Vaststelling begroting van het Ministerie van Justitie (VI) voor het jaar 2004; Verslag schriftelijk overleg over het rapport 'Letselschaderegeling: onderhandelen met het mes op tafel of een zoektocht naar de redelijkheid' van Stichting de Ombudsman (Just-04-327)
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29200-VI, nr. 168

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

29-06-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29200-VI nr. 168

21-06-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamAntwoord van de regering1. De letselschaderegeling en de reeds genomen maatregelen2. Procedurele normering van de buitengerechtelijke afwikkeling
van personenschadeclaims3. De rol van slachtoffers4. De rol van verzekeraars5. De rol van deskundigen6. De rol van rechtshulpverleners7. Vaststelling van de omvang van de schadevergoeding8. De duur van letselschadeprocedures9. Alternatieve geschillenbeslechting10. Schikken of procederen
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29200-VIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 68 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 200 VIVaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Justitie
(VI) voor het jaar 2004nr. 168VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 21 juni 2004Binnen de vaste commissie voor Justitie1 hebben
enkele fracties de behoefte over het rapport van de Stichting Ombudsman «Letselschaderegeling:
onderhandelen met het mes op tafel of een zoektocht naar de redelijkheid»
(Just-04-327) enkele vragen aan de minister van Justitie voor te leggen.De commissie brengt van dit overleg verslag uit door openbaarmaking van
de gewisselde stukken.De voorzitter van de commissie,De Pater-van der MeerAdjunct-griffier van de commissie,Van BemmelAntwoord van de regeringMet veel belangstelling heb ik kennisgenomen van de vragen van de leden
van D66 van 23 maart 2004 (Aanhangsel Handelingen nr. 1798, vergaderjaar
2003–2004) alsmede van die van de leden van CDA, PvdA, VVD en de SP
die daarna nog zijn gesteld naar aanleiding van het rondetafelgesprek op 17 maart
2004 over het rapport van Stichting De Ombudsman «letselschaderegeling;
onderhandelen met het mes op tafel of een zoektocht naar de redelijkheid».
Op uw verzoek worden alle vragen in deze brief beantwoord waarbij zij in de
volgende paragrafen zijn onderverdeeld: de letselschaderegeling en de reeds
genomen maatregelen, procedurele normering van de buitengerechtelijke afwikkeling
van personenschadeclaims, de rol van slachtoffers, de rol van verzekeraars,
de rol van rechtshulpverleners, de rol van (medisch) deskundigen, vaststelling
van de omvang van de schadevergoeding, de duur van letselschadeprocedures,
alternatieve geschillenbeslechting, schikken of procederen.1. De letselschaderegeling en de reeds genomen maatregelenOp verzoek van de leden van de fractie van het CDA, zal ik eerst het juridisch
kader van de letselschaderegeling schetsen alsmede aangeven waar de verantwoordelijkheid
van de sector ophoudt en die van de overheid begint. Indien letselschade is
geleden, bepaalt het civiele aansprakelijkheidsrecht of de gelaedeerde de
mogelijkheid heeft om zijn schade te verhalen op de schadeveroorzaker. Ingevolge
het algemene artikel 162 van Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek (onrechtmatige
daad), danwel een bijzondere aansprakelijkheidsbepaling (de afdelingen 6.3.2–4
BW, art. 7:658 BW, art. 185 Wegenverkeerswet etc.), zal moeten worden nagegaan
of de schadeveroorzaker aansprakelijk is. Indien de aansprakelijkheid is vastgesteld,
wordt aan de hand van afdeling 10 van titel 1 van Boek 6 BW de omvang van
de schadevergoedingsplicht bepaald. Dit wettelijke kader stelt de gelaedeerde
of zijn rechtshulpverlener in staat te bepalen of de indiening van een vordering
tot schadevergoeding kans van slagen heeft. De wijze waarop vervolgens de
schade wordt afgewikkeld, is niet uniform geregeld. Afhankelijk van de geleden
schade (licht of zwaar letsel), de oorzaak daarvan (verkeers-, arbeidsongeval,
letsel door geweld, medisch letsel enzovoort) en de persoon die de schade
afhandelt, zal de wijze van afwikkeling verschillen. Afgezien van het wettelijke
kader, komt de overheid in beginsel pas weer in beeld indien partijen niet
tot een gezamenlijke oplossing kunnen komen en zij hun zaak aan een rechter
voorleggen. Zoals ik reeds in antwoord op kamervragen van de leden Van der
Laan en Dittrich van uw Kamer van 2 december 2003 (Aanhangsel Handelingen
nr. 584, vergaderjaar 2003–2004) aangaf, wordt slechts 1 tot 5% van
de letselschadezaken uiteindelijk aan de rechter voorgelegd. De rol van de
overheid is derhalve relatief beperkt.Het is primair aan belanghebbende partijen om het preprocessuele schaderegelingsproces
te verbeteren omdat vooral zij hierbij belang hebben en zij degenen zijn die
over de meeste kennis beschikken welke knelpunten zich hierbij vaak voordoen.
Daar komt bij dat een trage schaderegeling voor een belangrijk deel zijn oorzaak
vindt in de wijze waarop partijen zich naar elkaar gedragen. Een mentaliteitsverandering
in de letselschadepraktijk lijkt mij noodzakelijk. Oplossingen die uit overleg
tussen belanghebbende partijen voortvloeien, zullen daarom niet alleen veelal
op een breed draagvlak kunnen rekenen en daarmee de beste kans van slagen
hebben, maar het zal ook vrijwel de enige methode zijn om een mentaliteitsverandering
teweeg te brengen. De wetgever kan dit niet dwingend opleggen, maar –
ik kom daar nog op terug – kan mogelijk wel faciliterend optreden.Zoals uit deze brief zal blijken, hebben belanghebbende partijen reeds
de nodige initiatieven ter verbetering van het schaderegelingsproces ontplooid. Het preprocessuele traject kan op mijn warme belangstelling
rekenen, gezien mijn streven om de huidige afwikkeling van schade in de toekomst
sneller, minder duur, minder conflictueus en minder belastend te maken dan
thans het geval is. Om het wettelijk kader daar waar mogelijk op toe te snijden,
heeft de wetgever ook reeds de nodige maatregelen getroffen. Beoogd wordt
onder meer om met het aansprakelijkheidsrecht maximale duidelijkheid te verschaffen
aan betrokkenen waardoor van tevoren met voldoende zekerheid kan worden voorspeld
wat de uitkomst van een procedure zal zijn.Daarmee kom ik aan de vraag van de leden van de fractie van D66 op welke
wijze het «scala» van maatregelen dat is getroffen, heeft bijgedragen
aan het daadwerkelijk oplossen van de letselschadeproblematiek en waaruit
dat blijkt. Zoals in antwoord op eerder gestelde kamervragen is aangegeven,
liggen op dit moment de volgende wetsvoorstellen ter behandeling bij het parlement:
het wetsvoorstel vergoeding affectieschade (28 781), het wetsvoorstel
collectieve afwikkeling massaschades (29 414), het wetsvoorstel tot vaststelling
van titel 7.17 (verzekering) en titel 7.18 (lijfrente) (19 529). Op mijn
verzoek heeft het Centrum voor Aansprakelijkheidsrecht van de Universiteit
Tilburg voorts onderzoek gedaan naar de in andere landen bestaande procedures
en mechanismen waarmee transactiekosten kunnen worden teruggebracht. Dit rapport
zal binnenkort worden voltooid. Op eigen initiatief heeft het Centrum voor
Aansprakelijkheidsrecht het project «Procedurele normering van de buitengerechtelijke
afwikkeling van personenschadeclaims in Nederland» gestart, waarin mijn
ministerie participeert. Gezien het stadium waarin al deze maatregelen zich
bevinden, is een bijdrage aan de oplossing van de letselschadeproblematiek
nog niet aan de orde, behalve dan wellicht een bijdrage in de vorm van aandacht
die door het nemen van al deze maatregelen op de problematiek wordt gevestigd.
Een evaluatie van deze maatregelen, waar de leden van de fractie van de SP
naar vragen, is daarmee ook nog niet aan de orde. Per 1 september 2003
is al wel reeds het Besluit verplichte verzekering bij medisch wetenschappelijk
onderzoek met mensen (Stb. 2003, 266) in werking getreden. Ook hierover valt
gezien de recente inwerkingtreding nog niets te zeggen. Dat ligt anders voor
de Wet tot herziening van het procesrecht voor burgerlijke zaken, in het bijzonder
de wijze van procederen in eerste aanleg (Stb. 2001, 508) die op 1 januari
2002 in werking is getreden. Uit de reacties op het Interim Rapport «Een
nieuwe Balans» van de commissie fundamentele herbezinning van het burgerlijk
procesrecht klinkt door dat deze wet afdoende instrumenten biedt om de doelstelling
van snel en goed procederen te bevorderen. De vraag van de leden van de PvdA
of het nieuwe procesrecht voldoende waarborgen biedt voor acceptabele termijnen
in de processuele fase kan ik dan ook positief beantwoorden.In dit verband wil ik er voorts op wijzen dat nog overwogen wordt in hoeverre
het wenselijk is een verplichte verzekering tegen het beroepsrisico in te
voeren, waarbij deze verzekering de huidige aansprakelijkheid van de werkgever
voor beroepsziekten en bedrijfsongevallen vervangt (art. 7:658 BW). Bij brief
van 30 maart 2004 inzake het WAO-stelsel (Kamerstukken II, 2003/2004,
28 333, nr 21) is aangegeven dat in het kader van de maatschappelijke
wenselijkheid van een dergelijke verplichte verzekering het kabinet zelf een
finale afweging zal maken of de nieuwe wetten strijdigheid opleveren met internationale
verdragen. Echter, ook los van de internationaalrechtelijke verplichtingen
blijft de vraag naar de noodzaak van een nadere regeling voor het beroepsrisico
actueel omdat de kans groot is dat het in voorbereiding zijnde stelsel van
arbeidsongeschiktheidsverzekeringen tot meer claims in het civiele recht zal
leiden. Daarbij komt dat de grote ontevredenheid over de letselschadepraktijk
in het algemeen voor een belangrijk deel voortvloeit uit de wijze waarop thans
met arbeidsongevallen en beroepsziekten wordt omgegaan. Een verplichte verzekering
voor beroepsrisico's kan door een duidelijke en heldere regeling
met genormeerde schadevergoedingen voor een groot deel de bezwaren tegen de
huidige regeling voorkomen. Waar het de schade door bedrijfsongevallen en
beroepsziekten betreft, zijn zowel verzekeraars als werkgevers en werknemers
gebaat bij zo'n heldere regeling. Een dergelijke regeling zou ook uitstekend
passen binnen mijn bredere beleid met betrekking tot de wijze waarop we met
schade en de afwikkeling daarvan in de samenleving omgaan en vooral hoe dit
in de toekomst minder duur, minder conflictueus en minder belastend kan zijn
dan thans.Uit de vele initiatieven die reeds door de praktijk, de wetenschap en
de wetgever zijn genomen ter verbetering van de afhandeling van letselschadezaken,
moge blijken dat de knelpunten van deze procedure grotendeels bekend zijn,
danwel onderzocht worden. Een van de doelstellingen van het zojuist genoemde
project «Procedurele normering» is nu juist het in kaart brengen
van de belangrijkste knelpunten in het huidige schaderegelingsproces en het
vervolgens inventariseren van mogelijke oplossingen. Ik zie dan ook geen reden
om, zoals de leden van de fractie van het CDA vragen, naar aanleiding van
het rapport van de Stichting de Ombudsman een diepergaand evaluatieonderzoek
in te stellen alvorens conclusies te trekken over de verbetering van de procedure.2. Procedurele normering van de buitengerechtelijke afwikkeling
van personenschadeclaimsDe leden van de fractie van D66 vragen welke plaats de letselschadeproblematiek
inneemt in het project van het Centrum voor Aansprakelijkheidsrecht «Procedurele
normering van de buitengerechtelijke afwikkeling van personenschadeclaims
in Nederland» (project «Procedurele normering»). Deze leden,
alsmede die van de fractie van de PvdA, vragen in welk stadium dit project
zich bevindt, wanneer de resultaten daarvan zijn te verwachten alsmede wanneer
die resultaten geïmplementeerd kunnen worden.Dit project, onder leiding van professor mr. J. M. Barendrecht, is
ingegeven door de letselschadeproblematiek en gestart nadat recent onderzoek1 naar de preprocessuele afdoening van personenschadeclaims
in Engeland, Frankrijk en België uitwees dat het procedureel normeren
van het schaderegelingsproces een positieve invloed heeft op de kwaliteit
van het proces. Het beoogt procedurele normen tot stand te brengen die het
schaderegelingsproces ondersteunen en versterken. Ter ondersteuning van deze
normering beoogt het project tevens een geschiloplossingssysteem te ontwikkelen
waarbij de toepassingsmogelijkheden van ADR-methoden worden betrokken. Naar
verwachting zal eind 2004 een tussenrapportage van het project gereed zijn.
In overleg met de bij het schaderegelingsproces betrokken partijen (slachtoffers,
verzekeraars en hun beider belangenbehartigers) wordt getracht consensus te
bereiken over de preprocessuele normering waardoor de afwikkeling van personenschadeclaims
uiteindelijk voor alle betrokken partijen beter, sneller en goedkoper wordt.
Hiermee is tevens het antwoord gegeven op de vraag van de leden van de fractie
van de PvdA hoe kan worden voorkomen dat een partij door het rekken van tijd
in een betere positie kan komen. De Franse wet Badinter waar deze leden naar
verwijzen, is meegenomen in het rechtsvergelijkende onderzoek dat tot instelling
van dit project heeft geleid. Gezien het stadium waarin dit project zich bevindt,
wil ik niet vooruitlopen op de door deze leden gestelde vragen of processuele
normen wettelijk verankerd dienen te worden alsmede of bindende termijnen
zouden moeten worden ingevoerd voor alle partijen (inclusief medisch deskundigen)
in het preprocessuele stadium. Ik acht het beter dit ter beoordeling aan de
projectgroep te laten. Wel heb ik hierboven aangegeven dat de wetgever zonodig
faciliterend kan optreden. Indien uit het project naar voren komt dat wetgeving
een ondersteunende rol kan spelen ter bevordering van een spoedige
afwikkeling van letselschadeclaims, zal deze zeker overwogen worden. Als voorbeeld
moge dienen het per 15 juli 2003 in werking getreden vijfde lid van artikel
52 van de Wet toezicht verzekeringsbedrijf 1993. Deze bepaling verplicht
de verzekeraar van een motorrijtuig waarmee schade is veroorzaakt, om binnen
drie maanden nadat een benadeelde zijn verzoek tot schadevergoeding heeft
ingediend, gemotiveerd te reageren op dit verzoek.Dit project dat werkt aan «good practices» sluit ook volledig
aan bij een aanbeveling uit het Interim Rapport «Een nieuwe Balans»
van de commissie fundamentele herbezinning van het burgerlijk procesrecht,
die institutionele partijen oproept rekening te houden met elkaars belangen
met het oog op beëindiging van hun geschil en hun geschil niet nodeloos
te laten escaleren maar integendeel te proberen het in der minne (buitengerechtelijk)
te beëindigen. Volgens deze rapporteurs dient de voorfase ertoe de feitelijke
grondslag van het geschil zo snel mogelijk duidelijk te krijgen doordat partijen
elkaar snel en zo volledig mogelijk informeren over het eigen standpunt en
de feiten waarop het berust. Voorkomen van escalatie en het verkrijgen van
beter inzicht staat daarbij voorop, waarmee een heroverweging van het eigen
standpunt gepaard gaat. Met het oog daarop geven de rapporteurs aan dat met
name institutionele partijen algemene procesvoorwaarden en gedragscodes zouden
moeten hebben voor het behandelen van geschillen. Het project «Procedurele
normering» kan daartoe een aanzet geven.De leden van de fractie van D66 vragen hoe de voorstellen van dit project
op controleerbare wijze kunnen worden geïmplementeerd en welke instanties
daarbij verantwoordelijk dienen te zijn voor de implementatie en evaluatie
er van. Zij vragen of een Stichting Collectieve Regeling Personenschade zoals
voorgesteld door de letselschadeadvocaat, de heer mr R. A. Sleeuw, daarbij
een rol kan spelen en stellen tevens voor een dergelijke stichting te faciliteren
en daarover een voorstel in te dienen in het project omdat een dergelijke
stichting toch juist beoogt de door de regering gewenste beleidsdoelen te
realiseren. Ook de leden van de fractie van het CDA vragen naar de resultaten
van de proefprojecten van de heer Sleeuw en de daaruit te trekken conclusies.Zoals ik hiervoor heb aangegeven, beoogt het project «procedurele
normering» in overleg met de bij het schaderegelingsproces betrokken
partijen tot consensus te komen over de preprocessuele normering. Door alle
partijen hierbij te betrekken en oplossingen te zoeken die de afwikkeling
van personenschadeclaims uiteindelijk voor alle betrokken partijen beter,
sneller en goedkoper maken, kan een breed draagvlak worden gecreëerd
voor de acceptatie en daadwerkelijke implementatie van deze normering. De
afgesproken maatregelen zouden dan ook in beginsel direct toepasbaar moeten
zijn. Partijen zijn in beginsel zelf verantwoordelijk voor de uitvoering daarvan,
waarbij de wetgever desgewenst faciliterend zou kunnen optreden. Eventuele
geschillen die zich voordoen bij de uitvoering van de afgesproken normering
zouden moeten worden opgelost via het tevens door de projectgroep ontwikkelde
geschiloplossingssysteem. Het is dan ook aan de leden van de projectgroep
om te beoordelen of zij bij de uitvoering van de normering een rol zien weggelegd
voor een Stichting Collectieve Regeling Personenschade. De heer Sleeuw heeft
zijn voorstel voor de oprichting van een dergelijke stichting en de rol die
deze zou kunnen spelen bij de uitvoering van de toekomstige normering reeds
voor de projectleden toegelicht.De leden van de fractie van D66 vragen op welke wijze de aanbevelingen
van Stichting De Ombudsman bij dit project worden betrokken en of deze desnoods
door de overheid daarin kunnen worden ingebracht. Daarnaast vragen de leden
van de fracties van D66 en de SP welke aanbevelingen van Stichting de Ombudsman
reeds zijn uitgevoerd en welke niet en waarom niet.De Stichting de Ombudsman is betrokken bij dit project waardoor zij zelf de door haar gedane aanbevelingen in het project kan inbrengen. De
door deze stichting geformuleerde aanbevelingen hebben eigenlijk allemaal
betrekking op een mentaliteitsverandering van de bij het schaderegelingsproces
betrokken partijen. Zoals aangegeven acht ik een dergelijke mentaliteitsverandering,
naast andere veranderingen, nodig. De tot op heden door mij en door het project
«Procedurele normering» genomen en in ontwikkeling zijnde initiatieven
zijn hier dan ook op gericht. Zoals uit het voorgaande blijkt is en wordt
gewerkt aan de aanbeveling betreffende een constructief schaderegelingsbeleid
en een vergelijkend onderzoek in andere landen. Voor hetgeen wordt gedaan
met de aanbevelingen betreffende voorlichting, mediation en arbitrage, de
behandelingstermijn en de aanbevelingen betreffende slachtoffers, rechtshulpverleners,
verzekeraars, medisch adviseurs en de rechterlijke macht verwijs ik naar de
hierna volgende paragrafen waar daarop gedetailleerd wordt in gegaan.3. De rol van slachtoffersDe leden van de fracties van CDA, D66 en VVD benadrukken het belang van
begeleiding van letselschadeslachtoffers. De leden van de fractie van de VVD
vragen of intensievere begeleiding wenselijk is en zo ja, of daarbij een rol
is weggelegd voor de vrijwilligers van Slachtofferhulp Nederland of anderen.
De leden van de fractie van D66 vragen hoe kan worden bereikt dat letselschadeslachtoffers,
bijvoorbeeld aan het juridisch loket, een standaardaanbod tot coaching en
begeleiding krijgen.Met de vraagstellers ben ik van mening dat begeleiding van slachtoffers
op juridisch en emotioneel terrein van belang is. De overheid heeft zich daarbij
tot taak gesteld om zorg te dragen voor kortdurende praktische, juridische
en emotionele opvang. Daarin voorziet Slachtofferhulp Nederland. Daarnaast
draagt de overheid zorg voor toegang tot het recht en de rechterlijke macht.
Voor juridische begeleiding kan men terecht bij rechtshulpverleners als rechtsbijstandverzekeraars
en de advocatuur. Voor minder draagkrachtigen is voorzien in gesubsidieerde
rechtsbijstand. Dit jaar wordt een stelselwijziging van de gesubsidieerde
rechtsbijstand ingevoerd. Deze stelselwijziging behelst een scheiding tussen
een privaat domein waarin de advocatuur gesubsidieerde rechtsbijstand zal
verzorgen en een publiek domein waarin het «juridisch loket» zal
fungeren als laagdrempelige toegang tot het recht, via informatieverstrekking,
korte advisering, vraagverheldering en doorverwijzing naar gespecialiseerde
instanties. Het juridisch loket verleent geen (inhoudelijke) bijstand en is
derhalve niet de aangewezen instantie om coaching en begeleiding te verlenen.
Wel kan het juridisch loket voor coaching en begeleiding doorverwijzen naar
bijvoorbeeld Slachtofferhulp Nederland of het maatschappelijk werk. De bestaande
door de overheid geregelde begeleiding lijkt mij voldoende. Het is aan de
praktijk om de aanbeveling van het rapport van Stichting De Ombudsman ter
harte te nemen waarin een intensievere begeleiding door de bij het schaderegelingsproces
betrokken particuliere partijen wordt voorgesteld, gekoppeld aan de juridische
begeleiding.De leden van de fractie van de VVD vragen of het wenselijk zou zijn dat
de techniek en de rol van experts bij de schaderegeling dient te worden teruggetrokken
ten behoeve van meer aandacht voor het slachtoffer.Een langdurig schaderegelingsproces met de daarmee gepaard gaande discussies
over de vraag of het letsel uit het ongeval is voortgevloeid, of en in welke
mate het slachtoffer eigen schuld had alsmede in welk bedrag dit letsel dient
te worden vertaald, kunnen voor het slachtoffer frustrerend zijn. Het gaat
het slachtoffer immers primair om erkenning van het hem aangedane leed alsmede
om het zo snel mogelijk terugkeren naar de situatie van voor het ongeval.
Hoewel secundaire victimisatie van het slachtoffer zoveel mogelijk dient te
worden voorkomen, is het lastig hieraan te ontkomen. Voor het vestigen van
aansprakelijkheid is immers causaliteit vereist en alleen al daarvoor is het
inschakelen van een medisch deskundige vaak noodzakelijk. Het
terugdringen van de rol van deskundigen zoals de leden van de fractie van
de VVD vragen, kan dan ook geen doel zijn. Wel dienen, om het slachtoffer
zoveel mogelijk tegemoet te komen, deskundigenrapportages zo snel en zo goed
mogelijk te worden opgesteld om onnodige tijdverspilling en frustraties tegen
te gaan. Zoals uit paragraaf 5 blijkt, zijn daartoe reeds vele initiatieven
ontplooid.De leden van de fractie van de VVD vragen of de voorlichting over de letselschaderegeling
zou moeten worden verbeterd en of een uiteenzetting kan worden gegeven over
de wijze waarop dit gestalte zou kunnen krijgen.Voorop staat dat een benadeelde eerst zelf actie zal moeten ondernemen
alvorens zijn schade eventueel wordt vergoed. Het is derhalve van belang slachtoffers
te informeren dat de mogelijkheid bestaat dat zij hun schade eventueel kunnen
verhalen alsmede wanneer een dergelijke actie kans van slagen heeft. Zoals
aan het begin van deze brief is aangegeven kan aan de hand van het wettelijke
kader worden nagegaan of de indiening van een vordering tot schadevergoeding
kans van slagen heeft. Voorlichting hierover is reeds ruimschoots verkrijgbaar
bij Slachtofferhulp Nederland, bij rechtshulpverleners zoals rechtsbijstandverzekeraars
en de advocatuur, de ANWB en binnenkort bij het juridisch loket. Het Nationaal
Platform Personenschade (NPP) lanceert bovendien dit najaar een website http://www.verkeersongeval.nl aan de hand waarvan verkeersslachtoffers
uitgebreide voorlichting kunnen krijgen over de te volgen procedure voor de
afwikkeling van deze schade alsmede over de wijze waarop die procedure is
ingericht. Daarnaast bestaan er nog andere particuliere initiatieven waarbij
ik onder meer de volgende websites wil noemen: www.slachtofferhulp.nl,
www.anwb.nl, www.verzekeraars.nl en www.klachteninsituut.nl.
Voorts mag de site www.letselschade.pagina.nl niet onvermeld blijven.
Deze site is een dochter van startpagina.nl en bevat een schat aan informatie
die specifiek is toegesneden op letselschade.4. De rol van verzekeraarsDe leden van de fractie van het CDA geven aan dat Slachtofferhulp Nederland
constateert dat de verzekeraars in de moeilijkere letselschadezaken zich wat
billijker zouden moeten opstellen. Deze leden vragen of dit standpunt wordt
onderschreven en op welke wijze hieraan uitvoering kan worden gegeven.Het onderschrijven van dit standpunt is lastig nu niet wordt gespecificeerd
welke letselschadezaken moeilijker zijn en evenmin in welk opzicht verzekeraars
zich billijker zouden moeten opstellen. Zoals aan het begin van deze brief
is aangegeven, geschiedt het vaststellen van de aansprakelijkheid en de omvang
van schadevergoeding aan de hand van het wettelijk kader. Het is aan partijen
de schade af te wikkelen waarbij in laatste instantie een beroep op de rechter
kan worden gedaan. Partijen zijn daarbij ingevolge artikel 6:2 BW verplicht
zich jegens elkaar te gedragen overeenkomstig de eisen van de redelijkheid
en billijkheid, hetgeen door de rechter kan worden getoetst. Verder is relevant
dat naast het wettelijke kader, verzekeraars de letselschaderegeling nader
hebben ingevuld via zelfregulering. Ter illustratie kunnen Bedrijfsregeling
15 van het Verbond van Verzekeraars en de aanbevelingen en richtlijnen van
de NPP worden genoemd. Aan de NPP nemen het Verbond van Verzekeraars, de ANWB,
de expertisebranche, medische adviseurs en Slachtofferhulp Nederland deel.
Duidelijk is dat de vaststelling van aansprakelijkheid en de omvang van de
schadevergoeding niet altijd eenvoudig is. De daarmee gepaard gaande discussies
over of het letsel uit het ongeval is voortgevloeid, of en in welke mate het
slachtoffer eigen schuld had alsmede in welk bedrag dit letsel dient te worden
vertaald, kunnen door het slachtoffer al snel als onbillijk worden ervaren.
Naar ik van verzekeraars vernam, realiseren zij zich dat ten volle.
In het kader van een goede schaderegeling zijn dergelijke discussies doorgaans
echter onvermijdelijk. Een goede voorlichting daaromtrent zowel door verzekeraars
als door belangenbehartigers is daartoe vereist. Op dit punt is nog verbetering
te realiseren en daaraan wordt dan ook door verzekeraars en de NPP gewerkt.De leden van de fractie van PvdA geven aan dat de ombudsman voor het verzekeringswezen
slechts bemiddelt in zaken die niet gejuridiseerd zijn en die minder dan een
jaar oud zijn. Zij vragen of het mogelijk is een onafhankelijke ombudsman
in te stellen die niet direct wordt gefinancierd door de verzekeraars.De veronderstelling dat de Ombudsman Verzekeringen slechts bemiddelt in
zaken die minder dan een jaar oud zijn, is niet juist. Ingevolge artikel 7,
onderdeel b, Reglement Ombudsman Verzekeringen dienen klachten en geschillen
bij hem te worden ingediend binnen een jaar nadat de betrokken verzekeraar
zijn definitieve standpunt aan klager kenbaar heeft gemaakt, dan wel binnen
een jaar na het verstrijken van een periode van een maand waarbinnen de verzekeraar
door klager in de gelegenheid is gesteld op de betreffende klacht te reageren.
Er van uit gaande dat met een «gejuridiseerde zaak» wordt gedoeld
op een zaak die onder de rechter is, hebben deze leden gelijk. Artikel 5,
onderdeel c, Reglement Ombudsman Verzekeringen bepaalt dat de Ombudsman geen
klachten of geschillen behandelt die betrekking hebben op een bij de rechter
of bij een andere, ter beslechting van geschillen in de verzekeringsovereenkomst,
aangewezen instantie, aanhangige klacht of geschil, danwel wanneer de rechter
of een hiervoor bedoelde instantie reeds over de klacht of het geschil heeft
geoordeeld. In antwoord op de vraag of het mogelijk is een onafhankelijke
ombudsman in te stellen die niet wordt gefinancierd door verzekeraars wordt
er op gewezen dat de Ombudsman Verzekeringen reeds een onafhankelijke alternatieve
geschillenbeslechter is. De Ombudsman maakt samen met de Raad van Toezicht
deel uit van de in 1999 opgerichte Stichting Klachteninstituut Verzekeringen.
Deze geschillenbeslechters zijn onafhankelijk en worden «voor het leven»
(tot 70 jaar) benoemd. Zowel de Ombudsman Verzekeringen als de Raad van Toezicht
werken volgens een reglement. Zo bepaalt artikel 6 van het Reglement van de
Ombudsman Verzekeringen dat de Ombudsman zijn functie onafhankelijk en naar
eigen inzicht uitoefent, en geen instructies van wie dan ook aangaande de
uitoefening van zijn functie aanvaardt. Gezien de reeds gegarandeerde onafhankelijkheid
bestaat er naar mijn mening dan ook geen aanleiding om over te gaan tot instelling
van nog een Ombudsman.De leden van de fractie van de PvdA vragen ook hoe de hulp aan verkeersslachtoffers
door het Bureau Slachtofferhulp wordt gefinancierd en welk ministerie daarvoor
verantwoordelijk is.De verantwoordelijkheid voor verkeersslachtoffers is niet expliciet bij
één ministerie gelegd. Financiering van verkeersslachtoffers
door het ministerie van Justitie ligt besloten in de reguliere subsidie van
dit ministerie aan Slachtofferhulp Nederland. Daarnaast stellen zowel het
ministerie van Verkeer & Waterstaat als het ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport een vast bedrag beschikbaar aan Slachtofferhulp Nederland
via Justitie, dat is bestemd voor verkeersslachtoffers.De leden van de fractie van de PvdA achten het wenselijk dat de verzekeraar
sneller een voorschot aan het slachtoffer uitkeert dan thans het geval is
waardoor onder meer eerder recht wordt gedaan aan de wens van het slachtoffer
tot erkenning. Deze leden vragen of dit standpunt wordt onderschreven en zo
ja, hoe kan dit worden gerealiseerd. Zij vragen daarbij ook of overwogen kan
worden om de verzekeraar te verplichten het volledige loon aan een letselschadeslachtoffer
uit te betalen tot de letselschade is geregeld, om de verzekeraar alle bijzondere
kosten te laten vergoeden alsmede om de verzekeraar alle kosten te laten dragen
om tot een vergelijk te komen.Ik onderschrijf het belang van een adequate en snelle bevoorschotting
van slachtoffers. Niet duidelijk is echter of de vraagstellers menen dat verzekeraars
ook voorschotten moeten verstrekken indien de aansprakelijkheid nog niet is
vastgesteld. Een verzekeraar zal daartoe pas overgaan indien de aansprakelijkheid
van de persoon wiens aansprakelijkheid hij heeft verzekerd, geheel of gedeeltelijk
is vastgesteld. Verzekeraars verlenen op eigen initiatief voorschotten als
tegemoetkoming in reeds vastgestelde schadecomponenten. Ter illustratie zij
verwezen naar Bedrijfsregeling 15 van de Gedragsregels behandeling van letselschade
in het verkeer op basis waarvan een voorschotregeling is geregeld die tegemoet
komt aan de problemen in verband met de vaststelling van de schadeomvang.
Of verzekeraars sneller voorschotten zouden moeten verlenen dan zij thans
doen, kan ik niet beoordelen omdat mij daar geen gegevens van bekend zijn.
Uit hetgeen hiervoor is aangegeven moge echter duidelijk zijn dat alle initiatieven
erop zijn gericht de procedure ter vaststelling van de aansprakelijkheid te
versnellen waardoor ook een snellere bevoorschotting wordt bevorderd. Wat
betreft de te vergoeden schade komt ingevolge artikel 6:95 BW vermogensschade
in aanmerking en ander nadeel voorzover de wet wat dit laatste betreft recht
op vergoeding daarvan geeft. De loondoorbetaling is primair (gedurende tenminste
2 jaar) een verplichting van de werkgever die daarvoor overigens ingevolge
artikel 6:107a BW over een regresrecht voor het uitbetaalde loon beschikt
jegens de aansprakelijke partij. Aldus is het veelal de verzekeraar die indirect
het loon betaalt. Ook de kosten om tot een vergelijk te komen worden in principe
door de verzekeraar vergoed. Als vermogensschade komen ingevolge artikel 6:96
lid 2 BW mede voor vergoeding in aanmerking de redelijke kosten ter vaststelling
van schade en aansprakelijkheid alsmede de redelijke kosten ter verkrijging
van voldoening buiten rechte behoudens voor zover in het gegeven geval krachtens
artikel 241 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering de regels betreffende
proceskosten van toepassing zijn. De «redelijkheid» van de kosten
ziet zowel op de aanleiding om deze kosten te maken als op de omvang daarvan.
Afhankelijk van de omstandigheden zouden bijvoorbeeld de kosten van medisch
deskundigen onder de kosten ter vaststelling van schade en aansprakelijkheid
kunnen vallen. Ik zie geen reden wijziging aan te brengen in dit wettelijke
stelsel dat rekening houdt met beide partijen en bovendien op alle vorderingen
tot schadevergoeding, derhalve niet alleen bij letselschade, van toepassing
is.De leden van de fractie van de PvdA vragen of het wenselijk zou zijn indien
in beginsel aan een verzekeraar een opslag wordt gelegd ten bate van het slachtoffer
indien de procedure onredelijk lang duurt en of daarbij de medewerkingsplicht
van het slachtoffer nader uitgewerkt zou moeten worden.Hierover wil ik allereerst opmerken dat een trage afwikkeling van invloed
is op de wettelijke rente (artt. 6:119 jo 83 onder b BW) die de veroorzaker
van de schade c.q. diens verzekeraar verschuldigd is. Een trage afwikkeling
vertaalt zich dan ook in de omvang van de uiteindelijk verschuldigde vergoeding.
Het opleggen van een verdergaande opslag die ongetwijfeld ook is bedoeld als
prikkel om tot een snellere afhandeling van letselschadezaken te komen, komt
mij niet wenselijk voor. Hierdoor lijken eerder meer conflicten te ontstaan
dan dat het tot een versnelling van de afhandeling leidt. Gedefinieerd zal
immers moeten worden wat dient te worden verstaan onder «onredelijk
lang», hetgeen niet eenvoudig is nu de ene letselschadezaak meer tijd
vergt dan de andere. Ook de invulling van de medewerkingsplicht van het slachtoffer
leidt tot vragen. Persoonlijk zie ik meer in het geven van positieve prikkels
dan in negatieve, zeker nu alle partijen in het preprocessuele traject samen
zullen moeten werken om tot een versnelling van de afhandeling te komen. Bovendien
is van belang dat de verzekeraars erkennen dat de gemiddelde doorlooptijd
van letselschadezaken korter zou moeten zijn en zij daartoe ook reeds de nodige
stappen hebben ondernomen. Zo nemen zij deel aan het project «Procedurele
normering» en wordt daarnaast door het Verbond van Verzekeraars en de
Stichting Personenschade Instituut van Verzekeraars (PIV) nagedacht over mogelijkheden
om vastgelopen dan wel lang lopende dossiers weer vlot te trekken. Nagegaan
wordt op welk moment ingegrepen zou kunnen worden, door welke instantie alsmede
welke oplossingsrichting daarbij gekozen zou moeten worden (mediation of zelfs
arbitrage/bindend advies).De leden van de fractie van de VVD geven aan dat verzekeraars wel gedragscodes
hebben opgesteld maar dat deze in de praktijk niet goed blijken te werken.
Deze leden vragen welke mogelijkheden de minister ziet om het traineren of
thans onvoldoende bewaken van de voortgang van letselschadezaken (door verzekeraars
en advocatuur) te voorkomen.Ik beschik niet over informatie die de door deze leden geuitte indruk
bevestigt dat gedragscodes en bedrijfsregelingen in de praktijk niet goed
blijken te werken. De belangrijkste gedragscode in de personenschaderegeling,
in casu Bedrijfsregeling 15 die per 1 januari 2003 op een aantal punten
is aangescherpt, vormt voor verzekeraars een belangrijke leidraad. Ook de
door de NPP uitgevaardigde richtlijnen worden, voor zover dezerzijds kan worden
beoordeeld, in zijn algemeenheid door aansprakelijkheidsverzekeraars gevolgd.
De verzekeraars erkennen dat de gemiddelde doorlooptijd van een letselschadezaak
korter zou moeten zijn en gaan daartoe na, zoals hiervoor is aangegeven, welke
oplossingen daarvoor bestaan. Om de voortgang van letselschadezaken te bevorderen,
zullen echter zowel verzekeraars, slachtoffers, (medisch) deskundigen en rechtshulpverleners
samen tot een oplossing moeten komen. In het project «Procedurele normering»
wordt daaraan gewerkt.5. De rol van deskundigenHet inschakelen van deskundigen in een letselschadezaak is veelal onontbeerlijk.
Zo zijn medisch deskundigen nodig voor het beantwoorden van de vraag of er
medisch gezien causaliteit bestaat tussen het ongeval en de klachten en, in
een later stadium, voor het vaststellen van causaliteit tussen het ongeval
en de financiële schade. Aanvankelijk zullen de medisch adviseurs van
partijen trachten er onderling uit te komen. Indien dit niet lukt, kunnen
zij in overleg een medisch deskundige inschakelen danwel een deskundige door
de rechtbank laten benoemen middels een voorlopig deskundigenonderzoek danwel
via een «gewoon» deskundigenonderzoek in een gerechtelijke procedure.
De rechter kan in een gerechtelijke procedure ook ambtshalve een deskundige
benoemen. Het medisch deskundigenbericht is van groot belang omdat dit bericht
vaak doorslaggevend is voor de verdere schaderegeling en, indien het tot een
gerechtelijke procedure komt, voor de uitkomst van die procedure. De medische
wetenschap is echter lang niet altijd eenduidig over moeilijk objectiveerbare
medische klachten en de werkwijze die artsen hanteren, verschilt eveneens
vaak. Het belang van het medisch deskundigenbericht en de tegenstrijdige belangen
van de gelaedeerde en de aansprakelijke partij maken dat vaak nauwelijks meer
een medisch deskundige valt aan te wijzen waarmee beide partijen kunnen instemmen.
Een door de Universiteit van Leiden in 2001 uitgevoerde enquête onder
de rechterlijke macht heeft uitgewezen dat het ook voor de rechterlijke macht
niet eenvoudig is om een onafhankelijke en onpartijdige deskundige te benoemen.
Is eenmaal een deskundige benoemd dan rijzen vervolgens vragen over de formulering
van de vraagstelling aan de deskundige, de aan het deskundigenbericht te stellen
kwaliteitseisen en de procedure voor de totstandkoming van het deskundigenbericht.
Dat medici en juristen elkaars taal vaak niet spreken is een extra complicerende
factor. De leden van de fracties van het CDA, de VVD en de PvdA vragen dan
ook terecht hoe het medische oordeel en de onafhankelijkheid daarvan zouden
moeten worden gewaarborgd.In de praktijk zijn de problemen inzake de benoeming van onafhankelijk
deskundigen, de wijze van totstandkoming en de inhoud van het deskundigenrapport
bekend en zijn reeds de nodige initiatieven ontplooid om deze op te lossen.
Zo werkt de Raad voor de Rechtspraak aan een project om de wijze van de benoeming
van deskundigen en de inrichting van het deskundigenonderzoek te uniformeren
en te stroomlijnen. Dit project betreft alle en derhalve niet alleen medisch
deskundigen. Wat betreft de benoeming van onafhankelijk medisch deskundigen
zijn de Vereniging van Letselschade Advocaten (LSA), PIV, de Nederlandse Vereniging
van Geneeskundig Adviseurs in particuliere Verzekeringszaken, de Werkgroep
Arts en Advocaten en de medisch specialisten bezig met het oprichten van de
Stichting Opleiding en Registratie Medisch Deskundigen (Stichting ORMED).
Medewerking wordt verleend door personen met een rechterlijke achtergrond
en diverse wetenschappelijke verenigingen van medisch specialisten. Daarnaast
nemen ook specialisten op persoonlijke titel deel. Stichting ORMED tracht
door het bundelen van de opleiding en de registratie van medisch deskundigen,
de kwaliteit van expertiserapporten van medische deskundigen op het gebied
van personenschade te bevorderen, de kwaliteitsnormen om als expert ingeschakeld
te kunnen worden vast te leggen alsmede meer kennis op dit terrein te verwerven.
Het opleidingsprogramma zal door de Stichting ORMED worden opgesteld, waarbij
voor de invulling van de diverse modules een beroep zal worden gedaan op de
beroepsverenigingen zelf en op de overige deelnemers, zoals de medisch adviseurs,
de advocatuur en de verzekeraars. Naast de opleiding wordt beoogd een register
in te voeren dat in beginsel slechts toegankelijk is voor artsen die de opleiding
hebben gevolgd. De eerste opleiding gaat naar verwachting dit najaar van start.Wat betreft de wijze van totstandkoming en de inhoud van het deskundigenrapport
hebben de beide juridische faculteiten van de universiteiten in Amsterdam
een interdisciplinaire werkgroep medische deskundigen (IWMD) opgericht. Stichting
ORMED en de IWMD stemmen hun activiteiten op elkaar af. Zo zal naar verwachting
een belangrijk deel van het opleidingsprogramma van de Stichting ORMED door
het onderzoeksteam van de VU onder leiding van professor mr A.J. Akkermans
worden ingevuld. De IWMD beoogt de medische deskundigenrapportages te verbeteren
door een verbeterde vraagstelling en het opstellen van een protocol voor de
werkwijze van deskundigen. In deze werkgroep besteden medici en juristen uit
de hoek van slachtoffers, verzekeraars en van meer «neutrale huize»
vooral aandacht aan de formulering van de vraagstelling, de keuze van de persoon
van de deskundige, de aan het deskundigenbericht te stellen kwaliteitseisen
en de procedure voor de totstandkoming van het deskundigenbericht.Gezien de door belanghebbende partijen in samenwerking met de wetenschap
reeds ondernomen initiatieven ter verbetering van het medische traject, acht
ik het verstandig hiervan eerst de resultaten af te wachten alvorens andere
mogelijke oplossingen te initiëren. In antwoord op de vraag van de leden
van de fractie van de PvdA of overwogen kan worden om eisen te stellen aan
de specifieke deskundigheid van een keuringsarts, volsta ik dan ook met een
verwijzing naar de hiervoor genoemde initiatieven. De leden van de fractie
van de PvdA noemden als mogelijke oplossing het vroegtijdig benoemen van een
onafhankelijk vaste deskundige door een rechtbank. Of daarmee het gewenste
effect wordt gesorteerd, betwijfel ik nu het in de praktijk voor de rechterlijke
macht evenmin eenvoudig is gebleken een onafhankelijk deskundige te benoemen
die de instemming van beide partijen heeft. De leden van de fractie van de
VVD noemden als mogelijke oplossing het inschakelen van WAO keuringsartsen.
Ook hiervan betwijfel ik het gewenste effect omdat deze artsen zijn opgeleid
om te toetsen aan de eisen van de WAO en niet aan de specifieke
eisen van het civiele aansprakelijkheidsrecht. Zij beschikken derhalve over
een andere deskundigheid dan is vereist in het schaderegelingsproces.De vraag van de leden van de fractie van de PvdA of artsen die in dienst
zijn van een verzekeraar (volledig) onder het medisch tuchtrecht vallen, kan
ik bevestigend beantwoorden. Ingevolge artikel 47 van de Wet op de beroepen
in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG), vallen alle artsen, waar zij
ook werkzaam zijn, volledig onder het medisch tuchtrecht. Deze leden vragen
ook of de verzekeringsmaatschappij verplicht is de naam van de verzekeringsartsen
kenbaar te maken. Uit een oogpunt van privacy zie ik niet in waarom de verzekeraar
verplicht zou zijn de naam van een werknemer, in dit geval een arts, bekend
te maken. Overigens hebben verzekeraars mij laten weten dat hierover in de
praktijk geen problemen bekend zijn en dat deze namen in beginsel gewoon worden
verstrekt.De vraag van de leden van de fractie van de PvdA of voor medisch deskundigen
bindende termijnen moeten worden ingevoerd in het preprocessuele stadium,
wordt mogelijk meegenomen in het project «Procedurele normering».
Daarbij dient wel bedacht te worden dat het opstellen van een deskundigenbericht
tijd kost. De deskundige moet onderzoek kunnen verrichten en het gevolg daarvan
kan zijn dat weer nieuwe feiten boven tafel komen die weer nader onderzoek
of de inbreng van een andere deskundige vergen. Daaruit kan weer een discussie
van partijen voortvloeien wat ook weer de nodige tijd met zich meebrengt.
Gezien de waarde die aan een deskundigenbericht wordt gehecht, lijkt het zinvol
hiervoor de nodige tijd in te ruimen. In dit verband is het vermeldenswaardig
dat de NPP in het kader van de werkgroep «medisch traject» tracht
tot een aanbeveling te komen voor de uitwisseling van relevante informatie
tussen partijen.Naast medisch deskundigen worden ook regelmatig arbeidsdeskundigen ingeschakeld.
Deze deskundige gaat onder meer na wat de gelaedeerde op basis van zijn lichamelijke
en geestelijke beperkingen nog aan arbeid kan verrichten en begeleidt hem
in het reïntegratietraject. Gezien deze belangrijke rol vragen de leden
van de fractie van de PvdA of het wenselijk is dat een arbeidskundige een
beschermd beroep wordt waarvoor een opleiding nodig is alsmede of het wenselijk
is dat de onafhankelijkheid van deze deskundigen wordt gewaarborgd of toetsbaar
wordt. De leden van de fractie van de PvdA vragen tevens of het wenselijk
is dat de beoordeling van de arbeidsongeschiktheid door middel van een geïntegreerde
beslissing (van arts en arbeidsdeskundige) plaatsvindt.Om het beroep van arbeidsdeskundige uit te kunnen oefenen is in beginsel
een afgeronde basisopleiding arbeidsdeskundige vereist. Het merendeel van
de in Nederland werkzame arbeidsdeskundigen is aangesloten bij de Nederlandse
Vereniging van Arbeidsdeskundigen (NVvA). Deze vereniging streeft naar beroepsmatige
bescherming door kwaliteitseisen te stellen aan de beroepsuitoefening en het
instellen van klachtrecht waarvoor een onafhankelijke Raad van Toezicht is
ingesteld. Voorts heeft de NVvA gedragsregels om zekere waarborgen te bieden
omtrent de kwaliteit van het optreden van arbeidsdeskundigen ten opzicht van
de samenleving en ten opzichte van de personen op wie de activiteiten van
de arbeidsdeskundigen zijn gericht. Door de NVvA is bovendien de Stichting
Register Arbeidsdeskundigen (SRA) opgericht (www.register-arbeidsdeskundigen.nl) die tot doel heeft de openbare toegankelijkheid omtrent kwalitatieve
vereisten voor beroepsuitoefening te bevorderen. De SRA houdt toezicht op
de beroepsuitoefening, behandelt klachten en neemt indien nodig corrigerende
maatregelen. Naast de mogelijkheid van registratie bij de SRA kunnen arbeidsdeskundigen
zich ook laten certificeren. Gegeven al deze mogelijkheden en het feit dat
het overgrote deel van de arbeidsdeskundigen bij de NVvA is aangesloten, lijken
mij de onafhankelijkheid en toetsbaarheid voldoende gewaarborgd te zijn. Een
geïntegreerde beslissing van arts en arbeidsdeskundige ter beoordeling
van de arbeidsongeschiktheid is mogelijk maar niet noodzakelijk
omdat de taken van beide deskundigen verschillen. De arts beoordeelt op grond
van medische criteria wat de lichamelijke en geestelijke beperkingen van de
gelaedeerde zijn (percentage aan invaliditeit). De arbeidsdeskundige gaat
vervolgens na wat de gelaedeerde op basis van die lichamelijke en geestelijke
beperkingen nog aan arbeid kan verrichten (percentage arbeidsongeschiktheid).6. De rol van rechtshulpverlenersDe leden van de fractie van de PvdA vragen of de tuchtrechtelijke procedure
voor de advocatuur voldoende toegankelijk is voor het slachtoffer, gezien
hetgeen hierover in het rapport van de Stichting Ombudsman is opgemerkt.De Stichting de Ombudsman merkt in het rapport op dat de klachtenregeling
van de Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) geen onafhankelijkheid lijkt
uit te stralen omdat de deken van de Orde van Advocaten eveneens een advocaat
is en derhalve een collega van degene waarover wordt geklaagd. Mij lijkt de
betrokkenheid van een vakgenoot, mits onafhankelijk optredend, juist positief
omdat een vakgenoot het best in staat is te bezien of correct is gehandeld
of niet. Voorts is de klachtenregeling voor de advocatuur laagdrempelig ingericht.
Bij de deken van de Orde in het desbetreffende arrondissement kan een schriftelijke
klacht over een advocaat worden ingediend. Indien de klager daarom verzoekt,
is de deken hem behulpzaam bij het op schrift stellen van de klacht. Indien
een ingediende klacht verduidelijking behoeft, is de deken de klager daarbij
op diens verzoek behulpzaam. De deken stelt een onderzoek in naar elke bij
hem ingediende klacht. Zo mogelijk wordt een klacht in der minne geschikt.
Voorts is er in het rechtsgebied van elk gerechtshof een Raad van Discipline.
Hierbij kunnen op verzoek van de klager klachten door de deken schriftelijk
worden ingediend. Daarnaast is er een Klachten- en geschillenregeling advocatuur,
met een Geschillencommissie Advocatuur. Informatie over mogelijkheden om klachten
in te dienen kan worden gevonden op www.advocatenorde.nl.De leden van de fractie van de PvdA vragen ook naar een oordeel over een
mogelijke belangenverstrengeling van rechtshulpverleners en verzekeraars alsmede
of rechtshulpverleners hun nevenfuncties kenbaar zouden moeten maken.Rechtsbijstandverzekeraars hebben veelal rechtshulpverleners in dienst
die in opdracht en voor rekening van hun werkgever op een zo kostenefficiënt
mogelijke manier geschillen tussen hun cliënten en derden proberen op
te lossen. Deze activiteiten vloeien voort uit de daartoe afgesloten polissen.
Voor klachten over niet of onvoldoende verleende rechtsbijstand kan gebruik
worden gemaakt van de bestaande geschillenregeling voor rechtsbijstandverzekeraars.
De advocatuur kent geen specifieke regels die verplichten tot het vermelden
van nevenfuncties, maar een advocaat dient zich wel te houden aan de gedragsregels
van de NOvA. Daarin staat onder meer dat een advocaat in zijn contacten met
derden misverstanden dient te vermijden over de hoedanigheid waarin hij in
de gegeven situatie optreedt (regel 29). Hij dient eveneens te vermijden dat
zijn vrijheid en onafhankelijkheid in de uitoefening van het beroep in gevaar
kunnen komen (regel 2). De gedragsregels, die ook tuchtrechtelijk kunnen worden
gehandhaafd, geven voldoende richting aan het optreden van de advocaat. Een
regeling voor het melden van nevenfuncties voor de advocatuur is derhalve
niet nodig. De medewerkers van de bureaus van rechtshulp zijn krachtens de
CAO reeds verplicht hun nevenfuncties te melden aan hun werkgever.De leden van de fractie van de SP vragen welke criteria er gelden om een
zaak op basis van «no cure, no pay» te kunnen behartigen.De NOvA heeft thans een verordening voorgelegd die het mogelijk maakt dat advocaten op basis van een proef in bepaalde gevallen op basis
van«no cure, no pay» zaken voor minder draagkrachtige slachtoffers
kunnen behartigen. Dit is alleen toegestaan indien er sprake is van letsel-
en overlijdensschade alsmede van een rechtszoekende die niet in aanmerking
komt of afziet van de door de overheid gefinancierde rechtsbijstand en naar
het oordeel van de advocaat redelijkerwijs niet in staat is de kosten van
rechtsbijstand te betalen danwel in aanmerking komt voor een voorwaardelijke
toevoeging, die echter niet wordt omgezet in een definitieve toevoeging. Bovendien
mag de aansprakelijkheid niet aanstonds erkend zijn of redelijkerwijs vaststaan
dan wel problemen van enige importantie in de sfeer van schade en causaliteit
voorzienbaar zijn. Aan honorariumafspraken dient een schriftelijke opdrachtbevestiging
ten grondslag te liggen die tenminste een aantal voorgeschreven punten dient
te bevatten. De advocaat is verplicht de opdrachtbevestiging geanonimiseerd
in afschrift te zenden aan de Algemene Raad van de Orde waarbij hij aan dient
te geven waarom hij meent dat zijn cliënt redelijkerwijs niet in staat
kan worden geacht de kosten van rechtsbijstand te betalen. Van (tussentijdse)
beëindiging van zijn rechtsbijstand, alsmede van het bereikte resultaat
en de wijze waarop de honorering heeft plaats gevonden, doet de advocaat op
overeenkomstige wijze onverwijld mededeling. Ik acht «no cure, no pay»
niet verenigbaar met de uitgangspunten van het rijksbeleid zoals onafhankelijkheid
en onpartijdigheid waaraan de advocatuur moet voldoen. Ik heb dit recentelijk
ook aan de NOvA kenbaar gemaakt. Nu het werken op basis van«no cure,
no pay» er toe kan leiden dat de advocaat een financieel belang krijgt
bij het aanhangig maken van een zaak en bij de procedure die voor het gerecht
wordt gevolgd, vind ik «no cure, no pay» niet toelaatbaar.De leden van de fractie van de SP vragen tevens of het klopt dat deskundigenkosten
niet meer worden vergoed en zo ja of dat niet onbillijk is. Zij vragen welke
rol het deskundigenfonds in deze nog speelt. Zij vragen voorts of het feit
dat partijen deskundigenkosten bij wijze van een voorschot zelf betalen geen
drempel vormt voor mensen met een laag inkomen en of het voorkomt dat mensen
een dergelijk voorschot niet kunnen betalen.Indien de rechtzoekende niet in staat is de kosten van het deskundigenbericht
zelf te dragen, geen rechtsbijstandverzekering heeft en nog geen advocaat
heeft ingeschakeld, rijst voor hem de vraag of hij zijn zaak nog juridisch
geldend zal maken. Een deskundigenbericht kan een bijdrage leveren aan die
afweging. De kosten voor het inschakelen van dergelijke deskundigen dragen
partijen in beginsel zelf. Van een deskundigenfonds is geen sprake. Voor de
verdeling van de kosten die gepaard gaan met het inschakelen van deskundigen
voor zaken die bij de rechter aanhangig zijn, bevat het Wetboek van Burgerlijke
Rechtsvordering (artikelen 194 e.v.) een regeling. Ook hier komen de kosten
in beginsel ten laste van de partij die om het onderzoek heeft gevraagd, tenzij
sprake is van een uitzondering. Zo bepaalt artikel 195 Rv onder meer dat aan
partijen die ingevolge de Wet op de rechtsbijstand een toevoeging is verleend,
geen voorschot behoeven te betalen. In dergelijke gevallen komen de kosten
ingevolge artikel 199 Lid 3 Rv ten laste van het Rijk.7. Vaststelling van de omvang van de schadevergoedingDe leden van de fractie van de SP vragen of er richtlijnen zijn over de
wijze waarop schade wordt berekend. Zij vragen of de schadeberekening thans
(formeel) is geregeld en of het wenselijk zou zijn daarin uniformering aan
te brengen. Ook de leden van de fractie van de PvdA vragen of een zekere fijnmazige
normering wenselijk zou zijn en of dit middels een geavanceerd computerprogramma,
een zogenaamd expertsysteem zou kunnen worden gerealiseerd. De leden van de
fractie van D66 vragen juist of een forfaitair systeem geschikt
is voor de afhandeling van alle vormen van letselschade, nu in de praktijk
vaak juist behoefte is aan maatwerk.De omvang van de schadevergoeding wordt aan de hand van afdeling 10 van
titel 1 van Boek 6 BW bepaald. Het uitgangspunt van het aansprakelijkheidsrecht
is dat in beginsel volledige schadevergoeding plaatsvindt: in beginsel volledige
vermogensschade en onder voorwaarden ook immateriële schadevergoeding.
De schadevaststelling vindt derhalve concreet plaats en daar waar dat geheel
of gedeeltelijk onmogelijk is, wordt dusdanig geabstraheerd dat zoveel mogelijk
aansluiting wordt gezocht bij het concrete geval. Zoals ik al aangaf in de
beantwoording van vraag 33 van de vaste commissie van Justitie (Tweede Kamer,
1999–2000 26 630, nr. 2) ben ik in het algemeen voorstander van
normering van schadevergoedingen, maar lenen naar mijn mening niet alle schadeposten
zich daarvoor. Normering is efficiënt en rechtvaardig omdat gelijke gevallen
gelijk worden behandeld. Het probleem zit echter in de vaststelling van de
gelijkheid. Langlopende duur- of periodieke schaden met veel schadeposten
met een substantieel belang zullen minder snel voor een aanvaardbare normering
in aanmerking komen dan eenmalige geringe posten. Relevant is ook of de post
eenvoudig kan worden vastgesteld danwel door taxatie van toekomstige schade
dient plaats te vinden. Overigens zij opgemerkt dat, afgezien van de normering
van de omvang van de schadevergoeding, al wel normering heeft plaatsgevonden
ten aanzien van de wijze waarop de omvang van de schadevergoeding wordt vastgesteld.
Voorbeelden daarvan zijn de wijze van berekening van de verdiencapaciteit
en de wijze van de bij kapitalisatie te hanteren rekenrente. Daar waar de
wijze waarop de omvang van de schadevergoeding wordt vastgesteld, vaststaat,
kunnen ook computerprogramma's worden gebruikt ter berekening daarvan. Voor
normering van de omvang van de schadevergoeding lenen zich bijvoorbeeld schadeposten
die veel voorkomen en van een geringe omvang zijn, terwijl de exacte vaststelling
daarvan lastig is. Voorbeelden daarvan zijn de reiskostenvergoeding en de
ziekenhuisdaggeldvergoeding zoals aanbevolen door de NPP. Voorts denke men
aan de schadevergoeding die verschuldigd is wegens vertraging in de voldoening
van een geldsom, waarvoor artikel 6:119 BW voorschrijft hoe de vaststelling
van deze schade dient te geschieden en waarbij de schade om praktische redenen
naar een vaste maatstaf wordt begroot. Ook smartengeld leent zich voor normering
omdat de omvang daarvan bij uitstek geschat wordt en niet nauwkeurig berekend
kan worden. De zogenaamde smartengeldbundel van de ANWB wordt daarbij veelal
als leidraad gehanteerd. Ook in het wetsvoorstel affectieschade is een normering
opgenomen. Zie voorts ook het Besluit verplichte verzekering bij medisch wetenschappelijk
onderzoek met mensen, dat in artikel 6 de verschillende vormen van schade
die een proefpersoon kan lijden, normeert of limiteert.De vaststelling van inkomensschade leent zich naar mijn mening niet eenvoudig
voor normering omdat de begroting daarvan afhankelijk is van factoren als
leeftijd en verdiencapaciteit. In deze gevallen is maatwerk vereist, gezien
het grote belang voor het slachtoffer daarvan. De schade die voortvloeit uit
het verlies aan verdienvermogen wordt nu bepaald aan de hand van het verschil
tussen de inkomenstoestand zoals die zich zonder letsel verder zou hebben
ontwikkeld en de inkomenstoestand zoals die zich na het letsel ontwikkelt.
Gezien de complexiteit van deze berekening is het gebruikelijk dat deze door
middel van daartoe speciaal ontwikkelde actuariële software wordt uitgevoerd.
Ik noem hier de Audalet-rekenstandaard die de betrokkenen bij kan staan bij
de afwikkeling van letselschade. Met de invoer van een aantal objectieve gegevens
berekent dit programma de te betalen schadevergoeding in verband met het toekomstige
verlies aan arbeidsvermogen. De stand van het recht en de jurisprudentie is
het uitgangspunt op basis waarvan deze berekening wordt gemaakt.De leden van de fractie van de PvdA vragen nog hoe wordt gedacht over
de invoering van een no-fault verzekeringssysteem voor het verkeer. Daarvoor
verwijs ik naar een wetsvoorstel van enkele jaren geleden waarin voor de verkeersaansprakelijkheid
een risicoaansprakelijkheid werd geïntroduceerd. Dat wetsvoorstel is
gestrand (Kamerstukken II, 1998/1999, 25 759) en is bij brief van 16 juni
1999 ingetrokken (Kamerstukken II, 1998/99, 22 759, nr. 5).Voor de invoering van een nog verdergaande majeure verandering op dit
terrein, te weten de invoering van een no-fault verzekeringssysteem, lijkt
de tijd niet rijp.8. De duur van letselschadeproceduresDe leden van de fractie van de PvdA vragen naar de gemiddelde duur van
een gemiddeld complexe en een complexe zaak, uitgesplitst in een preprocessueel
en een processueel deel. De leden van de fractie van de VVD vragen of de introductie
van een maximale looptijd voor een letselschadezaak een oplossing zou kunnen
zijn, hoe lang die looptijd zou moeten zijn alsmede of een nadere beschouwing
kan worden gewijd aan de wijze waarop de maximale looptijd van de procedure
beperkt zou kunnen worden.Het afhandelen van een letselschadezaak neemt vaak een behoorlijke tijd
in beslag, ook indien partijen niet hoeven te procederen maar tot een schikking
komen. Uit de (buitenlandse) literatuur en in Nederland afgenomen interviews1 blijkt dat de gemiddelde afwikkelingsduur van letselschadezaken
anderhalf jaar in beslag neemt. Naarmate de ernst van het ongeval afneemt,
neemt ook de afwikkelingsduur af. Zo is bij (zeer) ernstige verkeersongevallen
een afwikkelingsduur van enkele jaren niet ongewoon. Bij middelmatig letsel
is een afhandeling van een tot drie jaar gebruikelijk. In de (zeer) lichte
letselschadegevallen is de schaderegeling behoorlijk vlot verlopen als de
zaak binnen een half jaar na indiening van de schadeclaim is afgehandeld.
Het afhandelen van medische schadeclaims neemt ongeveer 20 maanden in beslag.
Bij arbeidsongevallen kost de afwikkeling in het algemeen ongeveer twee jaar,
hoewel er behoorlijke uitschieters naar beneden en boven zijn. De reden waarom
de afwikkeling van letselschade relatief lang duurt, is dat letsel vaak pas
definitief kan worden vastgesteld en er pas begonnen kan worden met de vaststelling
van een aantal belangrijke schadeposten als het letsel genezen is of er sprake
is van consolidatie van het letsel. Het vaststellen van een maximale looptijd
lijkt dan ook geen oplossing te zijn. Wel kan worden gewerkt aan de versnelling
van bepaalde onderdelen van het schaderegelingstraject, zoals het medische
traject. In paragraaf 5 is aangegeven hoe getracht wordt een dergelijke
versnelling te bewerkstelligen.9. Alternatieve geschillenbeslechtingDe leden van de fractie van de VVD vragen om een nadere beschouwing over
de wijze en het moment waarop alternatieve geschillenbeslechting, zoals bindend
advies, arbitrage en mediation, in de schaderegelingsprocedure een succesvolle
rol kan vervullen. De leden van de fracties van de PvdA en de SP vragen of
het voorschrijven van een vorm van verplichte bemiddeling (mediation) bijvoorbeeld
helemaal in het begin van het traject of na drie of vijf jaar, een oplossing
zou kunnen zijn.Zoals ik in mijn beleidsbrief ADR/Mediation van 19 april 2004 heb
aangegeven, bestaan er geen algemene normen aan de hand waarvan kan worden
bepaald wat de beste oplossingsmethode is voor een bepaald conflict. Evenmin
valt op voorhand aan te geven op welk moment alternatieve geschilbeslechting
het best zou kunnen worden toegepast. Dit geldt voor alle procedures en derhalve
ook voor schaderegelingsprocedures. Of een conflict zich leent
voor mediation zal vooral afhangen van partijkenmerken en niet zozeer van
zaakskenmerken. Zonder onderhandelingsbereidheid van partijen vindt er geen
succesvolle mediation plaats. Het invoeren van verplichte mediation acht ik
niet wenselijk. Het frustreren van één danwel beide partijen
van mediation zou in zijn algemeenheid het vertrouwen in dit instrument kunnen
schaden. Ik kies er thans voor om positieve prikkels te introduceren om te
bevorderen dat partijen voor mediation kiezen. Uit het WODC-onderzoek «Ruimte
voor mediation» is voorts gebleken dat het moment waarop mediation succesvol
kan worden toegepast per zaak verschilt. Meestal zal het zo vroeg mogelijk
gebruik maken van mediation het meest succesvol zijn omdat het conflict dan
nog niet is verhard. Soms is mediation echter juist pas in een later stadium
geschikt omdat het conflict een bepaalde «rijping» nodig heeft
en partijen in een eerder stadium nog niet aan mediation toe zijn. Het toepassen
van mediation is, evenals de toepassing van arbitrage en bindend advies, in
de eerste plaats een zaak van partijen zelf. Daarbij wil ik er nog eens op
wijzen dat het ontwikkelen van een geschiloplossingssysteem voor letselschadezaken
waarbij de toepassingsmogelijkheden van ADR-methoden worden betrokken, onderdeel
uitmaakt van het project «procedurele normering».10. Schikken of procederenDe leden van de fractie van D66 vragen of het mogelijk is dat slechts
een klein deel van de letselschadezaken bij de rechter terecht komt omdat
de uitkomst van een civiel proces onvoorspelbaar is, terwijl zo'n proces lang
duurt, kostbaar is en de mogelijkheid van een kostenveroordeling voor slachtoffers
een risico vormt. Met de leden van de fractie van het CDA vragen zij zich
af of slachtoffers daardoor wellicht geneigd zijn om in het preprocessuele
traject te veel concessies te doen en of zij daardoor niet al te zeer afhankelijk
van de uitkomsten van het preprocessuele traject worden. Deze leden vragen
of dat niet op gespannen voet staat met het recht op integrale schadeloosstelling
dat een slachtoffer heeft, alsmede of daar geen onderzoek naar zou moeten
worden gedaan. De leden van de fractie van het CDA vragen voorts nog of het
mogelijk is dat in het schikkingstraject «gelijke gevallen» ongelijk
worden behandeld alsmede of daarover gegevens bekend zijn.Aan de beslissing om een gerechtelijke procedure te starten danwel om
nogmaals te trachten om in de preprocessuele fase tot een vergelijk te komen,
ligt een individuele belangenafweging ten grondslag. De waarde die daarbij
wordt toegekend aan de verschillende mee te wegen factoren zal per individu
verschillen. Factoren als een mogelijk onvoorspelbare uitkomst, de duur en
de kosten van de procedure zullen daarbij ongetwijfeld een rol spelen. Of
deze factoren echter doorslaggevend zijn voor het feit dat slechts een zeer
klein percentage van de letselschadezaken uiteindelijk aan de rechter wordt
voorgelegd, is de vraag. Zoals ook uit het rapport van de Stichting de Ombudsman
blijkt, staat bij letselschadeslachtoffers erkenning van het hen aangedane
leed voorop alsmede een snelle afdoening van het geschil opdat zo snel mogelijk
kan worden teruggekeerd naar de situatie van voor het ongeval. De echte verwerking
van een slachtoffer kan immers veelal pas plaatsvinden na afhandeling van
zijn claim. De meeste benadeelden ervaren een rechterlijke procedure immers
als een zware emotionele belasting, die hen telkens ingrijpend herinnert aan
de schadeveroorzakende gebeurtenis. Daarbij lijkt het impliciete beeld dat
in de vraagstelling besloten ligt, niet terecht. In het preprocessuele project
trachten partijen tot elkaar te komen door over en weer stellingen en verweren
prijs te geven. Het is dan ook niet alleen het slachtoffer dat concessies
doet, maar ook de aansprakelijke partij c.q. diens verzekeraar. Ook voor deze
laatsten is een gerechtelijke procedure een weing lonkend perspectief, zodat
ook zij er alle belang bij hebben om er samen uit te komen. Daarbij
wil ik erop wijzen dat slachtoffers doorgaans worden bijgestaan door rechtshulpverleners,
die er voor zullen waken dat slechts het slachtoffer concessies doet. Dat
het feit dat een klein deel van de letselschade slechts bij de rechter terecht
komt zou betekenen dat slachtoffers daardoor geen integrale schadevergoeding
verkrijgen, lijkt mij dan ook een onjuiste veronderstelling. Nu het al dan
niet schikken van een zaak is voorbehouden aan partijen, worden daar geen
gegevens van bijgehouden. Of daarbij «gelijke» gevallen, ongelijk
worden behandeld is mij niet bekend. Het is bovendien de vraag wat onder «gelijk»
dient te worden verstaan. Nu ieder mens en derhalve ieder slachtoffer anders
is, is het goed mogelijk dat daar waar in vergelijkbare omstandigheden het
ene slachtoffer tevreden is met een bepaald schikkingsbedrag, het andere slachtoffer
een gelijk schikkingsvoorstel niet eens in overweging zou nemen. Zowel partijen
als de samenleving als geheel zijn er bij gebaat indien het schaderegelingsproces
zo snel mogelijk wordt afgerond. Ik kan mij dan ook geheel vinden in de aanbeveling
van de commissie fundamentele herbezinning van het burgerlijk procesrecht,
die institutionele partijen oproept rekening te houden met elkaars belangen
met het oog op beëindiging van hun geschil en hun geschil niet nodeloos
te laten escaleren maar integendeel te proberen het in der minne (buitengerechtelijk)
te beëindigen.In antwoord op de vraag van de leden van de fractie van het CDA welke
mogelijkheden er zijn om tot een betere waarborging van de positie van het
slachtoffer te komen en het preprocessuele proces verder te stroomlijnen,
verwijs ik naar mijn betrokkenheid bij het project «Procedurele normering»
dat juist tracht de buitengerechtelijke afwikkeling van personenschadeclaims
te stroomlijnen, waardoor mede de positie van het slachtoffer beter zal worden
gewaarborgd. Daarnaast streef ik naar een duidelijk aansprakelijkheidsrecht
dat zekerheid biedt en conflicten voorkomt.Het voorgaande neemt niet weg dat het partijen vrij staat een oplossing
via een gerechtelijke procedure te verkrijgen waarbij de mogelijkheid bestaat
dat de schade volledig wordt vergoed. Juist die hoge vergoeding die in vergelijking
met andere vergoedingssystemen (bv. sociale zekerheid) kan worden verkregen
(in beginsel de volledige vermogensschade en onder voorwaarden ook immateriële
schade vergoed) maakt dat aan een aantal voorwaarden moet zijn voldaan. De
toetsing daarvan kost tijd maar is gerechtvaardigd omdat het recht op vergoeding
van de schade voor de één, noodzakelijkerwijs een ander in zijn
mogelijkheden beperkt. Daarbij blijft de doelstelling dat snel en goed procederen
moet worden bevorderd. Zoals uit de beantwoording op een vraag van D66 hiervoor
reeds bleek, lijkt de wet tot herziening van het procesrecht voor burgerlijke
zaken, in het bijzonder de wijze van procederen in eerste aanleg daartoe afdoende
instrumenten te bieden. Op de vraag van de leden van de fractie van het CDA
voor welke zaken de rechter met name wordt ingeschakeld, kan ik geen antwoord
geven omdat daarvan geen gegevens worden bijgehouden.De leden van de fractie van D66 vragen voorts of, zoals de Stichting De
Ombudsman voorstelt, de deskundigheid over letselschade bij de rechterlijke
macht alsnog bevorderd zou moeten worden, bijvoorbeeld door middel van gespecialiseerde
rechters. Het rapport van de Stichting de Ombudsman is een inventarisatie
van knelpunten in de afhandeling van letselschadezaken gebaseerd op de bestudering
van 147 dossiers. De aanbeveling in het rapport om meer gespecialiseerde rechters
in te zetten vanwege de complexiteit van deze zaken die zich bovendien actief
moeten opstellen, lijkt vooral ingegeven ter voorkoming van onnodige vertraging
in de procedure. Uit het rapport wordt verder nergens melding gemaakt van
een gebrek aan kennis op dit terrein bij de rechterlijke macht. Naar mijn
overtuiging is er bij de rechterlijke macht ook meer dan voldoende expertise
om letselschadezaken te kunnen behandelen. Het rapport merkt overigens
op pagina 37 onder paragraaf 6.7 op dat procespartijen zelf tot de vertraging
bijdragen doordat zij de onderhandelingen buiten de procedure voortzetten
om op bepaalde punten dichter bij elkaar te komen of om zich te beraden op
een rapportage van externe deskundigen.Nu naar mijn overtuiging voldoende kennis op dit terrein aanwezig is bij
de rechterlijke macht en slechts 1 tot 5% van alle letselschadezaken uiteindelijk
bij de rechter terechtkomt, acht ik het zinvoller om mijn aandacht te richten
op het stroomlijnen en versnellen van het preprocessuele proces.XNoot1Samenstelling:Leden: Van de Camp (CDA), De Vries (PVDA), Van Heemst (PVDA), Vos (GL),
Rouvoet (CU), Adelmund (PVDA), De Wit (SP), Albayrak (PVDA), Luchtenveld (VVD),
Wilders (VVD), Weekers (VVD), De Pater-van der Meer (CDA), Voorzitter, Çörüz
(CDA), Verbeet (PVDA), Ondervoorzitter, Wolfsen (PVDA), De Vries (CDA), Van
Haersma Buma (CDA), Eerdmans (LPF), Van Vroonhoven-Kok (CDA), Van Fessem (CDA),
Straub (PVDA), Nawijn (LPF), Griffith (VVD), Van der Laan (D66), Visser (VVD),
Azough (GL), en Vacature (algemeen).Plv. leden: Van Hijum (CDA), Dijsselbloem (PVDA), Timmer (PVDA), Halsema
(GL), Van der Staaij (SGP), Kalsbeek (PVDA), Van Velzen (SP), Tjon-A-Ten (PVDA),
Van Baalen (VVD), Blok (VVD), Hirsi Ali (VVD), Aasted Madsen-van Stiphout
(CDA), Jager (CDA), Van Heteren (PVDA), Arib (PVDA), Buijs (CDA), Sterk (CDA),
Varela (LPF), Joldersma (CDA), Ormel (CDA), Van Dijken (PVDA), Hermans (LPF),
Örgü (VVD), Lambrechts (D66), Rijpstra (VVD), Karimi (GL) en Vergeer
(SP).XNoot1Preprocessuele afwikkeling van personenschadeclaims, Een rechtsvergelijkende
studie naar de mogelijkheden tot structurering van het proces van buitengerechtelijke
afwikkeling van personenschadeclaims in Nederland aan de hand van procedurele
normen en andere instrumenten, I. N. Tzankova, W. C. T. Weterings.XNoot1Vergoeding van letselschade en transactiekosten, W. C. T. Weterings,
p. 103. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29200-VI-168.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl