Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat van het Waddenfonds voor het jaar 2008; Brief minister met reactie op twee studies van het RPB en het MNP
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31200-XI, nr. 20

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

09-11-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31200-XI nr. 20

02-11-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1 INLEIDING1.1 Achtergrond1.2 Opbouw reactie2 ALGEMENE OPMERKINGEN OVER DE RAPPORTEN2.1 RPB, MNP: «De ruimtelijke opgaven van de toekomst
voor de beleidsagenda van nu»2.2 MNP: «Nederland Later»3 KWESTIES VAN REGIE4 DUURZAAMHEID5 RUIMTELIJKE OPGAVEN VOOR DE LANGE TERMIJN5.1 Strategische opgave 1: Voorkomen dat verstedelijking
stuit op grenzen van verdichting5.1.1 Signalen van de planbureaus5.1.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogramma5.1.3 Strategische opgave voor de lange termijn5.2 Strategische opgave 2: In goede banen leiden van opeenstapeling
van ruimteclaims en activiteiten rond steden5.2.1 Signalen van de planbureaus5.2.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogramma5.2.3 Strategische opgave voor de lange termijn5.3 Strategische opgave 3: Behoud en ontwikkeling van
landschap en natuur5.3.1 Signalen van de planbureaus5.3.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogramma5.3.3 Strategische opgave voor de lange termijn5.4 Strategische opgave 4: Optimaliseren van samenhang
in groei van diverse soorten mainports en achterlandverbindingen5.4.1 Signalen van de planbureaus5.4.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogramma5.4.3 Strategische opgaven voor de lange termijn5.5 Strategsiche opgave 5: Anticiperen op krimp en onzekerheid5.5.1 Signalen van de planbureaus5.5.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogramma5.5.3 Strategische opgave voor de lange termijn5.6 Strategische opgave 6: Adaptatie aan klimaatverandering5.6.1 Signalen van de planbureaus5.6.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogramma5.6.3 Strategische opgave voor de lange termijn6 VERKENNING RUIMTELIJKE OPGAVEN 2020–20407 CONCLUSIE: OP WEG NAAR BELEIDSONTWIKKELING VOOR DE LANGE
TERMIJNOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 31200-XI, nr. 20 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31200-XIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 56 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 200 XIVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) en van de begrotingsstaat van het
Waddenfonds voor het jaar 2008nr. 20BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN
MILIEUBEHEERAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 2 november 2007Hierbij doe ik u toekomen de kabinetsreactie op twee studies van planbureaus:– RPB, MNP: «De ruimtelijke opgaven van de toekomst voor de
beleidsagenda van nu»– MNP: «Nederland Later – Tweede duurzaamheidsverkenning,
deel fysieke leefomgeving Nederland».Uw Kamer heeft naar aanleiding van publiciteit rond deze studies om een
reactie gevraagd1.In deze reactie staat de ruimtelijke samenhang centraal van de bevindingen
van de planbureaus en zet ik uiteen:(1) hoe de bevindingen van de planbureaus zich verhouden tot het kabinetsbeleid
en(2) welke ruimtelijke onderzoeks- en beleidsopgaven eruit voortvloeien
voor de ruimtelijke inrichting van Nederland op de lange termijn (2020–2040),
aansluitend op de planhorizon van de Nota Ruimte (2020), en met als doel te
komen tot een duurzame ruimtelijke inrichting.Deze opgaven zijn strategisch van aard. Dat wil zeggen dat in deze kabinetsreactie
globaal is geïdentificeerd wat de hoofdzaken zijn voor ruimtelijk beleid
op de lange termijn. In een aantal vervolgstappen zullen deze steeds verder
worden geconcretiseerd. Als coördinerend minister van ruimtelijke ordening
draag ik zorg voor de verdere uitwerking van de onderzoeks- en beleidsopgaven.
Deels vindt deze uitwerking al plaats binnen de prioriteiten die het kabinet
gesteld heeft in zijn beleidsprogramma. Over de voortgang daarvan wordt u
in dat kader verder geïnformeerd. Daarop voortbouwend stel ik, in nauwe
samenwerking met alle betrokkenen en in samenhang met al lopende strategische
programma’s, een ruimtelijke kennis- en onderzoeksagenda op, als eerste
stap op weg naar verdere beleidsontwikkeling. Deze agenda zal het kader zijn
voor de samenwerking met de kennis- en onderzoeksinstellingen. Rond de jaarwisseling
zal ik u over de voortgang daarvan informeren.1 INLEIDING1.1 AchtergrondDe twee studies zijn verricht op verzoek van de toenmalige minister en
staatssecretaris van VROM op basis van de scenariostudie «Welvaart en
Leefomgeving» (WLO). Afgelopen zomer heb ik u namens het kabinet een
reactie gestuurd op de WLO-studie1.In de twee vervolgstudies die nu aan de orde zijn staat de ruimtelijke samenhang centraal van de in de WLO beschreven trends.
Dat geldt ook voor deze reactie. Daarom ga ik niet in op de afzonderlijke
thema’s en de interpretatie van scenario’s, zoals al aan de orde
zijn gekomen in de eerdere kabinetsreactie op de WLO. Ik destilleer uit de
planbureaurapporten de cruciale ruimtelijke opgaven voor
de lange termijn in het licht van een duurzame ruimtelijke inrichting.1.2 Opbouw reactieEerst ga ik kort in op de twee studies in het algemeen.Vervolgens ga ik in op kwesties van regie en duurzaamheid die de studies
aan de orde stellen.Daarna geef ik aan welke ruimtelijke opgaven uit de studies te destilleren
zijn.Per opgave beschrijf ik de huidige inzet van kabinetsbeleid en wat aanvullend
voor de lange termijn nodig is aan beleidsontwikkeling en onderzoek. Ik refereer
hierbij ook aan ander lange termijn-beleid, met name wat betreft Urgentieprogramma
en Startnotitie Randstad 2040 en adaptatie aan klimaatverandering.2 ALGEMENE OPMERKINGEN OVER DE RAPPORTEN2.1 RPB, MNP: «De ruimtelijke opgaven van de toekomst
voor de beleidsagenda van nu»Met cijfers onderbouwd schetsen de planbureaus wat op ons afkomt bij voortzetting
van het Nota Ruimte-beleid. De accentverschuivingen van het huidige kabinetsbeleid
zijn daar echter niet in verwerkt. De poging om de gevolgen te nuanceren naar
regio’s is nog grof, door onderscheid te maken tussen de vier grote
steden, de Randstad (Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht), de Overgangszone
(Flevoland, Gelderland, Brabant) en Overig Nederland (de drie noordelijke
provincies, Overijssel, Limburg en Zeeland). Op basis hiervan geven de onderzoekers
enkele waarschuwende «globale signalen» af, waaronder een bij
alle scenario’s nog steeds groeiende ruimtedruk in de Randstad, een
na 2020 beperkte of mogelijk krimpende vraag naar bedrijventerreinen, sociale
en fysieke problemen in de grote steden (congestie bij de toegang naar de
steden, en aanzienlijke toename van de parkeerdruk), een monotoner landschap
en «rafelende randen» van het platteland door functieverdringing
vanuit de steden. Waardevol zijn de suggesties die de onderzoekers geven voor
een onderzoeksagenda, omdat zij op verschillende terreinen kennislacunes hebben
geconstateerd.2.2 MNP: «Nederland Later»Het MNP is niet gestopt bij het in kaart brengen van de consequenties
van voortzetting van het Nota Ruimte-beleid. Bekeken is de invloed van alternatief
beleid, en de onderzoekers hebben aan de hand van «expert judgement»
gezocht naar een optimale mix van maatregelen. Ofschoon nog sterk modelmatig,
en zeker niet volledig, biedt deze benadering toch enig idee van
mogelijke handelingsperspectieven en de invloed van ruimtelijk beleid. Doordat
de koppelingsmechanismen tussen uiteenlopende beleidsvelden inzichtelijk zijn
gemaakt wordt het belang van coördinatie duidelijk.Bij de weergave daarvan in gedetailleerde kaarten past echter een waarschuwing.
De kaarten suggereren een veel grotere precisie dan de modelberekeningen die
eraan ten grondslag liggen kunnen waarmaken. De kaartbeelden moeten net zo
schematisch worden opgevat als modelberekeningen. Zo geïnterpreteerd
bieden ze een waardevol inzicht in effecten van beleid. Omdat kaartbeelden
een krachtig middel zijn om effecten van beleid inzichtelijk te maken, verdient
verfijning van deze methodiek aanbeveling1.3 KWESTIES VAN REGIEIn «Nederland Later» constateert het MNP dat de bestaande
beleidsintenties voldoende mogelijkheden bieden om een duurzame inrichting
van Nederland dichterbij te brengen, maar dat dit wel vraagt om een krachtdadige
uitvoering van deze beleidsintenties op de lagere bestuurlijke schaalniveaus
en een goede afstemming met Europees beleid. Vergroting van de samenhang in
beleid is nodig; meer samenhang tussen verstedelijking en infrastructuur en
tussen veiligheid voor hoog water en natuur- en landschapsontwikkeling bieden
de meeste meerwaarde, aldus het MNP. Het planbureau wijst hierbij op de mogelijkheden
van de nieuwe Wet op de ruimtelijke ordening (Wro).Het MNP baseert zich hierbij op het beleid van de Nota Ruimte. Inmiddels
heb ik uw Kamer per brief geïnformeerd over de wijze waarop het kabinet
voortbouwt op de Nota Ruimte2. Juist op de door
de MNP genoemde punten toont het kabinet in zijn beleidsprogramma extra inzet.
Ik heb in de brief aangegeven hoe het kabinet het tweede deel van het motto
van de Nota Ruimte – «centraal wat moet» – extra aandacht
zal geven, en dat ik samen met mijn collega’s van andere departementen
daaraan invulling zal geven om tot samenhangende gebiedsontwikkeling te komen.
In de brief heb ik ook aangegeven dat de Uitvoeringsagenda in relatie gebracht
zal worden met het instrumentarium van de nieuwe Wro. Om daadwerkelijke uitvoering
van beleid op alle bestuursniveaus te verzekeren, heb ik aangegeven dat het
kabinet zijn verantwoordelijkheid zal nemen om doorwerking van beleid te versterken,
hetzij via striktere handhaving, dan wel door het uitvaardigen van nadere
spelregels.4 DUURZAAMHEID«Nederland Later» behandelt de fysieke leefomgeving van Nederland
als deel van een meeromvattende «Tweede duurzaamheidsverkenning».
Het complementaire deel van deze duurzaamheidsverkenning, «Nederland
Elders», is nog niet beschikbaar. Tot het verschijnen daarvan schort
het kabinet zijn oordeel op, of hiermee in voldoende mate alle aspecten van
duurzaamheid inzichtelijk zijn gemaakt en welke consequenties daaraan verbonden
moeten worden. Wat betreft het ruimtelijk domein kiest het MNP in «Nederland
Later» elf indicatoren die relevant zijn voor een duurzame ruimtelijke
inrichting3. Weinig inzichtelijk is waarom deze
set indicatoren beslissend is, en hoe aan de hand hiervan afwegingen worden
gemaakt. In de hierboven (onder »regie») genoemde brief aan uw
Kamer staat hoe het kabinet een zwaarder accent zal leggen op duurzame ruimtelijke
ontwikkeling. Die duurzaamheid heeft elementen in zich vanén people, én planet én profit. Zoals in de brief beschreven gaat het om een schone,
gezonde en veilige leefomgeving, slim en efficiënt ruimtegebruik, ruimte
voor duurzame energie, het tegengaan van verrommeling van het landschap
en het vergroten van de kwaliteit ervan, in combinatie met een klimaatbestendige
ruimtelijke inrichting, met een voldoende en op de vraag afgestemd aanbod
van woningen en ruimte voor bedrijfshuisvesting, waarbij kwaliteit en duurzaamheid
bevorderd worden. Dit is de basis voor het kabinet om ook de hieronder geformuleerde
opgaven voor de langere termijn op te pakken.5 RUIMTELIJKE OPGAVEN VOOR DE LANGE TERMIJNIk onderken dat beide studies tal van waardevolle aanknopingspunten leveren
voor ruimtelijk beleid. Maar de signalen die ze afgeven zijn veelsoortig –
sommige signalen zijn globaal, sommige precies, soms zijn ze toegesneden op
min of meer duidelijk aangegeven regio’s, maar vaak ook nog weinig gelokaliseerd.
Bovendien is niet altijd duidelijk op welk moment in de tijd knelpunten aan
de orde zullen komen, nog afgezien van de bandbreedte in de scenario’s.Gelet op de gebiedstypen waarop de signalen betrekking
hebben en de samenhang waarin ze in die gebieden optreden, destilleer ik zes
opgaven uit de planbureaustudies die cruciaal zijn voor ruimtelijk beleid
op de lange termijn. Ze zijn cruciaal omdat ze hoekstenen betreffen van het
ruimtelijk beleid, en zowel bij hoge als lagere groeiscenario’s aan
de orde zijn («no-regret»). Wat de opgaven precies behelzen is veelal kwestie van nadere afweging omdat de signalen
van de planbureaus nog slechts globaal zijn. Daartoe is nader onderzoek nodig.Per opgave beschrijf ik de huidige inzet van kabinetsbeleid en wat aanvullend
voor de lange termijn nodig is aan beleidsontwikkeling en onderzoek. Ik laat
zien hoe deze punten aansluiten bij de lange termijnvisie die het kabinet
uw kamer inmiddels heeft doen toekomen met betrekking tot de Randstad: het
Urgentieprogramma en de Startnotitie Randstad 20401.
Hetzelfde geldt met betrekking tot de ruimtelijke adaptatie aan klimaatverandering
die het kabinet voorstaat, waarover uw Kamer binnenkort zal worden geïnformeerd.5.1 Strategische opgave 1: Voorkomen dat verstedelijking
stuit op grenzen van verdichting5.1.1 Signalen van de planbureausWat betreft verstedelijkingsbeleid acht het kabinet de volgende signalen
van de planbureaus relevant voor verdere ontwikkeling van beleid op de lange
termijn:Bundeling van verstedelijking en infrastructuur en intensivering in bestaand
bebouwd gebied zijn duurzame ruimtelijke strategieën, die aanzienlijke
bereikbaarheidswinst kunnen opleveren en landschappelijke waarden sparen,
aldus het MNP. Daar wordt de waarschuwing aan toegevoegd dat deze strategie
op gespannen voet staat met de doelstellingen voor groen in en om de stad
en verbetering van de leefomgevingskwaliteit. Verdichting in de grote steden
kan voor nieuwbouwbewoners een relatieve verslechtering opleveren van de leefomgevingskwaliteit
(m.n. geluid). In hun gezamenlijke rapport waarschuwen RPB en MNP dat verdichting
op den duur tot grote maatschappelijke lasten kan leiden, met name bij hoge
groeiscenario’s, door oplopende kosten voor herstructurering, en verminderde
woonkwaliteit en recreatiemogelijkheden. In de steden kan congestie optreden;
de congestie van het hoofdwegennet verplaatst zich naar de stadsranden en
het onderliggende wegennet. Door toenemend autobezit zal de parkeerdruk toenemen;
bij hoge groei zal in de grote steden sprake zijn van een verdubbeling van
de benodigde parkeerruimte. RPB en MNP waarschuwen daarnaast voor een toenemende mismatch met woonvoorkeuren, ruimtelijke segregatie en een mismatch
op de stedelijke arbeidsmarkt. Op het gebied van stedenbouw, technologische
ontwikkelingen en inrichting ligt hier een majeure opgave, aldus het MNP.5.1.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogrammaDe constatering van het MNP dat verdichting positieve effecten heeft wat
betreft bereikbaarheid en het sparen van landschappelijke waarden ziet het
kabinet als ondersteuning voor speerpunten van het beleidsprogramma (in pijler
3). Het ondersteunt ook het belang dat het kabinet hecht aan een geïntegreerd
beleid voor de grote steden, en de veertig «Krachtwijken». Hoewel
de constateringen van het MNP gebaseerd zijn op globale indicaties en verdere
afweging behoeven, is het een teken dat we op het goede spoor zitten.5.1.3 Strategische opgave voor de lange termijnVoor de lange termijn echter – want we moeten in het oog houden
dat de planbureaus zich uitspreken over 2020–2040 – moeten we
zeer alert zijn op de grenzen waarop we bij aanhoudende groei zullen stuiten.
Die waarschuwing van de planbureaus neemt het kabinet ter harte. Hoewel verdichting
een verantwoordelijkheid is van lokale overheden, heeft het kabinet de systeemverantwoordelijkheid
en verantwoordelijkheid voor de basiskwaliteit. Het ziet de ontwikkeling van
de steden als belangrijke strategische opgave. Bij het uitwerken van die opgave
zal het kabinet zich niet alleen beraden over verdichtingsmogelijkheden op
zich, maar komt ook aan de orde welke invloed verandering van de etnische
samenstelling van de bevolking heeft, welke sociaal-economische consequenties
verbonden zijn aan het concentreren van de woningbouw in de grotere steden
en hun agglomeraties, en hoe de woonwensen zich verhouden tot de verdichtingsopgave.
Omdat nog onduidelijk is in welke steden, onder welke omstandigheden, en op
welk moment in de tijd en in welke vorm de grenzen van wat haalbaar en wenselijk
is in het zicht komen, zal het kabinet actie ondernemen dat hierover meer
duidelijkheid komt. Tevens zal het stimuleren dat tijdig innovatieve oplossingen
en duurzame alternatieven gevonden worden. Duidelijk is dat deze een integraal
karakter zullen moeten hebben: het gaat niet alleen om technologische vernieuwing
in meervoudig ruimtegebruik; alle aspecten van stedenbouw, ruimtegebruik,
bereikbaarheid, economisch en sociaal-maatschappelijk functioneren (woning-
en arbeidsmarkt) en leefomgevingskwaliteit spelen op elkaar in. Daarbij komt
dat klimaatverandering ons dwingt om meer ruimte voor groen en water te creëren
in de steden, onder andere in verband met hittestress en wateroverlast –
dat is gunstig voor de leefomgevingskwaliteit maar deze relatieve verdunning
van het stedelijk milieu kan op gespannen voet staan met verdergaande verdichting.Deze inzet van het kabinet sluit aan op de verstedelijkingsstrategie die
is uiteengezet in de Startnotitie Randstad 2040.5.2 Strategische opgave 2: In goede banen leiden van opeenstapeling
van ruimteclaims en activiteiten rond steden5.2.1 Signalen van de planbureausWat betreft verstedelijkingsbeleid in relatie met de nog open gebieden
rond steden en tussen steden in stedelijke netwerken acht het kabinet de volgende
signalen van de planbureaus relevant voor de verdere ontwikkeling van beleid:In hun gezamenlijke studie «De ruimtelijke opgaven van de toekomst
voor de beleidsagenda van nu» concluderen MNP en RPB dat de ruimtedruk voorlopig blijft groeien, in absolute termen het meest in de Randstad,
in relatieve termen het meest in de Overgangszone (Gelderland, Brabant), en
dat die druk het meest zichtbaar zal worden in de groene randen rond de steden.
Het betreft met name de ruimtevraag voor wonen, recreatie, luchtvaart en automobiliteit.
Gewaarschuwd wordt voor verdere verrommeling en congestie op de aanvoerwegen
naar de steden. Bij een hoog groeiscenario zal de ruimtedruk vanuit de Randstad
naar buiten «uitschuiven», aldus RPB en MNP, door de grote behoefte
aan woningen, bedrijfsruimte, recreatie, mobiliteit en maatregelen tegen waterdreiging.
Alleen in het laagste groeiscenario zou «krimp» op de lange duur
ook delen van de Randstad kunnen bereiken. In «Nederland later»
becijfert het MNP dat voor heel Nederland, bij een gemiddelde voortzetting
van de trend, het areaal bebouwd gebied tot 2040 zal toenemen met 15 –
26%. In de Randstad en Noord-Brabant worden nieuwe grote woonlocaties
nabij de steden verwacht. Nieuwe locaties voor kantoren en bedrijven zullen
terechtkomen in goed bereikbare gebieden langs het hoofdwegennet. Omdat de
animo voor ruim en groen wonen groot is, verwacht het MNP toename van verspreide
bebouwing in Nationale Landschappen en aan randen van natuurgebieden in en
rond de Randstad. Om deze ruimtedruk in goede banen te leiden is het volgens
het MNP nodig om de functies (en de kwaliteit van) wonen, werken, mobiliteit
en groene ruimte meer in samenhang te bezien. De meeste meerwaarde kan worden
geboekt door vergroting van de samenhang tussen verstedelijking en infrastructuur,
en tussen veiligheid tegen hoog water en natuur- en landschapsontwikkeling,
waarvan ook het internationaal vestigingsklimaat kan profiteren.5.2.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogrammaHet kabinet onderschrijft deze analyse op basis van Nota Ruimte-beleid
in grote lijnen. Met accentverschuivingen zet het beleidsprogramma van het
kabinet daarom extra hierop in, voor de korte en middellange termijn. Te noemen
zijn met name de aanpak van mobiliteit, infrastructuur en de sociaal-economische
ontwikkeling (in pijler twee) en de prioriteiten uit pijler drie voor een
duurzame ruimtelijke inrichting: het behouden en versterken van de openheid
van het landschap, verhoging van de kwaliteit in de ruimtelijke planvorming,
het realiseren van complexe ruimtelijke projecten, de lange termijn-visie
op de Randstad en een klimaatbestendige inrichting van het land.5.2.3 Strategische opgave voor de lange termijnVoor de lange termijn, zo beseft het kabinet, wijst de analyse van de
planbureaus erop dat aanvullende vormen van beleid en regie nodig zullen voor
de gebieden rond steden en in stedelijke netwerken. Bij vrijwel alle scenario’s
zal de ruimtedruk in deze nu nog relatief open gebieden problematisch worden,
met name door de complexiteit ervan – door een stapeling van ruimteclaims
en activiteiten – en dat destemeer naarmate verdichting in steden problematischer
wordt. Dat betreft de Randstad – waaraan aandacht wordt besteed binnen
het kader van het Urgentieprogramma Randstad en de startnotitie Randstad 2040 –
maar ook Gelderland en Brabant, de «overgangszone» waar de planbureau
de relatief grootste groei voorzien. Uit de planbureaustudies is af te leiden
dat het hele palet aan ruimteclaims in de gebieden rond de steden samenkomt.
Er zal sprake zijn van ruimteclaims voor groener wonen, voor werken, voor
infrastructuur (waarbij volgens de voorspellingen de congestie zich verplaatst
naar het onderliggende wegennet en de toegang tot de steden, wat de leefomgevingskwaliteit
van deze gebieden onder druk zet), ruimteclaims voor water (in verband met
klimaatverandering), voor recreatie, voor logistieke activiteiten (gerelateerd
aan de mainports en achterlandverbindingen) waarbij ook nog sprake moet zijn
van behoud en ontwikkeling van unieke natuurwaarden en landschappelijke
waarden. Nadere bepaling is nodig welke (recreatieve/toeristische) functies
passen in de stadsrand-zones en aan welke voorzieningen behoefte is. Bepaald
moet worden waar ruimte is voor nieuwe woningbouwlocaties. Het kabinet zal
onderzoeken welk aanvullend beleid nodig is om dit duurzaam, met oog voor
ruimtelijke kwaliteit, in goede banen te leiden voor de lange termijn. Dit
onderzoek naar nieuwe ruimtelijke strategieën, innovatieve functiecombinaties
en bijbehorende beleidsinstrumenten is deel van de systeemverantwoordelijkheid
van het rijk.Deze inzet van het kabinet sluit aan op wat is uiteengezet in de Startnotitie
Randstad 2040 over de verstedelijkingsstrategie en het streven naar een robuustere
groenblauwe structuur.5.3 Strategische opgave 3: Behoud en ontwikkeling van
landschap en natuur5.3.1 Signalen van de planbureausVoor landelijke gebieden acht het kabinet de volgende signalen van de
planbureaus relevant voor de verdere ontwikkeling van beleid:In «Nederland Later» constateert het MNP dat van een groot
aantal soorten en habitats van Natura 2000-gebieden de staat van instandhouding
ongunstig is door de hoge milieu- en ruimtedruk. Bij voortzetting van het
Nota Ruimte-beleid blijven deze knelpunten bestaan, al neemt het areaal natuur
toe dankzij realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). De EHS blijft
evenwel versnipperd, zodat de ruimtelijke samenhang voor diersoorten onvoldoende
is en de milieudruk hoog blijft. In hun gezamenlijke rapport voegen MNP en
RPB hieraan toe dat de op behoud van bestaande soorten gerichte EHS mogelijk
niet goed toegesneden is op de migratie en verandering van dier- en plantensoorten
onder invloed van klimaatverandering. Wellicht zijn andere verbindingszones
nodig. Het MNP doet in «Nederland Later» de aanbeveling om in
het natuurbeleid te profiteren van meekoppeling met de adaptatie aan het klimaat
die in het rivierengebied, het IJsselmeergebied en Groene Hart nodig is. Voorts
acht het MNP meer planologische duidelijkheid en daarmee beheersing van agrarische
grondprijzen noodzakelijk om grondgebonden landbouw in stand te houden, die
als beheerder van het landschap zou kunnen zorgen voor een schone buffer rond
Natura 2000-gebieden. Herziening van het Europese gemeenschappelijke landbouwbeleid
speelt hierin een essentiële rol.Wat betreft landschappelijke waarden in het algemeen constateren RPB en
MNP dat op het platteland twee belangrijke veranderingen gaande zijn die het
uiterlijk en de beleving sterk zullen beïnvloeden: het overgrote deel
van de landbouw zal veranderen in een grootschalige en monofunctionele sector,
de overige bedrijven zullen kleinschalige extensieve landbouw combineren met
nieuwe activiteiten die kunnen variëren van recreatie en zorg tot opslag
en transport. Het platteland zal monotoner worden en slechter bereikbaar voor
de stedeling; door verstedelijking zullen de randen van het platteland blijven
rafelen. Het MNP verwacht bij voortzetting van het Nota Ruimte-beleid in een
gematigd groeiscenario dat het landbouwareaal tot 2040 zal afnemen in dezelfde
mate als het is afgenomen van 1970 tot 2000. Dat wil zeggen dat rond de 250 000
ha. van functie zal veranderen. Wat betreft unieke landschappelijke gebieden
(Nationale Landschappen) verwacht het MNP een relatief sterke verstedelijking;
dit geldt met name voor de landschappen in het westen.5.3.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogrammaHet kabinet herkent in grote lijnen de geschetste trends, maar zet vraagtekens
bij de ruimtelijke effecten die de planbureaus verwachten. Veel hangt af van de effectiviteit van het beleid, constateren de planbureaus.
Daarbij baseren zij zich op voortzetting van het Nota Ruimte-beleid. In de
derde pijler van ons beleidsprogramma zetten wij echter, om de gesignaleerde
problemen voor te zijn, voluit in op behoud van het landschap en een vitaal
platteland. Te noemen zijn de realisatie van 16 000 ha groen rond de
steden (in 2013), gebiedsgerichte voorstellen uit het Deltaplan «Nederland
weer mooi», het verbeteren van de toegankelijkheid van het platteland,
en het stimuleren van een actievere bijdrage van de landbouw aan het beheer
van natuur en landschap, waarvoor het kabinet zich ook op Europees niveau
zal inzetten. Met onder andere het inzetten van kwaliteitsteams wil het kabinet
de zorg voor ruimtelijke kwaliteit versterken.5.3.3 Strategische opgave voor de lange termijnIn «Nederland Later» doet het MNP voor de langere termijn
suggesties voor onderzoek naar nieuwe instrumenten en regelingen die de gestelde
doelen mogelijk beter binnen bereik brengen. Ook doet het MNP vele suggesties
voor een onderzoeksagenda om onduidelijkheden rond lange termijn-ontwikkelingen
weg te nemen. Het kabinet ziet de relevantie van deze suggesties en zal deze
overnemen in de eigen kennis- en onderzoeksagenda, waarin de strategische
opgaven worden uitgewerkt, als basis voor verdere beleidsontwikkeling.5.4 Strategische opgave 4: Optimaliseren van samenhang
in groei van diverse soorten mainports en achterlandverbindingen5.4.1 Signalen van de planbureausWat betreft de groei van de diverse soorten mainports en hun achterlandverbindingen
acht het kabinet de volgende signalen van de planbureaus relevant voor de
verdere ontwikkeling van beleid:De planbureaus verwachten dat Schiphol rond 2020 op grenzen aan de groei
zal stuiten. In het hoogste groeiscenario zou desalniettemin sprake kunnen
zijn van een stijging van het aantal passagiers van 40 miljoen in 2003 naar
80 miljoen in 2020 en meer dan 130 miljoen in 2040. Met een groei aan vliegbewegingen
van 393 000 via 650 000 naar 1 050 000 in 2040. In het
kielzog van die groei verwachten de gezamenlijke planbureaus grote toename
van bedrijvigheid, verkeer en vervoer, woningvraag en luchtvervuiling. Keuzes
die daarbij gemaakt worden voor de ontwikkeling van regionale luchthavens
zullen hun weerslag hebben op de regionale groei en geluidsoverlast. Voor
de ontwikkeling van de havens is het beeld diffuser. In het hoogste groeiscenario
zal er nog sprake zijn van een verdubbeling van de overslag in 2040, met een
vraag naar zeehaventerreinen die zowel voor als na 2020 ongeveer 15 procent
van het bestaande areaal is, verwachten de gezamenlijke planbureaus. Onder
andere hierdoor zal de groei van het goederenvervoer over de weg meer dan
150 procent bedragen. In het laagste groeiscenario verwachten de planbureaus
op de lange duur echter krimp van havenactiviteiten. Het goederenvervoer over
weg en spoor zal nog stijgen, maar door daling van de binnenvaart en door
gebruik van pijpleidingen zal het in totaliteit niet toenemen. In «Nederland
Later» berekent het MNP dat bij een gemiddelde groei nog grote werklocaties
tot ontwikkeling komen. De vraag naar bedrijventerreinen vlakt in alle scenario’s
na 2020 af.5.4.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogrammaIn ons beleidsprogramma geven wij prioriteit aan een slagvaardige aanpak
van economische ontwikkeling in top- en grensregio’s (in pijler twee:
een innovatieve, concurrerende en ondernemende economie). Het kabinet wenst
vanuit dat perspectief bovengenoemde ontwikkelingen te bezien
in hun ruimtelijke samenhang op lange termijn
en wil, aansluitend bij al lopende beleidsontwikkeling zoals voor de Randstad,
onderzoeken hoe, en in hoeverre het de samenhang en groei kan optimaliseren.Het kabinet heeft in de Startnotitie Randstad 2040 al aangegeven dat het
verwacht dat groei van de luchtvaart op Schiphol op enig moment niet meer
mogelijk zal zijn, en dat het momenteel in een lange termijn-verkenning uitzoekt
hoe op de lange termijn met het capaciteitsvraagstuk kan worden omgegaan.
Het kabinet kiest echter voor handhaving van de locatie Schiphol als internationale
luchthaven; de resultaten van de lange termijn-verkenning zullen moeten uitwijzen
of dit al dan niet gepaard zal gaan met een gedeeltelijke uitplaatsing van
vliegverkeer naar een andere regionale luchthaven. Het kabinet is in de Startnotitie
ook positief gestemd over de ontwikkeling van de Rotterdamse en Amsterdamse
haven. Het heeft daarin uiteengezet hoe Schiphol en de havens van Rotterdam
en Amsterdam een logistieke driehoek vormen in relatie met de vier greenports
en de A4-corridor richting Antwerpen. Het kabinet heeft aangegeven accent
te leggen op ontwikkeling en nadere invulling van de logistieke driehoek en
de hoofdverbindingsassen met het achterland.5.4.3 Strategische opgaven voor de lange termijnNaar aanleiding van de signalen van de planbureaus, en aansluitend bij
al lopend onderzoek en beleidsontwikkeling zoals hierboven aangegeven, zal
het kabinet onderzoeken wat de ruimtelijke samenhang is met overige economische
activiteiten buiten de Randstad op langere termijn. Dat wil zeggen: de ruimtelijke
samenhang van havens, luchthavens, greenports, brainport, achterlandverbindingen
en activiteiten daaromheen, gezien tegen de achtergrond van de ontwikkelingen
in bedrijvigheid zoals de planbureaus die elders in Nederland tot 2040 verwachten.
Het al dan niet uitplaatsen van een deel van de vluchten van Schiphol kan
daarop van invloed zijn, evenals de in de Startnotitie Randstad geopperde
betere aantakking van diverse steden op het netwerk van hogesnelheidstreinen.
Ook maatschappelijke ontwikkelingen, zoals de invloed van ICT op woon-werkpatronen,
zullen daarbij worden betrokken.Deze strategische opgave heeft een bijzonder karakter omdat de bandbreedte
van mogelijke ontwikkelingen groter is dan bij de overige strategische opgaven,
maar ook de ermee samenhangende investeringen. Vanuit zijn verantwoordelijkheid
voor de Nationale Ruimtelijke Hoofdstructuur wil het kabinet al het nodige
doen om de ruimtelijke samenhang van de ontwikkelingen en investeringen te
optimaliseren.5.5 Strategsiche opgave 5: Anticiperen op krimp en onzekerheid5.5.1 Signalen van de planbureausBetreffende demografische krimp acht het kabinet de volgende signalen
van de planbureaus relevant voor de verdere ontwikkeling van beleid:Weliswaar heeft ruimtelijke planning altijd met onzekerheden en aannames
moeten werken, maar daarbij was altijd wel sprake van (meer of minder) groei.
Op de termijn waarop de planbureaustudies betrekking hebben (2020–2040)
speelt echter in veel regio’s een heel nieuw soort onzekerheid, namelijk
of er wel of geen demografische groei zal zijn, met alle effecten vandien.
De demografische krimp die zich nu al in sommige gebieden voordoet, kan zich
uitbreiden tot grote delen van het land en overal leiden tot afname van de
ruimtedruk. Dat confronteert het ruimtelijk beleid met geheel nieuwe dilemma’s,
aldus RPB en MNP. Daarbij speelt ook een rol dat de structuur en samenstelling
van de bevolking en de economie volgens de planbureaus flink zullen veranderen.
In de toekomst zullen de kwaliteitseisen die aan de ruimtelijke inrichting
worden gesteld, hoger en gevarieerder zijn. De onzekerheid rond krimp/groei betreft dus drie dimensies: het moment, de locatie/regio, en
de kwalitatief gewenste invullling van de locatie. De planbureaus geven aan
dat in de huidige situatie stedelijke herstructurering een voorschot neemt
op verwachte groei (met uitbreidingslocaties), en daaruit bekostigd kan worden.
Valt op termijn die groei weg, dan is een andere systematiek, of een ander
instrumentarium nodig om toch de gewenste kwaliteit te bereiken.5.5.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogrammaBevolkingsafname op grote schaal is nu nog niet aan de orde. In de kabinetsreactie
op de studie Welvaart en Leefomgeving heb ik aangegeven hoe het kabinet op
deelterreinen al wel werkt aan beleid dat rekening houdt met krimp1. Dit betreft onder andere de Agenda Vitaal Platteland,
met het bijbehorende meerjarenprogramma, het Investeringsbudget landelijk
Gebied en het tweede plattelandsontwikkelingsprogramma dat loopt van 2007
tot 2013. Met dat programma kunnen Europese middelen worden ingezet voor de
versterking van het landelijke gebied. Het mogelijk maken van bouwen van woningen
in plattelandsgemeenten voor de eigen bevolking kan daaraan bijdragen en is
daarom in het kabinetsbeleidsprogramma geaccentueerd. Voorts wordt, wat bedrijventerreinen
en woningmarkt betreft, ingezet op maatwerk, omdat verschillen tussen regio’s
kunnen optreden, zoals ik in de reactie op de WLO-studie heb aangegeven.5.5.3 Strategische opgave voor de lange termijnHet kabinet neemt de waarschuwing van de planbureaus ter harte dat het
vraagstuk van krimp en onzekerheid nog ongekende dimensies kan aannemen. Zoals
al aangegeven in de reactie op de WLO-studie zal in samenwerking met planbureaus
deze beleidsopgave verder in kaart worden gebracht. Nader onderzoek is nodig
naar de drie dimensies van onzekerheid: op welk moment krimp te verwachten
is, waar krimp te verwachten is, en wat de invloed is op verandering in de
gevraagde kwaliteit. Daarmee samenhangend is onderzoek nodig met welke flexibiliteit
in investeringsbeleid en instrumentarium risico’s rond onzekerheden
kunnen worden geminimaliseerd.5.6 Strategische opgave 6: Adaptatie aan klimaatverandering5.6.1 Signalen van de planbureausDe signalen die de planbureaus afgeven over mogelijke gevolgen van klimaatverandering
voor een duurzame ruimtelijke inrichting van het land acht het kabinet relevant
voor verdere ontwikkeling van beleid.In hun rapporten besteden de planbureaus uitgebreid aandacht aan de ruimtelijke
gevolgen van klimaatverandering. Het kabinet onderschrijft het belang In «De
ruimtelijke opgaven van de toekomst» besteden de planbureaus ook aandacht
aan de ruimtelijke consequenties van ander energiegebruik. Zij zien weinig
toekomst in de teelt van landbouwproducten voor biobrandstoffen, en verwachten
ook voor het overige dat de ruimtelijke opgave gerelateerd aan ander energiegebruik
beperkt zal blijven.Voor de gevolgen van de klimaatverandering onderzocht het MNP wat een
optimale adaptatiestrategie zou kunnen zijn. De conclusie is dat laag Nederland
en de Randstad nog eeuwen bestendig kunnen zijn tegen klimaatverandering en
zeespiegelstijging, zij het dat forse inspanningen nodig zijn om het veiligheidsniveau
te handhaven en eventuele schade beperkt te houden. Ook het riviersysteem
zou robuuster gemaakt moeten worden, wat een investering zou vergen van 3
miljard euro in de periode 2020–2040. Ook zou in een worst case-scenario bekeken moeten worden welke structurele
ingrepen in de veiligheidsstrategie nodig zijn. Het MNP wijst erop dat door
het sturen van ruimtelijke ontwikkelingen in het rivierengebied, het IJsselmeergebied
en de Zuid-West Delta de lange termijn-risico’s beperkt kunnen worden.
Deze sturing zou ook belangrijke kansen kunnen bieden voor natuurontwikkeling.
Voor laag-Nederland is een keuze nodig voor extra waterberging, en ook bij
ontwikkeling van nieuw stedelijk gebied en bij herstructurering in bestaand
stedelijk gebied ligt een belangrijke opgave tot adaptatie aan klimaatverandering.5.6.2 Inzet van het kabinetsbeleidsprogrammaHet kabinet onderschrijft de analyse en constatering van uitdagingen voor
de lange termijn.Ze liggen geheel in lijn met het beleidsprogramma van het kabinet, waarin
mitigatie en adaptatie een belangrijke plaats innemen. Het eerste in het project «Schoon
en zuinig», waarin een energiebesparing van 2% per jaar wordt
nagestreefd, een verhoging van het aandeel duurzame energie tot 20%
in 2020, en een reductie van broeikasgassen van 30% in 2020 (ten opzichte
van 1990). Adaptatie is een belangrijk onderdeel van pijler drie, de duurzame
ruimtelijke inrichting van Nederland. Het klimaatbestendig maken van Nederland
beschouwt het kabinet als één van de grootste ruimtelijke opgaven,
niet alleen voor het rijk maar, gezamenlijk met gemeenten, provincies en waterschappen.
Zoals in het beleidsprogramma van het kabinet staat, moet de wateropgave daarbij
steeds worden verbonden met de opgaven voor natuur, infrastructuur, landbouw,
recreatie en (her)inrichting van het stedelijk gebied. Het kabinet zet zich
in voor een versnelde aanpak van versterking van de veiligheid waar dat nodig
is bij de kust en primaire waterkeringen.5.6.3 Strategische opgave voor de lange termijnHet kabinet zal uw Kamer binnenkort zijn visie doen toekomen op de adaptatiestrategie
die noodzakelijk is voor de langere termijn.6 VERKENNING RUIMTELIJKE OPGAVEN 2020–2040De aandacht die het kabinet wil geven aan genoemde zes opgaven sluit aan
bij ideeën en wensen die breder in de samenleving aan de orde zijn. Het
ministerie van VROM heeft aansluitend op het werk van de planbureaus een achtergrondstudie
uitgevoerd waarin deze maatschappelijke invalshoek aan de orde is gekomen.
In deze «Verkenning Ruimtelijke Opgaven 2020–2040» zijn
de wensen en verwachtingen van de bevolking geïnventariseerd. U kunt
lezen dat Nederlanders vooral hechten aan groen, rust en ruimte – om
het in een paar eenvoudige trefwoorden samen te vatten – maar dat ze
het land steeds voller en drukker zien worden. Als kansen voor de toekomst
zien Nederlanders ontwikkeling van natuur, landschap en «schone»
energie. Ook alternatieve ideeën over de toekomst van kunstenaars en
andere creatieve geesten komen aan de orde. Opvallend daarin is dat wat wij
gewoonlijk als problemen beschouwen (o.a. klimaatverandering en demografische
krimp) in die hoek veelal als kansen worden aangeprezen. Met al deze bevindingen
en de opgaven die de planbureaus signaleren zijn vertegenwoordigers van andere
overheden (gemeenten, provincies) geconfronteerd. Deze discussies hebben bijgedragen
aan de formulering van de zes opgaven zoals u die in deze reactie aantreft.
Een van de discussiestukken is daarbij in de publiciteit gekomen en heeft
tot vragen uit uw Kamer geleid1. Ik heb u toen
toegezegd u hierover nader te informeren. Waarvan bij deze akte. De achtergrondstudie«Verkenning
Ruimtelijke Opgaven 2020–2040» zend ik u hierbij (als bijlage
bij deze kabinetsreactie) ter informatie toe.27 CONCLUSIE: OP WEG NAAR BELEIDSONTWIKKELING VOOR DE LANGE
TERMIJNMet de WLO en de hier besproken rapporten van de planbureaus is een basis
gelegd voor beleidsontwikkeling voor de lange termijn (2020–2040). Al
is het nog slechts globaal, ze bieden voldoende informatie om te identificeren
welke zorgen en knelpunten op ons afkomen en aandacht behoeven.Met vertrouwen gaat het kabinet deze uitdagingen voor beleidsontwikkeling
aan. Immers, in «Nederland Later» concludeert het MNP dat met
de Nota Ruimte en aanverwante nota’s het beleid al de gewenste richting
opgaat. De inzet van het kabinet in het beleidsprogramma doet een verdere
stap in de goede richting. Maar duidelijk is ook dat er cruciale kwesties
zijn die om extra aandacht vragen en verdere beleidsontwikkeling. Zoals hierboven
uiteengezet, pakt het kabinet zes strategische opgaven op. Strategisch, omdat
ze hoekstenen betreffen van ruimtelijk beleid en zowel bij hoge als lage groeiscenario’s
aan de orde zijn (en in die zin dus een no-regret karakter hebben).Bondig samengevat gaat het om de volgende opgaven voor
de lange termijn:1. Voorkomen dat verstedelijking stuit op grenzen van verdichting. Alle
aspecten van stedenbouw, ruimtegebruik, bereikbaarheid, economisch en sociaal-maatschappelijk
functioneren (woning- en arbeidsmarkt) en leefomgevingskwaliteit zijn hierbij
aan de orde, plus de eisen die klimaatverandering zal stellen aan de inrichting
van de steden.2. In goede banen leiden van de opeenstapeling van ruimteclaims en activiteiten
rond steden en in de nu nog open gebieden tussen steden in stedelijke netwerken.
Het kabinet zal onderzoeken welke aanvullende vormen van beleid en regie nodig
zijn om tot duurzame resultaten te komen, met oog voor ruimtelijke kwaliteit.
Onderzoek is nodig naar nieuwe ruimtelijke strategieën, innovatieve functiecombinaties
en bijbehorende beleidsinstrumenten.3. Behoud en ontwikkeling van landschap en natuur. Hoewel er nog vele
onduidelijkheden zijn over lange termijn-ontwikkelingen, is de algemene verwachting
dat deze waarden onder druk blijven staan. Onderzoek is nodig om geconstateerde
onduidelijkheden weg te werken en nieuwe instrumenten en regelingen te ontwikkelen
die de gestelde doelen mogelijk beter binnen bereik brengen.4. Onderzoek naar optimalisatie van samenhang in groei van diverse soorten
mainports en achterlandverbindingen. Dit betreft de ruimtelijke samenhang
van havens, luchthavens, greenports, brainport, achterlandverbindingen en
activiteiten daaromheen. Deze strategische opgave heeft een bijzonder karakter
omdat de bandbreedte van mogelijke ontwikkelingen groter is dan bij de overige
strategische opgaven, maar ook de ermee samenhangende investeringen en dus
risico’s.5. Anticiperen op krimp en onzekerheid. Weliswaar heeft ruimtelijke planning
altijd met onzekerheden gewerkt, maar nieuw is of er wel of geen demografische
groei zal zijn, de schaal waarop die vraag zich aandient, en alle effecten
vandien. Nader onderzoek is nodig naar de drie dimensies van onzekerheid:
op welk moment krimp te verwachten is, waar krimp te verwachten is, en wat
de invloed is op verandering in de gevraagde kwaliteit. Daarmee hangt samen
met welke flexibiliteit in investeringsbeleid en instrumentarium risico’s
rond onzekerheden kunnen worden geminimaliseerd.6. Adaptatie aan klimaatverandering. Het klimaatbestendig maken van Nederland
beschouwt het kabinet als één van de grootste ruimtelijke opgaven,
en is verbonden met de opgaven voor natuur, infrastructuur, landbouw, recreatie
en (her)inrichting van het stedelijk gebied. Het kabinet brengt
binnenkort zijn visie uit welke adaptatiestrategie het noodzakelijk acht.Het kabinet beschouwt het als een belangrijke eerste stap op weg naar
een robuust lange termijn-beleid (voor de periode na 2020, dat wil zeggen
na de planhorizon van de Nota Ruimte) dat deze zes strategische opgaven zijn
geïdentificeerd. Het beseft ook, dat het nog slechts een eerste zeer
globale identificatie is, die verdere uitwerking behoeft. Deze uitwerking
zal een iteratief proces zijn waarbij steeds preciezer in beeld zal komen
welke beleidsontwikkeling nodig is.Als coördinerend minister van ruimtelijke ordening zal ik zorgen
voor de verdere uitwerking van de ruimtelijke onderzoeks- en beleidsopgaven.
Als eerstvolgende stap zal ik een ruimtelijke kennis- en onderzoeksagenda
opstellen. Het spreekt vanzelf dat ik deze agenda zal opstellen (en uitwerken)
in nauwe samenwerking met alle betrokkenen en in samenhang met al lopende
strategische programma’s en strategische kennisagenda’s van betrokken
departementen. Aangezien het ruimtelijke opgaven betreft, zal bij de uitwerking
een bijzondere rol zijn weggelegd voor ontwerpend onderzoek en inzet van ontwerpgerichte
disciplines. De agenda zal het kader zijn voor de samenwerking met de kennis-
en onderzoeksinstellingen. Over de voortgang daarvan zal ik u begin volgend
jaar informeren.Zoals bij de zes opgaven is aangegeven vindt de uitwerking van de opgaven
deels al plaats binnen de prioriteiten die het kabinet gesteld heeft in zijn
beleidsprogramma. Over de voortgang daarvan wordt u in dat kader verder geïnformeerd.De minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer,J. M. CramerXNoot1Vragen over RPB/MNP-studie «De ruimtelijke opgaven van de toekomst
voor de beleidsagenda van nu» en ambtelijke studie «Verkenning
Ruimtelijke Opgaven 2020–2040»: zie brief van de Voorzitter van
de Tweede Kamer dd 15 mei (kenmerk 207–078) aan minister Eurlings.
In overleg met minister Eurlings beantwoord door minister Cramer op 22 mei
2007 (kamerstuk 30 800 XI, nr. 103). Hierin wordt een reactie toegezegd
op de planbureaustudie. Vragen over MNP-studie «Nederland later»:
zie brief van de Voorzitter van de Tweede Kamer dd 12 juni 2007 (kenmerk
207–102) aan minister Cramer, tevens gericht aan de minister-president,
de minister van AZ en de ministers van VROM, WWI en VenW. Beantwoord door
minister Cramer op 25 juni 2007 (kamerstuk 30 800 XI, nr. 112).
Hierin wordt toegezegd dat in één kabinetsreactie zal worden
ingegaan op beide planbureaustudies.XNoot1CPB, MNP, RPB: «Welvaart en Leefomgeving – een scenariostudie
voor Nederland in 2040» (publicatiejaar: 2006). Zie voor reactie: Tweede
kamer vergaderjaar 2006–2007, 30 800 XI, nr. 118.XNoot1Zie in «Nederland Later» de uitleg over de opbouw van de analyses
en de modellering: blz 20 (punt 1 t/m 5), blz 36.XNoot2Tweede Kamer, vergaderjaar 2006–2007, 29 435, nr. 193.XNoot3Deze indicatoren betreffen: veiligheid tegen overstromen; adaptatie aan
klimaatverandering; biodiversiteit; bereikbaarheid; kwaliteit fysieke leefomgeving;
ruim en groen wonen; internationaal vestigingsklimaat; landschap; ruimtelijke
segregatie; beheerskosten; transformatiekosten.XNoot1In de Startnotitie Randstad 2040 onderkent het kabinet drie «hoofdopgaven
op weg naar 2040», die ook centraal staan in het Urgentieprogramma Randstad.
Zie blz 27/28: (I) Klimaatbestendige delta, (2) Bereikbaarheid en economische
dynamiek, (3) Kwaliteit van leven door een aantrekkelijk woon-, werk- en leefklimaat.
Op basis daarvan agendeert het kabinet zeven «onderwerpen op de agenda
2040» voor de Randstad. Zie blz 29 e.v.: (1) Klimaatbestendigheid laaggelegen
delta, (2) Ruimtelijke investeringsstrategie, (3) Groenblauwe structuur als
raamwerk voor verstedelijking, (4) Verstedelijkingsstrategie, (5) Bereikbaarheid
in relatie tot ruimtelijke ontwikkeling, (6) Ruimtelijk-economische typering
en structuur, (7) Toekomst Schiphol.XNoot1Zie: Tweede kamer vergaderjaar 2006–2007, 30 800 XI, nr. 118,
onder punt 6: «Krimp als potentieel beleidsissue».XNoot1Zie de in voetnoot 2 genoemde brief van de Voorzitter van de Tweede Kamer
dd 15 mei 2007 (kenmerk 207-078) aan minister Eurlings.XNoot2Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31200-XI-20.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl