Vaststelling begroting van het gemeentefonds voor het jaar 2008; Verslag van een Schriftelijk Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31200-B, nr. 8

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

22-11-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31200-B nr. 8

19-11-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamInhoudsopgave blz.I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIES1. Motivering van de kennelijke koerswijziging inzake
precariobelasting2. Reikwijdte van de precariobelasting en de mogelijkheid
tot vrijstelling3. Gemeentelijke precariobelasting en beleidsvrijheid
van de gemeenten4. De opbrengst van precariobelasting5. Congruentie van nut en last6. Effecten op de hoogte van de OZBII. REACTIE VAN DE STAATSSECRETARISInleiding1. Nadere Motivering2. Reikwijdte van de precariobelasting en de mogelijkheid
tot vrijstelling3. Gemeentelijke precariobelasting en beleidsvrijheid
van gemeenten5. Congruentie van nut en last6. Effecten op de hoogte van de OZBTenslotteBIJLAGEDe 40 Gemeenten die precariobelasting heffen op ondergrondse
infrastructuurGemeente
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31200-BToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 47 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 200 BVaststelling van de begrotingsstaat van het gemeentefonds voor het jaar
2008nr. 8VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 19 november 2007De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties1 heeft over de brief van de staatssecretaris van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties van 10 juli 2007 (TK 30 800 B/30 800
VII, nr. 18) inzake de heffing van precariobelasting op (ondergrondse)
infrastructuur van nutsbedrijven, de navolgende vragen en opmerkingen ter
beantwoording aan de staatssecretaris voorgelegd. De staatssecretaris heeft
hierop gereageerd bij brief van 12 november 2007.Vragen en antwoorden, voorzien van een inleiding, zijn hierna afgedrukt.De voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,LeerdamDe adjunct-griffier van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties,HendrickxInhoudsopgave blz.I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties 21. Motivering van de kennelijke koerswijziging inzake precariobelasting
22. Reikwijdte van de precariobelasting en de mogelijkheid tot vrijstelling
33. Gemeentelijke precariobelasting en beleidsvrijheid van de gemeenten
44. De opbrengst van precariobelasting 45. Congruentie van nut en last 46. Effecten op de hoogte van de OZB 5II. Reactie van de staatssecretaris 6I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIES1. Motivering van de kennelijke koerswijziging inzake
precariobelastingDe leden van de CDA-fractie hebben kennis genomen van de brief en vragen
waarom de staatssecretaris terugkomt op de toezegging, die haar ambtsvoorganger
deed bij brief van 26 augustus 2005 (TK 26 213, nr. 17, blz. 1–2),
waarin het kabinetsstandpunt op het rapport van de stuurgroep Eenhoorn is
verwoord: «Ten slotte zal het kabinet de gedoogplicht van gemeenten
voor kabels van telecombedrijven in gemeentegrond voor de precariobelasting,
doortrekken naar kabels en waterleidingen in de gemeentegrond van nutsbedrijven».De leden van de fractie van de PvdA hebben kritisch kennis genomen van
de brief van staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
over precariobelasting. Zij begrijpen niet dat de staatssecretaris geen gevolg
kan geven aan de motie De Pater-Van der Meer, 29 800 B, nr. 9, die
oproept om de heffing van precario op ondergrondse infrastructuur van nutsbedrijven
te betrekken bij de verkenning decentraal belastinggebied. Zij zijn in dit
verband van mening dat op het moment dat er duidelijkheid is over de toekomst
van het gemeentelijk belastinggebied, er wel degelijk ook aandacht moet worden
besteed aan de reikwijdte van de precariobelasting en dat dan een afschaffing
ervan voor bijvoorbeeld de energiesector heel goed tot de mogelijkheden behoort.
Derhalve verzoeken deze leden de staatssecretaris dan ook die motie met spoed
uit te voeren. Aangezien echter op dit moment nog geen duidelijkheid bestaat
over het toekomstig gemeentelijk belastinggebied, achten deze leden het nog
niet opportuun om geïsoleerd te besluiten over afschaffing van (een deel)
van de precariobelasting.De leden van de SP-fractie hebben met enige verbazing kennisgenomen van
de brief van de staatssecretaris over de precariobelasting waarin zij ingaat
op moties die met algemene stemmen, respectievelijk een zeer ruime Kamermeerderheid,
zijn aangenomen. In deze brief geeft zij aan dat zij, hoewel ze sympathie
koestert voor de moties De Pater-van der Meer en Van Beek en Knops (TK 30 300
VII, nr. 15), om juridische en technische redenen deze lijn niet wil
volgen. Op grond van welke overwegingen wijkt de staatssecretaris van de ingezette
koers af en waarom meent zij dat ook de Kamer nu een geheel andere mening
zou zijn toegedaan?De leden van de VVD-fractie hebben met teleurstelling kennisgenomen van
de brief van de staatssecretaris d.d. 10 juli inzake de precariobelasting,
waarin wordt medegedeeld dat niet wordt overgegaan tot vrijstelling van
precariobelasting op (ondergrondse) infrastructuur van nutsbedrijven. Voorts
wordt voorgesteld om de discussie over precariobelasting te betrekken bij
de discussie over de toekomst van het belastinggebied van lokale overheden.De leden van de VVD-fractie hebben reeds eerder, in verband met de stijgende
kosten voor de burgers, aangegeven het zorgelijk te vinden dat gemeenten overgaan,
dan wel zijn overgegaan, tot het heffen van precario op de infrastructuur
van nutsbedrijven. Ook zij verwijzen daarbij onder andere naar de motie van
de leden Van Beek en Knops. Deze leden staan nog steeds achter die motie en
zijn dus nog steeds voorstander van een wettelijk verbod op het heffen van
precario op de infrastructuur van nutsbedrijven. Zij verwijzen ook naar de
door de minister van BZK eerder gedane toezeggingen ter zake (zie ook de brief
van 2 juni 2006, Kamerstuk 30 096/26 213, nr. 24). Waarom
gelden die toezeggingen nu niet meer? Wat is er veranderd? Waarom was een
wettelijk verbod eerst wel mogelijk en nu niet meer? Waarom is er nu opeens
sprake van juridische en technische redenen die de staatssecretaris tot de
conclusie doen komen dat de lijn van de onderhavige moties niet moet worden
gevolgd?2. Reikwijdte van de precariobelasting en de mogelijkheid
tot vrijstellingDe leden van de CDA-fractie vragen, waarom de staatssecretaris het denkbaar
acht dat uitbreiding van de vrijstelling van precariobelasting naar de infrastructuur
van nutsbedrijven beschouwd zou kunnen worden als verboden staatssteun in
de zin van het EG-verdrag. Zij menen, dat er geen sprake is van een verstoring
van de vrije markt, aangezien het hier gaat om een algemeen geldende vrijstelling
voor de infrastructuur van nutsbedrijven. Op dit moment genieten de telecombedrijven
al een vrijstelling van precariobelasting op grond van de Telecommunicatiewet.
Deze leden vragen of de staatssecretaris met hen van mening is, dat er juist
in de huidige situatie sprake is van verboden staatssteun, omdat voor de infrastructuur
van nutsbedrijven vooralsnog geen vrijstelling is verleend.Voorts ontvangen deze leden graag antwoord op een feitelijke vraag: in
de brief stelt de staatssecretaris dat de problematiek ook zou gelden voor
bovengrondse infrastructuur. Kunt u nader aangeven welke bovengrondse infrastructuur
u precies bedoelt?De leden van de PvdA-fractie ontvangen graag een volledig overzicht van
de aan precario onderhevige onder- en bovengrondse infrastructuur. Wat is
nu exact wel en wat is niet uitgezonderd? Hoe past de wet- en regelgeving
bij de technologische en economische ontwikkelingen in de ondergrondse infrastructuur
voor gas, elektriciteit, water, telefonie, internet etc. nu en in de toekomst?De leden van de VVD-fractie merken op dat de staatssecretaris in haar
brief stelt dat de vrijstelling van de precariobelasting «vrij uitgebreid»
zou moeten worden. Waarop baseert de staatssecretaris deze stelling? Wat bedoelt
zij met «vrij uitgebreid»? Voorts wordt in de brief opgemerkt
dat het denkbaar is dat een verdere uitbreiding van de vrijstelling tot infrastructuur
van andere bedrijven noodzakelijk zal zijn teneinde te voorkomen dat de belastingfaciliteit
beschouwd zal moeten worden als verboden staatssteun in de zin van het EG-verdrag.
Dit zou één van de redenen zijn om niet tot vrijstelling van
precariobelasting voor nutsbedrijven over te gaan. De leden van de VVD-fractie
wijzen er op dat, ingevolge de Telecommunicatiewet, telecombedrijven wel vrijstelling
van precariobelasting hebben. Geldt het argument van verboden staatssteun
dan niet voor telecombedrijven? Gaarne krijgen de leden van de VVD-fractie
meer inzicht in de problematiek van de eventuele verboden staatssteun, mede
in relatie tot de telecombedrijven. De staatssecretaris beroept zich ook nog op technische redenen om vrijstelling
niet in te voeren. Welke technische redenen zijn er, zo vragen de leden van
de VVD-fractie.3. Gemeentelijke precariobelasting en beleidsvrijheid
van de gemeentenDe leden van de VVD-fractie vragen of de gemeenten vrij zijn in het bepalen
van de hoogte van de tarieven van de precariobelasting. Als dat het geval
is, hoe beoordeelt de staatssecretaris dat?Voorts merkt de staatssecretaris op dat in de praktijk ook langs privaatrechtelijke
weg vergoedingen worden gevraagd. De leden van de VVD-fractie vragen de staatssecretaris
nader uiteen te zetten wat hier wordt bedoeld.De staatssecretaris merkt aan het einde van de brief op dat de relevante
vraag is of precario als instrument voor gemeenten noodzakelijk is. Hoe ziet
de staatssecretaris dat? Wat betekent deze zin? Hoe ziet overigens het traject
van de discussie over de toekomst van het belastinggebied van lokale overheden
er uit? Gaarne krijgen de leden van de VVD-fractie hierop een reactie.4. De opbrengst van precariobelastingDe leden van de CDA-fractie vragen of het waar is dat over de in rekening
gebrachte precariobelasting BTW wordt geheven. Zo ja, wat zijn daarvan de
gevolgen voor de lastendruk voor burgers? De staatssecretaris stelt dat er
op de rijksbegroting geen budgettaire ruimte voor compensatie vanwege het
Rijk is. Is zij bereid ruimte voor deze compensatie te maken in samenhang
met de uitwerking van het coalitieakkoord, zo vragen deze leden.Voorts vragen de leden van de CDA-fractie de staatssecretaris toe te zeggen
dat zij, totdat de discussie rondom het geheel van het lokale belastinggebied
is gevoerd, het standpunt zal handhaven dat alleen de inkomstenderving naar
peiljaar 2005 zal worden vergoed. De leden van de CDA-fractie ontvangen graag
een reactie van de staatssecretaris op deze punten.Voor de leden van de VVD-fractie is de inkomstenderving voor gemeenten
een punt van aandacht in de brief. De gemeenten Amsterdam en Rotterdam zouden
elk te maken hebben met een inkomstenderving van € 15 mln. Om hoeveel
gemeenten gaat het, naast deze beide gemeenten, die te maken zouden krijgen
met een inkomstenderving? Aan welke bedragen moet voor deze gemeenten worden
gedacht? Gaarne krijgen de leden van de VVD-fractie een reactie van de staatssecretaris
op deze vragen.Volgens de staatssecretaris zou de door het ministerie gehouden enquête
en de daarin aangegeven inkomstenderving alleen betrekking hebben op ondergrondse
netwerken. De leden van de VVD-fractie bereiken geluiden dat de opgaven van
gemeenten niet beperkt zijn tot ondergrondse netwerken, maar ook betrekking
hebben op de bovengrondse infrastructuur. Gaarne krijgen de leden van de VVD-fractie
meer inzicht in de gehouden enquête. Waar had die enquête betrekking
op?5. Congruentie van nut en lastDe leden van de CDA-fractie vragen of de staatssecretaris met hen de mening
deelt dat de precarioheffing drukt op de tariefstelling voor huishoudens in
het gehele voorzieningengebied van een nutsbedrijf. Voorts constateren zij
dat de staatssecretaris in haar brief aangeeft dat de verdeling van de opbrengst
van de precarioheffing voor ondergrondse infrastructuur over de
gemeenten erg ongelijk is. Is de staatssecretaris het met de leden van de
CDA-fractie eens, dat juist de inwoners van gemeenten die precario heffen,
vanwege de doorberekening in de tarieven de dupe zijn van deze ongelijkheid,
aangezien zij wel in gelijke mate meebetalen, maar niet in gelijke mate profiteren?
Om een concreet voorbeeld te geven vragen deze leden in hoeverre de staatssecretaris
het acceptabel acht dat gemeenten zoals Den Haag gemeentelijke lasten via
de precariobelasting op ondergrondse infrastructuur van energiebedrijven afwentelen
op burgers uit andere gemeenten, die daar niets voor terugkrijgen?Tot slot vragen de aan het woord zijnde leden of de staatssecretaris van
mening is dat precariobelasting de gemeentelijke belasting ondoorzichtig maakt,
waardoor democratische controle bemoeilijkt wordt. Zij ontvangen graag een
reactie van de staatssecretaris op deze punten.De leden van de SP-fractie zijn van oordeel dat gemeentelijke belastingen
zoveel mogelijk moeten worden gebundeld in één aanslag. Een
reden dat zij destijds de reeds genoemde moties hebben gesteund is de huidige
willekeur aan belastingen, afhankelijk van de gemeente waar men woont. De
precariobelasting is naar de mening van deze leden een voorbeeld van deze
willekeur. Een ander naar het oordeel van deze leden problematisch aspect
van de precariobelasting is het feit dat de gemeenten hierdoor een deel van
hun lasten «exporteren» naar inwoners van andere gemeenten, bijvoorbeeld
als nutsbedrijven de precariobelasting doorberekenen aan de klanten. Deze
leden ontvangen graag een toelichting van de staatssecretaris op de vraag
hoe zij deze «export» van lasten naar inwoners van andere gemeenten
gaat voorkomen?De leden van de VVD-fractie zijn van mening dat gemeenten via de precario
gemeentelijke lasten kunnen afwentelen op burgers uit andere gemeenten, omdat
niet is uitgesloten dat een netbeheerder de precarioheffing van een gemeente
zal verdisconteren in zijn tarieven voor alle netgebruikers in zijn voorzieningsgebied.
In hoeverre acht de staatssecretaris het aanvaardbaar dat gemeentelijke lasten
via de precariobelasting worden afgewenteld op burgers uit andere gemeenten
die daar niets voor terug krijgen? Gaarne krijgen deze leden een reactie van
de staatssecretaris.6. Effecten op de hoogte van de OZBDe leden van de CDA-fractie stellen de volgende vraag naar aanleiding
van het feit dat de staatssecretaris wijst op de mogelijkheid dat in die gemeenten
waar de opbrengst van de precariobelasting hoog is, de OZB bovenmatig zal
stijgen. Waarom kiest de staatssecretaris er niet voor het geheel aan beleidsvoornemens
met betrekking tot het lokale belastinggebied in samenhang te regelen, zoals
door de Kamer als wenselijk was uitgesproken en door uw ambtsvoorganger was
toegezegd? Deze leden ontvangen graag een antwoord op dit punt.De leden van de PvdA-fractie vrezen dat afschaffing van precariobelasting
nu – nog voordat er duidelijkheid bestaat over het toekomstig gemeentelijk
belastinggebied – zal leiden tot hogere OZB-belasting, aangezien voor
gemeenten het verhogen van de OZB vrijwel de enige praktische mogelijkheid
is om de afschaffing van de precariobelasting te compenseren. Met het loslaten
van de maximering van het OZB-tarief zou dat tot veel grotere verschillen
in de OZB-tarieven tussen gemeenten kunnen leiden. Zij ontvangen graag de
opvatting van de staatssecretaris op dit punt.De leden van de PVV-fractie zijn principieel tegenstander van verhoging
of invoering van nieuwe lokale lasten. Deze regering verhoogt naar hun mening
de lastendruk voor de burger tot een schandalig hoog niveau. Daarnaast
geeft zij de lokale overheden op grote schaal de mogelijkheid ook de lokale
lasten drastisch te verhogen zodat daarmee de burger nog meer wordt uitgeknepen.
In het algemeen is het goed indien gemeenten het met minder geld moeten doen.
Dat dwingt gemeenten effectiever en zuiniger te werken. Het werken met een
lager budget zorgt ervoor dat gemeenten elke euro doordacht uitgeven. Dit
alleen zal zorgen dat voor minder bureaucratie en een gedwongen deregulering.
Daarom onderschrijven de leden van de PVV-fractie ook niet het argument van
de regering dat het niet invoeren van een nieuwe vrijstelling in de precariobelasting
zal leiden tot verhoging van de OZB. De regering kan een dergelijke verhoging
vermijden door via een wijziging van de Gemeentewet het volume van de OZB
voor een periode van bijvoorbeeld 5 jaar te bevriezen.Overigens maakt de regering, naar de mening van deze leden, de denkfout
dat de overheden kennelijk al aanspraak maken op, c.q. rekening houden met,
deze toekomstige precariogelden. Dit is een verkeerde gedachtegang, gemeenten
zouden hier gewoon niet op moeten rekenen.Tenslotte vinden deze leden het beschamend te lezen dat het beeld van
de immer groeiende overheid ook bevestigd wordt in de denkfout van deze staatssecretaris.
Als de lokale overheden de gelden niet via deze precariobelasting binnen krijgen
zullen ze gewoon de OZB verhogen en deze regering accepteert dit kennelijk.
De aan het woord zijnde leden vinden dit schokkend. De leden van de PVV-fractie
zien graag de visie van de minister op deze punten tegemoet.II. REACTIE VAN DE STAATSSECRETARISInleidingIk heb met belangstelling kennis genomen van de schriftelijke vragen van
de leden van een aantal fracties van de vaste commissie voor Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties van 21 september 2007, over mijn voornemen
om op voorhand af te zien van het invoeren van een vrijstelling van de precariobelasting
voor ondergrondse infrastructurele netwerken van nutsbedrijven. In deze brief
zal ik nader ingaan op uw vragen.Ter inleiding wil ik kort terughalen, dat ik in eerste instantie (zoals
ik ook al in mijn eerdere brief aan de Tweede Kamer schreef) net als u sympathiek
stond tegenover de twee moties van de leden De Pater-van der Meer respectievelijk
Van Beek en Knops. Uit onderzoek is echter gebleken dat met name uitvoering
van de motie Van Beek en Knops een averechts effect op de lastendrukverdeling
zou hebben. De burger die zij in hun moties financieel willen ontzien, zou
macro dezelfde kosten hebben als bij het laten voortbestaan van de regeling.Ik blijf natuurlijk bereid te voldoen aan de motie De Pater-van der Meer
door de problematiek van de heffing van precariobelasting (op ondergrondse
infrastructuur van nutsbedrijven) bij de verdere discussie over het decentraal
belastinggebied te betrekken.De motie Van Beek en Knops is wat mij betreft op dit moment nog een brug
te ver. Het doorslaggevende argument voor mijn conclusie om geen vrijstelling
van precariobelasting te creëren voor de nutsbedrijven is dat de nadelen
van afschaffing niet opwegen tegen de voordelen. In de onderhandelingen rond
het Coalitieakkoord is geen ruimte gevonden voor een compensatie van de inkomstenderving
als gevolg van een vrijstelling. Het aangegeven van de dekking voor de inkomstenderving
is wel een verplichting voor het Kabinet op grond van artikel 2 van de Financiële
verhoudingswet. Gemeenten moeten dan de compensatie voor de afschaffing
zoeken in het verhogen van een andere heffing waardoor een lastenverschuiving
zou ontstaan. De OZB is daarvoor de meest voor de hand liggende algemene belasting.
Met deze vrijstelling zou de facto van de gehele precariobelasting zoals die
nu wordt geheven slechts een fractie overblijven. De precariobelasting en
het voortbestaan daarvan moet wat mij betreft dan ook in een breder kader
worden bezien. Het gesprek over het principieel ter discussie stellen van
de precario zou ik dan ook in alle openheid met de Kamer willen voeren, in
het kader van de discussie over het totale belastinggebied van de gemeenten.
Zoals ik heb aangegeven in de behandeling van het voorstel van wet tot afschaffing
van de limitering van de OZB (TK, 31 133) sta ik daar open in en acht
ik het van belang dat de discussie wordt gevoerd vanuit de uitgangspunten
van de bestuurlijke verhouding en de functies die het belastinggebied zou
kunnen vervullen. Het nu echter slechts gedeeltelijk afschaffen van de precario
heeft te veel bezwaren, waaronder de onvoldoende beargumenteerde lastenverschuiving
naar de belastingplichtigen van de OZB.Ik zal nu puntsgewijs ingaan op de gestelde vragen.1. Nadere MotiveringDe leden van de CDA-, SP- en VVD-fracties vragen zich af waarom ik terugkom
op de toezegging die mijn ambtsvoorganger deed in de brief over het kabinetsstandpunt
inzake het rapport van de stuurgroep Eenhoorn («Lokale belastingen,
meer, beheerst»).1In het verleden is het onderwerp diverse malen aan de orde geweest in
de Vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en tijdens
de begrotingsbehandeling van het gemeentefonds. Keer op keer bleek dat er
juridische en technische haken en ogen zitten aan het uitvoeren van de moties.
Daarover werd ook bericht tijdens de begrotingsbehandeling op 24 januari
20072 in de brief aan de Kamer van 2 juni
20063. Daarbij is steeds aangegeven dat de materie
complex is en dat er nadere verdieping nodig was. Ook het punt van de compensatie
van gemeenten voor de te derven inkomsten is daarbij steeds genoemd als knelpunt.
Het rijk is immers verplicht op grond van artikel 2 Financiële verhoudingswet,
om aan te geven hoe de financiële consequenties van rijksregelgeving
door de medeoverheden kunnen worden opgevangen.Mijn ambtsvoorganger heeft tijdens het AO van 20 april 2006 duidelijk
aangegeven dat er geen wetsvoorstel wordt ingediend waarover geen gedegen
beoordeling van de financiële gevolgen van een beleidsvoornemen conform
artikel 2 van de Financiële verhoudingswet heeft plaatsgevonden. Ik deel
die opstelling tot de dag van vandaag, vanuit het argument dat een fondsbeheerder
als hoeder van de financiële verhouding, bij uitstek het goede voorbeeld
moet laten zien.Uit het nu afgeronde onderzoek is gebleken dat de nadelen van de vrijstelling
niet opwegen tegen de voordelen. Nu er geen dekking is van de inkomstenderving
van gemeenten vind ik het onverantwoord om deze wijziging door te voeren.
Er zou dan immers sprake zijn van een ongemotiveerde korting op de gemeentelijke
inkomsten. Slechts de PVV lijkt in haar vraag voor die weg te kiezen.Aan de leden van de CDA-fractie kan ik meedelen dat in het kader van de
discussie over het rapport «De eerste overheid» van de VNG-commissie
Gemeentewet en Grondwet nog over de toekomst van het decentrale belastinggebied
zal worden gesproken. Daarbij zal ook de discussie over de zichtbaarheid van
de lokale heffingen en de lokale democratische legitimatie worden meegewogen. 2. Reikwijdte van de precariobelasting en de mogelijkheid
tot vrijstellingDe CDA vraagt zich af waarom er sprake zou kunnen zijn van verboden staatssteun.
De vrijstelling voor nutsbedrijven zou leiden tot een selectief voordeel voor
deze bedrijven en leiden tot marktverstoring. Gezien de toenemende aandacht
van Europa voor ongeoorloofde staatsteun en de actieve controle daarop, willen
we hiermee geen risico nemen. Er zijn immers ook particuliere producenten
en distributeurs die het surplus van elektriciteit dat zij niet voor eigen
gebruik opwekken aanbieden op de vrije energiemarkt. Met deze aanbieders zou
een verstoring van de concurrentiepositie optreden.Of dit aspect voldoende belicht is bij de inwerkingtreding van de gedoogplicht
in de Telecommunicatiewet is de vraag. Het verschil met die situatie bestaat
uit het feit dat de gedoogplicht voor telecomaanbieders uit de Telecommunicatiewet,
alle aanbieders betreft en dat deze nu voorgestelde vrijstelling alleen de
algemene nutsbedrijven zou betreffen.De CDA-fractie vraagt welke bovengrondse infrastructuur wordt bedoeld.
Daarbij moet gedacht worden aan de elektriciteitsmasten die op openbare grond
staan. Zoals u zich kunt voorstellen zijn dat nogal wat belastingobjecten
waartoe gemeenten hun toevlucht zouden kunnen nemen.De PvdA-fractie verzoekt om een volledig overzicht van alle gemeenten
die precariobelasting heffen op ondergronds infrastructuur. Deze gemeenten
worden in de bijlage vermeld. De totale opbrengst bedraagt ca. € 55
miljoen in 2005.Van de bovengrondse infrastructuur zijn geen gegevens bekend. Aan gemeenten
is hiervan wel een opgave gevraagd maar er zijn geen gegevens over ontvangen.
Ik ga er daarom vanuit dat er op dit moment geen precario over wordt geheven.
Zodra echter de precario voor ondergrondse infrastructuur wordt afgeschaft
zullen de bovengronds objecten natuurlijk wel als belastingobject in beeld
kunnen komen. Vandaar dat de vrijstelling ook daarvoor zou moeten gelden.Op dit moment worden nog geen van de objecten (noch bovengronds noch ondergronds
uitgezonderd) van de heffing. De huidige wetgeving staat naar mijn weten niet
in de weg aan technologische en economische ontwikkelingen.De VVD vraagt zich af wat bedoeld wordt met de zinsnede dat de vrijstelling «vrij
uitgebreid» moet zijn. Daarmee wordt bedoeld dat niet alleen de ondergrondse
infrastructuur moet worden vrijgesteld maar ook de bovengrondse en dat daarnaast
ook privaatrechtelijke beprijzen moet worden verboden.Verder vraagt de VVD-fractie om een uitgebreidere analyse van het staatssteun
aspect. Ik heb daarop hierboven in mijn antwoord aan de CDA-fractie al geantwoord.Tenslotte vraagt de VVD een duiding van de technische en juridische problemen
die zich in het wetgevingstraject hebben aangediend. Daarbij moet u vooral
denken aan afbakenings- en definitie problemen. Wat is de definitie van een «algemeen
nutsbedrijf» en vallen de netwerkbeheerders en distributeurs ook onder
deze term? Ik voorzie juridische procedures omtrent deze definitiekwesties.
Verder zijn er nutsbedrijven die afspraken hebben met gemeenten over de precarioheffing
en over dividend uitkering aan de gemeente als aandeelhouder. Door deze ingreep
zouden al die afspraken opnieuw moeten worden uitonderhandeld. Tevens zou
de belastingrechter kunnen oordelen dat ook andere ondergrondse
objecten vrijgesteld moeten worden van precario omdat er anders strijd ontstaat
met het gelijkheidsbeginsel.3. Gemeentelijke precariobelasting en beleidsvrijheid
van gemeentenDe VVD vraagt of gemeenten vrij zijn bij het bepalen van de hoogte van
de tarieven. Dat is inderdaad het geval. De precariobelasting is een algemene
belasting die is geregeld in de Gemeentewet. De hoogte van de precariobelasting
is niet gelimiteerd. Het bepalen van de hoogte van het tarief is de verantwoordelijkheid
en bevoegdheid van de gemeenteraad.Ook verzoeken de leden van de VVD om aan te geven wat «privaatrechtelijke
inkomsten» zijn en hoe groot die zijn? Gemeenten kunnen als privaatrechtelijke
eigenaar huur bedingen voor het gebruik van hun grond. Deze privaatrechtelijke
inkomsten bedroegen in 2005 ca. € 3,5 miljoen. Daarnaast bestaan
er nog legio afspraken tussen gemeenten en nutsbedrijven die betrekking hebben
op het «liggen om niet, verleggen om niet» principe. Als een gemeente
geen precario of privaatrechtelijke vergoeding vraagt voor ondergrondse kabels
en leidingen dan zal de eigenaar van de kabels deze op verzoek van de gemeente
ook voor eigen rekening moeten verleggen als daar in het kader van de ruimtelijke
ordening noodzaak toe is. In deze afspraken zit dus het al dan niet heffen
van precariobelasting verwerkt. Als de gemeente wel precariobelasting heft
kan het zijn dat ze ook de afspraak heeft gemaakt het verleggen voor haar
rekening te nemen.Het vrijstellen van de precariobelasting betekent dat al deze overeenkomsten
opnieuw moeten worden bezien. Indien een gemeente precariobelasting heft en
daarmee de verlegkosten bekostigt levert dat per saldo dezelfde lasten op
als in de situatie waarin de gemeente geen precariobelasting heft en het nutsbedrijf
zelf de verleggingkosten draagt. Wanneer na afschaffing van de precariobelasting
van ondergrondse infrastructuur de nutsbedrijven zelf de verleggingkosten
moeten gaan dragen, zullen ze deze kosten ook doorberekenen aan de afnemers.
Ook daardoor zullen de afnemers er per saldo niet op vooruit gaan als de precariobelasting
wordt afgeschaft.De onderhavige problematiek gaat overigens dieper dan alleen het vrijstellen
van de precariobelasting. Immers als de precariobelasting zou worden afgeschaft
dan worden de verleggingskosten door gemeenten bij de nutsbedrijven zelf neergelegd.
Die verleggingskosten worden nu vaak door gemeenten bekostigd uit de opbrengst
van de precariobelasting. De verleggingkosten zouden, na afschaffing van de
precariobelasting, dan ook via de prijs worden doorberekend aan de consument,
zodat die er per saldo niet op vooruit gaat.De leden van de CDA vragen of er BTW over de doorberekende precariobelasting
wordt geheven en welk effect dat heeft op de lastendruk voor burgers. De precariobelasting
maakt onderdeel uit van de totale kostprijs van het geleverde en is dus mede
onderhevig aan BTW-heffing.Het totale BTW effect is dan ook maximaal 19% (straks 20%)
over € 55 miljoen (dit met dien verstande dat een deel van de producten
onder het verlaagde 6% tarief valt, waardoor het totaalbedrag aanzienlijk
lager uitvalt).Afgezet tegen de totale BTW opbrengst van het Rijk (ca. € 131
miljard in 20071 ) betreft het dan circa 0,008%
van de BTW-bijdrage aan de lastendruk. De leden van de CDA-fractie vragen of ik ruimte voor compensatie in de
rijksbegroting wil maken en of het peiljaar voor de compensatie 2005 blijft?In een totale herweging van het lokale belastinggebied zal alsdan ook
naar het totale financiële beeld gekeken worden. Ik ben bereid daar serieus
naar te kijken. Er is dan overigens geen reden om de opbrengst 2005 als norm
te stellen.De leden van de VVD fractie vragen hoeveel gemeenten inkomsten derven
en om hoeveel geld het gaat. Ook willen zij weten of er in de opgave ook inkomsten
zijn meegenomen voor andere dan ondergrondse infrastructuur. Uit de inventarisatie
van BZK blijkt dat het gaat om 41 gemeenten (zie de lijst die als bijlage
is bijgevoegd). De opbrengst varieert van enkele duizenden euro’s tot
circa 15 miljoen euro. Gemeenten hebben geen opgave gedaan van precariobelasting
op bovengrondse infrastructuur. Deze bovengrondse infrastructuur zou op grond
van de huidige regelgeving wel belast kunnen worden met precario. We zijn
ervan uitgegaan dat gemeenten de gegevens juist hebben aangeleverd. Een extra
controle hierop zou nogal wat kosten met zich meebrengen.5. Congruentie van nut en lastCDA, SP en VVD vinden dat de precariobelasting slechts de inwoners van
de gemeente mag treffen die de precariobelasting heft. Bij deze argumentatie
voor de afschaffing wil ik wel enige kanttekeningen maken. Hetzelfde argument
zou gehanteerd kunnen worden bij andere belastingen, waaronder de OZB. Hoe
belastingplichtigen omgaan met hun prijsstelling, ook in relatie tot winst
en dividend, is mij onbekend. Als dit argument nog breder wordt getrokken
zouden we zelfs moeten kijken naar hoe internationaal opererende bedrijven
omgaan met de doorberekening van Nederlandse belastingen in hun prijzen. Zo
kan ook in internationaal perspectief net zo goed de vraag worden gesteld
of Nederlandse belastingen aan multinationals niet neerslaan bij consumenten
in andere landen.Een bedrijf kan er ook voor kiezen om de winstafdracht lager te laten
zijn. Dan zijn het vooral de aandeelhouders die betalen en niet de eindafnemers
van het product.De energiebedrijven moeten in hun hele verzorgingsgebied dezelfde prijs
hanteren. Daarom belasten ze de aan hen opgelegde precariobelasting naar rato
door aan alle afnemers in hun verzorgingsgebied. De genoemde fracties vinden
het in het kader van de democratische legitimatie en de vereiste transparantie
ongewenst dat de precariobelasting van een bepaalde gemeente op deze manier
wordt doorberekend aan inwoners van andere gemeenten. De burgers van andere
gemeenten dan de heffende gemeente kunnen geen democratische invloed uitoefenen
op de tariefstelling via hun eigen gemeenteraad.Een ander principieel punt is de mogelijke lastendrukverschuiving.Indien de precariobelasting voor de nutsbedrijven zou worden afgeschaft
zou de inkomstenderving door gemeenten kunnen worden gecompenseerd via de
OZB. Voor bedrijven geldt in dat geval ook dat deze compensatie van de derving
van precariobelasting wordt betaald door belastingplichtigen die geen democratische
inspraak hebben over het tarief in de gemeenteraad. De OZB die aan de bedrijven
wordt opgelegd wordt doorberekend in de kostprijs van de consument (ook als
die niet in dezelfde gemeente woont waar de producent is gevestigd).De dan optredende lastenverschuiving moet dan door een beperkte groep
worden opgebracht (eigenaren van woningen en eigenaren en gebruikers van bedrijfspanden), waarvan het grootste deel ook geen stem heeft
bij lokale verkiezingen.Maakt de precariobelasting de gemeentelijke belastingheffing ondoorzichtig?Door de precariobelasting afzonderlijk op de nota van de eindconsument
te vermelden, wordt door de nutsbedrijven oneigenlijk de indruk gewekt dat
de consument belastingplichtige is voor de precariobelasting. Dat is niet
het geval. De nutsbedrijven zelf zijn de belastingplichtigen. Als de nutsbedrijven
deze handelwijze ook zouden volgen bij de OZB (naar rato doorbelasten aan
de eindconsument) is een vergelijkbaar pleidooi voor de vrijstelling van OZB
ook mogelijk. Het is dus van belang om de belastingplichtige als uitgangspunt
te blijven zien.De leden van de CDA fractie stellen dat de verdeling van de opbrengst
van precariobelasting voor de ondergrondse infrastructuur over de gemeenten
erg ongelijk is. Juist inwoners van gemeenten die precario heffen, zijn vanwege
de doorberekening in de tarieven de dupe van deze ongelijkheid. Aangezien
zij wel in gelijke mate meebetalen, maar niet in gelijke mate profiteren.Deze vraag van de CDA behoeft enige nuancering, omdat de inwoners van
de gemeente die de precario heft wel profiteren van de precariobelasting opbrengst
die in hun gemeentekas vloeit. Het zijn juist de inwoners van gemeenten die
geen precariobelasting heffen op ondergrondse kabels en leidingen die niet
meeprofiteren van de opbrengst. Het is echter aan de gemeenteraden van individuele
gemeenten om te beslissen of zij al dan niet precariobelasting heffen. Het
feit dat daardoor verschillen ontstaan tussen gemeenten onderling is inherent
aan de gemeentelijke autonomie ter zake.Ik ben het eens met de leden van de SP fractie die aangeven dat het de
voorkeur heeft dat alle gemeentelijke belastingen voor een en dezelfde belastingplichtige
worden gebundeld op één aanslag. In de gemeentelijke praktijk
gebeurt dat in veel gevallen ook al, met name voor particulieren. Dat vermindert
de administratieve lastendruk. In dit geval is het nutsbedrijf de belastingplichtige
voor de gemeentelijke precariobelasting.Het argument is hier dan ook niet van toepassing. Wel speelt een rol dat
transparante prijsstelling door bedrijven er toe kan leiden dat zij op hun
nota aangeven hoe de prijs is opgebouwd (rijksbelastingen, winstneming, productiekosten,
salarissen, etc.).6. Effecten op de hoogte van de OZBDe fractie van de CDA vraagt aan te geven wanneer gesproken gaat worden
over de samenhang met het gehele lokale belastinggebied. Daarvoor verwijs
ik naar mijn brief aan uw Kamer van 10 juli 2007 Daarin gaf ik aan dat
het mij raadzaam lijkt om naar aanleiding van het rapport van Van Aartsen,
het rapport «Scenario’s gemeentelijk belastinggebied in relatie
tot de bestuurlijke verhoudingen» en het bestuursakkoord met de gemeenten,
hierover met elkaar van gedachten te wisselen. In het kamerdebat over het
afschaffen van de limitering van de OZB hebben we afgesproken dat ik na overleg
met de VNG hiermee richting de Kamer terugkom.De fractie van de PvdA geeft aan grotere verschillen in OZB te vrezen
als gevolg van compensatie van afschaffing precario. Verschillende tarieven
zijn een vanzelfsprekend gevolg van lokale autonomie. Door de verevenende
werking van het Gemeentefonds wordt bevorderd dat verschillen in tarieven
vooral het gevolg zijn van keuzes voor verschillen in voorzieningenniveau
of verschillen in efficiency. De leden van de PVV willen geen verhoging of invoering van nieuwe belastingen.
Een lager budget voor gemeenten vinden zij juist goed. Beperking van de precariobelasting
mag volgens hen niet leiden tot een verhoging van de OZB. Dat zou in hun ogen
ook voorkomen kunnen worden als de OZB tarieven gedurende 5 jaar zouden worden
bevroren. De discussie omtrent het al dan niet maximeren van de OZB tarieven
is in het kader van het wetsvoorstel «Wijziging Gemeentewet in verband
met het schrappen van de beperking van de tarieven van de OZB» reeds
aan de orde. Kortheidshalve wil ik daarvoor verwijzen naar de nota naar aanleiding
van het verslag bij dat wetsvoorstel.1TenslotteGemeenten hebben de mogelijkheid om precariobelasting te heffen. Maar
die mogelijkheid hadden gemeenten natuurlijk altijd al en uit de cijfers blijkt
dat gemeenten terughoudend met deze bevoegdheid omgaan.Slechts 40 van de 443 gemeenten heffen precariobelasting op ondergrondse
infrastructuur. De opbrengst van de precariobelasting is van 2006 naar 2007
gestegen van € 83 miljoen naar € 85 miljoen. Na de afschaffing
van de OZB gebruikersheffing op woningen in 2006 kan dus niet worden gesteld
dat gemeenten hun toevlucht hebben genomen tot de precariobelasting.Ik hoop dat u instemt om de discussie over de precariobelasting ten principale
onder te brengen in de bredere discussie over de samenstelling van het belastinggebied
van gemeenten. Daarin zijn onder andere de verantwoordelijkheid van gemeenten,
de beleidsruimte van gemeenten, de gemeentelijke autonomie en de wijze van
verantwoording afleggen, belangrijke aandachtspunten.Het lijkt mij dat de vrijheid van gemeenten om een eigen belastingruimte
te hebben en om daarin hun eigen keuzes te maken een groot goed is en dat
in ieder geval geen inperking van het eigen belastinggebied gewenst is.Dit mede in het licht van het recent gesloten bestuursakkoord met de VNG. BIJLAGEDe 40 Gemeenten die precariobelasting heffen op ondergrondse
infrastructuurGemeenteBaarnBeekBennebroekBernisseBloemendaalDelftDiemenDordrechtEemnesEmmenGeldrop-MierloGoesHaarlemHeemstedeHeeze-LeendeHof van TwenteJacobswoudeKatwijkKrimpen aan den IJsselLeidenLeiderdorpLeidschendam-VoorburgLochemMaassluisMargratenNieuwkoopNoordwijkOud-BeijerlandRijnwoudeRijswijkRotterdamSchiedam’s-GravenhageTeylingenVoorschotenWunseradielZaanstadZandvoortZeistZevenhuizen-Moerkapelle XNoot1Samenstelling:Leden: Van Beek (VVD), Van der Staaij (SGP), De Pater-van der Meer (CDA),
Van Bochove (CDA), Duyvendak (GL), Wolfsen (PvdA), Hessels (CDA), Gerkens
(SP), Haverkamp (CDA), Leerdam (PvdA), voorzitter, De Krom (VVD), ondervoorzitter,
Griffith (VVD), Irrgang (SP), Kalma (PvdA), Schinkelshoek (CDA), Van der Burg
(VVD), Brinkman (PVV), Pechtold (D66), Van Raak (SP), Thieme (PvdD), Kuiken
(PvdA), Leijten (SP), Heijnen (PvdA), Bilder (CDA) en Anker (CU).Plv. leden: Teeven (VVD), Van der Vlies (SGP), Van de Camp (CDA), Atsma
(CDA), Van Gent (GL), Vermeij (PvdA), Knops (CDA), Polderman (SP), Spies (CDA),
Wolbert (PvdA), Aptroot (VVD), Zijlstra (VVD), Van Gerven (SP), Van der Veen
(PvdA), Çörüz (CDA), Remkes (VVD), De Roon (PVV), Van der
Ham (D66), Van Bommel (SP), Ouwehand (PvdD), Bouchibti (PvdA), De Wit (SP),
Kraneveldt-van der Veen (PvdA), Van Haersma Buma (CDA) en Cramer (CU).XNoot1Brief van 26–08–2005, Kamerstukken II, 2004–2005, 26 213,
nr. 17.XNoot2Zie TK 24 januari 2007, TK 34, p. 34-223.XNoot3Kamerstukken II, vergaderjaar 2005–2006, 26 213, nr. 24.XNoot1Bron Miljoenennota 2007, financiële jaarverslagen van het Rijk.XNoot1Kamerstuk 2007–2008, 31 133, nr. 6, Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31200-B-8.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl