ontwikkelingsbank AsDFAziatische OntwikkelingsfondsAWBAlgemene Wet Bestuursrecht B/ACBelastingdienst Automatiseringscentrum BFBijzondere FinancieringBTWBelasting toegevoegde waarde BTZRBesluit tegemoetkoming ziektekosten rijkspersoneel CBFComprehensive Development Framework DIPDepartementale Initiatieven Pre-accessie DNBDe Nederlandsche Bank EBRDEuropese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling ECDEconomische ControledienstEIAEnergie-investeringsaftrek EIBEuropse Investeringsbank EKIExportkredietverzekering- en investeringenEUEuropese Unie FARBOFiscale regeling voor ARBO-bedrijfsmiddelen FIODFiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst FSOFonds voor Speciale OperatiesGABGeneral Arrangements to Borrow GKDGecombineerde Klantendiensten HGISHomogene Groep Internationale
SamenwerkingHIPCHeavily indebted
poor countriesIBInkomstenbelasting IBRDInternational Bank for Reconstruction
and Development (Wereldbank) ICTInformatie en Communicatietechnologie IDAInternationale Ontwikkelingsassociatie IDBInter-Amerikaanse OntwikkelingsbankIICInter-Amerikaanse InvesteringsmaatschappijIMFInternationaal Monetaire Fonds LTOLand en Tuinbouw Organisatie M&OMisbruik en oneigenlijk gebruikMATRAMaatschappelijke Transformatie MDWMarktwerking, Deregulering en Wetgevingskwaliteit MKBMidden- en kleinbedrijfNABNew Arrangements to Borrow NCMNederlandsche Credietverzekeringmaatschappij NEINederlands Economisch Instituut NMaNederlandse MededingsautoriteitOESOOrganisatie voor Europese Samenwerking
en OntwikkelingPAGOPeriodiek Arbeidsgezondheids
OnderzoekPMOPreventief Medisch Onderzoek PPSPubliek-private samenwerking REAReïntegratie ArbeidsgehandicaptenRGDRijksgebouwendienst SDRSpecial Drawing RightsSENSStichting Exploitatie Nederlandse StaatsloterijSPAKAfdracht- en doorstroomafdrachtvermindering
lage lonenStbStaatsblad STEStichting Toezicht EffectenverkeerTPMThird Party Mededeling UAUnit of Account USDUnited States Dollars VAMILVrije Afschrijving Milieu-Investeringen VLWAfdrachtverminderingen langdurig werklozen VNO/NCWVereniging van Nederlandse
Ondernemers/Nederlands Christelijke Werkgevers VerbondVORAVoorlichtingsraad WBEAAWet bevordering Evenredige Arbeidsdeelname AllochtonenXNoot1Exclusief de verkoop deelneming NIB (f 2 mld.) en de afrekening
van vermogensbe- standdelen RGD (f 8 mld.)XNoot1Exclusief de verkoop deelneming NIB (f 2 mld.) en de afrekening van
vermogensbe- standdelen RGD (f 8 mld.).XNoot1Exclusief de verkoop deelneming NIB (f 2 mld.) en de afrekening van
vermogensbe- standdelen RGD (f 8 mld.).XNoot1Nota Financiële verslaggeving door verzekeringsmaatschappijen, Kamerstukken
II 1998/99, 26 489, nr. 2.XNoot1Exclusief de verkoop deelneming NIB (f 2 mld.) en de afrekening van
vermogensbe- standdelen RGD (f 8 mld.).XNoot1Exclusief de verkoop deelneming NIB (f 2 mld.) en de afrekening van
vermogensbe- standdelen RGD (f 8 mld.).XNoot1De betrouwbaarheidsmarges van de schattingen zijn dermate dat de uitkomsten
van de bestandsanalyse met voorzichtigheid behan- deld dienen te worden.XNoot1De betrouwbaarheidsmarges van de schattingen zijn dermate dat de uitkomsten
van de bestandsanalyse met voorzichtigheid behan- deld dienen te worden.XNoot1Voor nadere informatie over het handha- vingsbeleid van de Douane wordt
verwezen naar de nota Douane, (Kamerstukken II 1999/00, 27 007, nr. 1).XNoot1Bij de bepaling van het productievolume is dit jaar een aantal wijzigingen
doorgevoerd. De belangrijkste is het met terugwerkende kracht vervangen van
de producten Motorrijtuigenbelasting (MRB) door het product «geregeld
voertuigenpark». Daarnaast is een aantal douaneproducten (met terugwerkende
kracht) komen te vervallen. Het effect van de wijzigingen is een lager productievolume,
en daarmee lagere volume- en arbeidsproducti- viteit, in vergelijking met
de oude berekening.XNoot1Vergeleken met de financiële verantwoording 1998 vertoont het verloop
van de volume- en arbeidsproductiviteit verschillen. In de definitie van het
productievolume zijn in 1999 wijzigingen aangebracht. Ten behoeve van de vergelijkbaarheid
zijn de cijfers over voorgaande jaren herrekend op basis van de nieuwe definities
(zie voetnoot 1). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27127-20.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl