Wijziging Monumentenwet 1988 (rol provinciaal bestuur en gemeentebestuur rijkssubsidiëring beschermde monumenten en vervallen voorhangbepaling artikel 34); Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29734, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

09-09-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29734 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. Algemeen deel1. Strekking2. De rol van gemeenten en provincies3. Het nieuwe stelsel: van restauratie naar onderhoud,
klantgericht en eenvoudig3.1. Het huidige stelsel3.2. Eén regeling voor instandhouding4. Financiële gevolgenII. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGArtikel I, onderdeel AArtikel I, onderdeel BArtikel I, onderdeel CArtikel I, onderdeel DOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29734Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 29 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 734Wijziging van de Monumentenwet 1988 inzake de rol van het provinciaal
bestuur en het gemeentebestuur bij de rijkssubsidiëring van beschermde
monumenten alsmede het vervallen van de voorhangbepaling van artikel 34nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGI. Algemeen deel1. StrekkingDit wetsvoorstel tot wijziging van artikel 34 van de Monumentenwet 1988
strekt ertoe de wettelijke verplichting om provincies en gemeenten een rol
te geven bij de verlening van subsidies in het kader van de monumentenzorg,
op te heffen. Daarnaast bevat het wetsvoorstel twee andere wijzigingen in
artikel 34: het vervangen van de begrippen «herstel» en «instandhouding»
in het eerste lid door het begrip «instandhouding» en het laten
vervallen van de voorhangbepaling van het vijfde lid.Binnen de monumentenzorg wordt gewerkt aan een nieuw instandhoudingsbeleid.
In de brief aan de Tweede Kamer van 3 november 2003 (Kamerstukken II,
2003/04, 29 314, nr. 1) is aangegeven dat het beleid erop gericht is
ook binnen de monumentenzorg te dereguleren en te komen tot een regeling die
klantvriendelijk, minder ingewikkeld en efficiënter is. Het nieuwe instandhoudingsbeleid
beoogt een verschuiving van restauratie naar planmatig onderhoud, eenvoudiger
regelgeving, kortere procedures en een waarborg voor de kwaliteit van de monumentenzorg.Een belangrijk element ervan is de ontwikkeling van een nieuwe regeling
om monumenteigenaren financieel te ondersteunen, waarin restauratie en onderhoud
zoveel mogelijk zijn geïntegreerd. De nieuwe regels voor het verstrekken
van deze subsidie zullen worden opgenomen in een nieuw besluit: het Besluit
rijkssubsidiëring instandhouding monumenten, dat het Besluit rijkssubsidiëring
restauratie monumenten 1997 (Brrm 1997) en het Besluit rijkssubsidiëring
onderhoud monumenten (Brom) zal vervangen. Deze regeling zal naar verwachting
op 1 januari 2006 worden ingevoerd.Met dit wetsvoorstel en met het nieuwe instandhoudingsbeleid wordt tevens
uitvoering gegeven aan het Hoofdlijnenakkoord van het kabinet, waarin veel
nadruk wordt gelegd op het verminderen van regelzucht en bureaucratie en op
het versterken van de verantwoordelijkheid en zeggenschap van burgers. Bij
deze dereguleringsoperatie staat de monumenteigenaar centraal en dienen de
procedures hem optimaal te ondersteunen bij de instandhouding van zijn bezit. 2. De rol van gemeenten en provinciesMet de wijziging van artikel 34 van de Monumentenwet 1988 wordt de verplichte
rol van gemeenten en provincies bij de subsidieverlening geschrapt. Omwille
van de nagestreefde eenvoud van regels zullen gemeenten en provincies in het
nieuwe stelsel niet meer worden betrokken bij de verlening van subsidies.
De achtergrond bij het schrappen van de verplichte rol van gemeenten en provincies
is dat de wijze waarop monumenteigenaren thans financieel worden ondersteund,
complex, ondoorzichtig en tijdrovend is. In paragraaf 3.1 wordt hierop
nader ingegaan.De wijziging van artikel 34 van de Monumentenwet 1998 betekent niet dat
gemeenten en provincies in de toekomst geen enkele rol meer kunnen vervullen.
Het wetsvoorstel beoogt slechts de harde, juridische verplichting om regels
met betrekking tot het verstrekken van subsidie altijd ook betrekking te laten
hebben op de wijze waarop gemeenten en provincies bij het verstrekken van
subsidie worden betrokken, te laten vervallen. Overigens hebben gemeenten
en provincies bijvoorbeeld ook geen rol bij de uitvoering van het Brom (bij
de totstandkoming daarvan is door de Raad van State een kritische vraag gesteld
onder verwijzing naar de verplichte betrokkenheid ingevolge het derde lid
van artikel 34 van de Monumentenwet 1988).Binnen de monumentenzorg vervullen gemeenten en provincies een belangrijke
functie. Gemeenten en provincies zijn samen eigenaar van 15% van het totale
monumentenbestand en dragen daarmee direct verantwoordelijkheid voor de instandhouding
van een belangrijk deel van onze monumenten. Daarnaast spelen zij een centrale
rol bij de uitvoering van het beschermingsbeleid. De gemeente adviseert de
minister over aanwijzing van rijksmonumenten en verleent monumentenvergunningen.
In beide gevallen heeft ook de provincie een adviserende rol wanneer het monument
is gelegen buiten de bebouwde kom. Gemeenten hebben met deze vergunningbevoegdheid
grip op de monumenten op hun grondgebied en kunnen via het bestemmingsplan
een koppeling leggen met het eigen beleid. Provincies hebben op grond van
hun taak in het kader van de ruimtelijke ordening een rol in dat verband.Tot slot zijn ook de provinciale steunpunten voor de monumentenzorg van
groot belang. Deze bieden gemeenten bij de uitvoering van hun taken op dit
gebied een platform waarop informatie en kennis kan worden uitgewisseld.3. Het nieuwe stelsel: van restauratie naar onderhoud,
klantgericht en eenvoudigIn 1993 werd vastgesteld dat bijna 40% van de rijksmonumenten dringend
herstel behoefde. Op grond van het «Werkplan voor de Monumentenzorg»
(1995) hebben achtereenvolgende kabinetten extra middelen ingezet om deze
restauratieachterstand in te lopen. Alle soorten monumenten profiteren hiervan,
voor zeer grote restauraties is de zogenaamde Kanjerregeling getroffen. Doel
van dit herstelplan is het terugbrengen van de restauratieachterstand tot
10% in 2010. Ook de komende jaren zullen dus nog in het teken staan van herstel.
Tegelijkertijd moeten nu reeds maatregelen worden getroffen om de bereikte
resultaten te consolideren. Voorkomen moet immers worden dat in de nabije
toekomst opnieuw restauratieachterstanden ontstaan. Daarom wordt het beleid
zodanig aangepast dat nog tijdens het eind van het herstelprogramma het accent
verschuift van restauratie naar onderhoud.Met een nieuwe regeling om monumenteigenaren financieel te ondersteunen,
zal de eigenaar worden gestimuleerd tot het plegen van planmatig
en goed onderhoud, waarbij slechts incidenteel een noodzakelijke restauratie
voorkomt.Bij de verschuiving van restauratie naar onderhoud gaat het dus niet om
een redactionele aanpassing maar om een inhoudelijke. In plaats van afzonderlijke,
soms complexe, subsidieregimes voor onderhoud en restauratie komt er één
regeling, gericht op planmatig onderhoud. Het begrip instandhouding omvat
dit geheel van onderhoud en in voorkomend geval de noodzakelijke restauraties.De eigenaar is primair verantwoordelijk voor de instandhouding van zijn
bezit. Hij moet zorgen voor goed onderhoud en indien nodig voor restauratie.
Het beleid zal zo worden vormgegeven dat de eigenaar hiertoe wordt gestimuleerd.
Dit betekent een klantgerichte benadering met vanaf het begin de juiste informatie,
deskundige ondersteuning, heldere regelgeving en financiële prikkels.De huidige praktijk staat daar in sommige opzichten ver vanaf. Monumenteigenaren
oordelen over het algemeen niet positief over het huidige stelsel voor de
financiële ondersteuning: te ingewikkelde regels en te weinig informatie.
Dit geldt met name voor eigenaren van woonhuizen – de grote meerderheid –
die geen professionele beheerders zijn en hun monument veelal zelf in gebruik
hebben.Om de monumenteigenaar te stimuleren tot planmatig onderhoud zal dit subsidiestelsel
aanzienlijk worden vereenvoudigd. De rol van gemeenten en provincies bij de
verlening van subsidies in het kader van de monumentenzorg zal daarbij worden
opgeheven.3.1. Het huidige stelselDe huidige wijze van financiële ondersteuning van monumenteigenaren
is complex. Vooral de procedure voor het subsidiëren van restauraties
is voor de eigenaar ondoorzichtig en tijdrovend, dit in tegenstelling tot
de regelingen voor fiscale aftrek van kosten van (groot)onderhoud en de regeling
voor subsidiëring van onderhoud, het Brom. Restauratiesubsidies worden
verleend op grond van het Brrm 1997. Deze regeling kwam voort uit een situatie
waarin volstrekt onvoldoende subsidiegelden voor restauraties beschikbaar
waren en er een groot stuwmeer aan restauratieprojecten was. Om de te krappe
budgetten toch zo goed mogelijk terecht te laten komen waar zij het meest
nodig zijn, heeft dat geresulteerd in een vernuftig maar bewerkelijk systeem
van budgettering naar gemeenten en provincies: een uitvoering waarbij alle
bestuurslagen betrokken zijn en een mix van financiële instrumenten,
zoals fiscale aftrek, subsidie, laagrentende leningen en voorfinanciering.De procedure van het Brrm 1997 is als volgt. De eigenaar wendt zich met
zijn restauratieproject tot de gemeente, die het project al of niet opneemt
in een restauratie-uitvoeringsprogramma (prioriteitenoverzicht) van zes jaar.
Gemeenten met minder dan honderd monumenten zijn niet zelf budgethouder en
dienen hun prioriteitenoverzicht in voor het restauratie-uitvoeringsprogramma
van de provincie. Deze programma's worden gemaakt binnen het budget dat de
minister de budgethouders heeft toegewezen. De toewijzing (hoogte van het
budget) vindt plaats op grond van de geconstateerde restauratiebehoefte. De
gemeente stelt hiertoe vierjaarlijks een zogeheten behoefteraming op. De gemeente
berekent de subsidiabele restauratiekosten en geleidt de aanvraag door naar
de minister, in casu de Rijksdienst voor de Monumentenzorg (RDMZ). De minister
(in de praktijk de RDMZ) stelt vervolgens de subsidiabele kosten vast, bepaalt –
afhankelijk van het soort monument – het subsidiebedrag en verleent
subsidie. Het Nationaal Restauratiefonds (NRF) betaalt de subsidie uit. Dit
fonds verstrekt ook restauratiehypotheken en goedkope voorfinanciering. 3.2. Eén regeling voor instandhoudingHet beleid is erop gericht dat er in de toekomst voor de financiële
ondersteuning van monumenteigenaren één regeling komt: het Besluit
rijkssubsidiëring instandhouding monumenten (Brim). Hierin wordt in plaats
van de begrippen onderhoud en restauratie alleen de term «instandhouding»
gehanteerd. Voor deze nieuwe regeling gelden drie uitgangspunten:– eenvoudige regels en snelle procedures,– integratie van onderhoud en restauratie, en– stimuleren van gestructureerd en planmatig onderhoud.Dit betekent zo min mogelijk verschillende categorieën monumenten
en subsidiepercentages en een directe relatie tussen aanvrager en verlener
van financiële steun. Om de aanvraagprocedure over zo min mogelijk schijven
te laten verlopen zal de hierboven genoemde rol van gemeenten en provincies
bij de subsidieverlening komen te vervallen. De doorlooptijd van aanvragen
kan daarmee aanmerkelijk worden teruggebracht.In de nieuwe regeling zal een onderscheid worden gemaakt tussen twee soorten
monumenten: woonhuizen en boerderijen zonder agrarische functie enerzijds
en overige monumenten anderzijds.Bij de eerste categorie gaat het veelal om kleinschalige monumenten waarvan
de economische functie met relatief beperkte overheidssteun behouden kan blijven.
Het overgrote deel van de eigenaren van woonhuizen en boerderijen zonder agrarische
functie kan kosten van groot onderhoud fiscaal aftrekken. Op grond van het
Brrm 1997 hebben zij recht op subsidie en een laagrentende lening ter grootte
van een percentage van de subsidiabele kosten. In de nieuwe regeling zal dit
alleen een laagrentende lening worden, die zij via het NRF kunnen ontvangen.
Ook de eigenaren van woonhuizen en boerderijen zonder agrarische functie die
geen recht hebben op belastingsaftrek, zullen ter financiering van hun restauratie
geen subsidie maar een laagrentende lening via het NRF kunnen ontvangen.De categorie «overige monumenten» bevat veel bouwwerken –
kastelen, molens, gemalen, kerken etc. – die doorgaans nauwelijks renderen
en relatief veel subsidie nodig hebben om te kunnen voortbestaan. Zij worden
vaak beheerd door publiek- en privaatrechtelijke lichamen zonder mogelijkheid
tot belastingaftrek. Juist bij deze categorie monumenten moeten in de toekomst
onnodige en dure restauraties worden voorkomen. Bij deze categorie gaat het
immers om monumenten waarvan de restauratie erg duur is en waarbij goed, planmatig
onderhoud van groot belang is. Wanneer te lang wordt gewacht met restauratie,
wordt restauratie veel duurder. Eigenaren hiervan zullen in de toekomst daarom
op basis van een meerjarig instandhoudingplan een geïntegreerde subsidiebijdrage
kunnen krijgen voor restauratie- en onderhoudswerkzaamheden, met een zodanig
subsidiepercentage dat planmatig onderhoud wordt gestimuleerd.Twee bijzondere soorten eigenaren zullen tegen een vast percentage subsidie
kunnen krijgen voor het instandhouden van hun monumentenbezit: lagere overheden
en professionele organisaties voor monumentenbehoud. Tot deze laatste behoren
maatschappijen voor stadsherstel en particuliere organisaties die zich toeleggen
op restauratie en beheer van «lastige» monumenten. Zij vormen
als het ware het vangnet van de monumentenzorg en krijgen in de nieuwe systematiek
subsidie op basis van resultaatafspraken. 4. Financiële gevolgenDeze wijziging van de Monumentenwet 1988 heeft geen financiële gevolgen
omdat het wetsvoorstel uitsluitend voorziet in het opheffen van de wettelijke
verplichting om provincies en gemeenten een rol te geven bij de verlening
van subsidies in het kader van de monumentenzorg.In de toelichting bij het Brim zal nader worden ingegaan op de financiële
consequenties van het nieuwe instandhoudingbeleid.Voor de financiële gevolgen als gevolg van de inwerkingtreding van
de nieuwe regeling zij overigens ook verwezen naar de brief van 18 december
2001 van mijn ambtsvoorganger aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 2001/02,
27 432, nr. 45) en het bijbehorende rapport «Monumenten uit de
Steigers».II. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGArtikel I, onderdeel AHet begrippenkader in de wet (en de daarop gebaseerde besluiten) is niet
eenduidig. Zo is in de Monumentenwet 1988 sprake van «herstel»
en «instandhouding». In het Brrm 1997 en het Brom is sprake van
«restauratie» en «onderhoud». Omdat het wenselijk
is om een eenduidige terminologie te hanteren, vervalt met de wijziging van
artikel 34, eerste lid, het onderscheid tussen «herstel» en «instandhouding».
Deze begrippen worden vervangen door het algemene begrip «instandhouding»,
dat ziet op alle vormen van restauratie, onderhoud, herstel etc. Zowel ingrijpende
restauraties als kleine onderhoudswerkzaamheden kunnen onder het begrip instandhouding
vallen. Uitwerking van dit begrip geschiedt in de op artikel 34 van de Monumentenwet
1988 gebaseerde besluiten.Artikel I, onderdeel BVoor de toelichting op dit onderdeel zij verwezen naar het algemeen deel
van deze memorie van toelichting.Artikel I, onderdeel CMet dit wetsvoorstel wordt de tekst van het vierde lid aangepast omdat
de tekst een omissie bevatte als gevolg van wijziging door de Wet van 4 december
1997, Stb. 580, tot aanpassing van bijzondere wetten aan de derde tranche
van de Algemene wet bestuursrecht (Aanpassingswet derde tranche Awb II). In
plaats van «regels gesteld omtrent de wijze van verdeling» stond
er: regels gesteld omtrent de wijze van verdeling gesteld.Artikel I, onderdeel DMet dit wetsvoorstel wordt ook voorgesteld de voorhangbepaling van artikel
34, vijfde lid, te laten vervallen. De achtergrond daarvan is de volgende.
Volgens de thans geldende regeling moet elke algemene maatregel van bestuur
en elke wijziging daarvan worden voorgehangen om beide kamers der Staten-Generaal
in kennis te stellen van plaatsing in het Staatsblad, en kan een besluit pas
in werking treden twee maanden na publicatie van het Staatsblad. In de gevallen
dat de voorhangbepaling van artikel 34 aan de orde is geweest, ging het daarbij
meestal om wijzigingen van relatief geringe betekenis, technische aanpassingen
e.d. Omdat alle (wijzigingen van) besluiten die zijn gebaseerd op artikel
34, pas twee maanden na publicatie in werking kunnen treden, wordt de totstandkomingsprocedure
door deze voorhangprocedure zonder noodzaak verlengd. Dat komt de slagvaardigheid
van het bestuur niet ten goede en het kan zelfs tot problemen
leiden wanneer directe inwerkingtreding noodzakelijk is.Zowel door het kabinet als door het parlement wordt regelmatig gewezen
op het belang van het vereenvoudigen van regels en van procedures. Toch is
het in de praktijk soms moeilijk om invulling aan dit uitgangspunt te geven.
Met het laten vervallen van de voorhangbepaling wil het kabinet dit concreet
doen. Het is overigens niet alleen uit een oogpunt van vereenvoudiging van
regels en van procedures, dat wordt voorgesteld de voorhangbepaling te schrappen.
Ook het terugdringen van administratieve lasten, zoals in het Hoofdlijnenakkoord
onderstreept, speelt hierbij een rol.Het voorgaande betekent overigens niet dat het parlement geen rol meer
heeft bij de totstandkoming van algemene maatregelen van bestuur op grond
van de Monumentenwet 1988. Hoewel algemene maatregelen van bestuur in beginsel
tot de verantwoordelijkheid van de Kroon moeten worden gerekend, is het begrijpelijk
dat het parlement in bepaalde gevallen daarbij betrokken wil zijn om invulling
te kunnen geven aan zijn rol toe te zien op het beleid van het kabinet. Gelet
op de wens tot het vereenvoudigen van regels en van procedures en het terugdringen
van administratieve lasten, is een voorhangprocedure daarvoor echter zeker
niet het juiste instrument. Ook zonder wettelijk voorgeschreven voorhangprocedure
zal het parlement altijd over de ontwikkelingen op het gebied van de monumentenzorgsubsidies
worden geïnformeerd. Zo heeft het kabinet het parlement reeds enkele
malen geïnformeerd wat betreft het nieuwe instandhoudingsbeleid (brief
van 18 december 2001, Kamerstukken II, 2001/02, 27 432, nr. 45,
brief van 3 november 2003, Kamerstukken II, 2003/04, 29 314, nr.
1, en brief van 7 juni 2004, Kamerstukken II 2003/04, 29 314, nr.
4). Op 28 juni 2004 is met de Tweede Kamer der Staten-Generaal van gedachten
gewisseld over het nieuwe instandhoudingsbeleid.De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,M. C. van der Laan 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29734-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl