Toekomstvisie agrarische sector; Brief minister ter aanbieding van het advies 'Buitenbeentjes en boegbeelden' van de Raad voor het Landelijk Gebied
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30252, nr. 13

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

27-11-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30252 nr. 13

21-11-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamSamenvatting van het adviesPositie van de megabedrijvenKracht van het megabedrijfPerspectief van het megabedrijfZorgvuldige afweging op regionaal niveauKabinetsreactieKracht van het megabedrijfPerspectief van het megabedrijfZorgvuldige afweging op regionaal niveauTot slotOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 30252, nr. 13 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30252Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 26 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 252Toekomstvisie agrarische sectornr. 13BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN VOEDSELKWALITEITAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 21 november 2006Bij deze bied ik u, mede namens de minister van VROM, het advies van de
Raad voor het Landelijk Gebied «Buitenbeentjes en boegbeelden»1 en de kabinetsreactie daarop aan.Samenvatting van het adviesDe Raad besteedt in zijn rapport over de megabedrijven vooral aandacht
aan het ondernemerschap, de bedrijfseconomische dimensie, de positie van de
bedrijven in de keten en de gevolgen voor het landschap.Positie van de megabedrijvenDe Raad spreekt van megabedrijven bij een omvang van bijna meer dan zesmaal
de gemiddelde omvang van alle land- en tuinbouwbedrijven. Megabedrijven hebben
een bescheiden aandeel zowel in het totale aantal agrarische bedrijven (1,6%)
als in de totale productiecapaciteit (17%). Er is wel een duidelijk
verschil tussen sectoren. In de melkveehouderij is hun aandeel in de productiecapaciteit
0,5%, in de akkerbouw 4%, maar in de (glas)tuinbouw 44%.
De Nederlandse megabedrijven zijn overigens klein vergeleken met megabedrijven
elders in Europa, USA en Australië. In de keten is hun positie bescheiden
en kunnen zij geen prijsbepalende rol spelen. De Raad constateert dan ook
dat, met uitzondering van de glastuinbouw, het aandeel van megabedrijven in
agrarisch Nederland beperkt is, zowel in aantal als productieomvang.Kracht van het megabedrijfEen belangrijke voorwaarde voor het kunnen doorgroeien tot megabedrijf
is dat de arbeidsorganisatie goed kan aansluiten op het grootschalige en continue
karakter van het productieproces. In de glastuinbouw met steeds meer jaarrondteelten
is een snelle ontwikkeling naar grote bedrijven zichtbaar. De arbeidsproductiviteit
is globaal tweemaal zo groot als op het gemiddelde gezinsbedrijf.
In sociaal opzicht biedt het megabedrijf het voordeel van meer mogelijkheden
van arbeidsverdeling en meer gebruikelijke arbeidstijden en arbeidsvoorwaarden.De Raad acht het niet raadzaam om de agrarische werkgelegenheid te willen
beschermen door beperkingen op te leggen aan de bedrijfsomvang. Een dergelijk
beleid zal averechts werken, doordat dit de concurrentiekracht van de sector
aantast.De Raad constateert voorts dat de ondernemer van het Nederlandse megabedrijf
de sterke kanten van het gezins-/familiebedrijf en de voordelen van grootschaligheid
weet te combineren en te verwaarden. Hij onderscheidt zich door zijn overtuiging
van de noodzaak van groei van het bedrijf en het verwerven van een sterke
positie in de keten. Ook wordt hij gekenmerkt door het willen ontwikkelen
van kennis, het aansturen van personeel, maar eveneens door betrokkenheid
bij product, productieproces en dierenwelzijn.De Raad adviseert de overheid geen keuze te maken tussen óf het
gezinsbedrijf óf het megabedrijf, maar alle bedrijven ontwikkelingsmogelijkheden
te bieden, mits voldaan wordt aan maatschappelijke randvoorwaarden.Perspectief van het megabedrijfDe Raad is van mening dat het aandeel van megabedrijven in zowel omvang
als aantal in Nederland vermoedelijk wel toeneemt, maar de toename zal, met
uitzondering van de glastuinbouw, zeer beperkt zijn. In de glastuinbouw gaat
het vooral om bedrijven in de Greenports Westland, Oostland, Aalsmeer en omgeving,
de zuidwest-as en elders waar concentraties van glastuinbouwvestigingen mogelijk
zijn. In de grondgebonden sectoren blijft de gezins- en familiestructuur dominant.
Wel verwacht de Raad dat ten noorden van de lijn Alkmaar–Zwolle, ten
zuidwesten van de lijn Rotterdam–Breda en in de Flevopolders een aantal
grondgebonden bedrijven tot megabedrijf zal uitgroeien. Ook in kleinschaliger
landschappen is het mogelijk dat een aantal megabedrijven wordt ontwikkeld.Zorgvuldige afweging op regionaal niveauBehoud en bevordering van kwaliteit van het landelijk gebied kunnen in
bepaalde gebieden leiden tot bezwaren tegen vestiging van een megabedrijf
in verband met een grote milieu- en verkeersbelasting of bezwaren van landschappelijke
en ruimtelijke aard. Over de invloed op het landschap van schaalvergroting
en uitgroei tot megabedrijven in het bijzonder geeft de Raad aan dat de effecten
verschillend zijn naar sector van land- en tuinbouw en type landschap. Dit
wordt geïllustreerd door enkele beschrijvingen daarvan voor bepaalde
bedrijfstypen en landschapstypen, zoals bijvoorbeeld kleinschalig of open
landschap. De Raad spreekt zich niet uit over wel of niet gewenste ontwikkelingen.
De Raad onderkent de bezwaren, maar meent niet dat er aanleiding is om het
wettelijk en bestuurlijk instrumentarium uit te breiden met bedrijfsgroottebeperkingen.
Rijk, provincie en gemeenten dienen (wel) duidelijke en goed handhaafbare
randvoorwaarden te formuleren die de kwaliteit van ruimte, milieu en natuur
en landschap garanderen. Deze randvoorwaarden moeten leiden tot duidelijke
regelgeving inzake dierenwelzijn, natuur, landschap, ruimte en milieu en tot
een consistent beleid ter ondersteuning en bevordering van de doelen met betrekking
tot de kwaliteit van het landelijk gebied. Op deze wijze blijft de verbinding
tussen landbouw en samenleving overeind (license to produce). De Raad gaat
ervan uit dat bij toepassing van deze randvoorwaarden zal blijken dat de mogelijkheid
van vestiging van een megabedrijf per gebied en per bedrijfstype verschilt.
Terwijl het ene gebied veel vestigingsmogelijkheden biedt, bestaan in een
ander gebied overwegende bezwaren. In de Nationale Landschappen of andere
waardevolle gebieden zullen bepaalde typen vanwege hun grote gebouwen of kassen
niet acceptabel zijn.De Raad is van oordeel dat de besluitvorming over het al dan niet toelaten
van megabedrijven op regionaal niveau dient plaats te vinden met een belangrijke
rol voor de provincie. Dit vanwege het qua omvang en complexiteit overstijgen
van het lokaal niveau en de noodzakelijk geachte zorgvuldige afweging van
landschappelijke en ruimtelijke aspecten. De Raad sluit hierbij aan bij de
mogelijkheid die provincies in de nieuwe Wet ruimtelijke ordening (Wro) krijgen.
De Raad adviseert de minister van LNV de ontwikkeling op het gebied van een
maatschappelijk verantwoorde inpassing van megabedrijven te faciliteren. De
Raad adviseert ook dat onderzoek gewenst is naar mogelijkheden van grootschalig
boeren in kleinschalige landschappen door middel van samenwerkende boeren.KabinetsreactieIk stel het advies dat de Raad heeft uitgebracht op prijs. De Raad heeft
een goede analyse gepleegd en een vergelijking gemaakt tussen megabedrijven
en gezinsbedrijven, die ook van waarde is bij de verdere uitwerking van de
Nota Ruimte, Kiezen voor Landbouw en het Tweede Meerjarenprogramma van de
Agenda voor een Vitaal Platteland (MJP 2).Kracht van het megabedrijfDe Raad constateert dat de arbeidsproductiviteit van megabedrijven tweemaal
zo groot is als van gezinsbedrijven. De Raad is geen voorstander van bescherming
van werkgelegenheid op het platteland door beperkingen aan de omvang van bedrijven
op te leggen.Dit advies is in lijn met het kabinetsbeleid. In de nota «Kiezen
voor landbouw» heb ik de verschillende ondernemersstrategieën beschreven,
waaronder de strategie gericht op kostprijsverlaging. De concurrentiekracht
kan versterkt worden door als ondernemer te kiezen voor de strategie van de
kostprijsverlaging. Een efficiëntere inzet van de factor arbeid is belangrijk,
met name in de glastuinbouw, waar arbeid een grote kostenpost is.De Raad constateert dat megabedrijven worden gekenmerkt door zelfbewuste
ondernemers die bewust kiezen en bedreigingen eerder als kans zien. Dit sluit
goed aan bij het kabinetsbeleid om meer verantwoordelijkheid bij ondernemers
en burgers te leggen en bij het LNV-motto «Van zorgen voor naar zorgen
dat».Megabedrijven onderstrepen het belang van kennis en innovatie om bedrijfsvoering
en concurrentiepositie te versterken. Het accent bij megabedrijven ligt daarbij
meer op nieuwe technologie en management, bij gezinsbedrijven meer op nieuwe
product/marktcombinaties.Ik sluit hierbij aan met institutionele en instrumentele veranderingen
in het kennis- en innovatiebeleid.De Raad adviseert geen keuze te maken tussen óf het gezinsbedrijf óf
het megabedrijf, maar alle bedrijven ontwikkelingsmogelijkheden te bieden,
mits voldaan wordt aan maatschappelijke randvoorwaarden. Dit is in lijn met
het LNV-beleid.Ik ben van mening dat iedere ondernemer op zijn eigen manier kijkt naar
zijn bedrijf, zijn omgeving en naar zichzelf. Hij bepaalt zelf zijn strategie.
Ik wil niet op voorhand beperkingen voor ontwikkelingsrichtingen daarbij aanbrengen.Perspectief van het megabedrijfDe Raad is van mening dat het aandeel van megabedrijven, met uitzondering
van die binnen de sector glastuinbouw, zeer beperkt zal zijn. De Raad gaat ervan uit dat megabedrijven in bepaalde gebieden zich verder zullen
ontwikkelen.Omdat het aantal megabedrijven binnen de glastuinbouw aanzienlijk hoger
ligt en nog verder zal toenemen dan binnen andere sectoren, acht ik het van
belang aan te geven dat het kabinetsbeleid is gericht op een gebundelde ontwikkeling
van de glastuinbouw in «greenports» en satellieten (te weten «landbouwontwikkelingsgebieden
glastuinbouw» (LOG’s). In de Nota Ruimte zijn tien LOG’s
voor glastuinbouw benoemd. Provincies kunnen onder voorwaarden, genoemd in
de Nota Ruimte en de Beleidsbrief «Nadere uitwerking ruimtelijk beleid
glastuinbouw», aanvullend regionale LOG’s aanwijzen. Twee van
de voorwaarden hiervoor zijn bundeling en opname van deze bundelingsgebieden
in de streekplannen (met ingang van de nieuwe Wro: provinciale structuurvisies)
en bestemmingsplannen. Ook voor megabedrijven geldt dat ze alleen zijn toegestaan
indien ze onderdeel uitmaken van dergelijke aanvullend door provincies aangewezen
regionale LOG’s, en dat ze dus zullen moeten voldoen aan eerdergenoemde
voorwaardenset uit Nota Ruimte en Beleidsbrief.Voor de grondgebonden landbouw wil ik stimuleren dat deze de ruimte krijgt
om in te spelen op de eisen van de markt en om verbreding mogelijk te maken.
Een economisch vitale grondgebonden sector is de beste garantie voor een duurzaam
beheer van het landelijk gebied. Het Rijk geeft daarbij de kaders aan en toetst
of daaraan wordt voldaan.Zorgvuldige afweging op regionaal niveauEen groot deel van de drijvende krachten van ondernemers achter schaalvergroting
is in alle regio’s gelijk. De Raad constateert dat de uitgangssituatie
wel per gebied (met name overheidsbeleid ten aanzien van milieu, ruimtelijke
ordening, landschap en natuur) kan verschillen. De Raad is van mening dat
Rijk, provincies en gemeenten eventuele ongunstige effecten van de tucht van
de markt voor collectieve goederen met duidelijke regelgeving moeten beschermen.
De Raad sluit zich aan bij de sturing/ruimte die de nieuwe Wet ruimtelijke
ordening (Wro) biedt.Ik ben het met de Raad eens dat het vooral de provincie is die een belangrijke
rol moet spelen in de afweging van landschappelijke en ruimtelijke aspecten.
Uitgroeimogelijkheden voor megabedrijven kunnen daardoor verschillen. Ik constateer
dat de landbouw als grootste ruimtegebruiker van Nederland een grote impact
heeft op de kwaliteit, beleving en ontwikkeling van het Nederlandse landschap,
maar tevens dat de sector ruimte nodig heeft om zich te kunnen ontwikkelen.
In de Nota Ruimte zijn door het kabinet hiervoor enkele belangrijke uitgangspunten
geformuleerd. Het Rijk geeft bij het ruimtelijk beleid de kaders aan en toetst
of daaraan wordt voldaan. Het is aan de provincies en gemeenten om de doelen
in plannen om te zetten en uit te voeren. Gebundelde Europese, nationale en
provinciale financiële middelen worden daarvoor ingezet. De Raad gaat
nader in op de invloed van schaalvergroting en uitgroei tot megabedrijven
op landschap en ruimtelijke kwaliteit en beschrijft voorbeeldsgewijs deze
ontwikkeling voor enkele sectoren en landschapstypen. Ik concludeer daar enerzijds
uit dat aanvragen voor dergelijke ruimtelijke ontwikkelingen in ieder geval
om zorgvuldige afwegingen door Rijk, provincie en gemeenten vragen. Maar anderzijds
acht ik ook meer kennisontwikkeling en nader onderzoek nodig om de ruimtelijke
en landschappelijke effecten beter in beeld te krijgen.Ik neem de aanbeveling van de Raad derhalve over om de ontwikkeling van
kennis op het gebied van een maatschappelijk verantwoorde ruimtelijke en landschappelijke
inpassing van megabedrijven te faciliteren. Ook de aanbeveling om meer onderzoek
te doen naar de mogelijkheden van grootschalig boeren in kleinschalige landschappen
door middel van samenwerkende bedrijven, met als voorbeeld pilots
als «melkveehouderij op schaal» en «Cowmunity», neem
ik over. Verder breng ik graag onder uw aandacht dat het Rijk reeds actief
is op een groot aantal gerelateerde gebieden. Zo buigt het Rijk zich al over
de ruimtelijke aspecten van de glastuinbouw (onder andere uitwerking Beleidsbrief),
over de toekomst van de intensieve veehouderij in de reconstructiegebieden,
over wetgeving rond milieukwesties (al of niet in respons op de EU), over
de Nationale Landschappen plus de veenweidegebieden en de toekomst van de
agrarische bedrijven aldaar, over het stimuleren van het agrarische medegebruik
voor recreatie etc.Tot slotIn het advies is de Raad ingegaan op een aantal belangrijke beleidsmatige
ontwikkelingen rond megabedrijven. Ook heeft het goed zicht gegeven op ondernemers
die deze bedrijven leiden.Het advies van de Raad is een waardevolle ondersteuning van het gevoerde
kabinetsbeleid.De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,C. P. VeermanXNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30252-13.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl